comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gle. ꝑ mediterranea fugi¬
ens. solus uenit antio¬
chĩam: summam infeli¬
citatem de interitu sui
exercitus consecutus. Et
qui ꝓmiserat romanis
se tributum restituere
de captiuitate Ueroso¬
limorum: predicabat
nunc ꝓtectorem dm̃ ha¬
bere tudeos: et ob ipfum
inuulnerabiles esse: eo qͦd
sequerentur leges ab tpso
odem tempore:antio¬
chus mhoneste re¬
uertebatur de perside:
Intrauerat entm eam
quȩ dieitur persepolis:
et ten tauit expoliare
templa: et ciuitatem op¬
primere.Sed multitudi¬
ne ad arma concurrente:

Expanded text:
er mediterranea fugiens solus venit Antiochiam summam infelicitatem de interitu sui exercitus consecutus et qui promiserat Romanis se tributum restituere de captivitate Hierosolymorum praedicabat nunc protectorem Deum habere Iudaeos et ob ipsum invulnerabiles esse eo quod sequerentur leges ab ipso odem tempore Antiochus inhoneste revertebatur de Perside intraverat enim ea quae dicitur Persipolis et temptavit expoliare templa et civitatem opprimere sed multitudine ad arma concurrente
Abbreviated transcription (Latin):
admiscearis: qm̃ non eriᷤ
immunis ab eis:
icut enim seruus inter¬
rogatus assidue a liuo-¬
re non minuitur: sic om¬
nis iurans et nominans.
in toto a peccato non pur¬
gabitur: Uir multum iu¬
rans implebitur iniquita¬
te: et non discedet a domo
illius plaga: et si frustra¬
uerit. delictum ipsiuis suꝑ
ipsum erit: Et si dissimũ¬
lauerit. delinquet duplici¬
ter: et si in uanũ iurauerit.
non iustificabitur: replebit᷑
enim retributione pessima¬
domus illius: Est et alia
loquela contraria morti:
non inueniatur. in heredi¬
tate iacob: Stenim a mise¬
ricordibus. omnia hec aufe¬
rentur: et in delictis non
uolutabunt. Indisciplina¬
tuum: est enim in illa uer¬
bum peccãti: Nemento
patris et matris tuȩ: in me¬
dio enim magnatorũ con

Expanded text:
admiscearis: quoniam non eris inmunis ab eis. sicut enim seruus interrogatus adsidue a liuore non minuitur, sic omnis iurans et nominans in toto a peccato non purgabitur. uir multum iurans implebitur iniquitate et non discedet a domo illius plaga. et si frustrauerit, delictum illius super ipsum erit, et si dissimulauerit, delinquit dupliciter. et si in uacuum iurauerit, non iustificabitur: replebitur enim retributione domus illius est et alia loquella contraria morti non inveniatur in hereditate Iacob etenim a misericordibus omnia haec auferentur et in delictis non volutabunt indisciplintuum: est enim in illa uerbum peccati. memento patris et matris tuae: in medio enim magnatorum con
Abbreviated transcription (Latin):
tis suȩ emmnentiã dignã.
et ingenitȩ nobilitatis ca¬
niciẽ. atq apuero optimȩ
conuersationis: et sectm
sanctȩ & a deo conditȩ legiᷤ
constituta respondit cito.
dicens premitti se uelle in¬
infernum. Non entm ȩta¬
ti nr̃a dignum est in¬
quit fingere: ut multi ad¬
olescentium arbitrati ele-¬
ãdarũ nonaginita annoꝵ
transisse ad uitam alienige¬
narum:⁊ ipsi ꝓpter meam

Expanded text:
tis suae eminentiam dignam tis suae eminentiam dignam et ingenuitatem nobilitatis caniconversationis et secundum sancte et a Deo condite legis constituta. Respondit cito dicens premitti se infernum non enim aetatem nostram dignum est inquit fingere ut multi adulescentium arbitrati Eleazarum nonaginta annorum transisse ad vitam alienigenarum et ipsi propter meam
Abbreviated transcription (Latin):
mouet: corripiens uero in
aduersis ppłm suum non
derelinquit. Sed hec nobiᷤ
ad commonitionem legen¬
tium: dicta sint paucis.Iã
autem ueniendum est ad
narrationem:
gitur eleasar unus de pri¬
moribus scribarum. uir ȩta¬
te ꝓuectus. ⁊ uultu decorus:
aꝑto ore hians compelleba¬
tur carnem poremã man¬
ctucare. at ille gloriosissiman
mortem magis quam odi¬
bilem uitam complectens:
uoluntariȩ preibat ad sup¬
plicium. Intuens autẽ quẽ¬
admodum oportet accede¬
.re
patienter sustinens: desti¬
nauit non admittere illi-¬
cita ꝓpter uitȩ amoreor. hi
autem qui astabant miqͣ
miseratione commoti ꝓp¬
ter antiquam uiri amici¬
tiam. tollentes eũ secreto.
rogabant afferri carnes
quibus uesci ei licebat:
et simularetur manducaᷤ¬
se sicut rex imperauerat
de sacrifieti carnbꝰ. ut hoc
facto a morte liberaretur:
et ꝓpter ueterem aiciciã.
hanc in eo facerent huma¬
nitatem. At ille cogitatare¬
Rera cepit etatis ac senecty¬

Expanded text:
movet corripiens vero in movet corripiens vero in adversis populum suum non derelinquit sed haec nobis ad commonitionem legentium dicta sint paucis iam autem veniendum est ad narrationem igitur Eleazarus de primoribus scribarum vir aetate provectus et vultu decorus aperto ore hians conpellebatur carnem porcinam manducare at ille gloriosam mortem magis quam odibilem vitam amplectens voluntarie praeibat ad supplicium intuens autem quemadmodum oportet accedere patienter sustinens destinavit non admittere inlicita propter vitae amorem hii autem qui adstabant iniqua miseratione commoti propter antiquam viri amicitiam tollentes eum secreto rogabant adferri carnes quibus vesci ei licebat et simularetur manducasse sicut rex imperaverat de sacrificii carnibus ut hoc facto a morte liberaretur et propter veterem amicitiam hanc in eo facerent humanitatem at ille cogitationem cepit aetatis ac senectu
Abbreviated transcription (Latin):
suos circumcidisse. Quas
infantibus ad u̾bera suͤpen¬
sis. cum publice ꝑ cuuitatẽ
circumduxissent: ꝑ muroᷤᷤ
precipitauerunt. Aln uero
ad proximas coeuntes spe¬
luncas. & latenter sabbathi
diem celebrantes: cũ in¬
dicati essent phylippo. flã¬
mis succensi sunt: eo qͦd
uerebantur ꝓpter religio¬
nem & obseruantiã ma¬
nu sibimet auxilium
ferre. Obsecro autem eos
qui hunc librum lectu¬
n sunt. ne ab orrescant
ꝓpter aduersos casus: sed
reputent ea quȩ accide¬
runt. non ad interitum
sed ad correptionẽ generiˢ
esse nr̃i. Etenim multo tẽ¬
pore non sinere peccato¬
ribus ex sententia agere.
sed statim ultiones adhi¬
bere: magni beneficn ẽ
indicium. Non entm sicut
in altis nationibꝰ dominꝰ
patienter expectat: ut eas
cum iudicii dies uenerit
in plenitudine peccatoruo
puniat: ita & in nobis sta¬
tuit: ut peccatis nris in fi¬
nem deuolutis: ita demũ
in nos uindicet. Propter
quod nunquam quideo
a nobis miscdiam suam a¬

Expanded text:
suos circumcidisse quas suos circumcidisse quas infantibus ad ubera suspensis cum publice per civitatem circumduxissent per muros praecipitaverunt alii vero ad proximas coeuntes speluncas et latenter sabbati diem celebrantes cum indicati essent Philippo flammis succensi sunt eo quod verebantur propter religionem et observantiam manu sibimet auxilium ferre obsecro autem eos qui hunc librum lecturi sunt ne abhorrescant propter adversos casus sed reputent ea quae acciderunt non ad interitum sed ad correptionem generis esse nostri etenim multo tempore non sinere peccatoribus ex sententia agere sed statim ultiones adhibere magni beneficii est indicium non enim sicut in aliis nationibus Dominus patienter expectat ut eas cum iudicii dies venerit in plenitudine peccatorum puniat ita et in nobis statuit ut peccatis nostris in finem devolutis ita demum in nos vindicet propter quod numquam quidem a nobis misericordiam suam a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓut erant hi qui locum
inhabitabant. iouis hos¬
pitalis. Pessima autem &¬
untuersis graitis: maloꝵ
erat ieursio. Nam tem¬
plum luxuria ⁊ commes¬
satiomibus erat plenum:
et scortantium cũ mere¬
tricibus. Sacratisq edibuᷤ
mulieres se ultro ingere¬
bant: introferentes ea qͦ
non licebat. Altare etiao
plenum erat illicitis: qͦ
legibus ꝓhibebantur. Neq
autem sabbata custodie¬
bantur. neq dies solen neᷤ
patrii seruabantur:nec
simpliciter se quisquam
tudeum esse confitebatur:
Bucebantur autem cum
amara necessitate in chie
natatis regis: ad sacrificia:
Et cum liberi sacra cele¬
brarentur: cogebantur he¬
dera coronati libero err¬
cum ire. Decretum autem
exiit in ꝓetmas gentiltũ
ciuitates. suggerentibus
ptolemeis: ut pari mo¬
do & ipsi aduersus iudeoᷤ
agerent:ut sacrificarent:
Fos autem qui nollent
transire ad instituta genti¬
lium: interficerent. Erat gͦ
udere miseria. Due entm
mulieres. delatȩ sunt natoᷤ

Expanded text:
prout erant hii qui locum prout erant hii qui locum inhabitabant Iovis Hospitalis pessima autem universis et gravis malorum erat incursio nam templum luxuria et comesationibus erat plenum et scortantium cum meretricibus sacratisque aedibus mulieres se ultro ingerebant intro ferentes ea quae non licebat altare etiam plenum erat inlicitis quae legibus prohibebantur neque autem sabbata custodiebantur neque dies sollemnes patrii servabantur nec simpliciter se quisquam Iudaeum esse confitebatur ducebantur autem cum amara necessitate in die natalis regis ad sacrificia et cum Liberi sacra celebrarentur cogebantur hedera coronati Libero circumire decretum autem exiit in proximas gentilium civitates suggerentibus Ptolomeis ut pari modo et ipsi adversus Iudaeos agerent ut sacrificarent eos autem qui nollent transire ad instituta gentilium interficerent erat ergo videre miseriam duae enim mulieres delatae sunt natos
Abbreviated transcription (Latin):
menelaum: qui grauius
quam cȩteri imminebant
ciibus. Cumq appositus
esset contra tudeos: misit
otiosum principem apol¬
lomum. cum exercitu ui¬
gniti ⁊ duobus miłibus.
precipiens ei om̃s perfecte
ȩtatis interficere: mulieres
ac iuuenes uendere. Qui
cum uenisset Serasolimã:
pacem simulans quieuit
usq ad sc̃m diem sabbati:
E tunc feriatis iudeis arma
cãpere suis precepit: om̃sq
qui ad spectaculum ꝓcesse¬
rant trucidauit E ciuitatẽ
cum armatis discurrens:
ingentem multitudinem
per emit.
udas autem machabeus
qui decimus fuerat: seces¬
serat in desertum locum:
Ibiq inter feras uitam in
montibus cũ suis agebat:
et fem cibo uescentes de-¬
morabantur: ne participes
essent coinquinationis:
multum temporis. mi¬
sit rex senem quendam
antiochenum: qui cõpel¬
leret tudeos ut se tranffer¬
rent a patriis & dei legibꝰ:
contaminare etiam quod
Iercisolimis erat tem¬
plum: et cognominare io¬
uis olympii: et in garizim

Expanded text:
Menelaum qui gravius Menelaum qui gravius quam ceteri inminebant civibus cumque adpositus esset contra Iudaeos misit odiosum principem Apollonium cum exercitu viginti et duobus milibus praecipiens ei omnes perfectae aetatis interficere mulieres ac iuvenes vendere qui cum venisset Hierosolymam pacem simulans quievit usque ad sanctum diem sabbati et tunc feriatis Iudaeis arma capere suis praecepit omnesque qui ad spectaculum processerant trucidavit et civitatem cum armatis discurrens ingentem multitudinem peremit Iudas autem Macchabeus qui decimus fuerat secesserat in desertum locum ibique inter feras vitam in montibus cum suis agebat et faeni cibo vescentes demorabantur ne participes essent coinquinationis multum temporis misit rex senem quendam antiochenum qui conpelleret Iudaeos ut se transferrent a patriis et Dei legibus contaminare etiam quod in Hierosolymis erat templum et cognominare Iovis Olympii et in Garizin
Abbreviated transcription (Latin):
pectio. Alioqum insi con¬
tigisset eos multis peccatis
esse inuolutos. sicut he¬
liodorus qui missus est
aseleuc o rege ad expoli-¬
andum erartum: etiã hic
statim adueniens flagellatꝰ
et reptilsus utiq fusset ab
audacia. Uerum non ꝓpt̃
locum gentem: sed propter
gentem locum dñs elegit:
Ideoq et ipse locus particepᷤ
factus est poptili malorũ:
postea autem fiet socius te
bonorum. Et qui derelietuᷤ¬
est i ira dei ommpotentis:¬
iterum in magni dei recon¬
ciliatione. cum summa gł̃a
exaltabitur.
git᷑ antiochus mille et octin¬
gentis ablatis de tẽplo talen¬
tis. uelocit antiochĩã regres¬
sus ẽ: existimans se p̃suꝑbia
terrã adnauigandũ: pelagꝰ
uero ad iter agendũ deduc¬
turũ: ꝓpt̃ mentis elationẽ. Ne¬
liquit autem et prepositos
ad afstigendam gentẽ. Hꝑe¬
Seruisolimis quidem phylip¬
pum genere frigem: moribꝰ
crudeliorem eo ipso a quo
constitutus est. In garizior
autem andronic um et

Expanded text:
pectio alioquin nisi conpectio alioquin nisi contigisset eos multis peccatis esse involutos sicut Heliodorus qui missus est a Seleuco rege ad expoliandum aerarium etiam hic statim adveniens flagellatus et repulsus utique fuisset ab audacia verum non propter locum gentem sed propter gentem locum Dominus elegit ideoque et ipse locus particeps factus est populi malorum postea autem fiet socius et bonorum et qui derelictus in ira Dei omnipotentisiterum in magni Domini reconciliatione cum summa gloria exaltabitur igitur Antiochus mille et octingentis ablatis de templo talentis velociter Antiochiam regressus est existimans se prae superbia terram ad navigandum pelagus vero ad iter agendum deducturum propter mentis elationem reliquit autem et praepositos ad adfligendam gentem Hierosolymis quidem Philippum genere Frigem moribus crudeliorem eo ipso a quo constitutus est in Garizin autem Andronicum et
Abbreviated transcription (Latin):
tus abicitur: sepultura ne¬
q peregrina usus. neq pa¬
trio sepulchro participans
Iis itargestis:
suspicatus est rex soci¬
etatem deserturos iudeos:
Et ob hoc ꝓfectus ex egyp.¬
to efferatis antmmis: crui¬
tatem quidem armis cȩ¬
pit.Iussit autem militib̾
interficere. nec parcere
occursantibus: et ꝑ domoᷤ
ascendentes trucidare. fi¬
ebant ergo cȩdes iuuenũ
ac semorum: et mulierũ
et natorum exterminia:
uirginumq & parituloꝵ
neces. Erant autem toto
triduo octoginta miłia
int̾fecti: qͣdraginta milla¬
ueniindati. Sed nec ista
sufficiunt. Ausus est ltia¬
re templum untuerseter¬
rei sanctius. menelao du¬
ctore: qui legum & patriȩ
fuit ꝓditor. E scelestis ma-¬
nibus sumens sancta uasa.
quȩ ab aliis regibus ce ci¬
uitatibus erant posita ad
omatum loci & gloriam:
contrectabat indigne &
contaminabat. Ita aliena¬
tus mente antiochus: ñ
considerabat quod ꝓpter
peccata habitantium ci¬
uitatem. modicũ fuerat
et accidit circa locum des¬

Expanded text:
tus abicitur sepultura neque peregrina usus neque patrio sepulchro participans his ita gestis suspicatus est rex societatem deserturos Iudaeos et ob hoc profectus ex Aegypto efferatis animis civitatem quidem armis cepit iussit autem militibus interficere nec parcere occursantibus et per domos ascendentes trucidare fiebant ergo caedes iuvenum ac seniorum mulierum et natorum exterminia virginumque et parvulorum neces erant autem toto triduo octoginta milia interfecti quadraginta milvincti sed nec ista sufficiunt ausus est ire templum universa terra sanctius Menelao ductore qui legum et patriae fuit proditor et scelestis manibus sumens sancta vasa quae ab aliis regibus et civitatibus erant posita ad ornatum loci et gloriam contrectabat indigne et contaminabat ita alienatus mente Antiochus non considerabat quod propter peccata habitantium civitatem modicum Dominus et accidit circa locum des
Abbreviated transcription (Latin):
intrando aperire: Sed cũ
buni. et uniuersi maiores
exercitus assyriorũ: dixe¬
runt cubiculariis: Intrate.
et excitate illum: qm̃ egres¬
si mures de cauernis suis.
ausi sunt prouocare nos
ad prelium: Tunc ingres¬
sus uagao cubiculum eius.
stetit ante cortinam: et
plausum fecit manibꝰ suis:
duspicabatur enim illum
cum iudith dormire: Sed
ium nullum motũ iacentis
sensu aurium cãperet: ac

Expanded text:
intrando aperire. Sed cum intrando aperire. Sed cum buni, et universi majores exercitus regis Assyriorum, dixerunt cubiculariis: Intrate, et excitate illum, quoniam egressi mures de cavernis suis, ausi sunt provocare nos ad praelium. Tunc ingressus Vagao cubiculum ejus, stetit ante cortinam, et plausum fecit manibus suis: suspicabatur enim illum cum Judith dormire. Sed cum nullum motum jacentis sensu aurium caperet, ac
Abbreviated transcription (Latin):
tes: Tunc exploratores ne¬
cesse erit: ut fugiant ad
principem suum excitan¬
dum ad pugnam: Cumq
duces eorum cucurrerint
ad tabernaculũ holofernsᷤ
et inuenerint eum trun¬
cum in suo sanguine uo¬
lutatum: decidet super epᷤ
tis fugere illos:ite post
illos securi: qm̃ dñs conte¬
ret eos sub pedibꝰ uestris:
gentilitatis ritu credidit
deo: et circumcidit carnẽ
preputii sui Et appositus
est ad populum isra el.
et omnis successio eius:
usq in hodiernum diem:
ox autem
ut ortus est dies: sus¬
penderunt super muros
caput holofernis: Acce¬
pitq unusquisq uir ar¬
ma sua: et egressi sunt¬
cum grandi strepitu et u¬
lulatu: Quod uidentes ex¬
ploratores: ad tabernacu
hi qui in tabernaculo erãt
uenientes. et ante ingressũ
cubiculi perstrepentes: ex¬
citandi gratia inquietudi¬
nem arte moliebantur:
ut non ab excitantibꝰ sed
usonantibus holofernis e¬
iigilaret: Nullus enim
audebat cubiculũ uirtutis
assyriorum. pulsando aut

Expanded text:
tes. Tunc exploratores netes. Tunc exploratores necesse erit ut fugiant ad principem suum excitandum ad pugnam Cumque duces eorum cucurrerint ad tabernaculum Holofernis, et invenerint eum truncum in suo sanguine volutatum, decidet super eos tis fugere eos, ite post illos securi, quoniam Dominus conteret eos sub pedibus vestris.gentilitatis ritu, credidit Deo, et circumcidit carnem praeputii sui, et appositus est ad populum Israel, et omnis successio generis ejus usque in hodiernum diem. Mox autem ut ortus est dies, suspenderunt super muros caput Holofernis, accepitque unusquisque vir arma sua, et egressi suntcum grandi strepitu et ululatu. Quod videntes exploratores, ad tabernaculhi qui in tabernaculo erant, venientes, et ante ingressum cubiculi perstrepentes, excitandi gratia, inquietudinem arte moliebantur, ut non ab excitantibus, sed a sonantibus Holofernes evigilaret. Nullus enim audebat cubiculum virtutis Assyriorum pulsando aut
Abbreviated transcription (Latin):
orro achiora.
uocatus uenit: Et
dixit ei iudich Dommts¬
deus isra el cui tu testimo¬
nium dedisti. quod ulcis¬
catur se de inimicis suis:
ipse caput omnium in¬
credulorum incidit in hac
nocte in manu mea: Lit
probes quia ita est: ecce
caput holofernis. qui cõ¬
temptu superbiȩ suȩ deũ
isra el contempsit : et ti¬
bi interitum minabatuꝵ:
dicens: Cum captus fuerit
populus ifra el: gladio
tua: Uidens autẽ achior
caput holofernis. angu¬
stiatus pre pauore cecidit
in faciem suam super ter¬
ram: et estuauit anima elꝰ
Postea uero quã resumpto
spiritu recreatus est: pro¬
cidit ad pedes eius: et ad¬
orauit eam: et dixit: Be¬
nedicta tu deo tuo in om¬
ni tabernaculo iacob: qm̃
in omni gente que audie¬
rit nomen tuum. mag
irit autem iudith ad
omnem populum:
Audite me fratres: Sus¬
pendite caput hoc. super
muros nostros: Et erit
cum exierit sol. accipiat
unusquisq arma sua:
et exite cum impetu nos
ut descendatis deorsum:¬
sed quasi impetum facien¬

Expanded text:
Porro Achior Porro Achior vocatus venit, et dixit ei Judith: Deus Israel, cui tu testimonium dedisti quod ulciscatur se de inimicis suis, ipse caput omnium incredulorum incidit hac nocte in manu mea. Et ut probes quia ita est, ecce caput Holofernis, qui in contemptu superbiae suae Deum Israel contempsit, et tibi interitum minabatur, dicens: Cum captus fuerit populus Israel, gladio tua. Videns autem Achior caput Holofernis, angustiatus prae pavore, cecidit in faciem suam super terram, et aestuavit anima ejus; postea vero quam, resumpto spiritu, recreatus est, procidit ad pedes ejus, et adoravit eam, et dixit: Benedicta tu a Deo tuo in omni tabernaculo Jacob, quoniam in omni gente, quae audierit nomen tuum, magnixit autem Judith ad omnem populum: Audite me, fratres, suspendite caput hoc super muros nostros: et erit, cum exierit sol accipiat unusquisque arma sua, et exite cum impetu, non ut descendatis deorsum,sed quasi impetum facien
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ custodiuit me angls
eius: et hinc euntẽ et ibi
commorantẽ. et inde huc
reuertentẽ: et non per¬
misit me ancillam suam¬
dñs coinquinari: sed si¬
ne pollutione peccati re¬
uocauit me uobis gau¬
dentem in uictoria sua:
in euasione mea: in libe¬
ratione uestra: Confitemi¬
runt ad eam: Benedixit
te dñs in uirtute sua: qͥa
per te ad ni hilũ redegit
mimicos nostros
orro orias princeps
populi isra el: dixit
ad eam: Benedicta es tu
filia a dño deo excelso:
pre omnibus mulieribꝰ
super terram: Benedictus
dominus qui creauit cȩ¬
lum et terram: qui te di¬
rexit in uulnera capitis
principis inimicorum no¬
strorum: quia hodie no¬
men tuum ita magnifica¬
uit: ut non recedat laus
tua de ore hominum qui
memores fuerint uirtu¬
tis dñi in eternum: pro
quibus non pepercisti a-¬
nimȩ tuȩ propter angu¬
stias et tribulationẽ ge¬
neris tui: sed subuenisti
ruinȩ ante conspectum
dei noftri: Et dixit om¬
nis populus: Fiat fiat.

Expanded text:
quoniam custodivit me angelus quoniam custodivit me angelus ejus, et hinc euntem, et ibi commorantem, et inde huc revertentem, et non permisit me Dominus ancillam suam coinquinari, sed sine pollutione peccati revocavit me vobis gaudentem in victoria sua, in evasione mea, et in liberatione vestra. Confitemiinum, dixerunt ad eam: Benedixit te Dominus in virtute sua, quia per te ad nihilum redegit inimicos nostros. Porro Ozias, princeps populi Israel, dixit ad eam: Benedicta es tu filia a Domino Deo excelso, prae omnibus mulieribus super terram. Benedictus Dominus, qui creavit coelum et terram, qui te direxit in vulnera capitis principis inimicorum nostrorum: quia hodie nomen tuum ita magnificavit, ut non recedat laus tua de ore hominum, qui memores fuerint virtutis Domini in aeternum, pro quibus non pepercisti animae tuae, propter angustias et tribulationem generis tui, sed subvenisti ruinae ante conspectum Dei nostri. Et dixit omnis populus: Fiat, fiat.
Abbreviated transcription (Latin):
ad orationem: et transierũt
castra: Et girantes uallem:
uenerunt ad portam ciui¬
tatis: Et dixit iudith a
longe custodibus murorũ:
Aperite portas: qm̃ nobis¬
cum est deus qui fecit uir¬
tutem in isra el: i.
t factum est cum au¬
dissent uiri uocem eiꝰ
uocauerunt presbiteros
ciuitatis: et concurrerunt
dentes luminaria: congi¬
rauerunt circa eam uniuer¬
si: Illa autem ascendens in
eminentiorĩ locũ: iussit
fieri silentium: Cumq om¬
nes tacuissent: dixit iu¬
dith: Laudate dñm deu̾
nostrum: qui non deseru¬
it sperantes in se: et in me
ancilla sua adimpleuit
misericordiã suam: quã
promisit domui isra el:
et interfecit in manu ma
hostem populi sui in hac
nocte: Et proferens de
pera caput holofernis:
ostendit illis dicens: ẜcce
caput holofernis princi¬
pis militiȩ assyriorum
Et ecce conopeum illius
in quo recumbebat in
ebrietate sua: ubi et per
manum feminȩ percussit
illum dñs deus noster
Auiit autem ipse dominꝰ

Expanded text:
ad orationem, et transierunt ad orationem, et transierunt castra, et gyrantes vallem, venerunt ad portam civitatis. Et dixit Judith a longe custodibus murorum: Aperite portas, quoniam nobiscum est Deus, qui fecit virtutem in Israel. t factum est, cum audissent viri vocem ejus, vocaverunt presbyteros civitatis. Et concurrerunt dentes luminaria, congyra verunt circa eam universi: illa autem ascendens in eminentiorem locum, jussit fieri silentium. Cumque omnes tacuissent, dixit Judith: Laudate Dominum Deum nostrum, qui non deseruit sperantes in se: et in me ancilla sua adimplevit misericordiam suam, quam promisit domui Israel: et interfecit in manu mea hostem populi sui hac nocte. Et proferens de pera caput Holofernis, ostendit illis, dicens: Ecce caput Holofernis, principis militiae Assyriorum, et ecce conopeum illius, in quo recumbebat in ebrietate sua, ubi per manum feminae percussit illum Dominus Deus noster. Vivit autem ipse Dominus,
Abbreviated transcription (Latin):
ro holofernis iacebat in le¬
cto: numia ebrietate sopitus:
Dixitq iudith puellȩ suȩ.
ut staret for is ante cubicu¬
lum: et obseruaret: Stetit
q iudith ante lectũ orans
cum lacrimis: et labiorum
motu in silentio dicens:
Confirma me dñe deus is¬
ra el. et respice in hac hora
ad opera manuum mearũ:
ut sicut promisisti ierusalẽ
cuutatem tuam erigas: et
hoc quod credens per te
posse fieri cogitaui perficiã:¬
Et hec cum dixisset. acces¬
sit ad columnam quȩ erat
ad caput lectuli eius: et pu¬
gionem eius qui in ea liga-¬
tus pendebat ex soluit:
Cumq euaginasset illum.
apprehendit comam capl¬
tis eius: et ait: Confirma
me dñe deus neus in hac
hora: Et percussit bis in
ceruicem eius: et abscidit
caput eius: Et abstulit co-¬
nopeum eius a columnis:
et euoluit corpus eius
lum exiuit. et tradidit ca¬
put holofernis ancillȩ suȩ:
et iussit ut mitteret illud
in peram suam: Et exie¬
runt duȩ secundum con¬
suetudinem suam quasi

Expanded text:
ro Holofernis iacebat in lero Holofernis iacebat in lecto nimia ebrietate sopitus dixitque Iudith puellae suae ut staret foras ante cubiculum et observaque Iudith ante lectum, orans cum lacrimis et labiorum motu in silentio dicens: “Confirma me, Domine Deus Israhel, et respice in hac hora ad opera manuum mearum ut, sicut promisisti, Hierusalem civitatem tuam erigas, et hoc quod credens per te posse fieri cogitavi, perficiam”Et haec cum dixisset, accessit ad columnam quae erat ad caput lectuli eius et pugionem eius, qui in ea ligatus pendebat, exsolvit. Cumque evaginasset illum, adprehendit comam capitis eius et ait: “Confirma me, Domine Deus Israhel, in hac hora”; et percussit bis in cervicem eius et abscidit caput eius, et abstulit conopeum eius a columnis et evolvit corpus eius lum exivit, et tradidit caput Holofernis ancillae suae, et jussit ut mitteret illud in peram suam. Et exierunt duae, secundum consuetudinem suam, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
manducet cum eo et bibat
unum in iicunditate:
Cui iudich respondit: Que
ego sum ut contradicam
dño meo: Omne quod
erit ante oculos eus bo¬
num et optimũ: faciam:
Quicquid autem illi pla-¬
cuerit: hoc mi hi erit op¬
timum omnibus diebus
ute mee: Et surrexit. et
ornauit se uestimento suo:
et ingressa stetit ante fa-¬
ciem eius: Cor autem ho-¬
lofernis. concussum est
Erat enim ardens in con¬
cupiscentia eius: Et dixit
ad eam holofernes: Bibe
nunc. et accumbe in u¬
cunditate: qm̃ gratiam
inuenisti coram me: Et
dixit iudith: bibam dñe:
qm̃ magnificata est anl¬
ma mea hodie: prȩ om¬
nibus diebus meis: St
accepit: et manducauit
et bibit coram ipso: ea quȩ
parauerat illi ancilla eius:
Et uicundus factus est ho¬
lofernis ad illam: Bibitq
uinum multum nimis:
quantum nunquam bi
festinauerunt serui illius
ad hospitia sua: et conclu¬
sit uagao ostia cubiculi.
et abiit: Erant autem om¬
nes fatigati a uino: Eratq
Iudith sola in cubiculo: Por¬

Expanded text:
manducet cum eo, et bibat vinum in jucunditate. Cui Judith respondit: Quae ego sum, ut contradicam domino meo? Omne quod erit ante oculos ejus bonum et optimum, faciam. Quidquid autem illi placuerit, hoc mihi erit optimum omnibus diebus vitae meae. Et surrexit, et ornavit se vestimento suo, et ingressa stetit ante faciem ejus. Cor autem Holofernis concussum est: erat enim ardens in concupiscentia ejus. Et dixit ad eam Holofernes: Bibe nunc, et accumbe in jucunditate, quoniam invenisti gratiam coram me. Et dixit Judith: Bibam, domine, quoniam magnificata est anima mea hodie prae omnibus diebus meis. Et accepit, et manducavit, et bibit coram ipso, ea quae paraverat illi ancilla ejus. Et jucundus factus est Holofernes ad eam, bibitque vinum multum nimis, quantum numquam bibfestinaverunt servi illius ad hospitia sua, et conclusit Bagao ostia cubiculi et abiit erant autem omnes fatigati a vino eratque Iudith sola in cubiculo por
Abbreviated transcription (Latin):
sic restitit: Nam hostes ipse
dñs percussit: Aut non tri
iracundia eius impeditus
est sol. et una dies facta
est quasi duo: Inuocauit
altissimum potentem in
obpugnando inimicos un¬
diq: et audiuit illum ma¬
gnus et sanctus deus: In
saxis grandinis uirtutis¬
ualde fortis: impetum fecit
contra gentem hostilem:
et in descensu perdidit con¬
trarios: ut cognoscant gei¬
tes potentiam eius: quia
contra dñi pugnare no
est facile: et secutus est a
tergo potentes: Et in diebꝰ
moysi misericordiam fecit
ipse et caleb filius iephont
stare contra hostem et pro¬
hibere gentem a peccatis.
et perfringere murmur
malicie: Et ipsi duo consti¬
tuti. a periculo liberati sunt
a numero sexcentorũ milli¬
um peditum: inducere illoᷤ
in hereditatem: in terram
quȩ manat lac et mel: Et
dedit dñs ipsi caleb forti¬
tudinem: et usq ad senci¬
tutem permansit illi uis¬
tus. ut ascenderet in extel¬
sum terrȩ locum. et semen
ipsius obtinuit hereditate

Expanded text:
sic restitit nam hostes ipse sic restitit nam hostes ipse Dominus perduxit aut non in iracundia eius inpeditus est sol et una dies facta est quasi duo invocavit Altissimum potentem in obpugnando inimicos undique et audivit illum magnus et sanctus Deus in saxis grandinis virtutisvalde fortis impetum fecit contra gentem hostilem et in descensu perdidit contrarios ut cognoscant gentes potentiam eius quia contra Dominum pugnare non est facile et secutus est a tergo potentes et in diebus Mosi misericordiam fecit ipse et Chaleb filius Iepphonne stare contra hostem prohibere gentem a peccatis et perfringere murmur malitiae et ipsi duo constituti a periculo liberati sunt a numero sescentorum milium peditum inducere illos in hereditatem in terram quae manat lac et mel et dedit Dominus ipsi Chaleb fortitudinem et usque ad senectutem permansit illi virtus ut ascenderet in excelsum terrae locum et semen ipsius obtinuit hereditatem
Abbreviated transcription (Latin):
rum in terra gentis non he¬
reditauit: et pars non est
illi in gente: Ipse enim illius
pars est: et hereditas:
inees filius eleazari. ter¬
tius in gloria: imitando
ipsum in timore dñi: et sta¬
re in reuerentia gentis: in
bonitate et alacritate anl¬
mȩ suȩ placuit deo isra el:
Ideo statuit illi testa¬
mentum pacis. principem
sanctorum et gentis suȩ:
cerdotii dignitas in ȩternũ:
Et testamentum dauid re-¬
gi filio iesse: De tribu iuda
hereditas ipsi et semini eiꝰ:
ut daret sapientiã in cor
nostrum iudicare gentem
suam in iusticia: ne abole¬
rentur bona ipsorum: et
gloriam eorum in gentẽ iꝑ¬
sorum eternam fecit: XlUi.¬
Tortis in bello iħs naue.
successor moysi in pro¬
phetis: qui fuit magnus
secundum nomen suum:
maximus in salutem elec¬
torum dei. expugnare insur¬
gentes hostes: ut conseque¬
retur hereditatem isra el:
Quam gloriam adeptus est
intollendo manus suas: et
iactando contra ciuitates
rumphẽas:Quis ante illũ

Expanded text:
rum in terra gentes herum in terra gentes hereditabit et pars non est illi in gente ipse enim pars eius est et hereditas et Finees filius Eleazari tertius in gloria est in imitando tantum in timore Domini et stare in reverentia gentis in bonitate et alacritate animae suae placuit de Israhel ideo statuit ad illum testamentum pacis principem sanctorum et gentis suae cerdotium sui dignitas in aeternum et testamentum David regi filio Iesse de tribu Iuda hereditas ipsi et semini eius ut daret sapientiam in cor nostrum iudicare gentem suam in iustitia ne abolerentur bona ipsorum et gloriam eorum in gentem ipsorum aeternam fecit fortis in bello Iesus Nave successor Mosi in prophetis qui fuit magnus secundum nomen suum maximus in salutem electorum Dei expugnare insurgentes hostes ut consequeretur hereditatem Israhel quam gloriam adeptus est in tollendo manus suas et iactando contra civitatem rompheas quis ante illum
Abbreviated transcription (Latin):
ium ȩternum et semini eiꝰ:
sicut dies celi: Fungi sacer¬
douo. et habere laudem: et
glorificare populum suum
in nomine suo: Ipsum ele¬
git ab omni uiuente offer¬
re sacrificium deo: incensũ
et bonum odorem in memo¬
riam placare pro popło suo:
Dedit illi in prȩceptis suis po¬
testatem: in testamentis iu¬
diciorum docere iacob testi¬
monia: et in lege sua lucem
dare isra el: Quia contra il¬
lum steterunt alieni: et pro¬
pter inuidiam circumdede¬
runt illum in deserto ho¬
mines qui erant cum da¬
than et abiron:et congre¬
gato chore in iracundia
lidit dñs deus et non pla¬
cuit illi: et consumpti sunt
in impetu iracundiȩ: Eecit il¬
lis monstra: et consumpsit
eos in flamma ignis: et ad
didit aaron gloriam: et de¬
dit illi hereditatem: et pri¬
micias frugum terrȩ diui¬
sit illi: Panem ipsis in pri¬
mis parauit in sacietatẽ: Nã ⁊¬
sacrificia dñi edent: quȩ de¬
dit ipsi et semini eius: Cȩte¬

Expanded text:
tum aeternum, et semini ejus tum aeternum, et semini ejus sicut dies coeli. Fungi sacerdotio, et habere laudem, et glorificare populum suum in nomine suo. Ipsum elegit ab omni vivente, offerre sacrificium Deo, incensum, et bonum odorem, in memoriam placare pro populo suo: et dedit illi in praeceptis suis potestatem, et in testamentis judiciorum docere Jacob testimonia, et in lege sua lucem dare Israel. Quia contra illum steterunt alieni, et propter invidiam circumdederunt illum, in deserto homines qui erant cum Dathan et Abiron; et congregatio Core in iracundia. Vidit Dominus Deus, et non placuit illi, et consumpti sunt in impetu iracundiae: fecit illis monstra, et consumpsit eos in flamdidit Aaron gloriam et dedit illi hereditatem et primitias fructuum terrae divisit illi panem ipsis in primis paravit in satietatem nam sacrificia Domini edent quae dedit ipsi et semini eius cete
Abbreviated transcription (Latin):
illum zona glorie: et in¬
duit illum stola gloriȩ: et
coronauit illum in uasis
et femoralia. et humerale
posuit ei: et cuxit illum
tintinnabulis aureis plin-¬
mis in giro. dare sonttum
in incessu suo: auditum fi¬
cere sonitum in templo:
in memoriam filiis gentis
suȩ: Stola sancta aun
etꝰ iacincto et purpura aopꝰ
textile uiri sapientis: udi¬
cio et ueritate prediti: tor¬
to cocco opus artificis: Bem¬
mis preciosis figuratis in
ligatura auri: et opere la¬
pidarii sculptis in memon¬
am secundum numerui
tribuum isra el: Coronani
auream supra mitrã eius
expressam signo sanctita.¬
tis: gloria honous. et opus
uirtutis Desideria oculo¬
rum ornata: Sic pulchta
ante ipsum non fuerunit
alia: usq ad originem:
Non indutus est illa alie¬
nigena aliquis: sed tantũ
filii ipsius soli. et nepotes
eius:per omne tempus:
Sacrificia ipsius consũpta
Psunt igni cotidie: Comple¬
uit moyses manus eius:
et unxit illum oleo sancto:
factum est illi in testamen¬

Expanded text:
illum zona justitiae. Induit illum stola gloriae, et coronavit illum in vasis et femoralia et humerale posuit ei, et cinxit illum tintinnabulis aureis plurimis in gyro, dare sonitum in incessu suo, auditum facere sonitum in templo in memosuae stola sancta auro et hyacintho et purpura opus textile viri sapientis iudicio et veritate praediti torto cocco opus artificis gemmis pretiosis figuratis in ligatura auri et opere lapidarii sculptilis in memoriam secundum numerum tribuum Israhel coronam auream supra mitram eius expressam signo sanctitatis gloria honoris et opus virtutis desideria oculorum ornata sic pulchra ante ipsum non fuerunt talia usque ad originem non indutus est illa alienigena aliquis sed tantum filii ipsius soli et nepotes eius per omne tempus sacrificia ipsius consumpta sunt igni cotidie conplevit Moses manus eiet unxit illum oleo sancto. Factum est illi in testamen
Abbreviated transcription (Latin):
Filia sum hebrȩorũ: Ideo
ego fugi a facie eorũ: qm̃
futurum agnoui quod den¬
ur uobis in deprȩdationẽ:
pro eo quod contemnen¬
tes uos. noluerunt ultro
radere se ipsos: ut inueni¬
rent misericordiam in cos¬
spectu uestro: Hac de causa
cogitaui mecum: dicens:
Uadam ad faciẽ principis
holofernis. ut indicem
illi secreta illorum: et os¬
tendam illi quo aditu pos¬
sit obtinere eos: ita ut nõ
cadat unus uir de exercitu
eius: Et cum audissent ui¬
ri illi uerba eus: considera¬
bant faciem eius: Et erat
in oculis eorum stupor:
qm̃ mirabantur pulchri¬
tudinem eius nimis: Et
dixerunt ad eam: Conser¬
uasti animam tuam: eo
quod tale repperisti con¬
silium: ut descenderes ad
dñm nostrum: Hoc au¬
tem scias: qm̃ cum stete¬
ris in conspectu eius bene
tibi faciet: et eris gratissi¬
ma in corde eius: Ouxe¬
runtq illam ad taber¬
naculum holofernis:
arnunciantes eam:
umq intrasset ante
faciem eius: statim
captus est in suis oculis

Expanded text:
Filia sum Hebraeorum, ideo Filia sum Hebraeorum, ideo ego fugi a facie eorum, quoniam futurum agnovi, quod dentur vobis in depraedationem, pro eo quod contemnentes vos, noluerunt ultro tradere seipsos, ut invenirent misericordiam in conspectu vestro. Hac de causa cogitavi mecum dicens: Vadam ad faciem principis Holofeilli secreta illorum et ostendam illi quo aditu possit obtinere eos ita ut non cadat unus vir de exercitu eius et cum audissent viri verba eius considerabant faciem eius et erat in oculis eorum stupor quoniam mirabantur pulchritudinem eius nimis et dixerunt ad eam conservasti animam tuam eo quod tale repperisti consilium ut descenderes ad dominum nostrum hoc autem scias quoniam cum steteris in conspectu eius bene tibi faciet et eris gratissima in corde eius duxeruntque illam ad tabernaculum Holofernis et nuntiantes eam umque intrasset ante faciem eius statim captus est in suis oculis
Abbreviated transcription (Latin):
nus hanc in illa pulchri¬
tudinem ampliauit: ut
incomparabili decore om¬
nium oculis appareret.
Imposuit itaq abrȩ suȩ
ascõpam uini. et uas oler:
et polenta: et lapates: et
panes. et caseum: et pro¬
fecta est: Cumq uenissẽt
ad portas ciuitatis: inue¬
nerunt expectantem ori¬
am. et presbiteros ciuita¬
tis: Qui cum uidissent
eam: stupentes mirati
sunt nimis pulchritudi¬
nem eius: Ni hil tamen
interrogantes eam: dimi¬
serunt transire dicentes:
Deus patrum nostrorum
det tibi gratiam. et omne
consilium tui cordis sua
uirtute corroboret: et glo¬
rietur super te ierusalem:
et sit nomen tuum in nu¬
mero sanctorũ et iustorũ
Et dixerunt hi qui illie e¬
rant omnes una uoce: fi¬
at fiat: Iudith uero orans
dñm. transiuit per portas.
isa et abra eius:a.
actum est autem cum
descenderet montem
cira ortum diei: occurre¬
runt ei exploratores assy¬
riorum: et tenuerunt eã
dicentes: Unde uenis: aut
quo uadis: Quȩ respondit:

Expanded text:
nus hanc in illam pulchrinus hanc in illam pulchritudinem ampliavit, ut incomparabili decore omnium oculis appareret. Imposuit itaque abrae suae ascoperam vini, et vas olei, et polentam, et palathas, et panes, et caseum, et profecta est. Cumque venissent ad portam civitatis, invenerunt exspectantem Oziam et presbyteros civitatis. Qui cum vidissent eam, stupentes mirati sunt nimis pulchritudinem ejus. Nihil tamen interrogantes eam, dimiserunt transire, dicentes: Deus patrum nostrorum det tibi gratiam, et omne consilium tui cordis sua virtute corroboret, ut glorietur super te Jerusalem, et sit nomen tuum in numero sanctorum et justorum. Et dixerunt hi qui illic erant omnes una voce: Fiat, fiat. Judith vero orans Dominum, transivit per portas et ipsa et abra ejus. Factum est autem, cum descenderet montem, circa ortum diei, occurrerunt ei exploratores Assyriorum, et tenuerunt eam, dicentes: Unde venis? aut quo vadis? Quae respondit:
Abbreviated transcription (Latin):
deprecatio: Oeus cȩlorum
creator aquarum. et dñs
togus creature: exaudi
me miseram deprecantẽ:
et de tua misericordia prȩ¬
sumentem: Memento do¬
mine testamenti tui. et
da uerbum in ore meo:
et in corde meo confiliũ
corrobora: ut domus tua
in tua sanctificatione per¬
maneat:et omnes gen¬
tes agnoscant qm̃ tu es
deus: et non est alius pre¬
actum est autem cum
cessasset clamare ad
dñm: surrexit de loco in
quo iacuerat prostrata
suam: Et descendens in
domum suam. abstulit
a se cilicium: et exuit se
uestimentis uiduitatis suȩ.
et lauit corpus suum: et
unxit se myrto optimo.
et discriminauit cri nem
capitis sui: et imposuit mit¬
tram super caput suum: et
induit se uestimentis ui¬
cunditatis suȩ: Induitq san¬
dalia pedibus suis: assum¬
psitq dextraliola. et lilia.
et inaures. et ãnulos: et
omnibus ornamentis suis
ornauit se: Cui etiam dñs
contulit splendorem: qm̃
omnis ista compositio nõ
ex libidine sed ex uirtute
pendebat: Et ideo domi¬

Expanded text:
deprecatio. Deus coelorum, creator aquarum, et Dominus totius creaturae, exaudi me miseram deprecantem, et de tua misericordia praesumentem. Memento, Domine, testamenti tui, et da verbum in ore meo, et in corde meo consilium corrobora, ut domus tua in sanctificatione tua permaneat: et omnes gentes agnoscant, quia tu es Deus, et non est alius praeFactum est autem, cum cessasset clamare ad Dominum, surrexit de loco in quo jacuerat prostrata suam, et descendens in domum suam, abstulit a se cilicium, et exuit se vestimentis viduitatis suae, et lavit corpus suum, et unxit se myro optimo, et discriminavit crinem capitis sui, et imposuit mitram super caput suum et induit se vestimentis jucunditatis suae, induitque sandalia pedibus suis; assumpsitque dextraliola, et lilia, et inaures, et annulos, et omnibus ornamentis suis ornavit se. Cui etiam Dominus contulit splendorem, quoniam omnis ista compositio, non ex libidine, sed ex virtute pendebat: et ideo Domi
Abbreviated transcription (Latin):
ac populum qui nuper
paululum respirasset: ne
sineret blas phemis rur¬
sum natio nibus subdi:
Omnib itaq id simul fa-¬
cientibus:⁊ petentibus a
dño misccłiam cũ fletu
et ienimis. ꝑ tridium
continuum ꝓstratis: hor¬
tatus est tudas eos ut se
prepararent. Ipse uero cr̃
semoribus cogitauit priꝰ¬
qͣm rex admoueret exer¬
citum ad iudeam.⁊ obti¬
neret ciuitatem exire: et
dm̃i iudicio cõmittere ex¬
itum rei. Dans itaq pote¬
statem omniũ deo mun¬
di creatori:⁊ hortatuᷤᷤ suoᷤ
ut fortiter dimicarent.
et usq ad mortẽ ꝓ legib.
templo. ciuitate. patria.
et ciuibus starent: circa
modin exercitum consti.¬
tuit. Et dato signo fuis¬
de dei uictoria. iuuembꝰ
fortissimis electis. nocte
aggressus aulam regiam.
in castris interfecit uiros

Expanded text:
ac populum qui nuper paululum respirasset ne sineret blasphemis rursum nationibus subdi omnibus itaque id simul facientibus et petentibus a Domino misericordiam cum fletu et ieiuniis per triduum continuum prostratis hortatus est eos Iudas ut se praepararent ipse vero cum senioribus cogitavit priusquam rex admoveret exercitum ad Iudaeam et obtineret civitatem exire et Domini iudicio committere exitum rei dans itaque potestatem omnium Deo mundi creatori et hortatus suos ut fortiter dimicarent et usque ad mortem pro legibus templo civitate patria et civibus starent circa Modin exercitum constituit et dato signo suis Dei victoria iuvenibus fortissimis electis nocte adgressus aulam regiam in castris interfecit viros
Abbreviated transcription (Latin):
nationes has quȩ conuiene¬
iunt᷑ disꝑdere nos ꝙ sancta
n̾ra: q̃m melius est nos
mori in bello: qͣm uidere
mala gentis nr̃ȩ & sc̃orũ:
Sicut autem fuerte uolun¬
tas in celo: sic fiati & assũ¬
ysit gorgias quinq miliã
utrorum. ⁊ mille equites e¬
lectos: et mouerunt cas¬
ta nocte ut applicarent
ad castra iudeorum: et ꝑ¬
cuterent eos subito & filii
qui erant ex arce: erant il¬
n uces E audiuit iudas.
et surrexit ipse & potentes
ꝑcutere uirtutem exerci¬
tuum regis: qui erant in
ammaitm. Adhuc entin
disꝑsus erat exercitus a ca¬
stris. Et uenit gorgias in ca¬
ta iudȩ noctu: et neminẽ
muenit. & querebat eos in
montibus: q̃m dixit. fugi¬
I unt hi a nobi. Et cum dies
factus esset. apparuit iudaᷤˢᷤ
in eampo cum trib milibꝰ
uirorum tantum: quia
tegumenta & gladios non¬
habebant & uiderunt cas¬
tra gentium ualida: et lo¬
ricatos:⁊ equitatus in cir

Expanded text:
nationes has quae convenerunt disperdere nos et sancta nostra quoniam melius est nos mori in bello quam videre mala gentis nostrae et sanctorum sicut autem fuerit voluntas in caelo sic fiat et adsumpsit Gorgias quinque milia virorum et mille equites electos et moverunt castra nocte ut adplicarent ad castra Iudaeorum et percuterent eos subito et filii qui erant ex arce erant illi duces et audivit Iudas et surrexit ipse et potentes percutere virtutem exercituum regis quae erat in Ammaum adhuc enim dispersus erat exercitus a castris et venit Gorgias in castra Iudae noctu et neminem invenit et quaerebant eos in montibus quoniam dixit fugiunt hii a nobis et cum dies factus esset apparuit Iudas in campo cum tribus milibus virorum tantum quia tegumenta et gladios nonhabebant et viderunt castra gentium valida et loricatos et equitatus in cir
Abbreviated transcription (Latin):
altare & sancti sicut prius.
trate gunt ualde: et cogita¬
bant tollere genus iacob
qui erãt inter eos E cepe¬
runt occidere de populo:
et perseqiti & debellabat
iudas filios esau in idu¬
mea et eos qui erant in
arabathane. quia circũse¬
debant ifra etitas: & ꝑcus.¬
sit eos plaga magna. & re¬
cordatus est malitiã filioꝵ
bean. qui erant populo in
laqueum & in scandalum
insictiantes ei in uia: & con¬
clusi sunt ab eo in turribꝰ:
Et applicuit ad eos:⁊ ana¬
thematroauit eos: et iN.¬
cenit turres eorum igni.
cum omnibus qui in eis
erant & transiit ad filios
ammon ⁊ muenit manũ
fortem. & ppłm copiosum:
ꝙ timotheim duceo ipsoꝵ:
Et commisit cum eis prȩ¬
lia multa: et contriti sũt
m confpectu eorum: et ꝑ¬
cussit eos & cepit gtater ci¬
uitatem :⁊ filias eiꝰ. ⁊ relisꝰ¬

Expanded text:
et sancta sicut prius et iratae sunt valde et cogitabant tollere genus Iacob qui erant inter eos et coeperunt occidere de populo et persequi et debellabat Iudas filios Esau in Idumea et eos qui erant in Acrabattene quia circumsedebant Israhelitas et percussit eos plaga magna et recordatus est malitiam filiorum Bean qui erant populo in laqueum et in scandalum insidiantes in via et conclusi sunt ab eo in turribus et adplicuit ad eos et anathematizavit eos et incendit turres eorum igni cum omnibus qui in eis erant et transiit ad filios Ammon et invenit manum fortem et populum copiosum et Timotheum ducem ipsorum et commisit cum eis proelia multa et contriti sunt in conspectu eorum et percussit eos et cepit Iazer civitatem et filias eius et re
Abbreviated transcription (Latin):
opus sol icita mente trac¬
tarem:nullus morderet:
nemo reprehenderet: sunc
autem quia iuxta senten¬
tiam saluatoris uolo opera¬
ri cibum qui non perit:
et antiquam diuinorum
uoluminum uiam. senti¬
bus uirgultisq purgare:¬
error mi hi genuinus in¬
figitur: corrector uiciorũ
falsarius uocor: et errores
non auferre sed serere
santa est enim uetustatis
consuetudo: ut etiam con¬
fessa plerisq uicia placeant:
dum magis pulchros ha¬
bere uolunt codices quam
emendatos: Quapropter
nobilitatis et humilitatis
exemplar: pro flabello.cala¬
this. sportellisq munusculo
monachorũ. spiritalia hec
et mansura dona suscipite:
ac beatum iob qui adhuc

Expanded text:
opus sollicita mente tractarem: nullus morderet, nemo reprehenderet. Nunc autem quia juxta sententiam Salvatoris volo operari cibum, qui non perit, et antiquam divinorum Voluminum viam, sentibus virgultisque purgare, mihi genuinus infigitur: corrector vitiorum falsarius vocor, et errores non auferre, sed serere. Tanta est enim vetustatis consuetudo, ut etiam confessa plerisque vitia placeant, dum magis pulchros habere malunt codices, quam emendatos. Quapropter, nobilitatis et humilitatis exemplar, pro flabello, calathis, sportellisque, munusculo monachorum, spiritualia haec et mansura dona suscipite: ac beatum Job qui adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
thas sermones apollonii:
motus est antmo. Et ele-¬
git decem milia uirorũ:
et exiit ab ierłm E con¬
currit ei symon frater eiꝰ
in adiutortum: et appli¬
cuerunt castra in ioppen:
Q exctusit eum a ciuitate:
quia custodia apollonii
ioppe erat: et oppugnauit
eam. Et exterriti qui erañ
nira cruitatem. aperue¬
runt ei: et obtiniit iona¬
thas ioppen E audrnt a¬
pollomus: et admouit
tria miłia equitum.⁊ ex¬
ercitum multumr. & abiit¬
in azotum: tanquam tter
faciens & statim exiit in
campum: eo quod haberet
multitudinem equitum:
et confideret in eis & inse¬
cutus est eum ionathas

Expanded text:
thas sermones Apollonii motus est animo et elegit decem milia virorum et exiit ab Hierusalem et concurrit ei Simon frater eius in adiutorium et adplicuerunt castra in Ioppen et exclusit eum a civitate quia custodia Apollonii Ioppe erat et obpugnavit eam et exterriti qui erant intra civitatem aperuerunt ei et obtinuit Ionathas Ioppen et audivit Apollonius et admovit tria milia equitum et exercitum multum et abiit Azotum tamquam iter faciens et statim exiit in campum eo quod haberet multitudinem equitum et confideret in eis et insecutus est eum Ionathas
Abbreviated transcription (Latin):
Ualde Auerterunt illos a
terra sua: Et quȩsuuit om¬
nes nequicias. usq dũ per¬
ueniret ad illos defensio: et
ab omnibus peccatis libera¬

Expanded text:
alde averterunt illos a terra sua et quaesivit omnes nequitias usque dum perveniret ad illos defensio et ab omnibus peccatis libera