comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad sepocianũ. Nec rusticus ⁊ simplex funt̾
id̾o sescm̃ putet anichil nou̾it nec ꝑitus
⁊ eloquens in lingna existimet sc̃itatem
multoq melius est ex ouobus inꝑfrĩs rus¬
ticitatem hr̃e sc̃am: quam eloquenciam

Expanded text:
 gloriari. Nec rusticus et tantum simplex frater ideo se sanctum putet, si nihil noverit: nec peritus et eloquens in lingua aestimet sanctMULTOQUE MELIUS EST e duobus imperfectis, rusticitatem habere sanctam, quam eloquentiam
Abbreviated transcription (Latin):
teneatur ⁊ aministretur⁊ ut decet: in
decenter tumen appetitur. qmͣobrem
ocium sanctum querit caritas ĩnta¬
tis: negocium iustum suscipit: nccͣitae
cauitatis quan sarciuam si nullus mu¬
ponit ꝑcipiende atq intuende uacan¬
dum est ueritati. si aut̃ imponit᷑ susci¬
pienda est ꝓp̃ nocitatem caritatis. Itẽ¬

Expanded text:
teneatur adque administretur ut decet, tamen indecenter adpetitur. Quam ob rem otium sanctum quaerit caritas ueri-. tatis; negotium iustum suscipit necessitas caritatis. Quam sarcinam si nullus inponit, percipiendae adque intuendae uacandum est ueritati; si autem inponitur, suscipienda est propter caritatis ne
Abbreviated transcription (Latin):
seq enu ea quenunt ex ambue cemet¬
ipos adhumilitatem erudiante mores
itr anqmnutate disponant. pacienciaz
ltuent longaminitatẽ exhibeant set es
columnmodo: qiue eos doctos atro loq̾ces
astendant. illa scire aꝑpeturt ex qmib sui¬
gulariter eruditi uideant᷑ ꝯstieciã ut a¬

Expanded text:
e enim ea quaerunt ex quibus semetipsos ad humilitatem erudiant, mores in tranquillitate disponant, patientiam servent, longanimitatem exhibeant; sed ea solummodo quae eos doctos atque loquaces demonstrent, illa scire appetunt ex quibus singulariter eruditi videantur. Plerumque
Abbreviated transcription (Latin):
Nobis uero uichil ex ur̃o arbitͥo inducere
licet. Sec nec eligere auod aliquis ex ar¬
res qui nec sͥ quicquam ex suo arbito ĩ duc̃e¬
rent elegerunt. Set acceptũ a xp̃o disciplĩa
fideliter nationibus assignariuit. Itaq si¬
eciam angelus de celo aliter euangeliz a¬
u̾it auathema uocabitur Adeoq ĩ eodem¬

Expanded text:
Nobis vero nichil ex arbitrio nostro inducere licet, sed nec eligere: huius rres, quia nec ipsi quicquam ex suo arbitrio rent elegerunt, sed acceptam a Christo doctrinam fideliter nationibus assignarunt, unde, si angelus de celo aliter evangelizaverit, anathema vocabitur; unde here
Abbreviated transcription (Latin):
mei multo plus ip̃ie .i. cłicis corã ppło
illos ⁊ omnes diuicias ⁊ omnẽ honorem
eoꝵ abstraite ab eis ac om̃o despolian¬
tes susfocate eos s dẏaboluc isemet ip̃o
dicit. Ꝙꝵ eciam inmultis ludo dei ita comp¬

Expanded text:
mei, multo plus eis coram populo illos et omnes diuitias et omnem honorem eorum abstrahite ab eis ac omnino spoliaes suffocate eos». 16Hec diabolus in semetipso dicit, que etiam in multis iudicio Dei ita comp
Abbreviated transcription (Latin):
ioribus scłaribus principibus se ꝯuingit
quibus ⁊ de uou̾ cłicis dicit sic q̃re hos uo¬
biscũ hẽtis ⁊ qͣre hoc nobiscum esse patimini¬
nuquitatẽ t̾ruam maciiosis siusmquitati
bus pollu̾ntur. illi . webrii ⁊ luxuriosi sunt
⁊ insi eos a uobis eiciatis ceta ecd̃a destruenr¬

Expanded text:
ioribus secularibus principibus se coniunget. 24Quibus et de uobis sic dicet: 25«Quare hos uobiscum habetis et quare eos uobiscum esse patimini, qui totam terram in maculosis iniquitatibus suis polluunt? 26Isti enim ebrii et luxuriosi sunt et nisi eos a uobis abiciatis, tota ecclesia destrue
Abbreviated transcription (Latin):
dere ad nichil enim ut łe est nisi ad sb̃uer¬
sionem audiencium. glo. quia ꝯtentio nł
potest insi b̾uerfe audientes dumuerbo¬
sus par uł suꝑior indetur catholico contẽ¬
tio eciã minus stabił  sepe gn̾at scrupulũ
Solent .n. incontentione talia opponieli¬
mato maliuolencie argumentõ ut mo¬
ueant aminos insipiencium factum frm̃
Nec põt esse quin contentõ extorqueat. aͥd
quod clicatur ꝯtra ꝯscĩam ut intus ĩ aso
ꝑdat ⁊ foris uictor abscedat. Nemo .n. pa¬
titur seuinci licet sciat uera esse que au¬

Expanded text:
nihil enim utile est nisi ad subversionem audientium, quia contentio nil potest nisi subvertere audientes, dum verbosus par vel superior videtur Catholico. Contentio minus stabilitis saepe generat scrupulum. Solent enim in contentione talia opponi elimato malevolentiae argumento, ut moveant animos insipientium fratrum. Nec potest esse quin contentio extorqueat aliquid quod dicatur contra conscientiam, ut intus in animo perdat, et foris victor accedat. Nemo enim patitur se vinci, licet sciat vera esse quae au
Abbreviated transcription (Latin):
turi sunt. peusemus gͦ quiderit humane
mentis iia temptatio quando pius mar¬
tyr ⁊ corpus tormentis subicit ⁊ tri a eiꝰ
tus non ab ip̃o cogitatõnĩ fondo qͣciatur
quando is qui flagͥs cruciat signis cor᷑¬

Expanded text:
turi sunt. Pensemus ergo quae erit humanae mentis illa tentatio, quando pius martyr et corpus tormentis subjicit, et tamen atus non ab ipso cogitationum fundo quatiatur, quando is qui flagris cruciat signis coru
Abbreviated transcription (Latin):
facere ceperit auanto miracibiliora
indebuntur omnibus tunto illi sancti
quitunc erunt contempnentur ⁊ qua si
proichilo habebuntur quos ille qͥ
per iusticiam ĩgnoranciam resistent
mirificis factic suꝑare uidebitur. Id̾o¬

Expanded text:
facere ceperit, quanto mirabiliora videbuntur hominibus, tanto illi sancti, qui tunc erunt, contemnentur, et quasi pro nihilo habebuntur. Quo ille, cui per justitiam et innocentiam resistent, mirificis factis superare videbitur.
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i miratula bñt que camcu ꝓp̃ infide¬
les oũs fecĩt monuit tam̃neatalib de¬
cipiamur puturtesi ibiesse inuisibi¬
lem eapĩam ubi est insibile murnculũ
unde adiungit. Multi clicent michi ĩ¬

Expanded text:
 miracula habent, quae cum propter infideles Dominus fecerit, monuit tamen ne a talibus decipiamur: putantes ibi esse invisibilem sapientiam, ubi est visibile miraculum; unde adjungit: Multi dicent.
Abbreviated transcription (Latin):
moꝵ pu̾se mentes si semel ad stiroum
ꝯtradictõnis eruꝑint siue pranũ siue
rectum quid acontradicentibus hauriat¬
aueliant. adu̾sus hoc snsionibus impu¬
tem displicet ne recbaque ꝑsena ꝓtulit
placent econtra bonorum corda qmbus
in odium non uemit ꝑsona set culpa sic
tur assumant discernendis quippe contͣ¬
elicentium sensibus equissum arbitrire¬
sident ⁊ sic male ꝓlata respuunt ut tã
approbant que ex u̾itate coguoscunt.
Solet uaniq iter spiarumn multitudi¬
uera eciam de frugis sẽnũ spica succur̾re. seĩe
cata gͦ maruoꝑantis agendum estut dum spina
dicare quod po̾ugit nou̾it seruare ꝙ refiẽ.¬

Expanded text:
e mentes si semel ad studium contrarietatis eruperint, sive pravum, seu rectum quid a contradicentibus audiant, adversis hoc responsionibus imputem displicet, nec recta quae protulerit placent. At contra bonorum corda, quibus in odium non venit persona, sed culpa, sic tur assumant. Discernendis quippe contradicentium sensibus aequissimi arbitri resident, et sic male prolata respuunt, ut tamen approbent quae ex veritate cognoscunt. Solet namque inter spinarum multitudinem, etiam de frugis semine spica succrescere. Cauta ergo manu operantis agendum est, ut dum spina dicare quod pungit, noverit servare quod refi
Abbreviated transcription (Latin):
pera infusionem quidem sr̃m nuimerꝰ
ꝑcipit set incunctis que agit laudes ex
t̾iores appetens a fructu ꝑfcẽ infusioĩs
in anescit. Sepe namq mira signorn
oꝑa faciunt᷑ obsessis corporibus sp̃s pel
sciendo preueniunt sec tamen a largi¬
tore tot numerĩ cogitatõnis intenti¬
one duuisi sunt quia ꝑ eiusdona nõ eiꝰ
głiau set ꝓprios fauores querunt ⁊¬

Expanded text:
pera infusionem quidem superni muneris percipit, sed, in cunctis quae agit exteriores laudes appetens, a fructu perceptae infusionis inanescit. Saepe namque mira signorum era faciunt, ab obsessis corporibus spiritus sciendo praeveniunt, sed tamen a largitore tot munerum cogitationis intentione divisi sunt, quia per ejus dona non ejus gloriam, sed proprios favores qu
Abbreviated transcription (Latin):
solet ut recte dictis semꝑ ediu̾so s̾nde¬
ant. ne si ad ꝓlata consenciant inferioror
esse uideantur. Et iͣ pͣni uil rectum nisi
quod ipĩ senserunt putant ⁊ iustorum
uerba eo ociosa estimant quo suis hoc sẽ¬

Expanded text:
solet ut recte dictis semper e diverso respondeant, ne si ad prolata consentiant, inferiores esse videantur. Quibuquod ipsi senserint, putant; et justorum verba eo otiosa aestimant, quo suis haec sen
Abbreviated transcription (Latin):
E non nulli ita ir reuocabiles ut qmͣus
sciant prauam esse assertionem suamul¬
lomodo ab ea reuocari possunt tamentes
uinci ab hominibus ⁊ ne ꝯm̃cantur men¬
daciis ꝑuiriis atq flãmantib ꝯtentĩibꝰ

Expanded text:
 nonnulli ita irrevocabiles, ut quamvis sciant pravam esse assertionem suam, nullo modo ab ea revocari possint, timentes vinci ab hominibus; et ne convincantur, mendaciis et perjuriis atque flammantibus contentionibus
Abbreviated transcription (Latin):
nbuc uł t̾emptatõnibus singulorum non ĩã
passiui ꝑ ꝓpħarum uoces non iam ꝑangelica
offã dñs satiffacit quia inscriptura sacra qͥc¬
quid potest singulis eneire comprehendit
atarĩlla ꝑ exempla precedencium ⁊̃ uitam
sequencium in formare curauit. Nec expectã¬

Expanded text:
nibns vel temptationibus singulorum iam non passim per prophetarum voces, nec per angelica officia satisfacit, quia Scriptura Sacra, quidquid potest singulis evenire, comprehendit atque in illa per exempla precedentium etiam vitam sequentium informare curavit. Hec Gre
Abbreviated transcription (Latin):
erit eĩ tempus cum uuti. dic̃ glo. sa¬
.i. uonf̾rent saltem audire quasio
qui ea doceant qioe uolunt. Et I.ta
les .n. dicit futuros qui pro desideriie
suis doceriuelint ut a magr̃is con¬
stantibus ⁊ u̾atibus ad hos conu̾tantur
qui ħ illos doceant qui libenter audiant
quia ueritas eius aspera uidebitur. Hoc gͥ¬

Expanded text:
erit enim tempus, cum multi non sun ferent saltem audire quasi onua, id est qui ea doceant quae volunt. Ales enim dicit futuros, qui pro desideriis suis doceri se velint, ut a magistris constantibus, et veracibus ad hos convertantur, qui haec illos doceant, quae libenter audiant, quia veritas illis aspera videtur, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑbis cucta que ab atiis uł bene ge¬
riuitur displicent: ⁊ sola eis que ip̃i uł
praue eg̾uit: placent suꝑbus semꝑ a¬
lieua oꝑa desprcit: semꝑ miratur qd̾
facit quia ⁊ quicquid egerit: egisse se
singulariter credit. P hoc aũt quod suꝑ¬

Expanded text:
 cuncta quae ab illis vel bene geruntur, displicent: sola ei quae ipse vel prave egerit, placent; semper aliena opera despicit, semper miratur quod facit: quia et quidquid egerit, egisse se singulariter credit; atque in eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
eo quod ex sunctibus eorum tamp̃sẽti.
quam futuris temporibus plura ⁊̃ elon¬
gantiora possent mimstrure fidelib cõ¬
munẽ nitam ducentibus quam ex pre¬
cio egꝵ ip̃oꝵ : ceperunt predia ⁊ agros
auos uendere solebant matricib eo¬
cłiis tradere. ⁊ ex sumptibus eoꝵ mũe¬

Expanded text:
eo quod ex sumptibus eorum, tam praesentibus quam futuris temporibus, plura et elegantiora possent ministrare fidelibus communem vitam deducentibus, quam ex pretio ipsorum, coeperunt praedia et agros quos vendere solebant matricibus Ecclesiis tradere, et ex sumptibus eoru
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ facti sunt repente pauꝑrii tam tñĩ¬
ut sa tis oemonstrarent nouillas gͥ fu¬
isse honas magnas: set se illic sibiaũ
deum. Quo aĩo siẽẽ possent nr̃i tpr̃is
hoĩes: non magnooꝑe in nouo testam̃¬
rere istis quanuuis possideas: quam oĩo

Expanded text:
et factus est repente pauperrimus, tam incout satis monstraret non illas fuisse sibi magnas, sed se illis, sibi autem deum. Quo animo, si essehomines, non magnopere in Novo Testamenrere istis, quamvis possideas, quam omnino
Abbreviated transcription (Latin):
ne quis postea scandalum pat̾etur: cum ab¬
quem seruorum eius aĩadn̾tisset ista nccͣa
ꝓcurare: loculos hr̃e dignatus est quib¬
quic auio opus fuset preberetur: sic̃ pau
se: cum dicit: .ucho. xor. a. De collectis
aut̃ que fuint ĩ sanctos sicut ordinam ec
cłiis gulachie: itat nos facite nec ad unũ¬

Expanded text:
ne quis postea scandalum pateretur, cum aliquem servorum ejus animadvertisset ista necessaria procurare, loculos habere dignatus est cuquidquid opus fuisset praeberetur, se, cum dixit: De collectis autem quae fiunt in sanctos, sicut ordinavi in Ecclesiis Galatiae, ita et vos facite. Per un
Abbreviated transcription (Latin):
ata ꝓrimicias frugum: primogenita⁊
sacrialcia pro peccato: uł notti ane sibid̾s
uissit offerri sacerdotibus ac mustas
pastori suo liberis mentibus imisttarẽt
atq inenis cultu sine ulla solutudine coͣrli¬

Expanded text:
atque primitias frugum, primogenita et sacrificia pro peccato, et vota quae sibi Dominus jussit offerri, sacerdotibus ac ministris pastori suo liberis mentibus ministrarent, atque in ejus cultu sine ulla sollicitudine cor
Abbreviated transcription (Latin):
Quid scũs hylariꝰ: Nonne ⁊ ip̃e omnia su¬
a aut parentibus reliauit aut uendi¬
ta pauꝑibus erogauit: Is tamen cum
possedit s acceptis eciam sidelibũs ĩnum̃¬
osis hereditatib ampliauit. Itaq hoĩes¬
tam scłarium quam diuinaꝵ litterru
sine ambiguitate doctissimi: siscirent res
eccłie debere contempni: nnuiquam aas

Expanded text:
Quid Sanctus Ylarius? Nonne ipse omnia sua aut parentibus reliquit aut vendita pauperibus erogavit? Is tamen cum possedit sed etiam acceptis fidelium numerosis hereditatibus ampliavit. Idem fetam saecularium quam divinarum litterarum sine ambiguitate doctissimi, si scirent res Ecclesiae debere contemni, nunquam eas
Abbreviated transcription (Latin):
oumibus: quia non equałr preuale¬
tis omnes: set pocuis unicuiq: sicut
tiuq opus suñt. Sic enim legistis ĩ ae¬
tibus apłoꝵ: quia erant eis omĩa cor̃a
⁊ distroueratur uniciuq: put ciuq

Expanded text:
uatur, quia non aequaliter valetis omnes: sed potius unicuique, sicut cuique opus fuerit. Sic enim legitis in Actibus apostolorum: Quia erant eis omnia communia, et distribuebatur unicuique prout cuique
Abbreviated transcription (Latin):
lo auctoris głiamquerere: ut deilla¬
ta laude: priuata uesciant exultatõ¬
ne gandere. ideoq tune solum innoxie
hominibz laudabile opus ostenditur.
cum ꝑ despectum mentis ueracit laus
impensa caleatur quam quia ĩfirma
quiq ꝑfecto contempnendo nõ supe¬
rant: restat nccͣe est ut bona que oꝑ¬

Expanded text:
e, auctoris gloriam quaerere, ut de illata laude, privata nesciant exsultatione gaudere. Tunc namque solum innoxie hominibus laudabile opus ostenditur, cum per despectum mentis veraciter laus impensa calcatur: quam quia infirmi quique perfecte contemnendo non superant, restat necesse est ut bonum, quod op
Abbreviated transcription (Latin):
tes. Glo. an adeo missi simus: di¬
ligenter attendimus: ⁊ non aliuo
quam anod nobis ininctũ est usur¬
pamus: tanta enim potestate uti¬
mur: quanta nobis concessa est ab
auctore. nec meusuram isł moduz

Expanded text:
nostris, an a Deo missi simus attendimus, et non aliud quam quod injunctum est usurpamus. Tanta enim potestate utimur, quanta concessa est ab auctore; nec mensuram nec modum
Abbreviated transcription (Latin):
iii .xii. lumoꝵ. Ezechias rex cummo ler¬
tia corporis afflictus ad extremitutem
ꝑuenisset uite: mordine compuetus di¬
xit. obsecro dñe memiento quomodo
ambulau̾um coram tenuitate ⁊ ĩcor¬

Expanded text:
 exiit . » Ezechias quoque rex cum molestia corporis afflictus ad extremitatem pervenisset, in oratione compunctus dixit: « Obsecro, Domine, memento quomodo ambulaverim coram te in veritate et in cor
Abbreviated transcription (Latin):
eciamuix ullus ex eis reprehendi potit.
Dyabolue enim cum hominib istis est
latitaus: fulgore eis se ostendenc: ue¬
lud inconstitutõne mundiante rumã
sic influidit: quod castitatem eis non
aufert ⁊ quod castos eos esse ꝑnuttit: cũ
cascitatem hr̃e uolueruit. qIntra se uãz¬

Expanded text:
etiam uix ullus ex eis reprehendi poterit. 29Diabolus enim cum hominibus istis est latitante fulgore eis se ostendens, uelut in constitutione mundi ante ruinam do infundit, quod castitatem eis non aufert et quod castos eos esse permittit, cum castitatem habere uoluerint. 36Et iteru
Abbreviated transcription (Latin):
cens. Isti autem qui tanquam muitum
negociosi ⁊ occuꝑati de tempore op̃onis¬
ip̃i ab ierłm ꝑcircuitum usq ad illui¬
cummare terras enangelio repleue¬
nint: aut quicquid gencium barbaꝵ
remansit ad huc obenudum ⁊ implẽ¬
dum de pace ecc̃e susceperunt. &. di

Expanded text:
en isti, qui tanquam multum negotiosi et occupati de tempore operatipsi ab Jerusalem per circuitum usque ad Illyricum terras Evangelio repleverunt? aut quidquid gentium barbararum remansit adhuc obeundum et implendum de pace Ecclesiae susceperunt? Novi
Abbreviated transcription (Latin):
uulu̾is ⁊ uerba desꝑatõnis: cumbona:
que fecit uarrat: quasicolapsum u̾bis
⁊ uerberibus: ad spemauimũ reformat
dicat gͦ bona que fecit: ut non cogi¬
tur inter tot mala de ce despare q̃ au

Expanded text:
vulneris et verba desperationis, cum bona quae fecit narrat, quasi collapsum verbis et verberibus ad spem animum reformat. Dicat ergo bona quae fecit, ut non cogatur inter tot mala de se desperare qu
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. gg̃ .aiii. li moꝵ ỹpo crite plerumq
studio cacre eruditionis insistunt ⁊ qr
hane non ĩparandis animis set ꝓmen¬
die fauoribus inquirunt: starhunt iu¬
dicuu humane landis arripiunt: ⁊ per
hoo graciam transitorii pronectus asse¬
temporalia cliligant: qui sola prius
eterna predicabant. plerumq autẽ asł¬
umpte spẽm maturitatis ostendũt qme¬
ti silencii. longamuntatẽ paciencie con¬
tinencie. iurtute. decoeantur set cũ per
hec qiesiticulinen honoris atfing̾uit
cueta largiuintur set tam̃ aute uite t̾¬
ninũ auaricie prriigine accensi a li¬
ena appetunt qui sua largiri iudebãt᷑.
⁊ ꝑtinaci post crudelitate ambiunt: ꝙ
ficta prius pietate reliquerant. Ecte

Expanded text:
 plerumque studio sacrae eruditionis insistunt, et quia hanc non praeparandis meritis, sed promerendis favoribus inquirunt, statim ut judicium humanae laudis arripiunt, et per hoc gratiam transitorii provectus assetemporalia diligant, qui sola prius aeterna praedicabant. Plerumque autem assumptae speciem maturitatis ostendunt; quiete silentii, longanimitate patientiae, continentiae virtute decorantur; sed cum per haec quaesiti culmen honoris attigerint,cuncta largiuntur; sed tamen ante vitae terminum, avaritiae prurigine accensi, aliena appetunt, qui sua largiri videbantur, et pertinaci post crudelitate ambiunt quod ficta prius pietate reliquerunt.  Ve
Abbreviated transcription (Latin):
ypocrite dumab hominib inmod̾ate la¬
ndant᷑: tales se quoq apud deum ecre¬
ex istimaut quales se gaudent hõb ui
qui hic de humanis fauoribus exultant
illic se hĩturos requiem omuino non dubi¬

Expanded text:
e ab hominibus immoderate laudantur, tales esse se quoque apud Deum existimant, quales se gaudent hominibus qui hic de humanis favoribus exsultant, illic se habituros requiem omnino non dubi
Abbreviated transcription (Latin):
ta si qiuod tibi leuit inferri temporale
dampnum senserit inultionis iram re¬
pente ab intimis mardescit. mox pacĩa
rumpitur. mox dolor cordis uiuocib
rebrenatur quiadum aĩaꝵ dampĩ
equaniut᷑ tolłat: iacturam uero reꝵ
temporaliim repelłe eciam cũ sp̃e cõn¬
otione festinat cunctis neraciter ĩdioat.
teste mentis ꝑturbatõne quid amat ⁊̃
quippe est grande studium defeusioĩt
ubi est grauior uis amoris. ¶ Ex eo¬

Expanded text:
t si quod sibi leviter inferri temporale damnum senserit, in ultionis iram repente ab intimis inardescit. Mox patientia rumpitur, mox dolor cordis in vocibus effrenatur, quia dum animarum damna aequanimiter tolerat, jacturam vero rerum temporalium repellere etiam cum spiritus commotione festinat, cunctis veraciter indicat teste mentis perturbatione quid amat. Ibi quippe est grande studium defensionis, ubi et gravior vis amoris.
Abbreviated transcription (Latin):
ta tỹgris est quia duinmundus co¬
lor desimulatione ducitur: uicioꝵ
ingredine interumpente. uariatur.
sepe .n. dum decascitatis nundia ex¬
tollitur sorde auaricie fedatur. sepͥe
dum de largitatis uirtute speciosis
ostenditur: luxurie maculis inqm¬
natur: sepe dum castitatic ⁊ largi¬
tatis decore uestitur: uelud quodze¬
lo iusticie crudelitatis attrocitate f¬
fuscatur: sepe largitate. cassitate
pietate ex publica uisione iduit᷑
s uit erfusa obscuritate suꝑbie no¬
tatur. Sicaue sit ut int̾mixtis uim ᷤᷤ
pocrita non ostendite quasi unũ colo¬
rom tygris hr̃e nequaqiuam possit. Itẽ qs q¬

Expanded text:
ita tigris est, quia dum mundus color de simulatione ducitur, vitiorum nigredine interrumpente variatur. Saepe enim dum de castitatis munditia extollitur, sorde avaritiae foedatur. Saepe dum virtute largitatis speciosus ostenditur, luxuriae maculis inquinatur. Saepe dum castitatis atque largitatis decore vestitur, velut ex zelo justitiae, crudelitatis atrocitate fuscatur. Saepe largitate, castitate, pietate ex pulchra visione induitur, sed interfusa obscuritate superbiae notatur. Sicque fit ut intermistis vitiis pocrita non ostendit, quasi unum colorem tigris habere nequaquam possit. Quae v
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑam detis ut auieti atis .glo. acuri¬
ositate. Et nota quod dicit: oꝑam
detis. Q .d. difficile est dimittere
consuetudinem: s cogite uoc:d̾
agatis. glo. dimusic alieuis. quod

Expanded text:
am detis, ut quieti sitis a curiositate. Et nota quod ait, operam detis. Quasi dicat: Difficile est dimittere consuetudinem; sed cogite vos agatis, dimissis alienis, q
Abbreviated transcription (Latin):
illud ꝯob. xli.g. Ipẽ est rex suꝑ om̃s filios
tatis assumunt: semet ip̃os tam̃ celare
momnibuc ne quaquami possunt. quia
eorum suꝑbia diu latere non sustinet¬
⁊ cumex alia tegitur: ex alia actione

Expanded text:
s filios tatis assumunt, semetipsos tamen celare in omnibus nequaquam possunt, quia eorum superbia diu latere non sustinens, cum ex alia tegitur, ex alia actione
Abbreviated transcription (Latin):
dicatõne sua pauperes ⁊ ydiotas ⁊ sim¬
plices elegitͥ: sic e ꝯtra autixp̃e ad p̃¬
dicandam fli̾tatem suam: astutos ⁊
duplices ⁊ huiꝰ mundi sapienciã ha¬
bentes: electurus est. Que aut̃ sit sapͣ¬

Expanded text:
itatu suo, pauperes, idiotas et simplices elegit; sic econtra ille ad praedicandum falsitatem suam astutos ac duplices atque hujus mundi sapientiam habentes electurus est. Unde per Isa
Abbreviated transcription (Latin):
.li. xxii. Indiciauere confessionis st̃: sicũ
quisq se peccatorem dicit: idem dicenti
alteri non contradicit. namquia scͥptu
est. Instuc inprincipio sermonis accusat¬
or est sui: non maior peccator set instꝰ ind̾
appetit: cum peccatorem seqmisq nullo
ꝓbat: com alter malum cinod fetimus
increpat: cuna si suꝑbe defendimꝰ: liq̃t
quos peceatores nos ficte antea dicẽba
mus Et ÷ͣ. ꝯuꝑbie quippe uicium est ut
quod de se fateri quisq sua sponte digna¬
tur: hoc sibi dici ab alio dedignetur. Ex¬

Expanded text:
in re indicia verae confessionis sunt, si cum quisque se peccatorem dicit, id de se dicenti etiam alteri non contradicit. Nam quia scriptum est: Justus in principio accusator est sui , non magis peccator, sed justus videri appetit, cum pecbat, cum alter malum quod fecimus increpat. Quod si superbe defendimus, liquet quia peccatores nos ex nobis ficte dicebamus. Superbiae quippe vitium est ut quod de se fateri quisque quasi sua sponte dignatur, hoc sibi dici ab aliis dedignetur
Abbreviated transcription (Latin):
met ip̃os altiores cuptunte nuris inuẽtio¬
ibue in opere excreccant quia sic̃ mrtu¬
tes omnes uicium eueruant. ac arrogan¬
cia roborat. togit enim mentes iuenes¬
cere. ⁊ supra iures ualere cma ⁊ ꝙ uegat

Expanded text:
metipsos altiores cupiunt, ac miris inventionibus in opere excrescunt: quia sicut virtutes omne vitium enervant, sic arrogantia roborat. Cogit namque mentem juvenesce
Abbreviated transcription (Latin):
se aꝑte quidem inhos scło uidetur extol¬
lere ato ut miaiorem gloriaui tenecit:
sepe sluulat se głiam declinare quia em̃
aute oculos hõmi sequendo eam app̃hend̾e
non po teste studet plerumq głiam ten̾e

Expanded text:
se aperte in hoc quod videtur extollere, atque, ut majorem gloriam teneat, saepe se simulare gloriam declinare. Quia enim ante oculos hominum sequendo eam apprehendere non potest, studet plerumque gloriam tenere
Abbreviated transcription (Latin):
ria sinus arrogancum est: ut tunc̾de
errore suo inqnirere studeant: quando
se nouerunt nou errasse. Qui rursam
requirere uł argui de errore despitiunt
si quando se errasse uenascit᷑ precognos¬
cunt nõ enim esse set inderi humiler ap¬

Expanded text:
ria arrogantium fraus ut tunc de errore requirere studeant, quando se noverint non errasse. Qui rursum requirere vel argui de errore despiciunt, si quando se errasse veraciter praecognoscunt. Non enim esse, sed videri humiles ap
Abbreviated transcription (Latin):
ita uiflat: quod ab iucestis peccatis ab
stuent unde uuilieres non amant s
uerbic dicunt. Cet̾i homines qui a ñ
uos caritatem hrẽ uolebant ut assum
piscem se torrebant. nulla uero poltutio
caric ut concupiscencie nos tangere au¬
det quia saucti suuuis ⁊ spñ scõ ĩnuidi

Expanded text:
inflat, ita quod ab incestis peccatis se abstinent. 38Unde mulieres non amant, seuerbis dicent: 40«Ceteri homines qui ante nos castitatem habere uolebant ut assum piscem se torquebant. 41Nulla autem pollutio carnis et concupiscentie nos tangere audet, quia sancti sumus et Spiritu sancto infundi
Abbreviated transcription (Latin):
lie eccłie spiritalis quisq predicator:
in cunctis que dicit solerti cura se ĩspicit
ne ĩ eo quod recta predicat: incio ela¬
in omnib udicat: eciam cum dignus
cuuctis uiuat scit enim quod bona q̃
innotescunt homimibus: sine ꝑitu lo

Expanded text:
lis Ecclesiae spiritalis quisque praedicator in cunctis quae dicit solerti cura se inspicit, ne in eo quod recta praedicat vitio se ela omnibus judicat, etiam cum dignius cunctis vivat. Scit enim, quod bona quae innotescunt hominibus, sine periculo
Abbreviated transcription (Latin):
temira abilinencia se affligunti omne
robur corporis atterunt ⁊ auasicarus
uitam flunditus incarne iuiuentes extĩ¬
guñt. Sicq ꝑ abstinenciam morti apprs¬
piant: ut pene cotidie morientes uiuãt
uam ora pallescunt corpus debilitate
quantur. pectus int̾rumpentib susꝑ¬
iuis urgetur: s uit hec : ab ore ꝓxioꝵ

Expanded text:
e abstinentia affligunt, omne robur corporis atterunt, et quasi carnis vitam funditus in carne viventes exstinguunt, sicque per abstinentiam morti appropriant, ut pene quotidie morientes vivantam ora pallescunt, corpus debilitate quatitur, pectus interrumpentibus suspiriis urgetur; sed inter haec ab ore proximorum
Abbreviated transcription (Latin):
uiuere: hoc contranaturam este tor¬
quere corpus suum ⁊ facires odisse
mundicias ⁊ ecaloremappetere ⁊ cib¬
il non tantum iulibus uti: sec certis
⁊ hornoie. quemadinodum desidera¬
re deutatas rec luxurie est: itausi¬
tatas ⁊ non magno ꝑabiles fugere
demencie est. fiugalitatem euim ex¬
igit philosophia non peuam. Et ẽ¬

Expanded text:
turam vivere; hoc contra naturam est, torquere corpus suum et faciles odisse munditias et squalorem adpetere et cibis non tantum vilibus uti sed taetris et horridis. Quemadmodum desiderare delicatas res luxuriae est, ita usitatas et non magno parabiles fugere dementiae. Frugalitatem exigit philosophia, non poenam, pote
Abbreviated transcription (Latin):
bitu atqr uestitunchil tibi pret̾ eius
arbitrium mutandum uł usur pand̃
ꝑsone hĩtus matronalis a uiduali ues¬
te distinctus: qui pͥost fidelibus comn¬
gatis salua regionis obsernancia cõ¬
uenire. hunc te maritus si disponere
noluit ne te uelud iuduam illo uiu¬
ente iactares: puto quod non fuit ĩ ħ
reus. nec ad disseusiouis scandalũ per¬

Expanded text:
bitu atque uestitu nihil tibi praeter eius arbitrium mutandum uel usurpandum personae habitus matronalis a uiduali ueste distinctus, qui potest fidelibus coniugatis salua religionis obseruantia conuenire. hunc te maritus si deponere noluit, ne te uelut uiduam illo uiuente iactares, puto, quia non fuerat in hac re usque ad dissensionis scandalum per
Abbreviated transcription (Latin):
Nolo ut de ornamentic auriur uestis
ip̃ropam habeas in prohibendo sẽten¬
ciaui: usieos qui ueq coniugati neq
coniugari cupientes: cogitare debent
quoniõ placeant deo. Et est sũptũ¬

Expanded text:
nolo tamen de ornamentis auri uel uestis praeproperam habeas in prohibendo sententiam nisi eos, qui neque coniugati neque coniugari cupientes cogitare debent. quo modo placeant deo. illi aut
Abbreviated transcription (Latin):
despuns uł tribulis uua uł ficus coiugr᷑
quia mens ad huc ueteris hoĩe consutu¬
dine prerta: potest simulare set nõ fer¬
re fructus uoui hominus quod si qñdo¬
q dicta uł facta malorum ꝓsuit a¬
liis: non hoc faciunt ip̃imali set de
ip̃is fit consilio dei quia non eorni
dum est botruc : s̃pmna cauenda. ¶a ꝑ¬

Expanded text:
de spinis et tribulis uva et ficus: quia mens adhuc veteris hominis consuetudine pressa, potest simulare non ferre fructus novi hominis. Quod si aliquando dicta vel facta malorum prosunt bonis, non hoc faciunt mali, sed fit de illis consilio Dei: quia non eorum est botrus, spina cavenda.
Abbreviated transcription (Latin):
diu̾sitate notabilis. ne ad eun om̃ium
pret̾emicium turba consistat ⁊ digito de¬
is sis humilis quani note est negloriam
coꝵ. Non sit no tabilis ħitus uester nec
asfectetis placere uestibus s moribus

Expanded text:
diversitate notabilis; ne ad te obviam praetereuntium turba consistat, et digito s humilis quam necesse est: ne gloriam . Non sit notabilis habitus vester, nec affectetis placere vestibus, sed moribus
Abbreviated transcription (Latin):
fratres omnes uetimentis iulib ĩdu¬
autur. ⁊ possint ea repetiare de sacis
ue despiciant: neq iudicent hoĩee qͦs
iderint mollibus uestimentis ⁊ co¬
loratis iudutos uticibis ⁊ petĩbus de¬
licatis set magis inuisquisq iudicet
⁊ despiciat semetip̃m. Talem enĩha¬

Expanded text:
Fratres omnes vestimentis vilibus induantur: Et possint ea repetiare de Saccis,ne despiciant, neque judicent homines, quos viderint mollibus vestimentis, & coloratis indutos, uti cibis, & potibus delicatis; sed magis unusquisque judicet, & despiciat semetipsum: “ De di
Abbreviated transcription (Latin):
dies certis horis quantum in bene mod̾a¬
tis monasteriis constitutum est aliquid ma¬
nibus oꝑari. ⁊ certas horas horas habere
ad legendum ⁊ orandum: ⁊ aliquid de d̾ius
litteric agendum liberas: quam tumul¬
tuosas ꝓlixitates causaꝵ alieuarum pati
de ueg̾ociis scłaribus uel iudicando dixm̃i¬
dis uł internemendo precidendis quibus
nos molesciis. idem astruxit apłs: nõ utiq
suo: set eius quiper eum loquebatur arbi

Expanded text:
dies certis horis, quantum in bene moderatis monasteriis constitutum est, aliquid manibus operari, et caeteras horas habere ad legendum et orandum, aut aliquid de divinis Litteris agendum liberas, quam tumultuosissimas perplexitates causarum alienarum pati de negotiis saecularibus vel judicando dirimendis, vel interveniendo praecidendis: quibus nos molestiis idem affixit apostolus, non utique suo, sed ejus qui per eum loquebatur arbi
Abbreviated transcription (Latin):
moneo no illoꝵ more qui non ꝓficẽ
ced conspici cupuint: facias aliqua¬
ciue mhabitu tuo aut genere iute no¬
tabilia sint asꝑum cultum. ⁊ intonsmi
caput. ⁊ negligenciorem barbum ⁊ iud¬
ietum argento odium.⁊ cubile huiui
posstum. ⁊ quicauid ambitionem per¬
uersa uiasecuitur: euita. Et .i. Quid¬
excerpere : intus omia dissiulia sint.
frons ppło nr̃a conueniat. Et .qͣ. Nõ spl¬
auro argentoq caruisse. id agamus
ut meliorem uit ani sequamusr quam
uulgue: non ut contrariam. hoc pͥm̃
humanitatẽ congregatonẽ aqua pro¬
Resslone nos dissimilitudo separabit
uide amus ne ista ꝑ que animi rõuem

Expanded text:
moneo, ne eorum more, qui non proficere sed conspici cupiunt, facias aliquin habitu tuo aut genere vitae notabilia sint. Asperum cultum et intonsum caput et neglegentiorem barbam et indictum argento odium et cubile humi positum, et quicquid aliud ambitio nempe perversa via sequitur, evita. Satis ipexcerpere ? Intus omnia dissimilia sint, frons populo nostra conveniat. Non splauro argentoque caruisse. Id agaut meliorem vitam sequamur quam vulgus, non ut contrariam. Alioquin humanitatem et congregationem; a qua professione dissimilitudo non separabit. Videamus ne ista per quae admirationem
Abbreviated transcription (Latin):
menta ⁊ lectualia ex moderato ⁊ com¬
petenti habitu erant nec nitida mini¬
um: noc ab iecta płimũ qma huis płm¬
q se uł iactare insolentes homines
solent: uł abicere ex utroq non que
iħu xp̃i set quesua sunt ii dem querẽ¬
Nestes pullas eque inta ut candidas
ornatus ⁊ sordes pari modi fuge. qmia
alterum diuicias alterum gloriam re¬

Expanded text:
menta, vel lectualia, ex moderato & competenti habitu erant, nec nitida um, nec abjecta plurimum: quia his plerumque vel jactare se insolenter homines solent, vel abjicere; ex utroque non quae Jesu Christi, sed quae sua sunt iidem quaerenVestes pullas aeque uita ut candidas; ornatus et sordes pari modo fugiendae, quia alterum delicias, alterum gloriam re
Abbreviated transcription (Latin):
qui latina sungua dicit siinator: iue¬
tus esse non appetit: set ideri. Et
⁊ͣ. y pocritaꝵ esse solet: ut ⁊ quod st̃̾
suppͥmant: ⁊ hoc qod non sunt se¬
esse hominibus ignoteseant qua¬
tenus mensuram suam per estima
quadam innocentis honestute se ner¬

Expanded text:
qui Latina lingua dicitur simulator, justus esse non appetit, sed videri. Etypocritarum solet, ut et quod sunt supprimant, et quod non sunt esse hominibus innotescant. Quatenus mensuram suam per aestimaquadam innocentiae honestate se ves
Abbreviated transcription (Latin):
aui ꝑ diuersas prouuicias: teruis ant
quateruis diebus diebus ꝑ diuersorũ
cellae hospitiuitur semper geronagi:
⁊ iiquam stabiles: ⁊ ꝓpriis uolupta¬
tibue ⁊ gule illecobris seruentes ⁊ per
omnia deteriores sarabattis. de quoꝵ

Expanded text:
ovincias ternis aut quaternis diebus per diversorum cellas hospitantur, semper vagi, nunquam stabiles et propriis voluptatibus et gulae illecebris servientes, et per omnia deteriores sarabaitis. De quoru
Abbreviated transcription (Latin):
aecipiendis auditoribus exhibent lui¬
gue ouiceomes quia ⁊ spine ꝓferunt
Elores ⁊ apparet quidam meic̾ auod ole
di arte per renussa colloquia quasi hu¬
sliuaut cmod ꝑ operis exibifõnem negant

Expanded text:
ecipiendis auditoribus exhibent linguae dulcedines, quoniam et spinae proferunt flores, et apparet quidem in eis quod oleadi arte per remissa colloquia, per husinuant quod per exhibitionem negant
Abbreviated transcription (Latin):
uom fuiueñ. Ep̃i antecessores nũ reli¬
giose considerantec ⁊ salubriter pro¬
uidentes: censuerunt ne quis frater
decedens ad tutelam uł curam: cłitũ
nommaret ⁊ siquis hoc fecisset: non
offeret᷑ ꝓ eo. nec sacrficium prodormi¬
tione eiue celebraretur ueq .n. apud
dotum prece qui ab altari sacerdotos
⁊ muinistros uoluit ab ducere. It ex eadẽ¬
isq obligari non debent: cun diuinis
rebus ⁊ sp̃ualibus occupati sunt nec ad

Expanded text:
uod episcopi antecessores nostri religiose considerantes et salubriter prouidentes censuerunt ne quis frater excedens ad tutelam uel curam clericum nominaret, ac si quis hoc fecisset,, non offerretur pro eo nec sacrificium pro dormitione eius celebraretur. neque enim apud dotum prece qui ab altari sacerdotes et ministros uoluit auocari. et ideeisque obligari non debent, qui divinis rebus et spiritualibus occupati sunt, nec ad
Abbreviated transcription (Latin):
Quia uero paulus nero mundis
głiami querebat: nec anuindi gͥ
⁊ muidum sibi crucifixinu: głatur¬
uinerent hos ad h usumi suum mñ¬
dus ꝓculdubio non amaret mare

Expanded text:
igitur Paulus nec mundi gloriam quaerebat, nec a mundi gloria et mundum sibi crucifixum viverent, hos ad usum suum procul dubio non amaret. Mare
Abbreviated transcription (Latin):
de fugascłi: Cui portio deue est: mchil
debet hr̃e nisi deum nealteruis impedi¬
atur nocͣitis nuuere quod enu ab a
lia officia confertur: hoc religiois cl̾¬
tui ata huic nr̃o officio decerpitur

Expanded text:
 2. Cui portio Deus est nihil debet curare nisi Deum, ne alterius impediatur necessitatis munere. Quod ad alia enim officia confertur, hoc religionis cultui atque huic nostro officio decerpitur
Abbreviated transcription (Latin):
nuq contingit ut lam nomo m̃¬
dum nonteneat mente s tamen
mundus hoĩem occupatõnib ast̾u¬
mortiis sit: s ip̃i mundus ad h
mortuus non est. qͣnasi uinus enĩ

Expanded text:
ue contingit ut homo mundum mente non teneat, sed tamen mundus hominem occupationibus astrimortuus est, sed ipsi mundus adhuc mortuus non est. Quasi enim vivus
Abbreviated transcription (Latin):
nisi corte qui lẽgibus ad rauorũ eta¬
tum tutelas siue ꝑcuratõnes excusabi¬
les attrahuntur aut cui ip̃ius ciuita¬
tis ep̃o ecc̃asticarum reꝵ comiserit gu¬
bernacula ⁊ orphanoꝵ acq iuduatum
que indefence auit: aut earum ꝑ sõaꝵ
que max ne ecc̃astico indigent ammi

Expanded text:
nisi forte qui legibus ad minorum aetatum tutelas sive curationes inexcusabiles attrahuntur, aut cui ipsius civitatis episcopus ecclesiasticarum rerum commiserit gubernacula, vel orphanorum aut viduarum quae indefensae sunt aut earum personarum quae maxime ecclesiastico indige
Abbreviated transcription (Latin):
ris doctrina non ueste conuersatõne nõ
hĩtu mentis puitate non ciatu uamsistu¬
dere incipinius nouitati traditum nobis
apatrb ordinem calcabunus ut locum
suꝑuatus suꝑsticionibus faciamus rudes
g ͦ fidelium mentes ad talia nou debenus

Expanded text:
sumus doctrina, non veste; conversatione, non habitu; mentis puritate, non cultu. Nam si studere incipiamus novitati, traditum nobis a patribus ordinem calcabimus, ut locum supervacuis superstitionibus faciamus. Rudes ergo fidelium mentes ad talia non debemus
Abbreviated transcription (Latin):
ad uormam beati bñdicti uiuere it cla¬
ustrum morari precipimus aicos castella
cuutates. pagrare prohibemꝰ a ppłoru
predicatõne omiuo cessare censimmis
titore qd̃ defensor factus non est: uulla
uobis molestia sit. quia satis ualde ama¬
que a monachis deo promissa sunt: na¬
leant admplere omiuinodo enim est il¬
liis hmbitus ⁊ istius offici diu̾sitas illic
eium quies oratio labor. manuũ atos hĩc
cansaꝵ coguitio conuentõnes actus pu¬
blica utilia litigia. ⁊ qnecumq uelec¬
cãstica mstituta uł supplicancium ucaͣ¬
tas poscit. Sic gͦ pacet quod quedam¬

Expanded text:
ad normam S. Benedicti intra claustrum morari praecipimus; vicos, castella, civitates peragrare prohibemus, et a populorum praedicatione omnino cessare censuimustitore, quod defensor factus non est, nulla vobis animi molestia sit, quia vere satis amaquae a monachis Deo promissa sunt valeant adimpleri. Omnimoda enim est illius habitus et istius officii diversitas. Illic enim quies, oratio, labor manuum; at hic causarum cognitio, conventiones, actus, publica litigia, et quaecunque vel ecclesiastica instituta, vel supplicantium necessitas possit. Faciat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpoĩto seruitutic dei ueneruit: Anui¬
tam mopem ⁊ laboriosaum fugientes:¬
q uestiri uolueruit ⁊ insuꝑ honora¬
ũ ab hiis: a quibus contempni conte¬
riq consueuerant. ¶Notaudũ est ⁊̃

Expanded text:
to seruitutis dei uenerint, an uitam inopem et laboriosam fugientesque uestiri uoluerint et insuper honorari ab eis, a quibus contemni conterique consueuerant. tales ergo
Abbreviated transcription (Latin):
milites xp̃i ita nedissimilatis calidissimi
hostic ursidias qui famã ur̃am cupiens
obscurare suis putoribus tam multosy¬
pocͥtas sub hĩtu monachorum usq quaq
dispersit cicuenntes prouincias nusqͣm
micsos musquani fixos nusquam stãtes

Expanded text:
milites Christi, itane dissimulatis callidissimi hostis insidias, qui bonam famam obscurare putoribus suis, tam multos hypocritas sub habitu manachorum usquequaque dispersit, circumeuntes provincias, nusquam missos, nusquam fixos, nusquam stantes,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ quemad̾m dicit apłs. p̃cipinus ⁊ ob¬
secramus in xp̃or ut cum silencio ope¬
rantes suum pauem manducẽt: nõ
disputent contra tam manifestissima
putare: ꝑtinet ad silencum cũ qui de¬
bent oꝑantes mauducare pauem suum.

Expanded text:
m dicit: praecipimus et obsecramus in Christo, ut cum silentio operantes suum panem manducent, non disputent contra manifestissima pertinet ad silentium, cum quo debent operantes manducare panem suum.
Abbreviated transcription (Latin):
xyi .a. Contiungit aut̃ eis quod ĩ uidine in¬
moribus ⁊ in oisciplinatis cauendis: apłs
ose ⁊ uerbose lo auentes que non oportet
hoc ille de malie feninis dicebat: quod
⁊ qui sunt inter eos qui eo ꝓpoĩto ad sc̃am
mliciam uenerunt ut placeant cui se
ꝓbauer unt: cum ita iugeant uiribus
corporis ⁊ integritate ualitudinie⁊ ut
non solum erudiri: set eciam operan¬

Expanded text:
. Contigit enim eis, quod in uiduis iunioribus indisciplinatis cauendum idem aosi et uerbosi, loquentes quae non oporteat. hoc ille de malis feminis dicebat, quod et qui sunt inter eos, qui eo proposito ad sanctam militiam uenerint, ut placeant cui se probarunt, cum ita uigeant uiribus corporis et integritate ualetudinis, ut non solum erudiri, sed etiam opera
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Da petenti: it a scilicet ut nec tͥ
noceat nec alt̾i. pascenda est emmius¬
ticia. it a enim omni petentidabis: ⁊
si non sitl competit : S menus cũ ĩ iͦte
petentem correxeris. Non emĩ ita dan¬

Expanded text:
. Da ei. Ita, scilicet, ut nec tibi noceat, nec alii: pensanda est enim justitia. Ita enim omni petenti dabis, et si non id quod petit, sed melius cum injuste petentem correxeris. Et
Abbreviated transcription (Latin):
apta suut humanic usibus honeste oꝑabat᷑¬
apłs: sicut sese habent oꝑa fabroꝵ. structoꝵ
sutoꝵ. rusticoꝵ ⁊ huis similia neq .n. hõestus
ip̃a reprehendit: quod reprehendit suꝑbia
eorum qui honesti uocari amante set esse nõ
Et .i. Greci quos paganos dicinus: philosop¬
ta fuit uirgo maria que peperit xp̃m: fa¬

Expanded text:
apta sunt humanis usibus operabatur, sicut sese habent opera fabrorum, structorum, sutorum, rusticorum et his similia. neque enim honestas ipsa reprehendit, quod reprehendit superbia eorum, qui honesti uocari amant, sed esse non ; si Graecos, quos etiam paganos dicimus, etiam philosopta erat uirgo Maria, quae peperit Christum, fa
Abbreviated transcription (Latin):
omio uihiis que ad transigendam ui¬
tam: istam ꝑtuent sicut uolucres ag¬
unt: ostendant .n. nobis hoĩes sic ser¬
iure uolucribus sicut sibi serurripos
sunt nolunt. insicaptis ⁊ in cluas: quibꝰ
fides nonhetur: ne auolantes uõ rode¬

Expanded text:
o in his, quae ad transigendam istam uitam pertinent, sicut uolucres agunt, ostendant nobis homines seruire uolucribus, sicut sibi seruiri uolunt, nisi captis et inclusis, quibus fides non habetur, ne uolantes non rede
Abbreviated transcription (Latin):
uolunt subdrta subsidia enacuare pan¬
ꝑm exmanire sũptum: uec exiguo ꝯ¬
tenti: maiori petunt ambitu uestium
ca ptantes petitõnis suffragium ⁊ nata¬
lium simulatõne: licitantes increrẽ¬

Expanded text:
olunt subsidia evacuare pauperum, exinanire sumptum: nec exiguo contenti, majora quaerunt, ambitu vestium captantes petitionis suffragium, et natalium simulatione licitantes incremen
Abbreviated transcription (Latin):
nos ecce uulgꝰ sciat qui nspex̾it ꝓpus
Qui domum intrau̾it: nac pocuis nure¬
tur: quam suꝑ lectilen ur̃am: Magnus
ille est: aui fictilibus utitur: quemad¬
modum argento. Nec ille minor est
qui sic agento utitur: ut fictilib ĩ firmi
animi est: non posse ꝓati diuicias huc

Expanded text:
les esse nos vulgo sciat, qui inspexerit propius. Qui domum intraverit, nos potius miretur quam supellectilem nostram. Magnus ille est, qui fictilibus sic utitur quemadmodum argento. Nec ille minor est, qui sic argento utitur quemadmodum fictilibus. Infirmi animi est pati non posse divitias.
Abbreviated transcription (Latin):
uas fragie quod portat tunet offẽse¬
ne ipinguat ata frangatur. unde
⁊ imisierum maxnueq adolescentulaꝵ
uitat aspectimi ⁊ in tantum castigator sii
est. ut eciaui que tuta sunt ꝑtimescet.
Cur uiquit ꝑgis ad heremu: uideucet
forma pulcherima ad illicitos ducat aui¬
plexus. R̾udebis: hoc non est puguare.
set sugere. ita macie adu̾sarus armat᷑
obsiste ut postquam uic̾is: coroneris. fa¬
teor in becillitatem meam. nolo pugua
re sepe uictorie. ne ꝑdam a liquando uicto¬
riam si fug̾o: gladium deuito si stetero:
aut uincendum nuchi est aut cadendum
quid aũt nẽce est certa duuit fe ⁊ incerta
sectari: aut scuto aut pedibus mors ui
tanda est tu qui pugnas: ⁊ suꝑari po¬
tes ⁊ uinc̾e. ego cum fugio: non uincorĩ
eo quod fugio. set ideo fugio ne uincar
suulla securitas est: uicino serpente dor¬
mire. potest fierr ut non mordeat me.
tũ potest fieri: ut aliquando mordeat.

Expanded text:
vas fragile quod portat, timet offendeet corruat atque frangatur. Unde et mulierum maximeque adolescentularum vitat aspectum; et intantum castigator sui est, ut etiam quae tuta sunt pertimescat. Cur, inquis, pergis ad eremum? Videlicet forma pulcherrima ad illicitos ducat amplexus. Respondebat: Hoc non est pugnare, sed fugere; sta in acie, adversariis armatus obsiste, ut postquam viceris, coroneris. Fateor imbecillitapugnare victoriae, ne perdam aliquando victoriam. Si fugero gladium, devitavi: si stetero, aut vincendum mihi est, aut cadendum. Quid autem necesse est certa dimittere, et incerta sectari? aut scuto, aut pedibus mors est vitanda. Tu qui pugnas, et superare potes et vincere. Ego cum fugio, non vinco in eo quod fugio, sed ideo fugio, ne vincar. Nulla securitas est vicino serpente dormire. Potest fieri ut me non mordeat, et tamen potest fieri ut aliquando mordeat.
Abbreviated transcription (Latin):
ociosas ⁊ pleua repost̾iora uolunt hr̃e:cur
ea que sumũt ex laboribus alioꝵ recudũt
⁊ seruant uude cotidie ꝓferatur: Hoc .n¬
uoiatilia celi sic iuteiugitie ui euangelio
ut nolitis oꝑari maibuc nr̃is: uictũ
uestimentum q ꝓcurare: nil ⁊̃ reponatis
in crastinu: sicut nichil reponunt uola¬

Expanded text:
otiosas et plena repostoria uolunt habere? cur ea, quae sumunt ex laboribus aliorum, recondunt et seruant, unde cotidie proferatur? cuolatilia caeli sic intellegitis in euangelio, ut nolitis operando manibus uestris uictum tegumentumque procurare, nihil etiam reponatis in crastinum, sicut nihil reponunt uola
Abbreviated transcription (Latin):
G̾uardus. Cum femma semperesse et
non coguosc̾e feminam non plus est
quam mortuũ suscitare : qd̾ nuinus est
non potests: ⁊ quod mauis est uis cre¬
dam tibit̃ cotidie latus tuũ ad latus
illux in collosiuo maius teue ad mamis
esto ego suspicione non careo: scanda lom̾

Expanded text:
abes. Cum femina semper esse, et non cognoscere feminam, nonne plus est quam mortuum suscitare? Quod minus est non potes; et quod majus est vis credam tibi? Quotidie latus tuum ad latus oculos in colloquio, manus tuae ad manus Es
Abbreviated transcription (Latin):
lucam ordinatum comitemabi: ut deui¬
taret hominum reprehensionis uesme
scõꝵ: tanquam sibi accipere ⁊ in suos uiꝰ
conuertere ab infirmis ⁊ npiis putaret᷑
que accipiebat ad supplendum uccitͣntes

Expanded text:
lum ordinatum comitem sibi, ut deuitaret hominum reprehensiones, ne sisociorum, tanquam sibi accipere, et in sinus suos convertere ab infirmis et impiis putaretur, quae accipiebat ad supplendas neces
Abbreviated transcription (Latin):
chum itauide: neꝑ eam alias uid̾e̾ cogites
auarum uultus cordi tuo ihereant. Aucil
facilior ruina est. Et infra. No lo te babita¬
um igns adicias ⁊ inter frequenciam puel¬
larum ꝑ diem uideas quod nocte cogites

Expanded text:
trem ita uide, ne per illam alias uidere cogaris, quarum uultus cordi tuo haereant et tacifacilior ruina est. et Iohannes Baum igni adicias et inter frequentiam puellarum per diem uideas, quod noctibus cogites
Abbreviated transcription (Latin):
ud est corpore laborare animo libero:
sicut opifex si non sit fraudulentus aut
auarue aut priuaterei auidus. aliud
aut̃ ip̃m aĩmũ occupare curis colligen¬
de peccumer sine corporis labore st̃ suut¬

Expanded text:
ud est enim corpore laborare animo libero, sicut opifex, si non sit fraudulentus et auarus et priuatae rei auidus; aliud autem ipsum animum occupare curis colligendae sine corporis labore pecu
Abbreviated transcription (Latin):
enim dicit uifir mitatem suã erga ifimos
suisse usi compaciendi eis: In tantũ ne ni
deretur uenditor ennͣgelii ⁊ nerbi deicur¬
sum auꝑ imꝑitos in malam opuuonẽ de¬
cideus impediret: uollet accipere qd̾ sibi¬

Expanded text:
enim dicit infirmitatem suam erga infirmos fuisse, nisi compatiendi eis in tantum, ut ne videretur venditor Evangelii, et verbi Dei cursum apud imperitos in malam suspicionem decidens impediret, nollet accipere quod ei j