comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nec ip̃e faciant quod siolunt
ut opus eaꝵ ꝑficiatis. Si nõ
tibi in totum̃ ceditur. Noli
et tu cedere. prius equetur
pugna. ut sit alñ uictoria..¬

Expanded text:
nec ipsae faciant quod volunt, ut opus earum perficiatis. Si non tibi in totum ceditur, noli et tu cedere. Prius aequetur pugna, ut aliquando sit victoria.
Abbreviated transcription (Latin):
tems bubites archam dĩ
ẽẽ catholicam eccłiam. et ĩtͣ
eam usq infinem scłi. frũ¬
co nixtas paleas contineri
hoc ẽ bonis males sacramĩtoꝵ
coĩone misceri. Et monii ꝓ¬
fessione sine clericorum siue
eẽ simus et malos. Nec pro
malis bonos deẜ endos. si pro
bomis malos in qnͣtum exi¬
git fidei et caritatis ratio. tol
nec posse aliquem intra eccłiã
catholicam recte credentem.
bñq uiuentem alieno iqmͣ
macłari pcc̃o. si nimꝙͣ peccati
nec consensumi prebeat nec
fauorem. Uciliterq males a
bonis intra ecc̃iam tollerari.
tur. ut uidentes et audiente
que bonasunt. mala sua res¬
puant iudicãdos se a deo pro
Suis malis opib respiciant
atq ita preuenti dono gr̃e
de suis miquitatibus con¬
fuindantur. et ad bonamin¬
cam cõstitutis iinc debere
oꝑum dissimilitudine seꝑa¬
ri. Ut cim quibus cõicant¬
diuina sacͣmenta non hẽant
mala opera. quibus illi sunt
criminosi cõmñia. In fine
u̾o scłi bonos a malis etiam

Expanded text:
tenus dubites, aream Dei esse catholicam Ecclesiam, et intra eam usque in finem saeculi frumento mixtas paleas contineri, hoc est, bonis malos Sacramentorum communione misceri: et in omni professione, sive clericorum, sive bonos simul et malos. Nec pro malis bonos deserendos, sed pro bonis malos, in quantum exigit fidei et charitatis ratio, toleNec posse aliquem intra Ecclesiam catholicam recte credentem beneque viventem, alieno unquam maculari peccato, si cuiquam peccanti nec consensionem praebeat, nec favorem: utiliterque malos a bonis intra Ecclesiam tolerari, tur, ut et videntes et audientes quae bona sunt, mala sua respuant, et judicandos se a Deo pro suis malis operibus contremiscant; atque ita praeveniente dono gratiae, de suis iniquitatibus confundantur, et ad bonam vicam constitutis nunc debere operum dissimilitudine separari; ut cum quibus divina communicant Sacramenta, non habeant mala opera, quibus illi sunt criminosi, communia. In fine vero saeculi bonos a malis etiam
Abbreviated transcription (Latin):
aream suam. Et congrega¬
bit tricicum in horreum.
Paleas autem conburet ig¬
diciumiustum segregabit
istes ab m̃stis. bones a ma¬
lis. rectos a ꝑuersis. boncs
consticuet adextris. malo
Asmnistris. Et ex eins ore i¬
stietermq indicii sempicer¬
na atq ĩcõmutabili prola¬
ta sm̃a iniqui omnes ibũt
inconbustionem eternam
Iusti aut inuitam eterna.
Iiqui semꝑ arsuri cũ dẏa¬
cibolo. Iusti aũt regnaturi sñ

Expanded text:
suam, et congregabit triticum suum in horreum, paleas autem comburet igjudicium justum segregabit justos ab injustis, bonos a malis, rectos a perversis: bonos constituet a dextris, malos a sinistris; et ex ejus ore justi aeternique judicii sempiterna atque incommutabili prolata sententia, iniqui omnes ibunt in combustionem aeternam, justi autem in vitam aeternam : iniqui semper arsuri cum diabolo, justi aut
Abbreviated transcription (Latin):
Ab¬
scicenda st̃ de agro nr̃o cũcta que
pũgere. et lacerare cõsuenerũt.
ne aimꝰ agricultoris ĩpofẜone
sua malignis sentib inserat
cũq igniferi fomitis sulphurã¬
tib fłamis. scatens fornax ebul¬
liens caris estuat. ne una qui
dẽ scintilla seruata. maiora con¬
ferat incẽdia.

Expanded text:
abscidenda sunt ergo de agro uestro cuncta quae pungere et lacerare consueuerunt, ne animus agricultoris in possessione sua malignis sentibus inseratur. sa quaecumque igniferi fomitis sulphurantibus flammis scatens fornax ebullientis carnis exaestuat, ne uel tenuis quidem scintilla seruata maiora conflet incendia.
Abbreviated transcription (Latin):
sub quo totum cũ quo totũ
ĩ quo totũ. Deus aquo oĩa
ꝑ quẽ oĩa in quo oĩa. Deus
inquẽ nos fides excitat spes
erigit. caritas nĩgit. Deus qͥ
petere ibes et inueniri facis
et pulsantib aperis. Deus a
quo adu̾ti est cadere. In quẽ
cõn̾ti est resurg̾e. in qͦ man̾e ẽ
consistẽ. Deus quẽ nẽo amit¬
cit. nisi deceptꝰ Nemo q̃rit n
admoĩtꝰ. Nemo ĩuenit nisi
purꝰ. et purgatꝰ. Deus quẽ
nescire moiͣ est. quẽ nosse uiu̾e
est. quẽ sꝑn̾e ꝑire est. cuiẜui¬

Expanded text:
sub quo totum, cum quo totum, in quo totum. Deus a quo omnia, per quem omnia, in quo omnia. Deus cujus nos fides excitat, spes erigit, charitas jungit. Deus qui petere jubes, et invenire facis, et pulsantibus aperis . Deus a quo averti cadere est, in quem converti resurgere, in quo manere consistere. Deus quem nemo amittit nisi deceptus, nemo quaerit nisi admonitus, nemo invenit nisi purus aut purgatus. Deus quem nescire mori est, quem nosse vivere est, quem spernere perire est, cui se
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ hr̃e Deus cuiꝰ pietatis oꝑe.
et bñ ẜuit subiectus. et bñ do¬
minat᷑ p̾latus. Et ideo sine te
nemo eoꝵ recto incedit tramite
uł ordine. Deus ĩuisibił et ĩm̃¬
se ineffabłis et eterne ĩcõphen¬
sibilis et incorporee. ĩmortalis
et ꝓpecue ĩcõmutabił. et ĩcircũ¬
est. qr simplex es et diuidi nõ
potes. Tnes deus niuus et
uerꝰ deus pius et rex magnꝰ¬

Expanded text:
. Deus cujus pietatis ope et bene servit subjectus, et bene dominatur praelatus; et ideo sine te nemo eorum recto incedit tramite vel ordine. Deus invisibilis et immense, ineffabilis et aeterne, incomprehensibilis et incorporee, immortalis et perpetue, incommutabilis et incircumest; quia simplex es, et dividi non potes. Tu es Deus meus vivus et verus, Deus pius, rex m
Abbreviated transcription (Latin):
tistas. Non affamus stat᷑as
dolosas. ubi appendamꝰ quod
uolumis. et qũo uolumus
pro arbitrio nrõ dicentes. hoc
Afferamus dinam stoteram
descripturis scĩs. taꝙͣ de che¬
sauris dnicis. et in illa quid
sit grauiꝰ appendamus ĩmo
non appendamus. Sed adno
appensa recognoscamus. tp̃re¬
enim illo quo dominꝰ pͥora de¬
licta recentib penaꝵ exẽplis
cauenda mostranit. et ydolũ
fabricatum atq adoratum ẽ.
et prophicis liber ira concẽp¬
toris incensꝰ. et scisma tẽpta¬
tum ydolatria gladio punita
est. Exustio libri bellica cede.
et peg̾na captiuitate scisma
hyatũ terre sepultis auctori¬
b iuius et cet̾is. celesti igne
consumptis. Quis iam du¬
bitauit hoc ẽẽ scełatiꝰ cõmissũ
quod ẽ granins iudicatum
Non m̃cti. S conflicti tradi¬
tores. qui si libres non incen¬
dendes cradidissent. S ees ip̃i
suis manib incendissent.
minoris fuissent utiq scelis
qmͣ si scisma cõmittent. qr
illud mitius. istud granius

Expanded text:
ticorum? non adferamus stateras dolosas, ubi appendamus quod uoluØluS et quomodo uolumus, pro arbitrio nostro dicentes: hoc adferamus diuinam stateram de scripturis sanctis tamquam de thensauris dominicis et in illa quid sit grauius appendamus, immo non appendamus, sed a domino appensa recognoscamus. tempore illo, quo dominus plicta recentibus penarum exemplis cavenda monstravit, et ydolum fabricatum atque adoratum est, et propheticus liber ira regis contemptoris incensus, et scisma temptatum: ydolatria gladio punita est, exustio libri bellica cede et peregrina captivitate, scisma hiatu terrae, sepultis auctoribus vivis et ceteris celesti igne consumptis. Quis iam dubitaverit, hoc esse sceleratius commissum, quod est gravius vindicatumonuicti sed conficti traditores? qui non si libros incendendos tradidissent, sed eos ipsi suis manibus incendissent, minoris fuissent utique sceleris quam si schisma committerent, quia illud mitius, illud grauius
Abbreviated transcription (Latin):
Quonia
uite. ita bellum paci utoetur
ẽẽ contrarium merito querit᷑
sicut pax in bonor finib p̾di¬
cata est. ita laudata qd̾ uł q̃le
bellum eõrio in finib maloꝵ
possit intelli. Ueꝵ qui hoc querit
attendat quid in bello noxium
pinciosumq sit. et uicebit nich
aliud qm̈ reꝵ eẽ inter se aduer¬
sitatem atq conflictum. Qued
g̾ bellum grauius atq amarius
excogitari pot qmͣ ubi uoluntas
sic aduersa esi passioni. et pas¬
sio uoluntati. ut mlliꝰ eorum
uictoria tales mrmicicie finian¬
tur. Et ubi sic confligitur cum
ip̃a natura corporis uis doloris
aut neutrum alteri cedat. Hic
at̃ qñ contĩgit iste conflictus.
aut dolor uincit. et sensũ mors
adimit natura uincit et dolo¬
rem sanitas tollit. Ibi autẽ et
dolor ꝑmanet ut affligat. et nͣ
ꝑdurat ut sentiat quia utrũq
idõ nõ defficit. ne pena defficiat.

Expanded text:
quoniam uitae, ita bellum paci uidetur esse contrarium: merito quaeritur, sicut pax in bonorum finibus praedicata est adque laudata, quod uel quale bellum e contrario in finibus malorum possit intellegi. Verum qui hoc quaerit, adtendat quid in bello noxium perniciosumque sit, et uidebit nihil aliud quam rerum esse inter se aduersitatem adque conflictum. Quod igitur bellum grauius et amarius cogitari potest, quam ubi uoluntas sic aduersa est passioni et passio uoluntati, ut nullius earum uictoria tales inimicitiae finiantur, et ubi sic confligit cum ipsa natura corporis uis doloris, ut neutrum alteri cedat? Hic enim quando contingit iste conflictus, aut dolor uincit et sensum mors adimit, aut natura uincit et dolorem sanitas tollit. Ibi autem et dolor permanet ut adfligat, et natura perdurat ut sentiat; quia utrumque ideo non deficit, ne poena deficiat.
Abbreviated transcription (Latin):
ei ꝓdest. Qnͣtum gͦ bonum
ẽ sine quo ad eternam uitã
neminem tanta bona ꝑduct̃.
Ipã u̾o dilectio siue caritas nã
uniꝰ rei nomen est utrũq si¬
heãt eam qui non loquatur
linguis. nec ht̃ ꝓph̾iam. nec
omĩa scit sacramenta om̃ez
at uel aliqua nccitate prohi¬
bitus non tradat corpus suũ
ut ardeat. Si tał passionis ulła
cemptatio est ꝑduxit adreg¬
num ita ut ip̃am fidem fidẽ¬
non faciat utilem nisi caritaᷤᷤ
Sine caiͣtate quippe

Expanded text:
ei prodest . Quantum ergo bonum est sine quo ad aeternam vitam neminem tanta bona perducunt! Ipsa vero dilectio vel charitas nam unius rei nomen est utrumqhabeat eam qui non loquitur linguis nec habet prophetiam nec omnia scit sacramenta omnemqat uel aliqua necessitate prohibitus, nec tradit corpus suum, ut ardeat, si talis passionis nulla temtatio est, perducit ad regnum, ita ut ipsam fidem non faciat utilem nisi caritas. sine caritate quippe
Abbreviated transcription (Latin):
lentiꝰ solum est. qd̾ diuidit
inter filios regni eterni. et fili¬
os ꝑditionis eterne. Dantur
et alia per spm̃n sanctum mu¬
nera. Sed sine caritate uich
ꝓsunt. Nisi ergo tm̃ imꝑtiatur
et ꝓxiiii faciat amatorem.
a sinstra non crausfẽtur ad

Expanded text:
lentius, solum est quod dividit inter filios regni aeterni et filios perditionis aeternae. Dantur et alia per Spiritum sanctum munera, sed sine charitate nihil prosunt. Nisi ergo tantum impertiatur et proximi faciat amatorem, a sinistra non transfertur ad
Abbreviated transcription (Latin):
decus nes pp̃ea non delectat
qm̃ parti eius pro condictõe
nr̃e mortatitatis intexi innu̾¬
sum euu particule que nes of¬
fendunt. satis apte decẽterꝙ¬
cõueniunt sentire nõ possimiꝰ
unde nob̾ in quib eam contẽ¬
plari minus ydonei sumꝰ.rec¬
tissime credenda p̾cipitur ꝓu¬
dentia conditoris ne tanti ar¬
tificis opus in aliquo rep̾hen¬
dere. nanitate humane ten̾n¬

Expanded text:
decus nos propterea non delectat, quoniam parti eius pro condicione nostrae mortalitatis intexti uniuersum, cui particulae, quae nos offendunt, satis apte decenterquconueniunt, sentire non possumus. Unde nobis, in quibus eam contemplari minus idonei sumus, rectissime credenda praecipitur prouidentia Conditoris, ne tanti artificis opus in aliquo reprehendere uanitate humanae te
Abbreviated transcription (Latin):
dicebas credere te non debẽ
non quod underes. Aut ex¬
Encecus corpore. Aut intrin¬
secus corde. Ecce ex corde tuo
credis cordi tuo. et quo nec
carnis nec mentis dirigis
amatur fices. si in te nulla
sit fides mutua qua credas
quod in illo non uites qm¬
uis homo possit fallere fin
sinoçere non cogitat. camẽ
expectando ate aliquam cõ¬
moditatem simulat quam

Expanded text:
dicebas, te credere non debere, nisi quod videres aut extrinsecus corpore, aut intrinsecus corde? Ecce ex corde tuo, credis cordi non tuo; et quo nec carnis nec mentis dirigis amatur fides, si non in te mutuo illa sit fides, qua credas quod in illo non vides. Quamvis homo possit et fallere fingsi nocere non cogitat, tamen exspectando a te aliquam commoditatem, simulat, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑ illud. ut contẽpier̃
delectationem dĩ. Ibi enm
gandebo de sccio non timebo
adu̾sarium. Ibienim contẽ¬
plabor. Ubi mecum erit ami¬
cus. non calupmator ĩmni¬
cus.

Expanded text:
uid? Ut contempler delectationem Domini . Ibi enim gaudebo de socio, non timebo de adversario: ibi enim contemplator mecum erit amicus, non calumniator inimicus.
Abbreviated transcription (Latin):
23. Non frustra putari põt ab
incio temporis dyabolu suꝑbia
cecidisse. nec fuisse ullũ antea
tempꝰ quo cũ angłis scĩs placa¬
minꝰ ait. Ille homicida erat abũ¬
cio. et in mitate non stecit. utͣꝙͣ
abiuitio incelligamꝰ non solum
ꝙ homicida fuit. s etiam ꝙ in ni
Abĩitio ergo homicida dyabolus.
quia ip̃e occidit hoiẽm p̾mũ ãte
ꝙ̃ millus hoĩm fuit. In u̾itate ãt
non stetit. et hoc abinitio ex qͤ
creatꝰ est qui staret si stare nolu¬
isset.

Expanded text:
 frustra putari potest ab initio temporis diabolum superbia cecidisse nec fuisse ullum antea tempus, quo cum angelis sanctis pacaminus ait: ille homicida erat ab initio et in ueritate non stetit utrumque ab initio intellegamus, non solum quod homicida fuiab initio ergo homicida diabolus, quia ipse occidit hominem primum, ante quem nullus hominum fuit. In veritate autem non stetit, et hoc ab initio, ex quo ipse creatus est, qui staret, si stare voluisset.
Abbreviated transcription (Latin):
angłis qui dolorib et miẜia
dampnatoꝵ pascũtur. et pro
ista maliuolẽçia bonor libera¬
cõne corꝙ̃tur. Ita ordĩantur
õs officus et beneficus suis.ĩ
pulcritudĩe uniu̾sitatis.

Expanded text:
angelis, qui doloribus et miseria damnatorum pascuntur, et pro ista malevolentia bonorum liberatione torquentur. 76. Ita ordinantur omnes officiis et finibus suis in pulchritudi
Abbreviated transcription (Latin):
iracũdie. dĩe scripture nõiant.
Quis ip̃i nesciant. quio de se
agatur boi. hiis siłes st̃ hõies.
qui gautẽt miserus alienis. et
risus sibi ac ludicra spectacła ex¬
hibent. uel exhiteri uolũt. eu̾sio¬
nib et errorib alioꝵ. atq ita ĩ
hus oĩb boni admonẽtur. et
ex̾centur et uĩcũt. et triũphãt.
et regnãt. Mau u̾o decipiũtur
cruciantur iũcũtur. dãpnãtur.¬

Expanded text:
iracundiae, divinae Scripturae nominant, quamvis ipsi nesciant quid de se agatur boni. His similes sunt homines qui gaudent miseriis alienis, et risus sibi ac ludicra spectacula exhibent, vel exhiberi volunt eversionibus et erroribus aliorum. Atque ita in his omnibus boni admonentur, et exercentur, et vincunt, et triumphant, et regnant. Mali vero decipiuntur, cruciantur, vincuntur
Abbreviated transcription (Latin):
et apud ip̃m qui nich in oꝑe suo
laborat plus quies qmͣi oꝑatio
ualeat. Hoc quide in oĩb uobis
euangłium ĩtimat. Uñ saluator
nr̃ meliorẽ ꝑtẽ dicit marie que
sedens ad pedes eiꝰ requiesçebat

Expanded text:
et apud ipsum, qui nihil in opere suo laborat, plus quies quam operatio ualeat. hoc quidem in hominibus euangelium nobis intimat, ubi saluator noster meliorem partem dicit Mariae, quod sedens ad ped
Abbreviated transcription (Latin):
Eic nr̃is temporibus
ĩta mrta talia. Et si non
talia tñ qr in aꝑtam consu¬
ecudinem iam uen̾unt. ut
pro hiis non solum excoĩca¬
re aliquem laicum non au¬
deamus. Sed nec cłicum de¬
gradare. 2nde cum exp̃o¬
nerem ante aliquot amcs
epłam ad Gal. in eo ip̃o loco
ubi ait aꝑłs. Timeo ne for¬

Expanded text:
ic nostris temporibus ita multa mala, etsi non talia, in apertam consuetudinem jam venerunt, ut pro his non solum excommunicare aliquem laicum non audeamus, sed nec clericum degradare. Unde cum exponerem ante aliquot annos Epistolam ad Galatas, in eo ipso loco ubi ait Apostolus, Timeo vo
Abbreviated transcription (Latin):
Fuerũt ani a diluuio
usq ad abrahan. mille septua¬
ginta duo. Em uulgatam edi¬
tõnẽ. ħ ẽ. interp̾tũ septuagĩta.
In hebreis aũt codicib. pauçio¬
res anos phibent ĩueir.¬

Expanded text:
ue anni a diluuio usque ad Abraham mille septuaginta et duo secundum uulgatam editionem, hoc est interpretum septuaginta. Iu Hebraeis autem codicibus longe pauciores annos perhibent inuenir
Abbreviated transcription (Latin):
docens etiam regłam locu¬
tionis qua comꝑatiuus gra¬
dus qd̾ ancepõitum est anget
non quod aute factum ẽ ĩ ꝓͦ¬
bat. et adiungis. Sicut bene
et melius. Male et peins.¬
ex illis lictis. ubi uerbo di¬
discimus quomodo cõpati¬
nus gradꝰ non semꝑ angeat
bat eciam cui cõpatur. Inde
eiuo. dn meliora piis erro¬

Expanded text:
docens etiam regulam locutionis, qua comparativus gradus quod ante positum est auget, non quod ante factum est improbat, et adjungens, Sicut bene et melius, male et pejusex illis litteris, ubi uerba didicimus, quomodo conparatiuus gradus non semper augeat inprobet cui conparatur. inde est: di meliora piis
Abbreviated transcription (Latin):
bet ip̃a: et facis. Iubet xp̃s. uͭ
uestias ꝑaupe. et nõ facis In¬
bet auaricia. ut frautẽ facias.
et hoc potius facis. Si hec ita
st̾. et si talis es. noli tibi ꝓmit
Diligo xp̃m. Qui diligitis do
paret te dilig̾e ꝙ bonũ ẽ. si in¬
uẽtus fuis odisse qd̃ malũ ẽ.

Expanded text:
bet ipsa, et facis. Jubet Christus ut vestias pauperem, et non facis; jubet avaritia ut facias fraudem, et hoc potius facis. Si haec ita sunt, si talis es, noli tibi multuDiligo Christum. «Qui diligitis Dominum, paret te diligere quod bonum est, si inventus fueris odisse quod malum est:
Abbreviated transcription (Latin):
nonsũ deꝰ Int̾rogaui celũ sole¬
sinnꝰ deus quẽ queris inqͥũt.
et dixi oĩb hiis que circũstãt
fores carnis mee. Dicite michi
de dõ meo ꝙ ues non estis. dici¬
te mͥ de eo aliquid. Et exclama¬
ũunt uoce magna. ip̃e fecit nos
Interrogacio mea intentio ma.
et responsio eoꝵ sp̃ẽs eoꝵ¬

Expanded text:
non sum deus. interrogaui caelum, solenon sum deus. interrogaui caelum, solesumus deus, quem quaeris", inquiunt. et dixi omnibus, quae circumstant fores carnis meae: dicite mihi de deo meo, quod uos non estis, dicite mihi de illo aliquid. et exclamauerunt uoce magna: ipse fecit nos. interrogatio mea intentio mea et responsio eorum species eor
Abbreviated transcription (Latin):
Quid amo cũ te amo nõ spẽm
corporis neq decus corporis. nõ
cãdorẽ lucis. Istis amicũ occulis/.
non dulces melodias cancilena¬
rũ oĩmodaꝵ. non floꝵ et inguẽtoꝵ
et aromatũ suauẽ olentiam nõ
manna aut mel non m̃bra ac
ceptabilia carnis amplexibus
Non ħ̾ amo cũ amo deũ meum
et tñ amo quãdam lucem. et
quãdam uocẽ et quẽdã odorem
et quẽda cibũ et quẽdã ample¬
xuiii ĩt̾ioris hoĩs mei ubi fulget
aĩe mee quod nõ capit locꝰ ubi
sonat qd̾ rapit cempus ubi
olet qd spargit flatus. et ubi
sapit qd̾ non minuit edacitas
et ubi heret quod nõ diuellit
saçiecas hoc ẽ quod amo cum
dñi meũ amo. Et quid ẽ hoc.
Int̾rogaui t̾ram et dixit nõ sũ.
Et q̃cunq ĩ ea suit. Idem cõfessa
sũt. It̾regaui mare et abisses et
repcilia aĩaꝵ uiuaꝵ. Et respon¬
dunt. Nõ sumꝰ deꝯ tuus. q̃re
suꝑ nos. Int̾rogaui auras flabi¬
les. Et ĩquit uniu̾sꝰ aer cũ in¬
celis suis fallitur anaximenes.

Expanded text:
 amo, cum te amo? non speciem corporis, nec decus temporis, non candorem lucis ecce istis amicum oculis, non dulces melodias cantilenarum omnimodarum, non florum et unguentorum et aromatum suaveolentiam, non manna et mella, non ceptabilia carnis amplexibus. Non haec amo cum amo Deum meum, et tamen amo quamdam lucem et quamdam vocem, quemdam odorem, et quemdam cibum, et quemdam amplexum interioris hominis. Ubi fulget animae meae quod non capit locus, et ubi sonat quod non rapit tempus, et ubi olet quod non spargit flatus, et ubi sapit qet ubi haeret quod non diuellit satietas: hoc est quod amo, cum deum meum amo. et quid est hoc? interrogaui terram, et dixit: non sum; et quaecumque in eadem sunt idem confessa sunt. interrogaui mare et abyssos et reptilia animarum uiuarum, et responderunt: non sumus deus tuus; quaere super nos. interrogaui auras flabiles, et inquit uniuersus aer cum incolis suis: fallitur Anaximenes,
Abbreviated transcription (Latin):
sierunt. Neq enim mine si
omies fuerint continentes
honorem continentium da¬
turi sunt eis qui trcenarium
fructum sim cõiigali bono ip̃e
intelligitur iam dominicis
horreis intulerunt. Habebunt
ergo illic ommaista bona suũ
locum etiam si deinceps locum¬
milla uelt nube ur nemo du¬
cere uxorem. Seture itaq
instate quib potestis ut fiant
quod uos estis. Et orate uigi¬
lanter acq feruenter ut ad
estis. et ꝓficiatis adid quod
eritis. Deinde obsecro ues
ꝑillum aquo et hoc donumi
accepistis. et huiꝰ doni p̾mia
sꝑatis. ut me quoq oronib
urĩs memineritis iuẜere cũ
tota domestica ur̃a ecẽia.

Expanded text:
sierunt. neque enim nunc, si sierunt. neque enim nunc, si omnes fuerint continentes, honorem continentium daturi sunt eis, qui tricenarium fructum. si in coniugali bono ipse intellegitur, iam dominicis horreis intulerunt. habebunt ergo illic omnia ista bona suum locum, etiamsi deinceps nulla uelit nubere uel nemo ducere uxorem. secure itaque instate quibus potestis, ut fiant quod uos estis; et\' orate uigilanter atque feruenter, ut adestis et proficiatis ad id quod eritis. Deinde obsecro uos per illum, a quo hoc donum accepistis et huius doni praemia speratis, ut me quoque orationibus uestris memineritis inserere cum tota domestica uestra ecclesia.
Abbreviated transcription (Latin):
cursum urĩn quascunq po¬
tueritis. Non nos ab hoc scu¬
dio quo multas adimitand
excitatis frangat querela ua¬
noꝵ qui dñt. Quomodo sub¬
sistit genus humanum si cẽs
fuerint continenstes. Quasi
pp̃ aliud retardetur hoc seculũ
rum. quo citius impleto pro¬
fecto nec t̾minus secłi oufe¬
retur. Nec illud nes retardet
astudio ꝑsuadendi aliis bonũ
urm̃. si dicatur uobis. Si
mipcie bone sunt quomõdo
omnes continentie lande acz
amore mutentur. primo qr
conando ut om̃es ut ẽs sint
continentes. tunc erunt uł
pauçe. Aeq enimom̃es capi¬
lint u̾bum hoc. Sed quĩ scri¬
ptum est. Qui pot cape cape
sapiat. tunc capnuitur qui
possunt. Si nec illis qui non
capiunt caceatur. Dem̃ nec
timere debemus. Ne forte nõ¬
õs capiant. et aliquid demi
xp̃i desit in corpore. Si enĩ
onĩs audierint. et omnes ce¬
pint intellig̾e debemus hoc
lp̃m fuisse predestinatum
nt cõugalia bona in morum
senbroꝵ nũo etiam sufficiãt
que tam multa ex hac uita tñ¬

Expanded text:
cursum uestrum quascumque potueritis. non uos ab hoc studio, quo multas ad imitandum excitatis, frangat querella uanorum, qui dicunt: quomodo subsistit genus humanum, si omnes fuerint continentes? quasi propter aliud retardetur hoc saeculumrum, quo citius inpleto profecto nec terminus saeculi differetur. nec illud uos retardet ab studio persuadendi aliis bonum uestrum, si dicatur uobis: cum et nuptiae bonae sint, quomodo eomnes continentiae laude atque amore mutentur? primo, quia conando, ut omnes sint continentes, tunc erunt uel paucae; neque enim omnes capiunt uerbum hoc. sed quoniam scriptum est: qui potest capere. capiat, tunc capiunt quae possunt, si nec illis quae non capiunt taceatur. deinde nec timere debemus, ne forte omnes capiant et aliquid de mis uitae, Christi desit in corpore. si enim omnes audierint et omnes ceperint, intellegere debemus hoc ipsum fuisse praedestinatum, ut coniugalia bona in illorum membrorum numero etiam sufficiant, quae tam multa ex hac uita tran
Abbreviated transcription (Latin):
oblitus es quidsis. Non ag¬
noscis materiam tuam. Non
agnoscis quia limꝰ meꝰ es. ex
quia inter oĩa aĩalia q̃ ex me
ꝓcreata sunt. cu solus sub deo.
pene minidi dominus con¬
stitutꝰ es. merito non incen¬
gis quia cum eẽs in honore
non intellexisti.cõꝑatus es
iumentis insipientib et si¬
donatum est credere. nec so¬
lem credamus deum uł re¬
gem celi. nec mare. Aut nes¬
cio quem regem eius nep¬
tũnũ quem fingit uaĩtas
non ueritas. nec terram et
plutonem. Sed credamꝰ in
deum patrem om̃ipotente
uniu̾soꝵ creatorem. et regẽ¬

Expanded text:
oblitus es qui sis. Non agoblitus es qui sis. Non agnoscis materiam tuam; non agnoscis quia limum meum es, ex quia inter omnia animalia quae ex me procreata sunt, tu solus sub Deo pene mundi dominus constitutus es. Merito non intelligis, quia cum esses in honore, non intellexisti: comparatus es jumentis insipientibus, et sidonatum est credere, nec solem credamus Deum vel regem coeli; nec mare, aut nescio quem regem ejus Neptunum, quem fingit vanitas, non veritas; nec terram et Plutonem: sed credamus in Deum Patrem omnipotentem, universorum creatorem, rege
Abbreviated transcription (Latin):
et ce. Cum autẽ oꝑa et caloris
et splendoris meĩ tibi deẜin¬
aut quomodome pro deo co¬
lendum ducis. nisi qui a uer
deum colere nescis. Ita lunã
et stelle istam similem pro¬
ferunt uccem. Non uides in¬
quiunt ohomo spacium nes
agere nocturnum excludi s¬
ce. Nec cerminos transgredi
constitutes quos ad solatium
quietis tue oĩpotens artifex
terminanit. Non sumꝰ deus
cõmĩcimus falsitatem tuam.
ẜuiendo cibi ad penam tuam.
Clamat et mare et oĩa que
in eo sunt. Non sum deus p̾¬
beo enim ut michi iussum
suscipiens motus congruos
flatus uencoꝵ dirigens gres¬
sus ut ad portus desiderates.
eciam rapiente auaritia nsła
inter posita tarditate ꝑducã.
aĩalia u̾o que gignunt᷑ ex me
tibi in escam data eẽ cognos¬
cis. Cum ergo ꝑ omĩa agno¬
scam modulum meum. tu
quare deẜis ordinem tuum.
deẜendo oĩum creacorẽ dñl
Clamat et terra. Ergo ne hõ
dei michi nom̃ ascribis. non
non agnoscis quid sim. qr

Expanded text:
et te. Cum autem opera et splendoris et te. Cum autem opera et splendoris et caloris mei tibi deserviant, quomodo me pro Deo colendum ducis, nisi quia verum Deum colere nescis? Ita luna et stellae istam similem proferunt vocem: Non vides, inquiunt, o homo, spatium nos agere nocturnum, excludi luce, nec terminos transgredi constitutos, quos ad solatium quietis tuae omnipotens artifex terminavit? Non sumus Deus: convincimus falsitatem tuam serviendo tibi ad poenam tuam. Clamat mare, et omnia quae in eo sunt: Non sumus Deus. Praebeo enim, ut mihi jussum suscipiens, motus congruos, flatus ventorum; dirigens gressus, ut ad portum desideratum etiam rapiente te avaritia, nulla interposita tarditate perducam. Animalia vero quae gignuntur ex me, tibi in escam donata esse cognoscis. Cum ergo per omnia agnoscam modulum meum, tu quare deseris ordinem tuum, deserendo omnium creatorem Deum? Clamat terra: Ergone, homo, deitatis mihi nomen adscribis? Ideo non agnoscis quid sim, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Eos qui scripturas scãs
legere nolunt. ip̃a reꝵ na¬
tura. ip̃eq mũdꝰ oꝑib famu¬
latus sui meredulos sua q̃
dam uoce cõuĩcit. et aĩam
miẜa ꝙ erras in me. Et de¬
gener fcã oblita es a quo ꝙͣ¬
da creata sis. cui celum et
cerra tam pulcra donus
nullis meritis p̾cedentibus
constructa est. respondẽt et si¬
gula queq elementa clamã¬
tia. et ip̃is suis operib demõ¬
strantia artificem. Clamat
celum. nõ sum deus. Namsi
deus eẽm nulla obnubilatõ
obunbrare me potuiss. nec
tenebre succedent lucimee.
S lux integͣ incorrupta in¬
uiolataq mansiss. sicut
manet lux illa u̾a que istã
lucem temporalem ĩuenit¬
creauit in me ꝓpter te. Cla¬
mat et sol. Quto me homo
colis ut deum queni uides
ortu eccasu q concludi. deꝰ
nec ortum habet nec occasum.
s illum deẜendo magnum
incurristi casum. S conside¬
ras magnum at mirabilẽ.
ẽẽ me. Ego autem cognosco
hr̃e suꝑ mẽ qui et me c̾reauit

Expanded text:
em qui Scripturas sanctas legere nolunt, ipsa rerum natura, ipseque mundus operibus famulatus sui incredulos sua quadam voce convincit, et animammisera, quod erras in me, et degener facta oblita es a quo quanta creata sis, cui coelum et terra tam pulchra domus nullis meritis praecedentibus constructa est? Respondent et singula quaeque elementa clamantia, et ipsis suis operibus suum demonstrantia artificem. Clamat coelum: Non sum Deus: nam si Deus essem, nulla me nubilatio obumbrare potuisset, nec tenebrae succederent luci meae; sed lux integra, incorrupta, inviolataque mansisset, sicut manet lux illa vera quae istam lucem temporalem creavit in me propter te. Clamat et sol: Quid me, homo, colis ut Deum, quem vides ortu occasuque concludi? Deus nec ortum habet, nec occasum: sed tu illum deserendo magnum incurristi casum. Sed consideras magnum atque mirabilem esse me: ego autem agnosco habere super me, qui et me creavit
Abbreviated transcription (Latin):
ad Cayim. ubi est abes fr̃ tuus.
Que nox non est iguorantis
S pcc̾ni ante eculos scelerati
ponentis. ut ĩexcusabilis sit
oĩs homo. qui et admonitus
non penit̾e uult in malo. ubi
ẽ abel fr̃ tuus. hoc fuit dicere
ei. Agnosce Caymid me ñ po¬
cuisse latere qd me putasci
posse latere. Agnosce quid fe¬
ceris. de proximo accipe pni¬
tentiam. ut possis accipere in¬
dulgentiã.

Expanded text:
dicit: Ubi est Abel frater tuus? Quae vox non est ignorantis, sed peccatum ante oculos scelerati ponentis; ut inexcusabilis sit omnis homo qui et admonitus poenitere non vult in malo. Ubi est Abel frater tuus? hoc fuit dicere ei: Agnosce, Cain, non me potuisse latere id quod me putasti posse latere; agnosce quid feceris, de proximo age poenitentiam, ut possis accipere indulgentiam.
Abbreviated transcription (Latin):
quibdã qiͣ passib certis uel p¬
uẽire uł duc̾e. S eaꝵ solũ de
gramacica librũ absolu̾e potui
que pꝰea de armario m̃o ꝑdidi.
S de musica sex uolumĩa. ꝙ̃t̃
baptizatus. iãq ex ytalia reg̾s¬
sus ĩ affricã scripsi. Incho aue¬
ram quippe tm̃ ista. apuo me¬
diolanam disciplinam. De a¬
liis u̾o quĩq disciplinis illic siłr
inchoatis .i. de dyaletica. de re¬
thorica. de geometria. de aris¬
metica. de phia sola pͥnçipia
mus. s hr̃i ab aliquib estimo.

Expanded text:
quibusdam quasi passibus certis uel peruenire uel ducere. sed earum solum de grammatica librum absoluere potui, quem postea de armario nostro perdidi, et de musica sex uolumina, quantbaptizatus iamque ex Italia regressus in Africam scripsi; incoaueram quippe tantummodo istam apud Mediolanium disciplinam. de aliis uero quinque disciplinis illic similiter incoatis, de dialectica, de rhetorica, de geometrica, de arithmetica, de philosophia, sola principia mus, sed haberi ab aliquibus existimo.
Abbreviated transcription (Latin):
tatem de mortalitate mat̾m
corporis traxit. qr mortale cor¬
pus eius ĩuenit contagiu
u̾o pcc̃i origmalis non traxit
quia concubentis cõcupiscia
non ĩuenit.

Expanded text:
tatem de mortalitate materni corporis traxit, quia mortale corpus ejus invenit: contagium vero peccati originalis non traxit, quia concumbentis concupiscentiam non invenit.
Abbreviated transcription (Latin):
qnͣto felicior. quia ciuitas ut
legitur illa non eget lumine
s dens oĩpotens illiũabit eã
et lucerna eius ẽ agnus. ubi
scĩ fulgebunt ut stelle in ꝓpe¬
tuas eternitates. et sicut splẽ¬
dor firmamenti qui erudiunt
multos. Qua ꝓpt̾ nox ibi nlła
nulle cenebre concirsus nu¬
bium nullꝰ. nec frigoris nec¬
ardoris aspitas ulla. S talis
ueniunt᷑. Quoꝵ noia scripta
sunt in libro uite. Ueꝵ super
hec oĩa ẽ consotiari choris.
angelor et archangłoꝵ atqz
õium celestium uirtutum in¬
tueri patriarchas et ꝓphetas ui¬
dere apłos atoq om̃s sanctes.

Expanded text:
quanto felicior, quia civitas ut quanto felicior, quia civitas ut legitur illa non egebit lumines omnipotens illuminabit eam, et lucerna ejus est Agnus . Ubi sancti fulgebunt ut stellae in perpetuas aeternitates, et sicut splendor firmamenti qui erudiunt multos . Quapropter nox ibi nulla, nullae tenebrae, concursus nubium nullus, nec frigoris ardorisve asperitas ulla, sed talis veniuntur, quorum nomina scripta sunt in libro vitae. Verum super haec omnia consociari choris angelorum et archangelorum, atque omnium coelestium virtutum, intueri patriarchas et prophetas, videre apostolos atque omnes sanctos,
Abbreviated transcription (Latin):
cͦ ⁊6. O anima mea reu̾ta¬
mur ad ciuitatem celestem
in qua scripti sumus et ciueᷤ
dem dei. coheredes autem xp̃i.
Conside̾mus inclitam urbis
urẽ felicitatem. in qnͣtum cõ
sid̾are possibile est. Dicamus
gͦ cum ꝓpheta. O qm głiosa
dictasunt de te ciuitas dei. sic̃
lecantiũ om̃ium hĩtatio ẽ inte.
fundaris enim in exultatõe
oniu̾se terre. nec est in te se¬
nectus. nec senectutis miẜia.
Non ẽ in te mancus neq clau¬
dus. neq ginbosus neq dfor¬
mis. Seo omnes occurrunt
in uirum ꝑfectum. in mensu¬
ram etatis plenitudinis xp̃l
Quid hac uita beatius. Ubi nõ
ẽ panptatis metus. nec egritu¬
dinis inbecillitas. Nemo urasci¬
det. Cnpioitas nulla exarde¬
scit. Nullum cibi desioium
sat ambitio. Nullus ibi dia¬
boli metus. Insidie demonim
nulle. Terror gehenne ꝓcul.¬
neq aĩme. S ĩ mortalis uita
cuncta cõsona. cuncta cõueni
continet oĩa cnͣsquilla sunt
et quieta. Ignis splendor non
iste qui m̃c ẽ. S canto clarior

Expanded text:
 . O anima mea revertamur ad civitatem coelestem, in qua scripti sumus et cives Dei, cohaeredes autem Christi , consideremus inclytam nostrae urbis felicitatem, inq. Dicamus ergo cum Propheta: O quam gloriosa dicta sunt de te, civitas Dei! Sicut laetantium omnium habitatio est in te. Fundaris enim exsultatione universae terrae . Non est in te senectus, nec senectutis miseria. Non est nanus, nec claudus, nec gibbosus, neque deformis, dum omnes occurrunt in virum perfectum, in mensuram aetatis plenitudinis Christi . Quid hac vita beatius, ubi non est paupertatis metus, non aegritudinis imbecillitas? Nemo laedidet, cupiditas nulla exardescit, nullum cibi desiderium, estatis ambitio, nullus ibi diaboli metus, insidiae daemonum nullae, terror gehennae procul,neque animae, sed immortalitacuncta consona, cuncta conveniecontinet. Tranquilla sunt omnia et quieta, jugis splendor, non iste qui nunc est, sed tanto clarior,
Abbreviated transcription (Latin):
34.Ignis gehẽne nec lignis
uritur nec flatu succenditur.
S a deo creatus est mextin¬
gibił ab origine minidi. Sc̃
bit eum qui non succenditur.
autem subter conturbatus est
oĩs locus reprobis ẽ penalis.
deferunt cruciatum. et illu
qi ex se tormentum educunt
Producam inquit ignem
de medio tui qui comedat ce
ignis autem gehenne semꝑ
ardebit. et nunqmͣ lucebit.
Sen exuret. et nũꝙͣ cõsumet.
Semꝑ afficiet. et nũqmͣ def¬
ficiet. Est aucem apud infe¬
res sũma tenebraꝵ obscuritas
imensa penaꝵ accerbitas. In¬
finita mifiaꝵ eternitas. Liga¬
tis inquit manib et pedib¬

Expanded text:
Ignis gehenne nec lignis nutritur nec flatu succenditur, sed a Deo creatus est inextinguibilis ab origine mundi. Sicut bit eum ignis qui non succenditur».  subter conturbatus est ed et omnis locus reprobis est penalis, deferunt cruciatum et ubique contra se tormentum incurrunt. «Producam, inquit, ignem de medio tui, qui comedet te». 2 Ignis autem gehenne semper ardebit, et nunquam lucebit: semper uret, et nunquam consumet: semper afficiet, et nunquam deficiet. Est enim apud inferos summa tenebrarum obscuritas, immensa penarum acerbitas, infinita miseriarum eternitas. «Ligatis, inquit, manibus et pedib
Abbreviated transcription (Latin):
Rectus
ẽ. et bene ĩuo cat deũ. quũ oib malis
que patitur se accusat nõ deũ. et ĩbo¬
nis que facit nõ se laudat. s deũ. Si¬
cut eĩ repellit deus pc̃ca suadeffẽdẽtez
sic recipit cõfitẽtẽ. E¬

Expanded text:
Rectus est et bene invocat Deum, qui in omnibus malis quae patitur se accusat, non Deum; et in bonis quae facit, non se laudat, sed Deum. Sicut enim repellit Deus peccata sua defendentem, sic recipit confitentem
Abbreviated transcription (Latin):
siẽ scriptum ẽ in gñ. Benedix.
cõs deus dicens. Crescite. et mł¬
tiplicamim et replete terram.
Ergo eins benedictio ꝓprie ad
multiplicationem ualet Idec
ibidem. Cum benedicit nes
deus nos crescimus. et cum be¬
ledicit domino ip̃e minuitur.
Qui benedicit dño ip̃e auge¬
tur. Prior est in nobis benedi¬
ccio domini. et io consequẽs
ut nos benedicamus deuin.
illa pluuia iste fructus.

Expanded text:
suam, scriptum est: Et benedixit eos Deus dicens: Crescite et multiplicamini, et implete facient terrae . Ergo benedictio proprie ad multiplicationem valet, et . Cum benedicit nos Deus, nos crescimus; et cum beledicit Domino, ipse minuitur; qui benedicit Dominum, ipse augetur. Prior est in nobis benedictio Domini, et consequens est ut et nos benedicamus Dominum. Illa pluvia, iste fructus
Abbreviated transcription (Latin):
s ublimi¬
b angłis deo subdite fruẽtib
et deo bt̃e ẜuientib. subdita
uita. oĩs uolũtas uel infirma
uel pͣua. ut hoc de subditis .l̃
cũ subditis agant. qõ nature
orto poscit ĩ oib. iubente illo.
cui subiecta st̃ oĩa. Pinde illu
illi u̾itate et ĩcõmutabłer ui¬
dent et ẜm eñ suas dirigũt
uolũtates. Fiñt gͦ iui ꝑticipeᷤ
eternitatis uitatis uolũtati
eius. sẽꝑ sine tẽpe et loco. Mo
placõne resiliant. aut defluãt
s simł et illũ sine loco ac tem¬
pore cõtẽplantur. et eius ĩferi¬
orib inssa ꝑficiũt mouẽtes sẽ
ꝑ cẽpus. corpꝰ aut ꝑ cẽpus et
locũ. ꝙͣtũ eoꝵ cõgruit actõr. U

Expanded text:
sublimibus angelis deo subdite fruentibus et deo beate seruientibus subdita uita, omnis uoluntas uel infirma uel praua, ut hoc de subditis uel cum subditis agant quod naturae ordo poscit in omnibus iubente illo cui subiecta sunt omnis. proinde illi in illo ueritatem incommutabilem uident et secundum eam suas dirigunt uoluntates. fiunt ergo illi participes aeternitatis, ueritatis, uoluntatis eius semper sine tempore et loco. mouplatione resiliant aut defluant, sed simul et illum sine loco ac tempore contemplantur et eius in inferioribus iussa perficiunt, mouentes se per tempus, corpus autem per tempus et lo
Abbreviated transcription (Latin):
luus nũcupatur. nonꝙ dens
pater figura determinetur
Carms humane. eiq filius
tanqm menbrũ corpori inh̾eat
Sed qr omia ꝑ ipm̃ facta sunt
Ideo brachumi domini dictũ
ẽ. Sicut enĩ ꝑ tuũ brachiu
per quod oparis sic dei bra¬
chium dictum ẽ eius ubum.
qr ꝑ uerbum opatus ẽ mini¬
dum

Expanded text:
 nuncupatum; non quod Deus Pater figura determinetur carnis humanae, eique Filius tanquam membrum corporis haereat: sed quia omnia per ipsum facta sunt, ideo brachium Domini dictum est. Sicut enim tuum brachium, per quod operaris; sic Dei brachium dictum est ejus Verbum, quia per Verbum operatus est mundum
Abbreviated transcription (Latin):
timo et sapientissimo creatõi.
ut sp̃s hominis pie deo subdit᷑
hẽat feliciter subditum corpͦ
et sine fine ꝑmaneat ip̃a felici¬
tas ubi ueritatem sine ulla dif¬
ficultate uidebimus. Eaq cla¬
rissima et certissima ꝑfruem᷑.
te. Sed ꝯtemplante mente cer¬
nemus.¬

Expanded text:
timo et sapientissimo Creatori, ut spiritus hominis Deo pie subditus, habeat feliciter subditum corpus, et sine fine permaneat ista felicitas. 45. Ibi veritatem sine ulla difficultate videbimus, eaque clarissima et certissima perfruemute, sed contemplante cernemus
Abbreviated transcription (Latin):
mur. auctoritate atq ratõe. tẽpore
pauctoritas. re ãt ratio prior est. Ald
est enĩ ꝙ in agendo anteponitur.
aluio qd płis in appetendo extimat᷑.
itaq qmͣqm̃ bonoꝵ auctoritas ĩꝑi¬
temultitudĩ uideatur ẽẽ salubrior
ratio uo aꝑtior est eruditis. liͦ de

Expanded text:
mur, auctoritate atque ratione. tempore auctoritas, re autem ratio prior est. aliud est enim, quod in agendo anteponitur, aliud, quod pluris in appetendo aestimatur. itaque quamquam bonorum auctoritas imperitae multitudini uideatur esse salubrior, ratio uero aptior eruditis, tame
Abbreviated transcription (Latin):
audiantur uoces eoꝵ.Iam in
om̃e t̾ram exiuit sonꝰ eoꝵ. et ĩ
ties orbis t̾re uerba eoꝵ. Iã in
sole. ħ ẽ ĩ mãifestatõne. posuit
tab̾nacłm suũ. qõ ẽ ecclia ip̃ius.
Qan ut hoc fac̾et. ip̃e sicut ibi
li.Iam exultauit ut gigãs. et
cucurrit uiam. Iam a suminio

Expanded text:
iam in omnem terram exiit sonus eorum et in fines orbis terrae uerba eorum. iam in sole, hoc est in manifestatione, posuit tabernaculum suum, quod est ecclesia ipsius, quia, ut hoc faceret, ipse, sicut ibi li, iam exultauit ut gigans et cucurrit uiam, iam a summo
Abbreviated transcription (Latin):
transmitti uoluistis. ur̃o studio con¬
.gautemus. S si deliciosiori cupiti
pͥabło sagmari bt̃i augustini cõpa¬
triote ñi opuscula legite. et ad com¬
patõnẽ illius similaginis. nr̃m fur¬
rẽ non queratis. Unde quod uult¬

Expanded text:
transmitti voluistis, vestro studio congaudemus: sed si delitioso cupitis pabulo saginari, beati Augustini, compatriote vestri, opuscula legite, et ad comparationem illius similaginis nostrum furfurem non queratis. Neque
Abbreviated transcription (Latin):
Non sunt
andiendi siue uiri sancti
siue femine qui qñ rep̾hẽ¬
duntur in anqua negligen¬
tia ꝑ quam fit ut in malam
uemant suspictõem. unde
uitam suam longe abẽe sci¬
unt dicant coram deo suf¬
ficere sibi cõscĩam extima¬
deliter contẽpuentes cũ ce¬
cidant aĩas auioꝵ siue blas¬
phemantiũ uiam dei quibꝰ
eĩ suam suspictionem qͣi
curpis que casta est uł displi¬
cet uta scõꝵ. uł etiam cum ex¬
cusatione imitantiũ. non qd̾
udent. S quod putant. ꝓĩ¬
de siquis acriminib flagitoꝵ
at facinoꝵ uitã suam cũsto¬
dit sibi benefacit. Quisquis
autem etiam famam in aliis

Expanded text:
Non sunt audiendi, sive viri sancti sive femine, qui quando reprehenduntur in aliqua negligentia, per quam fit ut in malam veniant suspicionem, unde suam vitam longe abesse sciunt, dicunt coram deo sufficere sibi conscientiam, estimadeliter contemnentes, cum occidunt animas aliorum, siue blasphemantium uiam dei, quibus secundum suam suspicionem quasi turpis quae casta est displicet uita sanctorum, uel etiam cum excusatione imitantium non quod uident, sed quod putant. proinde quisquis a criminibus flagitiorum atque facinorum uitam suam custodit, sibi bene facit; quisquis autem etiam famam, et in al
Abbreviated transcription (Latin):
mone .r4. Ex qͦ lapsus est
adam et de ꝑadiso expulsꝰ nũ¬
ꝙͣ fuert nisi dies mali. Istos
pͥuos qui nascuntꝰ int̾rogemꝯ
quare a ploratu incipiũt. qui
et tidere possunt. Nascitur et
statim plorat. Post nescio quot
dies ridet qñ plorabat nascẽs
ꝓpħa sue calamitatis erat. lac
se futurũ uł incimore etiam
si bñ uixerit. et si iustus fui̾t.
in mediis poĩtꝰ temptatoĩbus

Expanded text:
r? Ex quo lapsus est Adam, et de paradiso projectus, nunquam fuerunt dies nisi mali. Istos pueros qui nascuntur, interrogemus, quare a ploratu incipiunt, qui et ridere possunt. Nascitur, et statim plorat: post nescio quot dies ridet. Quando plorabat nascens, propheta suae calamitatis erat: lacrse futurum, vel in timore. Et si bene vixerit et justus fuerit, certe in mediis positus tentationibus
Abbreviated transcription (Latin):
cutõe hicꝰ mu̾e nõ possunt qui
inter malos uiuũt. ꝑsecutionẽ
patiunt᷑. Om̃s mali ꝑsecunt᷑ bo¬
nos. non ferro et lapidib sediu¬
ta et morib. Nunqͥd aliqͥs scm̃
loch ꝑsequebatur in sodomis. Ne¬
mo illi molestꝰ erat. et cñ inter
ĩmpios uiuebat. et int̾ ĩmũ¬
dos. suꝑbos. blasphemos ꝑsecutõe
patiebat᷑ non uapłando. s ed mã¬
los nidẽdo. Quisquis me audis
cõmedraret picula sua ꝑicsis

Expanded text:
e hic justi non possunt. Qui inter malos vivunt, persecutionem patiuntur. Omnes mali persequuntur bonos, non ferro et lapidibus, sed vita et moribus. Numquid aliquis sanctum Lot persequebatur in Sodomis? Nemo illi molestus erat: et tamen inter impios vivebat, et inter immundos, superbos, blasphemos, persecutionem patiebatur, non vapulando, sed malos videndo. Quisquis me audis,commemoraret pericula sua: Periculis,
Abbreviated transcription (Latin):
corois. Exultatio quippe in di¬
latione intelligitur. cui contͣ¬
rie sunt angustie .i. tristicia
Utrũq audem põt accipi et
in bono et in malo.

Expanded text:
cordis; exultatio quippe in dilatatione intellegitur, cui contrariae sunt angustiae, id est tristitia. utrumque autem potest et in bono et in malo.
Abbreviated transcription (Latin):
cͦ Cie Quomodo aures
ur̃ẽ ad aures nras. Sic au¬
res dei ad cogitationes nr̃as
non poteritꝰ fieriut in mala
oꝑa exeant cogitationes nr̃e
bone. qm̃ hoc actione pinut
quod corde concipitut¬

Expanded text:
 Quomodo aures nostrae ad voces nostras, sic aures Dei ad cogitationes nostras. Non potest autem fieri, ut in mala opera exeant cogitationes bonae: quoniam hoc actione promitur, quod corde concipitu
Abbreviated transcription (Latin):
Qmuis nͥ aliquid ĩtelli¬
gat nemo possit credere ĩ
deum. tamen ip̃a fite qua
credit sanatur ut inteni¬
gat ampliora. Alia sunt
eñ que nsi intellgamus
non credimus. Et alia sũt
que nisi credamus non in¬
delligimus. Nam enm fides
sit ex auditu. Auditus ãt
taceam linguam ip̃am qͣm
loquitur non inteigit. Si
ñ eẽnt rursus alia que in¬
telugere non possummiꝰ insi
an credamus. ꝓpħa nõ di¬
ceret. Nisi credioeritis nõ
intesligetis. PDroficit gͦ
nr̃ intellectus ad intellgẽ¬
da que credat. Et fides ꝑ¬
ficit ad credenoa que intel¬
ligat. Et eadem ip̃a ut ma¬
gis mag̾q intelligantur.
in ip̃o incellectu ꝓficit m̃s.
Sed hoc non fit̾ ꝓpriis tã¬
deo adiuuante atq donã¬

Expanded text:
isi aliquid intellgat, nemo possit credere in Deum; tamen ipsa fide qua credit, sanatur, ut intelligat ampliora. Alia sunt enim quae nisi intelligamus, non credimus; et alia sunt quae nisi credamus, non intelligimus. Nam cum fides sit ex auditu, auditus autetaceam, linguam ipsam quam loquitur non intelligit? Sed nisi essent rursus aliqua quae intelligere non possumus, nisi ante credamus, propheta non diceret, «Nisi credideritis, non intelligetis» . Proficit ergo noster intellectus ad intelligenda quae credat, et fides proficit ad credenda quae intelligat; et eadem ipsa ut magis magisque intelligantur, in ipso intellectu proficit mens. Sed hoc non fit propriis tanDeo adjuvante atque donan
Abbreviated transcription (Latin):
bitẽ. ut tẽꝑancia sit amor integrũ
se p̾bens. ĩ qd̃ amatur. Fortituto
amor facile tolerans oĩalpp̃ qõ a¬
matur iustĩa. amor soli amato
ẜuiens. et pp̃ea recte dñans.Pru¬
dẽcia amor ea quib adiuuatur
ab eis quib ipeditur sagaçiter
eligens. S hũc amorẽ. nõ cꝰlil. s
dei ẽẽ diximus. si sumi boi. sime
sapĩe. sũmeq cõcoroie. Quare¬

Expanded text:
citur, ut temperantia sit amor integrum se praebens ei quod amatur; fortitudo, amor facile tolerans omnia propter quod amatur; justitia amor soli amato serviens, et propterea recte dominans: prudentia, amor ea quibus adjuvatur ab eis quibus impeditur sagaciter eligens: sed hunc amorem non cujuslibet, sed Dei esse diximus, id est, summi boni, summae sapientiae, summaeque concordiae. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
crucifixus ẽ pro te die t̾cia a
mortius resurgens suꝑ celos
exaltauit te. et filium dei fe
it nobis. Fecit. nos añꝙͣ eẽmꝰ
donauit itam. Donauit eta¬
tem. Donauit liberã uoliuita¬
tem. Donauit sbam. Donauit
ingeniũ. Donauit rõem. Do¬
nauit sciẽtiam. Donauit oĩa
sua ut ẽẽnt tua. et hiis boĩs
oib male usi sumus. Super¬
captiui ducti sumus. Subue¬
nit. ad mortem ꝓpetuam duce¬
bamur. Liberauit. Quid tibi
minꝰ echibuit qui seip̃m ꝓ
re tradioit. Et dubitas ꝙ t
donet uitam suam qui tecũ
cõicauit mortem suam. Qͥd
recribuemus ei sinõ ẽ uñ uu
retribuamus. ab illo accipia¬
mus quod ei offeramus. hoc
ate querit xp̃s. hoc tibi dicit
Quod feci prote. hoc et tu fac
pro me. animã meam posui
prote. et cu pro fratrib tuis
aĩam tuam pone.

Expanded text:
crucifixus est pro te, die tertio a mortuis resurgens, super coelos exaltavit te; filium Dei fecit nobis ? Fecit nos antequam essemus, donavit vitam, donavit aetatem, donavit liberam voluntatem, donavit substantiam, donavit ingenium, donavit rationem, donavit scientiam, donavit omnia sua ut essent tua; et his bonis omnibus male usi sumus, supercaptivi ducti sumus, subvenit; ad mortem perpetuam ducebamur, liberavit. Quid tibi minus exhibuit, qui se ipsum pro te tradidit? Et dubitas quod tibi donet vitam suam, qui tecum communicavit mortem suam? Quid retribuemus ei? Si non est quod ei retribuamus, ab ipso accipiamus quod ei offeramus. Hoc a te quaerit Christus, hoc tibi dicit: Quod feci pro te, hoc et tu fac pro me; animam meam posui pro te, et tu pro fratribus tuis animam tuam pone.
Abbreviated transcription (Latin):
Magnũ p̾cium
pronob̾ datum eẽ cognoscimꝰ
quia sanguine xp̃i redempti
sumus. Aganus quõ tali do¬
mino non displiceamus. Ec¬
ce amauit ẜuos. et quos rede¬
mit seruos fecit liberos. Exhi¬

Expanded text:
Magnum pretium pro nobis datum esse cognoscimus, quia sanguine Christi redempti sumus. Agamus quomodo tali Domino non displiceamus. Ecce amavit servos, et quos redemit servos, fecit liberos. E