comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
da sapientibꝰ. s ut hoc mͦ. intelligerent
qui possent tanta suꝑstitione dim̾sos
ẽẽ homines. ut emergentibꝰ hinoeẽt
tam turpis demonstrandus gradus ad
que uenire si puderet. uiderent. qͣnto
magis pudendũ ẽẽt. inturpiori con¬
stitere. Simul & illos qͥmundũ istũ
uisibilẽ summũ aͣm ẽẽ opinabant᷑.
admonebat turpitudinis suȩ: docens
ẽẽ consequens. ut qͥlibet lapis tanꝙͣ.
su̾mi di particula iuire coleret᷑. Quod
si exacrarent᷑: mutarent sententiam.
& unũ dm̃ quererent. quẽ solũ supra
mentes nr̃as ẽẽ. & a quo omnẽ animam
et totũ istũ mundũ fabricatũ. postea
ꝑsuadendũ scripsit plato. Non enim
ut popłoꝵ ipsorum opinionẽ ad uerũ
cultũ u̾eri di. a simulacroꝵ suꝑstitio¬
ne. atq ab huiꝰ mundi uanitate con¬
uerterent. Itaq & ipse socrates cum
popło simulacra uenerabat᷑. & post
eius dãpnationẽ mortẽq. nemo ausus
ẽ uirare ꝑ canẽ. nec appellare quẽcũ¬

Expanded text:
da sapientibus, sed ut hoc modo intelligerent qui possent, tanta superstitione demersos esse homines, ut emergentibus hic esset tam turpis demonstrandus gradus, ad quem venire si puderet, viderent quanto magis pudendum esset in turpiore consistere. Simul et illos qui mundum istum visibilem, summum Deum esse opinabantur, admonebat turpitudinis suae, docens esse consequens ut quilibet lapis tanquam summi Dei particula jure coleretur. Quod si exsecrarentur, mutarent sententiam, et unum Deum quaererent, quem solum supra mentes nostras esse, et a quo omnem animam et totum istum mundum fabricatum esse conpersuadendum scripsit Plato. Non enim ut populorum suorum opinionem ad verum cultum veri Dei, a simulacrorum superstitione atque ab hujus mundi vanitate converterent. Itaque et ipse Socrates cum populo simulacra venerabatur, et post ejus damnationem mortemque, nemo ausus est jurare per canem, nec appellare quemcum
Abbreviated transcription (Latin):
seminat in carne: de carne metet
corruptionẽ. Qui seminat in sp̃ũ. de
spu metet uitã et̾nã. Dicit᷑ suꝑbis. qui
se exaltat humiliabit᷑. & qͥse humiliat
exaltabitur. dicit᷑ iracundis. accepisti
alapam. para alterã maxillã. Dicit᷑ dis¬
cordiosis. diligite immicos urõs. Dicit᷑
suꝑsticiosis: regnũ dĩ intra uosẽ. Dicit᷑
curiosis. Nolite querere quȩ uident᷑:
s quȩ non uident᷑. Quȩ eñ uidentur
temꝑalia sunt: quȩ aut̃ ñ uident᷑ et̾¬

Expanded text:
t in carne, de carne metet corruptionem: qui seminat in spiritu, de spiritu metet vitam aeternam : dicitur superbis, Qui se exaltat, humiliabitur; et qui se humiliat, exaltabitur : dicitur iracundis, Accepisti alapam, para alteram maxillam : dicitur discordiosis, Diligite inimicos vestros : dicitur superstitiosis, Regnum Dei intra vos est : dicitur curiosis, Nolite quaerere quae videntur, sed quae non videntur. Quae enim videntur, temporalia sunt: quae autem non vident
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ audatior ceteris fuisse ꝑhibetur.
urando ꝑcanẽ quẽlibet. & lapidem
quẽlibet. & quicqͥd iurcturo ẽẽt in
ꝓmptu. et quasi ad manũ occurrisset.
Credo intelligebat qualiacũq oꝑa
naturȩ qua ea administrante diui¬
na ꝓuidentia gignerentur multoꝗͣ
hominum & quoꝵ libet opificum ẽẽ
meliora. et ido diuinis honoribꝰ digni¬
ora quã ea quȩ in templis colebantur.
Non quo uere lapis & canis eẽnt colen̾

Expanded text:
tamen audacior caeteris fuisse perhibetur tamen audacior caeteris fuisse perhibetur jurando per canem quemlibet, et lapidem quemlibet, et quidquid juraturo esset in promptu, et quasi ad manum occurrisset. Credo, intelligebat qualiacumque opera naturae, quae administrante divina providentia gignerentur, multo quam hominum et quorumlibet opiticum esse meliora, et ideo divinis honoribus digniora, quam ea quae in templis colebantur. Non quod vere lapis et canis essent colen
Abbreviated transcription (Latin):
nȩ ac beatȩ uia. in
uera religione sit
constituta. qua uns
d̾s colitur. & purga¬
tissima pietate cog¬
noscitur. pͥncipium naturarũ om̃iũ
a quo unfuersitas. & mehoatur & ꝑ¬
ficit᷑ & continet᷑. hinc euidentius er¬
ror dep̃henditur eoꝵ populoꝵ qui mul¬
tosdos colers quã unũ dmuerũ & do¬
minũ om̃ium maluert̃. qđ eoꝵ sapi¬
entes quosphilosophos uocant. sco¬
las habebant dissentientes: & templa
cõmunia. Non enĩ uel popłos uel sac̾¬
dotes latebat de ipsoꝵ deoꝵ natura ꝙͣ
diu̾sa sentirent. cũ suam quisq opini¬
onẽ publice ꝓfiteri non formidaret.
at q om̃ib si posset ꝑsuadere moliret᷑.
om̃s tam̃ cum sectatorib suis diu̾sa
& aduersa sentientib ad sacrũ cõmu¬
ne: nullo ꝓhibente ueniebant. Non
nc̃ agitur quis eoꝵ senserit uerius. sed
certe illud satis quantũmͥ uidet᷑ appa¬
ret. aliud eos in religione suscepisse
cũ popło. & aliudt eodẽ ipso popło au¬

Expanded text:
e ac beatae via in vera religione sit constituta, qua unus Deus colitur, et purgatissima pietate cognoscitur principium naturarum omnium, a quo universitas et inchoatur et perficitur et continetur: hinc evidentius error deprehenditur eorum populorum, qui multos deos colere. quam unum verum Deum et Dominum omnium maluerunt, quod eorum sapientes, quos philosophos vocant, scholas habebant dissentientes et templa communia. Non enim vel populos vel sacerdotes latebat, de ipsorum deorum natura quam diversa sentirent, cum suam quisque opinionem publice profiteri non formidaret, atque omnibus, si posset, persuadere moliretur; omnes tamen cum sectatoribus suis diversa et adversa sentientibus, ad sacra communia nullo prohibente veniebant. Non nunc agitur, quis eorum verius senserit; sed certe illud satis, quantum mihi videtur, apparet, aliud eos in religione suscepisse cum populo, et aliud eodem ipso populo au
Abbreviated transcription (Latin):
ipin a ad dnm̃. hi sunt thesauriiuftitue: Seduani loqui &mentis seductores. ad¬
rsintes lit teris sacris quas intel legere nolunt : eligunt excis aspera queibileguntur
id comendandã seueritatedĩ. &delitaeris cuu anglicis atq. apostolicis lenia queibi ad
nt fuiorem : Quasi difficilesit . ut quisqua similit̃blasphemus atquempius & comado

Expanded text:
iplina et pietas ad Dominum. Hi sunt thesauri justitiae . Sed vaniloqui et mentis seductores adiplina et pietas ad Dominum. Hi sunt thesauri justitiae . Sed vaniloqui et mentis seductores adversantes Litteris sacris, quas intelligere nolunt, eligunt ex eis aspera quae ibi leguntur ad commendandam severitatem Dei; et de Litteris evangelicis atque apostolicis lenia quae ibi lunt favorem: quasi difficile sit ut quisquam similiter blasphemus atque impius eo modo
Abbreviated transcription (Latin):
dicerecuius tam tremendã scueritatem inieuanglio formidat offendere: Reprehendit
uã quod poena simpiorũ significatis puuã fellis. & bõrũ amaritudinis & furort̃
adas intẽpore. cũ lapsus fuerit pes eorũ.: Ignorans thesauros hic appellatos &xcultasdis¬
pos tioneidĩ. quidis ponit reddere unicuiq secundũ operacius: Vnde apds̃dicit. Tuau¬
tẽ secundũ duritiã cordistuii & corimpenitens. thesaunzaftibiiram indioirae. &
rulatiomisiusti iudicudĩ. qui redd& unicuiq stundũ operacius: Apud quẽ sibi
enĩ thesauricatiram corinpenitens. pisiapudcum qui uiuos est iudicaturus & mor¬
ias: Nequaenĩ nesciunt &iã illiu&eres libri thesaurũ desiderabilẽ: dequo ibi
sriptũe st. quadiqui sat inoresipientis: & ip prouerbiis legitur: quiads̃ thesauriza
siligentibus salutẽ : &esaias ꝓphetadicit: Inthesauris salus nrã. ibisa pientia & dis

Expanded text:
dicere cujus tam tremendam severitatem in Evangelio formidat offendere. Reprehendit dicere cujus tam tremendam severitatem in Evangelio formidat offendere. Reprehendit etiam quod poenas impiorum, significatas per uvam fellis, et botrum amaritudinis, et furorem das in tempore, cum lapsus fuerit pes eorum ; ignorans thesauros hic appellatos occultas dispositiones Dei qui disponit reddere unicuique secundum opera ejus . Unde Apostolus dicit: Tu autem secundum duritiam cordis tui et cor impoenitens thesaurizas tibi iram in die irae et revelationis justiram cor impoenitens, nisi apud eum qui vivos est judicaturus et mortuos? Neque enim nesciunt etiam illi veteres Libri thesaurum desiderabilem, de quo ibi scriptum est quod requiescat in ore sapientis . Et in Proverbiis legitur, quia Deus thesaurizat diligentibus se salutem ; et Isaias propheta dicit, In thesauris salus nostra: ibi sapientia et disc
Abbreviated transcription (Latin):
manducabitcarnes. desanguineu ulneratorum: De quibus uerbis sicisteacu sat dm̃
uelut semꝑ humanũ sanguinẽ esurientẽ quadixerit: Inebriabomes ingiune. aut
manducabo carnes. desangu ineuulneratorũ.: Sedquantũ liba hancutilẽdĩ comm¬
nationẽ tã quã facinoris auidã &utdicit ipsola crudditate malis tantũ modo glo¬
riantẽ uanus & uȩsanus exhorreat: quid uit quantũ ual& uerbis comparatadian¬
tis. Discedite amemaledicti inignẽ a&ernũ quiporat sestdiabolo&angliseiis:
Ibi non sanguinein corial unt sagntoȩ : sed p̃ sat al unt᷑ mebr somnib. flamme
peccarnes ladiuis manducabit sensũ ddoriscitius auftrens mortuis quã inferens uulni¬
ritis. Sed pemocrucitib: silton moriendo subtrahitur. n em morientesi mul&ũ ies
illeimpios p̃parat mittere : &ignorat miserh icedicendo dedõ ꝓphecarũ : deipsose

Expanded text:
manducabit carnes de sanguine vulneratorum . De quibus verbis sic iste accusat Deum, manducabit carnes de sanguine vulneratorum . De quibus verbis sic iste accusat Deum, velut semper humanum sanguinem esurientem, quasi dixerit, Inebriabo me sanguine; aut, Manducabo carnes de sanguine vulneratorum. Sed quantumlibet hanc utilem Dei comminationem tanquam facinoris avidam, etriantem, vanus et vesanus exhorreat. Quid aut quantum valet, verbis comparata dicentis: Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum qui paratus est diabolo et angelis ejus . Ibi non sanguine inebriabuntur sagittae, sed non satiabuntur membris omnibus flammae; nec carnes gladius manducabit, sensum doloris citius auferens mortuis quam inferens vulneratis; sed nemo cruciatibus saltem moriendo subtrahitur, ne in moriente simul etiam ipsa ille impios praeparat mittere? Et ignorat miser haec dicendo de Deo prophetarum, de ipso se
Abbreviated transcription (Latin):
mirũ est quod antac sierilitati udut in fructuosarũ ĩgnis aetemi suppliciũ p̃pira
Si autẽ consulas hominẽ. utdesuo respondeatibi: ommnis horiomedax. contẽ
culpũ exagerit poenã: Illã quippe non uid& mentecatnili. han. ex horr& mente
camali: Talis est iste inominiũ hominũ. quipuniunt᷑ udcorripiuntur in u&eretes¬
tamento longemitiorib quãleg unt᷑ in cuangelio corporalibus paenis: Quad em̃ di u¬
uĩ comparar a&ernis ignib. potisi : quacrades. qua cuu neraqueco porũ mortis
eruciatib sempiternis. uiginti quatuor milia cadentiũ tantobuccarũ fereptu
in flatinsinus: quasi non innum grabiliamilia cotidiemoriar ᷑ torc orbeterrarum.
sed trinsicoraista corporis morsest : Quis uero aestimarepossit qua miba stabunt
ad sinistrã ex omnb. gentib. quȩ sempitnis damnandi suntignib.: Eat iste&dams
Exacũ sicut fulgur gladiũ meũ nebriabo sagittas meis sanguinc. & gladius me

Expanded text:
mirum est quod tantae sterilitati velut infructuosarum arborum, ignis aeterni supplicium praeparatur. Si autem consulas hominem, ut de suo respondeat tibi, omnis homo mendax , contemnit culpam, exaggerat poenam: illam quippe non videt mente carnali, hanc exhorret carne mortali. Talis est iste in omnium hominum, qui puniuntur vel corripiuntur in Vetere Testamento, longe mitioribus quam leguntur in Evangelio, corporalibus poenis. Quod enim diluvium comparari aeternis ignibus potest? quae caedes, quae vulnera, quae corporum mortes cruciatibus sempiternis? Viginti quatuor millia cadentium, tanto buccarum strepitu inflat insanus, quasi non innumerabilia millia quotidie moriantur toto orbe terrarum? Sed transitoria ista corporis mors est: quis vero aestimare possit, quot millia stabunt ad sinistram ex omnibus gentibus, quae sempiternis damnanda sunt ignibus? 33. Eat isteExacuam sicut fulgur gladium meum, inebriabo sagittas meas sanguine, et gladius meus
Abbreviated transcription (Latin):
predixith̃s defidelibussuis. Quod & simortiferum quidbiberint noneis
nocebit : Acꝑ hac quicum iudicio legunt. & secundũ regulã fidei approban¬
da approbunt. & in probant improbanda: &iã si commendant memoriae quȩ
in probanda dicuntur. pulla uenenata sententiarũ prauitate lȩduntur: Haec
me grauitatem &religionẽtuam siue mutua siue praeuia caritate monuisse
uel commonuisse minime paenitebit. Dnomi serante quomodolib& accipias
quod tibi praerogandũ putaui: Agam uero ei uberes gratias. decuius misericor¬
da saluberrimũ est fidere: si abhis prauitatibus &erroribus quos ex libris
uius hominis ostenderehis litteris potuialienam atque in tegram fidẽtuã.
uel inuenerit epistola ista uel fecerit. EXPLICIT EPISTOLA AOPIT RVM¬

Expanded text:
praedixit Dominus de fidelibus suis, quod et si mortiferum quid biberint, non eis praedixit Dominus de fidelibus suis, quod et si mortiferum quid biberint, non eis nocebit . Ac per hoc qui cum judicio legunt, et secundum regulam fidei approbanda approbaninprobanda dicuntur, nulla uenenata sententiarum prauitate laeduntur. haec me grauitatem et religionem tuam siue mutua siue praeuia caritate monuisse uel commonuisse minime paenitebit domino miserante, quomodolibet accipias, quod tibi praerogandum putaui. agam uero uberes ei gratias, de cuius misericordia saluberrimum est fidere, si ab his prauitatibus et erroribus, quos ex libris huius hominis ostendere his litteris potui, alienam atque integram fidem tuam uel inuenerit epistula ista uel fecerit. LIBER TERTIVS. AD V
Abbreviated transcription (Latin):
defuerit emendator.: Quamtu uelsciens in rident̃ contemnis errantem. uel
nesciens pariter sectaris errorem. Omniaitaq ineisdem libris adte scriptis &
tibitraditis Sobrieuigilant̃q considera. & pluraquã ego inuenies fortas secul¬
panda: Et quȩcũ queibi sunt ad probandaatq laudanda. siquidineis reuera
forsitan ignorabas. atqueistodisserente didicisti: euident̃ ꝓfitere quidillud sit:
Fedehoc tegratia segisse nondehis quȩ illicimprobanda tam multa sunt omnes
nouerint. quiud recitante illotecũ simul audierunt. uel eosdẽ postea libros le¬
gerunt: Neineius ornataeloquio. tãquã in precioso poculo temuitante & si
nonbibente uenenũ bibant: situquid in debiberis. &quid nonbiberis nesciunt.
& propt̃ laudem tuã omnia illicbibenda. salubriter arbitrantur: Quamuis
& audire & legere & quaedicta sunt haurire memoria. quid est nisibibere: sed

Expanded text:
defuerit emendator, quam tu, si uel sciens inridenter contemnis errantem uel defuerit emendator, quam tu, si uel sciens inridenter contemnis errantem uel nesciens pariter sectaris errorem. omnia itaque in eisdem libris ad te scriptis et tibi traditis sobrie uigilanterque considera, et plura quam ego inuenies fortasse culpanda. et quaecumque ibi sunt adprobanda atque laudanda, si quid in eis reuera forsitan ignorabas atque isto disserente didieisti, euidenter profitere quid illud sit, ut de hoc te gratias egisse, non de his quae illic inprobanda tam multa sunt, omnes nouerint, qui uel recitante illo tecum simul audierunt uel eosdem postea libros legerunt, ne in eius ornato eloquio tamquam in pretioso poculo te inuitante etsi non bibente uenenum et propter laudem tuam omnia illic bibenda salubriter arbitrantur. Quamvis et audire, et legere, et quae dicta sunt haurire memoria, quid est nisi bibere? Sed
Abbreviated transcription (Latin):
seriem pollicereuo discerpe mequehuius censionis expastẽpuniat at¬
menta quȩ in digna eloquia significauerunt. Nchacoccasione. & tuũ erga
meiudicium quomihi uehement̃ indulges. & maeęquaelatebant ineptiae nic¬
antur: Istoigit᷑ cũ illesuos libros & initio praemuniuerit. & termino comino¬
niuerit. atq tuis humeris inposuerit onus religiosũ corretionis &emendatio¬
nissuae hocapudte inueniat quod peciuit. ut emendescũ iustus in miseri cordu
&er guascum: olcum autẽ peccatoris quompinge&cur caputciis. absit amanibus
atqueoculistuis. Idestassentatio indices adulantis. & deceptoria lepitudoblap¬
dientis: quod siemendare neglegis cũ uideas emendandũ aduersus caritatẽ facis:
Si autẽ tibi emendandus propterea ponuid&ur. quia puta seum recteista sensis¬
se aduersus ueritatem sapis.: & ideo illeme lier quiemendari est paratior. sinon

Expanded text:
seriem pollice seuero discerpe meque huius censionis experte puni atraseriem pollice seuero discerpe meque huius censionis experte puni atramenta quae indigna eloquia signauerunt, ne hac occasione et tuum erga me iudicium, quo mihi uehementer indulges, et meae quae latebant ineptiae rideantur. Isto igitur cum ille suos libros et initio praemuniuerit et termino communiuerit atque tuis humeris inposuerit onus religiosum correctionis et emendationis suae, hoc apud te inueniat quod petiuit, ut emendes eum iustus in misericordia et arguas cum ; oleum autem peccatoris, quo inpinguetur caput eius, absit a manibus atque . osculis tuis, id est assentatio indecens adulantis deceptoria lenitudo blandientis. quodsi emendare neglegis cum uideas emendandum, aduersus earitatem facis; si autem tibi emendandus propterea non uidetur, quia putas eum recte ista sensisse, aduersus ueritatem sapis. et ideo ille melior, qui emendari est paratior, si non
Abbreviated transcription (Latin):
Notã pracsumptionis incurri. &paulopost. Quando quidẽ inquit necmihi
se sim credulus ea quaedixesd posse probari. stud camq semper. Etiã propriã sen¬
tentiã nontueri. siin probabilis d&egatur: & sitmihi cordiproprio iudicio dan¬
nato. melioramagis & quae sint ueriora sectari: Namut est optimi propositi lau¬
dandiq consilii. facile adueriora transduci: itain probi obstinatiq iudicuest.
Nollecitius ad tramitẽrationis infl&ti: Haecquippeillesiueraciterdixit atq
ut locutus est sentit: magnȩ profecto spei animã gerit
ITEM INFINE LABRI SECUNDI
ECPUTES IN QUIT AD INUIDIAMTUAM FORS¬
tap reuocandũ quã intua dictorũ meorũ constituã potestate iudiciũ
Apne fortecuius quã curiosilectoris optutus int̾ inlicitas fibras de¬
mentorum uestigia remanentia sollicitent & offendant: contextam paginę

Expanded text:
notam praesumptionis incurro. » Et paulo post: « Quandoquidem, » inquit, « nec mihi notam praesumptionis incurro. » Et paulo post: « Quandoquidem, » inquit, « nec mihi ipse sim credulus, ea quae dixero posse probari; studeamque semper etiam propriam sententiam non tueri, si improbabilis detegatur; et sit mihi cordi, proprio judicio damnato, meliora magis et quae sint veriora sectari. Nam ut est optimi propositi laudandique consilii, facile ad veriora transduci; ita improbi obstinatique judicii est, nolle citius ad tramitem rationis inflecti. haec quippe ille si ueraciter dixit atque ut locutus est sentit, magnae profecto spei animum gerit. item in fine libri secundi: ec putes, inquit, ad inuidiam tuam forsitan reuocandum, cum in tua dictorum meorum constituam potestate indicium. ac ne forte cuiusquam curiosi lectoris obtutus inter inlitas fibras elementorum uestigia remanentia sollicitent et offendant, contextam paginae
Abbreviated transcription (Latin):
perbaptisimnũ cũ uelint subuenire nom possunt. Sed de quibus bapti÷andis nemopo¬
aut uel poterit cogitare. Necquisquam proeis obtulit uel oblaturus est sacrificium.
quodiste &uiam promonbaptit andis censuit offerendum quid dicer& poninuenit
Dequibus si fuent interrogatus. eorũ animȩquod meruerint. ut illa s ds̃ nec abl¬
endas baptismo pecexpiandas xp̃i corporis & sanguinis sacrificio: & in aetor¬
nũ damnandas carni inserit peccatrici: aut omnino hȩrebit. &ein r̃acunctati
uel scro placebit : aut simulpomnib. paruulis. qui toto or beterrarũ sinexp̃ia¬
Nobaptis mate moriuntur &iã corũ nominibus tacits. quõ nesciuntur ip
ecclesiaxp̃i. pon in corporatas corporixp̃i offerendum corpus xp̃icẽcensebit.
Absit atefrater ut haectibi placeat: absit ut ista ueldidicissegaudeas. uel docer
praesumas: Alioquin longemelior inueni&ur ipsequãtu: Quia in ex ordio
primisuilibri. modesteatq humilit̃ praelocutus estdices. Cũ tibi parere desides

Expanded text:
us baptizandis nemo potuit uel poterit cogitare nec quisquam pro eis obtulit uel oblaturus est sacrificium, quod iste etiam pro non baptizandis censuit offerendum, quid diceret non inuenit. de quibus si fuerit interrogatus, eorum animae quendas Baptismo, nec expiandas Christi corporis et sanguinis sacrificio, et in aeternum damnandas carni inserat peccatrici; aut omnino haerebit, et ei nostra cunctatio vel sero placebit, aut simul pro omnibus parvulis, qui toto orbe terrarum sine christiano Baptismate moriuntur, etiam eorum nominibus tacitis, quoniam nesciuntur in Ecclesia Christi, non incorporatis corpori Christi, offerendum corpus Christi esse censebit. CAPUT XVI. 22. Absit a te, frater, ut haec tibi placeant, absit ut ista vel didicisse gaudeas, vel docere praesumas: alioquin longe melior invenietur ipse quam tu. Quia in exordio primi sui libri modeste atque humiliter praelocutus est, dicens: « Cum tibi parere desidero,
Abbreviated transcription (Latin):
per& animã corum: Et nehoceis continger& subuentũ illi s est ut ante ra¬
perentur quã baptizarentur: Inipsoergobaptis matemutarentur inpeius &
fictione deciperentur si postbaptis maraperentur: Gammiranda atq sectan
& detuamaxime adquem scripsit. & cui recitatos tradidit: ut creditur suoseẽ
confider&. deonbuptiratis in fantib. eẽscriptum. Quod d eomniũ scõrum
in maturis aecatib scriptum est. Cum quibus maleactum stultiarbitrantur
si deha cnita celerit᷑ rapti fuerint. Nec ad an nos quos homines promagno diumo
destmaros baptis mouta cpracsentis. antequam renascantur in xp̃o ceciduo
pricuemir tidut aliquauis fortune scufiti siuccuius libe rei nonpmittatlim
quos oriole feimaut implert : & quomado ipseillos rapit quia placuerunt ilit
t ieosipse prandes anut biptirari. &ipsequad praedestinauit ponsinit fieri

Expanded text:
peret animam eorum et, ne hoc eis contingeret, subuentum est illis, ut ante raperet animam eorum et, ne hoc eis contingeret, subuentum est illis, ut ante raperentur quam baptizarentur? in ipso ergo baptismate mutarentur in peius et fictione deciperentur, si post baptisma raperentur. o ammiranda atque sectan de tua maxime, ad quem scripsit et cui recitatos libros tradidit, ut credituros nos esse confideret de non baptizatis infantibus esse scriptum, quod de omnium sanctorum inmaturis aetatibus scriptum est, cum quibus male actum stulti arbitrantur, si de hac uita celeriter rapti fuerint nec ad annos, quos homines pro magno diuino es pracdestinatos baptismo uitae praesentis, antequam renascantur in Christo, occiduo pracueniri\', uelut aliqua uis fortunae seu fati siue cuiuslibet rei non permittat deum quod praedestinauit inplere? et quomodo ipse illos rapit, quia placuerunt illi ? an eos et ipse praedestinat baptizari et ipse quod praedestinauit non sinit fieri
Abbreviated transcription (Latin):
tirantur. ut abluatur originalepeccatũ quod de carne traxerunt: Quasi fa¬
tasuads̃ emend& quadeas insontes fecerat inquinari: Sed postea quã uenti
est ut deillis loquer&ur. quibus tali nonsubuenitur auxilio. & antequam
baptizentur exspirant: In hoc inquit loco non mequasi auctorem spon¬
deo sed aliquiddeex emploconicio: Habendam dicimus deinstantibus
istius modi rationem qui praedestinati baptismouitȩ pracsentis antequam
renascantur in xp̃o praeueniuntur occiduo: Legimus enim inquit d&a¬
libus scriptum raptus est nemalitia mutar& illius intellectũ: aut pefictio
decipiat animã eius: Propterhoc properauit de medio iniquitatis illum
tempora longa: Quisistum dedign&ur haberedoctor: Ergo ne
paruuli quosplerumq uolunt homines baptirari . & dum curritur
antemoriuntur. si retardarentur in ista paulolũ uita utbaptizati
continuo morerentur malitiamut ar& intellectũ corum. & fictio deci¬

Expanded text:
aptizantur, ut abluatur originale peccatum, quod de carne traxerunt; quasi faaptizantur, ut abluatur originale peccatum, quod de carne traxerunt; quasi facta sua deus emendet, quod eas insontes fecerat inquinari. sed posteaquam uentum est, ut de illis loqueretur, quibus tali non subuenitur auxilio et antequam baptizentur exspirant: in hoc, inquit, loco non me quasi auctorem spondeo, sed aliquid de exemplo conicio. habendam dicimus de infantibus istius modi rationem, qui praedestinati baptismo uitae praesentis, antequam renascantur in Christo, praeueniuntur occiduo. legimus enim, inquit, de talibus scriptum: raptus est, n e malitia mutet illius intelle ctum aut ne fictio d e cipi at atempora longa a. quis istum dedignetur habere doctorem ? ergone paruuli, quos plerumque uolunt homines baptizari et. dum curritur, ante moriuntur, si retardarentur in ista paululum uita, ut baptizati continuo morerentur, malitia mutaret intellectum eorum et fictio deci
Abbreviated transcription (Latin):
ncarne ueniret peccatrixeẽnon poss&. Quidergomeruit ut mitteretur
ibipeccatrix cẽposs&. quonisi ueniss& alibi paratrix eẽ non poss&. Dicat
quidmeruit : Si enimmeruit cẽpeccatrix: aliquidiam peccauerat. unde
utobscuraeẽ iactentur̃ cumsinit aꝑtissima: Nequetnĩ diceredebuit
quodanima meruerit peccatrix cẽpercarnem. cuius neb onũ necmalum
meritũ repperire poterit ante carnem. sed ad manifestatiora ueniamus:
Cũ enĩ magnis coartar&ur angustiis quomodo anima coriginalis pecrati
uinculo tencantur obstrictae. si nonex illatrahunt originẽ quȩ prima
pecrauit. Sed eas puras ab omni contagione & propagationepecrati. pecc¬
trici carni creator insufflat. Nedicatur illi quod sic insufflando casds̃
efficitreas. Primode praescientiadĩ hancopinionẽ munire temptauit. quo
cis pracpara uerit redemptionẽ : In cuius redemptionis sacramento paruulilu¬

Expanded text:
in carnem ueniret, peccatrix esse non posset ? quid ergo meruit, ut eo mitteretur, in carnem ueniret, peccatrix esse non posset ? quid ergo meruit, ut eo mitteretur, ubi peccatrix esse posset, quo nisi uenisset alibi peccatrix esse non posset? dicat, quid meruit. si enim meruit esse peccatrix, aliquid iam peccauerat, unde aut obscura esse iactentur, cum sint apertissima. neque enim dicere debuit, quod anima meruerit peccatrix esse per carnem, cuius nec bonum nec malum meritum repperire poterit ante carnem. Sed ad manifestiora ueniamus. cum enim magnis coartaretur angustiis, quomodo animae originalis peccati uinculo teneantur obstrictae, si non ex illa trahunt originem, quae prima peccauit, sed eas puras ab omni contagione et propagatione peccati peccatrici carni creator insufflat, ne dicatur illi, quod sic insufflando eas deus efficit reas, primo de praescientia dei hanc opinionem munire temptauit, \'quod eis praeparauerit redemtionem\'. in cuius redemtionis sacramento paruuli b
Abbreviated transcription (Latin):
mereretur Dicat si potest quod nullo modo potest: quia in uenirehicquid
erumdicat. omnino non potest Itẽ aliquanto postait: Animaitaq sipecca
xcẽmeruit qua epeccatrix eẽnon potuit. tamqi neque in peccatorem ansit
nainxp̃o praefigurata ĩnpeccato eẽ nondebuit : sicut ẽẽ nondebuit : Rogo
frater putas nesiltam saltim postea logisti. & considerasti &quid in reci¬
telaudaueris. uelunidepostrecitationem gratias egeris cogitasti.
id est obsecrote. animaitaq si peccatrixcẽmeruit. quacperatrix esse
impotuit. quid est meruit & nonpotuit. Cũ mereri hoc nonpotuisse.
isi peccatrix fuiss&. Non autẽ fuiss& nisie ẽpotuiss& : ut antomnemalũ
peritum peccans. indesibi meritũ faceret. undeadalia peccata descrente
nõ peruenir&, Apid eodixit quae peccatrix cẽnonpotuit: quianisi

Expanded text:
mereretur; dicat, si potest, quod nullo modo potest, quia inuenire hic quid mereretur; dicat, si potest, quod nullo modo potest, quia inuenire hic quid uerum dicat omnino non potest. Item aliquanto post ait: anima itaque si peccatrix esse meruit, quae peccatrix esse non potuit, tamen neque in peccato remansito praefigurata in peccato esse non debuit, sicut esse non potuit. rogo te, frater, putasne ista saltem postea legisti et considerasti et quid in recitante laudaueris uel unde post recitationem gratias egeris cogitasti? quid est, obsecro te: anima itaque si peccatrix esse meruit, quae peccatrix esse non potuit? quid est \'meruit\' et \'non potuit\', cum mereri hoc non posset, nisi peccatrix fuisset, non autem fuisset, nisi esse potuisset, ut ante omne malum meritum peccans inde sibi meritum faceret, unde ad alia peccata deserente domino perueuiret? an ideo dixit: quae peccatrix esse non potuit, quia, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
tudo quã reperari per sacramentũ buptismatis asscuerat. Cum cam nolit
illaorginem trahereperoriginem quã constat in paradiso aliquando fuisse
im: Quomedoigitur alio loco animã sedicit constanter asserere. Non ex tra¬
ducen queexnihilo. Nequeper sem & ipsam. Neque ante corpus: Eeccistoloco
ultanimas antecorpiis alicubi uiuere. tam beateuteadem illis ꝓbaptismũbea¬
ntudo reddatur. Ettã quã sui rursus oblitus adiungit &dicit. utpeream id est
starnemincipiat renasci ꝑ qua meruerat in quinari Superius meritũ sig¬
ficaueratbonum perditũ fuis sepercarnem: Nuncautẽ significatmalũ meri¬
am quo factum estutuenir& ud mitter&ur in carnem dicendo perquam merue¬
tinquinari: Sienim merer&ur in quinari : ponestutiq meritum bonum.
icit quid peccauit. antequã percarnem inqui naretur: ut percardem inquina

Expanded text:
tudo? quam reparari per sacramentum baptismatis asseuerat, cum eam nolit ex tudo? quam reparari per sacramentum baptismatis asseuerat, cum eam nolit ex illa originem trahere per propaginem, quam constat in paradiso aliquando fuisse felicem. quomodo igitur alio loco \'animam se\' dicit \'constanter asserere non ex traduce neque ex nihilo neque per semet ipsam neque ante corpus\'? ecce isto loco uult animas ante corpus alicubi uiuere tam beate, ut eadem illis per baptismum beatitudo reddatur, et tamquam sui rursus oblitus adiungit et dicit: ut per eam, id est per carnem, incipiat renasci, per quam meruerat inquinari. superius meritum significauerat bonum perditum fuisse per carnem, nunc autem significat malum meritum, quo factum est, ut ueniret uel mitteretur in carnem dicendo: per quam meruerat inquinari; si enim meretur inquinari, non est utique meritum bonum. dicat quid peccauit, antequam per carnem inquinaretur, ut per carnem inquinari
Abbreviated transcription (Latin):
tionem uideas transirepercarnem. ut ꝑipsã repar& statum perquã perdideratm¬
ritum : Autnumquid quia baptis mocorpus abluitur. Non transit ad animĩ
ul spm̃. quod creditur conferri perbaptismũ : Merito ergo percarnẽ prisc
reparathabitudinẽ: quãuisa fuerat paulisper amisisse percarnem. Ot percam
incipiat renasci ꝑquã meruerat inquinari: Uideinhis uerbis. quantũ iste
perdiderat meritum. Habuit ergo anima aliquem statum & aliquodmer¬
tum bonũ. ante carnem : quod uulteam reparare percarnem Quando caro
lauacro regenerationis abluitur. uixerat itaq alicubi: antecarnem instatu
& meritobono quem statũ & quod meritum perdidit cũ ueniss& in carnem:
Dixiteam pertarnem repararehabitudinem priscam quã uisa fuerat pauls¬
per amisisseper carnem: bn ab ui tergo ante carnem habitudinem antiqũ
hocestenim priscam: &istẽ qualis eẽpotuit. Nisi beata atq laudabilis habi¬

Expanded text:
ationem uideas transire per carnem, ut per ipsam reparet statum, per quam perdiderat meationem uideas transire per carnem, ut per ipsam reparet statum, per quam perdiderat meritum? aut numquid quia baptismo corpus abluitur, non transit ad animam uel spiritum, quod creditur conferri per baptismum? merito ergo per carnem priscam reparat habitudinem, quam uisa fuerat paulisper amisisse per carnemquantum iste quam perdiderat meritum\': habuit ergo anima aliquem statum et aliquod meritum bonum ante carnem, quod uult eam reparare per carnem, quando caro lauacro regenerationis abluitur; uixerat itaque alicubi ante carnem in statu et merito bono, quem statum et quod meritum perdidit, cum uenisset in carnem. dixit \'eam per carnem reparare habitudinem priscam, quam uisa fuerat paulisper amisisse per carnem\': habuit ergo ante carnem habitudinem antiquam — hoc est enim \'priscam\' — et ista qualis esse potuit nisi beata atque laudabilis habi
Abbreviated transcription (Latin):
extraduce utinã iducredidicisses. metibi docendũ libentissi me traderem. Sed
aliud estdiscere. aliud uider sibi didicisse: Si ergotedidicisse arbitraris quod
adhuc nescis. non planedidicisti: sed temere credidisti quod libent̃ audisti.
& subrepsittibi falsiloquium ꝑsuaui loquium: quod non id codico quia falsun
cẽiã cestussum: animas potius insufflarinouas quãd eorigine parentum
trahi: Hocenim adhuc abeis quidocereid possunt : ex istimorequirendum
Sed quia istedehacre itadisseruit. ut non solũ cam quacadhucdiscutienda
est non soluer& questionem : uerum &iã talia dicer& quae falsitatis non ha¬
beant dubitationem: Cũ enim uell& probaredubia: ausus dicere sine dubiore¬
probanda: ANuero ture probare dubitabis. quod cũ d eanima loquer&ur. Non
uis inquit animã ex carnepeccati contrahereualitudinem. ad qũ auicissim sc̃i fic¬

Expanded text:
ex traduce, utinam id uere didicisses! me tibi docendum libentissime traderem; sed ex traduce, utinam id uere didicisses! me tibi docendum libentissime traderem; sed aliud est discere, aliud uideri sibi didicisse. si ergo te didicisse arbitraris quod adhuc nescis, non plane didicisti, sed temere credidisti quod libenter audisti et subrepsit tibi falsiloquium per suauiloquium. quod non ideo dico, quia falsum esse iam certus sum animas potius insufflari nouas quam de origine parentum trahi — hoc enim adhuc ab eis qui docere id possunt existimo requirendum —, sed quia iste de hac re ita disseruit, ut non solum eam, quae adhuc discutienda est, non solueret quaestionem, uerum etiam talia diceret, quae falsitatis non habeant dubitationem; cum enim uellet probare dubia, ausus est dicere sine dubio reprobanda. An uero tu reprobare dubitabis, quod, cum de anima loqueretur: non uis, inquit, animam ex carne peccati contrahere ualetudinem, ad quam uicissim sanctific
Abbreviated transcription (Latin):
a passionibus corporis. disputans deanimacinfantia. De paralo &icis & oppressis
animaesensibus. Deamputatis mẽbris corporis. absqueanimȩsectione : Non tecum
sed cum illo potius ageredebeo: Illi quippe in sud andũ est: utrationẽ reddat dictorum
suorum: Nedeo pereiuuenis uelle fatigare uideamur. grauitatem senis. Quod autẽ
similitud ines morũ quirepperiuntur infiliis. Nonex animȩ semineueniredispu¬
tat: Consequens estquidem ut hoc sentiant quicumque animae propaginẽ destru¬
unt: sed ec illi quihanc astruunt: ibi constituunt pondus assestionissuae: Vi¬
dentenim & filios parentũ dissimiles moribus. quod ideo fieriputant : qui a
cipseunus homo plerumq: suis moribus. alios mores dissimiles hab&. Non
utique anima alter& accepta. sed uitãmmdius uel in deterius commutita
beremores potest Quaresi hoc tecredis abistodidicisse. quod anima nonsit

Expanded text:
a passionibus corporis disputans \'de animae infantia, de paralyticis et oppressis a passionibus corporis disputans \'de animae infantia, de paralyticis et oppressis animae sensibus, de amputatis membris corporis absque animae sectione\', non tecum, sed cum illo potius agere debeo; illi quippe insudandum est, ut rationem reddat dictorum suorum, ne de opere iuuenis uelle fatigare uideamur grauitatem senis. quod autem similitudines morum, qui repperiuntur in filiis, non ex animae semine uenire disputat, consequens est quidem, ut hoc sentiant quicumque animae propaginem destruunt, sed nec illi qui hanc astruunt ibi constituunt pondus assertionis suae; uident enim et filios parentum dissimiles moribus, quod ideo fieri putant, quia et ipse unus homo plerumque suis moribus alios mores dissimiles habet non utique anima altera accepta, sed uita in melius uel in deterius commutata.bere mores potest. quare si hoc te credis ab isto didicisse, quod anima non sit
Abbreviated transcription (Latin):
alius quidem uerbũ dĩ filius. sed nonestaliud. Hoc est alia persona est : sed nondi¬
uersanatura. &undehoc. pisiqui a non creatus exalio uel exnihilo:
sed natus exipsoest Nonut melior quã erat ess&: sedomninout ess&. Et quod eft
ille undenatus estess&: hocest unius eiusdemq naturae. aequalis. coaeternus om¬
nimodosimilis. pariter immutabilis. pariter in uisibilis. pariter incorporeus. pari¬
terds̃ : Hocomnino quod pater. Nisi quod filius est. ipse nom pater: Siautem ma¬
&x quidem ipse integerds̃. Nectamen denullo ueldealio. sed deseipso diuersum
aliquid indeterius creat. & dein corporeodõ corpus emanet. Absit ut hoc catho¬
licus animusbibat: Nonenimest fluentum fontis diuini. sed figmentum cordis
humaini: Iamuero quam ineptelabor&. animã quã putat essecor poream uindicare

Expanded text:
alius est quidem uerbum dei filius, sed non est aliud; hoc est alia persona est, sed non dialius est quidem uerbum dei filius, sed non est aliud; hoc est alia persona est, sed non diuersa natura. et unde hoc, nisi quia non creatus ex alio uel ex nihilo, sed natus ex ipso est, non ut melior quam erat esset, sed omnino ut esset et quod est ille, unde natus est, esset, hoc est unius eiusdemque naturae, aequalis, coaeternus, omni modo similis, pariter inmutabilis, pariter inuisibilis, pariter incorporeus, pariter deus, hoc omnino quod pater, nisi quod filius est ipse, non pater? si autem manet quidem ipse integer deus nec tamen de nullo uel de alio, sed de se ipso diuersum aliquid in deterius creat et de incorporeo deo corpus emanat, absit, ut hoc catholicus animus bibat! non enim est fluentum fontis diuini, sed figmentum cordis humani. lam uero quam inepte laboret animam, quam putat esse corpoream, uindicare
Abbreviated transcription (Latin):
ores cumi enioribus conuenite: quod nesciebatis discite. quod numquã audi&a¬
tis audite : Ecceistodocente. Nonaliunde quod aliquomodo est. Nec ex coqõ
omnino nonestds̃ flatum creat: sed ex eoquod ipscest. cũ sit in corporeus. cos¬
pussufflat. Naturã ergosuam aptequã mut&ur ippeccati corpore ipsemutat
ip coupus : Andicit quodex patura sua nonmutat aliquid cumflatũ facit: non
ergocum descipsofacit: Nonenĩ aliud est ipse: aliud naturacius. quis hoc insa¬
nissimus opin&ur: Quodsidicit itadm̃ desuanatura facere flatum. ut ipse in¬
teger mancat: ponindequȩstioest: Sed utrum quod pon aliunde Necdenihilo:
sideilloest: non hoc sit quodille: Idest ciusdem Natura c&essentiae: Nam & filio
genito integermanet: Sed quiacum genuit descipso: non aliud genuit quam id
quodipseest: Exceptoenim quod hominẽ assumpsit. & uerbum caro faccum est.

Expanded text:
ores, cum junioribus convenite, quod nesciebatis discite, quod nunquam audieraores, cum junioribus convenite, quod nesciebatis discite, quod nunquam audieratis audite. Ecce isto docente, non aliunde quod aliquo modo est, nec ex eo quod omnino non estpus sufflat. naturam ergo suam, antequam mutetur in peccati corpore, ipse mutat in corpus. an dicit, quod ex natura sua non mutat aliquid, cum flatum facit? non ergo cum de se ipso facit; non enim aliud est ipse, aliud natura eius. quis hoc insanissimus opinetur? quodsi dicit ita deum de sua natura facere flatum, ut ipse integer maneat, non inde quaestio est, sed utrum quod non aliunde nec de nihilo, sed de illo est, non hoc sit quod ille, id est eiusdem naturae et essentiae. nam et filio genito integer manet; sed quia cum genuit de sc ipso, non aliud genuit quam id quod est ipse. excepto enim quod hominem assumpsit et uerbum caro factum est,
Abbreviated transcription (Latin):
Cura quidem illius. sed tã quã habitañs indomo. & moribundȩcarnis imminentes
ruinas: prouida refectione fulcientis. Et illudergo explicettibi quid anima
illa diuitis ruiturũ destinarecupiebat. que mortalecorpus iamutiq non habe¬
bat: & tamep sitiebat. & aquaestillam digito pauperis requirebat Hab& ub
scexerceat: istedoctor senum: quaerat &inueniat si potuerit. Cui reianima
illa apud inferos. humidum alimentũ. ueltam exiguum mendicar&. cũ rui noso
habitaculo iam carer& Incorporeum sanedm̃esse quod credit: Gratulorcũ hinc
saltim a tertuliani deliramentis eẽ discretum. Illequippesicut animam: Ita &iam
dm̃ corporeum eẽ contendit: At que istein hoc dissentiens mirabiliora persuadere
molitur. dm̃ incorporeum nondenihilo facere : sed desem& ipso flatum exhalare
corporeum: Od octrinã cui omnis accas aures subrigat. quachomines annos

Expanded text:
cura quidem illius, sed tamquam habitantis in domo et moribundae carnis inminentes cura quidem illius, sed tamquam habitantis in domo et moribundae carnis inminentes ruinas prouida refectione fulcientis. et illud ergo explicet tibi, quid anima illa diuitis ruiturum destinare cupiebat, quae mortale corpus iam utique non habebat et tamen sitiebat et aquae stillam de digito pauperis requirebat. habet ubi se exerceat iste doctor senum; quaerat et inueniat, si potuerit, cui rei anima illa apud inferos humidum alimentum uel tam exiguum mendicaret, cum ruinoso habitaculo iam careret. Incorporeum sane deum esse quod credit, gratulor eum hinc saltem a Tertulliani deliramentis esse discretum; ille quippe sicut animam ita etiam deum corporeum esse contendit. a quo molitur, Deum incorporeum, non de nihilo facere, sed de semetipso flatum exhalare corporeum. O doctrinam cui omnis aetas aures subrigat, quae homines annoso
Abbreviated transcription (Latin):
sed adcorpus. cui&iam praeter erbum procuratur simili ratione uestitus. ut illi
pecessarius uideatur pasturae suggestus. Cui comp&it & ipsos habereuestitus
Hanc ille sententiã suam satis cuidenter expositam. Non nulla &iã similitudi¬
ne in lustrans: adiecit atqueait: Quid autẽputamus ipquilinũ quẽquã
sua ehabitationi prospicere: Nonnesi eam senserit auttrita tremere. autni¬
tarepari&e aut labare fundamine: destinas quaerit. Strues congerit.
Quibus imminentẽ possit ruinã sedulo diligenterq fulcire. Nesubpericulo
mansionis. discrimen uideatur penderemansorib: It aergo& animã recog¬
nosce inquit. carnisuae desiderare crbum: ex quaipsum concupit si nedub
desiderium: Haecnempeille iuuenis suasensoc uerbis luculentissimis & suffi¬
cientissimis explicauit: asserens ponanimerequiri alimenta. Sed corpori.

Expanded text:
sed ad corpus, cui etiam praeter cibum procuratur simili ratione uestitus, ut illi sed ad corpus, cui etiam praeter cibum procuratur simili ratione uestitus, ut illi necessarius uideatur pasturae suggestus, cui conpetit et ipsos habere uestitus. hanc ille sententiam suam satis euidenter expositam nonnulla etiam similitudine inlustrans adiecit atque ait: quid autem putamus inquilinum quemquam suae habitationi prospicere? nonne, si eam senserit aut tecto tremere aut nutare pariete aut labare fundamine, destinas quaerit, strues congerit, quibus inminentem possit ruinam sedulo diligenterque fulcire, ne sub periculo mansionis discrimen uideatur pendere mansoris ? ita ergo et animam recognosce, inquit, carni suae desiderare cibum, ex qua ipsum concipit sine dubio desiderium. haec nempe ille iuuenis sua sensa uerbis luculentissimis et sufficientissimis explicauit asserens non animae requiri alimenta, sed corpori,
Abbreviated transcription (Latin):
ur credit iudi carianimas cũ decorporibus exierint. antequã ueniant
adillud iudicium quocas oport& iam redditis corporibus iudicari. atque
ipipsa in quahicuixerunt carnetorqueri siuegloriari. Hocita pe
tandem ipsenesciebas: quis aduersus cuangeliũ tanta obstinatione mep¬
tis obsorduit. ut in illo pauperequi post mortem oblatus est ipsinum
abrahae. &in illo diuite cuius infernus cruciatus exponitur. Ista
nonaudiat. uel audita poncredat: Sednumquid tedocuit quomodo
anima sinecorpore dedigito pauperis a quȩstillam desiderare potuit.
Cũipse confessussit alimenta corporea. nonnisi propter fulciendas ruinas
corruptibilis corporissui animam quȩrere: uerbacius ista sunt :
Numquid quranima inquit aut crbum quaerit aut potum. ad ipsam
transi reeredimus pastum: & paulo post. Vnde intellegitur inquit
& probatur. ponadanimã pertinere erborum sustentacula

Expanded text:
ter credit iudicari animas, cum de corporibus exierint, antequam ueniant ter credit iudicari animas, cum de corporibus exierint, antequam ueniant ad illud iudicium, quo eas oportet iam redditis corporibus iudicari atque in ipsa, in qua hic uixerunt, carne torqueri siue gloriari, hoc itane tandem ipse nesciebas ? quis aduersus euangelium tanta obstinatione mentis obsurduit, ut in illo paupere, qui post mortem ablatus est in sinum Abrahae, et in illo diuite, cuius infernus cruciatus exponitur, ista non audiat uel audita non credat ? sed numquid to docuit, quomodo anima sine corpore de digito pauperis aquae stillam desiderare potuerit, cum ipse confessus sit alimenta corporea non nisi propter fulciendas ruinas corruptibilis corporis sui animam quaerere? uerba eius ista sunt: numquid quia anima, inquit, aut cibum quaerit aut potum, ad ipsam transire credimus pastum? et paulo post: unde intellegitur, inquit, et probatur non ad animam pertinere ciborum sustentacula,
Abbreviated transcription (Latin):
litteris refellatur: Si autem uerũ est. illa humilitate hominiegisse tegratias
Eaud eo quidem site illud nondocuit. quod superius quam sit d&cestandum
cauqdũq monstraui. & non rephendo quod gratus fueris tantahumilitate
doctori. Si aliquid aliud disputante illo. uerũ atqueutile didicisti: Sed hoc
quid sit inquiro: anforteanimã. Non spm̃ eẽ sed corpus: Nonquidẽmagnũ
doctrinae xp̃ianȩ arbieror esse detrimentũ ista nescire : Et si corporum generib
subtiliter disput&ur : hoc maiore difficultate quã utilitate ꝑdiscitur: Si autẽ
dñs uoluerit ut ad illũ ipsum iuuenem scribum sicut desidero. ibi sci& fortasse di¬
lectiotua. &iã hoc quã non tedocuerit: sitamq idteabillo didicisse l&caris.
sednequid forte aliudsit quod constat esseutile. Et ad fidem necessariãꝑtincre:
peco rescribere non graueris. Nam illud quod rectissime. & ualdesa lubri¬

Expanded text:
litteris refellatur. si autem uerum est illa humilitate homini egisse te gratias, litteris refellatur. si autem uerum est illa humilitate homini egisse te gratias, gaudeo quidem, si te illud non docuit, quod superius quam sit detestandum eauendumque monstraui, et non reprehendo, quod gratus fueris tanta humilitate doctori, si aliquid aliud disputante illo uerum atque utile didicisti; sed hoc quid sit inquiro. an forte animam non spiritum esse, sed corpus ? non quidem magnum doctrinae christianae arbitror esse detrimentum ista nescire et, si de corporum generibus subtiliter disputetur, hoc maiore difficultate quam utilitate perdiscitur. si autem dominus uoluerit, ut ad illum ipsum iuuenem scribam, sicut desidero, ibi sciet fortasse dilectio tua etiam hoc quam non te docuerit, si tamen id te ab illo didicisse laetaris. sed ne quid forte aliud sit, quod constat esse utile et ad fidem necessariam pertinere, peto rescribere non graueris. Nam illud, quod rectissime et ualde salubri
Abbreviated transcription (Latin):
planefidem: sed ex secrandȩ impi&ateͥmꝰ errorem Nchomograuis seductus aiuuene
& alaico presbiter. cũ istãcatholicam fidẽeẽ arbitraris depumero fidelium quoda
teauestat dñs existimaris: Nonenĩ sictecum agendũ est. ut cũillo. aut eauenia
tuus iste tam horrendus. quaiuuenis illius. lic& ab illo ad te transierit error est dis¬
nus: Illeo uili catholico sanandus nuper accessit. tu incatholicis pastoribus depta¬
ris: Nolumus itacuretur quaeuenit aberrore addominicũ gregem: ut prius ph¬
fera contagione disperdat ouis ulcerosac pastorem: Quod sidicis hocmeille nond¬
cuit. pechuicerrorieius ullomodoquam lib& desesti &ornati sermonis in lecto
suauitate consensi: Ago ingentes dõ gratias. sed quȩro unde illi caput ex oscu¬
latus utdicitur gratias egeris tedidicisse: quodusqueadauditam disputatio¬

Expanded text:
plane fidem, sed exsecrandae impietatis errorem, ne homo grauis seductus a iuuene plane fidem, sed exsecrandae impietatis errorem, ne homo grauis seductus a iuuene et a laieo presbyter, cum istam catholicam fidem esse arbitraris, de numero fidelium — quod a te auertat dominus eximaris. non enim sic tecum agendum est ut cum illo aut ea uenia tuus iste tam horrendus qua iuuenis illius, licet ab illo ad te transierit, error est dignus. ille ouili catholico sanandus nuper accessit, tu in catholicis pastoribus deputaris. nolumus ita curetur quae uenit ab errore ad dominicum gregem, ut prius pestifera contagione disperdat ouis ulcerosa pastorem. Quodsi dicis: \'hoc me ille non docuit nec huic errori eius ullo modo quamlibet diserti et ornati sermonis inlectus suauitate consensi\', ago ingentes deo gratias. sed quaero, unde illi caput exosculatus, ut dicitur, gratias egeris te didicisse quod usque ad auditam disputatio