comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
undecimo hic cst mensis
sabath̃: et suscepit cos fi¬
lius abobi in munitiun¬
culã que uocatur doch cũ
conuntiũ magnũ: ascõ
dit q illic uicos. Et cum
inebriatus esset symon
et filii cius: surcexit ꝑto¬
lonicus cum siuis et sũp¬
serũt arma sua. et intra¬
uerũt incõuiniũ: et occi¬
dcrũt ip̃m et duos filios
cͣius. Quosdam uero pu¬
q deceptionẽ magnã in

Expanded text:
undecimo hic mensis sabath et suscepit eos filius Abobi in munitiunculam quae vocatur Doch cum convivium magnum dit illic viros. Et cum inebriatus esset Symon et filii eius, surrexit Tholomeus cum suis et sumpserunt arma sua, et intraverunt in convivium, et occiderunt eum et duos filios eius, et quosdam pu deceptionem magnam in
Abbreviated transcription (Latin):
lix stenlis et incoinquinata.
que nsauit thorum in de¬
licto: habebit finctum m re¬
spectione aĩaꝵ sc̃aꝵ. Et spa¬
do qui non oꝑatus est ꝑ ma¬
nus suas iniquitatemr: nec
cogitauit aduersus deum ne¬
quissima. Dabitur enĩ illi
fidei donni electum: et sors
in templo dei acceptissima.

Expanded text:
lix sterilis, et incoinquinata quae nesciuit torum in delicto habebit fructum in respectione animarum sanctarum, et spado qui non operatus est per manus suas iniquitatem, nec cogitauit aduersus Deum nequissima. Dabitur enim illi fidei donum electum et sors in templo Dei acceptissima.
Abbreviated transcription (Latin):
principi offeram cum.
Si aducisum meterra
nica clamat: et cum ip̃a
sulci cius desient. Si fruc¬
tus cius comedi abiq
pecũma: et amina agui¬
solaꝵ cius afflixi. Pro
frumcuto oriatur michi
tribulus: et pro ordro spila
uerba iob. Omiscrũt
aut tres uiri isti respondẽ
iõb: coquod iustus sibi
uiderctur. Et iratus indi¬
guatus q ͤ elui filius ba¬
rachel buzites de cognatio¬
ne ram. Itatus ͨ autem
aducrsum̃ iob: coquod
iustum esse se diccret co¬
ram deo. Porro adũsum
amicos cius indignatus
est co quod non muenis¬
scut responsionc̃ rationã¬
bilem: sed tantũmodo
condem nassent iob. Igi
cliu expectauit iob loque¬
tem: eo quod scuiores eslc̃
qui loquebantur. Cum
autẽ uideret quoo respõ

Expanded text:
principi offeram eum principi offeram eum si adversum me terra mea clamat et cum ipsa sulci eius deflent si fructus eius comedi absque pecunia et animam agricolarum eius adflixi pro frumento oriatur mihi tribulus et pro hordeo spina erba Iob omiserunt autem tres viri isti respondere Iob eo quod iustus sibi videretur et iratus indignatusque Heliu filius Barachel Buzites de cognatione Ram iratus est autem adversus Iob eo quod iustum se esse diceret coram Deo porro adversum amicos eius indignatus est eo quod non invenissent responsionem rationabilem sed tantummodo condemnassent Iob igitur Heliu expectavit Iob loquentem eo quod seniores se essent qui loquebantur cum autem vidisset quod tre
Abbreviated transcription (Latin):
manus mea. Si uidiso¬
lem cumi fulgeret et lu¬
nam incedentẽ clare.
litatum est in abscondi¬
to cor mcũ: et osculatus
sum manũ meam ore
nico. que est mniquitas
marima: et negatio ꝯt
deum altissimũ. Si gãui¬
sus sum ad rumã cius
qui me oderat: et exulta¬
in quod eucnisset ci mã¬
lum. Non enim dedi ad
peccandũ guttur meũ:
ut expetem maledicens
auimã cius. Si non di¬
rerunt uiri tabern aculi
mei᷑ quis det de carnbz
cius ut saturemur. Lo¬
ris nou remansit pere
grinus: ostium incum
uiatori patuit. Si abscõ¬
di quasi homo peccatun
nicum: et cclaui ĩ sumi
meo iniquitatẽ mẽam.
Si expaui ad multuru¬
diuem nimiani: et despec¬
tio propinquoꝵ tectuit
nie: et non magis taciu
nec egressus sum̃ ostium.
Quis tribuat auditorẽ.
ut desidium incũ om̃ps
audiat: et librum scbat
ipse qui iudicat ut ĩ hu¬
nicro mco portẽ illum:
et circũdem illum quasi¬
coronam michi: Per sin¬
gulos gradus nicos ꝓ¬
nuntiabo illum: et qiͣ

Expanded text:
manus mea si vidi somanus mea si vidi solem cum fulgeret et lunam incedentem clare et lactatum est in abscondito cor meum et osculatus sum manum meam ore meo quae est iniquitas maxima et negatio contra Deum altissimum si gavisus sum ad ruinam eius qui me oderat et exultavi quod invenisset eum malum non enim dedi ad peccandum guttur meum ut expeterem maledicens animam eius si non dixerunt viri tabernaculi mei quis det de carnibus eius ut saturemur foris non mansit pegrinus, ostium meum uiatori patuit. si abscondi quasi homo peccatum meum et celaui in sinu meo iniquitatem meam? si expaui ad multitudinem nimiam, et despectio propinquorum terruit me, et non magis tacui, nec egressus sum ostium? quis mihi tribuat auditorem, ut desiderium meum omnipotens audiat et librum scribat ipse qui iudicat: ut in umero meo portem illum et circumdem coronam mihi per singulos gradus meos pronuntiabo illum et quasi
Abbreviated transcription (Latin):
rent aduersũ mẽ. Quid
cum faciã cum surrex̾it
ad iudiciũ deus: et cum
quesierit quid respoude¬
bo illi: Nunquid nõ in
uterofecit me qui et illũ
operatus est. et formauͭ¬
me in uulua u̾nus. Si
negaui quod uolebant
pauperib: et gculos ui¬
due expectareͭ. Si comedi
buccellã mcant solus:
et nõ comedit pu illus¬
ex ca. Quia ab nnfantia
mea crcuit mecũ miserã¬
lio: et de utero matris
mee egressa est nccum.
Si despexi p̾tereũtẽ coqd̃
tum: et absq opuncuto
pauxem. Si nõ benedixũt
michi latera cius: et de
uellere ouiũ mearũ cale¬
facta ẽ. Sileuaui super
pupillum manũ meã.
etiam cũ uiderem me
in porta suꝑiorem: hu¬
merus meus a iunctura
sua cadat. et brachumi
meũ cũ sus ossibz con¬
fringatur. Semꝑ enim
quasi tumentes fluctus
tunui decum: et pondus
eius ferre non põtui. Si
putani aurũ robur mẽ¬
uim: et obrizo dici fidu¬
tia mea. Si letatus sum
suꝑ multis diuitiis meis.
et quia plurima re perit

Expanded text:
rent adversum me quid rent adversum me quid enim faciam cum surrexerit ad iudicandum Deus et cum quaesierit quid respondebo illi numquid non in utero fecit me qui et illum operatus est et formavit in vulva unus si negavi quod volebant pauperibus et oculos viduae expectare feci si comedi buccellam meam solus et no, quia ab infantia mea crevit mecum miseratio, et de utero matris meae egressa est mecum. Si despexi pretereuntem, eo quod tum, et absque operimento pauperem. si non benedixerunt mihi latera eius, et de uelleribus ouium mearum calefactus est. si leuaui super pupillum manum meam, etiam cum uiderem me in portis superiorem. merus meus a iunctura sua cadat et brachium meum cum suis ossibus confringatur semper enim quasi tumentes super me fluctus timui Deum et pondus eius ferre non potui si putavi aurum robur meum et obrizae dixi fiducia mea si laetatus sum super multis divitiis meis et quia plurima repperit
Abbreviated transcription (Latin):
cumi oculis meis: ut
ne cogitarẽ quidẽ de uir¬
gue. Quã enini partem
haberet in me deus desuꝑ:
et hereditatẽ omp̃s de ex¬
celsis: Nunquid nõ per¬
ditio est iniquo: et alie¬
natio oꝑantib iniusti¬
tiã:. Nonne ipse consid̾at
uias mc̃as: et cunctos
gressus meos dinunierat:
Si amibulaui in uanita¬
te: aut festiuauit in dolo
pes meus. appendat me
in statera iusta: et sciat
deus simplicitatẽ meã.
Si declinauit gressus
meus de uia: et si secutꝰ
est oculus meus cor mẽ¬
uur: et in manibus me¬
is adhesit macula: serã
et alius cõmedat: et pro¬
gcines mea cradicctur.
i deceptun est cor me¬
umi super mulicrem:¬
et si ad ostini amici mei
insidiatus sum: scortimi
sit alfius uxor mea et sr̃-
illamt in curuẽtur alii.
hoc enii nephas est et¬
iniquitas marima: ig¬
ius est usq ad perditio¬
nem deuorans: et omĩa
tradicans genimina.Si
contempsi subire iudici¬
uu cũ seruo meo: et an¬
ailla mea: cumi discepta¬

Expanded text:
cum oculis meis, ut cum oculis meis, ut ne cogitarem quidem de virgine. Quam enim partem haberet in me Deus desuper, et haereditatem omnipotens de excelsis? Numquid non perditio est iniquo, et alienatio operantibus injustitiam? Nonne ipse considerat vias meas, et cunctos gressus meos dinumerat? Et si ambulavi in vanitate, et festinavit in dolo pes meus; appendat me in statera justa, et sciat Deus simplicitatem meam. Et si declinavit gressus meus de via ejus; et si secutus est oculus meus cor meum, et in manibus meis adhaesit macula. Seram, et alius comedat, et progenies mea eradicetur. Si deceptum est cor meum super mulierem,et si ad ostium inimici mei insidiatus sum; scortum sit alterius uxor mea, et super illam incurventur alii. Hoc enim neiniquitas maxima. ignis est usque ad perditionem deuorans et omnia eradicans genimina. si contempsi subire iudicium cum seruo meo et ancillae meae cum discepta
Abbreviated transcription (Latin):
toratur dolõrib: et qui
me comedunt non dor¬
muint. A multitudine
cor consumitur uesti¬
mentũ nieũ: et quasi ca¬
pitio tunice succucerũt
nie. Comparatus sum
luto: et assimilatus su
fauille et ciueri. Clamo
ad te et non exaudis me.
sto et non respitis mẽ
Mutatus es michi in
ctudelem: et in duritia
manus tue aduersaris
michi. Eleuasti me: et
quia morti tradas mẽ:
ubi constituta est domꝰ
omin uiuenti. Uerũta¬
men nõ ad consump¬
tionẽ meã eiuitis ma¬
numi tuã: et si corruerĩ
ipse salu abis Alebam
quondã suꝑ cõ qui af¬
flictus erat᷑: et compatie¬
batur anima mea pau¬
peri. Expectabam bona
et uenerunt mala .in.
prestolabar lucem. et cru¬
perunt tencbre. Interio¬
ra mea esferbuerũt abs
ulla rcquie: preuenerũt
me dies afflictiorus.
Merens incedebã sine
furore: consurgens in
turba clamabã: Frater
fui draconũ: et socius stm¬
tionum. Cutis mea deni¬
grata est super me: et os
nicũ in uocem flentium
epigi fedus Cͥ goi¬

Expanded text:
doloribus; et qui me comedunt, non dormiunt. In multitudine eorum consumitur vestimentum meum, et quasi capitio tunicae succinxerunt me. Comparatus sum luto, et assimilatus sum favillae et cineri. Clamo ad te, et non exaudis me: sto, et non respicis me. Mutatus es mihi in crudelem, et in duritia manus tuae adversaris mihi. Elevasti me, et  enim quia morti trades me, ubi constituta est domus omni viventi. Verumtamen non ad consummationem meam emittis manum tuam: et si corruerint, ipse salvabis. Flebam quondam super eo qui afflictus erat, et compatiebatur anima mea pauperi. Exspectabam bona, et venerunt mihi mala: praestolabar lucem, et eruperunt tenebrae. Interiora mea efferbuerunt absque ulla requie, praevenerunt me dies afflictionis. Moerens incedebam, sine furore; consurgens, in turba clamavi. Frater fui draconum, et socius struthionum, Cutis mea denigrata est super me, et ossmeum in vocem flentiumepigi foedus
Abbreviated transcription (Latin):
lum trmũpore: uos autem
antiquiores. Idcirco demis¬
so capite ueritus sũ indi¬
carc uobis incani sentẽ¬
quod ctas ꝓlixior loquẽ
ratio omnipotentis dat
intelligentiani. Nõ sunt
longeui sapientes: nec
senes intelligunt iudici¬
um. Ideo dicam audite.¬

Expanded text:
sum tempore, vos autem antiquiores: idcirco demisso capite veritus sum vobis indicare sentenquod aetas prolixior loquereturatio Omnipotentis dat intelligentiam. Non sunt longaevi sapientes, nec senes intelligunt judicium. ideo dicam audite
Abbreviated transcription (Latin):
meani scutruitiã. Expec¬
taui cuim sermones ue¬
sites: audiui prudentiã
urami. donec disceptare¬
mini scrmonib: et do¬
nec putam uos aliquid
dictit consideraban.
S̾cout uidco non c̃ qui
arguert possit iõb: et re¬
spondere ex uobis sermo¬
nibus eus. Ne forte dica¬
tis mucunius sapicntiã:
deus proiccit cum nõ homo.
Nichil loquiitus est michi:
it ego nõ secundũ ẜmones
uestros respondcbo illi. Exti
loquia. Qm̃ igitur expet¬
taui et non sunt lequuti:
sceterũt nec responderunt
ultra: respondebo et ego ꝑ¬
tm mc̃am: et ostrudani
lcicutiã mẽam. Plenus
sum sermõnibus: et coar¬
lat me spũs uterinci. En
absq spiraculo: quodla¬
gunculas nouas dirimi¬
p̾it. Loquar et respirabo
paululũ: aperiã labia

Expanded text:
tiam expectavi enim sermones vestros audivi prudentiam vestram donec disceptaremini sermonibus et donec putabam vos aliquid dicere considerabam sed ut video non est qui arguere possit Iob et respondere ex vobis sermonibus eius ne forte dicatis invenimus sapientiam Deus proiecit eum non hoNihil locutus est mihi, et ego non secundum sermones vestros respondebo illi. Extimloquia. Quoniam igitur exspectavi, et non sunt locuti: steterunt, nec responderunt ultra: Respondebo et ego partem meam; et ostendam scientiam meam. Plenus sum enim sermonibus, et coarctat me spiritus uteri mei. En absque spiraculo, quod lagunculas novas disrumpit. Loquar et respirabo paululum; aperiam labia
Abbreviated transcription (Latin):
anc autẽ derident me
iuiniores tp̃re: quoꝵ
nou dignabar patres po¬
nere cum canib gregis
nici. Quoꝵ uirtus ma¬
uuum erat michi ꝓ ni¬
chilo: et uita ipsa puta¬
bantur indigni. E gesta¬
te et fane stiriles: quiro¬
debant in solitudincsq̃¬
lentes calamitate et mi
cortices: et radix iuui¬
Qui de comiallib ista
rapientes: cum singła
re perissent ad ea cũ cla
more currebant. In deser¬
lis habitabant torrcũti¬
uel suꝑ glarcam. Qui
inter huniscemodi leta¬
bantur: et esse sub scuti¬
bus delicias computã¬
bãt. Nuii stultorum et
ignobilium: et in terca
penitus non parentes.
Nunc uicoꝵ canticum
uersus sũni: et factus
sum eis ꝓuerbium. Ab¬
ominant᷑ me. et longe
fuguint a me: et faciem
mẽam conspuere non
uerentur. Pharctrã cñi
suam aꝑuit. et afflicit
me: et frenũ posuit ĩ os
nicum. Ad dexterã oriẽ¬
tis calanitates mẽe:ili¬
co surrexetũt. Pedes me¬
os subucrterũt: et oppres

Expanded text:
unc autem derident me iuniores tempore quorum non dignabar patres ponere cum canibus gregis mei quorum virtus manuum erat mihi pro nihilo et vita ipsa putabantur indigni egestate et fame steriles qui rodebant in solitudine squalentes calamitate et miscortices et radix iuniqui de convallibus ista rapientes cum singula repperissent ad ea cum clamore currebant. In desertis habitabant torrentivel super glaream. Qui inter hujuscemodi laetabantur, et esse sub sentibus delicias computabant. Filii stultorum et ignobilium, et in terra penitus non apparentes. Nunc in eorum canticum versus sum, et factus sum eis proverbium. Abominantur me, et longe fugiunt a me, et faciem meam conspuere non verentur. Pharetram enim suam aperuit, et afflixit me, et frenum posuit in os meum, et ad dexteram orientis calamitatis meae illico surrexerunt. Pedes meos sub
Abbreviated transcription (Latin):
semitis su is. Dissipa¬
uerunt itincra nic̃a. in¬
sidiati sunt michi et pre¬
ualuerũt: et non fuit qͥ
ferret auxilium. Quasi
rupto niuro et aperta
ianua irructunt super
me: et ad meas miscrias
deuoluti sunt. Redactꝰ sũ
quasi ueiitus desidium
meũ: et uelut mibes ꝑ

Expanded text:
uis. Dissipaverunt itinera mea: insidiati sunt mihi, et praevaluerunt, et non fuit qui ferret auxilium. Quasi rupto muro, et aperta janua irruerunt super me, et ad meas miserias devoluti sunt. Redactus sum quasi ventus desiderium meum, et velut nub
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ pasicitiã nõscitur: Et glia
eius est iniqua ptergredi. Si¬
cut fremitꝰ leonis ita et regis
ira: et sicut ros suꝑ h̾bam. ita¬
et hilaritas eius. Dolor prĩs
filius stultus: et tecta ingrtar
ꝑstillantia litigiosa miulier.
Domus et diuitie dantur a pa¬
prideus. Pigredo ĩmittit sopõ¬
reui: et aĩa dissoluta esũriet.
Qui custodit mandatuu custo¬
dit aĩaui suã: qui aũt neglig̾
uias suas mortificabitur. Ste¬
neratur dño qui museretur
pauꝑis: et nicissitudiem su¬
aui reddet ei. Euidi filium
tumi ne despes: ad interfectio
nem eus ne pouas aĩam tĩa.
Qui impatiens est sustinebit
daunũt. et cũ rapuerit aliud
apponet. Audi cosiliũ. etsusci¬
pe discipliuã: ut sis sapiens
iii noiussus tuis, Multe co¬
gitationes in corde uirr: uolũ¬
tas aũt diũ ꝑmanẽbit. Louo
indigens misericors est: et me¬
lior est pauꝑ ꝙͣ uir mendax.
Tuuor diũ ad uitamr: et in ple¬
uitudine cõmorabitur absq

Expanded text:
per patientiam noscitur: et gloria per patientiam noscitur: et gloria ejus est iniqua praetergredi. Sicut fremitus leonis, ita et regis ira: et sicut ros super herbam, ita hilaritas ejus. Dolor patris, filius stultus: et tecta jugiter perstillantia, litigiosa mulier, Domus, et divitiae dantur a paprudens. Pigredo immittit soporem, et anima dissoluta esuriet. Qui custodit mandatum, custodit animam suam: qui autem negligit vias suas, mortificabitur. Feneratur Domino qui miseretur pauperis: et vicissitudinem suam reddet ei: Erudi filium tuum, ne desperes: ad interfectionem autem ejus ne ponas animam tuam. Qui impatiens est, sustinebit damnum: et cum rapuerit, aliud apponet. Audi consilium, et suscipe disciplinam, ut sis sapiens in novissimis tuis. Multae cogitationes in corde viri: voluntas autem Domini permanebit. Homo indigens misericors est: et melior est pauper, quam vir mendax. Timor Domini ad vitam: et in plenitudine commorabitur, absque
Abbreviated transcription (Latin):
Cmu obsecrationibz loquitur
pauꝑ: et dines tffabitur rigide
Uir amicabilis ad sccittatem:
magis amicus erit ꝙͣ frãter.
clior est pauptr Cpl̃m̃
qui ambulat xix¬
in simplicitate sũa. ꝙͣ diues
torquens labia isipiens. Ubi
non est scieutia anime. nõ est
bonum: et qui festinus est pedi¬
bus offcudit. Stultitia homĩs
suppiantat gressus tius: et c̃of̃
deuin femet ammo sio. Dii¬
tie addunt amices plũnos: a
paupere autem et hi ques ha¬
buit separantur. Testis falsus
nou ert ĩpu nitus: et qui ntẽ¬
datia loquitur non effũgiet.
Multi colunt ꝑsonam poteu¬
tis: et amici sunt dona tribre¬
enti. Iratres honũs panꝑis
oderut tiir: insuꝑ et amici
ꝓcul recesserint ab eo. Qui
tantum ũba sectatur nichil
habebit: qui aut possessor est
mentis diligit aĩant siam:
et custos prudentie iueniet
bo.ia. Testis falsus nõ erit
impu uitus: et qui loquitur
mendacia ꝑibit. Non decent
stultum delicie: nec sernm
dũari p̾ncipib. Doctima uni

Expanded text:
m obsecrationibus loquitur pauper, et diues effabitur rigide. uir amicalis ad societatem magis amicus erit quam frater. Melior est pauper, qui ambulat in simplicitate sua, quam torquens labia insipiens. ubi non est scientia animae, non est bonum, et qui festinus est, pedibus offendit. stultitia hominis supplantat gressus eius, et contra deum feruet animo suo. diuitiae addunt amipaupere autem et hi, quos habuit, separantur. Testis falsus non erit impunitus: et qui mendacia loquitur, non effugiet. Multi colunt personam potentis, et amici sunt dona tribuentis. Fratres hominis pauperis oderunt eum: insuper et amici procul recesserunt ab eo. Qui tantum verba sectatur, nihil habebit: qui autem possessor est mentis, diligit animam suam, et custos prudentiae inveniet bona. Testis falsus non erit impunitus: et qui loquitur mendacia, peribit. Non decent stultum deliciae, nec servum dominari principibus. Doctrina viri
Abbreviated transcription (Latin):
pestiltite flagellato stultus
sapientior erit: si aũt corri¬
pueris sapientent intelliget
disciplinam. Qui affligit
patreui et fugit matrẽ: igno¬
miniosus est et infelix. Nõ
cesses fili audire doctrinaur:

Expanded text:
Pestilente flagellato stultus sapientior erit: sin autem corripueris sapientem, intelliget disciplinam. Qui affligit patrem, et fugit matrem, ignominiosus est et infelix. Non cesses, fili, audire doctrina
Abbreviated transcription (Latin):
fusione dignum. Spũs uii
sustentat imbetillitatem suã
sp̃m uero ad irascendum facilẽ
quis poterit sustinẽre: Cor
prudens possi debit scientiam:
et aures sapientium querit
doctrinam. Domni hominis
dilatat uiaut eins: et ante pͥu¬
cipes spatium ei faciet. Iustꝰ
prior accusator est sui: uenit
amicus eius et iuestigabit
eim. Contradictiones cõpri¬
uit sors. et int̾ potentes quo¬
q diiuidicat: Ifrat qui adiu¬
uatur a fratre qiͣ siuitas fu¬
ma: et indicia qͣiͣ uectes urbiũ
De fiuctu oris uiri replebitur
uenter eius: et genimina la¬
bioꝵ illius saturabũt eum.
Mors et uita in manibz lui¬
gue: qui diligñt tã comedent
fuictus eins. Qui muenit
nulierẽ bonan inutit boĩr

Expanded text:
fusione dignum spiritus viri fusione dignum spiritus viri sustentat inbecillitatem suam spiritum vero ad irascendum facilem quis poterit sustinere cor prudens possidebit scientiam et auris sapientium quaerit doctrinam donum hominis dilatat viam eius et ante principes spatium ei facit iustus prior est accusator sui venit amicus eius et investigavit eum contradictiones conprimit sors et inter potentes quoque diiudicat frater qui adiuvatur a fratre quasi civitas firma et iudicia quasi vectes urbium de fructu oris viri replebitur venter eius et genimina labiorum illius saturabunt eum mors et vita in manu linguae qui diligunt eam comedent fructus eius qui invenit mulie
Abbreviated transcription (Latin):
ssasiones querit qui¬
nult recedẽ ab amico:
oun tpr̃e erit expbrabilis.
Non recipit stultus u̾ba pru¬
dentie: nisi ea dixeris que uer¬
sautur in corde ens. ⁊mpiꝰ
cumm profundum reuerit
pectatoꝵ conteminit: leque¬
tur eum ignominia et op¬
ꝓbrium. Aqua ꝓfunda ũba
ex ore uire: et torrens redun¬
dans fons sapientie. Acciꝑe
ꝑsonam impii nõ est bonũ:
ut declines aueritate inidĩcii.
Labia stulti ĩmuscent serixis:
et o eins nirgia ꝓuocat. Os
stulti contrtio eins: et labia
illius nuia anime eins. Ber¬
ba biliuguis quasi simplicia:
et ip̃a ꝑueurunt usq ad inte¬
et dissolutus est in oꝑe suo:
frater est sua oꝑa dissipãtis.
Turris fortissima nomen
diũ. ad ip̃am surrit iustus
et exaltabitur. Substantia
diuitis rls roboris sins: Et
quasi murus ualidus circun¬
dans eumi. Anteꝙͣ conteratur
exaltatur cor honũs: Et auꝙ̃
glificctur humiliabitur. Qͥ
prius respondet ꝙͣ auidiat. stul¬
tum se esse demonstrat. et con¬

Expanded text:
asiones quaerit quivult recedere ab amico omni tempore erit exprobrabilis non recipit stultus verba prudentiae nisi ea dixeris quae versantur in corde eius impius cum in profundum venerit peccatorum contemnit sed sequitur eum ignominia et obprobrium aqua profunda verba ex ore viri et torrens redundans fons sapientiae accipere personam impii non est bonum ut declines a veritate iudicii labia stulti inmiscunt se rixis et os eius iurgia provocat os stulti contritio eius et labia illius ruina animae eius verba bilinguis quasi simplicia et ipsa perveniunt usque ad inteutus est in opere suo frater est sua opera dissipantis turris fortissima nomen Domini ad ipsum currit iustus et exaltabitur substantia divitis urbs roboris eius et quasi murus validus circumdans eum antequam conteratur exaltatur cor hominis et antequam glorificetur humiliatur qui prius respondit quam audiat stultum se esse demonstrat et con
Abbreviated transcription (Latin):
erat post regem scõs aman
nõmine: indicauit michi
ni toto orbe terrarũ ppłm
esse disꝑsum qui nouis
uteretur legibus: et cont̾
concordiam nationum
sua disscusione uiolaret
Quod cum didicissẽmus:
uidentes unam genten
rebellem aduersus omrie
hominũ genus peruersis
uti legibus nostrisq ius¬
sionibz contraire: et tuba¬
re subiectarũ nobis na¬
tionũ pacc̃ atq concordi¬
am: iussimus ut quoscũ¬
q anian qui omnibus
prouniciis prepositus est.
et setundus a rege. et quẽ
patris loco coluns mõ¬
strauerit: cũ coniugibus
ac liberis delcantur ab ĩi¬
micis suis: nullusq coꝵ
miscreatur: quartadecima
die duodecimi meus adar
anui presentis ÷ ut nefarii
homines uno die ad in¬
feros descendentes: reddãt
imperio nostro pacem
quam turbaucrãt Hu¬
cusq exemplar epistole
Que sequũtur post: in co
loco scripta re peri ubi lẽ¬
gitur. Pergensq mardo¬
apud nullum penitus
feruntur interpretum.
Mardocheus aũt depre¬

Expanded text:
erat post regem secundus, Aman nomine, indicavit mihi in toto orbe terrarum populum esse dispersum, qui novis uteretur legibus, et contrasarum concordiam nationum sua dissensione violaret. Quod cum didicissemus, videntes unam gentem rebellem adversus omne hominum genus perversis uti legibus, nostrisque jussionibus contraire, et turbare subjectarum nobis provinciarum pacem atque concordiam, jussimus, ut quoscumque Aman, qui omnibus provinciis praepositus est, et secundus a rege, et quem patris loco colimus, monstraverit, cum conjugibus ac liberis deleantur ab inimicis suis: nullusque eorum misereatur, quartadecima die duodecimi mensis ADAR anni praesentis: ut nefarii homines una die ad inferos descendentes, reddant imperio nostro pacem, quam turbaverant. Hucusque exemplar epistolae. Quae sequuntur, post eum locum scripta reperi, ubi legitur. Pergensque Mardoapud nullum penitus feruntur interpretum. Mardochaeus autem depre
Abbreviated transcription (Latin):
ut muitiarti tibi. Td¬
huc loquebatur ille: et et¬
ce alius intrauit: et dicit.
Filiis tius et filiab uescẽ¬
tibus et bibentibus uinũ
in domo frattis sui pͥmo¬
geniti. repente uentus ue¬
henicus irruit argiont
desc̃rti: et concussit .iiiiͦ.
angulos dõmus. q̃ cornuẽs
oppressit liberos
tuos et mortui sũnt: Et
effugi ego solus ut mu¬
rit iob et scidit tuuican
su ani: et touso capite cor¬
nicus in terran adorauit
et dixit. Nudus egressus
sum de uttro matris mẽc:¬

Expanded text:
arem tibi. Adhuc loquebatur ille, et ecce alius intravit, et dixit: Filiis tuis et filiabus vescentibus et bibentibus vinum in domo fratris sui primogeniti, repente ventus vehemens irruit a regione deserti, et concussit quatuor angulos domus, quae corruens oppressit liberos tuos, et mortui sunt, et effugi ego solus, ut nuxit Job, et scidit tunicam suam, et tonso capite corruens in terram, adoravit, et dixit: Nudus egressus sum de utero matris mea
Abbreviated transcription (Latin):
tibi. Cumq adbuc ille
loquerctur: ueuit alter ⁊
dicit. Ignis dei desccudit
de celo: et tactas oues pue¬
rosq consumpsit. et effu¬
gi ego solus ut nuntiarẽ
tĩbi. S et illo adhuc lo¬
quente: uenit alius et di¬
xit. Caldci feccrunt tres
turmas: et iuuascrunt
camelos et tulerut cosi nec¬
non et pucros ꝑcusscrũt

Expanded text:
uc ille loqueretur, venit alter, et dixit: Ignis Dei cecidit e coelo, et tactas oves puerosque consumpsit, et effugi ego solus, ut nuntiarem tibi. Sed et illo adhuc loquente, venit alius, et dixit: Chaldaei fecerunt tres turmas, et invaserunt camelos, et tulerunt eos, necnon et pueros percusseru
Abbreviated transcription (Latin):
iob̃: cunctis diebus
Quadam autẽ die cũ
uenissent filii dei ut assi¬
sterent coram domino.
affuit inter cos ctiam
sathan. Cui dixit dũs
Unde uenis: Qui respõn¬
dens: ait. Circumi terrã:
et ꝑambulaui cam. Di

Expanded text:
ob cunctis diebus. Quadam autem die cum venissent filii Dei ut assisterent coram Domino: affuit inter eos etiam Satan. Cui dixit Dominus: Unde venis? Qui respondens, ait: Circumivi terram, et perambu
Abbreviated transcription (Latin):
clesie in ihrlm. Et hoc ext¬
spartia. partianor
princips ⁊ cinestĩtatis: sy¬
moni sacerdoti magno
pulo nideorũ fratribus sa¬
lutem. Legati qui mssi
sunt ad populum nr̃m.
nĩciauerunt nobis de nr̃a
gloria et honore ur̃o ac le¬
titia: et gauisi sumus in
introitu cornm: et scripsi¬
nius que ab ip̃is crant
dicta ni concilus populi
lic. Numenius antiochi.
et antipater iasonis filrꝰ
uenerunt ad nos: renonã¬
tes nobiscũ amicitiam.
pulo excipere uiros głosi
et pouere exemplumi scr¬
mionũ corum in segrega¬
tis populi libris: ut sit
ad memoriã populo spar¬
tiatoꝵ Exemplũ aũt hor
scripsiꝰ lymont uragno sac̃¬
doti. Coit hec autem mi¬
sit symon nuuicuiũ ro¬
mani habentẽ clipcum
aurcũ magnũ. pondo
in uarũ mille: ad sta¬
muendani cuni cis societã¬
scrniones istos: dixerunt.
Quani gr̃aꝵ actionem
itddemus symoni et filiis
cius: Restituit cuimi ip̃e
fratres suos: et expugna¬
uit inimicos iscł: et statue¬
nnt ei libertatem: et descͥp¬

Expanded text:
m et hoc exeSpartiatae Spartianorum princeps et civitatis Simoni sacerdoti magno pulo Iudaeorum fratribus salutem legati qui missi sunt ad populum nostrum nuntiaverunt nobis de vestra gloria et honore ac laetitia et gavisi sumus in introitu eorum et scripsimus quae ab ipsis erant dicta in conciliis populi sic Numenius Antiochi et Antipater Iasonis filius venerunt ad nos renovantes nobiscum amicitiam pulo excipere viros gloriose et ponere exemplum sermonum eorum in segregatis populi libris ut sit ad memoriam populo Spartiarum exemplum autem horum scripsimus Simoni magno sacerdoti post haec autem misit Simon Numenium Romam habentem clypeum aureum magnum pondus minarum mille ad statuendam cusermones istos dixerunt quam gratiarum actionem reddemus Simoni et filiis eius restituit enim ipse fratres suos et expugnavit inimicos Israhel et statuerunt ei libertatem et descrip
Abbreviated transcription (Latin):
rẽret: defecit impugnãs
Reges contriti sunt in die¬
bus illi: et confirmaint
ommes humiles populi
sinꝰ et legem exquisit
et abstulit omnẽ iniquũ
et malũ: sancta glorifica¬
uit et multiplicauit ua¬
sa sancta Et auditũ ẽ
rome qͣuia mortuns ist
ionathas. et usq ad spar¬
contristati sunt ualde. Ut
audicrũt aũt qd̃ symon
frater cius factus esset sũ

Expanded text:
reret defecit inpugnans reret defecit inpugnans reges contriti sunt in diebus illis et confirmavit omnes humiles populi sui et legem exquisivit et abstulit omnem iniquum et malum sancta glorificavit et multiplicavit vasa sanctorum et auditum est Romae quia defunctus est Ionathas et usque in Sparcontristati sunt valde ut audierunt autem quod Simon frater eius
Abbreviated transcription (Latin):
siluit terra ida omnib
dieb symonis: et quesi¬
uit bona genti sue. Et pla¬
cuit illis potestas et glĩa
eius: omnib diebus. Et
cum omni gloria sua ac¬
cepit ioppen in portum:
et fecit introitum ĩ insu¬
las maris. Et dilatauit
fines gentis sue: et obti¬
nuit regionem et congre-¬
uit captiuitatẽ multam:
et dñatus ẽ gazaris et beth¬
surc et arci et abstulit
ĩmunditias ex eis: et nõ¬
crat qui trat qui resisteret
ei. Et unusquisq colebat
terram suã cum pace et
terra dabat fructus suos:
et ligna campoꝵ fructũ
suum. Seniores in pla¬
teis sedebant et omnes
de bonis terre tractabant:
et inuenes induebant
se gloria. et stolis belli:
cuutatib q tribuebant
alionias: et constitue¬
bant eas. ut essent uasa
munitionis: quoadusq
nomiatũ est nomẽ glo¬
rie corum usq ad extrẽ¬
pacem super terrant. et le¬
tatus est isrł letitia ma¬
gna. Et sedit unusquis¬
q sub ficu sua et sub ui¬
te sua. nec crat qui eos ter¬

Expanded text:
luit terra Iuda omnibus diebus Simonis et quaesivit bona genti suae et placuit illis potestas eius et gloria eius omnibus diebus et cum omni gloria sua accepit Ioppen in portum et fecit introitum in insulis maris et dilatavit fines gentis suae et obtinuit regionem et congregavit captivitatem multam et dominatus est Gazarae et Bethsurae et arci et abstulit inmunditias ex ea et non erat qui resisteret ei et unusquisque colebat terram suam cum pace et terra dabat fructus suos et ligna camporum fructum suum seniores in plateis sedebant omnes et de bonis terrae tractabant et iuvenes induebant se gloriam et stolas belli civitatibus tribuebat alimonias et constituebat eas ut essent vasa munitionis quoadusque nominatum est nomen gloriae eius usque ad extrepacem super terram et laetatus est Israhel laetitia magna et sedit unusquisque sub vite sua et sub ficulnea nec erat qui eos ter
Abbreviated transcription (Latin):
nno centesimo septua¬
gesimo secundo cong¬
ganit᷑ rex demetrius excrcĩ¬
tus suos. et abiit in me¬
diam ad contrahenda sibi
auxilia: ut expugnaret tri¬
pbonen. Et ut audiuit
arsaces rex persidis. et rex¬
medie. quia intrauit de¬
metrius fines suosͥ misit
unũ de principibus suis

Expanded text:
nno centesimo septuagesimo secundo et congregavit rex Demetrius exercitus suos et abiit Mediam ad contrahenda sibi auxilia et expugnare Tryfonem et audivit Arsaces rex Persidis et Mediae quia intravit Demetrius confines suos et misit unum de principibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
tradicere his que ab eo di¬
cuntur: aut conuocare
gione: et uestiri purpura
et uti fibula aurea. Qui
populo statuere symonẽ
et facerc scd̃m uerba hec:¬
suscepit symon et pla¬
cuit ut sũmo sacerdotio
fungeretur: et esset dux
et princeps gentis iudcor¬
et senioꝵ et sacerdõtum:
ct preesset om̃ibz. Et scp¬
turam istã preceꝑint
ponere in tabulis ereis: et
ponere eas in peribolo fã

Expanded text:
tradicere his quae ab eo ditradicere his quae ab eo dicuntur aut convocare ipso et vestiri purpura et uti fibula aurea qui populo statuere Simonem et facere secundum verba isuscepit Simon et placuit ut summo sacerdotio fungeretur et esset dux et princeps gentis Iudaeorum et sacerdotum et praeesset omnibus et scripturam istam dixerunt ponere in tabulis aereis et ponere eas in peribolo sa
Abbreviated transcription (Latin):
bus: ut tollexentur gc̃tes
de regione ip̃oꝵ q̃ in cuuitate
dauid crant in ihrlm. et ĩ
acce. de qua procedebãt oĩa
et inferebant plagam ma¬
gnam ciuitati. Iterum col¬
locauit in ca uiros iudeos:
tutamentũ regionis et ci¬
uitatis. Et exaltauit mu¬
gua. Et rex demetrius
statit illi summũ sacer
dotium. Scd̃m hec fecit
cum amicũ suum: ⁊ glo¬
rificauit illũ glĩa mag.
Audunit enim qd̃ appel¬
lati sunt indei a romaĩs
amici et socii. et frãtresͥ
et quia susceꝑunt legatos
symonis gloriose: et qͥa
iudei et sacerdotes eorum
consenserũt eum esse du¬
cem suum. et sũmum
sacerdotẽ in eternum do¬
nec surgat ꝓpheta fidelis:
et ut sit super eos dux.
regionẽ. et suꝑ arma et
nulitiã et cura sit illi de
sanctis. Et audiatur ab
omnib. et ut scribantur
ini noĩe eius om̃s conscͥp¬
tiones in regionib. ⁊ ut
oꝑiatur purpura et auro
et ne liceat ulli ex populo
et ex sacerdotib irritum
facere aliquid hoꝵ. et cõ¬

Expanded text:
us ut tollerentur gentes de regione ipsorum qui in civitate David erant in Hierusalem in arce de qua procedebant et coet inferebant plagam magnam castitati et conlocavit in ea viros iudaeos tutamentum regionis et civitatis et exaltavit mu et rex Demetrius statuitecit eum amicum suum et glorificavit eum gloria magna audivit enim quod appellati sunt Iudaei a Romanis amici et socii et fratres et quia susceperunt legatos Simonis gloriose et quia Iudaei et sacerdotes eorum consenserunt esse eum ducem suum et summum sacerdotem in aeternum donec surgat propheta fidelis et ut sit super eos dux eregionem et super arma et idia et cura sit illi de sanctis et ut audiatur ab omnibus et ut scribantur in nomine eius omnes conscriptiones in regione et ut operiatur purpura et auro et ne liceat ulli ex populo et ex sacerdotibus irritum facere aliquid horum et con
Abbreviated transcription (Latin):
pen muuiuit que erat ad¬
littus maris. et gaz aram
que est in finibz fyri et azo¬
tr. in qua hostes antea ha¬
bitãbant. Collocauit q ibi
iudẽos : et quecũq apta
erant ad correptionem
cor posuit in eis: Et uid ͭ
populus actumi symoĩs.
it glĩam. quã togitabat
sue. posutrũt enuiducem
sum et principẽ saccedotũ

Expanded text:
pen munivit quae erat adpen munivit quae erat ad mare et Gazaram quae est in finibus Azoti in qua hostes antea habitabant et conlocavit illic Iudaeos et quaecumque apta erant ad correptionem eorum posuit in eis et vidit populus actum Simonis et gloriam quam cogitabat et posuerunt ducem suum et prin
Abbreviated transcription (Latin):
decio die mensis clui n¬
no centesimo scptua gesimo
secundo et tertio. subsymo¬
ne saccidote magno mas
sartmel in conuentu ma¬
quo sacerdotum facto: et
populi. et principũ gentis
facta sunt hec: qũi frcquẽ¬
ter facta sunt prelia in re¬
gione nostra. E ymou at
mathathic filius. ex filiis
ioarini. et fratres cius de¬
derunt se periculo: et resti¬
gentis sue̾.ut starent sctã
ipsor et lex: et gloria ma¬
gna glorificauer̃t gentem
suani. Et congregauit.
ionathas gentt̃ sũamꝰ. et
factus est illis saccrdos mã¬
gnus: et appositus est ad
populũ suum. Et uolue¬
runt numici coꝵ calcait¬
illos: et attertre regionem
ipsoꝵ: et extendere ianus
ni sancta cõꝵ. Tunc resti¬
tit synion et pugnauit
pro gente sua: et erogauit
multas peciinas: et ar¬
maiit uiros uirtutis gẽ¬
tis gentis sue: et dedit cis
stipendia. Et muniuit ci¬
uitates iude. et betsuram
que crat in finib iudẽc:
ubi erant arma boitium
antea: et posuit illic presi¬
diuni uiros iudeos. Et iop¬

Expanded text:
decima die mensis elul anno centesimo septuagesimo secundo anno tertio sub Simone sacerdote magno in Asaramel in conventu magno sacerdotum et populi et principum gentis facta sunt haec quoniam frequenter facta sunt proelia in regione nostra Simon autem Matthathiae filius ex filiis Iarib et fratres eius dederunt se periculo et restigentis suae ut starent sancta ipsorum et lex et gloria magna glorificaverunt gentem suam et congregavit Ionathas gentem suam et factus est illis sacerdos magnus et adpositus est ad populum suum et voluerunt inimici eorum calcare et adterere regionem ipsorum et extendere manus in sancta eorum tunc restitit Simon et pugnavit pro gente sua et erogavit multas pecunias et armavit viros virtutis gentis suae et dedit eis stipendia et munivit civitates Iudaeae et Bethsuram quae erat in finibus Iudaeae ubi erant arma hostium antea et posuit illic praesidium viros iudaeos et Iop
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa der:. queo nemo possit cor¬
rigt̾ queni ille despexent. In
die bona fruere boins: et ma¬
lai dicui precaue. Sicut cmĩ
hãc uo sic et illam fecit deus:
ut nõ iuemat hono contra
cum iustas quenmonias. Iy
quoq uidi in diebz uanitatis
met. Iustus ꝑit in iustitia
sua: et impius multo uuit
tp̃re in malicia sũa. Noli ee
iustus multum: neqz plus
sapias ꝙͣ necesse est: ne obstu¬
pescas. Ne impie agas miltũ
et noli ẽe stultus: ne morians
intpr̃e non tũo. Bonum est
te sustentare iũstumꝰ sed et ab
illo ne subtrahas manum
tuam: quia qui deum tunet
nichil negligit. Sapientia
confortaiit sapientemi: suꝑ
decem pͥncipes ciuitatis. Nõ
est enim hono iustus in terra:

Expanded text:
opera Dei, quod nemo possit coropera Dei, quod nemo possit corrigere quem ille despexerit in die bona fruere bonis et malam diem praecave sicut enim hanc sic et illam fecit Deus ut non inveniat homo contra eum iustas querimonias haec quoque vidi in diebus vanitatis meae iustus perit in iustitia sua et impius multo vivit tempore in malitia sua noli esse iustus multum neque plus sapias quam necesse est ne obstupescas ne impie agas multum et noli esse stultus ne moriaris in tempore non tuo bonum est te sustentare iustum sed et ab illo ne subtrahas manum tuam quia qui Deum timet nihil neglegit sapientia confortabit sapientem super decem principes civitatis non est eni
Abbreviated transcription (Latin):
la enim fins cunctoꝵ ad mo¬
netur hominuum: et uiuens
cogitat quid futuruum sitz. me¬
lior est ira risu: quia ꝑtristi¬
tiani uultus corrigitur ani¬
mus delinquentis. Cor sa¬
pientium ubi tustitia est: et
cor stultoꝵ ubi letitia. Meliꝰ
est a sapiente corripr: ꝙͣ stul¬
toꝵ adulatione decipi. Qunia
sicut sonrtus spinaꝵ aroenti¬
umi sub olla: sic risus stułti.
S et hoc uanitas. Calumma
conturbat sapientemr: et per¬
det robur cordis illiꝰ Melior
est finis or̃onis: ꝙͣ principiũ.
cxlior est patiens arrogante.
De uelox sis ad irascendũ:
quia ira in simi stulti requie¬
sat. Nc dicas: quid putas cau¬
se est. quod priora tpr̃a iclio¬
ra fuere ꝙͣ nũc sunt; Stulta
est enim huiuscemiodi interro¬
gilłio.D tilior est saipĩa cũ
diuitiis: et magis ꝓdest uideu¬
tibz solem. Sicut enimi prote¬
git sapĩa: sic ꝓtegit pecunia
Hoc aũt plus habet eruditio
it sapientia: quod uitã tribu¬
unt possessori siio. Considera

Expanded text:
la enim finis cunctorum admonetur hominum, et vivens cogitat quid futurum sit. Melior est ira risu: quia per tristitiam vultus, corrigitur animus delinquentis. Cor sapientium ubi tristitia est, et cor stultorum ubi laetitia. Melius est a sapiente corripi, quam stultorum adulatione decipi. Quia sicut sonitus spinarum ardentium sub olla, sic risus stulti: sed et hoc vanitas. Calumnia conturbat sapientem, et perdet robur cordis illius. Melior est finis orationis, quam principium. melior est patiens arrogante. Ne velox sis ad irascendum: quia ira in sinu stulti requiescit. Ne dicas: Quid, putas, causae est quod priora tempora meliora fuere quam nunc sunt? stulta enim est hujuscemodi interrogatio. Utilior est sapientia cum divitiis, et magis prodest videntibus solem. Sicut enim protegit sapientia, sic protegit pecunia. Hoc autem plus habet eruditio et sapientia, quod vitam tribuunt possessori suo. Considera
Abbreviated transcription (Latin):
dũe: it non claudas ora
te caueñtium. Om̃is qͦ
isrł pari mente et obsetra¬
tione clamauit ad dñm
co qd̃ cis certa mors ĩmiẽ

Expanded text:
e, et ne claudas ora te canentium. Omnis quoque Israel pari mente et obsecratione clamavit ad Dominum, eo quod eis certa mors impe
Abbreviated transcription (French):
delece. Ne despicias ꝑtem
tuani: quã redemisti tibi
de egypto. E raudi depre¬
cationẽ mẽam: et ꝓpitine
esto sorti et funiculo tuo:
et conuerte luctũ nostrũ
in gaudiuut uiuentes
laudemus nomẽ tuum

Expanded text:
delere. Ne despicias partem tuam, quam redemisti tibi de Aegypto. Exaudi deprecationem meam, et propitius esto sorti et funiculo tuo: et converte luctum nostrum in gaudium, ut viventes laudemus nomen tuum
Abbreviated transcription (Latin):
neuni deus. Stabitis
uos adportam nocte ista:
et ego ercam cum abra
mẽa: et orate ut sicut di¬
ristis in diebus quinq
respiciat dominus pplm

Expanded text:
eum Deus. Stabitis vos ad portam nocte ista, et ego exeam cum abra mea; et orate ut, sicut dixistis, in diebus quinque respiciat Dominus populum
Abbreviated transcription (Latin):
lemi regeni ĩ sempitnu
c trãdas dñe sceptrũ
tuum his qui nõ sunt:
ne rideant ad rumani nõ¬
strani. sed conucite con¬
qui in nos cepĩt scuire
disperde. Qemento dñc
et ostende te nobis ĩ tp̃re
tribulationis nostre᷑ et
michi da fiduciam rex

Expanded text:
lem regem in sempiternum. Ne tradas Domine sceptrum tuum his, qui non sunt,  ne rideant ad ruinam nostram: Sed convertere conqui in nos coepit saevire, disperde. Memento Domine, et ostende te nobis in tempore tribulationis nostrae,  et mihi da fiduciam rex
Abbreviated transcription (Latin):
in nultu eis; et potẽ¬
tissinius facitu illues com¬
mutanit. Ego os regis ob¬
seno: et precepta nirame¬
ti dei. Ne festines recede a fa¬
cie tiusꝰ neq ꝑmantas ĩ
oꝑe malo: quia omne qd̃
uoluent faciet. et sermo il¬
lus potestate plenus est:
nec dicere ei quisꝙͣ potest
quare ita facis, Qui custo¬
dit p̾ceptum: non exꝑietur
quicꝙͣ mali. Tempus et re¬
sponsionẽ: cor sapientis in¬
telligit. Omni negotio tp̃s
est et oportunitase et mul¬
ta hominis afflictio. quia
ignorat p̾terita: et uentu¬
rã nullo potest scut m̃tio
statem in die mortisnet si¬
nntur quiescere in gruente
bello: neqz sal abit ĩpietã
ĩpiem. Omĩa hec consida¬

Expanded text:
n vultu ejus, et potentissimus faciem illius commutabit. Ego os regis observo, et praecepta juramenti Dei. Ne festines recedere a facie ejus, neque permaneas in opere malo: Quia omne, quod voluerit, faciet: et sermo illius potestate plenus est: nec dicere ei quisquam potest: Quare ita facis? Qui custodit praeceptum, non experietur quidquam mali. Tempus et responsionem cor sapientis intelligit. Omni negotio tempus est, et opportunitas, et multa hominis afflictio: Quia ignorat praeterita, et ventura nullo scire potest nuntio.statem in die mortis: Nec finitur quiescere ingruente bello, neque salvabit impietas impium. Om
Abbreviated transcription (Latin):
quia et tu crebro maledixisti
aliis. Cuncta temptaui in
sapientia. Dixi: sapiens ef¬
ficiar: et ip̃a longins recessit
ame multomagis ꝙͣ erat.
Et alta ꝓfuinditas: quis in¬
uemet eam. Iustraii unu̾t¬
sa ammo meo: ut ooo scũe
et consid̾aren et q̃rerem sa-¬
pientiam et rationems et
ut cognoscerem impietatem
stulti. et errorem impruden¬
tim: et iueni amariorẽ
morte mulierem: que laq̃¬
us uenatoꝵ est: et sagena cor
tius. Dincula sunt manus
illiꝰ. Qui placet deo effugiet
taur qui aũt pecrator est ca¬
pietur ab illa. Ette hoc mue¬
in dixit ecclĩastes unum et
alterumꝰ ut inuemirem ra¬
tionen. quã ad huc quent
aĩa mea: et non inueni.
Birum de mille unuii rep¬
peri: mulierem ex omĩb ñ
nueni. Solimodo hoc in¬
nen quod fecerit deus ho¬
minem rectum: et ip̃e se in¬
fiitis iiscuerit q̃stionib.¬
Quis talis ut sapiens est: E
quis cognonit solutionem
uerbi: Cpl̃m uui

Expanded text:
quia et tu crebro maledixisti aliis. Cuncta tentavi in sapientia. Dixi: Sapiens efficiar: Et ipsa longius recessit a me multo magis quam erat: et alta profunditas, quis inveniet eam? Lustravi universa animo meo, ut scirem, et considerarem, et quaererem sapientiam, et rationem: Et ut cognoscerem impietatem stulti, et errorem imprudentium: Et inveni amariorem morte mulierem, quae laqueus venatorum est, et sagena cor ejus, Vincula sunt manus illius: qui placet Deo, effugiet illam: qui autem peccator est, capietur ab illa. Ecce hoc inveni, dixit Ecclesiastes, unum et alterum, ut invenirem rationem, quam adhuc quaerit anima mea, et non inveni. Virum de mille unum reperi, mulierem ex omnibus non inveni. Solummodo hoc inveni, quod fecerit Deus hominem rectum, et ipse se infinitis miscuerit quaestionibusQuis talis ut sapiens est? et quis cognovit solutionem ver
Abbreviated transcription (Latin):
pulcros codices ꝙͣ emen¬
datos. Utraq editio et sep¬
tuaginta iuxta grẽcos: et
mea nixta hebreos. in la¬
tinũ meo labore transla¬
ta est. Eligat unusqͥsq
quod uult: et studiosum
se magis ꝙͣ maliuolum¬

Expanded text:
pulchros codices, quam emendatos. Utraque editio, et Septuaginta juxta Graecos, et mea juxta Hebraeos, in Latinum meo labore translata est. Eligat unusquisque quod vult: et studiosum me magis, quam malevolum
Abbreviated transcription (Latin):
spectu cõꝵ. Domus cor
secure sunt et pacate: et
non est uirga dei super
illos. Uos illoꝵ cõcepit
et nõ abortiut uacca
peperit et nõ ẽ priuata
a fctu suo. Egrediunt᷑
quasi greges ꝑmili coꝵ.
et infantes coꝵ ecultãt
lusib. Teucut tympa¬
num et citharam: et
gaudent ad sonitum
orgaui. Ducũt ĩ bonis
diẽs suos: et inpuncto
ad inferna descendunt.
Qui dixerunt deo recede
a nobis: et scicutiam
uiarum tuaꝵ nõlumtꝰ
Quid est omps ut ser¬
uiamus ers et quid no¬
bis prodest si oraucrimꝰ
illum: Derũtamẽ quia
non sunt in manu cor
bona sua. consiliũ im¬
piorũ longe sit a me.
Quotiens lucerna mi¬
piorum extinguctur.
et supueniet eis imm¬
datio: et dolores diui¬
det fuoris sui. Erunt
sicut palee aute faciẽ
uenti et sicut fauilla
quã turbo dispergit. De¬
seruauit filiis illius do¬
lorcm patris ⁊ cũ redoide¬
rit tunc scict. Uidebũt
oculi cius interfectonẽ
suam: et de furore om̃i¬
potentis bibet. Quid

Expanded text:
spectu eorum, domus eorum spectu eorum, domus eorum securae sunt et pacatae, et non est virga Dei super illos. Bos eorum concepit et non abortivit; vacca peperit, et non privata a fetu suo. Egrediuntur quasi greges parvuli eorum, et infantes eorum exsultant lusibus. Tenent tympanum, et citharam, et gaudent ad sonitum organi. Ducunt in bonis dies suos, et in puncto ad inferna descendunt. Qui dixerunt Deo: Recede a nobis, et scientiam viarum tuarum nolumus. Quid est Omnipotens, ut serviamus ei? et quid nobis prodest si oraverimus illum? Verum tamen quia non sunt in manu eorum bona sua, consilium impiorum longe sit a me. Quoties lucerna impiorum exstinguetur, et superveniet eis inundatio. et dolores dividet fusicut paleę ante faciem uenti et sicut fauilla, quam turbo dispergit.abit filiis illius dolorem patris: et cum reddiderit, tunc sciet. Videbunt oculi ejus interfectionem suam, et de furore Omnipotentis bibet. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
phur. Deorsum radices
eius siccentur: sursum
autem atteratur messis
cus. Nemoria illius.
percat de terra: et nõ cele¬
bretur nomen eius in pla-¬
teis. Expellent eum de lu¬
ce in tenebras: et de orbe
nibus cius. In diebus
cius stupebunt nouis¬
simi: et primos inuadet
horror. Hec ergo sunt ta¬
bernacula inĩqui: et iste.
inam mc̃ã: et atteritis
me sermonibus: En
decies confunditis me:
et non crubescitis oppri¬
mentes me. Nempe si
et ignoraui: mecũ erit
arguitis me obprobriis
telligite. quia deus non
me: et flagellis suis me
ciuxerit. Ecce clamabo
uini patiens et nemo
audict: uociferabor et nõ
est qui indicet. Semitã
nicam circũsepsit. et
trausire non possum: et
in salle meo tenbras po¬
suit. Spoliauit me glĩa
nica: et abstulit coronã
de capite nic̃o. Destruxit
cuulse arbori abstulit
spcm nicaui. Iratus est
contra me furor cius: et
sic me habuit quasi ho¬
stem siuim. Sumul uene¬
runt la troues cius. et fe¬
ccrunt sibi uian per mẽ.

Expanded text:
phur. Deorsum radices phur. Deorsum radices ejus siccentur, sursum autem atteratur messis ejus. Memoria illius pereat de terra, et non celebretur nomen ejus in plateis. Expellet eum de luce in tenebras, et de orbe nibus ejus. In die ejus stupebunt novissimi, et primos invadet horror. Haec sunt ergo tabernacula iniqui, et iste limam meam, et atteritis me sermonibus? En, decies confunditis me, et non erubescitis opprimentes me, Nempe, etsi ignoravi, mecum erit arguitis me opprobriis telligite, quia Deus non me, et flagellis suis me cinxerit. Ecce clamabo vim patiens, et nemo audiet: vociferabor, et non est qui judicet. Semitam meam circumsepsit, et transire non possum, et in calle meo tenebras posuit. Spoliavit me gloria mea, et abstulit coronam d Al. arbori abstulit spem meam. Iratus est contra me furor ejus, et sic me habuit quasi hostem suum. Simul venerunt latrones ejus, et fecerunt sibi viam per me,