comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
les. et gr̃a int̾ ip̃os neminatissii. Et quia liberoꝵ parentes ꝓces¬
serant in dieb młtis effeci. et carne iam infecundi. coniugale cõmer¬
tium ñ querebant nec eis spes ultra uł appetitus gen̾andi sobolem
merat. Cui beatus montanus respondit. Scias cum ablactau̾is pu¬
enimi remigium. de lacte tuo ꝑunget oculos meos. et recipiam liñ.
seamut u̾ita illi accresc̾e̾nt sicuti et scõ thobie iuxta diuinũ sermo¬
nem ut iustus iustificetur adhuc: istem beatus montan᷑ lum̃ corpora¬
lunn oculoꝵ amiserat. Tandem credentib ꝑentib u̾bis uiri dei. fit
gaudium qd̾̃ talem suscepturi essent ꝓlem. in cuius conceptione ñ
foret ardort explende libidinis. sed amor gen̾ande uxta diuinũ psagi¬
nĩan. mater beatissima quem auspice do concepit felicit̾ filium
i fecit. Et ablactatus sicut siuus pͥnuntiator p̾dixerat lacte

Expanded text:
les et gratia inter suos nominatissimi. Et quia liberorum parentes procesles et gratia inter suos nominatissimi. Et quia liberorum parentes processerant in diebus multis, effeti et carne iam infecundi coniugale commercium non querebant, nec eis spes ultra vel appetitus generandi subolem inerat. Cui beatus Montanus respondit: 'Scias, quia cum ablactaveris puerum Remigium, de lacte tuo perunget oculos meos, et recipiam lumen. Nam ut merita illi adcrescerent. sicuti et sancto Tobiae, iuxta divinum sermonem, ut iustus iustificetur adhuc, isdem beatus Montanus lumen corporalium oculorum amiserat. Tandem credentibus parentibus verbis viri Dei, fit gaudium, quod talem suscepturi essent prolem, in cuius conceptione non foret ardor explende libidinis, sed amor generande iuxta divinum presagiculante misericordia, mater beatissima, quem auspice Deo concepit, feliciter filium i fecit. Et ablactatus, sicut suus prenuntiator praedixerat, lacte
Abbreviated transcription (Latin):
ei. Calmia iñ utero concipieus filium pariet nomine remigiũ. cui a
me saluandus ppłs cõmittetur. Deata siquidem cilinia intenta piis
oꝑib. licet corpore teneretur in mundo. mente tamen conu̾sabatur
in celo. Que in flore uuentutis pepererat de unico uiro suo emilio
luꝑi ep̃i eiusdem pͥncipii successoris. qui usq ultima głosi remigii teui¬
pora sacerdotio est functus. sic ꝙ defunctus. Uir autem uenabilis int̾
illius tempis inuum̾a ꝑicula tanta consolatione accepta. cilime diui¬
nũ oraculum gr̃a dei ꝑceptum innotuit. At illa dyxit ad montanum.
Qno modo fieri potest ut anus lactem filium. cum mͥ a temꝑib du
tran sacdis muliebria defec̾int. et uir meus enulius uetulus sit: at iñ
enoso eius corpore fugidus extet cutump̾cordia sanguis. et uolup¬
tatis oꝑa in eo penitus emaruerint: Erant enim ambo gen̾e nobi¬

Expanded text:
ei: Cilinia. in utero concipiens filium pariet nomine Remigium, cui a ei: Cilinia. in utero concipiens filium pariet nomine Remigium, cui a me salvandus populus committetur'. Beata siquidem Cilinia intenta piis operibus, licet corpore teneretur in mundo, mente conversabatur in caelo. Quae in flore iuventutis pepererat de unico viro suo Emilio Lupi episcopi, eiusdem Principii successoris, qui usque ad ultima gloriosi Remigii tempora sacerdocio est functus, sicque defunctus. Vir autem ille venerabilis, inter illius temporis innumera pericula tanta consolatione accepta, Ciliniae divinum oraculum gratia Dei perceptum innotuit. At illa dixit ad Montanum: 'Quomodo fieri potest, ut anus lactem filium, cum michi a temporibus diu transactis muliebria defecerint, et vir meus Emilius vetulus sit, ac in aevoso eius corpore frigidus extet circum precordia sanguis, et voluptatis opera in eo penitus emarcuerint?' Erant enim ambo genere nobi
Abbreviated transcription (Latin):
bus cum deo regnantiũ et ĩmortalitatem adhuc corporum expͥtan¬
tium int̾fuit. et familiarissimũ cepit audire colloquiũ. Int̾ cetera
ne salutis auidi queritare cepunt de gallicane deietione eccdie. et
quid fc̃ĩ. ad calia opus esset crebro u̾sare sermone. quia iam tempus
esset miserendi eius. Duplitia enĩ receꝑet ꝓ om̃ib pcc̃is suis. qmͣ¬
qiͣ fex eius non sit exinanita. Hiis int̾ se ita asserentib. subito uox
affuit a suꝑiorib atq secretiorib aditis saluberrimne atq suauissime
intouans. que et p̾sentiũ solaretur sp̃uum mestitiam. et quod futu¬
rum erat gratulabunda ꝓmulgaret sententia ita dicendo. Dñs ꝓ¬
sperit de excelso scõ suo. de celo in t̾cam aspexit. ut audiret gemitum
compeditoꝵ. ut solueret filios int̾remptoꝵ. ut annuntietur nomen
eius in gentib. in conueniendo ppłos in unum et reges ut senuant

Expanded text:
bus cum Deo regnantium et immortalitatem adhuc corporum exspectanbus cum Deo regnantium et immortalitatem adhuc corporum exspectantium interfuit et familiarissimum cepit audire colloquium. Inter cetera s humanae salutis avidi queritare ceperunt de Gallicane deiectione aecclesiae, et quid facto ad talia opus esset, crebro versare sermone, dicentes, quia iam tempus esset miserendi eius; duplicia enim receperat pro omnibus peccatis suis, quamquam fex eius non sit exinanita. His inter se ita serentibus, subito vox affuit a superioribus atque secretioribus aditis saluberrime atque suavissime intonans, que et presentium solaretur spirituum mestitiam, et quod futurum erat, gratulabunda promulgaret sententia, ita dicendo: 'Dominus prospexit de excelso sancto suo, de caelo in terram aspexit, ut audiret gemitum compeditorum, ut solveret filios inter emptorum, ut adnuntietur nomen eius in gentibus, in conveniendo populos in unum et reges, ut serviant
Abbreviated transcription (Latin):
gisse supplicium
Ost uindc̃am scelerum q̃ fcã est a dño cede galli¬
coꝵ barbaricam ferocitatẽ suꝑ uenturam diui¬
ne animadu̾sionis ꝓpt̾ iniquitates ꝑseu̾antes
ultionem. mundo p̾sulem a deꝯ p̾destinatũ remi¬
giũ pontificem hoc ordine ꝓculerunt. Erat qͥ¬
dam uen̾abilis monachus ac dignus ꝓfessione et nõie montan
in redusione solitariam uitam ducens. ieiniis uigiliis atq or̃o¬
nib continue uacans. nec non ceterarũ uͥtutum insignib adeo di¬
uinitati se cõmendabilem reddens. ut angelicis sepius frueretur
alloquiis et celestib freq̃nter uisionib ac reuelationib int̾esset.
batur dei om̃ipotentis dementiam indefessis p̾cib exoraret. nocte
quadam plus solito or̃onem ꝓtelans usq lucis crepusculũ in contẽ¬
platione ꝑmansit. Qui cum lassitudine ac fragilitate carns com¬
pellente paululum menbra sopori dedisset. subito ꝑ diuinã gr̃am
angeloꝵ choris et animarũ cetib beatissimoꝵ hominũ iam sprriti¬

Expanded text:
gisse suppliciumost vindictam scelerum, que facta est a Domino cede Gallicorum barbarica ferocitate superventuram divinae animadversionis propter iniquitates perseverantes ultionem mundo praesulem a Deo predestinatum Remigium pontificem hoc ordine protulerunt. 1. Erat quidam venerabilis ac dignus professione et nomine Montanin reclusione solitariam vitam ducens, ieiuniis, vigiliis atque orationibus continue vacans nec non ceterarum virtutum insignibus adeo divinitati se commendabilem reddens, ut angelicis sepius frueretur alloquiis et caelestibus frequenter visionibus ac revelationibus interesset. batur, Dei omnipotentis clementiam indefessis precibus exoraret, nocte quadam plus solito orationem protelans, usque lucis crepusculum in contemplatione permansit. Qui cum, lassitudine ac fragilitate carnis compellente, paululum membra sopori dedisset, subito per divinam gratiam angelorum choris et animarum cetibus beatissimorum hominum iam spiriti
Abbreviated transcription (Latin):
uon enim ut̾ domesticos suos contingebat secrrtuis ilsum ha¬
bere conuuũ. et delect̾aretur in hilaritate caroꝵ. descendebãt
ad eum intrepidi passeres. et in manu eius mense reliqͥas collige¬
bant. Discedebant alii saturi. accedebant alii saturandi. Sic mã¬
suescebat feritas auiũ. in oꝑatione uͥtutũ. Delectatio namꝙ illiuis
delis erat in hylaritate caroꝵ. sicut de beato iob leguiñꝰ. qm̃ uonsus¬
debat lux uultus eius in t̾ram. Quia uinirum in tanta grauita¬
te nultum ten̾e consueu̾at. ut nnqmͣ contemptibili leticia resol¬
uetur. sed quotienscimq hilariorem se p̾sentib exhiberet. certa
semꝑ hos cansa utilitatis eoꝵ fac̾et. Ita et hic sc̃s religiosa gra¬
uitate discretus in om̃ib. non uanitatis iactantia hoc uł dissola¬
tione agebat. sed ut dei ostenderetur collata sibi gr̃a. et ad eiuis
amorem ac fidem qui murabilis in scis sins semos suos musteo
modis consolari et mirificare dignatur suoꝵ corda excitarentur. et

Expanded text:
um enim inter domesticos suos contingebat secretius illum habere convivium, et delectaretur in hilaritate carorum, discendebant ad eum intrepidi passeres et in manu eius mensae reliquias colligebant. Discedebant alii saturi, accedebant alii saturandi. Sic mansuescebat feritas avium in operatione virtutum. Delectatio namque illius talis erat in hilaritate carorum, sicut de beato Iob legimus, quoniam non cadebat lux vultus eius in terram, quia nimirum in tanta gravitate vultum tenere consueverat, ut numquam contemptibili letitia resolveretur, sed quotienscumque hilariorem se presentibus exhiberet, certa semper hoc causa utilitatis eorum faceret. Ita et hic sanctus religiosa gravitate discretus in omnibus, non vanitatis iactantia hoc vel dissolutione agebat, sed ut Dei ostenderetur collata sibi gratia, et ad eius amorem ac fidem, qui mirabilis in sanctis suis servos suos multis modis consolari et mirificare dignatur, suorum corda excitarentur et
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. Ergo incidetur. Non uides quia ictum ferientis ferri splendor
solis excipit priusqmͣ ꝑtingat ad lignũ. sed splendor cum ibi sit nõ
potest nec incidi. nec adolante separari: Sic autem diuintas nec
separari potuit nec incidi. Illud autem passioni subiacuit. qd̃ sicut
lignum et ligari potuit et ten̾i. Tunc uniu̾sus ppłs simł etiam iude¬

Expanded text:
t cum inciditur, videmus quia ictus ferientis ferri splendorem solis excipit, priusquam pertingatur lignum: sed splendor cum ibi sit, non potest nec incidi, nec a dolante separari; sic etiam divinitas nec separari potest, nec incidi: illud autem passioni subjacuit, quod sicut lignum et ligari possit et teneri. Igitur sicut in Patrem et Filiu
Abbreviated transcription (Latin):
te ei. Ih̃s xp̃rs dñs natus ex sp̃u scõ et maria uͥgine crucifixus
et sepultus resurrexit et ascendit in celos. et sedet nunc ad dex¬
t̾am pacris. hic uenturus est iudicare uiuos et mortuos. expͥta
eum fixus in isto loco dum ueniat. Et cum hoc dix̾is. app̾hende¬
eum et liga os eius filo cannabineo corto triplicit̾ qd̾ tecum
portabis et suꝑ ceram impones. et signabis anulo ferreo qui

Expanded text:
 Ihesus Christus natus de spiritu sancto ex Maria uirgine, crucifixus et sepultus, resurrexit, ascendit ad celos, sedet ad dexteram patris. Hic uenturus est iudicare uiuos et mortuos. Expecta eum Sathana in isto loco donec ueniat”. Et cum hoc dixeris, liga os eius filo canabino retorto quod tecum portabis et super ceram impones et sigillabis anulo ferreo qui
Abbreviated transcription (Latin):
ri fecit ibiq exitum suũ dñici corporis et sanguinis ꝑceptõne muniuit
atq inter discipuloꝵ manus in hecillia membra sustentans erectis in celum
a celła sci bñdicti u̾sus orientem usq ad celum tendentem. Cui uen̾ando hã¬
bitu uir desuꝑ clarus assistens cuius esset uia qmͣ ceru̾ent inquisiuit. Qͥ
cum nescire se dic̾ent: ait hec est uia qua dilectus dñi benedc̃s celũ ascen

Expanded text:
it, ibique exitum suum dominici corporis et sanguinis perceptione munivit, atque inter discipulorum manus imbecillia membra sustentans, erectis in coelum a cella sancti Benedicti uersus orientem usque ad celum tendentem. Cui uenerando habitu uir desuper cellam clarus adsistens, cuius esset uia quam cernerent inquisiuit. Qui cum nescire se dicerent: «Hec est», inquit, «uia qua dilectus dei Benedictus ascen
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣ excõmunicationis sententiam non ꝓferendo intulit. sed in temptando.
pulte ubi dum misse celebrarentur et dẏaconus ex more diceret qui non cõ¬
municat exeat foras. nutrix earũ que ꝓ eis semꝑ oblationem offerrebat e¬
as de sepulturis suis ꝓgrediẽt exire eccł̃iam uidebat. Cumq sc̃o bñdc̃o nũ¬
tiatum esset ilłe manii sua oblationem dedit dicens. Ite et hanc oblationẽ

Expanded text:
endo, sed intentando dixit. pulte sunt. Vbi dum misse celebrarentur et dyaconus ex more diceret ‘qui non communicat exeat forasas de sepulcris suis progredi et exire de ecclesia videbat. Quod duanu sua protinus oblationem dedit, dicens: Ite et hanc oblationem
Abbreviated transcription (Latin):
beati suspenditur breuit̾ dicam. Fertur a mimistris oleo semel fuisse impleta
et exundante scõ liquore młtitudinis desuꝑ iugi effundere labe. Et quo mlte ꝑ
fatendum. qd̾ semel temꝑe uesꝑtino sacerdotalis cetus dum diumis canticis
ꝑsonaret. repente ictu fulmineo celestis flãma luceme fom̃tum ꝑcutiens
cunctis intuentib lum̃ p̾buit mirabile: et minqmͣ demceps fulgorem amisent̃
qmͣdiu ministerio usꝙ hodie intincto fouetur pabulũ. Hiis ita gestis clanali¬
mi uiri. et si indignis quib explicata sunt dictis nunc temꝑe congiuo t̃mi¬
num dare disponimꝰ. orinianũ imponimꝰ. introrsus ad conscientiam redue fe¬
stinamꝰ. Et quidem quem imitari non possimꝰ. patronũ nob̾ fieri postulam᷑.
ut suis m̾itis adiuuiemur. cuius natalitia colimus. eo opitulante qui cum
patre et spiritu sancto uiuit et reguat in secula seculorum. Amen. an
Ulianus cenomanensis ep̃s fuit hic

Expanded text:
Beati suspenditur, breviter dicam. Fertur a ministris oleo semel fuisse impleta Beati suspenditur, breviter dicam. Fertur a ministris oleo semel fuisse impleta et exundante sancto liquore multitudinem desuper jugi effundere labe  Forte, lapsufatendum, quod semel tempore vespertino sacerdotalis coetus, dum divinis canticis personaret, repente ictu fulmineo coelestis flamma lucernae fomentum percutiens, cunctis intuentibus lumen praebuit mirabiliter, et nunquam deinceps fulgorem amiserit, quam divino ministerio usque hodie instinctum fovet pabulum. 44. His gestis clarissimi viri, etsi indignis quibus explicata sunt dictis, nunc tempore congruo terminum dare disponimus, ori manum imponimus, introrsus ad conscientiam redire festinamus. Et quidem quem imitari non possumus, patronum nobis fieri postulemus; ut suis meritis adjuvemur cujus natalitia celebramus, eo opitulante, qui cum Patre et Spiritu sancto vivit et regnat Deus per omnia ulianus Cenomanensis episcopus cuiu
Abbreviated transcription (Latin):
cem adhuc de hiis que nunc triumphator egregius egit breui sermone osten¬
dere cupio. Digna etiam plane ab antiquis p̾cessorib ubiq gerintur nauis
portum nauigii uocitatur. Qui quasi p̾sagio futuroꝵ quondam hoc oli in¬
dicat nomen. quo nunc affectu manifestat diuino. Ea scilicet nauis est in qͣ
qui adherent huiꝰ scli transeunt mare. et ad patriam longe positam iudelicet
bilium confugii efficitur portus. ibi a scli fluctib seu turbinũ tempestatib
euadendi tribuitur gr̃a. Illic cotidie infinidunt sal sapientie ac fidei. infir¬
ns et ignaris. Ibi ꝑ int̾tessionem beati patris nr̃i ab etemo et inuisibili me¬
dico gratis medela tubuitur infumantiũ. ꝑ eam ꝓ sus naufragi atq exules
pͥstinam reducuntur ad patriam. Pt̾anssis igitur cet̾is in quib post paulai¬
lum ut supͣ pollicitus sum oꝑam dabo. nunc de illa lucerna q̃ ante sepulchtũ

Expanded text:
cem, adhuc de iis quae nunc triumphator egregius egerit, brevi sermone ostencem, adhuc de iis quae nunc triumphator egregius egerit, brevi sermone ostendere cupio. Digne etiam plane ab antiquis praecessoribus, ubi haec geruntur, NAVIS ob portum navigii vocitatur, qui quasi praesagio futurorum quodam hoc olim indicat nomen, quod nunc affectu manifestat divino. Ea scilicet Navis est, in qua qui adhaerent, hujus saeculi transeunt mare, et ad patriam longe positam, videlicet isibilium et invisibilium, confugii efficitur portus; ibi a saeculi fluctibus seu turbinum tempestatibus evadendi tribuitur gratia. Illic quotidie infundunt sal scientiae infirmis et ignaris; ibi per intercessionem beati Patris nostri ab aeterno et invisibili medico, gratis medela tribuitur infirmantium: per eam prorsus naufragi atque exsules pristinam redeunt ad patriam. 43. Praetermissis igitur caeteris, in quibus post paululum, ut supra pollicitus sum, operam dabo; nunc de illa lucerna quae ante sepulcrum
Abbreviated transcription (Latin):
ibi int̾pellaret ꝓ plebe quod hic poscenti redderet fideli. Ibi funderet uota.
Qd hic respondebat uotis. Nec mora a semet patitur c̃ẽ absentem. quem m̃
t̾ris pofitus. labore fou̾at indesinenti. sed ilico sp̃u ꝓperat uisitare. qmͣ corꝑe
reliquerat. non affc̃. Et ita repente uariis infirinitatib salutem reddendo.
se ꝓdidit esse p̾sentem. ut quasi celitus lum̃ ostensum. ut radius quidam solis
erumpens. totum or bem daritate suꝑui liminis illustraret. Et ꝑ om̃s ciuita¬
tes ac uicos ĩmense młtitudiñes uelut messuim tempore ad areas taticũ¬
ita ad eccłias ppłi congregabantur. et non solum de diu̾sis miraculis sanitatum
uicinas ciuitates. u̾um uniu̾sa regna terrarum tanqmͣ uolatu peunigero fama
darissima refulsisset. Et nisi basilica ip̃a magna ex ꝑte ampliata fuisset. capa¬
citate sua infirmantiũ młtitudinem reciꝑe nequiuisset. Et si deum meruero du¬

Expanded text:
ibi interpelleret pro plebe, quod hic poscenti redderet ac fideli; ibi funderet vota, ibi interpelleret pro plebe, quod hic poscenti redderet ac fideli; ibi funderet vota, quod hic responderet votis. 42. Nec mora a semet patitur esse absentem quem in terris positus labore foverat indesinenti, sed illico spiritu properat visitare quem corpore reliquerat non affectu. Et ita repente variis infirmitatibus salutem reddendo se prodidit esse praesentem, ut quasi coelitus lumen ostensum, aut radius quidam solis erumpens, totum orbem claritate superni luminis illustraret: ex quo per omnes civitates et vicos, immensae multitudines velut messium tempore ad areas triticuita ad ecclesias populi congregabantur. Et non solum de diversis miraculis sanitatum vicinas civitates, verumetiam universa regna terrarum, tanquam volatu pennifero fama clarissima refulsisset. Et nisi basilica ipsa magna ex parte ampliata fuisset, capacitate sua infirmantium multitudinem recipere nequivisset. Et si Deum meruero du
Abbreviated transcription (Latin):
hymios canere uix finebat. Ea tantummodo int̾ singultũ uerba dolentia i
gemitus extorquebat. Heu grex desolate quidagis: En amisso pastore disꝑ¬
geris. Et quis ce a lupoꝵ rabidis dentib quĩ uerit lib̾are: In morte demꝙ
tua o pastor bone om̃s nos int̾isse quis ambigat. Int̾ea uentum est ad basili¬
cam ubi nunc dei saccrdos głoso trumpho resurrectionis tempus expectans.
miro decore iacet humatus. qmͣ quidem dudum ip̃e sũmo construx̾at nisu. Cor¬
pus illatum sepulchro plebs uniu̾sa pastoris absentiam sustinere ñ ualens.
ultra humanũ modũ mugitum ꝓstrati pauimento reddebant. Ita dum taxat.
ut etiam nec ministris eccł̃ie ꝑmitteretur lib̾tas officii ꝑsoluendi. Lugebãt
quidem quasi absentem. quem non amiserant sed p̾miserant. nescientes pla¬
ne qd legationem ꝓ ip̃is celo penetrans diuinis obtutib fungi ꝓperibat. ut

Expanded text:
hymnos canere vix sinebat: ea tantummodo inter singultuum verba dolentium hymnos canere vix sinebat: ea tantummodo inter singultuum verba dolentium gemitus extorquebat: Heu, grex desolate, quid agis? en amisso pastore dispergeris, et quis unquam te a luporum rabidis dentibus quiverit liberare? In morte denique tua, o pastor bone, omnes nos interiisse quis ambigat? 41. Interea ventum est ad basilicam, ubi nunc Dei sacerdos glorioso triumpho resurrectionis tempus exspectans, miro decore jacet humatus, quam quidem dudum ipse summo construxerat nisu. Corpus illatum sepulcro, plebs universa pastoris absentiam sustinere non valens, ultra humanum modum mugitum pavimento prostrati reddebant. Ita duntaxat, ut etiam nec ministris ecclesiae permitteretur libertas officii persolvendi. Lugebant quidem quasi absentem, quem non amiserant, sed praemiserant; nescientes plane quod legationem pro ipsis coelum penetrans divinis obtutibus fungi properat, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Et qd natura neglex̾at. m̾itum confirmabat. Itaq plenus dierum etatis sue
tempora consũmata m̾itoꝵ splendore choruscans. t̾rena t̾ris membra cõmendat.
bis innimĩabiliũ ppłoꝵ repente undiq caterua confluxit. constipantur menia
atria. om̃s ꝙ placee. Intantum deniꝙ ut nisi auxilum fuisset beati antistitis.
ꝑs maxina ppłi concriti sub pedib in abruto sp̃u constipatione cancoꝵ neca¬
rentur:. Erat om̃is planctus ĩmensus. meror intollerabilis tanto ꝙ gemitu lu-¬
gentes ermpebant in uoce. ut lapidea etiam pectora ĩmensos ꝓfunderent
fletus. Nescio an fuisset mibi quis tam crudelis et demens. qui se a lacrimis
reuocare potuisset. Tantus eceñ uocum increput. fragor. ut locus ille quasi a
magno conitruo concutere putaretur. Et cum esset om̃ium infinitus anime
metoꝵ. dericoꝵ prorsus int̾ruptis singultib accidiosa lamentatio. sp̃uales

Expanded text:
et quod natura neglexerat, meritum confirmabat. Itaque plenus dierum, aetatisque suae et quod natura neglexerat, meritum confirmabat. Itaque plenus dierum, aetatisque suae tempore consummato, meritorum splendore coruscans, terrena terris membra commendat, bis innumerabilium populorum repente undique caterva confluxit: constipantur moenia, atria, omnesque plateae, intantum denique ut nisi auxilium adfuisset beati antistitis, pars maxima populi contrita sub pedibus, vi obrupto spiritu, constipatione tantorum necarentur. Erat omnium planctus immensus, moeror intolerabilis, tantoque gemitu lugentes erumpebant in voce, ut lapidea etiam pectora immensos profunderent fletus. Nescio an fuisset inibi quis tam crudelis et demens, qui se a lacrymis revocare potuisset. Tantus etenim vocum increpuit fragor, ut locus ille quasi a magno tonitruo concuti putaretur. Et cum esset omnium infinitus animae moeror, clericorum prorsus interrupti singultus, acediosa lamentatio spirituales
Abbreviated transcription (Latin):
optauerat in spũalib dogmatib plenissime instructos. et ita in studiĩs
philosophie xp̃riane ad imitationem beati magistri deditos. ut ñnulli eoꝵ
post triduũ non tam desideratun qmͣ necessanum corpori indulg̾ent cibum.
Uidelicet dum in ꝓfundiore intelligentia sacroꝵ uolummũ pleriq comier¬
santes. tanqmͣ copiosis dapib inhiantes expleri neqͥu̾int. et contuendo ac¬
us intlãmarentur et iugi certamine ita adu̾sus carnem agonizarent. ut
in nullo uoluptati eius ac libidini concedentes. annnam u̾o alentes sapien¬
tie pastib et scientie cibis in magnis semꝑ agentes exultans pat̾ de tali
studio filioꝵ. tandem fenorẽ reposito. ꝓperat ab et̾no exigere pacte. et sbi¬
to adest dñs consolari. ac renuimn̾are seruũ fidelem. Et dum hiis uͥtutum fulg̾et
membra defic̾ent. affuctum emortuũ ꝙ corpus onus abstinentie roborabat.

Expanded text:
optaverat in spiritualibus dogmatibus plenissime instructos, et ita in studiis optaverat in spiritualibus dogmatibus plenissime instructos, et ita in studiis philosophiae Christianae ad imitationem magistri deditos, ut nonnulli etiam post triduum non tam desideratum quam necessarium corpori indulgerent cibum; videlicet dum in profundiore intelligentia sacrorum voluminum plerique conversantes, tanquam copiosis dapibus inhiantes, expleri nequiverint, et contuendo acrius inflammarentur, et jugi certamine ita adversus carnem agonizarent, ut in nullo voluptati ejus ac libidini concedentes; animam vero alendam sapientiae pastibus, et scientiae cibis in majus semper agentes. Exsultans Pater de tali studio filiorum, tandem fenus repositum properat ab aeterno exigere Patre. Et subito adest Dominus consolari ac munerari servum fidelem. 39. Et dum his virtutum fulgeretmembra deficerent, afflictum emortuumque corpus onus abstinentiae roborabat:
Abbreviated transcription (Latin):
usus est. sed om̃ia in suis usib erant lignea fictilia et marmorea. Omteme¬
rata constantia qui uitam quib pulsatur humana fragilitas patientie uir̃¬
tute calcauit. Et qui scdm saluatoris uocem ea que idcuit q̃ ip̃e prius ꝑ¬
om̃iã fecit. uulli quod esset magnus in regno celoꝵ. Iste fuit sacerdos dei pon¬
tificale petalũ gestans. qui in semet crucifigendo corpus et ꝑseq̃ndo uitia
adeptus est nouum ñ morte s caruis mortificatione carnalium. Et cum
suis qui se ad huius modi philosopliam dediti. bonis suis quib q indigen¬
bem in horticulis uł exiguis quib ꝙ agellis degentes. Alĩ uero sicut in ac¬
tib apłoꝵ hii qui pͥmitus credebant uitam duxisse memorantur.: possessio¬
nes suas et p̾dia uendentes p̾tia ponentes ante pedes cet̾oꝵ. diuisis imi¬
cuiq ꝓut opus erat ut euuangelico facile fungeretur officio. Om̃s quos

Expanded text:
usus est, sed omnia in suis usibus erant lignea, fictilia, et marmorea. O intemeusus est, sed omnia in suis usibus erant lignea, fictilia, et marmorea. O intemerata constantia! quae vitia quibus pulsatur humana fragilitas, patientiae virtute calcavit. Et quoniam secundum Salvatoris vocem ea docuit quae ipse prius i dubium quod esset magnus in regno coelorum. Iste fuit sacerdos Dei pontificale petalum gestans, qui in semetipso crucifigendo corpus et persequendo vitia, adeptus est novum, non morte, sed carnis mortificatione martyrium. 38. Et cum suis, qui ad ejusmodi philosophiam dediti, bonis suis quibusque indigenbem in hortulis vel exiguis quibusque agellis degentes; alii vero, sicuti in Actibus apostolorum hi qui primitus credebant, vitam duxisse memorantur, possessiones suas et praedia vendentes, et pretia ponentes ante pedes caeterorum, divisis unicuique prout opus erat; ut evangelico facile fungeretur officio, omnes quos
Abbreviated transcription (Latin):
angelis unortalib habere ctredebatuir: intantim supͥnũ fallatias ac
blandimenta respuit mundi. ut rete cum aplo diceret. Michi uiu̾e xp̃rs est et
mori lucrum. Et illud. Optabam dusolui. et esse cum xp̃ro. nisi ꝓpter cos opta¬
ret uiuere ꝓ quib et mori. Tandem ut stercus deniq pompam remuiit scli.
urim sp̾uit. argentum reprobauit ut lutũ. Concilia celebrat. ep̃os ꝑsino¬
dos euocat. monet crebro. ne diuina p̾ter mittantur mandata. ꝓrsus repli¬
cans illud saluatoris mandatum. Nolite possidere aurum neq argentum.¬
et cetera scd̾m apłm̾ habentes inquit uictum et uestitũ. hiis cont̾enti simus.
et ea que secuntur fugienda. Ipse u̾o totis uinb elaborabat. castigans cor¬
pus suũ et iñ seruitutem redigens. ne forte cum alis p̾dicabat ip̃e repro¬
bus efficeretur. Mhulto etenim tempore argentea uasa neq habuit neq

Expanded text:
angelis immortalibus habere crederetur, intantum fallaciam ac angelis immortalibus habere crederetur, intantum fallaciam ac blandimenta respuit mundi, ut recte cum Apostolo diceret: Mihi vivere Christus est, et mori lucrum ; et illud: Optabam dissolvi et esse cum Christo , nisi propter eos optaret vivere pro quibus et mori. Tanquam stercus denique pompam renuit saeculi, aurum sprevit, argentum reprobavit ut lutum. Concilia celebrat, episcopos per synodos evocat, monet crebro ne divina praetermittantur mandata, prorsus replicans illud Salvatoris mandatum: Nolite possidere aurum neque argentumecundum Apostolum, habentes, inquit, victum et vestitum, his contenti simus , et ea quae sequuntur fugienda. Ipse vero totis viribus elaborabat, castigans corpus suum et servituti redigens, ne forte cum aliis praedicabat, ipse reprobus efficeretur. Multo etenim tempore B. Sulpicius argentea vasa non habuit, neque
Abbreviated transcription (Latin):
ut putaretur Locus esse cõmotus. Nam et pauor ĩmensus. ampuit uniu̾¬
los Interea saccilega manus in officio subito restituta pͥstino. ossa cute et
Fmdit criminosus ub̾es fletus. pct̃m fatetur et absoluitur. domi remeat
factione componit scd̃m illud. Disitabo in uirga iniqͥtates eoꝵ. m̃ara au¬
tor nr̃ discipulis dix̾at. si credid̾itis in me oꝑa que ego facio. et uos facietis
et maiora ħoꝵ facietis. incantum etenim postremo ad fidei amorem uirum
ueatum sp̃uailis flãma succenderat. ut si quispiam aqmͣ stillantẽ manib
suis dui abluerentur occulte pͥiperet. et languentis cuiusq coxpus at¬
tiigerot plenis q infrmitatib ilico caruisset. Sed et p̾cipue a t̾cianis et
quartanis passionib nexati miro stupore reciꝑent pͥstinam sanitatem.
¶am qnta dut queq ꝑ cum dñs ad ultimũ eg̾it signa ac uͥtutũ nouis

Expanded text:
ut putaretur locus ille commotus. Nam et pavor immensus arripuit univeut putaretur locus ille commotus. Nam et pavor immensus arripuit universos. Interea sacrilega manus in officio subito restituitur pristino, ossa, cutis, et mirabiliter: fundit criminosus uberes fletus, peccatum fatetur et absolvitur, domi remeat lictione componit, secundum illud: Visitabo in virga iniquitates eorutor noster discipulis dixerat: Si credideritis in me, opera quae ego facio et vos facietis, et majora horum facietis ; intantum postremo ad fidei amorem virum beatum spiritualis flamma succenderat, ut si quispiam aquam distillantem e manibus suis dum lavaretur occulte praeriperet, et languentis cujusque corpus attingeret, plerisque infirmitatibus caruisset, sed praecipue a tertianis et quartanis passionibus vexati, miro stupore reciperent pristinam sospitatem. Nam quanta aut quaeque per eum Dominus ad ultimum egerit signa, ac virtutum novis
Abbreviated transcription (Latin):
q saliens. benedicebat dm. Nec multum itaꝙ post tempꝰ unus ex trsticis¬
quidam arepta mani secure uefario polsuit oꝑe resurrectionis dñice diem:
qlio uicuus aresait. selctilega cute siccata cum neruis secuis ad hesa. redudit᷑.
Repente ad dei ꝓperat sc̃m. uestigiis obuoluitur ꝓp̃ri athlete. sacclegii au¬
ctorem mamus arda ꝓdit. Lugentem ad eccłiam potius reũ monet ꝑueni¬
re. Sacerdos oͬonib continiat sub altare. tandem ut possit a xp̃ro facinus
cui cõmiserit ueniam impetrare. Incerea dei sc̃s ad consuetum recurit p̾sidi¬
um. Tngreditur cellulam consꝑsus cinere. in or̃one fusis lacrimis ꝑnoctauit
Et cum ad ecłiam fco mane: ꝓdebitis laudib exsoluendis dei sacer uenis¬
set uulgi diu̾sitatem cum securi hominẽ intuentẽ in or̃onem uir dĩ ꝓuus
intumbit. Et ita reus ñ sustinens criciatus. magnis damorib ꝑstrepebat

Expanded text:
que saliens benedicebat Dominum. 35. Nec multum post tempus unus ex rusticisque saliens benedicebat Dominum. 35. Nec multum post tempus unus ex rusticis, arrepta manu securi, nefario polluit opere resurrectionis dominicae diem: illico manus arescit sacrilega, cute siccata cum nervis, securis adhaesa recluditur. Repente ad Dei properat sanctum, vestigiis obvolvitur Christi athletae: sacrilegii auctorem manus arida prodit, et lugentem ad ecclesiam potius reum monet pervenire. Sacerdos orationes continuat sub altare, tandem ut possit a Christo facinoris quod commiserat veniam impetrare. Interea Dei sanctus ad consuetum recurrit praesidium: ingreditur cellulam conspersus cinere, in oratione fusis lacrymis pernoctavit; et cum ad ecclesiam facto mane debitis laudibus exsolvendis Dei sacerdos venisset, vulgi diversitate cum securi hominem intuente, in orationem vir Dei pronus incumbit: et ita repente reus, non sustinens cruciatus, magnis clamoribus perstrepebat,
Abbreviated transcription (Latin):
dam de xp̃ri famulis sub tantis testib gesserit breui sermone trademus.
nomine cursu debito ꝑnoctare ad eccl̃iam ꝑgeret. humani gen̾is hostẽ
offendit sibimet bellatorem. et dura adu̾sarius frendens. ab itinere bo¬
ni oꝑis cepto. dei seruũ nititur reuocare: Afflictumq cedib młtis. semi¬
uiuũ reliquit. et pene exanimẽ. Et mane solo ꝓstrato reꝑto a plurib
om̃s sensus offici amiserant famulatum. Tunc sc̃s dei ꝓcul ab urbe dis¬
cesserat. Et cum post tudium fuisset regressus. reperit eum semiuinũ et male¬
flagris mltatum. Tunc iuxta membra fr̃is se ꝓsterens. ingenuit fortit̾. Di
deitibs reuelatis sacnficum i ore eñus ꝓpͥis manib dei sacerdos infudit. Et
nuro stupore expectantib om̃ib ita repente app̾hensa manu eius mn faciem
lacer dotis sutexit in columis. ac si nichil mali habuisse putaretur. Et ubi¬

Expanded text:
dam de Christi famulis sub tantis testibus gesserit, brevi sermone tradamus. dam de Christi famulis sub tantis testibus gesserit, brevi sermone tradamus. nomine, cursu debito pernoctare ad ecclesiam pergeret, humani generis hostem offendit sibimet bellatorem: et ira adversarius frendens, ab itinere boni operis coepto Dei servum nititur revocare, afflictumque caedibus multis semivivum reliquit pene et exanimem; et mane solo prostrato reperto a pluribus, omnes sensus officii amiserant famulatum. Tunc sanctus Dei procul ab urbe discesserat, et cum post triduum fuisset regressus, reperit eum semivivum, et flagris male mulctatum. Tum juxta membra fratris se prosternens ingemuit fortiter, vique dentibus reseratis, sacrificium in ore ejus propriis manibus Dei sacerdos infudit. Et miro stupore spectantibus omnibus, ita repente, apprehensa manu ejus, in faciem sacerdotis surrexit incolumis, ac si nihil mali habuisse putaretur; et ubi
Abbreviated transcription (Latin):
rent discipuli in frusta magistrum contritum fuisse. Ip̃i quidem diu atto¬
niti ꝑmanserunt. głosus uero sacerdos diuinis iaculis adu̾sarium uulu̾¬
ans in sp̃ualib canticis ꝑseu̾at. Sane discipulos arguit. cur relictis
hymuis minis fantasticis deterriti essent. Sed quid mirum si huic huma¬
ni gen̾is hostis tanto sacerdoti necem expetiit. quippe qui dux et signifer
erat in ppło dei. cum etiam nefaria et in pura flagitia ad ip̃am quoq
diuinitatis quondam tetendit iniuriam. Et quia indesinent̾ contra bo¬
nit̾atem malitia pugnat. et scõs dei emulatio insequitur adu̾sarii. qnͣta
pessimus hostis diu̾sis illusionib se manifestans stimulis furoris sui ad¬
u̾sus xp̃ri cateruam qmͣ eius dextera ꝑ sacerdotem suũ ꝓtegebat exagge¬
rasse dicatur. ñ sufficimꝰ loqui. Tamen unũ de hiis que crudelit̾ in quem¬

Expanded text:
rent discipuli in frusta magistrum fuisse contritum. Ipsi quidem diu attorent discipuli in frusta magistrum fuisse contritum. Ipsi quidem diu attoniti permanserunt: gloriosus vero sacerdos, divinis jaculis adversarium vulnerans, in spiritualibus canticis perseverat. Sane discipulos arguit, cur, relictis canticis, minis phantasticis deterriti fuissent. Sed quid mirum, si hic humani generis hostis tanti sacerdotis necem expetiit, quippe qui dux et signifer erat in populo Dei; cum etiam nefaria et impura flagitia ad ipsam quoque Divinitatis quondam tetendit injuriam? 34. Et quia indesinenter contra bonitatem malitia pugnat, et sanctos Dei aemulatio insequitur adversarii; quanta pessimus hostis diversis illusionibus se manifestans, stimulis furoris sui adversus Christi catervam, quam ejus dextera per sacerdotem suum protegebat, exaggerasse dicatur, non sufficimus loqui. Tamen unum de iis quae creduliter in quem
Abbreviated transcription (Latin):
dito t̾cis occasu dici. in eccłiam cum paucis aggreditur ꝑuoctare. Et cum al¬
ta quies adesset. tenui sibilo serpentis astucia pͥmũ demulcet in aura. De¬
in quies ubiq cum esset in eccłia septa ualido impetu arcus. aras. lucernas
ceteraq officia concutit. ita ut putarent discipuli eccłiam omnẽ funditus
euertere. Et cum pauore nimio trementes psallentes q relictis canticis
espectantes int̾itum adhererent pauimento. beatus inuictus ꝙ ꝑ om̃ia ita
fortit̾ in diuinis canticis ꝑsistebat. ꝑui pendens que inuidus ꝑpetrabat.
ut in ꝓsꝑis nuinqmͣ constantior fuisset nec darior. Tandem inuidus anguis
cum suo exercitu in una se mole conglomerat. et putans grauiorib ictis
sonitis q intem̾atam constantiam det̾tere ĩmenso tumultu ꝑstrepens. et¬
ante faciem beati uiri pauimentũ ꝑcutiens se p̾cipitabat. ita ut puta¬

Expanded text:
dito terris occasu diei B. Sulpicius in ecclesiam cum paucis ingreditur pernoctare, et cum aldito terris occasu diei B. Sulpicius in ecclesiam cum paucis ingreditur pernoctare, et cum alta quies adesset, tenui sibilo serpentis astutia primum demulcet in aura. Dein quies ubique cum esset, ecclesiae septa valido impetu, arcus, aras, lucernas caeteraque officia concutit, ita ut jam putarent discipuli ecclesiam funditus everti: et cum pavore nimio trementes, pallentesque, relictis canticis, exspectantes interitum, adhaerent pavimento. Sed Beatus, invictus per omnia, ita fortiter in divinis canticis persistebat, parvi pendens quae invidus perpetrabat, ut in prosperis nunquam constantior fuisset nec clarior. Tandem invidus anguis cum suo exercitu in una se mole conglomerat, et putans gravioribus ictibus sonituque intemeratam constantiam deterrere, immenso tumultu perstrepens ante faciem beati viri se pavimento injecit, ita ut puta
Abbreviated transcription (Latin):
ob miuriam sci sulpitii que gesta fuerant nemo refercet ad eũ. tandem ꝑ
bus decem. mutũ ꝑmanere et cecum. Om̃ia p̾mortua memibra. et ita ob¬
serato ore cum dentib. ut nec aque guitam aliquis possit int̾ius fundere.
Int̾ea iur dei eum quem spu senserat. gestoꝵ ordiuem ꝓ fc̃ibu indicati. asiẽ¬
dictum dolens ex affectu. lacrimas fundens ex pietate. ꝓscpius pastor ouẽ
sustinuisse aruciatus lugebat. Ilico tamen sca terre membra ꝓsteruit. et pͣt
orouem ab humo consingens ꝑanis bucellam cum uino exanimi uibet de¬
ferre. ꝓtinus in ore eius reseratis cum ferro dentib. stillam uini de quo miserat.
ꝓrimi ꝑfuderunt. Mox iam magna ex ꝑte pͥmortuo redduntur sensus amis¬
si. et in uigore pͥstino famulantia redeunt membra. Hec autem ab ip̃o qui
ꝑtulit. et fidelium testimonio agnouimꝰ confirmatum. Nec młtum post red¬

Expanded text:
ob injuriam S. Sulpicii, quae gesta fuerant nemo referret, ad eum tandem peob injuriam S. Sulpicii, quae gesta fuerant nemo referret, ad eum tandem pebus decem mutum permanere et caecum, omnibus praemortuis membris, et ita obserato ore cum dentibus, ut nec aquae guttam aliquis posset interius fundere. Interea vir Dei id quod spiritu senserat, gestorum ordine fratribus indicat, afflictumque dolens ex affectu, et lacrymas profundens ex pietate, pro se pius pastor ovem sustinuisse cruciatus lugebat. Illico tamen sancta terrae membra prosternit, et post orationem ab humo consurgens, panis buccellam cum vino exanimi jubet oprotinus in ore ejus reseratis cum ferro dentibus stillam vini, de quo  Al., quod miserat, proximi perfuderunt. Mox jam magna ex parte praemortuo redduntur sensus amissi, et in vigorem pristinum famulantia redeunt membra. Haec quidem ab ipso qui pertulit et fidelium testimonio agnovimus confirmatum. 33. Nec multo post red
Abbreviated transcription (Latin):
se in faciem oculos ꝙ scĩ uiri cmmi magno impetu iniecit et huc atq illus
eminus circumuolitaus ridiculosis intent onib iterum atq it̾um iuolentũ
infestumq readebat. Ad hec uir dei praui gesta ꝑpendens. scio inquit qͥ sis
autiqui sepentis miister. Net te latere ꝑmittis. aii ꝑsetutorem neqͥssunũ
pene iugiter te ostendis. Tandem manũ eleuans cum crucis signo non solũ
sus hostis accendit. Cum itaꝙ unum ex pueris mente et conu̾satione sim¬
plicem ansulfum nomine ꝓ frm et pauꝑum uictu necessario exhibendo lo-¬
cum ad quenidam ire p̾cepisset. haut mora p̾ceptis obediit. ussa imꝑlet.
ad ꝓpͥa remeare contendit. Cui seuissimꝰ demon cum suis apparitorib se ei
obuiam intulit. Quem de uehiculo deiecit eumq male multatum flagus
reliquit exanimem. semiuiuus scilicet a ꝓxinis defertur ad domũ. Et cum

Expanded text:
se in faciem oculosque beati viri cum magno impetu injecit, et huc atque illuc se in faciem oculosque beati viri cum magno impetu injecit, et huc atque illuc eminus circumvolitans, ridiculosis intentionibus, iterum atque iterum violentum infestumque reddebat. Ad haec vir Dei parvi gesta pendens: Scio, inquit, qui sis, antiqui serpentis minister, nec te latere permittis, cui persecutorem nequissimum pene jugiter te ostendis. Tandem manum elevante eo cum crucis signo, non solumsus hostis accendit. Cum itaque unum ex pueris mente et conversatione simplicem, Ansulfum nomine, pro fratrum et pauperum victu necessario exhibendo locum ad quemdam ire praecepisset, haud mora, praeceptis obedit, jussa implet, ad propria remeare contendit. Cui saevissimus daemon cum suis apparitoribus se ei obvium intulit: quem de vehiculo ejecit, eumque male mulctatum flagris reliquit exanimem, semivivus scilicet a proximis defertur ad domum. Et cum
Abbreviated transcription (Latin):
refert. Ignoscit mens pretace ꝓmptissima. ilico tuibuit ueniam confiten io
Eteuñ qnta quib q contra eũ pessimꝰ demon artib cum imniu̾so excitu suo
intentione pugnau̾it. atq suꝑ om̃s cet̾os qui ꝑ illud tempꝰ ꝓ xp̃ri nomine
collutabantiur noua ꝓtulerit. atq adu̾sus eum demonici furoris arma com¬
mouit agnoscere cupientib curauimꝰ ꝑstringere pauca. Et qͥsa de eius ꝑ¬
noctationib crebris paulo ante iam duximꝰ. cum in ꝓfundo cuiusdam noctis
sientio psasmoꝵ canora in bapcisteno ꝑegisset. ꝓgens cum pancis ad b̃
martimi basilicam ut reliquũ noctis spatium usꝙ ad matutiuas in diuins
laudib mibi epularetur. cumq puerum cum luc̾ta p̾euntem iamq fores
basilice contigisset ingerens se fimestus demon formam ualidam et sp̃em
auis tet̾rime et horribilis. pͥmũ limen qd̃ p̾ibat nititur suffocare. Demde

Expanded text:
fatetur. Ignoscit mens pietate promptissima, illico tribuit veniam confitenti. fatetur. Ignoscit mens pietate promptissima, illico tribuit veniam confitenti. 31. Etenim quanta quibusve contra eum pessimus daemon artibus cum universo exercitu suo intentione pugnaverit, atque super omnes caeteros qui per illud tempus pro Christi nomine colluctabantur, nova protulerit, atque adversus eum daemonici furoris arma commoverit, agnoscere cupientibus curavimus perstringere pauca. Et quia de ejus pernoctationibus crebris paulo ante jam diximus; cum in profundo cujusdam noctis silentio psalmorum canora in baptisterio peregisset, perrexit cum paucis ad B. Martini basilicam, ut reliquo noctis spatio usque ad Matutinas in divinis laudibus inibi epularetur. Cumque puero cum lucerna praeeunte jam fores basilicae contigisset, ingerens se funestus daemon forma valida et specie avis teterrimae et horribilis, primum lucem quae praeibat nititur suffocare, deinde
Abbreviated transcription (Latin):
piat. mun̾e sibi optet conferri. non rapina. Et qm̃ in eo ꝑfecta fuit hu-¬
militas. ꝓmpta miscd̃ĩa. scã simplicitas. Qnͣte uero patientie fu̾it et lon¬
gannuitatis quis dicere ualcat. Cum inus ex discipulis de ordine leuitarũ
repedandi ad ꝓpͥa licentiam sibi postularet. ille dilectionis affectu ne aliqͥs
casus longeni itiu̾is accideret. lib̾catem ei abeundi non cribuit. Hic uero
sp̃u armatus suꝑbie: uix curarum obliuone qͥes pͥma laxau̾at gradu con¬
cito cum uehiculo fugam facinore stimulante arripuit. Qui ita digno ce¬
citatis ꝑcutitur supplicio ut huc atq illuc ꝑ totam noctem incertus ua-¬
cuo labore discurreret. Reddito t̾ris die cursu in cassimi consumpto loco
de quo festinus it̾ artipuit. se consistere c̾nit. A sacerdote deniq cui iam ui¬
chil puto laceret. ueniam facioris petit. genib adheret sc̃. gesta ꝑ ordinẽ

Expanded text:
piat; munere sibi optet conferri, non rapina. En quam in eo fuit perfecta hupiat; munere sibi optet conferri, non rapina. En quam in eo fuit perfecta humilitas, prompta misericordia, sancta simplicitas: quantae vero patientiae fuerit et longanimitatis, quis dicere valeat? 30. Cum unus ex discipulis de ordine levitarum repedandi ad propria licentiam postularet, ille dilectionis affectu, ne aliquid casu longaevi itineris accideret, libertatem ei abeundi non tribuit. Hic vero spiritu armatus superbiae, cum vix curarum oblivionem quies prima laxaverat, gradu concito cum vehiculo fugam facinore stimulante arripuit: qui ita digno caecitatis percutitur supplicio, ut huc atque illuc per totam noctem incertus vacuo labore discurreret. Reddito terris die, cursu incassum consumpto, in loco in quo festinus iter arripuit, se consistere cernit. Ad sacerdotem denique quem jam nihil puto lateret, veniam facinoris petit, genibus adhaeret sanctis, gesta per ordinem
Abbreviated transcription (Latin):
aduentans. iubet post elapsum quenidam de pu̾s descendere nexũ. satis
monens diligentia fũma scelestum trahere circumplexum. Cumq om̃s nec
posse iam uiuere cdamitarent. quem tante altitudinis t̾re hiatus uorau̾at.
sed potius ab om̃ib iam int̾isse crederetur imꝑat puerum iussis obedire ue¬
lociter. in greditur famulus. nec cuncdatus. signaculo sc̃i uiri armatus ala¬
crem reꝑit quem om̃s credebant esse exaninẽ. Cõnexum funib captiuũ ad
patrem reuocat solum. constipantur menia agniib pploꝵ. Ad specta¬
culum tante rei pene tota conflux̾at ciuitas complexis manib uoces om̃iũ
ꝑstrepebant. Mirantur sospitatem quem tante altitudinis mersum iam
putabant esse defunctum. actenus criminosus alto mentis stupore discussus
scĩs ꝓstratus uestigiis postulat facinoris ueniam. Ilico uir pietate plenus
indulget. et usib tribuit necessaria. monens sepe ut potius petat qmͣ ra¬

Expanded text:
adventans, jubet post elapsum quemdam de pueris descendere innexum, satis adventans, jubet post elapsum quemdam de pueris descendere innexum, satis monens diligentia summa scelestum trahere circumplexum. Cumque omnes non posse jam vivere clamitarent quem tantae altitudinis terrae hiatus voraverat, sed potius ab omnibus jam interiisse crederetur, imperat puerum jussis obedire velociter. Ingreditur famulus, nec cunctatus signaculo viri sancti armatus, alacrem reperit quem omnes credebant esse exanimem. Connexum funibus captivum ad patrium revocat solum. Constipantur moenia agminibus populorum: ad spectaculum tantae rei pene tota confluxerat civitas; complosis manibus voces omnium perstrepebant; mirantur sospitem quem tantae altitudinis mersum baratro jam putabant esse defunctum. Hactenus criminosus alto mentis stupore discussus, sanctis prostratus vestigiis postulat facinoris veniam. Illico vir pietate plenus indulget, et usibus tribuit necessaria, monens saepe ut potius petat quam ra
Abbreviated transcription (Latin):
exitus. et munimine om̃i constructo. quasi carcere septus reus undiq ligatur.
Noctis ergo totius itinere in cassum consumpto facilis cui fu̾at ingressus. ñ
tenuis patet regressus. Interea lucis splendor mundum irradiat. et uir dei
unum de custodib euocat. mittens ad socium mandat ut quem errore lassa¬
tum et uelut quibdam artatum uinculis ita innexum crimine in ꝓmptuario
reꝑisset attraheret. Haut mora minister. ad socium ꝓperans adiĩt. Quem
uocat scelestum reperiunt intro. et ut attraherent ꝓtinus comp̾hendunt.
Inter horum manus lubricus repente elabitur. et cum sese crimine terneret
cirrum septum. et undiq a turbis uallatum. mallens subire celerem mortem
qmͣ longos facinoris trahere cruciatus. iñ puteo cubitoꝵ fere octoginta e¬
minus qui aderat int̾iturum se p̾ceps imiecit. Tum uir dei occursu ueloci¬

Expanded text:
exitus, et munimine omni constructo quasi carcere septus, reus undique ligatur. exitus, et munimine omni constructo quasi carcere septus, reus undique ligatur. Noctis ergo totius itinere incassum consumpto, facilis cui fuerat ingressus, nec tenuis patet regressus. Interea lucis splendor mundum irradiat, et vir Dei unum de custodibus evocat, mittens ad socium mandat, ut quem errore lassatum, et velut quibusdam arctatum vinculis ita innexum crimine in promptuario reperisset, attraheret. 29. Haud mora, minister socium properans adiit: quo vocato scelestum reperiunt intra; et ut attraherent protinus comprehendunt. Inter horum manus lubricus repente elabitur: et cum sese criminibus cerneret circumseptum et undique a turbis vallatum, malens subire celerem mortem, quam longi facinoris trahere cruciatus, in puteum cubitorum fere octoginta, eminus qui aderat, interiturum se praeceps injecit.