comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nituntus a parentibus simul animas cum corporibus propagitri : animas enĩ dictas ꝓ
hominibus a paste totũ significante locutione nullus ambigit: sed quomodo ipsam p̃ar¬
tem ex qua totũ cominemoratũ est hocest animã cuius nomine totus homo significatus
ẽ alienemus ab eo qđ dictũ ẽ exier̃ defemorib: eius ut tarnes tantũ ex illo natas quã¬
uis solae animȩ nominentur accipiamus q̃uaeren disunt locutionum mod scđn scripturas
CLI Hifiliiliȩ quos peperit ipsi ia cob in mesopotamia syriae & diam filiã cius omnes
animae filii & filiae eius trigintatres: numquid istȩ om̃s trigintatres animae exlia
in mesopotamia syriae natȩsunt : sedutiq filii & una filia ex quib: ne potes comme¬
moratisunt Siergo deuno beniamin quaestio nata fuerat. quando numeratis duo¬
decim filisa cob & nominatim cõmemoratis dictũ ẽ. hiifilu ia cob qui factis ei in me¬

Expanded text:
nituntur a parentibus simul animas cum corporibus propagari. animas enim dictas pro nituntur a parentibus simul animas cum corporibus propagari. animas enim dictas pro hominibus a parte totum significante locutione nullus ambigit. sed quomodo ipsam partem, ex . qua totum commemoratum est, hoc est animam, cuius nomine totus homo significatus est, alienemus ab eo quod dictum est: exierunt de femoribus eius, ut carnes tantum ex illo natas, quauis solae animae nominentur, accii filii Liae, quos peperit ipsi Iacob in Mesopotamis Syriae, etDinam filiam eius; omnes animae, filii et filiae eius, triginta tres. numquid istae omnes triginta tres animae ex Lia in Mesopotamia Syriae natae sunt? sex utique filii et una filia, ex quibus nepotes commemorati sunt. si ergo de uno Beniamin quaestio nata fuerat, quando numeratis duodecim filiis Iacob et nominatim commemoratis dictum est: hi filii Iacob qui facti sunt ei in
Abbreviated transcription (Latin):
isrł:aut sie genti illi isra heliticȩ restat fidei plenitudo ex quaeranT reliquiȩ.
inquibus reliquis tunc & apłi salii facti sunt : hoc significatur eaplenitudine libe¬
rationis isrł qua ꝑ mesen ex egypto liberati sunt .CxlvIIIi. In trauerunt in aegyptũ
iacob & omne semeneius. filii & filii filiorũ eius. filiae & filiae filiarũ eius cũ eo: quae¬
rendũ quomododicat filias & filias filiarum eius cũ filiã unam legectur habuisse : su¬
perius autem filias eius dixeramus accipi posse neptes eius. sicut filii isrł omnes dicunt᷑
&iamuni uersus populus ab illo propagatus . sed nunccumdicit filias filiarũ practer
unam dinam pluralis numerus prosingulutri positus est sicut &iã proplurali sin¬
gularis sol& nisinumerus eius quisq asserat filias eius potuisse appellari Cl
Quod dicit scripture tot animas peperisseliam uel tot: aut tot animas exisse de
femoribus ia cob: uidendũ est quid hinc respondeatur eis qui hoctesti monio confirmare

Expanded text:
aut si et genti illi Israheliticae restat fidei plenitudo, ex qua erant reliquiae, in quibus reliquiis tunc et apostoli salui facti sunt. hoc significatur ea plenitudine liberationis Israhel. qua per Moysen ex Aegypto liberati sunt. Intrarunt in Aegyptum Iacob et omne semen eius, filii et filii filiorum eius, filiae et filiae filiarum eius cum eo. quaerendum quomodo dicat "filias et filias filiarum eius cum eo", cum filiam unam legatur habuisse. superius autem filias eius dixeramus accipi posse neptes eius, sicut filii Israhel omnes dicuntur etiam uniuersus populus ab illo propagatus. sed nunc cum dicit "filias filiarum" propter unam Dinam, pluralis numerus pro singulari positus est, sicut etiam pro plurali singularis solet; nisi nurus eius quisque adserat filias eius potuisse appellari. Quod dicit scriptura tot animas perperisse Liam uel tot aut tot animas exisse de femoribus Iacob, uidendum est quid hinc respondeatur eis qui hoc testimonio confirmare
Abbreviated transcription (Latin):
prae . cui non sicut nescienti sed &ic̃e illa quaenouerat Eum scire ad flertendam
misit enim meds̃ anteuos reserinere uestres reliquias suꝑterrã & enutrire urm edi¬
quiarũ magnu: hiocenim nonus que quaq: consonat. ut reliquias uel reliquiarũ accipia¬
mus ia cob &filios eius cumomnes sint in columes : anforte illud significat altosexreto¬
que mysterio quod ait apłs reliquiȩ ꝑelectionem gratiae saluȩ facte sunt : qui aꝓ¬
phetit praedixerat. & si fuerit numerus filiorũ isrł sicut arina maris. feliquiae sal
uaefient : adhocenim occisus est xp̃s aiudaeis & traditus gentibus tamquã ioseph
aegyptiis a fratrib: ut & reliquiae isrł saluȩ fierent undedicit apłs nam & egoisra¬
helit sum & ut plenitudo gentiũ intrar& & si comnis isrł saluus fur&. id est exre¬

Expanded text:
rtim, cui non sicut nescienti, sed etiam illa quae noverat eum scire, ad flectendam Misit enim mequiarium magnum? hoc enim non usquequaqmus Jacob et filios ejus, cum omnes sint incolumes. An forte illud significat alto secretoque mysterio, quod ait Apostolus, Reliquiae per electionem gratiae salvae factae sunt ; quia propheta praedae fient Oseae I; ad hoc enim occisus est Christus a Judaeis, et traditus gentibus, tamquam Joseph Aegyptiis a fratribus, ut et reliquiae Israel salvae fierent; unde dicit Apostolus: Nam et ego Israelita sum, et ut plenitudo gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fi
Abbreviated transcription (Latin):
iuuens &iã nepotes habere potuerunt: sed
neq ulla hebraica ueritate ista soluitur quaestio : Quem a smodũ enim impleri potuit. ut
tot ne potes suis ciperet iacob antequã inttar& in aegyptũ & itm debeniamin. qui illa a& a¬
teuenit ad fratrem fonsolum autem scriptura filios eum hatbuisse commemorat. sed & nepo¬
tes & pronepotem : quiom̃s adnumerantur sex aginta sex hominibus . Cum quibus ia cob inaegyp¬
tũ &iam secundum hebraicã ueritatem ꝑhibetur intrasse. Videndũ est &iã quid sibi ue¬
lit quod cũ ioseph & filueius non amplius quam octo commemorentur. beniam in uero & cius
silii simul undecim reperiantur: nondetem & nouem om̃s sicut sunt octo & undecim. sed decẽ
& octo referantur hssuimmã : & postea ioseph cumfiliis suis non animae octo sed nouem fuis¬
se dicantur cumocto inueniantur : haec om̃a quae indis solubilia uidentur. magnãc con¬
tinent si nedubitatione rationem: sed nescio utrum possint cuncta adlirterã conuenire

Expanded text:
uvenes etiam nepotes habere potuerunt? Sed neque ulla hebraica veritate ista solvitur quaestio. Quemadmodum enim impleri potuit, ut tot nepotes susciperet Jacob antequam intraret in Aegyptum, etiam de Benjamin qui illa aetate venit ad fratrem? Non solum autem Scriptura eum filios habuisse commemorat, sed et nepotes et pronepotem, qui omnes annumerantur sexaginta sex hominibus, cum quibus Jacob in Aegyptum, etiam secundum hebraicam veritatem perhibetur intrasse. Videndum est etiam, quid sibi velit, quod cum Joseph et filii ejus non amplius quam octo commemorentur, Benjamin vero et ejus filii simul undecim reperiantur, non decem et novem omnes sicut sunt octo et undecim, sed decem et octo referantur in summam: et postea Joseph cum filiis suis, non animae octo, sed novem fuisse dicantur, cum octo inveniantur . Haec omnia, quae indissolubilia videntur, magnam continent sine dubitatione rationem; sed nescio utrum possint cuncta ad litteram convenire,
Abbreviated transcription (Latin):
ista deinde quattuor. sexus. a& as. uirtus. recognitio. fortasse in ipsonumero ali quid
insinuent : sienimhorum duorum numerorum id est quinarii & quaternarii alter
multi plicetur excltero id est ut quinquies quaterni. aut quaterñ quini ducantur
uigintifiunt: quonumero &icm ad oles centium a& ces illa signatur: qui numerus
commemoratur & quando intratur ad terrã ꝓmissionis & dicitur illa a &as uigin¬
tiannorum quae non declinauerit indexterã aut sinistram: ubimihi uidentur
significari sc̃ĩ fideles ex utroq testamento fidem ueram teentes : Namuetus tes¬
tamintũ quinq: libris moysi maxime excellit. & nouum quattuor euangeliis:¬
III. Quoda it detabernaculo. dis tinguendo. leuando. erigendo & alieni gena

Expanded text:
ista deinde quattuor: "sexus, aetas, uirtus, recognitio" fortasse in ipso numero aliquid. ista deinde quattuor: "sexus, aetas, uirtus, recognitio" fortasse in ipso numero aliquid. insinuent. si enim horum duorum numerorum, id est quinarii et quaternarii, alter multiplicetur ex altero, id est ut quinquies quaterni aut quater quini ducantur, uiginti fiunt. quo numero etiam adulescentium aetas illa signatur. qui numerus commemoratur et quando intratur in terram promissionis et dicitur illa aetas uiginti annorum, quae non declinauerit in dextram aut sinistram. ubi mihi uidentur significari sancti fideles ex utroque testamento fidem ueram tenentes. nam uetus testamentum quinque libris Moysi maxime excellit et nouum quattuor euangeliis. Quod ait de tabernaculo destringendo, leuando, erigendo: et alienigena
Abbreviated transcription (Latin):
ipse aliquid insinuat sacramenti : ut hocidem quinquies uarie repetatur: nam
istenu merus sicut in ipsis quinquelibris massi id est quinarius in uetere testa¬
mento maxime commendatur: illauero quaedein ceps quattuor conectunt᷑
id est masculina. auigintiannis & supra omnis quiꝓcedit in uirtute & cognitio
eorũ quãuis & ipsa ꝑ omnes tribus eodem prorsus modo repetantur. habent necer¬
sariam differentiam : cum enim ageretur denumero uniuersȩ multitudinis ad
unam tribũ ꝑtinentis discernendus erat sexus: id eo positum est . õmniamaftul:¬
na & nepar uuli &iam computarentur ad iunctum est : iuigintiannis et supra : rur¬
sus neinbellis a & cessenertutis annumerarentur. additum est : omnis qui procedit in
uirtute: & omnia concluduntur uerbo eius operis quod fiebat . utdicatus. recogni¬
tio eorũ : recognitio enimfiebat hacer: hominũ milia computarentur : quin que igit᷑
illa t ꝓpinquitates populi domus familiarum : Numerus nominum & caput &¬

Expanded text:
ipse aliquid insinuat sacramenti, ut hoc idem quinquies uarie repetatur. nam iste numerus sicut in ipsis quinque libris Moysi, id est quinarius, in uetere testamento maxime commendatur. illa uero quae deinceps quattuor conectuntur, id est masculina a uiginti annis et supra omnis qui procedit in uirtute, recognitio eorum, quamuis et ipsa per omnes tribus eodem prorsus modo repetantur, habent necessariam differentiam. cum enim ageretur de numero uniuersae multitudinis ad unam tribum pertinentis, discernendus erat sexus; ideo positum est: omnia masculine paruuli etiam conputarentur, adiunctum est: a uiginti annis et supra. rursus ne inbellis aetas senectutis adnumeraretur, additum est: omnis qui procedit in uirtute. et omnia concluduntur uerbo eius operis quod fiebat, ut dicatur: recognitio eorum. recognitio enim fiebat, ut haec hominum milia conputarentur. quinque igitur illa: "propinquitates, populi, domus familiarum, numerus nominum et caput" et
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s qui sunt suꝑ terrã nulla ẽ& quaestio : neq enĩ aliud deillo crederemus quã quod eũ
dignũ eẽ legimus : cũ uero additũ est sicut & om̃s qui sunt suꝑ terrã mirũ si hoc qđ lati

Expanded text:
omnes qui sunt super terram, nulla esset quaestio; neque enim aliud de illo crederemus, quam quod eum omnes qui sunt super terram, nulla esset quaestio; neque enim aliud de illo crederemus, quam quod eum dignum esse legimus. cum uero additum est: sicut et omnes qui sunt super terram, mirum s
Abbreviated transcription (Latin):
dum est : solus enim ipse saluator corporis .XXIIII. Quod dicit ih̃s desua ꝓpin¬
quitinte morte egoautẽ recurrouiam sicut & om̃s quissuꝑ terrã : In ea interpretatio¬
ne quae est ex hȩbreo inuenimus ingredioruiam: Itt erigo accipiendũ est qđ septua¬
ginta dxerunt recurro sicut dictũ est homini donec reuertaris in terrã unde suptus
es ut secundũ corpus dictũ intelligatur : secundũ animã uero si uoluerimus ita accipere
quẽ ad modũ in ẽteles iastẽ positũ est. & sp̃s reuertetur addm̃ qui dedit eum ñon arbitrur
deomdib: possedirir fed dehis quissi eo ixerint ut ad daconte dire mereantur. tam quã
ad auctorem a quo creati suheoe eplenĩ hoc & deillis recte intellegi pocest dequibus dici¬
tur sp̃s ambulans & nan reuertens ste autẽuir sc̃s ih̃s naue si non addidisset sicut &

Expanded text:
dum est; solus enim ipse saluator corporis. Quod dicit Iesus de sua propindum est; solus enim ipse saluator corporis. Quod dicit Iesus de sua propinquante morte: ego autem recurro uiam sicut et omnes qui super terram, in ea interpretatione quae est ex hebraeo inuenimus: ingredior uiam. ita ergo accipiendum est quod Septuaginta dixerunt ..recurro., sicut dictum est homini: donec reuertaris in terram unde sumptus es, ut secundum corpus dictum intellegatur. secundum animam uero si uoluerimus ita accipere, quemadmodum in Ecclesiaste positum est: et spiritus reuertetur ad deum qui dedit eum, non arbitror de omnibus posse dici, sed de his qui sic uixerint, ut ad deum redire mereantur tamquam ad auctorem, a quo creati sunt. neque enim hoc et de illis recte intellegi potest, de quibus dicitur: spiritus ambulans et non reuertens. iste autem uir sanctus Iesus Naue si non addidisset: sicut et
Abbreviated transcription (Latin):
intelligendumsit quia ꝓ uniuerso populo undecim tribus deputati sunt ea regu¬
la quae aliis scripturarum locis nobis satis in notuit : causa autẽ siquaeritur cũ haex
tribuinea sorte quaeilli obuenit non obtinuit sufficientes terras & ab eis a quibus tene¬
batur afflicta sit : indi quidem secreto consilio ẽẽ credendum est: uerũ tamen cumia cob
filiossuos benedicer& t alia dixit deisto dan urdeipsa tribu ex istimetur exurrecturus
ant icbristus : undenunc pluradicere nonsuscepimus cum &iamsic soluipossit haec
quaestio qui a non restitit quis quam ante faciem illorũ abomnib: inimicis eorũ:
cũ simul subunius dscis imperiobellũ gererent. ante quã singulis tribub: suadefendenda
salutaredĩ non occurrit quẽ ad modũ pluraliter possit hoc uerbũ intellegitunus
te tangere xp̃os meos : sed utrũ salutares dicipossint uel salutaria non facile auden¬

Expanded text:
intellegendum est, quia pro uniuerso populo undecim tribus deputatae sunt ea reguintellegendum est, quia pro uniuerso populo undecim tribus deputatae sunt ea regula, quae aliis scripturarum locis nobis satis innotuit. causa autem si quaeritur, cur haec tribus in ea sorte, quae illi obuenit, non obtinuerit sufficientes terras et ab eis a quibus tenebantur adflicta sit, in dei quidem secreto consilio esse credendum est. uerum tamen cum Iacob filios suos benediceret, talia dixit de isto Dan, ut de ipsa tribu existimetur exsurrecturus Antichristus. unde nunc plura dicere non suscepimus. cum etiam sic soluquaestio, quia non restitit quisquam ante faciem illorum ab omnibus inimicis eorum, cum simul sub unius ducis imperio bellum gererent, antequam singulis tribubus sua defendenda salutare dei, non occurrit quemadmodum pluraliter possit hoc uerbum intellegi: unuste tangere christos meos; sed utrum salutares dici possint uel salutaria, non facile auden
Abbreviated transcription (Latin):
que ad flumen eu fraten aut subiugandȩ sinon resisterent autꝑdendȩ tamen in
usum eorum relictȩ sunt : In quib exercerentur. ne carnalibus affectibus & cupidi¬
tatibus in firmire pentinam tam quam rerum temporalium prosperita tem mo¬
deste acsalubriter sustinere non possent. sedelati
tune alioloco demons trabitur : omnis ergo illis terra data est quia & illa pars
quae nondum fuerat data in possessionem iamdata suerat in quandam exercitationis
utilitatem
Quod an non restitit quis quam antefaciaem illorum abom¬
nibus inimicis eorum. quaeri potest quo modouerum sit : cum de tribu gad superius
scriptum sit quod eos hostes eorum non ꝑmiserunt desrendere inuallẽ: & praeualu¬
erunt eis in montibus : sed quod diximus cũ duo derim filios iacob scriptura in me¬
sopotamia natos cõmemoras set ubi non fuerat natus beniamin. hoc &iam hic

Expanded text:
que ad flumen Euphraten aut subiugandae. si non resisterent, aut perdendae, <si resisterent, tamen in que ad flumen Euphraten aut subiugandae. si non resisterent, aut perdendae, <si resisterent, tamen in usum eorum relictae sunt, in quibus exercerentur, ne carnalibus adfectibus et cupiditatibus infirmi repentinam tantam rerum temporalium prosperitatem modeste ac salubriter sustinere non possent, sed elati citius interirent, quod oportune alio loco demonstrabitur. omnis ergo illis terra data est, quia et illa pars, quae nondum data fuerat in possessionem, iam data fuerat in quandam exercitationis utilitatem. Quod ait: non restitit quisquam ante faciem illorum ab omnibus inimicis eorum, quaeri potest quomodo uerum sit, cum de tribu Dan superius scriptum sit, quod eos hostes eorum non permiserint descendere in uallem et praeualuerint eis in montibus. sed quod diximus, cum duodecim filios Iacob scriptura in Mesopotamia natos commemorasset, ubi non fuerat natus Beniamin, hoc etiam hic
Abbreviated transcription (Latin):
eorum : quod uero sequitur. sed omnes immicos eorum tradidit dñs illis in manus eorum : hos in¬
telligiuo luit inimicos qui obuiam i reinbelum ausi sunt : demn de quod dicit non decidit ex
omnibus uerbis bonis quae locutus dñs filiis isrł omnia aduenerunt : Itauult intelligi
quia cum illi contrapraeceptumdñi fecissent quibus dam parcendo exillis septem
gentibus & eos oboedientibus faciendo ad huctamen inter eos salui erant : Ideocum dix¬
isset ex omnibus uerbis ad dit bonis qui a nondum euenerant maledicta contempto¬
rib & trans gressoribus constituta : restat ergo ut quod ait dedit dñs isrł omnem
terram quam iurauerat darepatribus eorum. secundumhoc intellegatur. quia & si
adhuc erant exillis gentibus reliquiae conterendȩ & exterminande uel ex aliis us¬

Expanded text:
eorum. quod uero sequitur: sed omnes inimicos eorum tradidit dominus illis in manus eorum, hos ineorum. quod uero sequitur: sed omnes inimicos eorum tradidit dominus illis in manus eorum, hos intellegi uoluit inimicos, qui obuiam ire in bellum ausi sunt. deinde quod dicit: non decidit ex omnibus uerbis bonis quae locutus est dominus filiis Israhel; omnia aduenerunt, ita uult intellegi, quia, cum iam illi contra praeceptum domini fecissent quibusdam parcendo ex illis septem gentibus et eos oboedientes faciendo, adhuc tamen inter eos salui erant. ideo cum dixisset: ex omnibus uerbis, addidit "bonis", quia nondum aduenerant maledicta contemptoribus et transgressoribus constituta. restat ergo, ut quod ait: dedit dominus Israheli omnem terram quam iurauerat dare patribus eorum, secundum hoc intellegatur, quia etsi adhuc erant ex illis gentibus reliquiae conterendae et exterminandae uel ex aliis us
Abbreviated transcription (Latin):
h abi tarent aliis autem regnarent subditis atq tributariis usque ad flumen
cufraten : & quanus in hoc dõ non ob tempe rassent . quia ex illis quas ex terminare deberent
obodientes aliquos fecerant : ds tamen temporib: salaꝰmonis fidemsuae ꝓmissionis impleuit
nuncita que in libro ihunaue quod considerare sus cepimus quomodo erit uerum & dedit ds̃
hucuuente ihũ omnem terram dedit cum&iam reliqui as illarum septem gentium nondũ
superauis sent : nam quod sequitur & hereditauerunt eam uerumẽ quia ibi erant ibi que con¬
bus eorum uerum est : qui a uiuo ad hucihũ non eis quidem cȩdebant reliquiae illarũ gen¬
tium sed nulla earum eos in terris ubi consederant bello lacessere audebat : id eo dictumẽ
& quod demnde adiungitur: non restitit quis quam ante faem illorum ab omnibus inienicis

Expanded text:
habitarent, aliis autem regnarent subditis atque tributariis usque ad flumen habitarent, aliis autem regnarent subditis atque tributariis usque ad flumen Euphraten. et quamuis in hoc deo non obtemperassent, quia et ex illis, quas exterminare deberent, oboedientes aliquas fecerant, deus tamen temporibus Salomonis fidem suae promissionis inpleuit. N Nuce itaque in libro Iesu Naue quod considerare suscepimus quomodo erit uerum: et dedit dot eam? quomodo adhuc uiuente Iesu omnem terram dedit, cum etiam reliquias illarum septem gentium nondum superauissent? nam quod sequitur: et hereditauerunt eam, uerum est, quia ibi erant ibique cont patribus eorum, uerum est, quia uiuo adhuc Iesu non eis quidem cedebant reliquiae illarum gentium. sed nulla earum eos in terris ubi consederant bello lacessere audebat. ideo dictum est et quod deinde adiungitur: non restitit quisquam ante faciem illorum ab omnibus inimicis
Abbreviated transcription (Latin):
usq: ad fines ae grpti quȩ pars illis erat ab occidente : regnũ salomonis scriptura regnorũ
dixit fuisse porrectũ : tuncergo amplius subiugatum est quamseptem illȩ gentes
tenebant. acper hoc tunc inseruitutem redactȩ sunt non septem sedunde cimgen¬
tes : quod enim in regnorũ libris scriptum est . us que ad fines egrpti a flumine cũ
scrip tura aboriente usque adoc cdentem quantum porrectum esset regnum
uellet ostendere : hocidem ingenesicum ab occidente usque ad orientem prȩfi¬
men quippe a egrpti quifinis est disterminans regnumisrł ab egroto fluuius egipti
non est mlus sed alius est non magnus fluuius quifluit ꝑrino coruram ciuitatem:
undeiam adorientem uersus incipit terra ꝓmissionis : sicergofuerat constitutum
filuis isrł : ut septem gentium terras exterminatas & ꝑditis illis gentibus ipsi in¬

Expanded text:
usque ad fines Aegypti, quae pars illis erat ab occidente, regnum Salomonis scriptura Regnorum usque ad fines Aegypti, quae pars illis erat ab occidente, regnum Salomonis scriptura Regnorum dixit fuisse porrectum. tunc ergo amplius subiugatum est quam septem illae gentes tenebant; ac per hoc tunc in seruitutem redactae sunt non septem sed undecim gentes. quod enim in Regnorum libris scriptum est: usque ad fines Aegypti a flumine, cum scriptura ab oriente usque ad occidentem quantum porrectum esset regnum uellet ostendere, hoc idem in Genesi, cum ab occidente usque ad orientem praefimen quippe Aegypti. qui finis est disterminans regnum Israhel ab Aegypto, non est Nilus, sed alius est non magnus fluuius, qui fluit per Rhinocoruram ciuitatem. unde iam ad orientem uersus incipit terra promissionis. sic ergo fuerat constitutum filiis Israhel, ut septem gentium terras exterminatis et perditis illis gentibus ipsi in
Abbreviated transcription (Latin):
filii isrł & subiugauit eos salomon intributum usq: indiembant :ecceresidua populorũ
debellandorũ atq: omnino ex di praecepto perdendorũ subiugauit salomon intributum
quos utiq secundum dĩ prȩceptũ ꝑderedebuit. sed utmen subiugatitã quã tributarii posses¬
si sunt: paula post autẽ ittlegitur : & erat domincs in omnibus regibus a flumine usque
ad terra philistim. & usque adfines aegipti : ecceubi impletum est quod in genesi ds̃
abraham loquens ꝓmittens q: p̃dixerat : a flumine quippe hic intellegit᷑ ab eufrate :
magnũ enim flumen in illis locis &iã proprio nomine non addito potest intelligi : neq en
deiordane hoc accipipotest. cũ & citra iordanen & ultraior danen lãterras is rahelitae
ob: nuerant & anteregnũ salomonis ÷ ergo a flumine eufrate expartib: orientis

Expanded text:
filii Israhel, et subiugauit eos Salomon in tributum usque in diem hunc. ecce residua populorum filii Israhel, et subiugauit eos Salomon in tributum usque in diem hunc. ecce residua populorum debellandorum atque omnino ex dei praecepto perdendorum subiugauit Salomon in tributum, quos utique secundum dei praeceptum perdere debuit; sed tamen subiugati tamquam tributarii possessi sunt. paulo post autem ita legitur: et erat dominans in omnibus regibus a flumine usque ad terram Philistiim et usque ad fines Aegypti. ecce ubi inpletum est quod in Genesi deus ad Abraham loquens promittensque praedixerat. a flumine quippe hic intellegitur ab Euphrate; magnum enim flumen in illis locis etiam proprio nomine non addito potest intellegi. neque enim de Iordane hoc accipi potest, cum et citra Iordanen et ultra Iordanen iam terras Israhelitae obtinuerant et ante regnum Salomonis. ergo a flmine Euphrate ex partibus orientis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓeis illic habitarent : uerũ tamen ingenesi non istetantũ septẽ gentes. sed undecim ꝓmittuntur
semini abrabae : sic enim legitur : in dieilla disposuit dñs ds̃ testamentũ ad abraham ditens:
seminituo daboterram hanc a flumine aegypti usq ad flumen magnũ flumen eu fractren : ceneos
& cenereos & chel moneos & cetbeus & fereteos & rafain & amorreus & cananeos & eheos
& gergeseos & iebuseos ÷ quae ita soluitur quaestio ut intelligamus hanc praecessisse ꝓ¬
phetiã qđ in eo fines regum fuerat porrecturus &dila taturus salomon: dequo itascriptũ
est : & omne propositũ salomonis qđ destinauerat aed eficare in hierusalem & libano & inomni t̃ra¬
potestatis suae. omnis populus quidere lictus est acetheo & amorreo & fereteo & eueo & iebuseo
quinonerant ex isrł ex filiis eorũ quires idui erant cumeis interra quos non consumso᷑ autrant

Expanded text:
pro eis illic habitarent. Verumtamen in Genesi non istae tantum septem gentes, sed undecim promittuntur pro eis illic habitarent. Verumtamen in Genesi non istae tantum septem gentes, sed undecim promittuntur semini Abrahae. Sic enim legitur: « In die illa disposuit Dominus Deus testamentum ad Abraham, dicens: Semini tuo dabo terram hanc, a flumine Aegypti usque ad fluvium magnum Euphraten; Cenaeos et Cenezaeos, et Chelmonaeos, et et Gergesaeos et Iebusaeos. quae ita soluitur quaestio, ut intellegamus hanc praecessisse prophetiam, quod in eos fines regnum fuerat porrecturus et dilataturus Salomon, de quo ita scriptum est: et omne propositum Salomonis, quod destinauerat aedificare in Hierusalem et Libano et in omni terpotestatis suae: omnis populus qui derelictus est a Cettaeo et Amorrhaeo et Pherezaeo et Euaeo et Iebusaeo, qui non erant ex Israhel, ex filiis eorum qui residui erant cum eis in terra, quos non consummauerant
Abbreviated transcription (Latin):
te quã debellatis usque internecionem eis demgentibus is rabelitae pos sederent manifestũ est
ceteras enim quae longinquius extraistees gentes inuenirentur. uoluit fieri tributarias eorũ
si non resisterent : siautẽ resisterent. &iã ipsics interfici& in ꝑditionẽ dari exceptis pecoribus &
quae in praedam possent uenire : itenalio loco indeutero nomio Itclegitur : & erit cum induxerit
te dñs ds̃tuus in terrã in quã in trabitis hereditare eam & abstulerit gentes magnas & multar
a conspectutuo. c&theum & gergeseum & amorreum & fereteum & cananeum & eucum & ie¬
& ꝑcuti& eos ex terminio exterminabis eos : non dis pones ad costesta mentum. nequemi sere a¬
ris enrum neque matrimoniis iungamini cum eis: filic̃ tuã non dabis filio eius & filiã eius non
sumes filiotuo: &cetera ⁊ ꝓindȩbiis atquealiis scripturarũ locis sȩpe ostenditur harum septẽ
gentiũ terras ita accepisse inhereditatẽ filios isrł : ut noncũ eis quieas dem terras tenebant sed

Expanded text:
 quam debellatis usque ad internecionem eisdem gentibus Israhelitae possiderent, manifestum est. ceteras enim quae longinquius extra istas gentes inuenirentur, uoluit fieri tributarias eorum, si non resisterent; si autem resisterent, etiam ipsas interfici et in perditionem dari exceptis pecoribus et quae in praedam possent uenire. item alio loco in Deuteronomio ita legitur: et erit cum induxerit te dominus deus tuus in terram in quam intras ibi hereditare eam et abstulerit gentes magnas et multas a conspectu tuo, Cet percuties eos, et exterminio exter minabis eos. Non dispones ad eos testamentum, neque misereberis eorum, neque matrimonio jungamini cum eis. Filiam tuam non dabis filio ejus, et filiam ejus non sumes filio tuo, etc. . » Proinde his atque aliis Scripturarum locis saepe ostenditur harum septem gentium terras ita accepisse in haereditatem filios Israel, ut non cum eis qui easdem terras tenebant, sed
Abbreviated transcription (Latin):
nbs interpres recurro posut onmagis ꝑ curro uel ex curro dicendũ est: si hoc potest
dici qd grecus bab& ATTO pexΟ: omnes enĩ ꝑcurrunt uel excurrunt huius uitae

Expanded text:
nus interpres "recurro. posuit, non magis percurro" uel "excurro" dicendum est, si hoc potest dici quod graecus habet azoTir/a>. omnes enim percurrunt uel excurrunt huius uitae
Abbreviated transcription (Latin):
debeat & hircus iubeatur ꝓpter principes. & ccries ꝓpter ꝓprium unius cuiusq
peccatũ & uitulus ꝓpter peccatũ uniuersae sinagogae : aliud est enĩ qđ in populo
hab& quisq peccatũ suũ ꝓpriũ & possunt habere omnes ꝓpria. aliud quando
cõmune peccatũ est quod uno animosit & una uoluntate aliquid multitudine con¬
parata committitur : quod uero sacrificia saluticris uitulum &ari&ẽ iub&.
& iubet quae praecipua sunt: uniuersi enim populi causa est: praecipiens
antem antea desacrificiis salutaris undelib& iussit offerri. siue masculũ
siuefeminã dumtec̃men non nisi debabus & deouibus & capris offeent̃: siautẽ

Expanded text:
debeat. et hircus iubeatur propter principes et aries propter proprium uniuscuiusque peccatum et uitulus propter peccatum uniuersae synagogae. aliud est enim quod in populo habet quisque peccatum suum proprium et possunt habere omnes propria, . aliud quando commune peccatum est, quod uno animo fit et una uoluntate aliquid multitudine comparata committitur. Quod uero sacrificia salutaris uitulum et arietem iubet, haec iubet quae praecipua sunt; uniuersi enim populi causa est. praecipiens autem antea de sacrificiis salutaris undelibet iussit offerri siue masculum siue feminam, dum tamen nonnisi de bubus et de ouibus et capris offerrentur. si aute
Abbreviated transcription (Latin):
eius commemorata prosperiias. postea uero quã iepte uotum uouit illa est in signis eius uictoria
consecutto ꝓpt̃ quã ad ipiscendam uouerat & qua ad epta quoduouerat soluit: rursus enim consi¬
derandum est quia gedeon & sinom postea quã fecit efud tamen postea quã tẽptauit ch̃m qđ¬

Expanded text:
eius commemorata prosperitas. postea uero quam Iephte uotum uouit, illa est insignis eius uictoria eius commemorata prosperitas. postea uero quam Iephte uotum uouit, illa est insignis eius uictoria consecuta, propter quam adipiscendam uouerat et qua adepta quod uouerat soluit. rursus enim considerandum est, quia Gedeon, etsi non posteaquam fecit ephud, tamen posteaquam tentauit dom
Abbreviated transcription (Latin):
populũ isrł ubierant scĩ cũ gratia caelesti tã quã pluuia spiritali & postea compluta area sicco
uellere figurare ecclesiã toto orbe diffusã habentẽ non in uellere tã quã in uelamine sed in aꝑ
to cȩlestem gratiã illo priore populo uelut ab eiusdem gratiae rore alienato atq siccato: nec tam̃
stustra inter fideles &operantes iustitiã ꝓpt̃ bonã fidelemq uitã inquacũ credendũe essede¬
funstum Tede mepistolic adhebreos meruit testimonium : uoum autẽ quia postea quã dictũẽ fac
der& sp̃ui dñi omnia deputanda sint tit ꝑ indȩ habeatur & hoc sacrificium tãquã id dñs sicut
abrahȩ fieri iusserit non facile dixerim cumutique degedeon possit haec afferri differentia
quia peccatũ qđ fecit quando fecit efud post quod uniuersus populus fornicatus est nulla est

Expanded text:
populum Israhel, ubi erant sancti cum gratia caelesti, tamquam pluuia spiritali; et postea conpluta area sicco populum Israhel, ubi erant sancti cum gratia caelesti, tamquam pluuia spiritali; et postea conpluta area sicco uerto coelestem gratiam, illo priore populo velut ab ejusdem gratiae rore alienato atque siccato. Nec tamen frustra inter fideles et operantes justitiam propter bonam fidelemque vitam, in qua eum credendum est esse defunctum, tale in Epistola ad Hebraeos meruit testimonium. Utrum autem quia posteaquam dictum est: Faderet, spiritui Domini omnia deputanda sint, ut perinde habeatur et hoc sacrificium, tanquam id Dominus sicut Abrahae fieri jusserit, non facile dixerim; cum utique de Gedeon possit haec afferri differentia, quia post peccatum quod fecit, quando fecit ef
Abbreviated transcription (Latin):
illud omnis isrł & factum est domui gedeon in scandalum non solũ laudare non possu¬
musauierũ &iam quia scriptura bino aꝑtissime iudicauit reꝑbare minime dubitamus: nerta¬
men ex hoc ulla sit in iuria spũi dnĩ qui eũ confortauit ut hostes populieius tanta facilitate supe¬
rar& : curergo inter illos cõmemoratur qui ꝑ fidem uicerunt regna operantes iustitiã nisi quia
scã scriptura qͥo rum fidem atq iustitiã ueraciter laudat non hinc impeditur eorũ &iam
petcata siqua nouit & opostere iudicat noere ueraciter : nã & in eo qđ idem gedeon signũ
petens sicut ipse locutus est tẽptauit inuellere nescio utrũ non fuerit trans gressus praeceptum
quo scriptũ esta nontẽptabis dnmdm̃ tuũ : uerũ tam̃ &iam in eius tẽptatione dñs qđ p̃nuntiare
uolebat ostendit . incom pluto scilic& uellere & area tota circũ quaq: sicca figurare primum

Expanded text:
illud omnis Israel, et factum est domui Gedeon in scandalum , non solum laudare non possuillud omnis Israel, et factum est domui Gedeon in scandalum , non solum laudare non possumus; verum etiam quia Scriptura hic apertissime judicavit, reprobare minime dubitamus: nec tamen ex hoc ulla fit injuria Spiritui Domini, qui eum confortavit, ut hostes populi ejus tanta facilitate superaret. Cur ergo inter illos commemoratur, qui per fidem vicerunt regna, operantes justitiam; nisi quia sancta Scriptura, quorum fidem atque justitiam veraciter laudat, non hinc impeditur eorum etiam peccata, si qua novit, et oportere judicat, notare veraciter? Nam et in eo quod idem Gedeon signum petens, sicut ipse locutus est. tentauit in uellere, nescio utrum non fuerit transgressus praeceptum. quo scriptum est: non tentabis dominum deum tuum; uerum tamen etiam in eius tentatione dominus quod praenuntiare uolebat ostendit: in conpluto scilicet uellere et area tota circumquaque sicca figurare primum
Abbreviated transcription (Latin):
dauid & samubel & ꝓphetis qui ꝑfidem uicerunt rogna. operantes iustitiam consoruti sunt
ꝓmissiones: altrum quod ubi deillo ista narrantur quod tade uouerit &impleuerit uotum
& transut speculam galaad & despecula galaad trans filios ammon. Et uouit iepte uo¬
tũ dño & cetera adhoc ipsum uotũ ꝑtinentia ut omnia quaedeinceps facta sunt tamquam ope¬
ra sp̃s dni qui suꝑ eum factus est intelligenda uideantur : ista testimonia nos conpellunt
quaerere potius curfactum sit quã facile imꝓbare quod factum est: sed primo illud quod ex
epistola quae adhebreos est commemoraui inter illos laudabiles uiros qui ibidem recoluntur
non solum est iepte uerum &iam gedeon dequosimiliter scripturadicit sp̃s dñi confortauit
gedeomn & tamen eius fastum qđ de illo auro praedȩ operatus est efud & fornicatus est post

Expanded text:
id et Samuel et prophetis, qui per fidem devicerunt regna, operantes justitiam, consecuti sunt id et Samuel et prophetis, qui per fidem devicerunt regna, operantes justitiam, consecuti sunt promissiones . Alterum, quod ubi de illo ista narrantur, quod tale voverit et impleverit votum, laad et Manasse, transiit speculam Galaad; et de specula Galaad trans filios Ammon, et vovit Jephthe votum Domino , et caetera ad ipsum votum pertinentia, ut omnia quae deinceps facta sunt tanquam opera spiritus Domini qui super eum factus est intelligenda videantur. Ista testquaerere potius cur factum sit, quam facile improbare quod factum est. Sed primo illud quod ex Epistola quae ad Hebraeos est, commemoravi, inter illos laudabiles viros qui ibidem recoluntur, non solum est Jephte, verum etiam Gedeon, de quo similiter Scriptura dicit, Spiritus Domini confortavit Gedeon : et tamen ejus factum, quod de illo auro praedae operatus est ephud, et fornicatus est post
Abbreviated transcription (Latin):
se rotribuitm nem punitũ talis uoti relinqueretur exemplum ut aut magnum aliquid seuo uere
dõ putarent homines cum uictimas humanas uouerent & quod est horribilius filiortm: aut
non ura sed potius simulata eadem uota essent. cũ uelut exemplo abrabae sperarent qui uouis¬
sent dm̃ ꝓhibiturum taliauota compleri : possemus inquam haec diceretnisi ab ista sententia¬
diunos praccipuae diuinarũ scripturarum testimania retardarent . ut hanc rongestrem
& in libris tantae austoritatis memoriae commendatã diligentius quantũ dñs adiuuat & cau¬
tius ꝑscrute .ir. nemnullam partem iudicium temerarium ꝓferamus: unum quod in episto¬
la ad hebreos iste iepte intertales cõmemoratur ut eumculpa reuertamur ubisic senptũ
est & quid adhiuc ditam : deficit enimme tempus en arrandi degedeon barach samson & iepte &

Expanded text:
se retributam, ne inpunitum talis noti relinqueretur exemplum, ut aut magnum aliquid se uouere se retributam, ne inpunitum talis noti relinqueretur exemplum, ut aut magnum aliquid se uouere deo putarent homines. cum uictimas humanas uouerent et, quod est horribilius, filiorum, aut non uera, sed potius simulata eadem uota essent, cum uelut exemplo Abrahae sperarent qui uouissent deum prohibiturum talia uota conpleri: possemus, inquam, haec dicereduo nos praecipue divinarum Scripturarum testimonia retardarent; ut hanc rem gestam et in libris tantae auctoritatis memoriae commendatam, diligentius quantum Dominus adjuvat, et cautius perscrutemur, ne in ullam partem iudicium temerarium proferamus. unum, quod in epistula ad Hebraeos iste Iephte inter tales commemoratur, ut eum culpare uereamur, ubi sic scriptum est: et quid adhuc dicam? defici
Abbreviated transcription (Latin):
meretricẽ putauitinoq: apꝓbauit hoc scriptura nequere ꝓbauit sediustitia & dilege
consulta aestimandũ pensandũq: dimisit qui a ergo deisto iepte facto inne utrã partem
sententiã scripturadĩ ꝓtulit ut noster intellectus in iudicando exerceretur : possemus iã
diceredõ displicuisse taleuotũ & ad illã ꝑductũ eẽ uindictam ut patri potissimũ filia
unica occurrer& qđ sisperasset ati: uoluis set non continuo ut eãuidit scidisset uestim̃ tasua
& dixisset. heume filiamea in pedistime. in offendiculũ facta es in oculis meis deinde sexagin¬
ta dierũ tam longa dilatione data filiae suae dñs eum ab unicae Karis simȩ nete non ꝓhibu¬
ent sicut ꝓhibuit a brabam donet ꝓficiendo qđ uouerat seipsum ꝑcuter& orbitate grauissi¬
ma dm̃ autẽ nequaquã hominis immolatione placar&. & ideo huius cemodi patripoenam fuis¬

Expanded text:
meretricem putauit, neque adprobauit hoc scriptura neque reprobauit, sed iustitia et dei lege meretricem putauit, neque adprobauit hoc scriptura neque reprobauit, sed iustitia et dei lege consulta aestimandum pensandumque dimisit: quia ergo de isto Iephte facto in neutram partem sententiam scriptura dei protulit, ut noster intellectus in iudicando exerceretur, possemus iam dicere deo displicuisse tale uotum et ad illam perductum esse uindictam, ut patri potissimum filia unica occurreret — quod si sperasset atque noluisset, non continuo, ut eam uidit, scidisset uestimenta sua et dixisset: heu me, filia mea, inpedisti me; in offendiculum facta es in oculis meis — deinde sexaginta dierum tam longa dilatione data filiae suae dominus eum ab unicae carissimae nece cum non prohibuerit, sicut prohibuit Abraham, donec perficiendo quod uouerat se ipsum percuteret orbitate grauissima, deum autem nequaquam hominis immolatione placaret; et ideo huiusce modi patri poenam fuis
Abbreviated transcription (Latin):
cũq exierit deianuis domus meae inobuiam mihi offeram illud holocaustoma. sed
ait quicumq: exierit offercm eum : ubi proculdubio nihil aliud quã hominem
cogiticuit: Nontamen fortiesse unicam filiam. quanquam illam intanta paterna
gloria quis puss& anteire. nisi forte uxor  nã quod nondixit quactum que
sed quicũque exierit deianuis domus meae. sol& scriptura masculinũ genus ꝓ
quolibet sexuponere : sicut deabraham dictum est surgens amortuo. cueius uxor
mortua fuis set: quia erigo de hoc uoto atq: facto nihil uidetur scriptura iudicasse
sicut de abra ham quando filiũ iussus obtulit aꝑtissime iudicauit. sed tantũ modo
scriptũ reliquisse legentibus iudicandũ quem ad modum defacto iudae filiii a cob quan¬
do adnurum quidom suã nesciens intrauit . uerũ quantũ in ipsofuerat fornicatus est quia

Expanded text:
odcumque exierit de ianuis domus meae in obuiam mihi. offeram illud holocaustoma, sed odcumque exierit de ianuis domus meae in obuiam mihi. offeram illud holocaustoma, sed ait: quicumque exierit, offeram eum. ubi procul dubio nihil aliud quam hominem cogitauit; non tamen fortasse unicam filiam. quamquam illam in tanta paterna gloria quis posset anteire nisi forte uxor? nam quod non dixit "quaecumque, sed quicumque exierit de ianuis domus meae", solet scriptura masculinum genus pro quolibet sexu ponere; sicut de Abraham dictum est: surgens a mortuo, cum eius uxor mortua fuisset. Quia ergo de hoc uoto atque facto nihil uidetur scriptura iudicasse, sicut de Abraham, quando filium iussus obtulit, apertissime iudicauit. sed tantummodo scriptum reliquisse legentibus iudicandum, quemadmodum de facto Iudae filii Iacob, quando ad nurum quidem suam nesciens intrauit, uerum quantum in ipso fuerat fornicatus est, quia
Abbreviated transcription (Latin):
sus citare laudatur : Iste uero & dõnon iubente nee poscente & contra legitimum
eius praeceptũ ultro sacrificiũ uouit humanũ: sic enim scriptũ est : & uouit iepte uotũ dñõ
& dixit: sitra ditione tradideris mibi filios ammon inmanumea &erit quicumque exi¬
erit deianuis domus meae in obui am mibi in reuertendo mein pace afiliis ammon. &¬
erit dnõ offeram eum bolo caustama: non utique his uerbis pecus aliquod uouit. quod se
cundum legem holo cautoma posset offerre : neque enim est aut fuit consuetudinis utrede
untibus cumuistoria debello ducibus pecora occurrerent: quantũ autẽ attin& ad
mutac animalia. canes solent dominis blando famulatu alludentes currere in obuiã : đȩ
dequibus ille in suouoto cogitare non passet. nein in iuriã dĩ aliquid non solũ illicitũ
uerũ &iã contẽptibile & secundum legem inmundũ uouisse uideretur: nec ait qđ¬

Expanded text:
suscitare, laudatur. iste uero et deo non iubente neque poscente et contra legitimum suscitare, laudatur. iste uero et deo non iubente neque poscente et contra legitimum eius praeceptum ultro sacrificium uouit humanum. sic enim scriptum est: et uouit Iephte uotum domino  dixerit: Si tradens tradideris filios Ammon in manibus meis, quicumque exierit de domo mea in occursum mihi, cum reverti coepero in pace a filiis Ammon, erit Dcundum legem holocaustoma posset offerre. Neque enim est aut fuit consuetuntibus cum uictoria de bello ducibus pecora occurrerent. quantum autem adtinet ad muta animalia, canes solent dominis blando famulatu adludentes currere in obuiam: de quibus ille in suo uoto cogitare non posset, ne in iniuriam dei aliquid non solum inlicitum uerum etiam contemtibile et secundum legem inmundum uouisse uideretur. nec ait: qu
Abbreviated transcription (Latin):
quam mou& quomodo pie crediderit abrahamlm̃ sacrificiis talibus delectaeri sihaec
in licite offerunturdõ & id eoputat reste credidisse &iã iepte quod tale s acrificiũ dõ esse
posset acceptum : primo consideret aliud eẽ ultro uouere. aliud iubenti optẽperare: non
enĩ si aliquid praetermorẽ indomo adomino institutum seruo iuberetur atq: id lauda¬
bili obuedientia facit. Ideo non est plecten id& si hoc facere sponte praesum pserit : deinde
habebat qđ creder& abraham: ut ꝓpter diuinũ imperiũ non parcer& filio. non credons
dm̃ tales uictimas libenter accipere sed hoc eum ꝓpterea iussisse utre suscitar& occisũ.
& hinc aliquid tam quã ds̃ sapiens demonstrar& : nam hoc de illo &iam in epistola legit᷑
quae inscribitur adhebreos. & sides eius quia hoc dedõ crediderit quod posset filiũ eius

Expanded text:
quam mouet, quomodo pie crediderit Abraham deum sacrificiis talibus delectari, si haec quam mouet, quomodo pie crediderit Abraham deum sacrificiis talibus delectari, si haec inlicite offeruntur deo, et ideo putat recte credidisse etiam Iephte quod tale sacrificium deo esse posset acceptum, primo consideret aliud esse ultro uouere, aliud iubenti obtemperare. non enim, si aliquid praeter morem in domo a domino institutum seruo iubetur atque id laudabili oboedientia facit, ideo non est plectendus, si hoc facere sponte praesumpserit. deinde habebat quod crederet Abraham, ut propter diuinum imperium non parceret filio, non credens deum tales uictimas libenter accipere, sed hoc eum propterea iussisse, ut resuscitaret occisum et hinc aliquid tamquam deus sapiens demonstraret. nam hoc de illo etiam in epistula legitur quae inscribitur ad Hebraeos et fides eius, quia hoc de deo crediderit, quod posset filium eius
Abbreviated transcription (Latin):
iepte defilia ferit holo caustoma dño. sed sicut preceptũ fuerat pecora offeri. & ꝓhibitum
fuerat homines immolaeri : magis hoc illi simile uidetur quod fecit abraham : qđ dñs specia¬
liter fieri praecepit: non generali lege ut talia sibi sacrificia fierent aliquando mandauit : im¬
mo &icem fieri omnino ꝓhibuit: distat ittcque hoc quod iepte fecit a facto abrabae : q̃m̃
ipseiussus obtulit filium. iste autẽ fecit qđ & lege uetebatur. & nullo speciali iubebatur
imperio: deinde non solum in succ lege postea uerum &iã tunc ds̃ in ipso abra haefilio tali¬
bus sacrificuis quaminon delettaretur ostendit. Cumpatrem cuius fidem iubendo ꝓ¬
baberat a filiitamen interfectione prohibuit. & arieten quo sacri ficiũ licite serun¬
dum ueterũ congruam temporibus consuetudinẽ conpleretur apposuit : si autẽ hoc quem¬

Expanded text:
Iephte de filia fecit holocaustoma domino, sed sicut praeceptum fuerat pecora offerri et prohibitum Iephte de filia fecit holocaustoma domino, sed sicut praeceptum fuerat pecora offerri et prohibitum fuerat homines immolari. magis hoc illi simile uidetur quod fecit Abraham. quod dominus specialiter fieri praecepit, non generali lege ut talia sibi sacrificia fierent aliquando mandauit, immo etiam fieri omnino prohibuit. distat itaque hoc quod lephte fecit a facto Abrahae, quoniam ipse iussus obtulit filium, iste autem fecit quod et lege uetabatur et nullo speciali iubebatur imperio. deinde non solum in sua lege postea uerum etiam tunc deus in ipso Abrahae filio talibus sacrificiis quam non delectaretur ostendit. cum patrem, cuius fidem iubendo probauerat, a filii tamen interfectione prohibuit et arietem, quo sacrificium licite secundum ueterum congruam temporibus consuetudinem conpleretur, adposuit. Si autem hoc quem
Abbreviated transcription (Latin):
generi contributa est non solum non diligere uerũ & icc̃ odisse tilia sacrificia in quibus
homines inmolantur : illa plane diligit & coronat cum quis que iustus in iquitatẽ pati¬
ens usque ad mortem ꝓueriecte decertat. uel abinimicis quos ꝓiustitia offindit occidit᷑
retribuens eis bona ꝓmalis id est podio dilectionem : talem dicit dñs sanguinẽ iustũ a sangui¬
ne abel usque ad sanguinem ⁊ acchariae : praecipue autem. quod sanguinẽ fudit ipseꝓ nobis.
& sacrificium scipsum obtulit dõ: sic utiq obtulit. ut ab in imicis ꝓiustitia occideretur:
hunc imitata mastyrũ milia usque ad mortem ꝓueritate cestccrunt & ab inimicis seui¬
entibus immolata sunt : dequibus dicit scriptura : Tam quã aurũ infornatȩ ꝓbauit illos. & si¬
cut holo causta hostice accepit illos : unde & a postolus dicit : ego enim iam immolor : sed non sit

Expanded text:
generi contributa est, non solum non diligere uerum etiam odisse talia sacrificia, in quibus generi contributa est, non solum non diligere uerum etiam odisse talia sacrificia, in quibus homines immolantur? illa plane diligit et coronat. cum quisque iustus iniquitatem patiens usque ad mortem pro ueritate decertat uel ab inimicis, quos pro iustitia offendit, occiditur, retribuens eis bona pro malis, id est pro odio dilectionem. talem dicit dominus sanguinem iustum a sanguine Abel usque ad sanguinem Zachariae. praecipue autem quod sanguinem fudit ipse pro nobis et sacrificium se ipsum obtulit deo; sic utique obtulit, ut ab inimicis pro iustitia occideretur. hunc imitata martyrum milia usque ad mortem pro ueritate certarunt et ab inimicis saeuientibus immolata sunt. de quibus dicit scriptura: tamquam aurum in fornace probauit illos et sicut holocaustum hostiam accepit illos: unde et apostolus dicit: ego enim iam immolor. Sed non sic