comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
presens modo sed in uenientem etiam annum. M. fabium cesonis
fratrem & magis ininsum alterum plebi accusatione spurii cassu.l. ua¬
lerium consules dedit. Certatum quoq eo anno cum tribunis est. ua¬
na lex uaniq legis autores iactando irritum munus facti. Fabium
inde nomen ingens post tres continuos consulatus unoq uelut tenore
omnes expertos tribunitus certaminibus habitum. Itaq ut bene locat¬
us mansit in ea familia aliquamdiu honos: Bellum inde uehiens ini¬
tum & uulsci rebellarunt. Sed ad bella externa prope supererant ui¬
res. abutebanturq is inter semetipsos certando. Accessere ad egras
iam omnium mentes prodigia celestia prope quotidianas in urbe a¬
grisq ostentantia minas. Motiq ira numinis causam nullam aliam
uates canebant publice priuatimq nunc extis nunc per aues consulti
ꝗͣ haud rite sacrafieri. Qui terrores tamen co euasere ut oppia uirgo

Expanded text:
praesens modo sed in uenientem etiam annum M. Fabium , Caesonis praesens modo sed in uenientem etiam annum M. Fabium , Caesonis fratrem, et magis inuisum alterum plebi accusatione Sp. Cassi , L. Ualerium , consules dedit. certatum eo quoque anno cum tribunis est. uana lex uanique legis auctores iactando inritum munus facti. Fabium inde nomen ingens post tres continuos consulatus unoque uelut tenore omnes expertos tribuniciis certaminibus habitum; itaque, ut bene locatus, mansit in ea familia aliquamdiu honos. bellum inde Ueiens initum, et Uolsci rebellarunt; sed ad bella externa prope supererant uires, abutebanturque iis inter semet ipsos certando. accessere ad aegras iam omnium mentes prodigia caelestia, prope cotidianas in urbe agrisque ostentantia minas; motique ita numinis causam nullam aliam uates canebant publice priuatimque nunc extis, nunc per aues consulti, quam haud rite sacra fieri; qui terrores tamen eo euasere ut Oppia uirgo
Abbreviated transcription (Latin):
uissimum consulem obtinuere tamen patres ut cum. L. aemilio caeso
fabius consul crearetur. eo infestior facta plebs seditione domestica
bellum externum exciuit. Bello deinde cunles discordiae intermisse
uno animo patres ac plebs rebellantes uulscos & aequos duce emilio
prospera pugna uicere plus tamen hostium fuga ꝗͣ proclium ab sum¬
sit adeo pertinaciter fusos in secuti sunt aequites. Castoris aedes eodẽ¬
anno idibus quintilibus dedicata est. Uota erat latino bello postu¬
mio dictatore filius eius diumuir ad ipsum creatus dedicauit. Sol¬
licitati & co anno sunt dulcedine agrariae legis animi plebis. Tribu¬
ni plebis popularem potestatem populari legae celebrabant. Patres
satis superq gratuiti fauoris in multitudine credentes esse largitionis
temeritatisq inuitamenta horrebant. Acerrimi patribus duces ad
resistendum consules fuere. Ea igitur pars rei publice uicit nec in

Expanded text:
uissimum consulem; tenuere tamen patres ut cum L. Aemilio Caeso uissimum consulem; tenuere tamen patres ut cum L. Aemilio Caeso Fabius consul crearetur. eo infestior facta plebes seditione domestica bellum externum exciuit. bello deinde ciuiles discordiae intermissae; uno animo patres ac plebs rebellantes Uolscos et Aequos duce Aemilio prospera pugna uicere. plus tamen hostium fuga quam proelium absumpsit; adeo pertinaciter fusos insecuti sunt equites. Castoris aedis eodeanno idibus Quintilibus dedicata est; uota erat Latino bello <a> Postumio dictatore; filius eius duumuir ad id ipsum creatus dedicauit. sollicitati et eo anno sunt dulcedine agrariae legis animi plebis. tribuni plebi popularem potestatem lege populari celebrabant: patres, satis superque gratuiti furoris in multitudine credentes esse, largitiones temeritatisque inuitamenta horrebant. acerrimi patribus duces ad resistendum consules fuere. ea igitur pars rei publicae uicit, nec in
Abbreviated transcription (Latin):
necatumq constat. Sunt qui patrem autorem cius supplicu ferant.
cum cognita domi causa uerberasse ac necasse. peculiumq filii cere¬
ri consecrauisse. signum inde factum esse & inscriptum ex cassia fa¬
milia datum. Inuenio apud quosdam idq propus fidem est. a qu¬
estoribus cesone fabio &. L. ualerio diem dictam perduellionis dam¬
natumq populi uidicio dirutas publice aedes. ca est area ante tellu¬
ris aedem. Coeterum siue illud domesticum siue publicum fuit iudi¬
cium damnatur seruilio cornelio quinto fabio consulibus haud diu¬
turna ira populi in cassium fuit. Dulcedo agrariae legis ipsa perse
dempto autore subibat animos. accensaq ea cupiditas est malignitate
patrum. qui deuictis eo anno uulscis equisq militem preda frauda¬
uere. Quicquid captum ex hostibus est uendidit fabius consul ac re¬
degit in publicum. Ininsum erat fabium nomen plebi propter no¬

Expanded text:
necatumque constat. sunt qui patrem auctorem eius supplicii ferant: necatumque constat. sunt qui patrem auctorem eius supplicii ferant: eum cognita domi causa uerberasse ac necasse peculiumque filii Cereri consecrauisse; signum inde factum esse et inscriptum: 'ex Cassia familia datum.' inuenio apud quosdam, idque propius fidem est, a quaestoribus Caesone Fabio et L. Ualerio diem dictam perduellionis, damnatumque populi iudicio, dirutas publice aedes. ea est area ante Telluris aedem. ceterum siue illud domesticum siue publicum fuit iudicium, damnatur Seruio Cornelio Q. Fabio consulibus. haud diuturna ira populi in Cassium fuit. dulcedo agrariae legis ipsa per se, dempto auctore, subibat animos, accensaque ea cupiditas est malignitate patrum, qui deuictis eo anno Uolscis Aequisque, militem praeda fraudauere. quidquid captum ex hostibus est, uendidit Fabius consul ac redegit in publicum. inuisum erat Fabium nomen plebi propter no
Abbreviated transcription (Latin):
lens collegae munus esse. Agros illos seruitutem his qui acceperant la¬
turos. regno uiam fieri. quid ita enim assumi sotios & nomen latini
Quid attinuisset hernicis paulo ante hostibus capti agri partem tertiã
reddi: nisi ut he gentes pro coriolano duce cassium habeant. Popula¬
ris iam esse dissuasor & intercessor legis agrariae coeperat. Uterq dem¬
de consul certatim plebi indulgere. Uerginius dicere passurum se as¬
signari agros. dum necui nisi ciui romano assignentur. Cassius quia
in agraria largitione ambitiosus in sotios eoq ciuibus uilior erat ut
alio munere sibi reconciliaret ciuium animos iubere pro siculo fru¬
mento pecuniam acceptam retribui populo. Id uero haud secus ꝗͣ p̃¬
sentem mercedem regni aspernata plebs. Adeo propter suspitionem
insitam regni uelut abundarent omnia munera eius in animis homi¬
num respuebantur. Quem ubi primum magistratu abiit damnatũ

Expanded text:
lens collegae munus esse; agros illos seruitutem iis qui acceperint lalens collegae munus esse; agros illos seruitutem iis qui acceperint laturos; regno uiam fieri. quid ita enim adsumi socios et nomen Latinum, quid attinuisset Hernicis, paulo ante hostibus, capti agri partem tertiam reddi, nisi ut hae gentes pro Coriolano duce Cassium habeant? popularis iam esse dissuasor et intercessor legis agrariae coeperat. uterque deinde consul, ut certatim, plebi indulgere. Uerginius dicere passurum se adsignari agros, dum ne cui nisi ciui Romano adsignentur: Cassius, quia in agraria largitione ambitiosus in socios eoque ciuibus uilior erat, ut alio munere sibi reconciliaret ciuium animos, iubere pro Siculo frumento pecuniam acceptam retribui populo. id uero haud secus quam praesentem mercedem regni aspernata plebes; adeo propter suspicionem insitam regni, uelut abundarent omnia, munera eius in animis hominum respuebantur. quem ubi primum magistratu abiit damnatum
Abbreviated transcription (Latin):
quoq in armis erant prouintia euenit. eo anno hernici deuicti. cum
uulscis cquo marte discessum est.Sp. cassuis deinde & proculus uirgi¬
nius consules facti. cum hernicis fedus ictum. agri partes duae adẽp¬
te. Inde dimidium latinis dimidium plebi diuisurus consul cassuis erat.
Adiciebat huic muneri agri aliquantum. quem publicum possideri a pri¬
uatis criminabatur. Id multos quidem patrum ipsos possessores periculo
rerum suarum terrebat. sed & publica patribus sollicitudo inerat. Lar¬
gitione consulem periculosas libertati opes struere. Tunc primum lex
agraria promulgata est. Nunquam deinde usq ad hanc memoriam
sinc maximis motibus rerum agitata. Consul alter largitioni resistebat
autoribus patribus nec omni plebe aduersante. qua primo coeperat f¬
fastidire munus uulgatum a ciuibus isse in sotios. Sepe deinde & uir¬
ginium consulem in contionibus uelut uaticinantem audiebat pesti¬

Expanded text:
quoque in armis erant—prouincia euenit. eo anno Hernici deuicti: cum quoque in armis erant—prouincia euenit. eo anno Hernici deuicti: cum Uolscis aequo Marte discessum est. Sp. Cassius deinde et Proculus Uerginius consules facti. cum Hernicis foedus ictum; agri partes duae ademptae. inde dimidium Latinis, dimidium plebi diuisurus consul Cassius erat. adiciebat hic muneri agri aliquantum, quem publicum possideri a priuatis criminabatur. id multos quidem patrum, ipsos possessores, periculo rerum suarum terrebat; sed et publica patribus sollicitudo inerat largitione consulem periculosas libertati opes struere. tum primum lex agraria promulgata est, nunquam deinde usque ad hanc memoriam sine maximis motibus rerum agitata. consul alter largitioni resistebat auctoribus patribus nec omni plebe aduersante, quae primo coeperat fastidire munus uolgatum †a ciuibus isse in socios†; saepe deinde et Uerginium consulem in contionibus uelut uaticinantem audiebat pesti
Abbreviated transcription (Latin):
dumietit & ipse retro ab urbe castra mouit. Abductis deinde legionibꝰ
ex agro romano inuidia rei oppressum perisse tradunt alii alio leto
pud fabium longe antiquissimum autorem usq ad sencctutem uixis¬
se cum inuemo. Refert certe hanc sepe eum exacta aetate usurpasse uo¬
cem multo miserius seni exilium esse. Non inuiderunt laudes suas mu¬
liebribus uiri romani. Adeo sine obtrectatione gloriae aliena iuuebat᷑
Monumentum quoq quod esset templum fortunae muliebri adificatũ
dedicatumq est. Rediere deinde uulsci adiunctis equis in agrum ro¬
manum. sed equi actium tullium haud ultra tulere ducem. hinc ex cer¬
tamine uulsci equi ne imperatorem coniuncto exercitui darent seditio
deinde atrox proelium ortum. Ibi fortuna populi romani duos hostiũ
exercitus haud minus pernitioso ꝗͣ pertinaci certamine confecit. Consu¬
les titus sicinius & .cn. aquilius. sicinio uulsci aquilio hernici nam hu

Expanded text:
dimittit: ipse retro ab urbe castra mouit. abductis deinde legionibus dimittit: ipse retro ab urbe castra mouit. abductis deinde legionibus ex agro Romano, inuidia rei oppressum perisse tradunt, alii alio leto. apud Fabium, longe antiquissimum auctorem, usque ad senectutem uixisse eundem inuenio; refert certe hanc saepe eum exacta aetate usurpasse uocem multo miserius seni exsilium esse. non inuiderunt laude sua mulieribus uiri Romani—adeo sine obtrectatione gloriae alienae uiuebatur—; monumento quoque quod esset, templum Fortunae muliebri aedificatum dedicatumque est. rediere deinde Uolsci adiunctis Aequis in agrum Romanum; sed Aequi Attium Tullium haud ultra tulere ducem. hinc ex certamine Uolsci Aequine imperatorem coniuncto exercitui darent, seditio, deinde atrox proelium ortum. ibi fortuna populi Romani duos hostium exercitus haud minus pernicioso quam pertinaci certamine confecit. consules T. Sicinius et C. Aquilius . Sicinio Uolsci, Aquilio Hernici—nam ii
Abbreviated transcription (Latin):
bus uersa sine priusꝗͣ complexum accipio sciam inquit ad hostem an
ad filium uenerim captiua materne in castris tuis sim. In hoc me lõ¬
ga uita & senecta infelix traxit ut exulem te deinde hostem uiderẽ.
P otusti populare hanc terram quae te genuit atq aluit. Non tibi quã¬
uis infesto animo & minaci perueneras ingredienti fines ira cecidit.
non cum in conspectu roma fuit succurrit intra illa moenia domus
ac poenates mei sunt: mater coniunx. liberiq. Ergo ego nisi peperis¬
sem roma non oppugnaretur nisi filium haberem libera in libera pa¬
tria mortua essem. Sed ego nihil pati nec tibi turpius ꝗͣ mihi misc¬
rius possum nec ut sim miserrima du futura sum. De his uideris qu
os si pergis aut immatura mors aut longinqua seruitus manet. Uxos
deinde ac liberi amplexi fletusq ab omni turba mulierum ortus & cõ¬
ploratio sui patrieq fregere tandem uirum. Complexus inde suos¬

Expanded text:
bus uersa 'sine, priusquam complexum accipio, sciam' inquit, 'ad hostem an bus uersa 'sine, priusquam complexum accipio, sciam' inquit, 'ad hostem an ad filium uenerim, captiua materne in castris tuis sim. in hoc me longa uita et infelix senecta traxit ut exsulem te deinde hostem uiderem? potuisti populari hanc terram quae te genuit atque aluit? non tibi, quamuis infesto animo et minaci perueneras, ingredienti fines ira cecidit? non, cum in conspectu Roma fuit, succurrit: intra illa moenia domus ac psem, Roma non oppugnaretur; nisi filium haberem, libera in libera patria mortua essem. sed ego nihil iam pati nec tibi turpius nec mihi miserius possum nec, ut sum miserrima, dos, si pergis, aut immatura mors aut longa seruitus manet.' uxor deinde ac liberi amplexi, fletusque ob omni turba mulierum ortus et comploratio sui patriaeque fregere tandem uirum. complexus inde suos
Abbreviated transcription (Latin):
frequentes cocunt. Id publicum consilium an muliebris timor fuerit
parum inuenio. Peruicere certe ut & ueturia magno natu mulier
& uolumia duos paruulos ex martio ferens filios secum in castra
hostium irent. Et quoniam armis uiri defendere urbem non pos¬
sent mulieres precibus lacrimisq defenderent. Ubi ad castra uentũ
est nuntiatumq est coriolano adesse ingens mulierum agmen pri¬
mo ut qui nec publica maiestate in legatis nec in sacerdotibus tanta
offusa oculis animoq religione motus esset multo obstinatior aduer¬
sus lacrunas muliebres erat. Deinde familiarium quidam qui obinsig¬
nem mestitiam inter cocteras cognouerat uenturiam internurum
nepotesq stantem nisi me frustrantur inquit oculi mater tibi con¬
uinxq & liberi ad sunt. Coriolanus prope ut amens consternatus a
sede sua cum ferret matri obuie complexum mulier in irã ex preci¬

Expanded text:
frequentes coeunt. id publicum consilium an muliebris timor fuerit, frequentes coeunt. id publicum consilium an muliebris timor fuerit, parum inuenio: peruicere certe, ut et Ueturia, magno natu mulier, et Uolumnia duos paruos ex Marcio ferens filios secum in castra hostium irent et, quoniam armis uiri defendere urbem non possent, mulieres precibus lacrimisque defenderent. ubi ad castra uentum est nuntiatumque Coriolano est adesse ingens mulierum agmen, ut qui nec publica maiestate in legatis nec in sacerdotibus tanta offusa oculis animoque religione motus esset, multo obstinatior aduersus lacrimas muliebres erat; dein familiarium quidam qui insignem maestitia inter ceteras cognouerat Ueturiam, inter nurum nepotesque stantem, 'nisi me frustrantur' inquit, 'oculi, mater tibi coniunxque et liberi adsunt.' Coriolanus prope ut amens consternatus ab sede sua cum ferret matri obuiae complexum, mulier in iram ex preci
Abbreviated transcription (Latin):
us consules erant. Eos recensentes legiones praesidia permuros aliaq
in quibus stationes uigiliasq esse placuerat loca distribuentes multi¬
tudo ingens pacem poscentium primum seditioso clamore conterru¬
it. Deinde uocare senatum referre de legatis ad. EN.martium mit¬
tendis coegit. Acceperunt relationem patres postquam apparuit
labare plebis animos. missiq de pace ad martium oratores atrox re¬
sponsum retulerunt. si uulscis ager redderetur posse agi de pace. si
preda belli per otium frui uelint memorem se & ciuium in uiriae &
hospitum beneficii annisurum ut appareat exilio sibi irritatos ani¬
mos non fractos esse. Iterum deinde idem missi non recipiuntur¬
in castra. Sacerdotes quoq suis insignibus uelatos isse supplices ad cas¬
tra hostium traditum est nihilo magis ꝗͣ legatos flexisse animum.
Tum matrone ad ueturiam matrem coriolani uolumniamq uxorem

Expanded text:
us consules erant. eos recensentes legiones, praesidia per muros aliaque us consules erant. eos recensentes legiones, praesidia per muros aliaque in quibus stationes uigiliasque esse placuerat loca distribuentes, multitudo ingens pacem poscentium primum seditioso clamore conterruit, deinde uocare senatum, referre de legatis ad Cn. Marcium mittendis coegit. acceperunt relationem patres, postquam apparuit labare plebis animos; missique de pace ad Marcium oratores atrox responsum rettulerunt: si Uolscis ager redderetur, posse agi de pace: si praeda belli per otium frui uelint, memorem se et ciuium iniuriae et hospitum beneficii adnisurum, ut appareat exsilio sibi inritatos, non fractos animos esse. iterum deinde iidem missi non recipiunturin castra. sacerdotes quoque suis insignibus uelatos isse supplices ad castra hostium traditum est; nihilo magis quam legatos flexisse animum. tum matronae ad Ueturiam matrem Coriolani Uolumniamque uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
ercitu rem romanam esse. Circeios profectus primum colonos in¬
de romanos expulit.liberamq eam urbem uulscis tradidit. Inde ĩ¬
lam poluscam coriolos nouellam hec romanis ademit. Inde lauini
dum cocpit. Postremum ad urbem apedo ducit. & ad fossas cluuillas
quinq ab urbe milia passuum castris positis populatur inde romanũ¬
agrum custodibus inter populatores missis qui patriciorum agros in¬
tactos seruarent. siue infensus plebi magis siue ut discordia inde inter
patres plebemq oriretur. Quae profecto orta esset adeo tribuni iam
ferocem perse plebem criminando in primores ciuitatis instigabant.
Sed externus timor maximum concordie uinculum quamuis suspec¬
tos infensosq inter se iungebat animos. Id modo non conueniebat
quod senatus consulesq nusquam alibi spem ꝗͣ in armis ponebant.
plebs omnia ꝗͣ bellum malebat. Spurius nautius iam & sextus furi¬

Expanded text:
ercitu rem Romanam esse. Circeios profectus primum colonos inercitu rem Romanam esse. Circeios profectus primum colonos inde Romanos expulit liberamque eam urbem Uolscis tradidit; Satrilam, Poluscam, Coriolos, nouella haec Romanis oppida ademit; inde Lauiniudum cepit. postremum ad urbem a Pedo ducit, et ad fossas Cluilias quinque ab urbe milia passuum castris positis, populatur inde agrum Romanum, custodibus inter populatores missis qui patriciorum agros intactos seruarent, siue infensus plebi magis, siue ut discordia inde inter patres plebemque oreretur. quae profecto orta esset—adeo tribuni iam ferocem per se plebem criminando in primores ciuitatis instigabant—; sed externus timor, maximum concordiae uinculum, quamuis suspectos infensosque inter se iungebat animos. id modo non conueniebat quod senatus consulesque nusquam alibi spem quam in armis ponebant, plebes omnia quam bellum malebat. Sp. Nautius iam et Sex. Furi
Abbreviated transcription (Latin):
eos qui hiuc ignominioso agmini fuere obui existimasse putatis.
nisi aliquod profecto nefas esse quod si intersimus spectaculo uiolatui¬
ri simus ludos piaculumq merituri. Ideo nos a sede piorum cetu cõ¬
cilioq abigi. Quid deinde illud non succurrit uiuere nos quia ma¬
turauimus proficisei: Si haec profectio & non fuga est. Et hanc ur¬
bem uos non hostium dicitis ubi si unum diem morati essetis mori¬
endum omnibus fuit: Bellum uobis indictum est magno corum
malo qui indixere. siuiri estis. Ita & sua sponte irarum pleni & in¬
citati domos inde digressi sunt. Incitandoq suos quisq populos
esfecere ut omne uulscum nomen deficeret. Imperatores ad id bel¬
lum de omnium populorum sententia lecti attius tullius & . en. mar¬
tius exul romanus in quo aliquanto plus spei repositum. quam spem
nequaquam fefellit. ut facile appareret ducibus ualidiorem q̃ ex¬

Expanded text:
eos qui huic ignominioso agmini fuere obuii, existimasse putatis eos qui huic ignominioso agmini fuere obuii, existimasse putatis nisi aliquod profecto nefas esse quo, si intersimus spectaculo, uiolaturi simus ludos piaculumque merituri; ideo nos ab sede piorum, coetu concilioque abigi? quid deinde? illud non succurrit, uiuere nos quod maturarimus proficisci? si hoc profectio et non fuga est. et hanc urbem uos non hostium ducitis, ubi si unum diem morati essetis, moriendum omnibus fuit? bellum uobis indictum est, magno eorum malo qui indixere si uiri estis.' ita et sua sponte irarum pleni et incitati domos inde digressi sunt, instigandoque suos quisque populos effecere ut omne Uolscum nomen deficeret. imperatores ad id bellum de omnium populorum sententia lecti Attius Tullius et Cn. Marcius , exsul Romanus, in quo aliquanto plus spei repositum. quam spem nequaquam fefellit, ut facile appareret ducibus ualidiorem quam ex
Abbreviated transcription (Latin):
uiberent. Ingens pauor primo discurrentes ad suas res tollendas in
hospitia perculit. Proficiscentibus deinde indignatio oborta se ut cõ¬
sceleratos contaminatosq aludis festis diebus cetu quodam modo ho¬
minum deorumq abactos esse. Cum prope continuato agmine irẽt
pregressus tullius ad campum ferentinum ut quisque eueniret pri¬
mores eorum excipiens querendo indignandoq & eos ipsos sedulo
audientes secunda ire uerba & per cos multitudinem aliam in subiec¬
tum uiae campum deduxit. Ibi in contionis modum orationem ex
tandem animo fertis : qua per nostram ignominiam ludos commi¬
sere. An non sensistis triumphatum hodie de uobis esse: Uos omni¬
bus ciuibus peregrinis tot finitimis populis spectaculo ab euntes fuisse:
uestras coniuges uestros liberos traductos per ora hominum: Quid
eos qui audiuere uocem preconis: quid qui uos uidere abeuntes. ꝗd

Expanded text:
iuberent. ingens pauor primo discurrentes ad suas res tollendas in iuberent. ingens pauor primo discurrentes ad suas res tollendas in hospitia perculit; proficiscentibus deinde indignatio oborta, se ut consceleratos contaminatosque ab ludis, festis diebus, coetu quodam modo hominum deorumque abactos esse. cum prope continuato agmine irent, praegressus Tullius ad caput Ferentinum, ut quisque ueniret, primores eorum excipiens querendo indignandoque, et eos ipsos, sedulo audientes secunda irae uerba, et per eos multitudinem aliam in subiectum uiae campum deduxit. ibi in contionis modum orationem exotandem animo fertis, qua per nostram ignominiam ludos commisere? an non sensistis triumphatum hodie de uobis esse? uos omnibus, ciuibus, peregrinis, tot finitimis populis, spectaculo abeuntes fuisse? uestras coniuges, uestros liberos traductos per ora hominum? quid eos qui audiuere uocem praeconis, quid, qui nos uidere abeuntes, quid
Abbreviated transcription (Latin):
sequi iussi de meis cunbus loquor. non tamen admissum quicquam
abhis criminatum uenio sed cautum ne admittant. Nimio plus ꝗͣ
uelim nostrorum ingenia sunt mobilia. Multis id cladibus sensi¬
mus. Quippe qui non nostro merito sed uestra patientia incolumes
sumus. Magna hic nunc uulscorum multitudo est. Ludi sunt. spec¬
taculo intenta ciuitas erit. Memini quid per eandem occasionem
a sabinorum uiuentute in hac urbe commissum sit. horret animus
ne quid in consulte ac temere fiat. haec nostra causa uestraq prius
dicenda uobis consules ratus sum quod ad me attinet extemplo hinc¬
domum abire in animo est ne cuius facti dictiue contagione presens
uioler. hec locutus abut. Consules cum ad patres rem dubiam sub
autore certo detulissent autor magis ut fit ꝗͣ res ad precauendum
uel ex superuacuo mouit. factoq senatus consulto ut urbe excede¬
rent uulsci precones dimittuntur ut eos omnes proficisci ante noctẽ

Expanded text:
sequius sit, de meis ciuibus loquor. non tamen admissum quicquam sequius sit, de meis ciuibus loquor. non tamen admissum quicquam ab iis criminatum uenio, sed cautum ne admittant. nimio plus quam uelim, nostrorum ingenia sunt mobilia. multis id cladibus sensimus, quippe qui non nostro merito sed uestra patientia incolumes simus. magna hic nunc Uolscorum multitudo est; ludi sunt; spectaculo intenta ciuitas erit. memini quid per eandem occasionem ab Sabinorum iuuentute in hac urbe commissum sit; horret animus, ne quid inconsulte ac temere fiat. haec nostra uestraque causa prius dicenda uobis, consules, ratus sum. quod ad me attinet, extemplo hincdomum abire in animo est, ne cuius facti dictiue contagione praesens uioler.' haec locutus abiit. consules cum ad patres rem dubiam sub auctore certo detulissent, auctor magis, ut fit, quam res ad praecauendum uel ex superuacuo mouit, factoque senatus consulto ut urbe excederent Uolsci, praecones dimittuntur qui omnes eos proficisci ante noctem
Abbreviated transcription (Latin):
litate subita. Tunc enim uero deorum ira admonuit. fessus igitur
malis preteritis instantibusq consilio propinquorum adhibito cum
uisa & audita & obuersatum totiens somno iouem minas irasq ce¬
lestes representatas casibus suis exposuisset consensu inde hauddubie
omnium qui aderant in forum ad consules lectica defertur. Inde
in curiam iuissu consulum delatus cadem illa cum patribus ingẽti
omnium admiratione narrasset. Ecce aliud miraculum qui captus
ominibus membris delatus in curiam esset eum functum officio pe¬
dibus suis domum redisse traditum memoriae est. Ludi ꝗͣ amplis¬
sumi ut fierent senatus decreuit. Ad cos ludos auctore actio tullio
uis magna uulscorum uenit. Priusꝗͣ committerentur ludi tullius
ut domi compositum cum martio fuerat ad consules uenit. dicit esse
qua secreto agere de rep. uelit arbitris remotis inuitus inquit quos

Expanded text:
litate subita. tunc enimuero deorum cura <ea> admonuit. fessus igitur litate subita. tunc enimuero deorum cura <ea> admonuit. fessus igitur malis praeteritis instantibusque, consilio propinquorum adhibito, cum uisa atque audita et obuersatum totiens somno Iouem, minas irasque caelestes repraesentatas casibus suis exposuisset, consensu inde haud dubio omnium qui aderant in forum ad consules lectica defertur. inde in curiam iussu consulum delatus, eadem illa cum patribus ingenti omnium admiratione enarrasset, ecce aliud miraculum: qui captus omnibus membris delatus in curiam esset, eum functum officio pedibus suis domum redisse traditum memoriae est. ludi quam amplissimi ut fierent senatus decreuit. ad eos ludos auctore Attio Tullio uis magna Uolscorum uenit. priusquam committerentur ludi, Tullius, ut domi compositum cum Marcio fuerat, ad consules uenit; dicit esse quae secreto agere de re publica uelit. arbitris remotis, 'inuitus' inquit, 'quod
Abbreviated transcription (Latin):
paterfamiliae nondum commisso spectaculo sub furca caesum medio
egerat circo. Cepti inde ludi uelut ea res nihil ad religionem perti¬
nuisset. Haud ita multo post. T. latinio de plebe homini sompniu
fuit uisus iupiter dicere sibi ludi presultatorem displicuisse nisi mag¬
nifice instaurentur hi ludi periculum urbi fore: Iret ea consulibus
nunciaret. Quamq̃ haud sane liber erat religione animus. uerecundia
tamen maiestatis magistratuum timorem uicit ne in ora hominum
pro ludibrio abiret. Magno illo ea cunctatio stetit. filium namq in¬
tra paucos dies amisit. Cuius repentine cladis ne causa dubia esset
egro anuini cadem illa in sompnis obuersata speties uisa est rogitare
Satin magnam spreti numinis haberet mercedem: maiorem insta¬
re ni ea propere annunciet consulibus. lam presentior res erat cun¬
ctantem tamen ac prolatantem ingens uis morbi adorta est debi¬

Expanded text:
pater familiae, nondum commisso spectaculo, sub furca caesum medio pater familiae, nondum commisso spectaculo, sub furca caesum medio egerat circo; coepti inde ludi, uelut ea res nihil ad religionem pertinuisset. haud ita multo post Tito Latinio, de plebe homini, somnium fuit; uisus Iuppiter dicere sibi ludis praesultatorem displicuisse; nisi magnifice instaurarentur ii ludi, periculum urbi fore; iret, ea consulibus nuntiaret. quamquam haud sane liber erat religione animus, uerecundia tamen maiestatis magistratuum timorem uicit, ne in ora hominum pro ludibrio abiret. magno illi ea cunctatio stetit; filium namque intra paucos dies amisit. cuius repentinae cladis ne causa ei dubia esset, aegro animi eadem illa in somnis obuersata species uisa est rogitare, satin magnam spreti numinis haberet mercedem; maiorem instare ni eat propere ac nuntiet consulibus. iam praesentior res erat. cunctantem tamen ac prolatantem ingens uis morbi adorta est debi
Abbreviated transcription (Latin):
donarent. Ipse cum die dicta non adesset perseueratum in ira est
damnatus absens in uulscos exulatum abiit minitans patria hosti¬
lesq iam tum spiritus gerens. Uenientem uulsci benigne excepere
benigniusq in dies colebant quo maior ira in suos eminebat. crebreq
nunc quaerele nunc minae precipiebantur. hospitio utebatur. Attu
tullii. longe is tum princeps uulsci nominis erat romanis semper
infestus. Ita cum alterum uetus odium alterum ira recens stimula¬
ret consilia conferunt de romano bello. Haud facile credebant plebẽ
suam impelli posse ut totiens infeliciter temptata arma caperent.
Multis sepe bellis pestilentia postremo amissa uiuentute fractos spiritus
esse. Arte agendum in exoleto iam uetustate odio ut recenti aliqua
ira exacerbarentur animi. Ludi forte ex instauratione magni rome
parabantur. Instaurandis haec causa fuerat ludis mane scruum quidã

Expanded text:
donarent. ipse cum die dicta non adesset, perseueratum in ira est. donarent. ipse cum die dicta non adesset, perseueratum in ira est. damnatus absens in Uolscos exsulatum abiit, minitans patriae hostilesque iam tum spiritus gerens. uenientem Uolsci benigne excepere, benigniusque in dies colebant, quo maior ira in suos eminebat crebraeque nunc querellae, nunc minae percipiebantur. hospitio utebatur Atti Tulli. longe is tum princeps Uolsci nominis erat Romanisque semper infestus. ita cum alterum uetus odium, alterum ira recens stimularet, consilia conferunt de Romano bello. haud facile credebant plebem suam impelli posse, ut totiens infeliciter temptata arma caperent: multis saepe bellis, pestilentia postremo amissa iuuentute fractos spiritus esse; arte agendum in exoleto iam uetustate odio, ut recenti aliqua ira exacerbarentur animi. ludi forte ex instauratione magni Romae parabantur. instaurandi haec causa fuerat. ludis mane seruum quidam
Abbreviated transcription (Latin):
dedantur tribuni nisi detergo plebis romanae satisfiat. Eum sibi
carnificem nouum exortum qui aut mori aut seriure iubeat. In ex¬
euntem e curia impetus factus esset ni peropportune tribuni diem
dixissent. Ibi ira suppressa est. se uidicem quisq se dominum uite ne¬
cisq inimici factum uidebat. Contemptim primo martuis audiebat
minas tribuntias. auxilii non pene ius datum illi potestati plebisq non
patrum tribunos esse. Sed adeo infensa erat coorta plebs ut unius por¬
na defungendum esset patribus. Restiterunt tamen aduersa inudia
nisiq sunt qua suis quisq qua totius ordinis uiribus. Ac primo temp¬
tata res est si dispositis clientibus absterrendo singulos a contionibus
concilusq disucere rem possent. Uniuersi deinde processere qui ade
rant patrum reos diceres precibus plebem exposcentes unum sibi ci¬
uem unum senatorem si innocentem absoluere nollent pro nocente

Expanded text:
dedantur tribuni, nisi de tergo plebis Romanae satisfiat; eum sibi dedantur tribuni, nisi de tergo plebis Romanae satisfiat; eum sibi carnificem nouum exortum, qui aut mori aut seruire iubeat. in exeuntem e curia impetus factus esset, ni peropportune tribuni diem dixissent. ibi ira est suppressa; se iudicem quisque, se dominum uitae necisque inimici factum uidebat. contemptim primo Marcius audiebat minas tribunicias: auxilii, non poenae ius datum illi potestati, plebisque, non patrum tribunos esse. sed adeo infensa erat coorta plebs ut unius poena defungendum esset patribus. restiterunt tamen aduersa inuidia, usique sunt qua suis quisque, qua totius ordinis uiribus. ac primo temptata res est si dispositis clientibus absterrendo singulos a coitionibus conciliisque disicere rem possent. uniuersi deinde processere —quidquid erat patrum, reos diceres—precibus plebem exposcentes, unum sibi ciuem, unum senatorem, si innocentem absoluere nollent, pro nocente
Abbreviated transcription (Latin):
missus tamquam a latronibus redemptus. Ego ne has indignitates
ditius patiar ꝗͣ necesse est: Tarquinium regem qui non tulerim si¬
cinium feram: Secedat nunc. abuocet plebem patet uia in sacrum
montem aliosq colles rapiant frumenta ex agris nostris quemadmo¬
dum tertio anno rapuere. fruantur utantur annona quam furore
suo fecere. Audeo dicere hoc malo domitos ipsos potius cultores agro¬
rum fore ꝗͣ ut armati per secessionem coli prohibeant haud tam faci¬
le dictu est faciendum ne fuerit ꝗͣ potuisse arbitror fieri ut conditio¬
nibus laxandi annonam & tribunitiam potestatem & omnia in ui¬
tis uira imposita patres demerent sibi. Et senatui nimis atrox uisa
sententia est. & ira plebem prope armauit. famae se iam sicut hostes
peti cibo uictuq fraudari peregrinum frumentum quae sola alimẽ¬
ta ex insperato fortuna dederit ab ore rapi nisi.Cn. martio uincti

Expanded text:
missus, tamquam ab latronibus redemptus? egone has indignitates missus, tamquam ab latronibus redemptus? egone has indignitates diutius patiar quam necesse est? Tarquinium regem qui non tulerim, Sicinium feram? secedat nunc; auocet plebem; patet uia in Sacrum montem aliosque colles; rapiant frumenta ex agris nostris, quemadmodum tertio anno rapuere. fruantur annona quam furore suo fecere. audeo dicere hoc malo domitos ipsos potius cultores agrorum fore quam ut armati per secessionem coli prohibeant.' haud tam facile dictu est faciendumne fuerit quam potuisse arbitror fieri ut condicionibus laxandi annonam et tribuniciam potestatem et omnia inuitis iura imposita patres demerent sibi. et senatui nimis atrox uisa sententia est et plebem ira prope armauit. fame se iam sicut hostes peti, cibo uictuque fraudari; peregrinum frumentum, quae sola alimenta ex insperato fortuna dederit, ab ore rapi nisi Cn. Marcio uincti
Abbreviated transcription (Latin):
lum quoq ab impetu hominum ipsis frumentatoribus fuit. Extuscis
frumentum tiberi uenit eo sustentata est plebs. Incommodo bello in
tam arctis commeatibus uexati forent. ni uulscos iam mouentes ar¬
ma pestilentia ingens inuasisset. Ea clade conterritis hostium animis
ut etiam ubi ea remisset terrore aliquo tenerentur. Et uelit̾is auxere
numerum colonorum romani & norbe in montis nouam coloniam
quae arx in pomptino esset miserunt. M. minutio deinde &.a. sem¬
pronio consulibus magna uis frumenti ex sicilia aduecta. agitatũq
in senatu quantum plebi darctur. Multi uenisse tempus premende
plebis putabant recuperandi uira quae extorta secessione ac ui patri¬
bus essẽt. In primis martus coriolanus hostis tribunitiae potestatis
si annonam inquit ueterem uolunt ius pristinum reddant patribus
Cur ego plebeios magistratus: cur sicinius potentem uideo: subiugũ

Expanded text:
lum quoque ab impetu hominum ipsis frumentatoribus fuit; ex Tuscis lum quoque ab impetu hominum ipsis frumentatoribus fuit; ex Tuscis frumentum Tiberi uenit; eo sustentata est plebs. incommodo bello in tam artis commeatibus uexati forent, ni Uolscos iam mouentes arma pestilentia ingens inuasisset. ea clade conterritis hostium animis, ut etiam ubi ea remisisset terrore aliquo tenerentur, et Uelitris auxere numerum colonorum Romani, et Norbam in montes nouam coloniam, quae arx in Pomptino esset, miserunt. M. Minucio deinde et A. Sempronio consulibus magna uis frumenti ex Sicilia aduecta, agitatumque in senatu quanti plebi daretur. multi uenisse tempus premendae plebis putabant reciperandique iura quae extorta secessione ac ui patribus essent. in primis Marcius Coriolanus, hostis tribuniciae potestatis, 'si annonam' inquit, 'ueterem uolunt, ius pristinum reddant patribus. cur ego plebeios magistratus, cur Sicinium potentem uideo, sub iugum
Abbreviated transcription (Latin):
plebem reductori plebis romanae in urbem sumptus funeri defuit.
Extulit eum plebs sextantibus collatis in capita. Consules deinde .s.
geganius. P. minutius facti. Eo ãno cum & foris quieta omma abello
essent & domi sanata discordia aliud multo grauius malum ciuita¬
tem inuasit. Caritas primum annonae ex incultis per secessionem
plebis agris. Fames deinde qualis clausis solet. uentumq ad interitũ
seruitiorum utiq & plebis esset ni consules prouidissent dimissis
passim ad frumentum coemendum non in aetruriam modo dextris
ab ostia littoribus leuoq peruulscos mari usq ad cumas. Sed quaesi¬
tum in siciliam quoq. Adeo finitimorum odia longinquis coegerãt
indigere auxiliis. Frumentum cumis cum coemptum esset naues
pro bonis tarquiniorum ab aristodemo tiramno qui heres erat re¬
tente sunt. In uulscis pomptinoq ne emi quidem potuit. pericu¬

Expanded text:
plebem, reductori plebis Romanae in urbem sumptus funeri defuit; plebem, reductori plebis Romanae in urbem sumptus funeri defuit; extulit eum plebs sextantibus conlatis in capita. consules deinde T. Geganius P. Minucius facti. eo anno cum et foris quieta omnia a bello essent et domi sanata discordia, aliud multo grauius malum ciuitatem inuasit, caritas primum annonae ex incultis per secessionem plebis agris, fames deinde, qualis clausis solet. uentumque ad interitum seruitiorum utique et plebis esset, ni consules prouidissent dimissis passim ad frumentum coemendum, non in Etruriam modo dextris ab Ostia litoribus laeuoque per Uolscos mari usque ad Cumas, sed quaesitum in Sicilia quoque; adeo finitimorum odia longinquis coegerant indigere auxiliis. frumentum Cumis cum coemptum esset, naues pro bonis Tarquiniorum ab Aristodemo tyranno, qui heres erat, retentae sunt; in Uolscis Pomptinoque ne emi quidem potuit; pericu
Abbreviated transcription (Latin):
fuit is cum delecta militum manu non modo impetum crumpentiũ
retudit sed per patentem portam ferox irrupit. cedeq in proxima
parte urbis facta ignem temere arreptam imminentibus muro edifici¬
is iniecit. Elamor inde oppidanorum mixtus muliebri pueriliq plo¬
ratu ad terrorem ut solet primo ortus & romanis auxit animum &
turbauit uulscos ut pote capta urbe qui ad ferendam opem uenerant
ta fusi uulsci antiates. corioli oppidum captum. Tantumq sua laude
obstitit famae consulis martius ut nisi foedus cum latinis columna ene¬
a in sculptum monumento esset a spurio cassio uno quia collega aufu¬
erat ictum postumium cominium bellum gessisse cum uulscis memo¬
ria cessisset. Fodem anno agrippa menenius moritur uir omnium
uita patribus pariter ac plebi carus. Post secessionem carior plebi fac¬
tus. Huic interpreti arbitroq concordiae ciuium legato patrum ad

Expanded text:
fuit. is cum delecta militum manu non modo impetum erumpentium fuit. is cum delecta militum manu non modo impetum erumpentium rettudit, sed per patentem portam ferox inrupit in proxima urbis, caedeque facta ignem temere arreptum imminentibus muro aedificiis iniecit. clamor inde oppidanorum mixtus muliebri puerilique ploratu ad terrorem, ut solet, primum orto et Romanis auxit animum et turbauit Uolscos utpote capta urbe cui ad ferendam opem uenerant. ita fusi Uolsci Antiates, Corioli oppidum captum; tantumque sua laude obstitit famae consulis Marcius ut, nisi foedus cum Latinis <in> columna aenea insculptum monumento esset ab Sp. Cassio uno, quia collega afuerat, ictum, Postumium Cominium bellum gessisse cum Uolscis memoria cessisset. eodem anno Agrippa Menenius moritur, uir omni in uita pariter patribus ac plebi carus, post secessionem carior plebi factus. huic interpreti arbitroque concordiae ciuium, legato patrum ad
Abbreviated transcription (Latin):
qui duos tantum in sacro monte creatos tribunos esse dicant. ibiq
sacratã legẽ latã per secessionem plebis. Spurius cassiuis & postumi¬
us cominius consulatum inierunt. His consulibus cum latinis popu¬
lis ictum foedus ad id feriendum consul alter romae mansit. Alter
ad uulscum bellum missus antiates uulscos fundit fugatq compul¬
sos in oppidum longulam persecutus moenibus potitur. Inde proti¬
nus mucamitem uulscorum coepit. Tunc magna ui adortus est corio¬
los. Erat tum in castris inter primores uiuenum. En. martiuis adoles¬
cens & consilio & manu promptus cui cognomen postea cariolano
fuit. Cum subito exercitum romanum coriolos obsidentem atq in¬
oppidanos quos intus clausos habebat intentum sine ullo metu extrin¬
secus imminentis belli uulsce legiones profecte ab antio inuasissent eo¬
demq tempore ex oppido erupissent hostes forte in statione martius

Expanded text:
qui duos tantum in Sacro monte creatos tribunos esse dicant, ibique qui duos tantum in Sacro monte creatos tribunos esse dicant, ibique sacratam legem latam. per secessionem plebis Sp. Cassius et Postumius Cominius consulatum inierunt. iis consulibus cum Latinis populis ictum foedus. ad id feriendum consul alter Romae mansit: alter ad Uolscum bellum missus Antiates Uolscos fundit fugatque; compulsos in oppidum Longulam persecutus moenibus potitur. inde protinus Poluscam, item Uolscorum, cepit; tum magna ui adortus est Coriolos. erat tum in castris inter primores iuuenum Cn. Marcius , adulescens et consilio et manu promptus, cui cognomen postea Coriolano fuit. cum subito exercitum Romanum Coriolos obsidentem atque inoppidanos quos intus clausos habebat intentum, sine ullo metu extrinsecus imminentis belli, Uolscae legiones profectae ab Antio inuasissent, eodemque tempore ex oppido erupissent hostes, forte in statione Marcius
Abbreviated transcription (Latin):
nec os acciperet datum nec dentes conficerent. hac ira dum uentrem
famae domare uellent ipsa una membra totumq corpus ad extremam
tabem uenisse. Inde apparuisse uentris quoq haud segne ministeriũ
esse nec magis ali ꝗͣ alere eum reddentem in omnes corporis partes hũc
quo uiuimus uigemusq dunsum pariter inuenas mature confecto cibo
sanguinem. Comparando hinc ꝗͣ intestina corporis seditio similis esset
ire plebis in patres flexisse mentes hominum. Agi deinde de concor¬
dia ceptum concessumq in conditiones ut plebi sui magistratus essent
sacrosancti quibus auxilii latio aduersus consules esset neue cui patrum
capere eum magistratum liceret. Ita tribuni plebei creati duo .C. lici¬
nius &.l. albinus. hi tres collegas sibi creauerunt. in his sicinium fuis¬
se seditionis autorem de duobus qui fuerunt minus conuenit. Sunt

Expanded text:
nec os acciperet datum, nec dentes quae acciperent conficerent. hac ira, dum uentrem nec os acciperet datum, nec dentes quae acciperent conficerent. hac ira, dum uentrem fame domare uellent, ipsa una membra totumque corpus ad extremam tabem uenisse. inde apparuisse uentris quoque haud segne ministerium esse, nec magis ali quam alere eum, reddentem in omnes corporis partes hunc quo uiuimus uigemusque, diuisum pariter in uenas maturum confecto cibo sanguinem. comparando hinc quam intestina corporis seditio similis esset irae plebis in patres, flexisse mentes hominum. agi deinde de concordia coeptum, concessumque in condiciones ut plebi sui magistratus essent sacrosancti quibus auxilii latio aduersus consules esset, neue cui patrum capere eum magistratum liceret. ita tribuni plebei creati duo, C. Licinius et L. Albinus ; ii tres collegas sibi creauerunt. in his Sicinium fuisse, seditionis auctorem: de duobus, qui fuerint minus conuenit. sunt
Abbreviated transcription (Latin):
re relicta a siis plebs uiolentiam patrum. Timere patres residem in
urbe plebem. in certi manere eam an abire mallent. quamdi autem
tranquillam quae secesserit multitudinem fore: quid futurum deinde
si quod externum interim bellum existat: nullam profecto nisi in cõ¬
cordia ciuium spem reliquam ducere. eam per equa per iniqua recõci¬
landam ciuitati esse. Placuit igitur oratorem ad plebem mitti mene¬
nium agrippam facundum uirum. & quod inde oriundus erat plebi
carum. Is intromissus in castra prisco illo dicendi & horrido modo
nihil aliud q̃ hoc narrasse fertur. Tempore quo in homine non ut nũ
omnia in unum consentiant sed singulis membris suum cuiq consiliũ
suus sermo fuerit indignatas reliquas partes sua cura suo labore ac mi¬
nisterio uentri omnia quaeri uentrem in medio quietum nihil aliud q̃
datis uoluptatibus frui. Conspirasse inde ne manus ad os cibum ferrẽt

Expanded text:
re relicta ab suis plebis uiolentiam patrum; timere patres residem in re relicta ab suis plebis uiolentiam patrum; timere patres residem in urbe plebem, incerti manere eam an abire mallent: quamdiu autem tranquillam quae secesserit multitudinem fore? quid futurum deinde si quod externum interim bellum exsistat? nullam profecto nisi in concordia ciuium spem reliquam ducere; eam per aequa, per iniqua reconciliandam ciuitati esse. placuit igitur oratorem ad plebem mitti Menenium Agrippam, facundum uirum et quod inde oriundus erat plebi carum. is intromissus in castra prisco illo dicendi et horrido modo nihil aliud quam hoc narrasse fertur: tempore quo in homine non ut nunc omnia in unum consentiant, sed singulis membris suum cuique consilium, suus sermo fuerit, indignatas reliquas partes sua cura, suo labore ac ministerio uentri omnia quaeri, uentrem in medio quietum nihil aliud quam datis uoluptatibus frui; conspirasse inde ne manus ad os cibum ferrent,
Abbreviated transcription (Latin):
citus foret rursus cetus occulti coniurationesq fierent. Itaq quamꝗͣ
per dictatorem delectus habitus esset tamen qm̃ in consulum uerba
iurassent sacramento teneri militem rati per causam renouati ab e¬
quis belli educi ex urbe legiones uissere. Quo facto maturata est sedi¬
tio. & primo agitatum dicitur de consulum caede ut soluerentur sa¬
cramento. doctos deinde nullam scelere religionem exsolui Sicimo
quodam auctore in sacrum montem secessisse trans amenem amnem
tria ab urbe milia passuum. Ea frequentior fama est ꝗͣ cuius piso est¬
auctor in auentinum secessionem factam esse. Ibi sine ullo duce ual¬
lo fossaq communitis castris quieti rem nullam nisi necessariam ad inc¬
tum sumendo per aliquot dies neq lacessiti neq lacessẽtes sese tenue¬
re. Pauor ingens in urbe metuq mutuo suspensa erant omnia. Tune¬

Expanded text:
citus foret, rursus coetus occulti coniurationesque fierent. itaque quamquam citus foret, rursus coetus occulti coniurationesque fierent. itaque quamquam per dictatorem dilectus habitus esset, tamen quoniam in consulum uerba iurassent sacramento teneri militem rati, per causam renouati ab Aequis belli educi ex urbe legiones iussere. quo facto maturata est seditio. et primo agitatum dicitur de consulum caede, ut soluerentur sacramento; doctos deinde nullam scelere religionem exsolui, Sicinio quodam auctore iniussu consulum in Sacrum montem secessisse. trans Anienem amnem est, tria ab urbe milia passuum. ea frequentior fama est quam cuius Piso auctor est, in Auentinum secessionem factam esse. ibi sine ullo duce uallo fossaque communitis castris quieti, rem nullam nisi necessariam ad uictum sumendo, per aliquot dies neque lacessiti neque lacessentes sese tenuere. pauor ingens in urbe, metuque mutuo suspensa erant omnia. time
Abbreviated transcription (Latin):
frustrarentur. Namq ualerius post uetusu consulis reditum omniũ¬
actionum in senatum primam habuit pro uictore populo retulitq quid
de nexis fieri placeret. Quae cum reiecta relatio esset non placeo inquit
concordiae auctor. optabitis medius fidius propediem ut mei similes ro¬
mana plebs patronos habeat quod ad me attinet neq frustrabor ultra ci¬
ues meos neq ipse frustra dictator ero. Discordiae intestine bellum ex¬
ternum fecere ut hoc magistratu egeret res.p. Pax foris parta est domi
impeditur. priuatus potius ꝗͣ dictator seditioni interero. Ita curia egr¬
essus dictatura se abdicauit. Apparuit causa plebi suam uicem indig¬
nantem magistratu abisse. Itaq uelut persoluta fide quam per eum
non stetisset quin prestaretur decedentem domum cum fauore ac lau¬
dibus prosecuti sunt. Timor inde patres incessit. nesi dimissus exer¬

Expanded text:
frustrarentur. namque Ualerius post Uetusi consulis reditum omniufrustrarentur. namque Ualerius post Uetusi consulis reditum omniuactionum in senatu primam habuit pro uictore populo, rettulitque quid de nexis fieri placeret. quae cum reiecta relatio esset, 'non placeo' inquit, 'concordiae auctor. optabitis, mediusfidius, propediem, ut mei similes Romana plebis patronos habeat. quod ad me attinet, neque frustrabor ultra ciues meos neque ipse frustra dictator ero. discordiae intestinae, bellum externum fecere ut hoc magistratu egeret res publica: pax foris parta est, domi impeditur; priuatus potius quam dictator seditioni interero.' ita curia egressus dictatura se abdicauit. apparuit causa plebi, suam uicem indignantem magistratu abisse; itaque uelut persoluta fide, quoniam per eum non stetisset quin praestaretur, decedentem domum cum fauore ac laudibus prosecuti sunt. timor inde patres incessit ne, si dimissus exer