comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tumidaq superbia pressura paenitentiae suaues lacrin
salutariter exprimuntur
Etdesa eg̃ prisci temporis inqua reuera torcularest quidem
corporum sed fructus salutaris animarum primo ingrenu
laudes xp̃idm̃i laxa decantat. maiestatemeius praedicans
xoperationis excelsa secundo aꝑtiuiuenit ad hominis naturã
quam de conditione prauisiima quaeadam fuerat peccante
uitiata ad magnarum rerumdicit creuisie fastigia.
sic dñ xp̃i exduab & induab naturis in confusis atq dis¬
tinctis una ꝑsona salutariter & indubitanter agnoscitur

Expanded text:
tumidaque superbia, pressura poenitentiae, suaves lacrymae salutariter exprimunturEcclesia ergo prisci temporis, in qua revera torcular est quidem corporum, sed fructus salutaris animarum, primo ingressu laudes Christi Domini laeta decantat, majestatem ejus praedicans, et operationis excelsa; secundo apertius venit ad hominis naturam, quam de conditione pravissima, quae Adam fuerat peccante vitiata ad magnarum rerum dicit crevisse fastigia. Sic Domini Christi ex duabus et in duabus naturis inconfusis atque distinctis una persona salubriter et indubitanter agnoscitur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmittit hberatus apessimis in imicis quibeatitudinemsĩ
insaeculi istius felicitate posuerunt illos solum beatos
esse defimens quorum est dñs dĩeorum
Notandum autem qđ interfectione goliath moͦmorata
quasiquidam terminus mundanis est rebus appositus
eq enim posthunc aliquid aut deecclesiae laborib
aut deamaritudine saeculi aut d&ribulatione paeni¬
tentium autdeanti christi ab omi natione narratus
sed reliqui septem inmagnum mesterium diuinis p̃con
aptati caelesti gaudio uidentur esseplenissimi.:¬

Expanded text:
promittit, liberatus a pessimis inimicis, qui beatitudinem suam promittit, liberatus a pessimis inimicis, qui beatitudinem suam in saeculi istius felicitate posuerunt, illos solum beatos esse definiens, quorum est Dominus Deus eorum. Notandum autem quod interfectione Goliath memorata, quasi quidam terminus mundanis est rebus appositus. Neque enim post hunc aliquid aut de Ecclesiae laboribus, aut de amaritudine saeculi, aut de tribulatione poenitentium, aut de Antichristi abominationes narratur; sed reliqui septem, in magnum mysterium divinis praeconiis aptati, coelesti gaudio videntur esse plenissimi.
Abbreviated transcription (Latin):
Historia quidem haec regnum lectione notissima est dauid
a filio ꝑsequutum quae similitudo utquidam uolunt ad omnẽ
porrigitur xp̃ianum quipeccatis saeuientib tamquam
afiliis ꝓpriis inmundiistius aceruitate uexatur sed contra
haec paenitudo remedialis quam hic psalmus contin&
opponitur. quamuis ꝓph&a multos paenitentiae psalmos
scripserit tamen quantum conpunctione cordis afficitur
ut sa lubriter examinatus diuinis mundior apparer& aspectib
ipsius supplicat subuenire. Secunda uelociter ꝑuenire
sep&it aduemam ut deductus inuiam ueritatis ab
dñi xp̃i p̃missum utsicut iste gloriam goliath quireue¬
latus siuetras migrans interpra&atur saxei teli dimi
in prima parte ꝓph&a dño gratias agit peracti belli
discrimine seliberatum de praecans utcito dñ declar&a
aduentus ꝑquem diabolus uictus est & ppiritalis isrł liber
Secunda in nouo & u&eri testamento ꝓph&a sedño praller

Expanded text:
Historia quidem haec regum lectione notissima est, David a filio persecutum; quae similitudo, ut quidam volunt, ad omnem porrigitur Christianum qui peccatis saevientibus tanquam a filiis propriis in mundi istius acerbitate vexatur; sed contra haec poenitudo remedialis, quam hic psalmus continet, apponitur. Quamvis propheta multos poenitentiae psalmos scripserit, tamen quantum compunctione cordis afficitur, ut salubriter examinatus, divinis mundior appareret aspectibus. ipsius supplicat subvenire. Secunda velociter pervenire se petit ad veniam, ut deductus in viam veritatis, ab Domini Christi permissum, ut sicut iste gloriam Goliath, qui revelatus, sive transmigrans, interpretatur, saxei teli dimicin prima parte propheta Domino gratias agit peracti belli discrimine se liberatum, deprecans ut cito Domini declaretur adventus, per quem diabolus victus est, et spiritualis Israel liberatus. Secunda in novo et Veteri Testamenti propheta se Domino psallere
Abbreviated transcription (Latin):
Supplicat ꝓph&a ut interactus istos mundanos adiuers
lber&ur errorib: Prima sectione ꝓph&adñm rogat
uteius audiatur oratio subiungens a quib: se maxime libe
uellit erroribus. Secunda elegitse aiusto argui quam
apeccatori laudari supplicans ut custodiatur alaqueis
pecatorum quia nullam se communionem eumeis habere
Dauid obsaulis insidias ꝓfugus cum inspelunca later& ora¬
esse facturum namcum huic orationi intellectus p̃mita
significatur intellexisse dauid inter angustias & fugo
suae latebras quid ess& dñs aiud aeis passurus & quomodo
patrem rogaturus Prima parte dñs clamat ad patrem
nefandos dolos iudaicae ꝑsecutionis exponens.
gecunda liberarise de carcere inferni depraecatur qm̃
omnium scõrum fides in eius resurrectione pendebat:¬

Expanded text:
Supplicat propheta ut inter actus istos mundanos a diversis liberetur erroribus. Prima sectione propheta Dominum rogat, ut ejus audiatur oratio, subjungens a quibus se maxime liberari velit erroribus. Secunda eligit se a justo argui, quam a peccatore laudari, supplicans ut custodiatur a laqueis peccatorum, quia nullam se communionem eum eis habere Daesse facturum. Nam cum huic orationi intellectus praemittitur, significatur intellexisse David inter angustias, et fugae suae latebras, quid esset Dominus a Judaeis passurus, et quomodo Patrem rogaturus. Prima parte Dominus clamat ad Patrem, nefandos dolos judicii perfectionis exponens. Secunda liberari se de carcere inferni deprecatur, quoniam omnium sanctorum fides in ejus resurrectione pendebat
Abbreviated transcription (Latin):
dines amamus : Tugientẽ sequimur : labenti in hȩre
Aliquando nos mundus retraxitadõ : Nunctantu
plagis plenus est: ut ipse iamnos mundus mittat
addm̃: Pensateergo quia nulla sunt quȩ tem pora¬
lit̃ currunt : Finis enim temporalium ostendit :¬
quia nihil sit quod transire potest: Casus rerũ indi¬
cat quiares cransiens & tunc ꝓpenihil fuit : cumsta¬
reui der&ur. Hȩcigitir uoinscum agite hȩc in
mente sedula cogitatione uersate: Eitsiadhuc
hictene mur in infirmita tecor poris : tamen
ad eos dequibus loquimur. toto cordetenda¬
mus ut cumipsis post modum inxerna sȩcu
& regnat: Insecula iȩculoꝵ a meN

Expanded text:
dines amamus, fugientem sequimur, labenti inhaeremudines amamus, fugientem sequimur, labenti inhaeremuAliqplagis plenus est, ut ipse jam nos mundus mittat ad Dominum. Pensate ergo quia nulla sunt quae temporaliter currunt, finis enim temporalium ostendit quia nihil sit quod transire potest. Casus rerum indicat quia res transiens et tunc prope nihil fuit, cum stare videretur. Haec igitur vobiscum agite, haec in mente sedula cogitatione versate; etsi adhuc hic tenemur in infirmitate corporis, tamen ad eos de quibus loquimur toto corde tendamus, ut cum ipsis postmodum in aeterno saeculo et regnat in saecula saeculorum. Amen
Abbreviated transcription (Latin):
cessoꝵ dequibus locutisumus totamentis intentione quȩ¬
ramus: ut ꝑ temporalia festa quȩ gerimus eoꝵ meritis
intercedentib: ad & nã uitã ꝑ uenire ualeainus: Tran seuNt
lemnitatibus int̃ estis. neab&na sollemnitate se paremini:
Quid ꝓdest int̃ essefestis hominũ si dees se contingat festis
angelorum ẽ Noli teergo pensare inuobis transitoria quȩ
possid&is sed considerate. quid estis : Eccemundus
qui diligit᷑ Fugit: Sã igit᷑ isti quoꝵ hodiẽ mentionẽ
facimus florentem mundum. mentis des pectu cala¬
ueruN : Iuncenimerait uitalonga salus continua: Opie¬
lentia in rebus fecunditas in ꝓpagine : tranquillitas in
di utur napace: Et tamen cum ipse flo rer&
iam ineoꝵ cordibus. mundis aruerat: Ei eceiam
inseipso mundus aruit  & adhuc in nris cordibus flores¬
cit: Vbique est luctus  ubique desolatio : Vndiqu
ꝑcutimur : undiquea maritudinibus replemur: Ettam
cȩcamente carnalis concupiscentia. ipsas eius a maritu¬

Expanded text:
rcessorum, de quibus locuti sumus, tota mentis intentione quaeramus, ut per temporalia festa quae gerimus, eorum meritis intercedentibus, ad aeterna pervenire valeamus. Transeunt lemnitatibus interestis, ne ab aeterna solemnitate separemini. Quid prodest interesse festis hominum, si deesse contingat festis angelorum? Nolite ergo pensare in vobis transitoria, quae possidetis, sed considerate quid estis. Ecce mundus, qui diligitur, fugit. Sancti isti, quorum hodie mentionem facimus, florentem mundum mentis despectu calcaverunt. Tunc enim erat vita longa, salus continua, opulentia in rebus, fecunditas in propagine, tranquillitas in diuturna pace; et tamen cum in seipso floreret, jam in eorum cordibus mundus aruerat. Ecce jam in seipso mundus aruit, et adhuc in nostris cordibus flores1569 ubique luctus, ubique desolatio, undique percutimur, undique amaritudinibus replemur; et tamen caeca mente carnalis concupiscentiae ipsas ejus amaritu
Abbreviated transcription (Latin):
immon&ur ciuitasdĩ ut demnundi ambitu congregata
dño laudes &ore cant& &animo
salmusiste leuatus adillam concordem sc̃oꝵ omnium
unitatem diuisionem habere nondebuit quia finem¬
totius operis ꝑduxit aduirtutem inseparabilistrini
quando pugnauit cum golia:
mus psalmus est depenitentia. Cmus demiseri cordia
nam beatamq tendimus uitam. primitus nostra¬
peccata damnando. deindebene uiuendo ut post¬
uitam condempnatam malam & gestambonam meri¬
amur adernam: Vocatienim renuntiamus diabolo
ꝑpaenitentiam. Ne subiugoeius remaneamus iustificati
sanamur ꝑmiseri cordiam. Neiudicium timeamus
glorificati transimus inuitã a&ernam ubidñm sine fine
laudemus

Expanded text:
monetur civitas Dei, ut de mundi ambitu congregata monetur civitas Dei, ut de mundi ambitu congregata Domino laudes, et ore cantet et animo. Psalmus iste levatus ad illam concordem sanctorum omnium unitatem, divisionem habere non debuit; quia totius operis perduxit ad virtutem inseparabilis Triniquando pugnavit cum Goliath. mus esse de poenitentia, centesimus de misericordia nam beatamque tendimus peccata damnando: deinde bene vivendo: ut post condemnatam malam vitam, et gestam bonam, mereamur aeternam. Vocati enim renuntiamus diabolo per poenitentiam, ne sub jugo ejus remaneamus; justificati sanamur per misericordiam, ne judiglorificati transimus in vitam aeternam, ubi Dominum sine fine laudemus
Abbreviated transcription (Latin):
Secunda allegoricis allusionibus terrena common&
ut dñm deuota menta concelebrent. Vinam causam
ꝓbabilem utrisq subiungens quia dignum est utcrea¬
tura suum laud& auctorem.
Hoc nomen in husu habere omnimodis commonemur
quando & nouo & u&eri testamento decenter aptati
u&eri ubia egrpti miracula & maris rubri beneficia
describuntur nouo inp̃senti psalmo quo canticum
nouum dño cantare iubemur.:
Prima positione ꝓp̃canticum nouum xp̃od ño diuersis
modis dicit esse cantandum quid &oto orbe terrarum
uniuersalem hieruralem suapi&ate construxit :
Secunda gaudia scoꝵ uirtutesq describens uindictam
peccantium gloriam dicitesseiustorum in p̃cedente psalmo
ad p̃conia dm̃ omnes hortatus est creaturas: hicautem
fecit degentium multitudine congregari commoratu
& potestas quaesc̃ir est in illa iudicatione tribuenda
ut uirtus dm̃ in eoꝵ gloria possit agnosci:¬

Expanded text:
Secunda allegoricis allusionibus terrena commonet Secunda allegoricis allusionibus terrena commonet ut Dominum devota mente concelebrent, unam causam probabilem utrisque subjungens, quia dignum est ut creatura suum laudet auctorem.Hoc nomen in usu habere in omnimodis commonemur, quando et Novum Veteri Testamento decenter aptatur, et Vetus Novo, ubi Aegypti miracula et maris Rubri beneficia describuntur; Novo in praesenti psalmo, quo canticum novum Domino cantare jubemur. Prima positione propter canticum novum Christo Domino diversis modis dicit esse cantandum, qui de toto orbe terrarum universalem sua pietate construxit. Secunda gaudia sanctorum, virtutesque describens, vindictam peccantium gloriam dicit esse justorum, in praecedente psalmo ad praeconia Domini omnes hortatus est creaturas. Hfecit de gentium multitudine congregari. Commemoratur etiam potestas, quae sanctis est in illa judicatione tribuenda; ut virtus Domini in eorum gloria possit agnosci
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatem ut secura iam reddita inciuibus suis dñm iugi
debeat exultatione laudare. Secundo mrsticis allutio¬
nib latius enumerat quanta populosuo piusmiseratur
indulserit. Pialmiisti laudationis dauid ita dispositi sur
utprius dep̃ceptis diuini p̃conii postmundi ꝑuersi tate
fugienda: Tertio de congregatione ecdesiae dicer&ur
quarto quinunc finitus est collectae hierusalem p̃cipit
laudes dñi caelebrare quaede mundi istius diuersis peri¬
culis lberata in a&erna requiae noscitur constituta.
qua p̃p̃choro illiscĩssimo & demundi partibus agregato
trina sub nectit exultatione gaudendum ut in opere
scĩssimo trinitatis gratia ubiq fulger&.
XLAIII
Proph&a ꝑpaucarum commemorationem omnescreatu¬
ras ad dñilaudes hortatur rationales &intellectuales
sapientis sima consideratione conlaudant.
prima parte caelestia hortatur ad laudes:

Expanded text:
civitatem, ut secura jam reddita in civibus suis, Dominum jugi civitatem, ut secura jam reddita in civibus suis, Dominum jugi debeat exsultatione laudare. Secundo mysticis allocutionibus latius enumerat, quanta populo suo pius miserator indulserit. Psalmi isti laudationis David ita dispositi sunt, ut prius de praeceptis divini praeconii, post de mundi perversitate fugienda, tertio de congregatione Ecclesiae diceretur. Quarto, qui nunc finitus est, collectae Jerusalem praecepit laudes Domini celebrare, quae, de mundi, istius diversis periculis liberata, in aeterna requie noscitur constituta. Quapropter choro illi sanctissimo et de mundi partibus aggregato trina subnectet exsultatione gaudendum, ut in opere sanctissimo Trinitatis gratia ubique fulgeret. CXLVIIIPropheta per paucarum commemorationem omnes creaturas ad Domini laudes hortatur, rationales et intellectuales sapientissima consideratione collaudant. Prima parte coelestia hortatur ad laudes.
Abbreviated transcription (Latin):
legitur qui est misitme : Septimum adonai quem nos
dñm generaliter appellamus: octauum ia. quo ddo
tantum applicatur & in alleluia excrema syllaba sona
Nolum tetragrammum quod ineffabile nuncupatur
Decimum adai. toest robustum & suffientem a domina
perparanda Primomodo hortatur ꝓph&a populum
deuotum laudaredñm quihumiles erigit & suꝑborus
colla concidit. Secundo alacricer dño dicit ese psallen¬
dum quis ub plcantib beneficia ꝓfutura concedit qũo
quideslus uirib p̃sumunt eiplacere non possunt:¬
I consu&um quidem allelua reuertimur sedhoc nullati¬
nus rep&ere fastidimus cuius uerbi tantus honorest
utcum sit in hebraea lingua reconditum nullotamen constat
alieno sermone trans latum. sed quicquid est deditum
diuinitati dignitatem huius nominis piadeuotione uenerat
Primo capite ꝓph&a herusalem toest suꝑnam alloquitur

Expanded text:
legitur, qui est misit me. Septimum Adonai, quem nos legitur, qui est misit me. Septimum Adonai, quem nos Dominum generaliter appellamus. Octavum Ia, quod Deo tantum applicatur, et in alleluia extrema syllaba sonat. Nonum tetragrammum, quod ineffabile nuncupetur. Decimum Sadai, id est, robustum et sufficientem ad omnia perpetranda. Primo modo hortatur Propheta populum devotum laudare Dominum, qui humiles erigit, et superborum colla concidit. Secundo alacriter Domino dicit esse psallendum, qui supplicantibus beneficia profutura concedit; quoniam qui de suis viribus praesumunt, ei placere non possent consuetum quidem Alleluia revertimur, sed hoc nullatenus repetere fastidimus, cujus verbi tantus honor est, ut cum sit in Hebraea lingua reconditum, nullo tamen constat alieno sermone translatum: sed quidquid deditum Divinitati, dignitatem hujus nominis pia devotione veneratur. Primo capite propheta Jerusalem, id est, supernam alloquitur
Abbreviated transcription (Latin):
omiio sngremidicit in hominibus minimȩ confidendum
nimli quid ab eo p&er&ur tepide. sidalius crecde¬
reun posse prestare : Secundo ꝓnuntium st ipr
pem nonim potente cdño reponendam &e uinsit ipselns
ex factissuis pulcherrime definitur ut gentilitas tam fre¬
quenti ratione conuicta erroressiuos fidel deuotionere lins¬
alleluia si quidem significat laudatedñm. deniq quit
editio psalmihuius initium itaposuit laudate .ia. soest
dñm quia .ila unum exdecem nominibus di intellegcur
quae hieronimus ad arcellam scribens ita commemorat
Primum di nomenest. heli ioest fontis. deinde helo im
& heloe qđ utrumq dicitur dr̃unde geminatum fre¬
quenter inuenitur ut estd ds̃ meus quare medereliqus¬
& dĩ dĩ meus ad tedeluce uigilo & hissimiha: quartum
sabao e ⁊ uod est exercitum : Quintum iełon. quem nos
excelsum dicimus: Sextum ẽser heie quodin exodo

Expanded text:
Primo ingressu dicit in hominibus minime confitendum, Primo ingressu dicit in hominibus minime confitendum, ne aliquid ab eo peteretur tepide, si et alius crederetur posse praestare. Secundo pronuntiat totam spem in omnipotente Domino reponendam, et cum sit iste Dominus, ex factis suis pulcherrime definitur, ut gentilitas tam frequenti ratione convicta errores suos fideli devotione alleluia siquidem significat laudate Dominum. Denique quinta editio psalmi hujus initium ita posuit: Laudate jam, id est, Dominum, quia Ia unum ex decem nominibus Dei intelligitur, quae Hieronymus ad Marcellam scribens, ita commemorat: Primum nomen est Heli, id est, fortis. Deinde Heloim et Heloe, quod utrumque dicitur Deus. Unde geminatum frequenter invenitur, ut est: Deus, Deus meus, quare me dereliquisti; et, Deus, Deus, ad te de luce vigilo, et his similia. Quartum Sabaoth, quod est exercituum. Quintum Ielon, quem nos excelsum dicimus. Sextum Eser Eiae, quod in Exodo
Abbreviated transcription (Latin):
Quaeri potest quare titulus hic singulariter contineait
Taudatio ipsidauid cum in omnib psalimis ipsius dauid¬
clariorq posita est quae com pl&is omnib: quibus
humana ignorantia fuerat instruenda nunc ad sola
p̃cipitur dñi uacare preconia quae laudes ꝓpterfutu
saeculi fabbatum utreor septenario psalmorum
numero sunt conp̃hensȩ beatienim ait qui habitant
& hic autem psalmus hebrei alfab&i ordinem ꝑuer
sium capita custodit. in quo tamen notandum quia
ex plicatur. primaest laudiseius infinita ꝓmislon
secunda dicit laudendm̃ nouem modisesse ꝑ agendam
ertia parte q̃ insecunda dep̃conio xp̃ibreutter pposint
paulo latius atq euidenter ex planetrla forima mio¬
hens abomnicarne dnm debere laudari Prumde go
duisio contin& p̃dicci alfab&i litteras .ii. secunda nii
tertia : quat tuor decim eelu alieluia¬
Nemoriam dominicae laudis quam p̃cedenter detu l olatine
posuerat nunc ad cumulum eiuslem laudis hebres
alsosuiae uoluit augmentare uocabulo ir¬

Expanded text:
ur hic titulus singulariter contineat: Laudatio ipsi David, cum in omnibus psalmis ejus gclariorque posita est, quia completis omnibus quibus humana ignorantia fuerat inpraecipitur Domini vocare praeconia, quae laudes, propter futuri saeculi Sabbatum ut reor septenario psalmorum numero sunt comprehensae. Beati enim, ait, qui habitanti laudabunt te. Et hic autem psalmus Hebraei alphabeti ordinem per versuum capita custodit, in quo tamen notandum, quia explicatur. Prima est laudis ejus infinita promissio. Secunda dicit laudem Domini novem modis esse peragendam. Tertia parte quam in secunda de praeconio Christi breviter proposuit, paulo latius atque evidentius explanat, in finem commonens ab omni carne Dominum debere laudari. Prima ergo divisio continet praedicti alphabeti litteras tres, secunda quatuor, tertia quatuordecim IN PSALemoriam Dominicae laudis, quam praecedente titulo latine posuerat, nunc ad cumulum ejusdem laudis Hebraei alleluia voluit augmentare vocabulo, c
Abbreviated transcription (Latin):
Multis modis beataplebs exp&it ut inlegedñi eius debeat
munere custo diri & pulcherrima ratione suscipiens
appellatur quaedicit damibi intellectum. Ipsaq nonli¬
merito uocatur quaeineadem semper intentione perustens
auanitate saeculi oculos auertit : VI. uau &ipre
postulat congregatioscã salutare sibidñm debere conoedi
ut inimicos d&anta remuneratione confundat & in lege dñi
assidua meditatione proficiat. ipse eg̃ dñs atq saluator
uau littere uocabulo designatur notaq: quam pulchre
quinta littera ipsa sexta nuncup&ur &ipse uidelic&
cuidicitur tuautem idemipsees toest a&ernis incuius fide¬
hic & infuturo cum eoregnare promeruit.

Expanded text:
Multis modis beata plebs expetit, ut in lege Domini ejus debeat Multis modis beata plebs expetit, ut in lege Domini ejus debeat munere custodiri, et pulcherrima ratione suscipiens appellatur, quae dicit: Da mihi intellectum. Ipsaque non immerito vocatur, quae in eadem semper intentione persistens, a vanitate saeculi oculos avertit. COMMEPostulat congregatio sancta salutarem sibi Dominum debere concedi, ut inimicos de aeterna remuneratione confundat, et in lege Domini assidua meditatione proficiat. Ipse ergo Dominus atque Salvator Vau litterae vocabulo designatur, notaque quam pulchre quinta littera, ipsa sexta nuncupetur, et ipse, videlicet, cui dicitur: « Tu autem idem ipse es » id est aeternus, in cujus fidehic et in futuro cum eo regnare promeruit.
Abbreviated transcription (Latin):
dostrina interp̃tatur inqua in maculatis inuiadi beatitud
Exponit fidelis populus insermonibus dñi quibus elestationib
perfruatur ostendens seesse domum dñi & receptaculum
mandatorum eius cuius mesterium secunda littera contis¬
Postulat scĩs qui interra in colaesunt r&ribui gratiam quan
in primo parente amiserant sed & persecutionib eorum resti
tuendum dicit esse proagunt hoc eg̃ r&ributio meritorumn
ista examinis iusti plenitudo tertiae littere nomine
Corporalaȩ quidem sedicit necessitate constrictum sed sola
dñi pi&ate saluandum p&ens ut abeo uias iniquitatis amo¬
neat quiauiam ueritatis elegerit: &ideo paupertate
mundana lanuam seueris diłur aperit & frequenti midit¬
tione qñ tabulas sua p̃cordia dĩ mandatis ex hib& quae
uelud mollicera conplanata prumptissime iubentis ims¬
rium qua sigraphium scribentis acciperent adhesi inquie

Expanded text:
doctrina interpretatur, in qua immaculatis in via Domini doctrina interpretatur, in qua immaculatis in via Domini Exponit fidelis populus in sermonibus Domini: quibus delectationibus perfruatur, ostendens se esse domum Domini et receptaculum mandatorum ejus, cujus mysterium secunda littera contipopulus sanctus qui in terra incolae sunt retribui gratiam quam in primo parente amiserant; sed et persecutoribus eorum resttuendum dicit esse quod agunt. Haec ergo retributio meritorum, ista examinis justi plenitudo tertiae litterae nomine Corporali quidem se dicit necessitate constrictum, sed sola Domini pietate salvandum, petens ut ab eo vias iniquitatis amoveat, quia viam veritatis elegerit. Et ideo paupertate mundana januam severis divitiis aperit, et frequenti meditatione quasi tabulas sua praecordia Dei mandatis exhibet, quae velut molli cera complanata promptissime jubentis imperium, quasi graphium scribentis acciperent: Adhaesi, inquiens,
Abbreviated transcription (Latin):
derabile alle p̃mittitur ut meritum diuini carminis honore
tituli possit agnosci. Estautem hebreis elementis ad rudes
& docibiles inschola xp̃ipopulas instruendos taliordine
depictus ut aduna quaque littera octoniuersus incipiaNT
ubi mesterium puto resurrectionis &uere circumcisionis
ostensum iosephus autem refert in libris. apXaIo Λofiac
elegia cõm& roesse conpositos quod scilic& prior uersus
sexpedib: const& & inferior un ominus inpenta m&rum
finiatur: Pertotum psalmum uniuersalis scoꝵ chorus
loquitur qui abinitio mundi siue fuerunt siue sunt siue
futuri essecreduntur interquos repperiuntur a postoli
proph&ae marteres confessores ecclesi astici ordines¬
&omnes quiscã dño integritate famu lantur.
Qiua eg̃ in singulis quibq elementis secundum interp̃tationẽ
eorum debent intellegi quae sequntur bene prima littera alep

Expanded text:
derabile alleluia praemittitur, ut meritum divini carminis honore derabile alleluia praemittitur, ut meritum divini carminis honore tituli possit agnosci. Est autem Hebraeis elementis ad rudes et dociles in schola Christi populos instruendos tali ordine depictus, ut ab unaquaque littera octoni versus incipiant, ubi mysterium puto resurrectionis, et verae circumcisionis ostensum. Josephus autem refert in libris Ἀρχαιολογίας huelegiaco metro esse compositos, quod scilicet prior versus sex pedibus constet, et inferior uno minus in pentametrum finiatur. Per totum psalmum universalis sanctorum chorus loquitur, qui ab initio mundi sive fuerunt, sive sunt, sive futuri esse creduntur. Inter quos reperiuntur apostoli, prophetae, martyres, confessores, ecclesiastici ordines, qui sancta Domino integritate famulantur. Quia ergo in singulis quibusque elementis secundum interpretationem eorum debent intelligi quae sequuntur, bene prima littera aleph
Abbreviated transcription (Latin):
Duob quidem uersib sed plenarius tituli honor apponitur
laudes excitant. quitalia p̃strat seriuissuis ut ipsius potus
inbuerentur exemplis cxuii. Aleluia¬
Hic ꝑsalmus primos quattuor uersus pari fine conlusit ut
euangelico numero totum mundum unidũo laudes deber
reddere adhortatione quadrifaria commoner&:
fidelis populuis peccatorum nexib absolutur. In prima seco
generaliter hortatur omnes dño confiteri quia intribulan¬
nib exauditus comperit hominem non esse timendum
secunda ĩsolo dicit dño confitendum ꝑquemgentium inimicitias
probatus euassisse & aduera cissunȩ uitae peruenisse remgͣdia.
ertia aperiendas sibi portas dicit m̃ftitiae deangulari &iam
lapide hocestdño saluatore subiungens. Quarta reliquis
xp̃ianis frequentanda dño atria persuad& deaduentu scã e
in carnationis suaui dilectatione cngaudens.
Allelauia alepħ doctrana.
estiuo psalmo & diuinarum rerum uirtute plenissimo deni¬

Expanded text:
Duobus quidem verbis, sed plenarius tituli honor apponitur, laudes excitant; qui talia praestitit servis suis, ut ipsius potius imbuerentur exemplis. COMMENTARIHic psalmus primus quatuor versus pari fine conclusit, ut Evangelico numero totum mundum uni Domino laudes debere reddere adhortatione quadrifaria commoneretur fidelis populus peccatorum nexibus absolutus. In prima sectione generaliter hortatur omnes Domino confiteri, quia in tribulationibus exauditus comperit hominem non esse timendum. Secunda in solo dicit Domino confidendum, per quem gentium inimicitias probatus evasisset, et ad veracissimae vitae pervenisse remedia. Tertia aperiendas sibi portas dicit justitiae, de angulari etiam lapide, hoc est Domino Salvatore subjungens. Quarta reliquis Christianis frequentanda Domini atria persuadet, de adventu sanctae incarnationis suavi delectatione congaudens.e sua. Aleph, doctrina. Festivo psalmo et divinarum rerum virtute plenissimo desi
Abbreviated transcription (Latin):
inspeluncis & exiguis cellarum tuguruis unta modico contena
pabulo demorantur bestus sociati multiauibus sub ministra
oboꝵspernentes delicias luxus sȩ culi calcantes. laudemtem¬
poralẽ non amantes uisus hominum fugientes angeloꝵas
su&i loquelis plurimis uis tatum effulsere signis: Cȩti sui

Expanded text:
in speluncis et exiguis cellarum tuguriis modico contenti in speluncis et exiguis cellarum tuguriis modico contenti pabulo demorabantur. Alii bestiis sociati, alii avibus subministrati, ciborum spernentes delicias, luxus saeculi calcantes, laudem temporalem non amantes, visum hominum fugientes, angelorum assueti loquelis, plurimis virtutum effulsere signis « circui
Abbreviated transcription (Latin):
Ap̃i uero sacerdotibus at que doctoribus si ue confessoribia
huius festiuitatem diei : non ignotam eẽore dilmus::
Quia corda fidelium spitaliter quasi imbribus irriganto¬
lestibus. ut feliciter ꝓferre in marcescibilem bonorum ope¬
rum possint fructum : Quitalenta sibi credita non solu mred¬
dere: uerum &uam cumusura si ne fraude amplificare ꝓcuro¬
uerunt: Quia bonum quod ꝑ gratiam sp̃s sc̃ intellegen do
obsecrando in: crepando curamque faciendo inserere nite¬
bantur : Quoꝵ mens luci dissima manus uero plenȩ sunt
munditia eo qđ in mensa altaris sacroscã xp̃i corporis &
sanguinis mysteria cȩlebrantes & sui cordis pen&ralibus
hostiam uiuam dõ que placentẽ : id est sem& ipsos si ne
macula atque admixtione prauio peris non desistant
Et lic& ꝑ secutoꝵ non sensisseN gladiom. tamen ꝑ uitȩ
meritum dõ digni mastrrio non priuantur. Qua mastr¬
rium non sola sanguinis effusione sed abstinentia pec cã¬
toꝵ. & exercitatione dĩ preceptoꝵ ꝑficitur.

Expanded text:
i vero sacerdotibus atque doctoribus, sive confessoribus, hujus festivitatem diei non ignotam esse credimus, qui corda fidelium spiritaliter quasi imbribus irrigant coelestibus, ut feliciter proferre immarcescibilem bonorum operum possint fructum, qui talenta sibi credita non solum reddere, verum etiam cum usura sine fraude amplificare procuraverunt; qui bonum, quod per gratiam Spiritus sancti intelligendo obsecrando, increpando, curamque faciendo, inserere nitebantur. Quorum mens lucidissima, manus vero plenae sunt munditia, eo quod in mensa altaris sacrosancta Christi corporis et sanguinis mysteria celebrantes, et in sui cordis penetralibus hostiam vivam Deoque placentem, id est, semetipsos sine macula atque admistione pravi operis offerre non desistant; et licet persecutorum non sensissent gladium, tamen per vitae meritum Deo digni martyrio non privantur, quia martyrium non sola sanguinis effusione, sed abstinentia peccatorum, et exercitatione Dei praeceptorum perficitur.
Abbreviated transcription (Latin):
sepossit abscondere notitia. Addens qm̃ ab utero ma¬
trissuae ipso ꝓtegente reseruatusest quimundiuitia
gloriosa sc̃itate superauit. Tertia selaudaturum a parte
qua subiectus est patrem dñm ꝓsit&ur cuius opera¬
in eum potens & mirabilis este lam cognitas. Quarta
confirmatum asserit beatoꝵ omnium principatum iubens
a se impios obstinatosq discedere quitamen nulla erant
paenitudinis humilitate saluandi¬
psalmo quasi p̃conis uoce iuxta teribilis omnipotens pius
& nimium desiderabilis aduenire praedicitur. Pertotun
fraudibus deuotionem pp̃i fidelis conatur euertere.
Secundo postulat netemptatori nequissimo tradatur quã
iam constat acerius periculis ipioꝓtegente liberatam.
Tertio iniuditio futuro uindictam supraeos dicit esse uentin
qui pauperes eius insanis motib: persequuntur:¬

Expanded text:
se possit abscondere notitia, addens, quoniam ab utero mase possit abscondere notitia, addens, quoniam ab utero matris suae, ipso protegente, reservatus est, qui mundi vitia gloriosa sanctitate superavit. Tertia se laudaturum a parte qua subjectus est Patri Dominum profitetur, cujus opera potentia et mirabilia esse jam cognita sunt. Quarta confirmatum asserit beatorum omnium principatum, jubens a se impios obstinatosque discedere, qui tamen nulla erant poenitudinis humilitate salvandpsalmo quasi praeconis voce Judex terribilis, omnipotens, pius et nimium desiderabilis advenire praedicitur. Divisio pfraudibus devotionem populi fidelis conatur evertere. Secundo postulat ne tentatori nequissimo tradatur, quam jam constat acervis periculis, ipso protegente, liberatam. Tertio, in judicio futuro vindictam supra eos dicit esse venturam, qui pauperes ejus insanis motibus persequuntur
Abbreviated transcription (Latin):
subiungens interquas lib& saeculihuius angustias num¬
quam se hierusalem ullatenus obliuisci quamuis euer¬
tendam esse constar&. Secunda ad dnm uerba conue¬
tit ut memor sit insultantium ecdesiae. beatos assere
quide cordesuo incipientes malas cogitationes abiculs
CXXXUII
pũdauid ipsid ño xp̃o significat adquem psalmi istius refer¬
tur uniuersa confessio : Perto tum psalmum uniuersals
ecclesia loquitur : prima narratione beneficia sibidm̃
ad tributa conlaudat postulans infuturis pacientiam
ut aduersa mundi eius possint munere sustineri:
secunda deprecatur utreges terrae dñm consiteantur excel¬
sum quõ in omnibus maiestatissuae miracula dignatur
ostendere. Orans nepeccatores conuersos despiciat
patri. Omnes cogitationessuas illidicens esseno uissimas
Secunda potentiam paternȩ diuinitas exponit quia
inid quod homo est nullo loco nulla longitudine ab eius

Expanded text:
subjungens inter quaslibet saeculi hujus angustias nunsubjungens inter quaslibet saeculi hujus angustias nunquam se Jerusalem ullatenus oblivisci, quamvis evertendam esse constaret. Secunda ad Dominum verba convertit, ut memor sit insultantium Ecclesiae, beatos asserens qui de corde suo incipientes, malas cogitationes objiciunt. CXXXVIIDomino Christo significat, ad quam psalmi istius refertur universa confessio. Per totum psalmum universalis Ecclesia loquitur. Prima narratione beneficia sibi Domini attributa collaudat, postulans in futuris patientiam, ut adversa mundi ejus possint munere sustineri. Secunda deprecatur ut reges terrae Dominum confiteantur excelsum, quoniam in omnibus majestatis suae miracula dignatur ostendere, orans ne peccatores conversos despiciat, Patri omnes cogitationes suas illi dicens esse notissimas. Secunda potentiam paternae divinitatis exponit, quia in id quod homo est, nullo loco, nulla longitudine ab ejus
Abbreviated transcription (Latin):
terum nobis alł dicendum est gratia quidem semꝑ nouum
sed assidua expositione nouissimum. Hinc psalius subie¬
tus est quiꝑuersus unifines misericordiam dñi nobis sepius
inculcat nec in merito namclementia esteius omne quod
uiuimus misericordia quodualemus ꝑ uniuersum psalmun
proph&a loquitur. Prima parte magnificentiam dñi &
totius orbis conditionem declarat.: Secunda miracula
refert quaefecerit in aegrpto &ingente iudaeorum.
Tertia descendit ad xp̃ianos beneficia dñi consequenter enune¬
Tripliciter hicpsalmus intellegi potest & decaptiuitate
quae pp̃o accidit iuda eoꝵ quando in babilonem trans¬
latisunt &ibi uarus modis ludificati. & depeccatorib:
quide ecclesia iecti tradantur diaboli potestati & desupe¬
ore captiuitate qua in primis nostri generis parentibus
deparadisi gaudiis in conuallem lacrimarum deuolis
sumus. Populus hebreorum primasectione calamita
suas quaserat inbabrlone passurus enumerat.

Expanded text:
terum nobis alleluia dicendum est, gratia quidem semper novum, sed assidua expositione novissimum. Hinc psalmus subjectus est, qui per versus unifines misericordiam Domini nobis saepius inculcat, nec immerito. Nam clementia est ejus, quod vivimus, misericordia quod valemus. Per universum psalmum propheta loquitur. Prima parte magnificentiam Domini et totius orbis conditionem declarat. Secunda miracula refert quae fecerit in Aegypto et gente Judaeorum. Tertia descendit ad Christianos, beneficia Domini consequenter enumeTripliciter hic psalmus intelligi potest: et de captivitate, quae populo accidit Judaeorum, quando in Babylonem translati sunt, et ibi variis modis ludificati; et de peccatoribus qui, de Ecclesia jacti, tradantur diaboli potestati; et de superiore captivitate, qua in primis nostri generis parentibus de paradisi gaudiis in convallem lacrymarum devoluti sumus. Populus Hebraeorum prima sectione calamitates suas, quas erat in Babylone passurus, enumerat,
Abbreviated transcription (Latin):
uir tutem genera distincta narratione monstrar&.
Proph&a ut diximus ad caelestem hierũ conscendens: primo
membro ad scõrum merita eleuasse sedicit oculos uteoꝵ
p̃cibus iuuar&ur nemens illius hostili inpugnatione suctum¬
ber& secundo ordine indubitanter sibi ꝓmittit qđ se inteqi
nouerat postulasse docens ut quoties bona fixo corde
p&imus concedirabis sine dubi&ate credamus:¬
uis abundantiam pacis quam sedicit caritate fratrum & dñi
suicordis erexit : Proph&a m&uens amittere qđ tenebat¬
& cautus ex ipsa parte quacreuerat Prima parte perseue¬
rantiam precum deuotus exsequitur ut suscepta munera
diuino p̃mio continer&.: Secundo dñm precatur ut donece
miseri cordiam quia instigatione diaboli ab insultantibus
multa patiebatur aduersa utquem consortio non poterant
saltim suꝑbis dispectionibus macularent:¬

Expanded text:
virtutum genera distincta narratione monstraret. virtutum genera distincta narratione monstraret. Propheta, ut diximus, ad coelestem Jerusalem conscendens, primo membro ad sanctorum merita elevasse se dicit oculos, ut eorum precibus juvaretur, ne mens illius hostili impugnatione succumberet. Secundo ordine indubitanter sibi promittit, quod se integre noverat postulasse, docens ut quoties bona fixa corde petimus, concedi nobis sine dubietate credamuseis abundantiam pacis, quam se dicit charitate fratrum, et Domini sui cordis erexit. Propheta metuens amittere quod tenebat, et cautus ex ipsa parte, qua creverat, prima parte perseverantiam precum devotus exequitur, ut suscepta munera divino praemio contineret. Secundo Dominum precatur, ut donet ei misericordiam, quia instigatione diaboli ab insultantibus multa patiebatur adversa, ut quem consortio non poterant, saltem superbis despectionibus macularent
Abbreviated transcription (Latin):
Audimus graduum intellegamus ad altiora conscensum
sediste ascensus firmus est quid ño custodiente seruatur
eccelam subleuatur ꝓph&a tertio gradu secundis altior
factus & deipsa la&itia principium psalmi sumpsis se ded
Inprima parte gaud&se ꝓph&a commonitum ad suꝑnan
hierusalem esseuenturum ubiiam scĩ secura ꝓsperitate
consistunt. &cum dño miseri cordia ipsius largiente iudi¬
caburt.. Secunda loquitur ad ciues ihierusalem opto
illius qui tunso pectore oculos eleuare non audebat ad caelus
liber arisep&it alabiis iniquis & a lingua dolosa: Nunc auten
respirans ad secundum graduum oculo leuauit ad montes
ad intercessores utiq scõs quorum suffragio munera supern¬
merer&ur. hocenim ex ꝑsona sua loquitur ꝓph&a quitn
&ipse monserat & patriar la mirabilis. sedideo ꝑistos grado
conp&enter ascendisse ser&tulit ut nobis ignorantib caedl

Expanded text:
Audimus gradum, intelligamus ad altiora conscensum, sed iste ascensus firmus est, qui, Domino custodiente, servatur: Ecce jam sublevatur propheta tertio gradu secundis altior factus, et de ipsa laetitia principium psalmi sumpsisse declaratur. In prima parte gaudet se propheta commonitum ad supernam Jerusalem esse venturum, ubi jam sancti secura prosperitate consistunt, et cum Domino misericordia ipsius largiente judicabunt. Secunda loquitur ad cives Jerusalem, Audimus gradum, intelligamus ad altiora conscensum, illius, qui, tunso pectore, oculos elevare non audebat ad coelum, liberari se petit a labiis iniquis et a lingua dolosa. Nunc autem respirans ad secundum gradum, oculos levavit ad montes, ad intercessores utique sanctos, quorum suffragio munera mereretur. Hoc enim ex persona sua loquitur propheta, qui tamen et ipse mons erat, et patriarcha mirabilis; sed ideo per istos gradus competenter ascendisse se retulit, ut nobis ignorantibus coelestium
Abbreviated transcription (Latin):
deqeius apostolis loquitur uelquicumq ipsius mandata ꝑficiur̃¬
uamsit magnificus nonus gradus numerus. ipsedeclarat. qui
trina triplicatione ꝓtentus scm̃nobis trinitatis culmenosten¬
dit merito ergo & intaligradu &ubiq timordñi nobis commen¬
datur quibus custos necessarius ad probatur.⁊
primomembro ꝓph&a sub quibusdam allusionib enumerat
bonatimentium dm̃ ut animos deuotorum caelestis p̃mu
calore succendat Secundo benediciteos ut gaudia a&erna
recipiant nequis hunc timorem suauissimum ꝑtimescat:¬

Expanded text:
deque ejus apostolis loquitur, vel quicunque ipsius mandata perficiudeque ejus apostolis loquitur, vel quicunque ipsius mandata perficiuuam sit magnificus nonus gradus, numerus ipse declarat, qui trina triplicatione protentus sanctum nobis Trinitatis culmen ostendit. Merito ergo et in tali gradu et ubique timor Domini nobis commendatur, quibus custos necessarius approbatur. Primo membro propheta sub quibusdam allusionibus enumerat bona timentium, ut animas devotorum coelestis praemii calore succendat. Secundo benedicit eos, ut gaudia aeterna recipiant ne quis hunc timorem suavissimum pertimescat
Abbreviated transcription (Latin):
gratias agunt quod de obmoxi&ate saeuissima peccatori
intantam gratiam sunt recepti. ut intergentes ꝓbarentur
esse laudabiles: Secunda dep̃cantur ut captiuitas eorum
commut&ur ingaudium. subiungentes mnirabilem ueramq
sententiam qui a quiseminant in lacrimis ingaudio m&ei¬
caticum ckaduuo salocioni¬
deo psalmusiste salomonis titulo p̃notatur utipse fabria
tor templi doceat se nihil ualere ad aedificationem eius
quifecit utraque unum o est circumcisionem &p̃putiun
una fide coniunxit. underectissime p̃p distinctionem
testa mentorum salomonis nomen & hic post septe ingra¬
exultans ꝓph&a quod noui testamenti gratiam p̃uidis & inspũ
Necui detanto munere p̃sumsio perniciosa subriperat.
primo ingressu doc& nequi ꝓpriis uiribus aliquidboni apphe&
cumomnia indiuina postestate sintposita nec p̃currere uelit
tempus dñi ordinatione dispositum.: Secundo modo deipsodño

Expanded text:
gratias agunt, quod de obnixietate saevissima peccatorum gratias agunt, quod de obnixietate saevissima peccatorum in tantam gratiam sunt recepti, ut inter gentes probarentur esse laudabiles. Secunda deprecantur, ut captivitas eorum commutetur in gaudium, subjungentes mirabilem veramque sententiam: quia qui seminant in lacrymis, in gaudio meCanticum graduum Salomonideo psalmus iste Salomonis titulo praenotatur: ut ipse fabritor templi doceat se nihil valere ad aedificationem ejus qui fecit utraque unum, id est, circumcisionem et praeputium una fide conjunxit. Unde rectissime propter distinctionem testamentorum, Salomonis nomen et hic post septem graExsultans propheta, quod novi testamenti gratiam praevidisset in spiritu, nec inde tanto munere praesumptio perniciosa subriperet, primo ingressu docet, ne propriis viribus aliquid boni applicet, cum omnia in divina potestate sint posita, nec praecurrere velit tempus Domini ordinatione dispositum. Secundo modo de ipso Domino,
Abbreviated transcription (Latin):
Quia gradus istos & unatantum ecclesia & innumerabilia
eius membra uiritim conscendunt modo in eis psalmista
singularimodo numero loquitur plurali:
hemoresscĩ confessores qđ pericula dño miserante uelut
imp&um torrentis euasserint. primo capiae fatentur
sed & tot erumnis soladĩ miseri cordia lberatos.
Secundo gratias agunt quia non sunt decepti aꝑsecutorib
seduersa uice contritis ipsorum insidiis erepti:
extogradu clamat ꝓph&a nobis indño confidendum
nelaboremus in cassum Prima commontaone ꝓpt̃ populũ
sidelem confirmat dicens nullatenus commo ueri posse
qui in dño sint confii reddens causam quare peccatores supra
sertem istorum nonpermittat ex crescere. Sec undep̃ca
utrectis ꝓsperitas prauis uindicta ꝓueniat.
canticum
CRAduuM
tium ad suꝑnam hierusalem quam suauiter offeruntur ut
itinere arduo positi scõ secarmine consolentur:
Scĩs simiuiri diuina miseratione lberati. Prima parte psalm

Expanded text:
Quia gradus istos et una tantum Ecclesia, et innumerabilia ejus membra viritim conscendunt, modo in eis psalmista singulari, modo numero loquitur plurali. Memores sancti confessores, quot pericula Domino miserante velut impetum torrentis evaserint: primo capite fatentur se de tot aerumnis sola Dei misericordia liberatos. Secundo gratias agunt, quia non sunt decepti a persecutoribus, sed versa vice contritis ipsorum insidiis erepti. exto gradu clamat propheta nobis in Domino confitendum, ne laboremus incassum. Prima commonitione propter populum fidelem confirmat, dicens: Nullatenus commoveri posse, qui in Domino sint confisi, reddens causam, quare peccatores supra sortem justorum non permittat excrescere. Secundo precatur, ut rectis prosperitas, pravis vindicta proveniat. Canticum Graduum. tium ad supernam Jerusalem, quam suaviter offeruntur, ut itinere arduo positi sancto se carmine consolentur. Sanctissimi viri divina miseratione liberati, prima parte psalmi
Abbreviated transcription (Latin):
dici negloriosius potest inueniri sicut apostolds testatur
quia ds̃ caritasest.: Contin& hic numerus & hoc sacramentũ
ut cumquinq: sensus corporei ꝑquos fragilis humanitas con¬
trahit omne peccatum beatȩ & indiuiduae trinitatis fue¬
rint uirtute superati ad quintum decimum gradalum
psalmorum nosculmen educat cxxxiiii. Aleluia¬
Dostgra dalum pulcherrimum constructionem que ad culmen
usque ꝑ p&uae felicitatis euexit congrue nimis ponitur alleluia
esse p̃paratum. ꝑ totum psalmum ꝓphoca loquitur.
Primo ingressu p̃pnominiseius potentiam laudesdño dicit
esse soluendas quia fecit quae uoluit incaelo & interra
magnalia ipsius diuersa commemorans: Secundo qm̃
ueritatis ꝑfecta lausest destruere falsitatem idolorũ
cultores sub inrisione red arguit : Tertio diuersos ordines
aminon & ut dñm laudare non desinant :¬

Expanded text:
dici, nec gloriosius potest inveniri, sicut Apostolus testatur: « dici, nec gloriosius potest inveniri, sicut Apostolus testatur: « Quia Deus charitas est. » Continet hic numerus et hoc sacramentum, ut cum quinque sensus corporei, per quos fragilis humanitas contrahit omne peccatum, beatae et individuae Trinitatis fuerint virtute superati, ad quintum decimum gradualium psalmorum nos culmen educat. IN PSALMUost gradualium pulcherrimam constructionem, quae ad culmen usque perpetuae felicitatis evexit, congruo nimis ponitur alleluia,esse praeparatum. Per totum psalmum propheta loquitur. Primo ingressu propter nominis ejus potentiam laudes Domino dicit esse solvendas, quia fecit quae voluit in coelo et in terra, magnalia ipsius diversa commemorans. Secundo, quoniam veritatis perfecta laus est destruere falsitatem, idolorum cultores sub irrisione redarguit. Tertio, diversos ordines admonet, ut Dominum laudare non desinant
Abbreviated transcription (Latin):
periculis non nobis aliquid sed omnia dñi uircutib applicemus.
Sexto montib: solidissimis comnparatur confidentia fidelissimi
xp̃i ani.: Septimo dicitur quam copiosos fructus m&ant in lacrs¬
mis seminantes: Octauo nil ꝑmanere dicitur quiduoluntatt
propria unusquisq fuerit operatus. sed illa tantum esse firnis
q̃ auctore dño construͫtur. Nono timoredñi ꝓnuntiatur
homo beatus fieri & diuersa illi profittura concedi.
Decimo infundit patientiam deuotis quam per ecclesiae uerba
commendat addñm ut inliberandis hominib: quanta sit du
humilitatis ostendit : Tercio decimo scãe incarnationis ꝓmisi
& dictor̃ ueritas approbatur : Quarto decimo fratribus
spirita libus adunatio p̃dicatur. supra quos benedictio dñ &
a& erna uita ꝓuenire monstratur.: Quinto decimo in laudib
dñi perfecta illa caritas excitatur supra quam nihil maiuis

Expanded text:
periculis, non nobis aliquid, sed omnia Domini virtutibus applicemus. periculis, non nobis aliquid, sed omnia Domini virtutibus applicemus. Sexto montibus solidissimis comparatur confidentia fidelissimi Christiani. Septimo dicitur quam copiosos fructus metant in lacrymis seminantes. Octavo nil permanere dicitur, quod voluntate propria unusquisque fuerit operatus, sed illa tantum esse firmissima, quae auctore Domino construuntur. Nono timore Domini pronuntiatur homo beatus fieri, et universa illi profutura concedi. Decimo infundit patientiam devotis, quam per Ecclesiae verba commendat ad Dominum, ut in liberandis hominibus quanta sit dihumilitatis ostenditur. Tertio decimo sanctae Incarnationis promissio, et dictorum veritas approbatur. Quarto decimo fratribus spiritualibus adunatio praedicatur, supra quos benedictio Domini et aeterna vita provenire monstratur. Quinto decimo in laudibus Domini perfecta illa charitas excitatur, supra quam nihil majus