comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tri et iohannis confortatus exemplo ait. Argentũ et aurum non est
mecum. quod autem habeo id est caritatis officia et pietatem or̃onis ad
d̾m. hoc nobis p̾stare non differo. Et in hec uerba se uir dei ex intimo cor¬
dis affectu ꝓ illoꝵ lacrimas fudit miseria. et cum fidei puritate opem il¬
tam pie et ram necessarie p̾ces in efficaces esse potuerunt. sed ab illo qui
ꝑ ysayam inquit ꝓpham. tempore oportuno ȩxaudiui te. et in die salutis
adiui te: mox ambo in conspectu młtitudinis optatam receꝑunt salutẽ.
Hit luminis daritate ditatus. ilłe pedum uelocitate letatus. Ambo suꝑ¬
ne gr̃as agentes pietati. maiora qmͣ sꝑau̾ut mim̾a portantes domũ
reu̾si sunt. Sed et hoc miraculum sanitatis in illis plurimis causa fuit.
salutis et̾ne. uidentes celestem uͥtutem uerba consequi sacerdotis dei. et¬
relictis ydolatrie sordib in xp̃rm credentes. uiuo sacri baptismatis fonte

Expanded text:
orum Petri et Iohannis confortatus exemplo ait: «Aurum et argentum non est orum Petri et Iohannis confortatus exemplo ait: «Aurum et argentum non est mecum. Quod autem habeo id est caritatis officia et pietatem orationis ad Deum hoc uobis praestare non differo». Et in haec uerba se uir Dei ex intimo cordis affectu pro illorum lacrimas fudit miseria et cum fidei puritate opem iltam piae et tam necessariae preces inefficaces esse potuerunt. Sed ab illo qui per Isaiam inquit prophetam: «Tempore oportuno exaudiui te et in die salutis adiuui te» mox ambo in conspectu multitudinis optatam receperunt sanitatem, hic luminis claritate ditatus, ille pedum uelocitate laetatus, ambo supernae gratias agentes pietati, maiora quam sperauerunt munera portantes, domum reuersi sunt. Sed et hoc miraculum sanitatis in illis plurimis fuit causa salutis aeternae. Videntes caelestem uirtutem uerba consequi sacerdotis Dei, relictis idolatriae sordibus in Christum credentes, uiuo sacri baptismatis fonte
Abbreviated transcription (Latin):
et ad p̾dicandum u̾bum dei atrebate eum dirȩcit urbi. quatinus ppłs
diu in antiquis male consuetudinis errorib iacens. deo auxiliante ꝑ assidu¬
am sacte p̾dicatõnis m̃stantiam. ꝑ illum in uiam u̾itatis et aguitionem di
deduceretir. Qui pontificatus gradu et p̾dicationis officio suscepto. conce¬
tus ad p̾fatam iam ꝑrexit urbem. Sed in anspitium future ꝓsꝑnatis et
salutis. deus cuiustam miraculi cestificatione eius ciuib patefecit iñtroitũ.
Iitur in ip̃a ciuitatis porta duos habuit obuiam sibi egenos et infer¬
mos cecum scilicet et cdaudum. miserabili a uiro dei uoce stipendia postu¬
lantes. Mox sacerdos xp̃ri illoꝵ condoluit miserie. secum tractans. quid il¬
lis solatii prestare potuisset. Et dum apłicus p̾dicator peruniam in saccu¬
lis se non habere sciret in diuina confidens dementia. et scõꝵ aplo̾ꝵ pe

Expanded text:
et ad praedicandum uerbum uitae Atrabate eum direxerat urbi quatenus populus et ad praedicandum uerbum uitae Atrabate eum direxerat urbi quatenus populus diu in antiquis malae consuetudinis erroribus iacens, Deo auxiliante, per assiduam sacrae praedicationis instantiam per illum in uiam ueritatis et agnitionem filii Dei deduceretur; qui pontificatus gradu et praedicationis officio suscepto concitus ad praefatam iam perrexerat urbem sed in auspicium futurae prosperitatis et salutis Deus cuiusdam miraculi testificatione eius ciuibus patefecit introitum. Igitur in ipsa ciuitatis porta duos habuit obuiam sibi egenos et infirmos, caecum scilicet et claudum, miserabili a uiro Dei uoce stipendia postulantes. Mox sacerdos Christi illorum condolens miseriae, secum tractans quid illis solacii praestare potuisset. Et dum apostolicus praedicator pecuniam in sacculis se non habuisse sciret, in diuina confidens clementia et sanctorum apostol
Abbreviated transcription (Latin):
famulus xp̃ri ne uanis iactantie uerbis uł rumigero ppłi celebraretur
fauore. sub magna actestatione p̾cepit puero om̃ib dieb uite sue hoc
tacere miraculũ. plus deo soli cognitus esse cupiens qmͣ hominib. certis¬
sime sciens om̃ium esse uirtutũ ueram in humilitate custodiam. et hãc
esse que caritatis gradib altissima celi regna conscendat. ip̃a dicente
u̾itate. Om̃is qui se humiliat exaltabitur. Obi uir dei a scõ ren¬
fama et caritatis in eo mimificentia et religio uite et uerbi dei ĩ¬
stantia longe lace q ab om̃ib celebraretur. uisum est beatissimo ponti¬
fici remigio tam predaram xp̃ri luc̾uam melius esse supͣ candelabrum
pon̾e. ut splendidissimo sue scitatis fulgore latius ad salutem luceret
młtoꝵ. qmͣ sub unius loci latebris ꝓpe modũ abscondita latuisset. diui¬
na dispensatione et salubri sacerdotum consilio. ordinauit eum ep̃m.

Expanded text:
famulus Christi ne uanis iactantiae uerbis uel rumigero populi celebraretur famulus Christi ne uanis iactantiae uerbis uel rumigero populi celebraretur fauore, sub magna attestatione praecepit puero omnibus uitae suae diebus hoc tacere miraculum, plus Deo soli cognitus esse cupiens quam hominibus, certissime sciens omnium esse uirtutum ueram in humilitate custodiam et hanc esse qui caritatis gradibus altissima caeli regna conscendat. Ipsa dicente ueritate: «Omnis qui se humiliat exaltabitur». Ut uir Dei a sancto Remfama et caritatis in eo munificentia et religio uitae et uerbi Dei instantia longe lateque ab omnibus celebraretur uisum est beatissimo pontifici Remedio tam praeclaram Christi lucernam melius esse supra candelabrum ponere ut splendidissimo suae sanctitatis fulgore latius ad salutem luceret multorum quam sub unius loci latebris propemodum abscondita latuisset. Diuina dispensatione et salubri sacerdotum consilio ordinauit eum episcopum
Abbreviated transcription (Latin):
munificentiam. non arida patris caritate aridum inuenit uasculũ. in
quo uinũ seruari solebat. Mox tristis tacito murmure hoc ip̃m puer
paternis intimauit aurib. Qui uerecundie rubore ꝑfusus. caritatis
tamen dulcedine habundans. corde in diuina confisus suffragia. tacitas
paulisꝑ deo p̾ces effudit. nil de diuino dubitans auxilio. nił de sue peti¬
tionis hesitans effectu. totus in eius credens dementiam. qui de arida
petra sitienti ppło fontem. aque uiue ꝓduxit. uł in chana galilee aqmͣ
ĩmirabilis uini conu̾cit saporem. Dixit puero. Dade in dei confidens
bonit̾ate. et quodcũq inuen̾is in uasculo ñ tricare nobis afferre. Qui
celer pat̾no obediens p̾cepto. cucurrit et uas uino optimo suꝑ affu¬
eus inueuit. gr̃as deo agens. alacri animo uenienti et suis sociis ꝓpi¬
nauit amico. Qui duplici roboratus caritate. remeauit ad ꝓpͥa. Sed

Expanded text:
munificentiam non arida patris caritate aridum inuenit uasculum in munificentiam non arida patris caritate aridum inuenit uasculum in quo uinum seruari solebat. Mox tristis tacito murmure hoc ipsum puer paternis intimauit auribus. Qui uerecundiae rubore perfusus caritatis tamen dulcedine habundans, corde in diuina confisus suffragia tacitas paulisper Deo preces effudit, nihil de diuino dubitans auxilio, nihil de suae petitionis hesitans effectu, totus in eius credens clementiam qui de arida petra sitienti populo fontem aquae uiuae produxit, uel in Cana Galileae aquam in mirabilis uini conuertit saporem. Dixit puero: «Vade in Dei confidens bonitatem et quodcumque inueneris in uasculo non tricare nobis adferre». Qui celer paterno oboediens praecepto cucurrit et uas uino optimo superaffluens inuenit. Gratias Deo agens alacri animo uenienti et suis sociis propinauit amico; qui duplici roboratus caritate remeauit in propria. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
ciam que habundabat in labiis illius. Et quia ex habundantia cordis
os loquitur: et quia fratemo amore om̃s diligebat. om̃ib se affabilem
pͥstabat. alioꝵ salutem suũ reputans luccum. nec dominice talentũ pecu¬
nie pigritie obruit humo. sed cotidiano caritatis sudore młtiplicare stu¬
debat. ne uacuus reueniente dño suo in conspͤtu appareret illius. Igitur
quidam uir nobilis et teligiosus int̾ alios famulum ueuit uisitare xp̃ri.¬
ut ꝑ eum celestis doctrine reficerentur melle. Et dum sermo dulcissime allocu-¬
tionis in longum craheretur:. et sol medium celi transiens centrum crescentes
duplicaret imibras. nolebat uir dei hospitem suũ absq caritatis dimittere.
uiatico. mandauit puero ut si quid illi remansisset uii. caro pocula por¬
taret amico. quatinus utrumq uł anima refectus uł corꝑe confortatus
domũ rediret. Sed ꝓpter hospittum freq̃ntiam. et uiri dei largam om̃ibꝰ

Expanded text:
tiam, quae abundabat in labiis illius; et quia ex abundantia cordis tiam, quae abundabat in labiis illius; et quia ex abundantia cordis os loquitur , et quia fraterno amore omnes diligebat, omnibus se affabilem stabat. Aliorum salutem suum reputans lucrum nec dominicae talentum pecuniae pigritiae obruit humo sed cotidiano caritatis sudore multiplicare studebat, ne uacuus, reueniente Domino suo, in conspectu appareret illius. Igitur quidam uir nobilis et religiosus inter alios famulum uenit uisitare Chriut per eum caelestis doctrinae reficeretur melle. Et dum sermo dulcissimae allocutionis in longum traheretur et sol medium caeli transiens centrum, crescentes duplicauit umbras, nolebat uir Dei hospitem suum absque caritatis dimittere uiatico. Mandauit puero ut, si quid illi remansisset uini caro pocula portaret amico, quatenus utrumque uel anima refectus uel corpore confortatus domum rediret. Sed propter hospitum frequentiam et uiri Dei largam hominibus
Abbreviated transcription (Latin):
mili pretãte cximius. orationũ uigilantia assidius. sermone modestus.
corpore tastus. ieumio sobrius. miseroꝵ consolator. Non de crastino co¬
gitans. sed semꝑ de dei confidens clementia. om̃s ad se uenientes et̾ue uite
pane pascebat. Nullum in sua despiciebat angustia. sed pie consolatio¬
nis u̾bo reficiebat mestos. Nemini nec u̾bo nocuit. sed fratemo amore
cunctis ꝓdesse satagebat. Unde et aqm̃ plurimis illustrib freq̃ntabatur
uiris. ut illius sacrato alloquio uł tristicia cuiꝰlib sollicitudinis susciꝑent
consolationem. uel in religione eccłiastice exercitationis puram ab eo au¬
dirent u̾itatem. Unde et ilsius pia deuotione młti a dẏaboli laq̃is lib̾ati
sunt. et uias uite perpetue suꝑua adiuuante pietate ingressi sunt. De
cilicet młti ut supͣ diximꝰ ob celeb̾rimam sc̃ĩtatis famam nobilium
uł plebialum uirum dei uisitare solebant. ut consolarentur ꝑ gra¬

Expanded text:
mili pietate eximius, orationum uigilantia adsiduus, sermone modestus, mili pietate eximius, orationum uigilantia adsiduus, sermone modestus, corpore castus, ieiunio sobrius, miserorum consolator. Non de crastino cogitans sed semper de Dei confidens clementia, omnes ad se uenientes aeternae uitae pane pascebat. Nullum in sua despiciebat angustia, sed piae consolationis uerbo reficiebat maestos. Nemini uel uerbo nocuit, sed fraterno amore cunctis prodesse satagebat. Unde et a quam plurimis inlustribus frequentabatur uiris, ut illius sacratissimo alloquio uel in tristitia, cuiuslibet sollicitudinis susciperent consolationem, uel in religione ecclesiasticae exercitationis ab eo puram audirent ueritatem. Unde et illius pia deuotione multi a diaboli laqueis liberati sunt et uias uitae perpetuae, superna adiuuante cilicet multi, ut supra diximus, ob celeberrimam sanctitatis famam nobilium vel plebeiorum, virum Dei visitare solebant, ut consolarentur per gra
Abbreviated transcription (Latin):
cum ordine fiant. statuit diem quo rex eccliam intraret ad suscipienda diui¬
ue pietatis sacramenta. Quale fuit tunc scĩs dei gaudium. qualis in ec¬
cdesia xp̃r leticia. cum inderent regeni niniue ad p̾dicatõnem ione de so¬
lio maiestatis sue descendisse et in cin̾em sedisse penitentie: et sub pia dei
sacerdotis dextera sue excellentie caput humiliare. Baptizatus itaq rex
cum optimãtib suis et ppło qui diuina p̾ueniente gr̃a salutaris lauacri
gaudebat suscipere sacramentũ. utrumq et uictoria ex hostib et sue sa¬
lutis compos ad sceptra regni regenda reu̾sus est. sc̃mq uedastimm beato
pontifici cõmendauit remigio. Qui ibi moratus uite m̾itis et nͥtutum
cdaruit exemplis. Om̃ib amabilis et uen̾abilis fc̃s est. Fuit em̃ morũ
diguitate religiosus. caritate p̾cipuus. fraterua diledtione iocundus. hu¬

Expanded text:
cum ordine fiant», statuit diem quo rex ecclesiam intraret ad suscipienda diuicum ordine fiant», statuit diem quo rex ecclesiam intraret ad suscipienda diuinae pietatis sacramenta. Quale fuit tunc sanctis Dei gaudium, qualis in ecclesia Christi laetitia, cum uiderent regem Nineue ad praedicationem Ionae de solio maiestatis suae descendisse et in cinere sedisse penitentiae et sub pia Dei sacerdotis dextera suae excellentiae caput humiliare. Baptizatus itaque rex cum optimatibus suis et populo qui, diuina praeueniente gratia, salutaris lauacri gaudebat suscipere sacramentum utrumque et uictoria ex hostibus et suae salutis uoti compos ad sceptra regni regenda reuersus est, sanctumque Vedastum beato pontifici commendauit Remedio. Qui ibi moratus uitae meritis et uirtutum claruit exemplis, omnibus amabilis et uenerabilis factus est. Fuit enim morum dignitate religiosus, caritate praecipuus, fraterna dilectione iocundus, hu
Abbreviated transcription (Latin):
hiq in remis ciuitate uirum di uedastũ scõ ꝯm̃dauit remigio pontifici.¬
Gitur rex a uiro dei euuangłicis ad pͥme imbutus doctrinis. et hoc p̾sen¬
ti miraculo infidem firmiter confortatus. nil moratus in uia. nil dubi¬
tans in fide. sed magna alacritate animi. magna manifestatione iti¬
neris scĩssimũ pontificem remigiũ uidere ꝓperauit. ut illius sacratissi¬
mo ministerio sp̃u scõ cooꝑante in remissionem pcc̃oꝵ et specie uite et̾¬
ne catholici baptismatis uiuo ablueretur fonte. Cum quo aliqnͣtis
moratus dieb. ut eccłiasticis satisfac̾et sanctionib et penitentie scd̃m
aplicum p̾ceptũ. prius ablueretur lacrimis. dicente beato petro pͥncipe
nr̃ ihu xp̃ri et sic in nomine scẽ triuitatis celestis misterii baptisma susci¬
ꝑet. S̾ciens ucro beatus pontifex apłm dicere paulum. om̃ia ur̃a honesta

Expanded text:
bique in Remis ciuitate uirum Dei Vedastum sancto commendauit Remedio pontifici 4. Ibique in Remis ciuitate uirum Dei Vedastum sancto commendauit Remedio pontifici 4. Igitur rex a uiro Dei euangelicis adprime inbutus doctrinis et huic praesenti miraculo in fidem firmiter confortatus, nihil moratus in uia, nihil dubitans in fide sed magna alacritate animi, magna festinatione itineris sanctissimum pontificem Remedium uidere properauit, ut illius sacratissimo ministerio, spiritu sancto operante, in remissionem peccatorum et spem uitae aeternae catholici baptismatis uiuo ablueretur fonte. Cum quo aliquantis moratus diebus, ut ecclesiasticis satisfaceret sanctionibus et penitentiae secundum apostolicum praeceptum prius ablueretur lacrimis, dicente beato Petro principemine Domini nostri Iesu Christi» et sic in nomine sanctae Trinitatis caelestis misterii baptisma susciperet. Sciens uero beatus pontifex apostolum dicere Paulum: «omnia uestra honesta
Abbreviated transcription (Latin):
re mei. et suꝑnam pio pectore diligentius deposce potentiam. ut mee
subueniat miserie. Non aurum posco nec argentum. sed ut mͥ lumen
ꝑ scĩtatis tue p̾ces restituat oculoꝵ. Sensit itaq uir dei uͥtutem sibi
adesse suꝑnam non ob illius ceti tantũmodo. sed plus ꝓpt̾ p̾sentis ppli
salutem. totum se in sacras effudit p̾ces. et in diuina fidens pietate.
dexteram cum signo crucis posuit suꝑ oculos ceci dicens. Dñe ihu qui
es lumen u̾um. qui aꝑusti oculos ceci ad te clamantis. aꝑi oculos
istius. ut intelligat ppłs iste p̾sens quia tu es solus deus faciens mira¬
bilia in celo et in terra. Mox ille cecus lumine recepto. gaudens ꝑre¬
xit in uiam suam. In quo loco temꝑe seq̃nti a religiosis iuiris edificata
est eccłia in testimoniũ miraculi istius. in qua orantib et credentib usq
hodie bñficia p̾stantur diuina. Quod rex ludomꝰ ad baptismũ uenit i¬

Expanded text:
re mei et supernam pio pectore diligentius deposce potentiam ut meae re mei et supernam pio pectore diligentius deposce potentiam ut meae subueniat miseriae. Non aurum posco nec argentum sed ut mihi lumen per sanctitatis tuae preces restituat oculorum». Sensit itaque uir Dei uirtutem sibi adesse supernam. Non ob illius caeci tantummodo sed plus propter praesentis populi salutem totum se in sacras effudit preces in diuina fidens pietate, dexteram cum signo crucis posuit super oculos caeci dicens: «Domine Iesu qui es lumen uerum, qui aperuisti oculos caeci ad te clamantis, aperi oculos et istius, ut intellegat populus iste praesens, quia Tu es solus Deus faciens mirabilia in caelo et in terra». Mox ille caecus lumine recepto gaudens perrexit uiam suam. In quo loco tempore sequenti a religiosis uiris aedificata est ecclesia in testimonium miraculi istius in qua orantibus et credentibus usque hodie beneficia praestantur diuina. Quod rex Hlothuius ad baptismum uenit i
Abbreviated transcription (Latin):
ligeret cam sibi esse necessanum cordis lumen. qmͣ ceto oculoꝵ illimina¬
tionem. Et quod diuina oꝑata est gr̃a per p̾ces famuli sui in oculis ceca
nocte castigatis. hoc ꝑ sermones eusdem famuli dei eadem oꝑante poten¬
tia ꝑ spiritalis intelligentiam lucis in suo pectore ꝑficeretur. Nam regi¬
a excellentia condigno comitatu cum młtitudine maxima ppłi it̾ agenti¬
bus ilłis. uen̾unt in quenidam pagum qui incolarũ terre illius consuetu¬
ripas. Et ecce eiusdem fluminis pontem rege transeunte cum młtitudine
ppli. obuiauit illis cecus quidam huius diutissime solaris exꝑs luminis.
forte nec sui cecatus culpa. sed ut manifestarentur oꝑa dei in illo. et ꝑ
illius illuminationem p̾sentem plurimoꝵ illuminarentur corda spiritu¬
aliter. Qui cum intellexisset a p̾tereuntib sc̃m uedastum xp̃ri seruũ in
eodem iter agere comitatu. clamauit. Sc̃e et electe deo uedaste misere¬

Expanded text:
legeret tam sibi esse necessarium cordis lumen quam caeco oculorum inlustralegeret tam sibi esse necessarium cordis lumen quam caeco oculorum inlustrationem et quod diuina operata est gratia per preces famuli sui in oculis caeca nocte castigatis, hoc per sermones eiusdem famuli, eadem operante potentia, per spiritalis intellegentiam lucis in suo pectore perficeretur. Nam regia excellentia condigno comitatu cum multitudine maxima populi, iter agentibus illis, uenerunt in quoddam pagum quod incolarum terrae illius consueturipas. Et ecce eiusdem fluminis pontem rege transeunte cum multitudine populi obuiauit illis caecus quidam huius diutissime solaris expers luminis, forte nec sui caecatus culpa, sed ut manifestarentur opera Dei in illo et per illius inluminationem praesentem plurimorum inluminarentur corda spiritaliter. Qui cum intellexisset a praetereuntibus sanctum Vedastum Christi seruum in eodem iter agere comitatu, clamauit: «Sancte et electe Deo Vedaste, misere
Abbreviated transcription (Latin):
Aubo ꝓpe domũ pari pietate patres. hic doctrina fidei. ille baptismatis
unda. Utriq eterno regi. regem temꝑalem mimꝰ obtulerunt acceptabile.
Hii sunt due oliue. cancelabra lucentia. a quib rex p̾fatus in uia dei e¬
ruditus. et a dẏaboli cachenis eritus. miseraute deo portam perpetue¬
lucis ingressus. cum fortissima gente francoꝵ credidit xp̃ro. et fc̃a esti
gens scã ppłs acquisitionis ut annuntientur in eo uͥtutes illius. qui eor
acra igitur euuangłice auctoritatis regnat hystoria. dñm ih̃m ihe¬
rico ꝑ gentem ad confirmandam fidem sue maiestatis corda ppli p̾¬
sentis cuidam ceco ad se clamanti lumen reddidisse oculoꝵ. ut ꝑ corpora¬
le unius illius ceci lumen sp̃ũaliter mltoꝵ illuminarentur pectora. ita
et sc̃s uedastus deo xp̃ro donante ꝑ cuiusdam illumminationem ceti. fidem
qmͣ u̾bo p̾dicauit in corde regis miraculo. confumauit. ut rex ip̃e intel¬

Expanded text:
ambo propemodum pari pietate patres, hic doctrina fidei, ille baptismatis ambo propemodum pari pietate patres, hic doctrina fidei, ille baptismatis unda, utrique aeterno regi regem temporalem munus optulerunt acceptabile. Hii sunt duo olivae, candelabra lucentia, a quibus rex praefatus in via Dei eruditus et a diaboli catenis erutus, miseralucis ingressus, cum fortissima gente Francorum credidit Christo: et facta est gens sancta, populus acquisitionis , ut annuntientur in eo virtutes illius qui eos acra igitur euangelicae auctoritatis narrat historia Dominum Iesum Hiericho pergentem ad confirmanda in fidem suae maiestatis corda populi praesentis cuidam caeco ad se clamanti lumen reddidisse oculorum ut per corporale unius illius caeci lumen spiritaliter multorum inluminarentur pectora. Ita et sanctus Vedastus, Deo Christo donante, per cuiusdam inluminationem caeci fidem quam uerbo praedicauit in corde regis miraculo confirmauit, ut rex ipse intel
Abbreviated transcription (Latin):
bi gle largitori sponsor appareret. festinauit seruoꝵ xp̃ri sacra imbui p¬
dicatione. et sc̃i baptismatis ablui sacramentis. Uenit ergo ad tullum op¬
pidum ubi sc̃m agnouit uedastum laudabili religione soli seruire deo. et
dulcissimos contemplatiue uite carꝑe fructus. Hunc uero ad scm̃ remigi¬
um xp̃ri cdarissimũ sacerdotem remeiuisem proꝑans ciuitatem sibi socium
assumpsit. quatinus ꝑ singulos iti̾s sui gressus salub̾rimis ab eo imbue¬
retur doctrinis. et catholice fidei firmis mitiaretur fundamentis. ut ꝑatꝰ¬
fide et uirtutũ scientia a canto pontifice spirituali ablueretur lauaco.
et ab ilło donis celestib infirmaretur qd̃ ab isto pͥus diuina p̾ueniente
gr̃a euuangelicis ceptum fuerat p̾dicationib. Hic ad fontem uite festi¬
nantem deducebat regem. ilłe in fonte salutis et̾ne uenientem abluebat

Expanded text:
bi gloriae largitori sponsor appareret, festinavit servorum Christi sacra imbui pbi gloriae largitori sponsor appareret, festinavit servorum Christi sacra imbui praedicatione, et sancti baptismatis ablui sacramentis. Venit autem ad Tullum oppidum, ubi sanctum agnovit Vedastum laudabili religione soli servire Deo, et dulcissimos contemplativae vitae carpere fructus. Hunc vero ad sanctum Remigium Christi clarissimum sacerdotem, ad Rhemorum properans civitatem, sibi socium assumpsit: quatenus per singulos itineris sui gressus saluberrimis ab eo imbueretur doctrinis, et catholicae fidei firmis fide et uirtutum scientia, a tanto pontifice spiritali ablueretur lauacro et ab illo donis caelestibus confirmaretur quod ab isto prius diuina praeueniente gratia, euangelicis coeptum fuerat praedicationibus. Hic ad fontem vitae festinantem deducebat regem, ille in fonte salutis aeternae venientem abluebat;
Abbreviated transcription (Latin):
huius diuine pietatis auxiliũ adequare debemꝰ. qui ob unius mom̃ti
lacrimas tam celebrem uenturo suo seruo contulit triumphũ. nisi eze¬
chie regi qui in angustia tribulationis una tantũmodo petitione ꝓ¬
meruit non solum a p̾senti uastatione ciuitatem suꝑna ꝓtectione de¬
fendi. sed etiam in eadem nocte qua p̾ces in diuinas effuderat aures.
centum octoginta quinꝙ milia hostium letus et liberatus occidi uiderat.
Hec uero uictoria de qua ante diximus. regi ppło̾ꝙ suo causa fuit salutis
eterne. et ne lucerna sc̃s scilicet uedastus sub modio lateret absconditus sed
supͣ candelabrum positus exemplis uł p̾dicationib in domo dei lucens ab erro¬
re ydolatrie et caligine ignorantie in uiam plurimos educeret u̾itatis. Igi¬
tur suꝑatis hostib et reb in pace compositis et alemannis sue subietis
dicioni. rex ouans cum laude triumphi pacriam rediit. Et ut n̾us tante. si¬

Expanded text:
huius diuinae pietatis auxilium adaequare debemus qui ob unius momenti huius diuinae pietatis auxilium adaequare debemus qui ob unius momenti lacrimas tam celebrem uenturo suo seruo contulit triumphum, nisi Ezechiae regi qui in angustia tribulationis una tantumeruit, non solum a praesenti vastatione civitatem superna protectione defendi, sed etiam in eadem nocte, qua preces in divinas effuderat aures, centum octoginta quinque millia hostium laetus et liberatus occidi viderat ? VII. Haec vero victoria, de qua ante diximus, regi populoque suo causa fuit salutis aeternae, et ne lucerna, sanctus videlicet Vedastus, sub modio lateret absconditus, sed supra candelabrum positus, exemplis vel praedicationibus in domo Dei lucens, ab errore idololatriae et caligine ignorantiae in viam plurimos educeret veritatis. Igitur superatis hostibus, et rebus in pace compositis, et Alemannis suae subjectis ditioni, rex ovans cum laude triumphi ad patriam rediit. Et ut fidelis tantae si
Abbreviated transcription (Latin):
tate cogente ad xp̃ri confugit auxilium. Et quia reginam habuit reli¬
giosam baptismi q sacramentis initiatam nomine lochild. oculos cum
hac uoce ad celum leuauit. O deus unice potestatis et sũme maiestatis
quem regina lothild colit. confitetur et adorat. concede mͥ hodie de inimi¬
cis meis uictoriam. Nam ex hac die tu solus mͥ eris d̾s et uen̾anda
potestas. Tu mͥ triumphum p̾sta. et ego tibi seruitiũ ꝓmitto sempit̾¬
nũ. Mox diuina oꝑante pietate. terga u̾terunt alemanni. uictoria
cessit regi et francis.¬
cessit regi et francis. Quomodo rex festinauit post uictoriam ad bap
mira om̃ipotentis dei dementia. o ineffabilis suscepit.¬
bonitas. qui sic exaudiet. et nunqm derelinque̾t sꝑantes in se.
Qnͣta fide xp̃riani illius inuocare mĩam debent. dum paganus rex
ad unius precis effectum. tantam ꝓm̾uit uictoriam. Qui ex antiqͥs

Expanded text:
tate cogente ad Christi confugit auxilium. Et quia reginam habuit relitate cogente ad Christi confugit auxilium. Et quia reginam habuit religiosam baptismique sacramentis initiatam nomine Hlothild, oculos cum hac uoce ad caelum leuauit: «O Deus unicae potestatis et summae maiestatis quem regina Hlothild colit, confitetur et adorat, concede mihi hodie de inimicis meis uictoriam; nam ex hac die Tu solus mihi eris Deus et ueneranda potestas. Tu mihi triumphum praesta et ego Tibi seruitium promitto sempiternum». Mox, diuina operante pietate, terga uerterunt Alamanni. Victoria cessit regi et Francis. Quomodo rex festinauit post uictoriam ad bapmira omnipotentis Dei clementia! O ineffabilis bonitas qui sic exaudiet et numquam derelinquet sperantes in se! Quanta fide christiani illius inuocare misericordiam debent, dum paganus rex ad unius precis effectum tantam promeruit uictoriam. Cui ex antiquis
Abbreviated transcription (Latin):
pus acceptãbile. ecte nunc dies salutis. deus ih̃s qui uult om̃s homines
saluos fieri competentem suo famulo p̾uidebat causam. quomodo opor¬
tune ad ministeriũ u̾bi dei ꝑuenisse ualuisset. Contigit uero p̾fatum
francoꝵ regem ludouicum alemannis bella inferre. Qui tunc temporis
regno suo ꝑ se potiti sunt. sed non eos ita offendit imꝑatos ut uoluit.
Nam fortissima collecta manu regi circa ripas reni fluminis obuiau̾ũt.
unanimes bellica uͥtute patriam defendere. uł libera manu ꝓ patria
mori. Et fortissime utrimq decertatum est. hii ne triumphi gł̾am. illi
ne patrie ꝑderent libertatem. in mutuam corruentes cedem. Igitur rex
nimio turbatus terrore. dum inimicos uidit fortiter pugnare et suos
pene ad int̾uitionem uinci. magis cepit de salute desperare. qmͣ de uicto¬
ria sꝑare. Et si nec dum uoluntate renatus esset in xp̃ro. tamen necessi¬

Expanded text:
pus acceptabile, ecce nunc dies salutis! deus Iesus, qui vult omnes homines pus acceptabile, ecce nunc dies salutis! deus Iesus, qui vult omnes homines salvos fieri, conpetentem suo famulo praevidebat causam, quomodo oportune ad ministerium verbi Dei pervenire valuisset. Contigit vero, praefatum Francorum regem Hlothwium Alamannis bella inferre, qui tunc temporis regno suo per se potiti sunt; sed non eos ita offendit inparatos, ut voluit. Nam, fortissima collecta manu, regi circa ripas Reni fluminis obviaverunt, unanimes bellica virtute patriam defendere vel libera manu pro patria mori; et fortne patriae perderent libertatem in mutuam corruentes caedem. Igitur rex nimio turbatus terrore dum inimicos uidit fortiter pugnare et suos pene ad internicionem uinci magis coepit de salute disperare quam de uictoria sperare. Etsi necdum uoluntate renatus esset in Christo, tamen necessi
Abbreviated transcription (Latin):
de celis in hunc mundũ ꝑ uirginalem uen̾at uterũ.
et uota sue dispensationis et nr̃e salutis ꝑacta
plenitudine cum triumpho głe ad sedem pat̾ne ma
leret orbe. mlta scõꝵ lumina doctoꝵ euuangłice
p̾dicationis luce fulgentia toto diuiserat mundo.
ut sicut celum fulgentib ornatur stellis. que tamen om̃s ab uno illu¬
utaur soleirit Eti scata ttatum spacia scis splendescerent doctorib. qui ta¬
meu ab eterio sole alluminari diuna pͥueniente gr̃a cetas ignorantie
nuuttantib songa ab untio scli esuries eteme uite epulis satiaretur.
Ne quoꝵ nim̾o scõ dei sacerdos uedastus et p̾dicator egregius temꝑi¬
unltoꝵ saluri ꝑucnit regiones. quatius suꝑne pietates suffiltus
auxilio. ppłm dẏabolica fraude deceptum. et errorum laqueis captiuũ in
uiam dirig̾et salutis eterne. et uere que in xp̃ro est libertati restitueret.
Sed ut hoc acceptabili scd̃m apłm fieret temꝑe qui ait. Ecte nunc tẽ¬

Expanded text:
de caelis in hunc mundum per uirginalem uenerat uterum et, tota suae dispensationis et nostrae salutis peracta plenitudine, cum triumpho gloriae ad sedem paternae mleret orbe, multa sanctorum lumina doctorum, euangelicae praedicationis luce fulgentia, toto diuiserat mundo ut, sicut caelum fulgentibus ornatur stellis, quae tamen omnes ab uno inlustrantur sole, sic et lata terrarum spatia sanctis splendescerent doctoribus, qui tamen ab aeterno sole inluminati, diuina praeueniente gratia, caecas ignorantiae ministrantibus, longa ab initio saeculi esuries aeternae vitae epulis satiaretur. De quorum numero sanctus Dei sacerdos Vedastus, et praedicator egregius, temporimultorum salutem pervenit regiones, quatenus supernae pietatis suffultus auxilio, populum diabolica fraude deceptum et errorum laqueis captivum in viam dirigeret salutis aeternae et verae quae in Christo est libertati restitueret. Sed ut hoc acceptabili secundum apostolum fieret tempore, qui ait: Ecce nunc tem
Abbreviated transcription (Latin):
flagitatur a ur̃a caritate: reddenda est. Si om̃is dñicus dies causa
resurrectionis dñi tenetur et colit᷑. iustũ est ut om̃is sabbatoꝵ dies
dñice sepulture causa. ieuinii suscipiatur instantia ut flentes cũ apo¬
stolis de morte dñi nr̃i ihũ xͥ. gaude̾ ꝯ eis de resurrectione eiusdẽ m̾ea¬
mur. Sed dicebãt greci unũ esse sabbatũ sepulture. in quo semel in
ãno ieuniũ est colendũ. Quib sc̃s siluester dicebat. Si in uno uul¬
dies dñicus resurrectionis creditur gła decoratus. om̃is qͥ antecedit
eũ. dies sabbati sepulture ieuiiõ mancipandus est: ut n̾ato gaudea. de
resurretione qͥ de morte plorau̾it. Plorare autẽ compati dixim. se. auo eo
qd̃ passiõ dñi gaudii nr̃i est sũma. Accepta igit᷑ greci ratione adqͥeu̾ũt¬

Expanded text:
flagitatur a vestra charitate, reddenda est. Si omnis Dominicus dies causa resurrectionis Domini tenetur, justum est ut omnis Sabbatorum dies causa sepulturae jejunii suscipiatur instantia, ut flentes cum apostolis de morte Domini Jesu Christi, gaudere cum eis de resurrectione ejusdem mereantur. Sed dicebant Graeci unum esse Sabbatum sepulturae, in quo semel in anno jejunium est colendum. Quibus papa Silvester dicebat: Si minicus resurrectionieum, dies Sabbati sepulturae jejunio mancipandus est, ut merito gaudeat de resurrectione, qui de morte ploraverit. Plorare autem compati dixerim, salvo eo quod passio Domini gaudii nostri sit summa. Accepta igitur Graeci ratione, qu
Abbreviated transcription (Latin):
in toto orbe conficitur. Hac etiã die penitẽtib ꝑ indulgẽtiã sb̾uenit᷑.
discordes ad concordiam redeũt. pacificant᷑ irati. dant indulgentiam
pͥncipes cͥmiosis. seruis malis indulgent dñi. iudices etiam latroni¬
bus ꝑcũt. patescunt carc̾es in toto orbe. Hac etiam die ad leticiam
Uere aplica sedes hec a petro didicit. q̃ nulla ratõne potest conunia.¬

Expanded text:
r: hac etiam die poenitentibus per indulgentiam subvenitur; discordes ad concordiam hac die redeunt, pacificantur irati; dant indulgentiam principes criminosis; servis malis indulgent domini; judices etiam latronibus parcunt, patescunt carceres in toto orbe. Hac die ad laetitiam Vere apostolica sedes hoc a Petro didicit, quod nulla potest ra
Abbreviated transcription (Latin):
le studuit excolere. ita laborauit occulere. Et cum hec uellet
augͥi uoleb̾at agnosci. Sed quia hec est natura iusticie. ut quͣ¬
to studiosius abscondi oꝑtat. tanto darius innotescat. et occũ
nebat in admiratione om̃um ueluti cuitas suꝑ ceruicẽ moutis
exposita. uec̃ iam luc̾uia poterat latere sub modio. Ent pauper

Expanded text:
le studuit excolere, ita et laboravit occulere; et cum hec vellet le studuit excolere, ita et laboravit occulere; et cum hec vellet augeri, nolebat agnosci. Sed quia hec est natura iustitiae, ut, quanto studiosius abscondi optat, tanto clarius innotescat, et occultnebat in admiratione omnium, veluti civitas super verticem montis exposita, nec iam lucerna poterat latere sub modio. Glor
Abbreviated transcription (Latin):
lenitate senuonis. Quicqͥd ad salutem ꝑtinere posset etnam.
uou minus implebat beatissimꝰ opere. qmͣ sermonis p̾dicatione
docebat. O uirum ꝑ om̃ia deo dignum. Emmebat in ip̃o habitu
auimi pulchritudo ut in specie ext̾ioris hõis. ip̃am putares exp̃s¬
sam ymaginem scitatis. Erat in reuerentib t̾ribilis aspectu. reue¬
rendus in cessu. metuendus seu̾itate. uen̾andus benignitate. Cen¬
suram aucdoritatis temperabat mansuetudo humilitatis. Delin¬
quentib quidẽ minabatur frontis austeritas. sed blandiebatur
cordis serenitas. Erga bene agentes petrus apparebat in iuiltu
erga deliuq̃ntes paulus in sp̃u. Ac sic conueniente in imno diu̾si¬
tate gr̃animn. ilius pietatis huiꝰ erat emulator districtionis. ita
ut cimi p̾sentiam eius quisqmͣ uix sustin̾et. absentiam ferre non
pleũ potuit iuspic̾e. ita nemo sufficit explicare. Quas sicut il¬

Expanded text:
lenitate sermonis. Quicquid ad salutem pertinere posset aeternam, lenitate sermonis. Quicquid ad salutem pertinere posset aeternam, non minus implebat beatissimus opere, quam sermonis predicatione docebat. O virum per omnia Deo dignum! Eminebat in ipso habitu animi pulchritudo; in spetie exterioris hominis ipsam putares expressam imaginem sanctitatis. Erat inreverentibus terribilis aspectu, reverendus incessu, metuendus severitate. venerandus benignitate. Censuram auctoritatis temperabat mansuetudo humilitatis. Delinquentibus quidem minabatur frontis austeritas, sed blandiebatur cordis serenitas. Erga bene agentes Petrus apparebat in vultu, erga delinquentes Paulus in spiritu, ac sic conveniente in uno diversitate gratiarum, illius pietatis, huius erat emulator districtionis, ita ut, cum presentiam eius quisquam vix sustineret, absentiam ferre non plenum potuit inspicere, ita nemo sufficit explicare; quas sicut il
Abbreviated transcription (Latin):
us tali unctione insigniretur. Acceptis autem talib ac tantis
auspiciis diuinis timuit contraire statutis. Neq enim tutum
uideri pot̾at tot signis p̾currentib diuine cont̾radic̾e iussiomi.
p̾sertim cum luce et unctione scĩ sp̃s que oleo iusibili designa
re didic̾it. Post habita ergo om̃i dubitatione. atq ancipiti
induitur sacerdotalib benedictione consecratur episcopali at¬
ꝙ in sede p̾sulatus collocatur huiꝰ ciuitatis remoꝵ. Ubi statĩ
sic apparuit aptus et deuotus. tanqui si officio ad quod nouit̾
ascenderat iugit᷑ p̾fuisset. Fuit itaq in elemosins largus. ĩ
uigiliis sedulus. in oratione deuotus. in caritate ꝑfectus. in
humauitate ꝓfusus. in doctrina p̾cipius. in sermone paratus.
in conu̾satione scissimꝰ. Sinc̾itatem mentis uultus sui serenita¬
te monstrabat. et pietatem dementissimi cordis ostendebat in

Expanded text:
us tali unctione insigniretur. Acceptis autem talibus ac tantis us tali unctione insigniretur. Acceptis autem talibus ac tantis auspiciis, divinis timuit contraire statutis; neque enim tutum illi videri poterat, tot signis precurrentibus, divinae contradicere iussioni, presertim cum luce et unctione sancti Spiritus, que oleo visibili designatre didicerit. 4. Posthabita ergo omni dubitatione atque ancipiti induitur sacerdotalibus, benedictione consecratur episcopali atque in sede presulatus collocatur huius civitatis Remorum. Ubi statim sic apparuit aptus et devotus, tamquam si officio, ad quod noviter ascenderat, iugiter prefuisset. Fuit itaque in elemosinis largus, in vigiliis sedulus, in oratione devotus, in caritate perfectus, in humanitate profusus, in doctrina precipuus, in sermone paratus, in conversatione sanctissimus. Sinceritatem mentis vultus sui serenitate monstrabat et pietatem clementissimi cordis ostendebat in
Abbreviated transcription (Latin):
sus sc̃i u̾ticem. ac si ille sol de celo motus suꝑ ip̃m ceciderit. ut
qui ad illuminandarũ lux parabatur animarum. ip̃e quoq cũ
ad hoc opus asciretur lumine debuit decdarari iusibili. Ip̃e nã¬
q erat luc̾na que ñ sub modio cure corporee. sed suꝑ caudela¬
brum purissime ac deo dilecte conu̾sationis erat ponenda qua¬
tenus hiis qui in domo scẽ ecclie futuri erant lumen oi rue in¬
stitutionis preb̾et. Placuit etiam om̃ipotentie diuine huic
nuraculo aliud addere. ad ostensionem mtoꝵ beatissimi uiri.
Eteuimi radio supradc̃o se illustrante. sensit capiti suo unguinis
sacci infusum liquorem. quo totum euis delibutum est caput.
Et m̾to ut qui oleum sp̃iale ppłis quo eoꝵ quidem capita ui¬
sibili. mentes autem p̾dicatione scõ sp̃u in se loq̃nte uncturus
erat. crismate inuisibili. id est gr̃a eiusdem sp̃s sc̃i. ip̃e quoq pͥ¬

Expanded text:
psius viri sancti verticem, acsi ipse sol de celo motus super eum ceciderit, ut psius viri sancti verticem, acsi ipse sol de celo motus super eum ceciderit, ut quia illuminandarum lux parabatur animarum, ipse quoque, cum ad hoc opus adscisceretur, lumine debuit declarari visibili. Ipse namque erat lucerna, quae non sub modio curae corporeae, sed super candelabrum purissimae ac Deo dilecte conversationis erat ponenda, quatinus his qui in domo sanctae aecclesiae futuri erant lumen optime institutionis preberet. Placuit etiam omnipotentiae divinae huic miraculo aliud addere ad ostensionem meritorum beatissimi viri. Etenim, radio supradicto se illustrante, sensit capiti suo unguinis sacri infusum liquorem, quo totum eius delibutum est caput. Et merito, ut qui oleum spiritale populis, quo eorum quidem capita visibili, mentes autem predicatione, sancto Spiritu in se loquente, uncturus erat crismate invisibili, id est gratia eiusdem Spiritus sancti, ipse quoque pri
Abbreviated transcription (Latin):
iam fidelib et futuris fidelib erat ꝓuisurus. uno ore cuncti po¬
puli ad sedem eueheretur sacerdotalis honoris.
acratissimꝰ quidem uir cum hiis acclamationib se urgeri
conspiceret. de infirmitatis et ecatis sue tempore conq̃ri
cepit. et quia eccłiasticus ordo infirmam etatem ad hanc non
reciꝑet dignitatem. uoce publica facebatur: Timebat enĩ ne
ĩmatura etas inimici u̾suciis impugnata aliquid contrah̾et
siustri. Sed diuina gr̃a et uocem ppłoꝵ constantissime in ip̃i¬
us ꝑdurare fecit electione et scm̃n uirum ab antiqui hostis p¬
terit malignitate. Et cum ppłi acclamaret freq̃ntia. et scusumꝰ¬
uir remigius magna reniteretur constantia. placuit om̃ipotenti
deo ei manifestissius demonstrare uiditiis. qd̾ ipse de eo hab̾et
inditium. Et enim cum modo p̾dicto reniti conaretur. uidentib
om̃ib qui aderant descendit sũbito radius noui luminis suꝑ ip

Expanded text:
iam fidelibus et futuris fidelibus erat provisurus, unione cuncti poiam fidelibus et futuris fidelibus erat provisurus, unione cuncti populi ad sedem eveheretur sacerdotalis honoris. Sacratissimus quidem vir cum his acclamationibus se urgeri conspiceret, de infirmitatis et aetatis suae tempore conqueri cepit, et quia aecclesiasticus ordo infirmam aetatem ad hanc non reciperet dignitatem, voce publica fatebatur. Timebat enim, ne inmatura aetas inimici versuciis impugnata, aliquid contraheret sinistri. Sed divina gratia et vocem populorum constantissime in ipsius perdurare fecit electione et sanctum virum ab antiqui hostis protexit malignitate. Et cum populi acclamaret frequentia, et sanctissimus vir magna reniteretur constantia, placuit omnipotenti Deo ei manifestissimis demonstrare indiciis, quod ipse de eo haberet iuditium. Etenim cum modo predicto reniti conaretur, videntibus omnibus qui aderant, descendit subito radius novi luminis super i
Abbreviated transcription (Latin):
natur et uenerabilit̾ colitur. In qua reclusione scd̃is successibus
certatim sc̃ẽ conu̾sationis studiis iustus adolescens dño nulitaun
Et cum ad uiginti et duos etatis sue annos ꝑuenit defuncto
bennadio archiep̃o. hac urbe remensi om̃iuni genabilit᷑ uotis
ad pontificii culmen raptus fuisse dmoscitur: potius qmͣ electus.
Eit ergo concursus ppłi diu̾si quidem sexus conditionis at digni¬
tatis nec non et etatis. sed imius atq eiusdem sententie ciuicti
hunc u̾e deo dignum. et qui ppłis p̾fici deberet acclamabant.
Dir autem beatissimꝰ hiis angustiis dep̾ssus. niuis afficiebat᷑
angorib. quia nec fuge locus uspiam pacebat. nec ppło ut ab
intentione cepta resipisceret ullo modo satiffacere poterat. Di¬
uine uamq erat uoluntatis. ut qui om̃ium saluti ꝓspetuus
erat. om̃ium acclamationib eligeretur. Et qui unitati fidei cũ

Expanded text:
natur et venerabiliter colitur. 3. In qua reclusione secundis successibus natur et venerabiliter colitur. 3. In qua reclusione secundis successibus certatim sanctae conversationis studiis iustus adolescens Domino militavit. Et cum ad viginti ot duos aetatis suae annos pervenit, defuncto Bennadio archiepiscopo, in hac urbe Remensi omnium generaliter votis ad pontificii culmen raptus fuisse dinoscitur potius quam electus. Fit ergo concursus populi diversi quidem sexus, conditionis ac dignitatis necnon et aetatis, sed unius atque eiusdem sententiae: cuncti hunc vere Deo dignum, et qui populis prefici deberet, acclamabant. Vir autem beatissimus his angustiis depressus, nimiis afficiebatur angoribus, quia nec fuge locus uspiam patebat, nec populo, ut ab intentione cepta resipisceret, ullo modo satisfacere poterat. Divinae namque erat voluntatis, ut qui omnium saluti prospecturus erat, omnium acclamationibus eligeretur, et qui unitati fidei cum
Abbreviated transcription (Latin):
montanũ remigium uocari debere cognoscerem᷑. Sed et in u̾sib
metricis ab ip̃o compositis. et iussione illius in quodam uase
ab eo consecrato sculptis ita legimꝰ. Hauriat huic ppłs uitam
de sangͥne sacro in recto et̾ms quem fudit uuln̾e xp̃rs. remigius¬
rauit donec fusum in redemptionem datum est xp̃rianoꝵ. ut a mini¬
stris dẏaboli normanuis redim̾et p̾cium argentei calicis. qd̃ de po¬
testate tenebrarum redim̾at effusus sanguis calicis xp̃ri indelicet
passionis. Traditus a parentib scole lict̾is imbuendus in brem cee¬
uis et etiam natu maiorib suis doctrina excellentior est effectus.
Studebat quoq ten̾os annos moꝵ maturitate uincere. et beni¬
uolentiam cordis caritatis melle condire. Turbas freq̃ntium po¬
puloꝵ uitare. et ut p̾conem suum fecisse didic̾at. uita solitaria ĩ
redusione dño seruire. Qui locus in castro lauduo hacten᷑ desig¬

Expanded text:
Montanum Remigium vocari debere cognosceremus. Sed et in versibus Montanum Remigium vocari debere cognosceremus. Sed et in versibus metricis ab ipso compositis et iussione illius in quodam vase ab eo consecrato sculptis ita legimus: Hauriat hinc populus vitam de sanguine sacro Iniecto, aetravit, donec fusum in redemptionem datum est christianorum, ut a ministris diaboli Nortmannis redimeret pretium argentei calicis, quos de potestate tenebrarum redemerat effusus sanguis calicis Christi videlicet passionis. Ͻ Traditus. autem a parentibus scole litteris imbuendus, in brevi coaevis et etiam natu maioribus suis doctrina excellentior est effectus. Studebat quoque teneros annos morum maturitate vincere et benivolentiam cordis caritatis melle condire, turbas frequentium populorum vitare, et ut preconem suum fecisse didicerat, vita solitaria in reclusione Domino servire. Qui locus in castro Lauduno actenus desig
Abbreviated transcription (Latin):
sterilib ꝑ repromissionẽ ut ysaac et iohannes uir iste. sc̃s ante¬
qmͣ natus. nõie designatus anteqmͣ iundo editus. in pago lau¬
dunensi alto parentum sangͥne ut monstraretur in ortu. qua¬
lis futurus erat in actu. Nec illud silendum est: quia in cartis¬
recenti tempore post illius obitum. sed et post plura annoꝵ
curricula fcĩs de reb isti remensi egd̃ie traditis. remediũ eum fu¬
isse nominatum legimꝰ. Qd̾ qui m̾ita illius et acta accendit.
congrue hoc eum nõie appellatum fuisse intelligit. Qui miti¬
gator furoris dñi in tempore iracudie fc̃s est reconciliatio. et
magnificatus a dño in conspcũ regum. in u̾bis suis sicut in seq̃n¬
tib ostendem᷑. monstra indelicet paganos feroces placauit.
Qsito igitur eum remediũ fuisse nominatũ in baptismate cre¬
deremꝰ. iusi in emendatiorib gestis illum oraculo diuino ꝑ sc̃m̃

Expanded text:
sterilibus per repromissionem, ut Isaac et Iohannes, vir iste sanctus antesterilibus per repromissionem, ut Isaac et Iohannes, vir iste sanctus antequam natus, nomine designatus, antequam mundo cognitus, in pago Laudunensi alto parentum sanguine, ut monstraretur in ortu, qualis futurus erat in actu. Sirecenti tempore post illius obitum, sed et post plura annorum curricula factis de rebus isti Remensi aecclesiae traditis Remedium eum fuisse nominatum legimus. Quod, qui merita et acta illius attendit, congrue hoc eum nomine appellatum fuisse intellegit. Qui mitigator furoris Domini in tempore iracundiae factus est reconciliatio, et magnificatus a Domino in conspectu regum, in verbis suis, sicut in sequentibus ostendemus, monstra, videlicet paganos feroces, placavit. Merito igitur eum Remedium fuisse nominatum in baptismate crederemus, nisi in emendatioribus gestis illum oraculo divino per sanctum
Abbreviated transcription (Latin):
matris oculos sui uatis macre obstetricante ꝑungens. lum̃ illi
gr̃a diuma restituit. Nec incredibile uderi debet si puer iste añ¬
qmͣ ꝑ ecatẽ corporis sciret uocare pacrem et matrem suam uͥtu¬
tes mun̾e diuino operatus est. qui et si homo ut in iniquitatib
conceptus est: contra morem tamen humane conditionis non in
delictis eum p̾uaricationis. sed in gr̃a remissionis mater sua pe¬
ꝑit. Neq enim dubitandum est: quia sp̃s sc̃s qui eum talem fu¬
turun predixit. et cuius nun̾e conceptus fuit. etiam a ꝑcc̃is ab¬
soluit. Constat quippe ueridica patrum sententia. quia lege ñ
stringitur sci sp̃s donũ. Et ꝓpterea qui corneliũ ac domũ eius añ
ꝑceptionẽ baptisini sua grͣatia consecrauit. ip̃e utiq beatum re¬
migiũ non solum ante baptisiũ. sed etiam aute natiuitatem
eiusdem gr̃e min̾e ꝑfudit. Ortus est autẽ exami et uetulo diũ

Expanded text:
matris oculos sui vatis, matre obstetricante, perunguens, lumen illi matris oculos sui vatis, matre obstetricante, perunguens, lumen illi gratia divina restituit. Nec incredibile videri debet, si puer iste, antequam per etatem corporis sciret vocare patrem et matrem suam, virtutes munere divino operatus est, qui etsi ut homo in iniquitatibus conceptus est, contra morem tamen humanae conditionis non in delictis eum prevaricationis, sed in gratia remissionis mater sua peperit. Neque enim dubitandum est, quia Spiritus sanctus, qui eum talem futurum predixit, et cuius munere conceptus fuit, etiam a peccatis absolvit. Constat quippe veridica patrum sententia, quia lege non stringitur sancti Spiritus donum. Et propterea, qui Cornelium ac domum eius ante perceptionem baptismi sua gratia consecravit, ipse utique beatum Remigium non solum ante baptismum, sed etiam ante nativitatem eiusdem gratie munere perfudit. Ortus est autem ex anu et vetulo diu