comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gnare aduersus cos. Et
auertebant eum dicentes.
Non poterimus. sed libe¬
remus animas nr̃as mo¬
do. et reuertamur ad fr̃es
mus aduersus cõs. Nos
autem pauci sumus. Et
ait iudas. Absit istam
rem facere: ut fugiamus
ab cis. Et si apprõpiauit
tempus nr̃m moriamur
in uirtute propter fratreᷤ
nros: et non inftramus
crunen glorie nr̃e. Et mo¬
uit ocercitus de castris. et
steterunt illis obuiam.⁊
diuisi sunt equites ĩ du¬
as partes. ⁊ fũdibularii.
et sagitarii preibant exer¬
citum. et primi certami¬
nis omnes potẽtes. Ba¬
chides autem erat in dex¬
tro cornu et proximauit
legio ex duabus partib:
et clamabant tubis. Ex¬
clamauerunt autem et
qui erant ex parte uide.e¬
ciam ipsi. et commota ẽ
terra. a uoce exercituum.
et commissum est preliũ.
a mane usqz ad uesperũ.
Et iudit iudas quia for¬
cior est pars exercitus ba¬
chidis in dertris. et conue¬
ncrunt mmꝑso omnes
constantes torde: et contri¬
et persecutus est eos usq

Expanded text:
gnare adversus eos et gnare adversus eos et avertebant eum dicentes non poterimus sed liberemus animas nostras modo et revertemur ad fratres mus adversus eos nos autem pauci sumus et ait Iudas absit istam rem facere ut fugiamus ab eis et si adpropiavit tempus nostrum moriamur in virtute propter fratres nostros et non inferamus crimen gloriae nostrae et movit exercitus de castris et steterunt illis obviam et divisi sunt equites in duas partes et fundibalarii et sagittarii praeibant exercitum et primi certaminis omnes potentes Bacchides autem erat in dextro cornu et proximavit legio ex duabus partibus et clamabant tubis exclamaverunt autem et hii qui erant ex parte Iudae etiam ipsi et commota est terra a voce exercituum et commissum est proelium a mane usque ad vesperam et vidit Iudas quia firmior est pars exercitus Bacchidis in dextris et convenerunt cum ipso omnes constantes corde et contriet persecutus est eos usque
Abbreviated transcription (Latin):
Nterca ut audiuit
demctrius quia ce¬
cidit nichanor. et
ercercitus cius in prelio:
apposuit bachidem et al¬
chimum rursus iit¬
tere in iudeam: et dextrũ
cornu cum illis. et abie¬
runt uia que ducit ĩ gal¬
gala: et castra posuerũnt
in mesaloch. que est in
arbellis: et occupauerũt
cami. et penicrunt aĩas
hominum multas. Et
mense primo anni cente¬
sun et quinquagesimi
et secundi applicuerunt
exercititum ad icrłm. Et
surreccrunt et abicrunt
in berca iuginci milia in¬
rorum et duo milia eq̃¬
rat castra in laysa. et tria
milia uiri cum co electi.
Et uiderunt multitudi¬
nem cxercitus. quia mul¬
ti sunt: et tunuerunt ual¬
de. Et multi subtraxerũt
se de castris: et non remã¬
serunt ex eis nisi octingin¬
ti uiri. Et ut uidit iudas
ꝙ defluxit exercitus eius.
t bellum perurgebat cũ ꝯ¬
sternatus est corde: qui a
non habebat tempus cõ¬
gregandi cos. et dissolu¬
tus est. Et dixit his qui re¬
sidui erant. Surgamus
et camus ad aduersarios
nros: si poterimus pu¬

Expanded text:
nterea ubi audivit Demetrius quia cecidit Nicanor et exercitus eius in proelio adposuit Bacchidem et Alchimum rursum mittere in Iudaeam et dextrum cornu cum illis et abierunt viam quae ducit in Galgala et castra posuerunt in Mesaloth quae est in Arbellis et occupaverunt eam et peremerunt animas hominum multas et mense primo anni centesimi quinquagesimi et secundi adplicuerunt exercitum ad Hierusalem et surrexerunt et abierunt in Berea viginti milia virorum et duo milia eqra posuerat in Laisa et tria milia viri cum eo electi et viderunt multitudinem exercitus quia multi sunt et timuerunt valde et multi subtraxerunt se de castris et non remanserunt ex eis nisi octingenti viri et vidit Iudas quod defluxit exercitus suus et bellum perurguebat eum confractus est corde quia non habebat tempus congregandi eos et dissolutus est et dixit his qui residui erant surgamus et eamus ad adversarios nostros si poterimus pu
Abbreviated transcription (Latin):
uitate modin: et fleuerũt
eum omnis populus is¬
rael. planctu magno: et
luxerunt eum dies mul¬
tos. Et dixerunt. Quomꝰ
cecidit potens: qui salũt
faciebat israel: Et cetera
uerba iude bellorum et u¬
tutum quas fecit. et ma¬
descripta: multa cium e¬
rant ualde. Et factumẽ
post obitum uide. emcise¬
runt iniqui in omnibus
finibus israel. et erorti sũt
omnes qui operabantur
iniquitatem in dieb illiᷤ
facta est fames magna
ualde. et tradidit se bachi¬
di omnis regio corum cũ
ipsis. Et elegit bachides mi¬
pios iuros: et constituit e¬
os dominos regionis. Et
exquirebant. et perscrutã¬
tur amicos uide ⁊ adduce¬
bãt cos ad bachidẽ. ⁊ iũdicabat
ĩ illoᷤ et illudebat. Et facta
est tribulacio magna in
ifrael. qualis non fuit
ex qua die non est iusus
propheta m isracl. Et con¬
gregati sunt omnes ami¬
ci nide: et dixerunt ionate.
Ex quo frater tuus iuudaᷤᷤ
defunctus est.uir similis
ei non est qui exeat cõtra
mimicos bachidem. ⁊ coᷤ

Expanded text:
Modin et fleverunt eum omnis populus Israhel planctu magno et lugebant dies multos et dixerunt quomodo cecidit potens qui salvum faciebat Israhel et cetera verba Iudae bellorum et virtutum quas fecit descripta multa enim erant valde et factum est post obitum Iudae emerserunt iniqui in omnibus finibus Israhel et exorti sunt omnes qui operabantur iniquitatem in diebus illis facta est fames magna valde et tradidit se Bacchidi omnis regio eorum cum ipsis et elegit Bacchides impios viros et constituit eos dominos regionis et exquirebant et perscrutabantur amicos Iudae et adducebant eos ad Bacchidem et vindicabat in illos et inludebat et facta est tribulatio magna in Israhel qualis non fuit ex qua die non est visus propheta in Israhel et congregati sunt omnes amici Iudae et dixerunt Ionathae ex quo frater tuus Iudas defunctus est vir similis ei non est qui exeat contra inimicos Bacchidem et eos
Abbreviated transcription (Latin):
et ceciderunt omnes gla-¬
dio: et non est relictus ex
eis nec unus. Et accepeĩt
spolia corum et predam.
et caput nichanoris am¬
puitauerunt. et dextram
cius quam extenderat su¬
tuleruntq et suspenderũt
contra ierusalem. et leta¬
tus est populus ualde:
et egerunt illain diem
in leticia magna: et con¬
stituit agiomnibus ã¬
ns diem istam tercia de¬
cuna die mensis adar. ⁊
siluit terra uda dies pau¬
cos.¬

Expanded text:
et ceciderunt omnes glaet ceciderunt omnes gladio et non est relictus ex eis nec unus et acceperunt spolia eorum et praedam et caput Nicanoris amputaverunt et dexteram eius quam extenderat sutulerunt et suspenderunt contra Hierusalem et laetatus est populus valde et egerunt diem illam in laetitia magna et constituit agi omnibus annis diem istam tertiadecima die mensis adar et siluit terra Iuda dies paucos
Abbreviated transcription (Latin):
nant
t exut nichanor ab
icrusalem et castra¬
et applicuit ad bethoron: ⁊
occurrit illi exercitus syrie.
Et uidas applicuit in adar¬
sa cum tribus milibz ui¬
ris. et orauit uidas: et di¬
xis. Qui missi crant a re¬
ge senacherib. domine qͥ
b̾lasphemauerunt te: exi¬
it angelus et percussit ex
cis centum octoginta quĩ¬
qz milia. Sic cõntere exer¬
citum istum in conspec¬
tu nr̃o hodie. et sciant cetĩ
quia male locutus ẽ suꝑ
sancta tua: et iuidica ilsũ
sccundum maliciam illiꝰ.
Et commiscrunt erercitꝰ
prdium: tercia decima di¬
e mensis adar. Et contri¬
ta sunt castra nichanoris.
et cecidit ipse primus in
prelio. Ut udit aut̾ excitꝰ
cus quia cecidit nicha¬
nor. proiccerunt arma
sua et fugerunt. Et secuti
sũt eos uia unius dici ab
adasor usqz quo ueniat¬
in gazera. Et tubis cecine¬
runt post eos cum signi¬
ficacionibus: et erierunt
de omnibus castellis ui¬
dee in circuitu: et uentila¬
bant cos cornibus. Et cõ¬
uertebantur iterum ad eoᷤ.

Expanded text:
ant et exiit Nicanor ab Hierusalem et castra adplicuit ad Bethoron et occurrit illi exercitus Syriae et Iudas adplicuit in Adarsa cum tribus milibus viris et oravit Iudas et dixit qui missi erant a rege Sennacherib Domine qui blasphemaverunt te exiit angelus et percussit ex eis centum octoginta quinque milia sic percute exercitum istum in conspectu nostro hodie et sciant ceteri quia male locutus est super sancta tua et iudica illum secundum malitiam illius et commiserunt exercitus proelium tertiadecima die mensis adar et contrita sunt castra Nicanoris et cecidit ipse primus in proelio ut vidit autem exercitus eius quia cecidit Nicanor proiecerunt arma sua et fugerunt et persecuti sunt eos viam diei unius ab Adasor usquequo veniatur Gazera et tubis cecinerunt post eos cum significationibus et exierunt de omnibus castellis Iudae in circuitu et ventilabant eos cornibus et convertebantur iterum ad eos
Abbreviated transcription (Latin):
dies et nimolaint helcha¬
na. deditqz fencune uxori
sue. et cunctis filiis cuis. ⁊
filiabus partes. Anne au¬
tem dedit partem unam
tristis: quia annam dili¬
gebat. Domins autem
concluscrat muluam eius.
Affligebat quoq cam enni¬
la cuis. et uclementer ange¬
bat. in tantum ut expro¬
brant ei quod conclusisset
dominus uuluam cuis.
Sicq faciebat per singuloᷤ
annos. cum redeunte tem¬
pore ascenderent templum
domini: et sic prouocabat
cam. Porro illa flebat: et
non capiebat cibum. Dix
qz ci helcana uirsiuis. An¬
na cur fles et quare non
comedis. et quamobrem
affligitur cor tuum: Nun¬
quid non ego melior sũ
tibi qmͣ deccm filii: Surre¬
cit autem anna postqm
comederat in sylo et bib̾at
it hely sacerdote sedente suꝑ
sellam ante postes templi
domini. cum esset anna¬
amaro ammo. orauit do¬
minum flens largiter. et
uotum uouit dicẽns. do¬
minc oxercituum si respici¬
ens uideris affliccionem
famule tue. et recordatus
mci fucris. nec oblitus an¬

Expanded text:
dies ut immolaret Helcana. Deditque Fenenne uxori sue et cunctis filiis ejus et filiabus partes. Anne autem dedit partem unam tristis quia Annam diligebat. Dominus autem concluserat vulvam ejus. Affligebat quoque eam emula ejus: et vehementer angebat. In tantum ut exprobraret: quod conclusisset Dominus vulvam ejus. Sicque faciebat per singulos annos. Cum redeunte tempore ascenderent templum Domini: et sic provocabat eam. Porro illa flebat et non capiebat cibum. Dixit ergo ei Helcana vir suus. Anna cur fles: et quare non comedis: et quamobrem affligitur cor tuum? Numquid non ego melior sum tibi: quam decem filii? Surrexit autem Anna postquam comederat in Silo et biberat: et Heli Sacerdote sedente super sellam ante postes templi Domini. Cum esset amaro animo: oravit Domino flens largiter: et votum vovit dicens. Domine exercituum si respiciens videris afflictionem famule tue; et recordatus mei fueris nec oblitus an
Abbreviated transcription (Latin):
N hac leccione con¬
sideranda est. ĩ uno
eodemqz redempto¬
re nr̃o distincta operacio
diuinitatis et humani¬
tatis atqz error euticetis.
qui unam tantum in
xp̃o operacionem domag¬
tiz arc presumit procula
xp̃ianis finibus expellẽ¬
dus. Quis enim non ui¬
deat in boc quod super tur¬
ba miscretur dominus.
ne uel media uel uie lõ¬
gioris labore deficiat af¬
fectum esse et compassio¬
nem humane fragilita¬
tis: Quo uero de sep̃tem
panibus et pisciculis pau¬
cis. quatuor milia homi¬
esse uirtutis.¬

Expanded text:
n hac lectione consideranda est in uno eodemque Redemptore nostro distincta operatio divinitatis et humanitatis; atque error Eutychetis, qui unam tantum in Christo operationem dogmatizare praesumit, procul a Christianis finibus expellendus. Quis enim non videat hoc quod super turbam miseretur Dominus, ne vel inedia vel viae longioris labore deficiat, affectum esse et compassionem humanae fragilitatis? Quod vero de septem panibus et pisciculis paucis quatuor hominum miesse virtutis
Abbreviated transcription (Latin):
i regencracione cũ¬
sederit filius homini
in sede maiestis sue
quando ex mortuis de
corrupcione resurgent ĩ¬
corrupti: sedebitis et uos
in soliis iudicantium.
condempnantes duode¬
cun tribus ifrael: quia
nobis credentibus illi
credere noluerunt. Et om¬
nis qui reliquerit domũ.
uel fres. aut sorores. aut
patreni. aut matrẽ. aut uxorẽ.
aut filios aut agros. ꝓpt
nomen meum: centuplũ
accipict. et uitam eternã
possidebit. Multi autem
crunt primi nouissimm:
et nouissimi primi. Loc
ille cum illa sentencia cõ¬
gruit: in qua saluator lo¬
quitur. Non ueni pacem
mittere sed gladium. Deĩ¬
a patre suo: et matrem a
filia: et murum a socru. et
mimici hominis dome¬
stici cius.

Expanded text:
 regeneratione, cusederit Filius hominis in sede majestatis suae, quando ex mortuis de corruptione resurgent incorrupti, sedebitis et vos in soliis judicantium, condemnantes duodecim tribus Israel: quia vobis credentibus, illi credere noluerunt. Et omnis qui reliquerit domum, vel fratres, aut sorores, aut patrem, aut matrem, aut uxorem, aut filios, autn meum, centuplum accipiet et vitam aeternam possidebit. Multi autem erunt primi novissimi et novissimi primi. Locus iste cum illa sententia congruit in qua Salvator loquitur, non veni pacem mittere, sed gladium, vea patre suo et matrem a filia, et nurum a socru, et inimici hominis domestici ejus.
Abbreviated transcription (Latin):
est nomen tuum deus pa-¬
trum nr̃orum: qui cum
et in tempore tribulacio¬
nis peccata dimittis. hiis
qui muocant te. Ad te dñc
faciem meam conuerto. ad
te oculos meos conuierto. pe¬
to domine. ut de uinculo
improperii huius absoluaᷤ
me. aut certe desuper terrã
cripias me. Tu scis donñe
quia mnqmͣ concupiui
iirum. et mundam serua¬
ui animam meam ab oĩ
concupiscencia. Numqmͣ
cum ludentibus miscu
me. neqz cum his qui in
leuitate ambulant par¬
ticipem me prebui. Uirũ
autem cum tremore tuo
non cum libidine mea
consensi suscipere. et aut
ego indigna fui illis. aut
illi forsitan michi digni¬
non fuerunt. qui a forsi¬
tan iuro alii conseruasti
me. Non est enim in hoĩs
potestate consilium tuũ.
Hoc autem pro certo habet
omnis qui colit te quia
corrupcione fuerit: ad mise
post tempestatem transquil¬
lum facis. et post lacrima¬
cionem et fletum crultaci¬
onem infundis. sit nomẽ
tuum deus benedictum ĩ
sccula.

Expanded text:
est nomen tuum, Deus paest nomen tuum, Deus patrum nostrorum: qui cum et in tempore tribulationis peccata dimittis his qui invocant te. Ad te, Domine, faciem meam converto, ad te oculos meos dirigo. Peto, Domine, ut de vinculo improperii hujus absolvas me, aut certe desuper terram eripias me. Tu scis, Domine, quia numquam concupivi virum, et mundam servavi animam meam ab omni concupiscentia. Numquam cum ludentibus miscui me: neque cum his, qui in levitate ambulant, participem me praebui. Virum autem cum timore tuo, non cum libidine mea consensi suscipere. Et, aut ego indigna fui illis, aut illi forsitan me non fuerunt digni: quia forsitan viro alii conservasti me. Non est enim in hominis potestate consilium tuum. Hoc autem pro certo habet omnis qui te colit; quod correptione fuerit, ad miserpost tempestatem, tranquillum facis: et post lacrymationem et fletum, exsultationem infundis. Sit nomen tuum, Deus Israel, benedictum in saecula.
Abbreviated transcription (Latin):
iudicia tua: quia nõn egi¬
mus sccundum precepta
tua. et non ambulauimmᷤ
sinceriter coram coramte.
Et nunc domme secundũ
uoluntatem tuam fac me¬
cum. et precipe in pace reti¬
pi spm̃ ncum: expedit mi
uiuere. Eadem itaq dic cõ¬
tigit ut sara filia raguchis
m̃ rages ciuitate medorũ.
et ipsa audiret improperiũ
ab una ex ancillis prĩs sui.
quoniam tradita fuerat
septem uiris. et demoniũ
nomine asmodeus occidat
cos. mox ut ingressi fuissẽt
ad cam. Ergo cum pro cul¬
pa sua increparet puellã:
respondit ci dicens. Ampli¬
us ex te non uideamus
filium aut filiam suꝑter¬
ram interfetrix uirorũm
tuorum. Numquid et me¬
occidere tu ius sicut eciam
occidisti septem uiros tuos:
Ad hanc uocem perrexit in
sue. et tribus diebus et tri¬
bus noctibus non man¬
ducabit neqz bibit: sed in
oracione persistens. cum
lacrimis deprecabatur do¬
minum. ut ab isto imp¬
perio liberaret eam. Ite¬
actum est auteint̾¬
pleret oracionem benedicẽs
dominũ dixit. Benedictũ

Expanded text:
quia  Al. qui non egimus secundum praecepta tua, et non ambulavimus sinceriter coram te. Et nunc, Domine, secundum voluntatem tuam fac mecum, et praecipe in pace recipi spiritum meum: expedit enim vivere. Eadem itaque die contigit, ut Sara filia Raguelis in Rages civitate Medorum, et ipsa audiret improperium ab una ex ancillis patris sui, quoniam tradita fuerat septem viris, et daemonium nomine Asmodaeus occiderat eos, mox ut ingressi fuissent ad eam. Ergo cum pro culpa sua increparet puellam, respondit ei, dicens: Amplius ex te non videamus filium aut filiam super terram, interfectrix virorum tuorum. Numquid et occidere me vis sicut jam occidisti septem viros? Ad hanc vocem perrexit in suae: et tribus diebus, et tribus noctibus non manducavit, neque bibit: sed in oratione persistens, cum lacrymis deprecabatur Deum, ut ab isto improperio liberaret eam. Factum est autem dipleret orationem benedicens Dominum, dixit: Benedictum
Abbreviated transcription (Latin):
uis iste homo est
nisi ille de quo per
prophetam dicitur et ho¬
mo est et qui cognoscit cũ:
Qui fecit cenamn magnã:
quia sacietatem nobis
dulcedinis interne prepa¬
rauit. Qui uocat multos
nisi finis est mundi: In
quo nimirum nos sumꝰ:
sicut iam dudum paulꝰ
testatur dicens. Nos sumꝰ
in quos fines scculorũ
deuenerunt. Si ergo hora
iam cene est cum uocam᷑:
tanto minus debemus
excusare conuuuo der:
quanto propinquasse
iam cernimus fincin se¬
culi. Quo enim pensamꝰ
quia nichil est quod re¬
stat. eo debemius ꝑtime-¬
scere ne tempus gracie
dcirco autem hoc cõ¬
minum dei non
prandium scena
nommnatur: qui a post
prandium cena restat.
Post cenam uero: nullũ
conuuium restat. Et qz
cternum dei comuuium
nobis in ertremo prepa¬
rabitur: rectum fuit ut
hoc non prandium. sed
cena uocaretur. Sz quis
per hunc seruum qui a
patrefamilias adinuitã
dum mittitur nisi predi¬
catorum ordo signatur:¬
us peccatorum nr̃orum
põderib grauamur: et noᷤ
tameni in istis dicbus

Expanded text:
 iste homo, nisi ille de quo per Prophetam dicitur: Et homo est, et quis cognovit eum? Qui fecit coenam magnam, quia satietatem nobis dulcedinis internae praeparavit. Qui vocavit multos,nisi finis est mundi? In quo nimirum nos sumus, sicut jam dudum Paulus testatur, dicens: Nos sumus in quos fines saeculorum devenerunt . Si ergo jam hora coenae est cum vocamur, tanto minus nos debemus excusare convivio Dei, 1620 quanto propinquasse jam cernimus finem saeculi. Quo enim pensamus quia nihil est quod restat, eo debemus pertimescere ne tempus gratiae dcirco autem hoc convivium Dei non prandium, sed coena vocatur, quia post prandium coena restat, post coenam vero convivium nullum restat. Et quia aeternum Dei convivium nobis in extremo praeparabitur, rectum fuit ut hoc non prandium, sed coena vocaretur. Sed quis per hunc servum, qui a patrefadum mittitur nisi praedicatorum ordo signaturs peccatorum nostrorum pondere gravamur, et nos tamen in istis diebus
Abbreviated transcription (Latin):
uidens in nobis dominꝰ
itincra bonc uoluntatis
ouiculas suas multis:
iam periculis fessas beni¬
gnissimus pastor in qui¬

Expanded text:
videns in nobis interea Dominus itinera bonae voluntatis, oviculas suas, multis jam periculis fessas, benignissimus pastor inqui
Abbreviated transcription (Latin):
cum meundo milla mo¬
ra fieret agmina mona¬
chorum cũm plebe territo¬
rii aurelianensis obuiã
processerunt miliario a
monasterio. in uicoqui
dicitur uetus floriacus:
ibiq cum gaudio et leti¬
cia atq cura honore ma¬
gno exceperunt corpora
sanctorum supradictoꝵ
illo camdem solleunita¬
tem cum ingenti leticia
in dei laudibus ꝑegaut.¬

Expanded text:
cum in eundo nulla mora fieret, agmina monachorum cum plebe territorii Aurelianensis obviam eis processerunt milliario a monasterio, in vico qui dicitur vetus Floriacus: ibique cum gaudio et laetitia atque honore magno exceperunt corpora sanctorum supradictoruillo eamdem solemnitatem cum ingenti laetitia in Dei laudibus pe
Abbreviated transcription (Latin):
N co cciam cum ali¬
quantulum cis re-¬
quieseere placuisset
obuiam cis quidam cecꝰ
factus est. Qui magno
impetu ferociter fact̃o spor¬
tam qͣ beati cuus portaba¬
tur apprehendit. Qu em
derata studuit correpcõne
castigare atqz abillicita p̾¬
sumpcione reuclare. Sed
ille quem lumen amis¬
sum ꝯtristabat. respondit
nullomodo se ab ea diuel¬
li: nisi quam primum
lumen recipet pronuncia¬
uitqz se tante fidei esse ut
quicquid peteret sanctus
bencdictus domino sibi
annuente tribui posset

Expanded text:
n eo etiam cum aliquantulum eis requiescere placuisset, obviam eis quidam caecus factus est, qui magno impetu ferociter facto sportam qua beati viri cinis portabatur apprehendit. Quem derata studuit correptione castigare, atque ab illicita praesumptione revocare. Sed ille quem lumen amissum contristabat, respondit, nullo modo se posse ab ea divelli nisi quamprimum lumen reciperet; pronuntiavitque se tantae fidei esse, ut quidquid peteret S. Benedictus, Domino sibi annuente tribuere posset
Abbreviated transcription (Latin):
um adhuc beatus
cligius superstes c̃t
ceclesie cultor negligens
uince frequenter a sancto
niro pro igna uia uel se¬
gnicia sua uerbis corr¬
piebatur. Nam et multi¬
modis emendari cum
cupiens. minas ci uer¬
berum ĩnunqmͣ intẽde¬

Expanded text:
um adhuc beatus ligius superstes in clesiae ejus cultor negligens vineae frequenter a sancto viro pro ignavia vel segnitia sua verbis corripiebatur; nam et multimodis emendare eum cupiens, minas ei verborum nonnunquam inte
Abbreviated transcription (Latin):
Ui stiterunt a lon¬
ge: et leuauerunt
Iuocem dicentes. Iesu pre¬
ceptor miserere ñi. Et bene
ut saluentur ihesum pre¬
coptorem nominant. Qr
cnun in cius uerbis se cr¬
rasse significant: hunc
saluandi humiliter pre¬
ceptorem uocant. Cumq
ad cognicionem preccpto¬
ris redeunt: mox ad for¬
mam salutis recuriunt.
Nam sequitur. Quos ut
uidit dicit. Ite ostendite
uos sacerdotibus. Et fac¬
tum est dum irent mun¬
dati sunt. Nullum domi¬
nus corum quibus hec
temporalia bencficia p̾sti¬
tit iuenitur inisse ad sa¬
cerdotes nisi leprosos. qz
uidelicet sacerdocium iu¬
deorum: figura erat sa cer¬
docu regalis quod est in ec¬
desia. quo consecrantur
omnes pertinentes ad cor¬
pus xp̃i summi et ueri
principis saccidotum.

Expanded text:
ui steterunt a longe et levaverunt vocem, dicentes Jesu praeceptor, miserere nostri. Et bene ut salventur, Jesum praeceptorem nominant. Quia enim in ejus verbis se errasse significant, hunc salvandi humiliter praeceptorem vocant: cumque ad cognitionem praeceptoris redeunt, mox ad formam salutis recurrunt. Nam sequitur: Quos ut vidit, dixit: Ite, ostendite vos sacerdotibus. Et factum est dum irent, mundati sunt. Nullum Dominus eorum quibus haec corporalia beneficia praestitit invenitur misisse ad sacerdotes nisi leprosos, quia, videlicet, sacerdotium Judaeorum figura erat futuri sacerdotii regalis, quod est in Ecclesia, quo consecrantur omnes pertinentes ad corpus Christi summi et veri principis sacerdotum.
Abbreviated transcription (Latin):
intelligi possunt. qͥ
scienciam uere fidci non ha¬
bentes uanas doctrmnas
profitentur ciroris. Non
cium uel abscondunt im¬
periciam suam: sed pro
summna pericia proferunt
in lucem: et iactanciam
sermonis ostentant. Nul¬
la porro falsa doctrina est:
que non aliqua uera int̾¬
misceat. Uera ergo falsis ĩ¬
ordinate permixta muna
disputacione. uel narraci¬
onc homimis. tanqm in
unus corporis colore ap¬
parencia: significãt lepra.¬
tanqmͣ uerĩs falsisq colo¬
rum locis humana corpo¬
ra uarianteni atqz macu¬
lantem. Hii autem tam
uitandi sunt ceclesie ut si
fieri potest longuis remo¬
ti. magno clamore xp̃m
intapellent.

Expanded text:
lligi possunt, qui scientiam verae fidei non habentes varias doctrinas profitentur erroris. Non enim vel abscondunt imperitiam suam, sed pro summa peritia proferunt in lucem, et jactantiam sermonis ostentant. Nulla porro falsa doctrina est, quae non aliqua vera intermisceat. Vera ergo falsis inordinate permista in una disputatione vel narratione hominis, tanquam in unius corporis colore apparentia, significant lepram veris falsisque colorum locis humana corpora variantem, atque maculantem. Hi autem tam vitandi sunt Ecclesiae, ut, si fieri potest, longius remoti, magno clamore Christum interpell
Abbreviated transcription (Latin):
mum: trbuens quiccỹ
ab ea bencficii postulass.
Pcculiariter sane peciit
ꝙ illa in uita concessit.
ut gleba corporis sui pñ¬
e redderetur: iusitanciũ
uero tanta fuit diebus
et noctibus multitudo.
quantam aut amisit
di die ad celos anima fe¬
lix et beata transfertur.

Expanded text:
mum, tribuens, quicquid mum, tribuens, quicquid ab ea beneficii postulat. Peculiariter sane petiit, quod illa invita concessit, ut gleba corporis sui patriae redderetur. Visitantum vero tanta fuit diebus ac noctibus multitudo, quantum aut admisit di die ad caelos anima fidelis et beata transfertur.
Abbreviated transcription (Latin):
suum xp̃c operatus est.
Concurrebat diuersa po¬
puli multitudo benedic¬
cionem exꝑte sanctitatis
operiẽ: nuinctis cum pre¬
dicacione miraculis. et
animas curabat et corꝑa¬
dam die matutinali sol¬
lennitate perfecta. dum
cum episcopis sermonẽ
de religione conferret: tri¬
stissimam protulit mẽ¬
cionem inquiens. Com
situm meum. Uidebar
michi per noctumum
soporci a domino nr̃o
uiaticum peregrinaturus
accipere. Et cum causam
rerem: ne metuas ĩquit
ad patriam non ad pere¬
grinacionem te duigo.
ubi habebis quietem et
requiem sempiternam.
intellectu alio sõp¬
nun sacerdotes: sed ille
studiosius commẽdabat
extrema dicens. Bene no¬
ui quam patriam deus
sus famulis repromit¬
tit. Factumq est ut post
dies aliquot sequeretur
incommodum. Quo ĩ¬
grauescente ciuitas to¬
ta turbatur: accelerabat
transitum qui uocabat
ad gloriam et fessum ĩ
laboribus dominus in¬
uitat ad premia. Regi¬
perii supercilio. eccurnit
pauperi. requirit infin¬

Expanded text:
suum Christus operatus est. suum Christus operatus est. Concurrebat diversa populi multitudo, benedictionem expertae sanctitatis operiens, iunctisque cum praedicatione miraculis, et animas curabat et cordam die, matutinale sollemnitate perfecta, dum cum episcopis sermo de religione confertur, tristissimam protulit mentionem, inquiens: ' Cositum meum. Videbar mihi per nocturnum soporem a Domino nostro viaticum peregrinaturus accipere, et cum causam rerem: „Ne metuas", inquit, „ad patriam, non ad peregrinationem te dirigo, ubi habebis quietem et requiem sempiternam"'. intellectu alio somnium sacerdotes; sed ille studiosius commendabat extrema, dicens: 'Bene novi, quam patriam Deus suis famulis repromittit'. 42. Factum est, ut post dies aliquot sequeretur incommodum; quo ingravescente, civitas tota turbatur. Accelerabat transitum, qui vocabat ad gloriam, et fessum eroam laboribus Dominus invitat ad praemia. Regiperii supercilio, occurrit pauperi, requirit infir
Abbreviated transcription (Latin):
rat autem dies scõ¬
num sollenitate
uenerabilis. qui in unũ
plurimos collegerat sa¬
ccrdotes. Et dum̃ missa
sacris misteriis celebratur:
altari mcognitus et im¬
prouisus ingreditur. Sta¬
tunq unus e populo cap¬
tiuus: mimici cum in¬
genti uociferacione pro¬
clamat. Cur nos in yta¬
lia germanc ꝑsequeris:
Sufficiat tibi quos nos
de galiis exclusisti. suffi¬
ciãt ꝙ nos et ceccanum
mare oracione superasti.
Quid unuersa plustras:
Quiesce ut nos q̃uieti ẽs
possimus. Eit ammira¬
cio et terror in populo qͥs
esset germanus dum al¬
terad alterum intuctur.
inquiritur. et licet habi¬
tu despicabilis uideretͦ
uultus tamen dignita¬
te cognoscitur. Consultꝰ
gradum aut ordmem
non negauit. Ep̃i om¬
nes sanctum dei digna
humilitate uenerantur.
Exorant ut furiosum qͥ
nomen aius confessus
fuerat uisitaret. le .uiii.¬
ucni non p̾sump¬
cionis coturno lz
obediencie studio precepͭ
exiberi. remotumqz in se¬
cretario celebri absoluti-¬
onc purgatum ad con

Expanded text:
rat autem dies sancorum sollemnitate venerabilis, qui in unum plurimos collegerat sacerdotes. Et dum missa sacris misteriis celebratur ad altare, incognitus et inprovisus ingreditur, statimque unus e populo, captivus inimici, cum ingenti vociferatione proclamat: 'Cur nos in Italia, Germane, persequeris? Sufficiat tibi, quod nos de Galliis exclusisti; sufficiat, quod nos et oceanum mare oratione superasti. Quid universa perlustras? Quiesce, ut nos quieti esse possimus'. Fit admiratio et terror in populo; quis esset Germanus, dum alter ad alterum intuetur, inquiritur. Et licet habitu despicabilis videretur, vultus tamen dignitate cognoscitur. Consultus gradum aut ordinem non negavit. Episcopi omnes sanctum Dei digna humilitate venerantur; exorant, ut furiosum, qui nomen eius confessus fuerat, visitaret. Quem non praesumptionis coturno, sed oboedientiae studio praecepit exhiberi, remotumque in secretario, celeri absolutione purgatum ad conv
Abbreviated transcription (Latin):
tum alloquitur. Finem
meum domino michi
innotescente cognour:
et quia non est alter. qͥ
regimen sancte ccclesie
suscipiat nisi illustrissi¬
mus germanus sicut
michi dominus meus
reuelare dignatus est:
posco celsitũdinem tuã
ut licenciam tribuas mͥ
roganti. eunidem gͥmanũ
tõsorare. Ciui p̾fectꝰ. Licet ne¬
cessarius sit atqz utilis
rei publice nr̃e. tamen
quia sibi illum elegit
sicut tua beatitudo atte¬
statur contra dei precep¬
tum uenire non possum.

Expanded text:
 alloquitur: Finem meum, Domino mihi innotescente, cognovi, et quia non est alter qui regimen sanctae Ecclesiae suscipiat, nisi illustrissimus Germanus sicut mihi Dominus Deus meus revelare dignatus est, posco celsitudinem tuam, ut licentiam tribuas mihi roganti eumdem Germanum tonsorari. Cui praefectus: Licet necessarius sit atque utilissimus reipublicae nostrae, tamen quia Deus sibi illum elegit sicut tua beatitudo testatur contra Dei praeceptum venire non possum.
Abbreviated transcription (Latin):
sunt que iubentur
et lumbos restringere. et lu¬
cemnas tenere: ut ẽt mundi
cia castitatis sit in corpore.
et lumen ueritatis in oꝑe.¬
Ri edemptori etenim nostro:
unum sine altero nequaꝙͣ
placere potest. Si autem
is qui bona agit ad huc
luxurie inquinamenta
non deserit aut is qui ca¬
stitate preminet: nec dum
se per bona opera exercet. Nec
castitatis ergo magna est
sine bono opere: nec opus
bonum est aliquid sine
utrumq agit. restat ut
quisquis ille est: ipse ad
supernam patriam tendat:
nequaꝙͣ se a uiciis ꝓ mũ¬
di huius honestate xtine¬
at. Qui ct si quedam bona
aliquando prohonestate
inchoat in eius tamen in¬
tencione non debet perma-¬
nere: nec per bona opera p̾¬
sentis mundi gloriam q̃¬
r̾e: sed totam spem in redẽp¬
toris sui aduentum con¬
stituat. Unde et protinus
subdit. Et nos similes ho¬
minibus expectantibus

Expanded text:
sunt quae jubentur, et lumbos restringere, et lucernas tenere, ut et munditia sit castitatis in corpore, et lumen veritatis in operatione. Redemptori etenim nostro unum sine altero placere nequaquam potest, si autem is qui bona agit adhuc luxuriae inquinamenta non deserit, aut is qui castitate praeeminet necdum se per bona opera exercet. Nec castitas ergo magna est sine bono opere, nec opus bonum est aliquid sine utrumque agitur, restat ut quisquis ille est spe ad supernam patriam tendat, et nequaquam se a vitiis pro mundi hujus honestate contineat. Qui etsi quaedam bona aliquando pro honestate inchoat, in ejus tamen intentione non debet permanere, nec per bona opera praesentis mundi gloriam quaerere, sed totam spem in Redemptoris sui adventum constituat. Unde et protinus subditur: Et vos similes hominibus exspectantibu
Abbreviated transcription (Latin):
et obliuione delebitur no¬
men cus. Non uidit solẽ:
neqz cognouit distanciã
bom et mali. Etiam si du¬
obus milibus annis ui¬
xerit et non fuerit ꝑfuutus
bonis. Nonne ad unum
locum properant omnia:
Ommis labor hominis in
ore euis: sed aminus illiuiᷤ
non impletur. Quid habet
es quid pauper insi ut per¬
gat illuc ubi est uita: Me¬
lius est uidere quod cupias:
qmͣ desiderare quod nescias.
cio spiritus. qui futurus
est iam uocatum est nom̃
cius et scietur quod homo
sit: et non possit contra for¬
ciorem se iudicio contende

Expanded text:
et oblivione delebitur noet oblivione delebitur nomen ejus. Non vidit solem, neque cognovit distantiam boni et mali: Etiamsi duobus millibus annis vixerit, et non fuerit perfruitus bonis: nonne ad unum locum properant omnia? Omnis labor hominis in ore ejus: sed anima illius non implebitur. Quid habet et quid pauper, nisi ut pergat illuc, ubi est vita? Melius est videre quod cupias, quam desiderare quod nescias; tio spiritus. Qui futurus est, jam vocatum est nomen ejus: et scitur quod homo sit, et non possit contra fortiorem se in judicio contende
Abbreviated transcription (Latin):
a. Hoc itaq michi uisum
est bonum: ut comedat qͥs
et bibat et fruatur leticia
ex labore suo: quod labora
uit sub sole numero diere
uite sue: quos dedit ei deuˢ.
Et hec est pars illius. Ct om¬
ni homini cui dedit deus
dat ex eis et fruatur parte
sua. et letetur de labore suo.
hoc est domun dei. Non
emm satis recordabitur
dicrum uite sue: co quod
deus occupet deliciis cor euiͤ
Est et aliud malum quod
uidi subsole: et quidem fre
quens apud hommnes. Itẽ
Ircui dedit dee¬
deus diuicias. et sb̃¬
stanciam et honorem: et ni¬
chil deest anime cius exom¬
mbus que desiderat: nec tri¬
buit ei potestatem deus ut
comedat ex co. sed homo ex¬
trancus uorabit illud. lxc
uaitas et magna mise¬
ria est. Si genuerit quis¬
piam centum filios et ui¬
xerit multos annos et plu
res diei etatis habuerit. ⁊
amuma illius non utatur
boms substancie sue sepul¬
turaqz careat: de hoc ego ꝓ¬
nuncio. qd̃ melior sit illo
abortuuis. Frustra enim
uet et pergit adtenebras:

Expanded text:
a. Hoc itaque mihi visum a. Hoc itaque mihi visum est bonum, ut comedat quis, et bibat, et fruatur laetitia ex labore suo quod laboravit ipse sub sole numerum dierum vitae suae quos dedit ei Deus et haec est pars illius et omni homini cui dedit Deus dat ex eis et fruatur parte sua et laetetur de labore suo hoc est donum Dei non enim satis recordabitur dierum vitae suae eo quod Deus occupet deliciis cor eius est et aliud malum quod vidi sub sole et quidem frequens apud homines: Vir, cui dedit Deus divitias, et substantiam et honorem, et nihil deest animae ejus, ex omnibus quae desiderat: Nec tribuit ei potestatem Deus ut comedat ex eo. sed homo extraneus vorabit illud: Hoc vanitas, et magna miseria est. Si genuerit quispiam centum, et vixerit multres dies aetatis habuerit, et anima illius non utatur bonis substantiae suae, sepulturaque careat, de hoc ego pronuntio quod melior sit illo abortivus. Frustra enim venit, et pergit ad tenebras,
Abbreviated transcription (Latin):
est. et super hos quoqz emi¬
nenciores sunt alii. et insu¬
per uniuerse terre rex impe¬
rat seruienti. Auarus nõ
implebitur pecumia: et q̃
amat diuicias fructus ñ
capiet ex cis. Et he ergo ua¬
nitas. Ubi multe sunt opeͤ.
multi et qui comedunt caͤ.
Et quid prodest possessori.
nisi quod cerit diuicias
oculis suis. Dulcis est sõp¬
nus operanti: siue parum
siue multum comedat. Sa¬
turitas autem diuitis: ñ
sunt dormire eum. Est ⁊ a¬
lia infirmitas pessima:
quam uidi subsole. Diui¬
cie conseruate in malum
dom sui: peunt emm
in affliccionẽ pessima. Ee¬
nerauit filium quim sũ¬
ma egestate crit. Sieut egreᷤ¬
sus est mdus de utero ma¬
tris sue: sic reuertetur. ⁊ n¬
chil auferet secum de labo¬
re suo. Miserabilis prorsꝰ
infirmitas: quomodo ue¬
nit sic reuertetur. Quid er¬
go prodest ei quod labora¬
uit in uentum: Cunctis
diebus iuite sue comedit ĩ
tenebris. et in curis multiᷤ.
et in crumpna atq tristici¬

Expanded text:
est, Et super hos quoque emiest, Et super hos quoque eminentiores sunt alii, et insuper universae terrae rex imperat servienti. Avarus non implebitur pecunia: et qui amat divitias, fructus non capiet ex eis, et hoc ergo vanitas. Ubi multae sunt opes, multi et qui comedunt eas. Et quid prodest possessori, nisi quod cernit divitias oculis suis? Dulcis est somnus operanti, sive parum, sive multum comedat: saturitas autem divitis non sinit dormire eum. Est et alia infirmitas pessima, quam vidi sub sole: divitiae conservatae in malum domini sui: pereunt enim in afflictione pessima: Generavit filium, qui in summa egestate erit: sicut egressus est nudus de utero matris suae, sic revertetur, et nihil auferet secum de labore suo. Miserabilis prorsus infirmitas: quo modo venit, sic revertetur. Quid ergo prodest ei quod laboravit in ventum, cunctis diebus vitae suae? Comedit in tenebris et in curis multis, et in aerumna atque tristiti
Abbreviated transcription (Latin):
Ustodi pedem tuũ
ingrediens domũ
est obediencia: qmͣ stulto¬
rum uictinc qui nesciĩt
quid faciant mali. Ne te¬
mere quid loquaris neq
cor tuum sit uelox ad pro¬
ferendum sermonem corã
deo. Deus cnim in celo: et tu
super terrai. Idcirco sĩt pau¬
ci sermones tui. Multas
curas sequuntur sompni¬
a:. et in multis sermonib
muenitur stulticia. Si qͥd
noinsti deo: ne moreris
reddere. Displicet enim ci ĩ¬
fidelis et stulta promissio:
scd quodcumq uoueris red¬
de. Multoq melus est nõ
uoucre. qmͣ post uotum
promissa non reddere. Ne
dederis os tuum ut poccare
facias carnem tuam neq
dicas coram angelo non
est prouidencia: ne fortei¬
ratus deus super sermones
tuos: dissipet cuncta opera
manuum tuarum. Ubi
multa sunt sompnia plu¬
rune uanitates: et sarmo¬
nes mnuncri. Tu uero de¬
um time. Si uideris calũp¬
mas egenorum. et iuolẽ¬
ta iuidicia. et subuerti iusti¬
ciam in prouincia. non
mircris suꝑhoc negocio:
quia excelso alius ẽxcelsior

Expanded text:
edem tuum ingrediens domum est oboedientia quam stultorum uictimae, qui nesciunt, quid faciant mali. Ne temere quid loquaris, neque cor tuum sit uelox ad proferendum seDeo. Deus enim in coelo, et tu super terram: idcirco sint pauci sermones tui. Multas curas sequuntur somnia, et in multis sermonibus invenitur stultitia. Si quid vovisti Deo, ne moreris reddere: displicet enim ei infidelis et stulta promissio: sed quodcumque voveris, redde. Multoque melius est non vovere, quam post votum promissa non reddere. Ne dederis os tuum, ut peccare facias carnem tuam: neque dicas coram angelo: Non est providentia: Ne forte iratus Deus super sermone tuo, dissipet cuncta opera manuum tuarum. Ubi multa sunt somnia, plurimae vanitates, et sermones innumeri: tu vero Deum time: Si videris calumnias egenorum, et violenta judicia, et subverti justitiam in provincia, Non mireris super hoc negotio: quia excelso alius excelsior
Abbreviated transcription (Latin):
et oblectaret se m hiis que
Et hanc ratus sum partẽ
mcam: si uterer labore me¬
o. Cumqz me conuertissẽ
ad uniuersa opera que fece¬
rant manus mec. et ad la¬
bores in quibus fiustra
sudaueram: uidi in omni¬
bus uanitatem. et afflicci¬
onem ammi. et nichil per¬
mancre sub sole. Transun
ad contemplandam sapi¬
enciam. erroresq et stulti¬
ciam. Quid est inqmͣ ho¬
mo ut sequi possit regem
factorem suum: Et uĩdi
quia tantum procederet sa¬
picncia stulticiam. quan¬
tum differt lux a tenebris.
Sapientis oculi in capite
cius: stultus in tenebris
ambulat. Et didici quod
unus utriusq esset interi¬
tus. Et dixi in corde mco.
Si unus et stulti et meus
occasus erit. quid michiꝓ
dest ꝙ maiorem sapiencie
dedi operam. Locutusq cũ
mente mea: animaduer¬
ti quod hoc queqz esset ua¬
nitas. Non euim erit me-¬
moria sapientis similiter
ut stulti: imperpetuum et
futura tempora obliuone
cuncta pariter operient. Mo¬
nitur doctus similiterut

Expanded text:
et oblectaret se in iis quae et oblectaret se in iis quae et hanc ratus sum partem meam, si uterer labore meo. Cumque me convertissem ad universa opera quae fecerant manus meae, et ad labores in quibus frustra sudaveram, vidi in omnibus vanitatem, et afflictionem animi, et nihil permanere sub sole. Transivi ad contemplandum sapientiam, erroresque et stultitiam. Quid est, inquam, homo, ut sequi possit regem Factorem suum? Et vidi quia tantum praecederet spientia stultitiam, quantum differt lux a tenebris. Sapientis oculi in capite ejus: stultus in tenebris ambulat: et didici quod unus utriusque esset interitus. Et dixi in corde meo: Si unus et stulti et meus occasus erit, quid mihi prodest quod majorem sapientiae dedi operam? Locutusque cum mente mea, animadverti quod hoc quoque esset vanitas. Non enim erit memoria sapientis similiter ut stulti in perpetuum, et futura tempora oblivione cuncta pariter operient. Moritur doctus similiter
Abbreviated transcription (Latin):
ferrem ad sapienciam: de¬
uitarẽq stulticiam. donec
uiderem quid esset utile fi¬
liis hominum: quid fas¬
to opus est sub sole nume¬
ro dierum iite sue. Magni¬
ficaui opera mea. edificaui
michi domos. plantaui
umcas. feci ortos et pome¬
ria: et conseui ea cuncti ge¬
neris arboribus. Et extru
xi michi piscinas aquarũ.
ut iragarem siluam ligno¬
rm germinantium. Et¬
possedi seruos et ancillas:
multamq familiam ha¬
bui. Armenta quoq ⁊ ma¬
gnos ouium greges: ult
omnes qui fuerunt ante
me in ierusalem. Coacer¬
uaui michi argentum et
aurum: et substancias
regum ac prouinciarm.
Feci michi cantores et cã¬
tatrices. et delicias filiorũ
hominum: cy phos et urce¬
os in ministerio ad uina
fundenda. Et supergressus
sum opibus omnes qui
fuerunt ante me in ieru¬
salem. Sapiencia quoq
ꝑseuerauit mecum. et om¬
ma que desiderauerunt o¬
culi inci non negaui cis. nͨ
probibui cor ncum. quin
omni uoluptate fiuerctur.

Expanded text:
ferrem ad sapientiam deferrem ad sapientiam devitaremque stultitiam donec viderem quid esset utile filiis hominum quod facto opus est sub sole numero dierum vitae suae magnificavi opera mea aedificavi mihi domos plantavi vineas feci hortos et pomeria et consevi ea cuncti generis arborixi michi piscinas aquarum, ut irrigarem silvas lignorum germinancium; possedi servos et ancillas multamque familiam habui, armenta quoque et magnos greges ovium ultra omnes, qui fuerunt ante me in Iherusalem. Coacervavi michi aurum et argentum et substancias regum ac provinciarum et feci michi cantores et canthominum, scyphos et urceolos in ministerio ad vina fundenda: et supergressus sum opibus omnes, qui fuerunt ante me in Hierusalem. Sapientia quoque perseveravit mecum. Et omnia quae desideraverunt oculi mei, non negavi eis; nec prohibui cor meum, quin omni voluptate frueretur,
Abbreviated transcription (Latin):
amino meo querere et ĩue¬
stigare sapienter de omni¬
bus que fuint sub sole. Hãc
occupacionem pessimam
dedit deus filiis hominum:
ut occuparentur in ca. Ui¬
di cuncta que fuint sub
sole. et ecce unuersa uan¬
tas: et affliccio sp̃s. Peruer¬
si difficile corriguntur: et
stultorum inf̾initus ẽ nu¬
merus. Locutus sum in
corde meo dicens. Ccce ma¬
gnus effectus sum. et pre¬
cessi sapiencia omnes qui
fuerunt ante me in iersm.
et mens mea contemplata
est multa sapienter. et di¬
dici dediqz cor ncum ut
scirem prudenciam atq
doctrinam crroresq et stul
ticiam: et agnoui quod ĩ
his quoqz esset labor et af¬
fliccio sp̃us. co quod ĩ mul¬
ta sapiencia multa sit in¬
dignacio. Et qui addit
Uadam et affluam ra de¬
licus: et fruar bonis. Et
uidi quod hoc quoqz esset
uanitas. Nisum reprta¬
ui errorem et gaudio dixi.
Quid frustra deciperis: Co¬
gitaiu in corde meo a ui¬
no abstrahere carnem incã.
ut animum meumtranꝰ¬

Expanded text:
animo meo quaerere et inveanimo meo quaerere et investigare sapienter de omnibus quae fiunt sub sole. Hanc occupationem pessimam dedit Deus filiis hominum, ut occuparentur in ea. Vidi cuncta, quae fiunt sub sole, et ecce universa vanitas, et afflictio spiritus. Perversi difficile corriguntur, et stultorum infinitus est numerus. Locutus sum in corde meo, dicens: Ecce magnus effectus sum, et praecessi sapientia omnes, qui fuerunt ante me in Jerusalem: et mens mea contemplata est multa sapienter, et didicit. Dedique cor meum, ut scirem prudentiam, atque doctrinam, erroresqi quod in his quoque esset labor, et afflictio spiritus. Eo quod in multa sapientia, multa sit indignatio: et qui addit rde meo: Vadam, et affluam deliciis, et fruar bonis. Et vidi quod hoc quoque esset vanitas. Risum reputavi errorem: et gaudio dixi: quid frustra deciperis cogitavi in corde meo abstrahere a vino carnem meam ut animum meum trans
Abbreviated transcription (Latin):
uanitatum dicit ecclesia¬
stes: uaintas uanitatum¬
et omnia uanitas. Quid
habet amplius homo de
uniuerso labore suoquod
laborat sub sole. Generacio
preterit. et gencracio adue¬
nit: terra uero meternum
stat. Oritur sol et occidit. ⁊
ad locum suum reuertitur.
em gyrat. et flectitur ad a
quilonem. lustrans um¬
uersa. In cutuitu pergit
sp̃s. et in circulos suos re¬
uertitur. Omnia flumi¬
na intrant in mare: ⁊ ma¬
re non redundat. Ad locũ
unde exeunt flumina re¬
uertuntur ut iterum flu¬
ant. Cuncte res difficiles:
non potest cas homo expli¬
care sermone. Non satura¬
tur oculus uisir: nec auris¬
rs impletur auditu. Q̾dẽ
quod fuit: Ipsum quod fu¬
le nouuni. nec ualet quis¬
quam dicere: ecce hoc recẽs
est. Iam enim precesserunt
in seculis que fuerunt an¬
te nos. Non est priorũ me¬
moria. sed nec corum qui¬
dem que post ca futura sĩt:
crit recordacio apud cos.
qui futuri sunt in nouissĩõ
Ego ccclesiastes fui rex in
icrusalem: et proposui in

Expanded text:
Ecclesiastes vanitas vanitatum omnia vanitas quid habet amplius homo de universo labore suo quod laborat sub sole generatio praeterit et generatio advenit terra vero in aeternum stat oritur sol et occidit et ad locum suum revertitur per meridiem et flectitur quilonem: Lustrans universa in circuitu pergit spiritus, et in circulos suos regreditur. Omnia flumina intrant in mare, et mare non redundat: Ad locum, unde exeunt flumina, revertuntur, ut iterum fluant. Cunctae res difficiles: non potest eas homo explicare sermone non saturatur oculus visu nec auris impletur auditu quid est quod fuit ipsum quod fule novum nec valet quisquam dicere ecce hoc recens est iam enim praecessit in saeculis quae fuerunt ante nos non est priorum memoria sed nec eorum quidem quae postea futura sunt erit recordatio apud eos quiEGO ECCLESIASTES fui rex Israel in Jerusalem, Et proposui in
Abbreviated transcription (Latin):
lacionem: quasi de accep¬
tis opibus tumuit. Et qr
a uerba defluebant de sciẽ¬
cia: quasi mice cadebant
de mensa. Ac contra:i acen¬
tis pauperis uulriera lin¬
gebant canes. Num nũ¬
q̃mͣ solent in sacro clociͥo
lingua: uulnus dum
lingit sanat. Quia et doc¬
tores sancti dum in con¬
fessione peccati nr̃i. nos ĩ¬
struunt: quasi uulnus
mentis per linguam tã¬
gunt. Et quia nos loquẽ¬
do a peccatis cripiunt: qiͣ
tangendo uulnera ad sa¬
ontigit uero ut ut̾¬
q moreretur. Dieᷤ
qui induebatur purpu¬
ra et bysso: sepultus est ĩ
inferno. in sinu ucro abͣ¬
le: lazarus ab angelis
ductus est. Quid abrahe
sinus: insi secretam reqͥ¬
em significat patris: De
qua ueritas dicit. multi
abraham et ysaac et ia¬
cob in regno celorum. Fi¬
lii autem regni: cicientur
in tenebras erteriores. &
cnim purpura indutus
uocatur. Qui de longin¬
quo ad uidendum laza¬
rum oculos leuat. quia
requiem attendunt. quo¬
rum post gaudia cõte¬

Expanded text:
lationem, quasi de acceplationem, quasi de acceptis opibus tumuit. Et quia ei verba defluebant de scientia quasi micae cadebant de mensa. At contra jacentis pauperis vulnera lingebant canes. Nonnunquam solent in sacro eloquio plingua vulnus dum lingit, curat, quia et doctores sancti dum in confessione peccati nostri nos instruunt, quasi vulnus mentis per linguam tangunt; et quia nos loquendo a peccatis eripiunt, quasi tangendo vulnera ad saontigit vero ut uteque moreretur. Dives, qui induebatur purpura et bysso, sepultus est in inferno; in sinum vero Abrahae Lazarus ab angelis ductus est. Quid Abrahae sinus nisi secretam requiem significat patrum? De qua Veritas dicit: Multi, raham, et Isaac, et Jacob in regno coelorum. Filii autem regni hujus ejicientur in tenebras exteriores . Qui enim purpura indutus vocatur. Qui de longinquo ad videndum Lazarum oculos levat, quia requie attendunt, quorum post gaudia contem