comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
filiis hominumi uit
probar& eos dr̃ &
ostender& similes
essebestias.
Id circo unus interi¬
tus est hominis
& iumentorum: &
aequa ut risq: condicio
Qui adhuc eandem
sententiã suã sub¬
tiliter exsequens
adiungit.
sicut moritur homo:
sic & illamoriuntur:
s imiliter spirent
omnia: & nihilha¬
b& homo iumentis
amplius
Quib: adhuc uerbis
generalẽ difinitio¬
nẽ sub infest dicens:
Cuncta subiacent
uanitati. &omnia
ꝑgunt ad unũ locũ:

Expanded text:
filiis hominum, ut filiis hominum, ut probaret eos Deus, et ostenderet similes esse bestiis; idcirco unus interitus est hominis et jumentorum, et aequa utriusque conditio ? Qui adhuc eamdem suam sententiam subtiliter exsequens, adjungit: Sicut moritur homo, sic et illa moriuntur, similiter spirant omnia, et nihil habet homo jumentis amplius . Quibus adhuc verbis generalem definitionem subinfert dicens: Cuncta subjacent vanitati, et omnia pergunt a
Abbreviated transcription (Latin):
carne non tegitur
angelorum :
sps̃quicarne tegit
sed cumcarnenor
moritur:
homitium:
Sp̃s quicarne tegitur
& cum carne moritur.
lumentorum : omniũ¬
q brutorũ animaliũ :
Homoitaq sicut in
medio creatus ẽ: ut
ess& inferior angelo:
superior iumento :
Ita aliquid hab& com¬
mune cum summo.
aliquid commune
Cum infimo.
Inmostalitat ẽ scilic&
sp̃s cum angelo.
Inostalitatẽ uero car¬
nis. Cum iumento:
Quousq: & ipsa mosta¬
litatem carnis glo¬
ria sesurrectionis
absorbeat : & in hae¬
rendo spui: Caro
Quia ipse sp̃sinhae¬
rendo carni. serua¬
tur in dm̃:
Quae tamencaro: nec
in reprobis inter
supplicia ꝑ fecte
defecit. Quae semꝑ
deficiendo subsistit.
Vt qui sp̃ũ & carne
peccauerunt. semꝑ
essentialiter uiuen¬
tes. & carne & sp̃u
sine fine moriantur.
PETRUS
at ionifideliũ
aplacent cuncta
quaedicis. sed quacso
te dum sp̃shominũ
atq: iumentorum
tanta distinctione
discernis : quid .ẽ.
quod sdlomon. ait:
Dixi incorde meo de

Expanded text:
carne non tegitur, carne non tegitur, angelorum: spiritus qui carne tegitur, sed cum carne non moritur, hominum: spiritus qui carne tegitur, et cum carne moritur, jumentorum omniumque brutorum animalium. Homo itaque sicut in medio creatus est, ut esset inferior angelo, superior jumento, ita aliquid habet commune cum summo, aliquid commune cum infimo: immortalitatem scilicet spiritus cum angelo, mortalitatem vero carnis cum jumento; 376 quousque et ipsam mortalitatem carnis gloria resurrectionis absorbeat, et inhaerendo spiritui caro quia et ipse spiritus inhaerendo carni servatur in Deum. Quae tamen caro nec in reprobis inter supplicia perfecte deficit, quia semper deficiendo subsistit; ut qui spiritu et carne peccaverunt, semper essentialiter viventes, et carne et spiritu sine fine moriantur. PETR. Rationi fidelium placent cuncta quae dicis. Sed quaeso te, dum spiritus hominum atque jumentorum tanta distinctione discernas, quid est quod Salomon ait: Dixi in corde meo de
Abbreviated transcription (Latin):
Aquia sine fide
ueq: infidelis uiuit.
Nam sicundẽ infidelẽ
percunctari uoluero
quẽ patrẽ uel quam
matrẽ habuerit:
protinus sespondet
illum atq: illã
Quẽ si statim se quirte
utrum nenouerit
quando conceptus
sit uel uideritquan¬
donatus: Nibil
horũ se. uel nosse
uel uidirse fatebit᷑:
& tamen quod non
uidet credit.:
Namillũ patrẽ: illã¬
q: s ehabuis sematrẽ.
absq: dubitatione
testatur.
PETRUS
eteor quia nunc
usq: nesciui: quod
infide lirhaber&
fidem .
IABENT ET IÃ
infideles fidẽ sed
ut inã in dm̃: quã
siutiq haberent :
infideles ñ essent
sed hinc insua ꝑfidia
redarguendi sunt :
hinc adfideigne¬
tiã prouocandi:
quiasi de ipso suo
uis ibili corpore
credunt quodmini¬
me uiderunt.
Curinuis ibilia non
credunt: quaecor¬
ponliter uidere
non possunt.
mostẽ carnis uiuat
anima pat& sactio
sed fidei admixta
tegitur : Alium
qui carne tegitur.
s ed noncum carne
moritur.:
Testium qui carne
tegitur : & cum
carne moritur :
Sp̃inamq: est qui

Expanded text:
quia sine fide neque infidelis vivit. Nam si infidelem percunctari velis, quem patrem vel quam matrem habuerit, protinus respondet illum atque illam. Quem si statim requiram utrumne noverit quando conceptus sit, vel viderit quando natus, nihil horum se vel nosse, vel vidisse fatebitur, et tamen quod non vidit, credit. Nam illum patrem illamque se habuisse matrem absque dubitatione testatur. PETR. Fateor quia nunc usque nescivi quod infidelis haberet fidem. Habent etiam infideles fidem, sed utinam in Deum. Quam si utique habeinfideles non essent. Sed hinc in sua perfidia redarguendi sunt, hinc ad fidei gratiam provocandi: quia si de ipso suo visibili corpore credunt quod minime viderunt, cur invisibilia non credunt, quae corporaliter videri non possunt? mortem carnis vivat anima, patet ratio, sed fidei admixta.tegitur, aliem qui carne tegitur, sed non cum carne moritur. Tertium qui carne tegitur, et cum carne moritur. Spiritus namque est qui
Abbreviated transcription (Latin):
nullum sicut illes al¬
tim de prac&erito
experimentũ ten&:
Acsienim pracegnans
mulier mittatur
incarcerẽ : ibiq: pue¬
rum pariat : quina¬
tus puer incarcere
nutriatur & crescat
Cui si fostasse mater
quae hunc genuit.
sole lunã stellas.
montes: & campos.
uolantes aues: Cur¬
rentes equos nomi¬
n&: ille uero quie.
incarterenatus
& nutritus: anbil
aliud qua tenebmre
carcens sciat. &
hãec quidẽ ee audia
sed quia eaperexpe¬
rimentum nori nouit
ueraciter. ẽẽ. diffi¬
dats
Ita in hac exilii suu
caecitate natiho¬
mines : dum ẽe. sum¬
ma & inuisibilia
audiunt diffidunt
Anuerc sint quia
solahaec infirma
inquib natisunt
uisibilia nouerunt:
Vnde factũ ẽ. ut ipic
inuis ibilium & uisi¬
biliũ creator. ad
nostracmitter&.
quatenus percum
uluificati crederemis:
quae ad huc scire ꝑ
experimentũ non
possumus.
Quot quot ergo hunc
sp̃m hereditatis nr̃ae
pignus accepimus:
deuita in uisibilium
non dubitamus::
quisquis ergo inhac
redulitate adhuc

Expanded text:
nullum, sicut ille, salnullum, sicut ille, saltem de praeterito, experimentum tenent. Ac si enim praegnans mulier mittatur in carcerem, ibique pariat puerum, qui natus puer in carcere nutriatur et crescat; cui si fortasse mater quae hunc genuit, solem, lunam, stellas, montes et campos, volantes aves, currentes equos nominet, ille vero qui est in carcere natus et nutritus nihil aliud quam tenebras carceris sciat, et haec quidem esse audiat, sed quia ea per experimentum non novit, veraciter esse diffidat; ita in hac exsilii sui caecitate nati homines, dum esse summa et invisibilia audiunt, diffidunt an vera sint, quia sola haec infima in quibus nati sunt visibilia noverunt. 373 Unde factum est ut ipse invisibilium et visibilium Creator ad hnostra mitteret, quatenus per vivificati crederemus, quae adhuc scire per experimentum non possumus. Quotquot ergo hunc spiritum haereditatis nostrae pignus accepimus de vita invisibilium non dubitamus. Quisquis autem in hac credulitate adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
OST QUAMDE
parac disi gaudiis
ꝯculpa exigente.
expulsus ẽ primus
humani generis pa¬
rens. in huius exilii
Quia peccando extroc
sem&ipsum fusus.
lamilla caelestis pa¬
triae gaudia quae
prius contemplaba¬
tur uidere non potuit:
IN paracdiso quippe¬
homo adsueuerat
uerbis dĩ perfruis.
beatorum angelo¬
numspiritib: cordis
munditia & celsitu¬
dine uis ionis inter¬
ee: Sed post quam
haic caecidit : ab illo
quo implebatur men¬
tis lumine recessit:
Excuius uidelic&
carne. nos inhuius
exilii caecitate
nati : Audimus qui¬
patriã: Audimus
eius ciues angelordi.
Audimus eorumdẽ
angelorum socios
spiritus iustorum
& ꝑfectorum.
Sedcarnales quique
quia illa in uisibilia
scire non ualent
Per experimentũ c
dubitant utrũne
sit quod corportlib
oculis non uident:
Quaenimirum dubi&as.
primo parentinostro
ee non potuit : quia
exclusus a paredi¬
sigaudiis. hoc quod
amiserat : qñm ui¬
deroct recolebat:
Hi autẽ sentise uel
recolere audit anon
possunt : quia eorũ

Expanded text:
ostquam de paradisi gaudiis, culpa exigente, expulsus est primus humani generis parens, in hujus caecitatis quia peccando extra semetipsum fusus, jam illa coelestis patriae gaudia, quae prius contemplabatur, videre non potuit. In paradiso quippe assueverat homo verbis Dei perfrui, beatorum angelorum spiritibus cordis munditia et celsitudine visionis interesse; sed postquam huc cecidit, ab illo quo implebatur mentis lumine recessit . Ex cujus videlicet carne nos in hujus exsilii caecitate nati, audivimus quipatriam, audivimus ejus cives angelos Dei, audivimus eorumdem angelorum socios spiritus justorum et perfectorum. Sed carnales quique, quia illa invisibilia scire non valent per experimentum, dubitant utrumne sit quod corporalibus oculis non vident. Quae nimirum dubietas in primo parente nostro esse non potuit, quia exclusus a paradisi gaudiis, hoc quod amiserat, quia viderat recolebat. Hi autem sentire vel recolere audita non possunt, quia eorum
Abbreviated transcription (Latin):
qui a ipserihil aliud
duã tenebrtes carce¬
.s. agnouit
quod dicisꝰ sed qui
eẽ inuis ibilia ñcredit.
profecto infidelis ẽ:
quiuero infidelis est
in eo quod dubitat:
fidem non quaerit
sed ractionẽ¬

Expanded text:
d quam tenebras carceris agnovit. quod dicis. Sed qui esse invisibilia non credit, profecto infidelis est; qui vero infidelis est, in eo quod dubitat, fidem non quaerit, sed ratione
Abbreviated transcription (Latin):
pultum ẽ. Nocte autẽ media
in eadem eccl̃a facte sunt uoces
ac si qͥs iuolent̾ ab earepelleret᷑
atq traheret᷑ foras. Ad qͦs nimi¬
rũ uoces cucͦrerunt cꝰtodes. et
uiderunt duos qͦsdam tet̾rimos
sp̃c. qͥ eiꝰdẽ ualentini pedes. qͣdam
ligat᷑a stͥnxerũt. et eũ ab eccl̃a cla¬
mantẽ ac nuimiu uociferantem fo¬
ras thahebant. Qui udelicet
exterriti ad sua strata reuersi sut.
Mane aũ facco aꝑientes sepulc̾r in
qͦ isdem ualentinꝰ positꝰ fuerat eiꝰ
corpꝰ ñ ĩuenerunt. Cũ q extra
uenerũt ħ in sepulc alio positũ
ligatis adh pedibꝰ sicut deeccła fue-¬
rat abstractũ. Ex ꝗͣ re petre colli-
ut etiã de sua p̾sũptione iudicẽ¬
t᷑ quatinꝰ eos sacͣ loca ñ liberenti
Sed etiã culpa tem̾itatis accuset.

Expanded text:
pultum est. Nocte autem media in eadem ecclesia factae sunt voces, ac si quis violenter ex ea repelleretur ac traheretur foras. Ad quas nimirum voces currebant custodes, et viderunt duos quosdam teterrimos spiritus, qui ejusdem Valentini pedes quadam ligatura strinxerant, et eum ab ecclesia clamantem ac nimium vociferantem foras trahebant. Qui videlicet territi, ad sua strata reversi sunt. Mane autem facto, aperuerunt sepulcrum in quo idem Valentinus positus erat, ejusque corpus non invenerunt. Cumque extra venerunt hoc in sepulcro alio positum, ligatis adhuc pedibus sicut de ecclesia fuit abstractum. Ex qua re, Petre, colligut etiam de sua praesumptione judicentur, quatenus eos sacra loca non liberent, sed etiam culpa temeritat
Abbreviated transcription (Latin):
uirum proph&iaeha¬
bere sp̃m audissex :
ad eius monas terium
pergens. paulo longi¬
us substitit : eiq: seuen¬
turum ẽẽ nuntiauit:
Cuidum protenus man¬
datum demonas terio
fuiss& ut uenir&: ipse
sicut perfide mentis
fuit Anuir dñi pro¬
pheciae spm haberee
explontre conatus ẽ
quidam uero eius spa¬
tarius riggo dicebatur
cui calciamenta sua
puebuit: eum que in¬
dui regalib uestibus
fecit: quem quasi inꝑ
sona sua pergere ad
dĩ hominem prececepit:
Incuius obsequio tres

Expanded text:
irum prophetiae habere spiritum audisset, ad ejus monasterium pergens, paulo longius substitit, eique se venturum esse nuntiavit. Cui dum protinus mandatum de monasterio fuisset ut veniret, ipse, sicut perfidae mentis fuit, an vir Dei prophetiae spiritum haberet explorare conatus est. Quidam vero ejus spatharius Riggo dicebatur, cui calceamenta sua praebuit, eumque indui vestibus regalibus fecit, quem quasi in persona sua pergere ad Dei hominem praecepit. In cujus obsequio tres
Abbreviated transcription (Latin):
modo serepl& cis
fuisse testati sunt:
Et quaedam alia in
augment o miroc¬
culi. quae nunc
narracre longum
existimo: de
eodem sepulchro
eius addiderunt.:
PETRUS
Nqui sit iopimeae
sufficienter iam
uideo satis factũ.
sed hoc ẽ. ad huc
quod quȩstio ani¬
mum pulsat. quia
cum superius dictũ
animas incaelo.
sestat procul dubio.
ut iniquorum quoq:
animae . ee nonnisi
in infernocredantur.
nam humana aesti¬
matio non hab&
peccatorum animas
ante iudicium posse
Cruciari .

Expanded text:
modo se repletos modo se repletos fuisse testati sunt, et quaedam alia in augmento miraculi, quae nunc narrare longum aestimo, de eodem sepulcro ejus addiderunt. PETR. Inquisitioni meae sufficienter jam video satisfactum, sed hoc est adhuc quod quaestione animum pulsat: quia cum superius dictum animas in coelo, restat procul dubio ut iniquorum quoque animae esse non nisi in inferno credantur. Nam humana aestimatio non habet peccatorum animas ante judicium posse cruciari.
Abbreviated transcription (Latin):
horte serenitas sedit¬
&iã signa comitata :
Nammanus eius ac
pedes poda grace hu¬
more tumescentes.
uersi in uulneribus
fuerant . & proflu¬
ente sanie pateban:
Seddumcorpus eius
exmose ad lauan¬
dum fuiss& nudatũ
ltamanus pedesque
eius sani inuentisuN.
acsinum quã uulne¬
ris nihilhabuis s&n:
Ductus it aque ac
sepultus .ẽ.
Eiusque coniugiuis uẽ
ut quasto die inse¬
pulchro illius mar¬
mor quod suꝑ posi¬
tum fuerat: muta¬
re debuiss& .:
Quodui delic& mar¬
mor. Corporieius
suꝑpositum: dum
fuiss& ablatum:
tanta excorpore
ipsius flagrantia
odoris emanauit.
acsi exputrescente
carne illius pro
uermibus: aroma¬
ta ferbuiss&đ
Quod factum : dum
narraente me in
omeliis infirmis
quibusdam ueniss&
indubium: diequa¬
dã sedente me in
conuentu nobiliũ.
ipsi astifices qui in
sepulchro illius
marmor mut auenxn
ad fuerunt: aliquid
me depropria causa
rogaturi quo sego
de eodem mirac̃culo
coram dero nobi¬
libus acplebe re¬
quisiui. qui& eadẽ¬
flagraentia miro

Expanded text:
ortem serenitas segna sunt comitata. Nam manus ejus et pedes podagrae humore tumescentes versi in vulneribus fuerant, et profluente sanie patebant. Sed dum corpus ejus ex more ad lavandum fuisset nudatum, ita manus pedesque ejus sani inventi sunt, ac si nunquam vulneris aliquid habuissent. Ductus itaque ac sepultus est, ejusque conjugi visum est ut quarto die in sepulcro illius marmor quod superpositum fuerat mutari debuisset. Quod videlicet marmor corpori ejus superpositum dum fuisset ablatum, tanta ex corpore ipsius fragrantia odoris emanavit, ac si ex putrescente carne illius pro vermibus aromata ferbuissent. Quod factum dum, narrante me in homiliis , infirmis quibusdam venisset in dubium, die quadam, sedente me in conventu nobilium, ipsi artifices qui in sepulcro illius marmor mutaverant adfuerunt, aliquid me de propria causa rogaturi. Quos ego de eodem miraculo coram clero, nobilibus ac plebe requisivi, qui et efragrantia miro
Abbreviated transcription (Latin):
RIS INI UORUM
AUIMACININ PER¬
NO CSSECREMUN¬
DACSUNT
GRUGORILS
SIeS SESC̃ORUMO
animas incaelo
sacri elo quii
sacis factione cre¬
di disti opost&
ut per omnia esse
crȩdas & iniquorũ
animas mn inferno :
quia exieributione
axernae iusticiat
riantur. neces se
ẽ. peromnia: ut &
iniusticrucientus.
Namsicut electos
beacitudo la&ifi¬
cat: Ita credineces¬
se .e. quod adie ex i¬
tus sui ignis repro¬
bos exunat
PETRUS
T quARATIOUE
credendum ẽ : quia
rem incorpore am
tenere ignis corpo¬
reus possit

Expanded text:
ris iniquorum animae in inferno esse credendae sunt. GREGORIUS. Si esse sanctorum animas in coelo sacri eloquii satisfactione credidisti, oportet ut per omnia esse credas et iniquorum animas in inferno, quia ex retributione aeternae justitiae, riantur, necesse est per omnia ut et injusti crucientur. Nam sicut electos beatitudo laetificat, ita credi necesse est quod a die exitus sui ignis reprobos exurat. PETR. Et qua ratione credendum est quia rem incorpoream tenere ignis corporeus possit
Abbreviated transcription (Latin):
mum digiti sui in.
aquam & refriger&
linguam mea : quia
crucior in hac flam¬
ma.
Dumergopeccatorẽ
diuitem damnatũ
ueritas in ignẽ per¬
hib& : quis iãs api¬
ens re proborum
animas teneriigni¬
bus neg&.¬
PETRUS
ECCERATIONE
actestimonio ad
credulitatemflec¬
titur animus: sed
dimissus iterum
incorposea a se
corposea teneri
ignoro.¬
GRECORIUS
Sic quaesote
a postatassp̃s acae¬
lestii gloria deduc
anincor poreos sus
poreos dixerit:¬
GRECORIUS.
AEHENNE IGNẼ
EE IN CORPOReU
AN CORPOREUM
LPETRUS
corporeum. eẽ ñ
ambigo : in quo
cestume corporor
cruciari
GREGORIUS
CERTEREPROBIS
ueritas infine
dictura .ẽ: lte in
ignem a&ernum
qui panactus . ẽ. dia¬
belo & angelis eius
Siigitur diabolus
eiusq: angeli cũ
sint incorporei

Expanded text:
mum digiti sui in mum digiti sui in aquam, et refrigerlinguam meam, quia crucior in hac flamma . Dum ergo peccatorem divitem damnatum Veritas in ignem perhibet, quis sapiens reproborum animas teneri in ignibus neget?--PETRUS. Ecce ratione ac testimonio ad credulitatem flectitur animus; sed dimissus iterum incorporea a re corporea teneri ignoro.--GREGORIUS. Dic, quaeso te, apostatas spiritus a coelesti gloria deductan incorporeos suspporeos dixerit?--GREGORIUS. Gehennae ignem esse incorporeum an corporeum -PETRUS. corporeum esse non ambigo, in quo certum est corpora cruciari.-- GREGORIUS. Certe reprobis Veritas in fine dictura est: Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . Si igitur diabolus ejusque angeli, cum sint incorporei
Abbreviated transcription (Latin):
UT IN TORPORUTIS
SPSTENCRE ICNIS
CUR PORCUS POSSIT
CRCGORIUS.
SIUIUENTIS HOMI¬
NIS Incorporeus
spsten&ur in cor¬
pore. Curnon post
mostem cum incor¬
porrus sit sp̃s &iã
corporro ignete¬
neatur
NUIUENTEquo¬
lib& idcir coin¬
corporeus sp̃ste
neur incorpose
quia uiuificat cor¬
Pus:GRECORIUS.
UINCORPOREUS
neri potest quod
uiuificat:. quare
non poenaliter &
ibi teneatur ubi
mostificatur
Tormento ignis sit
uidendo atque sen¬
tiendo
Ignemnamq eo ipso
pacitur quoꝰuid&:
& quia concremari
seaspicit. crematur:
sicqfit : ut rescorpo¬
rea incorpore am
exuract. dum ex
igne uis ibili ardor
acdolor inuis ibilis
trachitur
Vt ꝑigne corporeum.
mens incorposxa.
&iam corposea
flammacruci&ur:
Quamuis collegere
dictis euangelicis
possumus. quia in¬
cendium anim&
nonsolum uidendo:
sed &iã experiendo
patiatur :
Veritatis & enĩ uoce
diues mostuus ini
infernodicitur
sepultus:
Cuius anima quia in
quiabrocham de¬
prececatur dicens :
Hit telaz arum ut
intinguat extre¬

Expanded text:
piritus tenere ignis corporeus possit. GREGORIUS. Si viventis hominis incorporeus spiritus tenetur in corpore, cur non post mortem, cum incorporeus sit spiritus, etiam corporeo igne teneatur? In vivente quolibet idcirco incorporeus spiritus tenetur in corpore, quia vivificat corpus. GREGOR. Si incorporeus neri potest quod vivificat, quare non poenaliter et ibi teneatur ubi mortificatur? tormento ignis sit videndo atque sentiendo. Ignem namque eo ipso patitur, quo videt; et quia concremari se aspicit, concrematur. Sicque fit ut res corporea incorpoream exurat, dum ex igne visibili ardor ac dolor invisibilis trahitur, ut per ignem corporeum mens incorporea etiam incorporea flamma crucietur. Quamvis colligere ex dictis evangelicis possumus quia incendium anima non solum videndo, sed etiam experiendo patiatur. Veritatis etenim voce dives mortuus in inferno dicitur sepultus. Cujus anima quia in qui Abraham deprecatur, dicens: Mitte Lazarum ut intingat extre
Abbreviated transcription (Latin):
huc tenerioribus disci¬
pulis pestimescens: id¬
q: prosua solius fieri¬
persecutionepertrec¬
tans: Inuidia e locum
dedit: atq: oratoria
cuncta quae construxe¬
rect. substatutis prixe¬
positis adiunctis fr&tri¬
b ordinauit : Et pait¬
cis secum monachis ab¬
batis habitationem mu

Expanded text:
huc tenerioribus discihuc tenerioribus discipulis pertimescens, idque pro sua solius persecutione fieri pertractans, invidiae locum dedit, atque oratoria cuncta quae construxerat, substitutis praepositis adjunctis fratribus ordinavit, et paucis secum monachis ablatis habitationem mu
Abbreviated transcription (Latin):
tollehunc panem &
tali eum in loco proice.
ubi anullo homine pos¬
sit inueniri  Tunccor¬
uus apesto ore: expan¬
sis alis. circa eundem
panem coepit discurre¬
re. atq: crccitare: ac
si apeste dicer& : et ob¬
oedireseuelle : & tamen
iussa implere non pos
leua securus. atq ibi
proice : ubi inueniri
non possit. quem diu
demoratus . quando¬
q coruus momordit.
leuauit & recessit.
Post trium uero horarũ
spatium: abiecto pane
rediit : Et demanu
hominisdĩ annonam
quã consueuereet acce¬
pit: Venerebilis autẽ
pater. contra uitam
suam in ardesceresa¬
cerdotis animum uidens.
illimagis quam sibido¬
luit: sed pracedictus
florentius. quia ma¬
gis tricorpus necare
non potuit. se ad ex¬
tinguendas discipulo¬
rum animas accendit
Itaut in hosto cellae
cuibenedictus inerat.
ante eorum oculos
Nudas septem puellas
mitterat : quae contin
eis sibi inuicem manus
tenentes : et diutius lu¬
dentes: illorum mentes
adperuersitatem libi¬
dinis inflammarent :
piciens. la psumque ad¬

Expanded text:
tolle hunc panem, et tali eum in loco projice, ubi a nullo hominum possit inveniri. Tunc corvus aperto ore, expansis alis circa eumdem panem coepit discurrere, crocitare, ac si aperte diceret, et obedire se velle, et tamen jussa implere non possva, leva securus, atque ibi projice ubi inveniri non possit. Quem diu demoratus, quandoque corvus momordit, levavit, et recessit. Post trium vero horarum spatium abjecto pane rediit, et de manu hominis Dei annonam quam consueverat accepit. Venerabilis autem Pater contra vitam suam inardescere sacerdotis animum videns, illi magis quam sibi doluit. Sed praedictus Florentius, quia magistri corpus necare non potuit, se ad exstinguendas discipulorum animas accendit: ita ut in horto cellae, cui Benedictus inerat, ante eorum oculos nudas septem puellas mitteret, quae coram eis sibi invicem manus tenentes, et diutius ludentes, illorum mentes ad perversitatem libidinis inflammarent. piciens, lapsumque ad
Abbreviated transcription (Latin):
benedictione treen̾s¬
mitterat: quem uirdĩ
cum gratiarum actio¬
ne suscepit: sed eũ
quae pestis lateret
in pane non latuit
Adhorm ueror efectio¬
nis illius: exuicina silua
coruus uenire consue¬
uerat: & panem dema¬
nu eius accipere: Quicũ
more solito ueniss&:
panem quem pribt
trãens miserat: uirdĩ
ante coruum proiecit.

Expanded text:
benedictione transbenedictione transmitteret. Quem vir Dei cum gratiarum actione suscepit, sed eum quae pestis lateret in pane non latuit. Ad horam vero refectionis illius ex vicina silva corvus venire consueverat, et panem de manu ejus accipere. Qui cum more solito venisset, panem quem presbyter transmiserat, vir Dei ante corvum pr
Abbreviated transcription (Latin):
GRE GORIUS
UM IAM LOCA EADEM
rent s aecularem ui¬
tam multi relinque¬
rent: & subleniredẽp̃¬
toris iugo ceruicem
cordis edomarent:
sicut preruorum mos¬
ẽ inuidere aliis uirtu¬
tis bonum quod ipse
habere non app&unt :
Vicinae ecclesiae prib̃t
florentius nomine.
huius nostri subdiaconi
florentii auus. anti¬
qui hostis malitia per¬
culssus. s cĩuiri studiis
cgepit aemulari. eius¬
quoque conuersationi
derogare: quos que
etiam posset ab illis
uis itatione conpesce¬
re: Cumq iam se cons¬
picer& eius profec¬
tib: obuiare non pos¬
se. & conuersationis
illius opinionem cres¬
cere : atq multos ad
statum uitae melioris
Ipso quoq opinionis
eius proceconio in de¬
sinenter uocari. In ui¬
diae facib: magis ma¬
gisq: succensus deteri¬
or fiebat : Quia con¬
uersationis illius ha¬
dem sed habere lau¬
dabilem uitã nolebat:
qui eiusdem inuidiae
tenebris caecatus. ad
hociusq: perductus ẽ
ut seruo omnipoten¬
tis dñi infectũ uene¬
no panein : quasi pro

Expanded text:
Gregorius. Cum jam loca eadem rent, saecularem vitam multi relinquerent, et sub leni Redemptoris jugo cervicem cordis edomarent, sicut mos pravorum est invidere aliis virtutis bonum quod ipsi habere non appetunt, vicinae ecclesiae presbyter, Florentius nomine, hujus nostri subdiaconi Florentii avus, antiqui hostis malitia percussus, sancti viri studiis coepit aemulari, ejusque conversationi derogare: quosque etiam posset, ab illius visitatione compescere. Cumque jam se conspiceret ejus profectibus obviare non posse, et conversationis illius opinionem crescere, atque multos ad statum vitae melioris, ipso quoque opinionis ejus praeconio indesinenter vocari, invidiae facibus magis magisque succensus, deterior fiebat: quia conversationis illius apdem, sed habere laudabilem vitam nolebat. Qui ejusdem invidiae tenebris caecatus, ad hoc usque perductus est, ut servo omnipotentis Dei infectum veneno panem quasi pro
Abbreviated transcription (Latin):
hoc protinus agnouit
&maurum festine
uocauit dicens
fratermaure curre
quia puer ille qui ad
ħ auriendam aquam per¬
rexerat in lacucecidit
longius trechit
a postolum inusitata:
benedictione et enim
postulata atq: percep¬
ta : ad patris sui impe¬
rium concitus ꝑrexit
maurus. atque usq:
adeum locum quo
abunda deducebatur
puer.perterrem se
ire existimans: super
aquam cucurrit : eum¬
q per capillos tenuit:
repido quo que cursu
rediit. Qui moxͣter¬
ram tetigit adsere¬
uersus posterga res¬
pexit: & quia super
aquas cucurriss& ag¬
nouit: & quod pricesu¬
mere non potuiss& ut
fier& mirettus extre¬
muit factum: reuer
sus ad patrem. remges¬
tam retulit. Vir autẽ
uenerabilis benedic¬
tus. hoc non suis meri¬
tis. sed oboedientĩae¬
illius deputare coepit:
At contra maurus.
prosolo eius imperio
factum dicebat: seq
conscium in illa uistute
non esse : quam nesciens
feciss&. sed in hac
humilitatis mutue.¬
amica contentio¬
ne. accessit arbiter
puer quiereptus. ẽ:

Expanded text:
hoc protinus agnovit, et Maurum festine vocavit, dicens: Frater Maure, curre, quia puer ille qui ad hauriendum aquam perrexerat, in lacum cecidit, longius unda trahit. apostolum inusitata. Benedictione etenim postulata atque percepta, ad Patris sui imperium concitus perrexit Maurus; atque usque ad eum locum quo ab unda deducebatur puer, per terram se ire existimans, super aquam cucurrit, eumque per capillos tenuit, rapido quoque cursu rediit. Qui mox ut terram tetigit, ad se reversus post terga respexit, et quia super aquas cucurrisset agnovit, et quod praesumere non potuisset ut fieret, miratus extremuit factum. Reversus itaque ad Patrem, rem gestam retulit. Vir autem venerabilis Benedictus hoc non suis meritis, sed illius obedientiae deputare coepit. At econtra Maurus pro solo ejus imperio factum dicebat: seque conscium in illa virtute non esse, quam nesciens fecisset. Sed in hac mutuae humilitatis amica contentione accessit arbiter puer qui ereptus est;
Abbreviated transcription (Latin):
solemnia exorsus
sacrificium in cons¬
pectudĩ omnipoten¬
tis immolauit:
Quoperacto: ab alta¬
ri exiens clodima¬
num tenuit: atq:
adsistente & aspi¬
ciente populo: eum
mox a terrõe inpro¬
prus gressib: erexit:
Cumq: ei dominicum
corpur in osmitte¬
ree illa diumut alad
loquendum lingua
soluta ẽ
chiraetisomnes flere

Expanded text:
solemnia exorsus, solemnia exorsus, sacrificium in conspectu Dei omnipotentis immolavit. Quo peracto, ab altari exiens, claudi manum tenuit, atque assistente et aspiciente populo, eum mox a terra in propriis gressibus erexit. Cumque ei Dominicum corpus in os mitteret, illa diu muta ad loquendum lingua soluta est. Mirati omnes flere
Abbreviated transcription (Latin):
deret quemiuał suo
sedendo dedicassee:
De quo etiamallud
miraebile a nostris
seniorib: narnarł
solee: quod in cons¬
tantinopolitana
urbe: ad postam quae
uocatur aure aueni¬
ens: populorum tur¬
bis sibi occurrentib
in conspectu omniũ
roganti ae columomn
reddidit: & manu
superposita loculo¬
rum tenebraes fugauit
De aGapito papa
HOST NOXmulguco
Quer o temporis. exi¬
gentelcaus a gothotũ
uir quoque beatissi¬
mus agapitus huius
scae romanae eccle¬
siae pontifex : Cui
dõ dispensante de¬
seruio: adiustinia¬
num principem ac¬
cessit: Cui adhuc
pergenti quadam
die ingreciarum
iam pastibus curan¬
dus oblatus ẽ muti
& clodus : qui neque
ulla uerba edere.
Neq exterre umquã
surgere ualebat:
Cumq: hunc propin¬
qui illius flentes ob¬
tusissent : uir dñi
solliciterequis iuit:
ancurationis illius
haberent fidem
Cuidum sinuistute dĩ
ex auetoritate p&ri
fixam salut is illius
spemhabere sedicerent:
protinus uenenan¬
dusuir orationiin¬
cubuit: & missarũ

Expanded text:
deret, quem juri suo sedendo dedicasset. De quo etiam illud mirabile a nostris senioribus narrari solet, quod in Constantinopolitana urbe ad portam quae vocatur Aurea, veniens, populorum turbis sibi occurrentibus, in conspectu omnium roganti caeco lumen reddidit, et manu superposita oculorum tenebras fugavit Agapito papa. Post non multum vero temporis, exigente causa Gothorum, vir quoque beatissimus Agapitus hujus sanctae Romanae Ecclesiae pontifex, cui Deo dispensante deservio, ad Justinianum principem accessit. Cui adhuc pergenti quadam die in Graeciarum jam partibus curandus oblatus est mutus et claudus, qui neque ulla verba edere, neque ex terra unquam surgere valebat. Cumque hunc propinqui illius flentes obtulissent, vir Domini sollicite requisivit an curationis illius haberent fidem. Cui dum in virtute Dei, ex auctoritate Petri, fixam salutis illius spem habere se dicerent, protinus venerandus vir orationi incubuit, et missarum
Abbreviated transcription (Latin):
pnreparer qͥ facer&:
quiuinum minimeha¬
ber&: Nec tamenp̃¬
sumpsit inquirere:
curtalia iuber&. sed
iursis obtemperõtns:
omnia exmorep̃pa¬
recuit : Tunc uir dĩ
uineã ingressus. nt¬
cemos collegit. ad cal¬
catorium de&ulit:
Omnesque exinde egredi
pracecepit : solus que
ibi cumuno paruulo
puerulo remansit :
quem ineo dẽ calcata¬
rio deposuit : & calcare
ipsos paucissimos race¬
mos fecit: Cumque
ex eisdem raecemis
parum aliquid uini
defluer&: Coepit
hoc uirdĩ suis manib
in paruulo uase susci¬
pere : & percuncta
dolea. omniaq: uasa
quae praceparata fue¬
rant probenedicti¬
onediuidere : ut ex
eodem uino omnia uas
cula uix infus a uide¬
rentur. Cum uero
exliquore uini parũ
aliquid inuasis omnib:
misiss& : uocato praes¬
sit pauperes ad esse:
Tunc coepit uinum
in calcatario cresce¬
re : it aut omnia que
allata fuerant pau¬
perum uascula inple¬
r& . quib cumse
idoneae satis fecisse
conspicer&: ex calca¬

Expanded text:
praeparari faceret, qui vinum minime haberet; nec tamen praesumpsit inquirere cur talia juberet, sed jussis obtemperans, omnia ex more praeparavit. Tunc vir Dei vineam ingressus racemos collegit, ad calcatorium detulit, omnesque exinde egredi praecepit, solusque ibi cum uno parvulo puerulo remansit, quem in eodem calcatorio deposuit, et calcare ipsos paucissimos racemos fecit. Cumque ex iisdem racemis parum aliquid vini deflueret, coepit hoc vir Dei suis manibus in parvo vase suscipere, et per cuncta dolia omniaque vasa quae parata fuerant, pro benedictione dividere, ut ex eodem vino omnia 185 vascula vix infusa viderentur. Cum vero ex liquore vini parum aliquid in vasis omnibus misisset, vocato prosit pauperes adesse. Tunc coepit vinum in calcatorio crescere ita ut omnia quae allata fuerant pauperum vascula impleret. Quibus cum se idonee satisfecisse conspiceret, ex calca
Abbreviated transcription (Latin):
dieparin mir&e culo
utriusq tamen meritũ
dispar non ẽ incaelo
ATIS Placet
fatebr omnino quod
dicis. Ecce apeste cog¬
noui: quiauita & non
signa quaerenda sunt
sed q̃m ipsa signa quae
fiuntubonae uitaȩ tea¬
monlum ferunt : quaeso
adhuc siquas unt efe¬
res: ut esuruente mine
ꝑexem plabonorum
Peslemtibi in laudibus
redemptoris deuiri
uenerabilie benedicti
miraculis aliqua
narnare sed ad hact
exempla hodieruum
tempus uideo non posse
suffacere: lberius ita¬
que haec loquimur.⁊
si aliud exordiũ sumanius

Expanded text:
dispar in miraculo, dispar in miraculo, utriusque tamen meritum dispar non est in coelo. PETR. Placet, fateor, omnino quod dicis: ecce enim aperte novi, quia vita et non signa quaerenda sunt. Sed quoniam ipsa signa quae fiunt, bonae vitae testimonium ferunt, quaeso te adhuc si qua sunt referas, ut esurientem me per exempla bonorum Vellem tibi in laudibus redemptoris de viri venerabilis Benedicti miraculis aliqua narrare, sed ad haec explenda hodiernum tempus video non posse sufficere. Liberius itaque haec loquemur, si aliud exordium sumamus
Abbreviated transcription (Latin):
dmiraenda sunt ualde
haec quae me inuenio
nunc usq latuisse: sed
quid es sedicimus. quod
tales uiri modo nequei
inueniri
go p&ne multos taler
in hoo saeculo nec modo
de eẽ existimo: Neque
enimsit alia signanon
faciunt: id eotales ñ
sunt uitae nam que uert
estimatio inuistute ẽ
openũ. non in ostentati¬
out signorum: Na sup̃t
pleriquequi& signa
non faciunt : signa
tamen facientibus
dis pares non sunt:
PETRUS UNde
mihirogo hoc osten¬
di potest: quod sint
quidam qui signa ñcu
faciunt : & tamen facien¬
tibus dirsimiles ñ sunt. &¬
GREGORIUS
Num quidnã inescis.
qum paulus a postolus
pero a postolorũ primo
in principatia postolico
cio planac: nec dubiũ
ẽ: quia & siminimus
omnium a postolorũ
labortuit
Quodbene ipse nemi¬
inis ceris. petrullins
mat ł pedib ambulauit :
Paulus inmarł naufre¬
gium pertulit:
Eninuno eodemataet
cdemento ibi paulus
ire cumnaue nympotu¬
t: ubi p&rus ͤ pedibus
iter fecit: Apeste
igitur constat: quiacũ
utriusq iustur fuerat

Expanded text:
dmiranda sunt valde haec, quae me 205 invenio nunc usque latuisse. Sed quid esse dicimus quod modo tales viri nequeunt inveniri. go, Petre, multos tales in hoc saeculo nec modo deesse existimo: neque enim si talia signa non faciunt, ideo tales non sunt. Vitae namque vera aestimatio in virtute est operum, non in ostensione signorum. Nam sunt plerique, qui etsi non faciunt, signa tamen facientibus dispares non sunt. PETR. Unde mihi, rogo, ostendi potest, quod sint quidam qui signa non faciunt, et tamen signa facientibus dissimiles non sunt? GREGOR. Numquidnam nescis quoniam Paulus apostolus Petro apostolorum primo in principatu apostolico Scio plane, nec dubium est quia etsi minimus omnium apostolorum, laboravit. Quod bene ipse reminisceris, Petrus super mare pedibus ambulavit , Paulus in mari naufragium pertulit : et in uno eodemque elemento ibi Paulus ire cum navi non potuit, ubi Petrus pedibus iter fecit. Aperte igitur constat, quia cum utriusque virtus fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
eius monasterium In
summo montis cacu¬
mine situm ẽ. ad quã¬
lib& paruum hortũ
fratrib: excoleudũ
Vniis autt̃ bieuirsimus
locus in lateremoni
excreuetat. quem
ingentis saxi natura¬
liter egrediens¬
moles occupabat:
Qtiadam die dumNon¬
nosus uir uenerabilis
cogitar& quod saltim
ad condimenta holerũ
Nutrienda locus isdẽ
aptus potuiss& ex¬
sistere: si hunc mole
saxi illius non tener&.
Occurrit animo quod
eandem molem quin¬
quagintabouinparia
mouere non possent:
Cumq: dehumano labo¬
re facta ess& despe¬
ratio: addiuinum se
solacium contulit :
seq illic noctur nosi len¬
tio in orationem dedit:
Cum mane factum ẽ&¬
ad eundem locum
fratres uenerunt :¬
atꝙ in uenerunt
molem tantae mag¬
nitudinis ab eodẽ
loeo longuis recessis¬
se

Expanded text:
ejus monasterium in ejus monasterium in summo montis cacumine situm est, ad quemlibet parvum hortum fratribus excolendum unus autem brevissimus locus in latere montis excreverat, quem ingentis saxi naturaliter egrediensmoles occupabat. Quadam die dum Nonnosus vir venerabilis cogitaret, quod saltem ad condimenta olerum nutrienda locus idem aptus potuisset existere, si hunc moles saxi illius non teneret, occurrit animo, quod eamdem molem quinquaginta boum paria movere non possent. Cumque de humano labore facta esset desperatio, ad divinum se solatium contulit, seque illic nocturno silentio in orationem dedit. Cumque mane facto ad eumdem locum fratres venirent, invenerunt molem tantae magnitudinis 180 ab eodem loco longius recessisse
Abbreviated transcription (Latin):
sire non posse: sicq
factum ut flamma
incendii illo termino
refrenata : Insem& ipsa
frigescer&. Et con¬
tingere ulterius
quicquam aedificii
non auder&. Per¬
pendis petre : Cuius
sc̃itatis fuerit. aegrũ
hominem sedere. &
exorando flammas
praemere
Perpendo & obstupes¬
Co.7¬
tibi aliquid narro:
quod & uiri uenerabi¬
lis maximiani ep̃i. &
laurionis quem nosti
u& erani monachi.
qui uterq: Nunc usq
super. ẽrelatione
cognoui: quiscilic&
laurio in eo monasterio
quod iuxta nepesinã
urbem subpentoma
uocatur. Ab anastha
sio scissimo uiro¬
Nutritus . ẽ: Qui nimi¬
rum anasthasius
uitae uenerabilis:
liro non noso praepo¬
sitomonasterii quod
insoractis monte.
situmẽ & propinqui
loci. Et morũ max¬
nitudine. et uir ad¬
tum studiis assiduae
iungebatur: I dem
uero nonnosus sub
asperrimo sui monas¬
terii degebat patre
sed eius mores mira
semper a equanimita¬
te tolerabat: Sicq
crehro patris ir acun¬
diã exhumilitate
mitigabat Quia uero

Expanded text:
sire non posse. Sicque sire non posse. Sicque factum est ut flamma incendii illo termino refrenata, in semetipsa refrigesceret, et contingere ulterius quidquam aedificii non auderet. Perpendis, Petre, cujus sanctitatis fuerit aegrum hominem sedere, et exorando flammas premere? perpendo et obstupesco.tibi aliquid narrabo, quod et viri venerabilis Maximiani episcopi, et Laurionis, quem nosti veterani monachi, qui uterque nuncusque superest, relatione cognovi; qui scilicet Laurio in illo monasterio quod juxta Nepesinam urbem Suppentonia vocatur, ab Anastasio viro sanctissimo nutritus est. Qui nimirum Anastasius, vitae venerabilis viro Nonnoso praeposito monasterii, quod in Soractis monte situm est, et propinquitate loci et morum magnitudine, et virtutum studiis assidue jungebatur . Idem vero Nonnosus sub asperrimo sui monasterii degebat Patre: sed ejus mores mira semper aequanimitate tolerabat. Sicque crebro Patris iracundiam ex humilitate mitigabat. Quia vero
Abbreviated transcription (Latin):
Eiusdem quoque
anchonit anae antis¬
tes ecclesiae : uiruitae
uenerabilis marcellinus
fuit : Cuius gressum
dolore nimio podagre
contraxerat. Cumq¬
familiares sui sic ubi
necesse esset In mani¬
bus ferebant: Qua¬
dã uerodie perculpã
incuriae. Eadem ciui¬
tas anchonitana
succensa e. Cumq
uehementer arder&:
concurrerunt omnes.
ut ignem extingueren :
sed illis aquã certatim
proicientibus. ita
crescebat flamma:
ut iam totius urbis
interitum minari uide¬
retur : Cumq pro¬
pinquiora sibi quȩq
loca ignis inuaderet.
lamq: urlis pastem
non modicam consũp¬
sis s&: & obsistere
nullus ualeret : de¬
ductus in manibus:
uenit ep̃s : Et tanta
periculi necessitate
conpulsus. familiarib:
suis sepostantibus prae¬
cepit dicens: Contra
ignem meponite:
quod ita factum est.
At quȩ in eo loco ẽ posi¬
tus : ubi tota uis flammae
uidebatur incũbere:
Coepit autem mir omodo
insem& ipsum incendiũ
retor queri. acsireflexi¬
one sui impetus excla¬
maret se ep̃m tran¬

Expanded text:
Ejusdem quoque Anconitanae antistes Ecclesiae vir vitae venerabilis Marcellinus fuit , cujus gressum dolore nimio podagra contraxerat, eumqfamiliares sui sicubi necesse erat in manibus ferebant. Quadam vero die per culpam incuriae eadem civitas Anconitana 177 succensa est. Cumque vehementer arderet, concurrerunt omnes ut ignem exstinguerent. Sed illis aquam certatim projicientibus, ita crescebat flamma, ut jam totius urbis interitum minari videretur. Cumque propinquiora sibi quaeque loca ignis invaderet, jamque urbis partem non modicam consumpsisset, et obsistere nullus valeret, deductus in manibus venit episcopus, et tanta periculi necessitate compulsus, familiaribus suis se portantibus praecepit, dicens: Contra ignem me ponite. Quod ita factum est, atque in eo loco est positus, ubi tota vis flammae videbatur incumbere. Coepit autem miro modo in semetipsum incendium retorqueri, ac si reflexione sui impetus exclamaret se episcopum tran
Abbreviated transcription (Latin):
monasteri fuerat:
ut circum quaque
frectres incollegen¬
dis oliuis adhiben¬
da extraneisur
opera pergerent.
quatinus ex mercede
sui operis. aliquan¬
tulum monasterio
oleum de postareN
quod uir dñi nonnosus
fiericum magna humi¬
litate prohibuit:
Ne exeuntes fr&tres
exmonasterio dum
lucra olei quaererent.
animarum damna
paterentur: sed
quia in monasterio
arborib oliuae paucae
in esse uidebantur
eascolligi praecepit
inpraelo mittin
quam lib& parumo len
euae potuis so sibint
deferri factũq ẽ
Et susceptum in par¬
uiuasculo oleum.
fratres Non noso
dĩ famulo d&ulerunt
quod ipse protenus
ante altare posuit.
cunctisq egredien¬
tibus orauit: Atq
arcessitis post modũ
fratrib: praecepit
ut hoc quodd&ulerant
oleum leuarent: &
percuncta uasa mo¬
nasterii exigue fun¬
dendo diuiderent :
quat inus benedictio¬
ne eiusdem olei om¬
nia infusa uiderentur:
quae protinus ut erant
uacua claudi fecit
Die uero alio apesta
omnia plena repesta st
mus cotidie impleri

Expanded text:
monasterii fuerat ut circumquaque fratres in colligendis olivis ad exhibenda extraneis opera pergerent, quatenus ex mercede sui operis aliquantulum monasterio oleum deportarent. Quod vir Domini Nonnosus fieri cum magna humilitate prohibuit, ne exeuntes fratres ex monasterio dum lucra olei quaererent, animarum damna paterentur. Sed quia in monasterii arboribus olivae paucae inesse videbantur, eas colligi praecepit, et in praelo mitti, et quamlibet parum olei exire potuisset, sibimet deferri. Factumque est, et susceptum in parvo vasculo oleum fratres Nonnoso Dei famulo detulerunt: quod ipse protinus ante altare posuit, cunctisque egredientibus oravit, atque accersitis postmodum fratribus praecepit, ut hoc quod detulerant oleum levarent, et per cuncta vasa monasterii exigue fundendo dividerent, quatenus benedictione ejusdem olei omnia infusa viderentur: quae protinus ut erant vacua claudi fecit. Die vero altera aperta omnia plena reperta sunt. mus quotidie impleri
Abbreviated transcription (Latin):
GREGORIUS
Fodem quoque tem¬
pore uenerandus
uir anastasius. cuius
superius memoriam
feci. scãeromanae
ecclesiae cuidõ auc¬
tore deseruio nota¬
rius fuit : qui solidõ
uacaredesiderans.
scrinium deseruit :
monasterium elegit:
Atque in eo loco quem
praefatus sum qui sub¬
pentoma uocatur.
perannos multos in
scĩs actib uitã duxit.
eiq: monasterio solesti
custodia praefuit:
Quo uidelic& in loco.
ingens de superrupis
emin&: et profundũ
subter praecipitium
patet : Quadam uero
nocte. Cumiam omni¬
potens dr̃ eius uenera¬
bilis uiri anastasii
labor es remunerarꝗ
decreuiss&: ab alta
rupe uox facta est:
quae producto sonitu
clamar& dicens:
A Mastasi ueni : quo
uocato: Alii quoque
septemfrtres exno¬
Paruo autem momento
eaquae fuerat emissa
uox siluit : & octauũ
fractrẽ uocauit.
quasdum a peste uoces
congregatio audiss&
dubium non fuit quia
eorum qui uocati
fuerant: obitus ad¬
propinquass& : Iuera
paucosigitur dies:
prius uenerandus

Expanded text:
GREGORIUS. Eodem quoque tempore venerandus vir Anastasius, cujus superius memoriam feci , sanctae Romanae Ecclesiae, cui Deo auctore deservio, notarius fuit . Qui soli 181 Deo vacare desiderans, scrinium deseruit, monasterium elegit, atque in eo loco quem praefatus sum, qui Suppentonia vocatur, per annos multos in sanctis actibus vitam duxit, eique monasterio solerti custodia praefuit. Quo videlicet in loco ingens desuper rupes eminet, et profundum subter praecipitium patet. Quadam vero nocte cum jam omnipotens Deus ejusdem venerabilis viri Anastasii labores remunerare decrevisset, ab alta rupe vox facta est, quae producto sonitu clamaret, dicens: Anastasi, veni. Quo vocato alii quoque septem fratres voParvo autem momento ea quae fuerat emissa vox siluit, et octavum fratrem vocavit. Quas dum aperte voces congregatio audisset, dubium non fuit quin eorum qui vocati fuerant obitus appropinquasset. Intra paucos igitur dies primus venerandus
Abbreviated transcription (Latin):
& uidebat: quasi fue¬
rat quae dam rixa:
Et aestimabat tam
breuem per uisionẽ
esse non posse. quẽ
tam in gentem habue¬
rat per opinionem :
Cui ipsum esse dum
apluribus fuiss&
Ego grandem hominẽ
credidi iste autem
de homine nihil hab&:
Quod uirdĩ constan¬
tius audiuit. lampa¬
derquas reficiebat¬
protinus la&us re¬
linquens. concitus
discendit : atq: in eius¬
demrustici amplexũ
ruit: Eumque ex
amore nimio constrin¬
gere coepit brachus
& osculari : magnas¬
que gratias agere.:
quod desetalia iudi¬
casset dicens. Tuso¬
apestos habuisti:
Exquare pensandum
est: Cuius apud se
humilitatis fuit: qui
despicientem serusticũ
amplius amauit
qualis enim quisque
apud selateat : contu¬
melia illata probat
Nam sicut superbi
honorib: sic plerũq¬
que humiles sua
des pectione gratu¬
lantur: Cumq se
& in alienis oculis
uiles aspiciunt. Idcir.¬
co gaudent: quraho e
iudicium confirma¬
ri intellegunt: quod
dese& ipsi apud
sem& ipsos habuerun:

Expanded text:
 videbat, quasi facta fue videbat, quasi facta fuerat quaedam rixa; et aestimabat tam brevem per visionem esse non posse, quem tam ingentem habuerat per opinionem. Cui ipsum esse dum a pluribus fuissetEgo grandem hominem credidi, iste autem de homine nihil habet. Quod ut vir Dei Constantius audivit, lampades quas reficiebaprotinus laetus relinquens, concitus descendit, atque in ejusdem rustici amplexum ruit, eumque ex amore nimio constringere coepit brachiis, et osculari, magnasque gratias agere quod is de se talia judicasset, dicens: Tu sooculos habuisti. Qua ex re pensandum est cujus apud se humilitatis fuerit, qui despicientem se rusticum amplius amavit. Qualis enim quisque apud se lateat, contumelia illata probat. Nam sicut superbi honoribus, sic plerumque humiles sua despectione gratulantur. Cumque se et in alienis oculis viles aspiciunt, idcirco gaudent, quia hoc judicium confirmari intelligunt, quod de se et ipsi apud semetipsos habuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tam ualde .e. que
temptatione sua
intus mentem laces¬
sunt: miraquae
foris fiunt Sed si
huius constantii
uenerabilis unũ
quod fecit audis.
Cuius humilitatis
fuerit: citius agnoscis.
quam facti illius
tale miraculum
dixisti. super .ẽ. ut¬
litate mentis eius
aedifices
uia ualde opinio
sc̃itatis eius excre¬
uerat: multi hunc
exdiuersis prouin¬
ciis anxiae uidere
cupiebant: Quadã
uerodie ex longin¬
quo loco aduiden¬
dum eum. quidam
rusticus uenit
Cadem uero hora
casu contigerat:
ut sc̃suir stans in
ligneis gradibus
reficiendis lampa¬
Erat autem pusillus
ualde: exiliforma
atq: despecta
Cum que is qui ad
uidendum eum
uenerat. quis nam
ess& in quirer&.
aique obnixe p&e¬
ret. ut sibi debuiss&
ostendi: Hii qui illũ
Nouerant monstra¬
uerunt quis ess& :
sed sicut stultȩ men¬
tes homines meritũ
Ex qualitate corpo¬
ris metiuntur:
eum par uulum atq
despectum uidens
ipsum hunc esse.
Coepit omnino Non
credere Inmente
& enimrustica Inter
hoc quod audierat

Expanded text:
tum valde est quod tentatione sua intus mentem lacessunt mira quae foris fiunt. Sed si hujus Constantii venerabilis unum quod fecit audis, cujus humilitatis fuerit, citius agnosces. quam facti illius tale miraculum dixisti, superest etlitate mentis ejus aedifices. valde opinio sanctitatis ejus excreverat, multi hunc ex diversis provinciis anxie videre sitiebant. Quadam vero die ex longinquo loco ad videndum eum quidam rusticus venit. Eadem vero hora casu contigerat, ut sanctus vir stans in ligneis gradibus, reficiendis deserErat autem pusillus valde, exili forma atque despecta. Cumque is qui ad videndum eum venerat quisnam esset inquireret, atque obnixe peteret ut sibi debuisset ostendi, hi qui illum noverant monstrarunt quis esset. Sed sicut stultae mentis homines merita ex qualitate corporis metiuntur, eum parvulum atque despectum videns, ipsum hunc esse coepit omnino non credere. In mente etenim rustica inter hoc quod audierat