comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
contentione uulcanum commotum effudis se.
aiunt semen interram atq: in dehominato ob eã
causcem tale inditum nomen: grecaenim lingua
eris contentio: ethon terra est: & quibus. duobus
compositum. uocabulum est ericthonius: uerum qđ
fatendum est refellunt: et asuis duis sepellunt ista
doctiorer: quihanc opinionem fabulo sam hine
e ortam ferunt: quia in templo uul cani &miner¬
uae : quodambo unum habebant athenis e posi¬
tur. inuentur est puer dracone in uolutus: qui
eum significadit magnum futurum: & propter
commune templumꝰ cumersent pasenter eius
not uulcaniꝥ &miner uae dictumes spotiũs
nominis tamen eiur origine fabula illco potius
quamista designait histhoria
Sedquid ad nor hoc inueracibur libris haminer
instruat religiosos : Illud in fallacibur ludis
demones delect& impuros Quos tamenulli
religiosi tamquam deos colunt: et cumr deulln
hec neant ab omnieor crimine putgcere benon
ubi turpiter aguntur quae uebus amielatar

Expanded text:
contentione Vulcanum commotum effudisse contentione Vulcanum commotum effudisse aiunt semen in terram adque inde homini nato ob eam causam tale inditum nomen. Graeca enim lingua εριςcontentio, Xł}-rov terra est, ex quibcompositum vocabulum est Erichthonius. Verum, quod fatendum est, refellunt et a suis diis repellunt ista doctiores, qui hanc opinionem fabulosam hinc exortam ferunt, quia in templo Vulcani et Minervae, quod ambo unum habebant Athenis, expositus inventus est puer dracone involutus, qui eum significavit magnum futurum, et propter commune templum, cum essent parentes ejus ignoti, Vulcani et Minervae dictum esse filium: nominis tamen ejus originem fabula illa potius quam ista designat historia. Sed quid ad nos? Hoc in veracibus libris homines instruat religiosos, illud in fallacibus ludis daemones delectet impuros: quos tamen illi religiosi tanquam deos colunt; et cum de illis haec negant, ab omni eos crimine purgare non ubi turpiter aguntur quae velut sapienter
Abbreviated transcription (Latin):
Hir temporibur herculer insyriaclarur habebatur
Sed nmirum alius non ille dequo supralo quuti su¬
mor secretiore quippe hiftoria plurer fuisse
dicunturi & liberi patres & herculer
huncrane herculem cuiur ingentia duo decim
facta numerant: Interquae anthei afrinecemnon
com memorantꝰ : Quadearer ad clterum herculẽ
pertine In oa monte arcipso incensum pro¬
abrtrats lit teris cum ea uirta iȩ qua inulit
sub gerat: omhorbum tamen qual nguebat sus¬
⁊nem nonpossit illo tempore nx uel potiur ty¬
ram nur bustrir suisdur suor hospiter immolco¬
bat: quemfilium perhibent fuirse neptuni. &
matre libia . filico. epaphi: uerum non eredatur hocstu¬
psumperp&rasse nep tuur nedii. accusentur. sed poe¬
tis et theatris irta tribuantur ut sit undeplacen¬
tur: ericthomirgis atheniensium cuius nouis si¬
mis annis ihs naue mortuus repperitur uulca¬
nus &minerua pasenter fuisse dicuntur ⁊
Sedqm̃ mineruam uirginem uolant in amborum

Expanded text:
His temporibus Hercules in Syria clarus habebatur; His temporibus Hercules in Syria clarus habebatur; sed nimirum alius, non ille, de quo supra. locuti sumus. Secretiore quippe historia plures fuisse dicuntur et Liberi patres et Hercules. Hunc sane Herculem, cuius ingentia duodecim facta numerant, inter quae Antaei Afri necem non commemorant, quod ea res ad alterum Herculem pertinet, in Oeta monte a se ipso incensum produnt suis litteris, cum ea uirtute, qua multa subegerat, morbum tamen, quo languebat, sustinere non posset. Illo tempore uel rex uel potius tyrannus Busiris suis dis suos hospites immolabat, quem filium perhibent fuisse Neptuni ex matre Libya, filia Epaphi. Verum non credatur hoc stuprum perpetrasse Neptunus, ne di accusentur; sed poetis et theatris ista tribuantur, ut sit unde placentur. Erichthonii regis Atheniensium, cuius nouissimis annis Iesus Naue mortuus reperitur, Vulcanus et Minerua parentes fuisse dicuntur. Sed quoniam Mineruam uirginem uolunt, in amborum
Abbreviated transcription (Latin):
ludi munici ut placar&ur iraeiur. Quaputabant
ad flictas esse sterelitate greciae rgioner quia non
defenderint templumeius quodiix danaus cum eas¬
dem terras bello inuasis s& incendit:
Hos autem ludor ut instituerent: oraculo sunt eius
ammoniti: In attica uero sx eric thonits ei ladoꝵ
primus instituit: Necei tantum. Sed&iam mi¬
ner uaeubi premium uictoribur oleum ponebatur
quod eiur fructur inuentricem mineruam sicut
uiniliberum tradunt per eos annor arege . xantho.
CRe tensium cuiur aput alior aliud nomen inueni¬
mus rapta perhib&ur europa: & indegeniti.
adamanthur sarpedon etminus quor magir &i
adem. muhere sibor iouir esse uulgaturo er:
Sedtalium deorum cultores. illut quod derege cieten¬
sium diximus historicae ueritate: Hoc autem
quod deioue poetae cantent: Theatra concrepant.
populi celebrant uanitati teputant fabularum :
utess& unde iudifier& placandis numinibas
&iamsalsir eonem criminib ⁊

Expanded text:
ludi musici, ut placaretur ira eius, qua putabant ludi musici, ut placaretur ira eius, qua putabant adflictas esse sterilitate Graeciae regiones, quia non defenderint templum eius, quod rex Danaus, cum easdem terras bello inuasisset, incendit. Hos autem ludos ut instituerent, oraculo sunt eius admoniti. In Attica uero rex Erichthonius ei ludos primus instituit, nec ei tantum. sed etiam Mineruae, ubi praemium uictoribus oleum ponebatur, quod eius fructus inuentricem Mineruam, sicut uini Liberum tradunt. Per eos annos a rege Xantho Cretensium, cuius aput alios aliud nomen inuenimus, rapta perhibetur Europa, et inde geniti Rhadamanthus, Sarpedon et Minos. quos magis ex eadem muliere filios Iouis esse uulgatum est. Sed talium deorum cultores illud, quod de rege Cretensium diximus, historicae ueritati, hoc autem, quod de Ioue poetae cantant, theatra concrepant, populi celebrant, uanitati deputant fabularum, ut esset unde ludi fierent placandis numinibus etiam falsis eorum criminibus.
Abbreviated transcription (Latin):
tenebantur: qui impopuld̃e sixiss& postmoraẽ
moysi uiginti & septim annis &iam ipse de functus ẽ
Regnante apud assyrios octauo decimo amynta
apud sicyonios seto decimo corace: apuo argiosor
aecimodanao apud athenien ses quarto etic thor¬
er haec tempora id est abgitu isrħł & aegypto
usq admortem ihu naue: per quem populas idem
terram repromissionis accepit : sacra sunt in satuta
diis falsis aregibus greciae quae memoriam dilu¬
uii et ab eo liberationis hominum uitae que iuno
erum nosae modo adae oha ao plana migsan¬
tium sollemni celebritate seuocarunt
Nam et lupercorum per sacram uiam ascensum atq
descensum sic inter pretantur ut ab eis significari
dicant hominer qui propter aquae in umbationẽ
sum inamontiũ peuuerunt  et sursus eadem per¬
dente adima redierum His temporibus dio¬
nisyum. qui &icem liber pater dictus esecapost
mortẽ dr̃ habitus uitem ferunt ostendis se inattiee

Expanded text:
tenebantur. Qui cum populum rexisset post mortem tenebantur. Qui cum populum rexisset post mortem Moysi uiginti et septem annos, etiam ipse defunctus est regnante aput Assyrios octauo decimo Amynta, aput Sicyonios sexto decimo Corace, aput Argiuos decimo Danao, aput Athenienses quarto Erichthoer haec tempora, id est ab exitu Israel ex Aegypto usque ad mortem Iesu Naue, per quem populus idem terram promissionis accepit, sacra sunt instituta dis falsis a regibus Graeciae, quae memoriam diluuii et ab eo liberationis hominum uitaeque tunc aerumnosae modo ad alta, modo ad plana migrantium sollemni celebritate reuocarunt. Nam et Lupercorum per sacram uiam adscensum adque descensum sic interpretantur, ut ab eis significari dicant homines, qui propter aquae inundationem summa montium petiuerunt et rursus eadem residente ad ima redierunt. His temporibus Dionysum, qui etiam Liber pater dictus est et post mortem deus habitus, uitem ferunt ostendisse in Attica
Abbreviated transcription (Latin):
mo tempore ce cropis. atheniensium rgis:¬
Cumaput assyrios regnar& ascatader apud sicyoni¬
os marathur. apud argiuos triopas: eo¬
educto
autem populo in monte sina diuinitus acceptam.
tradidit legem: quod u&us dicitur testa mentum
quia promis siones tenenas hab&: et per iħm̃ xp̃m.
futurum fuerat testamentum nouum quorgnum cȩlo¬
rum promitter&ur: Hunc enim ordinem seruari
opor tebat: Sicut in uno quoque homine qui in dm̃
proficit. id agitur : quod ait a postolus ut non sit prius
quod spiritale est: sed quod animale postea spiri¬
tacle: qm̃ sicut dicit et uerum est primus homode
terra temenus secundus homode caelo:
Rocit autem populum moyses per annos quad raginta in
carnalium inicobernaculo et sacerdotio & sacrificiis.
aliis que mys ticis plurimisq mandatis:
Moysi succersit ihr̃ naue & in terra sepromis sionis in¬
troductum populum conlocauit & auctoritate.
diuina debellatis gentibus a quibus eadem loca

Expanded text:
mo tempore Cecropis Atheniensium regis,mo tempore Cecropis Atheniensium regis,cum aput Assyrios regnaret Ascatades, aput Sicyonios Marathus, aput Argiuos Triopas. Educto autem populo in monte Sina diuinitus acceptam tradidit legem, quod uetus dicitur testamentum, quia promissiones terrenas habet, et per Iesum Christum futurum fuerat testamentum nouum, quo regnum caelorum promitteretur. Hunc enim ordinem seruari oportebat, sicut in uno quoque homine, qui in Deum proficit, id agitur, quod ait apostolus, ut non sit prius quod spiritale est; sed quod animale, postea spiritale; quoniam sicut dicit et uerum est, primus homo de terra, terrenus; secundus homo de caelo. Rexit autem populum Moyses per annos quadraginta in carnalium in tabernaculo et sacerdotio et sacrificiis aliisque mysticis plurimisque mandatis. Moysi successit Iesus Naue et in terra promissionis introductum populum conlocauit ex auctoritate diuina debellatis gentibus, a quibus eadem loca
Abbreviated transcription (Latin):
seddens tantam neptuni et miner uae litem suir.
litteris inserit decuius nomine potiur illa ciuitar
uocar&ur : ut cumpro digioram osteniatione conten¬
derent inter eos iudicare: Nec apollo consultus
Aec apollo consultus
auder& Sed deorum iurgium finiendum sicut
memoratasum trium dearum ad paridem iuppiter
Itac &iste ab homines mitter&: ubi uincȩr& minerua.
suffragiis:Qinpaena suarum suffraga tricium
uinaer&ur quae in aduersarur suis uiris optinere
athenar potuit et amicas suces feminar atheneas
habere non potuit: His temporibur ut uarro scri¬
bit regnante atheniensibur crano succerso rece cropii
It autem noseri eusebius & hieronimus adhuc eodem
cecrope permanente diluuium fuit: quod appellatũ
est deucalionis: eo quod ipse rgnabat in easum terra¬
rum partibus. ubi maxime factum est: Hoc autem
diluuium nequaquam ad agyptum adq codeiur ui¬
cine peruenit y¬
duxit ergo moyser & agypto populum dĩ nouirsi¬

Expanded text:
reddens, tantam Neptuni et Minervae litem suis reddens, tantam Neptuni et Minervae litem suis litteris inserit, de cujus nomine potius illa civitas vocaretur, ut, cum prodigiorum ostentatione contenderent, inter eos judicare nec Apollo consultusec Apollo consultus auderet, sed deorum iurgium finiendum, sicut memoratarum trium dearum ad Paridem Iuppiter, ita et iste ad homines mitteret, ubi uinceret Minerua suffragiis et in poena suarum suffragatricium uinceretur, quae in aduersariis suis uiris obtinere Athenas potuit, et amicas suas feminas Athenaeas habere non potuit. His temporibus, ut Varro scribit, regnante Atheniensibus Cranao, successore Cecropis, ut autem nostri Eusebius et Hieronymus, adhuc eodem Cecrope permanente, diluuium fuit, quod appellatum est Deucalionis, eo quod ipse regnabat in earum terrarum partibus, ubi maxime factum est. Hoc autem diluuium nequaquam ad Aegyptum adque ad eius uicina peruenit. duxit ergo Moyses ex Aegypto populum Dei nouissi
Abbreviated transcription (Latin):
absolutus ent quia ubi paris numeri sententiae fuissem
preponi absolutio damnationi solebat:
Sed contra istam quae multo ampliur est celebra tam opi¬
onem aliam quandam deobscurarum noticia
lit terasum: causcom nominis huius conatur astruere
ne areon pagon. athenienrer. de nomine martir&pat
quasi martis pagum nominarse credantur : in in iusa
uidelic& nominum aquibur lingia uel iudicia sisti¬
mat celiena Nomminur hoc quod demar te dpeitur.
silsumesse ad seuerans : quamillud quod d&ribur de abus
iuI nonͣscilic& etminer uoc &uenere: quae promcolo
aureo adipircendo: aput iudicem paridem. depulchri¬
tudinis &cellentia certasse. narrantur & adplagan¬
dos luddos qui delectantur seu ueris seu falsis istir cri
minibus suis inter theatricos plausur cantaentur atq
saltantur: Haec uccrro non credit nedeorum naturȩ
scumoribur credat in congrua & tamen non fabulo¬
sam sed historicam rationem. deathenarũ uocabulo

Expanded text:
absolutus est quia ubi paris numeri sententiae fuissent, absolutus est quia ubi paris numeri sententiae fuissent, praeponi absolutio damnationi solebat; sed contra istam, quae multo amplius est celebrata, opinionem aliam quandam de obscurarum notitia litterarum causam nominis huius conatur adstruere, ne Areon pagon Athenienses de nomine Martis et pagi quasi Martis pagum nominasse credantur, in iniuriam uidelicet numinum, a quibus litigia uel iudicia existimat aliena; non minus hoc, quod de Marte dicitur, falsum esse adseuerans, quam illud quod de tribus deabus, Iunone scilicet et Minerua et Venere, quae pro malo aureo adipiscendo aput iudicem Paridem de pulchritudinis excellentia certasse narrantur et ad placandos ludis deos, qui deleminibus suis, inter theatricos plausus cantantur atque saltantur. Haec Varro non credit, ne deorum naturae seu moribus credat incongrua: et tamen, non fabulosam, sed historicam rationem de Athenarum vocabulo
Abbreviated transcription (Latin):
feminȩ athenar nomen accepit : &a. uic tolae sa ipsam uictri¬
cis uic toriam punire conpulsocest. Plur aquar neptuni.
quam minerue armaformidans: Nam in mulieribus
quae sic punite sunt: & minerua quȩ uicerat iucta est: nec
ad suit suffraga tricibur suis ut suffragiorũ. de incepr
perdita potestate: et alienatir filiir a nominibur matr ũ
athenecer saltim uocari licer&: et eius de ae mereri uocabalũ.
quam uiri dĩ uic tricem fecerant ferendo suffragium: quae
& quanta hinc dicipos sint nisi sermo adalia properar&
sidem ad hibere sigmentir ne de maiestatis eorum digni¬
tate. indignum aliquid sentiat et io eo nec. areon pagon
bi cumatheniensibus paulus apostolus disputauiti
&quo loco areopagiit appellatisunt curicles unbis
eiurdem uult inde accipirre nomen quod mars. quigre¬
ce arer dicitur cum homicidu crimine reus fier&
iudicantibur ouodecim diis. ineo pagor &sententiis

Expanded text:
feminae Athenas nomen accepit, et a uicto laesa ipsam uictrifeminae Athenas nomen accepit, et a uicto laesa ipsam uictricis uictoriam punire conpulsa est, plus aquas Neptuni quam Mineruae arma formidans. Nam in mulieribus, quae sic punitae sunt, et Minerua quae uicerat uicta est; nec adfuit suffragatricibus suis, ut suffragiorum deinceps perdita potestate et alienatis filiis a nominibus matrum Atbenaeas saltem uocari liceret et eius deae mereri uocabulum, quam uiri dei uictricem fecerant ferendo suffragium. Quae et quanta hinc dici possent, nisi sermo ad alia properaretfidem adhibere figmentis, ne de maiestatis eorum dignitate indignum aliquid sentiat. Et ideo nec Areon pagon, ubi cum Atheniensibus Paulus apostolus disputauit, ex quo loco Areopagitae appellati sunt curiales urbis eiusdem, uult inde accepisse nomen, quod Mars, qui Graece Ἄρης dicitur, cum homicidii crimine reus fieret, iudicantibus duodecim dis in eo pago sex sententiis
Abbreviated transcription (Latin):
mor enim tunc in eisdem locis erat: ut &icom faeminae
publicis consolationibus inter essent: adferendum suf¬
fragium conuocauit: Consulta igitur multitudine
mares proneptuno faeminae. prominerua tulere.
sententias : & quia una plur inuenta est feminarum
miner uauicit
Tum neptunus iratur marinis fluctib:
& aestu antibur tersas atheniensium populatur est:
Qm̃ spargere latius quas lib& aquar difficile dȩ monib:
Non est : cuiur ut iracundia placantur : triplici supplcio dicit
Idem auctor ab atheniensibur ad fectar esse mulierer ati nullc
ulterius fenent suffragia : ut nullus nascentium mater nũ
nomen acciper& ut nequis eas athenear uocar&
Ita illoc ciuitas mater aut nutrix libertelium doc trinarm &
tot tantonuq: philosophorum: quianihil babuit grȩcia cla¬
riur atq: nobilur ludificantibur dȩmonibus delite deorũ
suorum marir et feminȩ : Et deuictorico perfemincer

Expanded text:
mos enim tunc in eisdem locis erat,\' ut etiam feminae mos enim tunc in eisdem locis erat,\' ut etiam feminae publicis consultationibus interessent ad ferendum suffragium conuocauit. Consulta igitur multitudine mares pro Neptuno, feminae pro Minerua tulere sententias, et quia una plus inuenta est feminarum, Minerua uicit. Tunc Neptunus iratus marinis fluctibus exaestuantibus terras Atheniensium populatus est; quoniam spargere latius quaslibet aquas difficile daemonibus non est. Cuius ut iracundia placaretur, triplici supplicio dicit idem auctor ab Atheniensibus adfectas esse mulieres, ut nulla ulterius ferrent suffragia, ut nullus nascentium maternum nomen acciperet, ut ne quis eas Athenaeas uocaret. Ita illa ciuitas, mater aut nutrix liberalium doctrinarum et tot tantorumque philosophorum, qua nihil habuit Graecia clarius adque nobilius, ludificantibus daemonibus de lite deorum suorum, maris et feminae, et de uictoria per feminas
Abbreviated transcription (Latin):
hieronimus:. Qui utiq prȩcedenter aliquor historicos.
in hac opinione sequuti sunt: postannos ampliur quam tre¬
centor. : Iam secundo argiuorim phoroned:sge rgnante
gũgi diluuium fuirse commemorant: Sed quo lib&
tempore fuerit: Iamtamen minerua tam quac̃. dea
colebatur rgnante atheniensibur ce cropes sub quos ge
&iam ipsam uel in staura tã ferunt cel conditae ciuitatẽ:
Nam ut athȩnę uocasentur quod certe nomen amineruo.
est: quagrece athenadicitur: Hanc causcem uarro
indicat: cum aꝓparuiss& illic repente oliuae arbor :¬
Et alio loco aqua erupiss & regem prodigia ista mouerunt
&misit ad apollinem delphicum sciscitatum : quid intelle¬
gendum ess&. quid uefaciendum ille respondit: quodolea
miner uam significar&. Vnda neptunum s & quoders&
inciuium potestacte. & cuiur potius nomine duorumdeorũ.
quorum illa signac essent ciuitas uocar &ur:
sto cecrops oraculo accepto ciues omner utriusq socus.

Expanded text:
Hieronymus, qui utique praecedentes aliquos historicos Hieronymus, qui utique praecedentes aliquos historicos in hac opinione seeuti sunt, post annos amplius quam trecentos iam secundo Argiuorum Phoroneo rege regnante Ogygi diluuium fuisse commemorant. Sed quolibet tempore fuerit, iam tamen Minerua tamquam dea colebatur regnante Atheniensibus Cecrope, sub quo rege etiam ipsam uel instauratam ferunt uel conditam ciuitatem. Nam ut Athenae uocarentur, quod certe nomen a Minerua est, quae Graece \'Adijva dicitur, hanc causam Varro indicat. Cum apparuisset illic repeute oliuae arbor et alio loco aqua erupisset, regem prodigia ista mouerunt, et misit ad Apollinem Delphicum sciscitatum quid intellegendum esset quidue faciendum. Ille respondit, quod olea Mineruam significaret, unda Neptunum, et quod esset in ciuium potestate, ex cuius potius nomine duorum deorum, quorum illa signa essent, ciuitas uocaretur. Isto Cecrops oraculo accepto ciues omnes utriusque sexus
Abbreviated transcription (Latin):
meruisse diuinor Mineruo uero longe hisantiqui¬
orsnam temporibus gygi ad lacum qui tritonis dicitur
uirgincli appacruisse fertur u& ccte
Iudse &tritonie nuncupa taest: multorim saene openĩ
in uentrix⁊ et tanto procliuius dea credita: quantomi¬
nus : origo eius in notuit: quodenim decapite iouis
uatec canitur: poe tir & fabulis non historiae rebus.¬
que gestis est applicandum: quamquam ogogus ipie
quando fuerit cuius temporibus &ioem dilu uium
magnum. factum est: non illuo maximum in quo nulli
hominer euaserunt: nisiqui in arca esse potuesunt:
quod gentium xec grȩca nec latina nouit historia
Sed taemen maius quam postea tempore deucalionis suit:
Ixter scriptorer historiae non conuenit: Nam uarro
inde x orsur est libsum cuiur mentionem superius feci &nihil
sibi & quo perueniat. adres. romanas proponit antiqui us
quam ogygi diluuium hoc est ogygy factum temporibus
Nos triccutem quicronica. scripserunt priur eusebius: post

Expanded text:
meruisse diuinos. Minerua uero longe his antiquimeruisse diuinos. Minerua uero longe his antiquior; nam temporibus Ogygi ad lacum, qui Tritonis dicitur, uirginali apparuisse fertur aetate, unde et Tritonia nuncupata est; multorum sane operum inuentrix et tanto procliuius dea credita, quanto minus origo eius innotuit. Quod enim de capite Iouis nata canitur, poetis et fabulis, non historiae rebusque gestis est adplicandum. Quamquam Ogygus ipse quando fuerit, cuius temporibus etiam diluuium magnum factum est, non illud maximum, in quo nulli homines euaserunt, nisi qui in arca esse potuerunt, quod gentium nec Graeca nec Latina nouit historia, sed tamen maius quam postea tempore Deucalionis fuit, inter scriptores historiae non conuenit. Nam Varro inde exorsus est librum, cuius mentionem superius feci, et nihil sibi, ex quo perueniat ad res Romanas, proponit antiquius quam Ogygi diluuium, hoc est Ogygi factum temporibus. Nostri autem qui chronica scripserunt, prius Eusebius, post
Abbreviated transcription (Latin):
sticione grȩcoram: in quibus criasi regis coniue me lantho¬
mice. & forbas filius eorum: qui post patrem sx argiuos ũ
s& tur fuit: et septimi regis triopae filius .i. a. sus. & syxe no¬
nus stenelas siue steneleus: siue stenelus:
uarie quippe indiuenis auctoribus inuenitur:
ir temporibus &iam mercurius fuisse perhib&us. nepus
adantir &maia silic quoduulgetiorer &iam lit tere
personant: multarum autem. artium perits darũ¬
It quas & hominibus tradidit: quo meritoeum post
mortem dm̃ erse uoluerunt : siue &iam credi lerunt:
Posterior fuisse hercules dicitur. adecc tamenstemipore
pertinens argiuorum: Quamuis non nulli euto qer¬
curio preferant tempore: quos falli x istimos sed quo¬
lib& tempore natisint : constat inter histori cos drauer
uihaec antiqua lit teris mandauerunt ambos bomins
suis se: & quod morteclibus adistoem uitoem eommo dius
Minerua uero longe hisantiqui

Expanded text:
stitione Graecorum. In quibus Criasi regis coniux Melantostitione Graecorum. In quibus Criasi regis coniux Melantomice et Phorbas filius eorum, qui post patrem rex Argiuorum sextus fuit, et septimi regis Triopae filius Iasus et rex nonus Sthenelas siue Stheneleus siue Sthenelus, uarie quippe in diuersis auctoribus inuenitur. His temporibus etiam Mercurius fuisse perhibetur, nepos Atlantis ex Maia filia, quod uulgatiores etiam litterae personant. Multarum autem artium peritus claruit, quas et hominibus tradidit; quo merito eum post mortem deum esse uoluerunt siue etiam crediderunt. Posterior fuisse Hercules dicitur, ad ea tamen tempora pertinens Argiuorum; quamuis nonnulli eum Mercurio praeferant tempore; quos falli existimo. Sed quolibet tempore nati sint, constat inter historicos graues, qui haec antiqua litteris mandauerunt, ambos homines fuisse, et quod mortalibus ad istam uitam commodius Minerua uero longe his antiqui
Abbreviated transcription (Latin):
nis duo decimur ortopolir &criasur quinturareius
Natus est inagypio moxrer perquem populur di deser ui¬
tute aegyptia liberatus est : in quaeum ad des dercendum
sui crectoris auxihum sic & erceri oportebat
Regnantibus memoratirrgibus fuisse aquibusdam crec
prom& heus: quem propterea ferunt. deluto formaesse
hominer: quia sapientiaae optimur doctor fuirre perhi¬
b&ur: Nec tacmen ostenditur quieiur temporibur fuerint
sapientes: fracter eiur atlans magnur fuirse: a strologur
dicitur: undẽ occasianem fabuloc inuenit: ut eum caelũ
portare consinger&: quam uir monrerus nomine nuncu¬
p&ur cuiur alti tudine potius caeli portatio in opinionẽ.
uulgi uenirre uidecctur: multaquoq alie & illis in grecico
temporibus confingi sabulosa coeperunt. sed usq: adcecropẽ
sgem atheniensium quo rgnante ecdem ciuitas: &iam
tale nomen accepit & quorgnante ds̃ per moysen eduxit
& aegypto populum suum. relati sunt indeorum numesum
ali quot mortui caeca & uana consu&udine: ac super¬

Expanded text:
Criasus quintus Argiuis, natus est in Aegypto Moyses, per quem populus Dei de seruitute Aegyptia liberatus est, in qua eum ad desiderandum sui Creatoris auxilium sic exerceri oportebat. Regnantibus memoratis regibus fuisse a quibusdam creditur Prometheus, quem propterea ferunt de luto formasse homines, quia optimus sapientiae doctor fuisse perhibetur; nec tamen ostenditur, qui eius temporibus fuerint sapientes. Frater eius Atlans magnus fuisse astrologus dicitur; unde occasionem fabula inuenit, ut eum caelum portare confingeret; quamuis mons eius nomine nuncupetur, cuius altitudine potius caeli portatio in opinionem uulgi uenisse uideatur. Multa quoque alia ex illis in Graecia temporibus confingi fabulosa coeperunt; sed usque ad Cecropem regem Atheniensium, quo regnante eadem ciuitas etiam tale nomen accepit, et quo regnante Deus per Moysen eduxit ex Aegypto populum suum, relati sunt in deorum numerum aliquot mortui caeca et uana consuetudine ac super
Abbreviated transcription (Latin):
significans : quia carnem de tauid semitiȩ at sũpsit
Propterquam formam serui qua factus est. homo.
&iam. seruus dĩ dicitur: ioem dĩ filiu oc eum
proph&anto psenunciat: & per sona dĩ patris:
et sus citabo inquit super pecoramea. pastorem unil:
qui pascat ea seruum meum dauits &ipse pascit ea
E ipse erit his in pastorem, ego autem dũs ero eis
indn e seruus meus dauto princeps in medio eoru
godñ loquutus sum: & alioloco: Et n& iquit᷑
unus erit omnib: imperans & nonerunt ultr duae
genter Nec diuidentur amplius in duo rgna: neq
polluentur ulta in idolir suis & ab ominationib: et in
cunctis iniquitatib: suis.⁊ et secluos eos facian
deu niuersis sedib suis : inquib peccauesunt¬
& munda bo eos: eterunt mihi populur & goero eir qs
et seruus meus dauio r& suꝑ eos : & pastor unuserit
omnium eorum: XXX UT
infine captiuitatis : aggeus ł accharices mala¬
chias :÷ quorum aggeus xp̃m & ecclenam hac aꝑ¬

Expanded text:
significans, quia carnem de Dauid semine adsumsit significans, quia carnem de Dauid semine adsumsit propter quam formam serui, qua factus est homo, etiam seruus Dei dicitur idem Dei filius, sic eum prophetando praenuntiat ei persona Dei Patris: Et suscitabo, inquit, superpecora mea pastorem unum qui pascat ea, seruum meum Dauid; et ipse pascet ea et ipse erit his in pastorem. Ego autem Dominus ero eis in Deum, et seruus meus Dauid princeps in medio eorum; ego Dominus locutus sum. Et alio loco: Et rex, inquit. unus gentes, nec dividentur amplius in duo regna. v.23. Neque polluentur ultra in idolis suis, & abominationibus suis, & cunctis iniquitatibus suis. Et saluos eos faciam de uniuersis sedibus suis, in quibus peccauerunt, et mundabo eos; et erunt mihi populus, et ego ero eis Deus; et seruus meus Dauid rex super eos, et pastor unus erit omnium eorum. CAPUT Xin fine captiuitatis, Aggaeus, Zacharias, Malachias. Quorum Aggaeus Christum et ecclesiam hac aper
Abbreviated transcription (Latin):
a nominedm̃ quireliqui fuerint misisahel:
haec sunt seliquis dequib alibi propbaturit quoe
apostolus &iam comme morat masi fueriq uiune
rbesiliorumisitchel sicut harena maris : reliquiȩ saluȩ
fient : Hae quippe in xp̃m illius gentir. reliquiae
crediderunt XXXIIII¬
uerunt danihel: & bie ⁊ echiel. aliisci lic& uo
& proph&is maioribus quorum taniel &iam tempus
quouenturus fuerat xp̃s atq passurus numero de¬
finiuit annorum quod longumest computando
monserare: et ab aliis factitatum est antenos
De potestate uero eius et ecclesia sic loquutus est
uidebam inquit inuisu noctis: et ecce cum nubib celi:
ut filius hominis ueniens erat. &usq ad u&ustũ.
dierum peruenit: & in conspectu eius prxlatur est
& ipsidatur est principatur: ethonor. &renum
et omner populi. tribus lingue ipsi seruient: pores¬
tas eiust
Potestas per p&ua : quae nontransibit:
& ignum eius non corrum p&ur
hie techiel quoq more proph&ico perdauid xp̃m

Expanded text:
a nomine Domini, qui reliqui fuerint Israel . a nomine Domini, qui reliqui fuerint Israel . Hae sunt reliquiae, de quibus alibi prophetatur, quod Apostolus etiam filiorum Israel sicut harena maris, reliquiae saluae fient. Hae quippe in Christum illius gentis reliquiae crediderunt. CAPUT XXXIIIuerunt Daniel et Hiezechiel, alii scilicet duo ex prophetis maioribus. Quorum Daniel etiam tempus, quo uenturus fuerat Christus adque passurus, numero definiuit annorum; quod longum est conputando monstrare, et ab aliis factitatum est ante nos. De potestate uero eius et ecclesia sic locutus est: Videbam, inquit, in uisu noctis, et ecce cum nubibus caeli ut filius hominis ueniens erat; et usque ad uetustum dierum peruenit, et in conspectu eius praelatus est; et ipsi datus est principatus et honor et regnum, et omnes populi, tribus, linguae ipsi seruient. Potestas eius potestas perpetua. quae non transibit, et regnum eius non corrump e Hiezechiel quoque more prophetico per Dauid Christum
Abbreviated transcription (Latin):
eum agnituri uder a quib eum & occidi opor¬
tebatesicudem prophaa sigificat Eraue
or per omniaethomo eit & quis agosciteũ ÷¬
ꝯuius est &iam illuo quod in libro septimo decimo
posuid&estamento nouo cuius est mediator
xps ipse quippe hieremias an
psometum mouum Et c&era quae ibi iguntur
pophonie autem proph&e quicum herenia prgur
gentes : et collgam rena : &iterum: horribilit inquit dñs
super eos et & terminabit omnes deos tenx: &atorbit
eum uir delocosup: omnes in sulȩ gentium: & paule pel
Iunc inquit trans uertam inpopulos liniguam: et inpro¬
sub iugo uno afimbus fluminum &hiopiae afferent hos
tas anulri: rullo die confunderis ecominib adinue¬
tiosib tuis quas impie gisdi inmeꝯ Quiatunc auferã
absteꝰ prauitater. in iuri&uae eciam nonautorem quo¬
at madusiceris super montan sen meũ & subrelinquã
in tepopulum mansuũ ethumilem : & uerebuntur

Expanded text:
eum agnituri Iudaei, a quibus eum et occidi oporeum agnituri Iudaei, a quibus eum et occidi oportebat, sic idem propheta significat: Graue cor per omnia, et homo est, et quis agnoscit Huius est etiam illud quod in libro septimo decimo posui de testamento nouo, cuius est mediator Christus. Ipse quippe Hieremias aittamentum nouum, et cetera quae ibi leguntur. Sophoniae autem prophetae, qui cum Hieregentes, et colligam regna . Et iterum: Horribilis, inquit, Dominus super eos, et exterminabit omnes deos terrae; et adorabit eum vir de loco suo, omnes insulae gentium . Et paulo post: Tunc, inquit, transvertam in populos linguam, et in prosub uno jugo; a finibus fluminum Aethiopiae afferent mihi hostias. In illo die non confunderis ex omnibus adinventionibus tuis, quas impie egisti in me: quia tunc auferam abs te pravitates injuriae tuae; et jam non adjicies ut magnificeris super montem sanctum meum: et subrelinquam in te populum mansuetum et humilem; et verebuntur
Abbreviated transcription (Latin):
sic breuiter ostendens & dm̃nos trum ihm̃xp̃m: & passũ
esse pronobis: Item loco alio: Hic dr̃ meus inquit:
et non esdimabitur alter adeum : qui inuenit omnem
uiam prudentiae : &dedit eam ia cobpuero suo &i srł
dilecto suo: Post haec interram uisus est &cum
hominib conuersatus est: Hoc testimonium
quidam non hiere miae sed scribe ȩius attribuunt
qui uocabatur baruchs sed hiere miae celebra¬
tius hab&ur: Rursus idem proph&a deipso
Ecce inquit dies ueniunt ait dñr. et suscitabo tauro.
ger men iustum : & regnabit rec & sapiens erit i
faci& iudicium et iustitiã interra : Ind
saluabitur iuta & israhel habitabit confidenter
Et hoc est nomen quoo uocabunt eũ dñs iustus noster
Deuocatione &iamgentium quae fuerit futura.
& eã nunc impl&am cernimus sic loquutur est
Due dr̃ meur &refugium meũ. in die malorum : ad te
gentes uenient. ab & tremoterrae: & dicent:
uerẽ mendacia coluerunt patres nr̃i simulacra
et non est in illis utilitas:Qui a uero non erant

Expanded text:
sic breuiter ostendensetdominum nostrum Christum et passum esse pro nobis. Item loco alio: Hic Deus meus, inquit, et non aestimabitur alter ad eum; qui inuenit omnem uiam prudentiae et dedit eam Iacob puero suo et Israel dilecto suo; post haec in terra uisus est et cum hominibus conuersatus est. Hoc testimonium quidam non Hieremiae, sed scribae eius adtribuunt, qui uocabatur Baruch; sed Hieremiae celebratius habetur. Rursus idem propheta de ipso: Ecce. inquit, dies ueniunt, ait Dominus, et suscitabo Dauid germen iustum, et regnabit rex et sapiens erit et faciet iudicium et iustitbitur Iudas et Israhel habitabit confidenter et hoc est nomen, quo uocabunt eum — siue De uocatione etiam gentium, quae fuerat futura et eam nunc inpletam cernimus, sic locutus est: Domine Deus meus et refugium meum in die malorum, ad te gentes uenient ab extremo terrae et dicent: Vere mendacia coluerunt patres nostri simulacra, et non est in illis utilitas. Quia uero non erant
Abbreviated transcription (Latin):
et ostendit nobis uiam suã et ibimus insemitis eius
quia & syon proceditlȩ: et uerbum dñi & hiesusade
& iudicabit inter plebes multar & redargu& genter
potenter usq in longinquum. Predicens iste
proph&a : et locum in quo natur est xp̃s. & tu in¬
quit b&hleem domus ephrata minimaes ut sis
inmilibur iuta & temihi prodi& ut sit in princi¬
ƿem israhel: & gressur eiur ab initio et & dieb
& ernitatis . Propterea dabit eor usq: ad tempus
par turientis pari &: residui fratres eius con¬
uertentur adfilior israbel & stabit &uideb
et parc& gregemiuum inuirtute dñi et in bono¬
re nominir dũi dĩ sui erunt quõ uunc magnifi¬
bitur: uiq adsnmũ terrae:
tus quamsieiur mortem &resurrectionem uoce
lamaer& : ut quidenim &ceptur ert uentrea bel¬
uino &die tercio redditur &isi utinin car&

Expanded text:
et ostendet nobis uiam suam, et ibimus in semitis eius; et ostendet nobis uiam suam, et ibimus in semitis eius; quia ex Sion procedet lex et uerbum Domini ex Hierusalem. Et iudicabit inter plebes multas, et redarguet gentes potentes usque in longinquum. Praedicens iste propheta et locum in quo natus est Christus: Et tu, inquit, Bethleem, domus Ephrata, minima es, ut sis in milibus Iuda; ex te mihi prodiet, ut sit in principem Israel; et egressus eius ab initio et ex diebus aeternitatis. Propterea dabit eos usque ad tempus parturientis, pariet, et residui fratres eius conuertentur ad filios Israel. Et stabit et uidebit et pascet gregem suum in uirtute Domini, et in honore nominis Domini Dei sui erunt; quoniam nunc magnificabitur usque ad summum terrae. to apertius, quam si eius mortem et resurrectionem uoce clamaret. Ut quid enim exceptus est uentre beluino et die tertio reddit
Abbreviated transcription (Latin):
cere : prolongio funiculor tuor: et palos tuos confor¬
ta adhuc ind& teram et sinistram partem &tende.
et sementuum heredita bit genter: et ciuitater de¬
sertar in habitabis: N&imeas qm̃ confusec es.
neq reuere coris: quia & probrataes : qm̃ confusioni
& ernam obliuis ceris: & opprobrii uiduitatistue
noneris memor : qm̃ dñr facienste dnr sab aoth
nomenei. et qui eruit te: ipse dr̃ israhel uniuersȩ
terrae uocabitur & cetera: Uerum ista sint
satis et in eis sunt &ponenda non nulla sed sufficere
ar bitror quae itasunt apertas ut &ĩam inimici
intellegere cogantur inuiti:¬
Micheas proph&ee xp̃m infigura ponenr magni cus¬
iusdam montis.: Haec loquitur: erit in nouissi¬
mis dieb manifestus mons̃ dñi paratur super
uertiaemontium & e altabitur supercolles & festira¬
bunt ad eum pleber et ibunt gerter multe &dicent
Uenite ascendamus in montem dñi & indomũ di iacob

Expanded text:
cere, prolonga funiculos tuos et palos tuos conforcere, prolonga funiculos tuos et palos tuos conforta, adhuc in dextram et sinistram partem extende. Et semen tuum hereditabit gentes, et ciuitates desertas inhabitabis. Ne timeas, quoniam confusa es, neque reuerearis, quia exprobrata es; quoniam confusionem aeternam obliuisceris et obprobrium uiduitatis tuae non eris memor. Quoniam Dominus faciens te, Dominus Sabaoth nomen ei; et qui eruit te, ipse Deus Israel uniuersae terrae uocabitur; et cetera. Verum ista sint satis; et in eis sunt exponenda nonnulla; sed sufficere arbitror quae ita sunt aperta, ut etiam inimici intellegere cogantur inuitiMichaeas propheta Christum in figura ponens magni cuiusdam montis haec loquitur: Erit in nouissimis diebus manifestus mons Domini paratus super uertices montium et exaltabitur super colles. Et festinabunt ad eum plebes, et ibunt gentes multae et dicent: Venite, ascendamus in montem Domini et in domum Dei Iacob,
Abbreviated transcription (Latin):
uitaciur : ab imquitae tib populimei due tur est acomor¬
tem ladabo malignos prosepultura eneris &ediuolii
peomortt eius : qm iniquitatem non fecit necdolum
prroresuo et dñr uult purgtere eum deplaga n dederi¬
ito propeccato animão uram iuidebitir semen longe¬
uumpr & dm̃ uult aufene adolore animaẽ eiur osten¬
dum ill lucem: et formaere intellectum. iustificare
iustum : bene seruientem pluribur et paccata lorã
ipse portabit: Pnopterete ipre hereditabit plures
et fortum diuid&spolia: Propter quod terdi¬
taest ad mortẽ anima eiur: & inter iniquor estima¬
tur est: et ipse peccata multorumpor teebit : et prop¬
ter peccatic eorum traditus est
Hccec txpo iam uerode eclesia. quod sequitur audia¬
rmus I. &ccre inquid sterelis quȩ non parirerũpe
et &cdama quȩ nonparturis: Qm̃ multi filii deserte
maegisqua meius quae hab& uirum: dilata locum
tabernaculi tui: et aularum tuarum fige noli par¬

Expanded text:
uita eius. Ab iniquitatibus populi mei ductus est ad moruita eius. Ab iniquitatibus populi mei ductus est ad mortem. Et dabo malignos pro sepultura eius et diuites pro morte eius. Quoniam iniquitatem non fecit nec dolum in ore suo; et Dominus uult purgare eum de plaga. Si dederitis pro peccato animam uestram, uidebitis semen longaeuum; et Dominus uult auferre a dolore animam eius, ostendere illi lucem et formare intellectum, iustificare iustum bene seruientem pluribus; et peccata eorum ipse portabit. Propterea ipse hereditabit plures et fortium diuidet spolia, propter quod tradita est ad mortem anima eius, et inter iniquos aestimatus est et ipse peccata multorum portauit, et propter peccata eorum traditus est. Haec de Christo Iam uero de ecclesia, quod sequitur, audiamus. Laetare, inquit, sterilis, quae non paris; erumpe et clama, quae non parturis; quoniam multi filii desertae magis quam eius, quae habet uirum. Dilata locum tabernaculi tui et aulaearum tuarum; fige, noli par
Abbreviated transcription (Latin):
reuelatum est annuntiabimus coramillo ut ui
fans ut rad& in terra sicienti: Non est specier
illi neq gloria. & udimus eum & non habebat
speciem. neq decorem Sed species eiur sine
bonore. deficiens preomnibus hominibur homo
inplagr positus. & scienr fere insirmitttem.
qm̃ auerfec est faciereius.: In honoratur est peo
magni aesti matur eit hic peccata nr̃a portat
et pronobis dol& et nor estimauimur illumesse
intiolore &mnplaga et in ad flictione. Iꝑseautem
uulneratus est propter Iniquitates nr̃ar: et infir¬
matus est propter peccate nr̃a: Eluditio pacis niẽ
ineo. Eruore eius nos sanatisumus omnes ut a¬
ues errauimus.: home auia sua errauit.
Ehũs tradidit illam pedpeecatis nr̃is: & ipseprop¬
ter quot ad flictus est non aperuit os utouirat
immolandum: ductus est & utamnus ante eum qui
se tonder& sine uoce sic non aperuit ossuum
In bumilitate iudiciumeiur sublatumet genera¬
tionem eiur quis enarrabit: qm̃ toll&urꝰ d&erra

Expanded text:
reuelatum ereuelatum eradix in terra sitienti. Non est ei species neque gloria. Vidimus eum, et non habuit speciem neque decorem; sed species ejus sine honore, et abjecta prae omnibus hominibus. Homo in plaga positus, sciens ferre infirmitates. quoniam auersa est facies eius, inhonoratus est nec magni aestimatus est. Hic peccata nostra portat et pro nobis dolet; et nos existimauimus illum esse in dolore et in plaga et in adflictione. Ipse autem uulneratus est propter iniquitates nostras et infirmatus est propter peccata nostra. Eruditio pacis nostrae in eo; liuore eius nos sanati sumus. Omnes ut oues errauimus, homo a uia sua errauit; et Dominus tradidit illum pro peccatis nostris; et ipse, propter quod adflictus est, non aperuit os. Ut ouis ad immolandum ductus est et ut agnus ante eum, qui se tonderet, sine uoce, sic non aperuit os suum. In humilitate iudicium eius sublatum est. Generationem eius quis enarrabit? Quoniam tolletur de
Abbreviated transcription (Latin):
iores ideo uocantur quia proldxa uolumina condi¬
derunt: & quibur est hic escetas quempropter
eadem proph&ae tempora sub iungo supradictis
duobus. Esaias ergo inter illa quae arguit
iniqua: & iusta prȩcepitꝰ: et peccatori populo ma
futura predixit : &iam dexp̃o et ecclesia: hoc ert
denge et ea quam conebidit eiuitate mnultoplura quame¬
teri prophdecuit: Ita ut a quib tam euangelista qua
proph&eo potius dicer&ur : Sed propter rationẽ
operis terminandi :  Vnum demultir hõc locopo¬
nam &per sona quippe dĩ patrir loquerr
Ecce inquit intellg& puermeus & xaltibitur egbo¬
risi cabitur ualse: quemam modum satupis cent sup
te multi ita gloric priuabitur ab hominibus
species tua: & gloriatua abhomiib: itamiraban¬
tur gentes multe super cum: & continebunt reger
os suum : qm̃ quib nonest nuntiatum deillo uide¬
bunt et qui non audierunt intellgent::
Dñe quiscredidit audi tuinr̃o. et brachium dñi cu

Expanded text:
iores ideo uocantur, quia prolixa uolumina condiiores ideo uocantur, quia prolixa uolumina condiderunt; ex quibus est hic Esaias, quem propter eadem prophetiae tempora subiungo supradictis duobus. Esaias ergo inter illa, quae arguit iniqua et iusta praecepit et peccatori populo mala futura praedixit, etiam de Christo et ecclesia, hoc est de rege et ea quam condidit ciuitate, multo plura quam ceteri prophetauit, ita ut a quibusdam euangelista quam propheta potius diceretur. Sed propter rationem operis terminandi unum de multis hoc loco ponam. Ex persona quippe Dei Patris loquens: Ecce, inquit, intelleget puer meus et exaltabitur et glorificabitur ualde. Quem ad modum stupescent super te multi, ita gloria priuabitur ab hominibus species tua et gloria tua ab hominibus; ita mirabuntur gentes multae super eum et continebunt reges os suum; quoniam quibus non est nuntiatum de illo, uidebunt, et qui non audierunt, intellegent. Domine, quis credidit auditui nostro, et brachium Domini cui
Abbreviated transcription (Latin):
srono et in bonis ipsius innouis simit diehut
Vipilet istoo proph&ico manifestiur cumdauidre
nomine significatus intellgatur xp̃s: quicesaenus est
sicut dicit &e postolus & semine decuid secundum carnẽ
Prenunticcuit iste proph&oc &iam tertiodie xp̃anes
surtestionem futuramr: si cuteam proph&iea altitudine.
prenunticeri oportebat: ubi ait: sanabitnor poia bi¬
puumindiȩ crtio resur gemus Secundunpo
hoc enim dicit apostolus sire surrꝯistis cum xp̃o¬
quae sur sum sunt queritȩ, Amos quoq dereb
ta libur sic proph&at: prȩpara inquid te ut inuo¬
sͥm̃ tuum israhel: quia ecce go firmans tor¬
&alio loco: in illadie inquit resus cita bo taber naculũ¬
dauid quod cecidit: & re aedificabo quae cecidesamesꝰ
Et destructec eiur resurcitecbo & re edificabo ea: sicut
dier saeculi: Itocut &quirant me residui hominũ
ꝑa arprophaco nonestin libro duodecim proph&crũ xuiu
qui propterea dicuntur minores: qui a sermones
eorum sunt breuer: in eorum conparatione qui ma¬

Expanded text:
upescent in Domino et in bonis ipsius in nouissimis diebus. Nihil est ista prophetia manifestius, cum Dauid regis nomine significatus intellegitur Christus, quia factus est, sicut dicit apostolus, ex semine Dauid secundum carnem. Praenuntiauit iste propheta etiam tertio die Christi resurrectionem futuram, sicut eam prophetica altitudine praenuntiari oportebat, ubi ait: Sanabit nos post biduum, in die tertio resurgemus. Secundum hoc enim nobis quae sursum sunt quaerite . Amos quoque de talibus sic prophetat: Praepara, inquit, te, ut invom tuum Israel; quia ecce ego firmans tonalio loco: In illa die, inquit, resuscitabo tabernaculuDavid quod cecidit, et reaedificabo quae ceciderunt ejus, et destructa ejus resuscitabo, et reaedificabo ea, sicut dies saeculi; ita ut exquirant me residui hominum, saias propheta non est in libro duodecim prophetarum, qui propterea dicuntur minores, quia sermones eorum sunt 10 breues in eorum conparatione, qui ma
Abbreviated transcription (Latin):
in canticodm̃ : qui plac& in ens laude nonꝰ sua ut
quigloriatur: in dñoglori&ur: melius autem mihi
uroentur quidam codices habere : gaudelio intõ
ihũ meo: quanihi qui uolenter io latine ponere
uomen ipsũ non posuerunt quod est nobis amicius
& dulcius nominare :¬
ieremias proph&co demaiorib est sicut esa ias no
deminorib sicut c&eri dequorum scriptis non¬
nulla iamposui Proph&aeuit autẽ renane
iosia in hieru scclem & apud romanos anco masco
lamꝓro pinquante captiuitate udeor urensete ap¬
drt auitn proph&iam usꝙ ad quintuẽ mensem as¬
tiuitatis. ssicut in eius litieris inue ninent
Sophonias autem unur deminorib ed iungituit en
Npm aupse uintieb iosiae proꝑhaantee reticrt

Expanded text:
in cantico Domini, qui placet in eius laude non sua, ut in cantico Domini, qui placet in eius laude non sua, ut qui gloriatur, in Domino glorietur. Melius autem mihi uidentur quidam codices habere: Gaudebo in Deo Iesu meo, quam hi, qui uolentes id Latine ponere, nomen ipsum non posuerunt, quod est nobis amicius et dulcius nominareieremias propheta de maioribus est, sicut Esaias, non de minoribus, sicut ceteri, de quorum scriptis nonnulla iam posui. Prophetauit autem regnante Iosia in Hierusalem et aput Romanos Anco Marcio, iam propinquante captiuitate Iudaeorum Tetendit autem prophetiam usque ad quintum mensem captiuitatis, sicut in eius litteris inuenimus. Sophonias autem unus de minoribus adiungitur ei. Nam et ipse in diebus Iosiae prophetasse se dicit
Abbreviated transcription (Latin):
paenetuis ut ascentam inqui ad poru lurop
speneninatios sdeceeay ecesens utiq apopil¬
maligno carnalis cognationis suae : non pesgrinante
in hac terra nec supernam patriam requi rente : qm̃
ficus inquit nonad fer& fructur & nonerunt.
natiuitater inuineir menti&ur opus oliuae & campi
non facient escam: defecerunt abes ca ouer-
& non super sunt
in presepibus boues:
tem copiarum spiritalium perditurams quas per
terrenam fecunditatem: more proph&ico figurauit:
et quia iraamdi talem propterea passa est illa gens:
quia ignorans dĩ iustitiam: suam uoluit constitu¬
ere : is te continuos Ego autem inquit in dño
x ulitebo gaudebo in tõ salutarimeo: dñs dr̃ meus
uirtus mea: statuit pedes meos in consũ mationẽ.
super &celsa in pon&me ut uincam incanticoeius:
Illo scilic& cantico de quo similia quȩdam dicuntur
inpsalmo: Statuit suꝑ p&ram pedes meos &
direcit grersus meor : &inmisit inos meuma
canticũ nouum hỹmnũ dõnr̃o:Ipse ergo uinet

Expanded text:
entes. Ut adscendam, inquit, ad populum peregrinationis meae, recedens utique a popmaligno carnalis cognationis suae, non peregrinante in hac terra nec supernam patriam requirente. Quoniam ficus, inquit, non adferet fructus, et non erunt natiuitates in uineis; mentietur opus oliuae, et campi non facient escam. Defecerunt ab esca oues, et non supersunt in praesepibus boues. tem copiarum spiritalium perdituram, quas per terrenam fecunditatem more prophetico figurauit Et quia iram Dei talem propterea passa est illa gens, quia ignorans Dei iustitiam suam uoluit constituere, iste continuo: Ego autem, inquit, in Domino exultabo, gaudebo in Deo salutari meo. Dominus Deus meus uirtus mea, statuit pedes meos in consummationem; super excelsa inponet me, ut uincam in cantico eius, illo scilicet cantico, de quo similia quaedam dicuntur in psalmo: Statuit super petram pedes meos et direxit gressus meos, et inmisit in os meum canticum nouum, hymnum Deo nostro. Ipse ergo uincit