comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
non potert : habeo enim m&ũ gladicm spĩ quod est uerbum dt & mecũ est uiuetis
& efficagx serno dt quiest poen& ñ dilor omnigla dio utrnꝰ s acuto. Siergogladius
mundiueniat suꝑcer uices meas mados emihiced dm̃ concilat caritatem: Dicã
naemq ccdoum : quia sicut scriptũ est : Pipt̃ te mostificamust ottedie aestima¬
q sumus utoułs oc cisionis: Nonenim mihis ufsicit una hora mon psexpõ
meam in ꝑsequutionibus & periculis agum : dicam quia non sunt condignȩ pas¬
ones huiustemporis cadfuturãglonam quae seuolabit᷑ in nobis : Pireue est
enim huius uitceaemp: & exiguũ quod i ꝑs&utionib: ducimus : a & eshuuerd

Expanded text:
m gladium spiritus, quod est verbum Dei ; et mecum est vivens et efficax sermo Dei, qui est penetrabilior omni gladio utrinque acuto . Si ergo gladius mundi venerit super cervices meas, majorem mihi ad Deum conciliat charitatem. Dicam namque ad eum, quia sicut scriptum est: Propter te mortificamur tota die: aestimati sumus ut oves occisionis. Non enim mihi sufficit una hora mori pro Chrmeam in persecutionibus et periculis agam, dicam, quia non sunt condignae passiones hujus temporis ad futuram gloriam, quae revelabitur in nobis. Breve est enim
Abbreviated transcription (Latin):
dauucta ẽ considercenim Neces sitactes corporis ap& etłiccm cibi digestionũ pudorem
posteritatis reparandȩ uere condicõ ut seritur soboles uteditur ut nutritur: &ui de
quacnta in hisuanitaes habeat qͥuanta corruptio cuicseatura animȩ nobiliis
& rationabibs lic& rĩuolens subi&ta ẽ subi&ta tamen inspetẽp uidilc& spercens
quod libere cũ filiorũ dĩ tẽplbestatis aduenerit: hocẽ ergo quod eunac hisceꝑtius
icc̃ deseipse dicebat a postalds: Quicdũ sumꝰ in habitaculo hoc ingemescimꝰn hoc &
& deproemit tersena habitactio sensumulta cogitarTem : & itẽ idẽ paulus  dũ e
sum incorpore peregrinamuraedño &cupit magis peregrinari a corpore & ad¬
esse addñm hocindicat : & multo aꝑtius exponit &icc̃ in eo ubidicit ꝑoartor autem
ne macgis neces sariũ pidpt̃uos : In quoa ꝑte ostendit : quo d ñ uolens quarłum adea

Expanded text:
cta est. Considera enim necessitates corporis, appetentiam cibi, digestionum pudorem, posteritatis reparandae verecundiam, ut seritur soboles, ut editur, ut nutritur; et vide quanta in his vanitas habeatur, quanta corruptio, cui creatura animae nobilis et rationabilis licet non volens subjecta est, subjecta tamen in spe, tempus videlicet sperans quo liberetur, cum filiorum Dei tempus libertatis advenerit. Hoc est ergo quod et in aliis apertius jam de se ipse dicebat Apostolus, quia dum sumus in habitaculo hoc ingemiscimus II Coet deprimit terrena habitatio sensum multa cogitantem ; et ideperegrinari a corpore, et adesse ad Dominum. Hoc indicat et multo apertius exponit etiam in eo loco ubi dicit: Coarctor autem m magis necessarium propter vos . In quo aperte ostendit quod non vol
Abbreviated transcription (Latin):
opera hebecent cobrahae : Indedeniq & dns in eucengeo dicit
cediudeos quisȩ iastabant fhos &̃ abraham: sisilii cobraha
ess&is operautiq: abrahae facerstis : Vis celtem & & u&e¬
re scripturceper doceriquod filius quis dicit᷑ Non tamen eius
d&uius carncli semine decendit sed ei cuius actus imitatur
& opercco Audi danihelẽ quid dicat aedunum exillis seniorib:
quos arguit aodulterui semen inqui chaenaan & non iuda
sp&ies seduxitte & concupis centia euert& cortuum : Vides
eum qui carncolit̃ de genere iuda descenderat negare filium
aẽ iudco sed chancan. Eius scilic& cuius astus &opera seque¬
bat : Ita ergo & hi quide aebraham semine s&cundum carnẽ
genus ducunt : Non dcunt᷑ silii aabraham siei non habent si de:
sicdemq & proph&eo dicit aadeos. Pac tertuus comorrȩ us¬

Expanded text:
opera habeant Abrahae. Inde denique et Dominus in Evangelio dicit opera habeant Abrahae. Inde denique et Dominus in Evangelio dicit ad Judaeos qui se jactabant filios esse Abraham: Si filii Abraham essetis, opera utique Abrahae faceretis . Vis autem et ex veteri Scriptura perdoceri quod filius quis dicitur non tamen ejus de cujus carnali semine descendit, sed ejus cujus actus imitatur et opera? Audi Daniel quid dicat ad unum ex illis senioribus, quos arguit de adulterio: Semen, inquit, Chanaan et non Juda, species seduxit te, concupiscentia evertit cor tuum . Vides eum qui carnaliter de genere Juda descenderet negari filium esse Juda, sed Chanaan: ejus scilicet, cujus actus et opera sequebatur. Ita ergo et hi quia de Abraham semine secundum carnem genus dicuntur non dicuntur filii Abraham, si ejus non habent fidem. Sic denique et prophe
Abbreviated transcription (Latin):
ubi indicat᷑ aeliquid ꝑ hoc quoduid&ur signa culum uero ubi¬
concludit᷑ protempore coliquid& non peot& : pot est &i com
ita intellegi quod misteria quae in lege & paocriarehis ad¬
um brabantur huius modiercont quae & signis indicanda
essent & signaculis obso randa Quodergo signis indican¬
da ercnt in his quicredolcnt ex gentib: signum accepisse
dicitur cbraham. Quoduero his qui&x circum cisione non
erant credituri obseruanda erant & obtegeenda : signa cu¬
lum dicit᷑ accipisse : quod signa culum illo utiq in cempore
dis signabit᷑ Cum in nouis simis dieb: postquam plenitudo
ut dixim gentium introier& omnes israhel saluussi&
deuxodeniq ante cebira hamiustificat᷑ insiderdum ad huc
ess& incuxum cisus & postea cirxum cidicur utostender&¬
primopa t̃fucurus multarum gerum Epostec eorum qͥ ex
circum cisione credituri sunt: Neq enim hi quis &cundũ cannem
nascunt᷑ e cebrahami sili cebrahiam dicendi sunt nisi sisidem &

Expanded text:
aculum vero concluditur pro tempore aliquid, et non patet. Potest enim ita intelligi, quod mysteria quae in lege et patriarchis adumbrabantur hujusmodi erant, quae et signis indicanda essent et signaculis observanda. Quod ergo signis indicanda erant, in his qui credebant ex gentibus signum coepisse dicitur Abraham; quod vero his ex circumcisione non erant credituri, observanda erant et obtegenda. Signaculum dicitur accepisse: quod signaculum illo utique in tempore designabitur cum in novissimis diebus, postquam plenitudo, ut diximus, gentium introierit, omnis Israel salvabitur. Idcirco denique ante Abraham justificatur in fide, dum adhuc esset incircumcisus, et postea circumciditur, ut ostenderprimo pater futurus multarum gentium, et postea eorum qui ex circumcisione credituri sunt. Neque enim hi qui secundum carnem nascuntur ex Abraham, filii Abraham dicendi sunt, ni fidem et
Abbreviated transcription (Latin):
titicom: Peromnem itaq hunc locum a postolus hocuid&᷑
ostendere quod dua equec dcem sint iustificationes Quocrũ
uncemix operib nominat Alicmuero exfide &illam uero¬
quidem qua e &x operib est : dicit haber quidemgloricm sed
insemeipsec & non cpud dm̃. Illamuero quae gefide est ha¬
bere gloriam a puddm̃. Vt pcite apudinspicientẽ cordoc homi¬
num & scientem quis est quicredit inocculto & quis est quinon
eredie. &ideo merito cepud solumdc hiccb& glorice qͥaffactu
fideieius peruid& inoccultir Quia uero iustificatione & operi¬
b sperct potest fieriut opera eiꝰ &i amab hominib: conprobent᷑
Paclaninamq est &iniderio culis potest quicquidopere &¬
manigestum est. &sisides moc culto est: operaccutem palẽ
sunt. Conueni& in hoc as sum pimillud quodscriptum est: Quae
occulta sunt dño dõcuo Quãe autẽ mane festa sunt uolis &

Expanded text:
it. Peromnem itaque hunc locum Apostolus hoc videtur ostendere, quod duae quaedam sint justificationes, quarum unam ex operibus nominat, aliam vero ex fide. Et illam quidem quae ex operibus est, dicit habere quidem gloriam, sed in semetipsa, et non apud Deum; illam vero quae ex fide est, habere gloriam apud Deum, ut pote apud inspicientem corda hominum, et scientem quis est qui credit in occulto, et quis est qui non credit. Et ideo merito apud solum Deum habet gloriam, qui affectum fidei ejus pervidet in occultis: qui vero justificationem ex operibus sperat, potest fieri ut opera ejus etiam ab hominibus comprobentur. Palam namque est, et videri oculis potest quidquid opere manifestum est: et si fides in occulto est, opera autem palam sunt, conveniet in hoc assumi illud, quod scriptum est: Quae occulta sunt Domino Deo tu
Abbreviated transcription (Latin):
gloriatio est infide crucis xp̃i quȩ exclũdit omne milla glo¬
nationem quȩ discendit &x operib: legis ha& aute nobis
dista sunt proeo tcomquaom int̃rogantis sermone dixit
copostolus ubiestergo gloriatiotua &cdha & sibupse
responditi Exclusaest. &rursum. Qucc siipse int̃rog&
Ait ꝑ quẽm legemoperum : & r̃espondit sibiipse: Non sed
plegem sidei: Ar bitram᷑ enimiustificari homine ꝑsidem.
sine operibilegis : Deliis ĩ comsuperius dixim: Quo duero &ia¬
inpre sencilo co dũcorum legum facit iterumentione & dicit
legemopenum & legemsidei: Considera &i comipse qlegis
uerum cedlegemmors & begemnaturale sermohic debeat

Expanded text:
gloriatio est in fide crucis Christi, quae excludit omnem illam gloriationem, quae descendit ex operibus legis. Haec autem nobis dicta sunt pro eo quod tanquam interrogantis sermone dixit Apostolus: Ubi est ergo gloriatio tua? et ad haec sibi ipse respondit, exclusa est; et rursum quasi ipse interroget ait, Per quam lhominem per fidem sine operibus legis. De his jam superius diximus. Quod vero etiam praesenti loco duarum legum facit iterum mentionem, et dicit legem operum et legem fidei, considera etiam ipse qui legis, utrum ad legem Moysi et legem naturalem sermo hic debeat
Abbreviated transcription (Latin):
poi sumus ut tãq. regiae cinus dac̃ domus quȩ multiplicib: sit ingrersib: egres ab:¬
÷ distinta & & unoin ccliud conlaue itaingredicctur ut uix ingrediantis indi¬
ciccutegredientis appasect Ita &iam paculũ hiuinosũ sere tapaululũ quidẽ
sub aperientẽ uideri Nontam̃ plane a perteq pandentẽ denq: cũphis quȩ supe¬
ius dixerat deisaac & Iac cobquod per elationẽ & & propositodicone quã ali
operis boni madiue gessissent dr̃ dixerit uel deillo ad hoc tempus uenic̃ &erit
scor rȩ filius uel dehoc la cobdilei esccucutẽ odiohabui Cum in presenticcpitulo
intro duxiss& cliquã personcõ uel ut coniadicentẽ sibi & questones mouen
& licere Num quid iniquitas aepud dñ sinon uolentis neq: cursentes sedmis esten¬

Expanded text:
ibus egressibusque distincta, et ex uno in aliud conclave ita transeatur ut vix ingredientis indicia aut egredientis appareant: ita etiam Paulum divinorum secreta paululum quidem subaperientem videri, non tamen plane aperteque pandentem. Denique cum pro his quae superius dixerat de Isaac, et de Jacob, quid per electionem exposito Dei antequam aliquid operis boni malive gessissent Deus dixerit, vel de illo: Ad hoc tempus veniam, et erit Sarae filius. Vel de hoc: Jacob dilexi, Esau autem odio habui. Cum in praesenti autem capitulo introduxisset aliquam personam, velut contradicentem sibi, et quaestiones moventem, et diceret: Nunquid iniquitas e
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ sunt
ed quis &undũ repsomis sionem fidei decbraham dscendit ipse & iann
di psomisscc comequitur: Nam degenere isichel maltiunt
scmon omnes istchel ceppellant᷑. Iira hel namq dm̃ uidendo nominatus at
ñc enim ipsoia cobdicit: Vidm̃ feccie cd facciem & scduafccoitcest animamea
Ergo quiauiditahm̃ israhel appellat᷑ est. Qui uerononidit cũ quidixit. qui meuidet

Expanded text:
» sunt; sed qui secundum repromissionent fidei de Abraham descendit, ipse etiam Dei promissa consequitur. Nam de genere Israel multi sunt, sed non omnes Israel appellantur. Israel namque Deum videndo nominatus est, sicut ipse Jacob dicit: vidi Dominum facie ad faciem, et salva facta est anima mea . Ergo, quia vidit Deum, Israel appellatus est; qui vero
Abbreviated transcription (Latin):
nium sed dentem eis conscienta & intene inuicem cogitationib: accuian¬
tibus aut a&iam defendentib:: In illis ergo inquib: cogita ones suac
cbent cliquid quod accussent & conscientia cadte simoniũ uenit : non an¬
potest dici quo dpsomcclis actibus inspũscõ conscienta testimoniũ reddaq Inap ostulo
ues ubicogitatio lã non hab& quodaccũ set Nota constientia in spũ scõ testimoniut
re dte : li l&amen mcegnitudine p&toris copostolici ccdi ccritete non potest

Expanded text:
m reddente eis conscientia et inter se cogitationum accusantium, aut etiam defendentium. In illis ergo in quibus cogitationis suae habent aliquid quod accusent, et conscientia ad testimonium venit, non potest dici quod pro malis actibus in Spiritu sancto conscientia testimonium reddat. In Apostolo vero ubi cogitatio jam non habet quod accuset, recte conscientia in Spiritu sancto testimonium reddit. Vide tamen magnitudinem pectoris apostolici. A D
Abbreviated transcription (Latin):
hñs non dicat Itcc & cdm̃paosem nonita dixisse unũ dm̃ ut dr̃ silius non esedat᷑
Vencest enim scriptun qus ꝗ dicit ftote qñm dñs ipseestđ s̃: Vinusaute uunupas¬
est dr̃ : quia non est cliud filio diuinit atis in Iium quampater sedipsius uniuspat̃ni
qua c omnia illa sine dubio quae & pcculo cente dixim: suꝑ principatꝰ & potes tictes
cuistutos & omne nomen quod nominatur non solum in hoc s&culo sed&ian
infutuid. Qui autem iũ ꝑomina est suꝑse neminem heb&. Nonenim post patrã
est ipse sed de pactros hoc Idom autem scepientia dt a&icom de sco spũ initelleg¬

Expanded text:
Dominus non dicatur ita et Deum Patrem non ita dixit esse unum Deum ut Deus Filius non credatur. Vera est enim Scriptura quae dicit «Scitote quod Dominus ipse est Deus». Unus autem uterqest Deus quia non est aliud Filio divinitatis initium quam Pater sed ipsius unius paterni  super omnia. Quae omnia? Illa sine dubio quae et paulo ante diximus «super principatus et potestates et virtutes et omne nomen quod nominatur non solum in hoc saeculo sed etiam in futuro». Qui autem super omnia est super se neminem habet non enim post patrem est ipse sed de patre. Hoc idem autem sapientia Dei etiam de Spirit
Abbreviated transcription (Latin):
cos & inhere ditatemsua e posses siones adduxit Totiens reparasse desta¬
ta & heredes cos scripsisse credenduscst: &obsequiũ & psomissto : obse¬
quium scccer dotedia dicit officia psomis siones quae patrib: fecctaesunt¬
& sperantur dandȩ his quiꝑ sidem sili dicuntur cebrahae: : Cestũ est
tecmen quod &iam s&undũ cacsnem &ipsogenere hocest israhelitio
dñs inruinam & inax suire ctone multorđ & quia cobillis quosiꝰ ccesderat repudio¬
tisest & cegentib xquibus ignonidat᷑ suscoptus est sicut & ꝑdlauid. diit

Expanded text:
sse testamenta, et haeredes eos scripsisse credendus est. Et obsequium et promissiones, obsequium sacerdotalia dicit officia, promissiones, quae patribus factae sunt, et sperantur dandae his qui per fidem filii dicuntur Abrahae. Certum est tamen quod etiam secundum carnem ex ipso genere, hoc est, Israelitico,Jesus « in ruinam et resurrectionem multorum , » et quia ab illis quorum caro erat, repudiatus est,
Abbreviated transcription (Latin):
Sȩpelcm dictũ ost sicut & ipsea postalor dicit: sienim quod euacuat᷑ ꝑ glona est
ocest u&ustaementũ multo magis quod mana& Ingloria est: Euangelii scili
praedicatioꝰ  Sed quod dicit testamontoꝰ &legeͥs luio unum fostasse dicere
uideat : Leenim quac late cest ipsa & iamtes tamentũ ceppellatꝰ: Sed ego hanc &̃
distinctionem puto quod legirluio quidemuna fuerit & romol habea ꝑ morsen
sesta mentacueso frequent᷑ stactuta st. Quotiens enimp&cauerunt & abi&

Expanded text:
saepe jam dictum est, sicut et ipse Apostolus dicit: Si enim quod evacuatur per gloriam est, hoc est Vetus Testamentum, multo magis quod manet in gloria est , Evangelii scilicet praedicatio, sed quod dicit testamentum et legislatio unum fortasse dicere videatur. Lex enim quae lata est ipsam etiam testamentum appellat. Sed ego hanc esse distinctionem puto, quod legislatio quidem una fuerit, et semel habita per Moysem; testamenta vero frequenter statuta sunt: quoties enim peccaverunt et ab
Abbreviated transcription (Latin):
& ueritacs ep̃i : Estccutem ueritas & iniustitia & ñ uerbi causa dicamus domoniu
illud pithonis quodinactib apostalonm̃ us÷ refestur In ancillac qutedam ha¬
bitasse & lcmcesso postie postulos : quiahi seruidĩ summi : Item quia
cennungant hominib: uiamdĩ. Enctuenitas in his uerbis uenñ enim
ercet quo ddicibcctꝰ sodnonenitisea ueriites in xp̃o & psopterea conueur adeas

Expanded text:
et veritas Christi. Est autem verum et in injustitia: ut si verbi causa dicamus daemonium illud Pythonis, quod in Actibus apostolorum refertur in ancilla quadam habitasse et clamasse post apostolos , quia hi servi Dei summi sunt, qui annuntiant hominibus viam Dei: erat veritas in his verbis; verum enim erat
Abbreviated transcription (Latin):
& nunc ĩ quide mremitte eis p&catũ romitte sinautom delemo de libiduitae quo
scripsisti. Quid ergo inferioremuis mors paculũ suideri. Illese delerse p&ait delibra
uitȩ piosratrib: suis peculus non debet optare anathema esse psofiaetrib: suis
sed fostasse diccotediquis quia monses hoc offesens : sclutem populo meruit hi¬
re. Paulur uesd: optat quidem so nonest auditos: quid siostendam tibi magis paulũ
ccuditũ esse quam monsen. Omne senim illi quiꝑmor sen&ierant caciderunt indeser¬
to. Posteriueso eosm̃ quiternom sepsomissionis acipesant a&iam nunc ua
ab eac &sbles & exteres. sui lusucso audiquid dicat deis rchel: Nolouos in quit igno¬
rcreuos frctres musterium hoc quia ca&itas & paste israhel contsgit Dona pleni¬
tudo gentium sub intrar& & s̃ comnis isiidel scl ubifier&: Videsergo quia & au

Expanded text:
Et nunc quidem remitte eis peccatum; sin autem, dele me de libro vitae quem scripsisti . Quid ergo? Inferiorem vis Moyse Paulum videri? Ille se deleri petit de libro vitae pro fratribus suis: Paulus non debet optare anathema esse pro fratribus suis? Sed fortasse dicat aliquis, quod Moyses hoc offerens salutem populi meruit impetrare; Paulus vero optat quidem, sed non est auditus. Quid si ostendam tibi magis Paulum auditum esse quam Moysem? Omnes enim illi qui per Moysen exierant, desteri vero eorum qui terram repromissionis acceperunt, etiam nunc vagantur ab ea exsules et extorres. Paulus vero audi quid dicat de Israel: Nolo vos, inquit, ignorare, fratres, mysterium hoc, quia caecitas ex parte in Israel contigit, donec plenitudo gentium subintraret, et sic omnis Israel salvus fie
Abbreviated transcription (Latin):
dquisibi di sx ipsi deputent᷑ in semen: sicut enim ibi& multis filuis casnis
iscc acr clfgit cidõ quia dopta ur infilior dĩ Itc &hine & duobus minor
Non insilis ccmis sed in dĩpiluis constent: sed ha& ominia eo spactant
meritis el atifuissent cedõ quae haccsne porsiti quȩ sierant:
eper opera casnis iustisican meruissent. porut utiqi meriꝗcorsĩ gneua
ced posteritatẽ quoque camis & scengumis pestinere. Nunc ueso cũela tio
cos̃ non eoperibus fccta sit sed &pso posito di& & uocagonis cerbitrio pidmis¬
nonum gneta non in filis cacrus impl&ur sed inshis di : Hocest quisi militer ut ipsi
xpsoposito dĩ eleguntꝰ: &cdoptent᷑ infilios compl& unnamq a&iam ininchel¬
id quod lam suprae&x posiumꝗ quia quos presciuit illos & predistinauit & quos pre

Expanded text:
Dei sunt, ipsi deputentur in semen. Sicut enim ibi ex multis filiis carnis Isaac eligitur a Deo, qui adoptetur in Filium Dei, ita et hic ex duobus minor non in filiis carnis, sed in Dei filiis constent. Sed haec omnia eo spectant,meritis electi fuissent a Deo, quae in carne positi acquisierant, et per opera carnis justificari meruissent, posset utique meriti eorum gratia ad posteritatem quoque carnis et sanguinis pertinere; nunc vero cum electio eorum non ex operibus facta sit, sed ex proposito Dei, et ex vocantis arbitrio, promissionum gratia non in filiis carnis impletur, sed in filiis Dei, hoc est, qui similiter ut ipsi ex proposito Dei eliguntur, et adoptantur in filios. Completur namque etiam in his illud quod jam supra expo
Abbreviated transcription (Latin):
casnalis Isccac nascit᷑ quippe cũ & abncham e mostui lamcorporis haber&ur
cit uulua sarrae esr& emostua. sicut supradictũ est : sed ꝑuistute meius quidiit
hoctempus ueniam &erit scr sefilus Meritoigitur non caris sid di¬
lus dicitur : quiex ceduentu & sermone nascit᷑ di: ha& cigo in quitrato : non solu
de isccac sed deia cobrecipienda est: Necm& reb& cainquit non secundum
casneclis natui tatis ordinempsotulit pcestũ : Cũenim e uno concubituiscca
geminos concoepissat nondum pastuedita neq: ullnsactib: puesds mꝰ
bonis medis ue interhomines hab& is: Erga lacob diuina hab& urel&go

Expanded text:
arnalis Isaac nascitur, quippe cum et Abraham emortui jam corporis haberetur, et vulva Sarae esset emortua, sicut supra dictum est, sed per virtutem ejus, qui dixit, ad hoc tempus veniam, et erit Sarae filius. Merito igitur non carnis, sed Filius Dei dicitur, qui ex adventu et sermone nascitur Dei. Promide Isaac, sed et de Jacob recipienda est: Nam et Rebecca, inquit, non secundum carnalis nativitatis ordinem protulit partum. Cum enim ex uno concubitu Isaac geminos concepisset, nondum partu edito, neque ullis actibus puerorum bonis malisve inter homines ha
Abbreviated transcription (Latin):
At ergo itcꝯpp̃t̃ quod memores estis: uos quialiquando gen¬
tes in carnediceb comini praeputium ab eaquae dicit᷑ cicũ¬
cisio in carne manu fecstae. Qnm er cotis illo tempore sin exp̃o
Alie natia conuersione israchel & peregrini promissionis¬
testamenNT orumei sp̃emnon liabentes & sinedõ in hoc mundo
Nunc autem in xp̃o ihũ. uos quicliquando erctis longe fac¬
tiestis prope insanguinexp̃i Ipse estenim pax nostre qui
f&cit ut raqiunum & me dium pari&em maceriae soluens
inimicitia in carnesua legẽ maendatorũ ind&r&is euacu¬
ans
ut duo conder& in sem& ipsoanuno nauo homine faciens pace¬

Expanded text:
« Propter quod memores estis quia vos aliquando Gentes in carne, qui dicimini praeputium ab ea quae dicitur circumcisio in carne manu facta, qui eratis illo tempore sine Christo, alienati a sociendo. Nunc autem in Christo Iesu, uos qui aliquando eratis longe, facti estis prope in sanguine Christi. Ipse est enim pax nostra, qui fecit utraque unun, et medium parietem maceriae soluens inimicitias in carne sua, legem mandatorum decretis euacuans; ut duos condat in semetipsum, in
Abbreviated transcription (Latin):
dinemprȩ ucricationis acdae aditum &ẽ quiest forma futuri
sed non sicut delictum itac& donatio sienimunius delicto multimor¬
tui sunt multo magis gratia dĩ & donum ingratia unius hominis ihũ
xp̃i inplures habundabit᷑ & non sicut ꝑ unũ p&cantẽ it co & donum:
inam iudicium ex uno in condempnationẽ gratia autẽ & multis
deadam qͥ est for mafuturi lidens requiriposse quico sice docꝰ
formaxp̃i est. Ergo & ineo quo p& cauit n&ces se estut forma

Expanded text:
dinem praevaricationis Adae, ,, qui est forma futuri. Sed non sicut delictum, ita et donum; si enim unius delicto multi mortui sunt, multo magis gratia Dei et donum in gratia unius hominis Jesu Christi in plures abundavit. Et non sicut per unum peccatum, ita et donum; nam judicide Adam, qui est forma futuri, videns requiri posse, quod si Adam forma Christi, ergo et in eo quo peccavit, necesse est ut forma
Abbreviated transcription (Latin):
nit ei sedrur su mot᷑ porporis & desideria carms̃ legem membdicit quȩ cccptiuo
mampotuerit obtinere adducit ecm adlegem dĩ : Itcc & lex q̃ : in membris e&cu
iscentia carnis siseduxerit conimam pexctie cm legib: subdessed cũ hex poculus
lessumtec fragilliore persona intrahominẽ haberi cestamna docuisse &ostendis s&
urc recper&t exclamationeutitur adhuc ex persona illius quẽ descripsit & dicit: sii¬
erego homo quis meliberabit decor poremortis enVidit semiserꝰ. Intra quẽ totlegi
sibi inuicem repugnant totpidelia cõmouentur Pugnatcaro cduersus spm̃ sp̃s aute¬

Expanded text:
it ei. Sed rursum motus corporis et desideria carnis, legem membrorum dicit, quae captivam mam potuerit o et concupiscentia carnis, si seduxerit animam, peccati eam legibus subdit. Cum haec Paulus, assumpta fragiliore persona, intra hominem haberi certamdocuisset, exclamatione utitur adhuc ex persona illius quem descripsit, et dicit: Miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? Vidit se miserum, intra quem tot leges sibi invicem repugnant, tot praelia commoventur, pugnat caro adversus spirit
Abbreviated transcription (Latin):
propt̃ ec nos fecit đs̃ codi maginẽ sucom: ut carnis seruitioessemus obno
sed potius ut crecctonis uo cnimadeseruiens ĩpsacseruitio acminis terio car¬
ccorni aliquid ofene sed ipsa uitto carnimancipareculpabile haberi: dead dit
ĩ enĩ seoundũ caornẽ uixeritis moriemini quidautẽ sit secundum carnẽ uiue
sepe icõdictũ est hocẽ carnis desideriis indulgese: in hocergo negat̃ nosesse debito¬
res sicut &clbidicit & carnis curc nefeceritis non in concupiscentiis : Nonuti
negins curcẽ carnis habente in necesscriis sed inocupiscentiis: Itccergo & hic si

Expanded text:
propterea nos fecit Deus ad imaginem suam, ut carnis servitio essemus obnoxii, sed potius ut creatori suo anima deserviens, ipsa servitio ac ministerio carcarni aliquid conferre, sed ipsam vitam carni mancipare culpabile haberi, ideo addit: Si enim secundum carnem vixeritis, moriemini. Quid autem sit secundum carnem vivere saepe jam dictum est, hoc est carnis desideriis indulgere; in hoc ergo negat nos esse debitores, sicut et alibi dicit: Et carnis curam ne feceritis in concupiscentiis , non utique negans curam carnis habendam in necessariis, sed in concupiscentiis; ita ergo et hic: Si
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ creatꝰ est cõmut& ultra ñ dicꝗc᷑ seruire p&cato Cuisine dubio seruite
Don& alicuihorũ subiac& quȩ supra & posuimꝰ membra & pexcati siuero
magis corpus hoc nr̃m dixisse intelle gect᷑ a postolus corpus p& cati
s&cundũ illã profacto accipi&᷑ intellegentiã : qua & dauid desom& iͥpso
dicit : quia in iniqͥta tib: conceptꝰsũ & in p&catis concepitme mat̃ mea sed
& ipse ap̃s inalis dicit : Quis meliberabit d&orpore mortis huiꝰ & iterũ
corpus humilitatis nominat corpus nr̃m. sed & desaluactore quodã loco
dicit : quia uener& insimili tudinẽ carnis p&cati ut dep&catodã nac¬
r& p&catũ in carne . In quo ostendit qđ nr̃a qͥdem carop& catisit caro
xp̃i autẽ carosimilis sit carnis p&cati. Non enĩ & semine uiri concepta

Expanded text:
Deum creatus est, commutetur, ultra non dicetur servire peccato, cui sine dubio servit, Deum creatus est, commutetur, ultra non dicetur servire peccato, cui sine dubio servit, quandiu alicui horum subjacet quae supra exposuimus membra esse peccati. Si vero magis corpus hoc nostrum dixisse intelligatur Apostolus corpus peccati, secundum illam profecto accipietur intelligentiam, qua et David de semetipso dicit, quia in iniquitatibus conceptus sum, et in peccatis concepit me mater mea . Sed et ipse Apostolus in aliis dicit: Quis me liberabit de corpore mortis hujus . Et iterum corpus humilitatis vocat corpus nostrum. Sed et de Salvatore quodam loco dicit, quia venerit in similitudine carnis peccati, ut de peccato damnaret peccatum in carne. In quo ostendit quod nostra quidem caro, peccati sit caro; Christi autem caro similis sit carni peccati. Non enim ex semine viri concepta
Abbreviated transcription (Latin):
tius ad hocrop&endũ est quomodo dixerit corpus p&catiqnqđ duplex
da reuid&᷑ intell&t : uel qͥa nr̃ m corpus p&cati&̃ dixerit corpus uel
quicep& catiipsius dicat &ẽ propriũ aliquot corpus a nđ destruendũ sit his
qͥ non debenT ultra seruire peccato qͥa ergo ut̃q sensus in foco amittipo¬
test: Deutroq qͥd nobis uideat᷑ ex ponim: &enimsi propriũ corpusponam:
&̃ p&ccatili debit᷑ qđ sicut deliis ꝗͥ in nouũ hominẽ reparati sunt distuest:
quia uos estis corpus xp̃i& inembra expcrte : Ita de his qͥu& erẽ hominẽ
nondũ crucifixer diciposse qđ sint corpus p&ccati & membra eitapud
culã aut rugtẽ : Pos sunt autẽ mẽbra & qͥb corpus istud p&cati constat
dis sensiones hereses inuidiã cõmesationes & iis simila &x qͥb: omnib:
membris digne dicit᷑ corpus constaori p&cati & hoc corpus u&eris hon¬
nis appellari. Qđsi qͥ ꝑ crucẽ xp̃i destruat & in nouũ hominẽ qͥs&undũ¬

Expanded text:
s peccati, in quo duplex dari videtur intellectus, vel quia nostrum corpus peccati esse dixerit corpus, vel quia peccati ipsius dicat esse proprium aliquod corpus, quod destruendum sit his qui non debent ultra servire peccato. Quia ergo uterque sensus in loco admitti potest, de utroque quod nobis videatur exponimus. Etenim si proprium corpus ponamus esse peccati, videbitur quod sicut de his qui in novum hominem reparati sunt, dictum est, quia Vos estis corpus Christi, et membra ex parte , ita et de his qui veterem hominem nondum crucifixerunt dici posse quod sint corpus peccati et membra ejus, cculam aut rugam . Possunt autem membra, ex quibus corpus istud peccati constat dissensiones, haereses, invidiam, comessationes et his similia, ex quibus omnibus membris digne dicitur corpus constare peccati, et hoc corpus veteris hominis appellari, quod si quis per crucem Christi
Abbreviated transcription (Latin):
Nos autẽ sensuxp̃ihabemi. Potestergo qͥsicompendiosius in his dicere ahuic
mortẽ comunẽ hancdicit & mediã quamortius estisicutidem a pr̃ dicit
secundũ scripturas : & nihil absurdũiuderi sus quiformaserin susceperat
domina cũ pertulerit mortis: Quȩ sine dubio dominat᷑ omnib: qͥ incarnepos¬
inincorruptione & seminatͥ in insirmitate iit surgat inuirtut ȩ& seminat᷑ in
con umelia ut surgat ingloriã & seminat corpus animale & resurgatcorpus

Expanded text:
hic mortem communem hanc dicit et mediam, qua mortuus est, sicut idem Apostolus dixit secundum scripturas, et nihil absurdum videri, si is qui formam servi susceperat, dominatum pertulerit mortis, quae sine dubio dominatur omnibus qui in carne posin incorruptione; et seminatum in infirmitate, surgat in virtute; et seminatum in ignominia, surgat in gloria; et seminatum corpus animale, resurgat corpus
Abbreviated transcription (Latin):
s eum ac ptĩuis remisione caccoisui sum inque captiuit ate uider̃
iinec at que eoodemntetrone istiesse quaa & patulus orcot uer¬
bi enĩ gratia sidicamꝰ cꝰ captiuus osr& populus is rł apud a syr
uelba bilonios omnes quidem uidebunt᷑ esse capdiui seda liccra¬
tio mnoa &ẽris captiui teotis alia indanielo &ennaniao atqia za¬
ra uolmisahel illienĩ captiui erant propae catis suis istiuesopr
consoltotione catiuor ereTediã ios captiui &i deosi dicen&
dornihel de ali quo uno explebe⁊ captiuus meus N itauenerter
diciui debat᷑ utiidicer ede annania &a ⁊ oria & in sochel ꝯco¬
tiuimei inistis em una captiuitatiseratioquace longo areliqui
populirctione diuersac est It toergo & pacutade aliquiodese
& condidnico & iuliã s e undũ occultioris scocrameni intuensr¬
tione ꝯcao p̃tiuos eos sibi in hocmundo nominaot & nobiles inapostohs

Expanded text:
 in qua captivitate videbantur una atque eadem ratione isti esse, in qua et Paulus erat. Verbi enim gratia si dicamus: Cum captivus esset populus Israel apud Assyrios vel Babylonios, omnes quidem videbantur esse captivi, sed alia ratio in caeteris captivitatis, alia in Daniele et Anania atque Azaria vel Misael : illi enim captivi erant pro peccatis suis, isti vero pro consolatione captivorum erant etiam ipsi captivi; et ideo si diceret Daniel de aliquo uno ex plebe, concaptivus meus, non ita convenienter dici videbatur, ut si diceret de Anania et Azaria et Mizael, concaptivi mei: in istis enim una captivitatis est ratio, quae longe a reliqui populi ratione diversa est. Ita ergo et Paulus tale aliquid de se, et Andronico ac Junia, secundum occultioris sacramenti intuens rationem, concaptivos eos sibi in hoc mundo nominat, et nobiles in apostolis.
Abbreviated transcription (Latin):
cbibs & salutatione dignꝰesfcit᷑ Sce luta te urbanũ cdiutor
meũ in xp̃o & stachin dilatu meũ : &istos insclutatione siungit
se durbccnũ inlacudib p̃tulit illũ eniͦ cadiutore in xpo &staochyn ue
dilatũ tanto modo sbi sicut ampliatũ nom̃inauit adiutor au¬
oma postol inxpo Non aliud intellegit᷑ quaõ a postolici operis
sti ceps: Eoclutat de aproellen ꝓbu in xp̃o Puto hunc appell

Expanded text:
ignus efficitur. Salutate Urbanum, adjutorem meum in Christo, et Stachyn dilectum meum. Et istos in salutatione conjungit, sed Urbanum in laudibus praetulit: illum enim adjutorem in Christo, Stachyn vero dilectum tantummodo sibi, sicut Ampliatum nominavit; adjutor autem Apostoli in Christo non aliud intelligitur quam apostolici operis particeps. Salutate Apellem probum in Christo. Puto hunc Apell
Abbreviated transcription (Latin):
tate conquirit᷑ : Vis autẽ in quit nonimere potestate &rłusq: dicit uindex in
& iudicium mundi dĩministrũ dicit: & hoc non semel sed & secundũ & testio rep&t :

Expanded text:
tate conquirit. Vis autem, ait, non timere potestatem? Bene fac et habebis tate conquirit. Vis autem, ait, non timere potestatem? Bene fac et habebis et judicium mundi Dei ministrum dicit, et hoc non semel, sed et secundo et tertio repetit;
Abbreviated transcription (Latin):
& serisis: cũ ergo h&e adõ in potestate tamen nostrace utiuis ł adbona
uel adma lc similiter & auditu & motumanuum & cogitatione serisura in
hoc est iustũ iudicium dĩ quod his que ille cedusus bonꝰ deditnos abutimur:
impico & iniqua ministeria : Ittcergo & potestas omnisacdo data est̃ ad uin¬
dittao quidẽ malorꝰ locudem uero bonorum sicutidem a postolus In subse querłib
dicit erit aute iustum iudiciumdi erga eos qui acceptit᷑ potestatẽ sexund
sucos impi& ate & non seundũ diuines temperat᷑ leges & ideo dicit : Itee que
qui resistit potestatiđi ordinactioni resistit: Nonhic deillis potestatib: dicit quȩ
ersecutione inferuntur fidei : ibi enim dicendue dõ obtempercre opost&
magis quã hominib: sed deistis commonib: dicit quȩ non sunt timose boniope¬
ris sed malo quib utiq: quiresistit ipse sibi dampnationẽ progestorũ suoru quali¬

Expanded text:
et sensus; cum ergo haec a Deo sunt, in potestate tamen nostra est uti visu vel ad bona, et sensus; cum ergo haec a Deo sunt, in potestate tamen nostra est uti visu vel ad bona, vel ad mala, similiter et auditu, motu manuum, et cogitatione sensus, et in hoc est justum judicium Dei, quod his, quae ille ad usus bonos dedit, nos a iniqua ministeria: ita ergo et potestas omnis a Deo data est « ad vindictam quidem malorum, laudem vero bonorum, » sicut idem Apostolus in subsequentibus dicit. Erit autem justum judicium Dei erga eos qui acceptam potestatem secundum suas impietates et non secundum divinas temperant leges, et ideo dicit: Itaque qui resistit potestati, Dei ordinationi resistit. Non hic de illis potestatibus dicit quae persecutiones inferunt fidei, ibi enim est dicendum, « Deo obtemperare oportet magis quam hominibus, sed de istis communibus dicit, quae non sunt timori boni operis, sed mali, quibus utique qui resistit ipse sibi damnationem pro gestorum quali
Abbreviated transcription (Latin):
celigocta negotiis huic p̃cepta a põsponit & dicit᷑ ut subi& tast potestatibus
mund quia & dñs dix̃ ut hi qui habert insesu ꝑ scriptionem cȩsaris :edant
coce sari quae sunt caesceris: P&rus & io hanis nihil habebant quod ce sa¬
ris e derent dicit enĩ p&rus: aurũ & cergerłum non habeo qui hoc non hacb&
nece sacri hab& quo d reddat Neunde sublimiorib sub iccceat potestatib
qui uero hab& aut pecunicm autpos sessiones aut aliquid insic & ulo negotii
audiatomnis cenima potesti ꝗb: sublimiorib: sub iaceat: Non est enĩ in qu
potest aes nisi ado dicei fostisse cliquis: quidergo & illec potestas quae seruos
dĩ persȩ quit᷑ fidem inpugnat relegionem subuestit codõ est ad hoc breuiter
ses pondem̃ nemoest quinesciat quod & insus nob̵ acło donatꝰ e & auditus

Expanded text:
alligata negotio, huic praecepta Apostolus ponit et dicit ut subjecta sit potestatibus alligata negotio, huic praecepta Apostolus ponit et dicit ut subjecta sit potestatibus mundi, quia et Dominus dixit, ut hi, qui habent in se superscriptionem Caesaris reddant Caesari quae sunt Caesaris. Petrus et Joannes nihil habebant quod Caesari redderent; dicit enim Petrus: « Argentum et aurum non habeo ; » qui hoc non habet, nec Caesari habet quod reddat, nec unde sublimioribus subjaceat potestatibus; qui vero habet aut pecuniam, aut possessiones, aut aliquid in saeculo negotii audiat: Omnis anima potestatibus sublimioribus subjaceat.--Non est enim, inquit, potestas nisi a Deo. Dicit fortasse aliquis, Quid ergo, et illa potestas, quae servos Dei persequitur, fidem impugnat, religionem subvertit, a Deo est? Ad hoc breviter respondebimus: Nemo est, qui nesciat, quod et visus nobis a Deo donatus est, et auditus,
Abbreviated transcription (Latin):
e diungit apostulus: : Omnis coniinã potesta tib sublimiorib: subia c&ꝰ: uid&
mihi in hoc non ual delaudabiliter anim ac̃ nominasse quã subiao cerepotesti¬
tib iub& nũ quã enĩ dixiss& omnisspr̃ sub icceat potestat sedomnis anima
dequa deffeserłia scce pesam diximꝰ quo inerdũ ꝑ animã interdũ percarnem
in terdũ perspm̃ homo nominaet᷑ sed cũ a pẽste meliore nomincendure: quasi qui
spiritalis inellegidebeat sp̃s dicit᷑ quaendo ab inferiore conima cũ uero ade¬
teriose nominatur carodicitui: & horũ testimonicẽ descripturir sȩpeprotulimn
Nungergo qm̃ prȩcepta crederiib ponit apostclus & uultnos qui&em quacrłum
n nobis est proce serłis uitace pacãseruane & si quidem ta lersimꝰ qui coniunctida¬
unꝰ cũ eo sps̃ simꝰ dño dicimur esse subi&ti siuero nondũ tocles sumus sed cõmonis
eodhuc anima est in nobis quȩ habeat aliquid huius mundi quae sit inali quo

Expanded text:
mnis anima potestatibus sublimioribus subjaceat, videtur mihi in hoc valde laudabiliter animam nominasse, quam subjacere potestatibus jubet. Nunquam enim dixisset, Omnis spiritus subjaceat potestati; sed omnis anima. De qua differentia saepe jam diximus, quod interdum per animam, interdum per carnem, interdum per spiritum homo nominatur: sed cum a parte meliore nominandus est, quasi qui spiritalis intelligi debeat, spiritus dicitur, quando ab inferiore, anima; cum vero a deteriore nominatur, caro dicitur, et horum testimonia de Scripturis saepe protulimus. Nunc ergo quoniam praecepta credentibus ponit Apostolus, vult nos quietem, quantum in nobis est, praesentis vitae pacemque servare, et si quidem tales sumus, qui conjunctius simus, Domino dicimur esse subjecti: si vero nondum tales sumus, sed communis adhuc anima est in nobis, quae habeat aliquid hujus mundi, quae sit ei aliquo
Abbreviated transcription (Latin):
tionũ at Idmꝰ ostenens qua ui as gonem habea tipse & cesta menorai¬
onis aduer sae trxil sibiiine dubio illis deqͥbrhicebat neniuobis ceste¬
ueruruue incacelestib: & c estiu est quod istioniner sicutserers¬
& omnibabenir Itec sine dubio resistunt & ceduer sani irorae ton
E ideo ostendio poculus eñ seminimũ & iaem inortetior cestto¬

Expanded text:
ationis ad Deum, ostendens quod quasi agonem habeat ipse et certamen orationis, adversantibus sibi sine dubio illis, de quibus dicebat : Non enequitiae in coelestibus: et certum est, quod isti omnes sicut adverset omnibus bonis, isti sine dubio resistunt, et adversantur orationi. Et ideo ostendit Paulus esse non minimum etiam in oratione cert
Abbreviated transcription (Latin):
coditbes haculueꝰ Ito ha relegioso phohebe du aostat
omnibus obsequit᷑ adsistere & obsequi &it̃ a postulo meri
&ideo locus hio it paoriter doc& a haberi ui diximꝰ sgmi¬
nasminio straes in aecclesico & tcles debere assumi inmi¬
nis terium quȩ adstoxriri multis & perbona o fficico urq
a da posto lica lacude meruerint ꝑuenire : hosta t̃ & iam
alud ut hi quibonisoperib: inaeo closisd nt opercom
cem secipiaont aefratrib: & honorem ut in quibus
Ees sccrium fuerit siue spiritalib: siue iacan noolissenus

Expanded text:
et haec religiosa Phoebe, dum astat omnibus et obsequitur, assistere et obsequi etiam Apostolo meruit. Et ideo locus hic duo pariter docet et haberi, ut diximus, feminas ministras in Ecclesia, et tales debere sumi in ministerium, quae astiterint multis, et per bona officia usque ad apostolicam laudem meruerint pervenire. Hortatur etiam illud, ut hi qui bonis operibus in Ecclesiis dant operam, vicem recipiant a fratribus et honorem, ut in quibuscunque necessarium fuerit, sive spiritalibus, sive etiam carnalibus
Abbreviated transcription (Latin):
Mocm aminae sompnus quidam : sienim suntei ut sepeiam diximꝰ proprioculs a
aures propriace & manus & pedes quȩ singula non tãcmembra corporae lia
in esse ei qua uistutis quib: a dinũ quoq: mou&ur & incitat᷑ reputandȩ sunt:
accpdit sine dubio ei secundũ oculos suos &iam sompnus : sienim Nona gact ten¬
pore opostuno que dĩ sunt sed desiator pescat merito dormisedit Idcir¬
ad nuntiat adesse icc̃ lucem & tempusesse ut sorgat᷑ a somno nostem que
hoc est tempꝰ illuo quoignoratia hominib hȩminacta e processisse & prexi¬
mar̃se iustitioce solis cedueniura resderłib: tenebris inmenis e ia magnitionis

Expanded text:
etiam animae somnus quidam; si enim sunt ei, ut saepe jam diximus, proprii oculi et aures propriae, et manus et pedes quae singula non tam membra corporalia inesse ei, quam virtutes quibus ad unumquodque movetur et incitatur reputandae sunt, accidit sine dubio ei secundum oculos suos etiam somnus: si enim non agat tempore opportuno, quae Dei sunt, sed desidia torpescat, merito dormire diannuntiat adesse jam lucem, et tempus esse, ut surgatur e somno, noctemque, hoc est, tempus illud, quo ignorantia hominibus dominata est, praecessisse, et proximante justitiae solis adventur
Abbreviated transcription (Latin):
quanta cautelat᷑ osigna turꝰ sefructũ ofre rerium eꝓmitot
uo putas signa culo fructũ sci operis osignata postulos illo puto
quo liago di ex praeꝓmit᷑ hoc ẽ ut in iplendo opereniullac sit alienae
cogitationis adinixtio nꝰ lacus ab honnb: quȩ soet᷑ sedut insempol¬
cita tetordis qͥ tribuits̃ tribuat &n&x tristitia hilare enim dator
dilgitds Exca &era his simha qdolseruat in operedi opꝰ suũ signoo¬
culo diuinae ii naginis signat Euergo inquid he osumatugo tuno
ꝑuos adhispaniã ꝓficis carꝓmittit sa negrande iiinꝰidom

Expanded text:
. Vide cum quanta cautela consignaturum se fructum offerentium repromittit. Quo putas signaculo fructum sancti operis consignat Apostolus? Illo puto, quo imago Dei exprimitur, hoc est, ut in complendo opere nulla sit alienae conversationis admistio, non laus ab hominibus quaeratur, sed ut in simplicitate cordis qui tribuit, tribuat, et non ex tristitia : Hilarem enim datorem diligit Deus . Et caetera his similia qui observat in opere Dei, opus suum signaculo divinae imaginis signat. Cum ergo, inquit, hoc consummavero, tunc per vos ad Hispaniam proficiscar. Promittit sane grande munus Rom
Abbreviated transcription (Latin):
secundũ cahem uidertet & aed quos nondum in corpo
deñdere bilius enim suscipimꝰ bona que arto in &iiio cu¬
ferenda socurius uero n eglegimus quoo rentactuds Nos
utius credimꝰ intaenum aute erga se soma norũ Nutrin
aeffectum & inorationemiucom in ipsor arbitrio
conlocatut dicatse cobipsis deducenduma dispanam
& tuno deciucendũ cums ipsis prius in amore satis fue¬
nit in quoutique si propensores &xtqerint demoranq
diutius cocusos lipsi aopostolds dobimus. Nuno uenor po¬
si ausicaer in hienu sadem minis trcores cũ &rbusq:dio

Expanded text:
secundum carnem viderat, et ad quos nondum in corporDesiderabilius enim suscipimus bona, quae cito metuimus auferenda: securius vero negligimus, quae retenturos nos diutius credimus. In tantum autem erga se Romanorum nutrit affectum, et remorationem suam in ipsorum arbitrio collocat, ut dicat se ab ipsis deducendum ad Hispaniam, et tunc deducendum, cum ipsis prius in amore satisfecerit, in quo utique si propensiores exstiterint, demorandi diutius causas ipsi Apostolo dabunt. Nunc igitur proficiscar in Jerusalem ministrare
Abbreviated transcription (Latin):
uicinao dt gheretens e maecadonia e inqͥb: locis degens c̃ singula
quoqi ꝑcegras s& a&u congeliũ predicans in his dutaxat finib:
ueridõ dicit ulteriuc re locum nꝰ habere in his regionib: hoc est
locum uullu sibi superesse xpĩprediactionis uacuum & teoꝰ
icc̃ a desse designat quodoesi deriũ suum uidendieos quisdm er
debect eedimplese quohceptũ &multis counis gerebat

Expanded text:
vicina et cohaerens est Macedoniae. In quibus locis degens, cum singula quaeque peragrasset, Evangelium praedicans in his du replesset universa, dicit ulterius se locum non habere in his regionibus, hoc est, locum nullum sibi superesse Christi praedicationis vacuum, tempus jam adesse designat, quo desiderium suum videndi eos qui Romae sunt, debeat adimplere: quod conceptum ex multis annis gerebat
Abbreviated transcription (Latin):
quib Non est uuntiatũ dẽeo uidebunt & quinꝰ ecudierunt intelleger
bsepliabĩt ergo digesTerapostolosut sec undũ prophoi cume lo¬
quium illis nueticor& xpm̃ quib: anullo fuerct nuntiatus & ut ill
detd inselleger & quia nullo cañe didicissent : &istac utepinor
oascefint quȩ cum frequenter proponene ⁊ dmã ꝑgra ꝓ hibebat
scut dicit: Propter quod &impediebar plurimũ uenis eceduos
non ut inaolus dicit impeditꝰ acsatteno sed fundan diacolesus
occupatione detentus: & in hislo çis fundandubinullũ fide
praceces serat fundecmentũ &emplum autẽ deesaie scrip¬
tum est: & hisdem extigro uerbis quib: cepostolus proph&iã legit᷑¬

Expanded text:
 de eo, videbunt; et qui non audierunt, intelligent. Observavit ergo diligenter Apostolus, ut secundum propheticum eloquium illis nuntiaret Christum, quibus a nullo fuerat nuntiatus, et ut illi de eo intelligerent, quod a nullo ante didicissent. Et ista, ut opinor, causa fuit quae eum frequenter proponentem Romam pergere prohibebat, sicut dicit: Propter quod et impediebar plurimum venire ad vos; non, ut in aliis dicit, impeditus a Satana , sed fundandi Ecclesias occupatione detentus, et in his locis fundandi, ubi nullum fidei praecesserat fundamentum. Exemplum autem de Isaia sumptum est, et iisdem ex integro
Abbreviated transcription (Latin):
uit aeuangelium xpi moysi&aaon dederat ds̃potestatem
rasent sedilliuixrarꝰ quẽ q: potuerunt & aegyptiorꝰ gente con¬
uestose Pcculus coccopta potestate signor & prodigior non
unc̃ gerłem neq duos aut iu populos sed omnes abhierusalem
incisuitu usq diliricũ nationes ac populos predicationeuer¬
ne quȩ alienae proce dicationi coddite mertum suis ermonis
sloiȩ plcotionis imponereu a honioperis subripettre los¬
ucmda Ha& sunt aeclesicerum ectoribus
& digxti inter ioneser uaonda ut neque loquiadiqua suide ceriur
corꝰ que peripior uonefficeritx p̃s ne que cclentis lcobores aestuclio
docolorent : loquit᷑ autẽ quis eatque persen efficitxpis hoc modo silo¬
quatur de conenensia & doocat cum ipseotenens noniit ł n laquat᷑
e scbru&ate ł deiustitico ł delargiendis opib: & contepnien dis
fcccultatib pros egnodi & in ipso quiha doo& nihilborꝰ efficarebos¬

Expanded text:
um Christi. Moysi et Aaron dederat Deus potestatem rarent, sed illi vix rarumque potuerunt ex Aegyptiorum gente convertere; Paulus accepta potestate signorum et prodigiorum non unam gentem neque duos aut tres populos, sed omnes ab Jerusalem in circuitu usque ad Illyricum nationes ac populos praedicatione verneque alienae praedicationi additamentum sui sermonis propriae praedicationis imponeret, et alieni operis subripere glount haec Ecclesiarum rectoribus, et diligenti intentione servanda, ut neque loqui aliquid videantur eorum quae per ipsos non effecerit Christus, neque alienos labores et studia decolorent. Loquitur autem quis ea quae per se non efficit Christus hoc modo, si loquatur de continentia et doceat, cum ipse continens non sit: vel si loquatur de sobrietate, vel de justitia, vel de largiendis opibus, et contemnendis facultatibus pro regno Dei, et in ipso qui haec docet, nihil horum effece
Abbreviated transcription (Latin):
operis uerba ne alienorꝰ gestorꝰ lacudatos efficiorsed qua escio
xpm perme effairse h& uobisscriboquȩ poboediersia gentium uer
us diximꝰ & in presenti loco compendiosius eeplicaobimus signeoap¬
pellantur in quib cꝰsit aeliquid mirabile indicat᷑ quoq: ahquidfu
turꝰ Prodigia uero inquib: taen tumado mirabile odiquid ostendit
diuinao interdum ten& istaes propri& ates Intorccutẽ abussiue
& prodigia: ꝓsignis & signao ꝓprodigiis ponit᷑ : Paculu sorgo per

Expanded text:
operis verba, nec alienorum gestorum laudator efficior, sed quae seio Christum per me effecisse, haec vobis scribo, quae per obedientiam gentium verbo ius diximus, et in praesenti loco compendiosius explicabimus. Signa appeturum; prodigia uero in quibus tantummodo mirabile aliquid ostenditdivina interdum tenet istas proprietates, interdum abusive et prodigia pro signis, et signa pro prodigiis ponit. Haec ideo per