comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia misit dñs angłm suum: et
eripuit me de manu herodis: et
de omni expectatione plebis iudeo¬
rum. Consideransq uenit ad do-¬
mum marie matris ioħ̃is. qui cog¬
nominatus est martus: ubi erant
multi congregati et orantes. Pulsan-¬
te autem eo ostium ianue: proces¬
sit puella ad audiendum nomine
rode. Et ut cognouit uocem petri:
pre gaudio ñ aperuit ianuam: sed
introcurrens nunciauit stare petr̃
ante ianuam. At illi dixerunt ad
eam. Insanis. Illa autem affirma.¬
bat sic se habere. Illi autem dice¬
bant. Angł̾s eius est. Petrus aut̃
ꝑseuerabat pulsans. Cum autem
aperuissent. uiderunt eũ: et obs¬
tupuerunt. Annuens autem eis
manu ut tacerent. narrauit qͦmͦ
eum dñs eduxisset de carcere. Dix̃¬
q. Nunciate iacobo: et fratribꝰ hec.
Et egressus: abiit in alium locum.
acta autem die erat
non parua turbatio inter mi¬
lites: quid nam de petro factum es-
set. Herodes autem cum requisisset
cum et ñ inuenisset: inquisitione

Expanded text:
m suum, et eripuit me de manu Herodis, et de omni exspectatione plebis Judaeorum. Consideransque venit ad domum Mariae matris Joannis, qui cognominatus est Marcus, ubi erant multi congregati, et orantes. Pulsante autem eo ostium januae, processit puella ad audiendum, nomine Rhode. Et ut cognovit vocem Petri, prae gaudio non aperuit januam, sed intro currens nuntiavit stare Petrum ante januam. At illi dixerunt ad eam: Insanis. Illa autem affirmabat sic se habere. Illi autem dicebant: Angelus ejus est. Petrus autem perseverabat pulsans. Cum autem aperuissent, viderunt eum, et obstupuerunt. Annuens autem eis manu, ut tacerent, narravit quomodo Dominus eduxisset eum de carcere, dixitque: Nuntiate Jacobo et fratribus haec. Et egressus abiit in alium locum. Facta autem die, erat non parva turbatio inter milites, quidnam factum esset de Petro. Herodes autem cum requisisset eum, et non invenisset, inquisitione
Abbreviated transcription (Latin):
obtulit eis pecuniam dicens. Date mͥ
hanc potestatem: ut cuicũq impo¬
suero manus accipiat sp̃m scm̃. Re¬
trus autem dixit ad eum. Pecunia
tua tecum sit in perditionem: q̃m do¬
num dei existimasti pecunia posside¬
ri. Non est tibi pars neq sors in ser¬
mone isto. Cor enim tuum ñ est rec-¬
tum coram deo. Penitentiam itaq age
ab hac nequitia tua: et roga deum. si
forte remutat᷑ tibi hec cogitatio cor-¬
dis tui. In felle enim amaritudinis
et obligatione iniquitatis: uideo
te esse. Respondens autem symon:
dixit. Precamini uos prome ad dm̃:
ut nichil ueniat suꝑ me hoꝵ que di¬
xistis. Et illi quidem testificati. et lo¬
cuti uerbum dei. redibant ierosoli¬
mam: et multis regionibꝰ samarita-¬
norum prophetabant.
ngelus antem dñi locutus ẽ ad
philippum dicens. Surge.⁊ ua-¬

Expanded text:
dicens: Date et mihi hanc potestatem, ut cuicunque imposuero manus, accipiat Spiritum sanctum. Petrus autem dixit ad eum: Pecunia tua tecum sit in perditionem, quia donum Dei existimasti pecunia possidere. Non est tibi pars, neque sors in sermone isto: cor enim tuum non est rectum coram Deo. Poenitentiam itaque age ab hac nequitia tua, et roga Deum, si forte remittatur tibi haec cogitatio cordis tui. In felle enim amaritudinis, et obligatione iniquitatis video te esse. Respondens autem Simon, dixit: Precamini vos pro me ad Dominum, ut nihil veniat super me horum quae dixistis. Et illi quidem testificati et locuti verbum Domini, redibant Jerosolymam, et multis regionibus Samaritanorum evangelizabant. Angelus autem Domini locutus est ad Philippum, dicens: Surge
Abbreviated transcription (Latin):
terio cotidiano uidue eoꝵ. Conuo¬
cantes autem duodecim multitudi-¬
nem discipuloꝵ: dixerunt. Non est
equum nos derelinquere uerbum d̾i:
et ministrare mensis. Considerate
ergo fr̃s. uiros ex uob̃ boni testimo¬
nii septem. plenos sp̃u sc̃o et sapien¬
tia: quos constituamus suꝑ hoc opus.
Nos uͦ : orationi et ministerio uerbi
instantes erimus. Et placuit sermo
coram om̃i multitudine. Et eleger̃t
stepħm uirum plenum fide et sp̃u
sc̃õ: et philippum ÷ et prochorum:
et nichanorem : et thimonem: et par¬
menam: et nicholaum aduenã an-¬
tyocenum. Hos statuerunt ante cõs-¬
pectum apłoꝵ: et orantes imposue-¬
runt eis manus. Et uerbum d̾i cres¬
cebat: et multiplicabat᷑ numerus

Expanded text:
terio quotidiano viduae eorum. Convoterio quotidiano viduae eorum. Convocantes autem duodecim multitudinem discipulorum, dixerunt: Non est aequum nos derelinquere verbum Dei, et ministrare mensis. Considerate ergo, fratres, viros ex vobis boni testimonii septem, plenos Spiritu sancto, et sapientia, quos constituamus super hoc opus. Nos vero orationi, et ministerio verbi instantes erimus. Et placuit sermo coram omni multitudine. Et elegerunt Stephanum, virum plenum fide et Spiritu sancto, et Philippum, et Prochorum, et Nicanorem, et Timonem, et Parmenam, et Nicolaum advenam Antiochenum. Hos statuerunt ante conspectum apostolorum: et orantes imposuerunt eis manus. Et verbum Domini crescebat, et mu
Abbreviated transcription (Latin):
te hos enun dies extitit theodas:
dicens esse se aliquem magnum. sui
consensit uirorum numerus circiter
quadringentoꝵ. Qui occisus est. et
om̃s quicumq credebant ei dissipa-¬
ti sunt: et redacti sunt ad nichilum.
Post hunc extitit udas galileus in
diebus ꝓfessionis : et auertit pplm
post se: et ipse periit: et omnes qͦt-¬
quot consenserunt ei disꝑsi sunt.
Et nunc itaq dico uobis: discedite
ab hominibus istis: et sinite illos.
Qm̃ si est ex hominibus consilium
hoc aut opus: dissoluetur. Si uͦ ex
deo est: ñ poteritis dissoluere illd̃.¬
deo repugnare inueniamin. Con¬
senserunt autem illi. Et conuocã-¬
tes apłos: cesis denuntiauerunt
ne omnino loquerentur in nõie
ih̃u: et dimiserunt eos. Et illi quidẽ
ibant gaudentes a conspectu concilii.
qm ligni habiti sunt ꝓ nomine ie¬
su contumeliam pati. Om̃i autem
illis crescente numero discipłorum :
factum est murmͣ grecoꝵ aduersus
hebreos: eo qd̃ despicerent᷑ in minis¬

Expanded text:
te hos enim dies exstitit Theote hos enim dies exstitit Theodicens esse se aliquem cui consensit virorum numerus circiter quadringentorum qui occisus est et omnes quicumque credebant ei dissipati sunt et redactus est ad nihilum post hunc extitit Iudas Galilaeus in diebus professionis et avertit populum post se et ipse periit et omnes quotquot consenserunt ei dispersi sunt et nunc itaque dico vobis discedite ab hominibus istis et sinite illos quoniam si est ex hominibus consilium hoc aut opus dissolvetur si vero ex Deo est non poteritis dissolvere Deo repugnare inveniamini. Consenserunt autem illi. Et convocantes apostolos, caesis denuntiaverunt ne omnino loquerentur in nomine Jesu, et dimiserunt eos. Et illi quidem ibant gaudentes a conspectu concilii, quoniam digni habiti sunt pro nomine Jesu contumeliam pati. Omni autem illis, crescente numero discipulorum, factum est murmur Graecorum adversus Hebraeos, eo quod despicerentur in minis
Abbreviated transcription (Latin):
in concilio: et interrogauit eos pͥn¬
ceps sacerdotum dicens. Precipiendo
precepimus uob̃. ne doceretis in no-¬
mine isto: et ecce replestis ierłm do-¬
ctrina ur̃a: et uultis inducere suꝑ
nos sanguinis istius. Respondens
autem petrus ce apłi: dixerunt. O.¬
bedire oportet deo: magis quã ho¬
minibus. Deus patrum nr̃oꝵ sus¬
citauit iħm: quem uos interemis¬
tis. suspendentes in ligno. Hunc
deus pͥncipem et saluatorem exalta¬
uit dextera sua: ad dandam penitẽ¬
tiam isrł. et remissionem peccatoꝵ¬
Et nos su mus testes horum uerboꝵ.
et sp̃s sanctus quem dedit deus
omnibus obedientibꝰ sibi. hec cũ
audissent: dissecabantur. et cogita.¬
bant interficere illos. Surgens aut̃
quidam in concilio phariseus nomi¬
ne gamaliel. legis doctor: honorabi¬
lis uniuerse plebi: ussit foras ad bre-¬
ue homines fieri. Dixit q ad illos.
Uiri isrłite : attendite uob̃: suꝑ ho.¬
minibus istis quid acturi sitis. An¬

Expanded text:
in concilio et interrogavit eos prinin concilio et interrogavit eos princeps sacerdotum dicens praecipiendo praecepimus vobis ne doceretis in nomine isto et ecce replestis Hierusalem doctrina vestra et vultis inducere super nos sanguinem hominis istius respondens autem Petrus et apostoli dixerunt oboedire oportet Deo magis quam hominibus Deus patrum nostrorum suscitavit Iesum quem vos interemistis suspendentes in ligno hunc Deus pvit dextera sua, ad dandam poenitentiam Israeli, et remissionem peccatorEt nos sumus testes horum verborum, et Spiritus sanctus, quem dedit Deus omnibus obedientibus sibi. Haec cum audissent, dissecabantur, et cogitabant interficere illos. Surgens autem quidam in concilio pharisaeus, nomine Gamaliel, legis doctor honorabilis universae plebi, jussit foras ad breve homines fieri. Dixitque ad illos: Viri Israelitae, attendite vobis super hominibus istis quid acturi sitis. An
Abbreviated transcription (Latin):
Angłs autem dñi ꝑ noctem aperiens
ianuas carceris. et educens eos: dix̃.
Ite : &e stantes loquimini in templo
plebi. omnia uerba uite huiꝰ. Qui cũ
audissent ÷ intrauerunt diluculo in
templum: et docebant. Adueniens
autem princeps sacerdotum et qui cũ
eo erant: conuocauerunt concilium.
⁊om̃s seniores filioꝵ iscł: et miserĩt
ao sarcerem ut adducerent᷑. Cum
uenissent autem ministri.⁊ aperto
cartere ñ inuenissent illos: reuersi
nuntrauerunt dicentes. Carcerem
quidem inuenimus clausum cum
om̃i diligentia: et custodes stantes
ante ianuas: apientes autem. int̾¬
neminem inuenimꝰ. Ut audierunt
autem hos sermones magistratustẽ¬
pli et pͥncipes sacerdotum: ambige¬
bant de illis quidnam fieret. Addue¬
niens autem quidam nuntrauit eis:
quia ecce uiri quos posuistis in cart̾e
sunt in templo: stantes et docentes
ppłm. Tunc abiit magistratus cum
ministris: et adduxit eos sine ui. si¬
mebant enim ppłm: ne lapidarent᷑.
Et cum adduxissent illos: statuer̃t

Expanded text:
tem Domini per noctem aperiens ianuas carceris et educens eos dixit ite et stantes loquimini in templo plebi omnia verba vitae huius qui cum audissent intraverunt diluculo in templum et docebant adveniens autem princeps sacerdotum et qui cum eo erant convocaverunt concilium et omnes seniores filiorum Israhel et miserunt in carcerem ut adducerentur cum venissent autem ministri et aperto carcere non invenissent illos reversi nuntiaverunt dicentes carcerem quidem invenimus clausum cum omni diligentia et custodes stantes ad ianuas aperientes autem neminem intus invenimus ut audierunt autem hos sermones magistratus templi et principes sacerdotum ambigebant de illis quidnam fieret adveniens autem quidam nuntiavit eis quia ecce viri quos posuistis in carcere sunt in templo stantes et docentes populum tunc abiit magistratus cum ministris et adduxit illos sine vi timebant enim populum ne lapidarentur et cum adduxissent illos statuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
mur cis ne ultra loquantur in nõĩe
hoc ulli hominum. Et uocantes ens:¬
rentur: neq docerent in nomine ini.
Perrus uero et ioħs respondentes.
xerunt ad eos. Si iustum est in cons¬
pectu dei. uos potius audire quam
deum: iudicate. Nos enim ñ possumꝰ
que uidimus et audiuimus ñ loqui.
At illi comminantes dimiserunt ets:
ñ inuenientes quomͦ punirent eos
ꝓpter ppłm: quia om̃s głificabant de¬
um in eo qd̃ acciderat. Annoꝵ enim
ampluis quadraginta erat homo. in
quo factum erat signũ istud sanitaus.
imissi autem uenerunt
ad suos: et annuntiauerunt eis
quanta ad eos pͥncipes sacerdotum et
seniores dixissent. Qui cum audissẽt:
unanimiter leuauerunt uocem ad
deum: et dixerunt. Dñe : tu qui fecis¬
ti celum et t̃ram. mare et omnia que
in eis sunt: qui sp̃u sc̃o ꝑ os patris

Expanded text:
mur illis ne amplius loquantur in nomine mur illis ne amplius loquantur in nomine hoc ulti hominum. consentrentur neque docerent in nomine Iesu Petrus vero et Iohannes respondentes dixerunt ad eos si iustum est in conspectu Dei vos potius audire quam Deum iudicate non enim possumus quae vidimus et audivimus non loqui at illi comminantes dimiserunt eos non invenientes quomodo punirent eos propter populum quia omnes clarificabant Deum in eo quod acciderat annorum enim erat amplius quadraginta homo in quo factum erat signum istud sanitatis dimissi autem venerunt ad suos et adnuntiaverunt eis quanta ad eos principes sacerdotum et seniores dixissent qui cum audissent unianimiter levaverunt vocem ad Deum et dixerunt Domine tu qui fecisti caelum et terram et mare et omnia quae in eis sunt qui Spiritu Sancto per os pa
Abbreviated transcription (Latin):
nefacto hominis infirmi in quo iste
saluus factus est. notum sit omnibꝰ
uob̃ et omni plebi isrł: quia in noie
iħu xp̃i nazareni quem uos crucifi¬
xistis: quem d̃s suscitauit a mortu¬
is: in hoc iste adstat coram uob̃ sanꝰ.
hic est lapis qui repbatus est a uob̃
edificantibus: qui factus est caput
anguli: et non est in alio aliquo salꝰ.
Nec enim nom̃ aliud est sub celo cda¬
tum hominibus: in quo oporteat uos
saluos fieri. Uidentes autem petͥ cons¬
tantiam et ioħis: comꝑto qd̾ homi¬
nes essent sine litteris et ydiote admi¬
rabantur: et cognoscebant eos qm̃ cũ
ihu fuerant. Hominem quoq uiden¬
tes stantem cum eis qui curatus fue¬
rat: nichil poterant contradicere. Ius¬
serunt autem eos foras extra concili¬
um secedere: et conferebant adinuicẽ
dicentes. Quid faciemus uiri fratres¬
hominibus istis: Qñiquidem notũ
signum factum est ꝑ eos omnibꝰ habi
tantibus ierłm. Manifestum est: et

Expanded text:
nefacto hominis infirmi in quo iste nefacto hominis infirmi in quo iste salvus factus est notum sit omnibus vobis et omni plebi Israhel quia in nomine Iesu Christi Nazareni quem vos crucifixistis quem Deus suscitavit a mortuis in hoc iste adstat coram vobis sanus hic est lapis qui reprobatus est a vobis aedificantibus qui factus est in caput anguli et non est in alio aliquo salus nec enim nomen aliud est sub caelo datum hominibus in quo oportet nos salvos fieri videntes autem Petri constantiam et Iohannis conperto quod homines essent sine litteris et idiotae admirabantur et cognoscebant eos quoniam cum Iesu fuerant hominem quoque videntes stantem cum eis qui curatus fuerat nihil poterant contradicere iusserunt autem eos foras extra concilium secedere et conferebant ad invicem dicentes quid faciemus hominibus istis quoniam quidem notum signum factum tantibus Ierusalem, manifestum est, et
Abbreviated transcription (Latin):
familie t̾re. Uobis pͥmum deus sus¬
çitans filium suum. misit eum bene¬
dicentem uobis: ut conuertat se unꝰ¬
quisq a nequitia sua.
oquentibus autem illis ad ppłm:
suꝑuenerunt sacerdotes. ⁊ magistra.¬
tus templi ⁊ saducei: dolentes qđ
docerent ppłm: et annuntiarent in
iħm resurrectionem ex mortius. Et
iniecerunt in eos manus: et posue¬
runt eos in custodiam in crastinũ.
Erat enim iam uesꝑa. Multi autẽ
eoꝵ qui audierant uerbum credi¬
derunt: et factus est numerus uiro¬
rum quinq milia. factum ẽ autẽ
in crastinum ut congregarent᷑ pͥn¬
cipes eoꝵ et seniores et scribe in ihe¬
rusalem: et annas pͥnceps sacerdotum
⁊ caẏphas: & iołs et alexander: et qͦtaͦt
erant de genere sacerdotali. Et statuen¬
tes eos inmedio: interrogabant. In qͣ
uirtute. aut in quo nomine fecistis
hoc uos: Tunc petrus repletus sp̃u
sc̃o: dixit ad eos. Principes ppłi et se¬
niores : si nos hodie duuidicam᷑ in be-¬

Expanded text:
familiae terrae vobis primum Deus susfamiliae terrae vobis primum Deus suscitans Filium suum misit eum benedicentem vobis ut convertat se unusquisque a nequitia sua loquentibus autem illis ad populum supervenerunt sacerdotes et magistratus templi et Sadducaei dolentes quod docerent populum et adnuntiarent in Iesu resurrectionem ex mortuis et iniecerunt in eis manus et posuerunt eos in custodiam in crastinum erat enim iam vespera multi autem eorum qui audierant verbum crediderunt et factus est numerus virorum quinque milia factum est autem in crastinum ut congregarentur principes eorum et seniores et scribae in Hierusalem et Annas princeps sacerdotum et Caiphas et Iohannes et Alexander et quotquot erant de genere sacerdotali et statuentes eos in medio interrogabant in qua virtute aut in quo nomine fecistis hoc vos tunc Petrus repletus Spiritu Sancto dixit ad eos principes populi et seniores si nos hodie diiudicamur in be
Abbreviated transcription (Latin):
uite interfecistis: quem deus suscita-¬
uit a mortuis: cuius nos testes sumꝰ.
Et in fide nominis eius hunc quem
uidetis et nostis confirmauit nom̃
eius: et fides que ꝑ eum est dedit in-¬
tegram sanitatem istam in conspec-¬
tu om̃ium ur̃m. Et nunc fr̃s scio.
nuntiauit ꝑ os omnium ꝓpharum
pati xp̃m suum: impleuit sic. Pe-¬
nitemini igitur et conuertimini.
ut deleant᷑ ur̃a peccata: cũ uenerint
tempora refrigerii a conspectu dñi.
lum suscipere : usq in tempora resti.¬
tutionis om̃ium. que locutus est ds
bis suscitabit dñs deus ũr de fr̾ĩbus
ur̃is tanqm me: ipsum audietis iux¬
ta omnia quecũq locutus fuerit uo¬
bis. Erit autem : omnis anima que
ñ audierit ꝓpħam illum: extermina-¬
bitur de plebe. Et om̃s ꝓphete a samu-¬
hel et deinceps qui loquuti sunt: &
annuntiauerunt dies istos. Uos esti
filii ꝓpħarum. et testam̃ti qd̃ posuit
d̾̃s ad patres nr̃os: dicens ad abraã.
In semine tuo benedicentur omnes

Expanded text:
vite interfecistis. Quem Deus suscitavit a mortuis: cujus nos testes sumus: et in fidem nominis ejus: hunc quem videtis: et nostis: confirmavit nomen ejus: et fides qui per eum est dedit integram sanitatem istam in conspectu omnium vestrorum. Et nunc fratres scio qnunciavit per os omnium prophetarum pati Christum suum: implevit sic. Penitemini igitur: et convertimini uttempora refrigerii a conspectu Domini: lum suscipere usque in tempus restitutionis omnium: que locutus est Doms vester de fratribus vestris tamquam me ipsum audietis iuxta omnia quaecumque locutus fuerit vobis erit autem omnis anima quae non audierit prophetam illum exterminabitur de plebe et omnes prophetae a Samuhel et deinceps qui locuti sunt et adnuntiaverunt dies istos vos estis filii prophetarum et testamenti quod disposuit Deus ad patres vestros dicens ad Abraham et in semine tuo benedicentur omnes
Abbreviated transcription (Latin):
inania : astiterunt reges t̾re. et pͥnci¬
pes conuenerunt in unum aduer¬
sus dñm ce aduersus xp̃m eius: con¬
uenerunt enim uere in ciuitate ista¬
aduersus sc̃m puerum tuum iħm¬
quem unxisti. herodes ⁊ pontius pi
latus cum gentibus et ppłis isrł. face¬
re que manus tia et consilium decre¬
uerunt fieri: et nunc dñe deus respice
in minas eorum: et da seruis tuis cũ
omni fidutia loqui uerbum tuum:
in eo qd̃ manum tiram extendas ad
sanitates et signa et ꝓdigia fieri per
nomen sc̃i filii tui iħu. Et cum orassẽt.
motus est locus in quo erant congre¬
gati. Et repleti sunt om̃s sp̃u sc̃o: et
loquebantur uerbum dei cum fidu
ultitudinis q cia¬
autem credentium erat cor unũ

Expanded text:
titerunt reges terrae et principes conuenerunt in unum aduersus dominum et aduersus Christum eius. conuenerunt enim uere in hac ciuitate aduersus sanctum filium tuum Iesquem unxisti Herodes et pontius Platus, cum gentibus, et populis Israel, facere quae manus tua, et consilium tuum decreverunt fieri. Et nunc, Domine, respice in minas eorum, et da servis tuis cum omni fiducia loqui verbum tuum, in eo quod manum tuam extendas ad sanitates, et signa et prodigia fieri per nomen sancti Filii tui Jesus. Et cum orassent, motus est locus, in quo erant congregati: et repleti sunt omnes Spiritu sancto, et loquebantur verbum Dei cum fiducia. Multitudinis autem creden
Abbreviated transcription (Latin):
ueniente petro saltem umbra illius
obumbraret quemqͣm eoꝵ: et libera-¬
rentur ab infirmitate. Conturrebãt
autem et multitudo uicinarum ciui-¬
tatum in ierlm: afferentes egros et ue-¬
xatos ab spiritibus immundis: qui
curabantur omnes.
xsurgens autem pͥnceps sacerdo¬
tum. et om̃s qui cum illo erant:
que est heresis saduceoꝵ: repleti sũt

Expanded text:
veniente Petro, saltem umbra illius veniente Petro, saltem umbra illius obumbraret quemquam illorum, et liberarentur ab infirmitatibus suis. Concurrebat autem et multitudo vicinarum civitatum Jerusalem, afferentes aegros, et vexatos a spiritibus immundis: qui curabantur omnes. Exsurgens autem princeps sacerdotum, et omnes qui cum illo erant quae est haeresis
Abbreviated transcription (Latin):
et efferentes sepelierunt. factum est
autem quasi horarum trium spatiũ.
et uxor ipsius nesciens qd̃ factum fue¬
rat introiit. Respondit autem ei pe¬
trus. Dic mͥ mulier: si tanti agrum
uendidistis. At illa dixit. Etiã tan¬
ti. Petrus autem ad eam. Quid uti¬
q conuenit uob̃ temptare sp̃m dñi:
Ecce pedes eorum qui sepelierunt ui¬
rum tuum ad ostium: et efferent te.
Confestim cecidit ante pedes eius:
et expirauit. Intrantes autem iuue¬
nes inuenerunt illam mortuã: et ex¬
tulerunt et sepelierunt ad uirum su-¬
um. Et factus est timor magnus in
uniuersa ecclia: et in om̃s qui audieĩt¬
q hec
apłorum fiebant signa et prodigia
multa in plebe: et erant unanimiter
om̃s in porticu salomonis. Ceterorum
autem nemo audebat coniungere se il¬
lis: sed magnificabat eos ppłs. Magis
autem augebatur credentium in dño
multitudo uirorum ac mulierum:i¬
ta ut in plateis eicerent infirmos: et
ponerent in lectulis et grabatis: ut

Expanded text:
et efferentes sepelierunt. Factum est et efferentes sepelierunt. Factum est autem quasi horarum trium spatium, et uxor ipsius nesciens quod factum fuerat introivit. Respondens autem Petrus ei dixit: Dic mihi si tanti agrum vendidistis? At illa dixit. Etiam tanti. Petrus autem ad eam: Quid utique convenit vobis tentare Spiritum Domini? Ecce pedes eorum qui sepelierunt virum tuum ad ostium, et efferent te. Confestim cecidit ad pedes ejus, et expiravit. Intrantes autem juvenes invenerunt illam mortuam, et extulerunt et sepelierunt ad virum suum. Et factus est timor magnus in universam Ecclesiam et in omnes qui audi» Haecfiebant signa et prodigia multa in plebe. Et erant unanimiter omnes in porticu Salomonis. Caeterorum autem nemo audebat se conjungere illis: sed magnificabat eos populus. Magis autem augebatur credentium in Domino multitudo virorum, ac mulierum, ita ut in plateas ejicerent infirmos, et ponerent in lectulis ac grabatis, ut,
Abbreviated transcription (Latin):
Neq enim quisqmͣ egens erat int illos.
Quotquot enim possessores a grorum
aut domorum erant: uendentes affe¬
rebant p̃cia eorum que uendebant:
⁊ ponebant ante pedes apłoꝵ. Diui¬
debatur autem singulis ꝓut cuiq
opus erat. Ioseph autem qui cogno.¬
minatus est barnabas ab apłis : qd̃
est interpretatum filius consolatio¬
nis. leuites. cyprius genere: cum
haberet agrum uendidit illum: et
attulit precium. et posuit ante pe
re sua uendidit agrum: et frauda.¬
uit de pretio agri: conscia ixore sua.
Et afferens partem quandam: ad pe¬
des apłorum posuit. Dixit autem pe¬
tauit sathanas cor tuum. mentiri
te sp̃ui sc̃o: & fraudare de pretio agͥ:
Nonne manens tibi manebat: et ue.¬
nundatum in tua erat potestate: Qͥ¬
re posusti in corde tuo hanc rem: Nõ
es mentitus hominibꝰ: sed deo. Audi¬
ens autem ananias hec uerba: cecidit
et expirauit. Et factus est timor mag¬
nus in om̃s qui audierant. Surgen¬
tes autem iuuenes apposuerunt eũ:

Expanded text:
neque enim quisquam egens erat inter illos; quotquot enim possessores agrorum aut domorum erant, vendentes afferebant pretia eorum quae vendebant, et ponebant ante pedes apostolorum. Dividebatur autem singulis prout cuique opus erat. Joseph autem, qui cognominatus est Barnabas ab apostolis quod est interpretatum Filius consolationis Levites, Cyprius genere, cum haberet agrum, vendidit eum, et attulit pretium, et posuit ante pedre sua, vendidit agrum et fraudavit de pretio agri, conscia uxore sua: et afferens partem quamdam, ad pedes apostolorum posuit. Dixit autem Petavit Satanas cor tuum, mentiri te Spiritui sancto, et fraudare de pretio agri? Nonne manens tibi manebat, et venumdatum in tua erat potestate? Quare posuisti in corde tuo hanc rem? non es mentitus hominibus, sed Deo. Audieet expiravit. Et factus est timor magnus in omnes qui audierant. Surgentes autem juvenes amoverunt eum,
Abbreviated transcription (Latin):
ad illos. penitentiam inquit agite:
et baptizetur unusquisq ur̃m in
nomine iħu xp̃i. in remussionem
peccatoꝵ ur̃oꝵ: et accipietis donũ
sp̃s sc̃i. uobis enim remissio ẽ et fi¬
liis ur̃is ⁊ et omnibꝰ qui longe sunt:
quoscumq aduocauerit dñs deus
ñr. Aliis etiam uerbis pluribus
testificatus est: et exhortabatur
eos dicens. Saluamini a genera¬
tione ista praua.
ui ergo receperunt sermones
eius baptizati sunt: et appo.¬
site sunt in illa die anime circit̃
tria milia. Erant autem ꝑseueran¬
tes in doctrina apłoꝵ: et commu¬
nicatione fractionis panis: et ora¬
tionibus. fiebat autẽ omni ani-¬
me timor. Multa quoq prodigia
et metus erat magnus in uniu̾sis.
Om̃s etiam qui credebant erant pari-¬
ter: et habebant om̃ia communia.
Possessiones et substantias uende¬
bant: et diuidebant illa omnibus
ꝓut cuiq opus erat. Quotidie qͦq
ꝑ durantes unanimiter intemplo.
⁊ frangentes circa domos panem:

Expanded text:
ad illos paenitentiam inquit agite ad illos paenitentiam inquit agite et baptizetur unusquisque vestrum in nomine Iesu Christi in remissionem peccatorum vestrorum et accipietis donum bis enim est repromissio, et filiis vestris, et omnibus qui longe sunt, quoscunque advocaverit Dominus Deus noster. Aliis etiam pluribus verbis testificatus est, et exhortabatur eos, dicens: Salvamini a generatione ista prava. ui ergo receperunt sermonem ejus, baptizati sunt, et appositae sunt in illa die animae circiter tria millia. Erant autem perseverantes in doctrina apostolorum, et communicatione fractionis panis, et orationibus. Fiebat autem omni animae timor; multa quoque prodigia iebant, et metus erat magnus in universis. Omnes etiam qui credebant, erant pariter, et habebant omnia communia. Possessiones et substantias vendebant, et dividebant illa omnibus, prout cuique opus erat. Quotidie quoque perdurantes unanimiter in templo, et frangentes circa domos panem,
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s : liceat audenter dicere ad uos
de patriarcha dauid. qm̃ defunctus
est et sepultus: et sepulchrum eius
est apd̃ nos usq in hodiernum diẽ.
ꝓpħa igitur cum esset et sciret qͥa
uireiurando iurasset illi d̾s de fruc¬
tu lumborum eius sedere suꝑ sedem
eius ⁊ preuidens locutus est de resur
rectione xp̃i: qm̃ neq derelictus est
in inferno ⁊ neq caro eius uidit cor¬
ruptionem. Hunc iħm resuscitauit
deus: cui om̃s nos testes sumus. Dex¬
tera igitur dei exaltatus. et ꝓmissio¬
ne sp̃s sc̃i accepta a parre: effudit hoc
donum: qd̃ uos uidetis et auditis.
Non enum dauid ascendit in celos.
Dicit autem ipse. Dixit dñs domino
meo: sede a dextris meis: donec ponã
inimicos tuos scabellum pedum tuoꝵ.
Certissime gͦ sciat omnis domus isrł.
quia et dnm̃ eum et xp̃m deus fecit.
hunc iħm quem uos crucifixistis. his
auditis compuncti sunt corde: et dixe.¬
runt ad petrum et ad reliquos apłos.
Quid faciemus uirift̃s: petrus uero

Expanded text:
fratres liceat audenter dicere ad vos: de patriarcha David: quoniam defunctus est et sepultus: et sepulchrum ejus est apud nos usque in hodiernum diem. Propheta igitur cum esset et sciret quia jurejurando jurasset illi Deus de fructu lumbi ejus sederet super sedem ejus. Previdens locrectione Christi, quia neque derelictus est in inferno, neque caro ejus vidit corruptionem. Hunc Jesum suscitavit Deus, cui omnes nos testes sumus. Dextera igitur Dei exaltatus, et promissione Spiritus sancti accepta a Patre, effudit hoc donum quod vos videtis et auditis. Non enim David ascendit in coelos. Dicit autem ipse: Dixit Dominus Domino meo sede a dextris meis donec ponam inimicos tuos scabillum pedum tuorum certissime ergo sciat omnis domus Israhel quia et Dominum eum et Christum Deus fecit hunc Iesum quem vos crucifixistis his auditis conpuncti sunt corde et dixerunt ad Petrum et ad reliquos apostolos quid faciemus viri fratres Petrus vero
Abbreviated transcription (Latin):
se erat qui ad elemosinam sedebat:
ad spetiosam portam templi. Et im¬
pleti sunt stupore et extasi: in eo qd̃
contigerat illi. Cum tenerent autẽ
petrum et iohem: cucurrit om̃is po-¬
pulus ad eos ad porticum que ap¬
pellatur salomonis. stupentes. ui¬
dens autem petrus: respondit ad po-¬
płm. Uiri ifrłite qͥd miramini in
hoc. aut nos quid intuemini: qͣsi
nr̃a uirtute aut pietate fecerimus

Expanded text:
emosynam sedebat ad Speciosam portam templi: et impleti sunt stupore et exstasi, in eo quod contigerat illi. Cum teneret autem Petrum, et Joannem, cucurrit omnis populus ad eos, ad porticum quae appellatur Salomonis, stupentes. Videns autem Petrus, respondit ad populum: Viri Israelitae, quid miramini in hoc, aut nos quid intuemini, quasi nostra virtute aut potestate fece
Abbreviated transcription (Latin):
patribus nt̃is in deserto: sicut dis¬
posuit ds loquens ad moysen: ut
faceret illud scd̃m formam quã uide.¬
rat. Quod et induxerunt suscipien.¬
tes patres nr̃i cum iħu in possessio¬
nem gentium. quas expulit deus a
facie patrum nr̃orum: usq in diebꝰ
dauid qui inuenit grãm ante deum:
et petiit ut inueniret tabernaculũ
deo iacob. Salomon autem edifica¬
uit ei domum ⁊ sed ñ excelsus in ma¬
nu factis habitat: sicut ꝓpħ̃a dicit.
Celum mͥ sedes est: terra autẽ scabel

Expanded text:
tris in deserto sicut disposuit loquens ad Mosen ut faceret illud secundum formam quam viderat quod et induxerunt suscipientes patres nostri cum Iesu in possessionem gentium quas expulit Deus a facie patrum nostrorum usque in diebus David qui invenit gratiam ante Deum et petiit ut inveniret tabernaculum Deo Iacob Salomon autem aedificavit illi domum sed non Excelsus in manufactis habitat sicut propheta dicit cael
Abbreviated transcription (Latin):
tis: sicut et patres ur̃i. Quem pro¬
pħarum non sunt ꝑsecuti patres
ur̃i: Et occiderunt eos qui prenun¬
uos nunc ꝓditores &e homicide fu¬
istis: qui accepistis legem in dispo¬
dentibus in eum. Cum autem esset ip

Expanded text:
uem prophetarum non sunt persecuti patres uestri? Et occiderunt eos, qui praenunuos nunc proditores et homicidae fuistis, qui accepistis legem, dentibus in eum. Iam enim de p
Abbreviated transcription (Latin):
statuerunt duos: ioseph qui uocaba¬
tur barisabas. qui cognominatus ẽ
iustus: &e mathiam. Et orantes dixe¬
runt. Tu dñe qui corda nosti omni¬
um: ostende quem elegeris ex his du¬
obus unum. acciꝑe locum ministe¬
rii huius: et aplatus de quo preuari¬
catus est iudas: ut abiret in locum su¬
um. Et dederunt sortes eis ÷ et ceci

Expanded text:
abatur Barsabas, qui cognominatus est Justus, et Matthiam. Et orantes dixerunt: Tu, Domine, qui corda nosti omnium, ostende, quem elegeris ex his duobus unum, accipere locum ministerii hujus, et apostolatus, de quo praevaricatus est Judas, ut abiret in locum suum.
Abbreviated transcription (Latin):
lingiram nr̃am in qua nati sumus:
Parthi. et medi: et elamite : et qui
habitant mesopotamiam: uideam
et capadotiam : pontum et asiam:
frigiam et pamphiliam : egyptum
⁊ partes lybie que est circa cyrenen.
et aduene romani: udei quoq et
ꝓseliti : chretes et arabes: audiui¬
mus eos loquentes nr̃is lingus
magnalia dei. Stupebant autem

Expanded text:
am in qua nati sumus? Parthi: et Medi: et Elamite: et qui habitant Mesopotamiam: et Judeam: et Cappadociam: Pontum: et Asiam: Phrygiam: et Pamphyliam: Egyptum: et partes Lybie: que est circa Cyrenen: et advene Romani: Judei quoque et Proseliti: Cretes: et Arabes: audivimus loquentes eos nostris linguis mag
Abbreviated transcription (Latin):
ri galilei: quid statis aspicientes in
celum: hic iħs qui assumptus est in ce
lum: sic ueniet quem admodum ui
distis eum euntem in celum. Tunc re-¬
uersi sunt ierusalem a monte oluieti :
hannes: iacobus et andreas: philippꝰ
et thomas: bartholomeus et matħs:
iacobus alphei et symon zelotes: et
iudas iacobi. Hi om̃s erant ꝑseueran¬
tes unanimiter in oratione: cum mu¬
lieribus et maria matre iħu. ⁊ fr̃ibꝰ eiꝰ.

Expanded text:
es in caelum? iste Iesus, qui assumptus est in caelum a uobis, sic ueniet quemadmodum eum uidistis euntem in caelum. tunc reuersi sunt inHierusalem a monte qui uocatutrus et Iohannes, Iacobus et Andreas, Philippus et Thomas Bartholomeus et Mattheus Iacobus Alphei et Simon Zelotes et Iudas Iacobi hii omnes erant perseverantes unianimiter in oratione cum mulieribus et Maria matre Iesu et f
Abbreviated transcription (Latin):
rie: dicens se esse aliquem magnum:
cui abscultabant om̃s a minimo usq
ad maximum: dicentes. Hic ẽ uirtꝰ
dei: que uocatur magna. Attende¬
bant autem eum: ꝓpter qd̃ multo tẽ¬
pore magicis suis dementasset eos. Cũ
uero credidissent philippo euangeli¬
zanti de regno dei : et in nomine ihu
xp̃i baptizarentur uiri ac mulieres:
tunc symon et ipse credidit. Et cũ
baptizatus esset: adherebat philip¬
po. uidens etiam signa et uirtutes
maximas fieri: stupens. admirabat᷑.
um autem audissent
apłi qui erant ierosolimis. qͥa
recepit samaria uerbum dei: miser̃t¬

Expanded text:
riae dicens esse se aliquem magnum riae dicens esse se aliquem magnum cui auscultabant omnes a minimo usque ad maximum dicentes hic est virtus Dei quae vocatur Magna adtendebant autem eum propter quod multo tempore magicis suis dementasset eos cum vero credidissent Philippo evangelizanti de regno Dei et nomine Iesu Christi baptizabantur viri ac mulieres tunc Simon et ipse credidit et cum baptizatus esset adherebat Philippo videns etiam signa et virtutes maximas fieri stupens admirabatur cum autem audissent apostoli qui erant Hierosolymis quia recepit Samaria verbum Dei miser
Abbreviated transcription (Latin):
Dñe: ne statuas illis hoc peccatum.
Et cum hoc dixisset: obdormiuit in¬
dño. Saulus autem erat consentiers
neci eius. facta est autem in illa die
ꝑsecutio magna in eccl̃ia que erat
ierosolimis ⁊ et om̃s disꝑsi sunt per
regionem uidee et samarie: preter
apłos. Curauerunt autem stepħm
uiri timorati: et fecerunt planctũ
magnum suꝑ illum. Saulus uero
deuastabat eccł̃iam : ꝑ domos intͣns:
⁊ trahens uiros ac mulieres. trade¬
bat in custodiam. Igitur qui disꝑ¬
si erant ꝑtransibant: euangelizan.¬
hylippus autem descendens
in ciuitatem samarie: predica.¬
bat illis xp̃m. Intendebant autem t᷑¬
be his que a philippo dicebantur. u
nanimiter audientes et uidentes sig.¬
nra que faciebat. Multi enim eoꝵ qui
habebant sp̃s immundos: clamantes
uoce magna exibant. Multi autem
paralitici et claudi curati sunt. fac¬
tum est ergo magnum gaudium in
illa ciuitate. Uir autem quidã
nomine symon. ante fuerat in ciui¬
tate magus: seducens gentem sama.¬

Expanded text:
ine ne statuas illis hoc peccatum et cum hoc dixisset obdormivit Saulus autem erat consentiens neci eius facta est autem in illa die persecutio magna in ecclesia quae erat Hierosolymis et omnes dispersi sunt per regiones Iudaeae et Samariae praeter apostolos curaverunt autem Stephanum viri timorati et fecerunt planctum magnum super illum Saulus vero devastabat ecclesiam per domos intrans et trahens viros ac mulieres tradebat in custodiam igitur qui dispersi erant pertransiebant evangelizanPhilippus autem descendens in civitatem Samariae praedicabat illis Christum intendebant autem turbae his quae a Philippos signa quae faciebat multi enim eorum qui habebant spiritus inmundos clamantes voce magna exiebant multi autem paralytici et claudi curati sunt factum est ergo magnum gaudium in illa civitate vir autem quidam nomine Simon qui ante fuerat in civitate magus seducens gentem Sama
Abbreviated transcription (Latin):
iscipulos saluatoris inuic¬
ti. toto orbe diffusos. ⁊ pe¬
regrinos in hoc scło mon¬
strat. Et preterite uite peniteri sua¬
det. et in nouam uitam ꝓficere to¬
ta cum sollicitudine exhortat᷑. Sy
lilee. uico bethsaida: fr̃ andree apłi.¬

Expanded text:
iscipulos Salvatoris invicti, toto orbe diffusos et peregrinos in hoc saeculo monstrat, et praeteritae vitae poenitere suadet et in novam vitam proficere, tota cum sollicitudine exhortatur Simalilaeae, vico Bethsaida, frater Andreae ap
Abbreviated transcription (Latin):
oc autem scito: qd̃ in nouissi-¬
mis diebus instabunt tempo¬
ra ꝑiculosa: et erunt homines se¬
ipsos amantes: cupidi: elati: super-¬
bi: blasphemi: parentibus inobe¬
dientes: ingrati : scelesti : sine affec-¬
tione : sine pace: criminatores: in-¬
continentes ⁊ immites: sine benig¬
nitate : proditores: proterui: tu¬
midi: uoluptatum amatores ma-¬
gis qm dei: habentes spẽm quidem

Expanded text:
oc autem scito, quod in novissimis diebus instabunt tempora periculosa, et erunt homines seipsos amantes, cupidi, elati, superbi, blasphemantes, parentibus inobedientes, ingrati, scelesti, sine affectione, sine pace, criminatores, incontinentes, immites, sine benignitate, proditores, protervi, tumidi, voluptatum amatores magis quam Dei, habentes s
Abbreviated transcription (Latin):
quemadinodum autẽ iamnes ⁊ mã-¬
bres restiterunt moysi. ita & hi re-¬
sistunt ueritati: homines mente¬
corrupti: reprobi circa fidem: sed
ultra non ꝓficient. Insipientia enĩ
eoꝵ manifesta erit omnibꝰ: sicut &

Expanded text:
Quemadmodum autem Jamnes & Mambres restiterunt Moysi; ita & hi resistunt veritati, homines corrupti mente, reprobi circa fidem; sed ultra non proficient: insipientia enim eorum manifesta erit omnibus, sicut &
Abbreviated transcription (Latin):
pura: qd̃ sine intermissione.
habeam tui memoriam in orati¬
onibus meis: nocte ac die desi-¬
derans te uidere : memor lacri-¬
marum tuarum: ut gaudio im¬
plear ⁊ recordationem accipiens
eius fidei que est in te ñ ficta: que
et habitauit primum in auia tua
loyde : et matre tua eiiniche: certus
sum autẽ quod et inte. Propt̃ quã
causam admoneo te: ut resuscites
grãm dei que est in te. ꝑ impositio¬
nem manuum mearum. Non enĩ
dedit nobis deus sp̃m timoris: sed
uirtutis et dilectionis: et sobrietatis:
oli itaq erubescere testimo¬
uinctum eius: sed collabora eugl̃io
scđm uirtutem dei qui nos libera¬

Expanded text:
e habeam tui memoriam in orationibus meis, nocte ac die desiderans te videre, memor lacrymarum tuarum, ut gaudio implear, recordationem accipiens ejus fidei, quae est in te non ficta, quae et habitavit primum in avia tua Loide, et matre tua Eunice, certus sum autem quod et in te. Propter quam causam admoneo te, ut resuscites gratiam Dei, quae est in te per impositionem manuum mearum. Non enim dedit nobis Deus spiritum timoris, sed virtutis, et dilectionis, et sobrietatis. Noli itaque erubescere testimovinctum ejus: sed collabora Evangelio secundum virtutem Dei: qui nos libera
Abbreviated transcription (Latin):
uitam & incorruptionem: ꝑ euan-¬
gelium in quo positus sum ego p̃-¬
dicator et apłs.⁊ magister gentiũ.
Ob quam causam etiam hec patior:
sed ñ confundor. Scio enim cui cre-¬
didi: & certus sum quia potens ẽ
depositum meum seruare in illum
diem. formam habens sanorũ uer-¬
borum que a me audisti. in fide et
depositum custodi: ꝑ sp̃m sc̃m qͥ
habitat in nobis.
cis hoc qd̾ auersi sunt a me õs
qui in asia sunt: ex quibus ẽ
phygelus et hermogenes. Det mi-¬
scd̃iam d̾s̃ onesiphori domui: qͥa
sepe me refrigerauit. & cathenã
meam ñ erubuit: sed cum romã
uenisset: sollicite me quesuut: &
inuenit. Det illi deus inuenire
miscłiam a dño: in illa die. Et qͣnꝰ¬
ta ephesi ministrauit mͥ: tu meliꝰ
nosti. Tu ergo fili mi confortare
in gr̃a que est in xp̃o ihu: et que
conliti a me ꝑ multos testes: hec
comonda fidelibus hominibꝰ. nec

Expanded text:
rruptionem per Evangelium, in quo positus sum ego praedicator, et Apostolus, et magister gentium. Ob quam causam etiam haec patior, sed non confundor. Scio enim cui credidi, et certus sum quia potens est depositum meum servare in illum diem, formam habens sanorum verborum quae a me audisti in fide et depositum custodi habitat in nobis scis hoc quod aversi sunt a me omnes qui in Asia sunt ex quibus est Phygelus et Hermogenes det misericordiam Dominus Onesifori domui quia saepe me refrigeravit et catenam meam non erubuit sed cum Romam venisset sollicite me quaesivit et invenit det illi Dominus invenire misericordiam a Domino in illa die et quanta Ephesi ministravit melius tu nosti tu ergo fili mi confortare in gratia quae est in Christo Iesu et quae audisti a me per multos testes haec commenda fidelibus h
Abbreviated transcription (Latin):
fidem. Sed firmum fundam̃tum
dei stat: habens signaculum hoc.
Cognouit dñs qui sunt eiꝰ. Et dis¬
cedat ab iniquitate: omnis qui
nominat nomen dñi. In magna
autem domo non solum sunt ua-¬
sa aurea et argentea: et lignea ⁊
fictilia. Et quedam quidem in ho¬
norem: quedam autem in contume¬
liam. Siquis ergo emundauerit se
ab istis: erit uas in honorem sc̃ifica¬
tum et utile dño: ad omne opus
bonum paratum. Iuuenilia autẽ
desideria fuge. Sectare uero iustici-¬
am÷ fidem : caritatem: pacem cum
his qui inuocant dñm de puro cor-¬
de. Stultas autem et sine discipli-¬
na questiones deuita: sciens qd̃ ge-¬
nerant lites. Seruum autẽ dñi
non oportet litigare : sed mansue¬
tum esse ad om̃s: docibilem: pati-¬
entem: cum modestia corripientẽ
eos qui resistunt: nequando det
illis deus penitentiam ad cognos¬
cendam ueritatem: et resipiscant
a diaboli laqueis: a quo captiui te

Expanded text:
fidem. Sed firmum fundamentum fidem. Sed firmum fundamentum Dei stetit, habens signaculum hoc: Cognovit Dominus qui sunt eius, et discedit ab iniquitate omnis, qui nominat nomen Domini. In magna autem domo non solum sunt vasa aurea et argentea, sed et lignea et fictilia. Et quaedam quidem in honore, quaedam autem in contumeliam. Si quis ergo mundaverit se ab istis, erit vas in honore sanctificatum et utile Domino ad omne opus bonum paratum. Iuvenilia autem desideria fuge. Sectare vero iustitiam, fidem, caritatem, pacem cuhis qui inuocant dominum de corde puro. stultas autem et sine disciplina quaestiones deuita, sciens quod generant lites. seruum autem domini non oportet litigare, sed mansuetum esse ad omnes, docibilem, patientem, cum modestia corripientem eos qui resistunt: ne quando det illis deus paenitentiam ad agnoscendam ueritatem, et resipiscant a diaboli laqueis, a quo captiui te
Abbreviated transcription (Latin):
certat in agone: non corgnabitur
nisi legitime certauerit. Laboran.¬
tem agricolam: oportet primum
de fructibus accipere. Intellige
que dico. Dabit enim tibi dñs in¬
tellectum in omnibus. Memor es¬
tuis ex semine dauid scd̃m eũgłm
meum: in quo laboro usq ad uin¬
cula. quasi male oꝑans: sed uer¬
bum dei non est alligatum. Ideo
olnnia sustineo ꝓpter electos: ut
et ipsi salutem consequant᷑ que ẽ
sermo. Nam si commortui sumꝰ:
credimus: ille fidelis ꝑmanet:
negare se ipsum ñ potest.
ec commone: testificans corã
deo. Noli uerbis contendere:
ad nichil enim utile est: nisi ad
subuersionem audientium. Solli¬
cite cura te ipsum ꝓbabilem ȩxhi-¬
bere deo: oparium in confusibile.¬
recte tractantem uerbum ueritatis.
ꝓphana autem et uaniloquia de¬
uita. Multum enim ꝓficiunt ad
impietatem: & sermo eoꝵ ut cancer
serpit. Ex quibus est hymineus¬
et philetus: qui a ueritate excide¬
runt. dicentes resurrectionẽ iam
factam ⁊ subuertunt quorumdã

Expanded text:
tat in agone non coronatur nisi legitime certauerit. laborantem agricolam oportet primum de fructibus accipere. intellege quae dico: dabit enim tibi dominus intellectum in omnibus. memor estuis ex semine Dauid, secundum euangelium meum, in quo laboro usqcula quasi male operans, sed uerbum dei non est alligatum. ideo omnia sustineo propter electos, ut et ipsi salutem consequantur, quae est sermo: nam si commortui sumus,credimus, ille fidelis permanet, negare se ipsum non potest. haec commone testificans coram deo. noli uerbis contendere, in nihisubversionem audientium. Sollicite cura te ipsum probabilem exhibere Deo operarium inconfusibilemrecte tractantem verbum veritatis. Profana autem et vaniloquia devita. Multum enim proficiunt ad impietatem, et sermo eorum ut cancer serpit. Ex quibus est Hymet Philetus, qui a veritate ceciderunt, dicentes resurrectionem iam factam, et subvertunt quorumdam
Abbreviated transcription (French):
terre portees et pendues: tant pour
espouanter cõme pour donner exãple
aus autres deulz garder a faire traisõ¬
contre leur seigneur ou chose sembla¬
ble.
Epuis le roy de france escript a
robert de bruz qui ce tenoit pour roy
descoce qui li rendist le seigneur de sully
le quel il auoit enuoie en engleterre
ꝯme messagier. et nõ mie contre les
escos. Si le rendi au roy de france fr̃a¬
chement sans nulle raencon. Mais
le conte de richemont ne uoult il en

Expanded text:
terre portées et pendues, tant pour terre portées et pendues, tant pour espoenter comme pour donner exemple aus autres de eulz garder de faire traïson à leur seigneur, ou chose samblable.  Depuis le roy de France escript à Robert de Bruz qui se tenoit pour roy d'Escoce, qu'il li rendist le seigneur de Sulli lequel il avoit envoié en Angleterre comme messagier et non mie contre les Escoz. Si le rendi au roy de France franchement sanz nulle raençon ; mais le conte de Richemont ne voult en
Abbreviated transcription (French):
a la mer et se mist illuec a garant. ⁊¬
un pou apres la royne se doubta quel¬
le ne fust assegiee des escos ou des flam¬
mens: Si prist courage ⁊ se mist en
mer ou elle out młt a souffiir ⁊ fu en
młt de peulz li et sa gent. En tant que
une de ses damoiselles y mourut ⁊u
ne autre enfanta denfant auant sõ
monẜ andri de karle auoit fait uenir
les escos et faite telle traison. Si le
fist espier le roy de toutes pars tãt
que il fu pris ⁊ amene deuant lui.¬
Et quant il le tint. Il en fist telle
iustice. Il fu p̾mier atachie a la queue
de .ii. roucins ⁊ trayne. puis fu ouuert
aussi ꝯme .i. pourcel. ⁊ prist on sa bre¬
ulle cest a dire ces boyans ⁊ ces aut̾s
entrailles et les ardit on deuant lui¬
⁊ puis le coupa len la teste. et apres
fu pendu par les espaules. Au desre¬
mer il fu despendu et deuise en .iiii. pie¬
ces. Et furent les pieces l une ca lautre
la aus quartre maistres cites dengle¬

Expanded text:
à la mer, et se mist ilec à garant. à la mer, et se mist ilec à garant. Un pou après la royne se doubta que elle ne fust assigiée des Escoz ou des Flamens ; si prist courage d'omme et se mist en mer où elle ot moult à souffrir et fu en moult de perilz li et sa gent, et tant que une des damoiselles y mourut et une autre enfanta d'enfant avant son messire Andri de Karle avoit fait venir les Escos et faite celle traïson. Si le fist espier le roy de toutes pars tant qu'il fust pris et admené devant lui. Quant il le tint, il en fist telle justice. Il fu premierement atachié à la queue de II roncins et trainé, puis fu ouvert aussi comme I pourcel, et prist-on sa braielle, c'est-à-dire ses boiaus et ses entrailles et les ardist-on devant lui, puis li copa l'en la teste, et après fu pendu par les espaules. Au derrenier il fu despendu et devisié en IIII pieces, et furent les pieces, l'une ça, l'autre là, aus IIII maistres citez d'Angle
Abbreviated transcription (French):
sus le roy deugleteure: apaine le pouoi¬
ent il croure ne uouloient. En la parsn
qnt il sorent de uoir que ainsi estoit
Il pristrent leuis armes ⁊ sarmerent¬
⁊ puis se mstrent noblem̃t en cõrs
pour eulz deffendre ⁊ uoudrent ganiter
un pas estroit afin que les escos ne
pussent auoir passage. Et ꝯme de pre¬
miere uenue il le deffendissent uigue¬
reusem̃t ⁊ meissent a mort pluseurs
escos: Touteuoies ne porent il resister
a la grant multitude qui estoit la desco
Mais les couuint que il se rendissent
ou autrement eulz ⁊ toute leur cõpai¬
gnie eussent este crcis ⁊ mis a mort.
Qnͣt le roy dengleterre oy dire que les
escos uenoient si asprem̃t. si fu moult
trouble en cuer quar il nauoit auec
luy que trop pou de gent. Et pour ce
neccessite le contraint de lui deꝑtir tost
⁊ yuellement: si sen ꝑti tantost. Et la
royne auec sa gent sadreca uers .i. cha¬
stel tres fort assis sus une roche qͥ ioint

Expanded text:
sus le roy d'Angleterre, à paine le pooisus le roy d'Angleterre, à paine le pooient-il croire, ne vouloient. A la parfin quant il sorent ainsi qu'il estoit voir, il pristrent leurs armes et s'armerent, puis se mistrent noblement en conroy pour eulz deffendre et vouldrent garder I pas estroit afin que les Escos ne peussent avoir passage. Et comme de premiere venue il le deffendissent viguereusement et meissent à mort pluseurs Escoz, toute voies ne porent-il resister à la grant multitude qui estoit des Escoz ; mais il convint qu'il se rendissent, ou autrement eulz et toute leur compaignie eussent esté occis et mis à mort.  Quant le roi d'Angleterre oy dire que les Escoz venoient si asprement, si fu moult troublé en cuer, car il n'avoit avec li que trop pou de gent ; et pour ce, neccessité le contraint de li departir tost et ysnelment ; si s'en parti tantost, et la royne avec sa gent s'adresça vers I chastel très fort assis sus une roche qui joint