comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Sequenti die cum terrcicina decederet De fer¬
dinando regis filio miro cum splendidissĩori
equitum comitancium applausu receptus est:
Perq medicis cuutates sub umbella magna
cum gecitulacione dic pro truĩphanciũ more
ust in capucum stellatem ꝑ ductus intes per¬
fusissimos cic pene contiuos ebleoert¶ ap¬
ouatus sbia rege ipso deceptus estsum
omibus ona regm ⁊egulis procecibrs
hnloritnte leticiaq mtce dibili deduitus
dod regis dexteam sub pallio umbellarisso¬
puam. Inde pcrpetua pompa neapolrsb
cũctantes: corisantes: plcuidentes. tecanscut
paululũq ⁊emorantem adorcibant ꝑductus
ad honorem ipsius imperatoris excogitata:
quantũ nusꝙ̃ esset Quit lecta oat uisa aut
audita cilias Uerum illud pretereundͦ non fuit
ep tante huic multitudim̃ non solum lauticici
qut impensa ex regio fisto duos ferme mẽ¬
ses fuerit opipare prebita Ded quitꝙpͣ etiti
uescitu: quitp uoluptatĩ usui esset. sine p̃¬

Expanded text:
sequenti die cum Taracina decederet, a Fersequenti die cum Taracina decederet, a Ferdinando regis filio miro cum splendidissimorum equitum comitantium applausu receptus est, perque medias civitates sub umbella magna civium gratulatione ac prope triumphantium more usque in campum Stellatem perductus inter prfusissimos ac pene continuos obsoniorum apparatus, ubi ab rege ipso acceptus est cum omnibus una regni regulis proceribusque, hilaritate laetitiaque incredibili deductusque ad regis dextram sub pallio umbellari Capuam, inde perpetua pompa Neapolim. cantantes, corizantes, plaudentes transeuntem paululumque remorantem adorabant, productus. ad honorem ipsius imperatoris tam magnefice excogitata, quantum nusquam essent, aut lecta, aut visa, aut audita alias. Verum illud praetereundum non fuit, quod tantae huic multitudini non solum lautitia et impensa, ex regio fisco duos ferme menses fuerit opipere praebita, sed quicquid esse vestitu, quicquid voluptati usui esset sine pr
Abbreviated transcription (Latin):
uuctitnre: abcuners om̃cs p̃nosiss mmis doms
tic muneribus prosecutum:
Um uero illud liberalitatis et magnificetie
eremplum. uel p̃cipue afferemus in me¬
didm. dictu aidmiratuq dignissimum: Nam
cum ciudiret frideritum imperatorem ad se.
oisendi et scilutandi gracia necipolim accedoͦ
multa secum milic hont̃i dutentem: conemuo
illi obuiam misit electissimos orcitores. antisti¬
tes. principes duces. conntes uiros uenera¬
biles et illustres: qui illum qua marime pos¬
sent humanitate et largitione susciperent: Pro¬
cesserunt hy usq in agrum prminatium.
Conduxcruntq imperatorem magna cu᷑ pomp
De deduentu cic laudibus eius habuere. Ego
oracõ comiũ oratoꝵ nomĩe dixi ¶Dederam qu¬
idem ego ex orcitoribus unus / Quam postea
qualem cumq collegoꝵ hortatu scciptam re¬
liqui Qcceptus et ꝑlauto regaliq apparctu
cum uiniuerso connitatu: In qusꝰ Helionorci cu¬
gusta cidercit: et lilbertus cesciris frater. et
complures ex germaniai reguli et proceres

Expanded text:
ctitare, abeuntes omnis preciosissimis donis ac muneribus prosecutum. . MAGNIFICE Unum vero illud liberalitatis ac magnificentiae exemplum vel praecipue afferremus in medium, dictu nimirum admiratuque dignissimum. Nam cum audiret Federicum imperatorem ad se visendi et salutandi gratia Neapolim accedere, multa secum millia hominum ducentem, continuo illi obviam misit lectissimos oratores, antistites, principes, duces, comites, viros venerabiles et illustres, qui illum quanta maxime possent humanitate et largitate susciperent. Processerunt hi usque in agrum Privernatem, deduxeruntque imperatorem magna cum pompa onem de adventu ac laudibus eius habuere. Ego orationem communi oratorum nomine dixi. Aderam quidem ego ex oratoribus unus, quam postea qualemcunque collegarum hortatu scriptam reliqui. Acceptus et perlauto regali apparatu cum universo comitatu, in quis Helionora Augusta aderat et Albertus Caesaris frater et complures ex Germania regali ac proceres,
Abbreviated transcription (Latin):
IUm flcissis regia tempesttt abrepta ad
insulcis sthocades decurrisset: Qtq co¬
dem una ex dissipcitis ttiremibus ad.
cennine inclamauit rex. ut aduementi illico
ommes reent suppecias Cumq et om̃õs peri¬
culum recusantes redamarent melius una
quã uiiuersas triremes ree perditam: Rex
mbilo segnius prctoriam soluit: Ipse met
etsi nemo subsequatur solus opem emxissie᷑
lciturus: Quo fac̾to trteri postea pudore comp¬
ulsi regem sub secuti feiremem prope obrutã
non smne omi᷑ pcriculo reduxcrũt incolumẽ.
Tũ fex: nonne uobis sepius dixeram: Pei q¬
riculum sine periculo moucri non posse
Mlibi profec̾to scicus uisum est. una cũ so¬
tus uiris fortissimis occumbere: qmͣ illos ui¬
dere et pati ante oculos mltrire.

Expanded text:
Cum classis regia, tempestate abrepta, ad insulas Schochades decurrisset, atqeadem una ex dissipatis triremibus advecrimine, inclamavit rex ut advenienti illico omnes irent suppetias. Cumque et omnes periculum recusantes reclamarent melius unam quam universas triremes iri perditum, rex nihilo segnius praetoriam soluit ipsemet et, si nemo subsequatur, solus opem enixissime laturus. Quo facto exteri postea pudore compulsi regem subsecuti, triremem prope obruptam non sine omnium periculo reduxerunt incolumem. Tum rex: "Nonne vobis saepius dixeram periculum sine periculo moneri non posse? Mihi profecto satius visum est una cum sociis viris fortissimis occumbere, quam illos videre et pati ante oculos interire.
Abbreviated transcription (Latin):
CONSTANTER
ptri ab rege massilia Cum sibi renũit̃i¬
netur matronas fere omnes et puellas
siuitcitis. preciosissimis rebus onfisiuam on¬
ostns intemolum Augustiĩ ꝑ fugisse: eas
diigenissie obscruari curquit : Cumq ci
ile uim et ꝯtumcliam ꝑsimestentes Regi
pee inttr nunctium supplictent ut teciauea¬
omi car gaza ip̃as tantũmodo intactas abi¬
re permitteret: non solum intac̾tos: sed ne ui¬
sas quidẽ cumq eoꝵ omni suppellectile. qͣnta¬
uis preciosissima ad unã omnes abire per¬
misit:¬

Expanded text:
CONTINENTER Capta ab rege Massilia, cum sibi renuntiaretur matronas fere omnes et puellas civitatis pretiosissimis rebus omnifariam onustas in templum Augustini perfugisse, eas diligentissime observari curavit: Cumque et illae vim et contumeliam pertimescentes regi per internuntium supplicarent, ut trarum gaza ipsas tantummodo intactas abire permitteret, non solum intactas, sed ne visas quidem cumque earum omni suppellectile quantavis pretiosissima ad unam omnis abire permisit
Abbreviated transcription (Latin):
Irgimbus uero omĩbus xp̃i dei ueris¬
simi saceis mitiari cupientibus/ do¬
em sine qua haud recipi mos est: Re¬
gem clargitum constat: Cumq essent fere
in numerabiles. que dotis spc̾ proposita mũ¬
do renũiticirent/. sateasq nuptias adirent
nũquã tamen a tam liberali et religioso pr¬
oposito descitisse: Ymo uero quo plures ac
plures sest quottidie ad sacerdotium offer¬
rent: eo libencius atq benignius om̃ẽs exci¬
pere atq doture consuesse:

Expanded text:
irginibus vero omnibus Christi Dei verissimi sacris initiari capientibus dotem, sine qua haud recipi mos est, regem elargitum constat. Cumque essent fere innumerabiles, quae dotis spe proposita mundo renunciarent sacrasque nuptias adirent, nunquam tamen a tam liberali et religioso proposito destitisse. Immo vero quo plures ac plures sese quotidie ad sacerdotium offerrent, eo libentius atque benignius omnes excipere atque dotare consuesse.
Abbreviated transcription (Latin):
Ex ludouico podio renuctianti esse que¬
dam in uenctor naualibus qui illas
cona cũ oermentario quod in u̾s ercit
epurerẽ polliceretur. si sibi duo milia oeurco¬
rum. a rege promitterentur. conctusq et
illus facile cessuros affremanti Ita rescripsit
Olio ip̃ius curam intendendam esse Etem̃
sibi non quidem insidus uti sepius a so ciccep¬
issetI Sed cuit uirtute uincendum est qut
nũquã profecto uincendum. Ex hlac em̃
ie non aliam sibi laudem sperandam esse:
quã cus qui dione ephosu templum ince¬
ndisset Cuiꝯ nomen totus osie dececto et ho¬
minũ memoria oblicteratum teaderent

Expanded text:
Rex Ludovico Podio renuntianti esse quendam in Venetorum navalibus, qui illa una cum armamentario, quod in his erat, exurere pollicitaretur, si sibi duo milia aureorum ab rege promitterentur, conatus et illius facile cessuros affirmanti ita rescripsit, alio ipsius curam intendendum esse. Etenim sibi non quidem insidiis, uti saepius a se accepisset, sed aut virtute vincendum esse, aut unquam profecto vincendum. Ex hac enim re non alias sibi laudem sperandam esse, quam eius qui Dianae Ephesiae templum incendisset, cuius nomen totius Asiae decreto ex hominum memoria obletteratum traderent
Abbreviated transcription (Latin):
plurnũ namq referre quemadmodũ res
fict: Bi quidem luxurie aut lasciuie musti
quis saltet: Qut stultum cuit ebrũ pideti:
Sm honoris cilicuius gracici. reprehensios
effugere: Neq esse insanum qui cũ magn¬
is uiris semel inscim̾ct :

Expanded text:
Plurimum namque refert, quemadmodum res fiat. Siquidem luxuriae aut lasciviae; causa quis saltet, stultum aut ebrium videri. Sin honoris alicuius gratia reprehensionem effugere, neque esse insanum, qui cum magnis viris semel insaniat
Abbreviated transcription (Latin):
centi cuidam ad decere Regem non so¬
lum que promisisset: sed que capite an¬
nuisset. ctiã prestare debere: Respondit :¬
iccte sane. Uerum condecere̾ petentes quoq
uista ac consentanea a regibus postulare
uites sine cultu litteraꝵ: Qurcum ue¬
llus appellare solitus fuit :¬
¶ BAPIENTER

Expanded text:
centi cuidam addecere regem non solum quae promisisset, sed quae capite annuisset, et praestare debere, respondit recte sane, verum condecere petentes quodque iusta ac consentanea ab regibus postulare. IV. vites sine cultu litterarum aureum velus appellare solitus fuit. V. SAPIENTER
Abbreviated transcription (Latin):
dono dedisse. Ec interim solitum dicere Reg¬
um in primis studium et officium esse pop¬
ulares suos lompletes efficere. popularibus
emͣ ditioribus factis neutiqmͣ reges futuros
pauperes.

Expanded text:
dono dedisse. Ac interim solitum dicere regum in primis studium et officium esse populares suos locupletes efficere, popularibus enim ditioribus factis neutiquam reges futuros pauperes.
Abbreviated transcription (Latin):
tutum olim a romanis illis quidem supiencioribꝰ.
honoris templum irtutis templo conu̾it̾tum.
in quod isi ꝑ uirtutis templum inbeoree liceret
nemini: Ut intelligerent mortales ad honoris
fastiguim/. non uoluptatu uia que delicos acq
illecebris affluens esset: Sed uirtutis illa quid¬
em cispera et salebrosa obrãtendum esse:¬

Expanded text:
tutum olim ab Romanis illis quidem sapientioribus Honoris templum Virtutis templo coniunctum, in quod nisi per virtutis templum introire liceret nemini, ut intelligerent mortales ad honoris fastigium non voluptatum via quae delitiis atque illecebris affluens esset sed virtutis illa quidem aspera et salebrosa obnitendam esse
Abbreviated transcription (Latin):
Augabamus ex dicilia in łuremi ipã
prctoria cũ Rege nõnulli quos sĩgillatĩ¬
lle comites delegerat. Quibus mos crat
mane Regem in puppi offu causa salutare:
et offendimus eum aliquando demirantem
gauicis aues tereemem crecũuolantes: atten¬
tsq. si quis bolus teirenni decideret: certciti
illum acupere: queq crcripusset celeriter illã
aufugere: Hoc contemplans Rer mox conuca¬
sus ad nos cut Persimiles sunt hys gauys
purpurati et curicles aliquot mei Simul ac
emi᷑ ciliquod officiũ᷑ aut beneficũ dimicantes
inuicẽ a me̾ acceperunt. profugiunt:¬

Expanded text:
gabamus ex Sicilia in triremi ipsa praetoria cum rege nonnulli, quos sigillatim ille comites delegerat, quibus mos erat mane regem in puppi officii causa salutare, et offendimus aliquando eum demirantem gavias aves triremem circumvolantes, attentasque si quis bolus triremi occideret, certatim illum arripere, quaeque arripuisset celeriter illam aufugere. Haec contemplatus rex mox conversus ad nos ait: "Persimiles sunt his gaviis purpurati et curiales aliquot mei, simulac enim aliquod officium aut beneficium dimicantes invicem a me acceperunt, profugiunt
Abbreviated transcription (Latin):
Alfonsum suborte est discordiã. Cum plor¬
es tũ crrtiũ prefecti: tũ presides ceraarꝵ ac pr̃i¬
cipes adeuntes regem polliciti essent uiiu ᷑
dedicuros Qubus RRex habere se quidem
et fuisse et esse Regnũ non dolo. sed legutiõ¬
iure possidere. Op si Regme in se uoluntas
ĩmutata uidecitur. Io mollicudimi et feagili¬
tati femĩnar assignandum esse. Coñ se et
oirum et regem esse menĩsse oporteret:¬

Expanded text:
Alfonsum suborta discordia, complures tum artium praefecti, tum praesides terrarum ac principes adeuntes regem polliciti sunt universumdedituros. Quibus rex habere se quidem et fuisse et esse regnum non dolo aut iniuri possidere. Quod si reginae in se voluntas immutata videatur, id molitudini et fragilitati feminarum assignandum esse. Contra se et virum et regem esse meminisse oportere
Abbreviated transcription (Latin):
Axima cura intentũ regis adersoluã¬
dum leuandumq sese cre alieno nup
pidimo. memorem uti ego curbitror.
dicti illius litis atq cus alicinꝰ comĩtem
cssr miscriam: per bellũ ctem̃ necpolunũ
quinq et quinquagnta milia supͣ quinquies
centena aureorum mutuo contraxoiat. Aqͦ
debito dum prodere hec prope liberatum di¬
dimus. eic promde respiraintom et meritole¬
tum dicere Regibus qui pro rodditu sumptꝰ
metiuntur. bona onnã cedere. Amari a ciui¬
bus non metui: Cuies ip̃os a suspicione nouo¬
rum munerꝑ leuatos alacees agere. suaq
bonai ostentare Dic demq principis uittm
uotis supplicys q orpetere̾:

Expanded text:
axima cura intentum regem ad exolvendumque sese aere alieno nuper vidimus memorem, uti ego arbitror, dicti illius, litis atque aeris alieni comitem esse miseriam: per bellum etenim Neapolitanum quinque et quinquaginta millia supra quinquies centena aureorum mutuo contraxerat, a quo debito, dum proderem haec, prope liberatum vidimus. Ac proinde respirantem et merito laetum dicere regibus, qui pro redditu sumptus metiuntur, bona omnia cedere, amari a civibus non metui, cives ipsos a suspitione novorum munerum levatos alacres agere, suaque bona ostentare, ac denique principis vitam votis suppliciisque expetere
Abbreviated transcription (Latin):
Ecciomi Tutiluiane qua uel maxime siex
demulcebatur Cum aliqn᷑ dibianes obsire¬
perent: Obigi eos quãus musice peritissimos
ussit: Iam uelut multo suciuorem quã ipso¬
rum cremoniam aiuditurus:

Expanded text:
ectioni titilivianae qua vel maxime rex demulcebatur, cum aliquando tibicines obstreperent, abigi eos quamvis Musicae peritissimos iussit. Iam velut multo suaviorem, quam ipsorum armoniam auditurus
Abbreviated transcription (Latin):
Elitur. Alfonsi religions admonitus illad
Resm̃ci pie et religiose facere consuerit
didatis humilime ac sũmisse suis mambus
pedes lauat. lotos citq extersos prons dcos¬
culatur. Post hec discumbentibus illis pro¬
pinct ac ministrat: Cenatos uero omĩs di¬
mttit cũ pecunia et uestibus nouis. Hlac d
re cum aliquando recitarentur lutere in ue¬
netorp senatu. cideram quidem ego rogis le¬
gatus Nonnullos e ꝑcitribus uidi pietate
punctos a lacennis minime̾ tempcrasse
E LIBERALITER

Expanded text:
itur Alfonsi religionis admonitus illud esima pie et religiose facere consueveridentibus humillime ac submisse suis manibus pedes lavat, lotos atque extersos pronus deosculatur. Post haec discumbentibus illis propinat ac ministrat, cenatos vero omnes dimittit cum pecunia et vestibus novis. Hac de re cum aliquando recitarentur litterae in Venetorum senatu aderam ego quidem regis legatus, nonnullos e patribus vidi pietate punctos a lachrimis minime temperasse. II. LIBERALITER
Abbreviated transcription (Latin):
pias legebamus insulas incolere con
romana cõmigyasse arpias compertũ᷑ est.
Ibiq icim domicilium constituisse:
¶ FORTITER ET CÕSTÃTER

Expanded text:
pias legebamus insulas incolere consRomanam commigrasse Arpias compertum est, ibique iam domicilium constituisse. XV. FORTITER, CONSTANTER
Abbreviated transcription (Latin):
mendcibat fouebcitq. sumptum illis affatĩ
ministeans: Siili pietate ac liberalitate usꝰ
in thcologos pauperes Nam cũ ad doctorci¬
tum ascendereᷤ insi magnis sumptibus adeo
corupta et diprauata sunt onñci/ non possent
eo et petuma iũuare᷑. et p̃sencia condecorare

Expanded text:
mendabat, fovebatque sumptum illis affatim ministrans. Simili pietate ac liberalitate usus in Theologos pauperes. Nam cum ad doctoratum ascendere nisi magnis sumptibus adeo corrupta et depravata sunt omnia non possent, eos et pecunia iuvare et praesentia condecorare
Abbreviated transcription (Latin):
ul et corpus regum regis in templum unde pro¬
fectum erat. sũma ueneracione reduxit. Pqui¬
tis uero post dicbus. arnus illa cum ⁊eualiũ¬
sset: egit quidem pro retupcrata salute regi
geatias quales potuit: Sed gc̃mam quã mais¬
siatem dicerent cius. sibi penc mortue comisis¬
se dicebat sc ne uiscim quidem perdidisse: Sto¬
machari qui adercnt cepere armiculam epetra¬
tiombus et maledictis propalam incessentes
Rex uero subridens abi inquit mea matet :
Curci tu ualitudinem tucm. qnͣ quidem stulti

Expanded text:
ul et corpus regum regis in templum, unde proul et corpus regum regis in templum, unde profectum erat, summa veneratione reduxit. Paucis vero post diebus anus illa cum revaluisset, egit quidem pro recuperata salute regi gratias quales potuit, sed gemmam, quam mstatem dicerent eius sibi pene mortuae commisisse, dicebat se ne visam quidem perdidisse. Stomachari qui aderant coepere aniculam execrationibus et maledictis propalam incessentes. Rex vero subridens, "Abi – inquit – mea mater, et cura tu valitudinem tuam, quoniam stulti
Abbreviated transcription (Latin):
eius ipsiꝰ animus. cum intus non habeat quit¬
qua unde implecitus ouit gaudeat. necesse
est foris querat Inde uana sailtem iactançia
supere uideaͧ Itaq ille aid conscienciõ onnã re¬
fert hic ad ostentatõ. Hec non inscite Ner
cum dixisset Tibulli pocte tersissimi uersus m
mediũ prolati sunt Regis in fallor. sentẽtiam
confremãtes. Procul abfit gloria uulgi Qui
scipit in tacito gaudeat ille simu Rex uersus
exosculatus illos edidicit:
GRELIGIOSE PIE EACETE
Uodam die cum sorpus domĩ sũmi
et s ingularis dei yhesu pedibus seque¬
rctur dic em̃ regi mos fuit sacecitissim¬
am euliarĩstiam reuerc̃tissime quotũq ciccederet
pedibus comitari. Tandem de duetus est in
uuuetule cuiusdam paupcerĩe domũ: sangui¬
ms profluuio pene exammata: Cumq egri¬
tudimis cciuisam cognouisset: cõtiuo gẽmam
mertimabilem. morbo illi mirifice accomodotũ
afferri iussit: Denusq illuis digito ciptari: sim¬

Expanded text:
eius ipsius animus cum intus non habeat quiceius ipsius animus cum intus non habeat quicquam, unde impleatur aut gaudeat, necessum est foris quaerat, unde vana saltem iactantia sapere videatur. Itaque ille ad conscientiam omnia refert, hic ad ostentationem." Haec non inscite rex cum dixisset, Tibulli poetae tersissimi versus in medium prolati sunt regis, ni fallor, sententiam confirmantes. "Procul absit gloria vulgi Qui sapit, in tacito gaudeat ille sinu. Rex versus exoscolatus illos edidicit. LI. RELIGIOSE, PIE, FACETE Quodam die cum corpus domini summi et singularis Dei Iesu pedibus sequeretur, sic enim regi mos fuit sacratissimam Eucharistiam reverentissime quocunque accederet pedibus comitari. Tandem deductus est in vetulae cuiusdam pauperrimae domum sanguinis profluvio pene exanimatae, cumque aegritudinis causam cognovisset, continuo gemmam inestimabilem morbo illi mirifice accommodatam afferri iussit, anusque illius digito aptari, sim
Abbreviated transcription (Latin):
Tapolitam̃ siues ob uirautem ac clemẽ¬
tiam flfonsi cum decreuissent uno cõ¬
sensu omnes circum elli teiumphalem
ad memoriam magnifut̾ sicuere: Legerũt
locum supͣ gradus marmorcos maiotis er¬
clesie. Id uero qñ ꝗdem ficri non poterat
nisi magna ex pcrete dreucretur Nicolai ma¬
ric buguti magnanimi et generosi militis do¬
mus: Rer fieri omino prohibuit. haud ta¬
nti facere se inquiens huiꝯcomodi scixorũ
steuem uentis imbribus fulmiinbusy obn¬
oxiam. ut anici ueteris et framliciris domũ
Cꝯ opora in bellis cit ꝑcice atq omĩ fortuã
fortiter at fideliter usus fuerat euecti patere
Nesũt fortisse aliquis pbi Rex aderat
Cur qui uicre saperet tatiturmor es¬
ct qui minus loquatior Et cum alios aliud
Negem tandem hus pene uerbis responde¬
ntem cuidiuimꝰ Qui uere sapit habet hit¬
quidem intus unde gaudect: Olitur quipe eis
cimmus scipientici. qua maxime alimoma con¬
tentus requiescit: Ex diuerso qui mĩme sapit

Expanded text:
litani cives ob virtutem ac clementiam Alfonsi, cum decrevissent, uno consensu omnes arcum illi triumphalem ad memoriam magnifice struere, legerunt locum supra gradus marmoreos maioris ecclesiae. Id vero quoniam quidem fieri non poterat, nisi magna ex parte dirueretur Nicolai Mariae Buzuti magnanimi et generosi militis domus, rex fieri omnino prohibuit, haud tanti facere se inquiens, huiuscemodi saxorum struem ventis, imbribus fulminibusque obnoxiam, ut amici veteris et familiaris domam, cuius opera in bellis ac pace atque omni fortuna fortiter atque fideliter usus fuerat, everti pateretur. uaesiit fortasse aliquis, ubi rex aderat, cur qui vere saperet, taciturnior esset, qui minus loquacior. Et cum alios aliud, regem tandem his pene verbis respondentem audivimus: "Qui vere sapit, habet hiquidem intus unde gaudeat. Alitur quippe eius animus sapientia, qua maxime alimonia contentus requiescit. Ex diverso qui minime sapit,
Abbreviated transcription (Latin):
Cipionem reridere solitum regem accep¬
mius. ꝙ sciltacione animu᷑ relaxcret¬
saltatorem ab insano inbil differre inqui
leues esse: Qui quo magis etate prouecti es¬
sent: eo magis saltatu hoc est insania sẽse
oblectarent.

Expanded text:
solitum regem accepimus, qui saltatione animum relaxsaltatorem ab insano nihil differre inquieleves esse, qui quo magis aetate provecti essent, eo magis saltatu, hoc est insania sese oblectarent.
Abbreviated transcription (Latin):
q felicitate cepit audire: ut quod medici ob¬
scuposterentꝰ eodem ipso die quo legere ite¬
peramus. ogca am̃ ualitudĩne leuatus ac
pene confirmatus euaserit. Itaq poschabitis
ceteris om̃ibus rececamentis. quot diebus
ternas fcicere lectiones prerimꝰ: breuiq lib¬
tum absoluimus. Erq eo die frequent᷑. Rex
in meditos iocatus. Auicennici uelud pcrai¬
bolanũ pariũfacere: Curtium laudibus cum¬
ulcire
pĩmus: Ep sciltatione cirm relaxaret.
daltatorem ab insaino indil differc in qui¬
entem: misi p hic dum saltat. Ille dum ui¬
uit insemus est: Qera ex causti gallos po¬
tissimum leues esse. Qui quo magis etate pro¬
uest. ossent eo magis saliatu hoc est insama
sese oblectorent :

Expanded text:
que felicitate coepit audire, ut quod medici obque felicitate coepit audire, ut quod medici obstupescerent eodem ipso die, quo legere coeperamus, aegra omni valitudine levatus ac pene confirmatus evaserit. Itaque post habitis ceteris omnibus recreamentis quot diebus ternas facere lectiones perreximus brevique librum absolvimus. Exque eo die frequenter in medicos iocatus, Avicenam velut parabolanum parvifacere, Curtium laudibus cumularepimus, qui saltatione animum relaxaret, saltatorem ab insano nihil differre inquientem, nisi quod hic dum saltat, ille dum vivit insanus est. Qua ex causa Gallos potissimum leves esse, qui quo magis aetate provecti essent, eo magis saltatu, hoc est insania sese oblectarent
Abbreviated transcription (Latin):
Nat int᷑ pirpiratos ciliqñ ort questio.¬
Cur yppoccite ncituo᷑ͦ suꝑbi essent: pub¬
liccni uero mansueti. Et cum alũi aliud ut fit
Regem demum ita diffimentem cuidiimus
Publicanori uicia ut plu̾nũ manitesta esse
pu luxuriõ gulam illiberoluntẽ et cetti hu¬
iusmõi. Que quonia oculis homĩ subiecta
po latere: ut putti odcunibidid moliule¬
ciam miquitatem: que tum inarchano tollo¬
auiutio non possunt: erumpant in suꝑbia
necesso est: Iram arroginciã et insolenciã.
Girotabat rex Capue: et multi multa pro
suo quisq ingenio ac studio oblectamen¬
in ac munera egeo regi cum ercogitarenit.
Ego quoq Caieta ciccersitus statim aduolaui
Deferens et ipso metum fomenta et medelas
meas idest libellos quos intelligebam illi qr
maxime placituros: In quibes Q Curcium bo¬
ns ut euũt auipicũs legendũs erhibui Illas
res gestas alcrandri a disertissimo uir̃o pep¬
scciptas: ea hilaritate. eti aauditate: ea dem̃¬

Expanded text:
at inter purpuratos aliquando orta quaestiocur hypocritae natura superbi essent, publicani vero mansueti. Et cum alii aliud ut fit, regem demum ita definientem audivimus publicanorum vitia, ut plurimum, manifesta esse; puta luxuriam, golam, illiberalitatem et cetera eiusdem modi, quae, quoniam oculis hominum subiecta o latere, ut puta odium, invidiam, malivolentiam, iniquitatem, quae, cum in archano tolerari diutius non possint, erumpant in superbiam, necesse est, iram, arrogantiam, insolentiam. grotabat rex Capuae et multi multa pro suo quisque ingenio ac studio oblectamenta ac munera aegro regi cum excogitarent. Ego quoque e Caieta arcessitus statim advolavi deferens et ipse mecum fomenta et medalas meas, hoc est libellos, intelligebam illi quam maxime placituros, in quibus et Curtium bonis, ut aiunt, auspiciis legendam exhibui. Ille res gestas Alexandri a disertissimo viro perscriptas ea hilaritate, ea aviditate, ea deni
Abbreviated transcription (Latin):
amaretur. Hic cũ multi multa. feemeq oẽs
et hecintonis et senece dictum probarent sus¬
ciperentq: Ego Rer inquit pace onñ dixcã
aliter sençio Est mea quidem sententia dobi ꝗs
amet. nec uicissim redametur Et quis aut
certius dut flagranciꝰ diligit quam qui hõies
fecit. Atq honũ cusa omĩa fecit. Cuiq¬
id ita esse nemo uiuus ambigit: Quis tamen
est. Qui mutua caritate deum complectatur
ymo uero quod mrrabilius aut pociꝰ detestnbili¬
us est. Cum cuit hunt out illum homĩe am¬
antibus nobis interdid in officio non respondea
Dcum uero amantibus. certissima sit illius
caritas: nec caritas solum bed amoris merces
pcrpetua lux est/. et sempiterna beanqualitas
suhilonniĩꝙ̃ obdurati ꝑsistimꝰ: nec amante̾
recidamamꝰ Quod ego arbuxor nobis euerare
obnullam Nut certe ꝑ exiguam in deum fi¬
dem. Dum em̃ bomis huiste pñtarus atq uo¬

Expanded text:
amaretur. Hic cum multi multa fermeque omnes amaretur. Hic cum multi multa fermeque omnes et Hecatonis et Senecae dictum probarent suspicerentque, "Ego – rex inquit – pace omnium dixerim, aliter sentio. Est mea quidem sententia, ubi quis amet, nec vicissim redametur, eo quis aut certius aut flagrantius diligit, quam qui homines fecit atque hominum causa omnia fecit? Cumque ita esse nemo unus ambigat, quis tamen est qui mutua charitate Deum complectatur? Immo vero quod mirabilius, aut potius detestabilius est, cum aut hunc aut illum hominem amantibus nobis interdum in officio non respondeatur. Deum vero amantibus certissima sit illius charitas, nec charitas solum sed amoris merces perpetua lux et sempiterna tranquillitas, nihilominus obdurati persistimus, nec amantem, redamamus. Quod ego arbitror nobis evenire ob nullam aut certe per exiguam in Deum fidem. Dum enim bonis hisce praesentariis atqu
Abbreviated transcription (Latin):
Noppugnatione Caiete cũ ciliquando
defecissent ad tormenta enen portento¬
se illius amplitudims saxa: nec aliunde
hoberi facilius possent quam ex uilla que cib
Incolis mueterata opimione aidhut osseritur
Cireonis fuisse: ut alio quotumq disquirerent
istiusmodi stixa rex iussit: sibi Ciccronis uillã
siscipcrent inuiolatam seruarent: &mplius
malle se dixit tormenta et machinas ualcre
sinere: nulliq usuĩ esse. qmͣ miuria afficere̾ :¬
iel saxa illius urei qui tot tantosq hõies
ab inuirici aic capitis periculo uinditasset:
patrotimo suo:
DAPIENTER
Egebamus fortassis Dennei denece Episto¬
las oetq aderat francus seccetus floren¬
tmorum legatus dir eloquentissimus et
lũdouitus cardona celebratisimi nomĩs T̃he¬
ologus: multiꝙ preterea docti et clari uiri:
Querebatur suꝑ p̃cepto heccatonis tanto ꝑe
a deneca laudato. Di uis amari. ama: Nunc¬
quid maliquo sub excepcione fallet. Essetq di¬
delicet ubi qiuis amaret: nec mutuo tamen

Expanded text:
oppugnatione Caietae cum aliquando defecissent ad tormenta aenea portentosae illius amplitudinis saxa, nec aliunde haberi facilius possent quam ex villa, quae ab incolis inveterata opinione adhuc asseritur Ciceronis fuisse, ut alio quocumque disquirerent istiusmodi saxa rex iussit, sibi Ciceronis villam, si saperent, inviolatam servarent. Amplius velle se dixit tormenta et machinas valere sinere nullique usui esse quam iniuria afficere, vel saxa illius viri, qui tot tantosque homines ab iniuria, ac capitis periculo vindicasset patrocinio suo. SAPIENTER Legebamus fortassis Annaei Senecae epistolas, atque aderat Francus Saccectus Florentinorum legatus, vir eloquentissimus, et Lodovicus Cardona, celebratissimi nominis theologus, multique praeterea docti et clari viri. Quaerebatur super praecepto Hecatonis tantopere a Seneca laudato: "Si vis amari, ama." Nunquid in aliquo sub exceptione falleret, essetque videlicet ubi quis amaret, nec mutuo tamen
Abbreviated transcription (Latin):
hiuꝯmodi leuitate submsinuem. ut inhilma¬
gis condoleam quam ꝑmulta illum dixisse.
quah me ea sucuutate sreipturum esse confid¬
amo quent illum constat cput om̃cs locutum
fiusse. Fuit em̃ sermone admodum iocundus br¬
euis. clegans. uenustus clarus. Ego uero ut
queq in mentem ueniunt. Que qmͣ sint ꝑcuta
e multis scit scio eci tantum dic̾ta cuit fac̾ta lite¬

Expanded text:
iusmodi levitate me subinsinuem, ut nihil maiusmodi levitate me subinsinuem, ut nihil magis condoleam, quam per multa illum dixisse quam me ea suavitate scripturum esse confidam, qua illum constat apud omnes locutum fuisse. Fuit enim sermone admodum iocundus, brevis, elegans, venustus et clarus. Ego vero ut quaeque in mentem veniunt, quaequam sint pauca e multis s
Abbreviated transcription (Latin):
EREOR NE DUS ME
putet in libellis plerciq locutam ĩ
gratiam Alfonsi bereftictoris. ac
proinde uamtatis preguendum esse
Quod uicdam a geciui uiro prescrtim sreibente
longissime abesse debeat: Uerum ille quisquis
est qui mõ est aliquis: neq mores meos: neq
sil fonsi naturam scitis nosse facile coarguetur
cum intelliget imbi quidem haud opus fuisse
ad sentacione ad graticm ineundum: Quam
didelis adsetutus essem etiam singularema xx.
anorum. perpetua lectione. constantissima fide
institigabili obsequic ⁊ sũma obserucintia: puro
consilio. ueutate incorcupta. Quibus profccto
aribꝰ a sũmo atq humanisimo fige potissi¬
mum dilectus cic probatus st̃m: non uanitate
cut blandicia ciliqua Quamre testis mihi fu¬
eat conscientia eius: que mbil magis exhre¬
aut quã mendaces: inhil magis auersat sit
qua adulatores: Quos ctiam pestem pritipũ
ppellare cõsucuerat et uairus interdũ pers
offligere. Iantum unq abest ut nego nie¬

Expanded text:
ereor ne quis me putet in his libellis pleraque locutum in gratiam Alfonsi benefactoris, ac proinde vanitatis arguendum esse. Quod vitium a gravi viro praesertim scribente longissime abesse debeat. Verum ille quisquis est, si modo est aliquis, neque mores meos neque Alfonsi naturam satis nosse facile coarguetur, cum intelliget mihi quidem haud opus fuisse assentatione ad gratiam ineundam, quam videlicet assecutus essem etiam singularem xx annorum perpetua lectione, constantissima fide, infatigabili obsequio, summa observantia, puro consilio, veritate incorrupta. Quibus profecto artibus a summo atque humanissimo rege potissimum dilectus ac probatus sim, non vanitate aut blanditia aliqua. Qua in re testis mihi fuerit conscientia eius, quae nihil magis exhorruit quam mendaces, nihil magis aversata sit quam adulatores, quos etiam pestem principum appellare consueverit et variis interdum poenis affligere. Tantum itaque abest ut ego e
Abbreviated transcription (Latin):
to. Neq emĩ historiam stribo ded ca dũtaxat
exccrpo/ Enq peescenigo que ad exempla uirtu¬
ris cic probitatis accomodari posse uideantur
quo illis incixnne in promptu sint. qui de al¬
fonsi quoctidie Qut locuntur aut orant Quuit
scribunt: Qut demq uitati eum scudebunt
fortassis in posterum Bed de hoc hactenus
Rlunc ad alfonsi dicta cuit stctn redecamus
¶MAGNANIMIE

Expanded text:
to neque enim historiam scribo sed ea dumtaxat excerpo eaque perstringo, quae ad exempla virtutis ac probitatis accommodari posse videantur, quo illis maxime in promptu sint, qui de Alfonso quotidie aut loquuntur, aut orant, aut scribunt, aut denique qui imitari eam studebunt fortassis in posterum. Sed de hoc hactenus, nunc ad Alfonsi dicta et facta redeamus. I. MAGNANIME
Abbreviated transcription (Latin):
Um accẽpisset Eiallum medicum acatisi¬
simi quidem sed auarissimi ingeny so¬
phistam. ⁊clicta meditina ad causas cg¬
endas scse coruertisse. forumq omne sophis¬
matibus ruoluere: Ilum foro prohibuit. de¬
creto edito. ut omĩs lis quam gallus patrons

Expanded text:
um accepisset Gallum medicum quideacutissimi sed avarissimi ingenii sophistam, relicta medicina, ad causas agendas sese convertisse, forumque omne sophismatibus involvere, illum foro prohibuit, decreto edito, ut omnis lis, quam Gallus patron
Abbreviated transcription (Latin):
rum ey rp̃ianum: Tercium ꝙ tot tantorũq
regnor regem ac dominum Sileo preter
hec płura. Sed his tribus tantum deo opli¬
mo ac benignissimo me obligatui et obnoxi¬
um sencio: ut mihi insi mortalium in gea¬
tissimus esse et haberi uelim. haud ampliꝰ¬

Expanded text:
rum quod christianum; tertium quod tot tantorumque rum quod christianum; tertium quod tot tantorumque regnorum regem ac dominum. Sileo praeter haec plura. Sed his tribus tantum Deo optimo ac benignissimo me obligatum et obnoxium sentio, ut mihi nisi mortalium ingratissimus esse et haberi velim, haud ampli
Abbreviated transcription (Latin):
scitis omnuõdo esse confidam: sed qd in xp̃o
Cuiꝰ res maxime agitur qmt plurimũ spe¬
rem. Hic enĩ et uires nobis et opes et indu¬
striam. Et demq uictoriam suggeret: Nam¬
et si nũquam in seipsum sperantes dereliquit:
Cur nos qui non in nostra potencia que nulla
est sed in eius brachio et benignitate considiq̃
destituet: presertim eius ipsius in uirias ultis
templum fedauerit. Marie matris effigiem
sagitia ꝑ ludibrium teansfixerit: Scrictor⁊
martirũq reliquicis. partim igni partim̃ ca¬
mbus edendas obiocerit: Quo quidem in bel¬
lo si uicerimus orbis terraꝵ prenium erit:
Bi uicti fuerimus celum: utcumq igitur res
dcit magna nobis cuit ĩmortalis gloria p¬
rcitur. Uerum ego beneficia omĩpotentis dei
mecum nonnũquam reputans Trici illa uel
precipue cõmendore ac preferre soleo. Pri¬
mum ꝑ me non beluam: sed homine̾ hoc
est animal racionese preditum fecerit. Alte¬

Expanded text:
satis omni modo esse confidam, sed quod in Christo, satis omni modo esse confidam, sed quod in Christo, cuius res maxime agitur, quam plurimum sperem. Hic enim et vires nobis et opes et industriam et denique victoriam suggeret. Nam si nunquam in seipsum sperantes dereliquit, cur nos, qui non in nostra potentia, quae nulla est, sed in eius brachio et benignitate confidimus, destituat? Praesertim eius ipsius iniurias ulciscetemplum foedaverit, Mariae matris effigiem sagitta per ludibrium transfixerit, sanctorum Martirum reliquias partim igni partim canibus edendas abiecerit. Quo quidem in bello si vicerimus, orbis terrarum praemium erit; si victi fuerimus, caelum, utcumque igitur res cedat, magna nobis aut immortalis gloria paratur. Verum ego beneficia omnipotentis Dei mecum nonnunquam reputans tria illa vel praecipue commendare vel praeferre soleo. Primum quod me non belvam sed hominem, hoc est animal ratione praeditum, fecerit; alte
Abbreviated transcription (Latin):
¶i Plciosq uestrum deniiati.
Patres conscripti Ep cum tociens de cx¬
pedicione in theuccos uerba feccrimꝰ:
camq miro conscnsu om̃ẽs capissendam cen¬
suerimus: Cur illa hactenus a me dilata
at pent̾ derclicta iudeatur: Quod equidem
nolim arburemini. aut negligencia mea dut
pus illam̃mitate fortassis accidisse. Nam et
bellum hoc nobis necossarium semꝑ uisum
est: Et ut cumq tandem omino sustĩpiendum
Ncrum dum alios Curope principes respicio.
ad quos biuꝯcemodi belli cura/ del cuictorim¬
E uel potencia. ouuit rerum pcritia magis per¬
imere᷑ uidebatur. In hunc usq diem rem distu¬
limus: Certe̾ ne insolencie et orrrogantie
argui possemus. In pñtia uero cum illort
nenne ad hanc rem am̃m intendere ca¬
ciduertam: Dec proptereci ato hostium amõs
dies magis crestere atq insolestere statuo
Si id quoq uobis uisum fuerit: bellum in xp̃i¬
nomie. ac xp̃ianort hostes ulterius non differ.¬
re. Non ꝙ ad tanti belli molem ꝑ me ipse

Expanded text:
 plerosque vestrum demirari, patres conscripti, quod, cum totiens de expeditione in Theucros verba fecerimus, eamque miro consensu omnes capessendam censuerimus, cur illa hactenus a me dilata ac pene derelicta videatur, quod equidem nolim arbitremini aut negligentia mea, aut pusillanimitate fortassis accidisse. Nam et bellum hoc nobis necessarium semper visum est, et utrumque tandem omnino suscipiendum. Verum dum alios Europae principes respicio, ad quos huiuscemodi belli cura, vel auctoritate, vel potentia aut rerum peritia magis pertinere videbatur, in hanc usque diem rem distulimus, certe ne insolentiae aut arrogantiae argui possemus. In praesentia vero cum illorum neminem ad hanc rem animam intendere animadvertam, ac propterea hostium animos in dies magis crescere atque insolescere, statuo, si id quoque vobis visum fuerit, bellum in Chrieum ac christianorum hostes ulterius non differre, non quod ad tantam belli molem per me ipse
Abbreviated transcription (Latin):
Um aliquis odfonsum a nobilitate maxi¬
me laudaret ꝙp Rex esset: regis filius.
mĩoris ipse duceret. qmͣ qdͦ ille tantifacere uid¬
creturs : Laudem em̃ illam non suam: sed maio¬
rum suoꝵ esst. quippe qui iusticia moderatio¬
ne. atq am̃mi excellentia sibi regnu᷑ comoa¬
rassent. Buccessoribꝰ quiddem oneri regna cedẽ
et uti demũ honori si uirtute potius qua resto¬
mento illa sustipiant. De se inq si qua modo
extent eliteret ornamenta non a parribus
iam mortius extorqueret:
CPIE UESERALITER
F

Expanded text:
um aliquis Alfonsum a nobilitate maxime laudaret, quod rex esset, filius regis, minoris ipse duceret quam quod ille tanti facere videretur. Laudem enim illam non suam sed maiorum suorum esse, quippe qui iustitia, moderatione atque animi excellentia sibi regnum comparassent, successoribus quidem oneri regna cedere, et ita demum honori si virtute potius, quam testamento illa suscipiant. A se itaque, si qua modo extent, eliceret ornamenta, non a patribus iam mortuis extorqueret. XXX. PIE, LIBERALITER F
Abbreviated transcription (Latin):
EGRAUITER ISTE
Romanis temporibus natus esset:
am Ioui positorio templum. Quo pa¬
tres con. fentenciam dicturi añquam curi¬
sm ingrederentur odia aitq olics animĩ la¬
bes deponerent: plerumq ctem ficri uti
regna atq respu priuatoꝵ contencionibus
citq offectionbus pessundẽtur.
¶ IUSTE GRAUITER

Expanded text:
GRAVITER, IUSTE Si Romanis temporibus natus esset, am Iovi Positorio templum, quo patres conscripti sententiam dicturi, antequam curiam ingrederentur, odia atque alias animi labes deponerent. Plerumque etenim fieri uti regna atque respublicae privatorum contentionibus atque affeccionibus pessundentur. III. IUSTE, GRAVITER
Abbreviated transcription (Latin):
missus a philippo Rex Cum in portũ
foeneris st aiccepisset: Accepit sienuã
urbem ophilippo desciuisse Ibiq plu¬
rnnos hyspame proceres detineri In quibꝰ et
lohãnem Nauaiuie regem captum carcere as¬
seiuari Quod cũ cicadisset non nulli Bonuc¬
nses uiu patruy qui in portu ueneris agebãt
Apud regem credidere et se uicissim capi et
asseruari debert in regioꝵ cõmutacõ Ceteꝵ
delfonso mos fuit/ ut qui apud st diucesoren¬
tur. quãius ĩimici nut aduersari hũ tam̃t
tuti semꝑ et incolumes essent: hos igitur oẽs
ad unum missos fecit.

Expanded text:
missus a Philippo rex cum se in portum Veneris recepisset, accepit Genuam urbem a Philippo descivisse ibique plurimos Hispaniae proceres detineri, in quibus et Ioannem Nauariae regem captum carcere asservari. Quod cum accidisset, nonnulli Genuenses viri patritii, qui in portu Veneris agebant, apud regem credidere et se vicissim capi et asservari debere in regiorum commutationem. Ceterum Alfonso mos fuit, ut qui apud se diversarentur, quamvis inimici et adversarii, hi tamen tuti semper et incolumes essent. Hos igitur ommes ad unum missos fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. uniuersum pene Necpolinoꝵ Regnũ
regina insciai sese dedituros: Quibus Rex ha¬
bere se quidem gracias respondit: st pluris
famam et honorem suũ quã regnũ qnͣt bd¬
magnum estimare: Suum quidem consiliũ
et fuisse et esse regnũ nõ dolo cuit iniuria.:
Sed legitimo iure/ cũq a deo et Iohanne mat
placuisset possidere: ꝙ siregine in st uolun¬
tas ĩmutata uidetar Id mollicudini et feagili¬
tati feminarũ᷑ cissignandum esse᷑: Contea se
et uirum et regem esse mentisse oportcrcꝰ.

Expanded text:
sunt universum pene Neapolitanorum regnum, regina inscia, sese dedituros. Quibus rex habere se quidem gratias respondit, sed pluris famam et honorem suum, quamlibet magnum existimare: suum quidem consilium et fuisse et esse regnum non dolo aut iniuria, sed legitimo iure, cumque et Deo et Ioannae matri placuisset, possidere. Quod si reginae in se voluntas immutata videatur, id molitudini et fragilitati feminarum assignandum esse. Contra se et virum et regem esse meminisse oportere.
Abbreviated transcription (Latin):
Endacium uero ex hĩs potissim̃um
emancre dicebcit Qui aut multum
legissent Qut multum peragrassent
Ut uixissent multum.

Expanded text:
endacium vero ex his potissime emanare dicebat, qui aut multum legissent, aut multum peragrassent, aut vixissent multum.
Abbreviated transcription (Latin):
Upus dĩmenius ducree: cũis per id
temporis Acapoli pro rege agens. cũ
ꝑ nũttium regi cibsentĩ signfictisset
naiuem alteram er duaibus quas instar mõ¬
tium Rex edificauerat nautart negligentui
deflagrasse. respondit scire se cam nauim
qm̃ libet mognam atq magnificam. pautis
tamẽ post amis labe cuit teredine periturã
fuisse Promde sctũ equo amimo si scipit
ferat ⁊ infortumum

Expanded text:
upus Fimenus Durrea per id temporis proregem agens, cum per nuntium regi absenti significasset navem alteram ex duabus, quas instar montium rex aedificaverat, nautarum negligentia deflagrasse, respondit scire se eam navim quamlibet magnam atque magnificam, paucis tamen post annis, labe aut teredine perituram fuisse. Proinde secum aequo animo, si sapit, ferat infortunium.
Abbreviated transcription (Latin):
nũtticitud regi : Ille uero ⁊ci diuinȩ cultũ gł¬
ceificys inpere cirma milites iubet: et iabi
prclui utumq miticm erat. Certabant ille
nũo longe supcriores. Regũ uero urtute
prestaanciores. Ded dei optam atq iustissinti
cucilio regni ipsi adiuti plures ex hostibus
equos milites q cepisse. quam scrcinas aoo¬
isisse memorcinͤ. Nex capuam se eecepit. pa¬
reiarcha in apulos recessit: ubi telicto poro¬
ditoq. se dute exercitu ꝑ mare odriacum
naupula trepidus effugit.
Umq oi p. questore regi deferrentur cu¬
reũ .x. milia. Dixisse ꝙ qui forte aderũ¬
citrea dum taxat sum̃a se diuitem et beatũ
fore: Rccipe Rex inquit quãtatũq en est: et
hecitus esto.
L
multa sane documenta ertant. quunt
nulti pene dixerim hom̃es sunt. doretulo
aliqua cut doctema crut dignitate preclari
Om̃s comiter out ꝑlaute eum ciccipe soluũ
sc̃ĩmus: et lauticiam et impensam regio mo¬
re prestare. Alidi ego uno codemq tempe

Expanded text:
lle vero rei divinae cultum glcrificiis capere arma milites iubet, et iam proelium initum erat. Certabant illi numero longe superiores, regii vero virtute praestantiores. Sed Dei Optimi atque iustissimi auxilio regii ipsi adiuti plures ex hostibus equos militesque cepisse, quam sarcinas amisisse memorantur. Rex Capuam se recepit, patriarcham Appulos recessit, ubi relicto proditoque a se duce exercitu per mare Adriaticum navicula trepidus effugit.um a quaestore regi deserentur aureum x milia, dixissetque qui forte aderat, ea dumtaxat summa se divitem et beatum fore, «Accipe – rex inquit – quantacunque ea est et beatus esto». Lmulta sane documenta extant, quam multi pene dixerim homines sunt virtute aliqua aut doctrina et dignitate praeclari. Omnes enim comiter et perlaute eum accipere solitum scimus et lautitiam et impensam regio more praestare: vidi ego et eodem tempore
Abbreviated transcription (Latin):
hec cum iacobo candola reconcilicita amititia
conuix̾it exercilum: Qtq i memor fẽderis
et iurisiurandi aducrsus regem ml tale sus¬
picũntem. Duplicato exercitu. magnis con¬
imuisq itmeribus contendit. Erat Rer
m̃ uico iulicino ⁊em diuinam soleno Cag deno¬
rsime be suo more. tituoo faciene Enqunde

Expanded text:
haec cum Iacobo Caldoria reconciliata amicitia haec cum Iacobo Caldoria reconciliata amicitia coniunxit exercitum, atque immemor foederis et iusiurandi adversus regem nihil tale suspicantem duplicato exercitu magnis continuisque itineribus contendit. Erat rex in vico Iuliano rem divinam solenniter ac devotissime de suo more rituque faciens. Siquidem
Abbreviated transcription (Latin):
Aptus Rex adductusq ad cuciriã insulã
monitus iussusq per internũctiũ genuensi¬
uin classis orefecti uoti insulam in penttm po¬
puli genuensis dedi protinus curaret. Cui
Rex ꝑ cundem internũctium respondit: fateci
se quidem corpore captui esse. puĩo non: si
qn᷑ alias libert se nec mandatuꝵ tale ciliquid
popularibus suis: nec si mandaret illos.
captiui regis mandcta facturos Bucideret si¬
bĩ e regnis suis: ne saxum quidem sme crem¬
is obtineri posse: Rdimiratum peefectum cuũt
degis cum̃ atq constancican. seq prolixiori¬
bus uerbis purgasse aput regem. tulpa oĩ¬
⁊ In internũccium ipsum reiecta:¬
Lfonsus Rer cum accepisset Iohannem
ꝑcitricrcham illum omã bipedum nequis¬
simum ingenti cum exeratu solerm esse: contͣ
eum iter intendit: Oetqs in itinere ꝑ difficiles
teiarche. illum cum exercita fudit: cepitq: qͣ
clade ꝑculsus parciarcha ce rege indulias
belli suplex et petut et impeteciuit: Post

Expanded text:
aptus rex adductusque ad Aenariam insulam, monitus iussusque est per internuntium Genuensium classis praefecti, uti insulam in potestatem Genuensis populi dedi protinus curaret. Cui rex per eundem internuntium respondit fateri se quidem corpore captum esse, animo vero si quoniam alias liberum, se nec mandaturum tale aliquid popularibus suis nec, si mandaret, illos captivi regis mandata facturos. Suaderet sibi e regnis suis ne saxum quidem sine armis obtineri posse. Admiratum praefectum aiunt regis animum atque constantiam, seque prolixioribus verbis purgasse apud regem, culpa omni in internuntium ipsum reiectalfonsus rex cum accepisset Ioannem patriarcham, illum omnium bipedum nequissimum, ingenti cum exercitu Salerni esse, contra eum iter intendit, atque in itinere per difficiles triarchae illum cum exercitu fudit cepitque. Qua clade perclusus patriarcha ab rege indutias belli supplex et petiit et impetravit. Post
Abbreviated transcription (Latin):
umme legente oliqħi anthonius
bona bachi antistes sest offrecns eff¬
lagunret᷑ ut cum Regi cõmendarem Qtq
ego Ioipm̃ iocando his uerbis suaderemꝰ.
Q hĩc ille bona esset. qui nũqͥuã uidisset
folem crorientem sobrius Subridens Rex
udient multo mins locetule octidentem:
PIE REUERENTER
Um peregre aduementi ferdm̃ando pati
obuiam progressus aduertisset. illũ lec¬
ticula uectari ualitudine ciduectum: Sici¬
tim equo desilit ut paltem pedibus comilre᷑
et si opus esset humeris cuit ceruite etia᷑ sus¬
tolleret Cumq e lectica pater identidem cohor¬
tarctur ut exemplo multoꝵ proceꝵ iuxta cide¬
quitancium: et ipse quoq equũ constenderet.
Alii inquit o pater quid aid se attmet ip̃i uid¬
ermt Ego quidem adduci ire neutiquam pote¬
ro. quin Regem quin patrem et cundẽ egro¬
tum pedibus sequar

Expanded text:
um me legente aliquando Antonius Bova, Bacchi antistes, sese offerens efflagitaret, uti eum regi commendarem, atque ego ad ipsum iocando his verbis regi suaderem quod hic ille Bova esset, qui nunquam vidisset solem exorientem sobrius, subridens rex adiecit multo minus hercle occidentem. PIE, REVERENTER Cum peregre advenienti Ferdinando patri obviam progressus advertisset illum vecticula vectari valitudine affectum, equo disiliit, ut patrem pedibus comitaretur et, si opus esset, humeris ac cervice etiam sustolleret. Cumque e lectica pater identidem cohartaretur ut exemplo multorum procerum iuxta adequitantium et ipse quoque equum conscenderet, "Alii – inquit – o pater, quid ad se attinet ipsi viderint; ego quidem adduci neutiquam potero quin regem, quin patrem et eundem aegrotum pedibus sequar