comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
donceiur noromner accepimur gratum pgratia. Cdratiam sc¬
Vca bater aributionir progratia rectȩ operationis
ad facienda relera blandimentisinlicunt aut sactaiam sauo¬
ribur: quas laudabiliter actastrtollunt: Inutroque autem
Dotesthidocur generaliter delatronibur: quim nocentib insi¬
diar&morter uel decmina instrunt potestdcilis specialiter
itellegi qui psũ uit ȩcutorem neci tradiderunt
s condamus reudiculas. conreatusonrem
i rugria: Hacc fecere: cum dicebant: Hic& da retribu¬
tum cesari annon: Et innumera huius modi: Uere&eit
erat insons quipeccatum non fecit. Nec inuentur estdolus no
recius  Ueresruitrailluaa ant insidias. a quo in nul¬
lolȩsi immocuius plurima erant benesicia experti
I tadñ mimpides derabant extingure. ut omnis memo¬
ria uirtutum &doctrinȩillius tolleretur. sed & hocipsum
quodumquãtalis intercosuixerit: obliuionida retur:¬
Omucmpreriogasuosraiła repƿeriemus
im plebinus dochas uogrias spolus:

Expanded text:
gratiam pro gratia ; gratiam, sce retributionis, pro gratia rectae operationis.ad facienda scelera blanditiis illiciunt, aut facta jam favoribus, quasi laudabiliter acta, sustollunt. In utroque autem nocentibus vel insidias mortis vel damna inferunt. Potest et de illis specialiter intelligi, qui ipsum vitae auctorem neci tradiderunt.-- Abscondamus tendiculas contra insontem frustra. Haec fecere, cum dicebant: Licet dare tributum Caesari, an non ? et innumera hujusmodi alia. Vere etenim erat insons, qui peccatum non fecit, nec inventus est dolus in ore ejus. Vere frustra illi tendebant insidias, a quo in nullo laesi, imo cujus plurima erant beneficia experti.-- ii desiderabant exstinguere, ut omnis memoria virtutum et doctrinae illius tolleretur; sed et hoc ipsum quod unquam talis inter eosOmnem pretiosam substantiam reperiemus, implebimus domos nostras spoliis.
Abbreviated transcription (Latin):
fectũ est: Euacuabitur quod ex parte est: Ernarellecens
cusernaculapornde brr : Nemode sua iact& scientia.
quia qui sapientium uerba creberaudire & intellegere neglegit
uitã suam rite gubernare non nouit, Quanto magis alieneͦregi
mini prȩficinequit. quisciprum codpatrum disciplinam. subia¬
re contẽpsit: quodergoait: audienr sapienr sapientiorerit.
ad cognitionẽrerũ quae psapientiam nosuntur respicit
Quod uero addit & intellegenr gubernacula porsidebit. ad rec¬
titud inẽ uitȩ : quȩ percandem sapientiaem dintitur uel doc&a
pestin&: Et pulch reprincipium parcebolarũ principiocon

Expanded text:
um est, evacuabitur quod ex parte est . Et intelligens, gubernacula possidebit. Nemo se de sua jactet scientia. Quia qui sapientium verba creber audire et intelligere negligit, vitam suam rite gubernare non novit, quantmini praefici nequit, qui seipsum ad patrum disciplinam subjicere contempsit! Quod ergo ait, Audiens sapiens sapientior erit, et ad cognitionem rerum quae per sapientiam noscuntur respicit; quod vero addit, Et intelligens gubernacula possidebit, ad rectitudinem vitae quae per eamdem sapientiam discitur vel docetur, pertinet. Et pulchre principium Parabolarum, principio con
Abbreviated transcription (Latin):
replicent. suoque in corderecondantas Deniqueao¬
diuit rapiensminor maiorem regina saba salomo¬
nem & sapientior rediit: Audiuit mousersocerum.
multo inserior ẽ sublimior. & sapientior redditus ::
uit discipulur ciurtuncsaulur. punc a postolur paulur. sapienter
utiq: uerbũ cuangelii: & sapientiores sunt sacti: Qui&iam pau

Expanded text:
replicent, suoque in corde recondant. Denique aureplicent, suoque in corde recondant. Denique audivit sapiens minor majorem, regina Saba Salomonem, et sapientior rediit, audivit Moses socerum, multo inferiorem sublimior, et sapientior redditus estvit discipulus ejus, tunc Saulus, nunc apostolus Paulus, sapientes utique
Abbreviated transcription (Latin):
uperant adulescentẽ quialiquantum icem in eiis audrtionu
ꝓfect : Etideo sortas separuilos plurali numero
Adulestentem appellat singulari. quia do etrina sapien
dicatur : multitudinis credentium. eratcor &anima
una, Vt detur inquid paruuli rartutia : haec aenĩru¬
dib est & incipientib necersaria perquã sophismatum
dinoscere & cauereuer sutiam porsint. Ne salrorum frau¬
dib: argumentorum ab ducantur a simplicitate uere api¬
entiae: quȩ ducitaduiteem: Adulq centiscientia & in¬
tellectur: Quia quiprudenter dedinat ralra: Consequen
ter scita ueritatis percipi&. Actenur prȩtitulatio. hinc
icemipse textur parabo larũ incipit, Audieur rapicur
Sapicirtiorexrit Quia sapientiae amator extitit salo¬
mon quia optione sbidata. sapientiam p&iit. & accepit:
dul chremitum parabolarum suarum a sapientia sumit:
cuius sapientia nequeat augeri: d.peraucmorirerre
sapientium ut dictirmaiorũ aliquando &i cmminoru
auscultent: Et quicquid incis utilitatis audierint ad se

Expanded text:
perunt; adolescentem, qui aliquantum jam in ejus auditione profecit. Et ideo fortasse parvulos plurali numero, adolescentem appellat singulari, quia doctrina sapientidicatur: Multitudinis credentium erat cor unum et anima una . Ut detur, inquit, parvulis astutia. Haec etenim rudibus est et incipientibus necessaria, per quam sophismatum dignoscere et cavere versutiam possint, ne falsorum fraudidus argumentorum abducantur a simplicitate verae sapientiae, quae ducit ad vitam. Adolescenti scientia et intellectus, ter scita veritatis percipiet. Hactenus praetitulatio. Hinc jam ipse textus parabolarum incipit. Audiens sapiens sapientior erit. Quia sapientiae amator extitit Salomon, quia optione sibi data, sapientiam petiit et accepit, pulchre initium parabolarum suarum a sapientia sumit. cujus sapientia nequeat augeri, semperque moris esse sapientium, ut dictis majorum et aliquando etiam minorum auscultent, et quidquid in illis utilitatis audierint, ad se
Abbreviated transcription (Latin):
Morapudueteres suit: ut legitime recertanter: coronam inca¬
pitẽ torques in collo acciperent: Et nobi rergo si dirciplinã
conditorirnostri si gratiae matris senacistudinur maior
inde spiritalium uirtutũ: claritas augetur: Additurenim
gratia capiti: cum cariterquy principalementisornabat ar¬
dentiur in flammatur: Additur &collotorquer cum sul¬
gore persectȩoperationir sermo prȩdicalionis qui ꝑcollum
ꝓcedit confirmatur: Ac ne contemni ab auditorib: debeat.
iudeficienti uirtutum connexione docetur: Sed echis quimor¬
saicȩlegir decr&cdũo ueniente seruabant: addita est gra¬
tia nouitestamenti: cumsperegnicaelestis: Cuiur iplendor
eximiur ad exemplum coronȩ ueltorquir pulloum quã
fineclaudetur: Nobir quo quecum ꝓbonis actibus quo sdi¬

Expanded text:
apud veteres fuit ut legitime certantes coronam in caapud veteres fuit ut legitime certantes coronam in capite, torquem in collo acciperent. Et nobis ergo, si disciplinam Conditoris nostri, si gratiae matris scita custodimus, major inde spiritualium virtutum claritas augetur. Additur enim gratia capiti, cum charitas, quae principale mentis ornabat, ardentius inflammatur. Additur et collo torques, cum fulgore perfectae operationis, sermo praedicationis, qui per collum procedit, confirmatur; ac ne contemni ab auditoribus debeat, indeficienti virtutum connexione docetur. Sed et in his qui Mosaicae legis decreta, Domino veniente, servabant, addita est gratia Novi Testamenti cum spe regni coelestis. Cujus splendor eximius ad exemplum coronae vel torquis nullo unquam fine claudetur. Nobis quoque cum pro nobis actibus, quos di
Abbreviated transcription (Latin):
est ordo uiuendi Audifilimi dis ciphinam pxtis rtri¬
etuedimirraslecem marnis tue: Actenur prouer¬
bialiter deutracque paste dirputat: hinciam sedulus in cipit
am̃ ÷ mnonerequẽq sidelem utdinciplimnam legir diuns.
blandiur prȩponat repborum. Quianimirũbiuur custo dum
corona Ilorum sacmora morr sequatur aaerna: uindearee¬
tenilum uocat quẽ pater na sollicitudine curatinsutũere
Potesta exdi pcctrir ꝑsoncedietum accipi: In nomine aute matrarte¬
desa quactunesi nagoga uocabatur intelleg & notandum
quoditanor dirciplinam patrisaudireprecipit: ut legem quaque
matrir Vulla ratione dimittamur: Quanonsus sicit ui quiriedm̃
dligere. &cuir pryecptr obtemperaredicat. ñ unitatem eedesiac
fraterna caritate non sequitur : Necu&at aiquid matrem ipiec̃ di
gratic̃ quec saluamur accipere: Noc m& apudh ebreor sprquigra¬
ticem prȩstat: genere feminino nuncupatur: V ðXrUR

Expanded text:
est ordo vivendi. Audi, fili mi, disciplinam patris tui, est ordo vivendi. Audi, fili mi, disciplinam patris tui, et ne dimittas legem matris tuae. Hactenus proverbialiter de utraque parte disputat, hinc jam sedulus incipit admonere quemque fidelem, ut disciplinam legis divinae blanditiis postponat reproborum. Quia nimirum hujus custodiam corona, illorum facinora mors sequatur aeterna, unde et recte filium vocat, quem paterna sollicitudine curat instituere, potest et ex Dei Patris persona dictum accipi; in nomine autem matris Ecclesiae, quae tunc Synagoga vocabatur intelligi. Et notandum, quod ita nos disciplinam patris amare praecipit, ut legem quoque matris nulla ratione dimittamus. Quia non sufficit, ut quis se Deum diligere, et ejus praeceptis obtemperare dicat, si unitatem Ecclesiae fraterna charitas non sequatur. Nec vetat aliquid, matrem ipsam Dei gratiam qua salvamur accipere. Nam et apud Hebraeos spiritus qui gratiam praestat genere feminino nuncupatur. Ut addatur
Abbreviated transcription (Latin):
tris orfendat: Aacm inchoatiuo timore seruilir adhucani musme¬
tuit  pccbiratodño: pocnirsubigatur. Taterꝙ autemtimor:
Iufutura uitacerrabit: Caritaruero numquã excidet sedimpleni¬
tudine sapientiac ꝑp&ua manebit: quod est cognoscereuerũ &
cipliuao grubti despiciuar : Dixerat derapiente : quod
audito sermone sapientior fier& & intellegenrrite suos guber¬
nare discer& actus, Dicit econtrario destultir: quia sapientiã
recti dogmiatir & dirciplinã purac conuersationis. Non modo
non arie qucntur: sed&nor se contemnant, Denique prȩdi
cante in carncipsa sapientia: iapiener quiquegaudentes adcur¬
rebant: At pharisei & principer sacerdotum: salutariaciuidicta
simul& factaspernebent: Et notaendum quod rapientem singu¬
larinumero stultor describit plurali Quia &plurer sunt sapi¬
entib: stulti & sapientium coeusomnis. uniformemten &
callem pi&ctis: Porro errantiũ dirsimiledogma dirsimilis

Expanded text:
tris offendat. Nam inchoativo timore, servilis adhuc animus metris offendat. Nam inchoativo timore, servilis adhuc animus metuit, ne ab irato domino poenis subigatur. Uterque autem timor in futura vita cessabit; charitas vero nunquam excidet , sed in plenitudine sapientiae perpetua manebit; quod est cognoscere verum eciplinam stulti despiciunt. Dixerat de sapiente quod audito sermone sapientior fieret, et intelligens, rite suos gubernare disceret actus. Dicit e contrario de stultis quod sapientiam recti dogmatis et disciplinam purae conversationis non modo non assequantur, scante in carne ipsa sapientia sapientes quique gaudentes accurrebant; at Pharisaei et Principes Sacerdotum salutaria ejus dicta simul et facta spernebant. Et notandum quod sapientem singulari numero, stultos describit plurali, quia et plures sunt sapientibus stulti, et sapientium coetus omnis uniformem tenet callem pietatis. Porro errantium dissimile dogma, dissimilis
Abbreviated transcription (Latin):
Animaduertex parl. la uinter precctionẽ uerba sa pien¬
tium & enigmatacorum: Hoc discipuli ꝓsehumiliter audienti¬
bus praquȩ eor in carncapparen serudibat rapientia idonauit
ut & suar parabolcr quȩ turbȩnequibaent intelligerent: & ꝓphe¬
tarum aclegirenigmata. Id est obscuradita spiritaliter anim¬
aduertere : ac suis auditorib: dilucidare ualerent: Sedae requen¬
tib codesia magistrir. cadem intellegenti& ppiriđalis arcana
piequerentib acpulsantib reserauit: Ticnor oũi punacipiumn
Scicirriae: Duo sunt . timorer dñi, Primurseruilis qui
princ̃ pumscientiae ũ diapientiae uoca ributꝰtur recundifami¬
ciise ciu psce tionc̃ sapientiȩ comitatur Iimor serulir. prinepi
un sapientiae. quiaqur qiur posterror edelictorũaper emciit
primo tooor ediuno corripitur. pecedtor menta ducatur. sediane
umiorẽ ꝑfectadilactio sorarmitat. Succedit autem timor dm̃ier
Ipreest quotitia siliurbonur: ucuel in modico oculor a mantirsimi pa¬

Expanded text:
Animadvertite parabolam et interpretationem, verba sapientium et aenigmata eorum. Hoc discipulis se humiliter audientibus, ipsa quae eos in carne apparens erudiebat sapientia donavit, ut et suas parabolas, quae turbae nequibant, intelligerent, et prophetarum ac legis aenigmata, id est, obscura dicta spiritualiter animadvertere, ac suis auditoribus dilucidare valerent. Sed et sequentibus Ecclesiae magistris eadem intelligentiae spiritalis arcana, pie quaerentibus ac pulsantibus, reservavit. Timor Domini principium sapientiae. Duo sunt timores Domini, primus servilis, qui principium scientiae et sapientiae vocatur, secundus amicabilis, qui perfectionem sapientiae comitatur. Timor servilis principium est sapientiae, quia quisquis post errorem delictorum sapere incipit, primo timore divino corripitur, ne ad tormenta ducatur. Sed hunc timorem perfecta dilectio foras mittit . Succedit autem timor Domini Ipse est quo timet filius bonus, ne vel in modico oculos amantissimi pa
Abbreviated transcription (Latin):
Decuius dilertionis ecc parte quȩ ced proximum ꝑtina
sub sequenter adiungit: NOUIrIVS TUSAI¬
mas iumncirrorcimn suorum. Idest sinisere¬
tur & conpcotitur hebitũ dini ac frecgilitatip¬
ximorum sibi commirsorum. VISCERA AUTEM
icmpiorum crudelia. Qui non solum non con¬
percutiunt pueros. & ccncillas dicenter: morcem facit

Expanded text:
tionis parte, ea quae ad proximum pertinet, subsequenter adjungit:-- Novit justus animas jumentorum suorum. Id est, miseretur et compatitur habitudini ac fragilitati proximorum sibi commissorum.-- Viscera autem impiorum crudelia. Qui non solum non comPercutiunt pueros et ancillas, dicentes, Moram facit
Abbreviated transcription (Latin):
LACIFI CABrRUR: Quicnimirum necesseest ut
prius peccatorem meror pęnitentiȩ sec lubriter
humilia: Et ite post modũ ꝑiudiciũ sa cerdocis sermo
dectȩ reconcilationir leifica: OUNERLEQI DãnV
ppreramicũiussus eor. Si hoe generalipȩcuniȩ
lccrgitione & puro homine amicorecte dicitur
quanto macgir iustitiae corona dignus :. quiꝓpter eũ
quidix̃. dicouobis ecmicis meis neterrecmini abhis
quioccidunt corpus: ueluendens quecepossida pau

Expanded text:
laetificabitur. Quia nimirum necesse est ut laetificabitur. Quia nimirum necesse est ut prius peccatorem moeror poenitentiae salubriter humiliet, et ita postmodum per judicium sacerdotis sermo datae reconciliationis laetificet. Qui negligit damnum propter amicum justus est. Si hoc de generali pecuniae largitione et puro homine amico recte dicitur, quanto magis justitiae corona dignatus est, qui propter eum qui dixit: Dico vobis amicis meis, ne terreamini ab his qui occidunt corpus , vel
Abbreviated transcription (Latin):
ta scopere. eousq meditaendo prosihunt. utꝓscepi¬
entico stultiticom teneant: Vel certe colos quee nec¬
dum capere queunt docere nitentes cedmeciorem
eos stultitam prouocant: & quacsi sccuciis ocuhslu¬
men ingerentes solis: modicum lucis quod cernere
uidebaentur ccuferunt: MANUS poysium domi¬
uabrtur. quȩ aulem RemisΛeSt RIBULIS SERI¬
Perfecti quique uonsolum utiorum bella supercent
sed& clectir fractribur meciori uirtutum grectia princi¬
pcentur: Quiccutem dissoluti ccnimo peccatis impl¬
cari non mauunt : persimo exactoridiabolo tribu¬
tec uitiorum cotidie soluut Et si non dominium qus u¬
uentes pccenitendo euccserint post mortẽ treediti
ci dem in carcerem cebeo pęncrum mittuntur. ccaer
ncerum. Iuxta quod dnir in eucengehea pcerecbolates¬
tectur : Neque enim dacchum correctione despercen¬
dum est cumptinus cediungectur: Meror incon¬
de cuiri humiliatr illum. Et sermone Bouo

Expanded text:
tet sapere, eo usque ad meditandum prosiliunt, ut ptet sapere, eo usque ad meditandum prosiliunt, ut pentia stultitiam teneant, vel certe alios quae necdum capere queunt docere nitentes, ad majorem eos stultitiam provocant, et quasi sauciis oculis lumen ingerentes solis, modicum lucis quod cernere videbantur auferunt. Manus fortium dominabitur, quae autem remissa est tributis serviPerfecti quique non solum vitiorum bella superant, sed et electis fratribus majori virtutum gratia principantur; qui autem dissoluti animo peccatis implicari non metuunt, pessimo exactori diabolo tributa vitiorum quotidie solvunt. Et si non dominium ejus viventes poenitendo evaserunt, post mortem traditi eidem in carcerem ab eo poenarrum, juxta quod Dominus in Evangelica parabola testatur. Neque enim de talium correctione desperandum est, cum protinus adjungatur. Moeror in corde viri humiliabit illum, et sermone bono
Abbreviated transcription (Latin):
Hecec enim est nocturcc irae: ut dilacta leengues cat
a pereat : prolata uero mecgir macgir que confla gr&
cONSCIEN AC: Promittunt se non nulli oboedire
ueritat sedubi temptatio terrens si ue blaendieus
impedimentum prȩstiterit: deserunt quidem cõep¬
te sed tecmnen conscientia ꝓmissi qua sigladio pun¬
guntur: Iiuaua aerrem sapicarriumn Sa¬
urtas eSΙ Quia & bona quȩ promittunt ipsi per¬
ficiendo ceduitam perueniunt: et aliis quecesequaen¬
tur. prȩdicando demonstract: IabiuMnuCerra¬
ris par mum cerriuꝑperuũ qui aurẽ res¬
Fides ecclesi cestica semper maonebit: Quiccutẽ re¬
pente nouco digiecta infert. menda cu est minir¬
ter heraici: Homo uERSŨTUs ECLASCCN¬
tiam, uersutur hoc loco in bono intellegitur: Id:
sccpiens prudens : qui non numquam deindustria suã
celcet scienticm: duplcinimirum rectione. uel non
Qucendo uel ipsi plus cppetentes sacpere quamopor¬

Expanded text:
Haec enim est naturae ita ut dilata languescat Haec enim est naturae ita ut dilata languescat et pereat, prolata vero magis magisque conflagret. conscientiae. Promittunt se nonnulli obedire veritati, sed ubi tentatio terrens sive blandiens impedimentum praestiterit, deserunt quidem coepta, sed tamen conscientia promissi quasi gladio pungitur. Lingua autem sapientium sanitas est. Quia et bona quae promittunt ipsi, proficiendo ad vitam perveniunt, et aliis quae sequantur praedicando demonstrant. Labium veritatis firmum erit in perpetuum, qui autem tesFides ecclesiastica semper manebit. Qui autem repente nova dogmata infert mendacii, est minister haeretici.-- Homo versutus celat scientiam. Versutus hoc loco in bono intelligitur, id est, sapiens et prudens, qui nonnunquam de industria sua celat scientiam: duplici nimirum ratione, vel non Quando vel ipsi plus appetentes sapere quam opor
Abbreviated transcription (Latin):
fructum ore generat. sed damnum: omnis igitur
quiboncloquitur : bonir donebitur ccaernis sitte¬
men his quecelo quitur actu non repugnat : hoc a enim
Ra manũ surrũ Rerribuesur ci: Neque enĩ
cliter fructuo sus sit suds sermo doctori: Nisiipse pri¬
or facicet bona quȩ doc&: Fxruus staetin in¬
dicaeriram suam. quiaurẽ dis si mulaxrin¬
iuri am. cAllidus eer: Quise in precesenti
desidercet ulcisci. factuus est. quicautem ꝓdũo¬
in iuricm contempnit. scpiens: hunc uersiculũ
cla trans latio sic hacb&: stultus ecc̃dem horeo
ꝓnuntiect ircm succm: occultat autem ignominia
sucem cestutur: Nonccutẽ ignominicm iracundiae
pacssionem Itac ascpientib occultandam erse. de¬
cernit : ut ẽor uel ocitatem culpcens non prohibecet
taer ditatem: Quẽc utiq: siper necessitatem huma¬
nȩ infirmitatis in ruerit. Ideo censuit occultoen¬
decm: ut dum cedprȩrens scpienter obtegitur.
sccpientius cemouecctur &inꝑ p&ũum delecctur

Expanded text:
fructum ore generat, sed damnum. Omnis igitur fructum ore generat, sed damnum. Omnis igitur qui bona loquitur, bonis donabitur aeternis, si tamen his quae loquitur actu non repugnat, hoc est etenra manuum suarum retribuetur ei. Neque enim aliter fructuosus fit suus sermo doctori, nisi si ipse prior faciat bona quae docet. Fatuus statim indicat iram suam, qui autem dissimulat injuriam, callidus est, qui se in praesenti desiderat ulcisci fatuus est, qui autem pro Domino injuriam contemnit sapiens. Hunc versiculum alia translatio sic habet: Stultus eadem hora pronuntiat iram suam, occultat autem ignominiam suam astutus. Non autem ignominiosam iracundiae passionem, itaque sapientibus occultandam esse decernit, ut ejus velocitatem culpans non prohibeat tarditatem, quam utique si per necessitatem humanae infirmitatis irruerit, ideo censuit occultandam, ut dum ad praesens sapienter obtegitur, sapientius amoveatur et in perpetuum deleatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Quiexerc&: conimam sucm spiritalib studus. & ñunc
uirtutib: & tunc dapib: sacturcbitur precemiorũ:
quiccutem prosclute cenimecesuae laborcre deractat
tunc inter sultor reꝓbecbitur : tcc̃men᷑ si nunc uel diui¬
nac uel mundana scpientiao. gloriosus uidetur:
Debideriũ impi. mouumeietũ egr pessi¬
monum: Desideratimpius pręcedentes ma¬
los imitari: et deillorum uita atque actib loqui
Vel certe desiderium impii monumentum est persi¬
morum quic comne desiderium eus eotendit.
quamuis ipso nesciente : ut cum priorib: in iustis aaer¬
nece mortis carcere claudatur: Verum quia ta lir
exitum quem minime prȩuident in currunt dicit.
econtrebonis: Radix autem iustonũ proriciet:
Quia nimirum fider & caritas electorum. qua radi¬
catisunt inxp̃o. Nequa quã cos sallit sed adperfec¬
tiore semper cdcrercens: pulrquam spercere no¬
uit in futuro percipi&: De frucrubris sun
inius quis que replcartur boris : fruc¬
turoris: sermo bonus . Nocm quia mala loquitur non

Expanded text:
talibus studiis, et nunc virtutum et tunc dapibus saturabitur praemiorum: qui autem pro salute animae suae laborare detrectat, tunc inter stultos reputabitur, tametsi nunc vel divina vel mundana sapientia gloriosus videtur. Desiderium impii munimentum est pessimorum. Desiderat impius praecedentes malos imitari, et de illorum vita atque actibus loqui, vel certe desiderium impii munimentum est pessimorum, quia omne desiderium ejus eo tendit, quamvis ipso nesciente, ut cum prioribus injustis aeternae mortis carcere claudatur. Verum quia tales exitum quem minime praevident incurrunt, ait e contra de bonis. Radix autem justorum proficiet. Quia nimirum fides et charitas electorum qua radicati sunt in Christo nequaquam eos fallit, sed ad perfectiora semper accrescens plus quam sperare novit in futuro percipiet. De fructu oris sui unusquisque replebitur bonis. Fructus oris est sermo bonus, nam qui mala loquitur non
Abbreviated transcription (Latin):
stcentie& nouit dis penscere remunererit Posert
renus caelestia dona recipia : ahter noninueni agicu¬
dulentur lucrũ : & substcenticchominirerit aurapre¬
qum. qui frecudulenta mente simulat seesre bonuĩ.
nequiter uiuenr in occulto Non inuenia bonaugor
quentir: Quiautem substeentiẽc uirtutum spirital̃
ueraciter ad quirit: mercabitur exeaclaritatem
regnipennis : quod uerbir sequentib: apestius dicit:
ad mnoutem: semita enim iustiticce substantiaad¬
quirit uirtutũ : quib: cc&ernȩ uitece claritas auro pre¬
tiosior emitur : Iter ccutẽ p̾ceuum quo frccuduleu¬
tur incedit ꝑ ditolucro temporedi quod ec̃pp&iit ad
mostẽ quac̃ prȩuid ẽre noluit tendit sempiter nc̃c
eruditionis: cedeum quisedo cuerct. docendũ ꝑue¬
nict Ille nec cũ cerguitur. nouerit ccudire:
rium inpinqua ꝑrram Recte pigriuocabulo d

Expanded text:
ubstantiam novit dispensare remunerante ipso pro terrenis coelestia dona recipiet. Aliter: Non inveniet fraudulentus lucrum, et substantia hominis erit auri pretium, qui fraudulenta mente simulat se esse bonum, nequiter vivens in occulto non invenit bona vitae sequentis: Qui autem substantiam virtutum spiritalium veraciter acquirit, mercabitur ex ea claritatem regni perennis, quod verbis sequentibus apertius dicit. ad mortem. Semita enim justitiae substantiam acquirit virtutum, quibus aeternae vitae claritas auro pretiosior emitur; iter autem pravum, quo fraudulentus incedit, perdito lucro temporali, quod appetit, ad mortem, quam praevidere noluit, tendit sempiternam, eruditionis ad eum, qui se docuerat docendum proveniat, ille nec cum arguitur noverit audire. tium impinguabitur. Recte pigri vocabulo d
Abbreviated transcription (Latin):
unt Et filii acquilcce comedunt. Corui &enim
uocantur doctorerscĩ: Quicc ꝑhumilitatis grec¬
ticem peccati in se nigridinem confitentur: fiui
ccutem cequilae: quicc ꝑ grectiam eius sunt rena¬
ti: qui in habitu cedsumptȩ hum conitatis Adcae¬
lesticc treens uolecuit: Vnde &cclibi: Filuspor¬
si ceppellantur: TRIASUIT DIICII IAMI¬
hi. Et quaꝵrum quodpenrrus iqnoro.
UIaM AQUILAEICACLO UAM COLUBRISU¬
PER TERRA UAIIS INMedIO MAUI:
ErUIAM URIINAD OLES CENTIASUA:
Queentum cedhistoricem. Itoc est utscriptum est
Sed quie ꝑ pccrabolas loquitur: Via cẽquilȩ incaeo
difficile inuenitur. hoc est subtilitas inimici
qua circa cȩlestium uirorum corda uolitat. Mag¬
no cum lccbore de prehenditur: Similiter & uia
colubri suꝑ terram. Id est cstuticce hostis uene¬

Expanded text:
unt. Et filii aquilae comedunt. Corvi etenim unt. Et filii aquilae comedunt. Corvi etenim vocantur doctores sancti, quia per humilitatis gratiam peccati in se nigredinem confitentur; filii autem aquilae, quia per gratiam ejus sunt renati, qui in habitu assumptae humanitatis ad coelestia transvolavit: unde et alibi filii sponsi appellantur. Tria sunt difficilia mihi, et quartum quod penitus ignoro: viam aquilae in coelo, viam colubri super terram, viam navis in medio maris, et viam viri in adolescentia sua. m pertinet, ita est ut scriptum est; sed quia per parabolas loquitur, via aquilae in coelo difficile invenitur: hoc est, subtilitas inimici, qua circa coelestium corda virorum volitat, magno cum labore deprehenditur. Similiter et via colubri super terram, id est, astutia hostis vene
Abbreviated transcription (Latin):
Et ccuarus num quacm dicit sufficit. Quideem
infernum inter prcc& cobantur dicbolum
qui insaticcbilissit deseductione humcna
Osuulucce & terram quece non sati&ur ecquec
ut suprec: Ignem qui non dicit sufficit. incandi¬
um gehennae Quodnum quec̃ desinat. sedeos quip ee¬
catis sinem ponere noluerunt. In finito cerdo re
conbureet. Oculum quisus gauuar pxrx̃e
er deapicrr paxtum mxuis Suac. Eio¬
diair fcorui deror rcirribus Ercome¬
DΑΚΓ IIuM FILΛQuΙlΛC: Peruersi dũdiui¬
nec iudicia reprehendunt: subscnnat pcctrem
Et quilib& her&icidum prȩdicationescãe ecclesi cce
deridendo contempnunt: Pcertum matris des¬
piciunt quico deipsec exeunt qui contrec ipscem
loquuntur Ex nobis exierunt inquit: sed nor
ereent ex nobis: Quorũ intentionẽ dum prę¬
dicatores catholici. Descripturccrum diuinarũ
fluentis ꝓcedentes Increpcendo reuincunt.
qucsi oculũ nefaendum coruidetor rentibus effodi¬

Expanded text:
et avarus nunquam dicit, Sufficit. Quidam et avarus nunquam dicit, Sufficit. Quidam infernum interpretantur diabolum, qui insaturabilis sit de seductione humana; os vulvae et terram quae non satiatur aqua, ut supra; ignem qui non dicit, Sufficit, incendium gehennae, quod nunquam desinat, sed eos qui peccatis finem ponere noluerunt infinito ardore comburat. Oculum qui subsannat patrem et despicit partum matris suae, effodiant corvi de torrentibus et comedant illum filii aquilae. Perversi dum divina judicia reprehendunt, subsannant patrem; et quilibet haeretici dum praedicationem sanctae Ecclesiae deridendo contemnunt, partum matris despiciunt, quia de ipsa exeunt, qui contra ipsum loquuntur. Ex nobis, inquit, exierunt, sed non erant ex nobis. Quorum intentionem dum praedicatores catholici de Scripturarum divinarum fluentis procedentes increpando revincunt, quasi oculum nefandum corvi de torrentibus effodi
Abbreviated transcription (Latin):
spͥr scĩ potestaes ecequeclis Icce quocls. Item gene¬
rectio quece prodentibus gladios hab&. Illee est
&icem celus in timare sectagit: Et sicut corpora
solent glacdus sterni: Ita anim as ccudientium
ueneno precuae allo cutionis mortiper pauace
subiugare contendit: SANEUISSUEAE DUȨSU
TILIAC DICCITES ADPER ADTER: Sanguisu¬
gec est dicbolus. Quisiti peccandi acpeccata suaden¬
di Incessconter accenditur. Huic duccesunt siliae
quicduccespecialiter humanigeneris in lecebrȩ
hunc antiqui hostis imitaentur cerdorem: luxo¬
ricc uidelic&: Et filcer girice: Nam & luxdriae
quo liberius frena laxcentur. Conoxius delec¬
tectur Et sicut quidam ait poetacrum. Cres¬
citꝰ num mi quantũ ipsce pecunice crescit:
FRIA SUNT INSATURABILIA. ET QUARTUM
QUODUONDICII SUPICET. INEERNUS. Et
OS UULUAE. EPTERRA QUA CNONSACIXR
AQUA. ICUIS UERO NONDICII SUICrO¬
Iufernus num quam redundect Meretri
similiter uicina e: corpus non satiatur dilicus

Expanded text:
Spiritus potestas, aequalis an inaequalis. Item geneSpiritus potestas, aequalis an inaequalis. Item generatio, quae pro dentibus getiam aliis intimare satagit, et sicut corpora solent gladiis sterni, ita animas audientium veneno pravae allocutionis morti perpetuae subjugari contendit. Sanguisugae duae sunt filiae, dicentes: Affer, affer. Sanguisuga est diabolus, qui siti peccandi ac peccata suadendi incessanter acquia duae specialiter humani generis illecebrae; hunc antiqui hostis imitantur ardorem, luxuria videlicet et philargyria. Nam et luxuriae, et quo liberius frena laxantur, tatur, et, sicut quidam ait poetarum, Crescit amor nummi quantum ipsa pecunia crescit. Tria sunt insaturabilia, et quartum quod non dicit: Sufficit. Infernus, et os vulvae, et terra, quae non satiatur aqua, ignis vero non dicit: SufInfernus nunquam redundat: meretrix similiter vicina ejus, corpus non satiatur deliciis;
Abbreviated transcription (Latin):
hociuibus: Id hoc linguecm armaent persecu¬
toresaecdesicce: Vt in nocentes xp̃i &humiles truci¬
deut: Quod s̃ diligentibus considercre uolueris.
Iuuenies hacs genercctiones: Congregectiones esse
nequis simcs iudcceorum & herdicorum Iudȩorũ
ergo generctio pectrisuo macledixit : Illi uidelic&
quiccit: Tilius meus primo genitur isrechel
queendo filium esse uenientem incarne negecuit
Et mectri succe non benedixit. su nagogae uideli¬
c& : cuius sidei pristinace Quecm in pactribus ac
proph&is dexpo habuercet darcexit. Nouatia¬
norum generatio munda sibiuid&ur Dicens se
pacenitentia opus non habere. Et tamen non po¬
test munda esse ccsordibus peccatorum. Qucce
fonte pacenitentiae peccantibus. Venicm ne¬
gecndo prececludit. Item generctio cerrorum
excelsos hacb& oculos. Et pol pebras superdm̃
crectar: In quirens quid fuit centea: Et quia
fuit tempus quando non fuit filius Vel quece ÷

Expanded text:
hominibus. Ad hoc linguam armant persecuhominibus. Ad hoc linguam armant persecutores Ecclesiae ut innocentes Christi et humiles trucident. Quod si diligenter considerare volueris, invenies has generationes congregationes esse nequissimas Judaeorum et haereticorum, Judaeorum ergo generatio Patri suo maledicit, illi videlicet, qui ait, Filius meus primogenitus Israel , quando Filium ejus viventemin carne negavit. Et matri non benedixit, Synagogae videlicet, cujus fidei pristinae, quam a patribus ac prophetis de Christo habuerat, detraxit. Novatianorum generatio munda sibi videtur, dicens: Poenitentia opus non habere. Et tamen non potest munda esse a sordibus peccatorum, quae fontem poenitentiae peccantibus veniam negando, praecludit. Item generatio Arrianorum excelsos habet oculos, et palpebras supra Deum erectas, inquirens, qui fuit antea; et quia fuit tempus quando non fuit Filius, vel quae sancti
Abbreviated transcription (Latin):
Ceueratio quacpetrisuo malediere.
Ermakisuȩ uouseuedicrr: Cum superi¬
us puritatem sibi uitece cednõ dare p&er&
Conuestenr subito in tuitum ced contem pleendẽc
precuorum nequiticm Quecntis hecec sit
inuoluta miserus: Quacm longe aueritate dis¬
t& insinuat: Est inquiens generat onefcendo¬
rum quiasibona quecelib& cegit. Perdit
hecec in eo: quodhonorem ꝓecrentibus nom¬
i de fert: FEMERXTIO QUACSIBI I UNDA
i Iderur Et tamen uouest lota
msor dibus duis. Dehac generctionelo
quitur psclmista: Quõ ds̃ dissipeet ossecho¬
n minem sibi placentium: EEUERXTIO CUI
EXCELSISUIET OCULI ET PAPBRȨ CIUS IN
ALTA SUB REGTAE: Huius consortium ge¬
nercetionis uiteebat psedmista. Cum dicebat:
Dũe non est exceltatũ corieum. Neq electisunt oculi
LADIOS HABCT . ET CONMANDIT MOLARIB SCS.
Dehac pscclmista. Filii hominum. dentes eorũm cerma
& sccgit tece: Et lingua eorum macheree acuta:
Ut comedet inopes dererra. Et pauperes ex

Expanded text:
Generatio quae patri suo maledicit, Generatio quae patri suo maledicit, et matri suae non benedicit. Cum superius puritatem sibi vitae a Domino dari peteret convertens subito intuitum ad contemplandam pravorum nequitiam quantis haec sit involuta miseriis, quam longe a veritatis distet, insinuat. Est, inquiens, generatio nefandorum, quae etsi bona quaelibet agit, perdit. Haec in eo quod honorem parentibus non defert. Generatio quae sibi munda videtur, et tamen non est lota a sordibus quitur Psalmista, Quoniam Deus dissipat ossa hominum sibi placentium . Generatio cujus excelsi sunt oculi, et palpebrae ejus in alta surrectae. Hujus consortium generationis vitabat Psalmista cum dicebat: mine, non est exaltatum cor meum neque elati sunt oculi gladios habet, et commandit molaribus suis. De hac Psalmista: Filii hominum, dentes eorum arma et sagittae: et linguae eorum, machaera acuta. Ut comedat inopes de terra et pauperes ex
Abbreviated transcription (Latin):
Totũ quicquid in hir resid& Verũ
& ꝑ fectũ & omniuitiorũ sorde purgectum est
Itac elo quiũ dĩ cc&ernorũ insebonorũ fidẽ testccis:
Hinc illud ÷ dñi : Iotec unũ aut unus a pex non pre¬
teribit celege: Donec omnia ficent Nerco
enĩ omnia suNT Et extracomne cembiguitatẽ
suꝑ fluce in anitatis ignita : NOUADDΑS qic¬
quamo uersis illius erarcuaris. Inuc¬
MIARIS QuE MΕΝdΑX: Non corrũ pas elo¬
quic scãrũ scripturarũ quod quidã her&ici
nehis conuincerentur fecisse noscuntur.
Quo rocaurte nede neces mihi A¬
requã moriar: UUrterem er uer¬
BAMENDA CIALONCEFACAME. MENDACER¬
rem erdicntias uedederas mihi: Kibue
rairtũ uictui meo NecesSARIA. Et caerc
Hacc adhuc uir cũ quo ÷ dr sermonis e igne recdiatus
Adipsum dñm conuersa uoce ꝓfcctur. Obsecrecis
neuanitatem sacculium quam uel uerba mendacia
ueritati caelestium preponat scripturarum:
Mec rur sum uel copic uel in opia trenseuntium
rerum Inobliuionẽ decideet cc&ernorum:

Expanded text:
uid in eis residet verum et perfectum et omni vitiorum sorde purgatum est, ita eloquium Domini aeternorum in se bonorum fidem testans, hinc illud est Domini: Iota unum, aut unus apex, non praeteribit a lege donec omnia fiant . Vera enim omnia sunt et extra omnem ambiguitatem superfluae inanitatis ignita. Non addas quidquam verbis illis, et arguaris, inveniarisque mendax. Ne corrumpas eloquia sanctarum Scripturarum, quod quidam haeretici, ne his convincerentur, fecisse noscuntur. Duo rogavi te, ne deneges mihi antequam moriar. Vanitatem et verba mendacia longe fac a me. Mendacitatem et divitias ne dederis mihi, tribue tantum victui meo necessaria, etc. Haec adhuc vir cum quo est Deus, sermonis ejus igne radiatus, ad ipsum Dominum conversa voce profatur, obsecrans ne vanitatem saeculi nunquam vel verba mendacia veritati coelestium praeponat Scripturarum, nec rursum vel copia vel inopia transeuntium rerum in oblivionem decidat aeternorum.
Abbreviated transcription (Latin):
credentib: ccit: Dispondienĩ uos uniuiro. Virginẽ
castem exhiberexp̃o. Quodergodicitur confidit
inecc cor uirisui. Abhumcnanimirum consu&ũ¬
dine tractum est: Sicut enim isquifor tem fidelẽ¬
que & castum hacb& coniugem Confidit in ea cestis¬
sime qui ec nil contrec succm uoluntatem cegere
Nulla cdulterina scltim cogitatione possit cedte¬
menccri. Cuncta prosuo amore &iam aduersa
libenter toller&. Et quos cumque ual& ad suam
amiticiam conuertere desider&: sic nimirũ sicdñs
& redemptor noster. Inecdesia confidit: Nouit eit
sp̃m gratiaequẽ dedit. Nouit uir tutem caritatisqa
e prȩcordus infudit. Id eoque non dubitat ec̃cnon
solum csuȩ fidei in tegritacte nequa quacm possecor¬
rumpi sed &icm perseueranterinsistere. Vt plures
adeiusdem fidei congreg&: unitatem. Hoc ÷ enĩ quod
sequitur Et spolus non in digebit: spolicet enĩ
diccbolum ecdesia: Cum ꝑ predicatores suos eosq̃os
ipse deceperct: Adueritatis iter reuocat. Et be¬

Expanded text:
 ait: Despondi enim vos uni viro virginem castam exhibere Christo . Quod ergo dicitur, confidit in ea cor viri sui, ab humana nimirum consuetudine tractum est. Sicut enim is qui fortem fidelemque et castam habet conjugem, confidit in ea certissime, quia nil contra suam voluntatem agere, nulla adulterina saltim cogitatione possit attaminari, cuncta pro suo amore etiam adversa libenter toleret, et quoscunque valet ad suam amicitiam convertere desideret: sic nimirum, sic Dominus et Redemptor noster in Ecclesia confidit, novit enim spiritum gratiae quem dedit, novit virtutem charitatis quam ejus praecordiis infudit. Ideoque non dubitat eam non solum a suae fidei integritate nequaquam posse corrumpi; sed etiam perseveranter insistere ut plures ad ejusdem fidei congreget unitatem. Hoc est enim quod sequitur, et spoliis non indigebit: spoliat enim diabolum Ecclesia, cum per praedicatores suos eos quos ipse deceperat ad veritatis iter revocat, et be
Abbreviated transcription (Latin):
&  ꝓcul &deultimus finib: prȩtũq. Ac sice ꝑte fu¬
uirtutis quis teclis ÷ merit quȩde tot incredu¬
lis ac scelestis mundi naetonib: Vnc̃c sibielectorum
ccde sicc̃ congreg& qua succ grectia fostẽ atq in supe¬
rebilem ceduersaentib: cunctis efficiat Non hic
ceste nostrisimilis: Non nostro ÷ tẽpore uenturur
sed infine sȩculorũ ÷ decȩlo dr homo descensurus
quinos sua paessione acmorte redimaet: Hoc ÷
enim quodait. Procul & deultimis finib: pr&iũq
Procul uidelic& sttu temporis quod adieb scclo¬
monis usq: ad partũ uirginis intererat: Deul¬
timis ccutem finib:: Quicẽsũmocaelo ȩgressio ei:
quin on cliud ꝓnostra redẽptione prȩium. Quẽc

Expanded text:
de ultimis finibus pretium ejus; ac si aperte fuvirtutis, quis talis est meriti, qui de tot incredulis ac scelestis mundi nationibus unam sibi electorum Ecclesiam congreget, quam sua gratia fortem atque inseparabilem, adversantibus cunctis efficiat. Non hic certe nostri similis, non nostro est tempore venturus, sed in fine saeculorum est de coelo Deus homo descensurus, qui nos sua passione ac morte redimat. Hoc est enim quod ait, procul et de ultimis finibus pretium ejus; procul, videlicet statu temporis quod a diebus Salomonis usque ad partum Virginis intererat; de ultimis autem finibus, quia a summo coelo egressio ejus, qui non aliud pro nostra redemptione pretium
Abbreviated transcription (Latin):
in genios: quique Dum per neglegenticemtor¬
pent: In precuis actibus remeenent Et sim¬
plices quos in genu penna non adiuuct: Ad obtine̾¬
dec a&erni regni moenia Virtus operationis leuat
FRIASUIET QUACBEUE GRADIUUTUR. ET QUAR¬

Expanded text:
ingeniosi quique, dum per negligentiam toringeniosi quique, dum per negligentiam torpent, in pravis actibus remanent, et simplices, quos ingenii penna non adjuvat, ad obtinenda aeterni regni moenia virtus operationis levat.-- Tria sunt quae bene gradiuntur, et
Abbreviated transcription (Latin):
Recem LOCuS TANOUHABET Et ECREDITU
gentium plebẽ inter precentur : Quae quon dcem
re existens: Nunc inunitatẽ fidei congregecta.¬
Adspiritalem pugnam contra diabolum propercet
Potest ccutem in locusta ccnachoritarũ concors uni¬
tacs accipi: Quȩ cũ homine preceptore nullo in
suis lactibulis regectur. In fcctigabili tecmen instan¬
tia in suis quȩq: locis xp̃o militcere : Et mecle pul¬
lulantia car nccliũ uoluptatũ germina. Consueuit
cebsumere. Srelio manibus urrrrur. Et
MORXTUR INAEDIBUS REGIS : Stelio quimanib
nititur: Quiconimirũ celas quib: feratur non ha¬
b&. Et morcctur inccedib: regis: Illorum signi¬
ficat humilitatẽ. quicum non sint iuxta naturcẽ
ingeniosi. solertia tamen industrię̧ succe.
ingressum regnicaelestis mereantur cdtinguut:
Plerum que & enim cues quas ceduoleendum penna
sub leucat INue pribus resident: Et stelio qui
ceduolcctum pennas non hceb&. nitens manib
Regni aedificium ten&: Quiconimirum sccepe

Expanded text:
em locusta non habet, etc. gentilium plebem interpretantur, quae quondam re existens, nunc in unitatem fidei congregad spiritalem pugnam contra diabolum properat. Potest autem in locusta anachoretarum concors unitas accipi, quae cum homine praeceptore nullo in suis latibulis regatur, infatigabili tamen instantia in suis quaeque locis Christo militare, et male pullulantia carnalium voluptatum germina consuevit absumere. Stellio manibus nititur, et moratur in aedibus regis. Stellio qui manibus nititur, quia nimirum alas, quibus feratur, non habet, et moratur in aedibus regis, illorum significat humilitatem, qui cum sint juxta naturam tardi ingenio, solertia tamen industriae suae, ingressum regni coelestis mereantur, attingunt. Plerumque etenim aves, quas ad volandum penna , in inferioribus resident. Et stellio, qui ad volatum pennas non habet, nitens manibus regis aedificium tenet: quia nimirum saepe
Abbreviated transcription (Latin):
sedulus insisteet. Facta : ergo fostis mulier: quasi
nauis institoris. quicsicut nauis institoris onusta mer¬
cimoniis. quac in sua patric macgis habundant por
roper mcere pait peregrina. Vt illic uenditis quȩ ad¬
tulerat cariore domum reportãt sic nimirum
scã eclesia sic anima quȩ que perfecta. Virtutum
diuitus gecud& onustcori. Quibus maiora diuinae
grectiae donec mercaur. Optimum necm que com¬
mercium. Cumbona quaceualemus opereentes.
prime hecuc ad ño mercedem recipimus Vt admaco¬
ra semper cegenda proficiamus Dehinc ut uitam ꝑ¬
cipieomus sempiternan Facta estergo anima scã
quec sinccuis institoris. Quace tracusit desiderio
fructus sȩcul precesentis. sola quaese in caelir
accipere sperat ccaerna gaudia meditatur
Et prohis hacbundantius cedipiscendis quicquid
ual& in stanter cegere: Quic quid ceduersum
occurrerit fortiter superar e contendit
De quec rectedicitur: Quicedelonge portat panẽ

Expanded text:
sedulus insistat. Facta est ergo fortis mulier quasi sedulus insistat. Facta est ergo fortis mulier quasi navis institoris, quia sicut navis institoris onerata mercimoniis, quae in patria sua magis abundant, per mare petit peregrina, ut illic venditis quae attulerat, cariora domum reportet, sic nimirum sancta Ecclesia, sic anima quaeque perfecta virtutum divitiis gaudet onerari, quibus majora divinae gratiae dona mercetur. Optimum est namque commercium, cum bona quae valemus operantes, primo hanc a Domino mercedem recepimus, ut ad majora semper agenda proficiamus, dehinc et vitam percipiamus sempiternam. Facta est ergo anima sancta quasi navis institoris, quae transit desiderio fluctus saeculi praesentis, solaque se in coelis accipere sperat, aeterna gaudia meditatur, et pro his abundantius adipiscendis quidquid valet instanter agere, quidquid adversum occurrerit fortiter superare contendit. De qua recte dicitur quia de longe portat panem
Abbreviated transcription (Latin):
oritur. sed longo ac multiplici exerticio᷑ mittit
umarem nactiuum. At que aed gractiem nouicat¬
doris peruenit: Castige tiꝰ nostrece carnis inti¬
macri Cuidum in genitas uitiorum sordes per
continenticm ex coquimus Dignaem profecto
eccm Quec xp̃m induacmus efficimus. Iuxta
illud cepostoli Quot quot ergo in xp̃o beeptiz ce
tiestis Xp̃m induistis. Quccerit ergo mulier
fortis lanam & linum & operctur consilo manu¬
um succrum Cum exclesicscã sollicitte perqui¬
rit quibus sepi&cetis fructibus exercecet. Quo¬
modo acarncclibus emund& in lecebris:
Et hoc utrumq consilio prudentirsimo. hoc est superneso¬
lum modo reributionis facit intuitu. Cuius reributio¬
nis. sequens quoq uersiculus a pertiur meminit
dum subditur : FAGIACOI QUASIUAUISIVS ITTOIS
DELOUEESORIUS PANC̃SUUM Inftito reminego¬
tiacorũm dicit Quipro co sicuocatur cobantiquis.
quod acdquiren dis multiplicandis que mercibus

Expanded text:
oritur, sed longo ac multiplici exercitio amittit oritur, sed longo ac multiplici exercitio amittit humorem nativum, atque ad gratiam novi candoris pervenit, castigatio nostrae carnis intimari: cui dum ingenitas vitiorum sordes per continentiam excoquimus, dignam profecto eam qua Christum induamus, efficimus; juxta illud Apostoli: Quotquot ergo in Christo baptizati estis, Christum induistis . Quaerit ergo mulier fortis lanam et linum, et operatur consilio manuum suarum, cum Ecclesia sancta sollicite perquirit, quibus se pietatis fructibus exerceat, quomodo se a carnalibus emundet illecebris: et hoc utrumque consilio prudentissimo, hoc est supernae solummodo retributionis facit intuitu, cujus retributionis sequens quoque versiculus apertius meminit, dum subditur: HE. Facta est quasi navis institoris de longe portans panem suum. Institorem negotiatorem dicit, qui pro eo sic vocatur ab antiquis, quod acquirendis multiplicandisque mercibus
Abbreviated transcription (Latin):
uersiculi: fortis mulier hoc ÷ sca ecclesia. &i cmiuxta
lit tercc̃ accipere & obseruare consueuit . Iuxta illud
proph&icum. Cum uideris nudũ opericum: Et carnẽ tucc̃
nedespexeris: Operatur autẽ non suꝑ uacua &cȩco labore
sed eo utiq consilio. Vt ab ipso suo uiro dño uidelic& xp̃o
niudicio merecctur ccudire : Nudus fui &operuistis me
Et quac diufecistis unidehis minimeis mihi fecistis. Ope¬
rect᷑ autẽ consilio manuũ suarũ: hoc ÷ eccrũ personarũ
ꝑquas eli mosincm pecuperib tribuit. In quorum ope¬
redeuoto Illo sccluberrimo utitur consilio. Vt cum
dis ꝑgit dect ꝓccuperibus. Non ipsoc ab hominib: locud&
ad tempus sediustiticeius macnect in sȩculum sȩculi.
Cornuerus excclt&ur ingloric. Pos sunt acutem mus¬
tice in lacna quio uinus est hacbitus. Omnice pi&cc¬
tis & simplicitatis operc. Quace proximis inpen¬
dimus accipi Potest in lino quod exterra uirens

Expanded text:
versiculi, fortis mulier, hoc est sancta Ecclesia etiam juxta versiculi, fortis mulier, hoc est sancta Ecclesia etiam juxta litteram accipere et observare consuevit; juxta illud propheticum, Cune despexeris . Operatur autem non supervacuo et caeco labore, sed eo utique consilio ut ab ipso suo viro Domino, videlicet Christo, in judicio mereatur audire: Nudus fui et operuistis me; et quamdiu fecistis uni de his minimis meis, mihi fecistis . Operatur autem consilio manuum suarum, hoc est earum personarum. per quas eleemosynam pauperibus tribuit, in quorum opere devoto illo saluberrimo utitur consilio ut cum dispergit, dat pauperibus, non ipsa ab hominibus laudetur ad tempus, sed justitia ejus matur in gloria . Possunt autem mystice in lana, quae ovinus est habitus, omnia pietatis et simplicitatis opera, quae proximis impendimus, accipi. Potest in lino quod ex terra virens
Abbreviated transcription (Latin):
rib:: Recteuiuendo respond&. Cueccquȩ ipsc scire uel
facere cbillonuta ea po uit. Qicc̃ aliis intimcre satagit
Beneautẽ cum dixirs& red d&cibonũ protinus coddidit
Et non malũ: Quicc suñ ꝓfecto quiacceptis codñobonis
malac rependunt. Vel sidei mysteria quȩ ꝑceperunt
her&ica fece fedaendo: Vel fidem quc̃c ꝓfessione seruet
prccuis operib: blas phemando. Velmores bonos quib¬
cũ iñ siderecta deseruiunt. ꝑ conloquia meclacorrũ¬
pendo: Sed necillibona quȩ acceperunt dñoreddunt.
qui non in his quȩ bene inchoant. Vsq: ad finẽ uitȩ pre¬
monstrecr&: Adiunx̃: Omnib dieb uita suȩ Cuisi¬
mile ÷ illud euacngelicũ. seruiamus illi inscĩtate& iusti¬
ticc. Corcc̃ ipso omnib: dieb: nr̃is: Quib: saneo perib
quib: iustitiȩ ł scĩtatis fructib potissimũsit insistendũ
Ei quibonũ qđ accepit dño gratus rependere satagit
subsequent̃ insinuat: Cũ dicitꝰ: QUESIVITIANAETLINŨ

Expanded text:
ibus, recte vivendo, respondet, cum ea quae ipsa scire vel facere ab illo adjuta possit, etiam aliis intimare satagit. Bene autem cum dixisset, Reddet ei bonum, protinus addidit, Et non malum, quia sunt profecto qui, acceptis a Domino bonis, mala rependunt, vel fidei mysteria quae perceperunt, haeretica faece foedando, vel fidem, quam professione servant, pravis operibus blasphemando; vel mores bonos, quibus cum fide recta deserviunt, per colloquia mala corrumpendo. Sed nec illi bona quae accepere, Domino reddunt, qui non in his quae bene inchoant, usque ad finem vitae praemonstraret, adjunxit, Omnibus diebus vitae suae. Cui simile est illud evangelicum, Serviamus illi in sanctitate et justitia coram ipso, omnibus diebus nostris . Quibus sane operibus, quibus justitiae vel sanctitatis fructibus potissimum sit insistendum ei qui bonum quod accepit a Domino, gratis rependere satagit, subsequenter insinuatur, cum dicitur:-- Quaesivit lanam