comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& cum leua ueritis in sc̃ã & feceritis quae scã sunt qua¬
si medi camentum bonorum operum ur̃ orumxp̃s st &
dicite Et benedicite dñm. Vnde & apostolus dicit
In omnilo coleuantesmanus in maculatas : & bene¬
dicite dño: Quod cum que facitis referte addñm: ma
te dño: Qratiasagedño qui tibi dedit undedares
fatri : Magis tuagitogra tia sxp̃o quando dederis
quam frater quiate accepittibi agit gratias.
Cran de nobis beneficiũ prestant pauperes
peccatanostraquaeiamali t̃lauare ñpos¬
tum sicuta qua extinguit nem sic aelim osina
extinguit peccata : Hoc praestat aelimosina :
quod & baptisia : Quom odobaptisman obispeccata
dimittit : ita aelimosina nobis peccata dimittit: Sicut
aqua extinguit ignem : sic & aelymosina ex tinguit peccata :
peccatis enim : gehenne igne p̃parati sunt hos aut̃ extin¬
guit aelimo sina: Benedic catiñs exsionquife¬

Expanded text:
Et cum levaveritis in sancta, et feceritis quae sancta sunt, quaEt cum levaveritis in sancta, et feceritis quae sancta sunt, quasi medicamentum bonorum operum vestrorum Christus sit. Et benedicite Domino. Unde et Apostolus dicit: In omni loco levantes manus immaculatas : et benedicite Domino. Quodcumque facitis, referte ad Dominum.Domino: gratias age Domino, quia tibi dederit, unde des fratri. Magis tu agito gratias Christo quando dederis, quam frater qui a te acceperit, tibi agat gratias. Grande nobis beneficium praestant pauperes. Peccata, quae jam aliter lavare non postum est? sicut aqua exstinguit ignem: sic eleemosyna exstinguit peccata . Hoc praestat eleemosyna, quod et baptisma. Quomodo baptisma nobis peccata dimittit: ita et eleemosyna nobis peccata dimittit. Sicut aqua exstinguit ignem, sic eleemosyna exstinguit peccata. Peccatis enim gehennae ignes praeparati sunt. Hos autem exstinguit eleemosyna. Benedicat te Dominus ex Sion: qui fe
Abbreviated transcription (Latin):
ut & mihid& aliquis sit alistuero : stequidem dat
pauperipanem sed in pauperesiuimi seretumon il¬
lius : Ista mis ericordia nonx p̃ imiseri cordia sediui
misericor dia est: Omneergo quod facimus xp̃i
causa faciamus faciamus hiscõ: Siuemandu ca¬
mussiue bibimus omnia ln nomin exp̃ifaciamus:
Seribturas legimus psalmos edis cimus euan¬
gelia tenemus ꝓph& a sẽdiscimus: Non debemus hoc
Ita facereuts loriemur apud fratres sedutx p̃opla¬
ceamus udermo ipsius inorenostroresona
Solent Et uri solent & monachi solent a mulier culȩ
hoc interseabere certamen sut plus ediscant ser itu
dicit quiplus facit : Ceterum quod tuȩdiscisego
sacio magis iea operascribturm tenent quam
tuus sermoquiuanere sonat : In noctibus ex tollite
manus uestra sinscã : Leua temanꝰ cruces leua¬
te uexillum : Innoctibus leuatem anusuestras in sc̃a

Expanded text:
ut et mihi det aliquis, si talis fuero. Iste quidem dat ut et mihi det aliquis, si talis fuero. Iste quidem dat pauperi panem; sed in paupere sui miseretur, non illius. Ista misericordia, non Christi misericordia; sed sui misericordia est. Omne ergo quod facimus, Christi causa faciamus, faciamus in sancto. Sive manducamus, sive bibimus, omnia in nomine Christi faciamus . Scripturas legimus. Psalmos ediscimus, Evangelia tenemus, prophetas edisserimus: non debemus hoc ita facere ut gloriemur apud fratres, sed ut Christo placeamus: ut sermo ipsius in ore nostro resonet. Solent et viri, solent et monachi, solent et mulierculae hoc inter se habere certamen: ut plures ediscant Scripturdicit, qui plus facit. Caeterum si quod tu ediscis, ego facio: magis mea opera Scripturas tenent, quam tuus sermo qui vane resonat. In noctibus extollite manus vestras in sancta. Levate manus in crucem: levate vexillum. In noctibus levate manus vestras in sancta.
Abbreviated transcription (Latin):
quaeris humanos oculos quidrequiris ae limo sinatua
aputd inꝓeritos uide turcẽ aelimosina: Ceterum a¬
pitdd̃m iniuria est : In iuriamenimfacis fratrituo
Vis eum ui dentibus aliis mendicum ostendere
Quando ergo damus nondemus quasi denrõ sed de
xp̃i. Non debemus daro quasimendico sed quasi
fratrisios damus edamos carnalia ille datspiri¬
talia : Plus dat pauper. quamaccepit : Nos damuspa¬
nem qui in ipsadiȩ consumitur illȩ ꝓpaneredditnob̵
regnacaelorum: Ergo hoc dico ut quid quid facimus
faciamus inscõ ut quic quid faci. mus xp̃i causa facia¬
mus: Ceterum multis unt gentiles: quifaciunte¬
limosinam siuiderint aliquem praecis ã habere¬
manum si uiderimꝑ&dem habere cancero sum
& p̃utr ꝓdum statĩ a nimallius dolet : Vincitur humana
animanatura limisericordia & quid dicit : Eccogo
sitalis essemmniser quid faceremꝰ & sieri potest ui ta¬
lissim: Quismibidabit & ego debeo ergohuicdare

Expanded text:
quaeris: humanos oculos quid requiris? Eleemosyna tua quaeris: humanos oculos quid requiris? Eleemosyna tua apud imperitos videtur esse eleemosyna: caeterum apud Deum injuria est. Injuriam enim facis fratri tuo. Vis enim videntibus aliis mendicum ostendere. Quando ergo damus, non demus quasi de nostro, sed de dono Christi. Non debemus dare quasi mendico, sed quasi fratri. Nos damus carnalia; ille dat spiritualia: plus dat pauper, quam accipit. Nos damus panem, qui in ipsa die consumitur; ille pro pane reddet nobis regna coelorum. Ergo hoc dico, ut quod facimus, faciamus in sancto: aut quod facimus, Christi causa faciamus. Caeterum multi gentiles qui faciunt eleemosynam, si viderint aliquem praecisam manum habere: si viderint pedem habere cancrosum et putridum, statim animus illis dolet. Vincitur humana anima naturali misericordia. Et quid dicit? Ecce ego si talis essem, quid miser facerem? Et fieri potest ut talis sim, quis mihi dabit? Et ego debeo ergo huic dare:
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit addere & dicere inscã & hereticiuidentur
leuaremane & gentiles uidentur leua remanus.
& iude iuidenus leuaremanus : faciunt enim & ipsĩ
elemosinas siuiderint pauperenim anum porrigunt:
Quando uidaous dederii aelemosinam non netibi uide¬
tur leua remanum leuat quidem manum. sed nonle
estis indomodñi quistatis indomo dñi inatriis do¬
mus dĩ nr̃i: Quiestis serui dni quibus dixeram Ecce
quambonum & quã locundum habitare fr̃s in und
sic leuatemanus ut inscõ leuetis. hoc est ut consite
amin ixp̃m & quis quid facitis proxp̃o faciatis.
uirtutes ꝑqualitate facientis diuerse sunt uer
bicausa facit aelimosinamxp̃ianus. facit&
gentilis facitetiu dacius facit& aliusxp̃ia¬
nus uir scs̃. Inuenios aliquos dexp̃i anisideo da¬
re aelimosinam ut laudentur a populo: Siquan
Si solus f̃ueritmanus contractior est nondat
libenter. o tuxp̃iane rogattepauper. utdes ei ȩlimosinã.
quarenondas inocculto. seddas impublico: sit estem dm̃

Expanded text:
dicere, in sancta? Et haeretici videntur levare manus, et gentiles videntur levare manus, et Judaei videntur levare manus: Faciunt enim et ipsi eleemosynas: si viderint pauperem, manum porrigunt. Quando Judaeus dederit eleemosynam, nonne tibi videtur levare manum? Levat quidem manum, sed non leestis in domo Domini, qui statis in domo Domini, in atriis domus Dei nostri: qui estis servi Domini, quibus dixerat: Ecce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum : sic levate manus, ut in sancto levetis, hoc esacitis, pro Christo faciatis. Virtutes, pro qualitate facientis, diversae sunt. Ac si dicat: Facit eleemosynam Christianus: facit et gentilis, facit et Judaeus, facit et alius Christianus vir sanctus. Invenies aliquos de Christianis ideo dare eleemosynam, ut laudentur a populis. Si quaSi solus fuerit, manus contrahit: non dat libenter. O tu, Christiane, rogat te pauper ut des ei pecuniam: quare non das in occulto, sed das in publico? Si testem Deum
Abbreviated transcription (Latin):
nemsed a do perabona : Geterum et homicida xp̃m con¬
firetur. nonuenit ad illum dñs
quiamanu sipsius dñi aduentum non merenitur
unde scribtum est & inalio loco Inmanu linguȩr
uita: Ergo linguamanus hab & dicito : quare di¬
citur inmanu linguȩmors & uita uid etequedicat
dĩ monaudit linguamn ion uerba sodoperi
VQeunque aliquid loquitur & faciat precipitur
ergonobis innouissĩmopsalmo graduum : Innoc¬
tibus ex tollitemanus uestras in scã. leuate m¬

Expanded text:
nem sine opere bono. Caeterum et homicida Christum connem sine opere bono. Caeterum et homicida Christum confitetur, et non venit ad illum Dominus: quia manus ipsius Domini adventum non merentur. Unde scriptum est in alio loco: In manu linguae, mors et vita . Ergo lingua manus habet? Dicite, quare dicitur: In manu linguae, mors et vita? Videte quid dicat: Deus non audit linguam, non verba, sed opera: ut quicumque aliquid loquitur, et faciat. Praecipitur ergo nobis in novissimo psalmo graduum: In noctibus extollite manus vestras in sancta. Levate, i
Abbreviated transcription (Latin):
indie hoc est inficturo scło sinuncuiuamus in sacculon
Innoctibus extollitem anus uestras inscã : Voli mus
noli mus innoctibus sũmus: Quam diuin isto seculo
sumus innoc tibus sumus: Nox tenebras hab&:
Noctes autẽ tenebrarum istarum peccata sunt
hominum: ui deteergo quedcat: In noc tibus ex¬
tollitemanus uras in scã Dum inquid estis inisto
li tedimittere sed leuate : Heuate cũmor se sile¬
ua ueritis manus ura s̃ uincetur amalech si autẽ
dimiscritis superatur ih̃s : Simulq: c̃siderato
mysteri um Sinas leuamusmanus: uincitihs:
Sileua uerimusmanus nostras inboni soperibus :
perbona operanostraxp̃s superatdiabaldm
Manus autem inter praetantur in operibus:
Vndeecribitur: factus est sermo dñ i in manu
aqqei sermo qui factus est in manuhi eremiȩ ꝓpha&sȩ
Vtique sđmo dñin onfitiimanu sed inorfit Sedui¬
detes cribu rȩmisteria : D̃ nonuenit ad sermo¬

Expanded text:
in die, hoc est, in futuro saeculo: si nunc vivamus. In in die, hoc est, in futuro saeculo: si nunc vivamus. In noctibus extollite manus vestras in sancta. Velimus, nolimus, in noctibus sumus. Quamdiu in isto saeculo sumus, in noctibus sumus. Nox tenebras habet. Noctes autem istarum tenebrarum, peccata sunt hominum. Videte ergo quid dicat: In noctibus extollite manus vestras in sancta. Dum, inquit, estis in istolite demittere, sed levate. Levate cum Moyse . Si levaveritis manus vestras, vincitur Amalec. Si autem demiseritis, superatur Jesus. Simulque considerate mysterium. Si nos levamus manus, vincit Jesus. Si levaverimus manus nostras in bonis operibus, per bona opera nostra Christus superat diabolum. Manus autem interpretantur in operibus. Unde scribitur: Factus est sermo Domini in manu Aggaei: Sermo factus est in manu Jeremiae prophetae. Utique sermo Dei non fit in manu, sed in ore fit. Sed videte Scripturae mysteria: Deus non venit ad sermo
Abbreviated transcription (Latin):
bus non abetur. Sed sequenti psalmo est Quomodo
enimse quitur. in ipsõ psalmo Haudate nomon
dñi laudate seruidñm: Quistatis indomo dñi in a¬
triis domus dĩ nostri: Qm̃ ergo iste palmus hab& :
quistatis in domo dñi inhatriis domus dĩnostri: prop¬
tore aquidam putauit & inisto psalmo qui prȩcessit
quis tatis indomodñi debere addere in atriis domus
dinos tri: Quid autem signific& : In atri is domusdi
noferi& quȩ sit disferentia domus& atriorum
in soquent ꝓsalmocum lectus fuerit disseretur : In noctibus
extollite manus uestres in scã : Mundusiste inma lig¬
no possitus est& non estnobispugna aduersus car¬
nem & sanguinem sed aduersusrector estenebrarũ
istarum: undedicit & apostolus: Xox praeces sit dier
dutẽ ad propinquauit., Ergohoc saeculum noxest: Saccu¬
lum uero futurum dies est: unde dic̃& apostolus : Nox¬
inquid honest ambulemus : Quo modo uicturi sumus

Expanded text:
bus non habetur, sed in sequenti psalmo est. Quomodo bus non habetur, sed in sequenti psalmo est. Quomodo enim sequitur in ipso psalmo? Laudate nomen Domini, laudate servi Dominum. Qui statis in domo Domini, in atriis domus Dei nostri . Quoniam ergo iste psalmus habet: Qui statis in domo Domini, in atriis domus Dei nostri: Propterea quidam putavit et in ipso psalmo qui praecessit: Qui statis in domo Domini: debere addere: in atriis domus Dei nostri. Quid autem significet, in atriis domus Dei nostri, et quae sit differentia domus et atriorum, in sequenti psalmo cum lectus fuerit, disseretur. In noctibus extollite manus vestras in sancta. Mundus iste in maligno positus est , et non est nobis pugna adversus carnem et sanguinem, sed adversus rectores tenebrarum istarum . Unde dicit et Apostolus: Nox praecessit: dies autem appropinquavit . Ergo hoc saeculum, nox est. Saeculum vero futurum, dies est. Unde dicit et Apostolus: honeste ambulemus Quomodo victuri sumus
Abbreviated transcription (Latin):
minantur adño: om̃s serui dñialidetur huous queste¬
us sei edui decedugm̃tum: Aon iũ fficit solum ser
quistant alii quicadunt aliquisedent alii qui iacent. Ergo
arri anistant nominant xp̃m & eunominiani : & c&ere
hȩreses: ergostat me uideretur ergo illis darelicentia
as quomo disponas domum dĩquȩ ẽ aecclesia : Aeclesia non¬
in pari &ibus consistit sed indomatum ueritate: acedesia
ibiest ubi fides uera est : Ceterum ante annos quindecĩ
possidebant : Aecclesi a autemuer alla erat ub iuera
fideserat: Ergo uos benedicite h̃o quiestis seruid ñ
Nonẽpul chra laudatio inore peccatoris : Ergo uos
laudatequiestis seriuidũ & quiestis serui & statis
Quistatis: statuit inquit superpetrã pedes moos:
& ad morsen : Tuue rohic sta mecum: ds̃stetit in si¬
nagogadeorum : Quistatis : Nonubi cumque sed in
domo dĩ in atriis domus dĩnostri : In hebra icisuo lummini¬

Expanded text:
minantur a Domino. Omnes servi Domini. Videtur hucusque steminantur a Domino. Omnes servi Domini. Videtur hucusque stetisse. Sed videte augmentum. Non sufficit solum servqui stant: alii qui cadunt: alii qui sedent: alii qui jacent. Ergo Ariani stant? Nominant Christum et Eunomiani, et caeterae haereses: ergo stant? Ne videretur ergo illis dare licentiam as quomodo disponas domum Dei, quae est Ecclesia . Ecclesia non parietibus consistit, sed in dogmatum veritate. Ecclesia ibi est ubi fides vera est. Caeterum ante annos quindecim possidebant. Ecclesia autem vera illic erat, ubi vera fides erat. Ergo vos benedicite Domino, qui estis servi Domini. Non est pulchra laudatio in ore peccatoris . Ergo vos laudate, qui estis servi Domini, et qui estis servi, et statis. Qui statis? Statuit, inquit, supra petram pedes meos . Et ad Moysen: Tu vero hic sta mecum . Deus stetit in synagoga deorum. Et qui statis, non ubicumque: sed, in domo Dei, in atriis domus Dei nostri. In Hebraicis volumini
Abbreviated transcription (Latin):
fĩduciaos seruiqui: inuillis s̃ quantamilli qui coridiȩ minis¬
dixi : dñs nr̃ ihĩ xp̃s habeta ipse multam famili amha¬
betquia ñ ad faciem suam qua siminis trant. hab& x alios
iagris : Mon achos& uirgines egoputa ilhiec quiad
faciemminis trantdño suo sẽcula res autem quis quasii na¬
gro deronilia : Deniq: illi quis in agrsistospostulant
uerogent dm si quid necess arium habent : Quantam¬
ergo habent dignitatem qui coridieuident faciem dñi
tantam babem poenam sinegle gartiminis terum dñi
Solentem̃ seruimali quando s̃ inagro magistimer e dominã
nunt ⁊ samiliaritas sũp bi am tãcit & nosinitumondo
bemus de consũi etudine comtempnore bonitatẽ
es thẽriu peccati sedsẽrui dñi: om̃s seruidñi: Qui
slum dñm habetis dr̃im Om̃ sĩer uidñi: Quibusi ra
ñor imperit q̃uibus libido non regnat: quibusali apec¬
cata non regnant quibus nondominantus uicia illido¬

Expanded text:
fiduciam servi qui in villis sunt: quantam illi qui quotidie minisfiduciam servi qui in villis sunt: quantam illi qui quotidie minisdixi? Dominus noster Jesus habet et ipse multam familiam: habet quasi ad faciem suam, qui sibi ministrant: habet alios in agris. Monachos et virgines ego puto illos esse, qui ad faciem ministrant domino suo: saeculares autem, qui sunt quasi in agro, de familia sua. Denique illi qui sunt in agris, istos postulant ut rogent dominum, si quid necessarium habent. Quantam habent ergo dignitatem, qui quotidie vident faciem domini: tantam habent poenam, qui negligunt ministerli servi, quando sunt in agris, magis timere dominum: nunt, et familiaritas superbiam facit. Et nos igitur non debemus de consuetudine contemnere bonitatem s servi peccati, sed servi Domini. Omnes servi Domini, qui solum Dominum habetis Deum. Omnes servi Domini, quibus ira non imperat: in quibus libido non regnat: in quibus alia peccata non regnant: quibus non dominantur vitia, illi do
Abbreviated transcription (Latin):
auortasgat Etquiddicit Ecce qu ambonum & quam socun¬
inultimogra duump salmo qui insũmitate iuir tum congre¬
decuestis: Ante ergo quamporuonir&is ad quintũ
decimum gradum hocest ad ex celsum non potoaatis
benedicere dñm: Orgonuno dicouobis: O cenunc
benedicite dño duando dicitur ecce quo dimmodo
quod dicitus. Egoseruus ñisum sum mauir ture
hoc mereri: Quomodo quasil dignitu tenium¬
dicat quidicite goserut simperatoris sum: & nemo
uaudetaccederei ad seruum lmperatoris i fchi feinita
uadignatas est sediceredẽ serũu dñi Ande & posto¬
lus deseruit ute dñi gloriatur &i feribitir prin¬
& demor sedicitur: & non sicut morses famulus meus cui
locutussum sacie ad faciem udecequiddicat: Ceceris locũ¬
cus sum in uisione & inenigmate sed nonsicut morsi fimulo
meosuiloquutus sũm facie ad faciem: Ponamu sexemplum &
dicamus esscaliquem dñm ditissĩmum Iste h ab & familiam
hab& &ser uos quiss biminis irent : Num quid tantam habent

Expanded text:
quam jucunin ultimo graduum psalmo: quia in summitate virtutum congregati estis. Antequam ergo perveneritis ad quintum decimum graduum, hoc est, ad excelsum, non poteratis benedicere Domino. Ergo nunc dico vobis: Ecce nunc benedicite Domino. Quando dicitur, ecce: quodammodo quod dicitur: Ergo servus Domini sum? Summa virtus est hoc mereri. Quomodo? Quasi dignitatem vindicat, qui dicit: Ergo servus imperatoris sum, et nemo audet accedere ad servum imperatoris: sic infinita dignitas se dicere esse servum Dur, et scribit in prinEt de Moyse dicitur: Et non sicut Moyses famulus meus: cui locutus sum facie ad faciem . Videte quid dicat: Caeteris locutus sum in visione et in aenigmate: sed non sicut Moysi famulo meo, cui locutus sum facie ad faciem . Ponamus exemplum: Dicamus esse aliquem dominum ditissimum. Iste habet familiam: habet et servos qui sibi ministrent. Numquid tantam habent
Abbreviated transcription (Latin):
stellis dicit : Lic& par uaeas conspiciamur sedta mon
magna sunt.: Sicut enimnos si astendamus inmon¬
tomexcelsum & uideamus in sũbiecta uallehominem:
uidecur nobis quasi paruum quoddam it a &stello
magnesunt : ex altitudine enim paruȩ nobuident᷑:
stella enim quȩ uid&ur inbrittania : & ubique ipsa appar&:
Hocautem dicit ad eos quibus doxit uosestis lux mundi. Quidiui¬

Expanded text:
stellis dicit: licet parvas eas conspiciamus, sed tamen stellis dicit: licet parvas eas conspiciamus, sed tamen magnae sunt. Sicut enim nos si ascendamus in montem excelsum, et videamus in subjecta valle hominem, videtur nobis quasi parvum quiddam: ita et stellae magnae sunt, ex altitudine autem parvae nobis videntur. Stella enim quae videtur in Britannia, ubique et ipsa apparet. Hoc autem dicit ad eos quibus dixit: Vos estis lux mundi . Lu
Abbreviated transcription (Latin):
hocresertur ad fili um. & dodeorum ad patrem : patri
ergo & filio confitemur: pater enim infilio &filiuso:
patre: Qui facit mirabilia magnarolus: Prius dixit
& qm̃ dixit duas personas nundicit: qui facit mirabilia
magna solus ut nondicat᷑ duos deos : sc̃riptum estenim
li quie narrant gloriamdi : quiuostiti sunt imagine
caelestis : & sunt cadi qui non sunt uostiti imaginot¬
renibi in tellectu: in sapient ia . xp̃senimdi uirtur &di
sapientia: Sicut & in prouerbiis dicit & in ipsa sapien¬
tia : Quando faciebat caelos cumipso eram & cete¬
li&e dicat᷑ terta : superaquas Super aquaspendere : hocest̃ in inani
pendere : Tam̃ terrã nr̃am fundauit & firma¬
uit inbaptis iate : Nondixit sustuli taut exaltauit s
aut incaelos fecit ascendere : Saptisma enimpecca¬
tadimittit & qua side carcere liberat: Regnaaut̃
caelorum non potest̃ dona re: Si nenimaliquis ꝑope¬
ra & fidem intrauerit : non potest seturus ee: Qui
fecit luminaria magna secundum literam de

Expanded text:
Hoc refertur ad Filium, et Deo deorum, ad Patrem. Patri ergo et Filio confitemur. Pater enim in Filio, et Filius in Patre. Qui facit mirabilia magna solus. Prius dixit,norum: et quoniam dixit duas personas: nunc dicit, Qui facit mirabilia magna solus, ut non dicat duos deos. Scriptum est enim: eli qui enarrant gloriam Dei: qui vestiti sunt imagine coelesti et sunt coeli, qui non sunt vestiti imagine terreni in intellectu, in sapientia. Christus enim Dei virtus, et Dei sapientia. Sicut et in Proverbiis dicit ipsa Sapientia: Quando faciebat coelos, cum ipso eram ; eta super aquas pendere, hoc est, inani pondere: tamen terram nostram fundavit, et firmavit in baptismate. Non dixit sustollit, aut exaltavit, aut in coelos fecit ascendere. Baptisma enim peccata dimittit, et quasi de carcere liberat: regna autem coelorum non potest donare. Si non enim aliquis per opera, et fidem intraverit, non potest securus esse. Qui fecit luminaria magna. Secundum litteram de
Abbreviated transcription (Latin):
Subcapite ipsius lapis erat xp̃s : Nũ quã posuit sibi lapidem xo
caput : nisieo tẽpore quando ꝑsecutorem fugit: Quando¬
& habebat refrigeria carnis. lapidem non habebat ad caput
Recessit dedomosua: nudus recesiit in uirga. & statimin ipsa nocte
inuenit lapidem & posuit ad capuc suum: quiatalem habebat¬

Expanded text:
. Sub capite ipsius lapis, erat Christus. Numquam sibi posuit lapidem ad . Sub capite ipsius lapis, erat Christus. Numquam sibi posuit lapidem ad caput; nisi eo tempore, quando persecutorem fugit. Quamdi habebat refrigeria carnis, lapidem non habebat ad caput. Recessit de domo nudus, recessit in virga, et statim in ipsa nocte invenit lapidem, et posuit ad caput suum
Abbreviated transcription (Latin):
hocp interim secundum literxn: Ceterumsecun¬
dumi intellegentiam spiritalem quom odicitus pecca¬
tornterraes & interramibis sic &scõdicitur Celum
osa incelumibis : hoc to tum quare dixiuts cõscȩlum
probarem : Cȩlienarant gloriamdĩ & hoperamiũ
eius annunciatsis mamentum  aquȩ quae super
cȩlossunt laudent nomen dñi: Cȩlicaclorũ
dño quifecit caclum & terram : hic& terrenisi mus:
lic ambulemus interra: tamen conuersationos¬
tra incelis ẽstibihabemusmnuni cipitaciones nostras
uifecitea elum & t̃ram: Lic& peccatos: snoli de sp̃e¬
rare dñ somni potens : Multi deter ra cȩlisiunt
& multi decaelo t̃ra Infelixiudas caelum fuit & ter¬
ra factus est Paulus a postolus eotempore quo ꝑ sc̃¬
quȩ batur ecclesi amterraerat. Confessũs cst &
celum factus c̃st : Nec qui caelum est deb& eesecurus
ne q uiterra est deb& de sperare deuita. Iacob eo tem¬
pore quando fugebat inme sopotamiam fratrem sũũ
uenitad luzam & ibi inquidpo suitsibilapidem ad caput

Expanded text:
secundum litteram. Caeterum, secundum intelligentiam spiritualem, quomodo dicitur peccatori: terra es, et in terram ibis: sic et sancto dicitur, coelum es, et in coelum ibis. Hoc totum quare dixi? Ut sanctos coelum probarem. Coeli enarrant gloriam Dei, et opera manuum ejus annuntiat firmacoelos sunt, laudent nomen Domini . Coeli coelorum Domino: qui fecit coelum et terram . Licet terreni simus, licet ambulemus in terra, tamen conversatio nostra in coelis est. Ibi habemus municipationes nostras. Qui fecit coelum et terram. Licet peccator es, noli desperare: Dominus omnia poteset multi de coelo, terra. Infelix Judas coelum fuit, et factus est terra. Paulus apostolus eo tempore quo persequebatur Ecclesiam , terra erat. Confessus est, et coelum factus est. Nec qui coelum est, debet esse securus: nec qui terra est, debet desperare de vita. Jacob eo tempore quando fugiebat in Mesopotamiam fratrem suum, venit ad Luzam: et ibi, inquit, posuit lapidem ad caput
Abbreviated transcription (Latin):
quid scalam : d&erra ꝑtingentẽ ad caelum : & uidit iquidan¬
gelos descendentes: & ascendentes : uiditangelos decaelo
uenire ad cerram: & alios d&erra ad caelos ascendere: uul¬
tisscire quia lapisille quier at ad capudia cobxp̃serat lapis
angularis. lapis quemreprobauerunt aedificantes hic
faccus est incaput anguli. L.apisillequiscriptus est in reg¬
norum libro: abeneter lapis istex p̃sest: abene rerautẽ
interp̃tatur lapis adiutor : Consurrexit iquidia cobma¬
ne : & quid dixit ÷ haec inquid domus đie st̃ : & quid fẽcit :
tulau in quid oleum: & uxit lapidem: Nisimisteria intel¬
lexerimus scribturarum: cuius rationis erat. ut ungue¬

Expanded text:
uit, scalam de terra pertingentem ad coelum, et vidit, inquit, angelos descendentes et ascendentes. Vidit angelos de coelo venire ad terram, et alios de terra ad coelos ascendere. Vultis scire quia lapis ille qui erat ad caput Jacob, Christus erat lapis angularis? Lapis quem reprobaverunt aedificantes, hic factus est in caput anguli . Lapis ille qui scriptus est in Regnorum libro, Abenezer . Lapis iste, Christus est. Abenezer autem interpretatur, lapis adjutorii. Consurrexit, inquit, Jacob mane. Et quid dixit? Haec, inquit, domus Dei est. Et quid fecit? Tulit, inquit, oleum et unxit lapidem. Nisi mysteria intellexerimus Scripturarum; cujus rationis erat, ut unge
Abbreviated transcription (Latin):
imimouenit ad dio decimum: & pos tom̃ uis tute sumilitatẽ
bosit i d eastiae romhabemus urtutes : sinon isirtutes
burilitane dĩ eoronentur : Quidenim dixit. dñeno nost
tamtaduneo eneum ne que elatisun toculimci oncrgo

Expanded text:
immo venit ad duodecimum, et post omnem virtutem, humilitatem immo venit ad duodecimum, et post omnem virtutem, humilitatem posuit. Frustra enim habemus virtutes, si non ipsae virtutes humilitate Domini coronentur. Quid enim dixit? Domine, non est exaltatum cor meum: neque elati sunt oculi mei. Quo
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m sequamur inmontibus : Si quidem fratrue lis noster:
Quasi caprea & hrnulus ceruiorum transilit colles &
psallit permontes : Vnde & secundum ascensus ueritatem
Non a scendit incelospost resur reccionem deualle sed
demonte : Nos nisi uirticubus montes fuerimus ad cȩlum
non possimus as cerider e. Illienim hocest inmontibus
sion inuirtutibus fide i consessione in docmatum uerita¬
te illic est benedictio & uitausque in eternum : Vita
Extremus ÷ psalmus canttici gra duum: primus
gra duum psał. fuerat ad dñm cumtribularor cala¬
maui & ex audiuitme: In secundo conscenderat: leuauio¬
culos ineos inmontes: Intercio. lȩtatus sum in his quae dicta
sunt mihi : In quasto ad teleua uioculos in eos quiabitas incȩlo
Videte piomodo pau latim ascendit pergradus:
& ad sublimiora peruenit : H ongum est sĩ uellimus
singulorum psalmorum hoc est graduum : princi¬
pia dicere : uenitadtertium decium psaimũ

Expanded text:
Christum sequamur in montibus. Siquidem fratruelis noster Christum sequamur in montibus. Siquidem fratruelis noster quasi caprea, et hinnulus cervorum transilit colles, et salit per montes . Unde et secundum ascensus veritatem, non ascendit in coelum post resurrectionem de valle, sed de monte. Nos nisi in virtutibus montes fuerimus, ad coelum non possumus ascendere. Illic enim, hoc est, in montibus Sion, in virtutibus, in fide, in confessione, in dogmatum veritate, illic est benedictio. Et vitam usque in aeternum. VitaExtremus psalmus cantici graduum. Primus graduum psalmus fuerat: Ad Dominum cum tribularer clamavi, et exaudivit me; in secundo conscenderat: Levavi oculos meos in montes. In tertio: Laetatus sum in his quae dicta sunt mihi; in quarto: Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelo. Videte quomodo paulatim ascendit per gradus, et ad sublimiora pervenit. Longum est, si velimus singulorum psalmorum horum graduum principia dicere. Venit ad tertium decimum psalmum,
Abbreviated transcription (Latin):
dificiosumus: & quantiscĩ indesesto sunt.: quanti de nobis
non sunt in ecclȩ sia: &illiqui non sunt inecclȩsia. uer¬
santur in xp̃i ecclesia: Siergo sumus inecclesia siha¬
bemus fidem ecclessae : fidem a postolorũ : fidemxp̃i
dogmatumueritatẽ: montessumussion : Nolumus
esse nonualles sedimontession: hab&eni sionuallersuas:
h abet & campos.: Quicumque peccatos est uallas estsion non
est mons : Dicataliquis : detuo sensulo queris. Vocemus
tes taemesaiam: Eo tempore quo peccauerat sion postiul¬
tasuisone s ubidicitus. Visio contra idum eam uiss
contramo ab uisio contraedom & filios ammonꝰ. In ultimo
ponitur. Vissi o uallis son: Qm̃en imdefide sublimit atedes¬
cenderat propterea demonte inuallem corruit: Nos
ergo primum fugiamus ualles sioriueniamus ad campos de
campis ueniamus ad colles decollibus ueniamus admontos

Expanded text:
dificium sumus. Et quanti sancti in deserto sunt, quanti de nobis dificium sumus. Et quanti sancti in deserto sunt, quanti de nobis non sunt in Ecclesia, et illi qui non sunt de Ecclesia, versantur in Ecclesia Christi. Si ergo sumus in Ecclesia, si habemus fidem Ecclesiae, fidem apostolorum, fidem Christi, dogmatum veritates, montes sumus Sion. Nolumus esse de Sion valles, sed montes Sion. Habet enim Sion valles suas, habet et campum. Quicumque peccator est, vallis est Sion: non est mons Sion. Dicat aliquis: De tuo sensu loqueris. Vocemus testem Isaiam, eo tempore quo peccaverat Sion, post multas visiones, ubi dicitur: visio contra Idumaeam: visio contra Moab: visio contra Edom et filios Amon , in ultimo ponitur: visio vallis Sion . Quoniam enim de fidei sublimitate descenderat: propterea de monte in vallem corruit. Nos ergo primum fugiamus vallem Sion: veniamus ad campum, de campo veniamus ad colles: de collibus veniamus ad montes.
Abbreviated transcription (Latin):
cendentis . i Et animȩ quȩ desiderauerunt corpora: Si¬
quidem corpora. filii hominum sunt: Midetis quomodo¬
nes cits mani chei dogma consugit sicutenim mani chȩgdi¬
cunt animas desiderasse corpora humana & soci& aes¬
so uolupta idm corporumsio & isti quidicunt angelor
doñderassẽ corpora: hoc estfilias: hominum : Non ne
uobis iudontur ipsum dicero quodđ manicheiꝰ Hongum
est nunc contra illos dicero sed tantũmodo indicare uolui
do quo quasi uolum ineꝑocasionem istiussuum dogma
confirmant: hermon in lingua nostra interpi a& a tur
ANAT EMA hoc est condemnatio: Rosergo dñi
antefuit inpopulo iudaeorum: qui postea anathematizatus ẽ
Et benedictio illa quae antedescendebat inpopulũ anate¬
matizatum : postea descendit in montẽ sion : hocese inec¬
clesia : Nossit amende ecdesia sumus Ecdȩsia autem
dico dogmatum ueritatem xp̃i confessionem .  Nor in ae¬

Expanded text:
cendentes, et animae quae desideraverunt corpora. Sicendentes, et animae quae desideraverunt corpora. Siquidem corpora filiae hominum sunt. Vidistis quomodo Manichaei dogma consurgit? Sicut enim Manichaei dicunt animas desiderasse corpora humana, et sociatas esse voluptati corporum: sic et isti qui dicunt angelos desiderasse corpora, hoc est, filias hominum, nonne vobis videntur idipsum dicere quod et Manichaei? Longum est nunc contra illos dicere: sed tantummodo judicare volui, de quo volumine quasi per occasionem istius, suum dogma confirmant. Hermon in lingua nostra interpretatur, ἀνάθημα, hoc est, condemnatio. Ros ergo Domini ante fuit in populo Judaeorum, qui postea anathematizatus est, et benedictio illa quae ante descendebat in populo anathematizato, postea descendit in montem Sion, hoc est, in Ecclesiam. Nos, si tamen de Ecclesia sumus Ecclesiam autem dico dogmatum veritatem, Christi confessionem, nos in ae
Abbreviated transcription (Latin):
tes uirtutum sunt quaehabent singula euocessuas ::
Egressus ipsi sciscorum uocalis est: Si ue eninimanducamus
si uebibimus omnialn nomine dñi facimus. Minorapro¬
missimus: & malora diximus Sicut ros hermon quidescen¬
dit inmontẽsion. Ros hermon: Legimus quendam librũ
apocrip hum. Gotempore quo descende bant filiidĩ ad
filias hominum descendisse illos inmontem hermon
&ibi in issepastum. quo modouenirent adfilias homirũ
Ssibiea sociarent: Manifestisimus liberest & int a pocri¬
phos computatur. & u& eres int̃pr&es de ipsolocuti sun
nõnul ꝯnos autẽ dicimus nonin auctorita tem sed in commo¬
morationem Sicutros hermon quõ descendit inmontemsion
Heguincuius domlibr odeisto libro apocriphouamberciem
confirmantis. Quid enim dicit : filii in quid dĩ quide celis
descendebant. & uenerunt inhermon & concupierunt
filias hominum. angeliinquit sune decȩlestibus der¬

Expanded text:
tes virtutum sunt quae habent singulae voces suas, et tes virtutum sunt quae habent singulae voces suas, et egressus ipse sancti sanctorum vocalis est. Sive enim manducemus, sive bibamus, omnia in nomine Domini facimus . Minora promisimus, et majora diximus. Sicut ros Hermon qui descendit in montem Sion. Ros Hermon. Legimus in quodam libro apocrypho, eo tempore quo descendebant filii Dei ad filias hominum, descendisse illos in montem Hermon, et ibi inisse pactum, quomodo venirent ad filias hominum, et sibi eas sociarent. Manifestissimus liber est, et inter apocryphos computatur, et veteres interpretes de ipso locuti sunt: nonnulla autem nos diximus: non in auctoritatem, sed in commemorationem. Sicut ros Hermon, qui descendit in montem Sion. Legi in cujusdam libro, de isto libro apocrypho suam haeresim confirmantis. Quid enim dicit? Filii, inquit, Dei qui de coelis descendebant, venerunt in Hermon, et concupierunt filias hominum. Angeli, inquit, sunt de coelestibus des
Abbreviated transcription (Latin):
est et ã opĩca est & ratio est inpectore constitutis ẽ
ceterum fieripo testut aliquis habeat prudesitiam ut
habeat ã opiluu & non habeat sermonem: quicumq
habere : ho est manifestationes: hoc est ut qđ cũ¬
q mente conceperit. proferat : & om̃s docedt
& haecomnia frustra sunt sicastitas aut a & ornata
nonsuerit ideoronaest & cingit lumbos & mor
tificat. Deinde dicit᷑ quod habeat semoralia ut
qđ cum que in nobis inominio sum est & sordidum:
quasi hoc cingulo mundetur & motific&us: Deinde
dicitur: qm debeamus. habere podera. quod orn&
qua sipedesnostros& in ipsopodere diuersi floress̃:
Suntibimala granata suntibi &iam fimbrie: Qgo
puto quod & llamulier sanguinem fluens istam sim¬
briamtetigerit & sanata est: Deinde & hoc conside¬
rate: qm̃ ad extremos pedes inter mala granata eruit¬
& tintinnul& Et non ingre diebatur ponti s ex in
sc̃ã scõrum. niñ illatintinna bula persõnarent : Et¬
illa tintinnabula & illa mala granata diuersi ta¬

Expanded text:
est, λογεῖον, et ratio est, et in pectore constitutus est. Caeterum fieri potest ut aliquis habeat prudentiam, ut habeat λόγον, ut habeat sermonem. Quicumque hoc est, manifestationes, hoc est, ut quodcumque mente conceperit, proferat, et omne doceat. Et haec omnia frustra sunt, si castitas aucta et ornata non fuerit. Ideo zona est, et cingit lumbos, stringit et mortificat. Deinde dicitur, quod habeat femoralia, ut quodcumque in nobis ignominiosum est et sordidum, quasi hoc cingulo mundetur et mortificetur. Deinde dicitur quod debeamus habere poderem, quod ornet quasi pedes nostros. In ipso podere diversi flores sunt: sunt ibi malogranata, sunt ibi etiam fimbriae. Ego puto quod illa mulier sanguine fluens istam fimbriam tetigerit, et sanata est . Deinde et haec considerate: quoniam ad extremos pedes, inter malogranata erant et tintinnulae, et non ingrediebatur pontifex in sancta sanctorum, nisi illa tintinnabula personarent. Tintinnabula et illa malogranata, diversita
Abbreviated transcription (Latin):
Reuert&ur dolor eius in caput eius : & in uerticen
ipsius iniquitas eius descend& Vide quid dicat
Et incaput eius & inuerticem capitis: Cum autem¬
& iniquitas caput praemat & uerticem praemo
ubiest diaboli potentia : iste finis diaboli : Reue¬
teur dolor eius incaput eius : & inuerticem¬

Expanded text:
Revertetur dolor ejus in caput ejus et in verticem ipsius iniquitas ejus descendet. Vide quid dicat: et in caput ejus, et in verticem capitis. Cum autem iniquitas caput premit, et verticem premit, ubi est potentia diaboli? Iste finis diaboli. Revertetur dolor ejus in
Abbreviated transcription (Latin):
tristitia est: ibienimla&itia: her&i¬
ci in praesentirident : sed in futurolugebunt
Ios ue rom praesentilugemus : ut infuturo ride¬
amus: In a&ernum exultabunt: Quae erit
ex ultatio scõrum uirorum᷑ & habitabis
ingis: Pelices erunt quixp̃mhos pitem

Expanded text:
tristitia est, ibi vero laetitia. Haeretitristitia est, ibi vero laetitia. Haeretici de praesenti rident, sed in futuro lugebunt. Nos vero in praesenti lugemus, ut in futuro rideamus. In aeternum exsultabunt. Quae erit exsultatio sanctorum virorum? Et inhabitabis in eis. Felices erunt qui Christum
Abbreviated transcription (Latin):
DΟtΓΡΟΕΡΟΝ Debemus er golegero secundumn
titudinem impi&atum corum expelletos q uoddi
hoc est : ab impi&atibussuis multis Propter tua
misericor diam expelle eos: hoc est non sint inmuli
Qmplurimum impifuerunt & noluerunt decidere
a cogitationibussuis & impi&ates impi&atibus di¬
gent : & cotidie congregant & plures habent impias
propterea expelle eos: Vnde ab eaquae conseo¬
ditatem consequitur: Tucxpelleeos inde i
q̃mfidem non habent ecclesiae : nec uersentur
Tudñe pernaturam dulcis es: Sed quicumq
peccatores sunt &her&ici: naturam tude
dulcedinis uitiosuo uestunt in amaritudi nen
Et la&entur omnes quis perant inte: illiperi¬
ant: ecdesi asticila &entur : in a &er num
exultabunt Hicin aeternum non de pras¬
senti sacculo debemus dicere sed defuturo
Denĩ que non dixit insacculo exultabunt:
sed exultabunt defuturo dicitur : hiceni

Expanded text:
 ὕστερον πρότερον. Debemus ergo legere: Secundum  ὕστερον πρότερον. Debemus ergo legere: Secundum multitudinem impietatum eorum expelle eos. Quod dicit, hoc est: Ab impietatibus suis multis propter tuam misericordiam expelle eos, hoc est, non sint in multrpretari: Quoniam plurimum impii fuerunt et noluerunt decidere a cogitationibus suis, et impietates impietatibus augent, et quotidie congregant, et plures habent impietates, propterea expelle eos. Unde? Ab ea quaem consequitur. Tu expelle eos inde, ut quoniam fidem non habent Ecclesiae, ne versentur mine. Tu, Domine, per naturam dulcis es, sed quicumque peccatores sunt et haeretici, naturam tuae dulcedinis vitio suo vertunt in amaritudinem. Et laetentur omnes qui sperant in te. Illi pereant, et ecclesiastici laetentur. In aeternum exsultabunt. Hic, in aeternum, non de praesenti saeculo debemus dicere, sed de futuro. Denique non dixit, in saeculo exsultant, sed exsultabunt, de futuro dicitur. Hic enim
Abbreviated transcription (Latin):
ferant antichristum: Lucemproferunt. ut caelent
tenebras: ut perlucemducant adtnebras:
toesse ludicem. sciant terespicere.res. humanas.
uiliddicaturus infine es: &iam in praesenti ludica:
uigoueraliter iudicaturus es: nunc expas teludica:
ui patrem sentirenolunt : sentiant iudicem:
udna illos dĩ : quare : quacausa : sequitur
decant a cogitationibus suis : Si cnimin prae¬
sen reddideris illis quod merentur : Incipient
recedere a cogita tionibus suis malis: Egregie¬
dixit a cogitationibussuis : cotidie enim her&ici
utant᷑ dogmata sua: Denique  lul: ecde¬
ticus descripturis eruditus contenderit con
eos & descripturis scis coarguerit eos
tim requirunt quod aliud: nouum dogma
stpperiant : Non quȩrunt quo modo saluentur. sedqu¬
modo superent: propterea nunc diacit decidam
Secundum multitudinem : impi&atum eorum exi¬
le eos : : Nondixit : unde eos expellat. Decaeloeos
eapllat: deterraeos expellat s unde eos expellat sq

Expanded text:
ferant Antichristum. Lucem proferunt, ut celent ferant Antichristum. Lucem proferunt, ut celent tenebras, ut per lucem ducant ad tenebras. te judicem, sciunt te respicere res humanas. Qui judicaturus in fine es, etiam in praesenti judica. Qui generaliter judicaturus es, nunc ex parte judica. Qui patrem sentire nolunt, sentiant judicem. Judica illos, Deus. Quare? qua de causa? Sequitur: Decidant a cogitationibus suis. Si enim in praesenti reddideris illis quod merentur, incipiunt recedere a malis cogitationibus suisdixit, a cogitationibus suis. Quotidie enim haeretici immutant dogmata sua. Denique si vir ecclesiasticus de Scripturis eruditus contenderit contra eos, et Scripturis sanctis coarguerit eos, statim requirunt, quomodo aliud novum dogma reperiant. Non quaerunt quomodo salventur, sed quomodo superent. Propterea nunc dixit. Decidant Secundum multitudinem impietatum eorum expelle eos. Non dixit, unde eos expellat: de coelo eos expellat, de terra eos expellat: unde eos expellat Scr
Abbreviated transcription (Latin):
tas: describuntur her&ici describitur uir sangui¬
narius &dolosus quem ab hominabitur ds̃ sNon est
inore eorum ueritas: non habent xp̃m ueritatem inor
suo: qui a nec incordehabent: Coreorum uanum est
Vere enim insi diatur corher&i corum omnib quor de cipri
tpul chrum patens est guttõr corum ⁊ Infelicer sunt
her&ici : qui sepulchrasunt : dealbata plena ossibus mos¬
tuorum. Sepulchrum patens escguttur eorum
arrius : cunomius : c&eriher&iciuinguas sagittas
habent. faucessuas sepulchrum habent
epula brum patens est guttur eorum : Egregiedixit
pr s Quandocum que enim uult aliquis deceptus
intnreparatus est her&icus. & suscipit: Numquam
besici claudunt õssiium sed semper aperiunt:¬
su olo se dgebant: aliud in cordetenebant: aliud
instrmone pollicebantur : pi&atem loquebantur
& iipi&atem caclabant: xp̃m locuntur & ocultant
antichristum, Sciunt enim quod nemo possit induci. sip¬

Expanded text:
tas. Describuntur haeretici, describitur vir sanguitas. Describuntur haeretici, describitur vir sanguinarius et dolosus, quem abominabitur Dominus. Non est in ore eorum veritas. Non habent Christum veritatem in ore suo, quia nec in corde habent. Cor eorum vanum est. Vere enim insidiatur cor haereticorum omnibus quos decipit. Sepulcrum patens est guttur eorum. Infelices sunt haeretici, qui sepulcra sunt dealbata, plena ossibus mortuorum. Sepulcrum patens est guttur eorum. Arius, Eunomius, et caeteri haeretici linguas sagittas habent: fauces suas sepulcrum habent. Sepulcrum patens est guttur eorum. Et recte dixit, patens quandocumque enim vult aliquis deceptus intrare, paratus est haereticus, et suscipit. Numquam haeretici claudunt os suum, sed semper aperiuntsuis dolose agebant. Aliud in corde tenebant, aliud in sermone pollicebantur. Pietatem loquebantur, et impietatem celabant. Christum loquuntur, et occultant Antichristum. Sciunt enim quod nemo possit induci, si pro
Abbreviated transcription (Latin):
ab hominabitur eos dns: ego autem in multtu dinemiserio¬
diaduae Introibodne in domumituam.: illi miniquitati
sua egrediuntur dedomotua : ego intuamisericor dia ing¬
dior in domumtuam: Introibo indumumituam quae c
ecclesia: Ad orabo ad templum scmtuum intimor&uo
Ipsaestdomus quae & templum: Dñe deducme intua lusi¬
domuntuam &uo lointrare peruiã tuam receam se
qmi continuata semitis scandala ponunt in imicime &
indomumtuam irecupientem laqueor ponuntia litineri
Proptere a quae sote uttudirigas pedes meos : us que adi
nem inuiatua  meum est peder ponere inuiatua tui
est corrigere gressus meos: propter in imicos meos dir¬
ge in cons pectumeouamtuam: hoc est ui amtuam
reetam fac propter inimicos meos qui in sidi antur ni
Quae est autem istauiã lectio scripturarum  hoc est
ne inscripturistuis perquar ingredicupio in ecdesi
tuam corruã. Omnis enim quimale intellegit scrip¬
turas in uiadi corruit: q̃m non est inore eorumueri¬

Expanded text:
a est, et dolosus. Ego autem in multitudine misericordiae tuae, introibo in domum tuam. Illi in iniquitate sua egrediuntur de domo tua, ego in tua misericordia ingrediar in domum tuam, Introibo in domum tuam, quae est Ecclesia. Adorabo ad templum, etc. Ipsa est domus quae et templum. Domine, deduc me in tua jusin domum tuam et volo intrare per viam tuam rectam; sed quoniam continuata semitis scandala ponunt inimici mei, et mihi in domum tuam ire cupienti, laqueos ponunt in itinere; propterea, quaeso te, ut dirigas pedes meos usque ad finem. Meum est pedes ponere in via tua: tuum est corrigere gressus meos: Propter inimicos meos dirige in conspectu tuo viam meam. Hoc est, viam tuam rectam fac propter inimicos meos, qui insidiantur mihi. Quae est autem ista via? Lectio Scripturarum, hoc est, ne in Scripturis tuis, per quas ingredi cupio in Ecclesiam tuam, corruam. Omnis enim qui male intelligit Scripturas, in via Dei corruit. Quoniam non est in ore eorum veri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ noretis Qui lrascitur & maledicit nonest ausas dicere uer¬
t aureibamea auribus per cipedhie ned oprat sutd lauer¬
det aures suas: Intellege clamorem meumi c lamor
bi sc ripturis non uocis sed cordis est: Deniq admor¬
son dicitur: quid clamas adme cum morsesante
nonclamasr& : intellege lamorem meum: &asporto¬
lus: Elamanter in cordibus nr̃is abbapater : ditis
quiclamat non in cordeclamat sed in lingua clamat:
& quomodo dicit a postolus damantes in cordibinrĩs
qu anaoietun gemitus noster & conscientia de practatues
on sledt puptla beiinti. duciacud dieat. Momer aacoi
onol oe bumel ocaliquando pupilla oculi damt aud dm̃
ud quomodo clamamus in cordibus nostrasis quaendla geu
tadnmorepupiluoculinri clamat addñm: Nex meus

Expanded text:
maledicit, non est ausus dicere: Verba mea auribus percipe, Domine; sed optat ut Deus claudat aures suas. Intellige clamorem meum, etc. Clamor in Scripturis non vocis, sed cordis est. Denique ad Moysen dicitur: Quid clamas ad me ? cum Moyses ante non clamasset. Intellige clamorem meum. Et Apostolus: Clamantes in cordibus nostris, abba pater . Utique qui clamat, non in corde clamat, sed in lingua clamat. Et quomodo dicit Apostolus, clamantes in cordibus nostris? Quando igitur gemitus noster, et conscientia deprecatur, on sileatoculi mei: et aliquando pupilla oculi clamat ad Deum. Sed quomodo clamamus in cordibus nostris, quando cum gemeo tempore pupilla oculi nostri clamat ad Dominum. Rex meus
Abbreviated transcription (Latin):
serpens quilo quaebatur ad euam : qui regnat¬
ode Ca&era animalia lic& ambulent interra.
tamen non omne corpus interra idcens habent
Lic& habeant pedes in terra. tamen aliam partem
corporis sursum habent: Ca&erum diabolus
hoc est serpens & coluber antiquus secundum esa
totus in terra est: Et caput & reliquum corpus

Expanded text:
serpens, qui loquebatur ad Evam: quonhaeret. Caetera animalia licet ambulent in terra , tamen non omne corpus in terra jacens habent: licet habeant pedes in terra, tamen aliam partem corporis sursum habent. Caeterum diabolus, hoc est, serpens et coluber antiquus, secundum Isaiam totus in terra est : et caput et reliquum corpus
Abbreviated transcription (Latin):
hendat : Nouissima inimica destructa est
mors : Et conculc& interram uitam meam:¬
meis mala red didi promalis: non resurgã
xsurge dñe iniratua : Qnm te nonsenserunt per
benefcia : sentiant per iracundiam. Ex altare
infinibus in imicorum meorum: Pro iimicis rogat
ut in imicorum finibus ex alt&ur: Cum enim ini¬
miciesse cessauerint: tunctudñe ex altaberis
tae : Hoc nos dicimus hoccredentes loquimur
emper enim personae mutantur. in psalmis.
iultum est nunc si uellimus dicere. inquid quan¬
te personae mutantur: Exsurge dne ds̃ meus
inpraecepto quod mandasti, Hoc nos dicimus:
ronobis passuses pronobis crucifixus es : ex surge

Expanded text:
a animae inimica destructa est mors. Et conculcet in terra vitam meammeis mala reddidi pro malis, non resurgam. Exsurge, Domine, in ira tua. Quoniam te non senserunt per beneficia, sentiant per iracundiam. Et exaltare in finibus inimicorum meorum. Pro inimicis rogat, ut in inimicorum finibus exaltetur. Cum inimici esse cessaverint, tunc tu, Domine, exaltaberis etc. Hoc nos dicimus: hoc credentes loquimur. Semper enim personae mutantur in Psalmis. Multum est nunc si velimus dicere in quot, quantae personae mutentur. Exsurge, Domine Deus meus, in praecepto quod mandasti: hoc nos dicimus, pro nobis passus es, cruci
Abbreviated transcription (Latin):
istud Hocest si feciilli aliquid mali: siest iniqui¬
tas inmanib: meis : Si red didir&ribuentibur
mibimala Vide quid dicat Ego promalis bo¬
na reddidi ille probonis mala : Manifesiũ
estigitur : qm̃ contra saulpsalmur est: Et¬

Expanded text:
istud, hoc est, si feci illi aliquid mali. Si est iniquiistud, hoc est, si feci illi aliquid mali. Si est iniquitas in manibus meis, si reddidi retribuentibus mihi mala. Vide quid dicat: Ego pro malis bona reddidi, ille pro bonis mala. Manifestum est igitur quoniam contra Saul psalmus est.