comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
semper inherentes hoc in munere
uirtutis accipiunt ut udicare
recte & alios possint. quorum ꝓ¬
fecto mentibus dum diuina con¬
templatio presto est in his uelut
in throno suo dñs prȩsidens alio¬
rum facta examinat & cuncta
mirabiliter de sua sede dispensat.
quid ergo isti nisi throni sui con¬
ditoris sunt. Uel quo nisi ad su¬
pernarum sedium numeros ascri¬
buntur. Per quos dum sc̃a ȩccła
regitur plerumq de quib dam suis
infirmis actibus & iam electi uidi¬
cantur. Et sunt non nulli qui
sunt. ut cherubin iure nominent᷑
Quia enim ut prȩfati sumus cheru¬
bin plenitudo scientię dicitur &
paulo dicente. didicimus quia ple¬
nitudo legis est caritas. Om̃s qui
dĩ & ꝓximi caritatt ceteris amplius
pleni sunt.: meritorum suorum
sortem inter cherubin numeros
perceperunt. Et sunt non nulli qͥ
supernȩ contemplationis facibus
accensi in solo conditoris sui desi¬
derio anhelant. nil iam in hoc
mundo cupiunt. solo aeternitatis
amore pascuntur. terrena quȩꝙ

Expanded text:
semper inhaerentes, hoc in munere virtutis accipiunt, ut judicare recte et alios possint. Quorum profecto mentibus dum divina contemplatio 1607 praesto est, in his velut in throno suo Dominus praesidens, aliorum facta examinat, et cuncta mirabiliter de sua sede dispensat. Quid ergo isti nisi throni sui conditoris sunt? vel quo nisi ad supernarum sedium numeros ascribuntur? Per quos dum sancta Ecclesia regitur, plerumque de quibusdam suis infirmis actibus etiam electi judicantur. Et sunt nonnulli qui sunt, ut cherubim jure nominentur. Quia enim, ut praefati sumus, cherubim plenitudo scientiae dicitur, et Paulo dicente didicimus quia plenitudo legis est charitas , omnes qui Dei et proximi charitate caeteris amplius pleni sunt meritorum suorum sortem inter cherubim numeros perceperunt. Et sunt nonnulli qui, supernae contemplationis facibus accensi, in solo conditoris sui desiderio anhelant, nihil jam in hoc mundo cupiunt, solo aeternitatis amore pascuntur, terrena quaeque
Abbreviated transcription (Latin):
diximus aerem mouit. & terra
non substitit. Quis ergo ferat.
cũ celũ mouerit. Quid aut̃ ter¬
rores quos cernimus. nisi sequen¬
tis irȩ p̾cones dixerim Unde
et considerare necesse ẽ qr ab il¬
la tribulatione ultima tantũ
sunt tribulationes istȩ dissimiles.
quantũ apotentia iudicis ꝑsona
mala tẽptantia resistendo iun¬
cite. ꝑpetrata aut fletib pu¬
nite. Aduentii nanq act̃ni u¬
dicis tanto securiores quando¬
q ui debitis. quanto nunc distric̾¬
tionem illius timendo p̃ueraitis.

Expanded text:
diximus, aerem movit, et terra non subsistit; quis ergo ferat, cum coelum moverit? Quid autem terrores quos cernimus, nisi sequentis irae praecones dixerimus? Unde et considerare necesse est quia ab illa tribulatione ultima tantum sunt, istae tribulationes dissimiles quantum a potentia judicis persona mala tentantia resistendo vincite, perpetrata autem fletibus punite. Adventum namque aeterni judicis tanto securiores quandoque videbitis, quanto nunc districtionem illius timendo praevenitis.
Abbreviated transcription (Latin):
da in uisibilis uide uenti tenuissi¬
mi sp̃m mouit. unius ꝓcellam
nobis excitauit. et terra subruit.
casura tot edificioꝵ fundamenta
concussit. Quid ergo uidex iste fac̾¬
turus ẽ. cũ ꝑsemetipsum uenerit. et
in ultionẽ peccatoꝵ. ira eius exar¬
serit. si portari non potest cum nos
ꝑ tenuissima nubem ferit In irȩ
eius p̾sentia quȩ caro subsistet. si
uentũ mouit & terrã subruit.
concitauit aera. et tot ȩdificia
strauit. Hanc districtione uen¬
turi uidicis paulus considerans¬
dixit. Horrendum ẽ incidere in
manus dĩ uiuentis. Hanc psalmis¬
ta expͥmit dicens. Os manifeste
ueniet. ds noster & non silebit.
Ignis in conspectu eius ardebit. et
incircuitu eius tẽpestas ualida
Districtionem quippe tante iusti¬
ciȩ tempestas ignisq comitantur
quia quos tẽpestas examinat. ig
quid modo graue credit᷑. in eius
cõparatione leuigatur. De illo
et eñi die ꝑꝓpheta dicit᷑. luxta
ẽ dies dñi magnus. uixta & arlor

Expanded text:
da invisibilis judex venti tenuissimi spiritum movit, unius procellam bis excitavit, et terram subruit, casura tot aedificiorum fundamenta concussit. Quid ergo judex iste facturus est, cum per semetipsum venerit, et in ultionem peccatorum ira ejus exarserit, si portari non potest cum nos per tenuissimam nubem ferit? In irae ejus praesentia quae caro subsistet, si ventum movit, et terram subruit, concitavit aera, et tot aedificia stravit? Hanc districtionem venturi judicis Paulus considerans, ait: Horrendum est incidere in manus Dei viventis . Hanc Psalmista exprimit, dicens: Deus manifeste veniet, Deus noster, et non silebit. Ignis in conspectu ejus ardebit, et in circuitu ejus tempestas valida . Districtionem quippe tantae justitiae tempestas ignisque comitantur, quia tempestas examinat, quos quid modo grave creditur in ejus comparatione levigatur. De illo etenim die per prophetam dicitur: Juxta est dies Domini magnus, juxta et velox
Abbreviated transcription (Latin):
intellectu cęlestium iam ꝑ sc̃a de¬
sideria. de suꝑnis delectationis in¬
timȩ cibo pascuntur. quasi largi¬
ori alimento pinguescunt Hac
enim pinguedine saginari psalmis¬
ta concupierat cum dicebat Si¬
cut adipe & pinguedine repleat᷑
anima mea. Quia igitur praedica¬
tores dominicȩ in carnationis mis

Expanded text:
intellectu coelestium jam per sancta deintellectu coelestium jam per sancta desideria de supernis delectationis intimae cibo pascuntur, quasi largiori alimento pinguescunt. Hac enim pinguedine saginari Propheta concupierat, cum dicebat: Sicut adipe et pinguedine repleatur anima mea . Quia ergo praedicatores dominicae incarnat
Abbreviated transcription (Latin):
lege scriptum sit diliges amicum
tuum & odio habebis inimicum
tuum : accepta tunc iustis licen¬
tia fuerat. ut dĩ suosq aduersari¬
os quanta possent uirtute cõpri¬
merent: eosq iure gladii ferirent
Quod in nouo ꝓculdubio testamen¬
to compescitur. cum ꝑsem& ipsass
ueritas p̃dicat dicens. Diligite
inimicos ur̃os. bene facite his qui
oderunt uos. Quid ergo ꝑ tauros
nisi patres testamenti uęteris sis¬
nificantur. Nam dum ex ꝑmissi¬
one legis acceperant. quatinus
aduersarios suos odii retributione
ꝑ cuterent: ut ita dicã quid ali¬
ud quã tauri erant. qui inimico
suos uirtutis corporee cornu fe¬
riebant. Quid uero ꝑ altilia
nisi patres testamenti noui figu¬
rantur. Qui dum gr̃am pinguedi¬
nis internę ꝑcipiunt. ȩ terenis
desiderus innitentes. ad sublimia
contẽplationis suȩ penna suble¬
uantur. In imo quippe cogitati.¬
onem ponere. quid ẽ aliud quam
quȩdam ariditas mentis: Qui aut̃

Expanded text:
lege scriptum sit: Diliges amicum lege scriptum sit: Diliges amicum tuum, et odio habebis inimicum tuum , accepta tunc justis licentia fuerat ut Dei suosque adversarios quanta possent virtute comprimerent, eosque jure gladii ferirent. Quod in Novo procul dubio Testamento compescitur, cum per semetipsam Veritas praedicat, dicens: Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos . Qui ergo per tauros nisi patres testamenti veteris significantur? Nam dum ex permissione legis acceperant quatenus adversarios suos odii retributione percuterent, ut ita dicam, quid aliud quam tauri erant, qui inimicos suos virtutis corporeae cornu feriebant? Quid vero per altilia nisi patres testamenti novi figurantur, qui dum gratiam pinguedinis internae percipiunt, a terrenis desideriis enitentes, ad sublimia contemplationis suae pennis sublevantur? In imo quippe cogitationem ponere, quid est aliud quam quaedam ariditas mentis? Qui autem
Abbreviated transcription (Latin):
mista dicit Insole posuit taber¬
naculum suum. & ipse tanquã
sponsus ꝓcedens de thalamo suo
Tanquã sponsus quippe de thala¬
mo suo ꝓcessit. quia ad coniun¬
gendam sibi eccłam incarnatus
ds̃. de incorrupto utero uirgi¬
nis exiuit. Misit ergo seruos
suos. ut ad istas nuptias amicos
inuitarent. Misit semel. misit ite¬
rum. quia incarnationis domini
praedicatores. & prius ꝓ¬
phetas. & postmodum apłos fecit
Bis itaq seruos ad inuitandũ misit
quia in carnationẽ unigeniti
ꝑ ꝓphetas dixit esse futuram. &
ꝑ apłos nuntiauit factã Sed
quia hi qui prius inuitati sunt.
ad nuptiarum conuiuiũ uenire
noluerunt. in scd̃a inuitatione
Iiam dicitur. Ecce prandium meũ
Sparaui. tauri mei & altilia occisa
sunt. & om̃a parata Quid in tau
cipimus. Quia enĩ uulgo loquor
& iam ipsa me necesse est uerba
euangelicȩ lectionis ex planare
Altilia enĩ saginata dicimus. Ab eo
enim quod est alere. altilia quasi
alitilia uocamus Cum uero in

Expanded text:
mista dicit: In sole posuit tabermista dicit: In sole posuit tabernaculum suum, et ipse tanquam sponsus procedens de thalamo suo . Tanquam sponsus quippe de thalamo suo processit, quia ad conjungendam sibi Ecclesiam incarnatus Deus de incorrupto utero Virginis exivit. Misit ergo servos suos ut ad istas nuptias amicos invitarent. Misit semel, misit iterum quia incarnationis dominicae praedicatores, et prius prophetas, et postmodum apostolos fecit. Bis itaque servos ad invitandum misit, quia incarnationem Unigeniti et per prophetas dixit futuram, et per apostolos nuntiavit factam. Sed quia hi qui prius invitati sunt ad nuptiarum convivium venire noluerunt, in secunda invitatione jam dicitur: Ecce prandium meum paravi, tauri mei et altilia occisa sunt, et omnia parata. 4. Quid in taurcipimus? Quia enim vulgo loquor, etiam ipsa me necesse est verba evangelicae lectionis explanare. Altilia enim sagiuata dicimus; ab eo enim quod est alere, altilia quasi alitilia vocamus. Cum vero in
Abbreviated transcription (Latin):
homini regi qui fecit nuptias fi¬
lio suo. Iam intellegit caritas ura
quis est rex regis filii pater. ille
nimirum cui psalmista ait. ds̃
udicium tuum regi da. et iusti¬
ciam tuam filio regis. Qui fecit
nuptias filio suo. Tunc enĩ ds̃
pater dq̃ filio nuptias fecit. qͦn¬
do hunc in utero uirginiᷤ huma¬
ne naturae coniunxit. quãm
dm̃ ante scła fieri uoluit homi¬
nem in fine sȩculorum. Sed qͥa
ex duab personis fieri solet ista
coniunetio. absit hoc ab intel¬
lectib nr̃is. ut ꝑsonã dĩ & ho¬
minis redẽp̃toris nr̃i iħu xp̃i
ex duab personis crecdamꝰ unitã¬
Ex duab quippe atq in duab hunc
naturis existere dicimus. sed ex du¬
ab personis compositum credi ut
nefas uitamus Apertius igitur
atq securius dici potest. quia in
hoc pater regi filio nuptias fecit.
quo ei ꝑ incarnationis misteriũ
scãm aeccłam sociauit. Uterus
autẽ genitricis uirginis. huus
sponsi thalamus fuit. Unde psal¬

Expanded text:
homini regi, qui fecit nuptias fihomini regi, qui fecit nuptias filio suo. 3. Jam intelligit charitas vestra quis est iste rex, regis filii pater: ille nimirum cui Psalmista ait: Deus judicium tuum regi da, et justitiam tuam filio regis . Qui fecit nuptias filio suo. Tunc enim Deus pater Deo Filio suo nuptias fecit, quando hunc in utero Virginis humanae naturae conjunxit, quando Deum ante saecula fieri voluit hominem in fine saeculorum. Sed quia ex duabus personis fieri solet ista conjunctio, absit hoc ab intellectibus nostris, ut personam Dei et hominis Redemptoris nostri Jesu Christi ex duabus personis credamus unitaEx duabus quippe atque in duabus hunc naturis existere dicimus; sed ex duabus personis compositum credi, ut nefas, vitamus. Apertius ergo atque securius dici potest quia in hoc Pater regi Filio nuptias fecit, quo ei per incarnationis mysterium sanctam Ecclesiam sociavit. Uterus autem genitricis Virginis hujus sponsi thalamus fuit. 1636 Unde et Psal
Abbreviated transcription (Latin):
cena. ꝑ hunc autẽ prandium dici¬
tur : nequaquã hoc nrãe intelle¬
gentiȩ obsistit. quia cum ad
horam nonã apud antiquos co¬
tidie prandium fieret. ipsum qͦq
prandium cęna uocabatur. Se
pe autẽ iam dixisse me memni.
quod plerũꝙ in sc̃o euangelio.
regnũ cęlorum pręsens aeccła
nominatur. Congregatio quip¬
Pe iustorum regnum celorum
dicitur. Quia eni ꝑ ꝓphetã dñs
dicit. celum mihi sedes ẽ. & sa
lomon ait. anima iusti sedes ẽ
sapientię: paulus & iam dicit
liquido colligere debemus. quia si
ds̃ sapientia. anima autẽ iusti se¬
des sapientiȩ. dum cęlum dicitur
sedes dĩ : cęlum ergo est anima uis¬
ti Hinc ꝑ psalmistam de scĩs prae¬
dicatorib dr̃ Celi enarrant głam
dĩ Regnum gͦ cęlorum ẽ ȩccła
iustorum: quia dum eorũ corda
in terra nil ambiunt. ꝑ hoc qđ
ad superna suspirant. iam in cis
dñs quasi in cęlestib regnat
Dicatur gͦ. Simile est regnũ cęlorũ

Expanded text:
coena, per hunc autem prandium dicicoena, per hunc autem prandium dicitur, nequaquam vel hoc nostrae intelligentiae obsistit, quia cum ad horam nonam apud antiquos quotidie prandium fieret, ipsum quoque prandium coena vocabatur. 2. Saepe autem jam me dixisse memini quod plerumque in sancto Evangelio regnum coelorum praesens Ecclesia nominatur. Congregatio quippe justorum regnum coelorum dicitur. Quia enim per prophetam Dominus dicit: Coelum mihi sedes est ; 1635 et Salomon ait: Anima justi sedes est sapientiae ; Paulus etiam dicit: liquido colligere debemus quia si Deus sapientia, anima autem justi sedes sapientiae, dum coelum dicitur sedes Dei, coelum ergo est anima justi. Hinc per Psalmistam de sanctis praedicatoribus dicitur: Coeli enarrant gloriam Dei . Regnum ergo coelorum est Ecclesia justorum, quia dum eorum corda in terra nil ambiunt, per hoc quod ad superna suspirant, jam in eis Dominus quasi in coelestibus regnat. Dicatur ergo: Simile est regnum coelorum
Abbreviated transcription (Latin):
sum sub breuitate transcurrere.
ut in fine eius ualeam ad loque¬
dum largius uacare. Sed queresl¬
dum prius est. an haec apud
matheum ipsa sit lectio. quae
apud lucã sub appellatione cens
describitur. Et quidẽ sunt non¬
nulla quae sibi dissona esse ui¬
deantur. quia hic prandium.
illie cęna memoratur. Hic qui
ad nuptias non dignis uestib
intrauit repulsus est: illic nul¬
lus qui intrasse dicitur repul¬
sus esse ꝑhibetur:. Qua ex re
recte colligitur: quod & hic ꝑ
nuptias praesens acccła. & illic ꝑ
cęnam aeternum. & ultimũ conui¬
uium designatur. quia & ad hanc
non nulli exituri intrant. & ad
illud quisquis semel intrauerit
ulterius non exibit. At siquis
forte contendit hanc eandem
esse lectionẽ. ego melius puto
salua fide alieno intellectiui ce¬
dere. quam contentionib deser¬
uire. qm̃ & intellegi congrue
forsitan potest. quia de ꝓiecto
eo qui cum nuptiali ueste non
uenerat. quod lucas tacuit ma¬
theus dixit. Quod uero ꝑ illum

Expanded text:
sum, sub brevitate transcurrere, ut in fine ejus valeam ad loquendum largius vacare. Sed quaerendum prius est an haec apud Matthaeum ipsa sit lectio quae apud Lucam sub appellatione coenae describitur . Et quidem sunt nonnulla quae sibi dissona esse videntur, quia hic prandium, illic coena memoratur; hic qui ad nuptias non dignis vestibus intravit repulsus est, illic nullus qui intrasse dicitur repulsus esse perhibetur. Qua ex re recte colligitur quod et hic per nuptias praesens Ecclesia, et illic per coenam aeternum et ultimum convivium designatur, quia et hanc nonnulli exituri intrant, et ad illud quisquis semel intraverit ulterius non exibit. At si quis forte contendat hanc eamdem esse lectionem, ego melius puto, salva fide, alieno intellectui cedere, quam contentionibus deservire, quoniam et intelligi congrue forsitan potest quia de projecto eo qui cum nuptiali veste non venerat quod Lucas tacuit Matthaeus dixit. Quod vero per illum
Abbreviated transcription (Latin):
Sa sequitur. Et egressi serui es¬
I in uias. congregauerunt omo
quos inuenerunt bonos & ma
S ios. & impletȩ sunt nuptiȩ dis
Icumbentium. Ecce iam ipsa ql¬
litate conuiuantiũ aꝑte osten¬
ditur. quia ꝑhas regis nuptias
presens aeccła designatur in qͦ
boni & mali conueniunt. Per¬
mixta quippe est diuersitati łi¬
liorum. quia sic om̃s adfidem

Expanded text:
Sequitur: Et egressi servi ejSequitur: Et egressi servi ejus in vias, congregaverunt omnes quos invenerunt, malos et bonos, et impletae sunt nupticumbentium. Ecce jam ipsa qualitate convivantium aperte ostenditur, quia per has regis nuptias praesens Ecclesia designatur, in qua cum bonis et mali conveniunt. Permista quippe est diversitate filiorum: quia sic omnes ad fidem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ secutores. ubi illi qui contra
conditorẽ suum ceruicẽ cordis
erexerant. & de huius mundi
gła mortifere tumebant. Eece
iam mors martyrum floret in
fide uiuentium. & hi qui con¬
tra illos de crudelitate sua glo¬
riati sunt. nequaquã ad memo¬
riam nr̃am ueniunt. uel in nu¬
mero mortuorum. Rebus gͦ
recognoscimus. quod in parabolis
audimus. Sed is qui inuitantẽ
se contẽpni conspicit. regis filii
sui nuptias uacuas non habe¬
bit. Ad alios mittit. quia & si
apud aliquos laborat. quandoꝙ
tamen sermo dĩ uenturus est ubi
requiescat. Unde & subditur
unc ait seruis suis Nuptiȩ qui¬
dẽ paratę sunt. sed qui inuitati
erant non fuerunt digni Ite gͦ
ad exitus uarum. & quoscumꝙ
inueneritis uocate ad nuptias.
Si in seriptura sacra uias actiones
accipimus. exitus uiarũ intelli¬
gimus defectus actionũ. quia
illi plerumq facile ad dm̃ ueni¬
unt. quos in terrenis actib nul
la ꝓspera comittantur. Vnde¬

Expanded text:
persecutores? Ubi illi qui contra persecutores? Ubi illi qui contra conditorem suum cervicem cordis erexerant, et de hujus mundi gloria mortifera tumebant? Ecce jam mors martyrum floret in fide viventium, et hi qui contra illos de crudelitate sua gloriati sunt, nequaquam ad memoriam nostram veniunt, vel in numero mortuorum. Rebus ergo recognoscimus, quod in parabolis audimus, sed is qui invitantem se contemni conspicit, regis fsui nuptias vacuas non habebit. Ad alios mittit, quia etsi apud aliquos laborat, quandoque tamen sermo Dei inventurus est ubi requiescat. Unde et subditur: Tunc ait servis suis: Nuptiae quidem paratae sunt, sed qui invitati erant non fuerunt digni. Ite ergo ad exitus viarum, et quoscunque inveneritis, vocate ad nuptias. Si in Scriptura sacra vias actiones accipimus, exitus viarum intelligimus defectus actionum, quia illi plerumque facile ad Deum veniunt, quos in terrenis actibus prospera nulla comitantur.
Abbreviated transcription (Latin):
gram non solũ respuunt: sed &iã
ꝑ secuntur. Unde & subditur
Reliqui uero tenuerunt seruos qꝰ.
& contumelia affectos occiderunt
Sed rex ista cognoscens. missis exerci¬
tib suis perdidit homicidas illos.
& ciuitatẽ illorum succendit
Homicidas perdidit. quia ꝑsequen
tes interemit Ciuitatẽ eorum¬
igne succendit: quia illorũ non
solũ anime sed caro quoq in qua
habitauerant. aeterne gehenne
flamma cruciatur. Missis uero
exercitib extinxisse homicidas di¬
citur. quia in hominib om̃e iudi¬
cium ꝑ angłos exibetur. Quid
namq sunt illa agmina angelo
rum. nisi exercitus regis nr̃i:
Unde & idem rex dñs sabaoth di¬
citur. Sabaoth quippe ȩxercituũ
interpretatur. Ad ꝑdendos ergo
aduersarios suos exercitũ mittit.
quia nimirũ undictã dñs ꝑ
angłos exercet. Cuius iundictȩ
potentiam tunc patres nr̃i au¬
diebant. nos autẽ iam cernimꝰ
Ubi sunt enĩ suꝑbi illi martyrum

Expanded text:
gratiam non solum respuunt, sed etiam gratiam non solum respuunt, sed etiam persequuntur. Unde et subditur: Reliqui vero tenuerunt servos ejus, et contumeliis affectos occiderunt. Sed rex ista cognoscens, missis exercitibus suis, perdidit homicidas illos, et civitatem illorum succendit. Htes intervenit; civitatem illorum succendit igni, quia illorum non solum animae, sed caro quoque in qua habitaverant aeternae gehennae flamma cruciatur. Missis vero exercitibus exstinxisse homicidas dicitur, quia in hominibus omne judicium per angelos exhibetur. Quid namque sunt illa angelorum agmina nisi exercitus regis nostri? Unde et idem rex Dominus Sabaoth dicitur: Sabaoth quippe exercituum interpretatur. Ad perdendos ergo adversarios suos exercitum mittit, quia nimirum vindictam Dominus per angelos exercet. Cujus vindictae potentiam tunc nostri patres audiebant, nos autem jam cernimus. Ubi sunt enim superbi illi martyrum
Abbreviated transcription (Latin):
tulerunt. in uitatis & uenire no¬
lentib dicitur. Tauri mei & altilia
occisa sunt: & om̃a parata. Ac si
apertius dicatur. Patrum prȩce¬
dentium mortes aspicite. & reme¬
dia uitȩ urãe cogitate Notandũ
uero quod priori inuitatione ni¬
memorantur. quia om̃p̃s ds̃ cum
uerba eius audire nolumꝰ ad iun¬
git exempla. ut om̃e qđ impossibile
credimus. tanto nobis ad sperandũ
fiat facilius. quanto ꝑ hoc transisse
iam & alios audiuimus Sequitur
Illi autẽ neglexerunt. & abierunt
alius in uillam suam. alius uero
ad negociationẽ suam. In uillam
quippe ire est: labori terreno in¬
moderate incumbere In negocia¬
tionem uero ire est: actionũ secu¬
larium lucris inhiare. Quia enĩ
alius intentus labori terreno. ali¬
us uero mundi huius actionib
deditus. misterium in carnationis
dominice pensare. & scđm illud
uiuere dissimulat. quasi ad uillã
uel negocium pergens uenire ad
regis nuptias recusat. Et plerũq
qđ est grauius nonnulli uocantis

Expanded text:
tulerunt, invitatis et venire nolentibus dicitur: Tauri mei et altilia occisa sunt, et omnia parata. Ac si apertius dicatur: Patrum praecedentium mortes aspicite, et remedia vitae vestrae cogitate. Notandum vero quod in priori invitatione nesse memorantur, quia omnipotens Deus cum verba ejus audire nolumus, adjungit exempla, ut omne quod impossibile credimus. tanto nobis ad sperandum fiat facilius, quanto per hoc transisse jam et alios audimus. 5. Sequitur: Illi autem neglexerunt, et abierunt, alius in villam suam, alius vero in negotiationem suam. In villam quippe ire est labori terreno immoderate incumbere, in negotiationem vero ire 1637 est actionum saecularium lucris inhiare. Quia enim alius intentus labori terreno, alius vero mundi hujus actionibus deditus, mysterium incarnationis dominicae pensare et secundum illud vivere dissimulat, quasi ad villam vel negotium pergens, venire ad regis nuptias recusat. Et plerumque, quod est gravius, nonnulli vocantis
Abbreviated transcription (Latin):
nisset iam nãꝙ si uellet. & cunctos
suos aduersarios trucidasset. Sed
& quam terribilis ueniat indicat.
& tamen ad ueniendũ tardat.
quia non uult inuenire quos pu¬
niat. sed reatus nobis contẽptus
nr̃i denuntiat dicens Sic ergo
om̃is ex uobis. qui renuntiaue¬
rit omĩb quae possidet. ñ potest
meus esse discipulus: & tamen
sperande salutis remedium con¬
fert. quia qui ꝑ iram non potest
ferri. ꝑ postulate pacis uult le¬
gatione placari. Lauate ergͦ
catorum. elemosinis tergite.
sacris hostiis expiate Nolite
possidere ꝑ desideriũ quae ad¬
huc ꝑ usum minime reliquis¬
tis. spem in solo redẽp̃tore figite.
ad aeternã patriam mente tran¬
site. Si enim nihil in hoc mun¬
do a mando possidetis. & iam
possidendo cuncta reliquistis
pse nobis gaudia desiderata
concedat qui nobis aeterna
pacis remedia contulit iħs xp̃s

Expanded text:
nisset iam namque, si uellet, et cunctos nisset iam namque, si uellet, et cunctos suos aduersarios trucidasset! Sed et quam terribilis ueniat indicat, et tamen ad ueniendum tardat, quia non uult inuenire, quos puniat. Reatum nobis contemptus nostri denuntiat dicens: “Sic ergo omnis ex uobis, qui non renuntiat omnibus, quae possidet, non potest esse meus discipulus”. Et tamen sperandae salutis remedium confert quia, qui per iram non potest ferri, pro postulatae pacis uult legatio- nem placari. Lauate ergo,catorum et helemosina tergite sacris hostiis, expiate. Nolite possi- dere per desiderium, quae adhuc per usum minime reliquistis, spem uestram in solo redemptore nostro figite et ad eternam patriam mente transite. Si enim nil in hoc mundo amando possidetis, etiam pos- sidendo cuncta reliquistis. Ipse nobis gaudia desiderata concedat, qui nobis eternae pacis remedia contulit, Ihes
Abbreviated transcription (Latin):
adsistentib ipse suis manib lin¬
teum dedit. quod ex more mo¬
rientium sibi contra faciem ten¬
deretur. Quo tenso. ep̃s sp̃m
emisit. Sicꝙ illa sc̃a anima ad
gaudia aeterna ꝑueniens. a car¬
nis corruptione soluta est
morte sua imitatus est. nisi eũ
quẽ in uita sua fuerat contẽ¬
platus. Dicens enĩ hora est de
corpore exut. quia & iħs ꝑ actis
om̃ĩb cum dixisset consũmatũ
est: inclinato capite tradidit
spm. Quod igitur dñs ex potes¬
tate. hoc egit famulus ex uoca¬
tione. Ecce cotidianę hostiae
illa cum elemosinis & lacrimis
missa legatio quanta cũ rege
ueniente grãe pacem fecit
Relinquat ergo om̃a qui potest.
qui autẽ relinquere om̃a non
potest. cum adhuc rex longe ẽ
legationẽ mittat lacrimarum.
elemosinarũ. hostiarũ munera
offerat Uult enĩ placari p̃cib
qui scit qͥa portari ñ possit
iratus. Quod ad huc morã facit ue¬
nire. legationẽ pacis sustinet. Ue¬

Expanded text:
assistentibus ipse suis manibus linassistentibus ipse suis manibus linteum dedit, quod ex more morientium sibi contra faciem tenderetur. Quo tenso, spiritum emisit, sicque sancta illa anima, ad gaudia aeterna perveniens, a carnis corruptione soluta est.morte sua imitatus est, nisi eum quem in vita sua fuerat contemplatus? Dicens enim: Hora est, de corpore exiit, quia et Jesus, peractis omnibus, cum dixisset: Consummatum est, inclinato capite, tradidit sptate, hoc egit famu- lus ex uocatione: ecce cotidianae hostiae illa cum helemosinis missa le- gatio, quantam cum rege ueniente gratiae pacem fecit. Relinquat ergo omnia, qui potest; qui autem relinquere omnia non potest, cum adhuc rex longe est, legationem mittat lacrimarum, elemosinarum, hostiarum munera offerat: uult enim placari precibus, qui scit, quia portari non possit iratus. Quod adhuc moram facit uenire, lega- tionem pacis sustinet: ue
Abbreviated transcription (Latin):
tate reuelationis poterat. si uer¬
bis fidem uerbera non fecissent
cum ecce anno septimo usq ad
ex̃spectati natalis sacras uigilias
in columis peruenit. sed lenis hunc
in uigiliis dolor attigit. atq in
ipso die natalicio filiis suis se ex¬
pectantib missarum sollemnia¬
iam implere se posse recus auit
lli uero qui de eius erant parit̃
egressione. suspecti simul ad eũ
om̃s uenerunt. sese unanimiter
adstringentes ut in die eodẽ
nequaquã ad quiescerent mis
in tercessor accetleret. Lunc ille
compulsus in episcopii oratorio
missas fecit. & manib sus cor¬
pus dñicum pacẽt om̃ib tribu¬
it. Qui cuncto misterio oblati
sacrificii ꝑ acto ad lectulũ re¬
dut. ibiq iacens dum sacerdo¬
tes suos ac ministros circumste¬
tisse se cerneret. quasi uale ul¬
timũ dicens de seruando eos¬
iunculo caritatis ammonebat.
et quanta debussent concor
cum subito inter ipsa sc̃a exhor¬
tationis uerba uoce terribili cla¬
mauit dicens Hora est. Moxq

Expanded text:
tate revelationis poterat, si verbis fidem verbera non fecissent. Cum ecce anno septimo usque ad exspectati natalis sacras vigilias incolumis pervenit; sed lenis hunc in vigiliis calor attigit, atque ipso die natalitio filiis suis se exspectantibus, missarum solemnia implere se posse recusavit. Illi vero quia de ejus erant pariter egressione suspecti, simul ad eum omnes venerunt, sese unanimiter astringentes ut die eodem nequaquam acquiescerent missintercessor accederet. Tunc ille, compulsus, in episcopii oratorio missas fecit, et manu sua corpus dominicum pacemque omnibus tribuit. Qui cuncto msacrificii paracto, ad lectum rediit; ibique iacens, dum sacerdotes suos ac ministros circum- stetisse se cerneret, quasi “Vale” ultimum dicens, de seruando uinculo caritatis eos admonebat, et quanta debuissent inter Cum subito inter ipsa sancta exhortationis uerba uoce terribili clamauit
Abbreviated transcription (Latin):
Non contra nos dñs tunc apłos
ostendat. qui ad regnũ secũ tur¬
bas fidelium prȩdicando traxe¬
runt. Non contra nos marty¬
res excibeat. qui ad cȩlestẽ pa¬
triam sanguinẽ fundendo ꝑue¬
nerunt. Quid tunc dicturi su¬
mus. cum hunc de quo locuti su¬
mus seruulũ uiderimus. cui
longus languor brathia tenu¬
it. sed tamen hace a bono ope¬
re non ligauit. Hacc uobiscum
fr̃s agite. sic uos ad studium boni
operis instigate. ut cũ bonos
uobis modo ad imitandũ ꝓpo¬
nitis. eorũ tunc consortes esse

Expanded text:
Non contra nos Dominus tunc apostolos Non contra nos Dominus tunc apostolos ostendat qui ad regnum secum turbas fidelium praedicando traxerunt, non contra nos martyres exhibeat qui ad coelestem patriam sanguinem fundendo pervenerunt. Quid tunc dicturi sumus, cum hunc de quo locuti sumus Servulum viderimus, cui longus languor brachia tenuit, sed tamen haec a bono opere non ligavit? Haec vobiscum, fratres, agite, sic vos ad studium boni operis instigate, ut cum bonos vobis modo ad imitandum proponitis, eorum consortes tunc esse
Abbreviated transcription (Latin):
uoces psallentiũ repente cõpes¬
cuit cũ terrore magni clamoris
dicens. Tacete. Nũquid non au¬
ditis quante resonant laudes
in celo Cumꝙ ad easdẽ lau¬
des quas intus audierat a ur̃e
cordis intenderet. sc̃a illa ani¬
ma a carne soluta ẽ Sed exe¬
unte illa. tanta illie fraglan¬
Da odoris aspersa ẽ: ut om̃s qͥ¬
illle aderant in estimabili suaui¬
a replerentur: ita ut patent̃
cęlo suscepissent Cui rei monachus
nr̃ interfuit qui nunc usq uiuit.
& cũ magno fletu attestari solet.
quia quo usq corpus eius sepultu¬
rȩ traderent ab eorũ narib odo¬
ris illius fraglantia non recessit
bona terra fructũ ꝑ patientiam
reddidit. quae exarata discipli¬
nę uomere ad reminerationis
attendite. quod excusationis ar¬
gumentũ in illo districto uidi¬
cio habituri sumus. nos qui a bo¬
no opere torpentes & res & manꝰ
accepimus: si prȩcepta dñica ege¬
nus & sine manib impleuit:

Expanded text:
voces psallentium repente compesvoces psallentium repente compescuit, cum terrore magni clamoris, dicens: Tacete, nunquid non auditis quantae resonant laudes in coelo? Cumque ad easdem laudes quas intus audierat aurem cordis intenderet, sancta illa anima a carne soluta est. Sed exeunte illa tanta illic fragrantia odoris aspersa est, ut omnes illi qui aderant inaestimabili suavitate replerentur, ita ut per hoc coelo suscepissent. Cui rei monachus noster interfuit, qui nunc usque vivit, et cum magno fletu attestari solet quia quousque corpus ejus sepulturae traderetur, ab eorum naribus odoris illius fragrantia non recessit. icam, bona terra fructum per patientiam reddidit, quae, exarata disciplinae vomere, ad remunerationis atres charissimi, attendite quod excusationis argumentum in illo districto judicio habituri sumus nos, qui, a bono opere torpentes, et res et manus accepimus, si praecepta dominica egenus et sine manibus impleverit.
Abbreviated transcription (Latin):
num suã ad os ducere. nũquã se
potuit in latus aliud declinare
Huic ad seruiendũ mater cũ fre
aderat. & quicquid ex elemosina
potiusset accipere: hoc eorũ ma¬
nib pauperib crogabat. Neqila¬
quã litteras nouerat. sed scripi¬
re sacrȩ sibimet codices e mera
& religiosos quosꝙ in hospitali¬
te suscipiens hos corã se legere
sine intermissione faciebat. Fac¬
tũq ẽ ut quantũ ad mensurã ꝓ¬
priam plene sacram scripturã di¬
sceret. eũ sieut dixci litteras fundi¬
tus ignoraret: Studebat in dolo¬
re semꝑ gras agere. ymnis dõ &
laudib dieb ac noctib uacare
Ded cum iã tepus c̾et ut tanta
eius patientia remunerari debu¬
isset. membrorũ dolor ad uita:¬
lia rediit Cũꝙ se iã morti ꝓ¬
aimũ agnouit. peregrinos uiros
ãtq in hospitalitate susceptos
ammonuit ut surgerent : &
cũ eo psalmos ꝓ expectatione
exitus sui decantarent. Cumq
cũ eis & ipse moriens psalleret.

Expanded text:
num suam ad os ducere, nunquam se num suam ad os ducere, nunquam se potuit in latus aliud declinare. Huic ad serviendum mater cum fratre aderat, et quidquid ex eleemosyna potuisset accipere, hoc eorum manibus pauperibus erogabat. Nequaquam litteras noverat, sed Scripturae sacrae sibimet Codices emerat, et religiosos quosque in hospitalitate suscipiens, hos coram se legere sine intermissione faciebat. Factumque est ut, quantum ad mensuram propriam, plene sacram Scripturam disceret, cum, sicut dixi, litteras funditus ignoraret. Studebat in dolore semper gratias agere, hymnis Deo et laudibus diebus ac noctibus vacare. Sed cum jam tempus esset ut tanta ejus patientia remunerari debuisset, membrorum dolor ad vitalia rediit. Cumque se jam morti proximum agnovit, peregrinos viros atque in hospitalitate susceptos admonuit ut surgerent, et cum eo psalmos pro exspectatione exitus sui decantarent. Cumque cum eis et ipse moriens psalleret,
Abbreviated transcription (Latin):
flagellis duriorib fatigantur
Sed iuxta uocẽ dñi fructũ ꝑpati¬
entiam reddunt. quia cũ humili¬
ter flagella suscipiunt. post fla¬
piuntur. Sic uua calcib tundi¬
tur. & in uini saporẽ liquatur
Sic oliua contusionib expressa.
amurcã suam deserit. et in olei
liquorẽ pingueseit. Sic ꝑtriturã artę
a paleis grana separantur. et ad hor¬
reum purgata ꝑuenuint. Quisquis
gͦ appetit plene uicia uincere
studeat humiliter purgationis
suȩ flagella tolerare. ut tanto post
to nunc eius rubiginẽ ignis tribu¬
lationis purgat.
n ea porticu quȩ euntib ad aec¬
cłam beati clementis ẽ ꝑ uia.
fuit quidã seruulus nomine qũ
multi ur̃m mecum nouerunt . re¬
bus pauper. meritis diues: quem
longa egritudo dissoluerat. Nã
a primeua actate usq ad finem
uitȩ paralyticus iacebat. Quid
dicã quia stare non poterat. qͥ
numquã in lecto suo surgere uel
ad sedendũ ualebat. nũquã ma¬

Expanded text:
flagellis durioribus fatigantur. flagellis durioribus fatigantur. Sed juxta vocem Domini fructum per patientiam reddunt, quia cum humiliter flagella suscipiunt, post flapiuntur. Sic uva calcibus tunditur, et in vini saporem liquatur. Sic oliva contusionibus expressa amurcam suam deserit, et in olei liquorem pinguescit. Sic per trituram areae a paleis grana separantur, et ad horreum purgata perveniunt. Quisquis ergo appetit plene vitia vincere, 1491 studeat humiliter purgationis suae flagella tolerare, ut tanto post to nunc ejus rubiginem ignis tribulationis purgat. 5. In ea porticu quae euntibus ad ecclesiam beati Clementis est pervia fuit quidam Servulus nomine, quem multi vestrum mecum noverunt, rebus pauper, meritis dives, quem longa aegritudo dissolverat . Nam a primaeva aetate usque ad finem vitae paralyticus jacebat. Quid dicam quia stare non poterat? Qui nunquam in lecto suo surgere vel ad sedendum valebat, nunquam ma
Abbreviated transcription (Latin):
quasi aditũ flatus uitalis necant.
Notandũ etiã qđ duo sunt quae
diuitus iungit. sollicitudines u¬
delicet & uoluptates. Quia ꝓfec¬
to & ꝑ curã ment̾ẽ opprimunt.
& ꝑ affluentiam resoluunt. Re
enĩ contraria possessores suos & afflic¬
tos & lubricos faciunt. Sed quia uo¬
luptas conuenire non potest cũ af¬
flictione. alio quidẽ tepore ꝑ eus¬
todiȩ suȩ sollicitudinẽ affligunt.
atq alio ꝑ habundantiam ad uo¬
luptates emollunt Terra autẽ
bona fructũ ꝑ patientiã reddit.
quia scilicet nulla sunt bona quȩ
agimus. si non aequanimiter
etiã ꝓximorũ mala toleremus
Quanto enĩ quisq altius ꝓfecerit.
tanto in hoc mundo inuenit qđ
durius portet. Quia cũ a presenti
scło mentis nrãe delectatio deficit.
eiusdẽ scłi aduersitas crescit hinc
ẽ enĩ qđ plerosꝙ cernimus & bona
agere. & tamen sub graue tribu¬
lationis fasce desudare: Terrena
nãq iã desideria fugiunt. & tam̃

Expanded text:
quasi aditum flatus vitalis necant. quasi aditum flatus vitalis necant. Notandum etiam quod duo sunt quae divitiis jungit, sollicitudines videlicet et voluptates, quia profecto et per curam mentem opprimunt, et per affluentiam resolvunt. Re enim contraria possessores suos et afflictos et lubricos faciunt. Sed quia voluptas convenire non potest cum afflictione, alio quidem tempore per custodiae suae sollicitudinem affligunt, atque alio per abundantiam ad voluptates emolliunt. 4. Terra autem bona fructum per patientiam reddit, quia videlicet nulla sunt bona quae agimus, si non aequanimiter etiam proximorum mala toleramus. Quanto enim quisque altius profecerit, tanto in hoc mundo invenit quod durius portet, quia cum a praesenti saeculo mentis nostrae dilectio deficit, ejusdem saeculi adversitas crescit. Hinc est enim quod plerosque cernimus et bona agere, et tamen sub gravi tribulationum fasce desudare. Terrena namque jam desideria fugiunt, et tamen
Abbreviated transcription (Latin):
diis ad desideriũ rapitur ac si
adlhue ab conichil sit contra
haec eadẽ desideria deliberatũ &
dãnanda agit. qui quicquid egis¬
se se meminit iã & ipse dãpnauit
Sepe &iã contra culpas cõpungim᷑.
& tam̃ post fletũ ad easdẽ culpas
redimus Sic balaam israhelitici
popłi tabernacula contẽplatus fle¬
uit. eisq se similẽ fieri in morte de¬
poscit dicens Moriatur anima
mea morte iustorũ. & fiant nouis¬
sima mea horum similia. Sed mox
ut hora cõpunctionis transit. in
auariciã. nequicia exarsit
Nam ꝓpt̃ ꝓmissa munera in eius
populi mortẽ consilium dedit:
cuius morti se fieri similẽ optauit
& oblitus ẽ qđ planxerat. cũ extin¬
guere noluit qđ ꝑ auariciam ar¬
debat. Notandũ uero ẽ qđ expo¬
nens dñs dicit. quia sollicitu dines
& uoluptates & diuitiȩ suffocant
Suffocant enĩ. quia importunis
cogitationib suis guttur mentis
strangulant. Et dum bonũ desi¬
deriũ intrare ad cor non sinunt.

Expanded text:
mens ad desideria rapitur, ac si mens ad desideria rapitur, ac si adhuc ab ea nihil sit contra haec eadem desideria deliberatum; et damnanda agit, quae quidquid egisse se meminit jam et ipsa damnavit. Saepe etiam contra culpas compungimur, et tamen post fletum ad easdem culpas redimus. Sic Balaam Israelitici populi tabernacula contemplatus flevit, eisque se similem fieri in morte deposcit, dicens: Moriatur anima mea morte justorum, et fiant novissima mea horum similia ; sed mox ut hora compunctionis transiit, in avaritiae nequitiam exarsit. Nam propter promissa munera in ejus populi mortem consilium dedit, cujus morti se fieri similem optavit; et oblitus est quod planxerat, cum exstinguere noluit quod per avaritiam ardebat. 3. Notandum vero est quod exponens Dominus dicit quia sollicitudines, et voluptates, et divitiae suffocant verbum. Suffocant enim, quia importunis cogitationibus suis guttur mentis strangulant; et dum bonum desiderium intrare ad cor non sinunt,
Abbreviated transcription (Latin):
cunctis aures habentib siquis
bet aures audiendi dicit. aures ꝓcul
dubio cordis requirit. Curate ergo
ut acceptus sermo in cordis aure
remaneat. curate ne semen iuxta
uiam cadat. ne malignus sp̃s ue
nat & a memoria uerbũ tollat
Curate ne petrosa terra semen ex¬
cipiat: & fructũ boni operis sine
ꝑseuerantiȩ radicib mittat
Multis enĩ liba: qđ audiunt. boni
operis inicia ꝓponunt: Sed mox
ut fatigari aduersitatib ceperiis.
inchoata derelinquunt. Petrosa
gͦ terra humorẽ non habuit.
quȩ hoc quod germinauerat ad
duxit Multi nãq cũ uerbum
contra auariciã audiunt. eandẽ
auariciam detestantur. rerum
om̃ium contẽptũ laudant
ed mox ut uiderit animus qđ
concupiscat. obliuiscitur qđ lau¬
labat. Multi cũ uerbũ contra
luxuriam audiunt. pollutiones
carnis non solũ ꝑpetrare non ap¬
petunt. sed etiã ꝑpetratas eru¬
bescunt. Sed mox ut carnis spe¬
Ses corũ oculis apparet. sic

Expanded text:
cunctis aures habentibus Si quis cunctis aures habentibus Si quis habet aures audiendi audiat dicit, aures procul dubio cordis requirit. Curate ergo ut acceptus sermo in cordis aure remaneat. Curate ne semen juxta viam cadat, ne malignus spiritus veniat, et a memoria verbum tollat. Curate ne petrosa terra semen excipiat, et fructum boni operis 1490 sine perseverantiae radicibus mittat. Multis enim libet quod audiunt, boni operis initia proponunt; sed mox ut fatigari adversitatibus coeperint, inchoata derelinquunt. Petrosa ergo terra humorem non habuit, quae hoc quod germinaverat ad duxit. Multi namque cum verbum contra avaritiam audiunt, eamdem avaritiam detestantur, rerum omnium contemptum laudant; sed mox ut viderit animus quod concupiscat, obliviscitur quod laudabat. Multi cum verbum contra luxuriam audiunt, pollutiones carnis non solum perpetrare non appetunt, sed etiam perpetratas erubescunt; sed mox ut carnis species eorum oculis apparet, sic
Abbreviated transcription (Latin):
Si ergo fr̃s lim̃i diuites ẽe cupitis.
ueras diuitias amate. Si culmen
ueri honoris queritis. ad celeste
regnum tendite Si glam dig¬
nitatũ diligitis. in illa suꝑna
angłorũ curia ascribi festinate
Uerba dĩ quȩ aure ꝑcipitis. men¬
te retinete Cibus enĩ mentis.
est sermo dĩ: & quasi acceptus
cibus stomãcho languente rel¬
citur: quando auditus sermo
in uentre memoriȩ non tenet̃
Sed quisquis alimenta non reti¬
net. huius ꝓfecto uita despera¬
tur Aeterne ergo mortis peri¬
culum formidate.si cibum qui¬
dẽ sc̃ȩ exhortationis accipitis
sed uerba uitȩ idẽ alimenta ius¬
ticie in memoria non tenctis
Ecce transit om̃e qđ agitis. & ad
extremũ.uditiũ sine ulla mo¬
menti interpositione cotidie uo¬
lentes nolentesq ꝓperatis. Cus
ergo amatur qđ relinquitur.
cur illud neglegitur. quo ꝑuesl¬
tur.Mementote qđ dicitus
siquis habet aures audiendi ai¬
diat. Om̃s enĩ qui illic ad erans
aures corporis habebant. sed qul

Expanded text:
s charissimi, divites esse cupitis, veras divitias amate. Si culmen veri honoris quaeritis, ad coeleste regnum tendite. Si gloriam dignitatum diligitis, in illa superna angelorum curia ascribi festinate. 2. Verba Domini, quae aure percipitis, mente retinete. Cibus enim mentis est sermo Dei. Et quasi acceptus cibus stomacho languente rejicitur, quando auditus sermo in ventre memoriae non tenetur. Sed quisquis alimenta non retinet, hujus profecto vita desperatur. Aeternae igitur mortis periculum formidate, si cibum quidem sanctae exhortationis accipitis, sed verba vitae, id est alimenta justitiae, in memoria non tenetis. Ecce transit omne quod agitis, et ad extremum judicium sine ulla momenti interpositione quotidie volentes nolentesque properatis. Cur ergo amatur quod relinquitur? Cur illud negligitur quo pervenitur? Mementote quod dicitur: Si quis habet aures audiendi audiat. Omnes enim qui illic aderant aures corporis habebant. Sed qui
Abbreviated transcription (Latin):
tis. expositionẽ non indiget
sed ammonitione. Quã enĩ
ꝑ semet ipsam ueritas exposu¬
it. hanc discutere humana
fragilitas non pręsumit. Sed
est qđ sollicite inhac ipsa
ex positione dñica pensare
debeamus. Quia si nos uobis
semen uerbũ. agrũ mundũ
uolucres demonia. spinas diuicias.
significare diceremus. ad creden¬
dum nobis mens ur̃a forsitan dui
bitaret. Unde &. Uisdẽ dñs ꝑse
met ipsum dignatus est expone¬
re qđ dicebat. ut sciatis rerũ sig¬
nificationes querere in his & iã
quȩ ꝑsem&e ipsum noluit expla¬
nare Exponendo gͦ qđ dixit
figurate se loqui in notuit. qua¬
tinus certos uos redderet cum
Uobis nr̃a fragilitas uerborum
illius figuras aperira. Quis enĩ
michi umquã crederet. si spinas
diuitias interpretari uoluissem.
maxime cũ illȩ pungant. iste
delectent. & tam̃ spinȩ sunt.
quia cogitationũ suarũ punc¬
tione mentẽ lacerant. Et cum
usq ad peccatũ ꝑ trahunt. quasi
inflicto uulnere cruentant

Expanded text:
tis expositione non indiget, sed admonitione. Quam enim per semetipsam Veritas exposuit, hanc discutere humana fragilitas non praesumit. Sed est quod sollicite in hac ipsa expositione dominica pensare debeatis, quia si nos vobis semen verbum, agrum mundum, volucres daemonia, spinas divitias significare diceremus, ad credendum nobis mens forsitan vestra dubitaret. Unde et idem Dominus per semetipsum dignatus est exponere quod dicebat, ut sciatis rerum significationes quaerere in iis etiam quae per semetipsum noluit explanare. Exponendo ergo quod dixit figurate se loqui innotuit, quatenus certos vos redderet cum vobis nostra fragilitas verborum illius figuras aperiret. Quis enim mihi unquam crederet, si spinas divitias interpretari voluissem, maxime cum illae pungant, istae dquia cogitationum suarum punctionibus mentem lacerant; et cum usque ad peccatum pertrahunt, quasi inflicto vulnere cruentant.
Abbreviated transcription (Latin):
uitem. dap̃nationẽ ꝓ retento
talento timeat. si cũ ualet ñ
apud cum ꝓ pauperibus in ter¬
cedat. Tantum quippe ab uno¬
quoq nr̃m uenturus uidex exi¬
get. quantum dedit. Ut ergo
de talenti sui rationibus rede¬
unte dño quisq securus sit: cũ
tremore penset cotidie quid
accepit Ecee namq iã uixta
ẽ: ut ille qui pcregre ꝓfectus
pe abiit. qui de hac terra na¬
tus est longe discessit. Sed ꝓ¬
fecto reuertitur. ut de talen¬
tis rationes ponat. quia si abo¬
na actione torpescimus. de ip¬
sis donis quae contulit nos
districtius iudicat. Conside¬
remus ergo quae accepimus.
atq in eorũ erogatione iugi¬
lemus. Nulla nos aspuali o¬
pere terrena cura impediat.
ne si in terra talentum abscon¬
ditur. talenti dñs ad iracun¬
diam concitetur. Piger & enĩ
minat talentum de terra le
hunt. quando iã ꝑ anĩaduer¬
sionem iudicii ad aeternũ sup¬
plicium trahuntur Ante gͦ
de talenti nr̃i ponenda ratio¬

Expanded text:
vitem damnationem pro retento vitem damnationem pro retento talento timeat, si, cum valet, non apud eum pro pauperibus intercedit. Tantum quippe ab unoquoque nostrum venturus judex exiget quantum dedit. Ut ergo de talenti sui rationibus, redeunte Domino, quisque securus sit, cum tremore penset quotidie quid accepit. Ecce namque jam juxta est ut ille qui peregre profectus gre abiit qui de hac terra in qua natus est longe discessit; sed profecto revertitur, ut de talentis rationes ponat, quia si a bona actione torpescimus, de ipsis donis quae contulit nos districtius judicat. Consideremus ergo quae accepimus, atque in eorum erogatione vigilemus. Nulla nos a spiritali opere terrena cura impediat, ne si in terra talentum absconditur, talenti dominus ad iracundiam provocetur. Piger etenim minat, talentum de terra levhunt, quando jam per animadversionem judicis ad aeternum supplicium trahuntur. Ante ergo de talenti nostri ponenda ratio
Abbreviated transcription (Latin):
est. Hullus namq ẽ. qͥ ueracit̃
dicat talentũ minime accepi.
non ẽ unde ponere racionem
cogar. Talenti enim nomine cui¬
libet pauperi & iam hoc ipsum re¬
putabitur quod uel minimũ acce¬
pit. Alius namq accepit intel¬
legentiam. p̃dicationis ministe¬
rium debet ex talento. Alius
terrenã substantiam accepit. ero¬
gationẽ talenti debet exrebus.
Alius nec internorũ intellegenti¬
am nec rerum affluentiam acce¬
pit. sed tamen didicit artẽ qua
pascitur. ipsa ars ei in talenti ac¬
ceptione reputabitur. Alius ni
chil horum assecutus est. sed tam̃
fortasse familiaritatis locum a¬
pud diuitẽ meruit. talentũ ꝓ¬
fecto familiaritatis accepit.
Si ergo nichil ei ꝓ indigentibus lo¬
quitur: ꝓ talenti retentione dãp¬
natur. Habens igitur intellectũ.
curet omĩno ne taceat. Habens
artẽ qua regitur. magnopere
studeat ut usum atq utilitatẽ
illius cum proximo partiatur.
H abens loquendi locum apud di¬

Expanded text:
est. Nullus namque est qui veraciter est. Nullus namque est qui veraciter dicat: Talentum minime accepi, non est unde rationes ponere cogar. Talenti enim nomine cuilibet pauperi etiam hoc ipsum reputabitur, quod vel minimum accepit. Alius namque 1487 accepit intelligentiam, praedicationis ministerium debet ex talento. Alius terrenam substantiam accepit, erogationem talenti debet ex rebus. Alius nec internorum intelligentiam, nec rerum affluentiam accepit, sed tamen didicit artem qua pascitur, ipsa ars ei in talenti accehil horum assecutus est, sed tamen fortasse familiaritatis locum apud divitem meruit, talentum profecto familiaritatis accepit; si ergo nihil ei pro indigentibus loquitur, pro talenti retentione damnabitur. Habens ergo intellectum, curet omnino ne taceartem qua regitur magnopere studeat ut usum atque utilitatem illius cum proximo partiatur, habens loquendi locum apud di