comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad peregrinandum aquis cogitauit hoc super
trum quondam coronatam : Cuius negotiato¬
res principes insticutores eius inditi terrae.
Dñs exercituum cogirauit hoc
ut de traheret suꝑbiam omnis groriae : et ad ig¬
nominiam deduceret uniuersos inlitosterra:
transi terrã tuam quasi flumen filia maris. Ñ
ẽ cingulum ultra tibi manum suã extendet su¬
permare : conturbabit regna : Dñs mandauit
aduersum chana an: ut contereret fortes eius
& dixitꝰ: Non adiecies ultra ut glorieris calũ¬
niam sustinens uirgo filia sidonis: incet thim con¬
surgens trans fretai ibi quoque nonerit requi¬
estibi: Eccetern chaldaeorum : talis populus
Non fuit: Assur fundauit eam. In captiuitatẽ
trans duxerunt robus toseius. suffoderunt
domus ẽius. posuerunt eã in ruinam ululate
naues maris qui a d euastataẽ fortitudo uestra.
Et erit indie illa: in obliuione eris otrre sep¬
tu aginta annis sicut dies regis unius post

Expanded text:
ad peregrinandum. Quis cogitavit hoc super ad peregrinandum. Quis cogitavit hoc super Tyrum quondam coronatam, cujus negotiatores principes, institores ejus inclyti terrae? Dominus exercituum cogitavit hoc, ut detraheret superbiam omnis gloriae, et ad ignominiam deduceret universos inclytos terrae. Transi terram tuam quasi flumen, filia maris, non est cingulum ultra tibi. Manum suam extendit supra mare, conturbavit regna: Dominus mandavit adversus Chanaan, ut contereret fortes ejus, et dixit: Non adjicies ultra, ut glorieris, calumniam sustinens virgo filia Sidonis: in Cethim consurgens transfreta, ibi quoque non erit requies tibi. Ecce terra Chaldaeorum talis populus non fuit, Assur fundavit eam, in captivitatem traduxerunt robustos ejus, suffoderunt domos ejus, posuerunt eam in ruinam. Ululate, naves maris, quia devastata est fortitudo vestra. Et erit in die illa: In oblivione eris, o Tyre, septuaginta annis, sicut dies regis unius: Post
Abbreviated transcription (Latin):
rum diuersa genera : omneuas paruulum : Aua¬
sis craterarum usq ad omne uas musicorum
Indie illo dicit dñs ds̃ exercituum : Auferetus
pax illus quifixus fuerat in locofideli: et fan¬
getur et cadet & peribit quod pependerat in
eo quia dñs locutus ẽ Onus tyri
Ululate naues mars qͥuiauastatae. domus
unde uenire consueuerant : de terracet thimreue¬
latum est eis : tacete qui habitatis in insula nego
tiatiosidonis : trans fretantes mare repleuerunt
t in aquis multis: semen nilimessis fluminis fru¬
gesqius Et facta ẽ negotiatiogentium: Erubes¬
cesion ait enimmare fortitudomaris dicens.
non parturiui et non peperi: et non enutriui u¬
uenes nec ad incrementum perduxi uirgines:
Cum auditũ fuerit in aegrpto dolebunt. cum
audierint detrro transite maria. ulula te
quibabitatis in insula Num quid non haec ues¬
tra ẽ quãe gloriabatur adiebus priscinis in
antiquitate sua. Ducent eam pedes sui longe

Expanded text:
rum diversa genera omne vas parvulum a varum diversa genera omne vas parvulum a vasis craterarum usque ad omne vas musicorum in die illo dicit Dominus exercituum auferetur paxillus qui fixus fuerat in loco fideli et frangetur et cadet et peribit quod pependerat in eo quia Dominus locutus est onus Tyri ululate naves maris quia vastata est domus unde venire consueverant de terra Cetthim revelatum tiatio Sidonis. Transfretantes mare repleverunt te in aquis multis. Semen Nili, messis fluminis fruges ejus. et facta est negotiatio gentium. Erubesce, Sidon: ait enim mare fortitudo maris, dicens: Non parturivi, et non peperi, et non enutrivi juvenes, nec ad incrementum perduxi virgines. Cum auditum fuerit in Aegypto, dolebunt cum audierint de Tyro: Transite maria, ululate qui habitatis in insula: Numquid non haec vestra est, quae gloriabatur a diebus pristinis in antiquitate sua? ducent eam pedes sui longe
Abbreviated transcription (Latin):
quid tuhic. aut quasiquis hic qua excidisticibi
hic sepulchrũ. excidisti in excelsum memoriam
diligenter in petritabernaculum tibi: eccedis
a sportarite fiuet sicut asportatur gallus gal¬
linacius: et quasi amictum sic subleuabitte.
Coronans coronabitte tribulatione : quasi pilã
mictecte in terra latã & spatios un: Ibi morieris
et ibi en it currus glori aetuae . Ignominia
domus dnitui: et expella te destatione tua:
et deminis teriotuo deponamte: et erit indie¬
illa uocabo seruum meum heliachim filium el¬
chiȩ : & in duam illũ tunicamtuã & cingulo
tuo confortabo eum: et potestatẽ tuã dabo inma¬
nueius et erit quasi pater habitantibus
hierus alem et domui iuda: et daboclauem
domus dauid suꝑumerum eius: et aperiet et ñ
erit quiclaudat: & claudet et non erit quia pe¬
riat ⁊et figam illũ paxillũ in loco fideli. et erit
in solium gloriae domui patrissui: et suspendã
suꝑ eum omnẽ gloriã domus patris eius: uaso¬

Expanded text:
quid tu hic aut quasi quis hic quia excidisti tibi hic sepulchrum excidisti in excelso memoriam diligenter in petra tabernaculum tibi ecce Dominus asportari te faciet sicut asportatur gallus gallinacius et quasi amictum sic sublevabit te coronans coronabit te tribulatione quasi pilam mittet te in terram latam et spatiosam et ibi erit currus gloriae tuae, ignominia domus Domini tui. Et expellam de statione tua, et de ministerio tuo deponam te. Et erit in dieilla vocabo servum meum Eliachim filium Helciae et induam illum tunicam tuam et cingulo tuo confortabo eum et potestatem tuam dabo in manu eius et erit quasi pater habitantibus Hierusalem et domui Iuda et dabo clavem domus David super umerum eius et aperiet et non erit qui claudat et claudet et non erit qui aperiat et figam illum paxillum in loco fideli et erit in solium gloriae domui patris sui et suspendent super eum omnem gloriam domus patris eius vaso
Abbreviated transcription (Latin):
gregastis aquas piscinae inferioris & domis
hierusalem numerastis: & destruxistis domos ad
muniendũ murum : et lacum fecistis interduos
muros : Et aquã piscinae ueteris: et non suspexis¬
tis ad eum qui fecerat eam : et operatorẽ eius
delonge non uidistis: et uocabit dns ds̃ exercitu¬
um in dieilla Adfletũ & ad planctũm. et ad
caluitiũ et adcingulum sacci : Et ecce zaudiũ
et laetitia. occidereui tulos et iugulare arię
tes comedere carnes et bibere uinum: Comeda¬
mus & bibamus c̃rasenim moriemur: et reuelata
ẽ inuiribus meis dni exercituũ : sidimitte tur
iniquitu haec uobis donec moriamini dicit dñs¬

Expanded text:
gregastis aquas piscinae inferioris et domos gregastis aquas piscinae inferioris et domos Hierusalem numerastis et destruxistis domos ad muniendum murum et lacum fecistis inter duos muros et aquam piscinae veteris et non suspexistis ad eum qui fecerat eam et operatorem eius de longe non vidistis et vocavit Dominus Deus exercituum in die illa ad fletum et ad planctum ad calvitium et ad cingulum sacci et ecce gaudium et laetitia occidetes, comedere carnes et bibere uinum. comedamus et bibamus: cras enim moriemur. et reuelata sunt in auribus meis domini exercituum: si dimittetur haec iniquitas uobis, donec moriamini, dicit d
Abbreviated transcription (Latin):
gloriae cedar et reliquiae : numeri sagittari¬
orũ fortiũ defiliis cedcor inminuentur Dñs
nis in tecta. damoris plena urbs frequensc̃i¬
uitas ex ultans: Interfecti tui non interfec¬
tigladio nec mortuitui inbello: cuncti princi¬
pes tui fugerunt simuldureq: ligacti sunt.
Omnes qui inuenti sunt uincti sunt pacriter.
procul fuger̃. Propterea dixi recedite a
me amare flebo : nolite incumbere ut con¬
soleminime : super uastitate filiae populimei:
Dies enim interfectionis & conculcationis.
fletuũ dño dõ exercituum inuallersionis
scrutans murum et magnificus suꝑ montem:
& elã sumpsit faretrã currlm hominis equi¬
tis et parietem nud abit dypeus: et erunt elec¬
tae uallestuae plenȩ quadrigarũ: & equites
ponentes sedes suas in porta: & reuelabitur
operimentũ iudae : et uidebis in illadie arma¬
mentariũ domus salcus : & scissuras ciuitatis
dauid uidebitis quiamultiplicate sunt: et con¬

Expanded text:
gloria Cedar. Et reliquiae numeri sagittarigloria Cedar. Et reliquiae numeri sagittariorum fortium de filiis Cedar imminuentur: Dominnis in tecta? Clamoris plena, urbs frequens, civitas exsultans: Interfecti tui, non interfecti gladio, nec mortui in bello. Cuncti principes tui fugerunt simul, dureque ligati sunt: Omnes qui inventi sunt, vincti sunt pariter, procul fugerunt. Propterea dixi: Recedite a me, amare flebo: nolite incumbere ut consolemini me super vastitate filiae populi mei dies enim interfectionis et conculcationis et fletuum Domino Deo exercituum in valle Visionis scrutans murum et magnificus super montem et Aelam sumpsit faretram currum hominis equitis et parietem nudavit clypeus et erunt electae valles tuae plenae quadrigarum et equites ponent sedes suas in porta et revelabitur operimentum Iudae et videbis in die illa armamentarium domus saltus et scissuras civitatis David videbitis quia multiplicatae sunt et con
Abbreviated transcription (Latin):
iscensorẽ cameli et c̃tẽplatus ẽ diligent̃ multo inturui:
et clam auit leo: suꝑspeculadni Ego sum stans
iugiter perdiem: et supercus todiã neã ego sũ
stans totis noctibus: Ecce isteuenit ascensor uir
bigae aequitum & respondit et dixit: cecidit¬
cecidit babrlon et omnia scultilia deorum eius
contrica sunt in terrã. tritura mea et fili a¬
are aemeae : quae audiui ad nõ exercituum
dõ isrł annuntiaui uobis ONus dum
admeclamat ex seir: custosqui de nocte custos
quid de nocte : Dixit custosuenit mane et nox
siquaeritis quaerite: conuertimini et uenite.
Inus in aarabig Insaltu aduesperam dor¬
mietis insemitis dodanim: oscurrentes sitienti
ferte aquã qui habitatis terrã austri: cũpani¬
bus occurrite fugienti: a facie enim gladio¬
rum fugerunt. A facie gladii imminentis:
a facie arcus extenti ̃: A facie grauis praelii
qnm̃ haec dicit dñs ad meꝰ Adhuc inuno anno
quasi in annomer cennarii : et auferetur onis

Expanded text:
em cameli: Et contemplatus est diligenter multo intuitu. Et clamavit leo: Super speculam Domini ego sum, stans jugiter per diem: et super custodiam meam ego sum, stans totis noctibus. Ecce iste venit ascensor vir bigae equitum, et respondit, et dixit: Cecidit Babylon, et omnia sculptilia deorum ejus contrita sunt in terram, Tritura mea, et fili areae meae, quae audivi a Domino exercituum Deo Israel, annuntiavi vobis. ONUS DUMA. Ad me clamat ex Seir: Custos, quid de nocte? custos, quid de nocte? Dixit custos: Venit mane, et nox: si quaeritis, quaerite: convertimini, venite. ONUS IN ARABIA. In saltu ad vesperam dormietis, in semitis Dodanim. Occurrentes sitienti ferte aquam, qui habitatis terram Austri, cum panibus occurrite fugienti. A facie enim gladiorum fugerunt, a facie gladii imminentis, a facie arcus extenti, a facie gravis praelii: Quoniam haec dicit Dominus ad me: Adhuc in uno anno, quasi in anno mercenarii, et auferetur omnis
Abbreviated transcription (Latin):
dationẽ saltus et omne lignum eius : qnm̃ redemi
dñsia cob. et israhel gloriabitur:
aecdicit dñs redemptortuus et formator
tuus exutero Ego sum dns facien somnia exten
denscaclos solus stabiliens terrã & nullus mecũ
Irritc faciens signa diuinorũ et hariolo sinfu¬
rorem uestens Conuertens sapientes neror¬
sum& scientiã eorum stultẽfaciens susciteens
uerbũ serui sui. et consiliũ nuntiorũ suorũ com
plens qui dico hierus alẽ habiteberis et ciuita¬
tibus iuda aedificabĩni. et desestaeius suscitebo
quidico profundo desolecre et flumina tua¬
arefaciã : quidico crro pastor meuses et õnem
uoluntatẽ meã complebis: quidicohierusale
aedificaberis. et tẽplo fundaberis:¬

Expanded text:
dationem saltus et omne lignum eius quoniam redemit dationem saltus et omne lignum eius quoniam redemit Dominus Iacob et Israhel gloriabitur haec dicit Dominus redemptor tuus et formator tuus ex utero ego sum Dominus facdens coelos solus, stabiliens terram, et nullus mecum. Irrita faciens signa divinorum, et hariolos in furorem vertens: convertens sapientes retrorsum, et scientiam eorum stultam faciens. Suscitans verbum splens, Qui dico Jerusalem: Habitaberis; et civitatibus Juda: Aedificabimini, et deserta ejus suscitabo: Qui dico profundo: Desolare, et flumina tuaQui dico Cyro: Pastor meus es, et omnem voluntatem meam complebis. Qui dico Jerusalem: Aedificaberis: et Templo: Fundaberis
Abbreviated transcription (Latin):
anni : et desinet ephraim es sepopulus : et ca¬
put ephraimsamaria et caput sa mariae
filius romeliae : Sinon credideritis nom per¬
manebitis : Et adiecit dñs loqui ad achatdi¬
cens Pete tibi signũ ad ño dõ cuo in profundũ
inferni siue in excelsum supra : et dixita chat

Expanded text:
anni, et desinet Ephraim esse populus: Et caanni, et desinet Ephraim esse populus: Et caput Ephraim Samaria, et caput Samariae filius Romeliae. Si non credideritis, non permanebitis. Et adjecit Dominus loqui ad Ahaz, dicens: Pete tibi signum a Domino Deo tuo in profundum inferni, sive
Abbreviated transcription (Latin):
cutt erebintus et sicuti quercus quae ex pan¬
ditramossuos: semen scm̃erit id quod stete¬
ritinea. Et factiam ẽ in dieb achat filii io¬
athã filii oriae regisiudar: Ascenditra s in
rexsyriae et face efilius romeliae rexisrł
inhierus alẽ ad proeliandũ contraeã et non
potuerunt debellare eã : et nuntia uerunt do¬
muidauid dicentes: Requieuit srria super
ephraim: et cõmotũ ẽ coreius etcor populieiꝰ
sicut mouentur ligna siluarũ a facieuenti:
Et dixit dñs adisaiã egredere inoccursum
ad extremũ a quaeductus piscinae superioris
inuia agrifullonis et dicesadeũ : Uide ut sileas
nolitimere : et cortuũ ne formidet. Aduabus
caudistitionũ fumigantiũ istorũ in ira furoris
rasinꝰ srriae et filii romeliae: eo quod consi¬
et ponamus regẽ in medio eius filiũt ab eel.
I aec dicit dñs ds̃ Non stabit et noneritis¬
tud sed caput syriae damascus. et caput da¬
mascirasin: et adhuc sexaginta et quinque

Expanded text:
cut terebinthus et sicuti quercus quae expancut terebinthus et sicuti quercus quae expandit ramos suos semen sanctum erit id quod steterit in ea et factum est in diebus Ahaz filii Ioatham filii Oziae regis Iuda ascendit Rasin rex Syriae et Phacee filius Romeliae rex Israhel in Hierusalem ad proeliandum contra eam et non potuerunt debellare eam et nuntiaverunt domui David dicentes requievit Syria super Ephraim et commotum est cor eius et cor populi eius sicut moventur ligna silvarum a facie venti et dixit Dominus ad Isaiam egredere in occursum ad extremum aquaeductus piscinae superioris in via Agri fullonis. Et dices ad eum: Vide, ut sileas: noli timere, et cor tuum ne formidet a duabus caudis titionum fumigantium istorum: in ira furoris Rasin regis Syriae, et filii Romeliae: eo quod consiet ponamus regem in medio ejus filium Tabeel. Haec dicit Dominus Deus: Non stabit, et non erit istud: sed caput Syriae Damascus, et caput Damasci Rasin: Et adhuc sexaginta et quinque
Abbreviated transcription (Latin):
cituũ uidioculis meis: et uolauit ad mcunus desera¬
phim. et in manueius calculus quẽ forcipe
tulerat dealtari et tetigit õs meũ et dixit
Ecce tetigit hoc labiatua et auferetur
iniqui tastua et peccatũ tuũ mundabitur
et audiui uocẽ dñi dicentis: quẽ mittã et quis
ibitnobis : Et dixi Ecce ego sum mitte me
et dixit : Vade et dicespopulo huic Audi te
audientes et nolite intellegere: et uide te
uisionẽ et nolite cognoscere : excaeca cor
populihuius et aures eius ad graua: et oculos
eiusclaude: neforte uideat oculis et aurib
suis audi at et corde suo intellegat . et conuer¬
tatur et sanẽ eum: et dixi: Vsque quo d ñe :
Et dixit: Donec desolentur ciuitate sabsque
habitatore et domussine homine et terra
relinquetur deserta. et longe faciet dñs ho¬
mines et multiplicabitur quae derelicta fu¬
erat in medio terrae et adhuc inea decima¬
tio et conuertetur eterit inostensionem si¬

Expanded text:
cituum vidi oculis meis et volavit ad me unus decituum vidi oculis meis et volavit ad me unus dephim, et in manu ejus calculus, quem forcipe tulerat de altari, et tetigit os meum et dixit: Ecce tetigit hoc labia tua, et auferetur iniquitas tua, et peccatum tuum mundabitur; et audivi vocem Domini dicentis quem mittam et quis nobis et dixi ecce ego sum mitte me et dixit vade et dices populo huic audite audientes et nolite intellegere et videte visionem et nolite cognoscere excaeca cor populi huius et aures eius adgrava et oculos eius claude ne forte videat oculis suis et auribus suis audiat et corde suo intellegat et convertatur et sanem eum et dixi usquequo Domine et dixit donec desolentur civitates absque habitatore et domus sine homine et terra relinquetur deserta et longe faciet Dominus homines et multiplicabitur quae derelicta fuerat in medio terrae et adhuc in ea decimatio et convertetur et erit in ostensionem si
Abbreviated transcription (Latin):
tenti: Vngulae equorum eius ut silex. et ro¬
tae eius quasi impetus tempestatis: rugitus
eius ut leonis. rugiet ut catulileonum : et fren¬
det et tenebit praedam. et amplexabitur
et nonerit quieruat: et sonabit super eum
indie illa sicut sonitusmaris. Aspiciemus
interram et ecce tenebrae tribulationis.
et lux obtenebrata.ẽ. incaligine eius.
Inanno quo mortuus .ẽ. rexotias uididñm
sedentem supersolium excelsum et eleua¬
tum. et ea quae sub eo erant implebant tẽ¬
plum: Seraphim stabant super illud. sex
alaeuni et sex alae alteri : Duabus uelabant
faciem eius et duab uelabant pedescius et
duab: uelabant. et clamabat alter ad alte
plena ẽ omnis terra gloria eius : Et com¬
mota sunt superliminaria cardinum auo¬
ceclamantis et domus impleta ẽ fumo: et
dixi. Vaemihi qui atacui: quiauir pollutis
labii segosum: et in medio populi polluta la¬
bia habentis ego habito et regem dnm exer¬

Expanded text:
tenti ungulae equorum eius ut silex et rotenti ungulae equorum eius ut silex et rotae eius quasi impetus tempestatis rugitus eius ut leonis rugiet ut catuli leonum et frendet et tenebit praedam et amplexabitur et non erit qui eruat et sonabit super eum in die illa sicut sonitus maris aspiciemus in terram et ecce tenebrae tribulationis et lux obtenebrata est in caligine eius in anno quo mortuus est rex Ozias vidi Dominum sedentem super solium excelsum et elevatum et ea quae sub eo erant implebant templum seraphin stabant super illud sex alae uni et sex alae alteri duabus velabant faciem eius et duabus velabant pedes eius et duabus volabant et clamabant alter ad alterplena est omnis terra gloria eius et commota sunt superliminaria cardinum a voce clamantis et domus impleta est fumo et dixi vae mihi quia tacui quia vir pollutus labiis ego sum et in medio populi polluta labia habentis ego habito et Regem Dominum exer
Abbreviated transcription (Latin):
num et uiri fortes admiscendam ebrietatẽ
qui iustificatis impium promuneribus et iusti
tiam iusti aufertis abeo: Propter hoc sicut
deuorat stipulam ligu aignis et calor flã¬
me exurit sic radix eorum quasi fauilla
erit et germeneorum ut puluis a scendet:
Abiecerunt enim legem dñi exercituum
et eloquium sci isrł blasphema uerunt. Ideo
iratus ẽ furor dñĩ inpopulo suo. et extendit
manum suam super eum et percus sit eũm.
et conturbati s unt montes: et facta sunt mor¬
ticina eorum quasi stercus in medio platea¬
rum: In hisomnibus non est auersus furor
eius sed adhuc manus eius extenta: et leua¬
bit signum innationibus procul. et sibilabit
ad eum definibus terrae. et eccefestinus ue¬
lociter ueniet: non est deficiens neque la¬
borans ineo: nondormitabit neque dor¬
miet neque soluetur cingulum renumeius.
necrum petur corrigia calciamentieius
sagittae eius acutae et omnes arcus eius ex¬

Expanded text:
num et uiri fortes ad miscendam ebrietatem. num et uiri fortes ad miscendam ebrietatem. qui iustificatis impium pro muntiam iusti aufertis ab eo propter hoc sicut devorat stipulam lingua ignis et calor flammae exurit sic radix eorum quasi favilla erit et germen eorum ut pulvis ascendet abiecerunt enim legem Domini exercituum et eloquium Sancti Israhel blasphemaverunt ideo iratus est furor Domini in populo suo et extendit manum suam super eum et percussit eum et conturbati sunt montes et facta sunt morticina eorum quasi stercus in medio platearum in omnibus his non est aversus furor eius sed adhuc manus eius extenta et levabit signum nationibus procul et sibilabit ad eum de finibus terrae et ecce festinus velociter veniet non est deficiens neque laborans in eo non dormitabit neque dormiet neque solvetur cingulum renum eius nec rumpetur corrigia calciamenti eius sagittae eius acutae et omnes arcus eius ex
Abbreviated transcription (Latin):
eius interierunt fame et multitudo eius
sitiex aruit Propterea dilatauit infer¬
nus animam suam : et a peruit ossuum absq
ullo termino et descendent forteseius et
populus eius et sublimes gloriosiq eius ad eum
et incuruabitur homo et humili abitur uir.
et oculi sublimium de primentur : et exalta¬
bitur dñs exercituum in iudicio. et ds̃ sc̃s scĩ fica¬
bitur iniustitia et pascentur agni iuxta or¬
dinem suum et deserta in uberta tem uersa
aduenae comedent ea. Uae qui trahitis ini¬
quitatem in funiculis uanitatis et quasiuin¬
culum plaustripeccatum: quidicitis festinet
et citoueniat opuseius ut uideamus et appro¬
piec et ueniatconsilium sci isrł et sciemus
illud : Vae quidicitis malum bonum et bo¬
num malum ponentes tenebras lucem edu¬
cemtenebras. ponentes a marum indulce et
dulceina marum: Uae qui sa piente sestis
in oculis ur̃is et coram uobis met ipsis pruden¬
tes: Uae qui potente sestis adbibendum ui¬

Expanded text:
eius interierunt fame et multitudo eius eius interierunt fame et multitudo eius siti exaruit propterea dilatavit infernus animam suam et aperuit os suum absque ullo termino et descendent fortes eius et populus eius et sublimes gloriosique eius ad eum et incurvabitur homo et humiliabitur vir et oculi sublimium deprimentur et exaltabitur Dominus exercituum in iudicio et Deus sanctus sanctificabitur in iustitia et pascentur agni iuxta ordinem suum et deserta in ubertatem versa advenae comedent vae qui trahitis iniquitatem in funiculis vanitatis et quasi vinculum plaustri peccatum qui dicitis festinet et cito veniat opus eius ut videamus et adpropiet et veniat consilium Sancti Israhel et sciemus illud vae qui dicitis malum bonum et bonum malum ponentes tenebras lucem et lucem tenebras ponentes amarum in dulce et dulcin oculis uestris et coram uobismet ipsis prudentes. uae qui potentes estis ad bibendum ui
Abbreviated transcription (Latin):
eam desertam non patabitur et non fodietur.
et ascendent uepres et spinae : et nubibus man¬
dabonepluant super eam imbrem: uinea
enim dñi exercituum domus isrł ẽ. et uir iu¬
da germen delectabile eius: et ex pectaui
ut faceret iudicium et ecce iniquitaset
iustitiam et ecceclamor. Uae qui coniun¬
gitis domum ad domum et agrum agroco¬
pulatis usque ad terminum loci: Num quid
bus meis sunt haec dñi exercituum: nisi do¬
mus multae desertae fuerint grandes. et
pulchrae absque habitatore: Decemenĩ
iugera uinearum facient lagunculam
unam. et triginta modii sementis facieNt
modios tres: uae qui consurgitis mane
adebrietatem sec tandam et potandum
uue aduesperam ut uino aestuatis. Cy¬
thara et lrra et trmpanum et tibia. et ui¬
num in conuiuiis uestris et opus dñi non res¬
picitis nec opera manuum eius consideratis.
Propterea captiuus ductus est populus
meus qui a nonhabuit scientiam. et nobiles

Expanded text:
eam desertam: non putabitur, et non fodietur: eam desertam: non putabitur, et non fodietur: et ascendent vepres et spinae; et nubibus mandabo, ne pluant super eam imbrem. Vinea enim Domini exercituum, domus Israel est: et vir Juda, germen delectabile ejus: et exspectavi, ut faceret judicium, et ecce iniquitas: et justitiam, et ecce clamor. Vae qui conjungitis domum ad domum, et agrum agro copulatis usque ad terminum loci: Numquid her terram? In auribus meis sunt Domini exercituum: Nisi domus multae desertae fuerint, grandes et pulchrae, absque habitatore. Decem enim jugera vinearum facient lunam et triginta modii sementis facient modios tres vae qui consurgitis mane ad ebrietatem sectandam et potandum usque ad vesperam ut vino aestuetis cithara et lyra et tympanum et tibia et vinum in conviviis vestris et opus Domini non respicitis nec opera manuum eius consideratis propterea captivus ductus est populus meus quia non habuit scientiam et nobiles
Abbreviated transcription (Latin):
nemhierus alem lauerit de medio eius. spũ iudi¬
cii et sp̃uardoris: Et creauit dñs super omnem
locum montission et ubi in uocatus ẽ. nubem
perdiem et fumum et splendorem ignis flam
protectio et tabernaculumerit inumbraculũ
diei ab aestu. et insecuritatem et absconsionẽ
a turbine et apluuia. Cantabo dilecto
meo canticum patruelimeo uine esude
Vinea facta est dilecto meo incornufilio olei.
et sepiuiteam et lapides elegit ex illa et plan¬
tauit ea melectam : et aedificauitturrem in
medio eius et corcular exstruxit in ea
et exspectauit faceretuuas. et fecit labruscas
Nunc ergo habitatores hierusalem et uiriiu¬
da iudicate interme et interuineam meam.
Quid est quod debui ultra facere uineae meae.
et non feciei : an quod exspectaui ut faceret
uuas et fecit labruscas . Et nunc ostendam uo¬
bis quidego faciam uineae meae : Auferam
sepemeius et erit in direptionem: Diruam ma¬
ceriameius et erit in conculcationem et ponã

Expanded text:
nem Hierusalem laverit de medio eius spiritu iudinem Hierusalem laverit de medio eius spiritu iudicii et spiritu ardoris et creabit Dominus super omnem locum montis Sion et ubi invocatus est nubem per diem et fumum et splendorem ignis flamprotectio et tabernaculum erit in umbraculum diei ab aestu et in securitatem et absconsionem a turbine et a pluvia cantabo dilecto meo canticum patruelis mei vineae suae vinea facta est dilecto meo in cornu filio olei et sepitavit eam electam, Et aedificavit turrim in medio ejus, et torcular exstruxit in ea: Et exspectavit, ut faceret uvas, et fecit labruscas. Nunc ergo, habitatores Jerusalem, et viri Juda, judicate inter me et vineam meam. Quid est quod debui ultra facere vineae meae, et non feci  Al. fecerim ei? An quod exspectavi, ut faceret uvas, et fecit labruscas? Et nunc ostendam vobis quid ego faciam vineae meae; auferam sepem ejus, et erit in direptionem: diruam maceriam ejus, et erit in conculcationem. Et ponam
Abbreviated transcription (Latin):
auferet dñsornatum casciamentorum. et
lunulas. et torquesiet inqnilia. et armillas. et
mitras discriminalia. et periscelidas et mure¬
nulas et olfactoriola. et in aures. et anulos et
gemmas infronte pendentes. et mutatoria. et
pallia et linte amina: et acus. et specula. et sindo¬
nes et uittas et theristra: et erit prosuauiodore
fetor. et protona funiculus. et procris panticri¬
ne caluitium et profascia pectorali cilicium:
Pulcherrimi quoque uiri tuigladiocadent.
et fortestui in proelio: et maerebunt atque lu
gebunt portae eius. et desolata in terra sedebit:
Et apprȩhendent septem mulieres uirum unũ
in die illa dicentes: Panem nostrum comȩ de¬
mus et uestimentis nostrisoperiemur : Tan¬
tum modo uocetur nomentuum supernos. au¬
ferob probrium nostrum : Indie illa erit ger¬
men dñi inmagnificentia et ingloria et fruc¬
tur : Omnis quiscriptus ẽ. inuita in hierusalem
S abluerit dñs sordem filiarumsion. et sangui¬

Expanded text:
auferet Dominus ornamentum calceamentorum, et auferet Dominus ornamentum calceamentorum, et lunulas, et torques, et monilia, et armillas, et mitras, Et discriminalia, et periscelides, et muraenulas, et olfactoriola, et inaures, et annulos, et gemmas in fronte pendentes, et mutatoria, et pallia, et linteamina, et acus, et specula, et sindones, et vittas, et theristra. Et erit pro suavi odore fetor, et pro zona funiculus, et pro crispanti crine calvitium, et pro fascia pectorali cilicium. Pulcherrimi quoque viri tui gladio cadent, et forgebunt portae eius et desolata in terra sedebit et adprehendent septem mulieres virum unum in die illa dicentes panem nostrum comedemus et vestimentis nostris operiemur tantummodo vocetur nomen tuum super nos aufer obprobrium nostrum in die illa erit germen Domini in magnificentia et in gloria et fructur omnis qui scriptus est in vita in Hierusalem si abluerit Dominus sordem filiarum Sion et sangui
Abbreviated transcription (Latin):
lingua eorum et ainuentiones eorum contra
dñm ut prouocarent oculos maiestatis eius.
Agnitio uultus eorum respondebiteis. et pec¬
catum suum quasi sodoma praedicauerunt
nec absconderunt : uae animae eorum qnm̃
reddita sunt eismala: dicite iusto qñmbene
qnm fructum a dinuentionum suarum come¬
det: uac impio inmalum retributioeruo
manuum eius fiet ei: Populum me umexa ctores
sui spolia uerunt et mulieres dominatae sunt cius:
Stat adiudicandum dñs et stat adiudican¬
dospopulos : Dñs a diudicium ueniet icumse¬
nibus populi sui et principibus eius: Uosenim
indomuuestra : Quareat teritis populum me¬
um et facies pauperum commolitis dicit dñs
ds̃ exercituum : Et dixit dñs : proeo quodeleua¬
tae sunt filia e sion et ambula uerunt extento
collo et nutibus oculorum ibant et plaudebant.
ambulabant et inpedibus suis composito gradu
incedebant: De caluabit dñs uerticem filiarum

Expanded text:
lingua eorum et adinventiones eorum contra lingua eorum et adinventiones eorum contra Dominum, ut provocarent oculos majestatis ejus. Agnitio vultus eorum respondit eis, et peccatum suum quasi Sodoma praedicaverunt, nec absconderunt: Vae animae eorum: quoniam reddita sunt eis mala. Dicite justo quoniam bene, quoniam fructum adinventionum suarum comedet. Vae impio in malum: retributio enim manuum ejus fiet ei. Populum meum exactores sui spoliaverunt, et mulieres dominatae sunt ejus Stat ad judicandum Dominus, et stat ad judicandos populos. Dominus ad judicium veniet cum senibus populi sui, et principibus ejus: Vos enim ina pauperis in domo vestra. Quare atteritis populum meum, et facies pauperum commolitis, dicit Dominus Deus exercituum? Et dixit Dominus: Pro eo quod elevatae sunt filiae Sion, et ambulaverunt extento collo, et nutibus oculorum ibant, et plaudebant: ambulabant, et in pedibus suis composito gradu incedebant: Decalvabit Dominus verticem filiarum
Abbreviated transcription (Latin):
dinis dñi et agloria maiestatis eius cum surrexe¬
rit percutere terram: Quie scite ergo ab homi¬
ne cuius sp̃sinnaribus eius quia excelsus reputa¬
tus eipse : Ecce enim dominator dñs exercitu¬
um auferet ab hierusalemet abiuda ualidum
et fortem Omne robur panis et omne robur
aquae fortem et uirum bellatorem iudicẽ
et prophetam : et ariolum et senem principẽ
super quinquaginta : et honorabilem uultu et
consiliarium sapientem de archi tectis. et pru
et irruet populus uiraduirum unus quisque
ad proximum suum : Tumultuabitur puer
contra senem : et ignobilis contra nobilem : Ap¬
prȩhendet enimuir fratrem suum. domesti¬
cum patris sui uestimentum tibi ẽ : princeps
esto noster : Ruina autem haec sub manutua
Respondebit indie illa dicens: Non sum medi¬
cus et indomomea non ẽ panis neque uestim̃¬
tum : Nolite constituereme principempopuli:
ruit enim hierusalem et iudasconcidit : quia

Expanded text:
dinis Domini et a gloria maiestatis eius cum surrexedinis Domini et a gloria maiestatis eius cum surrexerit percutere terram quiescite ergo ab homine cuius spiritus in naribus eius quia excelsus reputatus est ipse ecce enim Dominator Deus exercituum auferet ab Hierusalem et ab Iuda validum et fortem omne robur panis et omne robur aquae fortem et virum bellatorem iudicem et prophetam et ariolum et senem principem super quinquaginta et honorabilem vultu et consiEt irruet populus, vir ad virum, unusquisque ad proximum suum: tumultuabitur puer contra senem, et ignobilis contra nobilem. Apprehendet enim vir fratrem suum domesticum patris sui: Vestimentum tibi est, princeps esto noster, ruina autem haec sub manu tua. Respondebit in die illa, dicens: Non sum medicus, et in domo mea non est panis, neque vestimentum: Nolite constituere me principem populi. Ruit enim Jerusalem, et Judas concidit: quia
Abbreviated transcription (Latin):
limis hominis humiliati sunt et incuruabitur ałti¬
tudo uirorũ exaltabitur autẽ dñssolus indieilla
quia dies dñi exercituũ superomnẽ superbum
et excelsum et super omnem arrogantẽ et humi¬
labitur : et superomnesce dros libani sublimes
et erectas et superomnes quercus basan : et super
omnes montes excelsos : et super omnes colles ele¬
uatos: et super omnem turrem excelsam: et su¬
peromnem murum munitum : et super omnes
nauestharsis et super omne quod uisu pulchrũ
ẽ et incuruabitur sublimitas hominum: et hu¬
miliabitur altitado uirorum: et eleuabi tur dñs
solus indieilla : et idola paenitus conterentur:
et in troibunt inspelcincas petrarum et inuoragi¬
nesterrae. a facie fer midinis dñi et agloria ma¬
iestatiseius cum surisexerit percutere terram:
Indie illa proiciet hosno idola argenti sui et simu¬
lacra a urisui quae fexerat sibi ut adoraret tal¬
paset uespertiliones et ingredieturfissuras
petrarum et cauerꝰnas saxorum: A facie formi¬

Expanded text:
bitur altitudo virorum exaltabitur autem Dominus solus in die illa quia dies Domini exercituum super omnem superbum et excelsum et super omnem arrogantem et humiliabitur et super omnes cedros Libani sublimes et erectas et super omnes quercus Basan et super omnes montes excelsos et super omnes colles elevatos et super omnem turrem excelsam et super omnem murum munitum et super omnes naves Tharsis et super omne quod visu pulchrum est et incurvabitur sublimitas hominum et humiliabitur altitudo virorum et elevabitur Dominus solus in die illa et idola penitus conterentur et introibunt in speluncas petrarum et in voragines terrae a facie formidinis Domini et a gloria maiestatis eius cum surrexerit percutere terram in die illa proiciet homo idola argenti sui et simulacra auri sui quae fecerat sibi ut adoraret talpas et vespertiliones et ingredietur fissuras petrarum et cavernas saxorum a facie formi
Abbreviated transcription (Latin):
erant uiginti mił ꝓstrauer : Inde ad cuntatẽ scitcirũ abier̃
quȩ cibhierosolimis sexcentis sttidiis aberat Contestantib
cut̃ his quicipđ scito politas ercunit ludȩis qđ benigne cibeis
h aberentꝰ & iãtẽporib infelicicatis. qđ modeste: secũ egeriꝰ
grcs cigenteseis. Exordit᷑ etiã decetero ergagenꝰ suũ be
nignos eẽ: Uener̃ hierosolimã die solẽpni septimancirũ
instante. E postpente costenabier̃ contragor giã p̃ p ast
idu meȩ : Exiuit aut̃ cũ pedicib trib milib &eqͥtib quad¬
ringentis Quib congressis. contigit paucos ruere ludec
Dositheus uͦ qͥdã debachenoris eques iurfortis. gorgiãtene¬
bat: &cũ uell& illũ copereui uũ : eques qͥdã decrachib in¬
ruit ineũ humerũq eiꝰ ãputauit adq itagorgicis ef fugi
in marisci At illis quicũ esdrin eraat diicius pugnantib

Expanded text:
e milia prostraverunt inde ad civitatem Scytarum abierunt quae ab Hierosolymis sescentis stadiis aberat contestantibus autem his qui apud Scytopolitas erant Iudaeis quod benigne ab eis haberentur etiam temporibus infelicitatis quod modeste secum egerint gratias agentes eis exhortati etiam de cetenignos esse venerunt Hierosolymam die sollemni septimanarum instante et post pentecosten abierunt contra Gorgiam praepositum Idumeae exivit autem cum peditibus tribus milibus et equitibus quadringentis quibus congressis contigit paucos ruere Iudaeorum Dositheus vero quidam de Bachenoris eques vir fortis Gorgiam tenebat et cum vellet illum capere vivum eques quidam de Thracibus inruit in eum umerumque eius amputavit atque ita Gorgias effugit in Marisa at illis qui cum Esdrin erant diutius
Abbreviated transcription (Latin):
intenebris uiditlucem magnam: habitientib
in regione umbrte mostis luxortaẽ eis multi¬
plicastigentem non magnificasti laetidcem Le¬
tabuntur contemte sicut laettentur in messe usi¬
cut exultant quando diuidunt spoli& lugur
enim oneris cius et uirgam umerieius et scep¬
trum exactoris eius supentsti sicut indie mudip
quiat omnis uiolenta prredatio cũ tumulair
et uestimentũ mixtum sanguine erit in com

Expanded text:
idit lucem magnam habitantibus in regione umbrae mortis lux orta est eis multiplicasti gentem non magnificasti laetitiam laetabuntur coram te sicut laetantur in messe sicut exultant quando dividunt spolia iugum enim oneris eius et virgam umeri eius et sceptrum exactoris eius superasti sicut in die Madian quia omnis violenta praedatio cum tumultu et ves
Abbreviated transcription (Latin):
dñi principes sodomorũ percipite a urib legẽ
dinr̃i populus gomorrae : quo mihi multitu¬
dinẽ uictimarũ ur̃arũ dicit dñs: plenus sum:
holo causta arietũ etadipempinguiũ et sangui¬
nẽ uitulorũ et agnorũ et hyrcorũ nolui: Cum
ueniretis ante conspectũmeũ quisquae siuithaeo
demanib ur̃is. ut ambula retisinatriis meis . Ne
adferatis ultra sacrificiũ frustraincensum
ab hominatio ẽ mihi: Ne o meniã et sabba tum
et festiuita tes alias nonferam. in iqui sunt coe¬
tusuri  Kalenda surãset sollemnita tesurãs
odiuit animamea. facta sunt mihi molesta la¬
boraui sustinens: et cũ extenderitis manusurãs
auertã oculos meos a uobis: et cũ multiplica ueri

Expanded text:
Domini principes Sodomorum percipite auribus legem Domini principes Sodomorum percipite auribus legem Dei nostri populus Gomorrae quo mihi multitudinem victimarum vestrarum dicit Dominus plenus sum holocausta arietum et adipem pinguium et sanguinveneritis ante conspectum meum quis quaesivit haec de manibus vestris ut ambularetis in atriis meis ne adferatis ultra sacrificium frustra incensum abominatio est mihi neomeniam et sabbatum et festivitates alias non feram iniqui sunt coetus vestri kalendas vestras et sollemnitates vestras odivit anima mea facta sunt mihi molesta laboravi sustinens et cum extenderitis manus vestras avertam oculos meos a vobis et cum multiplica
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi autemspreuerunt me. Cogno uit bos posses
sorem suum et asinus praesepe domini sui: isrł
non cognouit me: populus meus non intellexit.
Vaegenti peccatrici: populo graui iniquita
querunt dnm̃ blasphema uerunt scm̃isrł:
ab alienati sunt retrorsum : Super quo percu¬
ciam uos ultra addentes praeuaricationem :
omne caput languidum et omnecor maerens.
a planta pedis usq aduerticẽ non .ẽ. in eo sani¬
tas : Vulnus et liuor et plagatumens. non ẽ
circũligata nec curata medicamine neq fota¬
oleo Terraurã deserta: ciuita te surae succen¬
saeigni : Regionẽ urãm corã uobis alieni de uo¬
rant et deso labitur sicut inuastitate hostili
et derelinquetur filia sion ut umbraculũ inui¬
nea et sicut tuguriũ incucumerario. sicut ci¬
uitas quae uastatur: nisi dñs exercituũ relin¬
quisset nobissemen quasi sodoma fuissemus et
qua sigomorra similes essemus . Audite uerbũ

Expanded text:
ipsi autem spreverunt me cognipsi autem spreverunt me cognsorem suum, et asinus praesepe domini sui, Israel non cognovit me, populus meus non intellexit. Vae genti peccatrici, populo gravi iniquitaquerunt Dominum, blasphemaverunt sanctum Israel, abalienati sunt retrorsum. Super quo percutiam vos, ultra addentes praevaricationem? Omne caput languidum, Et omne cor moerens. A planta pedis usque ad verticem, non est in eo sanitas: Vulnus, et livor, et plaga tumens, non est circumligata nec curata medicamine neque fotaoleo terra vestra deserta civitates vestrae succensae igni regionem vestram coram vobis alieni devorant et desolabitur sicut in vastitate hostili et derelinquetur filia Sion ut umbraculum in vinea et sicut tugurium in cucumerario sicut civitas quae vastatur nisi Dominus exercituum reliquisset nobis semen quasi Sodoma fuissemus et quasi Gomorra similes essemus audite verbum
Abbreviated transcription (Latin):
conlatione eorũ intelleganT sic et istipsaltẽ unũ pͥpri¬
ores habere dignent᷑ int̃p̃tẽ : Legant prius et postea
despiciant : neuideant᷑ ñ exiudicio sed exodii p̃sump¬
tione ignorata dã nare : prophetauit aut̃ isaias in hie¬
rusalẽ et iniudaea. nec dũ decẽ tribub: incaptiuita tẽ
ductis ac de utroq regnonunc cõmixtim nunc sepa
historiã et p̾babrloniae captiuitatẽ reditũ popu
gentiũ et deaduentuxpi ẽ: quẽ quanto plusamatis
opaula et eustochiũ : tantõ magis ab ẽo pecite ut pro
obtrectatione p̃senti quãmẽ indesinent̃ aemuli lani¬
ant . Ipsemihi mercedẽ rescituat in futurũ qui scit mẽ
obhoc inperegrinae linguae eruditione sudas se. neiudati
de fals itate sc̃ripturarũ ecclo susti diutios in sultarea ExpłT
ISIO ISAIAE FILII
Amos quam uidit
superiudam et hie¬
rusalem in dieb:oriae
ioatham achat ere¬
chiae regumiuda.
Audite caeli et
aurib percipe terra.
qn m̃ dñs locutus ẽ. Filios enutriui et exaltaui

Expanded text:
collatione eorum intelligant: sic et isti saltem unum post priores habere dignentur interpretem. Legant prius, et postea despiciant: ne videantur, non ex judicio, sed ex odii praesumptione ignorata damnare. Prophetavit autem Isaias in Jerusalem, et in Judaea, necdum decem tribubus in captivitatem ductis: ac de utroque regno, nunc commistim, nunc sepahistoriam, et post Babyloniae captivitatem reditum populgentium, et adventu Christi est. Quem quanto plus amatis, o Paula et Eustochium, tanto magis ab eo petite, ut pro obtrectatione praesenti, qua me indesinenter aemuli laniant, ipse mihi mercedem restituat in futuro: qui scit me ob hoc in peregrinae linguae eruditione sudasse, ne Judaei de falsitate Scripturarum Ecclesiis ejus diutius insultarent . isio Isaiae filii Amos quam vidit super Iudam et Hierusalem in diebus Oziae Ioatham Ahaz Ezechiae regum Iuda audite caeli et auribus percipe terra quoniam Dominus locutus est filios enutrivi et exaltavi
Abbreviated transcription (Latin):
pgotia m̃te conster natꝰ iucͥos de p̃ccius sub ditꝰ qeis urat
de om̃ib qsb ustũ uisũ ẽ. Pereconcliat᷑ obculit sacrisiciũ honori¬
ficauit tẽplũ & munera posuit Mlach abeũ ã plexatꝰ. & fec̃eũ abtaloma¬
idȩ usq gerreuos ducẽ & principẽ: lic aut̃ uenit eolomuidã grauit̃ fere¬
bant ptolom̃ ses amiciciȩ cõuentionẽ indignantes peforte soeđ inrũ¬
perenc: Iuncas c̃dit p̃sias cribunal. & exposuit racionẽ. & ppłinsȩdaũ¬

Expanded text:
eis iurat de omnibus quibus iustum visum est et reconciliatus obtulit sacrificium honorificavit templum et munera posuit Macchabeum amplexus est et fecit eum ab Ptolomaide usque Gerrenos ducem et principem ut autem venit Ptolomaidam graviter ferebant Ptolomenses amicitiae conventionem indignantes ne forte foedus inrumperent tunc ascendit Lysias tribunal
Abbreviated transcription (Latin):
suos inuomeres. etlanceassuas in falces : Non leua¬
bit gens contragentem gladium : nec exercebun¬
tur ultra ad proeliũ : Domusia cobuenite et am¬
bulemus in lumine dñi Proiecistienĩ populũ tuũ
domũia cob: quia repleti sunt ut olim: et augures
habuerunt ut phylistim et pueris alienis adhe¬
serunt: Repleta ẽ terra argento et auro.: et ñ
ẽ finisthesaurorũ eius: et repleta . ẽ terra eius
equis et innumerabiles quadrigae eius et reple¬
ta ẽ terra eius idolis. Opus manuũ suarũ ad oraue¬
runt quod fecerunt digitieorũ : et incuruauit se
homo᷑ humiliatur ẽ uir: Ne ergo dimittas eis in¬
gredere in petrã : abscondere in fossahumo a facie
timoris dñi et agloria maiestatiscius. Oculi sub¬

Expanded text:
uos in vomeres et lanceas suas in falces non levabit gens contra gentem gladium nec exercebuntur ultra ad proelium domus Iacob venite et ambulemus in lumine Domini proiecisti enim populum tuum domum Iacob quia repleti sunt ut olim et augures habuerunt ut Philisthim et pueris alienis adheserunt repleta est terra argento et auro et non est finis thesaurorum eius et repleta est terra eius equis et innumerabiles quadrigae eius et repleta est terra eius idolis opus manuum suarum adoraverunt quod fecerunt digiti eorum et incurvavit se homo et humiliatus est vir ne ergo dimittas eis ingredere in petram abscondere fossa humo a facie timoris Domini et a gloria maiestatis eius
Abbreviated transcription (Latin):
in tellegere : nec facilequẽ piã posse iudicare de in¬
terp̃tatione : nisi intellexerit ante quae legerit :
nosq paterẽ morsib plurimorũ qui stimulante in¬
uidia quod consequi ñualent despiciunt: Sciens
ergo et prudens in flãmã mit tꝰmanũ et nihil ominis
hoc a fastidiosis lectorib: p̃cor. ut quomodo greci p̾¬

Expanded text:
intelligere, nec facile quempiam posse judicare de inintelligere, nec facile quempiam posse judicare de interpretatione, nisi intellexerit ante quae legerit: nos quoque patere morsibus plurimorum, qui stimulante invidia, quod consequi non valent, despiciunt. Sciens ergo et prudens in flammam mitto manum: et nihilominus hoc a fastidiosis lectoribus precor, ut quomodo Graeci p
Abbreviated transcription (Latin):
EMO CUM
prophetas
uersib: uiderit
ẽẽ descriptos me¬
troeos aestimeta pd
hebraeos ligari.
et aliquid simile
habere depsalmis
uel operib salomonis
Sed quod in de mosthene et tũllio solet fieri ut ꝑ
cola scribantur et com̃mata: quiutiq prosa et ñue¬
sib: conscripserunt Nosquoq utilitati legentiũ
prouidentes inter p̃tationq nouã Nouo scriben¬
digenere distinximus. Aq primũ deisaia scien¬
dum quod in sermone suo disertus sit quippeut
uir nobilis et urbanae eleantiae. nec habens
quicquã in eloqui orus acitiͥtis admixtum: unde
accidit ũt praeceteris florem sermoniscius trans
iciendũ quod nontã propheta dicendus sit quam
eu angelista : Ita enĩ uniuersa xp̃iecclesiaeq: mys¬
teria adliquidũ ꝓsecutus ẽ : ut non eũ putes de futu¬
rouaticinari sed de p̃teritis hystoriã texere
deisuae sacram̃ta ꝑspicue et̃ hnicis prõdere: ne
scm̃ canib: et margaritasporcis darent: quaecũ
abscondita: nec ignoro quanti laboris sit prophetas

Expanded text:
emo cum Prophetas versibus viderit esse descriptos metro eos aestimet apud Hebraeos ligari, et aliquid simile habere de Psalmis, vel operibus Salomonis; sed quod in Demosthene et Tullio solet fieri, ut per cola scribantur et commata, qui utique prosa, et non versibus conscripserunt: nos quoque utilitati legentium providentes, interpretationem novam, novo scribendi genere distinximus. Ac primum de Isaia sciendum, quod in sermone suo disertus sit: quippe ut vir nobilis et urbanae eloquentiae, nec habens quidpiam in eloquio rusticitatis admistum. Unde accidit, ut prae caeteris, florem sermonis ejus transiana quod non tam propheta dicendus sit quam evangelista; ita enim universa Christi Ecclesiaeque mysteria ad liquidum prosequitur ut non eum putes de futuro vaticinari, sed de praeteritis historiam texere. dei suae sacramenta perspicue ethnicis prodere, ne sanctum canibus, et margaritas porcis darent: quae  Aabscondita. Nec ignoro quanti laboris sit Prophetas
Abbreviated transcription (Latin):
rat cũ unẽ tropheũ statuere deluda Machabeus cuit c̃fidebat
sẽꝑ cũ onũi spe cuixiliũ sibi adõ ad futurũ: Ethortabat᷑ suos neformi¬
darent ad ad uentũ nacionũ sedit m̃te haberent adiucoria sibi
facta decelo. Penunc sꝑarent ab om̃i potente ad futurũ sibi uicto¬
riã Et ad locitꝰ illos delege & ꝓph&as ad monens etiã cercaminũ
que fecer cinł pͥus. Prũptioreseos consatuit & it a anumis eox erte¬
tis si mulostendons gentiũ fallaciã. & iura s̃itoꝵ p̃uoricationem:¬

Expanded text:
Macchabeus autem confidebat semper cum omni spe auxilium sibi a Domino adfuturum et hortabatur suos ne formidarent ad adventum nationum sed in mente haberent adiutoria sibi facta de caelo et nunc sperarent ab Omnipotente adfuturam sibi victoriam et adlocutus illos de lege et prophetis admonens etiam certaminum quae fecerant prius promptiores eos constituit et ita animis eorum erectis simul ostendens gentium fallaciam et iuramentorum praevaricationem