comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pristinum r&inent Sena tui nomen a &asdedit quod seniores essent
alii a sinendo dictos acuĩpiunt senatores ipsi enim agendi facultatem
dabant Senatus consultus aconsulendo & tractando est dictus quo
sic fit ut coñsuleat & nocere non possit. Patres autem ut sallusdus
dicit acure similitudine uocatisunt nam sicut patres suos filiosita
illi rem publicam alebant : Patres conscripti quia dum romulus decẽ
curias senatorum elegissa nomina eorum praesenti populo intabulas
aureas contulit atque inde patres conscripti uocati. Primi ordinis
sena torum dicuntur in lustres: secundi expectabiles łtertu clarissi¬
miiam inferius. quartum aliquod genus non est quamuis enimsena¬
toria quisque origine ess& usque adlegitimos annos eques romanus
erat deinde accipie bat honorem senatoriae dignitatis. Censores apud
u&eres romancis erant est enim nomen censoris dignitas iudicialis. cense¬
re enim iudicare est Item censores sunt patri moniorum iudices acen¬

Expanded text:
pristinum retinent. Senatui nomen aetas dedit, quod seniores essent. Alii a sinendo dictos accipiunt senatores. Ipsi enim agendi facultatem dabant. Senatusconsultus a consulendo et tractando est dictus, quod sic fit ut consuleat et nocere non possit. Patres autem, ut SallustiusCat. 6 dicit, a curae similitudine vocati sunt. Nam sicut patres filios suos, ita illi rempublicam alebant. Patres conscripti, quia dum Romulus decem curias senatorum elegisset, nomina eorum praesenti populo in tabulas aureas contulit, atque inde patres conscripti vocati. Primi ordinis senatorum dicuntur inlustres, secundi spectabiles, tertii clarissimi. Iam inferius quartum aliquod genus non est. Quamvis autem senatoria quisque origine esset, usque ad legitimos annos eques Romanus erat; deinde accipiebat honorem senatoriae dignitatis. Censores apud veteres Romanos erant. Est enim nomen censoris dignitas iudicialis. Censere enim iudicare est. Item censores sunt patrimoniorum iudices, a cen
Abbreviated transcription (Latin):
nleminer hoominibus pares. Persequutor non semper promalo intallegit
unde & pers equutas perfectus secutas. Puplicanus est qui uec tigilia pupli¬
ca exigi uel quipor publicane negotia secul lucra sec tastur unde & cogno¬
minat cͣst. Deccator apublicae idest mer&rice uocatus quasi pelica

Expanded text:
mines hominibus pares. Persecutor non semper pro malo intellegitur; unde et persecutus, perfecte secutus. Publicanus est qui vectigalia publica exigit. Vel qui per publica negotia saeculi lucra sectantur, unde et cognominati sunt. Peccator a pelice, id est meretrice vocatus, quasi pelica
Abbreviated transcription (Latin):
genera cancrorum. flubialer & marini : Ostrea dicta est. a testa quibus mos
ties interiora carnisminitur : Crecȩ enim testum ostra uocant : ostrea auten
neutro carnes elus faeminino dicuntur genere : Musculi sunt ut praediximis
condeae᷑ quorum lacte concipiunt ostreae : & dictimusculi quasi mas culi:
dictae : tr estudo dicius : eo quod tegmine testȩsit ado pertus in came reme
sunt autem quattuor genera : terres tres : maritimae I.utariae idest
Tradunt aliqui quod incredibileest tardius irenauigia testudinis pedum
orum uehentia :cinus a terrestrȩ ipacino nomen traxit que meadu
do adhuo operte dearboribus cadunt: caro elus mollis & minio simuilis
as toribus modis dictiur ut testudo a eocloris a condea : paaon & quodaecim

Expanded text:
genera cancrorum: fluviales et marini. Ostrea dicta est a testa quibus quae genera cancrorum: fluviales et marini. Ostrea dicta est a testa quibus quae mollities interior carnis munitur. Graeci enim testam ostrea dicunt. Ostrea autem neutro, carnes ejus feminino dicuntur genere. 53. Musculi sunt, ut praediximus, cochleae, a quorum lacte concipiunt ostreae, et dicti musculi, quasi masculi. 54. dicti. 56. Testudo dictus, eo quod tegmine testae sit adopertus in camerae modum. 85 Sunt autem quatuor genera, terrestres, maritimae, lutariae, id esTradunt quidam, quod incredibile est, tardius ire navigia testudinis pedem dextrum vehentia. 57. Echinus, a terrestri echino nomen traxit, quem vulgquando adhuc opertae de arboribus cadunt. Caro ejus mollis, et minio similis. Et is tribus modis dicitur, ut testudo, ac peloris et conclea; nam et quod edim
Abbreviated transcription (Latin):
genera sunt : in terquas & margariti fere quȩ oceloe dicuntur : in quarum carne praec¬
osus calculus solidatur : de quibus tradunt hi quide animantium scripserenaturis
eo quod nocturnotempore litore ad p&unt & ex cal estirore margaritum conci¬
unt : unde &ecaelo e nominatur: Murice conlea est maris dicta. ab acumine
& asperitate quae alio nomine concilium nominatur : propter quod cir cumcusa
ferro lacrimas purporei coloris emittat ex quibus purpura tingitur. & inde ost
ellatum : quod ha& tinctura ex testo humore elicitur. Cxicros uocari¬
quia concȩsunt crurahabentes inimica ostreis animalia : eorum enĩ carmibus uiuũ
miro ingenio nam quia ualida testaeius aperire non potest ex plorat quando oftu
claustratestarum aperrat : Tunc cancer latenter lapillum micit : atq inped¬
cdusione ostreae carneserod& : Tradunt quidam decem cancris cumocimi manuipilo
addigatis omnes quubi sunt s corpiones ad eumlocum coituros: Duo sunt ai

Expanded text:
genera sunt; inter quas et margaritiferae, quae †oceloe† dicuntur, in quarum carne pretiosus calculus solidatur. De quibus tradunt hi qui de aneo quod nocturno tempore littora appetunt, et ex coelesti rore margaretum concipiunt. Unde et coeloe nominantur. Murice cochlea est maris, dicta ab acumine et asperitate, quae alio nomine conchylium nominatur. Propter quod circumcisa ferro lacrymas purpurei coloris emittat, ex quibus purpura tinguitur, et inde ostrum appellatum, quod haquia conchae sunt crura habentes: inimica ostreis animalia. Eorum enim carnibus vivunt miro ingenio; nam quia valida testa eius aperiri non potest, explorat quando ostrea claustra testarum aperconclusione ostreae carnes erodit. Tradunt quidam, decem cancris cum ozimi manipulo alligatis, omnes, qui ibi sunt, scorpiones ad eum locum coituros. Duo sunt autem
Abbreviated transcription (Latin):
runtur iudex accusator reus & tres testes Index dictus q̃ ius dicens
populo siue qd iurediscept& iure n disputareẽ iuste iudicare
nonest i. iudex sinon est In eo iustitia: Accusator uocatus qrad¬
in iudicio prorealiqua p&itur: testes antiquitus suprȩstites diceban¬
tur eo qͦd super statum causae proferebantur nͦ parte ab lata nomi
Conditione s iliber ñ seruus nam saepe seruus m&ũ dominantis testimoni¬
umsupprimit ueritatis : Natura sium non femina namuarium &mu¬
tabilesemper femina: uitasi innocens & integer actu nam siui tabona
defuerit fidecarebit: non it podẽ iustitia cumscelerato habere soci
ferendo id qd audierunt: duobusm modis testes delinꝗͣit cumã
salsa promunt ãuera silentio obtegunt

Expanded text:
runtur judex, accusator, reus, et tres testes. Judex dictus, quasi jus dicens runtur judex, accusator, reus, et tres testes. Judex dictus, quasi jus dicens populo, sive quod jure disceptet. Jure autem disceptare est juste judicare. Non est autem judex, si non est in eo justitia. 7. Accusator vocatus, quasi aditur, quandiu in judicio pro re aliqua petitur. 8. Testes antiquitus superstites dicebantur, eo quod super statum causae proferebantur. Nunc, parte ablata nominConditione, si liber, non servus. Nam saepe servus metu dominantis testimonium supprimit veritatis. Natura, si vir, non femina. Nam varium et mutabile semper femina. Vita, si innocens, et integer actu. Nam si vita bona defuerit, fide carebit. Non enim potest justitia cum scelerato habere socieferendo id quod audierunt. Duobus autem modis testes delinquunt, cum aut falsa promunt, aut vera silentio obtegunt
Abbreviated transcription (Latin):
ponitur causa est dum discutitur iudicium est dumfinitur Iustitia
Vocatumir iudicium q̃s iuris dictio & iustitia q̃r̃ iuris status lo¬
diciumir prius inquisitio uacabatur unde & actores iudiciorum
& prȩpositos questores ũ quesitores uocamus: Nego tium multa sig¬
nificat modo actumrei alicuius cui contrarium est otium modo
idest sine otio negotium ir in causis : Negotiatio in comi¬
merciis dr̃ ubi aliquid datur ut maiora lucrentur: Iurgium dio¬
tum qr̃ iuris garrium eo quod hii quicausamdicunt iure disceptan:
Lis a contentione limitis prius nomen sumpsit dequa uergilius
limes erat positus litem ut discerner& agri: Causa ã argumto
ã probatione constat : argumentum numq testibus numq tabulis¬
datprobationem s sola inuestigatione Inuenit ueritatem: unde &
& fide tabularum constat : Inomne i iudicium sexpersonae quȩ¬

Expanded text:
ponitur causa est, dum discutitur iudicium est, dum finitur, iustitia. ponitur causa est, dum discutitur iudicium est, dum finitur, iustitia. Vocatum autem iudicium quasi iurisdictio, et iustitia quasi iuris status. Iudicium autem prius inquisitio vocabatur; unde et actores iudiciorum et praepositos quaestores vel quaesitores vocamus. Negotium multa significat: modo actum rei alicuius, cui contrarium est otium; modo  nec otium, id est sine otio. Negotium autem in causis, negotiatio in commerciis dicitur, ubi aliquid datur ut maiora lucrentur. Iurgium dictum quasi iuris garrium, eo quod hi qui causam dicunt iure disceptent. Lis a contentione limitis prius nomen sumpsit. De qua VergiliusAen. 12, 898: Limes erat positus, litem ut discerneret agri. Causa aut argumento aut probatione constat. Argumentum numqdat probationem, sed sola investigatione invenit veritatem, unde et utem testibus et fide tabularum constat. 6. In omni autem judicio sex personae quae
Abbreviated transcription (Latin):
rum conexia curnata intestudinis modum namq in armorum gene¬
nibus milites &iam ab animalibus nomina sumunt ut aries & sallusti
eo quod lonis careat solisit circulas ferreis ⁊ texta est squama est
lorica ferrea ex laminis ferreis ã aereis catenata in modumsquo¬
mae piscis & ex ipsosplendores quamarum & similitudineno
br atus cis nominatam illiit galeam cassim nominant credo a ca¬
pite apex est qͦđd insumma galea emin& esfigitur erista
ꝗ greci conum uocant nam conus est curuatura q̃ ingalea promi¬
n& superꝙ cristae sunt: Norus est exercenda rum litium locus
a fando dictus qͥlocus & prorestra uocatur ab eo quod exbello punico
captis nauibus cartaginem sium rostra ablata sunt & inforo roma¬
no prȩfixa ut ess& huius insigne uictoriae : Constat i fords
caisalege & iudice : Causa uocata acasuquo euenit est it mater ia
&origo negotii nec dumidis cussionis ex amine patefacta q̃ dumprȩ

Expanded text:
rum conexio curvata in testudinis modum. Namque in armorum generum conexio curvata in testudinis modum. Namque in armorum generibus milites etiam ab animalibus nomina sumunt, ut aries; et Sallusvocata eo quod loris careat; solis enim circulis ferreis contexta est. Squama est lorica ferrea ex lamminis ferreis aut aereis concatenata in modum squamae piscis, et ex ipso splendore squanarum et similitudine autem a Tuscis nominatam: illi enim galeam cassim nominant, credo a capite. Apex est quod in summa galea eminet, quo figitur crista; quam Graeci κῶνον vocant. Nam conus est curvatura quae in galea promi CAPUT XV. De foro. Forus exercendarum litium locus a fando dictus: qui locus et prorostra vocatur, ab eo quod ex bello Punico captis navibus Carthaginiensium rostra ablata sunt, et in foro Romano praefixa, ut essent hujus insigne victorcausa, lege, et judice. 2. Causa vocatur a casu, quo evenit. Est enim materia et origo negotii, necdum discussioni
Abbreviated transcription (Latin):
lisus mollitur : duriora mollioribus facilius cedunt: uluteisum
crates coro crudo intexte q̃ in operefaciendo hostrobiciuntur:
musculus coniculo similis fit quo murus perfoditur ex quo & appella¬
tur qs̃ murusculus:
a Πotor kaet trne oppositus i soa defensione abastis & iaculis cor¬
pus munit: Clipeur i peditum est scutus equitum Scutumap
pellatum eo quodcose excutiat telorum ic tum ut t telis resistat᷑
clipeus tortefertur : Umbo scutipars media est qr̃ umbilius : Aneile
bat & anciledictum ab ancisione quodsit omni parte ueluti ancis
quaq: notes oculis angulis omnis abẽ. Peltum scutum breui ssimum
in modum lunccemediae : deqͥbus meminiliber regum fecit rex salo¬
monducentascuta de auro puro & trecentas peltas ex auro probato
Sc&rascutum loreũ sine ligno quo utuntur afri& mauri dequo po&a
tudo scutorunami in modumtestudinis fit clipeus est & testudo scuto¬

Expanded text:
lisus mollitur. Duriora enim mollioribus facilius cedunt. Plutei sunt lisus mollitur. Duriora enim mollioribus facilius cedunt. Plutei sunt crates corio crudo intextae, quae in opere faciendo hosti obiciuntur. Musculus cuniculo similis fit, quo murus perfoditur; ex quo et appellatus, quasi murusculus. ἀπὸ τοῦ κλέπτειν. Oppositus enim sua defensione ab hastis et iaculis corpus munit. Clypeus autem peditum est, scutus pellatum, eo quod a se excutiat telorum ictus; ut enim telis resistatur, clypeus ante fertur. Umbo scuti media pars est, quasi umbilicus. Ancile t ancile dictum ab ancisione, quod sit ab omni parte veluti ancisuQuaque notes oculis, angulus omnis abest. Pelta, scutum brevissimum in modum lunae mediae: cujus meminit liber Regum: Fecit rex Salomon ducenta scuta de auro puro, et trecentas peltas ex auro probato . Cetra scutum loreum sine ligno, quo utuntur Afri et Mauri, de quo poeta: tudo scutum, nam in modum testudinis fit clypeus. Est et testudo scuto
Abbreviated transcription (Latin):
ne. Oxos uocant id est acutus unde & ap̃ medicos acutus morbus
exea uocatur : Arcus uocatus eoquod arceat aduersarium inin¬
de & arces dicuntur aquibiis arcentur hostes Item arcus obspeciẽ
eo quod ex ea fundantur lapides idest emittantur:¬
I allistagen tormenti abemitendo iaculadicta ballit grece i
teredr̃ torquetur t uerbere neruorum & magnaiac& ã astis
ã saxa inde & fundibabos qr̃ fundens &emittens : contrabalis¬
dedit eo quod cum inp&u inpingit murum in modum ari&um pugnan¬
tium ualide it aenodosae arboris caput ferro uestitir eaq supena
fimibus multorum manu admurum inpellitur de inderetrorsim
ducta malori inp&udestinatur sicq crebris ietibus concus sum
murilatus cad& cauatumq: in rumpit acfenestram fagit : Contra
inpulsum ari&is remedium est saccus paleis plenus & in eum locũ
dimissus quo aries percutit laxo i saccorum sinuictus ari&is in¬

Expanded text:
ine oxos vocant, id est acutos. Unde et apud medicos acutus morbus ine oxos vocant, id est acutos. Unde et apud medicos acutus morbus ὀξεῖα vocatur. Arcus vocatus eo quod arceat adversarium. Inde et arces dicuntur a quibus arcentur hostes. Item arcus ob speciem, eo quod ex ea fundantur lapides, id est emittanturBalista genus tormenti ab emittendo iacula dicta; ballin enitur. Torquetur enim verbere nervorum, et magni vi iacit aut hastas aut saxa. Inde et fundibalus, quasi fundens et emittens. Contra balisdedit, eo quod cum inpetu inpingit murum in modum arietum pugnantium. Validae enim ac nodosae arboris caput ferro vestitur, eaque suspensa funibus multorum manu ad murum inpellitur, deinde retrorsum ducta maiori inpetu destinatur, sicque crebris ictibus concussum muri latus cedit cavatumque inrumpit ac fenestram facit. Contra inpulsum arietis remedium est saccus paleis plenus et in eum locum demissus quo aries percutit; laxo enim saccorum sinu ictus arietis in
Abbreviated transcription (Latin):
pinnae ut diximus ideo adglutinantur ut leuis sint & prȩuolent
Scaptos¬
captospicules sagnte ũ lanceae breues
Spiculesunt sagitte ũ lancene breues
aspicarumi specie nuncupatȩ: Scor pio est sagit ta
er cui termentis excussa q̃dum ad hominem uenerit uirds
qͦ fugit infundit unde & scorpio nom en accepit
id circo & himologiam communem habent qr far&ra mor¬
tem fer&rum mortuũ portat: Coriti proprie sunt arciute¬
cae sicut sagntarum fararce : uagone appellata ea uod
in ea mucro uel gladius bauil&ur : ST Neca abeo quodaliquid
receptum tegat. C. littera prooposita aliigreco nomne tecam
uocari adserunt quodibireponatir aliquid inde & brote libro¬
rum repositio dr̃ : dolones sunt uaginae ligneae intraquas lat&
pugio subbaculispecie dolones ir ad olo dictisunt quod fallant etr
decipitoit ferro cuns peciẽ preferant ligni bos uulgui greconom¬

Expanded text:
pinnae, ut diximus, ideo adglutinantur ut leves sint et pervolent. pinnae, ut diximus, ideo adglutinantur ut leves sint et pervolent. Scaptos. Spicula sunt sagittae vel lanceae brevesSpicula sunt sagittae, vel lanceae breves, a spicarum specie nuncupatae. 4. Scorpio est sagitta l tormentis excussa. Quae dum ad hominem venerit, virus, qua figit, infundit; unde et scorpio nomen accepitidcirco etymologiam communem habent, quia pharetra mortem, feretrum mortuum portat. Coriti proprie sunt arcuum thecae, sicut sagittarum faretrae. Vagina appellata eo quod in ea mucro vel gladius baiuletur. Teca ab eo quod aliquid receptum tegat, C littera pro G posita. Alii Graeco nomine thecam vocari adserunt, quod ibi reponatur aliquid. Inde et bibliotheca librorum repositio dicitur. Dolones sunt vaginae ligneae, intra quas latet pugio sub baculi specie. Dolones autem a dolo dicti sunt, quod fallant et decipiant ferro, quum speciem praeferant ligni. Hos vulgus Graeco nom
Abbreviated transcription (Latin):
eos spani & galli tautabios uocant
alarica est telum ingens terno factum babens ferrum cubitalem
& rotundi tatem deplumbo in modum spberae in ipsa summitate
quas dimbonses tum est. inuenalis consulis aote falas delfinorumq
columnas a palis igitu dicta est falarica sicut amuro muralis sone
nufalaricae Iaculasse: Pila sunt arma laculorum atque telor̃
ator quendo  emittendo uocatae. de quibus lucanus signa pares a qui¬
las &pilaminantia pilis cuius singalare pilum dr̃ : telum uoca tuir
secundum grecam & hymologiam arpotos tulo deũ quidquidlo¬
ge lacipotest ꝗ ꝗ abusiue dicatur &gladium ut est illud cedñ
I telum meaqͦ uidexte ra uersat: propriem telum a longitudi¬
nedictum unde & mustellum dicimus quod logior sit quammus:
rior pars hastae ẽ
Idest ueloci ictu uocata pinnis it fertur qs̃ auis ut coleriter mors
procurrat ad hominem has primum cretensis usi sunt qͥbus

Expanded text:
eos Hispani et Galli tautanos vocant. eos Hispani et Galli tautanos vocant. alarica est telum ingens torno factum, habens ferrum cubitale et rotunditatem de plumbo in modum sphaerae. In ipsa summitate quas dici manifestum est. Iuvenalis6, 589: Consulis ante falas delphinorumque columnas. A falis igitur dicta est falarica, sicut a muro muralis. Sane nu †falaricae †iaculasseAen. 9, 705. Pila sunt arma iaculorum atque telorum a torquendo, vel emittendo, vocatae. De quibus Lucanus1, 7: Signa pares aquilas et pila minantia pilis. Cuius singulare pilum dicitur. Telum vocatur secundum Graecam etymologiam, ἀπὸ τοῦ τηλόθεν, quidquid longe iaci potest: qua telum, mea quod vi dextera versat. Proprie autem telum a longitudine dictum: unde et mustelam dicimus quod longior sit quam mus. rior pars hastae estid est veloci ictu, vocata. Pinnis enim fertur, quasi avis, ut celeriter mors percurrat ad hominem. Has primum Cretenses usi sunt, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
CONTUS. CUMFERRO
cuĩ diminutiuum facie hastilia nomenir hast& ab dustu
sumpsit unde & astutia: Contum ferrum non hab& si tan
cuspide contas. contumi qs̃ conitum estit contum
rotunditas : Drudes ami tes sunt cum lunato ferro quae
qs̃ uenatui: abilia ũqr uenientem excipiunt qr̃ excipiabilit
excipiunt it apros expectantq leones itrant uersos sit
tan tum firmamanus Lanceaest hasta tomen tum habens
inmedio dictan lancea quod aequa lance. idest aequ ali
amento ponderata uibratur : Amentum uinculum est ia¬
colorum has tilium qui medus pastis aptatur & inde amentum qͦd
media basta religatur & iacul&ur: claua est qualis fuit erculis
dicta qͦd sit clauis ferreis inuicem religata & est cubitosemis facta
uitatem euolat s. quo peruenit uinimia perfringit qeisi abartisi¬
cem mit tatur rur sum redit ad eum quimisit: h u̾ic meminto
uerigilius dicens :teu tonicorie soliti corquere cateias unde &

Expanded text:
contus cum ferro; cuius diminutivum facit hastilia. Nomen autem hasta ab astu sumpsit; unde et astutia. Contum ferrum non habet, sed tantcuspide contos. Contum autem quasi conitum: est enim conum acuta rotunditas. Trudes amites sunt cum lunato ferro, quae quasi venatui abilia, vel quia venientem excipiunt, quasi excipiabula. Excipiunt enim apros expectantque leones, intrant ursos, sit tantum firma manuscf. Mart. 14, 30. Lancea est hasta amentum habens in medio: dicta autem lancea quod aequa lance, id est aequali amento, ponderata vibratur. Amentum vinculum est iaculorum hastilium qui mediis hastis aptatur: et inde amentum quod media hasta religatur ut iaculetur. Clava est qualis fuit Herculis, dicta quod sit clavis ferreis invicem religata; et est cubito semis facta avitatem evolat, sed quo pervenit, vi nimia perfringit; quod si ab artifice mittatur, rursum redit ad eum qui misit. Huic meminit Vergilius dicensAen. 7, 741: Teutonico ritu soliti torquere cateias. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ ibi ex ercentur athl&oce &cursorum uelocitas ⁊ probatur
h inc accidit ut omnium prope artium exercitia gimnasia
dicantur anteit in locis certantes cincti erant nenũ darent᷑
ł relaxato cingulo repente prostratus ex animat
quidam cursorum qro exosilii decr&o tuncarcon ippome¬
nes ut nudi deinceps omnes exercitarentur permisit ex illo
giminasium dictum qͦd iuuenes nudi exercentur in cam pem.
ubi sola tantum uerecunda operiuntur
unde ferunt quendam regem tot filios adulescentes
habentem totidemi generibus deregno lussis se ꝯtendere

Expanded text:
dicitur, ubi exercentur athletae et cursorum velocitas conprobatur. dicitur, ubi exercentur athletae et cursorum velocitas conprobatur. Hinc accidit ut omnium prope artium exercitia gymnasia dicantur. Ante enim in locis certantes cincti erant, ne nudarentur: post relaxato cingulo repente prostratus exanimatus est quidam cursor. Quare ex consilii decreto tunc archon Hippomenes ut nudi deinceps omnes exercitarentur permisit. Ex illo gymnasium dictum, quod iuvenes nudi exercentur in campo, ubi sola tantum verecunda operiuntur.Unde ferunt quendam regem tot filios adolescentes habentem totidem generibus de regno iussisse contender
Abbreviated transcription (Latin):
DESPEC TACULIS
pectacula ut opin or generaliter nominaontur uoluptates
tai spectacula eo quod hominibus publica ibi prȩbeatur
inspectio haec & ludieranim cupata quod in ludis gerantur
ã inscenis : ludorum origo sic traditur : lidios ex asia trans¬
uenas in &ruriã ꝯsedisse duce tirreno qͥ frãtrisuo cesserat
num: ꝯtentione igitur in aruria inter c&eros rit
tionum suarum spec tacula qͦq religionis nomine in stituer̃
inderomani adcersitos artifices mutuatis unt & in deludi ali¬
dis uocatisunt uarro ir đt ludos aluso uocatas qđ iuuenes
per dies festor solebant ludi exultatione populum delectaio
& eum lusum iuuenum & diebus festis & templis &r
onibus reputant nihil iam decausa uocabuli dumrei caus a
idolatria sit unde & promiscue iudiliberalia uocotur ob
honorem liberi patris obħ dispicienda est originis macula
Tnehonum acestimes quod initium amalo aecepit  ludus n ãgim

Expanded text:
De spectaculis. Spectacula, ut opinor, generaliter nominantur voluptates qDicta autem spectacula eo quod hominibus publica ibi praebeatur inspectio. Haec et ludicra nuncupata, quod in ludis gerantur aut in cenis. Ludorum origo sic traditur: Lydios ex Asia transvenas in Etruria consedisse duce Tyrreno, qui fratri suo cesserat regni contentione. Igitur in Etruria inter ceteros ritus superstitionum suarum spectacula quoque religionis nomine instituerunt. Inde Romani arcessitos artifices mutuati sunt; et inde ludi a Lydis vocati sunt. Varro autem dicit ludos a luso vocatos, quod iuvenes per dies festos solebant ludi exultatione populum delectare. Unde et eum lusum iuvenum et diebus festis et templis et religionibus reputant. Nihil iam de causa vocabuli, dum rei causa idolatria sit. Unde et promiscue ludi Liberalia vocabantur, ob honorem Liberi patris. Ob hoc dispicienda est originis macula, ne bonum aestimes quod initium a malo accepit. Ludus autem
Abbreviated transcription (Latin):
Crassus quia pudpar tbs perut in senectute duos habuit anulor cano
prȩferens quo pecunia ei in mensa creuiss& apultn uer inoman¬
sum prog auitate anulum gestare indigito abs tinuerunt :
soeminȩ non łsȩ anulis nisi quos uirginis sponsus miserat neꝗ
amplius ꝗ binos anulos aureos indigitis habere solebant
atnumc preauro nullum feminis leueest atque inmune mem¬
lorum intergenera anulorum s̃ ungulus samo tracius tinius :¬
ngulus est gemmatus uocatusq hoo nomine qr sicut ungula car¬
niita gemma anuliauro adcingitur: Samotracius aureus quidẽ
Tinius purus est primum in
uita nec smar agdds berillesq: mihi flacce necnitentes percandi¬
dã margaritã qro nec quos tinica lima perpoliuit: anellos necias
inctus est latazona &minus lata semicinctium & utrisq inimi
cingulum Nacineto perdiminutionem cingulum nomr atum

Expanded text:
Crassus, qui apud Parthos periit, in senectute duos habuit anulos, causam Crassus, qui apud Parthos periit, in senectute duos habuit anulos, causam praeferens quod pecunia ei inmensa crevisset. Multi etiam Romanorum pro gravitate anulum gestare in digito abstinuerunt. Feminae non usae anulis, nisi quos virgini sponsus miserat, neque amplius quam binos anulos aureos in digitis habere solebant. At nunc prae auro nullum feminis leve est atque inmune membrum. Inter genera anulorum sunt ungulus, Samothracius, Thynius. Ungulus est gemmatus, vocatusque hoc nomine quia, sicut ungula carni, ita gemma anuli auro adcingitur. Samothracius aureus quidem, nius purus est, primum in vita, nec smaragdos, berillosque mihi, Flacce, nec nitentes percandida margarita quaero. Nec quos Thynnica lima perpolivit annulos, neque jDe cingulis. 1. Cinctus est lata zona, et minus lata semicinctium, et utrisque 478 minima cingulum. Nam a cinctu per diminutionem cingulum nominatu
Abbreviated transcription (Latin):
Primus prom&beus fertur circulum ferreum incluso lapidedigito
circumdas se qua consu&udine homines ussanulos habere coeperut
Anuli autem per diminutionem dictia circulis &anis qui sunt circum
bracia & circum crura unde & signa eorum perdiminutionem sigilla
signa maiorasunt sigillauero quasiminor a signa anulos homines primũ
gestare ceperunt quarto apolicedigito ꝗͣ eouena quaedam ad cor usque
pertingat ꝗͣ notandam ornanꝰq aliqua in signi u&eres putauerunt
apud romanos anuli depuplico dabantur & nonsine discrimine ꝑidig¬
nitate prȩcipuis uiris gemmati dabantur c&eris solidi: Anulum au¬
reum neque seruus neque libertinus gestabat inpublico sed anulo aureo
liberiutebantur libertini argenteos. seruiferreo lic& & multi ho¬
nes tis simo anulo ferreo utebantur apud ueeres ulcra under
anulum ut in fam& : abitumꝰ uero graccus inmediarꝰ considerate
quieriter sinis trane ÷ encusus aũcoritatẽ ut mulierest ornatus¬

Expanded text:
Primus Prometheus fertur circulum ferreum incluso lapide digito circumdasse; qua consuetudine homines usi anulos habere coeperunt. Anuli autem per diminutionem dicti a circulis et anis, qui sunt circum brachia et circum crura; unde et signa eorum per diminutionem sigilla: nam signa maiora sunt, sigilla vero quasi minora signa. Anulos homines primum gestare coeperunt quarto a pollice digito, quod eo vena quaedam ad cor usque pertingat, quam notandam ornandamque aliquo insigni veteres putaverunt. Apud Romanos anuli de publico dabantur, et non sine discrimine; nam dignitate praecipuis viris gemmati dabantur, ceteris solidi: anulum aureum neque servus neque libertinus gestabat in publico, sed anulo aureo liberi utebantur, libertini argenteo, servi ferreo; licet et multi honestissimi anulo ferreo utebantur. Apud veteres ultra unim anulum uti infame habitum viro. Gracchus in Mevium: 'Considerate, Qui
Abbreviated transcription (Latin):
in quo ortus est uel ex tribu isacar uocabulum sumpsit. Quodam prae¬
sagio futuri in condem matione suiisacarenim inter pra&atur mercis
ut significar&ur pretium proditoris Quo uendidit dnm̃ sicut scriptũ
ad preciatus sum abeis Mathias quiinter apostolus sine cognomine
solus hab&ur inter pra&atur donatus ut sub audiatur proiuda iste enim
in loco eius electur est ab apostolis cum produobus sorr mitter&ur
Warcus excelsus mandato utiq propter euangelium altissimi quo
filius proph&ae uel filius consolationis¬
X DERELA QIS INE UANCELO NON¬
NI BUS
aria in luminatrix si uestellemaris: genuit enim lumen mundi
sermone autem si ro mariadñõ nuncupatur & pulere quia dnm̃
enuit Elis ab&h dĩme saturitas uel dĩmei iura meprum
Maglilenae turris Martha inritans uel prouo cans sermone aut¬
oresuo iustum condemnauit quam uis hocmi sterio proph&ali adnunti

Expanded text:
in quo ortus est, vel ex tribu Issachar vocabulum sumpsit, quodam praein quo ortus est, vel ex tribu Issachar vocabulum sumpsit, quodam praesagio futuri in condemnationem sui. Issachar enim interpretatur merces, ut significaretur pretium proditoris quo vendidit Dominum, sicut scripadpretiatus sum ab eis.' Matthias, qui inter Apostolos sine cognomine solus habetur, interpretatur donatus, ut subaudiatur pro Iuda. Iste enim in locum eius electus est ab Apostolis, cum pro duobus sors mitteretur. Marcus excelsus mandato, utique propter Evangelium Altissimi, quod filius prophetae, vel filius consolationis. De reliquis in evangelio nominibus . Maria inluminatrix, sive stella maris. Genuit enim lumen mundi. Sermone autem Syro Maria domina nuncupatur; et pulchre; quia Dominum genuit. Elisabeth Dei mei saturitas, vel Dei mei iuramentum. Magdalena turris. Martha inritans, vel provocans. Sermone autore suo iustum condemnavit, quamvis hoc mysterio prophetali adnunti
Abbreviated transcription (Latin):
tis. eruca inolera teredo inligno tarmus in lardo Vermis non ut serpens a pertis
par sibus uels quam arum nisi bus repit quia non est illis pꝙ merigor ut colubri sedin
directum corpus culisui partes gradatim porrigendo contractas contrahendo por¬
rectas motum explicat sicq: agitatus perlabitur

Expanded text:
tis; eruca in holere; teredo in ligno; tarmus in lardo. Vermis non ut serpens apertis tis; eruca in holere; teredo in ligno; tarmus in lardo. Vermis non ut serpens apertis passibus vel squamarum nisibus repit, quia non est illi spinae rigor, ut colubri, sed in directum corpusculi sui partes gradatim porrigendo contractas, contrahendo porrectas motum explicat, sicque agitatus perlabitur.
Abbreviated transcription (Latin):
idem necaduolat udo custa & huc illucq: dis currens sem pasta dimittat sed ꝑmi¬
pucdlatinos ligni uermes uocantur quos tempere spertuno ese arbores gignrde a
ineau estimentorum uermis dicta quodteneat &eo usque ins ꝑdit quo ero dat inde &per¬
trage eo quod ine&dem rem identi demurguat. Uermes carnium emigansus lum¬
bricus asscaride costi pedi culi. pulices lendex tarmus rihus usia cimex: Emigransus
uermis capstis uocatus. Lumbricus uermis intestinarum dictus quasi lumbricus quiad
labitur uel quod in lumbis sit : ascaride : Costi uermiculi equerum. Pediculi uerma
cutis ap edibus dicti unde & p̃edũ cͥosi dicuntur quibus pedaculi in corpore efferuescunt
Palces uero uocatisunt quod ex puluere magis nutriantur. Leradex: Tancrus uermis
locus ard& ut ibi uesicae siant. Cr mex desimilitudine cuius dam herbae uocatus cuius
F &orem hab&. Propri eautem uermis incarne putre nascitur. Tin ea inuestimen¬

Expanded text:
Idem nec advolat, ut locusta, ut huc illucque discurrens semIdem nec advolat, ut locusta, ut huc illucque discurrens semapud Latinos ligni vermes vocantur, quos tempore importuno caesae arbores gignunt. 11. Tinea, vestimentorum vermis, dicta, quod teneat, et eousque insideat, quoad erodat. Inde pertinax eo quod in eamdem rem identidem urgeat. 12. Vermes carnium, hemicraneus, lumbricus, ascaridae, costi, pediculi, pulices, lendes, tarmus, ricinus, usia, cimex. 13. Hemicranius, vermis capitis vocatur. Lumbricus, vermis intestinorum, dictus, quasi lubricus, quia labitur, vel quod in lumbis sit. Ascaridae . . . . Costi . . . . 14. Pediculi, vermes cutis, a pedibus dicti. Unde et pediculos dicuntur, quibus pediculi in corpore effervescunt. 15. Pulices vero vocati sunt, quod ex pulvere magis nutriantur. Lendes . . . . Tarmus, vlocus ardet ut ibi vesicae fiant. Cimex de similitudine cuiusdam herbae vocatus, cuius foetorem habet. Proprie autem vermis in carne putre nascitur; tinea in vestimen
Abbreviated transcription (Latin):
asboperit euom & quod
hauxit ut recenti orem denuo sugat. Ecorpio
uermis terrenus qui
potius uermibus ad scribitur non serpentib
animal armatum
& arcuato uulnere
uenena diffundat proprium est autem scur¬
pionis quod manus
palmam nonferiat. Cantirsda uermis
terrenus qui huma¬
nocorpore statm fuerit adplicͣtus sui adus sibnem
uesicas efficit plenas
humore. Multipes uermis terrenus ex multitudinem pedum uocatus qui contractus
inglobũ umi conplicatur nascitur sub p&ris ex humore & terra. Limax uermis li¬
midictus quo dinlimo uel delimo nascatur unde & sordida semper & in manda habas¬
R ombocis frendium uermis excuius textura bombocinum conficitur appellatusa uate
hoc nomine abeo quod euacu&ur dumfila generat &aer solusseoremaneat. Eruca
frondium uermis inolus uel pampino inuolata aberodendo dicta dequameminit
plautus initatus ne quam bestiam &maleficam in uolutam in pampino: Inplicat se

Expanded text:
aduerit, evomit quod hauserat, ut recentiorem denuo sugat. Scorpius vermis est terrenus, qui potius vermibus ascribitur quam serpentibus; animal armatum et armato vulnere venena diffundat. Proprium est autem scpionis quod manus palmam non feriat. Cantharida vermis terrenus qui humano corpori statim fuerit applicatus, sui adustione vesicas efficit plenas humore. Multipes vermis terrenus, ex multitudine pedum vocatus, qui contactus in globum conplicatur. Nascitur sub petris ex humore et terra. Limax vermis limi, dictus quod in limo vel de limo nascatur; unde et sordida semper et inmunda habetur. Bombyx frondium vermis, ex cuius textura bombycinum conficitur. Appellatus autem hoc nomine ab eo quod evacuetur dum fila generat, et aer solus in eo remaneat. Eruca frondium vermis in holus, vel in pampino involuta, ab erodendo dicta. De qua meminit PlautusCist. 728: Imitatus nequam bestiam et maleficam involutam in pampino inplicat se.
Abbreviated transcription (Latin):
quod nostrum laborem uel onussuo adiutorio suluectando uel arando iubent
Nambos carpenta trahq & durissimas terrae debas uomere: uertq. Equus an
sinus portant honera & hominum ingradiendo laborem temperant. Vnde
& iumenta appellantur ab eo quod iubent homines sunt enimm agnarum uis¬
um animalia Idem quoque armenta uel quod sint apta armis idest bello
ul quod his in armis utimur Alii armenta tantum bobes intellegunt ab arando

Expanded text:
quod nostrum laborem vel onus suo adiutorio subvectando vel arando iuvent. Nam bos carpenta trahit, et durissimas terrae glebas vomere vertit; equus et asinus portant onera, et hominum in gradiendo laborem temperant. Unde et iumenta appellantur ab eo quod iuvent homines: sunt enim magnarum virium animalia. Item quoque armenta, vel quod sint apta armis, id est bello; vel quod his in armis utimur. Alii armenta tantum boves intellegunt, ab arando,
Abbreviated transcription (Latin):
uirga sabeis. hi sunt &arabes euilat aquo g&uli in partem re¬
motioris africe heremo coerentes. Sabata aqo sabateni qui
nunc artabȩsi nominantur. Regina uero & saba & cuģa
paulatim. antiqua uocabula perꝰ diderunt. & quae nunc ab &eribus
ic sabaa persin litteram scribitur in hebreo ille autẽ superior
saba a pers amah a quo appellatus sabeos interpra&atur autẽ
nunc sabaa rabia dadan a quogens est & hi opiȩ in occidentali
plaga. Filii mes Raim.
Iabin aquibus libii qui qoͥndam putei uocabantur. cerloim a quo
mus c&erer exgentes ignote sunt qua e abello &hopico subus¬
sȩ usque ad obliu fonem pra&eritorũ nominũ preuenerunt
x quo cama neorum decem̃ gentes quorum terrã his expulsis iudei
Epos siderunt quorum primo genitus : Sedon a quosidones unde & urꝰseo¬
rum infenicesi don uocatur Seecundus &ha quo &hei. Dertius gebus
aquo gebusei quorum fuit isrł. Quartus amorreus a quo amorres

Expanded text:
virga Sabaeis. 15. Hevila, a quo Getuli in parte revirga Sabaeis. 15. Hevila, a quo Getuli in parte remotioris Africae eremo cohaerentes. 16. Sabatha, a quo Sabatheni, qui nunc Astabari nominantur. 17. Rhegma vero et Sabathaca paulatim antiqua vocabula perdide a quo hic Saba per sin litteram scrSaba per Samech, a quo appellatos Sabaeos: interpretatur autem nunc Saba Arabia. Dadan, a quo gens est Aethiopiae in occidentali plaga. Filii Mesraim Labaim, a quo Libyi, qui quondam Phuthaei vocabantur. Casloim, a quo mus. 21. Caeterae sex gentes ignotae sunt, quia bello Aethiopico subversae, usque ad oblivionem praeteritorum nominum pervenerunt. x quo Chananaeorum decem gentes, quorum terram, iis expulsis, Judaei possederunt. Quorum primogenitus Sidon, aquo Sidones; unde et urbs eorum in Phoenice Sidon vocatur. 23. Secundus Cheth, a quo Chetaei. Tertius Jebus, a quo Jebusaei, quorum fuit Jerusalem. Quartus Amorrhaeus, a quo Amorr
Abbreviated transcription (Latin):
Eber nepos arfaxat a quo hebrei gestam filius heber aquo indorun
orta est gens Sale filius gectan a quo bactriani lic& eos aliis citarũ
exules suspicentur. is mahel filius a braham a quo is mahelitȩ quinunc
corrupte nomine saraceni quasi a sarra. &aggareni ab agar nab&h
Moab& ammon fililoth aqdmo abitȩ &ammanitȩ. Edom filius esa
a quo idumei h&c sunt genter quaedesem stirpe descendunt possi den¬
tes terram meridianam abortusolis usque adfenices pilaicham
quat ⁊ uor exquibus ortes uN cientes. hȩe
C̃IS a quo &hropes progeniti mesraim aquo aegiptii peribentur
exhorti Futh a quolibii unde & maurraniae fluuius usque in
presens. futhdicitur omnis qui ecirca eum regio futensis carra an
aquo a fri& fenices & caraneorum decem genter
IT Exnepotibus chaen piln chus neports cham sex
iliichus saba. & euilat sabata rema sabaa cuza: saba
Taquo progeniti & appellati sabei de quibus uergilius solis est tus

Expanded text:
Heber nepos Arphaxat, a quo Hebraei: Jectan filius Heber, a quo Indorum Heber nepos Arphaxat, a quo Hebraei: Jectan filius Heber, a quo Indorum orta est gens; Sale filius Jectan, a quo Bactriani, licet eos alii Scytharum exsules suspicentur. Ismael filius Abraham a quo Ismaelitae, qui nunc corrupto nomine Sarraceni, quasi a Sarra. et AgarMoab et Ammon filii Loth, a quo Moabitae et Ammonitae. Edom filius Esau, a quo Idumaei. Haec sunt gentes quae de Sem stirpe descendunt, possidentes terram meridianam ab ortu solis usque ad Phoenices. Filii Cham quattuor, ex quibus ortae sunt gentes haec: Chus, a quo Aethiopes progeniti; Mesraim, a quo Aegyptii perhibentur exorti. Phut, a quo Libyi. Unde et Mauretaniae fluvius usque in praesens Phut dicitur, omnisque circa eum regio Phuthensis. Chanaam, a quo Afri et Phoenices et Chananaeorum decem gentes. Item ex nepotibus Cham filii Chus, nepotes Cham sex. Filii Chus: Saba et Hevila, Sabatha, Rhegma, Seba, Cuza. Saba, a quo progeniti
Abbreviated transcription (Latin):
insonuit postea ex terioribus hominibus auribus maxime pri¬
mum hominem loquens uel ad proph&as ueldum corporaliter
sonuit uox dicentisdĩ tues filius meus dilectus ubi a quibus dam
tur illa lin gua urra & sola quae fuit antequron ess& l
illis ds̃ loquatur qua ipsi homines utuntur ut ab eis intellegatur
loquitur autem ds̃ hominibus nonpersubstantiam in uisibilem sed
nercreaturam corporalem perquam &iam & hominibus apparere
Nonquod angelorum alique linguaesint. sed hoc perexaggerationẽ
dicitur. Item quȩritur qualingua in futurum homines loquant᷑
ideo autem prius delinguas ac deinde gentibus posuimus. quia ex
lnguis gentes non exgentibus linguae exortȩsunt¬
ens est multitudo ab uno principio orta siue ab alia natione
secunchum propriam collectionem distincta. ut greciae asie
hinc & gentilitas dicitur. Ciens autem appellata propter gene¬

Expanded text:
insonuit postea exterioribus hominum auribus, maxime ad priinsonuit postea exterioribus hominum auribus, maxime ad primum hominem loquens, vel ad prophetas, vel dum corporaliter sonuit vox dicentis Dei: 'Tu es Filius meus dilectus'; ubi a quibusdam creditur illa lingua una et sola, quae fuit antequam esset liillis Deus loquatur quam ipsi homines utuntur, ut ab eis intellegatur. Loquitur autem Deus hominibus non per substantiam invisibilem, sed per creaturam corporalem, per quam etiam et hominibus apparere non quod angelorum aliquae linguae sint, sed hoc per exaggerationem dicitur. Item quaeritur qua lingua in futurum homines loquantur: Ideo autem prius de linguis, ac deinde de gentibus posuimus, quia ex linguis gentes, non ex gentibus linguae exortae sunt. Gens est multitudo ab uno principio orta, sive ab alia natione secundum propriam collectionem distincta, ut Graeciae, Asiae. Hinc et gentilitas dicitur. Gens autem appellata propter gene
Abbreviated transcription (Latin):
attica uidelic& atemensis qua usi sunt omnes greciae auctores
ertia dorica quam habent aeguptii & suri Qua
grecȩ linguae eius modi certa discrimina Sermoenim eorum
ita est dispertitus.
quam u&ustissimi italiae subiano & saturno sunt
ta ut sehabent carmina saliorum latira quam sublatino & regi¬
bufuscie c&eri in latino sunt locuti ex qua fuerunt duo decimta¬
bulȩ scriptae romana quae post reges ex actos apopulo romano
cepta est qua neuius plautus ennius uirgilius po&e & exorato¬
ribus gracclis & cato &cicero uel c&eri effuderunt: mixta quȩm
post imperium latius promota simul cummoribus sn hominib
in romanton ciuitatem inrupit integritatem uerbi persole cis¬
mos & barbaris mos corrumpens. Omnes autem orientes gentes
ingutture lingiam & uerba conlidunt sicut hebrei &ut
omnes mediterra nȩ acgentes in palato sermones ferureusicut gre

Expanded text:
Attica, uidelicet Atheniensis, quam usi sunt omnes Graeci auctores; Attica, uidelicet Atheniensis, quam usi sunt omnes Graeci auctores; tertia Dorica, quam habent Aegyptii et Syri; quGraecae linguae eiusmodi, certa discrimina; sermo enim eorum ita est dispertitus. est, quam vetustissimi Italiae sub Iano et Saturno sunt usi, incondita, ut se habent carmina Saliorum. Latina, quam sub Latino et regibus Tusci et ceteri in Latio sunt locuti, ex qua fuerunt duodecim tabulae scriptae. Romana, quae post reges exactos a populo Romano coepta est, qua Naevius, Plautus, Ennius, Vergilius poetae, et ex oratoribus Gracchus et Cato et Cicero vel ceteri effuderunt. Mixta, quae post imperium latius promotum simul cum moribus et hominibus in Romanam civitatem inrupit, integritatem verbi per soloecismos et barbarismos corrumpens. Omnes autem Orientis gentes in gutture linguam et verba conlidunt, sicut Hebraei et Syri. Omnes mediterraneae gentes in palato sermones feriunt, sicut Graeci
Abbreviated transcription (Latin):
afilio cham qui uocatus est clis ex quo originem tralint cus enim ebraica
lingua &hiops interpra&atur hi condam ab indo flumine consurge¬
tes iuxta aegrptum internilum &oceanum inmeridie subipsa solis uci¬
nitate in si derunt quorum tressunt populi esperii a ramanter & indi
esperi sunt occidentis uiara mantes tripolis indi orientis. Trogoditȩ
gens &hiopum ideo nuncupati quod tanta celeritate pollent it feras
cursu pedum ad sequantur. Panfagii & hi in & hiopia sunt quibus
es ca est quid quid mandi potest & omnia fortuitu gignentia : Vnde
& appellati Ictio fagi quoduenando inmari ualeant &piscibus
tantum alantur hi post indos montanas regiones tenent quos sub¬
actos alexandermagnus piscibus uescibus proibuit. Atropofigigens
asperrima subregione suricumsita quoumanis carnibus uescuntur ideo

Expanded text:
filio Cham, qui vocatus est Chus, ex quo originem trahunt. Chus enim Hebraica lingua Aethiops interpretatur. Hi quondam ab Indo flumine consurgentes juxta Aegyptum inter Nilum nitate insiderunt, quorum tres sunt populi: Hesperi, Garamantes et Indi. Hesperi sunt occidentis, Garamantes Tripolis, Indi orientis. Trochoditae gens Aethiopum, ideo nuncupati, quod tanta celeritate pollent ut feras cursu pedum adsequantur. Pamphagi, et hi in Aethiopia sunt: quibus esca est quidquid mandi potest et omnia fortuitu gignentia; unde et appellati. Icthyophagi, quod venando in mari valeant, et piscibus tantum alantur. Hi post Indos montanas regiones tenent, quos subactos Alexander Magnus piscibus vesci prohibuit. Anthropophagi gens asperrima sub regione Siricum sita, qui quia humanis carnibus vescuntur, ideo
Abbreviated transcription (Latin):
genus erudibus tignis as seribusq sertum adcuius similitudinem
s abricatae naues ratariae dictae nunc iam rates abusiue naues
nam propriae rates sunt conexe inuicemtrabes trieris nauis
bit per eamtrieris magna. Carpasia nauis acorpador in su¬
lanominata sicut arodo rodia sicut ab alexandria alex andrina
Libur nȩae dictae alibus: naues it sunt negotiatorum. dequalib:
catae ab eo qͦd in fronte rostra aerea habeant propter scopulos
nefereantur & conlidantur: Longȩ naues sunt quas dro mones
uocamus dictae eo qͦd longio ressint c&eris Cuius contrarius

Expanded text:
genus e rudibus tignis asseribusque consertum; ad cuius similitudinem fabricatae naves ratariae dictae. Nunc iam rates abusive naves; nam proprie rates sunt conexae invicem trabes. Trieris navis  'Non transibit per eam trieris magna.' Carpasia navis a Carpatho insula nominata, sicut a Rodo Rodia, sicut ab Alexandria Alexandrina. Liburnae dictae a Libyis; naves enim sunt negotiatorum. De qualibucatae ab eo quod in fronte rostra aerea habeant propter scopulos, ne feriantur et conlidantur. Longae naves sunt quas dromones vocamus, dictae eo quod longiores sint ceteris: cuius contrarius
Abbreviated transcription (Latin):
a fortitudine nominata . barienim grece graue & forte significatur Ibrachiis
enim thorilacertorum sunt & in signemus colorum rabur ex sistit in his sunt tho
ẽ musculi & dictithori quodillio uisceratora uideantur. Cubiti
quod ad cibos sumendos iipsocubamus. Vlma secuindum quosdam utrius que
manus extensio est secundum alios cubitus quod magis uerum est quia grece olenos
tanes cubitus dicitur. Alȩ subbrachia sunt appellatae eo quod ex his inmodum
alarum motus brachiorum in qͥu o&quas quidam asselas uocant quod exhisbra

Expanded text:
a fortitudine nominata. Bary enim Graece grave et forte significatur. In brachiis enim thori lacertorum sunest musculi: et dicti tori, quod illic viscera torta videantur. Cubitum dictum, quod ad cibos sumendos in ipso cubamus. Ulna secundum quosdam utriusque manus extensio est, secuὠλένη cubitus dicitur. 65. Alae subbrachia sunt appellatae, eo quod ex eis in modum alarum motus brachiorum inchoet, quas quidam ascillas vocant, quod ex his bra
Abbreviated transcription (Latin):
mortaleest & aliquando soluendum. Caro autem a creando est appellata
crementum enim semen est masculi. Vndẽ animalium & hominum cor
concipiuntur hinc & parentes creatores uocantur . Caro autem ex qua
elementis compacta Namterra in carne. Aer in aoelitum humor in sangua
ignis incalore uitali : habent enim i nobis elementa suam quaͦ eq partem cuu
quid deb&ur conpagere soluta caro autem & corpus diuersa significant in can¬
ne semper corpus est Non semper incorpore caro. Nam caro est qua euiuit aden
&corpus. corpus quod nonuiuit idem non caro : namcorpus dicit᷑ aut quod pqt
uitã mortuum aut sine uita est conditum Interdum &cũiufuita corpus & non
o ut erba & lignum. Gensus corporis quinquesunt uisus. aud
ratus gustus & tactus. D ex quibus duo aperiuntur & clauduntur. Duo semo
patentes sunt. Sensus dicti quiapereos: uigore senteen deo iude & prȩsentia

Expanded text:
mortale est, et aliquando solvendum. Caro autem a creando est appellata. mortale est, et aliquando solvendum. Caro autem a creando est appellata. Crementum enim semen est masculi, unde animalium et hominum corpora concipiuntur. Hinc et parentes creatores vocantur. Caro autem ex quattuor elementis conpacta est. Nam terra in carne est, aer in halitu, humor in sanguine, ignis in calore vitali. Habent enim in nobis elementa suam quaeque partem, cuius quid debetur conpage resoluta. Caro autem et corpus diversa significant. In carne semper corpus est, non semper in corpore caro. Nam caro est quae vivit, idem et corpus. Corpus, quod non vivit, idem non caro. Nam corpus dici aut quod post vitam est mortuum, aut sine vita est conditum. Interdum et cum vita corpus, et non caro, ut herba et lignum. Sensus corporis quinque sunt: visus, auditus, odoratus, gustus et tactus. Ex quibus duo aperiuntur et clauduntur, duo semper patentes sunt. Sensus dicti, quia per eos anima subtilissime