comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hoc est ꝑmanu s omni potentis diia cob: excuius ore ipsex p̃s bonus pastor
egressus est lapis & firmitascredentiũ in isrł : Ds̃ patristu erit adiutor
tuus: Quis adiuuit filium nisi solus ds̃ pater : quidixitia cobpuerms
lide super benedictionibus abr̃ssi iacentis deorsum: Vniuersa
ab yssi iacentis deorsum. u t omnibus angelis & hominibus domina retur :
Benedictionibus uberum idẽ siueduorum testamentorum. quorum
altero nuntiatus est altero demonstratus: si ue benedictionibus
uberum mariae. quaeuere benedicta erant. qui a is demsacra
uirgodñõ potũ lactis inmulsit: Vnde & illa mulier in euangelioait.
Beatus uenterꝗteportauit & uberaquȩ suxisti: Benedictionibus uberũ
te formarẽ in utero nouite. et antequã exires deuulua scĩ ficauite :
Benedictiones patristui confortatȩ sunt benedictionibus patrũtuo¬
rũ : Benedictiones inquit patristui caelestis. quaed atȩ sunt tibia sũ¬

Expanded text:
hoc est, per manum omnipotentis Dei Jacob, ex cujus femore ipse Dominus bonus pastor hoc est, per manum omnipotentis Dei Jacob, ex cujus femore ipse Dominus bonus pastor egressus est, lapis et firmitas credentium in Israel. Deus patris tui erit adjutor tuus. Quis li desuper, benedictionibus abyssi jacentis deorsum. Universa er benedictionem abyssi jacentis deorsum, ut omnibus angelis et hominibus dominaretur. Benedictionibus uberum, id est, sive duorum testamentorum, quorum altero est nuntiatus, altero demonstratus; sive benedictionibus uberum Mariae, quae vere benedicta erant, quia iisdem sancta Virgo Domino potum lactis immulsit. Unde et illa mulier in Evangelio ait: Beatus venter qui te portavit, et ubera quae suxisti . Benedictionibus uberum te formarem in utero, novi te, et antequam exires de vulva, sBenedictiones patris tuis confortatae sunt benedictionibus patrum tuorum. Benedictiones, inquit, Patris tui coelestis, quae datae sunt tibi a sum
Abbreviated transcription (Latin):
praefiliis hominũ : Filiaedis currerunt supermurũ. idẽ gentes uel
ecdesiae quae crediderant in xpm̃ : Haec superso liditatem fidei
sponsũ ꝑ contẽplationẽ aspiciant et osculo caritatis illicopulentur atq
adhȩreant : Sed obiurgati sunt eum quando falsis testimoniis calũ¬
niantes scm̃ dñi opprimeresi nago gȩpopuli tempta uerunt :
inuideruntilli habentes iacula. nequeenimquisquã in ioseph con¬
iecit sagittas : uel aliquid uulneri stelum: sed hoc specialitor
uenit in xp̃o : Seditinfortia arcus eius : Xp̃s enim arcũ suũ & arma
pugnandi posuit indõ qui fortis est propugnator. cuiusiuir tute concidit᷑
omis nequitia ꝑfidorũ. et dissoluta sunt uincula brachiorum eius
quibus frseum uinctum ad pilatum duxerunt. uelquibus eum suspen¬
sum lignocruci fixerunt rescissa sunt enim ꝑmanusdi omni potentidĩ ia cob

Expanded text:
prae filiis hominum . Filiae discurrerunt super murum, id est, gentes, vel prae filiis hominum . Filiae discurrerunt super murum, id est, gentes, vel Ecclesiae, quae crediderunt in Christum. 54. Haec super soliditatem fideisponsum per contemplationem aspiciant, et osculo charitatis illi copulentur, et adhaereant. Sed objurgati sunt eum, quando falsis testimoniis calumniantes, Sanctum Domini opprimere Synagogae populi tentaverunt. Invideruntque illi, habentes jacula; neque enim quisque in 356 Joseph conjecit sagittam, vel aliquod vulneris telum; sed hoc specialiter evenit in Christo. 55. Sedet in forti arcus ejus. Christus enim arcum suum et arma pugnandi posuit in Deo, qui fomnis nequitia perfidorum. Et dissoluta sunt vincula brachiorum ejus, quibus fratres eum vinctum ad Pilatum duxerunt, vel quibus eum suspensum in ligno crucifixerunt. Rescissa sunt enim per manum omnipotentis Jacob,
Abbreviated transcription (Latin):
neruntus que ad finesterrae : Vn de etbenehicneptalim ceruus
emissus scribitur. Quianimirum a postoli siue praedicatores ue¬
loci saltu ex ilientes. inmorteceruorum transcendunt impedi¬
menta saeculi huius. sicque excelsa et sublimia meditantes. dant
eloquia pulchritudinis. id .ẽ. praedicant cunctis gentibus doctrinã
dñi saluatoris xi filius autem crescensioseph: Hlaec proph&ia
post passionem dñi paternae uocis imaginem tenuit.
quaredeunte in caelum: postuictoriam xp̃ĩ pateralloquitur
dicens Filius ad crescens ioseph: filius ad crescensutiq ingentibus
Quia cum ob incredulitatẽ synago gepopulum reliquiss& innume¬
ram sibi plebem eccłȩ exomnibus gentibus ampliauit. quod ecdauid
cecinitdicens : Reminiscentur et conuertentur ad dnm̃ uniuersi
fines terrae : filius ad crescens et decorusas pectu: Omsenim superat
illius pulchritudo : luxta quod et delpso inpsalmis canitur: speciosusferma

Expanded text:
nerunt usque ad fines terrae. Unde et bene hinc Nephthalim cervus nerunt usque ad fines terrae. Unde et bene hinc Nephthalim cervus emissus scribitur, quia nimirum apostoli sive praedicatores veloci saltu exsilientes in morem cervorum transcendunt implicamenta saeculi hujus, sicque excelsa ac sublimia meditantes, dant eloquia pulchritudinis, id est, praedicant cunctis gentibus doctrinam Domini Salvatoris. Filius accrescens Joseph. Haec prophetia post passionem Domini paternae vocis imaginem praetulit, quia redeuntem in coelum post victoriam Christum Pater alloquitur dicens: Filius accrescens Joseph, filius accrescens, utique in gentibus; qui cum ob incredulitatem Synagogae populum reliquisset, innumeram sibi plebem Ecclesiae ex omnibus gentibus ampliavit. Quod et David cecinit dicens: Reminiscentur et convertentur ad Dominum, universi fines terrae . Filius accrescens et decorus aspectu. Omneillius pulchritudo, juxta quod in Psalmis et de ipso canitur: Speciosus forma
Abbreviated transcription (Latin):
panis eius prȩbebit delicias regibus : A sercuuis nomen signi ficat
tiae qui propternos pauperfactus est cumdiuesess& cuius panis
pinguis factus ese caro scilic& eius quȩ est scã scõrũ. quamsiquis man¬
ducauerit non morietur in aeternũ : Iste&iam preb& deliiassapi¬
entiae regibus id ẽ qui sensus proprios beneregent quidomi¬
nan turuitiorum suorum. qui castigant corpora sua et inseruitu¬
te subiciunt: Neptalim quod interpr&at᷑ dilatatio a postolos
et praedicatores scos significat quorum do ctrina in latitu¬
dine totius mundidiffusaest : Ex hacenim tribu fuerunt a postoli
qui sunt principes ecclesi arum & duces et principes zabu lon
et principes neptalim qui sine dubio ad personam referuntur
apostolorum : Ipsi sunt fili i excussorum. id est prophetarum. qui
in manu potentis dĩ positi & tam quam sagitȩ excussae perue¬

Expanded text:
panis ejus, et praebet delicias regibus. Aser, cujus nomen significat dpanis ejus, et praebet delicias regibus. Aser, cujus nomen significat dtiae. Qui propter nos pauper factus est, cum dives esset. Cujus panis pinguis factus est, caro scilicet ejus, quae est esca sanctorum, quam si quis manducaverit, non morietur in aeternum . Ita etiam praebet delicias sapientiae regibus, id est qui sensus proprios bene regunt, qui dominantur vitiorum suorum, qui castigant corpora sua et in servitutem subjiciunt. Nephthalim, quod interpretatur dilatatio, apostolos et praedicatores sanctos significat, quorum doctrina in latitudine totius mundi effusa est. Ex hac enim tribu fuerunt apostoli, qui sunt principes Ecclesiarum et duces, principes Zabulon, et principes Nephthalim , qui sine dubio ad personam referuntur apostolorum. Ipsi sunt, filii excussorum , id est filii prophetarum, qui in manu potentis Dei positi, tanquam sagittae excussae perve
Abbreviated transcription (Latin):
dni nr̃i inscđo regno eius ostenditur : quiacum uenerit antixp̃s łtem
occurr& retrorsum : Idest posteius uestigia xps̃ celeri aduentu ꝓgredi¬
ens ut interficiat eumgladio orissui : Vnde & bene idemgath latrunculus
interprȩtat᷑ : eo quod posterior id est secus pedes quasi latrunculus rapido
atq: in prouiso aduentuexiliat contraa pertam antixp̃i obpugnationẽ
tatis. demonstrat a pertemor̃ses proph&iam patriarchȩ huiusspecia
literpertinere ad xpm̃: sic enim benedictus inquit inłatitudinegathquasi
leo requieuit coepitq brachium et uerticẽ &ui dit principatũ suũ : Agnos¬
cantitaq quis requi euerit sicut leonisi xpr̃ insepulchrosuo : Quisconfre¬
gerit uerticem bradnaq potentũ nisi redẽptornr̃ quihumiliauit
uirtutem & superbiam excelsorum. quis uidit principatũ suũ. Nisi
ille cuidatus est principatus et honor et regnum : A serpinguis

Expanded text:
Domini nostri in secundo regno ejus ostenditur, quia cum venerit Antichristus, idem Domini nostri in secundo regno ejus ostenditur, quia cum venerit Antichristus, idem occurret retrorsum, id est, post ejus vestigia Christus celeri adventu progrediens, ut interficiat eum gladio oris sui. 45. Unde et bene idem Gad latrunculus interpretatur, eo quod posterior, id est, secus pedes, quasi latrunculus, rapido atque improviso adventu exsiliat contra apertam Antichristi oppugnationem. tatis. Demliter pertinere ad Christum; sic enim: Benedictus, inquit, in latitudine Gad, quasi leo requievit, cepitque brachium et verticem, et vidit principatucant itaque, quis requieverit sicut leo, nisi Christus in sepulcro suo: quis confregerit verticem brachiaque potentum, nisi Redemptor noster, qui humiliavit virtutem et superbiam excelsorum. Quis vidit principatum suum, nisi ille cui datus est principatus, et honor, et regnum? Aser pinguis
Abbreviated transcription (Latin):
quippe equi mordereest extremascłi feriendo constringere: ut cadat
ascensor eius retro : Ascensore qui est quis quis extollitur in digni
tatibus mundi : quir& ro caderedicitur & non infaciem: sicut saulus
cecidis sememorat᷑ : In facie enĩ cadereest. In hacuita suas unũquemq
culpas agnoscere easq penitendo deflere : Retro uero qđ non ui¬
detur cadere est : ex hacuita repente discedere. et ad quȩ supplicia
ducitur ignorare : Et quia iudȩa erroris suila queis capta : ꝓxpoanti
susest dicens salutare tuũ expecta bodnẽ : Idẽ non sicut infideles antixp̃m
ꝑ sonam dñi exprimit qui in primo aduentu humilitatis suae
ante aduentũ antixp̃i prȩliandusoccurrit : Accinctus gladio uerbi sui¬
circa femur potentissime quo inimicos diuisit : idestfilium a patrefiliam
ama trenurum a socru. iuxta quod legitur in euangelio: non ueni pacẽ

Expanded text:
quippe equi mordere, est extrema saeculi feriendo contingere, ut cadat quippe equi mordere, est extrema saeculi feriendo contingere, ut cadat ascensor ejus retro. Ascensor equi est, quisquis extotatibus mundi; qui retro cadere dicitur, et non in faciem, sicut Saulus cecidisse memoratur. In faciem enim cadere est in hac vita suas unumquemque culpas agnoscere, easque poenitendo deflere. Retro vero, quo non videtur, cadere est ex hac vita repente decidere, et ad quae supplicia ducatur, ignorare. 42. Et quia Judaea, erroris sui laqueis capta, pro Christsus est, dicens: Salutare tuum exspectabo, Domine, id est, non sicut infideles Antichristum, personam Domini exprimit, qui in primo adventu humilitatis suae ante adventum Antichristi praeliaturus occurrit. Accinctus gladio verbi sucirca femur potentissime , quo inimicos divisit, id est, filium a patre, filiam a matre, nurum a socru, juxta quod legitur in Evangelio: Non veni pacem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑhibetur perquem digne aduentus antixp̃ĩ asseritur : quia contra
uitã fideliũ morsu pestiferȩ praedicationi s armabitur &iã cornib:
potestatis quis aut̃ nesciatsemitã angusti orem eẽ quãuiã : fitergo
coluber inuia : quia in p̃sentis uitȩ latitudinẽ eosam bulareꝓuocat:
quib: quasi partendo blanditur: Sed inuia mord&: quia eos quibus li¬
bertatem tribuit: erroris sui ueneno consumit : fit iterũ cerastes
insemita : quia quos fideles repperit & sese ad caelestis prȩceptiangus¬
ta itinera constringentes non solũ nequitia callide ꝑ suasionis impecit
sed &iam terrore potestatis premit : Et in ꝑsecutionis angore post
beneficia ficte dulcedinis exert& cornua potestatis : Quo in loco equus
hunc mundũ insinuat qui ꝑ elationẽ suã incursu labentium tẽpo¬
rum spumat : Et quia antixp̃s extrema mundi ad prehendere
nititur cerastes iste equi ungulas mordere ꝑhibetur.: Vngulam

Expanded text:
rhibetur, per quem digne Antichristus asseritur, quia contra rhibetur, per quem digne Antichristus asseritur, quia contra vitam fidelium cum morsu pestiferae praedicationis armabitur etiam cornibus potestatis. Quis autem nesciat semitam angustiorem esse quam viam? Fit ergo Dan coluber in via, quia in praesentis vitae latitudine eos ambulare provocat, quibus quasi parcendo blanditur: sed in via mordet, quia eos quibus libin semita , quia quos fideles reperit, et sese ad praecepti coelestis angusta itinera constringentes, non solum nequitia callidae persuasionis impetit, sed etiam terrore potestatis premit, et in persecutionis angore post beneficia fictae dulcedinis exercet cornua potestatis. Quo in loco equus hunc mundum insinuat, qui per elationem suam in cursu labentium temporum spumat, et quia Antichristus extrema mundi apprehendere nititur. Cerastes iste equi ungulas mordere perhibetur, ungulam
Abbreviated transcription (Latin):
dnm̃ cum carne suscepta designare uolunt : Retrorsũ autem cade¬
re ut interram reuerte recur unde sumptus est: sed quõ die
tertia resurrexie. Ideoq ait. saluta retuum expectabo dnẽ sicut
ꝑdauiddicit. Non derelinques animã meã in infernũ : hȩc quidã
ita exponunt : alii uero hanc ꝓphetiam ad antix pm̃ transferunt :
Detribuenimdan uenireanti xpm̃ ferunt. proeo quod in hoc loco
dan ec coluber asseritur. & mordens : Vnde &non in merito dum
is raheliticus populus terras in castrorum partitione suscipe¬
ret . primus danadaquilonẽ castra mecatus est : Illum scilic&
significans qui incordesuo dixerat: sed ebo inmontẽ inlateribus¬
ero altissimo : De quo & ꝑ prophetam dicitur : ad anauditus est
fremitus equorũ eius : qui non solũ coluber sed &iã cerastes uocatur
cerata enim grece cornua dicuntur : Serpens que hiccornutus esse

Expanded text:
quum Dominum cum carne suscepta designare volunt. Retrorsum autem cadequum Dominum cum carne suscepta designare volunt. Retrorsum autem cadere, ut in terram reverteretur unde sumptus est. Sed quoniam die tertia resurrexit, ideoque ait: Salutare tuum exspectabo, Domine. SicutDavid dicit: Non derelinques animam meam in inferno Haec quidam ita exponunt. Alii vero hanc prophetiam ad Antichristum transferunt. De tribu enim Dan venire Antichristum ferunt pro eo quod hoc loco Dan et coluber asseritur et mordens. Unde et non immerito, dum Israeliticus populus terram in castrorum partitione susciperet, primus Dan ad aquilonem castra metatus est, illum scilicet significans qui in corde suo dixerat: Sedebo in monte ero Altissimo. 38. De quo per prophetam dicitur: A Dan auditus est fremitus equorum ejus . Qui non solum coluber, sed etiam cerastes vocatur. Cerata enim Graece cornua dicuntur; serpensque hic cornutus esse
Abbreviated transcription (Latin):
et periclitantibus demonstr& fidei portum : haec contra omnes turbi¬
nesscłi immobile& in concussa firmitate solidata : expectat naufragiũ
iudȩorũ ethȩreticorum procellas: quȩ circum feruntur omni
uento doctrinȩ : Quorũ & situnditur fluctibusari tamen ipsa fluc
tibus non frangitur. necullis hȩresium tempestatibus ciedit Neculli
uento scis matum commota sub cumbit : pertendit autem usq ad
sidonem. hocestusq ad gentes peruenit : Legitur &iam in euangelio
inde assumptos eẽ aliquos apłorũ & in ipsis locis dnm̃ s. epedocu¬
isse : Sicut scriptum est : Terra tabulon et terraneptalim. iua
maristrans iorda nemgalile aegentium. populus qui sedebat in
tenebris uiditlucem magnam : Daniudi cabit populum suũ sicut
aliatrib: isrł : fiat dan coluber inuia. cerastes insemita &c&era :
Dicunt antix pm per haec uerba prȩdicideis tatribu futurũ : alii de

Expanded text:
et periclitantibus demonstret fidei portum. Haec contra omnes turbiet periclitantibus demonstret fidei portum. Haec contra omnes turbines saeculi immobili et inconcussa firmitate solidata exspectat naufragium Judaeorum et haereticorum procellas, quae circumferuntur omni vento doctrina , quorum etsi tunditur fluctibus, tus, et non frangitur, nec ullis haeresium tempestatibus cadit, nec ulli vento schismatum commota succumbit. Pertendit autem usque ad Sidonem, hoc est usque ad gentes pervenit. Legitur etiam in Evangelio inde assumptos esse aliquos apostolorum, et in ipsis locis Dominum saepe docuisse, sicut scriptum est: Terra Zabulon et terra Nephthalim, via maris trans Jordanem Galilaeae gentium, populus qui sedebat in tenebris, vidit lucem magnam . Dan judicabit populum suum sicut et alia tribus in Israel. Fiat Dan coluber in via, cerastes in semita, dicunt Antichristum per haec verba praedici de ista tribu futurum; alii de
Abbreviated transcription (Latin):
gelicȩ perferens : Hic accubans interminos : uidit requiem quod
ess& bona & terra quodoptima : interminos namq accubareest:
prȩsto lato mundi fine requiescere . Nihilque de his que nunc
uersantur in medio quaerere : sedultima desiderare : & fortis
asinus requiem aeternam obtimam uidit : cumsimplex genti¬
litas. id circose adrobur bonio periserigit : quia ad aeternȩ uitȩ
patriamtendit : Vnde &iam et ponit humerum suum adpor¬
tandum quiadum ad promissam requiem ꝑ uenire desiderat :
cunctamandatorum liber terportat : Vnde& factus est tributis
seruiens. hoc estregi & x põsuo fideidona operum que bonorum
munera offerens. Zabulon inlitore habitabit. et instatione
nauium : Tabulon qui inter praetaturhabitaculũ fortitudi¬
nis ecłam significat fortissimam ad omnẽ tolerantiã passionis :
haec inlitore maris habitat & instatione nauiũ ut credentib: sitrefugiũ

Expanded text:
gelicae perferens. Hic accubans inter terminos vidit requiem quod gelicae perferens. Hic accubans inter terminos vidit requiem quod esset bona, et terram quod optima. Inter terminos namque accubare est praestolato mundi fine requiescere, nihilque de his quae nunc versantur in medio quaerere, sed ultima desiderare. Et fortis asinus requiem et terram optimam vidit, cum simplex gentilitas idcirco se ad robur boni operis erigit, quia ad aeternae vitae patriam tendit. Unde etiam apponit humerum suum ad portandum, quia dum ad promissam requiem pervenire desiderat, cuncta mandatorum onera libenter portat. Unde et factus est tributis serviens, hoc est regi et Christo suo fidei bona operumque bonorum munera offerens. navium . Zabulon interpretatur habitaculum fortitudinis, Ecclesiam significat fortissimam ad omnem tolerantiam passionis. Haec in littore maris, et in statione navium, ut credentibus sit refugium,
Abbreviated transcription (Latin):
comedentes in xpĩ corpore transferunt : Nomine a utem lactis
doctrina legis significatur : quae carnalem populum tamquam
paruulos poculo lactis alebat : Cuiusquidem candidiores lacteeffec¬
tisunt doctore secclesiae : quia fortem & ualidum uerbicibum man¬
ducabuntatq distribuent. De quibus dicit apostolus inepistola
adhȩbreos. perfectorum autem est soliduscibus: Etbenecandi¬
diores lacte dentes eius dicit. Omne senim quiperfecti sunt & qui
scripturarum cibos explanantes. subtilem &minutum intellectum
qui spiritalis dicitur. eccłȩ corpori subministrant : candidiẽe debent
et puriatq ab omni macula liberi : Isa carasinus fortis : Isa car
quod interpretatur merces : refertur ad populum gentium :
quem dñs sanguinis sui praetio est mertatus. Hicisa carasinus for¬
tis scribitur : quia prius gentilis populusqua sibrutũ & luxori¬
osum animalerat nulla queratione subsistens : Nunc uero fortis

Expanded text:
comedendo in Christi corpore transferunt. Nomine autem lactis comedendo in Christi corpore transferunt. Nomine autem lactis doctrina legis signifiparvulos poculo lactis alebat. Cujus quidem candidiores effecti sunt praedicatores Ecclesiae, quia fortem et validum verbi cibum mandunt atque distribuunt; de quibus dicit Apostolus in Epistola ad Hebraeos: Perfectorum autem est solidus cibus . Et bene candidiores lacte dentes ejus dicit. Omnes enim qui perfecti sunt, et qui Scripturarum cibos explanantes, subtilem et minutum intellqui spiritualis dicitur, Ecclesiae corpori, subministrant, candidi esse debent et puri, atque ab omni macula liberi. Issachar asinus fortis. Issachar, quod interpretatur merces, refertur ad populum gentium, quem Dominus sanguinis sui pretio est mercatus. Hic Issachar, asinus fortis scribitur, quia prius gentilis populus quasi brutum et luxuriosum animal erat, nullaque ratione subsistens. Nunc vero fortis
Abbreviated transcription (Latin):
ecclesiam in illo uino qui promultis effunditur inremissionem pec¬
catorem : Et in sanguin euuae pallium suum: palliũ gentes sunt
quas corporisuo coniunxit sicut scriptum est : uiuo egodicit dns̃:
Nisi hos omnes induam sicut uestimentum : hos quippex p̃s in san¬
guine uuae mundauit : quando sicut botrus in ligno crucis pependit :
Tuncenim ex latereeius sanguis et aqua profluxit : sed aqua nos
abluit . sanguineredemit : Pulchriore soculieiu s uino: Oculi xp̃i
apłi sunt et euange listae. qui scientiae lumen uniuerso corpori
ecdesiae praestant : Hipulchriores uino probantur : quia eorum
doctrina aus teritatem uiniueteris exuberat. id est priscȩlegis tra¬
ditionẽ : Euangelica enim praecepta longedariora sunt quam ue teris
testamentimandata : &dentes lacte candidiores : Dentes praedi¬
catores sunt scĩ qui praecidunt aberroribus homines et eos quasi

Expanded text:
Ecclesiam illo vino qui pro multis effunditur in remissionem pecEcclesiam illo vino qui pro multis effunditur in remissionem peccatorum. Et in sanguine uvae pallium suum. Pallium gentes sunt, quas corpori suo conjunxit, sicut scriptum est: Vivo ego dicit Dominus, nisi hos omnes induam sicut vestimentum . Hos quippe Christus in sanguine uvae mundavit, quando sicut botrus in ligno crucis pependit. Tunc enim ex latere ejus sanguis et aqua profluxit. Sed aqua nos abluit, sanguis nos redemit. Pulchriores oculi ejus vino. Oculi Christi apostoli sunt et evangelistae, qui scientiae lumen universo corpori Ecclesiae praestant. Hi pulchriores vino probantur, quia eorum doctrina austeritatem veteris vini exsuperat, id est, priscae legis traditionem. Evangelica enim praecepta longe clariora sunt quam Veteris Testamenti mandata. Et dentes lacte candidiores. Dentes, praedicatores sunt sancti, qui praecidunt ab erroribus homines, et eos quasi
Abbreviated transcription (Latin):
ditur primum alienigenam regem ingente iudaeorum fuis se
herodem quo temporex psnatus ese :. Quodsi putant iudȩi
Nonuenis sexpm̃. Ergo de cribuiuda usque hodie iuda eorum per¬
man& regnum : Itaq nonde fuit rex depopulo iuda donec
uenir& cui repositum est : Sed quia non solum iudaeis profuit
quimitten duserat : Ideo sequitur ecdpseerit expectatiogentiũ:
Alligans pullum suum aduineam: pullus suus ex gentibus populus
cui adhucnum quam fuerat onus legis impositum: hunc copula¬
uit aduineam apostolorum qui exiuda eissunt: Nam uiniea
dñi sabaoth: domus estisrł: Et aduitem ofilimia sinam suam
ipsedixit egosum uitisuera : Adhancergo uitem alligata sinã suã :
cui super sed et ecclesia exnationibus congregata. hanc lttique
aduitem corporis sui alligauit uinculo caritatis et disciplinae euan¬
respĩ : Aliinam que hancasinam synagogam interprȩtantur
uino stolam suam : siue carnem suam insanguine passionis siues cam̃

Expanded text:
ditur primum alienigenam regem in gente Judaeorum fuisse ditur primum alienigenam regem in gente Judaeorum fuisse Herodem, quo tempore Christus natus est: quod si putant Judaei non venisse Christum, ergo de tribu Juda usque hodie Judaeorum permanet regnum, ita ut non defuit rex de populo Judaeorum, donec veniret cui repositum est. Sed non solum Judaeis profuit qui mittealligans ad vineam pullum suum. Pullus suus ex gentibus, populus cui adhuc nunquam fuerat legis onus impositum: hunc copulavit ad vineam apostolorum, qui ex Judaeis sunt. 24. Nam vinea Domini Sabaoth domus est Israel . Et ad vitem, o fili mi, asinam suam. Ipse dixit: Ego sum vitis vera . Ad hanc vero vitem alligat asinam suam, cui supersedet, Ecclesiam ex nationibus congregatam. Hanc itaque ad vitem corporis sui alligavit vinculo charitatis, et disciplinae evanristi. Alii namque hanc asinam, synagogam interpretantur, vino stolam suam, sive carnem suam in sanguine passionis; sive sanctam
Abbreviated transcription (Latin):
catulũ dormientem : Quod ualde conuenienter depassionis morte
aptatur inxp̃o : qui tribus diebus ectribus noctibus incubile sepul¬
chri iacens somnum mortis Impleuit: Beneergoxp̃s ut leo requi¬
euit : qui non solũ mortis a cerbitatem nontimuit : sed &iã
in ipsa morte mortis imperium uicit : beneidem iterum ut
catulus leonis quia die tertiore surrexit : Vnde & sic adiungit᷑
deresurrectione eius: Quis suscita biteum : hoc est quia
nullus hominum nisilpse iuxta quodidem decorporesuo dixit :
Soluite hoctemplum & intriduo suscitabo illud: Nondefici& prin¬
ceps depopulo iuda : nec dux defemoribus eius donecueni& quimit¬
tendus est & ipseerit expectatio gentium : hic lo cus inanifescissime
ad iudam refertur : Tam diuenim fuit ex semine eius apud iudȩos
intemerata successio regni : donecxp̃s adredemptionem mundi ex¬
uirginenasceretur : Probant hoc historia e iudae orum quibus osten¬

Expanded text:
catulum dormientem. 19. Quod valde convenienter de passicatulum dormientem. 19. Quod valde convenienter de passiaptatur in Christo, qui tribus diebus et tribus noctibus in cubili sepulcri jacens, somnum mortis implevit. Bene ergo Christus ut leo requievit, qui non solum mortis acerbitatem non timuit, sed etiam in ipsa morte mortis imperium vicit. Bene idem iterum ut catulus leonis, quia die tertia resurrexit. Unde et sic adjungitur de resurrectione ejus: Quis suscitabit eum? hoc est quia nullus hominum nisi ipse, juxta quod idem de corpore suo dixit: Solvite hoc templum, et in triduo suscitabo illud . Non deficiet princeps de populo Juda, nec dux de femoribus ejus, donec veniat qui mittendus est; et ipse erit exspectatio gentium. Hic locus manifestissime ad Judam refertur. Tam diu enim fuit ex semine ejus apud Judaeos intemerata successio regni, donec Christus ad redemptionem mundi nasceretur. Probant hoc historiae Judaeorum, quibus osten
Abbreviated transcription (Latin):
crucem captiuos populos redemisti: Et quos illeleo contrarius
inuaserat : tumoriens eripuisti: Deniq rediens ab inferis : ascendis¬
ti inaltum captiuam duxisti captiuitatem : Requiescens accubuisti
ut leo: Manifestissi me in passionex ps̃ recubuit. quando inicli¬
nato capite tradidit spm̃: siue quando insepulchro securus
uelud quodam corporis somno quie uit: Sed quare utleo et uelut
catulus leonis : In somno enim suo leo fuit : quia non necessitate sed po¬
testate hoc ipsum impleuit. iuxta quod et ipsedixerat: potestatẽ habeo
ponendianimã meã et nemo eam toll&ame. sedego eampono:
quoduero ad didit etut catulus leonis. inde enim mortuus unde
et natus : fisici autem decatulo leonis scribunt . quod cumnatus fue¬
rit : tribus diebus & tribus noctibus dormit : Tunc de inde patris fre¬
mitu uł rugitu. uelutitreme factus cubilis locus suscitare dicitur

Expanded text:
crucem, captivos populos redemisti. Et quos ille leo contrarius crucem, captivos populos redemisti. Et quos ille leo contrarius invaserat, tu moriens eripuisti. Denique rediens ab inferis ascendisti in altum, captivam duxisti captivitatem . 17. Requiescens accubuisti, ut leo. Manifestissime in passione Christus recubuit, quando, inclinato capite, tradidit spiritum, sive quando in sepulcro securus, velut quodam corporis somno, quievit. Sed quare, ut leo, et velut catulus leonis? In somno enim suo leo fuit, quia non necessitate, sed potestate hoc ipsum implevit, juxta quod et ipse dixerat: Potestatem habeo ponendi animam meam, et nemo eam tollit a me, sed ego eam pono . 18. Quod vero addidit, et ut catulus leonis, inde enim mortuus, unde et natus. Physici autem de catulo leonis scribunt, quod cum natus fuerit, tribus diebus et tribus noctibus dormit. Tunc deinde patris fremitu, vel rugitu, veluti tremefactus cubilis locus, suscitare dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
in infi delitate permanserunt : Diuisi enim dicuntur. hi qui ab
eis separantur : & ueniunt adfidem : Dispersi autem hi quorum
patria templo que sub uerso: per or bemterrae incredulum genus
udam uerus confessor exprimitur xp̃s. qui ex eius tribu scđm
carnem est genitus : Ipsum laudant fratressui a postoli scilic&
et oms cohȩredeseius qui ꝑ adoptionẽ. filii dõ patrieffecti sunt &
xp̃ifratres ꝑ gratiam : quorum ipseest dñs pernaturã: Manus
tuae inceruicibus in imicorum tuorum: Isdemenim manibus
atq eodem crucistropheo & suo texit. & inimicos aduersarios
potesta tecurauit : Iuxta quod et pater promittit eidicens: sede
addexteram meam donecponam inimicostuos scabellum pedum
tuorum: Ad orabunt tefilii patristui. qum̃multi exfiliis ia cob
ad oranteum perelectionem gratiae saluificati : Catulus leonis
iuda quo nascendo paruulus factus est sicut scriptum est̃. paruu¬

Expanded text:
in infidelitate permanserunt. Divisi enim dicuntur hi qui ab in infidelitate permanserunt. Divisi enim dicuntur hi qui ab eis separantur, et veniunt ad fidem. Dispersi autem hi quorum patria temploque subverso, per orbeJudam verus confessor exprimitur Christus, qui ex ejus tribu secundum carnem est genitus. Ipsum laudant fratres sui, apostoli scilicet, et omnes cohaeredes ejus, qui per adoptionem filii Deo Patri effecti sunt, et Christi fratres per gratiam, quorum ipse est Dominus per naturam. 15. Manus tua in cervicibus inimicorum tuorum. Iisdem enim manibus atque eodem crucis trophaeo et suos texit, et inimicos, et adversarias potestates curvavit, juxta quod Pater promittit ei, dicens: Sede ad dexteram meam, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum . 349 16. Adorabunt te filii patris tui. Quoniam multi ex filiis Jacob adorant eum per electionem gratiae salvi facti. Catulus leonis Juda. Quoniam nascendo parvulus factus est, sicut scriptum est: Parvu
Abbreviated transcription (Latin):
quia consiliũ fecerunt utitim̃ morti traderent : De quo consilio lste pa¬
archa uidere tantorum scelerum̃ quȩ in nouissimis temporibus fac¬
turi erant iudȩi : Sequitur : quia in furore suo occiderunt uirum idest
xpm̃: Iuxta quod esaias ait. lla eanimae lpsorum : quia cogitatio
eorum consilium malum aduersum sedicentes. alligemus iustũ
quia in utilis est nobis : Et indolore suo suffoderunt murum : quan¬
dolancea confoderunt illud spiritale & fortissimum propugna¬
culũ : quicustodit isrł: Maledictus furor eorum qui a pertinax.¬
utique ad tantũ facinus perpetrandum: quando furore accensi et ira:
non esamicus cesaris : It indignatio eorum quiadura : dumbaraban latro¬
nem peterent . & principem uitae crucifigendum postularent : Diuidam
eos inia cob: et dispergam illos in isrł : Hicduo nominantur diuisio & dis¬
persio : Idcirco quia non nulli exipsis dño crediderunt : quidam

Expanded text:
Quia consilium fecerunt, ut Jesum morti traderent . De quo consilio iste paQuia consilium fecerunt, ut Jesum morti traderent . De quo consilio iste paarcha videre consilia tantorum scelerum, quae in novissimis temporibus facturi erant Judaei. Sequitur: Quia in furore suo occiderunt virum, id est, Christum, juxta quod Isaias ait: Vae animae ipsorum , quia cogitatio ipsorum consilium malum adversus se dicentes: Alligemus justum, quia inutilis est nobis, et indo lancea confoderunt illum spiritalem et fortissimum propugnaculum, quod custodit Israel. Maledictus furor eorum, quia pertinaxutique ad tantum scelus perpetrandum, quando, furore accensi et ira, non es amicus Caesaris . Et indignatio eorum quia dura, dum Barrabam latronem peterent, et principem vitae crucifigendum postularent. Dividam eos in Jacob, et dispergam eos in Israel . Hic duo nominantur, divisio et dispersio. Idcirco, quia nonnulli ex ipsis Deo crediderunt, quidam
Abbreviated transcription (Latin):
tui : Non sicut iudȩ i intellegunt hocpro indedictum esse. eo quod cũ bala con¬
cubina patris sui concubu erit : prophetia enim futura prenuntiabat non
quȩ fuerunt gesta. ipso patri archa dicente : ad nuntiem uobis quae uentu¬
ra sunt nouissimis diebus : Et ldeo in prȩcerito non est referendum qđ
ille futurũ praedix̃ : Praedicabat enim dñi passionẽ : & primo genitȩ plebis
aud aciã. quiascendit cubi ledĩ patrissui & maculauit sratrũ eius: quan¬
do corpusdñi cum in quo plenitudo diuinitatis requiescebat : raptũ incru¬
cesuspendit & ferro commaculauit : Posthaec conuertitur ad symeon &
leui dicens si meon & leui fratres: uasa iniquitatis bellantia: ꝑ simeon& le¬
ui scribȩ & sacerdo tesiud aicipopuli intellegunt᷑ : Desi meon enim scribȩ sunt
iudaeorum : De cribuuero leui principes sacerdotum: de quibus scriptũ ẽ.

Expanded text:
tui. Non sicut Judaei intelligunt, hoc proinde dictum esse, eo quod cum Bala contui. Non sicut Judaei intelligunt, hoc proinde dictum esse, eo quod cum Bala concubina patris sui concubuerit. Prophetia enim futura praenuntiabat, non quae fuerant gesta, ipso patriarcha dicente: Annuntiem vobis, quae ventura sunt novissimis diebus. 9. Et ideo in praeteritum non est referendum, quod ille futurum praedixit. Praedicebat enim Domini passionem, et primogenitae plebis audaciam, quia ascendit cubile Dei Patris sui, et maculavit stratum ejus, quando corpus dominicum, in quo plenitudo divinitatis requiescebat, raptum in cruce suspendit, et ferro commaculavit. 10. Post haec convertitur ad Simeon et Levi, dicens: Simeon, et Levi fratres, vasa iniquitatis bellantia. Per Simeon et Levi scribae et sacerdotes Judaici populi intelliguntur. De Simeone enim scribae erant Judaeorum. De tribu vero Levi principes sacerdotum. De quibus scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
ddicitur isrł primogenitus meus : Etenim iuxta quod primo geniti s debe¬
batur Ipsiuserat accipere sacerdotiũ si ueregnũ : Additur tuuirtus mea
utiq quia ex ipsopopulo fundamentũ fide : exipsouirtus diqui es tx ps̃ad
gar& iuiuriã . Dũ conuertit ad eum dorsũ et non faciem : Istepriorin
donis qui a primis ipsisdata sunt eloquiadĩ : Primis ipsis legis latio et
testamentum siue promissio : Istemaior imperio utiq promagnitudine
uirium quia copiosius c&eris in hoc sçło populus idẽ regnauit: Effu¬
sus est aut̃ sicut aqua peccando in xpm̃ : quasi aqua quȩ uasculo non tenetur :
Voluptatis effusus est impetu : et id circo ad didit ultra non crescas. qui a popu¬
lus ipsepostquã in uni uerso orbedispersus est : ualde inminutus atq breuia¬
tus est : Sed quare talia meruit : Ita subiecit : qui a ascendisti cubile patris

Expanded text:
dicit: Israel primogenitus meus. Etenim juxta quod primogenitis debedicit: Israel primogenitus meus. Etenim juxta quod primogenitis debebatur, ipsius erat accipere sacerdotium atque regnum, additur: Tu virtus mea, utique qgat injuriam, dum convertit ad eum dorsum, et non faciem? Iste prior in donis, quia primis ipsis data sunt eloquia Dei: primis ipsis legislatio, et Testamentum, sive promissio. Iste major in imperio, utique pro magnitudine virium, qui copiosius caeteris in hoc saeculo populus idem regnavit. 7. Effusus es autem, sicut aqua, peccando in Christum, quasi aqua, quae vasculo non tenetur, voluptatis effusus est impetu. Et idcirco addidit: Ultra non crescas. Quia populus ipse postquam in universo orbe dispersus est, valde imminutus atque abbreviatus est. 8. Sed quare talia meruit, ita subjecit: Quia ascendisti cubile patris
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i anorũ qui fecunditatem sonat quod est proprium populi iunioris
quicorpus estx pi : qui fȩcundatus est inlatinemundi : hos quidẽ cum bene¬
dicere uelletia cob: posuitiosepheffremadsinistrã manassenaut̃ addex¬
terã aui constituit: Atillecancellatis manibuscrucis mr̃ steriũ praefi¬
crucis similitũ do super capitaeorum denotata . iuda eis scandalum
xpĩanis futuram gloriam praesignauit .: Senioremq ꝑcrucis mnr̃ste¬
riũ sinistrũ facto dedextero et iuniorem dextrum desinistro quia
iudeis innr̃a deserta labentibus nos illorum gloriã adeptisumꝰ : Taliq
sa cramento maiori populõ iudȩ orũ prȩpositus est minor populus gen¬
tium : Vnde & idẽpatriarchasicait : hic quidemerit inpopulum sed hic
ex altabitur : hiscõpletis uocauitia cobfiliossuos ut bene dicer& eos misti¬
populiuidetur ostendisse ꝑ sonam : Cui&iam ad nõperprophetam

Expanded text:
Christianorum qui fecunditatem sonat: quod est proprium populi junioris, Christianorum qui fecunditatem sonat: quod est proprium populi junioris, qui corpus est Christi, qui fecundatus est in latitudinem mundi: hos quidem cum benedicere vellet Jacob, posuit Jacob Ephraim ad sinistram, Manassen autem ad dexteram illius constituit; at ille cancellatis manibus, crucis mysterium praeficrucis similitudo super capiChristianis futuram gloriam praesignavit, senioremque per crucis mysterium sinistrum factum de dextro, et juniorem dextrum de sinistro, quia Judaeis in nostra deserta labentibus, nos illorum gloriam adepti sumus. 4. Talique sacramento majori populo Judaeorum praepositus est minor populus gentium. Unde et idem patriarcha ait: Hic quidem erit in populum, sed hic exaltabitur. 5. His completis, vocavit Jacob filios suos, ut benediceret eos mystipopuli videtur ostendisse personam. Cui etiam Dominus per prophetam
Abbreviated transcription (Latin):
quia ante nonputauit essecredendũ : Vnde & apłsait quia cȩcita s exparte
inisrł facta est donec plenitudo gentiũ intrar& ec sic omĩs isrł saluus
fier& : Tradidit posthaec ioseph parentibus & fratribus optimam
terram gesen praebens eis cibaria quia fame soppr esserat terrã : Sic&
dñs elegit optimã terrã parentibus id est patri archis et prophetis
ex quibus x ps̃ secundum carnem si ueomnibus scĩs dequibus ineuanglio
dicit hisunt fr̃s mei qui faciunt uolunta tẽ meam : Hi sigicurdat terrã
scilic& repromissionis regniđi. dequadicit ꝓpheta. Credo uiderebonadñi
nem patris : duosfilios obtulit manassen & effraim. in quibus sicut
factum est inesau & ia cobdicentedño maior serui& minori : Ita inistis
duobus filiis ioseph : Nam maior manasses qui interpraetatur obliuio :
tr̃pumges sit iudaeorum : qui oblitus est dm̃suum qui fecit eum : Maioraut̃

Expanded text:
qui ante non potuit esse credulus. Unde et Apostolus ait: Quia caecitas ex parte qui ante non potuit esse credulus. Unde et Apostolus ait: Quia caecitas ex parte in Israel facta est, donec plenitudo gentium intraret, io. - Tradidit ergo Joseph patri et fratribus suis optimam terram Gosen, praebens eis cibaria, quia fames oppresserat terram: sic et Dominus eligens optimam terram parentibus, id est patriarchis et prophetis, ex quibus Christus secundum carnem, sive omnibus sanctis, de quibus in Evangelio dicit: Hi sunt fratres mei, qui faciunt voluntatem Patris mei . His igitur dat terram, scilicet repromissionis regni Dei, de qua dicit Propheta: Credo videre bona Domnem patris, duos filios suos obtulit, Manassen et Ephraim; in quibus sicut factum est in Esau et Jacob, dicente Domino, Major serviet minori, ita et in istis duobus filiis Joseph. Nam major Manasses qui interpretatur oblivio, typum gessit populi Judaeorum, qui oblitus est Dominum suum qui fecit eum. Minor autem
Abbreviated transcription (Latin):
tisunt duplicibus idẽ mistica uel morali intellegentia: mittuntur & pa¬
trimunera : filius honorat patrẽ xp̃s populum suum ꝓmissis inuitat
muneribus : portant haecmunera asimiilligentiles inutiles & laboriosi :
Nunc inutiles portant intr poxp̃i munera portant in euangelio mune¬
rum largitorem : Dimi sitiosephfr̃s suos quinuntiauerunt patridi
tur: Vocat᷑ ergo a filiis suis idest ap&ro paulo lohanne populus iudȩorũ
inuitatur ad gratiam: Occurrit illi iudas quod interprȩtatum est
confessio: quia prȩcedit lam confessio : quos ante perfidia possidebat :
Et sic loseph uerus xp̃soccurrit : qui senẽ lam aetate suscipiat ultimis
tem poribus populũ iudȩorũ : non scđm illius merita : sed scđm
electionem suae gratiae : Et in ponit manũ suã suꝑ oculos eius & cȩ¬
citatem aufertꝰ : Cuius ideo distulit cȩcitatẽ : ut postremus creder&

Expanded text:
ti duplicibus, id est, mystica, vel morali intelligentia. Mittuntur et pati duplicibus, id est, mystica, vel morali intelligentia. Mittuntur et patri munera, filius honorat patrem: Christus populum suum promissis invitat muneribus. Portant haec munera asini, illi gentiles inutiles ac laboriosi, nunc autem utiles portant in typo Christi munera. Portant in Evangelio munerum largitorem. Dimisit Joseph fratres suos, qui nuntiaverunt patri ditur. Vocatur ergo a filiis sinvitatur ad gratiam. Occurrit illi Judas quod interpretatum est confessio, quia praecedit jam confessio, quos ante perfidia possidebat; et sic Joseph verus Christus occurrit, qui senem jam aetate suscipiat, ultimis temporibus populum Judaeorum, non secundum illius merita, sed secundum electionem gratiae suae, et imponit manum super oculos ejus, et caecitatem aufert. Cujus idem distulit caecitatem, ut postremus crederet,
Abbreviated transcription (Latin):
orisacciiunioris inseritur : Sed qui sibi uult quod inuentus est insacco
beniaminscifus ioseph. nisiquia incorporepauli iam doctrinȩ caeles¬
erat intra saccũ erat scifus doctrina intralegem lucerna intramodium:
missus tam̃ ananias manũ posuit marsuppiũ soluit : Marsuppio resoluto
argentũ resplendidum decidentib: squamis uelut quibusdam sacciuin¬
culis : soluto sacco idẽ deposito legis uelamine. adeptus est gratiã liber¬
tatis & reuelata facie sermonis euangeliũ prȩdicat : Dati sunt ei xxx
accepit idest sapientia e omniumq sensuum multiplices disciplinas: prȩcel¬
lit igitur paulus et eius exuberat portio meritorum : Sed tam̃ habent & fr̃s
id ẽ alii praedicatores gratiã suã. Binasstolas idest ut tonfite antur xp̃m̃&
dm̃ esse & hominẽ iuxta qđ in pro uerbus legitur : om̃s domesticieius uesti

Expanded text:
soli sacculo junioris inseritur. 26. Sed quid sibi vult, quod inventus est in sacco soli sacculo junioris inseritur. 26. Sed quid sibi vult, quod inventus est in sacco Benjamin scyphus Joseph, nisi quia in corpore Pauli jam doctrinae coelesrat divinae gratiae, intra saccum erat scyphus, doctrina intra legem, lucerna intra modium. 27. Missus tamen Ananias, manum posuit, marsupium solvit. Marsupio soluto, argentum resplenduit, et decidentibus squammis, velut quibusdam sacci vinculis soluto sacco, id est, deposito legis velamine, adeptus est gratiae libertatem, et revelata facie, sermones Evangelii praedicavit. 28. Dati sunt ei triginta accepit, id est, sapientiae, omniumque sensuum multiplicem in lege disciplinam. Praecellit igitur Paulus, et exuberat ejus portio meritorum: sed tamen habent et fratres, id est, alii praedicatores gratia sua binas stolas, id est, ut confiteantur Christum et Deum esse et hominem, juxta quod in Proverbiis legitur: Omnes domesti
Abbreviated transcription (Latin):
in omnẽ enĩ terrã exiit sonus eorũ : Di ciacobfilussuis : Et frumentũ in ȩgrpto
dicit et łspater ex ȩgypto uocaui filium meum : Descendunt igit᷑ decẽ ꝓfec¬
tores id ẽ iudȩi quasi deca logo legis innumero constituti : quos ipsecognos¬
censnonẽ agnitus abeis : Cognoscuntur et hȩbre iaxp̃o : Ipsi aut̃ non agnoscunt
tũ reddidit qui a non pecunia emiturx pr : sed gratia : Vliditlosephbeniamin
paruulũ fremsuũ : mistice quoq uiditdñs iĩs paulũ quando lux circum¬
fulsiteũ: Paruulus dicit᷑ : qui a nondũ maturã incarnefidei ae tatem ge¬
rebat: Vnde &iã et adolescens legit᷑ quando lapidantiũ stephanum
uestim̃ ta seruabat: fleuit loseph etcȩcitas pauli. flecus estax p̃i : Lauat¬
faciem suã : ut iuminea misso uideat : Lauat faciem suã xpr̃ ubibaptira¬
tus est paulus ꝑ quẽ dnrs̃ it ĩs aplurib: uideretur : Dehinc sciphusirgenteus

Expanded text:
In omnem enim terram exivit sonus eorum . Dicit Jacob filiis suis, Est fructus in Aegypto? In omnem enim terram exivit sonus eorum . Dicit Jacob filiis suis, Est fructus in Aegypto? Dicit et Deus Pater: Ex Aegypto vocavi Filium meum. Descendunt igitur decem perfectiores, id est Judaei, quasi Decalogi legis in numero constituti, quos ipse cognoscens, non est agnitus ab eis: cognoscuntur et Hebraei a Christo, ipsi autem non agnoscunt tum reddidit: quia non pecunia emitur parvulum fratrem suum: mystice quoque vidit Jesus Paulum, quando lux circumfulsit eum. Parvulus dicitur, quia nondum in carne maturam fidei aetatem gerebat. Unde etiam et adolescens legitur, quando lapidantium Stephanum vestimenta servabat. Flevit Joseph: et caecitatem Pauli flet en restituat; lavit faciem suam Christus, ubi baptizatus est Paulus, per quem Dominus Jesus a plurimis videretur. Dehinc scyphus argenteus
Abbreviated transcription (Latin):
nifestius dexp̃oquando subfiguralo seph saluator ostenditur. non tantũ
unius terrȩ aegr̃pti. sed &iam totius mundi : triginta annorumeratloseph
quando in conspectu regis pharaonis stecit : Totidemq annis fuisse legit᷑
xp̃s quando subtr̃popharaonis in conspectumundi apparuit reuelatus :
Accepitergo exgentibus uxorẽ id ẽ ecđam: ex qua genuit duos filios
idẽ duos populos exudȩis & gentibus congregatos : lgitur postuber¬
tatisannos in uniuerso orbe fames praeualuit : Merito quianonerat
et ero gatione frumenti sui omnia subiugauit : Nisi enĩ iosephfr̃s uendi¬
dissent desicer& ȩgỹptus : nis ix pm iudȩicrucifixissent : perir& mundus :
loseph interpraecatur augmentatiosiueampliatio: Sed in illoiosephampli¬
ationẽ non habuit. nisi sola egr̃ptus : in nro uero iosephaugm̃tũ habere me¬
ruit uniuersusmundus : Ille erogauit triticũ nrm̃. erogauit dĩ uerbum

Expanded text:
nifestius de Christo. Quando sub figura Joseph Salvator ostenditur, non tantum nifestius de Christo. Quando sub figura Joseph Salvator ostenditur, non tantum unius terrae Aegypti, sed etiam totius mundi. Triginta annorum Joseph, quando in conspectu regis Pharaonis stetit: totidemque annis fuisse legitur Christus, quando sub typo Pharaonis in conspectu regis apparuit revelatus. Accepit ergo ex gentibus uxorem, id est, Ecclesiam, ex qua genuit duos filios, id est duos populos, ex Judaeis et gentibus congregatos. Igitur post ubertatis annos in universo orbi fames praevaluit merito, quia non erat et erogatione frumenti sui omnia subjugavit. Nisi enim Joseph fratres vendidissent, defecerat Aegyptus; nisi Christum Judaei crucifixissent, perierat mundus. Joseph interpretatur augmentatio, sive ampliatio. Sed in illo Joseph ampliationem non habuit, nisi sola Aegyptus: in nostro vero Joseph augmentum habere meruit universus mundus. Ille erogavit triticum, noster erogavit Dei verbum.
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit & salutis : Tunc scĩ pariter & fideles habeant copiosam iustitiae fru-¬
gem nefideseorũ inopia sermonis at tenuata deficiat : Indeio seph
auida ut ioseph afratribus. et de inferorum carcere surrexit :
ascendit currum regni caelestis dequodictumest : Currus dĩ decem
milium : Et accepit potestatem a patre praedicandi & iudicandi :
sicut paulus apostolus ait . et dedit ei nomen quod est su peromne
Nomen ut in nomine itiũ ome genuflectat᷑ caelestiũ et terres trium
et infernorum : Accepit quoq & anulum pontificatum scilic& fidei quo
credentiũ animȩ salutis signosignantur. frontibusq: et cordib nris ꝑsig¬
nũ crucis figura ae cerni regis ex primit᷑ : Induiturq stolabrssina idest
carnẽ s cam̃ br̃ssosplendidiorẽ & stolã immortalitatis : accepit quoq & torquẽ
aureã idẽ intellectũbonũ : prȩco ante eũ prȩcedit : Idest aut lohannes

Expanded text:
fuerit et salutis, tunc sancti pariter et fideles habeant copiosam justitiae frufuerit et salutis, tunc sancti pariter et fideles habeant copiosam justitiae frugem, ne fides eorum inopia sermonis attenuata deficiat. NatiJuda, ut Joseph a fratribus, et de inferorum carcere surrexit, ascendit currum regni coelestis, de quo dictum est: Currus Dei decem millium, et accepit potestatem a Patre praedicandi et judicandi, sicut Paulus apostolus ait: Et dedit ei nomen, quod est super omne nomen, ut in nomine Jesu omne genuflectatur, coelestium, terrestrium et infernorum . Accepit quoque et annulum, pontificatum scilicet fidei, quo credentium animae salutis signo signantur, frontibusque et cordibus nostris per signum crucis figura aeterni regis exprimitur. Induiturque stola byssina, id est, carnem sanctam bysso splendidiorem, et stolam immortalitatis. Accepit quoque torquem auream, id est intellectum bonum. Praeco ante e