comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Iudicet dñs int̾ me ⁊ te. Cui respondit abram
Ecce ancilla tua inimanu tua est : irt̾e ea ut
libet. Affligente gͥ eam sarar: fugam iniit
oixit adillam. Agar ancilla sarai unde nenis
⁊ quouadis. Que respondit. afacie sare dñe
mee ego fugio. Dixitq angłs dñi. feu̾tere ad
dñam tuam ⁊ humiliare submanuu illius. Et
rursũ. Multiplicans inquit młtiplicabo se¬
m̃ tuũ ⁊ ñ mim̾abitur p̾ mułtitudine. Ac de ĩ¬
ceps. Ecce ait concepisti ⁊ paries filium. uoca¬
bisq nom̃ eius ismael: eo ꝙ audierit dñs affli¬
ccionem tuam. Hic erit ferus homo. Mamis
eiꝰ contra om̃s. ⁊ manus omniũ ꝯtra eum ⁊
eregione uniu̾soꝵ fr̃m suoꝵ figet taberna¬
cula. Uocauit aũ nom̃ dñi agarqui loqueba¬
tur adeam. tu deus qui iudisti me. Dixit .n. ꝓ
fecto hic udi post̾iora uidentis me. ꝓpt̾ea ap¬
pellauit puteum illum puteum iiuentis ⁊
uidentis in e ꝯp̾e est int̾ cades. ⁊ barad. Peperiteꝵ

Expanded text:
judicet Dominus inter me et te. Cui respondit Abram: judicet Dominus inter me et te. Cui respondit Abram: Ecce, ait, ancilla tua in manu tua est, utere ea ut libet. Affligente igitur eam Sarai, fugam iniit.dixit ad illam: Agar ancilla Sarai, unde venis? et quo vadis? quae respondit: A facie Sarai dominae meae ego fugio. Dixitque ei Ant rursum: Multiplicans, inquit, multiplicabo semen tuum, et non numerabitur prae multitudine. Ac deinceps: Ecce, ait, concepisti, et paries filium: vocabisque nomen ejus Ismael, eo quod audierit Dominus afflictionem tuam. Hic erit ferus homo, manus ejus contra omnes, et manus omnium contra eum, et e regione universorum fratrum suorum figet tabernacula. Vocavit autem nomen Domini qui loquebatur ad eam: Tu, Deus, qui vidisti me. Dixit enim: Profecto hic vidi posteriora videntis me. Propterea appellavit puteum illum, Puteum viventis et videntis me. Ipse est inter Cades et Barad. Peperitque
Abbreviated transcription (Latin):
ignis transiens int̾ diuisiones illas. In die illo
pepigit oñs feduis. cũ abram. dicens. Semini
tuo dabot̾ram hanc afluuio egypti usq ad
fluiuum magnum euphraten. cina eos ⁊¬
cenereos ⁊ cethimoneos ⁊ etheos ⁊ ferrereos ra¬
pham quaꝙ ⁊ amorreos. ⁊ chananeos ⁊ gerge¬
seos ⁊ iebuzeos.
gitur sarai uxor abram ñ genuerat sibi li
beros. s hñs ancillam egyptiam noĩe agar
dixit marito suo. Eece conclusit me dñs: ne pa¬
rerem. In gredere ad ancillam meam si for¬
de saltem exilla sufcipiam filios. Cumq
ille acquiesceret deprecanti tulit agaregip¬
tiam ancillam suam post annos .x. quã¬
hĩtare ceperant int̾ra chanaan ⁊dedit eam
uiro suo uxorem. Qui ingressus estad eam.
at illa ꝯcepisse seuidens. despexit dñam su¬
am. Dixitq sarai ad abram. Inique agis ccͣ
me. Ego dedi ancillam meam insinum tu-¬
tuũr. que uidens ꝙ ꝯceperit despectui meht

Expanded text:
ignis transiens inter divisiones illas. In ignis transiens inter divisiones illas. In pepigit Dominus foedus cum Abram, dicens: Semini tuo dabo terram hanc, a fluvio Aegypti usque ad fluvium magnum Euphraten. Fluvium Cenezeos et Cedmoneos et Hettheos et Ferezeos Rafaim quoque et Amorreos et Chananeos et Gergeseos et Iebuseos igitur Sarai uxor Abram beros: sed habens ancillam Aegyptiam nomine Agar, dixit marito suo: Ecce conclusit me Dominus, ne parerem: ingredere ad ancillam meam, si forte saltem ex illa suscipiam filios. Cumque ille acquiesceret deprecanti, tulit Agar Aegyptiam ancillam suam, post annos decem quam-habitare coeperant in terra Chanaan: et dedit eam viro suo uxorem. Qui ingressus est ad eam. At illa concepisse se videns, despexit dominam suam. Dixitque Sarai ad Abram: Inique agis contra me: ego dedi ancillam meam in sinum tuum, quae videns quod conceperit, despectui me habet:
Abbreviated transcription (Latin):
sredidit abram deo ⁊ reputatum est illi ad
iusticiam. Dixitq ad eum ego dñs qui eduxi
te de ur chaldeoꝵ ut. ut darem tͥ t̾ram istam
⁊possideres eam. At ille ait. Dñe deus unde sci¬
re possum ꝙ possessurus sim eam. Et respon¬
secus posuit. Aues aũñ diuisit. Descenderuntq
uolucres sr̃ cadauera ⁊habigebat easabram.
Cumq sol occumberet ꝑauor irrinit sr̃ abrã:
⁊ horror magnus ⁊ denebrosus innasit eum.
Dictumq est ad eum scito p̾nocens ꝙ ꝑegri¬
num futurum s semen tuũ int̾ra non sua
isubicient eos seruitiuti. ⁊ affligent quadrĩ¬
gentis annis. bmptũ gentẽ cui seruituri st̾
ego mdicabo ⁊ post hec egredientur cum ma¬
gna sub̾a. Tu aũ ibis ad pr̃es tuos. inpace: se¬
pultus in senectute bona. Generatione aũ
quarta: reu̾tentur huc. Nec dum .n. ꝯplete
sunt inquitates amorreoꝵ. usq ad presens
tp̃s. Cum gͦ occubuiss sol: facta est caligo te¬
nebrosa ⁊ appariit clibanus fumans ⁊ lampaᷤ

Expanded text:
ad justitiam. Dixitque ad eum: Ego Dominus qui eduxi te de Ur Chaldaeorum, ut darem tibi terram istam, et possideres eam. At ille ait: Domine Deus, unde scire possum, quod possessurus sim eam? Et responsecus posuit: aves autem non divisit. Descenderuntque volucres super cadavera, et abigebat eas Abram. Cumque sol occumberet, sopor irruit super Abram, et horror magnus, et tenebrosus invasit eum. Dictumque est ad eum: Scito praenoscens quod peregrinum futurum sit semen tuum in terra non sua, et subjicient eos servituti, et affligent quadringentis annis. Verumtamen gentem, cui servituri sunt, ego judicabo, et posthaec egredientur cum magna substantia. Tu autem ibis ad patres tuos in pace, sepultus in senectute bona. Generatione autem quarta revertentur huc: necdum enim completae sunt iniquitates Amorrhaeorum usque ad praesens tempus. Cum ergo occubuisset sol, facta est caligo tenebrosa, et apparuit clibanus fumans, et lampas
Abbreviated transcription (Latin):
rigiam calige ñ accipiam ex oĩb q̃ tua sunt
nedicas ditaui abram exceptis hus que come¬
derunt inuenes ⁊ ꝑtib inroꝵ qui uenerunt
dens. Noli timere abram: ego ꝓtector tuus sĩr.¬
⁊ merces tua magna nimis. Dixitq abram.
Dñi deus quid dabis mͥ. Ego uadam absq li¬
beris ⁊ filius ꝓcuratoris domus mee iste damas

Expanded text:
x omnibus quae tua sunt ne dicas ego ditavi Abram exceptis his quae comederunt iuvenes et partibus virorum qui venerunt cens noli timere Abram ego protector tuus sum et merces tua magna nimis dixitque Abram Domine Deus quid dabis mihi ego vadam absque liberis et filius procuratoris domus meae iste D
Abbreviated transcription (Latin):
ominẽ subam sodomoꝵ ⁊ gomorreoꝵ auniu̾sa
que ad cibũ ꝑtinent ⁊ abierunt: nͨ: ñ ⁊ loth et
sub̾am eius filiũ fr̃is abram qui hitabat ĩ so¬
domis. Et ecce unus qui euaserat nunciauit a¬
bram hebreo qui habitabat in ꝯualle mambre
amorrei fr̃is eschol ⁊ fr̃ĩs aner. hii .n. pepigerãt
fedis cũ abram. Qd̾cum audiss abram captũ
iidel. loth frẽm suum numerauit expeditos
inmacłos suos trecentos decem ⁊ occo: ⁊ persequ¬
t̾us est eos usq dan. Et diuisis sociis irruit suꝑ
eos nocte percussitq eos ⁊ ꝑsecutus est eos usq
dixtq dẽm substantiam ⁊ loch fr̃em suũ cũ¬

Expanded text:
Sodomorum et Gomorrae et universa quae ad cibum pertinent et abierunt necnon et Loth et substantiam eius filium fratris Abram qui habitabat in Sodomis et ecce unus qui evaserat nuntiavit Abram Hebraeo qui habitabat in convalle Mambre Amorrei fratris Eschol et fratris Aner hii enim pepigerant foedus cum Abram quod cum audisset Abram captum videlicet Loth fvernaculos suos trecentos decem et octo, et persecutus est eos usque Dan. Et divisis sociis, irruit super eos nocte: percussitque eos, et persecutus est eos usque duxitque omnem substantiam
Abbreviated transcription (Latin):
gomorre rexq adame ⁊rex seboym nec non
⁊ rex bale que est segor ⁊ dirererunt eciam cͣc
eos in ualle siluestri scił au̾sum chodorlaomor
regem elamitaꝵ ⁊ thadal regem gentiũ ⁊ am¬
rafel regem sennaar. ⁊ arioch regem ponti. qͣtu¬
orreges adu̾sum .u. Uallis aũ siluestris habebat
puteos multos bituminis. Itaq rex sodomoꝵ¬

Expanded text:
rex Seboim, nec non et rex Balae, quae est Segor: et direxerunt aciem contra eos in valle Silvestri, scilicet adversum Chodorlahomor, regem Elamitarum, et Thadal, regem Gentium, et Amraphel, regem Sennaar, et Arioch, regem Ponti: quatuor reges adversus quinque. Vallis autem Silvestris habebat puteos multos bituminis. Itaque rex Sodomo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ t̾cio decimo anno recesserũt ab eo igitur qͣrto¬
decuno annouenit chodorlaomor reges qui er-¬
ant cũ eo ⁊ percusserunt raphaim in astoro¬
ch. ⁊ charnaym ⁊ zuzim cum eis. ⁊ enim in
sabe. cariathaim. ⁊correos inmontib seir.usq
ad campestria pharan. que ẽ insolitudine.Sie¬
u̾siq sunt ⁊ uenerunt usq adfondem me¬
phath: ip̃a ẽ cades. Et percusserunt oẽm regio

Expanded text:
io decimo anno recesserunt ab eo. Igitur anno quartodecimo venit Chodorlahomor, et reges qui erant cum eo: percusseruntque Raphaim in Astaroth Carnaim, et Zuzim cum eis, et Emim in Save Cariathaim, et Horrhaeos in montibus Seir, usque ad Campestria Pharan, quae est in solitudine. Reversique sunt, et venerunt ad fontem Mesphat, ipsa est Cades: et percusseru
Abbreviated transcription (Latin):
amꝰuenit ⁊ h̾itaurt iuixta ꝯuallem mambre
que est in ebron. Edificauit q ibi altare dño.
c̃m est aũ millo tp̃e ut amrafel rex sẽ¬
naar. ⁊ arioch rex ponti. ⁊ chodorlaomor
rexelamitaꝵ ⁊thadal rex gentium inirent
bellum ꝯtra basa regem sõdomoꝵ. ⁊ꝯtra ber¬
sa regem gomorre.⁊ꝯtra sennaar regem a¬
dame ⁊ contra semeber regem sebuimi ꝯtͣq re¬
gem bale. ip̃a est segor. Om̃s hii ꝯuenerunt
inuallem siluesterem:q̃ nu̾c est mare salis.

Expanded text:
m venit et habitavit iuxta convallem Mambre quod est in Hebron aedificavitque ibi altare Domino factum est autem in illo tempore ut Amrafel rex Sennaar et Arioch rex Ponti et Chodorlahomor rex Aelamitarum et Thadal rex Gentium inirent bellum contra Bara regem Sodomorum et contra Bersa regem Gomorrae et contra Sennaab regem Adamae et contra Semeber regem Seboim contraque regem Balae ipsa est Segor omnes hii convenerunt in vallem Silvestrem quae nunc est mare
Abbreviated transcription (Latin):
ram te est: recede ame obsecro. Si ad sinistram
ieris: ego dext̾am tenebo. Si tu dext̾am elege¬
ris: ego ad sinistram ꝑgam. Cleuatis itaq
loth ocłis uidit omnẽ circa regionẽ iordanis.
sodomamt ⁊ gomorram. sic̃ paradisus dũr ⁊
sicut egyptus uenientib in segor. Clegitq sibi
loth regionem circa iordanem.⁊ recessit aboriẽ¬
te. Siuisiq sunt alt̾utrum a fr̃e suo. Abram
hĩtauit ĩ t̾ra chanaam. Loch u̾o moratus ẽ
in opidis que erant circa iordanẽ ⁊ hĩtauit ĩ
sodomis. hoĩes aũ sodomite pessimi erant: et
pcc̃ores coram̃ dño minis. Dixitq dñs ad abrã
postquam diuisus est loth abeo. Leua ccłos
tuos indirectum. ⁊ ude aloco in quo nũc es
ad aquilonem ⁊ meridiem ad orientem ⁊ ceci¬

Expanded text:
ram te est: recede a me, obsecro: si ad sinistram ieris, ego dexteram tenebo: si tu dexteram elegeris, ego ad sinistram pergam. Elevatis itaque Lot oculis, viSodomam et Gomorram sicut paradisus Domini et sicut Aegyptus venientibus in Segor elegitque sibi Loth regionem circa Iordanem et recessit ab oriente divisique sunt alterutrum a fratre suo Abram habitavit in terra Chanaan Loth moratus est in oppidis quae erant circa Iordanem et habitavit in Sodomis homines autem Sodomitae pessimi erant et peccatores coram Domino nimis dixitque Dominus ad Abram postquam divisus est Loth ab eo leva oculos tuos et vide a loco in quo nunc es ad aquilonem et ad meridiem ad orientem e
Abbreviated transcription (Latin):
uenerat a meridie in bechel. usq ad locũ ũ prius
fixerat tabernaculum inter bethel⁊ihai in loco
altaris ꝙ fecerat prrꝰ. Unuocauit ibi nom̃ dñi
S ⁊ loch qui erat cum abram fuerunt greges
ourum. ⁊ arm̃ta ⁊ tabernacła net poteratꝰ eos ca¬
pere t̾ra ut hĩtarent simul. erat quippe sub̾a eoꝵ

Expanded text:
venerat, a meridie in Bethel, usque ad locum ubi prius fixerat tabernaculum inter Bethel et Ai, in loco altaris quod fecerat prius, et invocavit ibi nomen Domini. Sed et Lot qui erat cum Abram, fuerunt greges ovium, et armenta, et tabernacula. Nec poterat eos capere terra, ut habitarent simul: erat quippe su
Abbreviated transcription (Latin):
os de temptatione eriꝑe miquos uero in die n¬
dicii resernare cruciandos. Magis au̾cos qui
post carnem in d̃cupiscentias inmundici
bulant dominatõemq otempnũt audats
placentes sectas ñ metirunt ĩ troducere ble¬
mãtes. bbi angli forcitudine ⁊ iurtute cum
maiores. uon portant adu̾sum seexcrabi i
dicium. hii uero uelitd irrationabilia para
naturabterin captionẽ ⁊ in ꝑnitiem inhilħ
ignorant blasphemairtes in corruptionesur
peribunt recipientes mercedem iniustiao¬

Expanded text:
os de tentatione eripere, iniquos vero in diem judicii reservare cruciandos. Magis autem eos qui post carnem in concupiscentia immunditiae ambulant, dominationemque contemnunt: audaces, sibi placentes, sectas non metuunt introducere, blasphemantes. Ubi angeli fortitudine et virtute cum sint majores, non portant adversus se exsecrabile us: hi uero uelut inrationabilia pecora naturaliter in captionem et in perniciem in his, quae ignorant, blasphemantes in corruptione sua peribunt recipientes mercedem iniusti
Abbreviated transcription (Latin):
p̾para deus. di . se. et multa alia que ꝓprium
sinthasma desiderant. In t̾rogenius ergo eos: uͥ
hec scripta sunt. Et cum dicere ñ potuerint: de
libris hebraicis ꝓferamus. Primum testimoni¬
um est mosee. sed̾m inysaia . t̾cium mracha¬
uia. quartũ inpronbus. quintum eque mysa¬
ia: ꝙ multi ignorantes apocriphoꝵ deliram̃¬
ta sectatur. ⁊ hileras nemas lbris auctentias¬
preferunt. Causas erroris non est meum
exponere. Iudee prudenti factum esse dicunt
consilio: ne ꝑtolomeus unius dei cultor eciã
apud hebreos duplicem diuinitatem compre¬
henderet. Quod maxime idcuro faciebant: qr ĩ
platonis docma cadere uidebatur. Deniq uͥcũ¬
q sacratum aliquid scriptura testatur de pr̃e
⁊ filio⁊ spũ sancto. aut aliter interpretati sũt
aut oĩo tacuerunt. iut regi satisfacerent ⁊ ar¬
chanum fidei non uulgarent. Et nescio quis

Expanded text:
us se ; et multa alia, quae proprium σύνταγμα desiderant. Interrogemus ergo eos, ubi haec scripta sint; et cum dicere non potuerint, de libris Hebraeis proferamus. Primum testimonium est in Osee. Secundum in Isaia. Tertium in Zacharia. Quartum in Proverbiis. Quintum aeque in Isaia. Quod multi ignorantes, apocryphorum deliramenta sectantur, et Iberas naenias libris authenticipraeferunt. Causas erroris non est meum exponere. 520 Judaei prudenti factum dicunt esse consilio, ne Ptolemaeus unius Dei cultor, apud Hebraeos etiam duplicem divinitatem deprehenderet: quod maxime idcirco faciebant, quia in Platonis dogma cadere videbatur. Denique ubicumque sacratum aliquid Scriptura testatur de Patre et Filio et Spiritu sancto, aut aliter interpretati sunt, aut omnino tacuerunt, ut et regi satisfacerent, et arcanum fidei non divulgarent. Et nescio quis
Abbreviated transcription (Latin):
ante aduentum xp̃i ⁊ ꝙ nesciebant: dubiis
ꝓtulere sentenciis. Nos post passionem ⁊ resur¬
rectionem eus. non tam ꝓpħiam qm istori¬
am scribimus. Aliter enim audita. ałr uisa
narrantur. Quiod melius intelligimus meliꝰ
denter cunctis illis apostolos p̾fero. Per istoꝵ¬
os mͥ xp̃c sonat. quos ante ꝓpħas inter sp̃alia
carisinata positos lego: inquib ultimum pe¬
ne gradum int̾pretes tenent. Quid liuore tor¬
queris: quid inꝑitoꝵ animos contra me ꝯcitaᷤ.
Sic uͥ intranslatione tͥ iideor errare int̾roga he¬
breos: diu̾saꝵ urbium magr̃os ꝯsule. Qd̃ illi ha¬
bent dexͦ : tui codices ñ hñt. Aliud est si contra
se pꝰea ab apłis usurpata testimonia ꝓbauerit
⁊ emendatiora sunt exemplaria latina qͣm
greca. greca qͣm hebrea. u̾m ħ cͣc innidos. Nũc¬
te deprecor desideri carissime ut qr metm̃ opus
subire fecisti ⁊ agenesi exordium capere oroni¬
b uiues: ꝙ possim eodem spũ quo scripti sũt
libri in latinum eos transferre

Expanded text:
dubiis protulere sententiis. Nos post passionem et resurrectionem ejus, non tam prophetiam, quam historiam scribimus. Aliter enim audita, aliter visa narrantur. Quod melius intelligimus, meliud confidenter cunctis illis Apostolos praefero. Per istous sonat, quos ante prophetas inter spiritalia charismata positos lego: in quibus ultimum pene gradum interpretes tenent . Quid livore torqueris? quid imperitorum animos contra me concitas? Sicubi in translatione tibi videor errare, interroga Hebraeos, diversarum urbium magistros consule. Quod illi habent de Christo, tui codices non habent. Aliud est, si contra se postea ab apostolis usurpata testimonia, probaverunt, et emendatiora sunt exemplaria Latina quam Graecate precor, Desideri charissime, ut quia tantum opus me subire fecisti, et a Genesi exordium capere, orationibus juves: quo possim eodem spiritu quo scripti sunt libri, in latinum eos transferre
Abbreviated transcription (Latin):
ius alioꝵ paupertate fidari. Qd̾ut aud̾em orige¬
nis me studium ꝓuocaiit qui editõni antique
translationem theodotionis miscuit .x.ẽ ast̾ico.
dum aut illucestere facit q̃ minus añ fuerant
aut superflua queq̃ iugłat ⁊ ꝯfodit. ⁊ maxime

Expanded text:
ius, aliorum paupertate foedari. Quod ut auderem, Origenis me studium provocavit, qui editioni antiquae translationem Theodotionis miscuit, asterisco +, edum aut illucere facit, quae minus ante fuerant, aut superflua quaeque jugulat et confodit, maxime
Abbreviated transcription (Latin):
me ad aliud. udiq sub sole nec uelorium
ẽẽ cursum. nec fortium bellum. nec sa¬
pientum panem. nec doctoꝵ diuicias. ñ
artificum gr̃am. s tempus casumq ĩ oĩ¬
b. Nescit homo finem suum. s sicut pis¬
ces capuintur hamo ⁊sicut aues ꝯp̾hen
lo. cum eis extimplo superuenerit. hanc
cam. extruxitq munitiones pergirũ.i
perfecta est obsidio. Inuentusq ẽ mea
uir pauper ⁊ sapiens. liberauit eã ꝑ sa¬
pientiam suam ⁊ nullus de incepsrecor

Expanded text:
me ad aliud; vidique sub sole, nec velocium esse cursum, nec fortium bellum, nec sapientum panem, nec doctorum divitias, nec artificum gratiam, sed tempus casumque in omnibus. Nescit homo finem suum. Sed sicut pisces capilo, cum eis extemplo superveeam extruxitque munitiones per gyrum et perfecta est obsidio inventusque in ea vir pauper et sapiens liberavit urbem per sapientiam suam et nullus deincep
Abbreviated transcription (Latin):
tate sublim ⁊ diuites sedere deorsum.
Didi seruos inequis. ⁊ principes ambulã¬
tes qi sernos superterram. Qui fodit fo¬
ueam: madet in eam. ⁊ qui dissipat sepẽ.
mordebit eum coluber.Qui transfert la¬
pides affligetur meis. ⁊ qui scndit ligna
uulnerabr abeis. Si retusum fiũit ferrũ
ihoc nonut prius. s hebetatum fu̾it :
multo labore exacuetur ⁊ post in dustͥa
sequetur sap̃ia. Si mordeat serpens in
silentio: nich eominus ht̃ qui occulde
decrahit. uerba oris sapientis gr̃a. ila.

Expanded text:
tate sublimi, et divites sedere deorsum. Vidi servos in equis, et principes ambulantes quasi servos super terram. Qui fodit foveam, incidet in eam: et qui dissipat sepem, mordebit eum coluber. Qui transfert lapides, affligetur in eis: et qui scindit ligna, vulnerabitur ab eis. Si retusum fuerit ferrum, et hoc non ut prius, sed hebetatum erit: Multo labore exacuetur, et post industriam sequetur sapientia. Si mordeat serpens in silentio, nihil eo minus habet qui occulte detrahit. Verba oris sapientis gr
Abbreviated transcription (Latin):
dunt. Geata t̾ra cuins rex nobilis est ⁊ cuiꝰ
principes uescuntur intp̃re suo adreficien¬
dum ⁊ ñ adluxuriam. In pigricus humi¬
liabitur ꝯtignatio ⁊ in infirmitate man¬
uum perstislabit domus Inrisu faciunt
panem ⁊ uinum ut epulentur bibente
⁊pecunie obediunt oĩa. In cogitationen
regine detrahas. ⁊ in secreto cubilis tm ne
maledixeris diuiti. qr ⁊ aues celi portabũt

Expanded text:
unt beata terra cuius rex nobilis est et cuius principes vescuntur in tempore suo ad reficiendum et non ad luxuriam in pigritiis humiliabitur contignatio et in infirmitate manuum perstillabit domus in risu faciunt panem ac vinum ut epulentur viventes et pecuniae oboedient omnia in cogitatione tua regi ne detrahas et in secreto cubiculi tui ne m
Abbreviated transcription (Latin):
oĩa quesub sole fiunt. uñ qr eadem cunctis
eueniunt. uñ ⁊ corda filior hominũ implẽ¬
tur malicia ⁊ ꝯtemptu inuita sua. ⁊postħ
ad inferos deducentur. Nemo est qui semꝑ
iuat i qui hiꝰ rei h̾at fiduciam. Melior
est canis unius leone mortuo. biuentes
.n. scrint se ẽẽ morituros. mortui .n. nich
nouerunt amplius. nechnt ultra merce¬
dem. qr obluuomi tradita est memoria
eoꝵ. Amor qͣ iodium ⁊ inuuidie simulꝑ
ierunt. uechñt partem in hoescło. ⁊ in ope¬

Expanded text:
is eveniunt unde et corda filiorum hominum implentur malitia et contemptu in vita sua et post haec ad inferos deducentur nemo est qui semper vivat et qui huius rei habeat fiduciam melior est canis vivens leone mortuo viventes enim sciunt se esse morituros mortui vero nihil noverunt amplius nec habent ultra mercedem quia oblivioni tradita est memoria eorum amor quoque et odium et invidia simul perierunt
Abbreviated transcription (Latin):
da. aut fur. aut maledicus aut alienoꝵ appe-¬
titor. Si autẽ ut xͥams: non erubescat. Giorifi¬
cet aũ deum in isto noĩe qm̃ tempus est ut in¬
cipiat iudicium adomo dei.Si aũ primum a-
nobis quis finis eoꝵ qui ñ credunt euangłio:
Et si uistus quidem uix saluabitur: Impis
⁊ peccator ubi parebunt Itaq ⁊hii qui pacuĩ
bant aĩas suas inbenefactis.
emores ergo qui innobis sunt obsecro
consenior ⁊ testis xͥ passionum: qui ⁊ eiꝰ
non coacte s spontanee scd̃m deum. Neq turpis
lueri gra s uoluntarie. neq ut dñantes mele

Expanded text:
 aut fur, aut maledicus, aut alienorum appetitor. Si autem ut Christianus, non erubescat: glorificet autem Deum in isto nomine. Quoniam tempus est, ut incipiat judicium a domo Dei. Si autem primum a nobis, quis finis eorum, qui non credunt Dei Evangelio? Et si justus vix salvabitur, impius et peccator ubi dant animas suas in benefactis. Seniores ergo qui in uobis sunt obsecro consenior et testis Christi passionum, qui et eiunon coactos, sed spontanee secundum deum, neque turpis lucri gratia, sed uoluntarie, neque dominante
Abbreviated transcription (Latin):
intesua. n cognoscunt n sentiunt. ut dicãt
medietatem eius combussi igne. ⁊ coxi sr̃ car¬
bones euis panes. ⁊ coxi carnes ⁊ comedi ⁊ dere¬
liquo eiꝰ ydolum faciam. Añ truncũ lignum
p̾ridam pars eiꝰ cinis ẽ. cor in siptens adorabit
ullud. ⁊ non liberabit aĩam suam. neq dicit for

Expanded text:
mente sua neque cognoscunt, neque sentiunt ut dicant: Medietatem ejus combussi igni, et coxi super carbones ejus panes, coxi carnes et comedi et de reliquo ejus idolum faciam? Ante truncum ligni procidam? Pars ejus cinis est. Cor insipiens adorat illud et non liberabit animam s
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ꝓposuit ppło precepta atq uidicia ĩ sichen. scrip¬
sitq oĩa uerba hec:. in uolumine legis dei. Et culit
lapidem ꝑgrandem posuitq eum subter quercũ
que erat inscũario dñr: ⁊ dixit ad cẽm ppłm. En la¬
pis iste erit uobis intestimonium ꝙ audieritis õ¬

Expanded text:
posuit populo praecepta atque iudicia in Sychem scripsitque omnia verba haec in volumine legis Dei et tulit lapidem pergrandem posuitque eum subter quercum quae erat in sanctuario Domini et dixit ad omnem populum en lapis iste erit vobis in testimonium qu
Abbreviated transcription (Latin):
plantastis. Nunc gͦ timete dñm ⁊ seruititte ei ꝑ¬
fecto corde atq uerissimo ⁊ auferte deos quib
sermerunt ser pr̃es uñ in mesopotamia ⁊ in
egẏpto: ac seruitute dño. sin autẽ malum no¬
bis indetur ut seruiatis dño: optio nobis datur

Expanded text:
te ei perfecto corde atque verissimo: et auferte deos, quibus servierunt patres vestri in Mesopotamia et in Aegypto, ac servite Domino. Sin autem malum vobis videtur ut Domino serviatis, optio vobis datur:
Abbreviated transcription (Latin):
bras int̾ nos ⁊ egyptios: ⁊ adduxit suꝑ eosmare⁊
oꝑuit illos. biderunt ocłi ur̃i cunoca que mnegis¬
to fecerim ⁊ hitastis ĩ solitudine multo tempore
Et introduxit uos int̾ram amorrer. qui hĩtabat
transiordanem.Cumq pugnarent ꝯtra uos tra¬
didi eos uimanus ur̃as:⁊possedistis terram eoꝵ
atq int̾fecistis illos. Surrexit aũ balac filius seph¬
orrex moab ⁊ pugnauit ꝯtͣ isrłem. Misitq ⁊ uce¬
unt balaam filium beor ut malediceret uobis.
ego nolui audire cum: s econtrario per illum
benedixi nobis. ⁊liberaui uos demanu eus. Tra¬
sistisq iordanem: ⁊ uenistis iericho. Pugnauent¬

Expanded text:
mare et operuit illos viderunt oculi vestri cuncta quae in Aegypto fecerim et habitastis in solitudine multo tempore et introduxi vos ad terram Amorrei qui habitabat trans Iordanem cumque pugnarent contra vos tradidi eos in manus vestras et possedistis terram eorum atque interfecistis illos surrexit autem Balac filius Sepphor rex Moab et pugnavit contra Israhelem misitque et vocavit Balaam filium Beor ut malediceret vobis et ego nolui audire eum sed e contrario per illum benedixi vobis et liberavi vos de manu eius transistisque Iordanem et venistis ad Hiericho pugnaveru
Abbreviated transcription (Latin):
sic locutꝰ est. hecdicit dñs deus isrł. Tranffluuum
hĩtauert̃ pr̃es ur̃i abiuitio. tharep̃r abraham ⁊ na¬
chor: sermeruntq diis alienis. Tuli ego pr̃em nes¬
trum abraham demesopotamie finib:et adduxi
eum ĩt̾ra chanaan. Multiplicauitq sem̃ euisi ⁊
dedi ei ysaas. Illiq rursum dedi iacob ⁊ esan. ⁊qͥb
esan dedimontem seyr adpossidendum:iacob uͦ
⁊ filii eiꝰ descenderunt ĩegyptum. mistq moysẽ

Expanded text:
sic locutus est haec dicit Dominus Deus Israhel trans fluvium habitaverunt patres vestri ab initio Thare pater Abraham et Nahor servieruntque diis alienis tuli ergo patrem vestrum Abraham de Mesopotamiae finibus et adduxi eum in terram Chanaan multiplicavique semen eius et dedi ei Isaac illique rursum dedi Iacob et Esau e quibus Esau dedi montem Seir ad possidendum Iacob vero et filii eius descenderunt in Aegyptum mis
Abbreviated transcription (Latin):
suit castra sna ĩ medio ppłi sui ut eriꝑet nl
manu oĩm inimicoꝵ nr̃oꝵ. uenitassur exi
tib abaquilone inmultitudine fortitudius
sue. cuiꝰ multitudo obturauit torrentes ⁊ apl
eoꝵ cooꝑuerunt ualles. Dixiteꝑ seĩ censimim
fines meos ⁊ iuuenes meos orcisurum gladio.
Infantes meos dare in p̾dam mugines ĩ caꝑtius¬
femine ⁊ ꝯfudit eum. Non .ii. cradit potens cor
amuenib. nec filii tyranni ꝑcusserunt eũ nec
atsi gẏgantes in posuerunt se illi. S uidith fili¬
a inerari ui sp̃e faciei sue dissoluit eum. Ixiit .it.
se uestim̃to induitatis ⁊ indiuit se uestim̃to leci

Expanded text:
suit castra sua in medio populi sui, ut eriperet nos de manu omnium inimicorum nostrorum. Venit Assur ex montibus ab aquilone in multitudine fortitudinis suae: cujus multitudo obturavit torrentes, et equi eorum cooperuerunt valles. Dixit se incensurum fines meos, et juvenes meos occisurum gladio, infantes meos dare in praedam, et virgines in captivifeminae et confudit eum non enim cecidit potens eorum a iuvenibus nec filii Titan percusserunt eum nec excelsi gigantes inposuerunt se illi sed Iudith filia Merari in specie faciei suae dissolvit eum exuit enim se vestimenta
Abbreviated transcription (Latin):
scõꝵ. sbincgͦ mi dñe ꝑ quire si est aliqua ĩiquita
eoꝵ ĩ ꝯspectu dei eoꝵ. ⁊ ascendamus ad illos. qm̃ t᷑
tentie tue. Siuero ñ est offensio ppłi huiꝰ coram
deo suo. ñ pot̾imus resistere illis. qm̃ deus coꝵ de¬
fendit illos: ⁊ crimus ĩ obꝓbrium uunu̾se t̾re. E
cm est cum cessaset loqͥ achior u̾ba ħ: irati st̃ õs
magnates holofernis ⁊ cogitabant int̾ficere eũ
dicentes ad alteritum. Quis ẽ iste qͥ filios isrł po¬
sse dicat restere regi irabuch. ⁊ exerricib eiꝰ hoĩes ĩ

Expanded text:
o, mi domine, perquire si est aliqua iniquitas eorum in conspectu Dei eorum: ascendamus ad illos, quoniamtentiae tuae. Si vero non est offensio populi hujus coram Deo suo, non poterimus resistere illis: quoniam Deus eorum defendet illos: et erimus in opprobrium universae terrae. Em est cum cessasset loqui Achior verba irati sunt omnes magnates Holofernis et cogitabant interficere eum dicentes ad alterutrum quis iste est qui filios Israhel posse dicat re
Abbreviated transcription (Latin):
uit de. ⁊ ideo eiris benedicta inet̾num. Et dixit õs
lofernis peculiaria fiusse ꝓbata sunt dederum¬
udith in auro ⁊ argento ⁊ uestib ⁊ gẽmis ⁊ q̃
suppellectili ⁊ tradita sunt oĩa illi appło. Et õs
ppłi gandebant cum mulierib ⁊ urgiuib in
uenib in organis ⁊ ꝙỹtaris. Tũe cantauit eas¬
ticum hoc dr̃io iudith dicens. Incipite intymp¬
nis cautate dño inꝙymbał. llodul amini ile
psalmum nouum. Exultate ⁊ in uocate m¬

Expanded text:
vit te et ideo eris benedicta in aeternum et dixit omnis tem universa quae Holofernis peculiaria fuisse probata sunt dederuJudith in auro, et argento, et vestibus, et gemmis, et omni supellectili, et tradita sunt omnia illi a populo. Et omnes populi gaudebant cum mulieribus et virginibus et iuvenibus in organis et citharis tunc cantavit canticum hoc Domino Iudith dicens incipite Domino in tympanis cantate Deo in cymbalis modulamini illi psalmum novum exaltate et invocate
Abbreviated transcription (Latin):
que erat. filia merari. filui ydor filii ioseph
filii orie. filii el ai. filii iamnor. filiu iedeon. fili
raphoi filii achitob filii melchie. filii euam
filui mathanie. filii salathiel. filii symeonꝰ
lii ruben. Et uireius fuit manasseᷤ. qui moruꝰ
est in dieb messis ordeacee. In stabat n. ssallig¬
des manipulos incampo. ⁊ uenit estus sir capis
euis ⁊ mortuus est inbetulia emutate sua ⁊sꝙ
ultus est illic cum prib suis. Erat añ idit ile¬
ta uidua enis iam annis trib ⁊ m̃sib ui ams̃s¬

Expanded text:
quae erat filia Merari filii Idox filii Ioseph quae erat filia Merari filii Idox filii Ioseph filii Oziae filii Elai filii Iamnor filii Gedeon filii Rafoin filii Acitob filii Melchiae filii Enam filii Nathaniae filii Salathihel filii Symeon filii Ruben et vir eius fuit Manasses qui mortuus est in diebus messis hordiariae instabat enim super alligantes manipulos in campo et venit aestus super caput eius et mortuus est in Bethuliam civitatem suam et sepultus est illic cum patribus suis erat autem Iudith relicta eius vidua iam annis tribus et mensibus s
Abbreviated transcription (Latin):
ante cełos coꝵ insici⁊ĩ ꝑdicione magna. Et nũc
nuiꝰ nos omnes ꝑou holoferni. uelius estut capti¬
uiibenedicamus deum uinentes. qͣm moriamur
isimiu obꝓbrium oĩ carni cum indeamus uxore
nr̃as ⁊ ufantes nr̃os mori añ ccłos nr̃os. Contesta¬
mur. ꝯtestamur hodie celum ⁊ t̾cam ⁊ deum pr̃i¬
finis nr̃i brelus inore gladii. qui longior efficitur
in ariditate sitis. Et cum hec dixissent fcũs ẽ fletꝰ
multas horas una uoce clamauert̃ ad dñm dicẽ
tes. Paranimus cũ pr̃ib nũs. iniuiste egimus ini¬
quitatem fecimus. Tu qr pius es miserere nr̃i
⁊ intuo flagello uindica iniquitates nr̃as ⁊ no¬
litradere ꝯfitentes te ppło qui ignoratte: ut ñ
dicant int̾ gentes ubi ẽ deus coꝵ. Et cum fati¬
gati hiis clamorib ⁊ hiis fiecib lassadi fuis¬
sent exurgens orias infusus lacrimis dixit.
mĩam. forsitan .n. in dignationem suam ab
que loquti estis. m mur¬
⁊ fc̃m est cum andiss ħ u̾ba iudich iudua

Expanded text:
ante oculos eorum in siti et perditione magna. Et nunc tradamus omnes populo Holofernis melius est enim ut captivi benedicamus Deum viventes quam moriamur et simus obprobrium omni carni cum videamus uxores nostras et infantes nostros mori ante oculos nostros contestamur hodie caelum et terram et Deum pfinis noster brevis in ore gladii, qui longior efficitur in ariditate sitis. Et cum haec dixissent, factus est fletus multas horas una vocetes peccavimus cum patribus nostris iniuste egimus iniquitatem fecimus tu quia pius es miserere nostri aut in tuo flagello vindica iniquitates nostras et noli tradere confitentes te populo qui ignorat te ut non dicant inter gentes ubi est Deus eorum et cum fatigati his clamoribus et his fletibus lassati siluissent exsurgens Ozias infusus lacrimis dixit iam. Forsitan enim indignationem suam absquae locuti estis”».  factum est cum audisset haec Iudith vidua
Abbreviated transcription (Latin):
cum fletu ⁊ scidit uestĩrta sua. Et ĩ g̾ssus tab̾na¬
culũ iudich. ñ inuenit eam. Etexuͣut foras ad po¬
płm. ⁊ dixit. una mulier hebrea fecit ꝯfusionẽ indo¬

Expanded text:
cum fletu et scidit vestimenta sua et ingressus tabernacum fletu et scidit vestimenta sua et ingressus tabernaculum Iudith non invenit eam et exilivit foras ad populum et dixit una mulier hebraea fecit confusionem in do
Abbreviated transcription (Latin):
penderunt sĩ muros caput holofernis.Accepit¬
q unusquisq arma sua:⁊ eg̃ssi ft̃ cũ grandi
strepitu ⁊ ululatu. Ꝙ uidentes exploradores. ad
tabernaculum holofernis ꝯcurrert̃. porro hii qͥ ĩ
tabernacło erant uenientes ⁊ande ingressum cu¬
biculi perstrepentes excrtandi gr̃a ĩ quietudinẽ
arce moliebantur. ut non ab excitantib s a so¬
nantib holofernes eiugilaret. Nullus .n. audebat
do aꝑire. S cũ uenissent eius duces ⁊ tribuni ⁊ u¬
nu̾si maiores exercitus regis assyrioꝵ dixerũt
cubiculariis. Intrate ⁊ excrtati illum qm̃ mures
egresside cauernis sius ausi st̃ ꝓuocare nos ad p̾¬
lium. Tunc ingressus uagao cubid̾m eiꝰ stetit
añ cortinam ⁊ plausũ fecit manib sius. Suspi¬
cabatur. n. illum cũ iudich dormire. oz cũ nuil
accessit ꝓximans ad cortinã ⁊ eleuãs eã uidens
q eadaũ absq capite holofernis usuo sanguine
tabefc̃m iacere sũ t̾ram. exclamauit uoce magna

Expanded text:
ernis, accepitque unusquisque vir arma sua, et egressi sunt cum grandi strepitu et ululatu. Quod videntes exploratores, ad tabernaculum Holofernis cucurrerunt. Porro hi qui in tabernaculo erant, venientes, et ante ingressum cubiculi perstrepentes, excitandi gratia, inquietudinem arte moliebantur, ut non ab excitantibus, sed a sonantibus Holofernes evigilaret. Nullus enim audebat do aperire sed cum venissent duces eius et tribuni et universi maiores exercitus Assyriorum dixerunt cubiculariis intrate et excitate illum quoniam egressi mures de cavernis suis ausi sunt provocare ad proelium tunc ingressus Bagao cubiculum eius stetit ante cortinam et plausum fecit manibus suis suspicabatur enim illum accessit proximans ad cortinam et elevans eam videns iacens cadaver absque capite Holofernis in suo sanguine tabefactum iacere super terram et clamavit voce magna
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽẽuenturam. Et ascendentes luminaria. ꝯgir¬
ailerunt circa eam uniuersi. Illa aũ ascendens
ineminentiorem locum iussit fi̾ silentium. Cũ¬
q om̃s tacuissent. dixit iudith. laudate dñm
deum nr̃m qui ñ deseruit sperãtes in se ⁊ in me
tes ppłi sui in hac nocce. Et ꝓferens depera cap̃
holofernis ostendit illis dicens. Eece caput holo¬
fernis principis milicie assẏrioꝵ. ⁊ ecce canopeũ
illius inquo recum bebat in ebrietate sua uͥ ꝑ et
tentem ⁊ ñ permisit me dñs ancillam suam com¬
quinari. s sñ pollutione reuocaiit meuobis ga¬
iidentem in uictoria sua: in euasione mea. ĩ lib̾

Expanded text:
non esse venturam et accendentes luminaria congyrnon esse venturam et accendentes luminaria congyraverunt circa eam universi illa autem ascendens in eminentiori loco iussit fieri silentium cumque omnes tacuissent dixit Iudith laudate Dominum Deum nostrum qui non deseruit sperantes in se et in me tem populi sui in hac nocte et proferens de pera caput Holofernis ostendit illis dicens ecce caput Holofernis principis militiae Assyriorum et ecce conopeum illius in quo recumbebat in ebrietate sua ubi et tem, et non permisit me Dominus ancillam suam coinquinari, sed sine pollutione peccati revocavit me vobis gaudentem in victoria sua, in
Abbreviated transcription (Latin):
se fieri cogitaui. perficiam. Et cum hoᷤ dixiss: acces¬
sit ad columpnam que erat ad capiit lectuli ems
ipugionem eiꝰ qui in ea ligatus pendebat: exso¬
luit. sumq euaginasset illum app̾hendit com¬
am capitis eius ⁊ ait. Confirma medeus iscł un-
bac hora. Et percussit bis inceruicem eins ⁊ absai¬
dit capuit eius. Et abstulit canopeum eius aco¬
lumpnis ⁊ auoluit corpus enis truncum. Et
post eum pusillum exinit. ⁊ tradidit caput holo¬
fernis ancille sue. ⁊ issitut mitteret illud ĩperã
suam. Et exierunt due scd̾ ꝯsuetudinẽ suam qͣi
ad oiouem ⁊ tͣnsierunt castra. Et gyrantes uallẽ
uenerunt ad portam cintatis. Et dixit iudith
alonge custodib muroꝵ. Aperite portas qm̃ uob̾¬
cum est deus qui fecit uirtutem magnam ĩ isrł.
Et fc̃m est cum audissent uiri uocem eiꝰ: nocaueĩt
p̾sb̾ros ciuitatis ⁊ occurrerunt ad eam om̃s ami¬
nimo usq ad maximum qm̃ sperauert eam iã

Expanded text:
se fieri, cogitavi, perficiam. Et cum haec dixisset, accesse fieri, cogitavi, perficiam. Et cum haec dixisset, accessit ad columnam, quae erat ad caput lectuli ejus, et pugionem ejus, qui in ea ligatus pendebat, exsolvit. Cumque evaginasset illum, apprehendit comam capitis ejus, et ait: Confirma me, Domine Deus in hac hora. Et percussit bis in cervicem ejus, et abscidit caput ejus, et abstulit conopeum ejus a columnis, et evolvit corpus ejus truncum. Et post pusillum exivit, et tradidit caput Holofernis ancillae suae, et jussit ut mitteret illud in peram suam. Et exierunt duae, secundum consuetudinem suam, quasi ad orationem, et transierunt castra, et gyrantes vallem, venerunt ad portam civitatis. Et dixit Judith a longe custodibus murorum: Aperite portas, quoniam nobiscum est Deus, qui fecit virtutem in Israel. et factum est cum audissent viri vocem eius vocaverunt presbyteros civitatis et concurrerunt ad eam omnes a minimo usque ad maximum quoniam speraverunt eam iam
Abbreviated transcription (Latin):
tunum oib iutemee. Et surrexit ⁊ornauit seue¬
anitis suis. ⁊ ingressa stetit ante faciem eitis. Cor
auhylofernis ꝯcussum est. Erat .i. ardensinconcu¬
ine et dixit uidit. Biban dñe qm̃ magnificata ẽ
aiamea hodie:. p̾omnib dieb uite me. Et accepit
⁊ manducauit ⁊ bibit coram eo ea que paraue¬
rat illi ancilla euis. Et iocundus feũs est holofer¬
nes ad eam bibitq uinum multũ nimis qͣntũ
ma die numqͣm biberat inuita sua.A¬
t aũ sero fc̾m est festinauit̾t serm illuis ad
hospicia sua. Et ꝯclusit uagao ostia cubicu¬
lia abiit erant aũ om̃s fatigati auino. Erato
uidith sola in cubieulo. Porro holofernes iacebat
rnlectulo nimia ebrietate sopitus. Dixitq indi¬
ch puelle sue. ut astaret foris aute ostium cubi¬
aili ⁊ obseruaret. Stecitq indich ante leccum o
rans cum lacrinis ⁊ labioꝵ motu insilentio dicẽs
Confirma me dñe deus isrł ⁊ respice in hac hora
auitatem tuam erigas ⁊ hoc ꝙ credens per te pos¬

Expanded text:
us vitae meae”. Et surrexit et ornavit se vestimento suo, et ingressa stetit ante faciem eius. Cor autem Holofernis concussum est: erat enim ardens in concuta est anima mea hodie prae omnibus diebus meis et accepit et manducavit et bibit coram ipso ea quae paraverat illi ancilla eius et iucundus factus est Holofernis ad illam bibitque vinum nimis multum quantum numquam biberat in vita sua ut autem sero factum est festinaverunt servi illius ad hospitia sua et conclusit Bagao ostia cubiculi et abiit erant autem omnes fatigati a vino eratque Iudith sola in cubiculo porro Holofernis iacebat in lecto nimia ebrietate sopitus dixitque Iudith puellae suae ut staret foras ante cubiculum et observaret stetitque Iudith ante lrans cum lacrymis, et labiorum motu in silentio, dicens: Confirma me, Domine Deus Israel, et respice in hac hora Jerusalem civitatem tuam erigas; et hoc, quod credens per te pos
Abbreviated transcription (Latin):
bonus ⁊ potens es in oĩ regno eius ⁊ disciplina tua
oĩb ꝓuinciis predicatur. Nec ħ ladet ꝙ loqutus est
achior. nec illud ignoratur ꝙ ei iusseris euenire
Constat .N. deum nr̃m sic peccatis offensum ut
suũ filii isuł: tremor eius sr̃ ip̃os est in sr̃ eciam
fames inuasit eos ⁊ ab ariditate aque iam inder
mortuos ꝯputantur. Deniq hoc ordinant ut ĩt¬
ficiant peccora sua ⁊ sangiinem coꝵ bibant.E
sẽa dñi sui que precepit deus ñ ꝯtingi infrum̃

Expanded text:
bonus et potens es in omni regno eius et disciplina tua omnibus provinciis praedicatur nec hoc latet quod locutus est Achior nec illud ignoratur quod ei iusseris evenire constat enim Deum nostrum sic peccatis offensum ut suum filii Israhel tremor tuus super ipsos est insuper etiam fames invasit eos et ab ariditate aquae iam inter mortuos conputantur denique hoc ordinant ut interficiant pecora sua et sanguinem eorum bibant et sancta Domini sui quae praecepit De
Abbreviated transcription (Latin):
hec m̃ dc̃a sunt ꝑ ꝓuidentiam dei ⁊ qm̃ iratꝰ est eus
mirabantur ad sapĩam eius. Et dicebat alt̾ ad al¬
t̾um. Non ẽ talis mulier sĩ t̾ram inaspectu. ĩ puli¬
tudine ⁊in sensu u̾boꝵ. Et dixit adillã holofernes
Benefecit deus qͥ misit ce ante ppłm. ut des illum

Expanded text:
ec mihi dicta sunt per providentiam Dei et quoniam iratus est illis mirabantur ad sapientiam eius et dicebant alter ad alterum non est talis mulier super terram in aspectu in pulchritudine et “Bene fecit Deus qui misit te ante populum, ut des illum
Abbreviated transcription (Latin):
ad dũm. uorauitq abram suam. ⁊ descendit indo¬
mum suam absculit ase eilicium. ⁊ exiuit seĩ¬
dum̃tum uiduitatis sue. Et lauit corpus sium
⁊ unxitq semirra optima. Et discriminauit
c̾nem capitis sui ⁊ inposuit mitram suꝑ cap̃
sinim. Et ĩ duit seuestim̃tis iocunditatis sue.
Induitq se sandalia pedib suis assumpsitq
dextralia ⁊ lilia ⁊ in arires. ⁊ anulos ⁊ oĩb orna¬
m̃tis suis ornauit se. Cui eciam dñs ꝯtulit splẽ¬

Expanded text:
 IX. Vocavit ergo Abram suam, et descendens in domum suam, abstulit a se cilicium, et exuit se vestibus viduitatis, et lavit corpus suum, et unxit se myrrha optima, et discriminavit crinem capitis sui, et imposuit mitram super caput suum et induit se vestimentis jucunditatis suae, induitque sandalia pedibus suis; assumpsitque dextraliola, et lilia, et inaures, et annulos, et omnibus ornamentis suis ornavit se. Cui etiam D
Abbreviated transcription (Latin):
iss omnẽ terram fames descenderunt in egyptun
illioq per quadringentos annos sic multiplica¬
ti sunt: ut dinumerari eoꝵ exercitus ñ posset. ¶¬
q grauass eos rex egypti atq in edificationib
urbium suaꝵ in luto ⁊ lat̾e subuigasset eos da¬
mauerũt ad deum suũ. Et percussit totam t̾rã¬
egypti plagis uariis. Cumq eiecissent eos egi¬
tu ase ⁊cessass plaga ab eis ⁊it̾um uellent cosa¬
deus celi mare aꝑuit. itaut hinc inde aque qͣi
muri solidarentur. ⁊ isti pode sicco fundum ma¬
ris perambulando. transirent. Inquo lo dui
innimerabilis exercitus egyptioꝵ eos ꝑsequen¬
tur. ita aquis coopertus est: ut ñ remaneret uł i¬
nus qui fc̃m posteris nunciaret. Egressi eciam
mare rubrum deserta signa montis occurimt
eis adbibendum ⁊ perannos .xl. annonam an

Expanded text:
eruisset omnem terram fames descenderunt in Aegyptum eruisset omnem terram fames descenderunt in Aegyptum illicque per quadringentos annos sic multiplicati sunt ut dinumerari eorum non possit ravaret eos rex Aegypti atque in aedificationibus urbium suarum in luto et latere subiugasset eos clamaverunt ad Deum suum et percussit totam terram Aegypti plagis variis cumque eiecissent eos plaga ab eis, et iterum eos vellent caDeus coeli mare aperuit, ita ut hinc inde aquae quasi murus solidarentur, et isti pede sicco fundum maris perambulando transirent. In quo loco dum innumerabilis exercitus Aegyptiorum eos persequeretur, ita aquis coopertus est, ut non remaneret vel unus, qui factum posteris nuntiaret. Egressi vero mare Rubrum, deserta Sina montis occupavereis ad bibendum, et per annos quadraginta an
Abbreviated transcription (Latin):
inciatumq est holoferm pͥncipi milicie as¬
syrioꝵ. ꝙ filii isrł prepararent se ad resisten¬
dum ac montium itinera ꝯduisissent ⁊ furorem
mĩo exarsit in iracundiam magnam. Gauitꝙ
⁊ quales. ⁊ quante sint ciuitates eoꝵ que eciam
sit uirtus toꝵ aut que sit multitudo coꝵ. ł quis rex
milicie eoꝵ est. Quare p̾omuib qui hĩtant mori¬
ente isti ꝯtempserunt me. iñ exierunt obruam
nobis ut susciperent nos cum pace. Tune achior
dux omnium filioꝵ amon. fendens ait. Si dign¬
ris audire dñe mi dicam u̾itatem in ꝯspoctu du
de ppło isto. qui inmontanis hĩtat ⁊ ñ egredictur
uerbum falsum exore meo. ppłs iste exprognie
chaldeoꝵ est. hic primum in mesopotamia hi¬
tanit: qm̃ noluerunt sequi deos pr̃m suoꝵ qu
erant int̾ra chaldeoꝵ. Deserentes itaq cerimo¬
nias pĩm suoꝵ quet̃ multitudine deoꝵ erati
unum deum celi coluerunt qui ⁊ preceꝑit ess n
exirent in de⁊hĩtarent in carram. Cumq coꝑi¬

Expanded text:
ntiatumque est Holoferni principi militiae Assyriorum, quod filii Israel praepararent se ad resistendum, ac montium itinera conclusissent, et furore nimio exarsit in iracundia magna, vocavitque  quales, et quantae sint civitates eorum: quae etiam sit virtus eorum, aut quae sit multitudo eorum: vel quis rex militiae illorum: et quare prae omnibus, qui habitant in oriente, isti contempserunt nos, et non exierunt obviam nobis, ut susciperent nos cum pace. Tunc Achior dux omnium filiorum Ammon respondens, ait: Si digneris audire domine meus dicam veritatem in conspectu tuo de populo isto qui in montanis habitat et non egredietur verbum falsum ex ore meo populus iste ex progenie Chaldeorum est hic primum in Mesopotamiam habitavit quoniam noluerunt sequi deos patrum suorum qui erant in terra Chaldeorum deserentes itaque caerimonias patrum suorum quae in multitudine deom Deum caeli coluerunt qui et praecepit eis ut exirent inde et habitarent in Charam cumque coop
Abbreviated transcription (Latin):
super caput suum. ⁊ ꝓsternens se dño clamaũ
ad diũ dicens. Dñe deus pr̃ĩs mei symeon. quide¬
disti illi gladium indefensionẽ alienigenaꝵ qui
molatores extiterunt incomquinatione sua.⁊
demudanerunt femur nrginis in ꝯfusionem

Expanded text:
r caput suum, et prosternens se Domino clamabat ad Dominum dicens: “Domine, Deus patris mei Symeon, qui dedisti illi gladium in defensione alienigenarum qui violatores extiterunt in coinquinatione sua, et denudaverunt femur virginis in confusionem
Abbreviated transcription (Latin):
ultiseamurnos ꝓhis que patimur. s reputantẽ
ñ adpditionẽ nr̃am euenisse credaius. et dixer̃t
insermonib tius ulla reprehensio. Nune gͦ oraꝓ
nobis qm̃ tu mulier scã es ⁊ timens deum. et dix
illic uidith. sicut ꝙ loqui potui dei ẽẽ cogno̾eitis
ita ꝙ facere disposui ꝓbate si ex deo est ⁊ orate ut fir¬
mum faciat ꝯsilium meum deꝰstabitis uos ad
portam nocte ista ⁊ ogo exeam cũ abra mea.⁊ orate
utt sicut dixistis indieb .u. respiciat dñs ppłm suũ

Expanded text:
ulciscamur nos pro his quae patimur, sed reputantes non ad perditionem nostram evenisse credamus. Et dixerunt in sermonibus tuis ulla reprehensio nunc ergo ora pro nobis quoniam mulier sancta es et timens Dominum et dixit illis Iudith sicut quod loqui potui Dei esse cognoscitis ita quod facere disposui probate si ex Deo est et orate ut firmum faciat consilium meum Deus stabitis vos ad portam nocte ista et ego exeam cum abra mea et orate ut sicut dixi
Abbreviated transcription (Latin):
scõꝵ tuoꝵ attende: ⁊ ostende qr ñ derelinq̃s p̾su¬
mentes defe ⁊de sua nrcute presm̃tes dese ⁊ de
sua uirtute głiantes humilias. finito itaq fle
sunt achior dicentes. Dus patrum nr̃oꝵ cuius
uirtutem tu predicasti. ip̃etibi remumerator¬
hãc dabit incissitudinem. ut coꝵ tu magis iudeas
interitum. Cum uero dñs deus nr̃ dederit hane
libertatem seruis suis. sit ⁊ dñs fecũ in medio no-¬
stri ut sicut placuerit. ttatͥ cum tius oĩb ꝯu̾ter

Expanded text:
 ostende quia non derelinquis praesumentes de te et praesumentes de se et de sua virtute gloriantes humilias finito itaque fletsunt Achior dicentes Deus patrum nostrorum cuius tu virtutem praedicasti ipse tibi hanc dabit vicissitudinem ut eorum magis tu interitum videas cum vero Dominus Deuslibertatem servis suis, sit et tecum Deus in medio nostri: ut sicut placuerit tibi, ita cum tuis omnibus conver
Abbreviated transcription (Latin):
gladii. Et post hec descendit in campos damasci ĩ
dieb messis ⁊ succendit oĩa sata. Omnesq arbo¬
res ac iuneas fecit in cidi. ⁊ cecidit timorilliꝰ super
omnes inhĩtantes terram.
une miserunt legatos suos uniuersaꝵ ur
bium ac ꝓuinciaꝵ reges acpͥncipes syrie sti¬
siuat in dignatiotua circa nos. Melius est .N.
ut iuuentes seruiamus nabuch̾ regi magno
⁊ subditi simustͥ: qͣm moriantes cum interi¬
tu nr̃o ip̃i seruitutis nr̃e dampna paciamur.
dĩs ciuitas nr̃a omnis possessio. omnes mondes.
⁊ colles. ⁊ campi⁊ arm̃ta boũ gregesq omum
cultates nr̃e atq familie in ꝯspectu tosunt

Expanded text:
gladii et post haec descendit in campos Damasci in gladii et post haec descendit in campos Damasci in diebus messis et succendit omnia sata omnesque arbores ac vineas fecit incidi et cecidit timor illius super omnes inhabitantes terram tunc miserbium ac provinciarum reges ac principes, Syriae scisinat indignatio tua circa nos: melius est enim ut viventes serviamus Nabuchodonosor regi magno, et subditi simus tibi, quam morientes cum interitu nostro ipsi servitutis nostrae damna patiamur. Omnis civitas nostra, omnisque possessio, omnes montes, et colles, et campi, et armenta boum, gregesque ovium, culta