comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rũ uenenatis iam sint
dentib laniati: Deniq
ut sacerdotes ca¬
holicos. prauissima de
suis ecclesiis temeritate
depellerent. & multos in¬
suꝑ quib salutẽ rege¬
nerationis a qui prebues
rebapti antes pra¬
uitate nefandissi ma
necauisse: quȩ res ani¬
mos nr̃os ualde mesti¬
ficant. cur uob illic
positis . dãpnate prȩ¬
sumptioni tantũ sce¬
lus perp&rare licuerit:
quadere frat̃nitatẽ
urãm scriptis curren¬
tib adhortam. ut ha¬
bito tractatu. munitoq
consilio: itanas¬
centi huic adhuc morbo
inhiant̃ ac tota uirtu¬
te debeatis obsistere:
Dũ modo nec uires ex
neglectu percipiat. nec
in cõ misso nob grege.
pestilentiȩ dãpna con¬
cutiat. Nã si quo lib&
modo qđ non credimꝰ.
incipienti neglegitis ini¬
quitati resistere. pluri¬
mos errorissui gladio uul¬
nerabunt & est profecto
grauissimũ. la queo
diabelicae fraudis in re¬
tiri ꝑmit tere: quos
prius possumꝰ nealligent᷑
eripere: melius est

Expanded text:
rum venenatis jam sint rum venenatis jam sint dentibus laniati. Denique ut sacerdotes catholicos pravissima de suis Ecclesiis 716 temeritate depellerent, et multos insuper quibus salutem regenerationis aqua praebuerat, rebaptizantes, pravitate nefandissima necavisse. Quae res animos nostros valde moestificat, quod vobis illic positis damnatae praesumptioni tantum scelus perpetrare licuerit. Qua de re fraternitatem vestram scriptis decurrentibus adhortamur, ut, habito tractatu, unitoque concilio, ita nascenti huic adhuc morbo inhianter ac tota virtute debeatis obsistere, dummodo nec vires ex neglectu percipiat, nec in commisso vobis grege pestilentiae damna concutiat. Nam si quolibet modo, quod non credimus, incipienti negligitis iniquitati resistere, plurimos erroris sui gladio vulnerabunt. Et est profecto gravissimum, laqueo diabolicae fraudis irretiri permittere, quos prius possumus, ne alligentur, eripere. Melius est
Abbreviated transcription (Latin):
ualiter neglectus int̾
initia morb uires ac¬
cipiat. ex nr̃is necessita¬
tib quis quis in hac su¬
mus uita constituti uti¬
probauimus : Huic igit᷑
nascenti sidoctorũ obsti¬
nerit prouisio medicorũ.
scimꝰ quidẽ quia
ceat: Huius ergo conside No+¬
rationes ratio. uehem̃ t̃
nos deb& implere. ut ani¬
marũ morbis initiantib
tota festiͣmus possibilita¬
te resistere. nedũ salu¬
bria ad hibere medicam̃ta
neglegimꝰ. multorũ
uobis uitã quos dõ nr̃o
contendimꝰ lucri sub¬
ripiant: unde oport&
ita nos caulas ouiũ quib
custodes uidem᷑ eẽ
repositi. uigi lanti
sollicitudine prȩmunire:
quatenꝰ lupus insi di¬
ans. undiq pastores
sibi repugnantes in ueni¬
at. & uiã in grediendi
in eis ñ habeat: compe¬
rimussi quiđẽ donatis¬
tarũ stimulos. in illis¬
sic partib gregẽ tur¬
basse dominicũ. ac si nul¬
lius pastoris moderamine
reger&ur : nunciatũq
nobis ẽ quđ dicere sine
grauidolore non possumꝰ
qm̃ plurimi eo¬

Expanded text:
ualiter neglectus inter initia morbus vires accipiat, ex nostris necessitatibus quicunque in hac sumus vita constituti probavimus. Huic igitur nascenti si doctorum obstet provisio medicorum, scimus quidem quia ceret. Hujus ergo considerationis ratio vehementer nos debet impellere ut, animarum morbis initiantibus, tota festinemus possibilitate resistere, ne dum salubria adhibere medicamenta negligimus, multorum nobis vitam, quos Deo nostro contendimus lucrari, subripiant. Unde nos oportet ita caulas ovium, quibus nos custodes videmur esse praepositi, vigilanti sollicitudine praemunire, quatenus lupus insidians undique pastores sibi repugnantes inveniat, et viam ingrediendi in eas non habeat. Comperimus siquidem Donatistarum stimulos sic in illis partibus gregem turbasse dominicum, ac si nullius pastoris moderamine regeretur. Nuntiatumque nobis est, quod dicere sine gravi dolore non possumus, quoniam plurimi eo
Abbreviated transcription (Latin):
co ep̃s noster leo ei ces
ad ordinandum possit in¬
ueniri. haecergo. dilec¬
tioni tuae indicare cu¬
NoCui: tuae iam sollicitu¬
dinis inter erit. ut om¬
nia sollicite circum spi¬
ci as. & ea quae sunt dõ
grata disponas & cetera¬
OREGORIUS SEUEROEPO
bitum iohannis antis¬
titis. directa relatio pa¬
te fecit qua propter
uisitationis destitutȩ
ecdesiae. fraternitati
tuae operam sollemni¬
ter de legamus. Quam
ita teconuenit ex hibe¬
re. ut nihil de pro uectio¬
nibus clericorum. reditu.
ornatu. mi nis teriis que.
uel quic quid il ludest
inpatrimonio eius dẽ.
a quo quam praesuma¬
tur ec clesiae. & cetera
secundum morem

Expanded text:
coepiscopus noster Leo ei cesscoepiscopus noster Leo ei cessad ordinandum possit inveniri. Haec ergo dilectioni tuae indicare curavi, tuae jam sollicitudinis intererit, ut omnia sollicite circumspicias, et ea quae sunt Deo grata disponas. regorius Severo bitum Joannis antistitis directa relatio patefecit. Quapropter visitationis destitutae 755 Ecclesiae fraternitati tuae operam solemniter delegamus: quam ita te convenit exhibere, ut nihil de provectionibus clericorum, reditu, ornatu, ministeriisque, vel quidquid illud est in patrimonio ejusdem a quoquam praesumatur Ecclesiae, etc. Secundum morem
Abbreviated transcription (Latin):
tuae epistolas. dedomni
maximi amobi tumense
nouembrio suscepi: &
quidemille ad proemia
re ypapulsrracusa¬
masto intalem du
habere non meruit: Pro
lec tiotua sollici¬
tudinem gerat ut in e.ẽ
ecclesia talis debeat acior¬
d nandum eligi
tqui.ie. ⁊credo quodtraia¬
cagat. Quiut dicitur bo¬
nementis est sed quantur
suipicor adregenc .nlo¬
c̃ ill: doneus non est: ta¬
uinsi melior inueniris. on
ualet. & ipsenullis crimini¬
bustenetur inuolutus:
ondescendi adeũ cogente
nimis neces sitate potest.
Siautem mea uoluntas ad
hanc electionem queritur.
tibi sec. &e indico  oduo¬
lo : quia nullus mihi inea¬
demecclesostdonun
maximia.uir digiiis
ueddetur q miohannes
arc idia conisatinensis
eccia siae qui si fieri
potest ut eligatur. credo
quod apta ualde persona
inueniatur. Sed ipsequo¬
que prius decriminibus
quae impedire possunt.
ate secrete requirendus
est: aquibus siliber in¬
uentus fuerit. eligi iure
potest: quod si factum
fuerit. &iam frater &

Expanded text:
onis epistolas de domni Maximiani obitu mense Novembris suscepi. 741 Et quidem ille ad praemia ix populus Syracusapastorem talem diu habere non meruit. Proinde dilectio tua sollicitudinem gerat, ut in eadem Ecclesia talis debeat ad ordinandum eligi,Et quidem credo quod Traiaeligat, qui, ut dicitur, bonae mentis est; sed quantum suspicor, ad regendum locum illum idoneus non est. Tamen si melior inveniri non valet, et ipse nullis criminibus tenetur involutus, condescendi ad eum, cogente nimia necessitate, potest. Si autem mea voluntas ad hanc electionem quaeritur, tibi secreto indico quod volo, quia nullus mihi in eadem Ecclesia post domnum Maximianum tam dignus videtur quam Joannes archidiaconus Catanensis Ecclesiae. Qui si fieri potest ut eligatur, credo quod apta valde persona inveniatur. Sed ipse quoque prius de criminibus, quae impedire possunt, a te secreto requirendus est. A quibus si liber inventus fuerit, eligi jure potest. Quod si factum fuerit, etiam frater et
Abbreviated transcription (Latin):
dolore non possumus soci¬
ari Sed hoc quidem ut di¬
cere uel adtemstare prae¬
sumant. fauoris ur̃i pa¬
trocinio fulciri dicuntur:
quod nos credere. per uer¬
sitatis ipsius acerbitas
non per mittit. P&imus
ergo. ut intanto uos pecca¬
to miscere nullate nus de¬
beatis. Nam huius modi
iniquitatem. inpunitã prop¬
ter dm̃ nullo modo pati¬
mur remanere. Vnde
iterum quae sumus. ut ex¬
cellentia ur̃a intalium
secausarum defensione non
misceat. ne & ds̃ suam
defendat iniuriam. &
inter nos aliorum pariat
culpa discordiã¬

Expanded text:
referre non possumus, socireferre non possumus, sociari. Sed hoc quidem, ut dicere vel attentare praesumant, favoris vestri patrocinio fulciri dicuntur. Quod nos credere perversitatis ipsius acerbitas non permittit. Petimus ergo ut in tanto vos peccato miscere nullatenus debeatis. Nam hujusmodi iniquitatem impunitam propter Deum nullo modo patimur remanere. Unde iterum quaesumus ut excellentia vestra in talium se causarum defensione non misceat: ne et Deus suam defendat injuriam, et inter nos aliorum pariat culpa discordia
Abbreviated transcription (Latin):
Apud excellentiam ues¬
tram prauorum au¬
datia correctionis de¬
b& aculeos. magisquã
defensionis inuenire sola¬
cium Nam satis gra¬
ueest illic habere prauã
contingat actionem re¬
fugium : Vndedis cipli¬
nae dec& prodi recen¬
suram. Per uenititaq:
ad nos speciosum quen¬
dã pbr̃m qui causa pos¬
cente in monasterio a ioħ
fratre & co epo nr̃o fue¬
rat deputatus. contra
sui pastoris ex inde uolun¬
tatẽ exisse. & ecclesias¬
ticae constitutionis uigo¬
re despecto. ante dicto
neresistere. Quod quia
excellentiae urãe sine
dubio pul sat inuidiã.
neces se. ẽ. ut abeius uos habita
discr&ione debeatistuitione
suspendere : Nesi nominis
ur̃i occasione. pastori
suo in o boediens uel con
sare. atque excellen¬
tiam urãm hac ex re
cogatur offendere .¬
& nos pariter deur̃a
discor dia contristare
Comperimus pr&erea
quod dici nefas est. quas¬
dã mulieres quae nunc
usque in religioso atque
mona chico habitu pere
depone re. & con iugib:
quod sine grauire ferre

Expanded text:
Apud excellentiam vestram pravorum audacia correptionis debet aculeos magis quam defensionis invenire solatium. Nam satis grave est si illic habere pravam contingat actionem refugium, unde disciplinae decet prodire censuram. Pervenit itaque ad nos Speciosum quemdam presbyterum, qui causa poscente in monasterium a Joanne fratre et coepiscopo nostro fuerat dsui pastoris exinde voluntatem exiisse, et ecclesiasticae constitutionis vigore despecto, antedicto ne resistere. Quod, quia excellentiae vestrae sine dubio pulsat invidiam, necesse est ut ab ejus vos, habita discretione, debeatis tuitione suspendere: ne si nominis vestri occasione pastori suo inobediens vel contsare, atque excellentiam vestram hac ex re cogatur offendere, et nos pariter de vestra discordia contristari. « Comperimus praeterea, quod dici nefas est, quasdam mulieres, quae nunc usque in religioso atque monachico habitu permadeponere, et conjugibus, quod sine gravi dolore
Abbreviated transcription (Latin):
COUSTIIUTIS¬
eruenit ad nos. nulla
uos monachicȩ regule
sentis precepti portito¬
rem horosium abbatẽ:
ad uos dirigere : ut om̃a
acta uestra sub tilit̃ ex¬
quirens. quȩq ei recta
fuerint uisa disponat.
& nobis quȩ ab eo fuerint
ordinata renunti&: pro¬
inde ammonemus. ut
omnem ei oboedientiã
prebeatis & quic quid dis¬
posuerit: uelut ame dis¬
positum. cum debita reue¬
rentia custodite.

Expanded text:
constitutisPervenit ad nos nulla vos monachicae regulaesentis praecepti portitorem Horosium abbatem ad vos dirigere, ut omnia acta vestra subtiliter exquirens, quaeque ei recta fuerint visa disponat, et nobis quae ab eo ordinata fuerint renuntiet. Proinde admonemus ut omnem ei obedientiam praebeatis; et quidquid disposuerit, velut a me dispositum, cum debita reverentia custodite.
Abbreviated transcription (Latin):
Scribendi ad excellentiã
uram sicausa omnino
men ẽe oport& cari¬
tate patesna. deuestrȩ
salutis in colomitate sol¬
licitos: ut quod de uobis
audire cupimus. inter¬
nunciorũ frequentia
cognoscamꝰ: prae¬
rea peruenit ad nos.
cellentia detineri:
Et fit ut ȩccła sinerec¬
tore. & populus qua¬
si sine pastore grex
fluit. & ibidem infantes
propec catis absq bap¬
tis mate moriantur.
& rursus quia noncredi¬
mus quod eũ excellen¬
tia ur̃a nisi exaliqua
probabilis excefsus cau¬
sas tenuerit. oport&
ut habita srnodo palã
fiat. si quod in eũ crimen
intendit᷑. & sitalis.
in eo culpa repperit᷑.
quae adusq de grada¬
tionẽ sacerdo tu per¬
qui ramus Ne eccła dĩ
in hissine quib eam
xp̃iana non patit᷑. eẽ.
religio. inculta acdesti¬
tuta remaneat. Sin
aut excellentia ura ali¬
ter sehabere quãdeeo quid
dicit . ec. perspexerit
cũ ad ecclesiam suam
reuerti concedat. ut
officiũ suũ in commis¬
sis sibi animab ad im¬
pleat: mense mart

Expanded text:
Scribendi ad excellentiam vestram si causa omnino men esse oportet charitate paterna de vestrae salutis incolumitate sollicitos, ut quod de vobis audire cupimus, internuntiorum frequentia cognoscamus. Praeterea pervenit ad nos, a excellentia detineri. Et fit ut Ecclesia sine rectore, et populus, quasi sine pastore grex, defluat, et ibidem infantes pro peccatis absque baptismate moriantur. Et rursus quia non credimus quod eum excellentia vestra, nisi pro aliqua probabilis excessus causa tenuerit, oporut habita synodo palam fiat, si quod in eum crimen intenditur. Et si talis in eo culpa reperitur, quae usque ad degradationem sacerdotii perquiramus, ne Ecclesia Dei in his sine quibus eam Christiana non patitur esse religio, inculta ac destituta remaneat. Sin autem excellentia vestra aliter se habere quam de eo quod dicitur esse perspexerit, eum ad Ecclesiam suam reverti concedat, ut officium suum in commissis sibi animabus adimpleat. Mense Martio,
Abbreviated transcription (Latin):
la quae agenda sunt cum
eius consilio feceritis:
nullus in uobis quod qui¬
bus que modis redar guere
possit in ueniet: nobis¬
que ita gratum esse.
tam quam sicum nostro
consilio agantur cognos¬
cite qmuita mores que
illius. ita nobis sunt in om¬
nibus ađ probati: ut cunc¬
tis liquido conster. quia
quod cum eius consensu
aga tur. nullius cul pae
macula fus catur: Prȩ̨¬
sentium uero lator uicto¬
rinus. ssti coepis copinos¬
tridia conus. uestrorum
prȩcoita & stitit merito¬
rum. ut animos nostros de
uestraue hementer actio¬
ne reficeret: & oramus
omnipotentem dñm. ut bo¬
na quae de uobis retulit.
placita sibi plenius faciat
operatione clares cere:
concilium itaque quod
congregare disponitis. dum
dõ fuerit solaciante per¬
actum: deeius nos unita te
atque concordia laetifi¬
cate. ac reddite per omnia
certiores.¬

Expanded text:
la quae agenda sunt cum la quae agenda sunt cum ejus consilio feceritis, nullus in vobis quod quibusque modis redarguere possit inveniet; nobisque ita gratum esse tanquam si cum nostro consilio agantur, cognoscite: quoniam vita moresque illius ita nobis sunt in omnibus approbati, ut cunctis liquido constet quia quod cum ejus consensu agitur nullius culpae macula fuscatur. Praesentium vero lator Victorinus, suprascripti coepiscopi nostri diaconus, vestrorum praeco ita exstitit meritorum, ut animos nostros de vestra vehementer actione reficeret. Et oramus omnipotentem Dominum ut bona quae de vobis retulit placita sibi plenius faciat operatione clarescere. Concilium itaque quod congregare disponitis, dum Deo fuerit solatiante peractum, de ejus nos unitate atque concordia laetificate, ac reddite per omnia certiores
Abbreviated transcription (Latin):
mae uestrae proficiat¬
& aliis infuturo &emplũ
bonȩ imitationis & istat:
Esto te ergo praccipue in¬
ordinatione solliciti. & ad
sacros ordines as pirare. ni¬
si pro uectiores ae tate. &
mundo sopere nulla tenus
ammittatis: neforte
sem per es se desinant.
quod im mature es sefes¬
tinant: eorum enim qui in
sacro sunt ordines conlo¬
candi. prius uita mores¬
que discutite: & ut dignas
huic officio adhibere pos¬
sitis Non uobis potentia.
aut supplicatio quarum¬
libet supripiet persona¬
rum. Ante omnia uero
cautos uos esse oportet.
ut nulla proueniat inor¬
dinatione uenalitas ne
quod ab sit & ordinatis
& ordinantibus. periculũ
maius immineat: Si quan¬
do igitur dehis tractari
neces se est. graues & per¬
tosque uiros. consilus
uestris adhibete par¬
ticipes: & ineis com¬
muni de hoc deliberati¬
one pensate. prae om¬
nibus autem columbum
fratrem & co episcopum
nos trum. in cunctis
ad hibere uos conuenit :
credimus enim. quia si il¬

Expanded text:
mae vestrae proficiat, etmae vestrae proficiat, et aliis in futuro exemplum bonae imitationis existat. Estote ergo praecipue inordinatione solliciti ; et ad sacros ordines aspirare, nisi provectiores aetate, et mundos opere, nullatenus admittatis, ne forte semper esse desinant quod immature esse festinant. Eorum enim qui in sacro sunt ordine collocandi prius vitam moresque discutite; et ut dignos huic officio adhibere possitis, non vobis potentia aut supplicatio quarumlibet surripiat personarum. Ante omnia autem cautos vos esse oportet, ut nulla proveniat in ordinatione venalitas, ne, quod absit, et ordinatis et ordinantibus periculum majus immineat. Si quando igitur de his tractari necesse est, graves expertosque viros consiliis vestris adhibete participes, et cum eis communi de hoc deliberatione pensate. Prae omnibus autem Columbum fratrem et coepiscopum nostrum in cunctis adhibere vos convenit. Credimus enim quia si il
Abbreviated transcription (Latin):
ualiter erganos. fraterni¬
tatem uestram caritas
dilectionis adstrinxerit.
scriptorum uestrorum
series euidenter innotu¬
itMagnum que nobis
fomitem contulere leti¬
tiae. quod ea & benigna
puritate composita. &
breuiter diximus : ita
mentem uestram. episto¬
lam quam direxistis &posu¬
it Vt auctor eius ab esse
mini me crederetur: nec enĩ
absentes iudi candi sunt :
quorum animus ab alteru¬
tra caritate non discre¬
pat: Quamuis autem nec
uirtus. nec aetas. uos sicut
scribitis ad nos uenire per¬
mittat ut de fraterni¬
tatis uestrae. corporali
possimus gratu lari prae¬
sentia tamen quia animus
noster uobis. uester quae
nobis unitus est. uicis simpo¬
bis peromnia pręsentes su¬
mus. dumnos unita per a¬
morem mente conspicim:
Salutantes praeterea fra¬
ternitatem ues tram. con¬
gruo caritatis affectũ. hor¬
tamur ut officium pri¬
matus qđ dõ habetis auoto¬
retota intentione sic stu¬
deatis saga citer & hiberi:
quatenus adhunc uos or¬
dinem peruenis se & ani¬

Expanded text:
ualiter erga nos fraternitatem vestram charitas dilectionis astrinxerit, scriptorum vestrorum series evidenter innotuit; magnumque fomitem nobis contulere laetitiae, quod ea et benigna pietate composita et breviter diximus, ita mentem vestram epistola quam direxistis exposuit, ut auctor ejus abesse minime crederetur. Nec enim absentes judicandi sunt, quorum animus ab alterutra charitate non discrepat Quamvis autem nec virtus, nec aetas vos, sicut scribitis, ad nos venire permittat, ut de fraternitatis vestrae corporali possimus gratulari praesentia, tamen, quia animus noster vobis, vesterque nobis unitus est, 660 vicissim nobis per omnia praesentes sumus, dum nos unita per amorem mente conspicimus. Salutantes praeterea fraternitatem vestram, congruo charitatis affectu hortamur, ut officium primatus, quod Deo habetis auctore, tota intentione sic studeatis sagaciter exhibere, quatenus ad hunc vos ordinem pervenisse et ani
Abbreviated transcription (Latin):
posita. anathe mazamus.
atque asinumatris eccłãe
alienum essedecernimꝰ
quem igitur istamea con¬
fessio non sanat. non
iam chal cedonensem sy¬
nodum diligit. sed matris
eccłae sinum odit:
Siergo ea ipsacquae au¬
dere uisi sunt. zelo lo¬
qui animae prae sump¬
serunt super est ut hac
satis factione suscepta.
ad fraternitatis tuae
unitatem redeant
seque axp̃i corpore qđ¬

Expanded text:
posita anathematizamus, posita anathematizamus, atque a sinu matris Ecclesiae alienum esse decernimus. Quem igitur ista mea confessio non sanat, non jam Chalcedonensem synodum diligit, sed matris Ecclesiae sinum odit. Si ergo ea ipsa quae audere visi sunt, zelo loqui animae praesumpserunt; superest ut hac satisfactione suscepta, ad fraternitatis tuae 684 unitatem redeant, seque a corpore
Abbreviated transcription (Latin):
eruenit ad nos quod qui¬
dam ep̃&ur̃ae dioȩ cese¬
os & qui rentes occasio¬
nem potius quam in ue¬
nientes: sese scindere
a frater nitatis ues trae:
unitate temptauerint
dicenteste a pud roma¬
namur bem intrium
capitulorum damnati¬
one cautionem fecisse:
quod uidelicet idcirco di¬
cunt. quia quantũ frater¬
nitatituae. etiam sine
cautione credere soleam
nesciunt: Sienim hoc
es set neces sarium fieri.
uerbis uobis nudis credipo¬
tuis se: Ego tamen no¬
minata internos neque
uerbo. neque scripto.
tria capitula recolo.
sed eis sicitius reuertun¬
tur. desuo errore parcen¬
dum est: quia iuxtac
pauli apostoli uocem.
non in tellegunt neque
quae loquuntur neque
de quibus ad firmant:
nos enim auctore ueri¬
tate. teste conscientia:
fatemur fidẽ scãe chalce¬
donensis synodi inlibatã
peromnia custodire ni¬
hil que eius definitioni
addere. nihil sub trahere
audere: Sed si quis contra
eam eius dẽ synodi fidẽ si¬
ue plusminusque ad sapi¬
eum omni dilatione post¬

Expanded text:
ervenit ad nos quod quidam episcopi vestrae dioecesis exquirentes occasionem potius quam invenientes, sese scindere a fraternitatis vestrae unitate tentaverint, dicentes te apud Romanam urbem in trium capitulorum damnationem cautionem fecisse. Quod videlicet idcirco dicunt, quia quantum fraternitati tuae etiam sine cautione credere soleam, nesciunt. Si enim hoc esset necessarium fieri, verbis nudis vobis credi potuisset. Ego tamen nominata inter nos neque verbo neque scripto tria capitula recolo. Sed eis, si citius revertuntur, de suo errore parcendum est, quia, juxta Pauli apostoli vocem: Non intelligunt neque quae loquuntur, neque de quibus affirmant. Nos enim, auctore veritate, teste conscientia, fatemur nos fidem sanctae Chalcedonensis synodi per omnia illibatam custodire, nihilque ejus definitioni addere, nihil subtrahere audere. Sed si quis contra eam, ejusdemque synodi fidem, sive plus minusve ad sapieum omni dilatione post
Abbreviated transcription (Latin):
tamur: Cumergo inte¬
gritatem nostram. ex
conscientiae nostrae ađ¬
testatione cognoscitis.
a ca tholicae et clesiae cõ¬
munione separetis. ne
tot ues trae lacrimae
tanta que bona opera
pereant. si a fide uera.
inueniuntur aliena:
Decet ergo gloriam ues¬
tram. ad reuerentis simũ
fratrem & co ep̃m meum
constantium cuius &
fides & uita olim mi hi
omnice leritate trans¬
mittere: ei que de fectis
epistolis indicare. ordi¬
nationem eius quam
benigne suscepistis. &
quia ab eius ecclesiae
communione. innullo
separamini : quam uis
in hac me uobis dicere su
perfluȩ arbitror. quia &¬
sĩ quid in uestro animo
dubi etatis fuit. ueniente
filio meo io hanne abbate.
atque rppolito not ex cor¬
de uestro arbitror fuis ie
sublatum

Expanded text:
tamur. Cum ergo intetamur. Cum ergo integritatem nostram ex conscientiae nostrae attestatione cognoscitis, a catholicae Ecclesiae communione separetis, ne tot vestrae lacrymae, tantaque bona opera pereant, si a fide vera inveniuntur aliena. Decet ergo gloriam vestram ad reverendissimum fratrem et coepiscopum meum Constantium, cujus et fides, et vita bene olim mihi omni celeritate transmittere, eique directis vestris epistolis indicare ordinationem ejus quam benigne suscepistis, et quia ab ejus Ecclesiae communione in nullo separamini. Quamvis in hac re me vobis superflue dicere arbitror, quia etsi quid in vestro animo dubietatis fuit, veniente filio meo Joanne abbate, atque Hippolyto notario, ex corde vestro arbitror fuisse sublatum
Abbreviated transcription (Latin):
GREG̃ T HEO DELIN¬
DE REGINAE
LANGOBARDORŨ¬
uorundam ad nos re¬
latione peruenit
ab ali quibus episcopis
gloriam uestram usque
ad hoc scandalum contra
scamecclesiam fuisse per¬
ductam. ut sesea catho¬
licae unanimitatis com¬
munione: sus penderet:
quod quantum uospure
diligimus. tantum de
uobis. fortius dolemus
qui auos imperitis stul¬
tisque hominibus credi¬
tis. qui non solumea quae
locuntur nesciunt. sed
uix ea percipere quae
audierint pos sunt: di¬
cunt enim. piae memoriȩ
iustiniani temporibus
aliqua chalcedonen se
srnodum fuisse constituta:
quidum neque legunt
neque legentibus credunt:
in ipso errore manent
quem sibi denobis ĩpsiii
finxerunt: Ndrenim
teste conscientia. fatem
defide eiusdem sci chal¬
cedonensis concilii nihil
motũ.ni hil esse uio la¬
tum sed quicquid prae¬
dictuius tim ani tempo¬
ribus actum est. ita ac¬
tum est: ut fides chalce¬
donensis concili i nullo
uexaretur: Si quis autẽ
contraeiusdem synodi
fidem. aliquid loqui prę¬

Expanded text:
rius Theodelindae reginae LangobardoruQuorumdam ad nos relatione pervenit ab aliquibus episcopis gloriam vestram usque ad hoc scandalum contra sanctam Ecclesiam fuisse perductam, ut sese a catholicae unanimitatis communione suspenderet. Quod quantum vos pure diligimus, tantum de vobis fortius dolemus, quia vos imperitis stultisque hominibus creditis, qui non solum ea quae loquuntur nesciunt, sed vix ea percipere quae audierint possunt. Dicunt enim piae memoriae Justiniam temporibus aliqua contra Chalcedonensem synodum fuisse constituta, qui dum neque legunt neque legentibus credunt, in ipso errore manent quem sibi de nobis ipsi finxerunt. Nos enim, teste conscientia, fatemur de fide ejusdem sancti Chalcedonensis concilii nihil motum, nihil esse violatum; sed quidquid praedicti Justiniani temporibus actum est, ita actum est ut fides Chalcedonensis concilii in nullo vexaretur. Si quis autem contra ejusdem synodi fidem aliquid loqui prae
Abbreviated transcription (Latin):
icut scisma tis prauo
studio per du rantes
oburgandi detestandi¬
que sunt : sic ad sinum ma¬
tris ecclesiaȩ redeuntes
consolandiacnihi lominis
refouendi Quia igitur
io hes religiosus prȩsen¬
tium lator. receptara¬
tione: adunitatem
scacecclesiae aberrore
his tricorum dõmiseran¬
te conuersus est : caprop¬
ter fracer nitatem ues¬
tram hortari praeui di¬
musut eum saluaratione
habere debeat in omnib
commendatu mat que
suo fauore protegere
sitati succumbere aliquid
deecclesia illi annis sin
lendum. Quia ergo urae
sc̃itati se sum mopere pe¬
tut. commen dt̃ri procui¬
dendum uo bisproues¬
tramercedeest ut sicut
diximus uestris in omni¬
bus solatiis fulciatur.

Expanded text:
icut schismatici pravo studio perdurantes, objurgandi detestandique sunt, sic, ad sinum matris Ecclesiae redeuntes, consolandi, et nihilominus refovendi. Quia igitur Joannes religiosus 827 praesentium lator, recepta ratione, ad unitatem sanctae Ecclesiae ab errore Histricorum Deo miserante conversus est; ea propter fraternitatem vestram hortari praevidimus, ut eum salva ratione habere debeat in omnibus commendatum, atque suo favore protegere.sitati succumbere aliquid de Ecclesia illi praevidimus lendum. Quia ergo vestrae sanctitati se summopere petiit commendari, providendum vobis pro vestra mercede est ut, sicut diximus, vestris in omnibus solatiis fulciatur.
Abbreviated transcription (Latin):
iramur fraternicatem
uestram. ut seriae prȩ¬
cẽpti ne glecta. quamad
uos scae memoriae De¬
cessor dederat. monaste¬
rium aiohanne pręsen¬
tium portitore con
structum. aliterquã
antiquȩ consuetudinis
usus exigit con secrares.
Dum etiamꝰ in eodem prae¬
cepto. inter alia manda¬
tum sit. ut locum ipsum.
absque missispublicis
dedicares. Etut ad nos
peruenit. cathedra po¬
sita sacraillie publice
missarum sollemtuaele¬
branturuoquod si uerum
est hi hos ÷ ortamur
affatibus ut omni excusa¬
tione cessante cathedram
ueseram ex inde ammoue
riomnibus faciatis
Necdenuo illicmissaspub¬
licas peragatis sed sicut &
consuctudo & precepti te¬
nor eͥquitur simissa sibi¬
dem sibi celebrariuolue¬
rint. ate pbr dirigacur:
in eodem autem monas.¬
terio. congregationem
seruorumdi su pnie¬
dictus io hannes petit .¬
Etnunc esse tecum dĩgra¬
tiauo lumus per ma¬
nere. Calcem uero qua
sibi a fraternitate ues¬
tra. ablatam innotuit.
ei sutaese restituere
festinate. Haco ergo

Expanded text:
iramur fraternitatem vestram, ut serie praecepti neglecta, quod ad vos sanctae memoriae decessor meus dederat, monasterium a Joanne praesentium portitore constructum, aliter quam antiquae consuetudinis usus exigit, consecrares. Dum etiam in eodem praecepto inter alia mandatum sit ut locum ipsum absque missis publicis dedicares, et, ut ad nos pervenit, cathedra posita, sacra illic publice missarum solemnia celebrantur. Quod si verum est, his vos hortamur affatibus, ut, omni excusatione cessante, cathedram vestram exinde amoveri modis omnibus faciatis, nec denuo illic missas publicas peragatis. Sed, sicut et consuetudo et praecepti tenor eloquitur, si missas ibidem sibi celebrari voluerint, a te presbyter dirigatur. In eodem autem monasterio congregationem servorum Dei, sicut praedictus Joannes et petiit et nunc est, et cum Dei gratia semper volumus permanere. Calicem vero quem sibi a fraternitate vestra ablatum innotuit, ei, si ita est, restituere festinate. Haec ergo
Abbreviated transcription (Latin):
legem contrase dixerit
pro latam. quae rogo erit
& cusatio Vnde per
eundem tremendum i¬
dicem de precor. neillae
tantae la crimȩ̨ tantae
orationes. tanta ie iunia.
tantae que elemosrnae
domini mei & qualibet
occasione apud omni po¬
tentis dĩ oculos fuscent᷑:
Sed aut inter pretando
pietas uestra. aut inmu¬
tando uigo rem eius dem
legis inflectat quia tunc
magis dominorum &er¬
citus contra hostes cres¬
cit. quando dĩ exercitus
adorationem creuerit:
Ego quidem iussioni sub¬
iectus. eandem legem per
diuersas terrarum par¬
tes feci trans mitti:
Et quia lex ipsa. omnipo¬
tentidõ minime concor¬
det: ec ceper suggestionis
meę paginam serenissi¬
mis dominis nunti aui :nt
utrabique ergo quae debui
& solui : qui & imperatori
oboedientiam praebui
& prodõ quod sensi
minime tacui

Expanded text:
legem contra se dixerit esse legem contra se dixerit esse prolatam, quae, rogo, erit excusatio? Unde per eumdem tremendum judicem deprecor, ne illae tantae lacrymae, tantae orationes, tanta jejunia, tantaeque eleemosynae domini mei, ex qualibet occasione apud omnipotentis Dei oculos fuscentur; sed aut interpretando pietas vestra, aut immutando vigorem ejusdem legis inflectat, quia tunc magis dominorum exercitus contra hostes crescit, quando Dei exercitus ad orationem creverit. Ego quidem jussioni subjectus, eamdem legem per diversas terrarum partes transmitti feci; et quia lex ipsa omnipotenti Deo minime concordat, ecce per suggestionis meae paginam serenissimis dominis nuntiavi. Utrobique ergo quae debui exsolvi, qui et imperatori obedientiam praebui, et pro Deo quod sensi minime tacui
Abbreviated transcription (Latin):
tes meos tuae manui cõmisi.
& tua meo seruitio mili¬
tes tuos sub trahis. res¬
ponde rogo pussi medo¬
mine seruotuo. quidue¬
nienti. & haec dicenti
res ponsurus es iniudicio
dñotuo. Sed fortas secre¬
ditur. quia nullus corũ
puro animo conuertatur:
Ego indignus famulus ur
scio quanti diebus meis
inmonasteriomilites con¬
uersi miracula fecerunt.
signaet uirtures opera¬
ti sunt Sed perhanele¬
gem iam ne quis quam ta¬
lium conuerti ualeat.
pro hibetur: sequirat
rogo dominus meus. quis
prior imperator talem
legem de derit & supti¬
lius aestimat sidebuit
dari & considerandum
ual de est quia eo iam
tem pore prohibentur
quiq re linquere saeculũ.
quo ad propinquauit fi¬
nis ipse saeculorum: Ecce
enim mora nonerit &
ardente caelo ardente
terra corus cantibus ele¬
mentis cumangelis & ar¬
changelis. cum thronis &
domĩ nationibus. cũ prin¬
cipatibus & potes tatib
tremendus iudex appa¬
rebit Siomnia pecca¬
ta dimiserit. & solũ hanc

Expanded text:
tes meos tuae manui commisi, tes meos tuae manui commisi, et tu a meo servitio milites tuos subtrahis? Responde, rogo, piissime domine, servo tuo, quid venienti et haec dicenti responsurus es in judicio Domino tuo? Sed fortasse creditur quia nullus eorum puro animo convertatur. Ego indignus famulus vester scio quanti his diebus meis in monasterio milites conversi miracula fecerunt, signa et virtutes operati sunt. Sed per hanc legem jam ne quisquam talium converti debeat prohibetur. Requirat, rogo, dominus meus, quis prior imperator 677 talem legem dederit, et subtilius aestimet si debuit dari. Et quidem considerandum valde est quia eo jam tempore prohibentur quique relinquere saeculum, quo appropinquavit finis ipse saeculorum. Ecce enim mora non erit, et ardente coelo, ardente terra, coruscantibus elementis, cum angelis et archangelis, cum thronis et dominationibus, cum principatibus et potestatibus tremendus judex apparebit. Si omnia peccata dimiserit, et solum hanc
Abbreviated transcription (Latin):
ne liceat prohibetur:
Multi enim sunt qui pos¬
sunt religio sam uitam.
&iam cum saeculari ha¬
bitu ducere. &. plerique
sunt. qui nisi omnia re¬
liquerunt. saluari apud
dm̃ nulla tenus possint:
Ego uero haec dominis
meis loquens. quid sum
nisi puluis & uermis
Sed tamen quia contra
auctorem omnium dm̃
hanc intendere consti¬
tutionem sentio. domi¬
nis tacere non possum
ad hoc enim potestas
superomnes homi nes¬
pietati dominorum me¬
orum. caelitus data est
ut qui bona appetunt
adiuuentur. ut caelo¬
rum uia largius pateat.
ut ter restre regnum. cȩ¬
lesti regno famuletur: Et
ecce aperta uoce dictorm
ut ei qui se mel inter¬
rena militia signatus
fuerit. nisi aut & pleta
militia. aut pro debili¬
tate corporis repulsus.
Ad haec ecce perme ser¬
uum ultimum suum &
uestrum. respondit xp̃s
dicens : Egote denotario
comitem & cubitorũ. de
comites cubitorum cae¬
sarem. decaesa remimpe¬
ratorem. non solum hoc.
sed etiam patrem impe¬
ratorum feci: Sacerdo¬

Expanded text:
ne liceat prohibetur. ne liceat prohibetur. Multi enim sunt qui possunt religiosam vitam etiam cum saeculari habitu ducere. Et plerique sunt, qui nisi omnia reliquerint, salvari apud Deum nullatenus possunt. Ego vero haec dominis meis loquens quid sum nisi pulvis et vermis? Sed tamen quia contra auctorem omnium Deum hanc intendere constitutionem sentio, dominis tacere non possum. Ad hoc enim potestas super omnes homines dominorum meorum pietati coelitus data est, ut qui bona appetunt adjuventur, ut coelorum via largius pateat, ut terrestre regnum coelesti regno famuletur. Et ecce aperta voce dicitur ut ei qui semel in terrena militia signatus fuerit, nisi aut expleta militia, aut pro debilitate corporis repulsus, Ad haec, ecce per me servum ultimum suum et vestrum respondebit Christus, dicens: Ego te de notario comitem excubitorum, de comite excubitorum Caesarem, de Caesare imperatorem; nec solum hoc, sed etiam patrem imperatorum feci. Sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
dine corporis responde¬
re nilualui. in quadomi¬
norum pietas sanxit:
ut quis quis puplicis ad¬
minis trationibus fucrit
implicatus . ei ad ecclesi¬
asticum officium uenire
non liceat. quod ualde
laudaui. euidentissime
sciens quia qui secula rem
habitum deserens. ad ec¬
cle si astica officia uenire
festinat mutare uult
saeculum. non re linquere
quod uero in eadem lege
dicitur. ut ei in mon aste¬
rio conuerti non liceat.:
omnino miratus sum.
dum & rationes eius pos¬
sunt permonas terium
fieri. & agi potest. ut ab
eo loco in quosuscipitur.
eius quoque debita sus¬
cipiatur: Nam & siquis¬
quam de uotamente
conuerti uoluis set. pri¬
us res male ab latas red¬
deret & desua anima
tanto uerius. quanto &¬
peditior cogitaret: In
qua lege sub: iunctum est.
ut nulli qui in manu sig¬
natus est conuertilice¬
at: quã constitutionem
ego fate aͦr dominis meis.
ue hementer & paui
quia peream caelorum
uia multis clauditur. siqđ¬
& nunc usque licuit.

Expanded text:
dine corporis, respondedine corporis, respondere nil valui. In qua dominorum pietas sanxit ut quisquis publicis administrationibus fuerit implicatus, ei ad ecclesiasticum officium venire non liceat. Quod valde laudavit, evidentissime sciens quia qui, saecularem habitum deserens, ad ecclesiastica officia venire festinat, mutare vult saeculum, non relinquere. Quod vero in eadem lege dicitur, ut ei in monasterium converti non liceat, omnino miratus sum, dum et rationes ejus possunt per monasterium fieri, et agi potest ut ab eo loco in quo suscipitur ejus quoque debita suscipiantur. Nam etsi quisquam devota mente converti voluisset, prius res male ablatas redderet, et de sua anima tanto verius quanto expeditior cogitaret. In qua lege subjunctum est ut nulli qui in manu signatus est 676 converti liceat. Quam constitutionem ego, fateor dominis meis, vehementer expavi, quia per eam coelorum via multis clauditur, et quod nunc usque licuit,
Abbreviated transcription (Latin):
cripta tuae caritatis
acce pimus. quibus nobis
indi castidõ te propitio.be
ne filiis tuis neapolitanis
ciuibus esse susceptum:
potentidõ rettulimus:
Oportet igitur effectui
eorum. tetuis moribus
compensare . malos co¬
hercere. boniste discre¬
te at que benignissime
relaxare. ad sequendas
eos meliores partes fre¬
quentius ammonere
quatenus & illi pater¬
nos inte mores inuenis¬
se segaudeant & tucredi¬
tãtibi regiminis causam
co operante dño studio¬
sius & equaris
GREGOR MAU¬
RICIO. AUGUS
mmipotentidõ reus est
qui se renisimis domi¬
nis. inomne quod¬
Nokł agit & loquitur purus
non est: Ego autem in¬
dignus pietatis uestrae
famulus. in hac sugges¬
tione neque ut epis copus.
ne que ut seruus iure
rei publicae. sed iure pri¬
uato loquor. quia sere¬
nis sime domine. & illo
iam tempore dominus
meus fuisti. quando ad¬
huc dominus omnium
non eras. longino uiro
claris simo statore
ueniente. dominorum
legem suscepi ad quam
fatigatus. tunc aegritu¬

Expanded text:
cripta tuae charitatis accepimus, quibus nobis indicasti, Deo propitio, te bene a filiis tuis Neapolitanis civibus esse susceptum. Deo gratias retulimus. Oportet ergo affectui eorum te tuis moribus compensare, malos coercere, bonis te discrete atque benignissime relaxare, ad sequendas eos meliores partes frequentius admonere, quatenus et illi paternos in te mores invenisse se gaudeant, et tu creditam tibi regiminis causam, cooperante Domino, studiosius exsequarisGregorius Mauricio Augusto. mnipotenti Deo reus est, qui serenissimis dominis in omne quod agit et loquitur purus non est. Ego autem indignus pietatis vestrae famulus in hac suggestione neque ut episcopus, neque ut servus jure reipublicae, sed jure privato loquor, quia, serenissime domine, ex illo jam tempore dominus meus fuisti, quando adhuc dominus omnium non eras. Longino viro clarissimo stratore veniente, dominorum legem suscepi; ad quam, fatigatus tunc aegritu
Abbreviated transcription (Latin):
dinem adexactionem pub¬
licam redire: Haecitaque
&dum diligenter qui lib&
ex quisitus ordinatur.
non celeriter postor¬
dinationem deponitur:
ꝑa autem quae frater¬
nitatiues trae scripsimus cunc¬
tis subuos ep̃is in notes cite.
qui a ego illis scribere
nolui. ne honore muestrũ
uiderer imminue re:
Peruenit quoque ad nos.
quos dams candaliza tos
fuis se. quod pbros chris mate
tangere eos qui bapti¬
zandisunt prohibui mus:
& nos quidem secundum
ũsum uetere mecde siae
nos trae fecimus. Sed
si omnino hacdere ali qui
contris tantur. ubi ep̃ĩ
tibus baptizandos. chris¬
mate tangere debeant.
conce dimus.

Expanded text:
dinem ad actionem pubdinem ad actionem publicam redire. Haec itaquedum diligenter 705 quilibet exquisitus ordinatur, non celeriter post ordinationem deponatur. Ea autem quae fraternitati vestrae scripsimus, cunctis sub vobis episcopis innotescite, quia ego illis scribere nolui, ne honorem vestrum viderer imminuere. Pervenit quoque ad nos quosdam scandalizatos fuisse, quod presbyteros chrismate tangere eos qui baptizandi sunt prohibuimus. Et nos quidem secundum usum veterem Ecclesiae nostrae fecimus; sed si omnino hac de re aliqui contristantur, ubi episcopi tibus baptizandos chrismate tangere debeant concedimus.
Abbreviated transcription (Latin):
rusticus tantae fuerit per¬
fidiae et obstinationis inuen¬
tus. ut ad dm̃ uenire mini me
consentiat. Tanto pensi¬
onis onere grauandus
est. ut ipsa ex actionis suae
poena. compellatur adrec¬
titudinem festinare Per¬
uenit &ĩam ad nos quosdã
de sacris ordinibus laps os
uel post poenitentiam. uel
ante poenitentiam. ad
minis teru sui officium re¬
uo cariquod omnino prohi¬
bemus: Et in hacre. sacratis
simi quo que canones contra¬
dicunt: Qui igitur postac¬
ceptum sa crum ordinem
lapsus inpec cato carnis
fuerit. sacro ordine ita
careat. ut ad altaris mi¬
nis terium. ulterius non
accedat sed ne umquã
hi qui or dinatis unt pe¬
reant. prouidere debet:
quales ordinentur. ut pri¬
us aspiciatur. siuita eorũ
continens in annis pluri¬
mis fuit si studium lec¬
tionis. sielemosinae amorẽ
habuerunt quaerendũ
quoque est. ne fortas se
fuerit bigamus: uidendũ
etiam. ne sine lit̾ teris. aut
ne obnoxius curiae: com¬
pellatur post sacrumor¬

Expanded text:
rusticus tantae fuerit perrusticus tantae fuerit perfidiae et obstinationis inventus, ut ad Dominum Deum venire minime consentiat, tanto pensionis onere gravandus est, ut ipsa exactionis suae poena compellatur ad rectitudinem festinare. Pervenit etiam ad nos quosdam de sacris ordinibus lapsosvel post poenitentiam, vel ante poenitentiam ad ministerii sui officium revocari; quod omnino prohibemus, et in hac re sacratisimi quoque canones contradicunt. Qui igitur post acceptum sacrum ordinem lapsus in peccatum carnis fuerit, sacro ordine ita careat, ut ad altaris ministerium ulterius non accedat. Sed ne unquam ii qui ordinati sunt pereant, provideri debet quales ordinentur, ut prius aspiciatur si vita eorum continens in annis plurimis fuit, si studium lectionis, si eleemosynae amorem habuerunt. Quaerendum quoque est ne forte fuerit bigamus. Videndum etiam ne sine litteris, aut ne obnoxius curiae, compellatur post sacrum or
Abbreviated transcription (Latin):
ratris et co ep̃i nos tri
felicis et ciriaci abbatis
relatione cognouimus.
equod in insula sardinia.
sacer dotes alaicis iudici¬
bus op̃priman tur : Et
frater nitatem tuammi¬
nis trisui despiciant: dũq
solum sim plicitati a uob
stude tur. quan tum uide¬
mnus disciplina negle gitꝰ:
Vnde hortor. ut omni ex¬
cusatione post posita ȩc¬
clesia quam sus cepisti auc¬
tore dõ regas. Dis ciplinã
clericis tenere  Mullius
uerba me tuere studeas.
archidi aconem uero
cum mulieribus prohi¬
buisti: & nunc us que in ea
prohibitione despiceris:
quinisi ius sioni tuae pa¬
ruerit. eum asacro ordine
uolumus esse priuatum :
Acudit autem aliud ual¬
de lugendum: Qui a ip¬
sos rusticos quos habet
ecclesia. Nunc usque in
infidelitate remanere:
Neglegentia fraternita¬
tis uestrae permisit:
Et quid uos ammoneo ut¬
conuersione uigilare: Nã
sicuius lib& ep̃i insardinia
insula. paga norum rusti¬
cum inuenire potuero.
in eodem epõ for ticer
uindicabo: lam uero si

Expanded text:
ratris et coepiscopi nostri Felicis, et Cyriaci abbatis relatione cognovimus quod in 704 insula Sardinia sacerdotes a laicis judicibus opprimantur, et fraternitatem tuam ministri sui despiciant; dumque solum simplicitati a vobis studetur, quantum videtur, disciplina negligitur. Unde hortor ut, omni excusatione postposita, ecclesiam quam suscepisti auctore Deo regas, disciplinam clericis tenere, nullius verba metuere studeas. Archidiaconum vero cum mulieribus habitare prohibuisti, et nuncusque in ea prohibitione despiceris. Qui nisi jussioni tuae paruerit, eum sacro ordine volumus esse privatum. Accidit autem aliud valde lugendum, quia ipsos rusticos, quos habet Ecclesia tua, nuncusque in infidelitate remanere negligentia fraternitatis vestrae permisit. Et quid vos admoneo utconversionem vigilare. Nam si cujuslibet episcopi in Sardinia insula paganum rusticum invenire potuero, in eumdem episcopum fortiter vindicabo. Jam vero, si
Abbreviated transcription (Latin):
GREGORIUS. PALIADI
DIEO SANTONIS
eniens lator presenciũ
lecuparicus pbr
uester in sinu auia no¬
bis fraternĩ tem uestram
eclesiam in honorem be¬
tipetri Et pauli aposco¬
lorum nec non laurentii
atque pancratii mar¬
trrum conscruxisse
atque illic xiii altaria
collocas se. Ex quibus
quator Necdum dedi¬
cata com perimus
reman fisse. ob hoc quod
supra scriptorum sc̃orũ
reliquias illic collocare
do annuente disponi¬
tis. Et quia reli quias
scorum pecri& pauli
net non laurentii atque
pancratii martyrum
cum ueneratione pre¬
buimus. Hortamur ut
eas cum reuerentia sus¬
cipere etollo care au¬
xiliante dño debeatis
prouisuri ante omnia.
ut seruientibus i dbidem
non debeant alimoni a¬
rum deesse suffragia

Expanded text:
Gregorius Palladio Gregorius Palladio episcopo Santonis eniens lator praesentium Leuparicus presbyter vester insinuavit nobis fraternitatem vestram ecclesiam in honorem beati Petri et Pauli apostolorum, necnon Laurentii atque Pancratii martyrum construxisse, atque illic tredecim altaria collocasse, ex quibus quatuor necdum dedicata comperimus remansisse, ob hoc quod suprascriptorum sanctorum reliquias illic collocare Deo annuente disponitis. Et quia reliquias sanctorum Petri et Pauli, necnon Laurentii atque Pancratii martyrum cum veneratione praebuimus, hortamur ut eas cum reverentia suscipere, et collocare, auxiliante Domino, debeatis: provisuri ante omnia ut servientibus ibidem non debeant alimoniarum deesse suffragia
Abbreviated transcription (Latin):
uisquis diuina inspira¬
tione com punc tusre¬
lictis seculi huiusac tio¬
subus addm conuer¬
ti festinet. Ita eacum cari¬
tate suscipiendus
est eblandis perom¬
nia consolationibus re¬
fouendus. ut macaquã
elegit dõ adiuuante
delecte tur modisom¬
nibus conuersatione ꝑ¬
sistere quia igitur
agatho lator praesen¬
tium in monasterio dilac¬
tionis tuae conuertide¬
siderac. hortamuruc
cum omni eum dulcedi¬
nedeuo tione que sus¬
cipias. atquȩ aeternã
uitameius desiderium
assidua ad hoctatione
succendas. et tirca ani¬
mae ipsius salute m di¬
ligenter studeas esse
sollicitus. Quatenus
dum in dinoseri seruitio
te ammonente deuota
mente per stiterio
Ctilli prosit sȩculum
reliquisse. et tibicius
conuersiopro ficiatad
mercedem: quem ta¬
menita suscipiendum
essecognosce. sictuxor
ipsiussimiliter con¬
uertiuo luerit: nam
Dum unum utrorumq
corpus coniugii copula¬
tioniͤs sit factum. in con¬
gruum est partem con¬
uerti. et partem in sȩcu¬
lorema nere

Expanded text:
uisquis divina inspiratione compunctus, relictis saeculi hujus actionibus, ad Deum converti festinat, ita et cum charitate suscipiendus est, et blandis per omnia consolationibus refovendus, ut in ea quam elegit, Deo adjuvante, delectetur modis omnibus conversatione persistere. Quia igitur Agatho praesentium lator in monasterio dilectionis tuae converti desiderat, hortamur ut cum omni eum dulcedine dilectioneque suscipias, atque ad aeternam vitam ejus desirium assidua adhortatione succendas, et circa animae ipsius salutem diligenter studeas esse sollicitus, quatenus dum in Dei nostri servitio, te admonente, devota mente perstiterit, et illi prosit saeculum reliquisse, et tibi ejus conversio proficiat ad mercedem. Quem tamen ita suscipiendum esse cognosce, si et uxor ipsius similiter converti voluerit. Nam dum unum utrorumque corpus conjugii copulatione sit factum, incongruum est partem converti, et partem in saeculo remanere
Abbreviated transcription (Latin):
es se dignatus est : Cim
ergo fierihoc & causa
poscer& et directi
a nobis praesentium la¬
toris. id est bonifacii de¬
fensoris eueniss& occa¬
sio : curauimus non so¬
lum scriptis fraterni¬
tati uestrae caritatis
uota persoluere : sed
&iam deordinatione
nostra. quod desidera¬
mus indicare. Prop
ecclesihe. & desiderabili
nuntia salutis uestrae
ladific& quatenus ab¬
sentia corporalis quam
nas locorum facit susti¬
nere disiuntio. scripto¬
rum sibi uicissitudine
prae sentetur. Ao¬
hortamur &iam ut quia
memoratum superius
praesentium portitorem
proneces sariis quibus¬
dam causis. adclemen¬
tis simi principis uestigi¬
a destinauimus et mu¬
tabilitas temporis mul¬
ta sol& impedimenta
itineris generare :
Quicquid ei siue interre¬
ni itineris prouisione
siue &iam inprocuratio¬
ne nauigii necessariam
fuerit uestra se sacer¬
dotalis impendat affec¬
tio. ut destinatum lter
celerius dnõ miserante
ualeat explicare

Expanded text:
esse dignatus est. Cum esse dignatus est. Cum ego fieri hoc et causa posceret, et directi a nobis praesentium latoris, id est Bonifacii defensoris, evenisset occasio, curavimus, non solum scriptis fraternitati vestrae, 518 charitatis vota persolvere, sed etiam de ordinatione nostra, quod desideraus, indicare. ProptEcclesiae, et desiderabili nuntio salutis vestrae laetificet, quatenus absentia corporalis, quam nos locorum facit sustinere disjunctio, scriptorum sibi vicissitudine praesentetur. Adhortamur etiam ut quia memoratum superius praesentium portitorem pro necessariis quibusdam causis ad clementissimi principis vestigia destinavimus, et mutabilitas temporis multa solet impedimenta itineris generare, quidquid ei sive in terreni itineris provisione, sive etiam in procuratione navigii necessarium fuerit, vestra sacerdotalis impendat affectio, ut destinatum iter celerius, Domino miserante, valeat explicare