comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in quo nisi indño uirtutu quimili¬
te suu ita expectat dimicãte ut
adiuuet laborate bapticatus es. ⁊¬
mũdatus oculonetus restanratu ẽ
corpus tuum ad pͥstinum statũ pri¬
mi illius hoĩs añ pcc̃m noli posmod̾
male secuns eẽ ad agonẽ ꝑductu
ꝯtͣ dyabolum nitioꝵ principe dimi¬
multitudo te expectat luctate. et
turba numia intẽtice pẽdẽte nõ
de te triphũphet pars dyaboli. Siui
uincẽ. noli de te psumẽ s illi assignͣ
uictorie głia qui tibi donat utuic¬
torie ꝑferas palma uis uince capd
pͥus cõtẽ iniinici excludẽdo de cord̾
tuo suggesticeᷤ dyaboli. uis m̃cẽ ⁊
manus tue fortes inueniat ĩ bono
oꝑe. Uis uicẽ fige pedes ut nõ mu-¬
tent uestigia tua frequẽtãdo spec¬
tacula et deẜndo eccłia. s ut hec ⁊¬
oĩa intã magno agone et tãgrã¬
di luctamĩe possis implẽ uictoriã
mic̃tat tibi dñs auxiliu d̾ sc̃o et d̾
syon tueatur te.

Expanded text:
in quo, nisi in Domino virtutum, qui militem suum ita exspectat dimicantem, ut adjuvet laborantem? Baptizatus es, mundatus, unctus oleo, restauratum est corpus tuum ad priorem statum primi illius hominis ante peccatum; noli postmodum male securus esse. Ad agonem produ diabolum vitiorum principem dimimultitudo te exspectat luctantem; et turbam nimia intentione pendentem. Non de te triumphet pars diaboli. Si vis vincere, noli de te praesumere: sed illi assigna victoriae gloriam, qui tibi donat ut victoriae perferas palmam. Vis vincere? Caput prius contere inimici, excludendo de corde tuo suggestiones diaboli. Vis vincere? Manus tuae fortes inveniantur in bono opere. Vis vincere? Fige pedes, non nutent vestigia tua frequentando spectacula et deserendo ecclesiam. Sed ut hanc etiam in tam magno agone et tam grandi luctamine possis implere victoriam, mittat tibi Dominus auxilium de sancto, et de Sion tueatur te
Abbreviated transcription (Latin):
sunt inmeĩto in fligi. nullũ p̃¬
tẽpene pecci. ⁊ mentũ p̃mii iecte
fc̃m e nec pecc̃m aut recte fc̃m ĩ¬
putai auꝙͣ iuste pot ꝯ nichil ꝓ¬
pria feceĩt uolũtate. Est igitur
et pecc̃m ⁊ recte fcm̃ ĩlibero uolũ¬
tatis arbitrio.

Expanded text:
i, nullum prtem poenae peccatum et meritum praemii recte factum est. Nec peccatum aut recte factum imputari cuiquam iuste potest qui nihil propria fecerit uoluntate. Est igitur et peccatum et recte factum in libero uoluntatis arbitrio.
Abbreviated transcription (Latin):
debere cõtẽpnẽ. qr multos forte
au̾tit et nouit ad sacͣm̃ta altaĩ
accedẽ. quoꝵ talia crimina non
ignorat. multi enim corigun tu᷑
ut petius. multi tollerantur ut
iudas. młti nesciuntur donec ue¬
niat dũs et illumet abscõdita
tenebraꝵ. et manifestet cõsilia
alios accussare dum semꝑ ipo
alioꝵ pecca que nouerunt. qri
decimtis sepe deẜuntur. ⁊ ea q̃
ip̃i scit udicib eccłiasticis¬
probare nõ possunt. quauis enĩ
cile credenda st̃.¬

Expanded text:
debere contemnere, quia multos forte advertit et novit ad Sacramenta altaris accedere, quorum talia crimina non ignorat. Multi enim corriguntur, ut Petrus: multi tolerantur, ut Judas: multi nesciuntur, donec veniat Dominus, qui illuminet abscondita tenebrarum, et manifestet cogitationes alios accusare, dum se per ilaliorum peccata quae noverunt, quia documentis saepe deseruntur, et ea quae ipsi sciunt, judicibus eccprobare non possunt. Quamvis enimi facile credenda s
Abbreviated transcription (Latin):
lios pecc̃a patrũ suoꝵ. nec ulteriuᷤ
fatura in isrł. ꝑabola illa. patẽ
comederunt uua acerba et dẽte
pecca q̃ male agẽdo postea cõmic¬
tuntur. possunt et penitẽdo sana¬
n. sic̃ et post baptismũ iudemus

Expanded text:
ec ulterius futuram in Israel parabolam illam: Patres manducaverunt unam acerbam, et dentes peccata quae male agendo postea committuntur, possunt et poenitendo sanari, sicut etiam post baptismum fieri
Abbreviated transcription (Latin):
am libero arbituo male utens hõ.
⁊ se pdidit et ipm. Sicut enĩq se
occroit. utiq uiuendo se occidit.
sedse occiso nõ niuit nec se ip̃z
poterit resuscitare cũ occiderit. itacũ
libero hõ pectauit arbitrio. uictore¬
e peccato ad missũ est i liberu arb¬
itium. Aquo eĩ quis deuictus

Expanded text:
 Libero arbitrio male utens homo et se perdidit et ipsum. Sicut enim qui se occidit, utique vivendo se occidit, sed se occidendo non vivit, nec se ipsum poterit resuscitare cum occiderit, ita cum libero peccaret arbitrio, victore peccato amissum est et liberum arbitrium. A quo enim quis
Abbreviated transcription (Latin):
lectat lib̾aliter eĩ ẜuit quĩ ẜuit
dĩ uolu̾tate libenter facit. Ac pħ̾
ad pcc̃m liber ẽ qui pct̃i ẜnus est.
uude ad iuste faciendũ liber ñ er¬
it. nisi apeccato liberatus esse iustĩe¬

Expanded text:
lectat. Liberaliter enim servit qui sui domini voluntatem libenter facit. Ac per hoc ad peccandum liber est, qui peccati servus est. Unde ad juste faciendum liber non erit, nisi a peccato liberatus, esse justi
Abbreviated transcription (Latin):
inbono głatur ope ꝗ nõ dũ est lib̾
ad oꝑandu bñ nsi se uana suꝑb¬
ia inflatus extollat. Qũã cohib
apłs dicens. Grã sal ui fcĩ estis ꝑ
fidem.¬

Expanded text:
in bono gloriatur opere, qui nondum est liber ad operandum bene, nisi se vana superbia inflatus extollat? quam cohibet Apostolus dicens: Gratia salvi facti estis per fidem
Abbreviated transcription (Latin):
Non deest ꝑsecutio dya¬
boli ysecutor est nũꝙͣ deficit octasio
corone. tm̃ miles xp̃i intelligat pu¬
gna et sciat ꝙͣ ĩuenit. nũqd qr non
te urget hostis manifestus corpis.
nõ te urget ꝑsecutor occultus illece¬
bris carnis: quãta fs suggerit ma¬
la. quãta ꝑ cupiditate quanta pti
morez.¬
Multi corona¬
ti sũt ĩ ãphicheatro pugnantes ad
bestias. misti ĩ lecto uĩcentes dyabo¬
lũ coronantur. ac iudẽt᷑ nõ se moue¬
re posse ⁊ intus in corde tantas nires
hẽnt tantã pugna ex̾cent s ubiẽ oc¬
culuta pugna ibi ẽ occulta uictoria.
Quare istadiximus frẽs ut qñ cele¬
bratis natalia martyrũ imitemim
mitires nec putetis iõ nob̾ desse posse
occasiones corone. qr mõ desũt tales
cotidie psecutiones dyabolo sie ꝑ su¬
gestionez siue ꝑ molestias aliquas
corpis. tũ scitote hr̃e ĩperatorẽ qui ĩa
u̾cessit in celum dedit tibi uia qua se¬
ꝯaris. tene te ad illu. nolicũ ut ce

Expanded text:
nim deest persecutio; diabolus persecutor est, nunquam defit occasio coronae: tantum miles Christi intelligat pugnam, et sciat quem vincat. Numquid quia non te urget hostis manifestus corporis, non te urget persecutor occultus illecebris carnis? Quanta suggerit mala? quanta per cupiditatem, quanta per timoreMulti coronati sunt in amphitheatro pugnantes ad bestias: multi in lecto vincentes diabolum coronantur: videntur non se movere posse, et intus in corde tantas vires habent, tantam pugnam exercent. Sed ubi est occulta pugna, ibi occulta victoria.Quare ista diximus, fratres? Ut quando celebratis natalitia martyrum, imitemini martyres; nec putetis ideo vobis deesse posse occasiones coronae, quia modo desunt tales quotidie persecutiones a diabolo, sive per suggestionem, sive per molestias aliquas corporis. Tu tantum scito te habere Imperatorem, qui jam praecessit in coelum: dedit tibi viam qua sequaris, tene te ad illum. Noli cum vicer
Abbreviated transcription (Latin):
non debent ꝑ seq uitia xp̃iãe
seꝙ̃tur. nõ rei negligẽtie mito
tenebuntur. S inomĩib tenẽ¬
dus ẽ modus aptus hũanita¬
ti cognius caitati.ut nec to¬
cum q potestatis ẽ ex̾ceatur
et in eo ꝙ exentur dilectio ñ

Expanded text:
non debent persequi vitia christianae sequantur, non rei negligentiae merito tenebuntur? Sed in omnibus tenendus est modus aptus humanitati, congruus charitati; ut nec totum quod potestatis est exseratur, et in eo quod exseritur, dilectio non
Abbreviated transcription (Latin):
sitates lĩguaꝵ. humilitas xp̃i cõ¬
gregauit diu̾sitates linguar. Iã
ꝙ illa tums dissotiauerat eccłia
colligit. De una lingua fcẽ sunt
muste. noli miran. suꝑbia hec fe¬
cit de multis linguis fit una no¬
li miran. caritas hoe fecit. Quia
et si soni diu̾saꝵ linguaꝵ st̾. ĩcor¬
de unꝰde̾ ĩuocatur .i. una pax custo¬
dicur.

Expanded text:
tes linguarum, humilitas Christi congregavit diversitates linguarum. Jam quod illa turris dissociaverat, Ecclesia colligit. De una lingua factae sunt multae; noli mirari, superbia hoc fecit: de multis linguis fit una; noli mirari, charitas hoc fecit. Quia etsi soni diversi linguarum sunt, in corde unus Deus invocatur, una pax custoditur.
Abbreviated transcription (Latin):
na ẽ ꝙ nõ cognoscit miẜia suam si
iuderes febrĩcitantem ndentem tu
plangeres insamẽte ꝙ tibi ꝓinis¬
sum est non du uenit ille qurtibu
felicior indetur rebus uisilib ⁊ temp¬
oralibus pascitur ip̃is letatur necat.¬
tulit ea nec affert ea nudus ingressu
est ⁊ nudus exitimis est a falsis gau
promissum est nõ du uenit. ora ut
puenias ꝑseuera ne deficiendo te ip̃
frandes. nandens te fallere nõ potest

Expanded text:
nia est, quod non agnoscit miseriam suam. Si videres febrientem ridentem, tu plangeres insanientem. Quod tibi promissum est, nondum venit. Ille qui tibi felicior videtur, rebus visibilibus et temporalibus pascitur, ipsis laetatur: nec attulit ea, nec auferet ea. Nudus ingressus est, nudus est exiturus. A falsis gaudpromissum est, nondum venit. Dura, ut pervenias; persevera, ne deficiendo te ipsum fraudes: nam Deus te fallere non potest
Abbreviated transcription (Latin):
dei. Si autez nolũt. ꝗ forte noluͣt
ceite ego su astatuera sicut no¬
stis ulłu ord inare clicu nisi q̃
mecu uellet manere.aut siuel¬
let discedere a ꝓposito recte ill i
tollere cłicatu. qr deẜreret scẽ so¬
tietatis ꝓmissu ceptũq ꝯsortiñ.
Eice in ꝯspectu dei ⁊ ur̃o mut .o¬
consiliu q uolũt hr̃e aliqd ꝓpri¬
u qͥb nõ sufficit d̾s ⁊ eccłia eniĩ
maneant ubi uolũt ⁊ ubi pos¬
sunt. Non eis aufero cl̾icatum
Nolo hre ypocritas. Maluzẽ q̃s
nesciat malu esse cadere a ꝓposi¬
co. s peiũs est simłare ꝓpontu
Ecce dico audite ꝗ sotie̾tate coĩs
uite iam suscepta q̃ laudatur
cadit aꝓfessione sua cadit obẜ¬

Expanded text:
nolunt, qui forte nolunt: certe ego sum qui statueram, sicut nostis, nullum ordinare clericum, nisi qui mecum vellet manere; ut si vellet discedere a proposito, recte illi tollerem clericatum, quia desereret sanctae societatis promissum coeptumque consortium. Ecce in conspectu Dei consilium. Qui volunt habere aliquid proprium, quibus non sufficit Deus et Ecclesia ejus, maneant ubi volunt, et ubi possunt, non eis aufero clericatum. Nolo habere hypocritas. Malum est, quis nesciat? malum est, cadere a proposito: sed pejus est, simulare propositum. Ecce dico, audite: Qui societatem communis vitae jam susceptam, quae laudatur cadit, a professione sanct
Abbreviated transcription (Latin):
simulatioe totus cecidit. Nolo
hanc nccitate simulandi. scioqͦ¬
mõ hoĩes aniet᷑ cl̾icatu. Nemĩ eũ
are paupib. aut ĩ cõe nita mic¬
tere. maneat mecu q̃ ħ non

Expanded text:
simulationem, totus cecidit. Nolo habeat necessitatem simulandi. Scio quomodo homines ament clericatum: nemini eum are pauperibus, aut in commune mittere, m
Abbreviated transcription (Latin):
aueris hõiem forte hoc cupis ꝙ abi
illo pr̃ari nõ põt. Deu secur us lau¬
da. ꝙ̃ nemo põt dicere nõ posse pra¬
re quoclcu potueris d̾siderare. Pro¬
sita gͦ spe mercedis alicuiꝰ laudared¬
laudamus. Ille eniz nouit qd daren
nob̾ expecliat. nos autem intendamꝰ
qđ nob prosit accipe¬

Expanded text:
averis hominem, forte hoc cupis quod ab illo praestari non potest: Deum securus lauda, quem nemo potest dicere non posse praestare quod tu poteris desiderare. Proposita ergo spe mercedis alicujus laudarelaudamus. Ille enim novit quid nobis dari expediat; nos autem intendamus quid nobis prosit accipe
Abbreviated transcription (Latin):
ũcur alicer ꝑ prudentiam boni alit
ꝑ exꝑientiam mali. ꝑ pndentia
bomi malũ scitur. ⁊ si nõ sentitur
tenetur eĩz bonu. ne ãmissione
senciatur malum. Itẽ ꝑ expientia

Expanded text:
untur aliter per prudentiam boni, aliter per experientiam mali? per prudentiam boni malum scitur, etsi non sentitur; tenetur enim bonum, ne amissio eius sentiatur malum. item per experientiam
Abbreviated transcription (Latin):
pit. ex iuditio eius uenit. apudi
quẽ nõ ẽ iniquitas. Dunit etiamͣ
enim asto modo. nec ĩõ iniuste
qr occulte. Certum mniqum pumi
se ingnorat. nisi cum magnifesto
suplitio sensent nolens quanti i
mali sit ꝙ ꝑpetrauẽit uolens. ⁊¬

Expanded text:
it, ex judicio Dei venit, apud quem non est iniquitas . Punit enim etiam isto modo; nec ideo injuste, quia occulte. Caeterum iniquus puniri se ignorat, nisi cum manifesto supplicio senserit nolens, quantum mali sit quod perpetravit volens.
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩs.i. aluid est possidẽ dei. aliud
rossidẽ hoĩs. nõ enim tu ꝙ posside
totum hẽs in potestate.aut ꝙ̃ diu
uiuat bos tuus intua potestate
apd̃ quẽ suma potestas ẽ. suma
et secreta cõgnictio est atribuaz
hec dño laudantes dm̃n. nõ audea¬
mus dicẽ quomodonouit deus
quomodo cõgnoscit dicẽ no audro
notia dei ut apud ip̃m eẽnt qͣda
meffabili modo ante qua ceata
eeñt.

Expanded text:
est possidere Dei, aliud possidere hominis. Non enim tu quod possides, totum habes in potestate, aut quamdiu vivat bos tuus in tua potestate Apud quem summa potestas est, summa et secreta cognitio est. Tribuamus hoc Deo, laudantes Deum. Non audeamus dicere: Quomodo novit Deusquomodo cognoscit, dicere non audeo, notitia Dei: ut apud ipsum essent quodam ineffabili modo, antequam creata essent.
Abbreviated transcription (Latin):
ma in festatioe in quãta nõ pos¬
sumus dicẽ. etiam cum equati
angelis erimus. non enĩ nobis
tã ma nifesta erunt. que enint
manifesta. ꝙͣ̃ sunt maĩfesta illi ꝗ
nec ꝯmutari pot. tam et de nobi

Expanded text:
manifestatione, in quanta non possumus dicere, cum vel aequati Angelis erimus. Non enim nobis tam manifesta erunt, quae erunt manifesta, quam sunt manifesta illi qui nec commutari potest. Tamen et de nobi
Abbreviated transcription (Latin):
oratio. Ibidẽ. Cito oratioes ad dñz
ascendunt. quas addũm meĩta nñ
opis inponunt sic̃ raphel angłs o¬
In oĩ oratioe et obsecratioe
diĩ uoliutatẽ inte. non tuam de
sine int̾missioe oportet ⁊ soãs ma¬
nus sine ira ⁊ discetatioẽ ad deum
sesperantib p̾stat. Nõ illi mĩa opus
erat. qr millum hũit pecm̃ qui an¬
głos fecit et archangelos preposuit
cessaĩa fuit cuius sunt oĩa regna i¬
celoꝵ/ qui cõstituit dnãtioẽs princi¬
patus. uirtutes. potestates. sut i
nos elys nostris partipes regni ce¬
lor efficẽt patiens et pacificus est
dñs ut patiẽtia et pace sua mũdũ
totum qui inmaligno positus erat
recõciliaret deo et nos patientes pa
cifice sine ira et discetatioẽ simus

Expanded text:
oram Deo. Cito orationes ad Deum ascendunt quas ad Deum menta nostri operis inponunt. sic et Raphael angIn omni oratione et obsecratione Domini voluntatem in te, non tuam depsine intermissione oportet , et sanctas manus sine ira et disceptatione ad Deum se sperantibus praestat. Non illi misericordia opus erat, qui nullum habuit peccatum, qui Angelos fecit, et Archangelos praeposuitcessaria fuit, cujus sunt omnia regna coelorum, qui constituit Dominationes, Principnos eleemosynis nostris participes regni coelorum efficeret. Patiens et pacificus est Dominus, ut patientia et pace sua mundum totum, qui in maligno positus erat, reconciliaret Deo . Et nos patientes et pacifici sine ira et disceptatione simus
Abbreviated transcription (Latin):
odisse debemus. Alł̃m eĩ mendaci¬
u est ꝙ nõ sit ꝯͣrium ueritati.Nã
sicut lux ⁊ tenẽbre pietas ⁊ inpi¬
etas. Iustitia ⁊ in iqͥtas. pectatu
et recte fcm̃. sanitas ⁊ inbecilitaᷤ.
uita ⁊ mors ita inter se sũt uerita¬
et mendaciurq oria. Unde ꝙ̃toa¬
mamius ista tanto illud oclisse de¬
bemus. Um tñ sũt queclam mẽ¬
dacia que creclere nicħ obsit ꝙͣu¬
is q̃ tali mentiendignẽ fallere
uoluisse m̃tienti sit noxiuz non
est nocentior mentiens ꝙͣto miẜ¬
ior creclens. Uide gͤ quale sit. si
aduersꝯ doctiinam xp̃i mentiti fu¬
erimus. ꝙ ꝯsas creclident interi¬
bit.

Expanded text:
disse debemus. nullum est enim mendacium, quod non sit contrarium ueritati. nam sicut lux et tenebrae, pietas et inpietas, iustitia et iniquitas, peccatum et recte factum, sanitas et inbecilitas, uita et mors, ita inter se sunt ueritas mendaciumque contraria. unde quanto amanus istam. tanto illud odisse debemus. uerumtamen sunt quaedam mendacia, quae credere nihil obsit, quamuis etiam tali mentiendi genere fallere uoluisse mentienti sit noxium, non est nocentior mentiens, quanto miserior credens. uide ergo, quale sit, si aduersus doctrinam Christi mentiti fuerimus, quod quisquis crediderit interibit,
Abbreviated transcription (Latin):
et fragilis domus tantam tibi exhi¬
buit pulcritudĩe restaurata et cele¬
stis effecta qualem tibi exibebit de¬
corem. Si hanc trñ diligis que pau¬
lulum manet ⁊ transit in tpe. illa
quãtum amabis. que decorem suo
manebit.¬

Expanded text:
 fragilis, tantam tibi exhibuit pulchritudinem; restaurata et coelestis effecta qualem tibi exhibebit decorem? Si hanc tantum diligis, quae paululum manet et transit in tempore; illam quantum amabis, quae decore suo manebit
Abbreviated transcription (Latin):
Quẽ non mouet
cum uidet tamtã spetiẽ tãtã pul¬
entudinẽ tamtu̇ q decorẽ homĩẽ
formatũ resolui in pulueres. ossa
disꝑgi. trami t̾re mandan. Nõ te ist
xp̃iane det̾eãt. seminatus ẽ hõ nõ
ꝑditus anima quidem disçedẽte
hĩtaculum eius soluit᷑. nõ enim ẽ¬
ula duã que curã gerit lutec domr¬
i atq eius instauret muinas. ua¬
dit enim ut magno p̾mio regnũ
conparet sẽpitẽnum. Quiergo me¬
tuis o anima xp̃o domino dicata
es / atq ip̃o donamte bn uiis. atq̃
ad regnum dei ꝑ uenire cõtẽdis.

Expanded text:
et, cum videt tantam speciem, tantam pulchritudinem, tantumque decorem, hominem formatum resolvi in pulveres, ossa dispergi, terram terrae mandari? Non te ista, christiane, deterreant. Seminatus est homo, non perditus. Anima quidem discedente habitaculum ejus solvitur: non est ela domina, quae curam gerat luteae domus, atque ejus restauret ruinas. Vadit enim, ut magno praemio regnum comparet sempiternum. Quid ergo metuis, o anima? Christo Domino dicata es; atque ipso donante bene vivis, et ad regnum Dei pervenire contendis.
Abbreviated transcription (Latin):
gitemus ꝗs accepit alapam. nõ¬
ne uellemus eum qui ꝑcussit. a¬
ut celesti igne cõsũmi. aut t̾ra de¬
scẽdẽte sorben. aut correptum de¬
moio uoluptari. aͭ aliqua huius
qualib pena uł etiam grauiori pu¬
nin. ꝗd enim hoꝵ ꝑ potẽtiã inuei̾¬

Expanded text:
gitemus quis acceperit alapam, nonne vellemus eum qui percussit, aut coelesti igne consumi, aut terra dehiscente sorberi, aut correptum daemonio volutari, aut aliqua hujusmodi qualibet poena, venetiam graviore puniri? Quid enim horum per potentiam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ eas inducant .i. intitclucant qͦ¬
dãmõ ĩ cordidiscentiũ uł in eos po¬
nec egyptus inuenit᷑. q̃ sol false ⁊
ĩ anit̾ de suaꝵ doctrinaꝵ antiqͥtate
głan qualicũq sapia sua pr̃iaichar
disciplinaꝵ eos ꝑitissiõs fuisse añ¬
ad eos uenisset easq ibi docuisset.
Ipã porro eoꝵ memoriał doctrina q̃
applłata ẽ sapĩa qderat ñ maxime a¬
stronoĩa uł siqd aliud taliu discip¬
linar mag̃̾ ad cxcenda ingenia ꝙ̃
iacob. ci roseph. nimi q̃ post ipm
moysẽ. Eo qppe tpr̃e quo moyse̾
natꝰ ẽ.fuĩsse repitur athalas ille in¬
agnus astrologus. ꝓmethoy fr̃ mn¬

Expanded text:
quod eas inducant, id est introducant, quodam modo in corda discentium uel in eas ponec Aegyptus inuenitur, quae solet falso et inaniter de suarum doctrinarum antiquitate gloriari, qualicumque sapientia sua patriarchardisciplinarum eos peritissimos fuisse, antis eo uenisset easque ibi docuisset. Ipsa porro eorum memorabilis doctrina, quae appellata est sapientia, quid erat nisi maxime astronomia et si quid aliud talium disciplinarum magis ad exercenda ingenia quam ad IACOB et IOSEPH. Nimirum etiam post ipsum MOYSEN, eo quippe tempore quo MOYSES natus est, fuisse reperitur ATLAS, ille magnus astrologus frater m
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑibus dei intelligentia mortał
ingenii ꝙͣtum distare põt abe¬
terntate mortalitas. S adop¬
tima hõis rõest ut hiis que non
põt mente ꝯplecti cecdat m̃tis a

Expanded text:
operibus Dei intelligentia mortalis ingenii, quantum distare potest ab aeternitate mortalitas. Sed optima homini ratio est, ut in his quae non potest mente complecti, cedat menti
Abbreviated transcription (Latin):
guitas uelle de alieno pectato gla¬
n. qͣi tuc debeat asq de iustitia sua
xent. Sinceritas aũt queritas est
etia si ꝓ ficit aliquis meminisse qd
quide ip̃e erectus est alapsusnoꝓ
to se peccatorib hũiliauit.

Expanded text:
peccato gloriai, quasi tunc debeat de justitia sua xerit. Sinceritas autem et veritas est, etiam si proficit aliquis, meminisse quid ndoquidem ipse erectus est a lapsu suoto se pro peccatoribus humiliavit.
Abbreviated transcription (Latin):
Qui octiosus
et quietus non coxitat deum quõĩt̾
acrus multos ⁊ laboriosa negotia i¬
deillo poteĩt cogitare. meditẽtur q̃
dei sunt fideles dum uacant ⁊ ĩbñ

Expanded text:
Qui otiosus et quietus non cogitat Deum; quomodo inter actus multos et laboriosa negotia de illo poterit cogitare? Meditetur ergo quae Dei sunt fidelis, cum vacat: et bene
Abbreviated transcription (Latin):
uitium ẽẽ nec in sũmo potest
bono. nec nͥ in aliquo bono. Sola
ergo bona alicubi esse possunt. so
tiate sunt. inꝙͣtũ uictiose sunt
ne sunt.

Expanded text:
Vitium esse nec in summo potest bono, nec nisi in aliquo bono. Sola ergo bona alicubi esse possunt; soltiatae sunt, in quantum vitiosae sunt, ae sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis es bonus nõ
de tuo bono qr finsti malus s de illiꝰ¬
es qui nuꝙͣ põt esse malus. exertere
in mediis malis nec dicas saltemsi
necesse est. pp̃ eecitationem nr̃am ut
sint mali pauci essent. et boni młti
essent. nõ actendi s qr sipanci ess¬
cerent. considera uir prudens ꝙ pa

Expanded text:
si quis es bonus: non de tuo bone, quia fuisti malus, sed de illius qui nunquam est malus: exercere in mediis malis. Nec mihi volo dicas: Saltem si necesse esset propter exercitationem nostram ut essent mali, pauci essent mali, et boni multi essent. Non attendis quia si pauci essceren
Abbreviated transcription (Latin):
suis ꝓ hũana felicitate solicitus n
forte aiz ꝯfitendo atq moriendos
irent. Magnam securitate dedit
dicens. Capillus de capite nr̃o nõ
ꝑibit. Times gͦ ne peat eius ca¬
pillus. nõ pibit. sisic custocliũtur.
suꝑ flua tua. in ꝙͣta tutela ẽ aĩa
tua. Non yibit capillus ꝗcũton¬
deretur nõ sentis. Sane młtadu
ra passuros eos esse p̃dixit. ut pre¬
dicendo faceret paratõteᷤ. Dicereto
illi. Paratu cor meu deus il. pͣa¬

Expanded text:
pro humana fragilitate sollicitis, ne forte eum confitendo atque moriendo perirent, magnam securitatem dedit, dicens, Capillus de capite vestro non peribit . Times ergo ne pereas, cujus capillus non peribit? Si sic custodiuntur superflua tua, in quanta tutela est anima tua? Non perit capillus, qui cum tondetur, non ra eos passuros esse praedixit, ut praedicendo faceret paratiores, dicerentque illi, Paratum cor meum .
Abbreviated transcription (Latin):
seculanb negotiis obligati co¬
tidiana debẽt agere peniretiam
qui ꝙͣ nis afurtis ara pinis a
frandib abadultitis et fornica¬
tionib oĩq luxuna ac crudelita¬
te odioꝵ et inimicitiaꝵ ꝑtinẽtia
ab oĩ deniq idolatiice feditate
spectaculoꝵ iugacitate. hẽsu
atq si ssiatũ impia uanitate.

Expanded text:
ecularibus negotiis obligati, quotidianam debent agere poenitentiam? Qui quamvis a furtis, a rapinis, a fraudibus, ab adulteriis et fornicationibus omnique luxuria, a crudelitate odiorum et inimicitiarum pertinacia, ab omni denique idololatriae foeditate, spectaculorum nugacitate, haeresum atque schismatum impia vanitate,
Abbreviated transcription (Latin):
Accipe qũo in tel¬
ligas dm̃n oĩpotẽtem fcõrem. Sĩa
que fiunt ꝯ ꝙ quisq fac̃ aut ex ser
est aut exaliquo.aut nullo. hõ qr
nõ est oĩpotẽs de se filiũ facit ex a¬
liquo sic̃ artifex exlingno ãchã. ex
argẽto uasculum. potuit enĩ facẽ
uasculum s nõ potuit face̾ argetũ
potuit facẽ ãcham s nõ potuit fa¬
cere lignum. Exnichilo ãt exeo ꝙ
prorsus nõ ẽ aliquid face̾ ut sit.ɨ
nullus hoium põt. ds̃ aũt qr op̃s ẽ¬
et de se filium genuit. ⁊ exnichilo
mũdum fecit. ⁊ exlimo hoĩem for¬
mauit.ut ꝑ istas tres po̾s ostẽteret
effectioẽm suam in oĩb ualẽtem. qr
de se ꝙ fecit non fecisse dicẽdus ẽ
s genuisse ꝙ aũt ex aliquo sic̃ de t̾
fecit argetum argẽtaĩo un faceͣt
ergo corpus. sic aĩa sic intelligitũ
uniu̾sa creatura fcã adeo. nõ geĩta

Expanded text:
ccipe, quomodo intellegas deum omnipotentem factorem. omnia, quae fiunt et quod quisque facit, aut de se est aut ex aliquo aut ei nihilo. homo quia non est omnipotens, de se filium facit, ex aliquo, sicut artifex ex ligno arcam, ex argento uasculum. potuit enim facere uasculum, sed non potuit facere argentum; potuit facere arcam, sed non potuit facere lignum. ex nihilo autem, ex eo, quod prorsus non est, facere ut sit, nullus hominum potest. deus autem quia et de se filium genuit et ex nihilo mundum fecit et ex limo hominem formauit, ut per istas tres potentias ostenderet effectionem suam in omnibus ualentem. quia de se quod fecit, nec fecisse dicendus est, sed genuisse. quod autem ex aliquo, sdeus argentum argentario, unde faciat ergo corpus, sic anima, sic intellegitur uniuersa creatura facta a deo, non genita
Abbreviated transcription (Latin):
croatur. ꝑtinet ergo ad innocẽti¬
offm nõ solum in alu nemini ĩ
in ferre. uenim aũt cohibẽ apec¬
cato uł punire pecm. ut aut ip̃e
ꝙ plectitur cornigatur exꝑim̃to.
aut alii t̾reãtur exẽplo. qr igitũ
hoĩs domus mitui siñ ꝑticula
debet ẽẽ cuutatis. om̃e ant imiti

Expanded text:
cidatur. cidatur. non solum nemini malum inferre, verum etiam cohibere a peccato, vel punire peccatum; ut aut ipse qui plectitur, corrigatur experimento, aut alii terreantur exemplo. Quia igitur hominis domus initium sive particula debet esse civitatis, omne autem initiu
Abbreviated transcription (Latin):
ordo ita p̃scribit ut nom̃ pacruri
familias hĩc extractũ sit. ⁊ tam
late mulgatum.ut etiam inq
dñates. hec se gaudeant appella¬
n. qui aut uen patres familias
st̃. eib in familia suã tanꝙͣ filii
ad colemdum ⁊ pro meredum⁊
deum cõsulunt. desiderãtes atq̃
optãtes uenire ad celestẽ domuz
ubi necessanu nõ fit offm ĩꝑan¬
di mortalib. qr nccͣciũ nõ ent o¬
offm cõ sulẽdi. iam in illa ĩ mor¬
talitate felicibꝰ. quo donec ueĩa¬
tur. magis debẽt patres ꝙ dna¬
tur. ꝙ ẜui tollẽare ꝙ ẜuiunt. i
Siqs aũt indomo ꝑ ĩobediẽtiar
domestice paci aduersat ⁊ corm̃¬
pitur sen u̾bo sen u̾bẽ seu quo¬
libet alio genẽ pene iuste atq
licite ꝙ̃ tum sotietas hũana cõ¬
cedit pro eius ꝗ corripitur utili¬
tate ut paci uñ disimulat coap¬
tetur. Sic̃ eni nõ ẽ bñ ficẽtie ad¬
iuuando efficẽ ut honu ꝙ maui
est admictat᷑ ita nõ est ĩnocẽtie
ꝑcẽdo sinẽ ut in malii guius in¬

Expanded text:
ordo ita praescribit, ut nomen patrum familias hinc exortum sit et tam late uulgatum, ut etiam inique dominantes hoc se gaudeant appellari. Qui autem ueri patres familias sunt, omnibus in familia sua tamquam filiis ad colendum et promerendum Deum consulunt, desiderantes adque optantes uenire ad caelestem domum, ubi necessarium non sit officium imperandi mortalibus, quia necessarium non erit officium consulendi iam in illa inmortalitate felicibus; quo donec ueniatur, magis debent patres uam serui tolerare quod seruiunt. Si quis autem in domo per inoboedientiam domesticae paci aduersatur, corripitur seu uerbo seu uerbere seu quolibet alio genere poenae iusto adque licito, quantum societas humana concedit, pro eius qui corripitur utilitate, ut paci unde dissiluerat coaptetur. Sicut enim non est beneficentiae adiuuando efficere, ut bonum quod maius est amittatur: ita non est innocentiae parcendo sinere. ut in malum grauius in
Abbreviated transcription (Latin):
obediẽdi q cõcordia cohabitãtiũ
referatur et ordinetur adĩpandi
obediẽdiq ꝯcordiã ciuiũ. ita fit
ut exrege ciuitatis p̃cepta sũ mẽ
patre familias o porteat qb do¬
mũ sua sic regat. ut sit paci ac¬
comoda ciuitatis.

Expanded text:
oboediendique concordia cohabitantium referatur ad ordinatam imperandi oboediendique concordiam ciuium. Ita fit, ut ex lege ciuitatis praecepta sumere patrem familias oporteat, quibus domum suam sic regat, ut sit paci adcommoda ciuitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
sunt quidam ꝗ faciliuꝰ
oĩa sua panꝑib distrbuũt ꝙ̃ ip̃i
pauꝑes dei fiant in flati sunt
enĩ ĩactãtia q̃ putant sibi ẽe tri-¬
et io iam nõ bñ uiuũt. quãta cũ¬

Expanded text:
sunt quidam qui facilius nia sua pauperibus distribuunt, quam ipsi pauperes Dei fiant. Inflati sunt enim jactantia qua putant sibi esse triet ideo jam nec bene vivunt, quantacu
Abbreviated transcription (Latin):
nocẽt. uoluntas in iusta eis reputa¬
tur. potestas aut qua nocẽ ꝑmic¬
titur nõ est insi adeo qui ip̃is ne¬
scientib nouit quid illi patidebe¬
ant. quib eos nocẽ ꝑmictit. ibidẽ¬
tur. aut ut bonoꝵ patientia probe¬
tur aut maloꝵ iniquitas puniat᷑.
nam ꝑ potestate dyabolo datã iob
probatus est ut iustus appareret.

Expanded text:
nocent, uoluntas iniusta eis inputatur; potestas autem, qua nocere permittuntur. non est nisi a deo, qui et ipsis nescientibus nouit, quid illi pati debeant. quibus eos nocere permittit. Haeatem bonorum patientia probetur et malorum iniquitas puniatur. nam per potestatem diabolo datam et Iob probatus est, ut iustus adpareret,
Abbreviated transcription (Latin):
interest cum p̃dicamus utrumi
ad sint an multi. docti an indocti
an exutioq gen̾e misti. urban
an iustici.an hii et illi simul. an
ppłs ex õi hõium gene̾ temperatu
st. fier enim non pot uisi alit̾ ac¬
q alit̾ affitiant locuturum atq
dicturum. et ẜmo qui profertur
affectionis animi aquo profert᷑
ꝙdam qĩ uultum gerat. et pro
eadem diu̾sitate. diu̾se asfitiat
airoitores. cum et ip̃i se iṗos di¬
uẽse affitiant in uicem p̃sentia
caïtas nõ eader est oib exibeda
medicina. Iṗa aut cantas alios
ptĩt. cum aliis in firmatur. ali¬
os curat hedificare alios cõtre¬
misscit offẽdẽ. ad alios seucli¬
nat. ad alios se erigit. Aliis blã¬
da aliis seuera. nulli inimica.⁊
om̃ib mat̾.

Expanded text:
interest, et cum ita dicimus, utrum pauci adsint an multi; docti an indocti, an ex utroque genere mixti; urbani an rustici, an hi et illi simul; an populus ex omni hominum genere temperatus sit. Fieri enim non potest, nisi aliter atque aliter afficiant locuturum atque dicturum, et ut sermo qui profertur, affectionis animi a quo profertur, quemdam quasi vultum gerat, et pro eadem diversitate diverse afficiat auditores, cum et ipsi se ipsos diverse afficiant invicem praesentia charitas, non eadem est omnibus adhibenda medicina: ipsa item charitas alios parturit, cum aliis infirmatur; alios curat aedificare, alios contremiscit offendere; ad alios se inclinat, ad alios se erigit; aliis blanda, aliis severa, nulli inimica, omnibus mater.
Abbreviated transcription (Latin):
nt qd misi hoĩes aut de libero ar¬
bitno audent suꝑbire añꝙͣ lib̾ẽt᷑
aut de suis uirib si iam liberati sĩt.
nec actendũt in ipo noĩe liberi ar¬
anita sũt liberi. ut nec illũ uelint
beranit tũc nere liberieritis.¬
Uust deus om̃s hoies saluos fieria
ad agnitione ueritatis uenire nõ
sic tñ ut eis adimat libeꝵ arbitriũ
quo uł bñ uł male utentes iustissi¬
me iudicentur. Qd̃ cu fit. infide¬
les quidẽ ꝯͣ uolu̾tate dei faciunt
cũ eius euangłio nõ creclut nec iõ
tñ ea uncat. U̾n se ip̃os fraudat
est. Uinceretur aũt si nõ ĩuenmet
ꝗd de ꝯtemptorib faceret aut ulło
m̃o posset enadere ꝙ detalib illeo¬
stituit.

Expanded text:
 miseri homines aut de libero arbitrio audent superbire. antequam liberentur, aut de suis uiribus, si iam liberati sunt? nec adtendunt in ipso nomine liberi ar? an ita sunt liberi, ut nec illum uclint berauerit. tunc uere liberi eritisutem deus omnes homines saluos fieri et in agnitionem ueritatis uenire, non sic tamen, ut eis adimat liberum arbitrium, quo uel bene uel male utentes iustissime iudicentur. quod cum fit, infideles quidem contra uoluntatem dei faciunt, cum eius euangelio non credunt, nec ideo tamen eam uincunt, uerum se ipsos fraudant est; uinceretur autem, si non inueniret quid de contemptoribus faceret aut ullo modo possent euadere quod de talibus ille constituit.
Abbreviated transcription (Latin):
illicite fiunt dicũtur cogitãtur
que trãssacta etia reos tenẽt si
nõ remittãtur. Et ip̃acamis con¬
cupiscẽtia ĩ baptismo sic dimit¬
titur ut ꝙͣ ꝙͣ sit tracta anascẽti¬
b nichil noceat renascẽtib ex ꝗb
rursus q nocetur uascẽtib nisi e¬
adem forma renasçẽtib remitta¬
tur. et ĩsit nichil cõfutum̃ uite i

Expanded text:
 cogitantur; quae transacta etiam reos tenent, si non remittantur. et ista ipsa carnis concupiscentia in baptismo sic dimittitur, ut, quamuis tracta sit a nascentibus, nihil noceat renascentibus. cx qurursusquc est nocitura nascentibus, nisi eadem forma renascentibus remittatur et insit nihil obfutura uitae
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tioso sãguine nos redemit. Et
ad ei debeamus ꝗnos cun tãta pe¬
nuĩa redemit. Si trenos parẽtes
cũtãto aftcu diligimus qͥ puo tẽ¬
pore pro nob̾ sb̾ stinuerũt labores¬

Expanded text:
tioso sanguine redemit, et quid ei debeamus, qui nos cum tanta penuria redemit. Si terrenos parentes cum tanto affectu diligimus, qui parvo tempore pro nobis sustinuerunt labore
Abbreviated transcription (Latin):
Nlichil deus iubet q sibi profit
s illi cui iuber ideo uerus ẽ dñs
qui ẜuuo non indiget. Et quo
ẜuus indiget. In eã quippe sccip¬
tura ꝙ uetus dicitur testamtu
et eo tempore dcm est. quo ad¬
huc illa offerebantur sacrifitia.
que hoc tp̃e non offenintur. dixci
sacu fitioꝵ egebat deus. nec cuiꝰ¬
quam eget u̾nquam. S reꝵ di¬
uinitus impataꝵ. uelud in buẽ¬
do uirtutib aĩo. uł et̾ne salutis
adipiscende quedam figna sũt
quar celebratiõr atq suptiõe ñ

Expanded text:
nihil deus iubet, quod sibi prosit sed illi, cui iubet. ideo uerus est dominus, qui seruo non indiget et quo seruus indiget, in ea quippe scriptura, quod uetus dicitur testamentum et eo tempore dictum est, quo adhuc illa offerebantur sacrificia, quae hoc tempore non offeruntur: Dixi sacrificiorum egebat Deus, nec cujusquam eget unquam, sed rerum divinitus impartitarum, vel imbuendo virtutibus animo, vel aeternae saluti adipiscendae, quaedam signa sunt, quorum celebrati
Abbreviated transcription (Latin):
Qñ xp̃s orabat qui sine pecc̃o erat
quanto mag̾ peccores oportet o¬
rare ⁊ si ille ꝑ totam nocrẽ ingit̾
igilas cõtinuis p̃cib orabat ⁊
quãto mag̾ infreꝙ tãda oratioẽ

Expanded text:
 ille orabat qui sine peccato erat, quanto magis peccatores oportet orare, et si ille per totam noctem iugiter uigilans continuis precibus orabat, quanto nos magis in frequentanda ora
Abbreviated transcription (Latin):
ualdẽ bona sunt precepta silegiti¬
me hiis utimur. Ego quippe ĩp̃o
ꝙ fumissime creditur deum in¬
stum et bonum im possibilia non
potuisse p̾cip̃e hinc ad monemũ
et in facilib quid agahaus. et ĩ
difficilib ꝗd petamus. Omĩa qp¬
pesunt faccilia cantati. cui uni
rp̃i sarcina leius est.

Expanded text:
alde bona sunt praecepta, si legitime his utamur. Eo quippe ipso, quo firmissime creditur Deum justum et bonum impossibilia non potuisse praecipere, hinc admonemur, et in facilibus quid agamus, et in difficilibus quid petamus. Omnia quippe fiunt facilia charitati, cui uni Christi sarcina levis est,
Abbreviated transcription (Latin):
Quẽ nõ examĩat metꝰ. nec cupi¬
ditas eũ uastat. nec egritudo ma¬
çerat nec uẽtilat gestiens nana
lectitia. Sie̾ cuꝑit᷑ q nicħ aliud
est cupiditas nisi amorreꝵ tran¬

Expanded text:
quem non exanimat metus, nec cupiditas eum vastat, nec aegritudo macerat, nec ventilat gestiens et vana laetitia. Si enim cupit, quia nihil aliud est cupiditas nisi amor rerum tran
Abbreviated transcription (Latin):
plicet cõsuetudo ad negotia sclara
⁊ aduite huius uanitatẽ. Ppalia
uitam loq̾tia oracła diuina uelle
hec que obẜuamus in nouo
testamẽto. fuerunt in ueten figura. liͦ

Expanded text:
plicet consuetudo, ad negotia saecularia et ad uitae huius uanitatem propter aliam uitam loquentia oracula diuina uelle faciant, quam ad daemonia consulenda concurrant, tamen etiam i
Abbreviated transcription (Latin):
cãda existĩo. ꝙͣ uis eͣ neq hoc ĩueĩ¬
ri possit quo cõtra fidẽ sint ip̃am
tñ religioem ꝙͣ paucissimis ⁊ mani¬
festissuis celebrationũ sacͣm̃tis u
honeĩb p̾munt / ut tollerabilior sit

Expanded text:
canda existimo. quamuis enim neque hoc inuenicanda existimo. quamuis enim neque hoc inueniri possit, quo modo contra fidem sint, ipsam tamen religionem, quam paucissimis et manifestissimis celebrationum sacramentis oneribus premunt, ut tolerabilior sit
Abbreviated transcription (Latin):
sit nccm ⁊ una inbis salub̾ia
regula retinẽda sit ut queno sunti
contra stoem neq cõtra bonos mõe
et hñt aliquid ad exortatioem uite
melioris. ubicũq institui uidemu
uł instituta cõgnosçimus/ nõ solũ
non improbemus. s etiam laudã¬
do ⁊ imitãdo sectemur.si ali quorũ
infirmitas non itainpedit. ut ãpliꝰ
det̾mẽtum sit. Si eĩ eo mo inpedit
ut maiora studiosoꝵ lucra sꝑãda
sint ꝙͣ capluniãdoꝵ detͬm̃ta me¬
tuẽda. sine dubitatioẽ faciendu
est maxime id ꝙ etiam descriptiũs
defendi põt sicut deieiunis ⁊ psal¬
mis canẽdis. cum et ip̃ius dñi et
apłorũ hẽamus exẽplum. S ħ ni¬
tur. nec in cõsiliis ep̃oꝵ statuta in
ueniũtur. nec cõsuetudine uniuẽ¬
se eecłie roborata sunt. s diu̾soꝵ lo
coꝵ diu̾sis morib ĩnumeãbilit̾ ua¬
nuri possĩt cãe /quas in eis institu¬
endis hoĩes secuti sunt uͥ facultaᷤ
tribuitur sine ulla dubitatioe rese¬

Expanded text:
ium et una in his saluberrima regula retinenda sit, ut, quae non sunt contra fidem neque bonos mores et habent aliquid ad exhortationem uitae melioris, ubicumque institui uidemus uel instituta cognoscimus, non solum non inprobemus, sed etiam laudando et imitando sectemur, aliquorum infirmitas non ita impedit, ut amplius detrimentum sit. si enim eo modo impedit, ut maiora studiosorum lucra speranda sint quam calumniatorum detrimenta metuenda, sine dubitatione faciendum est, maxime id quod etiam de scripturis defendi potest sicut de hymnis et psalmis canendis, cum et ipsius domini et apostolorum habeamus exemplum et curantur; et tam multis praesumptionibus sic plena sunt omnia, ut grauius corripiatur, qui per octauas suas terram nudo corum diuersis motibus innumerabiliter uaniri possint causae, quas in eis instituendis homines secuti sunt, ubi facultas tribuitur, sine ulla dubitatione rese
Abbreviated transcription (Latin):
pereunt
tunc pec̾ca tua. s tecu. nõ enim
ingehemia reccare pͥmittens.
aut cum te ceꝑit torquẽ ignis i¬
etemus. satiandis libidinib co

Expanded text:
Pereunt enim peccata tua, sed tecum. Non enim in gehenna peccare permitteris aut, cum ceperit torquere ignis eternus, de satiandis libidinibus non
Abbreviated transcription (Latin):
filios dei fieĩ. Enge cor genus hu¬
manu respira in aures uite et
di siĩas de innocẽtib et nocẽtib
potestatez inqo dedit eis filios
hoĩs. iam ẽgo et illi erãt filii ⁊¬
hoñ et facti sunt filii dei descẽ¬
ditad io q nõ erat. qr aliud erat
leuauit te ad io nõ eras qr ali¬
ud eras. Enge ergo spez maguy

Expanded text:
filii Dei. Erige cor, genus humanum, respira in aura vitae et di sententias de innocentibus et nocentibus? Potestatem, inquit, dedit eis filios hominis. Jam ergo et illi erant filii hominum, et facti sunt filii Dei. Descendit ad id quod non erat, quia aliud erat. Levavit te ad id quod non eras, quia alius eras. Erige ergo spem. Magnum
Abbreviated transcription (Latin):
Dens cu liberat. nõ ꝑte alquã lib̾¬
at. s totu lib̾at. Qd̾ forte inꝑiculo
nigenitus filius. hõĩe susceptor
liberationem hoĩs iudicauit. hoĩs
ante liberatio in utroq sexu debuit
feminei sexus liberatio. Hinc ap¬
paret ꝙ ille uir de feminatus est.

Expanded text:
Deus cum liberat, non partem aliquam liberat; sed totum liberat, quod forte in periculo unigenitus Filius, homine suscepto liberationem hominis indicavit. Hominis autem liberatio in utroque sexu debuit erat ut feminei sexus liberatio hinc appareret, quod ille vir de femina natus est.
Abbreviated transcription (Latin):
qdem inter cetera bona q ħ eisdo¬
nare dignatus est ut maiorã fa¬
ceret ꝑ illos ꝙͣ p̃ter illos . Nõne
ab ore ip̃ius dines ille tristis ab¬
scessit qñ uite eterne ꝯsiliu que¬

Expanded text:
am inter caetera bona, etiam hoc eis donare dignatus est, ut majora faceret per illos quam praeter illos. Nonne ab ore ipsius dives ille tristis abscessit, quando vitae aeternae consilium q
Abbreviated transcription (Latin):
tiq mĩz nõ eor q̃ semp uident
fatiẽ patris. Nos antẽ ꝙtus cỹ¬
q sit in nob̃ intelectus bumanꝰ
exꝑte scimus et uroemus nunc
p speculum in eniginate. Cum
nõ equales anglio dei fueĩmuᷤᷤ
Tunc ꝙ̃ ad modu ⁊ ip̃i uidebin¬
fatie ad fatie. tanta pacẽ hẽbimꝰ
erga eos quantã et ip̃i erga nõ
Quia tin eos dilectun sum̾us ɨ
quãtum abeis diligimꝰ . Itaq
pax eoꝵ nota nob̾ erit. qr et no¬
stra tanta actalis erit nec pcel¬
let tr̃ intellectum nr̃. Dei uõ
pax. que illic ẽ erga eos et nr̃m
et eoꝵ in tellectũ sine dubitati¬
õe p̃cellit de ipo quippe ẽbeata ⁊
rationał creatura quecũq bt̃a
est. nõ ip̃e de illa. uñ ẜi hoc me¬
lius accipitur ꝙ scnptũ ẽ. Pax
dei que que p̾cellit om̃ez intel¬
exceptus s dei sosius. neq eĩz
et ip̃ius intellectu pax eius ex¬
cellit.

Expanded text:
trum, non eorum qui semper vident faciem Patris. Nos autem, quantuscumque sit in nobis intellectus humanus, ex parte scimus, et videmus nunc per speculum in aenigmate: cum vero aequales Angelis Dei fuerimus ; tunc quemadmodum et ipfacie ad faciem : tantamque pacem habebimus erga eos, quantam et ipsi erga nos, quia tantum eos dilecturi sumus, quantum ab eis diligemur. Itaque pax eorum nota nobis erit, quia et nostra talis, ac tanta erit, nec praecellet tunc intellectum nostrum. Dei vero pax, quae illic est erga eos, et nostrum et illorum intellectum sine dubitatione praecellit; de ipso quippe beata est rationabilis creatura, quaecunque beata est; non ipse de illa. Unde secundum hoc melius accipitur quod scriptum est, pax Dei, quae praecellit omnem intelexceptus, sed Dei solius, neque enim et ipsius intellectum pax ejus excellit.
Abbreviated transcription (Latin):
os extin¬
guerẽt.
ut illuz
de nõ pos¬
d̾e possimꝰ.
stor corda
caritate
sanemꝰ.
illo est
quem ⁊¬
uidere
desitera¬
mus.

Expanded text:
tinguerent, ut illum ere non posdere possimus, fide corda charitate sanemus,illo est, quem videre desideramus.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdo ꝙ nõ fatio qd qd possũ. qũo so¬
lent desperati latrõnes dicẽ. sic me
occisuns ẽ iudex pro decẽ homici
quae̾ nõ iam ꝗd ꝗd michi occunt
fatio. hoc ẽ pc̃cor cum ueneit ĩpro¬
fundu maloꝵ cõtẽpnet. S dñs yhꝰ
xp̃s ꝗ nec profũda nr̃a cõtẽpcit. q
usq adista uita uenire dignatu
xetia de hoc pro fundo excitauit ho¬
minez / ut clamãẽt deprofũdo sb̾
molib pec̃coꝵ et ꝑueniret uox pec¬
catoris ad dĩn¬

Expanded text:
 non facio quidquid possum? Quomodo solent desperati latrones dicere: Sic me occisurus est judex pro decem homicidquare non jam quidquid mihi occurrerit facio? Hoc est, «Peccator, cum venerit in profundum malorum, contemnit.» Seda contempsit, qui usque ad istam vitam venire dignatus etiam de profundo excitavit hominem, ut clamaret de profundo sub molibus peccatorum, et perveniret vox peccatoris ad D
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ uitet᷑ de
spite uł do¬
io iussisse.
nec tã dili¬
gẽter ĩqͣr̾e.
s de illo ma¬
gis qui noᷤ
usq ad diẽ
eritus nr̃i
possit ĩ offẽ¬

Expanded text:
 videtur de spite, vel domo jussisse, nec tam diligenter inquirere, sed de illo magis, qui nos usque ad diem exitus nostri possit inoffen
Abbreviated transcription (Latin):
Queclameĩ sũt que solamfa
tez hoie cernat cu ẽares nich
spectori afferat comocłi p̃ter
bo affcͣs mox ut uisus fuerit
ꝯualescat admirationẽ sanita¬
tis sue sanantis q caritate su¬
ꝑabit. Talia fc̃a illo tꝓr̾e quo¬
bus appebat. ⁊ sic in se tuc aĩas
errantes mortaliũ dĩna cõmo¬
nebat auctoritas. Cur mꝗs
ista mõ nõ fiunt. qr nõ moue¬
rent nisi mira ẽent. ac si solita
essent mira nõ essent. Ecã sũt
ticudine creclentiu ꝯgregãtaa
ꝓpagata inipõs mores ntilis
conuerteretur auctoritas. Mo
res autẽ q̃lz tm ualent ad opti¬
nendas hoiu m̃tes ut etia que
in hiis prauasut/ quos fere suꝑ¬
antib libidib uenit ĩꝓbare q̃¬
tius ⁊ decestan ꝙͣ deẜe̾re aut mu¬
tare possi mus. Paꝵ ne ꝯsul¬
tu reb hũanis arbitratis. ꝙ n¬

Expanded text:
quaedam enim sunt quae solam fatem hominem cernat, cum ea res nihil spectatori afferat commodi praetebo affectus, mox ut jussum fuerit convalescat, admirationem sanitatis suae, sanantis etiam charitate superabit. Talia facta sunt illo tempoulebant: sic in se tunc animas errantes mortalium diuina commouebat auctoritas. cur, inquis, ista modo non fiunt? quia non mouerent, nisi mira essent; at si solita essent, mira non essent. nam diei ltitudine credentium congregata atque propagata, in ipsos mores utilis converteretur aucres autem quilibet tantum ualent ad obtinendas hominum mentes. ut etiam quae in his praua sunt, quod fere superantibus libidinibus euenit, inprobare citius et detestari quam deserere aut mutare possimus. parumne consultum rebus humanis arbitraris,
Abbreviated transcription (Latin):
omipotenti deo summo ac sũme
bono creatori oium nãꝵ. nolũta¬
tum aut bonaꝵ ad iutori et remr¬
neratori. malax aut relictori et
dãpnatori utͣrumq ordinatori
non de fuit uriq con siliiz quo c̾¬
tum numerum ciuium in sua
sapiẽtia predestinatum etiã ex
dampnato genẽ humano sue ci¬
nitatis implẽt. Noneos iã meĩ¬
tis. qñͣ quidem uniu̾sa massa cã¬
qua inuitiata radice dȧpnata ẽ
S gratia dei disçemes et liberan
non solum de ip̃is libeatis. ueꝵ
etia et de nõ liberatis quid eis
largiat᷑ ostendẽs. Nõ enim de bi¬
ta ł gratuita bonitate tũc se ꝗsq̃¬
cum ab eoꝵ hoĩum cõsortio fit in¬
munis. cum quib illi iusta eẽt
pena comiũs. Cur ergo nõ crearet
deus quos peccatores ẽẽ presciuir
qñ quidem in eis et exeis. ⁊ quid
eoꝵ culpa mereretur. ⁊ quid sua
gr̃a donaretur posset ostendere
Nec sb illo creatore ac dispositore
ꝑuẽsa inordinatio deliquẽtium
recte puertet ordine rex. Pro in

Expanded text:
ipotenti Deo, summo ac summe bono creatori omnium naturarum, uoluntatum autem bonarum adiutori et remuneratori. malarum autem relictori et damnatori, utrarumque ordinatori, non defuit utique consilium, quo certum numerum ciuium in sua sapientia praedestinatum etiam ex damnato genere humano suae ciuitatis inpleret, non eos iam meritis, quando quidem uniuersa massa tamquam in uitiata radice damnata est, sed gratia discernens et liberatis non solum de ipsis, uerum etiam de non liberatis, quid eis largiatur, ostendens. Non enim debita, sed gratuita bonitate tunc se quisqucum ab eorum hominum consortio fit inmunis, cum quibus illi iusta esset poena communis. Quur ergo non crearet Deus, quos peccaturos esse praesciuit, quando quidem in eis et ex eis, et quid eorum culpa mereretur, et quid sua gratia donaretur, posset ostendere, nec sub illo creatore ac dispositore peruersa inordinatio delinquentium rectum peruerteret ordinem rerum?
Abbreviated transcription (Latin):
mortalem hec induet inmõtali¬
tatem oĩa enim eiutentia erunt
sine ulla falsitate. siue ulla ig¬
rantia. suis ord inib distributã
et corporalia et spualia ĩ nã ĩ te

Expanded text:
mortale hoc induetur immortalitate . Omnia enim evidentia erunt sine ulla falsitate, sine ulla ignorantia, suis ordinibus distributa et corporalia et spiritualia e
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. Siquis fecerit uolũ tatem ꝑ¬
acris mei. ip̃e m̃s pater soror ⁊ ma¬
ter est. Nos enĩ illiꝰ pretio redem¬
pti sumus et sotiet ite maloꝵ fug¬
ientes bonam queramus. sũmoso
nombereamus illi ẜ mamus. eius
uolũtatem faciamꝰ ut simꝰ nos et
angłi dei de quib dicit ꝓpha . Bñ¬
dicicedum̃i om̃s angłi eius ꝗ faci¬

Expanded text:
dixit: Si quis fecerit voluntatem Patris mei, ipse meus pater, soror, et mater est . Nos enim illius pretio redempti sumus. Societatem malorum fugientes, bona quaeramus, summo bono inhaereamus, illi serviamus, ejus voluntatem faciamus: ut simus et nos angeli Dei, de quibus dicit Propheta: Benedicite Domino