comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ceris officialib dcernendũ. Uerũ hoc ex habundanti.nã formã istã iã
olĩ ate positã recordam᷑. Qͥd tuo digniꝰ apłatus qͥd salubriꝰ ad conscienti¬
s incalce aliqͣ uelĩ ł añdicta. qͣsi epilogando repͤte. ł addẽ p̾termissa.
onsides aute oĩa sc̃am romanã eccłã. cui do auctore p̾eseccłiar̾ matrẽ¬
⁊ participẽ timentiũ eũ. Decetero oport̾e te eẽ consida formã iusticie. scĩmo¬

Expanded text:
teris officialibus decernendum. Verum hoc ex abundanti: nam formam istam jam olim a te positam recordamur. Quid tuo dignius apostolatu? quid salubrius ad conscientised in calce aliqua velim vel ante dicta quasi epilogando repetere, vel addere praetermissa. Consideres ante omnia sanctam Romanam Ecclesiam, cui Deo auctore praees, Ecclesiarum maet participem timentium eum. De caetero oportere te esse considera formam justitiae, sanctimo
Abbreviated transcription (Latin):
massa. Ar̾gentũ reputatũ ẽ fenũ. sũmarii ñ leuatis sarcinis honusti nichi¬
lominꝰ repatriant ł inuii. Noua res. Qͥndo hactenꝰ aur̃ roma refudit : Et nc̃
alter indignꝰ credo cui gr̾a reddet̾. audiu̾̃. Cũ qͣli ueste intrasti. cũ tali egre
nia tua tec̾ sit in ꝑdit̾onẽ : Hisi qd iilla plꝰ teli. ĩ ista .ͥ plꝰ modest̾e sonuit. qͥd ile
detͣnsmarinis partib. pene asinib t̾re. t̾ra ⁊ mari currens ꝓ ep̾atu suis ⁊ alienis¬

Expanded text:
tio, non massa. Argentum reputatum est fenum: summarii non levatis sarcinis, onusti nihitio, non massa. Argentum reputatum est fenum: summarii non levatis sarcinis, onusti nihilominus repatriant vel inviti. Nova res. Quando hactenus aurum Roma refudit  al. refita est; alter, indignus credo cui gratia redderetur, audivit: Cum quali veste intrasti, cum tali egrednia tua tecum sit in perditionem? Nisi quod in illa plus zeli, in ista plus modestiae sonuit. Quid ille de
Abbreviated transcription (Latin):
sine łarit᷑. Io qͥd ÷ Eģet dico ł cõsidatione. Nũ qͥd ut de subditis crescas:  Neqͥq s ut
⁊ qͥb beneficiũ mendicas : Audi dñm. Q potestatẽ habent sr̃ cos benefici uocan¬
t. At istuo de his ꝯͥforis st̃. Qd adnos : lu id m̃dacit᷑ diceris. si ñ tã beneficꝰ ẽẽ:
ditoꝵ s q̾stũ ꝓpͥũ. In sũmo p̃sertĩ ou̾m. nicħ turpiꝰ. Qm pulchre magist̾ gc̃¬
tiũ: parentes filiis. non filios debere censuit thesaurizare parentib. Nonme¬
dioeris głe uox illa idẽtio ipsius. ñ reqͥro datũ s fructũ. At iã transeamꝰ y hinc
neqͥs mora in his mea auaritie inte notã interp̾tet᷑. Que ꝙͣ longe ate siti
bro suꝑiori testatꝰ sũ sciens quanta. ⁊ inquanta tua necessitate respueris. Adte
ꝓiñ scripserĩ ista. ñ ꝓpt̾ te. Hẽpe qđ tͥ scribit᷑. soli ꝓdẽẽ. ñ decet. hic locus auari¬

Expanded text:
singulariter. Ad quid? eget, tibi dico, consideratione. Numquid ut de subditis crescas? Nequaquam, sed ut singulariter. Ad quid? eget, tibi dico, consideratione. Numquid ut de subditis crescas? Nequaquam, sed ut a quibus beneficium mendicas? Audi Dominum: Qui potestatem habent super eos, benefici vocantur . At istud de his qui foris sunt. Quid ad nos? Tu idtum proprium. In summo praesertim omnium nihil turpius. Tum pulchre Magister Gentium parentes filiis, non filios debere censuit thesaurizare parentibus . Non mediocris gloriae vox illa identidem ipsius: Non requiro datum, sed fructum . At jam transeamus et hinc, ne quis moram in his meam, avaritiae in te notam interpretetur: quae quam longe a te sit, libro superiori testatus sum , sciens quanta, et in quanta tua necessitate respueris. Ad te proinde scripserim ista, non propter te. Nempe quod tibi scribitur, soli prodesse non decet. Hic locus avari
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd s uelitꝰ qͦd relus ur̃ assidue pene uindicat illũ. istã dissimulat. uis ꝑfectiꝰ co¬
hercẽ conte̾ptũ : Cura iipso ut̾o pessime matris.: p̃focari germ̃ neq̃m. qd ita fi¬
et si usurpatio digna a ĩadu̾sione multet᷑. Tolle usurpationẽ. ⁊ contẽptꝰ excusaton
n bab. Porto ĩ ercusabilitas ausũ exploret. Hon sit ꝓiñ usurpator ⁊ ꝯtẽptor nurꝰ
eris ielut ad modũ ntꝰ Benefacis. qđ appellat̾onui negato suffiagio imino suffugio
multa remutis negotia ad cognoscentes.ł qͥ no̾c̾e citiꝰ possint. Ubi eniꝰ contior ac fa¬
eilior notio. ibi decisio tutior. expeditiorq eẽ. pot̾.ꝙ plenũ gr̃e. qͦd multoꝵ qͦq¬
ꝑiñ ⁊ laborib parcis ⁊ sũptib. At qͥb sic credas. id tͥ omĩ modis attendendũ. sõ¬
t̾ã multa de eod utilit̾ addere his: s memor ꝓpositi meiꝰ content᷑ int̾im ocasio¬
nẽ dedisse. adalia tͣnseo. E pͥmũ qđ occurrit minime tͣnseundũ reor p̾esa¬

Expanded text:
icat illum, istam dissimulat. Vis perfectius coercere contemptum? Cura in ipso utero pessimae matris praefocari germen nequam. Quod ita fiet, si usurpatio digna animadversione mulctetur. Tolle usurpationem, et contemptus excusationem non habet. Porro inexcusabilitas ausum explodet. Non sit proinde usurpator, et contemptor nullus erit, aut admodum rarus. Bene facis tu, quod appellationum negato suffragio, imo suffugio, multa remittis negotia ad cognoscentes, vel qui noscere citius possunt. Ubi enim certior ac facilior notio, ibi decisio tutior expeditiorque esse potest. Quam  laboribus parcis, et sumptibus! At quibus sic credas, id tibi omnimodis attendendum. Poteram multa de eodem utiliter addere his: sed memor propositi mei, contentus interim occasionem dedisse, ad alia transeo. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
ser ĩ manꝰ alienas. ꝑeͥ ꝙͣ dare potentiores. Bene fecisti. tuas inutͦq seruans innori¬
as. nec impon̾e scł ambitioso. nec sub pon̾ẽ inͥqͦ ma̾mone acqͥescens. Ñ sic pͥauꝑe e
p̃o continuistĩdans qđ daret. ne ĩmunificus notaret᷑. Accepit clã. qđ palã dedit.
Sic de tuo sacculo consultũ ÷ u̾ecundie uiri. Sic qͦq curie morẽ gerens. tuo benefici
inuidiã declinauit eoꝵ qͥ di. igt̾ ⁊ rau̾a. Non potes absconde.& factũ nouimꝰ.x.
ꝑsonã. Audire gͣuat : Et eꝯ eolibentiꝰ p̾dico. qͦ tu id molestiꝰ audis. Si tͥ sic expedit.

Expanded text:
 dare potentiores  al. promptiores. Bene fecisti, tuas in utroque servans innoxias, nec imponere scilicet ambitioso, nec supponere iniquo mammonae acquiescens. Non sic a paupere episcopo continuisti, dans quod daret, ne immunificus notaretur: accepit clam, quod palam dedit. Sic de tuo sacculo consultum est verecundiae viri, sic quoque curiae morem gerens, tuo beneficio invidiam declinavit eorum qui diligunt munera. Non potes abscondere: et factum novimus, et personam. Audire gravat? Et ego eo libentius praedico, quo tu id molestius audis: si tibi sic expedit,
Abbreviated transcription (Latin):
illoꝵ tͥ tꝑ̃m beatitudo uidet᷑. cũ te qͣꝗͣ u̾sũ ꝓcedens stipatũ uides tã ĩdito
Osi uidẽ inuita m̾a eccłã dei. talib ĩnirã colũpuis. Osi dñi mei sponsã cern̾e
cante cõmissã fid̾i. tante creditã puritati. Qͥd me beatiꝰ. qͥdue securiꝰ. cũ eiꝰ¬
modi cca me uite mee ⁊ custodes spectarẽ simul.⁊ testes : Qͥb oĩa mea se¬
cure secreta cõmuterẽ. cõmunicarẽ ꝯsilia. qͥb me totũ refunde̾. tanꝙͣ alt̾i

Expanded text:
i temporum beatitudo videretur, cum te quaquaversum procedens, stipatum videres tam inclyto uit, in vita mea ecclesiam dei talibus innixam columpnis! O si domini mei sponsam cernerem tante commissam fidei, tante creditam puritati. Quid me beacius, quid me securius, cum eiusmodi circa me vite mee et custodes spectarem simul et testes? Quibus omnia mea secreta committerem, communicarem consilia; quibus me totum re
Abbreviated transcription (Latin):
ctoritatẽ facultatẽq alios subũtendi. N omĩno ⁊ ib hoc ĩsipientiũ gn̾e pei¬
simo tͥ dissimulandũ. dico aũ hereticos scismaticosq nã hii st̃ subu̾si ⁊ sub¬
dioꝰ aut corrigendi ne ꝑeant: aut ne ꝑimant: ohercendi. fstode iudeis¬
ũ p̃ire oportet. S de ipsis gentib qͥd respondeas ÷ Inmo qͥd cua consida¬
uerbũ suspent̾e fidei. donec ĩfidelitas durat: qͥ rõne ꝓutamꝰ substitit᷑: ue¬
locit᷑ currens sermo : qͥs pͥmꝰ inhibuit hunc salucarẽ cursũ ÷ .&. ilis aus¬
sa forte quã nescimꝰ aut necessitas: potuit obstitisse. Nobis quȩ dissimedlar¬
neceẽ ẽ. Ex pectamꝰ: ineas ĩcidat fides: cui credere casu contigit e qͣ mͦ ered̾ut
sine p̃dicante : Petrus ad corneliũ philippus ad eͥnuchũ missi st̃. Et si exẽ¬
plũ recentiꝰ querimꝰ. augustinꝰ abeato gregorio destinatꝰ ẽ. formã fidei tra¬
rectis. Et itẽ de heresi que clã pene ubiq serꝑit. dpud aliqͦs seuit palã.

Expanded text:
encium genere pessimo tibi dissimilandum. Dico autem hereticos scismaticosque. Nam hii sunt subversi et subudio tuo aut corrigendi, ne pereant, aut ne perimant, cohercendi. Hec Beum praeire oportet. Sed de ipsis gentibus quid respondes? Imo quid tua consideraverbum suspendere fidei, donec infidelitas durat? Qua ratione, putamus, substitit velociter currens sermo? quis primus inhibuit hunc salutarem cursum? Et illis causa forte quam nescimus, aut necessitas potuit obstitisse. 4. Nobis quae dissimulannecesse est. Exspectamus ut in eas incidat fides? Cui credere casu contigit? Quomodo credent sine praedicante? Petrus ad Cornelium, Philippus ad eunuchum missi sunt , et, si exemplum recentius quaeremus, Augustinus a beato Gregorio destinatus, formam fidei trarectis. Et item de haeresi, quae clam pene ubique serpit; apud aliquos saevit palam.
Abbreviated transcription (Latin):
surpari. Pam qd ad cõsidationis aitinet fructũ .iiiͦiͬ. ut occurrt̃ tͥ consi¬
danda reor. te. q̃ subte. q̃ circa te.que supͣ te st̃. Ate tua consid̾atio incho¬
et. ne frustra extendaris ĩ alia. te neglecto. Quid tͥ ꝓdest̾. si uniu̾sũ mundi
lucreris. te unũ ꝑdens: Et si sapiens sis. de ẽ. tͥ adsapientiã. si tͥ ñ fueris.
Quantũ uͦ : ut qͥd ego senserĩ totũ. Nou̾is licet omĩa mist̾ia. nou̾is lata t̾re. a¬
ta celi. ꝓfunda maris. si te nescieris. eris similis edificanti sine fundam̃to.
ruinã. ñ structurã faciens. Qcqͥd extruxeris extra te: erit instar congesti
pulueris uentis obnoxiũ. Non gͥ sapiens. qͥ sͥ ñ ẽ.Sapiens. s sapiens erit. &
bibet defonte putei sui pͥmꝰ ipse. Ate ꝓmñ incipiat tua consid̾atio. ñ solũ¬

Expanded text:
. Jam quod ad considerationis attinet fructum, quatuor, ut occurrunt, tibi consideranda reor: te, quae sub te, quae circa te, quae supra te sunt. A te tua consideratio inchoet, ne frustra extendaris in alia, te neglecto. Quid tibi prodest si universum mundum lucreris, te unum perdens? Etsi sapiens sis, deest tibi ad sapientiam, si tibi non fueris. Quantum vero? Ut quidem senserim ego, totum. Noveris licet omnia mysteria, noveris lata terrae, alta coeli, profunda maris; si te nescieris, eris similis aedificanti sine fundamento, ruinam, non structuram faciens. Quidquid exstruxeris extra te, erit instar congesti pulveris, ventis obnoxium. Non ergo sapiens, qui sibi non est. Sapiens sibi sapiens erit: et bibet de 418 fonte putei sui primus ipse. A te proinde incipiat tua consideratio; non solu
Abbreviated transcription (Latin):
torib tuis. mmo irrisorib aurẽ libent᷑ accomodes. Qui cũ te adulatio¬
nib fouerint. & qͦda mͦ m̃tis ĩpotẽ effecerint. si subito respexeris. aut
ciconioꝵ colla curuari pꝰte deprehendis. aut maini auricłas asii agi¬
tari. ant estuantẽ canis lingnã ꝓtendi. Iulli detrahas. nec ido te scm̃
putes. si ceteros laceres. Lestudineo grimmꝰ gradu ad loquendũ ince¬
discipłos ad audiendũ signo ꝓuocans. Iunc nugas meras funde. & adu̾sũ singło
declamare. Creticũ diteres. eẽ. longinũ. censorinũq romane facundie notare
quẽ uellet. & desenatu doctorẽ exclude. Iic bñ numatꝰ. plus placet inpͣndiis.

Expanded text:
toribus tuis, imo irrisoribus aurem ne libenter accommodes; qui cum te adulatiotoribus tuis, imo irrisoribus aurem ne libenter accommodes; qui cum te adulationibus foverint, et quodammodo impotem mentis effecerint, si subito respexeris, aut ciconiasini aut aestuantem canis protendi linguam. nulli detrahas nec in eo te sanctum putes, si ceteros laceres. hoc signo ad audiendum discipulos provocans. Tum nugas meras fundere, et adversum singulos declamare: criticum diceres esse Longinum, Censoremque Romanae facundiae, notare quem vellet, et de Senatu doctorum excludere. Hic bene nummatus, plus placebat in prandiis.
Abbreviated transcription (Latin):
lassus ad stratũ uenias. ambulansq dormites. sommo ñdũ expleto. sing̾e
cõpellaris. Dicas palmuĩ mordine tuo in quo ñ dulcedo uocis queritũr.¬
sterũ timeas ut dum̃. diligas ut parentẽ. credas tͥ salutare quicqͥd ille pceꝑit.
uec demaioris sententia iudices. cuiꝰ officiũ ẽ. obedire & implere que nissa
st̃: dicente monse. dudi isrł. & tace. Tantis negotiis occupatus milł uacabis
cogitationib. Et dũ abalio tͣnsis ad alud. opꝰꝙ snccedit oꝑi: illud solũ mente
retinebis. q agere cõpelleris. Uidi gͦ quosdã. qͥ postꝙ̃ remuintiauere sdo. ue
stim̃tis tm̃ & uerb̾ ñ reb: nicħ depstina conueriatione mutart. Res fami¬
liaris magis aucta. quã mimita. eadẽ ministeria seriniloꝵ. idẽ apparatus
fercłis similes ꝓcedt̃ ad publicũ. ut caninã exerceant facundia. Alii sublatis
trutinant. ut si p̃conẽ addideris: putes iced̾e p̃fecturã. Cane necito ꝓsiliaᷤᷤ

Expanded text:
lassus ad stratum uenias ambulansque dormites, necdum expleto somno surgere conpellaris, dicas psalmum in ordine tuo — in quo non dulcedo uocis sesterii timeas ut dominum, diligas ut parentem, credas tibi salutare, quidquid ille praeceperit, nec de maioris sententia iudices, cuius officii est oboedire et inplere, quae iussa sunt, dicente Moyse: audi, Israhel, et tace. tantis negotiis occupatus nullis uacabis cogitationibus et, dum ab alio transis ad aliud opusque succedit operi, illud solum mente retinebis, quod agere conpelleris. Uidi ego quosdam, qui, postquam renuntiauere saesione, non rebus — nihil de pristina conuersatione mutarunt. res familiaris magis aucta quam inminuta est; eadem ministeria seruulorum, idem apparatus ferculis similes procedunt ad publicum, ut caninam exerceant facundiam. alii sublatis entia uerba trutinantur, ut, si praeconem addideris, putes incedere praefecturam. sunt, qui
Abbreviated transcription (Latin):
hon faerĩo eẽ psuasũ ÷ͥ ñ ambigo  S ate int cosicsandũ. qua asietua
qͥlis fueris ad uemoriã reuocandũ. Conferenda postĩora pͥeribi. ꝙfece¬
nis ue erutute. usap̾ia. inintellectu. ĩ suaintate inoꝵ. an abhis forte qe
ibsien defeceris. Patientior sis an ĩ patientior solito. iracdiorlenlorneꝰ
p̃solentoo:i an bumdior asfabilior. an austior. ex oribilior an disficilioi
puosillior anito. an magnammior. seriꝰ magis. in pluscłm. hissolutus. ti¬
monacion an forte fidentior quã oportet. ꝙͣ latꝰ tͥ patet cãpus: ĩ hoc qͣne
serisitardi. Memoro ego pruica ueluti q̃dã seminaria ꝓferens. ñ tam̃ ipse
serens. so d ans sem̃ serenti. Oportet in notescit tͥ relus tuus. clem̃tia auie¬

Expanded text:
o esse, persuasum tibi non ambigo. Sane inter considerandum qualis sis, etiam qualis fueris ad memoriam revocandum. Conferenda posteriora prioribus. Profecerisne in virtute, in sapientia, in intellectu, in suavitate morum; an ab his forte quod absit! defeceris. Patientior sis, an impatientior solito, iracundior leniorne, insolentior an humilior, affabilior an austerior, exorabilior an difficilior, pusillior animo an magnanimior, serius magis an plusculum dissolutus, timoratior an forte fidentior quam oportet. Quam latus tibi patet campus in hoc genere considerandi! Memoro ego pauca, veluti quaedam seminaria proferens; non tamen ipse serens, sed dans semen serenti. Oportet innotescat tibi zelus tuus, clementia
Abbreviated transcription (Latin):
scdis reb. alt̾ ex parte. alt̾ ex toto desipuit. Magnꝰ qͥ incidit in adu̾sa. ñ
ercidit uł par̾ asapĩa. nec minor. cui p̾sens felicitas: si arrisit: ñ irrisit
uãꝙͣ faciliꝰ inuem̾is: ꝯͥ sapĩã retinuert᷑ congraria s fortuna. ꝙͣ qͥ ꝓpitia ñ ꝑ

Expanded text:
secundis rebus alter ex parte, alter ex toto desipuit. Magnus qui incidens in adversa, non secundis rebus alter ex parte, alter ex toto desipuit. Magnus qui incidens in adversa, non excidit vel parum a sapientia: nec minor cui praesens felicitas si arrisit, non irrisit. Quanquam facilius inveneris qui sapientiam retinuerunt, contraria sibi fortuna, quam qui propitia non
Abbreviated transcription (Latin):
eauꝰ si ordinent au ea t̾minos occupare. Porro caliginis due st̃
cau¬
se. ira ⁊ molior affectũs is iuditĩ¬
censurã eneruat: illa p̾cipitat. qͦmͦ enĩ ab altero ñ ꝑielitet᷑. aut pietas clem̃tie.
aut reli reccitudo : lurbatꝰ p̾ira ocłs. clement̃ nil ĩtuet᷑: suffusus flipa quadã
⁊ muliebri mollicieꝰ. aĩ rectũ ñ uidet. Hon eris in nocens. si aut punas eũ cu¬
iforte parcendũ eet̃. aut parcas ei qͥ fuerat pumeno:  Iymoylanopis:¬
qͦ qualẽ te inuen̾is. nolo dissimules. Si constantẽ ĩ tuis. condolentẽ ĩ alie¬
nis: gaude. Recti cordis hoc. E regione ꝑu̾sissimi. si cũ inpͥis dep̾hendaris
fortassẽ ĩpatiens. minime tñ in alienis cõpatiens sentiaris. qͥd ĩꝓsꝑis. nich
titerit. qͥ ñ uł modice ĩpsꝑitate animũ relaxarit: a sui custodia ⁊ discipli¬
na. Quando hec ĩ cautis ñ fuit ad disciplinã. qđ ignis ad cerã. qł solis ni

Expanded text:
aeripere loca, terminos occupare. Porro caliginis duae sunt causae, ira et mollior affectus. Is judicicensuram enervat, illa praecipitat. Quomodo ab altero non periclitetur, aut pietas clementiae, aut zeli rectitudo? Turbatus prae ira oculus clementer nil intuetur; suffusus fluxa quadam et muliebri mollitie animi rectum non videt. Non eris innocens, si aut punias eum cui forte parcendum esset, aut parcas ei qui fuerat puniendusque qualem te inveneris nolo dissimules. Si constantem in tuis, condolentem in alienis gaude. Recti cordis hoc; e regione perversissimi, si cum in propriis deprehendaris fortasse impatiens, minime tamen in alienis compatiens sentiaris. Quid in prosperis?stiterit, qui non vel modice in prosperitate animum relaxaverit a sui custodia et disciplina. 425 Quando haec incautis non fuit ad disciplinam, quod ignis ad ceram, quod solis r
Abbreviated transcription (Latin):
agã : Nec fortitudo lapidũ. fortitudo mea: nec caro mea enea est. Ma¬
gna uircus patience. s ñ hano tͥ ad ista optauerĩ. Interdũ in pati¬
entẽ et̃: ꝓbabilius. Iu ne approbes illoꝵ patientiã. quib paulus di¬
cebat: libenter suffertis isipientis. cũ sitis ipsi sapienter : hisi fallor
netis enĩ in quid siqͥs inseruitutẽ redigit. Non bona patientia: cũ posuis
cẽ liber. seruũ ee ꝑmitt̾e sieri. Holo dissimules seruitutẽ: in quã certe
indies dũ nescis redigeris. hebetati cordis indiciũ est : ꝓp̾ã ñsentire con¬
cinuã uerationẽ. Ueratio dat intellectũ auditui: ait quidã. Uerũ est :s¬

Expanded text:
apidum al. laterum fortitudo mea, nec caro mea aenea est . Magna virtus patientiae: sed non hanc tibi ad ista optaverim. Interdum impatibabilius. Tune approbes illorum patientiam, quibus Paulus dicebat: Libenter suffertis insipientes, cum sitis ipsi sapientes? Ni fallor, netis enim, inquit, si quis vos in servitutem redigit . Non bona patientia, cum possis esse liber, servam te permittere fieri. Nolo dissimules servitutem, in quam certe in dies, dum nescis, redigeris. Hebetati cordis indicium est, propriam non sentire continuam vexationem. Vexatio dat intellectum auditui, ait quida
Abbreviated transcription (Latin):
ñ tu de illis es. qͥ dignitates uirtutes putant. Libi ante ex ꝑta uirtus. quã
dignitas fuit. Augustis relinquito illã sententiã. aliisq qͥ diuis coli hono¬
rib ñ timuert. uerbi grã. nabugodonosor. Alexandro. antiocho. herodi
Tore considã ñ cũsumatione sũmũ te dici. s cõꝑatione. Nec me putes. pati¬
onẽ dicers pnerutoꝵ sed mr iisterioꝵ. Sie te existimet homo ut minutipn

Expanded text:
Non tu de illis es qui dignitates virtutes putant. Tibi ante experta virtus, quam Non tu de illis es qui dignitates virtutes putant. Tibi ante experta virtus, quam dignitas fuit. Augustis relinquito illam sententiam, aliisque, qui divinis  al. divis coli honoribus non timuerunt: verbi gratia. Nabuchodonosor, Alexandro, Antiocho, Herodi. Tu vero considera non consummatione summum te dici, sed comparatione. Nec me putes comparationem dicere merit
Abbreviated transcription (Latin):
lio sedens. Et nc̃ audi canticũ meũ. ininꝰ suaue. s salutare. Monstruosa res:
gradus sũmꝰ. ⁊ animꝰ infimꝰ. sedes pͥma. ⁊ uita ima. lingua magniloca: ꝙ.
manꝰ ociosa. sermo multus. ⁊ fructus nullus. uultꝰ grauis. ⁊ actꝰ leuis. ingens
auctoritas. ⁊ nutans stabilitas. Ad moui specłũ. sedisᷤse ĩ eo uultꝰ agnoscat.
tu tuũ gaude dissimilẽ inueniri. Inspice tam̃ ⁊tu. ne forte ⁊ si sit uñ
tior inbonis ambulas: si & mala ñ lateant. Quãobrẽ ut dixi nou̾is te. ut
inter angustias q̃ ñ dest̾. fruaris ꝯscientie bono. magis aũ ut scias qͥd desit
tͥ. Nã cui ñ desit: Omĩa illi dest̾: qͥ nil sibi de eẽ putat. Qͥd si sũmꝰ pontifex
sis: Nũqͥd qͥa sũmꝰ pontifex. ideo sũmꝰ : Infimũ noris eẽ.si sũmũ putas.
Quis sũmus: Cui addi non possit. Grauit̾ erras. si te illũ existimes. Absit.

Expanded text:
lio sedens. Et nunc audi canticum meum, et quidem minus suave, sed salutare. Monstruosa res lio sedens. Et nunc audi canticum meum, et quidem minus suave, sed salutare. Monstruosa res gradus summus, et animus infimus: sedes prima, et vita ima; lingua magniloqua, et manus otiosa; sermo multus, et fructus nullus; vultus gravis, et actus levis; ingens auctoritas, et nutans stabilitas. Admovi speculum: foedus se in eo vultus agnoscat: tu tuum gaude dissimilem inveniri. Inspice tamen et tu, ne forte, etsi sit unde tior in bonis ambulas, si et mala non lateant. Quamobrem, ut dixi, noveris te, ut inter angustias quae non desunt, fruaris conscientiae bono; magis autem ut scias quid desit tibi. Nam cui non desit? Omnia illi desunt, qui nihil sibi desse putat. Quid si summus Pontifex sis? Numquid quia summus Pontifex, ideo summus? Infimum noris esse, si summum putas. Quis summus? Cui addi non possit. Graviter erras, si te illum existimes. Absit.
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ portas. Que enĩ utucũ ȩque pot̾it demonũ debellare suꝑbiã. tiranni¬
dẽ hominũ : secerũ cũ omi indifferent̾ ꝑsone. hec sit q̃dã turris fortitu¬
dinis afacie inimici nescio qͦ pacto tamꝰ: uis eiꝰ maior ĩ maiorib. ⁊ ĩclario¬
ribs el arior cõpbat̾ Nulla splendidior gẽma. inõi pcipue ornatu sũmi poriti¬
fiais. ꝙ enĩ celsior cet̾is. eo humilitate apparet illustrior nse ipso
uguaꝵ forsitan. qđ ñ satis pͥmis explicitis partib. in scctas nescio
Nͥmͦ stilus excurrerit. descbere inchoans qualẽ te oporteat ẽẽ. cũ necdũ
qͥs sis: plemꝰ exp̃ssisset. Credo erubescens in sũmo positũ apice uidi hominẽ
nudũ festmauit induere insignib suis. Absq his nẽpe. eo deformior: q illu¬
strior pares. Nunqͥd pͭ abscondici uitatis supͣ montẽ posite de solatio. aut
lat̾e̾ fumꝰ lucerne extincte suꝑ candelabrũ : Simia intecto. rex fatuus in so¬

Expanded text:
 tyrannidem hominum? Caeterum cum omni indifferenter personae haec sit quaedam turris fortitudinis a facie inimici; nescio quo pacto tamen vis ejus major in majoribus, et in clarioribus clarior comprobatur. Nulla splendidior gemma, in omni praecipue ornatu summi Pontificis. Quo enim celsior caeteris, eo humilitate apparet illustrior et se ipsoguar forsitan, quod non satis primis explicitis partibus, in secundas nescio quomodo stilus excurrerit, describere inchoans qualem te oporteat esse, cum necdum, quis sis, plenius expressisset. Credo erubescens in summo positum apice videri hominem nudum, festinavit induere insignibus suis. Absque his nempe eo deformior, quo illustrior pares. Nunquid potest abscondi civitatis supra montem positae desolatio, aut latere fumus lucernae exstinctae super candelabrum? Simia in tecto, rex fatuus in so
Abbreviated transcription (Latin):
ponrifer. Iu pͥnȩiceps ep̃oꝵ. tu heres apłoꝵ. iu pͥmatu. abel. gubernatu. nos.
patrias.huatiu abrahã ordine melchi sede .h. dignitate: aaron. Auctoritatee
mouses. iudicatu samuel. potestate petrus. unctione ap̃c. iuescui caues
candide sti oues credite st̃. St̃ qͥt ⁊ alii celi ianitores:⁊ greoũ pastores. s tu
salito losiis. quanto ⁊ differentiꝰ utr̃q p̃citeris nom̃ hereditasti. habent n¬
disibĩ assignatos greges sinoli singłos tibi uniusi crediti. uniunꝰ. hec m

Expanded text:
pontifex, princeps episcoporum, heres apostolorum primatu Abel, gubernatu Noe, patriarchatu Abraham, ordine Melchesidech, dignitate Aaron, auctoritate Moyses, iudicatu Samuel, potestate Petrus, unctione Christuseli janitores, et gregum pastores: sed tu tanto gloriosius, quanto et differentius utrumque prae caeteris nomen haereditasti. Habent illi sibi assignatos greges, singuli singulos: tibi universi crediti, uni unus. Nec
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ intuens ñ equitatẽ: quãquã non sit pret̾ equũ. gedere necessitati.
H a si liceret quod deceret : absolute ꝑ ominia & in onũb p̃ferendã. & ur
solã uł marime colendã. eã que ad omĩa ualet id est pietatẽ prorsus
irrefiagabilis iatio monstrat. Quid sit piecas. queris: Uacare consi¬
dexacioni. Dicas sorsitan. in hoc dissentire me abillo. qͥ piecatẽ diffinit cus¬
tũ dei. Hon ẽ ita. Si bene consideris. illiꝰ sensũ meis exp̃sa uerbis: & si
tes beurena quadã p̃sũptione suas facit. pagendo quodãmͦ ꝙ p̃ordinã
maris u uosis aet orib eusarũ.  in magnis quibq negocus. mag

Expanded text:
tatem intuens, non aequitatem: quanquam non sit praeter aequum, necessitati cedere. tatem intuens, non aequitatem: quanquam non sit praeter aequum, necessitati cedere. Nam si liceret quod deceret, absolute per omnia et in omnibus praeferendam, et vel solam, vel maxime colendam eam, quae ad omnia valet, id est pietatem, prorsus irrefragabilis ratio monstrat. Quid sit pietas quaeris? Vacare considerationi. Dicas forsitan in hoc dissentire me ab illo, qui pietatem definit cultum Dei . Non est ita. Si bene consideras, illius sensum meis expressi verbis, etsi tes benigna quadam praesumptione suas facit, praeagendo quodammodo, et praeordaris in ipsis actionibus causarum, et in magnis quibusque negotiis, mag
Abbreviated transcription (Latin):
Que nã tͥ maior uidet᷑ ꝓ dignitas & potestas: dimictendi peccata. an
p̃dia diuidendis S ñ ẽ comꝑatio. habent hec infima & terrena uidi¬
ces suos: reges & principes cerre. ꝗͥd fines alienos inuaditis e Quid fal¬
cẽ ur̃am inalienã messe̾ extenditis : Non quia indigni uos. sed quia ĩ¬
dignũ uobis talib insistere : quippe potioribus occupatis. Deniq uͥ ue¬
mundus : indigni estis qͥ de mimiinis iudicetis: S aliud est incident᷑¬
excurrere iista. causa quidẽ urgente : aliuo ultro in eũbere istis. cã¬
quã magnis. diguisq tali & taluĩ intentione rebus. Itaq hec & innume¬
ra talia dicerẽ. si fortia dicerẽ: si recta. si sincera. Nunc aũ. qm̃ dies inali
sunt : sufficit interim amonicũ eẽ ñ cotũ te nec semꝑ dare actioni. s
considerationi aliqͥd tui. ⁊ cordis. ⁊ cẽꝑis. sequestiare. Hoc aũ dico. necessi¬

Expanded text:
Quaenam tibi major videtur et dignitas, et potestas, dimittendi peccata, an Quaenam tibi major videtur et dignitas, et potestas, dimittendi peccata, an praedia dividendi? Sed non est comparatio. Habent haec infirma et terrena judices suos, reges et principes terrae. Quid fines alienos invaditis? Quid falcem vestram in alienam messem extenditis? Non quia indigni vos, sed quia indignum vobis talibus insistere, quippe potioribus occupatis. Denique ubi nemundus indigni estis qui de minimis judicetis . excurrere in ista, causa quidem urgente, aliud ultro incumbere istis, tanquam magnis dignisque tali et talium intentione rebus. Itaque haec et innumera talia dicerem, si fortia dicerem, si recta, si sincera. Nunc autem quoniam dies mali sunt , sufficit interim admonitum esse, non totum te, nec semper dare actioni: sed considerationi aliquid tui et cordis, et temporis sequestrare. Hoc autem dico necessi
Abbreviated transcription (Latin):
terminoꝵ : aut distributor t̾rarũ. Scetisse deniq lego apłos iudicandos:
sedisse iudicantes ñ lego. Erit illud ñ fuit. Itane inminucor ẽ digntatis
seruus. si ñ uult ẽe̾ maior dño suo: aut discipłs. si ñ uult ec̃. maior eo
qͥ se misit. aut filiꝰ. si ñ cransoredit᷑ terminos qͦs posuert̃ patres sin÷
Quis me constituit iudicẽ ait ille magister & dñs: nerit ĩ iuiria seruo dis
cipłoq nͥ iudicet uniu̾sos: Michi tam̃ non uidet̾ bonus estimator rer̾.
qͥ indignũ putat apłis seu apłicis uiris. ñ iudicare de talib: qͥb datũ
÷ iudiciũ inmaiora. Quid n contẽpnant iudicare de t̾renis possessiuncu¬
us bominũ. qͥ incelestib & angłos iudicabunt: Ergo in criminib. ñ in
regni celoꝵ puaricatores utiq exclusuri: ñ possessores. Ut sciatis ait.
quia filius hominis pocestatẽ habet int̾ra diict̾e peccata: & cetera.

Expanded text:
terminorum, aut distributor terrarum. Stetisse denique 412 lego Apostolos judicandos , terminorum, aut distributor terrarum. Stetisse denique 412 lego Apostolos judicandos , sedisse judicantes non lego. Erit illud, non fuit. Itane imminutor est dignitatis servus, si non vult esse major domino suo: aut discipulus, si non vult esse major eo qui se misit: aut filius, si non transgreditur terminos, quos posuerunt patres sui? Quis me constituit judicem? ait ille Domicipuloque, nisi judicet universos? Mihi tamen non videtur bonus aestimator rerum, qui indignum putat Apostolis seu apostolicis viris non judicare de talibus, quibus datum est judicium in majora. Quidni contemnant judicare de terrenis possessiunculis hominum, qui in coelestibus et angelos judicabunt? Ergo in criminibus, non iregni coelorum, praevaricatores utique exclusuri, non possessores. Ut sciatis, ait, quia Filius hominis habet potestatem in terra dimittendi peccata , etc.
Abbreviated transcription (Latin):
temeritate piclitari. Et fortassis. ñ secus moneri oportuit sapiente᷑:
ut sit qđ scriptũ est. De occasione sapienti: ⁊ sapientior erit. Audi tam̃¬
apłim. qͥd de huiꝰ modi sentiat. Sic ñ ẽ sapiens int̾uos ait ille. qͥ iudicet
lioues qui sunt in ecłia: illos constituite ad iudiciũ. Itaq scđm apłm.¬
gasns selarib. Eod aũ parco tͥ. Non enĩ fortia loquor: sed possibilia. Fu¬
casne hec tẽꝑa sustinerent. si hominib licigantib pro t̾rena heredita¬
te. s. fugitantib abste iudiciũ. uoce dnĩ tui responderes.o homines. qͥs
me consticunt audicẽ suꝑuos: Inquale mex iudiciũ tu uenires: Qd di¬
cit homo. rusfticamis es impitius. ignorans pͥmatũ su aui . in honorans
sũmã ⁊ p̃ excelsã sedẽ. derogans apłide dignitati : Et tam̃ nĩ monstrbt᷑ puto ͥ
hoc dic̾ent. uͥ aliquando quispiã apłoꝵ iuder sedit hominũ. aut diuiso

Expanded text:
temeritate periclitari. Et fortassis non secus moneri sapientem oportuit, temeritate periclitari. Et fortassis non secus moneri sapientem oportuit, ut sit quod scriptum est: Da occasionem sapienti, et sapientior erit . CAPliores qui sunt in Ecclesia, illos constituite ad judicandum . Itaque secundumgotiis saecularibus . Ego autem parco tibi. Non enim fortia loquor sed possibilia. Putasne haec tempora sustinerent, si hominibus ligantibus pro terrena haereditate, et flagitantibus abs te judicium, voce Domini tui responderes: O homines, quis me constituit judicem super vos ? In quale tu judicium mox venires? Quid dicit homo rusticanus et imperitus, ignorans primatum suum, inhonorans summam et praecelsam sedem, derogans apostolicae dignitati? Et tamen non monstrabunt, puto, qui hoc dicerent, ubi aliquando quispiam Apostolorum judex sederit hominum, aut divisor
Abbreviated transcription (Latin):
seorsũ sitiens stabis. Si maledietus qͥ partẽ suã facit deteriorẽ: qͥd illo nĩee¬
I se penitus reddidit exꝑtẽ ÷ Sane diriuent᷑ aque cue ĩplateas: hoĩes
⁊ ium̾̃ta & pecora bibant ereis. quin ⁊camelis pueri habiae potũ tri¬
bias: s int̾ cet̾os bibe tu defonte pucei tui. Alienꝰ inquid: ñ bibat ereo.
N unqͥo cu alienus : sui ñ alienus. si tͥ es : deniq qͥ sibi nequa. cui bonus
Mem̃to ꝓiñ. ñ dico semꝑ. ñ dico sepe. s uł int̾dũ redde te ipsũ tͥ. Utere
ihac parte. Ergo plusquã oportet ĩquis. Non ĩficior. Quid si ita opor¬
se c̃lia tu ut confido nr̃a ñ eris meticulosa informatione content̾.
s habundabis magis. Sane sic decet. et scilicet habundantiorẽ. quã me
audatiorẽ eẽ: Ego quoq mͥ tutiꝰ iudico: apud maiestatẽ: tuniditate. quã

Expanded text:
seorsum sitiens stabis? Si maledictus qui partem suam facit deteriorem, quid ille quseorsum sitiens stabis? Si maledictus qui partem suam facit deteriorem, quid ille qui se penitus reddit expertem! Sane deriventur aquae tuae in plateas; homines et jumenta et pecora bibant ex eis, quin et camelis pueri Abrahae potum tribuas: sed inter caeteros bibe et tu de fonte putei tui. Alienus, inquit, non bibat ex eo . Nunquid tu alienus? Cui non alienus, si tibi es? Denique qui sibi nequam, cui bonus? Memento proinde, non dico semper, non dico saepe, sed vel interdum reddere te ipsum tibi. Utere in hac parte. Ergo plus quam oportet, inquis. Non inficior. Quid, si ita oportet? Nam tu, ut confido, nostra non eris meticulosa informatione contentus, sed abundabis magis. Sane sic decet, te scilicet abundantiorem, quam me audaciorem esse. Ego quoque mihi tutius judico apud majestatem timiditate, quam
Abbreviated transcription (Latin):
lebosid iuuis ꝓ sapis: cocũdas actioni considerationi nchu: laudo te
in hoc ñ laudo. Puto qd & nemo qͥ asalomone audierit ÷ qui immioratu
actu: ꝑcipiet sapientiã. Certe nec ipsi actioni expedit: considertionoñ p̃¬
ueniri. Si itẽ totus ec̃ uis omĩũ instar illiꝰ qͥ omib: omĩa factus ẽ :iaudo
bumanitatẽ. s si plena sit. Quomͦ aũ plena: te exoluso : Et tu homo es
rgo ut integra sit ⁊ plena humanitas : colligat &̧te intra so:sinus qͥ
omĩs recipit. Alioquin: qͥd tͥ ꝓdest iurta uerbũ dñi si unũsos iucre¬
ris. te unũ ꝑdens: Quã obrẽ cũ om̃s te habeant: esto ꝙ̃ tu exhabentibus
squeqꝰ ñ recipis te & ipse int̾ alsos uice tua : Sapientib & insipientib de¬
bitor es. & soli negas cetͥ. Stultus ꝙ sapiens. seruus ⁊liber. diues & pau¬
ꝑ. uir ufemina. senex eiuuenis cdericꝰ ⁊ laicus iustus & impꝰ onĩs
parit᷑ participant te: om̃s defonte publico bibunt. pectore tuos ꝙ tu

Expanded text:
od vivis et sapis, totum das actioni, considerationi nihil; laudo te? In hoc non laudo. Puto quod et nemo, qui a Salomone audierit: Qui minoratur actu, percipiet sapientiam . Certe nec ipsi actioni expedit consideratione non praeveniri. Si item totus vis esse omnium, instar illius qui omnibus omnia factus est ; laudo humilitatem, sed si plena sit. Quomodo autem plena, te excluso? Et tu homo es. Ergo ut integra sit et plena humanitas, colligat et te intra se sinus qui omnes recipit. Alioquin quid tibi prodest, juxta verbum Domini, si universos lucreris, te unum perdens ? Quam ob rem cum omnes te habeant, esto etiam tu ex habentibus ns ! Usquequo non recipis te et ipse inter alios vice tua? Sapientibus et insipientibus debitor es; et soli negas te tibi? Stultus et sapiens, servus et liber, dives et pauper, vir et femina, senex et juvenis, clericus et laicus, justus et impius. omnes pariter participant te, omnes de fonte publico hibunt pectore tuo; et tu
Abbreviated transcription (Latin):
circuspecto. Si qua ad huc p̃sens considanda ꝑeqͥrit locus. tractabunt᷑ in¬
reu̾tendũ. Quãꝗͣ qđ dixi de qͦ. id mͥ p̃teundũ putẽ. tue potiꝰ relinquendũ ag¬
nitioni. Ilło dicõ ĩ dignũ tͥcitia ꝑfectũ agc̾. detanta assũpto ꝑfectione. qd ni
erubescas minimꝰ ĩueniri in mignis. qͥ te recordaris magñ inmiiiis eititis¬
fectui qđ. Ipsa ad sinoła tua ĩꝑia. iudicia. ĩstituta. hab̾e p̃ocuł: ũ erit ĩutile
ħ te considatioᷤ fac̾ honoris contẽptorẽ: ĩ honore ipso. Atq id magnũ ñ rece¬

Expanded text:
circumspecto. Si qua adhuc praesens consideranda requirit locus, tractabuntur incircumspecto. Si qua adhuc praesens consideranda requirit locus, tractabuntur invertendum. Quanquam quod dixi, de quo, id mihi praetereundum putem, tuae potius relinquendum agnitioni. Illud dico indignum tibi, citra perfectum agere de tanta assumpta perfectione. Quidni erubescas minimus inveniri in magnis, qui te recordaris magnum in minimis exstitisfectui quidem. Ipsam ad singula tua imperia, judicia, instituta, habere prae oculis non erit inutile. Haec te consideratio facit honoris contemptorem in honore ipso. Atque id magnum. Non rece
Abbreviated transcription (Latin):
& retinente Uerbũ tuũ. consid̾atio tua. Que si ꝓcedit. ñ recedat. Sic ꝓgrę¬
diaat᷑. ut ñ egrediat᷑. Sic exeat. ut ñ deserat. In ad qͥsicione salutis. nemo tͥ
germanior unico matris tue. Contra salutẽ ꝓͥã. cogites nicħ. Minꝰ dixi con¬
tra: p̃çer dixisse debuerã. Icqͥd se consid̾ationi offerat. qđ ñ qͦ qͦmͦ adtuã ipsiꝰ
si consicdes. qͥd. qͥs. ⁊ quał sis. Qd. innatura. qͥs inꝑsona. quał. inmorib qͥo:
uerbi grã. hõ. Qs. papa. ł sũmꝰ pontifex. Qual. benignus. mansuet᷑. ł qͥcqͥd
ĩ diffinitione hõĩs: quã dicunt animal rõnale mortale. qͦd diligentiꝰ intu¬
eri. si libet: licet. Hon ẽ qͦd tue ineo aut ꝓfessioni obuiet. aut cugnitati:
ẽ.uͦ. quod saluti afferre queat. Nã consiđanti duo hec simul. rationale.
mortaleq: Nͥ tͥ ex iñ occurrit fructus. ut ⁊ mortale qđ inte ÷. ro̾rale hu¬
miliet. ⁊ rursũ ronale. mortale confortet. qđ neutrũ. neglectui erit hõiꝰ

Expanded text:
inente. Verbum tuum, consideratio tua: quae si procedit, non recedat. Sic progrediatur, ut non egrediatur; sic exeat, ut non deserat. In acquisitione salutis nemo tibi germanior unico matris tuae. Contra salutem propriam cogites nihil. Minus dixi, Contra: Praeter, dixisse debueram. Quidquid se considerationi offerat, quod non quoquo modo ad tuasi consideres quid, quis, et qualis sis. Quid in natura, quis in persona, qualis in moribus. Quid, verbi gratia, homo. Quis, Papa, vel summus Pontifex. Qualis, benignus, mansuetus, vel quidin definitione hominis, quem dicunt animal rationale, mortale: quod diligentius intueri si libet, licet. Non est quod tuae in eo aut professioni obviet, aut dignitati: est vero quod saluti afferre queat. Nam consideranti duo haec simul, rationale, mortaleque; is tibi exinde occurrit fructus, ut et mortale, quod in te est rationale humiliet; et rursum rationale, mortale confortet: quod neutrum neglectui erit homini
Abbreviated transcription (Latin):
stͥ ⁊ inferiores. Et qͦmꝰ qͦs as̃ coniuux̃ ñ st̃ seꝑatidi. sic nec qͦs subiunxit:
cõꝑandi. Monstr̾ facis. simanu sub mouens digitũ. facis pende suꝑiorẽ de ca
ipse. Ntu putas. aliũ cẽ qͥ posuit ĩ eccła qͦsdã quid apłos. qͦsdã aũ ꝓpħas. ali¬

Expanded text:
sunt et inferiores. Et quomodo quos Deus conjunxit, non sunt separandi : sic nec quos subjunxit, sunt et inferiores. Et quomodo quos Deus conjunxit, non sunt separandi : sic nec quos subjunxit, comparandi. Monstrum facis, si manui submovens, digitum facis pendere de capite, suipse. Nisi tu putas alium esse, qui posuit in Ecclesia quosdam quidem apostolos, quosdam a
Abbreviated transcription (Latin):
boꝵ isue parit᷑. qͥ gladiũ dedit und̾ ambo morerent᷑: ħ ÷ qͦd dpx̃ã. occidisti
⁊ possedisti. Adde qd̾ qͥ audiunt : scandalitant᷑. ĩ dignant᷑ detrahunt ⁊blasfe¬
mant. ħ ÷ uuln̾ant᷑ ad mortẽ. Non ẽ bona arbor faciens fructꝰ tales. ĩ so¬
lentias. dissolut̾ones. dilapidationes. simultaces. scandala. odia. qđq ma¬
gis dolendũ int̾eccłas inimiticias gͣues. ꝑpetes discordias. Uides quã uerꝰ
sit sermo ille. n oĩa mͥlicent. s ñ oĩa expediunt : qͥd si forte nec licet :
Ignosce mͥ. ñ facile adducor licitũ cõsentire. qđ tot illicita parturit. lu
ne deniq tͥ licitũ censeas. siiis eccłas mutilare m̾bris. ꝯfunde ordinẽ. ꝑ¬
turbare t̾minos qͦs posuert patres tui: Si iusticie ÷ nus cuiq seruare suũi.
sublimiorib subdita sit. Non ait sublumori tanquã inuno s sublimio¬
rib tanquã in multis. Non tua gͦ sola pocestas adño. st̃ & mediochres.

Expanded text:
borum, et suae pariter, qui gladium dedit, unde ambo morerentur? Hoc est quod dixeram: Occidisti, et possedisti. Adde quod qui audiunt, scandalizantur, indignantur, detrahunt, et blasphemant; hoc est, vulnerantur ad mortem. Non est bona arbor faciens fructus tales, insolentias, dissolutiones, dilapidationes, simultates, scandala, odia: quodque magis dolendum, inter ecclesias inimicitias graves, perpetesque discordias. Vides quam verus sit sermo ille: Omnia 433 mihi licent, sed non omnia expediunt . Quid si forte nec licet? Ignosce mihi: non facile adducor licitum consentire quod tot illicita parturit. 17. Tune denique tibi licitum censeas, suis ecclesias mutilare membris, confundere ordinem, perturbare terminos, quos posuerunt patres tui? Si justitiae est jus cuique servare suum; sublimioribus subdita sit . Non ait, Sublimiori, tanquam in uno, sed sublimioribus, tanquam in multis. Non ergo tua sola potestas a Domino; sunt et mediocres,
Abbreviated transcription (Latin):
facite illis: neutrũ hoꝵ erit: ñ ipsa uoluntas de qua tota dducit᷑ forma:
sic ordinata fuerit: ut nec uelit aliqͥd suꝑfiuũ. nec necessariũ qͥd suꝑsti¬
ciose nolit: qd̾ quidẽ tẽꝑantie ẽ. Deniq y ipsi iusticie. ut iusticia sit: tẽ¬
perantia modũ imponit. Noli nimiũ eẽ iustus ait sapiens: ostendens
ẜ hoc minime apꝓbandã iusticiã. que tẽꝑantie moderamine ñ frenetur.
Q uid qđ & ipsa sapientia hoc tẽꝑantie frenũ ñ respuit: dicente paulo scđ̾m
sapientiã sibi adeo datã. ñ plus sapere quã oportet sapere. sed sapere ad
sobrietatẽ: S. & e conuerso quod tẽꝑantie necessaria iusticia sit: ostendit dñs

Expanded text:
facite illis : neutrum horum erit, nisi ipsa voluntas, de qua tota ducitur forma, facite illis : neutrum horum erit, nisi ipsa voluntas, de qua tota ducitur forma, sic ordinata fuerit, ut nec velit aliquid superflum, nec necessarium quid superstitiose nolit, quod quidem temperantiae est. Denique et ipsi justitiae, ut justa sit, temperantia modum imponit. Noli nimium esse justus, ait Sapiens , ostendens per hoc minime approbandam justitiam, quae temperantiae moderamine non frenetur. Quid quod et ipsa sapientia hoc temperantiae frenum non respuit; dicente Paulo secundum sapientiam a Deo sibi datam, non plus sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrie
Abbreviated transcription (Latin):
ii uidet̾ noñ omĩno absurde diffinre cẽꝑantiã: q hanc nec p̾cidere ne¬
cesfitatẽ nec excedere dicat. iunta illus philosophi: nequid nimis. sã de u¬
sticia que una ex quattuor ẽ. non ne constat consideratione mentẽ p̃ueni¬
ui:ut se sormet inea: Se enĩ necesse: pꝰ cogitet. ut ex se normã ducat iusticie.
nec factura utiq alteri quod sibi fieri nolit: nec quod sibi uelit fieri. ne¬
gatura. In his nẽpe duob liquet integrũ eẽ iusticie statũ. S nec ipsa: sõ¬
litaria ẽ. Intuere ꝙ enĩ nc̃ mecũ. & huiꝰ pulchrã conexionẽ ycoherentiã
conr tẽpantia: nitẽ amuarũ cũ duabus suꝑiorib .i. prudencia & fortitudine.
ã cũ iusticie dicitur portio: quod sibi ñ uult fieri qͥs aliĩ ñ facere : porro p¬
fectio quod ait dñs. quecũq uultis ut faciant uobis homines. eadẽ ⁊ uos

Expanded text:
mihi videtur non omnino absurde definire temperantiam, qui hanc nec praecidere nemihi videtur non omnino absurde definire temperantiam, qui hanc nec praecidere necessitatem, nec excedere dicat, juxta illud philosophi, « Ne quid nimis. » 10. Jam de justitia, quae una ex quatuor est, nonne constat consideratione mentem praeveniri, ut se formet in ea? Se enim necesse est prius cogitet, ut ex se normam ducat justitiae, nec factura utique alteri, quod sibi fieri nolit; nec quod sibi velit fieri negatura. In his nempe duobus liquet integrum esse justitiae statum. Sed nec ipsa solitaria est. Intuere etenim nunc mecum etiam hujus pulchram connexionem et cohaerentiam cum temperantia, et item ambarum cum duabus superioribus, id est prudentia et fortitudine. Nam cum justitiae dicatur portio, quod sibi non vult fieri quis, alii non facere; porro perfectio, quod ait Dominus, Quaecumque vultis ut faciant vobis homines et vos
Abbreviated transcription (Latin):
concencũ compsexuĩq uirtutũ. acq alcerũ pendere ex altera. sic̃ hoc loco in¬
des fortitudinis matrẽ eẽ prudentiã: nec fortitudinẽ sea cemeritate. ͥ
quelibet ausũ. quẽ ñ parturiuit prudentia. Nec itẽ ẽ que inter uolup¬
tates & necessitates media quasi quȩdã arbitia sȩdens. utrĩq certis lmitib
disferminat sines. ustis assignins s p̃bens qđ sat ẽ. illis quod nimis ẽ derenis:
u sic exalterateo c̾eciã formans uirtutẽ: quã dicunt tẽꝑantiã. Nẽpe intem¬
ꝑaueẽ ipsa cõsideratio censet: tã eũ qͥ necessariis ꝑtinacit᷑ deiit. qua ae
duleet suꝑliuis. Non ẽ gͦ tẽꝑancia in solis resecandis suꝑsiuis: est a i
ad mutendis necessariis. huius sententie apis ñ fautor tantũ s auct̃oꝵ ẽẽ
uilet᷑: q curã carnis nr̃e docet ñ ꝑficu indesidio. Dicens siqde̾ cura car¬
nis ñ ꝑfici. suꝑfiua cohibet. addens indesiderio: necessaria ñ exeludit. Unde

Expanded text:
concentum complexumque virtutum, atque alteram pendere ex altera; sicut hoc loco vides, fortitudinis matrem esse prudentiam: nec fortitudinem, sed temeritatem esse quemlibet ausum, quem non parturivit prudentia. Haec item est, quae inter voluptates et necessitates media, quasi quaedam arbitra sedens, utrimque certis limitibus disterminat fines, istis assignans et praebens quod sat est; illis quod nimis est demens; et sic ex alterutro tertiam formans virtutem, quam dicunt temperantiam. Nempe intemperantem ipsa consideratio censet, tam eum qui necessariis pertinaciter demit, quam qui indulget superfluis. Non est ergo temperantia in solis resecandis superfluis: est et in admittendis necessariis. Hujus sententiae Apostolus non fautor tantum, sed auctor esse videtur, qui curam carnis nostrae docet non perfici in desiderio. Dicens siquidem curam carnis non perfici, superflua cohibet: addens, in desiderio , necessaria non excludit. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
dimꝰ. Mimine. Quippe ꝗͣ sepe laudanimꝰ. Uolo gͦ te ippt̃̾ causas qͣs supͣ ex posu
tͥstes. aut si acceꝑis oleũ igm adicias ⁊mt̾ fregnentiã puellarũ ꝑdiẽ uideas
int̾missione. utigil sensus. nec uagis cogitationib patens: corpꝰ parit̃
animꝰq tendat᷑ ad nm̃. Irã uince pacientia. Ama scientiã scͥpturarũ.
⁊ carnis nicia ñ amab̃. Nec uacet mens tua uariis ꝑturbationib q̃ si pec¬
tori insed̾int. dñabunt᷑ tui. ꝯte deducent ad delictũ maximũ. fac ⁊aliqͥd
oꝑis ut semꝑ te diabolus inteniat occupatũ. Si apłi habentes potestatẽ
de euangłio uiu̾e laborabant manb suis nec quẽ gͣuarent. ⁊altis tͥbne¬
usus tnos fccesfura ñ ppares : Uel fiscellã texe uinco. uł camstrum
lentis plecte uiminib Sariat᷑ humꝰ. areole equo limite diindantus.¬

Expanded text:
ndimus ? minime, quippe quam saepe laundimus ? minime, quippe quam saepe lautristes: aut si acceperis, oleum igni adjicias; et inter frequentiam puellarum per diem videas, intermissione, uigil sensus nec uanis cogitationibus patens. corpus pariter animusque tendatur ad dominum. iram uince patientia; ama scientiam scripturarum et carnis uitia non amabis. nec uacet mens tua uariis perturbationibus, quae, si pectori insederint, dominabuntur tui et te deducent ad delictum maximum. fac et aliquid operis, ut semper te diabolus inueniat occupatum. si apostoli habentes potestatem de euangelio uiuere laborabant manibus suis, ne quem grauarent, et aliis tribueusus tuos cessura non praepares ? uel fiscellam texe iunco uel canistrum lentis plecte uiminibus, sariatur humus, areolae aequo limite diuidantu
Abbreviated transcription (Latin):
manu habentes. hoc dico. siclericatꝰ titillat te desid̾n. discas ł possis doce̾.
⁊ rõnalẽ hostiã offeras xp̃o. Ne miles anteꝗͣ tẏro. ne pͥor magister sis:¬
anteꝗͣ. discipłs. Primñ tractandũ ẽ. utrum sobus. an c̃ aliũ inmona¬
sterio inuere debeas. Mich placet ut habeas scõꝵ contub̾mũ. nec ipsa
te doceas. ⁊absq docͥtore ing̾diaris uiã ꝗͣ miꝗͣ. ingressus es: statĩq ĩpartẽ
tͥ alt̾am declinandũ sit: ⁊errori pateas. Non plus aut minꝰ ambules qui
necesse ẽ: ne currens lasseris. morãq faciens obdormias Insolitudine
se aliciniꝰ eẽ monienti. Oblitꝰ sui. unde ⁊ qͥ uenerit intus corꝑe. foris lingꝰ¬
tiacat᷑. Om̃s se inferiores putat. crebriꝰq imirbib quã incella ẽ. ⁊int̃
fr̃s simulat uerecundiã qͥ platearũ turbis collidit᷑. Quid gͥ solitariã uitã rephe¬

Expanded text:
manu habentes. hoc dico, ut, etiam si clericatus te titillat desiderium, discas, quod possis docere, manu habentes. hoc dico, ut, etiam si clericatus te titillat desiderium, discas, quod possis docere, et rationabilem hostiam offeras Christo, ne miles ante quam tiro, ne prius magister sisnposuit. Primumque tractandum est, utrum solus an cum aliis in monasterio uiuere debeas. mihi placet, ut habeas sanctorum contubernium nec ipse te doceas et absque doctore ingrediaris uiam, quam numquam ingressus es, statimque in partem tibi alteram declinandum sit et errori pateas plusque aut minus ambules, quam necesse est, ut currens lasseris, moram faciens obdormias. in solitudine se alicuius esse momenti oblitusque sui, unde quo uenerit, intus corpore lingtur, omnes se inferiores putat ciebriusque in urbibus quam in cellula est et inter fratres simulat uerecundiam, qui platearum turbis conliditur. quid igitur? solitariam uitam reprehe