comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
reuertetur adiudicium : Staum eam sequitur quasi bos ductus
aduictimam: Id est quasi stultus nesciens ipseductus ad interitũ
t fortissimi quique interfecti sunt ab ea.
Vt ipse salomon sapientissimus uirorum : ut samson fortissime
ut dauid mansuetissimus amulieris decipula : ut origenis abhere¬
tica : quem post a postolos ecclesiae magistrum fuisse quam diu rec¬
s te sapuit quine gauerit errat : iae inferidomus eius: pene¬
trantes interiora mortis: Sed de ecclesia dñs ait : quia portae
inferi non praeualebunt aduersus eam : interiora autẽ mortis
a cerrima gehennae tormenta quasi artiora & obscuriora dicit:
quibus hereticos & fornicarios constat esse mergendos : sicut
descĩs prodño in hac uita patientibus aduersa dicitur : quiamisit
dat uocem suam : Num quid non dñs palam locutus estmundo
& in occulto locutus est nibil: quidergo neglecto eius euange¬

Expanded text:
revertetur ad judicium. Statim eam sequitur quasi bos ductus revertetur ad judicium. Statim eam sequitur quasi bos ductus ad victimam. Id est, quasi stultus nesciens ipse ductus ad interitum. Et fortissimi quique interfecti sunt ab ea. Ut ipse Salomon sapientissimus virorum, ut Samson fortissimus, ut David mansuetissimus, a muliebri decipula. Ut Origenes ab haeretica, quem post apostolos Ecclesiae magistrum fuisse, quandiu recte sapuit, qui negaverit, errat. Viae inferi domus ejus, penetrantes interiora mortis. Sed de Ecclesia Dominus ait: Quia portae inferi non praevalebunt adversus eam . Interiora autem mortis acerrima gehennae tormenta, quasi arctiora et obscuriora dicit, quibus haereticos et fornicarios constat esse mergendos, sicut de sanctis pro Domino in hac vita patientibus dicitur: Quia misit dat vocem suam? Nunquid non Dominus palam locutus est mundo, et in occulto locutus est nihil? Quid ergo, neglecto ejus Evange
Abbreviated transcription (Latin):
tica sensum doctrinie pestilentis quasi meretrix facinoris se
texisse gloriatur : spersi cubilemeum mirra & aloe & cinnamomo
Promittunt se tales odorem cuelestium habere uirtutum : quibus
sua suorumq corda uelut cubilia uenusta consecrent ac dicere
posse cum a postolo quia xp̃ibonus odor sumus dõ:
eni inebriemur uberibus donec inlucescat dies:
Doctrinae scaẽ populis seinuicem satiendos iactant heretici &
uirtutum gratia coniungendos : donec eorum gesta lux sequatur
u&erna : Non est enim uir indomosua : abiit uia longissima :
Non est inquiunt xp̃s corporaliter in ecclesia: Surgens enim
amortuis ascendit incaelum: nobisq ministerium gubernan dae
ecclesiae su&iudelic& domus reliquit :
S acculum pecuniae secum tulit : Gloriam resurrectionis & in¬
mor talitaitis decus secum detulit: quo illius patriae ciues laeti¬
ficar & acditar&: In die plenae lunae reuersurus est domũsuam:
In tempore quo lectorum suorum ecclesia numerũ cõpleuerit

Expanded text:
tica sensum doctrinae pestilentis, quasi meretrix thorum facinoris se texisse gloriatur. Aspersi cubile meum myrrha et aloe et cinnamomo. Promittunt se tales odorem coelestium habere virtutum, quibus sua suorumque corda velut cubilia venusta conserent, ac dicere posse cum apostolis, quia Christi bonus odor sumus Deo . Veni, inebriemur uberibus donec illucescat dies. Doctrinae sanctae poculis se invicem satiandos jactant haeretici, et virtutum gratia conjungendos, donec eorum gesta lux sequatur aeterna. Non est enim vir in domo sua, abiit longissima via. Non est, inquiunt, Christus corporaliter in Ecclesia, surgens enim a mortuis ascendit in coelum nobisque ministerium gubernandae Ecclesiae suae, videlicet, domus, reliquit. Sacculum pecuniae secum tulit. Gloriam resurrectionis et immortalitatis decus secum detulit, quo illius patriae cives laetificaret ac ditaret. In die plenae lunae reversurus est domum suam. In tempore quo electorum suorum Ecclesia numerum compleverit
Abbreviated transcription (Latin):
Iustus quiambulat insimplicitatesua. beatos postse filios derelin¬
qu& : Non hoc secundum litteram semper stare potest : Nam
beatus samuel uiriustus ac simplex dissimiles sui filios reli quit

Expanded text:
Justus qui ambulat in simplicitate sua, beatos post se filios derelinJustus qui ambulat in simplicitate sua, beatos post se filios derelinquet. Non hec secundum litteram semper stare potest, nam et beatus Samuel, vir justus ac simplex dissimiles sui filios reliquit
Abbreviated transcription (Latin):
testis falsus non erit inpunitus. & quilo quitur mendacia peribit:
Etos impiorum deuorat iniquitatem : Sicut famelicus refici
cibis desiderat. ita impius ut iniquitatis excutione sati&ur ardenter¬
os exquirit. Parata sunt derisoribus iudicia. & mallei percutientes
stultorum corporibus : Et si re probi sicut praedictum est uel iussio¬
nis uel comminationis diuinae iudicium derident. parata tamen eos
exspectant iudicia damnationis. quae ut mallei ferrum candens. ita
eos infornace gehennae sine fine uerberent:
s Propter frigus piger arare noluit: mendicabit ergo aestate. &
non dabitur ei : Quinunc propter desidiam in dĩ seruitio laborare
neglexit. uenturo die regni mendicabit & nondabitur ei. quia
qua ecumque seminauerit homo. haec & met& : beneergo regnũ
dĩ aestati conparatur. quia tunc meroris nostri nubila transeunt
& uitae dies a &erni solis claritate fulgescunt:

Expanded text:
Testis falsus non erit impunitus: et qui loquitur mendacia peribit. Testis falsus non erit impunitus: et qui loquitur mendacia peribit. Et os impiorum devorat iniquitatem. Sicut famelicus refici cibis desiderat, ita impius ut iniquitatis exsecutione satietur, ardenter exquirit. Parata sunt derisoribus judicia, et mallei percutientes stultorum corporibus. Et si reprobi, sicut praedictum est, vel jussionis et comminationis divinae judicium derident, parata tamen eos exspectant judicia damnationis, quae ut mallei ferrum candens, ita eos in fornace gehennae sine fine verberent. CAPUT XX. Propter frigus piger arare noluit: mendicabit ergo aestate, et non dabitur ei. Qui nunc propter desidiam in Dei servitio laborare neglexit, venturo die regni mendicabit, et non dabitur ei, quia quaecunque seminaverit homo, haec et metet. Bene enim regnum Dei aestati comparatur, quia tunc moeroris nostri nubila transeunt, et vitae dies aeterni solis claritate fulgescunt.
Abbreviated transcription (Latin):
IN digentem dicit humilem. qui se perp&uis bonis egere sine cessatione
recolit : talis nam que ut miseri cordiam consequatur ad ño numquam
proximo misereri recusat: dequo & subsequenter ad nectit:
Et melior pauper quam uirmendax : Melior est namque humilis
corde quini hil suis fidit operibus. quam quise prae excellentia
uirtutum uiri nomine dignum ducens fallitur. nescius dum suꝑ¬
o biendo perdidit bonaꝗi essit : Abscondit piger manum suam¬
os sub as cella. nec ad os suum adplicat eam:
Nemo ita piger est ut ad os manum uel comedendo reducere labo¬
rem put&: sed pigro labor est manum ad os porrigere : quia desi¬
dicsus quisque praedicator nec hoc uult operari quoddicit: manum
quippe ad os porrigere est: uoci opere concordare.
Testis iniquus derid& iudicium. Illud uidelic& quod dicitur : non
falsum testimonium dices: uel certe uenturum de quo supra dicitur:.

Expanded text:
Indigentem dicit humilem, qui se perpetuis bonis egere sine cessatione Indigentem dicit humilem, qui se perpetuis bonis egere sine cessatione recolit. Talis namque, ut misericordiam consequatur a Domino, nunquam proximo misereri recusat. De quo et subsequenter annectit:-- Et melior est pauper, quam vir mendax. Melior est namque humilis corde, qui nihil suis fidit operibus, quam qui se prae excellentia virtutum viri nomine dignum ducens fallitur nescius, dum superbiendo perdidit bona quae gessit Abscondit piger manum suam sub ascella, nec ad os suum applicat eam. Nemo ita piger est, ut ad os manum vel comedendo reducere laborem putet, sed pigro labor est manum ad os porrigere, quia desidiosus quisque praedicator ne hoc vult operari quod dicit Manum quippe ad os porrigere est voci opere concordare. Testis iniquus deridet judicium. Illud videlicet quo dicitur: Non falsum testimonium dices; et certe futurum, de quo supra dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
opitulatur illud quod sequitur: Quimpatiens est sustinebit dimnum
&um rapuerit aliud appon&: Sienim duritia contradicentis fratris
quem erudire coepisti prouocatus ipse in in patientiae uitum labaris.
damnum profecto tiae uirtutis in curris : & cumilli durius forte in cre¬
pando spem promerendȩ salutis agendeq patientiae quam habuerat
rapueris. rationem pro eo quod fratrem scandali tasti districto iudici
reddes : Pat& litterȩ sensus quia quiper inpatientiam in opiae furto
seruit aut rapinis damnum suac animȩ facit : &cum rem proximi
tollit: & si non homini prohoc certe a&erno iudice rationem reddere
hab& : unde alia ediuo ita hunc uersum transtulit male cogitans
homo multo damno afflig&ur & si perniciosus fuerit : & animam
suam ad pon&: quianimirum cum pecunia uiolentus abstulerit.
prohac animam inuitus dabit : Homo indigens misericors est:

Expanded text:
opitulatur illud quod sequitur: Qui impatiens est, sustinebit damnum: opitulatur illud quod sequitur: Qui impatiens est, sustinebit damnum: et cum rapuerit, aliud apponet. Si enim duritia contrquem erudire coepisti, provocatus ipse in impatientiae vitium labaris, damnum profecto tuae virtutis incurris. Et cum illi durius forte increpando spem promerendae salutis, agendaeque poenitentiae, quam habuerat, rapueris, rationem pro eo, quod fratrem scandalizasti, districto judici reddes. Patet litterae sensus, quia qui per impatientiam inopiae furto servit aut rapinis, damnum suae animae facit, et cum rem proximi tollit; et si non homini per hoc, certe aeterno judici rationem reddere habet. Unde editio alia ita hunc versum transtulit, Male cogitans homo, multo damno affligetur; et si perniciosus fuerit, et animam suam apponet, quia nimirum, cum pecuniam violentus abstulerit, pro hac animam invitus dabit.-- Homo indigens misericors est.
Abbreviated transcription (Latin):
sciendo quasi uigilat. quamuis nihil operando torpescit : sed pigredo
inmittit soporem : quia paulis per &iam rectae sentiendi uigilantia
Nam qui se ad superiora stringendo non dirigit. neglectam inferi¬
us per desideria expandit : &dum studiorum subtilium uigore
non constringitur. cupiditatis infinȩ fame sauciatur : ut quo perdis¬
ciplinam ligari dissimulat. eose esuriens peruoluatatum desideria
spargat: P eneratur dño quimiser&ur pauperis. & uicis situdinem¬
suam redd & ei : Huius sententiae ueritatem probat ipse dñs
cum se olemosinam facientibus dicturum esse praedicit: quam diu
fecistis uni dehis minimis meis mihi fecistis:
Eridi filium tuum nedis peres. ad inter fectionem autem eius
neponas anim amtuam: Subiectum tibi quem lib& sierrare consor¬
cis diligenter castigare curato: quod si curari rennuit. ita erga
illum circum specte & temperanter age. nequid omnino intuis
uerbis uel actbus unde amplius pec & inueniat: cui sensui

Expanded text:
iendo quasi vigilat, quamvis nihil operando torpescit. Sed pigredo immittit soporem, quia paulisper etiam recte sentiendo vigilantia Nam quia se ad superiora stringendo non dirigit, neglectam se inferius per desideria expandit. Et dum studiorum subtilium vigore non constringitur, cupiditatis infimae fame sauciatur, ut quo per disciplinam ligari dissimulat, eo se esuriens per voluptatum desideria spargat.-- Feneratur Domino, qui miseretur pauperis, etc. Hujus sententiae veritatem probat ipse Dominus, cum eleemosynam facientibus dicturum se esse praedicit: Quandiu fecistis uni de his minimis meis, mihi fecistis . Erudi filium tuum, ne desperes; ad interfectionem autem ejus ne ponas animam tuam. Subjectum tibi quemlibet, si errare conspicis, diligenter castigare curato. Quod si curari renillum circumspecte et temperanter age, ne quid omnino in tuis verbis vel actibus unde amplius peccet inveniat. Cui sensui
Abbreviated transcription (Latin):
loquitur potest specialiter intellegi quae enim peruersior
locutio quam ad stupra suaderi quod capitulum. incipit a lo co
ubiait. filimi sisus ceperis sermones meos. & mandata mea abs¬
conderis peneste : Potest autem permulierem extraneam
hereticorum prauitas intellegi axp̃i & ecclesiae membris alie¬
na quae mollitia dissertitudinis & linguaeblandimentis corda

Expanded text:
loquitur, potest specialiter intelligi. Quae enim perversior loquitur, potest specialiter intelligi. Quae enim perversior locutio, quam ad stupra suaderi, quod capitulum incipit a loco ubi ait: Fili mi, si susceperis sermones meos, et mandata mea absconderis penes te. Potest autem per mulierem extraneam haereticorum pravitas intelligi a Christi et Ecclesiae membris aliena, quae mollitie disertitudinis et linguae blandimentis corda
Abbreviated transcription (Latin):
adlucem ut non arguantur eius opera: & talis finem exteriorib
sorti&ur intenebris : lu&antur cummale fecerint & ex
csultant in rebus possimis Ideomala facientes ex ultant quia
peruias tenebrosas ambulant & nesciunt quo eunt : si enim qui a
ad poenam tendunt aspicerent. gressum utique cohiberent
noxiamq lu&itiam salubri fl&u castigarent
eruaris amuliere aliena & ab extranea : quae mollit
sermones suos. Pend& hic uersus a superioribus ubi dictũ
fuerat prudentia seruabitte: & est sensus. prudentia serua¬
bitte ut eruaris amuliere aliena : quia ergo prius salo mon
auditorem suum quem sapientiam docere satagit ammonuit
nel atronibus iunger&ur nesi uider& furem simul currer&
cum eo : sed recte acsimpliciter inceder &. nunc ammon& ne
cum adulteris portionem suam ponat: dequibus & hoc quod
supra dicitur ut eruaris deuiamala. ab homine quiperuers a

Expanded text:
ad lucem, ut non arguantur ejus opera , et talis finem exterioribus ad lucem, ut non arguantur ejus opera , et talis finem exterioribus sortietur in tenebris. Qui laetantur cum male fecerint, et exultant in rebus pessimis. Ideo mala facientes exultant, quia per vias tenebrosas ambulant, et nesciunt quo eant. Si enim, quia ad poenam tendunt, aspicerent, gressum utique cohiberent noxiamque laetitiam salubri fletu castigarent. Ut eruaris a muliere aliena et ab extranea quae mollit sermones suos. Pendet hic versus a superioribus ubi dictum fuerat, prudentia servabit te. Et est sensus: Prudentia servabit te ut eruaris a muliere aliena, quia ergo prius Salomon auditorem suum quem sapientiam docere satagit, admonuit, ne latronibus jungeretur, ne si videret furem, simul curreret cum eo, sed recte ac simpliciter incederet; nunc admonet ne cum adulteris portionem suam ponat, de quibus et hoc quod supra dicitur, ut eruaris de via mala ab homine qui perversa
Abbreviated transcription (Latin):
SEΙuans semitas iustitiae. &uias scõrũ cus todiens.
Viascõrum generaliter dĩmandata. semitas iustitiae artio¬
ra uitae cuelestis instituta : quae perfectis solum accessibilia
sunt dicit: utrasque autem sapientia seruat. ut in quo cumque
uirtutum gradu rectos iuu& ac simplices:
CΟΝsilium custodi&te & prudentia seruabitte . &eruaris¬
s deuiamala. ab homine qui peruersa loquitur
Viam malam opera iniqua hominem peruersalo quentem. doc¬
tores dicit iniquae operationis: uiam malam inquam uocant:
qui dicunt. ueni nobicum : insidiemur sanguini: peruersa
loquentem eum qui huius auctor est suasionis:
id relin quunt iter rectum &ambu lant peruias tenebrosas
Nul dre itineri recto uias tenebrosas opposuit : quia nimirũ
iter rectae actionis in luceperagitur atque adlucis super gaudia
ducit i at sicut dñs ait om̃nis quimala agit odit lucem &nonuenit

Expanded text:
Servans semitas justitiae et vias sanctorum custodiens. Servans semitas justitiae et vias sanctorum custodiens. Vias sanctorum generalia Dei mandata, semitas justitiae arctiora vitae coelestis instituta, quae perfectis solum accessibilia sunt, dicunt. Utrasque autem sapientia servat, ut in quocunque virtutum gradu rectos juvet ac simplices. Consilium custodiet te et prudentia servabit te, ut eruaris de via mala ab homine qui perversa loquitur. Viam malam, opera iniqua, hominem perversa loquentem, doctores dicit iniquae operationis. Viam malam iniquam vocant qui dicunt, veni nobiscum, insidiemur sanguini, perversa loquentem eum qui hujus auctor est suasionis. Qui relinquunt iter rectum et ambulant per vias tenebrosas. Pulchre itineri recto vias tenebrosas opposuit, quia nimirum iter rectae actionis in luce peragitur, atque ad lucis supernae gaudia ducit. At, sicut ait Dominus, omnis qui mala agit, odit lucem, et non venit
Abbreviated transcription (Latin):
redar gutus ab apostolo quiait: quid enum habes quodinon a cce¬
dopitri sapientiae natiuitas intellegi : dequo alibi dicit:
eius accipi: unde dici sol& in proph&is. quia os dñi locutum est.
et ex ore eius scientia nascitur & prudentia . quia nisi ipse os
bumanum sci fic&. Nisi hoc suum ipse dignanter efficiat : perfec¬
tam loqui sapientiam nullatenus ual&:
in todi& rectorum salutem & proteg& gradientes simpliciter:
Cognatae sibi sunt uirtutes rectitudo & simplicitas. neque
ab inuicem quaeunt separari. unde &sapienitia unam earũ
sine altera non quaerit sed in quibus cumque ambae conueniun
hos custodit & protegit. Denique debeato iobdicitur quia
erat uirille simplex & rectus: simplex uidelic& per in nocen¬
tiam mansuetudinis rectus percautelam dis creuonis: Simplex
quia nullum ledere immo cunctis prodesse desiderabat: rectus.
q se a nullo corrumpi permittebat:

Expanded text:
redarguitur et ab Apostolo, qui ait: Quid vero habes quod non acceredarguitur et ab Apostolo, qui ait: Quid vero habes quod non acceDeo Patri sapientiae nativitas intelligi, de qua alibi dicit im in sanctis ejus accipi, unde dici solet in prophetis, quia os Domini locutum est, et ex ore ejus scientia nascitur et prudentia, quia nisi ipse os humanum sanctificet, nisi hoc suum ipse dignanter efficiat, perfectam loqui sapientiam nullatenus valet. Custodiet rectorum salutem et proteget gradientes simpliciter. Cognatae sibi sunt virtutes rectitudo et simplicitas, neque ab invicem queunt separari, unde et sapientia unam earum sine altera non quaerit, sed in quibuscunque ambae conveniunt, hos custodit et protegit. Denique de beato Job dicitur, quia erat vir ille simplex et rectus , simplex videlicet per innocentiam mansuetudinis, rectus per cautelam discretionis. Simplex quia nullum laedere, imo cunctis prodesse desiderabat. Rectus quia se a nullo corrumpi permittebat.
Abbreviated transcription (Latin):
sibi terrenum in esse deprehenderit expurg&. carnales in lece¬
bras abscidat. fossam in se humilitatis faciat. nec quiescat ab
agendo : prius quam seuenam ueritatis inuenisse cognouerit:
intelleges timorem dñi & scientiã d̃i inuenies:
Si sollicito corde quaesieris. peruenies ad experientiam
amabilis dñitimoris : qui non initium sed perfectio est sapien¬
tiue cudestis in hac dumtaxat uita: Ideo que non eum perfec¬
ta dilectio foras mittit sed facit permanere insaeculũ saeculi
sed & scientiam ipsius diuinitatis quae perp&uo beatum facit¬
Cc inuenies. Quia dñs dat sapientiam
Respicit hic uersiculus adhoc quod supradixit: si enim sapi
entiam inuocaueris : &c&era usquedum ait &scientiam dĩ
inuenes: Ideonamque sapientia id est dñs est inuocandus
ad accipiendam sapientiam : quia sapientia non a nobis
ipsis haberi potest. sed adño datur: taceat pelagius.

Expanded text:
sibi terrenum inesse deprehenderit expurget, carnales illecesibi terrenum inesse deprehenderit expurget, carnales illecebras abscindat, fossam in se humilitatis faciat, nec quiescat ab agendo priusquam se venam veritatis invenisse cognoverit. Tunc intelliges timorem Domini et scientiam Dei invenies. Si sollicito corde quaesieris, pervenies ad experientiam amabilis Domini timoris, qui non initium, sed perfectio est sapientiae coelestis, in hac duntaxat vita, ideoque non eum perfecta dilectio foras mittit, sed facit permanere in saeculum saeculi. Sed et scientiam ipsius divinitatis quae perpetuo beatum facit invenies. Quia Dominus dat sapientiam. Perspicit hic versiculus ad hoc quod suentiam invocaveris, et caetera, usque dum ait: Et scientiam Dei invenies. Ideo namque sapientia, id est, Dominus est invocandus, ad accipiendam sapientiam, quia sapientia non a nobis ipsis haberi p
Abbreviated transcription (Latin):
dim proponere : in huius nam que perceptione sapientiae sum¬
nue est perceptio beatitudinis. ipsa ad testante quae patripro
dentiam cor indinare suad& : qui animirum neces seest ut & diui¬
num incunctis flagitemus auxilium. &ipsi dño adiuuante bona
quȩ ualemus agamus: Neque enim sineipso quicquam facere possu¬
mus. nec rursum sine nostro conamine quantulum cuque habere
ualemus nos ab ipso saluandos esse credamus¬
Ei quaesieris eam quasi pecuniam. & sicut thes auros effoderis eã
Sitanta cura sapientiam quanta cupidi quaerunt pecuniam
uel certe sitam sollicite quaesieris sapientiam
quasi infinitas perhanc & in effabiles diuitias sis ad quisiturus.
percipies praemia quae subsequenter exponuntur. Qui uero
thes auros effodit eicit rudus terrestre : facit in altum foueam.
sedulus insistit labori : donec adthes auros quos quaerit adtin¬
gat. Et quithes auros sapientiae inuenire desiderat quic quid

Expanded text:
dam proponere, in hujus namque perceptione sapientiae, sumdam proponere, in hujus namque perceptione sapientiae, summae est perceptio beatitudinis, ipsa attestante, quae Patri pro dentiam cor inclinare suadet, quia nimirum necesse est, ut et divinum in cunctis flagitemus auxilium, et ipsi, Domino adjuvante, bona quae valemus agamus: neque enim sine ipso quidquam facere possumus, nec rursum sine nostro conamine quantulumcumque habere valemus, nos ab ipso salvandos esse credamusSi quaesieris eam quasi pecuniam, et sicut thesauros effoderis eam. Si tanta cura sapientiam, quanta cupidi quaerunt pecuniam, vel certe si tam sollicite quaesieris sapientiam, quasi infinitas per hanc et ineffabiles divitias sis acquisiturus, percipies praemia quae subsequenter exponuntur. Qui vero thesauros effodit, ejicit rudus terrestre, facit in altum foveam, sedulus insistit labori, donec ad thesauros quos quaerit attingat. Et qui thesauros sapientiae invenire desiderat, quidquid
Abbreviated transcription (Latin):
taudi& inquit sapientiam auris tua.
Ille enim sapientiam aure non audire probatur. qui uerba dĩ audi¬
ti tantum corporis percipiens memoria retinere ut haec operetͥ
Siergo mandata dĩ fixo amore discendi & custodiendi susceperis.
primo humilitatis uiam tene: hoc est enim quod subsequenter
additur: INclina cortuum ad noscendam prudentiam
INclinare quippe est cor ad noscendam prudentiam. humiliare &
eniundare cor quo dignum fiat ad percipienda mysteria ueritatis:
unde eadem sapientia patriloquens. ait: abs condistihaec a sapi¬
entibus & prudentibus. & reuel asti ea paruulis. Id est abscondisti
a superbis & reuelasti humilibus.
Sienim sapientiam in uocaueris & inclinaueris cortuũ prudentiȩ :
Nullum inuocare id est innos orando uocare nisi dm̃ debemus:
cum ergo sapientiam in uocandam esse doc& ostendit se proculdubio
non quam lib& sapientiam id est notitiam rerum cuelestium
siue terrestrium : sed ipsam dĩtatis cognitionem nobis ad sequen¬

Expanded text:
Ut audiat sapientiam auris tua. Ut audiat sapientiam auris tua. Ille enim sapientiam aure non audire probatur, qui verba Dei, auditu tantum corporis percipiens, memoria retinere, ut haec operetur, dissimulat. Si ergo mandata Dprimo humilitatis viam tene, hoc est enim quod subsequenter additur: Inclina cor tuum ad noscendam prudentiam. Inclinare quippe est cor ad noscendam prudentiam humiliare, et emundare cor, quo dignum fiat ad percipienda mysteria veritatis, unde eadem sapientia Patri loquens ait: Abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis , id est, abscondisti a superbis et revelasti humilibus. Si enim sapientiam invocaveris et inclinaveris cor tuum prudentiae. Nullum invocare, id est, in nos orando vocare, nisi Deum debemus; cum ergo sapientiam esse invocandam docet, ostendit se procul dubio non quamlibet sapientiam, id est, notitiam rerum coelestium sive terrestrium, sed ipsam Deitatis cognitionem nobis ad sequen
Abbreviated transcription (Latin):
÷ super uacuis cogntatibus ac tumultibus temptationum peltus
iuuante scĩ sp̃s gratia gerit: quod requies septimi dier inle ge
mistice design abat. Sed & cum transierit esaetulo non solum
absque timnore malorum sed &inmagno gaudio speratae resur¬
rectionis qui esc& ut latarus insinu abraham
Et abundantia per fru&ur malorum timore sublato:
Nunc abundantia bonorum operum ablato timore oleorũ
quioccidunt corpus tunc abundantia gaudiorum iñ praemiꝰ
quanta enim ibi abundantia bonorum omnium: ubigloriã eius
aquo sunt omnia bonalic& intueri. ab lato prorsus timore omniũ
quie aliquid aduersi ulterius adferant
peneste: Abscondit mandatadĩ penesse : qui haec audiens solli
cito in corde recondit. iuxta illum quiait : In cordemeo abs condi
&loquiatua ut non peccem tibi: est enim summo pere curandum.
nen obis haec iuxta parabolam euangelii dȩmonia quasi semen
secus uiam iactatum uolucres tollant:

Expanded text:
a supervacuis cogitationibus ac tumultibus tentationum pectus, a supervacuis cogitationibus ac tumultibus tentationum pectus, juvante sancti Spiritus gratia, gerit. Quod requies septimi diei in lege mystice designabat, sed et cum transierit e saeculo, non solum absque timore malorum, sed et in magno gaudio speratae resurrectionis quiescet, ut Lazarus in sinu Abraham. Et abundantia perfruetur, malorum timore sublato. Nunc abundantia bonorum operum ablato timore etiam eorum qui occidunt corpus, tunc abundantia gaudiorum in gremio. Quanta enim ibi abundantia bonorum omnium, ubi gloria est, a quo sunt omnia bona licet intueri, ablato prorsus timore omnium, quae aliquid adversi ulterius afferant.penes te. Abscondit mandata Dei penes se, qui haecito in corde recondit, juxta illum qui ait: In corde meo abscondi eloquia tua, ut non peccem tibi. Est enim summopere curandum ne nobis haec, juxta parabolam Evangelii, daemonia quasi semen, secus viam jactum, volucres tollant.--
Abbreviated transcription (Latin):
Paruulos non a&ate sed sensu deit quibus supradictum estusque¬
quo paruuli diligits infantiam : qui nomparuuli sed perfecti sen¬
sibus esse potuissent. sinon a consilio sapientiae auditum auerte¬
rent: quo autem auerterant eo sese a&ernae morti destinabanT
Et prosperitas stultorum perd& illos: Cum nullis retardantib
aduersis perfecerint actu. quod meditantes aiunt:
Comnem pra&iosam substantiam repperiemus
Item: auersio paruulorum interfici& eos. & prosperitas stultorum
perd& illos : : quia suepe auersus atimore conditoris animus iam
deira eiusdem iusti conditoris patitur. ut in his quae peccat nil
sustinere uideitur aduersi: sed ut beatus iob ait ducat inbonis dies
suos & in puncto ad inferna descendat
Sotest & in hacuita & infutura intellegi. quia quidĩo perfecte
seruit nullis terretur aduersis immo gaud& in aduersis: &
in ipsamorte quasi demn gressu uitae lu&atur quieturio semper

Expanded text:
Parvulos non aetate, sed sensu dicit, quibus supra dictum est: UsqueParvulos non aetate, sed sensu dicit, quibus supra dictum est: Usquequo, parvuli, diligitis infantiam? qui non parvuli, sed perfecti sensibus esse potuissent, si non a consilio sapientiae, auditum averterent. Quo autem averterant, eo sese aeternae morti destinabant.-- Et prosperitas stultorum perdet illos. Cum nullis retardantibus adversis perfecerint actu, quod meditantes aiunt: Omnem pretiosam substantiam reperiemus. Item: Aversio parvulorum interficiet eos, et prosperitas stultorum perdet illos, quia saepe aversus a timore Conditoris animus, jam de ira ejusdem justi Conditoris, patitur, ut in his quae peccat, nil sustinere videatur adversi. Sed ut beatus Job ait, Ducat in bonis dies suos, et in puncto ad inferna descendat Potest servit nullis terretur adversis, imo gaudet in adversis, et in ipsa morte quasi de ingressu vitae lactatur, quietumque semper
Abbreviated transcription (Latin):
morem dñi & disciplinam Ñ modo non habent sed & odiis
insequuntur. At salutis filius iniquos inquit odio habui
sc & legemtuam dilexi: Comedent igitur fructus uiue suue:
Viam eorum dicit dequa supra dixerat: pedes enimillorum
admalum currunt : quia inquit uias meas ingedi noluerunt
ut uiuerent recipient mercedem uiarum suarum ut in a&er¬
num pereant: At contra dehis quitiment dñm qui ambulant
inuiis eius dicitur: labores fructuum tuorummandu cabis.
ss beatus es & bene tibierit. Suis que consiliis saturabuntur.
Quiamoo consilio quo illos saluare de creueram ad qui escere
rennuebant. saturabuntursuis quibus aiebant: abscondamus
tendiculas contra in sontem frustra: quibus prosaluatore latro¬
nem sibi eligebant ut uidelic& uastentur a latronibus. & inter latro¬
nes damnentur : quod &iam deomnibus uerbidĩ contemptoribus sicut
& c&era potest accipi. Auersio paruulorum interfici& eos.

Expanded text:
morem Domini et disciplinam non modo non habent, sed et odiis morem Domini et disciplinam non modo non habent, sed et odiis insequuntur, at salutis filius, iniquos, inquit, odio habui et legem tuam dilexi . Comedent igitur fructus viae suae. Viam eorum dicit de qua supra dixerat, pedes enim illorum ad malum currunt. Quia, inquit, vias meas ingredi noluerunt ut viverent, recipient mercedem viarum suarum, ut in aeternum pereant; at contra de his qui timent Dominum, qui ambulant in viis ejus, dicetur: Labores s; beatus es, et bene tibi erit.--Suisque consiliis saturabuntur. Quia meo consilio, quo illos salvare decreveram, acquiescere renuebant, saturabuntur suis; quibus aiebant, Abscondamus tendiculas contra insontem frustra; quibus pro Salvatore latronem sibi eligebant, ut videlicet vastentur a latronibus, et inter latrones damnentur. Quod et de omnibus verbi Dei contemptoribus, sicut caetera, potest accipi.-- Aversio parvulorum interficiet eos.
Abbreviated transcription (Latin):
in eis quibus foris deprimebantur angustia in eo quod intus ado
nil consolationis inuenerant. At contra scĩ cum exterius obpri¬
muur aduersis. spe certa saluts incorde dilatantur : scien¬
tes se ab illo ex audiri clamantes cuius se uerba iubentis audire
meminerunt : Hinc & enim proph&a ait: Cum inuocarem te
ex audistime ds̃ iustiuae meae intribulatione dilatastime.
Potest autem tota haec correptio sapientiue deuniuersis gene¬
raliter reprobis accipi. qui indie iudicii clament adiudicem
districtum aperiri sibi ianuam regni postulantes. nec mereant᷑
exaudiri Nam & hoc quod sequitur. Mane consurgent & non
inuenient me : Ipsum tempus extremi examinis quo alii
inuitam u&ernam alii in obprobrium resurgent sempiternũ
aperte desigiat. Eo quod ex osam habuerint disciplinam.
& timorem dñi non susceperint..
Merito salute p̾riuantur. qui principium sapientiaeti¬

Expanded text:
in eis quibus foris deprimebantur. Angustia in eo, quod intus a Deo in eis quibus foris deprimebantur. Angustia in eo, quod intus a Deo nil consolationis invenerant. At contra sancti cum exterius opprimuntur adversis, spe certa salutis in corde dilatantur, scientes se ab illo exaudiri clamantes, cujus se verba jubentis audire meminerunt. Hinc etenim Propheta ait: Cum invocarem te, exaudisti me, Deus justitiae meae, in tribulationibus dilatasti me . Potest autem tota haec correptio sapientiae de universis generaliter reprobis accipi, quia in die judicii clament ad judicem districtum, aperiri sibi januam regni postulantes, nec mereantur exaudiri, nam et hoc quod sequitur, Mane consurgent et non invenient me, ipsum tempus extremi examinis, quo alii in vitam aeternam, alii in opprobrium resurgunt sempiternum, aperte designat. Eo quod exosam habuerint disciplinam, et timorem Domini non susceperint. Merito salute privantur, qui principium sapientiae ti
Abbreviated transcription (Latin):
Conferertes ad inuicem. Si dimittimus eum sic : omnes
credent in eum &uenient romani & tollent nostrum¬
s locum & gentem. Cum in ruerit repentina calamitas.
& interitus quasi tempestas in gruerit:
Obsidionem hiero solimorum subitam & expugnationem
totius prouitiae quae aromanis facta est dicit quam &
ip scdñs in euangelio uidens ciuitaten flensq supeream
praedixit . Q uando uenerit superuos tribulatio &
angustia. tunc inuocabunt me & non exaudiam
Non leguntur iuda ei in illa obsidione dñm in uocasse sed
tantim armis esse confisi : quamuis desolationem patriae
ruiamq templi amarissima mente conspexerint: si qui
tamen tunc inuocabunt quia hi culpam proquasunt puniti
intellegere ut uere paeniterent nolebant : frustra ad eum
quem contempsere clamabant: unde recte dicuntur tribula¬
tionem cum angustia fuisse perpessi: Tribulationem quae erat

Expanded text:
Conferentes ad invicem, si dimittimus eum sic, omnes Conferentes ad invicem, si dimittimus eum sic, omnes credent in eum, et venient Romani et tollent nostrum locum et gentem . Cum irruerit repentina calamitas, et interitus quasi tempestas ingruerit. Obsidionem Hierosolymorum subditam et expugnationem totius provinciae, quae a Romanis facta est dicit, quam et ipse Dominus in Evangelio videns civitatem, flensque super eam praedixit. Quando venerit super vos tribulatio et angustia, tunc invocabunt me et non exaudiam. Non leguntur Judaei in ulla obsidione Dominum invocasse, sed tantum armis esse confisi, quamvis desolationem patriae, ruinamque templi amarissima mente conspexerint. Si qui tamen tunc eum invocabant, quia hi qui culpam, pro qua sunt puniti intelligere, ut vere poeniterent, nolebant, frustra ad cum quem contempsere clamabant. Unde recte dicuntur tribulationem cum angustia fuisse perpessi. Tribulatio namque erat
Abbreviated transcription (Latin):
s post modum incruce patiendo. Despexistis omne consilium
meum: Dicentis paenitentiam agite propin quabit enim
regnum cuelorum. Et increpationes meas neglexistis
Dicentis: uae uobis scribae &pharisaei hẏpocritae quia tulistis
clauem scientiae: ipsi non introistis. & eos qui introibant pro¬
hibuistis: & generaliter: qui non credit . iam iudicatus est.
Ego quoque in interitu uestro ridebo. & subsannabo
Tale est inpsalmo deisdem: quihabitat in caelis in ridebit eos.
& dñs subsannabit eos: Non quiabuccis d̃s inrideat aut naso
subsann& sed eauis designata est tali uerbo . quam dedit
a postolis ut praeuider ent nil prorsus impios contraeum supra
quam ipse permitter & insidiis erse acturos. quĩ potius illorũ
coepta omnia euacuanda eius uero gloriam post passionem per
bem terrarum esse dilatandam praenosent : Ideoq
hiliꝰ contemonerent. Cum uobis quod timebatis aduenerit :

Expanded text:
, postmodum in cruce patiendo. Despexistis omne consilium , postmodum in cruce patiendo. Despexistis omne consilium meum. Dicentis: Poenitentiam agite, appropinquat enim regnum coelorum . Et increpationes meas neglexistis. Dicentis: Vae vobis, scribae et Pharisaei hypocritae, quia tulistis clavem scientiae; ipsi non introistis, et eos qui introibant prohibuistis . Et generaliter, qui non credit jam judicatus est . Ego quoque in interitu vestro ridebo et subsannabo. Tale est in psalmo de eisdem, qui habitat in coelis irridebit eos, et Dominus subsannabit eos , non quia buccis Dominus irrideat, aut naso subsannet, sed ea vis designata est tali verbo, quam dedit apostolis ut praeviderent, nil prorsus impios contra eum supra quam ipse permitteret insidiis esse acturos, quin potius illorum coepta omnia evacuanda, ejus vero gloriam post passionem per orbem terrarum esse dilatandam praenoscerent, ideohilo contemnerent. Cum vobis quod timebatis advenerit.
Abbreviated transcription (Latin):
quo cupient usque odi bunt: cupiebant autem noxia & odiebant
scientiam qui litterȩ legalis superficiem sequebantu & sacra¬
menta euangelii quae ipsa littera signabantur accipere detrecta¬
no : CoNuertimini ad correptionem meam.
Corripuit per aposto lorum ora iuda eos quia credereno luisseNt.
& uel tunc eos postquam resurrexit & ascendit monuit conuerti:
Ea proferam uobis sp̃m meum: & ostendam uerbamea:
Si adhuc inquit conuertine glegitis. proferam uobis uindictam
quim meruistis : & uerba quae deuestra perditione praedixi.
ostendam esse ueracia : Sp̃m quippesuum potentiam ultionis no¬
minat: dequa morses ait: misisti spm̃tuum & operuit eas mare :
Et in libro beati iob dictum est iniquos flante dõ perisse & sp̃u
itȩ eius esse consumptos: Quia uocaui & rennuistis:
Nicens uenite ad me omnes qui laboratis & onerati estis : & ego
reficiam uos. Extendimanum meam & non fuit quiaspicer&
Primo benefaciendo & sanando omnes obpressos adiabolo¬

Expanded text:
quo cupient, usquequo odibunt, capiebant autem noxia et odibant scientiam, qui litterae legalis superficiem sequebantur, et sacramenta Evangelii, quae ipsa littera signabantur, accipere detrectabant. Convertimini ad correctionem meam. Corripuit per apostolorum ora Judaeos, quia credere noluissent, et vel tunc eos postquam resurrexerit et ascendit, monuit converti. En proferam vobis spiritum meum, et ostendam verba mea. Si adhuc, inquit, converti negligitis, proferam vobis vindictam quam meruistis, et verba quae de vestra perditione praedixi ostendam esse veracia. Spiritum quippe suum potentiam ultionis nominat, de quo Moyses ait: Misisti spiritum tuum et cooperuit eos mare, et in libro beati Job dictum est, iniquos flante Deo perisse, et spiritu irae ejus esse consumptos. Quia vocavi et renuistis. Dicens: Venite ad me omnes qui laboratis et onerati estis, et ego reficiam vos . Extendi manum meam, et non fuit qui aspiceret. Primo bene faciendo et sanando omnes oppressos a Diabolo
Abbreviated transcription (Latin):
Et perus hisdem loquitur: saluamini agencratione isti praui:
Hedes enim illorum ad milum currunt : et festinant ut effun¬
sdaint singuinem: Non solum ad malum quod tempor aliter
operentur sed &iam admalum quod perp&uo passuri sunt impii
properant : quotiens ad patrandum homicidium uel aliud quid
sceleris agendum festinant: Nam quantum uidentes ad facinus
implendum ducuntur . tantum non uidentes adtolerandum
pro facinore poenam propinquant: haec deinsidiatoribus nr̃i
saluatoris ualent specialiter intellegi : Sequens autem uersiculus
defidelibus eius atque prauorum malitiam sustinentibus gene

Expanded text:
et Petrus iisdem loquitur. Salvamini a generatione ista prava. et Petrus iisdem loquitur. Salvamini a generatione ista prava. Pedes enim illorum ad malum currunt, et festinant ut effundant sanguinem. Non solum ad malum quod temporaliter operentur, sed etiam ad malum quod perpetuo passuri sunt, impii properant, quoties ad patrandum homicidium, et aliud quid sceleris agendum festinant: nam quantum videntes ad facinus implendum ducuntur, tantum non videntes ad tolerandam pro facinore poenam propinquant. Haec de insidiatoribus nostri Salvatoris valent specialiter intelligi, sequens autem versiculus de fidelibus ejus aeque pravorum malitiam sustinentibus gene
Abbreviated transcription (Latin):
nem pra&iosam substantiam reppe¬
scriemuf. implebimus domus nostras spoliis
bant enim quia si eum occiderent: omnes qui crediderant
ab eius possent amore & consectatu secernere: talibusque
animarum spoliis suarum conuenticula replere domorum:
cui simile est illud dominicae parabolae : quia ueniente ad sẽ
regis filio dixerint : hic est heres uenite occidamus eun
& nostraerit hereditas Sortem mitte nobiscum. mar sup¬
pui unum sit omnium nostrum.
Marsuppium est sacculus tium morum:
nibus quia ut plures scelerum socios conquirant : communione
eis prȩdie quam rapuerint spondent : Sed & persecutores
nostri redemptoris quos cumque potuere sibi adiungebant᷑
dc quos illim sequi uidebant hos desrnagoti propulsam es sui
communione priuabant. E limi neambules cumeis probite
pedemtuum a semitis eorum
Probib& credentes xp̃o deiudaeis cũmmunicare per sequentib
xp̃m iuda is: denique omnes quicredebant erant pirner

Expanded text:
nem pretiosam substantiam repperiemus implebimus domos nostras spoliisere cernebant; putabant enim, quia si eum occiderent, omnes qui crediderant, ab ejus possent amore et consectatu secernere, talibus animarum spoliis suarum conventicula replere domorum, cui simile est illud Dominicae parabolae, quia veniente ad se regis filio dixerunt: Hic est haeres: venite, occidamus eum, et nostra erit haereditas . Sortem mitte nobiscum, marsupium unum sit omnium nostrum. Marsupium est sacculus nummorum, patet autem de latronibus, quia ut plures scelerum socios conquirant, communionem eis praedae, quam rapuerunt, spondent. Sed et persecutores nostri Redemptoris, quoscumque potuere sibi adjungebant; at quos illum sequi videbant, hos de Synagoga propulsantes sua communione privabant. Fili mi, ne ambules cum eis, prohibe pedem tuum a semitis eorum. Prohibet credentes Christo de Judaeis, communicare persequentibus Christum Judaeis. Denique omnes qui credebant erant pariter,
Abbreviated transcription (Latin):
tioni sapientium & obseruantiae mandatorum dĩ maxmeq humilitati
ac simplicitati. huius munda esse & recta opera intellege: quem uero
his contrarium iter tenere deprehendis. hunc uelut inmundi ac dis¬
torti cordis hominem aut corrigere & castigare. autsi hoc non uales
uitare ac declinare : ne ab eo ipse corrumparis curato : Nec uideri contra¬
rium deb& quod hic studiosi pueri munda esse recta opera testatur.
supra uero ait quis potest dicere mundum est cormeum. purus sum
apeccato : In hoc uersu studium recteuiuendi suad & in illo prae sumptionẽ

Expanded text:
tioni sapientium, et observantiae mandatorum Dei, maximeque humilitati tioni sapientium, et observantiae mandatorum Dei, maximeque humilitati ac simplicitati hujus munda esse et rhis contrarium iter tenere deprehendis, hunc velut immundi ac distorti cordis hominem, aut corrigere et castigare, aut si hoc non vales, vitare ac declinare, ne ab eo ipse corrumparis, curato. Nec videri contrarium debet quod hic studiosi pueri munda esse ac recta opera testatur; supra vero ait: Quis potest dicere, Mundum est cor meum, purus sum a peccato? In hoc enim versu, studium recte vivendi suadet; in illo, praesumptione
Abbreviated transcription (Latin):
cordem &inmunem essepecciti absque temeritate pronuntiat :
stulta est namque propriȩ laudis iactantia. temerarium desua
quemque in nocentia uel iustitia gloriari: & quia sunt quisua
laudare quasi fortia. proximorum uero facta uelut uilia solent
in probare. recte subiungitur: Fondus & pondus mensura
& mensura. utrumque ab ominabile est apud dm̃:
Diuersum namque pondus indomcisua diuersam hab& mensurã
ut aliter uidelic& sibim& ipsi aliter metiatur preximo: quiinsu¬
is semper actibus quae laudari in aliorum uero quae uitupera¬
ri possunt rimatur. & ideo talem iuste ab ominatur dñs.
quia nimirum quantum sibi m&ipsi absque meritis plac&. tan¬
tim superno inspec̃ ori mertio displic&: uerum quia periculo¬
sum est cuiquam dealiena conscientia iudicare. cuius intentionẽ
scire nequit : dat consilium quibus indicus iudicium nr̃i cordis
erga proximum dirigere debeamus : Namsequitur

Expanded text:
cordem et immunem esse peccati absque temeritate pronuntiat. cordem et immunem esse peccati absque temeritate pronuntiat. Stulta est namque propriae laudis jactantia, temerarium de sua quemque innocentia vel justitia gloriari: Et quia sunt qui sua laudare quasi fortia, proximorum vero facta veluti vilia solent improbare, recte subjungitur. Pondus et pondus, mensura et mensura, utrumque abominabile apud Dominum. Diversum namque pondus in domo sua diversam habet mensuram, ut aliter videlicet sibimetipsi aliter metiatur proximo, qui in suis semper actibus quae laudari, in aliorum vero quae ri possint, rimatur. Et ideo talem juste abominatur Dominus, quia nimirum quantum sibimetipsi absque meritis placet, tantum superno inspectori merito displicet. Verum quia periculosum est cuiquam de aliena conscientia judicare, cujus intentionem scire nequit, dat conerga proximum dirigere debeamus, nam sequitur.
Abbreviated transcription (Latin):
p&rum & recordatus est p&rus uerbidñi : & c&era :¬
uis potest dicere mundum est cormeum purus su a peccato:
Notandum quod nonait quis potest mundum haberecorpurus
esse apeccato sed quis potest dicere inquit mundum est cormeum. pu¬
russum apeccato : quia sunt quilar giente diuina gratia. possunt iuxta
humanum modum & cordis &operis munditiam habere: unde est
illud dominicum : beatimundo corde qm̃ ipsi dñ uidebunt : Et in psalmo:
quis ascend& in montem dñi. aut quis stabit in locoscõ eius : In nocens
manibus & mundo corde : sienim nemomundum hab& cor neq
ullus est purus a peccato. consequens est profecto ut nullus ascen¬
dat inmontem dñi nullus hominum st& in loco scõ eius : quia uero
constat multos ascensuros inmontem dñi: staturosq. in loco scõ eius.
restat utique ut sint multi mundo corde. & iuxta humanȩ possi¬
bilitatis modum puri apeccato: Nec tamen seipsũ quis quã mundi¬

Expanded text:
Petrum; et recordatus Petrus verbi Domini, etc. . QPetrum; et recordatus Petrus verbi Domini, etc. . Quis potest dicere: Mundum est cor meum, purus sum a peccato. Notandum quod non ait: Quis potest mundum habere cor et purus esse a peccato? sed, Quis potest dicere, inquit, mundum est cor meum, purus sum a peccato, quia sunt qui, largiente divina gratia, possunt juxta humanum modum et cordis et operis munditiam habere: unde est illud Dominicum: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Et in psalmo: Quis ascendit in montem Domini, aut quis stabit in loco sancto ejus? Innocens manibus et mundo corde . Si enim nemo mundum habet cor, neque ullus est purus a peccato, consequens est profecto, ut nullus ascendat in montem Domini, nullus hominum stet in loco sancto ejus, quia vero constat multos ascensuros in montem Domini staturosque in sancto loco ejus, restat utique ut sint multi mundo corde, et juxta humanae possibilitatis modum puri a peccato, nec tamen se ipse quisque mundi
Abbreviated transcription (Latin):
& achat iniustus acreprobus beatum post se filium et ecbiam:
sed filios iusti dicit eos qui exempla iusti sequuntur: unde nunc
omnes electi propter fidem. filii dicuntur abrahae : teste a pos¬
tolo quiait: si autem uos xp̃i. ergo abrahȩ semen estis: quibus
beatitudo non huius saeculi sed futura prttitur : unde recte¬
s subiungitur : R ex quis ed& in solio iudicis dissipat omne malum
intuitu suo: Et si enim in hacuita electi mala patiuntur reprobo¬
rum ubi uniuersalis iudiciidies apparuerit: omnia mala dissi¬
pantur. & coro natis cum d̃o iustis. soli poenas subibunt iniusti:
quod &iam nunc perpartes agitur cum quis scõrum uictor exie¬
rit desaeculo : sed & ille qui eum tribulabat persecutor digna
factis perceperit : potest hic uersus & declectis accipi: quia
habent aliquando latentia inmentemala. quae ab aliis uidere
nom possunt hominibus quae tamendñs cernit : quando ea
occulio respectu gratue destruit : Denique conuersus dñs respexit

Expanded text:
 Achas injustus ac reprobus beatum post se filium reliquit Ezechiam. Sed filios justi dicit eos, qui exempla justi sequuntur. Unde nunc omnes electi propter fidem filii dicuntur Abrahae, teste Apostolo qui ait: Si autem vos Christi, ergo Abrahae semen estis , quibus beatitudo non hujus saeculi, sed futuri promittitur. Unde recte subjungitur: Rex qui sedet in solio judicii dissipat omne malum intuitu suo. Et si enim in hac vita electi mala patiuntur reproborum, ubi universalis judicii dies apparuerit, omnia mala dissipantur, et coronatis cum Domino justis, soli poenas subibunt injusti, quod etiam nunc per partes agitur, cum quis sanctorum victor exierit de saeculo, sed et ille qui eum tribulabat persecutor digna factis receperit. Potest hic versus et de electis accipi, quia habent aliquando latentia in mente mala, quae ab aliis videri non possunt hominibus, quae tamen Dominus cernit, quando ea occulto respectu gratiae destruit. Denique Conversus Dominus respexit
Abbreviated transcription (Latin):
lium tormentorum : legatus autem fidelis sanitas.
Id est catholicus quis que praedicator. sanitatem sibi suisq audito¬
ribus adquirit a&ernam : Desiderium si conpleatur delectat
animam. de testantur stulti eos qui fugiunt mala:
Omne desiderium siue bonum siue malum sit : ubi ad effectum per¬
uenerit delectat animam : sed stulti qui carnalibus solum desiderus
gaudent detestantur eos qui pro amore cuelestium infima oblecta
t: Quicum sapientibus graditur sapiens erit.
amicus stultorum effici& ursimilis : Cum sapientibus ire est.
sapientium actus imitari : quam lib& ergo simplex quisque sit
& rusticus quia sana sapientiae conprehendere nequeat : sit a men

Expanded text:
lium tormentorum. Legatus autem fidelis sanitas. lium tormentorum. Legatus autem fidelis sanitas. Id est, catholicus quisque praedicator sanitatem sibi, suisque auditoribus acquirit aeternam. Desiderium si compleatur, delectat animum: detestantur stulti eos qui fugiunt mala. Omne desiderium, sive bonum sive malum sit, ubi ad effectum pervenerit delectat animam, sed stulti qui carnalibus desideriis gaudent, detestantur eos qui pro amore coelestium, infima oblectamenta contemnunt. Qui cum sapientibus graditur sapiens erit, amicus stultorum efficitur similis. Cum sapsapientium actus imitari. Quamlibet ergo simplex quisque sit, et rusticus, qui arcana sapientiae comprehendere nequeat, si tamen