comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
peccata patrum se dñs cõminat᷑ in lege filiis red¬
diturũ. non in ȩqualitate iudicii ut alii peccent.¬
⁊ alii puniant᷑. s magnitudine clem̃tiȩ. dũ sẽꝑ
expectat ad pęnitentiã. ⁊ qd̾ in pͥma generatione
delinquit᷑. ñ pͥus corripit ⁊ emĩdat. nͥ t̾cia ⁊ quar

Expanded text:
peccata patrum se Dominus comminatur in Lege filiis redditurum: non in aequalitate judicii, ut alii peccent, et alii puniantur, sed magnitudine clementiae, dum semper exspectat poenitentiam: et quod in prima generatione delinquit
Abbreviated transcription (Latin):
tales p̃sules. s etiã in ordinatores eoꝵ cõpetens
ultio ꝓferat᷑. S circunstant nos hic̃ mansuetudo
mĩȩ. hinc censura iusticiȩ. ut credamꝰ quedã de¬
licta ut ẽꝙ toleranda. quedã uero penitꝰ amputan¬
da. Illos gͦ quoꝵ ꝓuectio hoc tm̃ rep̃hensionis
locũ suũ tenere ꝑmittimꝰ. ñ p̃iudicantes apłicȩ
sedis statutis. nec honoratoꝵ patrũ regłas soluẽ¬
tes Quia remissio peccati ñ dat licentiã delinq̃n¬
di. nec ꝙ potuit aliqͣ ratione ꝯcedi. fas erit ampliꝰ
impune cõmitti. ne qd̃ ad tp̃s pia lenitate ꝯcessi¬
mus. iusta postmodũ ultione plectamꝰ. Idem¬

Expanded text:
tales praesules, sed et in ordinatores eorum competens ultio proferatur. Sed circumstant nos hinc mansuetudo misericordiae, hinc censura justitiae, ut credamus quaedam delicta utcunque toleranda, quaedam vero penitus amputanda. Illos ergo quorum provectio hoc tantum reprehensionis  sunt, tenere permittimus, non praejudicantes apostolicae sedis statutis, nec beatorum Patrum regulas resolventes, quia remissio non dat licentiam delinquendi, nec quod potuit aliqua ratione concedi, fas erit amplius impune committi; ne quod ad tempus pia lenitate concessimus, justa postmodum ultione plectamur.
Abbreviated transcription (Latin):
mũ annũ lib̃ũ ẽ arbitũ. nec in electione ꝓpositi co-¬
git᷑ seqͥ parentũ imꝑiũ. Sic ⁊ illud intelligendũ ẽ.
ꝙ ẽ statutũ in sinodo habita ab eugenio p̃p̃.

Expanded text:
electione propositi cogitur sequi parentum imperium. Sic et illud intelligendum est, quod est statutum in Synodo habita ab Eugenio Papa I
Abbreviated transcription (Latin):
ue st̃ inquit leges. una pubica alt̾a pͥuata. Publi¬
ca lex ẽ quȩ a scĩs patrib seriptis ẽ ꝯfirmata. ut
ta. Uerbi gr̃a. decretũ ẽ  in canonib cłicũ non
cet infames ab aliqͦ ep̃o suscipiant᷑ ꝑsonȩ. Solebant
enĩ offã sua cũ ñ pot̾ant in suo ep̃atu. in alio celebra-¬
re. Qd iure p̃ceptis ⁊ scͥptis detestatũ ẽ. lex uͦ pͥuata
est. quȩ indistinctu scĩ sp̃s in corde scribit᷑. sic̃ de qͥb¬
dam dic̃ apłs: Q hñit legẽ dĩ scͥptã in cordib suis¬
Et alibi. Cũ gc̃s legẽ ñ hãnt si naturalit̃ ea quȩ legiᷤᷤ
aliqͦ monastĩo ł regłari canonica saluari se uolui̾t.
lege constringat᷑. Dignior enĩ lex pͥuata: ꝙͣ publica.
Sp̃s quidem dĩ lex ẽ. ⁊ qui sp̃u dĩ agunt᷑. lege dei ducũ¬
tur. & quis ẽ qͥ possit sp̃iuiscõ digne resistere: qͥs qͥs
toritate. Iusto enĩ lex non ẽ posita. s uͥ sp̃s dĩ ibi lib̾-¬
tas. ⁊ si spũ dĩducimini ñ estis sublege ¶ Canon-¬

Expanded text:
unt, inquit, leges: una publica, altera privata. Publica lex est, quae a sanctis Patribus scriptis est confirmata, ut ta; uerbi gratia decretum est in cannonibus, clerici non cet infamans ab aliquo episcopo suscipiantur persone; soluant enim ofﬁcia sua cum non poterant in suo episcopatu in aliquo deliberare. Quod ius preceptis scriptis detestatum est. Lex uero priuata est que in stinctu Spiritus Sancti in corde scribitur, sicut de quibusdam dicit apet alibi: Quum gentes legem non habeant, si naturaliter ea, quae legis aliquo monasterio uel regulari canonica saluare uoluerit, llege constrigatur. Dignior omnis lex priuata est quam publica, spiritus quidem lex Dei est, qui spitur. Et quis est qui possit Spiritu sancto digne resistere? Quisquistoritate. Justo enim lex non est posita, et ubi Spiritus Domini ibi libertas, et si Sp
Abbreviated transcription (Latin):
efrenate suꝑbiȩ. quos dum abbates ad religionẽ cogẽ
uoluerint. in eoꝵ deiectione ꝯspirant.⁊ aliũ morib
suis ꝯuenientẽ. sͥ p̃ficẽ ꝯtendunt. Quales erant illi
qui in necẽ beati benedicti ꝯspirasse legunt᷑: Prohuiꝰ¬
cemodi ꝯstitutũ ẽ ut ablutes ⁊ alia offã ꝑsacerdotes
instituant᷑.
Un de pelagiꝰ seribit opilioni defenso¬
ri dicens.
Non liceat monachis abbates ꝓ suo ar-¬
illã pote. bit̾o expelłe. aut alios ordinare:

Expanded text:
eligionem cogere voluerint, in eorum dejectionem conspirant, et alium moribus suis convenientem sibi praeficere contendunt, quales erant illi, qui in necem B. Benedicti conspirasse leguntur. Pro hujuscemodi constitutum est, ut abbates et alia officia per sacerdotes instituantur. Unde Pelagius Papa scribit Opilioni Defensori, dicens: C. IX. Non licet monachis abbates pro suo arbitrio expellere, aut alios ordinare
Abbreviated transcription (Latin):
a dño eis reꝓmittunt᷑ cũ dicit᷑. Sacerdotes eius
induant salutari. Uñ in ueteri testam̃to uariiᷤ
uestib ex p̃cepto dñi sacerdotes ornati legunt᷑.
qr multis modis uirtutib debet splendere uita
pontificis. ut gradui ꝯferat decorẽ. quẽ ab eo ñ
accepit. Nonenĩ loca. s uita ⁊ mores scm̃ facuus
sacerdotem. Uñ ex officio suscepto ñ licentiam

Expanded text:
dicitur: Sacerdotes ejus induam salutari. Unde in veteri testamento variis vestibus ex praecepto Domini sacerdotes ornati leguntur, quia multimodis virtutibus debet splendere vita pontificis, ut gradui conferat decorem, quem ab eo non accepit. Non enim loca, sed vita et mores sanctum faciunt sacerdotem. Unde ex sus
Abbreviated transcription (Latin):
uia scã romana eccła ciu dõ auctore p̃sidemis.
aplimis patiuir uiolentias pontifice obeunte.
quȩ ob hoc inferunt᷑. qr absꝙ imꝑiali noticia pon¬
tificis fit ꝯsecratio nec canonico ritu ⁊ ꝯsuetudi¬
ne. ab imꝑatore directi ft̃ nuntii. qui scandala fie¬
ri uetent. uolumꝰ ut cũ instituendus ẽ pontifex
ꝯuenientib ep̃is. ⁊ uniuerso elero eligat᷑ p̃sente
senatu ⁊ ppło qui ordinandus ẽ. ⁊ sic ele̾tus ab oĩb¬
p̃sentib legatis imꝑialib ꝯsecret᷑ nullus ꝙ sine
sui ꝑiculo iuram̃ta ł ꝓmissiones aliquas noua
ad inuentione audeat extorquere. nͥ quȩ antiqͣ
exigit ꝯsuetudo. ne uł eccła scandalizet᷑. ⁊ imꝑiał¬

Expanded text:
uia sancta Romana ecclesia, cui auctore Deo praesidemus, a pluribus patitur violentias Pontifice obeunte, quae ob hoc inferuntur, quia absque imperiali notitia Pontificis fit consecratio, nec canonico ritu et consuetudine ab imperatore directi intersunt nuncii, qui scandala fieri vetent: volumus, ut, quum instituendus est Pontifex, convenientibus episcopis et universo clero eligatur praesente senatu et populo qui ordinandus est, et sic ab oresentibus legatis imperialibus consecretur; nullusque sine sui periculo iuramenta aut promissiones aliquas nova adinventione audeat extorquere, nisi quae antiqua exigit consuetudo, ne ecclesia scandalizetur, a
Abbreviated transcription (Latin):
eccłam int̾dixeritis. nͥ reconciliati ꝑ satisfactio¬
nem fu̾int. ipsis ⁊ ianua regni cęlestis clausa erit¬
Uicini ep̃i audiant eos.

Expanded text:
ecclesiam interdixeritis, nisi reconciliati per satisfactionem fuerint, ipsis janua regni coelestis clausa eritepiscopi audiant eos
Abbreviated transcription (Latin):
mnis. xp̃ianꝰ dilectissimi qui a sac̾dotib cat᷑
excõmunicatur. sathane tradi dr̃. Quomodo:
ꝑ hoc quasi diabolo tradi dr̃. qͥ ab eccłastica cõmu¬
nione remouet᷑. Uñ illos quos tc̃ apłs sathane
ẽẽ traditos p̃dicat. ex cõmunicatos ẽẽ demonstt.

Expanded text:
istianus, dilectissimi, qui a sacerdotibus excommunicatur, Satanae tradi dicitur. Quomo hoc quasi diabolo traditur qui ab ecclesiastica communione removetur. Unde illos, quos tunc Apostolus satanae esse traditos praedicat, excommunicatos a se esse demonstrat.
Abbreviated transcription (Latin):
dedit ⁊ casu occidit. sic̃ fieri solet. quantũ ad gr̃am
in nocens est. qr uoluntatẽ lex ñ opꝰ requirit. Quantũ
ad legẽ reus ẽ. qr bex oꝑa requirit. It̃ si in ꝑsecutiõe
uirgo fuit opp̃ssa repellit᷑ lege. qr opꝰ inspic̃ ñ uolun¬
tatem. In gr̃a aut̃ quasi uirgo suscipit᷑ qi ñ oꝑa que¬
homicidiũ facit. quantũ ad legẽ reus ẽ. quantũ ad
gr̃ãm in nocens ẽ. sic iste sacerdos qui furore homi¬
cidiũ fecit. quantũ ad culpã innocens ẽ. quartũ ad
suscepti muneris exsecutionẽ reus ꝓbat᷑.¶ His
ita respondet᷑. Non oĩa q̃ ordinandũ impediunt ordi¬
natũ deiciunt. Non enĩ pot ad sacerdotiũ ꝓuehi qui
ad sane m̃tis offm̃ illũ redire ꝯtingat. sic̃ de ep̃o.¬
g̃g. scribit in registro. ad eleut̾iũ ep̃m. Quãuis triste

Expanded text:
et eventu occiderit, sicut fieri solet, quantum ad gratiam, innocens est, quia voluntatem, non opus requirit. Quantum autem ad legem, reus est, quia opera requirit. § 1. Item si in persecutione virgo fuerit oppressa, repellitur lege, quia opus inspicit, non voluntatem; in gratia autem quasi virgo suscipitur, quia non opera quaehomicidium facit, quantum ad legem reus est, quantum ad gratiam innocens, sic iste sacerdos, qui furore homicidium fecit, quantum ad culpam innocens est, quantum ad suscepti muneris executionem, reus probatur. His itaque respondetur: non omnia que ordinandum impediunt, ordinatum deiiciunt. Non enim potest ad sacerdotium provehi qui ad sane mentis officium illum redire contingat. DE CO scribit in regesto ad Eleutherium Episcopum: Quamvis triste
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s subditi funt diacono cardinali uiro re-
uẽntissimo in eccła rep̃sentantes ei honorẽ. Porro
subdiacono acolitꝰ. acolito exorcista. ex orcistȩ lector.
lectori hostiartꝰ. hostiario abbas. abbi monachus.
in om̃i loco rep̃sentet obsequiũ siue in publicosi¬

Expanded text:
omnes subditi sint diacono cardinali urbis Romae, in ecclesia repraesentantes ei honorem. Porro iaconus, subdiacono acolythus, acolytho exorcista, exorcistae lector, lectori ostiarius, ostiario abbas, abbati monachus in omni loco repraesentent obsequium, sive in publico, si
Abbreviated transcription (Latin):
cum ded̾int pecuniã negociatorib ñ in pecunia
siquis instaurandum ꝯuiuiũ putet. ad negotia¬
torẽ mittit. uͭ absinthiaci cupellã sͥ mittat. gͣtis
deferat. ad cauponẽ dirigit. ut picenũ uinum
aut tiriacũ reqͥrat adaliũ ut uillã sͥ ꝓcuret. ad ali¬

Expanded text:
cum dederint pecuniam negotiatoribus, non in pecunia si quis instaurandum conuiuium putat, ad negotiatorem mittit, ut absentiati cupellam sibi gratis deferat: ad cauponem dirigit, ut Picenum uinum aut Tyriacum requirat, ad lanium, ut uuluam sibi procuret, ad ali
Abbreviated transcription (Latin):
stimant quidam in eo tm̃ dm̃ negari. si in ꝑsecu¬
dm̃ asserit negari. Xp̃c sapientia ẽ. iusticia. u̾itas.
sc̃itas. fortitudo. Negat᷑ ꝑ insipientiã sapientia. ꝑ
iniqͥtatẽ iusticia. ꝑm̃daciũ u̾itas. ꝑturpitudinem
sc̃itas. ꝑ inbecillitatẽ animi fortitudo. Quottens¬
cunq uincim᷑ uiciis atq peccatis. totiens dm̃ ne¬
gamus. ⁊ econtrario quotiens bonũ qͥd agimꝰ. dm̃
ꝯfitem᷑. Nec arbitrandũ ẽ indie iudicii illos tm̃
a dei filio denegandos qͥ in martirio xp̃m nega¬

Expanded text:
stimant quidam in eo tantum Christum negari, si in persecuDeum asserit denegari. Christus sapientia est, justitia, veritas, sanctitas, fortitudo. Negatur per insipientiam itas, per turpitudinem sanctitas, per imbecillitatem animi fortitudo. Et quotiescunque vincimur vitiis atque peccatis, toties Dominum negamus; ut e contrario quoties bene agimus, Dominum confitemur. Nec arbitrandum est in die judicii illos tantum a Dei filio denegandos, qui martyrio Christum nega
Abbreviated transcription (Latin):
p̃p. Cłicũ cuilibet ordinis absꝙ pontificis su
ꝑmissu. nullꝰ p̾sumat ad scłare iudiciũ atraħe.
nec laico quelibet cłicũ liceat accusare. Item¬
des aut eius pͥmates auctoritate huiꝰ sc̃ȩ sedis¬
diꝰ. Ad scłaria iudicia nullꝰ cłicꝰ est ꝑtrahendus

Expanded text:
. Clericum cujuslibet ordinis absque pontificis sui permissu nullus praesumat ad saecularem judicem attrahere, nec laico quemlibet clericum liceat accusare. des aut ejus pularia judicia nullus clericus est pertrahendus
Abbreviated transcription (Latin):
iqͥ cłicoꝵ ut nuꝑ in multis locis ꝑ suꝑbiam
diabolo instigante actũ fuisse ꝑpatuit re-¬
belli auctoritate se in unũ ꝯiuratione int̾dic̃n
te colleg̾int. aut sacram̃ta int̾ se data. aut car¬
tũ fu̾it in p̃sũptores iuxta ꝑsonam ⁊ ordinum
qualitatẽ apontificib qͥ tẽ in unũ collecti fue¬
nis corde ñ cartulȩ ꝯscriptione ł ꝯiuratiõe est
exhibenda: itaq̃ supͣ sacras admittunt᷑ scͥptas.
auctoritate: districtione pontificalis̃ repͥm̃da¬
Int cłicos ⁊ laicos. causȩ exor

Expanded text:
icorum ut nuper multis locis per superbiam diabolo instigante actum fuisse perpatuit rebelli auctorte collegerint, et aut sacramenta inter se data aut chartum fuerit, in praesumptoribus juxta personarum et ordinum qualitatem a pontificibus, qui tunc in unum collecti fuenis corde, non chartulae conscriptione vel conjurationibus est exhibenda, ita quae supra sacras admittuntur scripturas auctoritate et districtione pontificali sunt reprimendaicos et laicos causae exor
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ pꝰea ꝯsolantem. Mirũ ẽ aũ quomͦ ille qui pena cor¬
poris ad eugłm coactus intͣuit. plꝰ ilł oĩb qͥ solo u̾bo
uocati s̃ in eugłio laborauit. ⁊ q̃ maior timor com¬
pulit ad caritatẽ. eiꝰ ꝑfecta caritas foras mittit ti¬
morẽ. Cur gͦ ñ cogẽt eccła ꝑditos filios ut redi¬

Expanded text:
et postea consolantem. Mirum est autem quomodo ille qui poena corporis ad Evangelium coactus intravit, plus illis omnibus qui solo verbo vocati sunt, in Evangelio laboravit , et quem major timor compulit ad charitatem, ejus perfecta charitas foras misit timorem , Cur ergo non cogeret Ecclesia perditos filios ut redi
Abbreviated transcription (Latin):
Iuitate ep̃s non fu̾it ordinatus. postea quã sus¬
cepta benedictione ꝑ metropolitani littas hono¬
rem fu̾it ep̃i adeptus. id optimũ ẽẽ decreuimus.
ut postmodũ statuto tp̃r .i. ĩpletiᷤᷤ duob mensib
se metropolitani sui p̾sentet aspectib. ut ab il¬
lo monitis eccłasticis instructus. pleniꝰ quid ob-¬
seruare debeat agnoscat. Qd̃ si forte hoc imple¬
re neglexerit. in synodo inculpatꝰ a fr̃ĩb corrigã
tur. ⁊ si forte infirmitate aliqua ne hoc impleat
fu̾it impeditꝰ. hoc sus littis indicare metropo¬
forte unum remanẽ ep̃m quid fieri debeat:
Ille quia solus est ordinare non pot ep̃m ꝯpiun¬
ciales non ht̃. cũ quib ep̃m ꝯsecrare ualeat. Cũ
gͦ tał necessitas fu̾i̾t. quid faciendũ sit. in sar

Expanded text:
fuerit episcopus ordinatus, postea quam suscepta benedictione per metropolitani litteras honorem fuerit episcopi adeptus, id optimum esse decrevimus, ut postmodum statuto tempore, id est impletis duobus mensibus se metropolitani sui praesentet aspectibus, ut ab illo monitis ecclesiasticis instructus, plenius quid observare debeat recognoscat. Quod si forte hoc implere negtur. Et si forte infirmitate aliqua ne hoc impleat fuerit praepeditus, hoc suis literis metropoforte unum remanere episcopum, quid fieri debeat? Ille, quia solus est, ordinare non potest epiim non habet cum quibus episcopum consecrare valeat. Quum ergo talis necessitas fuerit, quid faciendum sit, in Sard
Abbreviated transcription (Latin):
quã de eiꝰ liceat iudicare iudicio: Siqͥd ad illã de
qualibet mundi parte appellandũ ẽ ab illa aut̃
di quas sinodꝰ inique damnau̾ãt. ⁊ damnandi
nulla existente sinodo quos oportuit hũit fa-¬
cultatẽ. ⁊ ħ nimirũ ꝓ suo pͥncipatu ꝙ̃ beatꝰ .p. apo¬
stolus dñi uoce ⁊ tenuit. ⁊ semꝑ teneb̾. Id̾ ep̃is¬
ꝑ dardaniã ꝯstitutis. Cuncta ꝑmundũ nouit
cum sedes beati .p. apłi ius hãt resolui. ut po¬
te quȩ de omĩ eccła fas hãt iudicandi.⁊ c̃. Itẽ

Expanded text:
quam de ejus liceat judicare judicio; siquidem ad illam de qualibet mundi parte appellandum est, ab illa autdi quos synodus iniqua damnaverat, et damnandi, nulla existente synodo, quos oportuit, habuerit facultatem. Et hoc nimirum pro suo principatu, quem B. Petrus apostolus Domini voce et tenuit Dardaniam constitutis. Cuncta per mundum novcum sedes B. Petri apostoli jus habeat resolvendi, utpote quae de omni ecclesia fas habeat judicandi, etc.
Abbreviated transcription (Latin):
sti s̃ canones qui appellationes totiꝰ eccłȩ ad
hutꝰ sc̃ȩ sedis exam̃ uoluer̃ deferri. ab ip̃a uͦ¬
nũꝙͣ ꝓrs appellare deb̾e sanxer̃. ac ꝑ hoc illã
de tota eccła iudicare. ip̃am ad nulliꝰ cõmeare
iudiciũ. nec de eiꝰ unꝗͣ p̃ceꝑunt iudicio iudica¬
ri sententiãꝙ eiꝰ ꝯstituerunt. ñ oportẽ dissolui.
cuiꝰ potiꝰ sequenda decreta mandauer̃. Idẽ oĩb¬

Expanded text:
si sunt canones qui appellationes totius Ecclesiae, hujus sedis examen voluerunt referri; ab ipsa us appellari debere sanxerunt, ac per hoc illam de tota ecclesia iudicare, ipsam ad nullius remeare iudicium. Nec de eius unquam preceperunt iudicio iudicari sententiamque eius constituerunt non oportere dissolvi. Cuius potius sequenda decreta mandaverunt». Idem I
Abbreviated transcription (Latin):
tanꝗͣ bonũ ẽ appetendũ. ne ꝯsuetudine iurandi
labat᷑ in ꝑiuriũ. s cũ dicat᷑ ꝓcedere amalo non cre-
pena intellig̾. Ex penali enĩ infirmitate in credu¬
litas illa ꝓcessit. qͣ adiurandũ cõpellim᷑. Ipsũ aut̃
iurare sic̃ peccatũ non ẽ. ita uiramentũ ab aliquo reciꝑe

Expanded text:
tanquam bonum est appetendum, ne consuetudine jurandi labamur in perjurium. Sed quum dicatur procedere a malo non credepoena intelligitur. Ex poenali enim infirmitate incredulitas illa processit, qua ad jurandum compellimur. Ipsum autem jurare sicut peccatum non est, ita juramentum ab aliq
Abbreviated transcription (Latin):
dt̃. d iñ sic̃ dilectionẽ iussi s̃ t̾rentib deb̃e qͥ timen.
ita dilectionẽ ussi s̃ tim̃tib deb̾e q t̾rent Nichil
nocendi cupiditate fiat. s omĩa ꝯsulendi caritate.
⁊ nich fiat ĩmanit̃ nicb in humanit̃. Ita formidet᷑ ultio
cognitoris. ut nec int̾cessoris religio ꝯtẽnat᷑. Qa ⁊ plec¬
tendo ⁊ ignoscendo ħ solũ bñ agit᷑ ut uita hominũ cor¬
ngat᷑. ad̾ si tanta ẽ ꝑusitas. ⁊ ĩpietas. ut corrigende rei.

Expanded text:
 dilectionem jussi sunt terrentibus debere qui timent, ita dilectionem jussi sunt timentibus debere qui terrent. Nihil nocendi cupiditate fiat, sed omnia consulendi caritate, et nihil fiat immaniter, nihil inhumaniter. Ita formidetur ultio cognitoris, ut nec intercessoris religio contemnatur, quia et plectendo, et ignoscendo hoc solum bene agitur, ut vita hominum corrigatur. Quod si tanta
Abbreviated transcription (Latin):
humero. Qua ergo ratione tp̃re sacrificii ñ assumit.
quod se insacram̃to accepisse non dubitat: Ain¬
de modis om̃ĩb ꝯuenit. ut quod quis ꝙ accepit
in ꝯsecratione honoris hoc retineat. ⁊ in oblati¬
one. ł ꝑceptione suȩ salutis. scił ut cũ sacerdos
ad sollẽnia missa ꝑ accedit. aut ꝑse deo sacrifici¬
um oblaturus. aut sacram̃tũ corpors ⁊ sangui¬
utroq humero circũseptus sic̃ ⁊ tp̃r ordinatiõis
suȩ dinoscit᷑ consecratus. ita de uno eodẽt orario
ceruicẽ parit᷑ ⁊ utrũq humerũ p̃mens. signũ
in suo pectore p̃paret crucis. Siquis aut̃ aliter
egerit. ex cõmunicationi debitȩ subiacebit.
apłica licentia uti ꝑmittit᷑. Unde gg a regio

Expanded text:
humero. Qua ergo ratione tempore sacrificii non assumit, quod se in sacramento accepisse non dubitat? Proinde modis omnibus convenit, ut, quod quisque percepit in consecratione honoris, hoc retineat et in oblatione vel perceptione suae salutis: scilicet, ut, quum sacerdos ad solemnia missarum accedit, aut per se Deo sacrificium oblaturus, aut sacramentum corporis et sanguiutroque humero circumseptus, sicut et tempore ordinationis suae dignoscitur consecratus, ita ut de uno eodemque orario cervicem pariter et utrumque humerum premens signum in suo pectore praeparet crucis; si quis aliegerit, excommunicationi debitae subjaceat. Vapostolica licentia uti permittitur. Unde Grego
Abbreviated transcription (Latin):
theodora se oppͥmi ꝑuiolentiã ꝯquerunt᷑. ꝙ. di¬
cant se in genuos atq dõ auctore pͥstine ꝯditio¬
nis nexib ab solutos. in sortẽ det̾rimȩ it̃m ser¬
uitutis addici. ⁊ ꝑ auctoritatẽ regiã ꝯtra leges
publicas cũ cłicali cingulo olim tenẽnt᷑ abstri¬
eti. ꝑ archidiaconũ urb grum̃tinȩ eẽ ꝯuentos. ẽ¬
sectari: Et id̃o dilecte depense salutationis al¬
fati supradictos cłicos tͥ cõm̃do. ut si ad delegatoꝵ iudi¬
ciũ eoꝵ adu̾saria aduenire ꝯtempserit. sublimitatis tuę
tuitiõe uallent᷑. nequid ilł aut subreptio. aut immica
iegib uiolentia necessitatis ĩponat: qr qͥ iudiciũ refug̃.
non nisi ad ep̃oꝵ iudiciũ łicꝰ deuocetur

Expanded text:
Theodora se opprimi per violentiam conqueruntur, qui dicunt se ingenuos atque Deo auctore pristinae conditionis nexibus absolutos, in sortem deterrimae iterum servitutis addici, et per auctoritatem regiam contra leges publicas, quum clericali cingulo tenerentur adstricti, per archidiaconum urbis Grumentinae esse conventos, sectari. Et ideo, dilecte fili, depenso salutationis afatu, supradictos clericos tibi commendo, ut, si ad delegatorum judicium eorum adversarii venire contempserint sublimitatis tuae tuitione vallentur; ne quid illis aut subreptio, aut nimica legibus violenta necessitas imponat, quia qui judicium refugit, Nonnisi ad episcoporum judicium clericu
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sumat accusator simul ẽẽ ⁊ iudex. ł testis qm̃
in omĩ iudicio .iiii. ꝑsonas semꝑ ẽẽ necẽe ẽ .i. uidi¬
ces electos. accusatores idoneos. ac defensores ꝯgru¬
os atꝙ testes legitimos. Iudices aut̃ debent uti ȩqͥ-¬
tate. testes u̾itate. accusatores intentione ad ampli¬
ficandã causam. defensores extenuatiõe adminu-¬

Expanded text:
or simul esse et iudex vel testis quoniam in omni iudicio IV personas semper necesse est esse: iudices electos, accusatores congruos, defensores idoneos atque testes legitimos. Iudices autem debent uti equitate, testes veritate, accusatores intentione ad amplificandam causam, defensores extenuatione ad minu
Abbreviated transcription (Latin):
ad causas postulant᷑ alienas si socii ⁊ participes cri¬
minis ñ dicant᷑. s fides ab his noticiȩ postuletur.
Uenturis aut̃ ad iudiciũ. ꝑ accusatorẽ. aut abhis
ꝑ quos fuerant postulati. sumptꝰ competentes mi-¬
nistrent᷑: ĩ si in pecuniaria causa ab altera parte
sponte ꝓced̾e ñ audeant. s nec aduocati quidẽ in
illos postea emersas fuisse. ex quib testes repelli
leges p̃cipiunt. ñ adim̃da .s. ei licentia ex ipsis depo-
tionib datione ł ꝓmissione pecuniaꝵ eos corrup-¬
tos ẽẽ ostenderit. eam ⁊̃ allegationẽ integrã ei ser-¬
uari oportet ¶ Sed obicit᷑ illud bĩ briccii qui
uoce pueri.xxx. dies habentis innocens ꝓbatus

Expanded text:
ad causas postulantur alienas, si socii et participes criminis non dicantur, sed fides ab iis notitiae postuletur. Venturis autem ad judicium per accusatorem, vel ab iis, per quos fuerant postulati, sumtus competens ministretur, etiamsi in pecuniaria causa ab alterutra parte sponte prodire non audeant, sed ne vocati quidem in ias inter se et illos postea emersisse, ex quibus testes repelli leges praecipiunt, non adimenda scilicet ei licentia ex ipsis depositionibus datione vel promissione pecuniarum eos corruptos esse ostenderit, etiam eam allegationem integram ei servari oportet. Gratian. Sed objicitur illud beati Bricii, qui voce pueri triginta dies ab
Abbreviated transcription (Latin):
docuer̃. ⁊ ip̃a seruauit antiquitas qͦq nos custodi¬
amꝰ. ab uniu̾sis ep̃is dictũ ẽ. om̃ib placet. ut ep̃i.
ciȩ custodes. etiã ab uxorib abstineant. Ab omĩ¬
b dictũ ẽ. placet. ut in om̃ib ⁊ ab om̃ib pudicici¬
a custodiat᷑. qui altario inseruiunt. Itẽ ex ꝯcił.¬

Expanded text:
docuerunt et ipsa servavit antiquitas nos quoque custodiamus. Ab universis episcopis dictum est: Omnibus placet, ut episcotiae custodes etiam ab uxoribus abstineant. Ab omnibus dictum est: Placet, ut in omnibus et ab omnibus pudicitia custodiatur, qui altario deserviunt. C. IV.
Abbreviated transcription (Latin):
UIDAOO
In ex cõmunicatione ꝯsti¬
tutus ep̃m accusare di¬
sponit. Adolescentem
tem accusatorẽ ⁊ se te
tacit. adolelcens ꝑsona
accusatoris ⁊ testis gerere cup̃. die statuta ad iudi¬
ciũ electoꝵ iudicũ ep̃s minime occurrit. a cõmu¬
nione suspendit᷑. tandẽ renouato iudicio accusa¬
tor culpabił in accusatione inuenit᷑. demũ ad asser¬
nonẽ ꝓpriȩ causȩ procedit. Hie pͥmũ qr̃ an¬

Expanded text:
uidam in excommunicatione constitutus episcopum accusare disponit; adolescentem tem accusatorem et se testem facit; adolescens personam accusatoris et testis gerere cupit; die statuta ad judicium electorum judicum episcopus minime occurrit; a communione suspenditur; tandem revocato judicio accusator culpabilis in accusatione invenitur; demum ad assertionem propriae causae procedit. Hic primum qua
Abbreviated transcription (Latin):
infra.xiii.annũ in cͥminali causa testari qͥs possit: ercio: utrsĩ
ab accusatioe ꝓhibitꝰ ꝑsonã testificantis possit assum̃e: uarto.
an idẽ possit ẽẽ accusator ⁊ tesis: uinto: an die ꝯstituta ñ occurres
a cõmuniõe sit remouendꝰ. Sexto. si in ep̃oꝵ udicio
accusatoris ꝑsona culpabił inuenta fũit. an ad assertiõem
ꝓp̾e causȩ de cȩt̃o sit admittenda. ¶De pͥma q̃stione

Expanded text:
rtum annum in criminali causa testari quis possit? Tertio, an ab accusatione prohibitus personam testificantis possit assumere? Quarto, an idem possit esse accusator et testis? Quinto, an die constituta non occurrens a communione sit removendus? Sexto, si in episcoporum judicio accusatoris persona culpabilis inventa fuerit, an ad assertionem propriae causae de caetero sit admittenda? QUAESTIO
Abbreviated transcription (Latin):
Temporalia gͦ ñ sp̃ualia em̃tes. nequaꝗͣ simoni
ex ꝑsona dñi. Quis ẽ inquit in uob̃ qͥ claudat
hostia.: ⁊ incendat altare in eũ gratuito: Non est
mͥ uoluntas in uob̃ dic̃ dñs exercituũ.⁊ munus
ñ suscipiã de manu ur̃a. ¶Ostia claudẽ ñ ẽ

Expanded text:
Temporalia ergo non spiritualia ementes, nequaquam simoniaex persona Domini: Quis est, inquit, in vobis, qui claudat ostia et incendat altare meum gratuito? Non est mihi voluntas in vobis, dicit Dominus exercituum, et munus non suscipiam de manu vestra. Ostia claudere non est
Abbreviated transcription (Latin):
cillimũ ẽẽ ñ dubito. Hĩi qͥ talia p̃sumpser̃. ad pũssimũ
pͥncipẽ sub digna custodia dirigant᷑. Recołe enĩ debet
celsitudo ur̃a. qͥd ꝑuos d̃s fec̾it tp̃r illo qͦ ⁊ ist̾am ⁊ uene¬
ciã tiranno totila possidente francis ⁊̃ cuncta uastan¬
tib ñ añ tñ mediolanensẽ ep̃m fieri ꝑmisistis. nͥ ad cle¬
m̃itissimũ pͥncipẽ ex inde retulissetis. ⁊ qͥd fieri debuis¬
set eiꝰ it̾m scͥptis recognouissetis:⁊ intͣ uͥq feruentes ho-¬
stes rauennã t̃n ⁊ is qͥ ordinabat᷑. iis qͥ ordinaturꝰ erat
Scismaticos ⁊ hereticos seli potestates coherceant.

Expanded text:
cillimum esse non dubito, hi, qui talia praesumserunt, ad piissimum principem sub digna custodia dirigantur. § 3. Recolere enim debet celsitudo vestra, quid per vos Deus fecerit tempore illo, quo, Istriam et Venetias tyranno Totila possidente, Francis etiam cuncta vastantibus, non ante tamen Mediolanensem episcopum fieri permisistis, nisi ad clementissimum principem exinde retulissetis, et quid fieri debuisset ejus iterum scriptis recognovissetis; et, inter ubique ferventes hostes, Ravennam tamen et is, qui ordinabatur, et is, qui ordinaturus erat, Schismaticos et haereticos saeculi potestates coerceant.
Abbreviated transcription (Latin):
hominũ uaniloqͥa retardent. dicentiũ qr ꝑsecutionẽ
eccła faciat. dũ ł ea q̃ cõmittunt᷑ repͥmit. ł aĩaꝵ salutẽ
reqͥrit. Errant huiꝰmõi rumorȩs fabulatores. ñ ꝑseꝗt᷑ nͥ qͥ
ñ ꝑsegt᷑ iste. s dilig̃. Nã si ut illi putant neoo neo rep̃hen¬
dend̾ amalo. nec retͣhendꝰ ad bonũ ẽ. humanas ac diuinaᷤᷤ
tes huiꝰmõĩ opͥmi deb̾e hoĩes. ⁊ canonice scͥpturȩ auctori-

Expanded text:
ardent dicentium, quia persecutionem ecclesia faciat, dum vel ea quae committuntur reprimit vel animarum salutem requirit. Errant huiusmodi rumoris fabulatores; non persequitur,non persequitur iste, sed diligit. Nam si, ut illi putant, nemo nec reprimendus a malo nec retrahendus ad bonum est, humanas ac divinas ltes huiusmodi obprimi debere, et canonicae scripturae au
Abbreviated transcription (Latin):
rit. iste ex olei effusione nichil ꝯsecrationis acce-¬
pit. ⁊ qr in ipso ordine ꝯsecratꝰ ñ erat nc̃ quasi
pͥmũ ad ꝯsecrationem ueniens. ab ep̃o sacerdota¬
lem benedictionẽ: ⁊ consecrationẽ ꝯsequit᷑. Si aũ
uis ꝯsecrandi habu̾it. in pͥma unctione ꝯsecutꝰ ẽ
ꝯsecrationem. In scd̾a uõ non reiterat᷑ ꝯsecratio. s
sola unctio. sic̃ de quo dubiũ ẽ an sit baptizatus an
non. debet baptizari Qd̃ si prius baptitatus ñ
fuerat. ꝯsequit᷑ gr̃am bapt̃. Si aut̃ baptizatꝰ erat.
nichil accipit in scd̾a unctione. nec ꝑtinet hoc
ad reiterationẽ baptisini. s ad cautelã salutis:
Hoc &̃ de eccłiis ꝯsecrandis ł ꝯsecratis similiter
obseruatũ ẽ Unde in niceno concilio Non¬

Expanded text:
consecrationis accepit. Et quia in ipso ordine consecratus non erat, nunc quasi primum ad consecrationem veniens ab episcopo sacerdotalem benedictionem et consecrationem consequitur. Si autem jus consecrandi habuit, in prima unctione consecutus est consecrationem; in secunda vero non reiteratur consecratio, sed sola unctio, sicut de quo dubium est, an sit baptizatus, vel non, debet baptizari; qui si prius baptizatus non fuerat, consequitur gratiam baptismi, si autem baptizatus erat, nihil accipit in secunda unctione, nec pertinet hoc ad reiterationem baptismi, sed ad cautelam salutis. Hoc et de ecclesiis consecrandis similiter observa
Abbreviated transcription (Latin):
positionẽ manꝰ pr̃abit᷑ uirtus sacͣm̃ti q̃ extra eccłã
nulli docet᷑ eẽ collata. Cũ gͥ utͣq potestas inħeticis
remaneat. si ħeticꝰ catholicũ ł aliũ ħeticũ excõicauĩt.
ut in cõĩonẽ suȩ ħesis illũ deducat. qr iniqͣ ẽ sen¬
ł in ħeticum flagiciis ł facinorib deditũ ut alias ad recte
uiuendi normã ut̃ꝙ reddeat sententiã ded̾it. an ut̃q¬
an ħeticꝰ tm̃ eius sententia teneat᷑. merito querendũ ui¬
det᷑. Pot̃ aut̃ dici catholicũ sententia hetici minime te-¬
neri. Ñ enĩ pot̾ oris gladio ferire. q̃ accusare. ł in quẽ te¬
stificari ñ ualet. Sienĩ quos diuina testimonia ñ seciuiͭ.
qr extra eccłam st̃. pondꝰ humani testimonii ꝑdidert̃.

Expanded text:
positionem manus praestabitur virtus sacramenti, quae extra ecclesiam nulli docetur esse collata. Quum ergo utraque potestas in haereticis remaneat, si haereticus catholicum vel alium haereticum excommunicaverit, ut in communionem suae haeresis illum deducat, quia iniqua est senave viventem, vel in haereticum flagitiis vel facinoribus deditum, ut alias ad recte vivendi normam uterque redeat, sententiam dederit, an utantum ejus sententia teneatur, merito quaerendum videtur? Potest autem dici, catholicum sententia haeretici minime teneri. Non enim potest oris gladio ferire quem accusare vel in quem testificari non valet. Si enim quos divina testimonia non sequuntur, quia extra e
Abbreviated transcription (Latin):
di sequat᷑. a fide recedentes aut utrãq retinebunt.
aut utͣq carebunt: S aliud ẽ potestas officii. aliud ex-¬
ecutio Perũꝙ officii potestas. ł accipit᷑. ueluti amona¬
chis in sac̃dotali unctione. ł accepta sine sui executiõe
retinet᷑. ueluti a suspensis. quib aministratio int̾dr̃.
potestas ñ aufert᷑: a fide itaq recedentib potestas
ñ adimitur sic̃ redeuntib ñ reddit᷑. ne ñ hõi. s sacͣm̃¬
to iniuria fieri uideat᷑. Uñ ab ħeticis baptizati. ł ordi-

Expanded text:
di, sequatur, a fide recedentes aut utramque retinebunt, aut utraque carebunt. Sed aliud est potestas officii, aliud exsecutio. Plerumque officii potestas vel accipitur, veluti a monachis in sacerdotali unctione, vel accepta, sine sui exsecutione retinetur, veluti a suspensis, quibus administratio interdicitur, potestas non aufertur. A fide itaque recedentibus potestas non adimitur, sicut redeuntibus non redditur, ne non homini, sed sacramento injuria fieri videatur. Unde ab haereticis baptizati
Abbreviated transcription (Latin):
columbȩ. necuiꝗͣ machineris dolos ⁊ serpentis a¬
stutiam. ne alioꝵ supplanteris insidus. Ñ multũ
distat in uicio. ł deciꝑe posse ł decipi: Xp̃ianũ quẽ
senseris tͥ aut̃ sẽꝑ aut crebro de nũmis loquentẽ
excepta elemosina quȩ indifferent̃ om̃ib patet.
institorẽ potius habeto ꝗͣ monachũ. p̃t̃ uictum
⁊ uestim̃tũ. ⁊ manifestas necessitates nicħ cuiqͣm
tribuas. ne filioꝵ panẽ canes comedant. Itẽ ad¬
Monachus pascit᷑. cłici pascunt.

Expanded text:
columbae, nec cuiquam machinetis dolos, et serpentis astutiam, ne aliorum supplanteris insidiis. Non multum distat in vitio vel decipere posse, vel decipi Christianum. Quem senseris tibi aut semper auexcepta eleemosyna, quae indifferenter omnibus patet, institorem potius habeto quam monachum. Praeter victum, et vestitum, et manifestas necessitates nihil cuiquam tribuas, ne filiorum panem canes comedant. C. Monachus pascitur, clerici pascunt.
Abbreviated transcription (Latin):
usurpatiõe qͥ se hoc recognoscit fecisse didicimꝰ.
cũ ad ep̃atũ his gradib quib frequentissime
cautũ ẽ debeant ꝑueniri: ut minorib iniciati
officiis ad maiora firment᷑: Debet enĩ añ ẽẽ dis¬
cipłs quis qͥs doctor eẽ desid̾at: ut possit
docẽ qd̃ didicit. Om̃is uite institutio hac
ad id qd̾ tendit se ratiõe ꝯfirmat: q ui minime

Expanded text:
usurpatione, qui se hoc recognoscit fecisse, didicimus, quum ad episcopatum his gradibus, quibus frequentissime cautum est, debeat perveniri, ut minoribus initiati officiis ad majora firmentur. Debet enim ante esse discipulus, quisquis doctor esse desiderat, ut possit docere quod didicit: omnis vitae institutio hac, ad id quo tendit, se ratione confirmat. Qui minime
Abbreviated transcription (Latin):
tristaret᷑ de hoc qd̾ accid̾at. ut idem ipse in suis
epłis scribit. ꝯfortauit eũ imꝑator ⁊ ait. Noliti¬
mere. quia ⁊ ds̃ qui te elegit semꝑ te adiuuabit.
et ego ad iutor. ⁊ defensor tuus. ut meũ ordinem

Expanded text:
tristaretur de hoc quod acciderat, ut idem ipse in suis tristaretur de hoc quod acciderat, ut idem ipse in suis epistolis scripsit, confortavit eum imperator et ait: 'Noli timere, quia et Deus, qui te elegit, semper adiuvabit, et ego adiutor et defensor tuus, ut meo ordini
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ mediolanensẽ eccłam ut lupus dilaniauerat.
cũ uellet catholicũ dõ ordinante ibi ꝯsecrari ep̃m.
euocans ep̃os: hȩc eis locut᷑ ẽ: Nostis aꝑte eruditi
diuinis eloquiis. qualẽ oporteat ẽẽ pontificẽ. ⁊ qr
ñ decet eũ ũbo solo. s etiã ꝯu̾satione gubernare sub¬
iectos. ⁊ totius semet ipsũ imitatorẽ uirtutis osten¬
dere. testemq doctrinȩ ꝯu̾sationẽ bonã habere:
ẽ alẽ itaꝙ in pontificali ꝯstituite sede. eui ⁊ nos
qui gub̾namus imꝑiũ sincere nr̃a capita sub¬
mittamꝰ. ⁊ eius monita dũ tanquã homines deli¬
querimꝰ. necessario ueluti curantis medicamina su¬
scipiamus: Hȩc aut̃ cũ dixisset imꝑator. petiit sy¬
nodus ut magis ipse decerneret. sapiens ⁊ pus
melius pot̾itis eligere: Tunc sacerdotes egressi
de ep̃ali sede tractabant. Cum aut̃ ordinatione
ram corpora tu aut̃ animas. ⁊ meã sententiã osten¬
disti tuȩ iusticiȩ ꝯuenire. Cumq sẽs amb̃r con¬

Expanded text:
qui Mediolanensem aecclesiam ut lupus dilaniaverat, cum vellet catholicum Deo ordinante ibi consecrari episcopum, evocans episcopos haec eis locutus est: Nostis aperte, eruditi divinis eloquiis, qualem oporteat esse pontificem, et quia non decet eum verbo solum, sed etiam conversatione gubernare subiectos et totius semet ipsum imitatorem virtutis ostendere testemque doctrinae conversationem bonam habere. Talem itaque in pontificali constituite sede, cui et nos qui gubernamus imperium sincere nostra capita summittamus et eius monita, dum tamquam homines deliquerimus necessario, veluti curantes medicamenta suscipiamus'. Haec cum dixisset imperator, petiit synodus, ut magis ipse decerneret sapiens et piusmelius poteritis eligere. Tunc sacerdotes egressi, de episcopali sede tractabant. Cum autem ordinatione ram corpora, tu autem animas et meam sententiam ostendisti iusticiae convenire'. Cumque sanctus Ambro
Abbreviated transcription (Latin):
et apłs damnat. ⁊ uetꝰ lex ꝓhibet. Sacerdotes qͥ
ministrant intẽplo dĩ ꝓhibent᷑ uinũ ⁊ siceram
bibere. ne crapula ⁊ ebrietate aggrauent᷑ corda
eoꝵ. Sicera hebreo sermone omĩs potio nuncu-
ñ bibant. Sponsa xp̃i uinũ fugiat. quasi uene¬
nũ. Hinũ ⁊ ebrietas incendiũ ẽ. Itẽ ꝓsper. De

Expanded text:
amnat, et vetus lex prohibet. Sacerdotes, qui ministrant in templo Dei, prohibentur vinum et siceram bibere, ne in crapula et ebrietate aggraventur corda eorum. Sicera hebraeo sermone omnis potio nuncupanon bibant. Sponsa Christi vinum fugiat ut venenum. Vinum et ebrietas incendium est. » C. VII. De
Abbreviated transcription (Latin):
uotiens ep̃i se a suis ꝯꝓuincialib uł habuerit
ametropolitano putauĩnt p̃grauari. aut eos
suspectos habuerint. mox romanã appellent sedẽ.
eos aut ex comunicare. aut eoꝵ sedes subriꝑe. aut
res eoꝵ auferre. aut aliꝗ̃ uĩ eis inferre p̾sumant.
añꝗͣ amboꝵ causa romani pontificis auctoritate fi¬

Expanded text:
uoties episcopi se a suis comprovincialibus, vel a metropolitano putaverint praegravari, aut eos suspectos habuerint, mox Romanam appellent sedem, eos aut excommunicare, aut eorum sedes subripere, aut eorum res auferre, aut aliquam eis vim inferre praesumat, antequam eorum causa Romani pontificis auctoritate fi
Abbreviated transcription (Latin):
didit telesphorus pontifex septimã ebdomadã
et uocatũ ẽ hoc tempꝰ quadragesima uł quinqua-¬
gesima. ¶ Quod similr̃ de eo capitulo ẽ intel¬
ligendum quod bs̃ gregorr augustino angloꝵ
ep̃o scripsit dicens¬

Expanded text:
didit Telesphorus Pontifex septimam hebdomadam, et vocatum est hoc tempus quinquagesima. Gratian. Quod similiter de eo capitulo est intelligendum, quod B. Gregorius I. Augustino Anglorum Episcopo scribit dicens
Abbreviated transcription (Latin):
i ep̃s suis fu̾it aut eccłȩ sͥ cõmissȩ reb expoliatꝰ. aut qd̾
absit. qd̾ alienũ abomĩb debet eẽ fidelib a sede ꝓpͥa
deiectus. aut intentione aliqua asuis ouib fu̾it seque-¬
stratꝰ. tẽ canonice ante pͥstino statui restituat᷑. cũ omĩ
pͥuilegio sui honoris. ⁊ sua omĩa quȩ insidiis inimico-¬
rũ suoꝵ ei ablata fuerant. legib redintegrent᷑. Non¬
enĩ ꝯuocari. ł p̃iudicari pot̾it. nͥ ipse ꝓsua necessita¬
te minime tñ iudicandꝰ ad uenire sponte eleg̾it. Nul
ꝑ suggestiones suoꝵ inimicoꝵ amiserat. potestati eiꝰ
ab honorabili ꝯcilio legali ordine redintegrent᷑. p̃sul
uͦ cũ om̃i honore statui pͥstino reodat᷑. ⁊ ipse disposi¬
canonico ꝯueniat ad causã. ⁊ si ita iuste uidet᷑ accu-¬
santiũ ꝓpositionib respondeat. ¶Qd̃ si male ui¬
usq de dilapidatione reꝵ eccłasticaꝵ cognoscat᷑ ẽ
submouendꝰ. Exemplo tutoꝵ ⁊ curatoꝵ. qͥdũ fu̾i̾nt

Expanded text:
expoliatus, aut quod absit, quod alienum ab omnibus esse debet fidelibus a sede propria ejectus, aut in detentione aliqua a suis ovibus fuerit sequestratus: tunc canonice antequam in pristino statu restituatur cum omni privilegio sui honoris, et sua omnia, quae insidiis inimicorum suorum ei ablata fuerant, legibus redintegrentur: nec convocari, nec judicari poterit, nisi ipse pro sua necessitate minime tamen judicandus advenire sponte elegerit. Nulper suggestiones inimicorum suorum amiserat, potestati ejus ab honorabili concilio legali ordine redintegrentur; praesul vero cum omni honore statui pristino reddatur, et ipse disposicanonico veniat ad causam, et, si ita juste videtur, accusantium propositionibus respondeat. II Paousque de dilapidatione rerum ecclesiasticarum cognoscatur, submovendus est, exemplo tutorum et curatorum, qui, dum fuerint
Abbreviated transcription (Latin):
urenire corolũ regẽ ad defendendas res eccłȩ
postulauit. carolus uero romã ueniens. papiã
obsedit. ibiꝙ relicto exercitu in sc̃a resurrectio¬
ne abadriano p̃p. rome honorifice susceptus est:
Post sc̃am uõ resurrectionem reuersus papiã. cepit
desid̾ium regem. de in romã reu̾sus. ꝯstituit ibi sy¬
nodũ cũ adriano p̃p̃ in patriarchio lateranensi. in
eccła scĩ saluatoris. Quȩ sy nodꝰ celebrata ẽ. a cen-¬
tum .l. trib ep̃is religiosis. ⁊ abbatib adrianus
aut̃ p̃p̃. cũ uniu̾sa sy nodo tradider̃ carolo. uis
& potestatẽ eligendi pontificẽ et ordinan-¬
di apłicã sedẽ: dignitatẽ quoq patͥciatꝰ ei ꝯcesse
ab eo inuestiturã acciꝑe definiuit. ⁊ ut nisi a re¬
ge laudat᷑. ⁊ inuestiatur. ep̃s a nemine ꝯsecretur:¬
Et quic̃ꝙ contͣ hoc decretũ fac̾et. anathematis
uinculo eũ innodauit. ⁊ nͥ resipisc̾ẽt. bona eius
publicari p̃cepit. Itẽ leo p̃p¬

Expanded text:
enire Carolum ad defendendas res Ecclesiae postulavit. Carolus vero Romam veniens, Papiam obsedit, ibique relicto exercitu in sancta resurrectione ab Adriano papa Romae honorifice susceptus est. Post sanctam vero resurrectionem reversus Papiam cepit Desiderium regem, deinde Romam reversus, constituit ibi synodum cum Adriano papa, in patriarchatu Lateranensi in ecclesia Sancti Salvatoris. Quae synodus celebrata est, a CLIII episcopis, religiosis et abbatibus. Adrianus autem papa cum universa synodo tradiderunt Carolo jus et potestatem eligendi pontificem, et ordinandi apostolicam sedem. Dignitatem quoque patab eo investituram accipere diffinivit, et ut, nisi a rege laudetur et investiatur episcopus, a nemine Et quicumque circa hoc decretum ageret, anathematis vinculo eum innodavit, et nisi resipisceret, bona eius publicari precepit. – Hec
Abbreviated transcription (Latin):
infedera pacis uenit. tunc solidiꝰ subsistit cũ iura¬
nimos ꝯciliat. tunc fideliꝰ durat. cũ eos sacram̃ti
uincula ligant. Om̃e enĩ ꝗ testis astipulat᷑ uerus
ꝯstat. cũ id adiurationis adiectio affirmat. Qd̃ ⁊ si te¬
stis deficiat: in nocentis fidẽ sola iusiurandi taxa
Iuratio ũ ẽ ꝓhibenda. nec tanquã bonũ appetenda.

Expanded text:
foedera venit, tunc solidius subsistit, cum juraos amicorum conciliat, tunc fidelius durat, cum eos sacramenti vincula ligant. Omne enim quod testis astipulatur, verius constat, cum id adjectio jurationis affirmat. Quod et si testis deficiat, innJuratio non est prohibenda, nec tanquam bonum appetenda.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ saeͥs exstant mysteriis ad oꝑta. Iurare namꝙ dĩ
ẽ a se ipso nullatenꝰ ordinata ꝯuelłe. penit̾e uͦ. eadẽ
ordinata cũ uolu̾it ĩmutare. Sic enĩ ꝑieremiã dic̃
Repente loqr adũsus gentẽ ⁊ adu̾sus regnũ. ut eradi¬
cẽ ⁊ destruã ⁊ disꝑdã illud. Si pęnitentiã eg̃ĩt gens

Expanded text:
ae sacris exstant mysteriis adoperta. 432 Jurare namque Dei est a se ipso nullatenus ordinata convellere, poenitere vero eadem ordinata cum voluerit immutare. Sic enim per Jeremiam dicit: Repente loquar adversum gentem et adversum regnum, ut eradicem et destruam et disperdam
Abbreviated transcription (Latin):
ciendũ ẽ. qd̾ pleraq capitula. ex c̃a. ex ꝑsona ex
loco. ex tp̃r. ꝯsideranda sunt. Quoꝵ modi qr
medullitꝰ ñ indagant᷑. inerroris laberinthum
ñ nulli intricando inpingunt᷑. cũ ante iudicars
ꝗͣ intelligant. ante inculpant quã iterando lecta

Expanded text:
ciendum est, quod pleraque capitula ex causa, ex persona, ex loco, ex tempore consideranda sunt, quorum modi, quia medullitus non indagantur, in erroris labyrinthum nonnulli intricando impinguntur, quum ante judicant, quam intelligant; ante inculpant, quam iterando lecta
Abbreviated transcription (Latin):
deseruiunt si subito inflenda carnis fragilita¬
te corruerint. ⁊ dõ respiciente digne pęnituerint
ita ut mortificato corpore cordis ꝯtriti sacͥficiũ dõ bss¬
ferant. maneant in potestate pontificis ł ueracit᷑
afflictos ñ diu suspendẽ. ł desidiosos ꝓlixiori tp̃r ab
eccłȩ corpore segregare. ita tn ut sic officioꝵ suoꝵ lo¬
ca recipiant. ne possint ad altiora officia ult̾iꝰ ꝓmo¬
ueri. Qd̃ si iterato ut canes ad uomitũ reu̾si fu̾int
ñ solum dignitate officii careant. s ̃ scãm cõmu¬

Expanded text:
serviunt, si subito flenda carnis fragilitate corruerint, et Domino respiciente, digne poenituerint, ita ut mortificato corpore, cordis contriti sacrificium Deo offerant, maneat in potestate Episcopi, vel veraciter afflictos non diu suspendere, vel desidiosos prolixiori tempore ab Ecclesiae corpore segregare; ita tamen, ut si officiorum suorum loca retineant, non possint ad altiora officia ulterius promoveri. Quod si, iterato velut canes ad vomitum reversi fuerint, non solum dignitate officii careant, sed etiam sanctam commu
Abbreviated transcription (Latin):
laici infesti exist̃. quippecũ uita eoꝵ ⁊ ꝯu̾satio
debeat ẽẽ secreta. & a laicoꝵ actib remota. nec abeis
impeti debent. qͥ eoꝵ castitatẽ ⁊ gͣuitatem noluis
imitari. maxime cũ eos insuis nolunt reciꝑe

Expanded text:
dam infesti existunt, quippe cum vita eorum et conversatio debeat esse secreta, et a laicorum actibus remota. Nec ab his impeti debeant, quorum castitatem et gravitatem nolunt imitari, maxime cum nec hi eos in suis volunt recipere
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ñ solũ multas s ⁊ fortes ⁊ q̃ oppͥmẽ possint iusti-¬
ciã. ⁊ in t̾m doctoꝵ rabiẽ ꝓcessisse. ut accipiant
deuitent in portis ⁊ audire ꝯtemnant. taceat in
tas añ porcos qͥ ꝯu̾si ꝯculcent eas. ⁊ imitet᷑ ieremi-¬
am dicentẽ. Solus sedebã. qr a maritudine reple-¬

Expanded text:
et non solum multas, sed et fortes, et quae opprimere possint justitiam, et in tantum doctorum rabiem processisse, ut accipiant  quoque devitent in portis, et audire contemnant, taceat in tas ante porcos, qui conversi conculcent eas; et imitetur Hieremiam dicentem: Solus sedebam, quia amaritudine reple
Abbreviated transcription (Latin):
auetoritas eundũ ẽẽ.⁊ inõĩb ꝯtrou̾siis ad potioris
sedis iudicia dirigantur. Qd̃ ñ solũ acatholicis. ue¬
rum ⁊̃ abipsis ꝯstat ẽẽ obseruatũ ħeticis. Alioqͥn
acephalũ liquet ẽẽ ꝯciliũ uͥ de tanta ꝑsona agit᷑.
⁊ maioꝵ ñ expectat᷑ sententia. cũ nec in cã cłicoꝵ

Expanded text:
auctoritas eundum esse et in omnibus controversiis ad potioris sedis rum etiam ab ipsis constat observatum haereticis. Alioquin acephalum liquet esse concilium, ubi de tanta persona agitur, et majorum non exspectatur sententia, cum nec
Abbreviated transcription (Latin):
flebili ad aures nr̃as supplicũ relatiõe uener. ñ fa¬
cile scd̃m u̾itatẽ agnosci potuer̃. nͥ facultas eccłȩ ꝗͣ
in usus suos male ꝯũtendo disꝑsit. ab eiꝰ potestate
donec causa cognoscat᷑ separet᷑. Iccrreo uos eũ a supͣ¬
dicte eccłȩ patrimonio uolumꝰ iterũ sub mouere.
et in ur̃o discussionis ipsiꝰ tp̃r mod̾amine detineri.¬

Expanded text:
ras supplicum relatione venerunt, non facile secundum veritatem agnosci poterunt, nisi facultas ecclesiae, quam in usus suos male convertendo dispersit, ab ejus potestate, donec causa cognoscatur, seponatur: idcirco nos eum a supradictae ecclesiae patrimonio volumus interim submoveri, et in
Abbreviated transcription (Latin):
in cr̃imine in iuriaꝵ. In quo illustris ꝑsona ⁊̃ ꝑ ꝓcura
torẽ intendere ⁊ exciꝑe pot: seruatis cęt̾is sollemnib¬
adu̾sarius ipsius illic p̾sens fuisset. ualide erant.
S qr adũsario absente gesta quȩ nob̾ recensuit facta
legunt᷑. talia leges non recipiunt. Idem decorato
Testes corporalit̃ p̃stito sacram̃to. testimoni

Expanded text:
in crimine injuriarum, in quo illustris persona etiarvatis ceteris solemniadversarius ipsius illic praesens fuisset, validae erant. Sed, quia adversario absente gesta, quae nobis recensuit, facta leguntur, talia leges non recipiunt. C. Testes corporaliter praestito juramento test
Abbreviated transcription (Latin):
ullus introducat᷑ ꝑso
nalit ad causã. s accusatores & accusati equaau-
diant᷑ ratione. iuxta ꝙ ordo exigit. Accusatores uͦ
⁊ iudices ñ idẽ sint. s ꝑse accusatores. ꝑ se iudices.
ꝑ se testes. ꝑ se accusati. unꝰ quisꝙ in suo ordine. In
scriptio semꝑ fiat. ut talionẽ calumniator reci-¬
piat. qr ante inscriptionẽ nemo debet iudicari.
ł damnari. cũ ⁊ scłi leges hȩc eadem retineant.¬

Expanded text:
ullus introducatur ad causam, sed accusatores et accusati aequa audiantur ratione, juxta quod gestorum ordo exigit. Accusatores vero et judices non iidem sint, sed per se accusatores, per se judices, per se testes, per se accusati, unscriptio semper primo fiat, ut talionem calumniator recipiat, quia ante inscriptionem nemo debet judicari vel damnari, cum etiam saeculi leges haec eadem retineant
Abbreviated transcription (Latin):
uxorẽ suã accusare uolu̾̃it. quã ex suspitione
ptionib s sine ea obseruationi ꝓpͥonitur.
⁊ querelam deferre uoliu̾t. ñ ad stationarios
decurrat. s p̃sidalem ad eat potestatẽ: aut libellos
offerens. aut querelas suas ap̃ acta deponens. In
aliis aut̃ criminalib causis dignũ ẽ ut inscripti¬
ones ꝓponant᷑. quȩ magnitudinẽ uideł cͥminis
tp̃sꝙ designent. ut alterutrã partẽ digna t̃rere
accusator ł testis ꝓduci ñ debae. ne in causã suspiti

Expanded text:
uxoris suae accusare voluerit, quam ex suspicione ptionibus, sed etiam sine observatione proponitur. et querelam deferre voluerit, non ad stationarios decurrat, sed praesidalem adeat potestatem, aut libellos offerens, aut querelas suas apud acta deponens. § 5. In aliis autem criminalibus causis dignum est ut inscriptiones praeponantur, quae magnitudinem videlicet criminis tempusque designent, ut alterutram partem digna legum taccusator vel testis produci non debet, ne in causam suspici