comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
decepti & decipientes inferis inducere laribus. hoc: doquia diuina. daemoniorũ doctrinis equi parare
contenderunt. Quod duob modis eosogisse &agere constit. Cũud dicta spiritalia carnalit̃ int̾p̃tando
puerse intellegunt. ud casdem litteras diuinas quasi cõmunes & nulla supna auctoritite suffultas pro¬
ut uolunt uentilant. Centem ucro ipsim iude regni arte priuatam. quasi adnihili redactam &inimicoꝵ
potestati concessam inderisũ sibi palam deceptores publicũq ꝓposuere ꝓuerbiũ. quod: figurate corpus
saulis truncũ in muro bahsan. Io: domus in imici habendũ ostentui manib: suspendisse nefandis
Sed& hereticos peccatorũ p̃cedentiũ sgitus stratos cũ praesidio caritatis que arx÷ uistutũ omniũ frai¬
dant. quasi caput saul inmundisõs p̃cidunt. Cũ suũ magis quã scripturȩ sensũ sequi ꝑsuadent. ar¬

Expanded text:
decepti, et decipientes inferis inducere laribus, hoc est, divina eloquia daemoniorum doctrinis aequiparare decepti, et decipientes inferis inducere laribus, hoc est, divina eloquia daemoniorum doctrinis aequiparare contenderunt. Quod duobus modis eos egisse et agere constat; cum vel dicta spiritualia carnaliter interpretando perverse intelligunt, vel easdem litteras divinas, quasi communes et nulla superna auctoritate suffultas, prout volunt ventilant. Gentem vero ipsam Judaeae regni arce privatam, quasi ad nihili redactam, et inimicorum potestati concessam, in derisum sibi palam deceptores, publicumque proposuere proverbium; quod est figurate corpus Saulis truncum in muro Bethsan, id est, domus inimici habendum ostentui, manibus suspendisse nefandis. Sed et haereticos, peccatorum praecedentium sagittis stratos, cum praesidio charitatis, quae arx est virtutum omnium, fraudant. Quasi caput Saul immundi spiritus praecidunt, cum suum magis quam Scripturae sensum sequi persuadent. Ar
Abbreviated transcription (Latin):
philistinorũ ꝑcircuitũ. ut ad nuntiaretur intemplo idolorũ &inpopulis. Et posuer arma eius intem¬
plo astaroth. corpus uero eius suspender̃ inmuro b&hsin. Usq ad co corruptores uel homines ues
doe mones iudeam impi&itis armis ꝑsecuti sunt. donec ipsum ei regnũ principale radicitus adimerent.
munimina legis sacrȩ quib: contra omnia aduersa p̃ualebunt criperent. Cuius mox deiectionẽ quasi
ypriisignũ criũphi pprie causim letitiȩ. suis longe later cõplicib. fima uulgante spargere festinar̃¬
et ad augmentũ sederis armaturam dĩ quabeatus a postolus paulus. et nosaduersus spiritalia nequitiae
incelestib militaturos induere precipit. et ipse prior indutus. bonũ cestameꝵ cestauit. cursũ consũmauit
fidem seruauit. accipiens adño coronã iustitiȩ. Hanc in quã militiȩ celestis armaturã iudeis ereptam Impii

Expanded text:
Philisthinorum per circuitum ut adnuntiaretur in templo idolorum et in populis et posuerunt arma eius in temPhilisthinorum per circuitum ut adnuntiaretur in templo idolorum et in populis et posuerunt arma eius in templo Astharoth corpus vero eius suspenderunt in muro Bethsan quod cum audissent habitatoresdaemones Judaeam impietatis armis persecuti sunt, donec ipsum ei regni principale radicitus adimerent, munimina legis sacrae, quibus contra omnia adversa praevalebant, eriperent. Cujus mox dejectionem, quasi proprii signum triumphi, propriae causam laetitiae suis longe lateque complicibus fama vulgante spargere festinarunt; et augmentum sceleris armaturam Dei, quam beatus apostolus Paulus, et nos adversus spiritualia nequitiae in coelestibus militaturos induere praecipit , et ipse prior indutus, bonum certamen certavit, cursum consummavit, fidem servavit, accipiens a Domino coronam justitiae ; hanc, inquam, militiae coelestis armaturam. Judaeis ereptam, impii
Abbreviated transcription (Latin):
rias. stagnũq: ꝓpt̃ eam. sedethiericho mare mortuũ. etregiones inciruitu ꝑquas medius ut diximus
iordanis fluit. oriens defontib paneadis. et in marimortuo interiens. Qui aergo uallem deiectionem
humilitatis iordinẽ inquo dñs buptizari dignatus est. undam huptismatis significare nonlatet. merito
iordinis uillecingitur. ut pios humilit̃ saluti ferifontis ingressũ quaerere humilit̃ egressoco conuersari
xipse loci situs ammoneat Quicũq ergo nominualle iordanis sedtrans uallem & transiorda nẽerint
fugiunt. quia quihumilitatis &baptismiremediũ ul suscipere ud susceptũ seruare neglexerint contra
malignos sp̃s ualere piullatenus possunt. quod dciudȩis & paganis &dehereticis etmalis catholicis potest
generalit accipi. ETPAECIDER CAPUT SAUL. ETEXPOLIAUEREU ARMIS ETMISFR INTEARAM¬

Expanded text:
rias, stagnumque prope eam; sed et Jericho, mare mortuum, et regiones in circuitu; per quas medius, ut diximus, rias, stagnumque prope eam; sed et Jericho, mare mortuum, et regiones in circuitu; per quas medius, ut diximus, Jordanis fluit, oriens de fontibus Paneadis, et in mari mortuo interiens. Quia ergo vallem dejectionem humilitatis, Jordanem in quo Dominus baptizari dignatus est, undam baptismatis significare non latet, merito Jordanis valle cingitur, ut nos humiliter salutiferi fontis ingressum quaerere, humiliter egresso  F., egressos eo conversari et ipse loci situs admoneat. Quicunque ergo non in valle Jordanis, sed trans vallem et trans Jordanem erant, fugiunt; quia qui humilitatis et baptismi remedium vel suscipere, vel susceptum servare neglexerint, contra malignos spiritus valere nullatenus possunt. Quod de Judaeis et paganis, de haereticis et malis catholicis potest generaliter accipi. Et praecider
Abbreviated transcription (Latin):
xoptima quondã iudȩorũ studia credendo sua fecer̃: Nam et olim diuina eloquia quacilli nonparua
expaste iamtunc reliquere. ipse sibi intp̃tari fecer̃. & nunc piectam ab eiscũ ipsis doquiis diuine scripture
fidem xp̃i susceper. acuelut in habitando possident. Sane quod dictũẽ trans uallem & transiordanem
ut iptius mystice pateat. situs ipseloci pauciintimandus est. Vallis ÷ cirta iordane grandis etipsacam¬
pestris inmensm longitudinem se extendens. hebraice dioꝵ siue aulon uocata. quiocirtũdatur exutra¬
que paste montibus sibi inuicem succedentib &coherentibus. qui incipientes alibuno &ultracũ usq
ad desestũ farin ꝑueniunt. Suntq in ipso aulone id ÷ inualle campestri urbes nobiles scythorolistibe¬

Expanded text:
et optima quondam Judaeorum studia credendo sua fecerunt. Nam et olim divina eloquia, quae illi non parva et optima quondam Judaeorum studia credendo sua fecerunt. Nam et olim divina eloquia, quae illi non parva ex parte jam tunc reliquere, ipsa sibi interpretari fecerunt; et nunc projectam ab eis cum ipsis eloquiis divinae Scripturae fidem Christi susceperunt ac velut inhabitando possident. Sane quod dictum est, trans vallem, et trans Jordanem, ut apertius mystice pateat, situs ipse loci paucis intimandus est. Vallis est circa Jordanem grandis, et ipsa campestris, in immensam longitudinem se extendens, Hebraice Elon sive Aulon vocata, quae circumdatur ex utraque parte montibus sibi invicem succedentibus et cohaerentibus, qui incipientes a Libano, et ultra eum usque ad desertum Pharan perveniunt; suntque in ipso Aulone, id est in valle campestri urbes nobiles, Scythopolis, Tybe
Abbreviated transcription (Latin):
tagione polluit. suo semiser gladio confodit. quia quo defendi abhoste debuerat hostem potiusiuuit
UIOINTIS AUTENUIRI ISRAHILITE QUIERANT TRANSUALLEM ITIRANSIOAD ANE QUOD FUGISSIÑ
uiti is tahelite et quod mortuus eẽt saul et filii eius. reliquerunt ciuitatessuas etfuger̃ uenerq philisthum
ignorantes in iudȩa doctosquosq magistrosq suos incestamine sp̃itali peccato triũphante deuictos. sedet
uulgus ñ paucũ eorũ prius auditui ꝑꝓximũ ꝑsequente aduersario a prisca suȩ substantiȩ sede fugatum.
et ipsi confestim mauorũ ruina turbati. operauistutũ omnia acmunimina scientiȩ sp̃italis quehabuerant
amiserunt. uenerq peccata gentiliũ. et cuncta iniudȩis incredulis studia uistutũ. ꝑuers in habitatione
corruper̃ : uener̃ inmundi sp̃s. et cordaque fidei constantia deseruit occuparunt. Ulceste uener̃ gentes.

Expanded text:
tagione polluit, suo se miser gladio confodit; quia quod defendi ab hoste debuerat, hostem potius juvit. tagione polluit, suo se miser gladio confodit; quia quod defendi ab hoste debuerat, hostem potius juvit. videntes autem viri Israhel qui erant trans vallem et trans Iordanem quod fugissent viri israhelitae et quod mortuus esset Saul et filii eius reliquerunt civitates suas et fugerunt veneruntque Philisthim ignorantes, in Judaea doctos quosque, magistrosque suos in certamine spirituale peccato triumphante devictos, sed et vulgus non paucum, eorum prius auditui proximum, persequente adversario a prisca suae constantiae sede fugatum, et ipsi confestim majorum ruina turbati, opera virtutum omnia ac munimina scientiae spiritualis, quae habuerant, amiserunt; veneruntque peccata gentilium, et cuncta in Judaeis incredulis studia virtutum, perversa inhabitatione corruperunt; venerunt immundi spiritus, et corda quae fidei constantia deseruit, occuparunt; vel certe venerunt gentes
Abbreviated transcription (Latin):
res sinsti intptationc ꝑ uestere pollent etpihilominus ipsos audtores caquaerate dicta amagistons
acceperint uel despiciendo ud quod peiuseseblasphemindo insua uertis se ꝑniciem: Quorũuusa morte
spiritali idt obstictione peccandi et ipsos uerbiministros ptenpora deuenotads eftionue uabi seum
punemull in cepfari tmuerant. male contem pta sibi occisiene ftrisse ruine ae ethodie udiseum
s pius ag utiram qdescronus. Sedecheraici peccitoru suorũ et psuaculis qqunontesue ebrtuis
quuis at eloquiorĩ nargumti sunentoris inmutant sua nupitũ arma morturi contrasaũ pertis
inuestunt. Etfrater quilib& &um incatholica ꝑmanens unitate cũ a stemquãcũq: ꝓcõmuni eedesiş
eorũq int̃quos uiuit utilitate didicit. In supbiȩ coenodoxiȩ filargiriȩ alteriusue cuius lib& uitii con¬

Expanded text:
res sinistra interpretatione pervertere nollent, et nihilominus ipsos auditores ea quae recte dicta a magistris res sinistra interpretatione pervertere nollent, et nihilominus ipsos auditores ea quae recte dicta a magistris acceperant, vel despiciendo, vel, quod pejus est, blasphemando in suam vertisse perniciem, quorum visa morte spirituali, id est, obstinatione peccandi, et ipsos verbi ministros per tempora deterioratos, testimonia legis, quae male interpretari timuerant, male contempta sibi occasionem fecisse ruinae. Haec et hodie nobiscum saepius agi, utinam nesciremus. Sed et haeretici peccatorum sum eloquiorum in argumenta sui erroris immutant, sua nimirum arma morituri contra suum pectus invertunt; et frater quilibet etiam in catholica permanens unitate, cum artem quamcunque pro communi Ecclesiae, eorumque inter quos vivit, utilitate didicit, in superbiae, cenodoxiae, philargyriae, alteriusve cujuslibet vitii con
Abbreviated transcription (Latin):
quibus se dipopulus acunctis debuerat munire periculis. Seduulneratus usq ad desperatione a sigittiriis
suuł maluit armigerisui quã incircũ cisorũ perire. qui princepes iudȩorũ sũpto semed ꝓposito inpecca¬
tissuis moriendi maluere doctorib suis mandita legis soluentib & sic sedocentib: quã gentiliũ quos cõ¬
munes & inmundos uocalunt consortio se polluente perimi. Deniq timebunt introire p̃toriũ gentilis
ut noncontaminarentur sedmanducarent pascha. Quodtam ꝑuscha uersa insuã ꝑmiciem loge quã
acceperant: in fontis sanguine contaminare pontimebint ET MOLIITAR ΛΙCΙRCΙV sEAT
enim Nimio timore ꝓterritus: Arripunit itiq suulgladiõsuũ et inruit supeũ. Quod eũuidisset as¬
miger eius uid dicet quod mortuus cẽt siul in ruitetum ipse supgladiusciũ et mortuus est cum eoo

Expanded text:
quibus se Dei populus a cunctis debuerat munire periculis. Sed vulneratus usque ad desperationem a sagittariis quibus se Dei populus a cunctis debuerat munire periculis. Sed vulneratus usque ad desperationem a sagittariis Saul, maluit armigeri sui quam incircumcisorum gladio perire, quia principes regni Judaeorum, sumpto semel proposito in peccatis suis moriendi, maluere doctoribus suis mandata legis solventibus, et sic se docentibus, quam gentilium, quos communes et immundos vocabant, consortio se polluente perimi. Denique timebant introire praetorium gentilis, ut non contaminarentur, sed manducarent pascha . Quod tamen pascha, versa in suam perniciem lege, quam acceperant, insontis sanguine contaminare non timebant. Et noluit armiger eenim nimio timore perterritus arripuit itaque Saul gladium et inruit super eum quod cum vidisset armiger eius videlicet quod mortuus esset Saul inruit etiam ipse super gladium suum et mortuus est cum eo
Abbreviated transcription (Latin):
Quiiurat intemplo Nihilest. quiiurat in auro templideb&. et&era huius modi quac dñsineuangelio multi¬
plici illis increpatione dȩp̃mit. ALaxime illud. quod ipsũlegis eteuangelii dñm quasi transgressorem legis
int̃ficiunt. Qua comnia scderũ argum̃ta cũ adimitationẽ faciunt astutiȩ gentilis. cũphilosophiȩ studiis
exercitatũ ingeniũ aduefirias astes inflectunt. Sagitariis Rimirũ philisthum uulnerantibus cadunt.
Uil autem ꝓhib& signtarios in mundos sp̃saccipere. quorum dolis inbuti periere. DixITO: SAUL
ad armigerũ suũ. Euagina gladiũtuũ et ꝓcuteme. Nefoste ueniant incircũcisusti etint̃ ficiant me in luden¬
tesmihi. Armiger saul. legis doctores significat. Quia sicut arma et sigittȩ philisthum prauorum
deceptiones. Sic etontra israhelitarũ nonaliud sunt mystice intellogenda qũ a spiritalis uerbudoc trinac.

Expanded text:
Qui jurat in templo, nihil est; qui jurat in auro templi, debet, et caetera hujusmodi, quae Dominus in Evangelio multiQui jurat in templo, nihil est; qui jurat in auro templi, debet, et caetera hujusmodi, quae Dominus in Evangelio multiplici illis increpatione depromit, maxime illud, quod ipsum legis et Evangelii Dominum quasi transgressorem legis interficiunt. Quae omnia scelerum argumenta ad imitationem faciunt astutiae gentiles, cum philosophiae studiis exercitatum ingenium ad nefarias artes inflectunt, sagittariis nimirum Philisthiim vulnerantibus cadunt. Nihil autem prohibet, sagittarios, immundos spiritus accipere, quorum dolis imbuti perierunt. Dixitque Saul ad armigerum suum: Evagina gladium tuum, etc. Armiger Saul tc. Armiger Saul legis doctores significat; quia sicut arma et sagittae Philisthiim, pravorum deceptiones, sic econtra Israelitarum arma non aliud sunt mystice intelligenda, quam spiritualis verba doctrinae,
Abbreviated transcription (Latin):
tus est uehementer asigitariis. Totis uiribus agdunt gentiles ut regnũ iudȩ collerent. & ad ꝓpualunt ei uiri dolis
deceptionũ instructissimi. & seducti acdeprauatis ꝓceres regniillius uchementer abeis quicordi illorũ abrepta
simplicitate ueritatis multi fidũ fraudulentiȩ e astutiarũ uubius inflixere. Sicut enĩ gladius hostilis aptam
idolatriȩ grauiorũq flagiciorũ suasionẽ. Ita subtiliora deceptionũ argum̃ta sagitta demonstrait. Non autẽ
gladio philisthum sed sigittis saul interiit. quia ñ aptis sederib: quacmorti feraeẽ Nemo dubitaret iudaici
regni duces extremi ipso periere cũ regno. Sedhis potius que sub uel amine pietatis acta. Impiissimũ mortis
uirus inferrent. uerbi gratia dicentedõ honora patrẽtuũ eomitrẽ. ipsi contra docehunt suos auditores dicere
purentibus. Munus quodcũq ẽ exne. tibipderit. et sic abeorũ penitus honoratione cessare. Item dicbunt

Expanded text:
um est in Saul, etc. Totis viribus agebant gentiles, ut regnum Judaeae tollerent. Et appropriabant ei viri dolis deceptionum instructissimi, et seducti ac depravati sunt proceres regni illius vehementer ab eis qui cordi illorum abrepta simplicitate veritatis, multifidum fraudulentiae et astutiarum vulnus inflixere. Sicut enim gladius hostilis apertam idololatriae graviorumque flagitiorum suasionem, ita subtiliora deceptionum argumenta sagitta demonstrat. Non autem gladio Philisthiim, sed sagittis Saul interiit; quia non apertis sceleribus, quae mortifera esse nemo dubitaret, Judaici regni duces extremi ipso periere cum regno, sed his potius quae sub velamine pietatis acta, impiissimum mortis virus inferrent. Verbi gratia, dicente Deo: « Honora patrem tuum et matrem, ipsi contra docebant suos auditores dicere parentibus: Munus quodcunque est ex me, tibi proderit, et sic ab eorum penitus honoratione cessare. Item dicebant:
Abbreviated transcription (Latin):
lobna Masfit intribuiuda apud quam habitauit iepthe iuxta chariathirim. ubi quondam ar¬
catestamenti fuit et simuhel populum iudicauit. Machmas huc usq uicus grandis ostenditur in fi
nibus due intiquum nomen retinens nouem ab ea milibus distans iuxta uillam rama Mo ab abuno¬
filiorum loth qui uocabatur moaburbs arabiae. quaenunc areo polis dicitur sic uocata est: Appellatu
autem maib ex nomine urbsetregio. Porro ipsaciuitas quasi proprium uocabulum possidet rabbitta

Expanded text:
 in tribu Juda, apud quam habitabat Jephte juxta Cariathiarim, ubi quondam arca testamenti fuit, et Samuel populum judicavit. nibus Aeliae, antiquum nomen retinens, octo ab ea millibus distans, juxta villam Ramafiliorum Lot, qui vocabatur Moab, urbs Arabiae, quae nunc Areopolis dicitur, sic vocata est: cujus et supra meminimus. Appellatur autem Moab ex nomine urbis et regio. Porro ipsa civitas, quasi proprium vocabulum possidet. Rabbath
Abbreviated transcription (Latin):
ad optione filios fecit. digna confessione laudarent int̃dixer̃ . quod int̃fectio significat aminadab sdese
patrismei spontane. Neimxp̃i regno salutem mundo ad futurã crederent obstitrunt. quidoccisiis indicat
machisue quidicitur rexincussalus. Credo qui arriũ seduxit philosophus quasi mdchisue peremit.
egure illũ spsscidonis derogare. istũ sumi patris bonitatẽ blasphemare. magister corruptionis edocuit

Expanded text:
adoptione filios fecit, digna confessione laudarent, interdixerunt, quod interfecto significat Abinadab, id est, adoptione filios fecit, digna confessione laudarent, interdixerunt, quod interfecto significat Abinadab, id est, patris mei spontanei; ne in Christi regno salutem mundo adfuturam crederent, obstiterunt, quod occisus indicat Melchisua, qui dicitur rex meus salus. Credo qui Arium seduxit philosophum, quasi Melchisua peremit; am negare, illum Spiritus sancti donis derogare, istum summi Patris bonitatem blasphemare magister corruptionis edocuit
Abbreviated transcription (Latin):
corĩ filiis is rahel edere & fornicari. ETFUGTR UIRIISRAHILANTI FACIEM PHILISTHVIM ETCICIDER¬
nom isrł significit. cũo peragentiliũ incautius doctrinãq sequuntur. et perier̃ deprauati insuꝑbia luxo¬
riosa. quã uocabulũ montis gelboe id ÷ lubrici designat. Sedahereticorũ ꝑditionẽ ppatrũ secularis
sipientia iuuit: Vnde pulchre quidã nrorũ ait. Philo sophi patriarchȩ hereticorũ eclesiȩ puritatem
ꝑ uersi micula uere doctrina. INAUERS PHILISTHIIM INSAULETINFILIOSEIVS IT PIRACVSSIRVNT
destruendũ & filios eiusdem regnitellendos demahio. etdeprauarunt sua corruptione sacerdotes secribas et
phariseos filios uidelic& doctoresq regnuillius. Sed & hereticos Nesp̃sscĩgratiã simplici corde predicarent
aut colerent u&arunt. quod÷ ionathuni ꝓcutere id: colũbe donũ. Uepatrem qui nos sibi nonnatura sed

Expanded text:
coram filiis Israel, edere et fornicari . Et fugerunt viri Israel ante faciem Philisthiim, etc. Ecoram filiis Israel, edere et fornicari . Et fugerunt viri Israel ante faciem Philisthiim, etc. Enomen Israel significat, cum opera gentilium incautius, doctrinamque sequerentur, et perierunt depravati in superbia luxuriosa, quam vocabulum montis Gelboe, id est, lubrici designat. Sed et haereticorum perditionem non parum saecularis sapientia juvit. Unde pulchre quidam nostrorum ait, Philosophi patriarchae haereticorum Ecclesiae puritatem perversa maculavere doctrina. Irrueruntque Philisthiim in Saul, et in filios ejus, etc. Irruerunt destruendum, et filios ejusdem regni tollendos de medio, et depravarunt sua corruptione sacerdotes, Scribas et Pharisaeos, filios scilicet ductoresque regni illius. Sed et haereticos, ne Spiritus sancti gratiam simplici corde praedicarent aut colerent, retardarunt: quod est Jonathan percutere, id est, columbae donum, ne Patrem, qui nos sibi non natura, sed
Abbreviated transcription (Latin):
debuerant ad retem ꝓpriã Nieglegendo uestentibus. minores quosq: bonȩ actionis castra succedentib suoloco
rediquis se gentibus. dequorũ casu malis exultantibus. boni potius si quidineis exempliutilis si quosint
cos inuenerint electos horũ memoriã p̃ferant. porro exitureꝓborũ suꝑn: iudicis examinirelinquant
Quac et dehereticis eque omnia & defalsis catholicis codem ordine poss intellegi. Inminente igitur tẽpore
dauitici regni philisthium sicut semꝑpugnabant aduersusisrahd. ad ꝓpinquante Nouȩ gratiȩ tempore gentiles
sicut & inte consuerant castitatẽ isrihelitice fidei ꝑ exempla prauitatis obpugnabant. Nuncopera ꝑuersa
perituris. Nunc idolatriȩ culturas ostendendo. suxti exemplũbalaam quidocehat balach mittere scandalũ

Expanded text:
debuerat, ad necem propriam negligendo vertentibus, minores quoque bonae actionis castra succedentibus suo loco debuerat, ad necem propriam negligendo vertentibus, minores quoque bonae actionis castra succedentibus suo loco reliquisse gentibus. De quorum casu malis exsultantibus, boni potius, si quid in eis exempli utilis, si quos inter eos invenerint electos, horum memoriam proferant; porro exitum reproborum superni judicis examini relinquant. Quae et de haereticis aeque omnia, et de falsis catholicis eodem ordine possunt intelligi. Imminente igitur tempore Davidici regni, Philisthiim sicut semper pugnabant adversus Israel. Appropinquante novae gratiae tempore, gentiles, sicut et ante consueverant, castitatem Israeliticae fidei per exempla pravitatis oppugnabant, nunc opera perversa perituris, nunc idololatriae cultura ostendendo, juxta exemplum Balaam, qui docebat Balach mittere scandalum
Abbreviated transcription (Latin):
situit ec opima redux pace etbenedictione locupl&at: A leminit huius lectionis etaitulus psalmi quin¬
quagesimi secundi quiita sehab&: Infinem pamalceh intellatus diuid quod significat in xp̃mqui finis
legis ahiusfitii omnieredenti. Pud uersariis eidesiȩ siucortigendis siue dammindis. Intellatus¬
quid eisdem ipse sit retributurus intellexit: Sed & psilmitextus intellatu facillimus. lectionis huiusce ꝑtotũ
figutatiui dauid quiintolerindo ꝑsequendo depliando amalechitas. quid ciuitas ueridiuid apfidis passura
misteris adgud& quuꝑfidis iniquorũ coept aͥs inchaat. Dixit insipiens in cordesuo Nonest ds̃. Vednullũ
PHILISTHIEN AUTE PUONABANT ADUERSUS ISRAHIL ITCETIRAUSQADID QUOD SCRIPTUIST ET
tib iudeorũ ꝑgentiũ exempla ueldieta corruiptis. et suescientiȩ sp̃italis arma quib: contrahostem muniri

Expanded text:
statuit, et opima redux pace et benedictione locupletat. Meminit hujus lectionis et titulus psalmi quinstatuit, et opima redux pace et benedictione locupletat. Meminit hujus lectionis et titulus psalmi quinquagesimi secundi, qui ita se habet, In finem pro Amalech, intellectus David; quo significat in Christum, qui finis est legis ad justitiam omniquid eisdem ipse sit retributurus, intellexit. Sed et psalmi textus intellectu facillimus, lectionis hujusce per totum figurativi David, qui in tolerando, in persequendo, depraeliando Amalecitas, quid civitas veri David a perfidis passuramysteriis adgaudet; quia perfidis iniquorum coeptis inchoat, Dixit insipiens in corde suo, Non est Deus ; vel nullum  etc., usque ad id quod scriptum est: Et tibus Judaeorum per gentium exempla vel dicta corruptis, et suae scientiae spiritualis arma, quibus contra hostem muniri
Abbreviated transcription (Latin):
&iam int̃ a cerbas ꝓsequentiũ decipulas seruasse. quos saonũ dicta ud exempla in sedula caste consientie
memoria tenuisse ꝑspexerit Hocestenĩ uerũ dauid exultantẽ acuiroscius. uel hospicio donasse ud defendis¬
se latibulo Sed & doctor quisq catholicus cũ hereticorũ spin&a nup inuestigat ꝓdit xpugnat. Necesse:
hec etaliis fratrib ꝓpt̃̾ scientiã cauendi et superanditalia siue conloquendo siue etiam scribendo reuelare ñ
tard&. Et nota ñ solũ in credendo dm̃ sed& indiligendo ꝓximos multũ hereticos acatholica multũ a xp̃ia¬
na ꝑfectione distare gentiles. Amalechite lassescentẽ morituruq sui itineris sotiũ relinquentes ab eunt.¬
& quasi feris auibusq lacerindũ ex ponunt: aut suos dauid comites lassos et tuto in loco ad cestam̃ ipse ꝓperans

Expanded text:
et jam inter acerbas persequentium decipulas servasse, quos sanctorum dicta vel exempla in sedula castae conscientiae et jam inter acerbas persequentium decipulas servasse, quos sanctorum dicta vel exempla in sedula castae conscientiae memoria tenuisse perspexerit. Hoc est enim verum David exsultantem. et viros ejus vel hospitio donasse, vel defendisse latibulo. Sed et doctor quisque catholicus, cum haereticorum spineta nuper investigat, prodit, expugnat, necesse est haec et aliis fratribus propter scientiam cavendi et superandi talia, sive colloquendo, sive etiam scribendo, revelare non tardet. Et nota, non solum in credendo Deum, sed et in diligendo proximos, multum haereticos a catholica, multum a Christiana perfectione distare gentiles. Amalecitae lassescentem moriturumque sui itineris socium relinquentes abeunt, et quasi feris avibusque lacerandum exponunt. At suos David comites lassos, et tuto in loco ad certamen ipse praeparans
Abbreviated transcription (Latin):
Necsqui potuerant dauid ett&. Perfecta dep̃donib: uictoria dauid equa eos quilassi substiterant cũhis
quipugnauer spoliorũ paste ditauit. Nonglori&ur sapiens insapientia sua. nonomnia possum om̃s
Nũ quidom̃s a postoli: nũquid om̃s ꝓph&ȩ : Nũquid om̃s doctores: Nũquidom̃ suistutes: Nũquid
om̃s gratias habent curationũ Attam̃ om̃s ineiusdem dominice uinee cultura diuerso tempore laborintes
unũ eundemq sunt uite denariũ incontemplanda sũmi regis imagine ꝑcepturi. ETMISI DONADIPDA
cuncta indiuersis ꝑsonis conditionibus &&atib ecclesiȩsuȩ mebra desua semꝑuictoria sui regni pennis aug¬
mentatione letari. et quoties animas diabolica pridem seduetione corruptas uiderint ecclesiȩ restituiglo¬
rificare acbenedicere patrẽ quiincelis est: Quod eos mixime facere giud&. quosdilectionẽsua incordepuro

Expanded text:
s, etc. Perfecta de praedonibus victoria, David aeque eos qui lassi substiterant, cum his s, etc. Perfecta de praedonibus victoria, David aeque eos qui lassi substiterant, cum his qui pugnaverunt, spoliorum parte ditavit. Non glorietur sapiens in sapientia sua . Non omnia possumus omnes. Nunquid omnes apostoli? Nunquid omnes prophetae? Nunquid omnes doctores? Nunquid omnes virtutes? Nunquid omnes gratias habent curationum? Attamen omnes in ejusdem dominicae vineae cultura diverso tempore laborantes, unum eumdemque sunt vitae denarium in contemplanda summi regis imagine percepturi. Et misit dona de praeda cuncta in diversis personis, conditionibus et aetatibus, Ecclesiae suae membra, de sua semper victoria, sui regni perennis augmentatione laetari, et quoties animas diabolica pridem seditione corruptas viderint Ecclesiae restitui, glorificare ac benedicere Patrem qui in coelis est. Quod eos maxime facere gaudet, quos dilectionem suam in corde puro,
Abbreviated transcription (Latin):
curantis cordi erroris. usq ad eiusdem erroris ud paenitentiã ad tempus a maricantem. ud suppliciũ ꝓtingit
&ernũ Quad ringenti suine uiri qui a scensis camdis gladiũ dauid totidemq: eiusmilitũ fugiendo eua ser̃.
illi sunt ꝓfecto quicatholicorũ despocta uoce doctorũ. Nec corrigi ab his consentiunt. Nec m&uunt dam¬
nari. Seduistũ suarũ immotumoris etiaetantiȩ celsitudine quasi camelorũ gibbo confisi
uonminus se ꝑfectionis euangelice nomen & numerũ tenere. adexteriora id est uitȩ celestis guidia sperire et ad¬
epturoscẽ gloriantur. ERUIT EREODAUIO OMNIA QUAITULINANT AMALECHITE Deuictis uel cor¬
rectione ul ultione ueldetectione nefandi dogmatis heresi ũ conditoribus. eruit dns. inimis quas deceperant
& ad catholice pacis reducit unitatem: UENIT AUTEDAUIO AODUCENTOS UIROS QUILASSI SUDSTITERAS¬

Expanded text:
curantis corda erroris, usque ad ejusdem erroris vel poenitentiam ad tempus amaricantem, vel supplicium pertingit curantis corda erroris, usque ad ejusdem erroris vel poenitentiam ad tempus amaricantem, vel supplicium pertingit aeternum. Quadringenti sane viri, qui ascensis camelis gladium David, totidemque ejus militum fugiendo evaserunt, illi sunt profecto qui, catholicorum despecta voce doctorum, nec corrigi ab his consentiunt, nec metuunt damnari; sed virtutum suarum, imo tumoris et jactantiae celsitudine quasi camelorum gibbo confisi, non minus se perfectionis evangelicae nomen et numerum tenere, ac dexteriora, id est vitae coelestis gaudia, sperare et adepturos esse gloriantur. Eruit ergo David omnia, etc. Devictis vel correctione vel ultione, vel detectione nefandi dogmatis haeresium conditoribus, eruit Dominus animas quas deceperant, et ad catholicae pacis reducit unitatem. Venit autem David ad ducentos viro
Abbreviated transcription (Latin):
comedentes cebibentes. quisiue obscura scripturarũ sculegint apta. hoc enim int̃ comedere etbiberedistit
Nequa quã phec cdestia sedterrena semꝑinquirunt. Nerdicere cũ a postolo ualent para autẽ conuersatio
incelisest. Et quasi festum cel drint diem ꝓspoliis quaed&erra philisthum etiuda ra puer cũ adinuenta
sua quibus ud paginorũ aliquos sub p̃textu Nominis xp̃i peius ertare docuerant: u fideles quosq auia
ueritaas auesterint. quassoptimũ scentie lum arbitrantur aiuntq giudentes. Haec dies qua fecitadns.
Duob modis ꝑcutit hereticos xp̃s. ud castigando uidelic& ad recipiendam fidem. uel a nuthematizando
ad subeundã ꝑpetuã poenã. Quieutraq ꝑcussio auespere usq ad uesperã ꝓducitur. qui i abagnitione obs¬

Expanded text:
comedentes et bibentes; qui sive obscura Scripturarum, seu legant aperta hoc enim inter comedere et bibere distat, comedentes et bibentes; qui sive obscura Scripturarum, seu legant aperta hoc enim inter comedere et bibere distat, nequaquam per haec coelestia, sed terrena semper inquirunt, nec dicere cum Apostolo valent: Nostra autem conversatio in coelis est . Et quasi festum celebrant diem pro spoliis quae de terra Philisthiim et Juda rapuerant, cum ad inventa sua, quibus vel paganorum aliquos sub praetextu nominis Christi pejus errare docuerant, vel fideles quosque a via veritatis averterant, quasi optimum scientiae lumen arbitrantur, aiuntque gaudentes: Haec dies quam fecit Dominus, Duobus modis percutit haereticos Christus, vel castigando videlicet ad recipiendam fidem, vel anathematizando ad subeundam perpetuam poenam. Quae utraque percussio a vespere usque in vesperam producitur, quia ab agnitione obs
Abbreviated transcription (Latin):
et idem subito gratia suꝑna respecti &ad tacti. sufficientem ex dõsumunt uistutẽ. resistendi ꝑuersis. im¬
mo cõmodius multo etcestius ꝑeos quihereticorũ arcana norunt conuersos ad catholicã. errintiacoꝵ
dicta confunduntur. Quod autem iurarisibi rogat Neoccidatur . & neinminus dominisui tradatur.
ta demũ ꝑsequenti cuncũ ꝓditurus hostilem. hoc nimirũ quaerit a magistris spiritalibus utea solum
conditione illis hereticorũ pandat artana. supsi sibi absq dubietatem fidem qua mortẽ uitare ꝑpetuam
possit ostendint. Neq eũ rursũ doctrinis subdi patiantur in anibus. QVICU DVXISSITIŨ ECCIILLI
discũbebunt supfaciem uniuerse terrae comadentes eb ibentes eaquasi festũ cdebrabant diem. procuncta
prȩda etspolus quȩcoeperant deterra philisthum &d&erra iuda. Suꝑficiem tertac discũbunt heretici

Expanded text:
et iidem subito gratia superna respecti et attacti, sufficientem ex Deo sumunt virtutem resistendi perversis; iet iidem subito gratia superna respecti et attacti, sufficientem ex Deo sumunt virtutem resistendi perversis; imo commodius multo et certius per eos qui haereticorum arcana norunt, conversos ad catholicam, errantia eorum dicta confunduntur. Quod autem jurari sibi rogat, ne occidatur, et ne in manus domini sui tradatur, ita demum persequenti cuneum proditurus hostilem; hoc nimirum quaerit a magistris spiritualibus, ut ea solum conditione illis haereticorum pandat arcana, si ipsi sibi absque dubietate fidem, qua mortem vitare perpetuam possit, ostendant; neque eum rursum doctrinis subdi patiantur inanibus. Qui cum duxisset eum, ecce illi discumbebant super faciem universae terrae, comedentes et bibentes, et quasi festum celebrantes diem, pro cuncta praeda, et spoliis quae ceperant de terra Philisthiim, et de terra Juda. Et percussit e
Abbreviated transcription (Latin):
tri iudam etcet̃: Regula est eedessae trins fugientes ad se abhereticis. ꝓdoctores suos inquirere qui
prius fucrint. quid defide senserint quo infuturũ mente tendant. Citũ costota intentione heresibus
passim mittere uideantur. Cuius inquit auditores et dequa uel ad quã modo uenire setam disponis::
Respondeat Neresse est quiuere hereticorũ laqueos cuadere quierit. Peccitis fiteor obscuratus egosum.
hactenus audiendis mancipitus hereticis. Reliquit autemme magister quierrorib imbuit. quia ubi
contra ecelesiam bella gerebantur minus meidoneũ lingua uel ingenio adhoc cestam̃ eẽ ꝑspexit. noq ultra
adtalem uoluit setũ ducere conflictũ. Si quidem nos erũpentes ab austro id est luce pfecta et sp̃sscĩ flato
quiait: Iura mihi ꝑdm̃ quod non occidas me et nontradasme in manus dominimei. etducãte ad cuineũ istũ
egrotus. quia sunt quunt̃ hereticos conuersari. obpigritiã ingenii uires nocendi bonis non habent

Expanded text:
vel unde? etc. Regula est Ecclesiae, transfugientes ad se ab haereticis per doctores suos inquirere; qui priusquam fugerint, quid de fide senserint, quo in futurum mente tendant. Et cum eos tota intensione haeresibus passim mittere videantur. Cujus, inquit, auditores, et de qua, vel ad quam modo venire sectam disponis? Respondeat necesse est, qui vel haereticorum laqueos evadere quaerit: Peccatis, fateor, obscuratus ego sum, hactenus audiendis mancipatus haereticis; reliquit autem me magister, qui erroribus imbuit: quia ubi contra Ecclesiam bella gerebantur, minus me idoneum lingua vel ingenio ad hoc certamen esse perspexit; neque ultra ad talem voluit secum ducere conflictum. Siquidem nos erumpentes ab austro, id est, luce, perfectum et Spiritus squi ait iura mihi per Deum quod non occidas me et non tradas me in manu domini mei et ducam te ad cuneum istum aegrotus; quia sunt qui inter haereticos conversati, ob pigritiam ingenii, vires nocendi bonis non habent,
Abbreviated transcription (Latin):
ersiti:  eb el uicus inaii abbeliua lapide ad dextrim euntibus nca polim: quae priisluta
idest A MIUIRA ΛON uocaibitur etteridit in sortem tribus beniamim iuxtabethauen et ar
son superior quem aedi ficauit salomon ecalius bethoron inferior datus lcuiti sin possessio¬
ingalgilis. Bechsin ex hocoppido tribus minasse accolas pristinos Non potuit expellere. etnuncap¬
uir suus lacrimans. Beroth subcolle galuon. ostenditur hodie uilla abelia euntibus peapolim in

Expanded text:
est, in duodecimo ab Aelia lapide ad dextram euntibus Neapolim, quae prius Luza, id est, Amygdalon, vocabatur, et cecidit in sortem tribus Benjamin. Hai in tribu ron superior, quem aedificavit Salomon; et alius Bethoron inferior datus Levitis in possessiolim. Bethsan, ex hoc oppido tribus Manasse accolas pristinos non potuit expellere: et nunc aprtuum. Beeroth, sub colle Gabaon. Ostenditur hodieque villa ab Aelia euntibus Neapolim in
Abbreviated transcription (Latin):
ad que locum spoliorum pirtem misit dauid. Athac adhunc quoq locum diuid praede pastẽ
ethieremias propheta fuit. Arter oppidum maaibitarũ quod situm est suꝑripam torrendis ai¬
non. possessum olimagente ueterrima ommim. et postca recentum a filiis loth. Id: amabitis
cum priores accolas subuestissent. Ctostenditur usq hodie inuestice montis illius. Sed ettorrens ꝑ
arrupta defcendens inmare mortuum fluit: Cocidit autem in sortem tribus gad contra faciem

Expanded text:
ad quem locum spoliorum partem misit David. Athach, ad hunc quoque locum David misit partem tem diem permanens. Aroer, oppidum Moabitarum, quod situm est super ripam torrentis Arnon, possessum olim a gente veterrima, Ommim, et postea retentum a filiis Lot, id est, Moabitis, cum priores accolas subvertissent. Et ostenditur usque hodie in vertice montis illius: sed et torrens per abrupta descendens, in mare Mortuum fluit. Cecidit autem Aroer in sortem tribus Gad contra faciem
Abbreviated transcription (Latin):
istahel etego erotibi secundus etcetera. Et si falsam ionathas sententiã. Descipso subdauid regnatu
roptulit. Pescius ut pote homo facti sostisq futurȩ: ueratam̃ iuxta mrsticos sensus xp̃i et ecdesiaegiu¬
dia pandit. Verũ regno illi ifiuiolabili. ad quod etipse ꝑtin& testimoniũ ꝑhibuit. asserendo hostes p̃
eẽ timendos. quiad extinguendũ fidei et ueritatis imperiũ nequaquã ꝑtinere paossint : Immoctipsũ cuius
multiplicabitur imperiũ pacisq ñ erit finis. suꝑlectos angelos atq homines pp&uo rgnaturũ.: et cosqui
fided it̃ illũ totoq excorde dilexerint ꝓximos illi ꝑomnia in eiusdem regniaree futurosuERI¬

Expanded text:
Israhel et ego ero tibi secundus sed et Israhel et ego ero tibi secundus sed et ro protulit nescius, utpote homo, fati sortisque futurae, verumtamen juxta mysticos sensus Christi et Ecclesiae gaudia pandit. Verum regno illi inviolabili, ad quod et ipse pertinet, testimonium perhibuit, asserendo hostes non esse timendos, qui ad exstinguendum fidei et veritatis imperium nequaquam pertingere possint, imo et ipsum, cujus multiplicabatur imperium, pacisque non erit finis, super electos angelos atque homines perpetuo regnaturum; et eos qui fideliter illum totoque ex corde dilexerint, proximos illi per omnia in ejusdem regni arce futuros
Abbreviated transcription (Latin):
rare fructifera. Nequib psalmista aedificandam post captiuitatẽ. domũ remissionis etuite decantans
Tunc inquit exultabunt omnia ligna siluarũ antefaciem dñĩ qm̃uenit Quae nimirũ ligna late frucg¬
ficantis ecclesiae. tanto altius bonorũ operũ flore siue germine. utrũq enĩ trph interp̃tari dicitur.
spiritaliter fecundata praemin&: quanto huius mundi studiosius gaudia cuncta deserunt
ETSURREXIT IONATHAN FILIUS SAUL ET ABIIT ADOAUIO INSILUAETCONFORTAUIT MANUSEIUS
indõ Et proficiens int̾aduersa ꝑsecutionũ. colubinus et simplex electorũ animus. Deipso saepe
ꝑsequentiũ numero ad fidei gratiã uocatus. uistutũ crescentiũ passib ad ꝓpiauit adxp̃m: et confostauit¬
DIXITQ EI NITIMEAS NES ENI INUENIET EE MANUS SAUL PATRISMEI ETTUREENABIS SVPIR

Expanded text:
rare fructifera; de quibus Psalmista aedificandam post captivitatem domum remissionis et vitae decantans: rare fructifera; de quibus Psalmista aedificandam post captivitatem domum remissionis et vitae decantans: Tunc, inquit, exsultabunt omnia ligna silvarum ante faciem Domini, quoniam venit . Quae nimirum ligna late fructificantis Ecclesiae, tanto altius bonorum operum flore sive germine utrumque enim Ziph interpretari dicitur spiritualiter fecundata praeeminent, quanto hujus mundi studiosius gaudia cuncta deserunt. Et surrexit Jonathan filius Saul, et abiit ad David, etc. Et proficiens inter adversa persecutionum columbinus et simplex electorum animus, de ipso saepe persequentium numero ad fidei gratiam vocatus, virtutum crescentium passibus appropiavit ad Christudixitque ei ne timeas neque enim inveniet te manus Saul patris mei et tu regnabis super
Abbreviated transcription (Latin):
nem scłi. et alibi Cum transieris inquit ꝑ aquas tecũ ero et flumina nonoperientte
scriptum est: ꝓpt̃ hoc uocauer̃ locũ illũ petrã diuidentẽ. Hacclectio mystice signat ꝑsequentibus
eodesium ꝑfidis quanta deuotione socios casti. fideles. quanta subdoli fratres impi&ate fideiad uersirios
adiuuent quodeniq miraculo suos xp̃s abipso nor nũquã mostis asticulo pius redemptor cripiat
Ctuidit inquit dauid quodegressuseẽt saul ut quaereret animã cius: porro dauiderat inde sesto phinsl¬
ua. Vidit dñs cuius oculis nuda et aꝑta sunt omnia. Quod egressuseẽt ab interna suicustodia co&us
ꝑfidorũ. ut quereret ꝑsequens ecdesiã fideliũ eius quorũ ẽcor et anima una in illo: porro ipsemanebat
inecdesia : Degentib ad sũpta. quaepectora uistutũ uariantiũ germine grauida. quasi ligna sol& gene¬

Expanded text:
ionem saeculi . Et alibi: Cum transieris, inquit, per aquas, tecum ero, et flumina non operient teionem saeculi . Et alibi: Cum transieris, inquit, per aquas, tecum ero, et flumina non operient tescriptum est: Propter hoc vocaverunt locum illum petram dividentem. Haec lectio mystice signat, persequentibus Ecclesiam perfidis, quanta devotione socios Christi fideles, quanta sub Deo fratres impietate fidei adversarios adjuvent, quo denique miraculo suos Christus ab ipso nonnunquam mortis articulo pius Redemptor eripiat. Et vidit, inquit, David, quod egressus esset Saul, ut quaereret animam ejus. Porro David erat in deserto Ziph in silva. Vidit Dominus, cujus oculis nuda et aperta sunt omperfidorum, ut quaereret persequens ecclesiam fidelium ejus, quorum est cor et anima una . In deserto porro ipse manebat, in Ecclesia de gentibus assumpta, quae pectora virtutum variantium germine gravida quasi ligna solet gene
Abbreviated transcription (Latin):
tatas uidet hos quasi pprios et sibi ꝑomnia subiectos quicto iure possidere contentus. Nullis saepe uel
ceste rariorib irae suꝑbiae. fornicationis etinuidiae ceterarũq taliũ passionũ tẽptamentis infestat.
tudinis riph. Dimissis xp̃s his quifidem uerbotenus suscipiunt. moritur potius incorum
pectorib firmissimis qui mariditate saeculi praesentis sitiunt ad dm̃ fostem uiuũ. quando ueniam
et appareant ante faciem dĩ. manet libenter incis quorũcor excelsum ab inlecebris mundi remotũ. et felici
solitudine secretũ indefectiuo giudet germine ac flore uistutũ. Typhnamq flos siue germen interp̃tat᷑
binitio mundi Nascentis usq ad finem et impii xp̃m piorũ cordib. auferre sitagunt. et ipse pios
Ncum quã abimpiis expugnent᷑ defendit : cũ quib se mainsurũ ꝓmisitomnib: dieb. usq: ad consũmat¬

Expanded text:
tatas videt, hos quasi proprios, et sibi per omnia subjectos, quieto jure possidere contentius, nullis saepe, vel tatas videt, hos quasi proprios, et sibi per omnia subjectos, quieto jure possidere contentius, nullis saepe, vel certe rarioribus irae, superbiae, fornicationis, et invidiae, caeterarumque talium passionum tentamentis infestat. tus his qui fidem verbo tenus suscipiunt, moratur potius in eorum pectoribus firmissimis qui in ariditate saeculi praesentis sitiunt ad Deum fontem vivum, quando veniant et appareant ante faciem Domini. Manet libenter in eis quorum cor excelsum illecebris mundi remotum, et felici solitudine secretum, in defectivo gaudet germine ac flore virtutum. Ziph namque flos sive germen interpretatur. initio nascentis usque in finem, et impii Christum piorum cordibus auferre satagunt, et ipse pios, ne unquam ab impiis expugnentur, defendit, cum quibus se mansurum promisit omnibus diebus usque ad consummat
Abbreviated transcription (Latin):
inimicorũtuorũ. rotabitur quasi inimp&um & circulo fundae. Cur autẽ infideliter fidelis suscitans
cam haud dubiũ. quin ꝑsecutionẽ recte nuncup&ur : ꝓbat ille traditor quidenumero discipulorũ
xp̃i. Nũmero additus ꝑsequentiũ hactenus inecclesia scae prauitatis heredes habere nondesistit:
Porro tollens sibim& quaratione dicatur. manifestat᷑ quiscientiã fidei sibi specialiter usurpantes ab
unitate catholica se segregire Nontiment NUNTIATUEST SAUL QUOD FUGISSET OAUIDDE
ceila quã obrem dissimulauit exire: Dissimulant hostes fidei cos ꝑsecutionib: onerare : quosspon¬
te fidem deserere cernunt. Sed etipse antiquus aduersarius acriorib temptationũ flagris. fatigat eos quos
sibi fostes fide etactione repugnare contu&ur. At quos ud inestes infide ud prorsus infideles siue a pos¬

Expanded text:
inimicorum tuorum rotabitur in impetu et circulo fundae . Cur autem infideliter fidelis suscitans inimicorum tuorum rotabitur in impetu et circulo fundae . Cur autem infideliter fidelis suscitans eam, haud dubium quin persecutionem recte nuncupetur probat ille traditor, qui de numero discipulorum Christi, numero additus persequentium, hactenus in Ecclesia suae pravitatis haeredes habere non desistit. Porro tollens sibimet qua ratione dicatur, manifestant qui scientiam fidei sibi specialiter usurpantes, ab unitate catholica se segregare non timent. Nuntiatum est Sauli quod fugisset David de Ceila, etc. Dissimulant hostes fidei eos persecutionibus onerare, quos sponte fidem deserere cernunt. Sed et ipse adversarius antiquus acrioribus tentationum flagris fatigat eos quos sibi fortes fide et actione repugnare contuetur, aut quos vel inertes in fide, vel prorsus infideles sive apos
Abbreviated transcription (Latin):
ue non seruaturis loquendo amplius. laedant in exemplũ historiae quaedauid facta deseribens ad¬
illucq uagitur incestus ubicuiusue peccatore sedem requiemq capessat. Vulpes inquiens habent
foucas et uolucres caeli nidos. filius autem hominis non hab& ubi caput reclin&. Ethocest quoda libi
dicit. Vcrũ tamen filius hominis ueniens putas inueni& fidem interra: Sane notandũ qđ hacc
generaliter a domne tempus ecdesiae. cui nũqua falsi fratres desunt. Sed specialiter ad nouis simatem¬
pora quib amplius habundabunt. possunt typiae referri quorũ leuitatdͥ ac ꝑfidiȩ ipsũ etiam nom̃
ceilae conuenit. Dicitur enim ad fundam iacta siue suscitans eam. auttollens sibi m&. et quidem
quare anima falsi christiani instabilis nimirũ eterronca ad fundam iacta uoc&ur. Exponit
mulier sapiens quae intypo ecdesiac. manu fosti acdesiderabili suo loquitur dicens. porro anima

Expanded text:
ne non servaturis loquendo amplius laedant, in exemplum historiae quae David facta describens adne non servaturis loquendo amplius laedant, in exemplum historiae quae David facta describens adillucque vagatur, incertus ubi, in cujusve pectore sedem requiemque capessat. , et volatilia coeli nidos: Filius autem hominis non habet ubi caput suum reclinet. Hoc est, dicit: Verumtamen Filius hominis veniens, putas inveniet fidem in terra ? Sane notandum quod haec generaliter ad omne tempus Ecclesiae, cui nunquam falsi fratres desunt, sed specialiter ad novissima tempora, quibus amplius abundabunt, possunt typice referri, quorum levitati ac perfidiae ipsum etiam nomen Ceilae convenit. Dicitur enim ad fundam jacta, sive suscitans eam, aut tollens sibimet. Et quidem quare anima falsi Christiani instabilis nimirum et erronea ad fundam jacta vocetur, exponit mulier sapiens, quae in typo Ecclesiae manu forti ac desiderabili suo loquitur dicens: Porro anima
Abbreviated transcription (Latin):
dũtaxat qui adarcam dñi accedere Nequirent. Dehac namq manifeste scriptũe. Inde loquar
adte. demedio scilic& ꝓpiciatorii et duorũ cherubim. Atubi comperit dauid. et supuenturum
hostem & infidum sibi hospitȩ urbis suffugiũ. egressus cũuirissuis quasi sexcentis. huc illucq¬
et doctrinac sc̃arũ consiliis scripturarũ. quaerunt quomodo schabeat status ecclesiae pouissimis
tem poribus discuntq ꝓscriptutis uenturũ ad subuersionẽ eius iudec gentis imperiũ. uirosq ceilȩ
ĩd: mentis iniquitate. et sibim& noncreatori uiuere uolentes. fidem quainitiatis ocius eẽ ꝓdituros
Cgreditur xp̃s atalibus Nec mansionẽ apudeos facit Egrediuntur et doctores spe atq opere ꝑfo¬
ti. Sex quippe opera centũ spem a&ernorũ uiri ꝑfectionem designant. Deserunt namq. tepidos

Expanded text:
duntaxat qui arcam Domini accedere nequirent. De hac namque scriptum est: Inde loquar duntaxat qui arcam Domini accedere nequirent. De hac namque scriptum est: Inde loquar ad te, de medio scilicet propitiatorii et duorum cherubim . At ubi comperit David et superventurum hostem, et infidum sibi hospitae urbis suffugium, egressus cum viris suis quasi sexcentis applicet doctrinae sanctarum Scripturarum quaerunt, quomodo se habeat status Ecclesiae novissimis temporibus; discuntque per Scripturas venturum ad subversionem ejus Judaeae gentis imperium; virosque Ceilae, id est, mentis inquietae, et sibimet, non Creatori vivere volentes, fidem, qua initiati sunt, ocius esse prodituros. Egredietur Christus a talibus, nec mansionem apud eos facit. Egrediuntur et doctores spe atque opere perfecti. Sex quippe opera, centum spem aeternorum, viri perfectionem designant. Deserunt namque tepidos,