comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nibus: & eduxerũt eũ de lacu. cxxx¬
Iansit ergo iheremias in uesti¬
bulo carceris. Et misit rex
sedechias: & tulit ad se ihere¬
miam prophetam ad ostium
tercium quod erat in domo
dñi. Et dixit rex ad ihere¬
miam. Interrogo ego te ser-¬
monem: ne abscondas a me
aliquid. Dixit autem ihere¬
mias ad sedechiam. Si annun.¬
tiauero tibi: num quid non
interficies me &. si consilium
tibi dedero: non me audies.
Iurauit ergo rex sedechias iher¬
remiȩ clam: dicens. Uiuit dñs
qui fecit nobis animam hane.
si occidero te: & si tradidero
in manus uirorum istorum
qui querunt animam tuam:
Et dixit iheremias ad sedechiam.
Hȩc dicit dñs exercituum. ds̃
israhel. Si profectus exieris
ad principes regis babylonis.
uiuet anima tua. & ciuitas
hȩc non succendetur igni. Et
saluus eris tu: & domũs tua.
Di autem non exieris ad prin-¬
cipes regis babylonis: tradetur
ciuitas hȩc in manus chaldeo-¬
rum. & succendent eam igni.

Expanded text:
nibus, et eduxerunt eum de lacu: nibus, et eduxerunt eum de lacu: Mansit autem Jeremias in vestibulo carceris. Et misit rex Sedecias, et tulit ad se Jeremiam prophetam ad ostium tertium, quod erat in domo Domini: Et dixit rex ad Jeremiam: Interrogo ego te sermonem, ne abscondas a me aliquid. Dixit autem Jeremias ad Sedeciam: Si annuntiavero tibi, numquid non interficies me? et si consilium tibi dedero, non me audies. Juravit ergo rex Sedecias Jeremiae clam, dicens: Vivit Dominus, qui fecit nobis animam hanc, si occidero te, et si tradidero te in manu virorum istorum, qui quaerunt animam tuam. Et dixit Jeremias ad Sedeciam: Haec dicit Dominus exercituum Deus Israel: Si profectus exieris ad principes regis Babylonis, vivet anima tua, et civitas haec non succendetur igni: et salvus eris tu, et domus tua. Si autem non exieris ad principes regis Babylonis, tradetur civitas haec in manus Chaldaeorum, et succendent eam igni:
Abbreviated transcription (Latin):
uir eunuchus qui erat in domo
regis. quod misissent iheremi¬
am in lacum. Porro rex sedebat
in porta beniamin. Et egressus
est ab demelech de domo regis.
locutusq est ad regem dicens.
Dñe mi rex male fecerunt uiri
isti omnia quecumq perpetra:¬
uerunt contra iheremiam pro:¬
phetam: mittentes eum in la.¬
cum ut moriatur ibi fame.
Non sunt enim panes ultra in
ciuitate. Preceꝑit itaq rex ab.¬
demelech ȩthiopi: dicens. Iolle
tecum hinc triginta uiros. &
leua iheremiam prophetam
de lacu antequam moriatur.
Assumptis ergo abdemelech
secum uiris ingressus est do.¬
mum regis quȩ erat sub cella-¬
rio: & tulit inde ueteres pan-¬
nos & antiqua quȩ computrii¬
erant: & submisit ea ad ihere¬
miam in lacum per funiculos.
Dixitq ab demelech ethyops ad
iheremiam. Pone ueteres pan¬
nos. & hec scissa & putrida sub
cubito manuum tuaru et su¬
per funes. Hecit ergo iheremias
sic. Et extraxerunt ieremiam fu-¬

Expanded text:
vir eunuchus qui erat in domo vir eunuchus qui erat in domo regis quod misissent Hieremiam in lacum porro rex sedebat in porta Beniamin et egreest Abdemelech de domo regis, et locutus est ad regem, dicens: Domine mi rex, malefecerunt viri isti omnia quaecumque perpetrarunt contra Jeremiam prophetam, mittentes eum in lacum, ut moriatur ibi fame, non sunt enim panes ultra in civitate. Praecepit itaque rex Abdemelech Aethiopi, dicens: Tolle tecum hinc triginta viros, et leva Jeremiam prophetam de lacu antequam moriatur. Assumptis ergo Abdemelech secum viris, ingressus est domum regis quae erat sub cellario: et tulit inde veteres pannos, et antiqua quae computruerant, et submisit ea ad Jeremiam in lacum per funiculos. Dixitque Abdemelech Aethiops ad Jeremiam: Pone veteres pannos, et haec scissa et putrida, sub cubito manuum tuarum, et subter funes. Fecit ergo Jeremias sic. Et extraxerunt Jeremiam fu
Abbreviated transcription (Latin):
Hȩc dieit dñs. Quicumq man-¬
serit in ciuitate hac . morietur
gladio. & fame. & peste. Qui
autem profugerit ad chaldeos:
uiuet.Et erit anima eius
sospes: & uiuens. Hȩc dicit dñs.
Tradenda tradetur ciuitas hȩc
in manum exercitus regis ba-¬
bẏlonis : & capiet eam. Et dixe.¬
runt principes regi. Rogamus
ut occidatur homo iste. De
industria enim dissoluit ma-¬
nus uirorum bellantium qui
remanserunt in ciuitate hac.
& manus uniuersi populi.
loquens ad eos iuxta omnia¬
uerba hȩc. Si quidem homo
hic non querit pacem populi
huius : sed malum. Et dixit
rex sedechias. Ecce iꝑse in ma-¬
nibus uestris est. Nec enim
fas est regem uobis quicquam
negare. Tulerunt ergo ihe-¬
remiam & proiecerunt eum
in lacum heldiȩ filii ammelech.
qui erat in uestibulo carceris.
& submiserunt iheremiam in
funibus. Et in lacu non erat
aqua: sed lutum. Descendit
itaq iheremias in cęnum. Au.¬
diuit autem ab demelech ethiops.

Expanded text:
haec dicit Dominus quicumque manhaec dicit Dominus quicumque manserit in civitate hac morietur gladio et fame et peste qui autem profugerit ad Chaldeos vivet et erit anima eius sospes et vivens haec dicit Dominus tradenda tradetur civitas haec in manu exercitus regis Babylonis et capiet eam et dixerunt principes regi rogamus ut occidatur homo iste de industria enim dissolvit manus virorum bellantium qui remanserunt in civitate hac et manus universi populi loquens ad eos iuxta verba haec siquidem homo hic non quaerit pacem populi huius sed malum et dixit rex Sedecias ecce ipse in manibus vestris est nec enim fas est regem vobis quicquam negare tulerunt ergo Hieremiam et proiecerunt eum in lacu Melchiae filii Ammelech qui erat in vestibulo carceris et submiserunt Hieremiam in funibus et in lacum non erat aqua sed lutum descendit itaque Hieremias in caenum audivit autem Abdemelech Aethiops
Abbreviated transcription (Latin):
eum: & interrogauit eum in
domo sua abscondite : & dixxit.
utasne est sermo a dño: Et
dixit iheremias. Est. Ex ait.
In manum regis babylonis
traderis. Et dixit iheremias
ad regem sedechiam. Quid̃
peccaui tibi & seruis tuis &
populo tuo: quia misisti me
in domum carceris : Ubi sunt
prophetȩ uestri qui propheta-¬
bant uobis & dicebant: non
ueniet rex babylonis super
uos & super terram hanc:
Nunc ergo audi obsecro dñe
mi rex. Ualeat deprecatio
mea in conspectu tuo: & ne
remittas me in domum ionathan
scribȩ : ne moriar ibi. Precepit
ergo rex sedechias ut tradere.¬
tur iheremias in uestibulo car-¬
ceris : & daretur ei torta panis
cotidie excepto pulmento. do¬
nec consumerentur omnes ꝑa-¬
nes de ciuitate. Et mansit
iheremias in uestibulo carceris.
Audiuit autem safazias filius
mathan & gedelias filius fassur.
& iuchal filuis selemie. & fas¬
sur filius melchie. sermones
quos iheremias loquebatur
ad omnem populum: dicens.

Expanded text:
eum et interrogavit in eum et interrogavit in domo sua abscondite et dixit putasne est sermo a Domino et dixit Hieremias est et ait in manu regis Babylonis traderis et dixit Hieremias ad regem Sedeciam quid peccavi tibi et servis tuis et populo tuo quia misisti me in domum carceris ubi sunt prophetae vestri qui prophetabant vobis et dicebant non veniet rex Babylonis super vos et super terram hanc nunc ergo audi obsecro domine mi rex valeat deprecatio mea in conspectu tuo et ne me remittas in domum Ionathan scribae ne moriar ibi praecepit ergo rex Sedecias ut traderetur Hieremias in vestibulo carceris et daretur ei torta panis cotidie excepto pulmento donec consumerentur omnes panes de civitate et mansit Hieremias in vestibulo carceris audivit autem Saphatias filius Matthan et Gedelias filius Phassur et Iuchal filius Selemiae et Phassur filius Melchiae sermones quos Hieremias loquebatur ad omnem populum dicens
Abbreviated transcription (Latin):
ex eis aliqui uulnerati: sin¬
guli de tentorio suo consur-¬
gent : & incendent ciuitatem
hanc igni. Ergo cum recessis¬
set exercitus chaldeorum ab
iherusalem propter exercitũ
pharaonis: egressus est ihere¬
mias de iherusalem ut iret
in terram beniamin: & uide.¬
ret ibi possessionem in conspe.¬
ctu ciuium. Cumq perue-¬
nisset ad portam beniamin.
erat ibi custos porte per uices
nomine iherias. filius selemiȩ
filii ananie. & apprehendit
iheremiam prophetam dicens.
Ad chaldeos profugis. Et respon-¬
dit iheremias. Halsum est.
Non fugio ad chaldeos. Et non
audiuit eum: sed comprehen.¬
dit iherias iheremiam: & ad.¬
duxit eum ad principes
Quam obrem irati principes
contra iheremiam: cesum eum
miserunt in carcerem qui erat
in domo ionathan scribȩ. Iꝑse
enim prepositus erat super
carcerem. Itaq ingressus est
iheremias in domum laci. &
in ergastulum: & sedit ibi ihe-¬
remias diebus multis. Mit.¬
tens autem rex sedechias tulit

Expanded text:
ex eis aliqui vulnerati sinex eis aliqui vulnerati singuli de tentorio suo consurgent et incendent civitatem hanc igni ergo cum recessisset exercitus Chaldeorum ab Hierusalem propter exercitum Pharaonis egressus est Hieremias de Hierusalem ut iret in terram Beniamin et divideret ibi possessionem in conspectu civium cumque pervenisset ad portam Beniamin erat ibi custos portae per vices nomine Hierias filius Selemiae filii Ananiae et adprehendit Hieremiam prophetam dicens ad Chaldeos profugis et respondit Hieremias falsum est non fugio ad Chaldeos et non audivit eum sed conprehendit Hierias Hieremiam et adduxit eum ad principes quam ob rem irati principes contra Hieremiam caesum eum miserunt in carcerem qui erat in domo Ionathan scribae ipse enim praepositus erat super carcerem itaque ingressus est Hieremias in domum laci et in ergastula et sedit ibi Hieremias diebus multis mittens autem rex Sedecias tulit
Abbreviated transcription (Latin):
t misit rex sedechias iuchal
filium selemie & sofoniã filiũ
maasiȩ sacerdotẽ. ad iheremiam
prophetam: dicens. Ora pro
nobis dnm dm̃ nostrum. Lhe.¬
remias autem libere ambula-¬
bat in medio populi. Non
enim miserat eum in custo.¬
diam carceris. Igitur exercitus
pharao egressus est de egypto.
Et audientes chaldei qui obside.¬
bant iherusalem huiuscemodi
nuntium : recesserunt ab iheru¬
salem. Et factum est uerbum
dñi ad iheremiam prophetam
dicens. Hȩc dicit dñs ds̃ israhel
Sic dicetis regi iuda: qui misit
uos ad me interrogandum.
Ecce exercitus pharaonis qui
egressus est uobis in auxilium.
reuertẽtur in terram suam in
egyptum. Et redient chalder
& bellabunt contra ciuitatem
hanc & capient eam: & incen.¬
dent igni. Hȩc dicit dñs.
Nolite decipere animas uestras
dicentes. Euntes abibunt &
recedent a nobis chaldei. quia
non abibunt. Sed & si percus¬
seritis omnem exercitum chal.¬
deorum qui preliantur aduer.¬
sum uos. & derelicti fuerint

Expanded text:
Et misit rex Sedecias Juchal filium Semeliae, et Sophoniam filium Maasiae sacerdotem ad Jeremiam prophetam, dicens: Ora pro nobis Dominum Deum nostrum: Jeremias autem libere ambulabat in medio populi: non enim miserant eum in custodiam carceris. Igitur exercitus Pharaonis egressus est de Aegypto: et audientes Chaldaei, qui obsidebant Jerusalem, hujuscemodi nuntium, recesserunt ab Jerusalem. Et factum est verbum Domini ad Jeremiam prophetam, dicens: Haec dicit Dominus Deus Israel: Sic dicetis regi Juda, qui misit vos ad me interecce exercitus Pharaonis qui egressus est vobis in auxilium revertetur in terram suam in Aegyptum et redient Chaldei et bellabunt contra civitatem hanc et capient eam et incendent igni haec dicit Dominus nolite decipere animas vestras dicentes euntes abibunt et recedent a nobis Chaldei quia non abibunt sed et si percusseritis omnem exercitum Chaldeorum qui proeliantur adversum vos et derelicti fuerint
Abbreviated transcription (Latin):
uestri qui fecit uobiscum mira¬
bilia: & non confundetur popu-¬
lus meus in sempiternum: et
scietis quia in medio israhel ego
sum.& ego dñs dĩ uester. & non
est amplius. Et non confundetur
populus meus in ȩternum. Et
erit post hȩc. effundam spiri¬
tum meum super omnem carne̾.
ce prophetabunt filii uestri & fi¬
lie uestrȩ. Senes uestri somnia
somniabunt: & iuuenes uestri

Expanded text:
vestri qui fecit vobiscum miravestri qui fecit vobiscum mirabilia et non confundetur populus meus in sempiternum et scietis quia in medio Israhel ego sum et ego Dominus Deus vester et non est amplius et non confundetur populus meus in aeternum et erit post haec effundam spiritum meum super omnem carnem et prophetabunt filii vestri et filiae vestrae senes vestri somnia somniabunt et iuve
Abbreviated transcription (Latin):
& uinum. & oleum: & replebimini
aueo: & non dabo uos multra op¬¬
probrium in gentibus: o eum qui
ab aquilone est procul faciam a
uobis & expellam eum in terrã
inuiammet desertam: faciem eius
contra mare orientale: & extre¬
mum eius ad mare nouissimum.
Et ascendet fętor eius: & ascendet
putredo eius: quia superbe egit.
Noli timere terra: exulta & letare:
qm magnificauit dñs ut faceret.
Nolite timere animalia regionis:
quia germinauerunt speciosa
deserti: quia lignu̾ at tulit fru-¬
ctum suum: ficus & uineȩ dede-¬
runt uirtutem suam. Et filii
syon exultate & letamini in dño
dõ uestro: quia dedit uobis do-¬
ctorem iustitiȩ: & descendere fa¬
ciet ad uos ymbrem matutinum
& serotinum in principio Qim¬
plebuntur areȩ frumento: & re-¬
dundabunt torcularia uino &
oleo Et reddam uobis annos
quos comedit locusta. & brucus.
& rubigo. & eruica fortitudo
mea magna. quam misi in uos.
Et comedetis uescentes & satura¬
bimini : & laudabitis nomen dñi dĩ

Expanded text:
vinum et oleum et replebimini eo et non dabo vos ultra obprobrium in gentibus et eum qui ab aquilone est procul faciam a vobis et expellam eum in terram inviam et desertam faciem eius contra mare orientale et extremum eius ad mare novissimum et ascendet fetor eius et ascendet putredo eius quia superbe egit noli timere terra exulta et laetare quoniam magnificavit Dominus ut faceret nolite timere animalia regionis quia germinaverunt speciosa deserti quia lignum adtulit fructum suum ficus et vinea dederunt virtutem suam et filii Sion exultate et laetamini in Domino Deo vestro quia dedit vobis doctorem iustitiae et descendere faciet ad vos imbrem matutinum et serotinum in principio et implebuntur areae frumento et redundabunt torcularia vino et oleo et reddam vobis annos quos comedit lucusta bruchus et rubigo et eruca fortitudo mea magna quam misi in vos et comedetis vescentes et saturabimini et laudabitis nomen Domini Dei
Abbreviated transcription (Latin):
suum. Et dñs de syon ruigiet.
& de iherusalem dabit uocem
suam. Et mouebuntur celi &
terra: & dñs spes populi sui: &
fortitudo filiorum israhel. Et
scietis quia ego dñs ds̃ uester. ha-¬
bitans in syon. in monte sancto
meo. E erit iherusalem sancta:
& alieni non transibunt per eam
amplius. Et erit. in die illa stil.¬
labunt montes dulcedinem: &
colles fluent lacte: & per omnes
riuos iuda ibunt aquę &fons
de domo dñi egredietur: & irri-¬
gabit torrentem spinarum. Egy.¬
ꝑtus in desolationẽ erit: & idumea
in desertum perditionis. pro eo
quod inique egerunt in filios ui-¬
da: & effuderunt sanguinem in-¬
nocentem in terra sua. Et uidea
in eternum habitabitur: & iheru
salem in generationem & genera-¬
tionem. Et mundabo sanguinem
eorum quem non mundaueram:
& dñs commorabitur in syon.

Expanded text:
suum et Dominus de Sion rugiet suum et Dominus de Sion rugiet et de Hierusalem dabit vocem suam et movebuntur caeli et terra et Dominus spes populi sui et fortitudo filiorum Israhel et scietis quia ego Dominus Deus vester habitans in Sion in monte sancto meo et erit Hierusalem sancta et alieni non tranamplius: Et erit in die illa: stillabunt montes dulcedinem: et colles fluent lacte: et per omnes rivos Juda ibunt aquae: Et fons de domo Domini egredietur, et irrigabit torrentem spinarum. Aegyptus in desolationem erit, Et Idumaea in desertum perditionis: Pro eo quod inique egerint in filios Juda, et effuderint sanguinem innocentem in terra sua Et Judaea in aeternum habitabitur, et Jersalem in generatione et generationem. Et mundabo sanguinem eorum, quem non mundaveram, et Dominus commorabitur in Sion.
Abbreviated transcription (Latin):
& conuertam retributionem ues-¬
tram in caput uestrum. Et reo-¬
dam filios uestros & filias uestras
in manibus filiorum iuda: & ue¬
nundabunt eos sabeis genti lon-¬
ginque: quia dñs locutus est.
Glamate hoc in gentibus. sanctifi.¬
cate bellum: suscitate robustos.
Accedant: ascendant omnes uiri
bellatores. Concidite aratra uestra
in gladios: & ligones uestros in
lanceas. Infirmus dicat: quia for-
tis ego sum. Erumpite & uenite
omnes gentes de circuitu: & con-¬
gregamini. Ibi occumbere faciet
dñs robustos tuos. Consurgant
& ascendant gentes in uallem io-¬
saphat: quia ibi sedebo. ut iudicem
omnes gentes in circiutu. Mittite
falces: qm̃ maturauit messis. Ue:¬
nite: & descendite: quia plenum
est torcuilar. Exuberant toreu-¬
laria: quia multiplicata est mali-¬
cia eorum. Populi. populi. in ual.¬
le concisionis: quia iuxta est
dies dñi in ualle concisionis.
Sol & luna obtenebrati sunt. &
stelle retraxerunt splendorem

Expanded text:
et convertam retributionem veset convertam retributionem vestram in caput vestrum. Et vendam filios vestros, et filias vestras in manibus filiorum Juda, et venundabunt eos Sabaeis genti longinquae, quia Dominus locutus est. Clamate hoc in gentibus, sanctificate bellum, suscitate robustos: Accedant, ascendant omnes viri bellatores. Concidite aratra vestra in gladios, et ligones vestros in lanctis ego sum erumpite et venite omnes gentes de circuitu et congregamini ibi occumbere faciet Dominus robustos tuos consurgant et ascendant gentes in vallem Iosaphat quia ibi sedebo ut iudicem omnes gentes in circuitu mittite falces quoniam maturavit messis venite et descendite quia plenum est torcular exuberant torcularia quia multiplicata est malitia eorum populi populi in valle concisionis quia iuxta est dies Domini in valle concisionis sol et luna obtenebricata sunt et stellae retraxerunt splendorem
Abbreviated transcription (Latin):
nus & horribilis. Et erit. omnis
qui inuocauerit nomen dñi: aun
saluus erit: Quia in monte syon
& in iherusalem erit saluatio
sicut dixit dñs: & in residuis
quos dñs uocauerit. Qouia eoce
in diebus illis & in tempore illo
cum conuertero captiuitatem
iuda & iherusalem: congregabo
omnes gentes. & deducam eas
in uallem iosaphat: & discepta¬
bo cum eis ibi super populo meo
&e hereditate mea israhel: quos
disperserunt in nationibus. &
terram meam diuiserunt: & su¬
per ppłm meũ miserunt sortem
Et posuerunt puerum in prosti¬
bulo .: &e puellam uendiderunt
pro uino ut biberent. Uerum
quid uobis & michi tyrus & spi¬
don: & omnis terminus palesti¬
norum: Numquid ultionem
uos redditis michi: Et si ulasti¬
mini uos contra me. cito uelo¬
citer reddam uicissitudinem
uobis super caput uestrum. Ar-¬
gentum enim meum & aurum
iherusalẽ uendidistis filiis greco¬
rum: ut longe faceretis eos a fi-¬
nibus suis. Ecce ego suscitabo eos
de loco in quo uendidistis eos.

Expanded text:
horribilis et erit omnis qui invocaverit nomen Domini salvus erit quia in monte Sion et in Hierusalem erit salvatio sicut dixit Dominus et in residuis quos Dominus vocaverit quia ecce in diebus illis et in tempocum convertero captivitatem Juda, & Jerusalem: congregabo omnes gentes, deducam eas in vallem Josaphat: Et disceptabo cum eis ibi super populo meo, et haereditate mea Israel, quos disperserunt in nationibus, et terram meam diviserunt. Et super populum meum miserunt sortem: et posuerunt puerum in prostibulo, et puellam vendiderunt pro vino, ut biberent. Verum quid vobis et mihi, Tyrus et Sidon, et omnis terminus Palaestinorum? numquid ultionem vos reddetis mihi? Et si ulciscimini vos contra me, cito velociter reddam vicissitudinem vobis super caput vestrum. Argentum enim meum et aurumJerusalem vendidistis filiis Graecorum: ut longe faceretis eos de finibus suis. Ecce ego suscitabo eos de loco, in quo vendidistis eos:
Abbreviated transcription (Latin):
malitia. Qouis scit si conuertatur
& ignoscat. & relinquat post se
benedictionem: Sacrificium &
libamen dño dõ nostro. Ganite¬
tuba in syon. sanctificate ieiuniũ: uo¬
cate cetũ: congregate ppłm: sanctificate
ȩxcclesiam: coadinate senes: con¬
gregate paruulos. & sugentes
ubera. Egrediat᷑ sponsꝰ de eubili
suo: & sponsa de thalamo suo. In

Expanded text:
malitia: quis scit si convertatur malitia: quis scit si convertatur et ignoscat et relinquat post se benedictionem, sacrificium et libamen Dtuba in Syon, sanctificate jejunium, vocate coetum. Congregate populum, sanctificate Ecclesiam, coadunate senes, congregate parvulos, et sugentes ubera: egrediatur sponsus de cubiculo suo, et sponsa de t
Abbreviated transcription (Latin):
cut fortes current. & quasi uiri
bellatores ascendent murum.
Uir in uiis suis gradietur: & non de¬
clinabũt a semitis suis. Vnusquisq
fratrem suum non coartabit. sin-¬
guli ĩ calle suo ambulabunt. Sed
& per fenestras cadent: & non
demolientur. Urbem ingredien-¬
tur: in muro current. Domos con-¬
scendent: per fenestras intrabunt
quasi fur. A facie eius contremu¬
it terra: moti sunt cęli: sol & luna
obtenebrati sunt. & stellȩ retraxe.¬
runt splendorem suum. Et dñs
dedit uocem suam ante faciem
exercitus sui: quia multa sunt
nimis castra eius. quia fortia. &
facientia uerbum eius. Magnus
enim dies dñi: & terribilis ualde.
Et quis sustinebit eum: Nunc ergo
dicit dñs Conuertimini ad me
in toto corde uestro: in ieiunio.
& in fletii. & in planctu: & scin.¬
dite corda uestra & non uestimen.¬
ta uestra: & conuertimini ad dñm
dm̃ uestrum. quia benignus &
misericors est : patiens & multus
misericordia: &e prestabilis super

Expanded text:
cut fortes current quasi viri cut fortes current quasi viri bellatores ascendent murum vir in viis suis gradietur et non declinabunt a semitis suis unusquisque fratrem suum non coartabit singuli in calle suo ambulabunt sed et per fenestras cadent et non demolientur urbem ingredientur in muro current domos conscendent per fenestras intrabunt quasi fur a facie eius contremuit terra moti sunt caeli sol et luna obtenebrati sunt et stellae retraxerunt splendorem suum et Dominus dedit vocem suam ante faciem exercitus sui quia multa sunt nimis castra eius quia fortia et facientia verbum eius magnus enim dies Domini et terribilis valde et quis sustinebit eum nunc ergo dicit Dominus convertimini ad me in toto corde vestro in ieiunio et in fletu et in planctu et scindite corda vestra et non vestimenta vestra et convertiminDeum vestrum, quia benignus et misericors est, patiens et multae misericordiae, et praestabilis super
Abbreviated transcription (Latin):
ma succendit omnia ligna re.¬
gionis. Sed & bestiȩ agri quasi
area sitiens ymbrem suspexe.¬
runt ad te : qm̃ exsiccati sunt
fontes aquarum: & ignis deuora¬
ba in syon: ululate. in monte san.¬
cto meo. Conturbentur omnes
habitatores terrȩ : quia uenit
dies dñi: quia prope est dies
tenebrarum & caliginis: dies nubis
& turbinis. Quasi mane exꝑan.¬
sum super montes: populus mul-¬
tus & fortis. Similis ei non fuit
a principio: & post eum non erit
usq in annos generationis & ge.¬
nerationis. Ante faciem eius ignis
uorans: & post eum exurens flam.¬
ma. Quasi ortus uoluptatis terra
coram eo. & post eum solitudo
deserti: neq est qui effugiat eum
Quasi aspectus equorum aspectus
eorum: & quasi equites sic eurrent.
Dieut sonitus quadrigarum super
capita montium exilient: sicut
sonitus flammȩ ignis deuoran¬
tis stipulam: uelut ꝑopulus for.¬
tis preparatus ad prelium. A facie
eius cruciabuntur populi. Omnes
uultus redigentur in ollam. Si.¬

Expanded text:
ma succendit omnia ligna rema succendit omnia ligna regionis. Sed et bestiae agri, quasi area sitiens imbrem, suspexerunt ad te, quoniam exsiccati sunt omnes fontes aquarum, et ignis devoraba in Sion, ululate in monte sancto meo, conturbentur omnes habitatores terrae: Quia venit dies Domini, quia prope est dies tenebrarum et caliginis, dies nubis et turbinis: Quasi mane expansum super montes populus multus et fortis: similis ei non fuit a principio, et post eum non erit usque in annos generationis et generationis. Ante faciem ejus ignis vorans, et post eum exurens flamma: Quasi hortus voluptatis terra coram eo, et post eum solitudo deserti, neque est qui effugiat eum. Quasi aspeorum et quasi equites sic current sicut sonitus quadrigarum super capita montium exilient sicut sonitus flammae ignis devorantis stipulam velut populus fortis praeparatus ad proelium a facie eius cruciabuntur populi omnes vultus redigentur in ollam si
Abbreviated transcription (Latin):
uinitores super frumento & or.¬
deo: quia periit messis agri. Vi¬
nea confusa est. & ficus elanguit:
Malo granatum. & palma. & ma-¬
lum. & omnia ligna agri arue.¬
runt : quia confusum est gaudi¬
um a filiis hominum. Accingite
uos & plangite sacerdotes: ulu.¬
late ministri altaris Ingredimini.
cubate in sacco ministri dĩ mei.
qm interiit de domo dĩ uestri
sacrificium & libatio. Sanctifi.¬
cate ieiunium: uocate cętum:
congregate senes.omnes habita.¬
tores terrȩ in domum dĩ ur̃i: et
diei: quia prope est̾ dies dñi. &
quasi uastitas a potente ueniet.
Numquid non coram oculis uestris
alimenta perierunt: de domo dĩ
nostri leticia & exultatio: Com¬
putruerunt iumenta in stercore.
suo. Demolita sunt horrea : Dis.¬
Isipate sunt aporẽcę: ꝗm̃ confusũ
est triticum. Quid ingemuit
animal. Mugierunt greges ar-¬
menti: quia non est pascua eis.
Ad te dñe clamabo: quia ignis co¬
medit speciosa deserti: &e flam¬

Expanded text:
vinitores super frumento et horvinitores super frumento et hordeo, quia periit messis agri. Vinea confusa est et ficus elanguit: malogranatum, et palma, et malum, et omnia ligna agri aruerunt: quia confusum est gaudium a filiis hominum. Accingite vos, et plangite, sacerdotes, ululate, ministri altaris: Ingredimini, cubate in sacco, ministri Dei mei: quoniam interiit de domo Dei vestri sacrificium et libatio. Sanctificate jejunium, vocate coetum, congregate senes, omnes habitatores terrae in domum Dei vestri: et diei quia prope est dies Domini, et quasi vastitas a potente veniet. Numquid non coram oculis vestris  Al. nostris alimenta perierunt de domo Dei nostri, laetitia et exsultatio? Computruerunt jumenta in stercore suo, demolita sunt horrea, dissipatae sunt apothecae: quoniam confusum est triticum. Quid ingemuit animal: mugierunt greges armenti? Quia non est pascua eis. Ad te, Domine, clamabo: quia ignis comedit speciosa deserti: et flam
Abbreviated transcription (Latin):
dñi quod factum est ad iohel.
filium fatuhel. Rudite. hoc senes.
& auribus percipite omnes habi¬
tatores terrȩ. Si factum est istud
in diebus uestris: aut in diebus
patrum ur̃o. Super hoc fi.¬
uis uestris narrate: & filii uestri¬
filiis suis.: & filiĩ eorum generati:¬
medit locusta: & residuum lo¬
custe comedit brucus. & residu¬
um bruci comedit rubigo. Ex.¬
pergiscimini ebrii & flete: & ulu¬
late omnes qui bibitis uinum in
dulcedine: qm periit ab ore uesto
G ens enim ascendit super terram
meam: fortis & innumerabilis.
Dentes eius ut dentes leonis. &e mo.¬
lares eius ut catuli leonis. Posuit
cum meam decorticauit. Nudans
spoliauit eam: & proiecit. Albi
facti sunt rami eius. Pange quasi
uirgo accincta sacco: super uirum
pubertatis tuȩ. Periit sacrificium
& libatio: de domo dñi. Luxerunt
sacerdotes. ministri dñi. De popu-¬
lata est regio. luxit humus : qm̃
deuastatum est triticum: confii.¬
sum est uinum. elanguit oleum:
confusi sunt agricolȩ: ululauerunt

Expanded text:
ni quod factum est ad Iohel filium Fatuhel audite hoc senes et auribus percipite omnes habitatores terrae si factum est istud in diebus vestris aut in diebus patrum vestrorum super hoc filiis vestris narrate et filii filiis suis, et filii eorum generatimedit lucusta et residuum lucustae comedit bruchus et residuum bruchi comedit rubigo expergescimini ebrii et flete et ululate omnes qui bibitis vinum in dulcedine quoniam periit ab ore vestro gens enim ascendit super terram meam fortis et innumerabilis dentes eius ut dentes leonis et molares eius ut catuli leonis posuit cum meam decorticavit: nudans spoliavit eam, et projecit: albi facti sunt rami ejus. Plange quasi virgo accincta sacco super virum pubertatis suae  Al. tuae. Periit sacrificium et libatio de domo Domini: luxerunt sacerdotes ministri Domini. Depopulata est regio, luxit humus: Quoniam devastatum est triticum, confusum est vinum, elanguit oleum: Confusi sunt agricolae, ululaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
hoc mittet dominator ds̃ exer.¬
cituum in ꝑinguibus eius tenui¬
tatem: & subtus gloria eius
succensa ardebit quasi combustio
ignis. Et erit lumen israhel
in igne: & sanctus eius in flam.¬
ma. Et succendetur: & deuora¬
bitur sꝑina eius & uepres in die
una. Et gloria saltus eius & car-¬
meli eius: ab anima usq ad car-¬
nem consumetur. Et erit ter-¬
rore profugus. Et reliquiȩ lig.¬
ni saltus eius prepaucitate ni-¬
merabuntur. Et puer scribet
eos. & erit: in die illa non adi¬
ciet residuum israhel. & hi qui
tetur super dñm sanctum israhel
in ueritate. R.eliquie conuerten¬
tur:  reliquiȩ in quam ia

Expanded text:
hoc mittet dominator Dominus exerhoc mittet dominator Dominus exercituum in pinguibus ejus tenuitatem: et subtus gloriam ejus succensa ardebit quasi combustio ignis. Et erit lumen Israel in igne, et Sanctus ejus in flamma: Et succendetur, et devorabitur spina ejus, et vepres in die una. Et gloria saltus ejus, et Charmeli ejus, ab anima usque ad carnem consumetur, Et erit terrore profugus. Et reliquiae ligni saltus ejus prae paucitate numerabuntur, et puer scribet eos. Et erit in die illa: non adjiciet residuum Israel, et hi qui tetur super Dominum sanctum Israel. In veritate reliquiae convertentur, reliquiae, inquam, Ja
Abbreviated transcription (Latin):
samaria :¬
romodo inuenit manus mea
regna ydoli: sic & symulachra
eorum de iherusalem & sama¬
ria. Numquid non sicut feci
samariȩ & ydolis eius: sic faci¬
am iherusalem & symulachris
eius: Et erit: cum impleue¬
rit dñs cuncta opera sua in
monte syon & in iherusalem.
uisitabo super fructum magni¬
fici cordis regis assur: & super
gloriam altitudinis oculorum
eius. Dixit enim. In fortitudine
manus meȩ feci: & in sapientia
mea intellexi. Et abstuli ter¬
minos populorum : & principes
eorum depredatus sum. Et
detraxi quasi potens in sublime
residentes. Et inuenit quasi ni.¬
dum manus mea. fortitudinem
populorum. E sicut colligun-¬
tur oua quȩ derelicta sunt. sic
uniuersam terram ego congre.¬
gaui. Et non fuit qui moueret
pennam: & aperiret os: & ganniret.
uinquid gloriabitur
securis contra eum qui secat in
ea: aut exaltabitur serra contra
eum a quo trahitur: quomodo
si eleuetur uirga contra eleuan¬
tem se: & exaltetur baculus.
qui utiq lignum est. Proꝑter

Expanded text:
Samaria? Quomodo invenit manus mea regna idoli, sic et simulacra eorum de Jerusalem et de Samaria. Numquid non sicut feci Samariae et idolis ejus, sic faciam Jerusalem et simulacris ejus? Et erit, cum impleverit Dominus cuncta opera sua in monte Sion, et in Jerusalem, visitabo super fructum magnifici cordis regis Assur, et super gloriam altitudinis oculorum ejus. Dixit enim: In fortitudine manus meae feci, et in sapientia mea intellexi: Et abstuli terminos populorum: et principes eorum depraedatus sum, Et detraxi quasi potens in sublimi residentes. Et invenit quasi nidum manus mea fortitudinem populorum: Et sicut colliguntur ova, quae derelicta sunt, sic universam terram ego congregavi: et non fuit qui moveret pennam, et aperiret os, et ganniret. Numquid gloriabitur securis contra eum, qui secat in ea? aut exaltabitur serra contra eum, a quo trahitur? quomodo si elevetur virga contra levantem se, et exaltetur baculus, qui utique lignum est. Propter
Abbreviated transcription (Latin):
gunt. Nam si mortui non resur.¬
gunt: neq xps resurrexit. Quod
si xp̾s non resurrexit. uana est
fides uestra. Adhuc enim estis
in peccatis uestris. Ergo & qui
dormierunt. in xp̃o. perierunt.
Si in hac uita tantum in xp̃o
sperantes sumus : miserabiliores
sumus omnibus hominibus.

Expanded text:
t. Nam si mortui non resurgunt, neque Christus resurrexit. Quod si Christus non resurrexit, vana est fides vestra. Adhuc enim estis in peccatis vestris. Ergo et qui dormierunt in Christo, perierunt Si in hac vita tantum in Christo sperantes sumus, miserabiliores sumus omnibus hominibus.
Abbreviated transcription (Latin):
uisus est cephȩ . & post hȩc un-¬
decim. Deinde uisus est plus-
quam quingentis fratribus si.¬
mul. ex quibus multi manent
usq adhuc. Qouidam autem
dormierunt.Deinde. uisus est
iacobo: deinde apostolis omni-¬
bus. Nouissimȩ autem omnium
tamquam abortiuo. uisus est &
michi. Ego enim sum minimus
apostolorum: qui non sum dig.¬
nus uocari apostolus : qm per¬
secutus sum ęcclesiam dĩ. Oratia
autem di sum : id quod sum.
Et gratia eius in me uacua non
fuit . sed abundantius illis om-¬
nibus laboraui. Non autem ego.
sed gratia dĩ mecum. Siue enim
ego. siue illi: sic predicamus: &
i autem xp̃s predicatur quod
resurrexit a mortuis : quomodo
quidam dicunt in uobis. qm
resurrectio mortuorum non
est: Si autem resurrectio mor¬
tuorum non est. neq xp̃s re-¬
surrexit. Si autem xp̃s non re¬
surrexit : in anis est ergo predi-¬
catio nostra: inanis est & fides

Expanded text:
visus est Cephae, et post hoc undecim: Deinde visus est plus quam quingentis fratribus simul: ex quibus multi manent usque adhuc, quidam autem dormierunt: Deinde visus est Jacobo, deinde apostolis omnibus: Novissime autem omnium tamquam abortivo, visus est et mihi. Ego enim sum minimus apostolorum, qui non sum dignus vocari apostolus, quoniam persecutus sum Ecclesiam Dei. Gratia autem Dei sum id quod sum, et gratia ejus in me vacua non fuit, sed abundantius illis omnibus laboravi: non ego autem, sed gratia Dei mecum: Sive enim ego, sive illi: sic praedicamus  Si autem Christus praedicresurrexit a mortuis, quomodo quidam dicunt in vobis, quoniam resurrectio mortuorum nihil est? Si autem resurrectio mortuorum non est, neque Christus resurrexit. Si autem Christus non resurrexit, inanis est ergo praedicatio nostra, inanis est et fides
Abbreviated transcription (Latin):
e qui consurgitis mane ad ebri-¬
etatem sectandam. & potandum
usq ad uesperam: ut uino estuetis.
C ythara & lyra. & tymꝑanum. &
tybia. & uinum in conuiuiis ues.¬
łris: & oꝑus dñi non respicitis:
nec opera manuum eius conside.¬
ratis. Propterea captiuus ductus
est populus meus: quia non ha-¬
buit scientiam. Et nobiles eius
interierunt fame: & multitudo
eius siti exaruit. Propterea di¬
latauit infernus animam suam.
& aperuit os suum absq ullo
termino. Et descendent fortes
eius & populus eius: & sublimes
gloriosiq eius ad eum. Et in-¬
curuabitur. homoꝰ & humiliabitur
uir : & oculi sublimium depri-¬
mentur. Q exaltabitur dñs
exercituum in iudicio: & ds̃ san-¬
ctus sanctificabitur in iustitia.
Et pascentur agni iuxta ordinem
suum:et deserta in ubertatem
uersa aduenȩ comedent.xi¬
ȩ qui trahitis iniquĩtatem in funi.¬
culis uanitatis: & quasi uinculum¬
plaustri peccatum. Qui dicitis:
festinet & cito ueniat opus eius
ut uideamus : & appropiet. & ue¬

Expanded text:
 qui consurgitis mane ad ebrietatem sectandam et potandum usque ad uesperam, ut uino ęstuetis! Cythara, et lyra, et tympanum, et tibia, et uinum in conuiuiis uestris et opus Domini non respicitis nec opera manuum eius consideratis propterea captivus ductus est populus meus quia non habuit scientiam et nobiles eius interierunt fame et multitudo eius siti exaruit propterea dilatavit infernus animam sueruit os suum absque ullo termino: Et descendent fortes ejus, et populus ejus, et sublimes gloriosique ejus, ad eum. Et incurvabitur homo, et humiliabitur vir, et oculi sublimium deprimentur. Et exaltabitur Dominus exercituum in judicio, et Deus sanctus sanctificabitur in justitia. Et pascentur agni juxta ordinem suum, et deserta in ubertatem versa advenae comedent. Vae qui trahitis iniquitatem in funiculis vanitatis, plaustri peccatum, qui dicitis: Festinetur cito veniat opus ejus ut videamus, et appropiet, et ve
Abbreviated transcription (Latin):
locum non habens in his regio
nibus. cupiditatem autem habens
ueniendi ad uos ex multis iam
precedentibus annis: eum in hispa¬
niam proficisci cepero. spero
quod prȩteriens uideam uos. &
⁊cobis deducar illuc: si uobis
primum ex parte fruitus fuero.
N unc igitur proficiscar iherusalem.
ministrare sanctis. Erobauerunt
enim macedonia & achaia: col.¬
lationem aliquam facere in
pauperes sanctorum. qui sunt
in iherusalem. Pacuit enim
eis. & debitores sunt eorum.
Nam si spiritalium eorum parti¬
cipes facti sunt gentiles: debent
& in carnalibus ministrare eis.
Hoc igitur cum consum mauero:
& assignauero eis fructum hunc:
per uos proficiscar in hispaniam.
Scio autem. qm ueniens ad uos:
in abundantia benedictionis

Expanded text:
locum nolocum nonibus: cupiditatem autem habens veniendi ad vos ex multis jam precedentibus annis: cum in Hispaniam proficisci cepero: spero quod preteriens videam vos: et a vobis deducar illuc: si vobis ex parte primum fruitus fuero. Nunc iministrare sanctis. Probaverunt enim Macedonia, et Achaia, collationem aliquam facere in pauperes sanctorum, qui sunt in Jerusalem. Placuit enim eis, et debitores sunt eorum. Nam si spiritualium eorum participes facti sunt gentiles: debent et in carnalibus ministrare illis. Hoc igitur cum consummavero, et assignavero eis fructum hunc: per vos proficiscar in Hispaniam. Scio autem quoniam veniens ad vos, in abundantia benedictionis
Abbreviated transcription (Latin):
ertus sum autem fratres mei
& ego ipse de uobis: qmͣ & ipsi
pleni estis dilectione : repleti
omni scientia: ita ut possitis al.¬
terutrum monere. Audatius
autem scripsi uobis fratres ex.
parte : tamquam in memoriam
uos redicens : propter gratiam
quȩ data est michi a dõ: ut sim
minister xp̃i iħu in gentibus.
sanctificans eudangelium dĩ: ut
fiat oblatio gentium accepta &¬
sanctificata in spiritu sancto.
Habeo igitur gloriam: in xp̃o iħu
ad dm̃. Non enim audeo aliquid
loqui eorum quȩ per me non
efficit xp̃s in obedientiam gen-¬
tium. uerbo & factis: in uirtute
signorum & prodigiorum: in
uirtute spiritus sancti: ita ut
ab iherusalem per cireuitum.
usq ad illiricum repleuerim
euuangeliũ xp̃i. Sic autem hoc¬
prȩdicaui eulangelium: non ubi
nominatus est xp̃s: ne super ali-¬
enum fundamentum ȩdificarem:
sed sicut scriptum est : qmͣ qui-¬
bus non est annuntiatum de
eo uidebunt: & qui non audie-¬
runt intelligent. Eroꝑter quod
& impediebar plurimum ueni-

Expanded text:
ertus sum autem, fratres mei, et ego ipse de vobis, quoniam et ipsi pleni estis dilectione, repleti omni scientia, ita ut possitis alterutrum monere. Audacius autem scripsi vobis, fratres, ex parte, tamquam in memoriam vos reducens: propter gratiam, quae data est mihi a Deo, ut sim minister Christi Iesu in gentibus sanctificans evangelium Dei ut fiat oblatio gentium accepta sanctificata in Spiritu Sancto habeo igitur gloriam in Christo Iesu aulus, Non enim audeo, inquit, aliquid loqui eorū quæper me non efficit Christus, in obedientiam gentium, verbo & factis, in virtute signorum & prodigiorum, in virtute Spiritus ab Jerusalem per circuitum usque ad Illyricum repleverim Evangelium Christi. Sic autem praedicavi Evangelium hoc, non ubi nominatus est Christus, ne super alienum fundamentum aedificarem: sed sicut scriptum est: Quibus non est annuntiatum de eo, videbunt: et qui non audierunt, intelligent. Propter quod et impediebar plurimum venire
Abbreviated transcription (Latin):
ctificatione spiritus. & fide ue.¬
ritatis : in qua & uocauit uos
per euangelium nostrum: in
adquisitionem gloriȩ dñi nos.¬
taq fratres. state & tenete tra-¬
ditiones quas didicistis : siue per
sermonem. siue. per epistolam
nostram. Ipse autem dñs noster
dilexit nos. & dedit consolatio.¬
nem ȩternam. & sꝑem bonam
tres orate pro nobis: ut sermo
dĩ currat & clarificetur sicut
& apud uos : & ut liberemur ab
importiinis & malis hominibus.

Expanded text:
ctificatione spiritus, et in fide vectificatione spiritus, et in fide veritatis: in qua et vocavit vos per Evangelium nostrum, in acquisitionem gloriae Domini nosItaque, fratres, state, et tenete traditiones, quas didicistis, sive per sermonem, sive per epistolam nostram. Ipse autem Dominus nostdilexit nos, et dedit consolationem aeternam, et spem bonam tres, orate pro nobis, ut sermo Dei currat, et clarificetur, sicut et apud vos: et ut liberemur ab importunis, et ma
Abbreviated transcription (Latin):
tur & extollitur supra omne
quod dicitur ds̃. aut quod co.¬
litur: ita ut in templo dĩ sedeat.
ostendens se tamquam sit ds.
Non retinetis: quod cũ adhuc essem
apud uos hȩc dicebam uobis
Et nunc quid detineat scitis: ut
reueletur in suo tempore. Nam
mysterium iam operatur iniqui¬
tatis: tantum ut qui ten& nunc
teneat : donec de medio fiat. Et
tunc reuelabitur ille micuus.
quem dñs iħs interfici& spiritu
oris sui: & destru& illustratione:
aduentus sui. eum cuius est aduen¬
tus secundum operationem sathanȩ.
in omni uirtute. & signis. & pro¬
digiis mendacibus: & in omni se.¬
ductione iniquitatis his qui pe-¬
reunt: eo quod karitatem ueri¬
tatis non receperunt. ut salui
fierent. Ideo mittoe illis ds̃ ope¬
rationem erroris. ut credant.
mendatio : & iudicentur omnes
qui non crediderunt ueritati.
sed consenserunt iniquitati. Nos
autem debemus gratias agere
dõ semper pro uobis fratres
dilecti a dõ: quod elegerit nos
ds̃ primitias in salutem in san.¬

Expanded text:
ur, et extollitur supra omne, quod dicitur Deus, aut quod colitur, ita ut in templo Dei sedeat, ostendens se tamquam sit Deus. Non retinetis, quod cum adhuc essem apud vos, haec dicebam vobis? Et nunc quid detineat scitis, ut reveletur in suo tempore. Nam mysterium jam operatur iniquitatis: tantum ut qui tenet nunc, teneat donec de medio fiat. Et nunc revelabitur ille iniquus, quem Dominus Jesus interficiet spiritu oris sui, et destruet illustratione adventus sui eum, cujus est adventus secundum operationem Satanae, in omni virtute, et signis, et prodigiis mendacibus, et in omni seductione iniquitatis iis, qui pereunt: eo quod charitatem veritatis non receperunt, ut salvi fierent. Ideo mittet illis Deus operationemmendacio, ut judicentur omnes, qui non crediderunt veritati, sed consenserunt iniquitati. Nos autem debemus gratias agere Deo semper pro vobis, fratres dilecti a Deo, quod elegerit vos Deus primitias in salutem, in san
Abbreviated transcription (Latin):
enuntiamus autem uobis fratres
in nomine. dñi nostri iħu xp̃i: ut
subtrahatis uos ab omni fratre
ambulante: in ordinate : & non
secundum traditionem quam
manducauimus ab aliquo: sed in
labore & fatigatione. nocte &
die operantes: nequem uestrum
grauaremus: non quasi non habu-¬
erimus potestatem: sed ut nos
metipsos formam daremus uo-¬
bis ad imitandum nos. Nam &
cum essemus apud uos. hoc denun-¬
tiabamus uobis : qm̃ siquis non
uult operari: nec manducoe. Au-¬
diuimus enim inter uos quosdam
ambulare: inquiete: nichil operan-¬
tes : sed curiose agentes. His autem
qui eiusmodi sunt. denuntiamus
& obsecramus in dño iħu : ut cum¬
silentio operantes. panem suum
mandiicent. Uos autem fratres
nolite. deficere : bene facientes. uiI.¬
uod siquis non obedierit uerbo
nostro: per epistolam hunc nota.¬
te : & non commisceamini cum
illo. ut confundatur. Et nolite.
quasi inimicum existimare : sed
corripite ut fratrem. Ipse autem
dñs pacis. d& uobis pacem sempi.¬

Expanded text:
enuntiamus, inquit, vobis fratres in nomine domini Iesu Christi, ut subtrahatis vos ab omni fratre ambulante inordinate non secundum traditionem, quam manducavimus ab aliquo, sed in labore, & fatigatione, nocte, & die operantes, ne quem vestrum gravaremus v.9.. Non quasi habuerimus potestatem, sed ut nos met ipsos formam daremus uobis ad imitandum nos. nam et cum essemus apud uos, hoc denuntiabamus uobis, quoniam, si. quis non uult operari, nec manducet. audiuimus enim inter. uos quosdam ambulare inquiete, nihil operantes, sed curiose agentes. his autem qui eiusmodi sunt denuntiamus et obsecramus in domino Iesu Cm manducent. Vos autem, fratres, nolite deficere benefacientes. Quod si quis non obedit verbo nostro per epistolam, hunc notate, et ne commisceamini cum illo, ut confundatur. Et nolite quasi inimicum existimare, sed corripite ut fratrem. Ipse autem Dominus pacis det vobis pacem sempi
Abbreviated transcription (Latin):
nis ȩcclesiasticȩ disciplinȩ: seribens¬
ei ab urbe: roma. Hic episcopus
fuit discipulus pauli apostoli:
huic per litteras dat auctorita.
tem confhgiendi omnem ȩcclesi.¬
asticam disciplinam. & episcopos.
& diacones ordinandi. Preterea
instruit eum quomodo pseudo¬
apostolis sibi detrahentibus res.¬
ponder&. rationem reddens quod
docentes mon& esse uitandos.¬

Expanded text:
nis ecclesiasticae disciplinae. Scripta de urbe Roma. Timotheus episcopus fuit discipulus Pauli; huic per litteras auctoritatem dat corrigendi omnem ecclesiasticam disciplinam, et episcopos et diaconos ordinandi; praeterea instruit eum quomodo pseudoapostolis respondeat, detrahentibus Paulo, rationem reddens quod docentes monet esse vitandos
Abbreviated transcription (Latin):
dñi nostri iħu xpi qui penas
dabunt in interitu ȩternas. a
facie dñi & a gloria uirtutis
eius: cum uenerit glorificari
in sanctis suis: & admirabilis fie.¬
ri in omnibus qui crediderunt.
uia creditum est testimonium iii.¬
nostrum super uos: in die illo.
In quo etiam oramus semper
pro uobis. ut dignetur uos uo¬
catione sua ds̃ noster: & imple-¬
at omnem uoluntatem boni.¬
tatis suȩ. & opus fidei in uirtu-¬
te:: ut clarificetur nomen dñi
nostri iħu xp̃i in uobis. & uos¬
in illo: secundum gratiam dĩ
per aduentum dñi nostri iħu
xp̃i. & nostrȩ congregationis
in ipsum: ut non cito mouea-¬
mini a uestro sensu: neq terre.¬
amini: neq per spiritum: neq
per sermonem: neq per episto.¬
lam tamquam per nos missam.
quasi inst& dies dñi. De quis
uos sediicat ullo modo: qm nisi
uenerit discessio primum. &
reuelatus fuerit homo peccati.

Expanded text:
ni nostri Iesu Christi. qui poenas dabunt in interitum aeternas a facie domini et a gloria uirtutis eius, cum uenerit glorificari in sanctis suis, et admirabilis fieri in omnibus qui crediderunt, quia creditum est testimonium nostrum super uos in die illo. in quo etiam oramus semper pro. uobis, ut dignetur uos uocatione sua deus noster et impleat omnem uoluntatem bonitatis et opus fidei in uirtute: ut clarificetur nomen domini nostri Iesu Chriin illo, secundum gratiam Dei per adventum Domini nostri Jesu Christi, et nostrae congregationis in ipsum: ut non cito moveamini a vestro sensu, neque terreamini, neque per spiritum, neque per sermonem, neque per epistolam tamquam per nos missam, quasi instet dies Domini. Ne quis vos seducat ullo modo: quoniam nisi venerit discessio primum, et revel
Abbreviated transcription (Latin):
Uratias agere debemus dõ sem.¬
per pro uobis fratres. ita ut
dignum est : qm supercrescit
fides uestra. & abundat haritas
unius cuiusq uestrum in inuicem.¬
ita ut & nos ipsi in uobis glo.¬
riemur in ecclesiis dĩ propaci.¬
entia uestra & fide: in om̃ibus
persecuti onibui uestris & tri-¬
bulationibus. quas sustinetis in
exemplum iusti iudicii dĩ: ut
digni habeamini in regno dĩ
pro quo & patiminiꝰ si tamen
iustum est apud dm̃ retribue¬
re tribulationem his qui uos
tribulant. & uobis qui tribula-¬
mini requiem nobiscum. in
reuelatione dñi iħu de cȩlo
cum angelis uirtutis eius: in
flamma ignis dantis uindictã
his qui non nouerunt dm̃: &

Expanded text:
Gratias agere debemus Deo semper pro vobis, fratres, ita ut dignum est, quoniam supercrescit fides vestra, et abundat charitas uniuscujusqita ut nos ipsi in uobis gloriemur in ecclesiis dei pro patientia uestra et fide in omnibus persecutionibus uestris et tribulationibus, quas sustinetis in exemplum iusti iudicii dei, ut digni habeamini regno dei, pro quo et patimini, si tamen iustum est apud deum retribuere tribulationem his qui uos tribulant, et uobis qui tribulamini requiem nobiscum in reuelatione domini Iesu de caelo cum angelis uirtutis eius et flamma ignis dantis uindictam his qui non
Abbreviated transcription (Latin):
CENSES
secundam seribit apostolus
epistolam. & notum facit eis
de temporibus nouissimis: &
de aduersarii deiectione. Lau-

Expanded text:
censes secundam scribit Epistolam Apostolus, et notum facit eis de temporibus novissimis et de adversarii dejectione. Scribit
Abbreviated transcription (Latin):
Regi autem seculorum. inmortaliꝰ
inuisibili: soli dõ. honor & glo¬
ria in secula seculorum: amet  .iiii.
Ioc prȩceptum cõmendo tibi fili
timothee. secundum prȩcedentes
in te prophetias: ut milites in
illis bonam militiam. habens
fidem & bonam conscientiam.
quam quidam repellentes. circa
fidem naufragauerunt: ex quibus¬
est ymineus & alexander: quos
tradidi sathanȩ: ut discant non

Expanded text:
li, invisibili, soli Deo, honor et gloria in saecula saeculorum. Amen. Hoc praeceptum commendo tibi, fili Timothee, secundum praecedentes in te prophetias, ut milites in illis bonam militiam. Habens fidem, et bonam conscientiam, quam quidam repellentes, circa fidem naufragaverunt: ex quibusest Hymenaeus, et Alexander, quos tradidi Sata