comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
disertus sit. quippe ut uir nebi¬
lis & urbanȩ elegantie: nec p¬
bens quicquam in eloquio rusti¬
citatis admiaetum. Unde: aceulit.
ut preceteris florem ermonis
eius translatio non põtuerit con¬
seruare. Demde etiam hoc acde¬
eiendum: quod non tam propheta¬
Ita enim umuersa xp̃i ȩcelesient
mysteria ad liquidum prosecutis
est: ut non eum putes de futuro
uaticinari: sed de preteritis hesto¬
riam texcere. Unde conicio nolu.¬
isse tunc temporis septuaginta
interpretes. fidei suȩ sacramenta
perspicue ethnicis prodere. ne
editionem legeritis: ab illis anim¬
aduertetis abscondita. Nec igiõ¬
ro quanti laboris sit prophetas
intelligere: nec facile quempiam
posse iudicare de interpretatio.¬
ne: nisi intellexerit ante quȩ
legerit. Nosq patere morsibus
plurimorum: qui stimulante in.¬
uidia quod consequi non ualent
despiciunt. Sciens ergo & pru-¬
dens: in flammam mitto manum.
Et nichilominus hoc a fastidiosis
lectoribus precor. ut quomodo

Expanded text:
disertus sit: quippe ut vir nobilis et urbanae eloquentiae, nec habens quidpiam in eloquio rusticitatis admistum. Unde accidit, ut prae caeteris, florem sermonis ejus translatio non potuerit conservare. Deinde etiam hoc adjiciendum, quod non tam prophetaita enim universa Christi Ecclesiaeque mysteria ad est, ut non eum putes de futuro vaticinari, sed de praeteritis historiam texere. Unde conjicio, noluisse tunc temporis, Septuaginta Interpretes fidei suae sacramenta perspicue ethnicis prodere, ne  cum hanc ditionem legeritis, ab illis animadvertetis abscondita. Nec ignoro quanti laboris sit Prophetas intelligere, nec facile quempiam posse judicare de interpretatione, nisi intellexerit ante quae legerit: nos quoque patere morsibus plurimorum, qui stimulante invidia, quod consequi non valent, despiciunt. Sciens ergo et prudens in flammam mitto manum: et nihilominus hoc a fastidiosis lectoribus precor, ut quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
esse descriptos. metro eos estimer
apud hebreos ligari: & aliquid
simile habere de psalmis uel
operibis salomonis. sed quod
in demostene & tullio solet fie-¬
ri: ut per cola scribantur &
comata: quinitiq prosa & non
uersibus consempserunt. Nos
quoq utilitasi legentium pro.¬

Expanded text:
scriptos metro eos aestimet apud Hebraeos ligari, et aliquid simile habere de Psalmis, vel operibus Salomonis; sed quod in Demosthene et Tullio solet fieri, ut per cola scribantur et commata, qui utique prosa, et non versibus conscripserunt: nos quoque utilitati legentium pro
Abbreviated transcription (Latin):
Somnium tuum & uisiones ca¬
pitis tui in cubili tuo. huiusce.¬
modi sunt. Tu rex cogitare
cepisti in stratu tuo: quid esset
futurum post hȩc. Et qui re-¬
uelat mysteria: ostendit tibi
quȩ uentura sunt. Michi quoꝙ
non in sapientia quȩ est in me
plus quã i cunctis uiuentibus
sacramentum hoc reuelatum
est : sed ut interpretatio regi
manifesta fieret. & cogitationẽ
mentis tuȩ scires. Du rex ui-¬
debas: & eçce quasi statua una
grandis. Statua illa magna &

Expanded text:
Somnium tuum et visiones caSomnium tuum et visiones capitis tui in cubili tuo, hujuscemodi sunt: Tu, rex, cogitare coepisti in stratu tuo, quid esset futurum post haec: Et qui revelat mysteria, ostendit tibi quae ventura sunt. Mihi quoque non in sapientia, quae est in me plus quam cunctis viventibus, sacramentum hoc revelatum est: Sed ut interpretatio regi manifesta fieret, et cogitationes mentis tuae scires. Tu, rex, videbas, et ecce quasi statua una gr
Abbreviated transcription (Latin):
fiteor. teq laudo: quia sapien¬¬
tiam & fortitudinem dedisti
michi: & nunc ostendisti michi
quȩ rogauimus te . quia sermo.
nem regis aperuisti nobis. Post
hȩc danihel ingressus ad arioch
quem constituerat rex ut per¬
deret sapientes babylonis: sic ei
locutus est. Sapientes babylo.¬
nis ne perdas. Introduc me
in conspectum regis: & somnium¬
& solutionem regiꝰ narrabo.
Tunc arioch festinus introduxit
danihelem ad regem: & dixit
ei. Inueni hominem de filiis
transmigrationis iude: qui solu.¬
tionem regi annuntiet. Respon.¬
dit rex. & ait daniheli : cuius no.
men balthasar. Putasne uere po¬¬
tes indicare michi somnium
quod uidi. & interpretationem
eius. Et respondens danihel¬
DANIHEL
coram rege ait. Mysterium
quod rex interrogat: sapien¬
tes. magi. & arioli. & aruspices.
non queunt indicare regi: sed
est ds̃ in cęlo reuelans myste.¬
ria: qui indicauit tibi rex na.¬
buchodonosor que uentura
sunt in nouissimis temporibus:

Expanded text:
fiteor, teque laudo: quia sapienfiteor, teque laudo: quia sapientiam et fortitudinem dedisti mihi: Et nunc ostendisti mihi quae rogavimus te, quia snem regis aperuisti nobis post haec Danihel ingressus ad Arioch quem constituerat rex ut perderet sapientes Babylonis sic ei locutus est sapientes Babylonis ne perdas introduc me in conspectu regis et solutionem regi enarrabo tunc Arioch festinus introduxit Danihelem ad regem et dixit ei inveni hominem de filiis transmigrationis Iudae qui solutionem regi adnuntiet respondit rex et dixit Daniheli cuius nomen erat Balthasar putasne vere potes indicare mihi somnium quod vidi et interpretationem eius et respondens Danihel coram rege ait mysterquod rex interrogat, sapientes, magi, et harioli, et aruspisces non queunt indicare regi. Sed est Deus in coelo revelans mysteria, qui indicavit tibi, rex Nabuchodonosor, quae ventura sunt in novissimis temporibus.
Abbreviated transcription (Latin):
eum qui a rege acceperat po.¬
testatem: quam obcausam tam
crudelis sententia a facie regis
esset egressa.Cum ergo rem
indicasset arioch daniheli:
danihel ingressus rogauit re.¬
gem: ut tempus daret sibi ad
solutionem indicandam regi.
Et ingressus ẽ domum suam: ana.¬
nieꝙ misaheli & azariȩ sociis
suis indicauit negocium: ut
quererent misericordiam a facie.
dĩ cęli super sacramento isto.
ut non perirent danihel & so.¬
cii eius. cum cȩ̨teris sapienti-¬
bus babylonis. Tunc daniheli
per uisionem nocte. mysteri.¬
um reuelatum est. Et danihel
benedixit dõ celi: & locutus
ait. Sit nomen dñi benedic.¬
tum a seculo & usq in seculum:
quia sapientia & fortitudo
eius sunt. & ipse mutat tem¬
pora & etates: transfert regna
atq constituit. Dat sapienti.¬
am sapientibus. & scientiam
intelligentibus disciplinam:
ipse reuelat profunda & ab-¬
scondita: & nouit in tenebris
constituta: & lux cum eo est.
Dibi dĩ patrum nostrorum con-¬

Expanded text:
eum, qui a rege potestatem aeum, qui a rege potestatem acceperat, quam ob causam tam crudelis sententia a facie regis esset egressa. Cum ergo rem indicasset Arioch Danieli, Daniel ingressus rogavit regem, ut tempus daret sibi ad solutionem indicandam regi. Et ingressus est domum suam, Ananiaeque, Misaeli et Azariae sociis suis indicavit negotium: Ut quaererent misericordiam a facie Dei coeli super sacramento isto, et non perirent Daniel et socii ejus cum caeteris sapientibus Babylonis. Tunc Danieli per visionem nocte mysterium revelatum est: et Daniel benedixit Deo coeli, et locutus ait: Sit nomen Dei benedictum a saeculo et usque in saeculum: quia sapientia et fortitudo ejus sunt. Et ipse mutat tempora, et aetates: transfert regna, atque constituit: dat sapientiam sapientibus, et scientiam intelligentibus disciplinam: Ipse revelat profunda, et abscondita, et novit in tenebris constituta: et lux cum eo est. Tibi, Deus patrum meorum, con
Abbreviated transcription (Latin):
enf quoq fallacem & decep¬
tione plenam composueritis.:
ut loquamini michi donec¬
hoe tempus pertranseat: Som¬
nium itaq dicite michi: ut
sciam quod interpretationem
quoq eius ueram loquamini.
Nespondentes ergo chaldei co-¬
ram rege: dixerunt: Non est
homo super terram: qui ser-¬
monem tuum rex possit im-¬
plere. Sed neq regum quisquã
magnus & potens. uerbum
huiuscemodi sciscitatur ab om¬
ni ariolo: & mago & chaldeo.
Sermo enim quem tu rex que.¬
ris grauis est. nec reperietur
quisquam qui indicet illum
in conspectu regis: exceptis
diis . quorum non est cum
hominibus conuersatio. Quo
audito rex. in furore & ira
magna precepit. ut perirent
omnes sapientes babylonis.
Et egressa sententia sapientes
interficiebantur: querebanturq
danihel & socii eius ut perirent.
Ounc danihel requisiuit de lege
atq sententia ab arioch princi.¬
pe militiȩ regis . qui ingressus
fuerat ad interficiendos sapien¬¬
tes babylonis. Et interrogauit

Expanded text:
 quoque fallacem et decep quoque fallacem et deceptione plenam composueritis, ut loquamini mihi donec tempus pertranseat. Somnium itaque dicite mihi, ut sciam, quod interpretationem quoque ejus veram loquamini. Respondentes ergo Chaldaei coram rege, dixerunt: Non est homo super terram, qui sermonem tuum, rex, possit implere: Sed neque regum quisquam magnus et potens verbum hujuscemodi sciscitatur ab omni hariolo, et mago, et Chaldaeo. Sermo enim, quem tu, rex, quaeris, gravis est: nec reperietur quisquam, qui indicet illum in conspectu regis: exceptis diis, quorum non est cum hominibus conversatio. Quo audito, rex in furore et in ira magna praecepit ut perirent omnes sapientes Babylonis. Et egressa sententia, sapientes interficiebantur: quaerebaturque Daniel et socii ejus, ut perirent. Tunc Daniel requisivit de lege atque sententia, ab Arioch principe militiae regis, qui egressus fuerat ad interficiendos sapientes Babylonis. Et interrogavit
Abbreviated transcription (Latin):
oli & magi. & malefici. & chal.¬
dei: et indicarent regi somnia
sua. Qoui cum uenissent. ste¬
terunt coram rege. Et dixit
ad eos rex. Uidi somnium. &
mente confusus ignoro quid
uiderim. R.esponderuntq re.¬
gi chaldei syriace. Rex in sem¬
piternum uiue. Dic somnium
seruis tuis: & interpretationem
eius indicabimus. & respon.¬
dit rex: & ait chaldeis. Sermo
recessit a me. Nisi indicaueri.¬
tis michi somnium & conies.¬
bitis uos. & domus uestrȩ pu-¬
blicabuntur Si autem somnium
& coniecturam eius narraueri.¬
tis: premia & dona & honorem
multum accipietis a me. Som¬
nium igitur & inter pretations
eius. indicate michi. Respon.¬
derunt secundo: atq dixerunt.
Uex somnium dicat seruis suis.
& inter pretationem illius in-¬
dicabimus. R. espondit rex &
ait. Ero certo noui quia tem¬
pus redimitis: scientes quod
recesserit a me sermo.Si er-¬
go somnium non indicaueritis
michi: una est de uobis senten-¬
tia : Ouod interpretationem¬

Expanded text:
oli et magi et malefici et Chaloli et magi et malefici et Chaldei et indicarent regi somnia sua qui cum venissent steterunt coram rege et dixit ad eos rex vidi somnium et mente confusus ignoro quid viderim responderuntque Chaldei regi syriace rex in sempiternum vive dic somnium servis tuis et interpretationem eius indicabimus et respondens rex ait Chaldeis sermo recessit a me nisi indicaveritis mihi somnium et coniecbitis vos, et domus vestrae publicabuntur. Si autem somnium, et conjecturam ejus narraveritis, praemia, et dona, et honorem multum accipietis a me: somnium igitur, et interpretationem ejus indicate mihi. Responderunt secundo, atque dixerunt: Rex somnium dicat servis suis, et interpretationem illius indicabimus. Respondit rex, et ait: Certe novi quia tempus redimitis, scientes quod recesserit a me sermo. Si ergo somnium non indicaveritis mihi, una est de vobis sententia, quod interpretationem
Abbreviated transcription (Latin):
res & corpulentiores pre omni:¬
bus pueris qui uescebantur eybo
regio. Porro malasar tollebat ey¬
baria & uinum potus eorum.
dabatq eis legumina. Pueris au¬
tem his dedit ds̃ scientiam &
disciplinam in omni libro: &
sapientiã. Daniheli autem intes.¬
ligentiam omnium uisionum
& somniorum. Completis itaq
diebus post quos dixerat
rex ut introducerentur: intro¬
duxit eos prepositus eunucho.¬
rum in conspectu nabuchodo¬
nosor. Cumq locutus fuisset¬
eis rex : non . sunt inuenti de
uniuersis tales: ut danihel. ana¬
nias. misahel. & azarias. Et
steterunt in conspectu regis
& omne uerbum sapientie
& intellectus quod sciscitatus
est rex ab eis: inuenit in eis
decuplum super cunctos ari¬
olos & magos. qui erant in
uniuerso regno eius. Fuit au¬
tem daniheł usq ad annum
primum cyri regis.
chodonosor. uidit nabuchodo¬
nosor somnium: & conterritus
est spiritus eius: & somnium
eius fugit ab eo. Precepit er-¬
go rex ut conuocarentur ari¬

Expanded text:
res et corpulentiores prae omnires et corpulentiores prae omnibus pueris qui vescebantur cibo regio. Porro Malassar tollebat cibaria, et vinum potus eorum: dabatque eis legumina. Pueris autem his dedit Deus scientiam et disciplinam, in omni libro et sapientia: Danieli autem intelligentiam omnium visionum et somniorum. Completis itaque diebus, post quos dixerat rex ut introducerentur: introduxit eos praepositus eunuchorum in conspectu Nabuchodonosor. Cumque eis locutus fuisset rex, non sunt inventi de universis tales, ut Daniel, Ananias, Misael, et Azarias: Et steterunt in conspectu regis: et omne verbum sapientiae et intellectus, quod sciscitatus est ab eis rex, invenit in eis decuplum, super cunctos hariolos et magos, qui erant in universo regno ejus. Fuit autem Daniel usque ad annum primum Cyri regis. chodonosor, vidit Nabuchodonosor somnium, et conteest spiritus eius et somnium eius fugit ab eo praecepit ergo rex ut convocarentur ari
Abbreviated transcription (Latin):
danihel in corde suo ne pollu.¬
eretur de mensa regis: neqͥ de
uino potus eius: & rogauit
eunuchorum prepositum. ne:
contaminarentur Dedit autẽ
dñs daniheli gratiam & mise¬
ricordiam: in conspectu prin¬
cipis eunuchorum. Et ait
princeps eunuchorumꝰ dani-¬
heli. Dimeo ego dñm̃ meum
regem qui constituit uobis
eybum & potumi qui si uide.¬
rit uultus uestros macilenti¬
ores preceteris adolescentibus
coeuis uestris: condempnabitis
caput meum regi. Et dixit
danihel ad malasar. quem con-¬
stituerat princeps eunuchorum
super danihelem. ananiam. mi¬
sahel: & azariam. Tempta nos
obseero seruos tuos diebus de.¬
cem: & dentur nobis legumina
ad uescendum. & aqua ad biben¬
dum: & contemplare uultus
nostros & uultus puerorum qui
uescuntur cybo regio: & sicut ui-¬
deris. facies cũ seruis tuis. Qui
audito sermone huiuscemodi.
temptauit eos diebus decem:
Post dies autem decem: appa¬
ruerunt uultus eorum melio¬

Expanded text:
Danihel in corde suo ne polluDanihel in corde suo ne pollueretur de mensa regis neque de vino potus eius et rogavit eunuchorum praepcontaminaretur. Dedit autem Deus Danieli gratiam et misericordiam in conspectu principis eunuchorum. Et ait princeps eunuchorum ad Danielem: Timeo ego dominum meum regem, qui constituit vobis cibum et potum: Qui si viderit vultus vestros macilentiores prae caeteris adolescentibus coaevis vestris, condemnabitis caput meum regi. Et dixit Daniel ad Malassar, quem constituerat princeps eunuchorum super Danielem, Ananiam, Misaelem, et Azariam, Tenta nos, obsecro, servos tuos diebus decem, et dentur nobis legumina ad vescendum, et aqua ad bibendum: Et contemplare vultus nostros, et vultus puerorum qui vescuntur cibo regio: et sicut videris, facies cum servis tuis. Qui audito sermone hujuscemodi, tentavit eos diebus decem. Post dies autem decem, apparuerunt vultus eorum melio
Abbreviated transcription (Latin):
regni ioachim regis iuda. ue¬
nit nabuchodonosor rex baby¬
lonis iherusalem: & obsedit
eam. Et tradidit dñs in manu
eius ioachim regem iude. &
partem uasorum domus dm̃i:
& asportauit ea in terram sen¬
naar. in domumi dĩ sui: & uasa
intulit in domum thesauri
dĩ sui. Et ait rex asphanaꝵ
preposito eunuchorum suorũ:
ut introduceret de filiis israhel.
& de semine regio & tiranno.¬
rum pueros. in quibus nullã
esset macula: decoros forma.
& eruditos omni sapientia:
plenos scientia. & doctos disci¬
plina: & qui possent stare in
palatio regis. ut doceret eos
litteras. & linguam chaldeorũ.
Et constituit eisꝰ rex annonam
por singulos dies de cybis suis.
ce de uino unde bibebat ipse.
ut enutriti tribus annis. postea
starent in conspectu regis. Fue.¬
runt ergo inter eos de filiis
iuda: danihel. ananias. misahel.
&e azarias : & imposuit eis pre¬
positus eunuchorum nomina.
Daniheli. balthasar: & ananie
sidrach. misaheli misach: & ara¬
riȩ abdenago. Proposuit autem

Expanded text:
him regis Iuda venit Nabuchodonosor rex Babylonis Hierusalem et obsedit eam et tradidit Dominus in manu eius Ioachim regem Iudae et partem vasorum domus Dei et asportavit ea in terram Sennaar in domum dei sui et vasa intulit in domum thesauri dei sui et ait rex Asfanaz praeposito eunuchorum suorum ut introduceret de filiis Israhel et de semine regio et tyrannorum pueros in quibus nulla esset macula decoros forma et eruditos omni sapientia cautos scientia et doctos disciplina et qui possent stare in palatio regis ut doceret eos litteras et linguam Chaldeorum et constituit eis rex annonam per singulos dies de cibis suis et de vino unde bibebat ipse ut enutriti tribus annis postea starent in conspectu regis fuerunt ergo inter eos de filiis Iuda Danihel Ananias Misahel et Azarias et inposuit eis praepositus eunuchorum nomina Daniheli Balthasar et Ananiae Sedrac Misaheli Misac et Azariae Abdenago proposuit autem
Abbreviated transcription (Latin):
et omnia hȩc & conteret. Porro
quia uidisti pedum & digito¬
rum partem testę figuli &&
partem ferream: regnum diui¬
sum erit: quod tamen de plan-¬
tario ferri orietur. Secundum
quod uidisti ferrum mixtum
testȩ et luto. & digitos pedum
ex parte ferreos & ex parte fic.¬
tiles: ex parte regnum erit soli¬
dum. & ex parte contritum.
Quia autem uidisti ferrum mix¬
tum testę et luto: commiscebun¬
tur quidem humano semini:
sed non adherebunt sibi. sicuti
ferrum non potest misceri testȩ.
n diebus autem regnorum illo.¬
rum suscitabit dĩ cęli regnum
quod in ȩternum non dissipa¬
bitur: & regnum eius populo
alteri non tradetur. Comminu¬
et & consumet uniuersa regna
hec : & ipsum stabit in ȩternum
Secundum quod uidisti quod
de monte abscisus est lapis sine
manibus: & comminuit testam
& ferrum. & es. & argentum &
aurum: ds magnus ostendit
regi quȩ futura sint postea.
Et uerum est somnium. & fidelis

Expanded text:
et omnia haec, et conteret. Porro et omnia haec, et conteret. Porro quia vidisti pedum et digitorum partem testae figuli, et partem ferream: Regnum divisum erit, quod tamen de plantario ferri orietur, secundum quod vidisti, ferrum mixtum testae ex luto. Et digitos pedum ex parte ferreos, et ex parte fictiles: ex parte regnum erit solidum, et ex parte contritum. Quod autem vidisti ferrum mixtum testae ex luto, commiscebuntur quidem humano semine: Sed non adhaerebunt sibi, sicut ferrum misceri non potest testae. In diebus autem regnorum illorum, suscitabit Deus coeli regnum, quod in aeternum non dissipabitur, et regnum ejus populo alteri non tradetur. Comminuet, et consumet universa regna haec: et ipsum stabit in aeternum. Secundum quod vidisti, quod de monte abscisus est lapis, sine manibus, et comminuit testam, et ferrum, et aes, et argentum, et aurum. Deus magnus ostendit regi, quae futura sunt postea, et verum e
Abbreviated transcription (Latin):
bilis. Huius statue caput ex
auro optimo erat. Pectus autẽ
& brachia de argento. Porro
uenter & femora ex ȩre. Tybiȩ
autem ferreȩ: pedum quedam
pars erat ferrea. quedam fictilis.
Uidebas ita. donec abscisus est
lapis de monte sine manibus:
& pereussit statuam in pedibus
eius ferreis & fictilibus: & com¬
minuit eos. Tunc contrita sunt
pariter ferrum. testa. es. argen.
tȩ sunt uento: nullusq locus
inuentus est eis. Laꝑis autem
qui percus serat statuam factus
est mons magnus. & impleuit
uniuersam terram. Hoc est som¬
nium. Interpretationem qͦq etus
dicemus coram te rex. Iu rex
regum es: & ds̃ cęli regnum &¬
fortitudinem & imperium &&
gloriam dedit tibi: & omnia
in quibus habitant filiĩ homi.¬
num & bestiȩ agri. uolucresq
cęli dedit in manu tua: & sub
ditione tua uniuersa constituit.
Tu es ergo caput aureum. Et
post te consurget regnum aliud
uniuersȩ terrȩ. Et regnum
quartum erit uelut ferrum.
Quomodo ferrum comminuit
& domat omnia: sic comminu.¬

Expanded text:
e caput ex auro optimo erat, pectus autem et brachia de argento, porro venter et femora ex aere. Tibiae autem ferreae, pedum quaedam pars erat ferrea, quaedam fictilis. Videbas ita, donec abscisus est lapis de monte sine manibus: et percussit statuam in pedibus ejus ferreis et fictilibus, et comminuit eos. Tunc contrita sunt pavento, nullusque locus inventus est eis; lapis autem, qui percusserat stest mons magnus et implevit universam terram hoc est somnium interpretationem quoque eius dicemus coram te rex tu rex regum es et Deus caeli regnum fortitudinem et imperium et gloriam dedit tibi et omnia in quibus habitant filii hominum et bestiae agri volucresque caeli dedit in manu tua et sub dicione tua universa contu es ergo caput aureum. Et post te consurget regnum aliud universae terrae. Et regnum quartum erit velut ferrum: quomodo ferrum comminuit et domat omnia, sic comminu
Abbreviated transcription (Latin):
nabuchodonosor cecidit in faci¬
em suam: & danihelem adora¬
uit : &e hostias & incensum pre¬
cepit ut sacrificarent ei. Loquens
ergo rex. ait daniheli. Uere
ds̃ uester ds̃ dõrum est : &
dñs regum: & reuelans myste.
ria. ꝗm̃ potuisti. aperire saera-¬
mentum hoc: Tunc rex dani-¬
helem in sublime extulit: et munera
constituit eum principem su-¬
per omnes prouintias babylo.¬
nis. & prefectum magistratu.¬
um super cunctos sapientes
babylonis. Danihel autem po-¬
stulauit a rege: & constituit
super opera prouintie babylo.¬
nis sydrach. mysach. & abdena.¬
go. Ipse autem danihel erat
in foribus regis.ii¬

Expanded text:
donosor cecidit in faciem suam et Danihelum adoravit et hostias et incensum praecepit ut sacrificarent ei loquens ergo rex ait Daniheli vere Deus vester Deus deorum est et Dominus regum et revelans mysteria quoniam potuisti aperire sacramentum hoc tunc rex Danihelum in sublime extulit et munera constituit eum principem super omnes provincias Babylonis et praefectum magistratuum super cunctos sapientes Babylonis Danihel autem postulavit a rege et constituit super opera provinciae Babylonis Sedrac Misac et Abdenago ipse autem Danihel erat in foribus regis
Abbreviated transcription (Latin):
AS
propheta cui hic prologus seri.¬
bitur. sermone quidem apud
hebreos ysaia & osee. & quibus.¬
dam aliis prophetis uidetur
esse rusticior : sed sensibus par
est. Qouippe: qui eodem spi¬
ritu prophetauerit. Porro sim¬
plicitas eloquii: de loco ei in
quo natus est accidit. Fuit
enim anathotites: qui est usq
hodie uiculus tribus ab iheru.¬
solimis distans milibus. sacer.¬
dos ex sacerdotibus: & in ma-¬
tris utero sanctificatus. uirgi.¬
nitate sua euangelicum uirum
xp̃i ecclesiȩ dedicans. Hic ua-¬
ticinari exorsus est puer: &
captiuitatem urbis atq uideȩ
non solum spiritu. sed & oculis
carnis in tuitus est. Iam decem
tribus israhel assyrii in medos
transtulerant. iam terras earum
coloniȩ gentium possidebant.
Vnde in iuida tantum & beniamin
AS PROPAETA.¬
A
iheremie filii helchiȩ de sacer.¬
dotibus qui fuerunt in an̾athot.
in terra beniamin Quod factũ
est uerbum dñi ad eum. in
diebus iosiȩ filii a mon regis
iuda. in tercio decimo anno

Expanded text:
as propheta, cui hic prologus scribitur, sermone quidem apud Hebraeos Isaia et Osee et quibusdam aliis prophetis videtur esse rusticior, sed sensibus par est: quippe qui eodem spiritu prophetaverit. Porro simplicitas eloquii, de loco ei in quo natus est accidit. Fuit enim Anathothites, qui est usque hodie viculus, tribus ab Jerosolymis distans millibus; sacerdos ex sacerdotibus, et in matris utero sanctificatus: virginitate sua evangelicum virum Christi Ecclesiae dedicans. Hic vaticinari exorsus est puer: et captivitatem urbis atque Judaeae, non solum spiritu, sed et oculis carnis intuitus est. Jam decem tribus Israel Assyrii in Medos transtulerant: jam terras earum, coloniae gentium possidebant. Unde in Juda tantum, et in n prophetaa Hieremiae, filii Helchiae, de sacerdotibus, qui fuerunt in Anathoth, in terra Beniamin. quod factum est uerbum domini ad eum in diebus Iosiae, filii Amon, regis Iuda, in tertio decimo anno
Abbreviated transcription (Latin):
rius quam te formarem in ute¬
ro noui te : & ante quam exi-¬
res de uulua sanctificaui te.
et prophetam in gentibus dedi
te. Et dixi. Ah. ah. ah. dñe ds.
Ecce nescio loqui. quia puer
ego sum. Ꝙ dixit dñs ad me.
Noli dicere puer sum : qm̃ ad
omnia quȩ mittam te ibis:
& uniuersa quȩ mandauero
tibi loqueris. Ne timeas a
facie eorum: quia tecum ego

Expanded text:
te formarem in utero, novi te: et antequam exires de vulva, sanctificavi te, et prophetam in gentibus dedi te. Et dixi: A, a, a, Domine Deus: ecce nescio loqui, quia puer ego sum. Et dixit Dominus ad me: Noli dicere: Puer sum: quoniam ad omnia quae mittam te, ibis: et universa, quaecumque mandavero tibi, loqueris. Ne timeas a facie eor
Abbreviated transcription (Latin):
bstupuit rama. Gabaa saulis
fugit. Hinni uoce tua filia gal.¬
lin. Attende laisa: paupercula
anathoth. Migrauit medemena.
Habitatores iabin confortamini.
Adhuc dies est: ut in nobstetur. Agi¬
tabit manum suam super mon¬
tem filiȩ syon: collem iherusalem.
Ecce dominator dñs exercituum
confringet lagunculam in terro.¬
re. Et excelsi statura succiden.¬
tur. et sublimes humiliabuntur.
Et subuertentur condensa saltus
ferro: & libanus cum excelsis ca-¬
det.

Expanded text:
bstupuit Rama, Gabaath Saulis fugit. Hinni voce tua, filia Gallim; attende, Laisa, paupercula Anathot. Migravit Medemena: habitatores Gabin, confortamini. Adhuc dies est, ut in Nobe stetur: agitabit manum suam super montem filiae Sion, collem Jerusalem. Ecce dominator Dominus exercituum confringet lagunculam in terrore, et excelsi statura succidentur, et sublimes humiliabuntur. Et subvertentur condensa saltus ferro: et Libanus cum excelsis cadet.
Abbreviated transcription (Latin):
fidem operationis dĩ: qui susei.¬
tauit illum a mortuis. Et
uos cum mortui essetis in de¬
lictis & prȩputio carnis uestrȩ.
conuiuificauit cum illo: donans
uobis omnia delicta: delens
quod aduersum nos erat cyro.¬
graphum decreti. quod erat
contrarium nobis. E ipsum
tulit de medio. affigens illud

Expanded text:
operationis dei, qui suscitauit illum a mortuis, et uos, cum essetis mortui delictis et praeputio carnis uestrae, uiuificauit cum illo, donans nobis omnia delicta, delens quod aduersus nos erat chirographum decretis, quod erat contrarium nobis, tollens illud de medio et adfigens
Abbreviated transcription (Latin):
do decernitis: Ne tetigeritis
neq gustaueritis: neq contrecta¬
ueritis . quȩ sunt omnia in inte.¬
ritu ipso usu. secundum prȩce¬
ꝑta & doctrinas hominum.
quȩ sunt rationem quidem
habentia sapientie. in superstiti.¬
one & humilitate : & ad non
parcendum corpori: non in
honore aliquo. ad saturitatem
carnis.
gitur si conresurrexistis cum¬
xp̃o. quȩ sursum sunt quęrite.
ubi xp̃s est in dextera dĩ se.¬
dens. Qouȩ sursum sunt sapite.

Expanded text:
do decernitis ne tetigeris neque gustaveris neque contrectaveris quae sunt omnia in interitu ipso usu secundum praecepta et doctrinas hominum quae sunt rationem quidem habentia sapientiae in superstitione et humilitate et ad non parcendum corpori non in honore aliquo ad saturitatem carnis igitur si conresurrexistis Christo quae sursum sunt quaerite ubi Christus est in dextera Dei sedens quae sursum
Abbreviated transcription (Latin):
scientia dĩ: in omni uirtute
confirmati. secundum potenti.
am claritatis eius: in omni
pacientia & longanimitate: cũ
gaudio gratias agentes dõ
patri: qui dignos nos fecit
in partem sortis sanctorum
in lumine: qui eripuit nos de
potestate. tenebrarum. & trans-¬
tulit in regnum filii dilectio.¬
nis suȩ : in quo habemus redem¬

Expanded text:
scientia Dei in omni virtute scientia Dei in omni virtute confortati secundum poteam claritatis ejus in omni patientia et longanimitate, cum gaudio gratias agentes Deo et Patri, qui dignos nos fecit in partem sortis sanctorum in lumine. Qui eripuit nos de potestate tenebrarum, et transtulit in regnum Filii dilectionis suae.
Abbreviated transcription (Latin):
per uoluntatem dĩ. & timothe.¬
us frater: his qui sunt colosis
sanctis & fidelibus fratribus:
Pax. a dõ patre nostro. & dño¬
iħu xp̃o. Gratias agimus dõ
semper pro uobis orantes: au-¬
dientes fidem uestram in xpͥo
iħu . & dilectionem quam ha.¬
betis in omnes sanctos. prop.¬
ter spem quȩ reposita est uo.¬
bis in cęlis : quam audistis in
uerbo ueritatis euangelii. quod
peruenit ad uos. sicut & in uni:¬
uerso mundo est: & fructificat.
& crescit: sicut in uobis ex ea
die qua audistis & cognouistis
gratiam dĩ in ueritate .: sicut
didicistis ab epaphra Karissimo
conseruo nostro. qui est fidelis
pro uobis minister xp̃i iħ̃u.
qui etiam manifestauit nobis
dilectionem uestram in spiritu.
deo & nos ex qua die audiui.¬
mus: non cessamus pro uobis
orantes & postulantes. ut imple.¬
amini agnitione uoluntatis
eius. in omni sapientia & in.¬
tellectu spirituali: ut ambule¬
tis digne dõ. per omnia pla.¬
centes: in omni opere bono
fructificantes: & crescentes in

Expanded text:
per voluntatem Dei et Timotheus frater his qui sunt Colossis sanctis et fidelibus fratribus pax a Deo Patre nostro gratias agimus Deo semper pro uobis deprecantes, audientes fidem uestram in Christo Iesu et dilectionem quam habetis in omnes sanctos propter spem quae reposita est uobis in caelis, quam ante audistis in uerbo ueritatis euangelii quod peruenit in uos, sicut in omni mundo est fructificans et crescens sicut et in uobis, ex qua die audistis et cognouistis gratiam Dei in veritate sicut didicistis ab Epaphra carissimo conservo nostro qui est fidelis pro vobis minister Christi Iesu qui etiam manifestavit nobis dilectionem vestram in Spiritu ideo et nos ex qua die audivimus non cessamus pro vobis orantes et postulantes ut impleamini agnitione voluntatis eius in omni sapientia et intellectu spiritali ut ambuletis digne Deo per omnia placentes in omni opere bono fructificantes et crescentes in
Abbreviated transcription (Latin):
in uobis : ut impleam uerbum
fuit a seculis & a generationibus.
Hunc autem manifestatum est
sanctis eius: quibus uoluit ds
notas facere diuitias gloriȩ
sacramenti huius in gentibus.
quod est xp̃s in uobis spes glo.¬
riȩ : quem nos annuntiamus.
ut exhibeamus omnem homi.¬
nem perfectum in xp̃o iħu:
in quo & laboro certando secun-¬
dum operationem eius. quam
operatur in me in uirtute.
solentur corda ipsorum. instru-¬
cti in Karitate : & in omnes di¬
uitias plenitudinis intellectus.
in agnitionẽ mysterii dĩ pa-¬
in quo sunt omnes thesauri
sapientiȩ & scientiȩ absconditi.
Hoc autem dico: ut nemo uos
decipiat in sublimitate sermo¬
num. Nam & si corpore absens
sum. sed spiritu uobiscum sum:
gaudens & uidens ordinem ues-¬
trum: & firmamentum eius quȩ¬
nostrum. in ipso ambulate. ra-¬
dicati & super ȩdificati in ipso:
& confirmati in fide. sicut &
didicistis : abundantes in illo
in gratiarum actione.
idete ne:quis uos decipiat per

Expanded text:
in nobis, ut impleam uerbum in nobis, ut impleam uerbum fuit a seculis et generationibus. Nunc autem manifestum est Sanctis ejus: quibus voluit Deus notas facere divitias glorie Sacramenti hujus in gentibus: quod est Christus in vobis spes gloriut exhibeamus omnem hominem perfectum in Christo Jesu; in quo et laboro, certando secundum operationem ejus, quam operatur in me in virtute. solentur corda ipsorum, instructi in charitate, et in omnes divitias plenitudinis intellectus, in agnitione mysterii Dei Pain quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi. Hoc autem dico, ut nemo vos decipiat in sublimitate sermonum. Nam etsi corpore absens sum, sed spiritu vobiscum sum: gaudens, et videns ordinem vestrum, et firmamentum ejus, quanostrum, in ipso ambulate, radicati et superaedificati in ipso, et confirmati in fide, sicut et didicistis, abundantes in illo in gratiarum actione. Videte ne quis vos decipiat per
Abbreviated transcription (Latin):
uolens in humilitate. & religio¬
ne angelorum quȩ non uidit
ambulans frustra: inflatus sen.¬
su carnis suȩ : & non tenens ca.¬
put . ex quo totum corpus per
nexus & coniunctiones subminis.¬
tratum & constructum. crescit
in augmentum dĩ. Si autent

Expanded text:
uolens in humilitate mentis et religione angelorum, quae non uidit ambul a ns frustra inflatus sensu carnis suae et non tenens caput, e x quo totum corpus per ne xus et coniunctiones subministratum et constructum crescit in augmentum dei et
Abbreviated transcription (Latin):
prophetauit: & ciuitatis suȩ
rumas quadruplici planxit.
alfabeto. Quod nos mensurȩ
metri uersibusq reddidimus.
reterea ordinem uisionum
qui apud grecos & latinos om.¬
nino confusus est : ad pristi.¬
nam fidem correximus.
Librum autem baruc notarii
eius. qui apud hebreos nec
legitur nec habetur pretermi.¬
simus: pro his omnibus males¬
dicta ab emulis prestolantes:
quibus me necesse est per
rum ad compendium mali
rectius fuerat. modum furo.¬
ri eorum silentio meo pone.¬
re : quam cotidie noui ali:¬
quid scriptitantem inuido¬
rum in saniam prouocare.¬

Expanded text:
prophetavit: et civitatis suae ruinas quadruplici planxit alphabeto, quod nos mensurae metri versibusque reddidimus. Praeterea ordinem Visionum, qui apud Graecos et Latinos omnino confusus est, ad pristinam fidem correximus. Librum autem Baruch, notarii ejus, qui apud Hebraeos nec legitur, nec habetur, praetermisimus: pro his omnibus maledicta ab aemulis praestolantes, quibus me necesse est per rum ad compendium mali, rectius fuerat modum furori eorum silentio meo ponere, quam quotidie novi aliquid scriptitantem invidorum insaniam provocare.
Abbreviated transcription (Latin):
umquid solitudo factus sum
israheli: aut terra serotina:
Quare ergo dixit populus meus.
recessimus: non ueniemus ultra
ad te : Numquid obliuiscẽtur
uirgo ornamenti sui: sponsa
fasciȩ pectoralis suȩ. Populus
uero meus: oblitus est mei die.¬
bus innumeris. Quid niteris
bonam ostendere uiam tuam:
ad querendam dilectionem:
uias tuas: & in alis tuis inuen-¬
tus est sanguis animarum pau-¬
perum & innocentum. Non
in fossis inueni eos: sed in omĩbꝰ
quȩ supra memoraui.R dixxisti.
Absq peccato & innocens ego
sum. Et propterea auertatur
furor tuus a me. Ecce ego iu.¬
dicio contendam tecũ. pro eoquod
dixeris non peccaui. Quam
uilis es facta nimis: iterans
uias tuas Et ab ȩgypto confun-¬
deris. sicut confusa es ab assur.
Nam & ab ista egredieris. & ma.¬
nus tuȩ erunt super caput
tuum. Qm obtriuit dñs
confidentiam tuam: & nichil

Expanded text:
umquid solitudo factus sum Israeli, aut terra serotina? Quare ergo dixit populus meus: Recessimus, non veniemus ultra ad te? Numquid obliviscetur virgo ornamenti sui, aut sponsa fasciae pectoralis suae? Populus vero meus oblitus est mei diebus innumeris. Qubonam ostendere viam tuam ad querendam dilectionem? uias tuas, et in alis tuis inuentus est sanguis animarum pauperum et innocentium? non in fossis inueni eos, sed in omnibus quae supra memoraui. et dixisti: absque peccato et innocens ego sum, et propterea auertatur furor tuus a me ! ecce ego iudicio contendam tecum, eo quod dixeris: non peccaui. quam uilis es facta nimis iterans uias tuas! et ab Aegypto confunderis, sicut confusa es ab Assur. nam et ab ista egredieris et manus tuae erunt super caput tuum, quoniam obtriuit dominus confidentiam tuam. Et paul
Abbreviated transcription (Latin):
cans uias tuas: onager assuetus
in solitudine: in desiderio animȩ
sue attraxit uentum amoris
sui. Nullus auertet eam. Om-¬
nes qui querunt eam non defi-¬
cient. In menstruis eius inue-¬
nient eam. Prohibe pedem tu-¬
um a nuditate : & gut tur tuum
a siti. Et dixisti. Desperaui.
nequaquam faciam. Adamaui
quippe alienos: & post eos am¬
bulabo. Quomodo confunditur
fur quando deprehenditur. sic
confusi sunt domus israhel: ipsi
& reges eorum: principes & sa¬
cerdotes: & prophetȩ eorum.
Dicentes ligno: pater meus ȩs tu.
& lapidi. tu me genuisti. Uerte.¬
runt ad me tergum: & non faciem.
Et in tempore afflictionis suȩ di¬
cent. Surge. & libera nos. U̾ bi
sunt dii tui. quos fecisti tibi.
Surgant: & liberent te in tempore
afflictionis tuȩ. Scd̾m nume¬¬
rum quippe ciuitatum tuarũ.
erant dii tui iuda. Quid uul.¬
tis mecum iudicio contendere:
Omnes dereliquistis me: dicit dñs.
Disciplinam non receperunt. De-¬
uorauit gladius uester prophe.¬

Expanded text:
s suas. Onager assuetus in solitudine, in desiderio animae suae attraxit ventum amoris sui: nullus avertet eam: Omnes qui quaerunt eam, non deficient: in menstruis ejus invenient eam. Prohibe pedem tuum a nuditate, et guttur tuum a siti. Et dixisti: Desperavi, nequaquam faciam: Adamavi quippe alienos, et post eos ambulabo. Quomodo confunfur, quando deprehenditur, sic confusi sunt domus Israel, ipsi, & reges eorum, principes, & Sacerdotes, & Prophetae eorum v.27. dicentes ligno: Pater meus es tu; et lapidi: Tu me genuisti. Verterunt ad me tergum, et non faciem, Et in tempore afflictionis suae dicent: Surge, et libera nos. Ubi sunt dii tui, quos fecisti tibi? surgant et liberent te in tempore afflictionis tuae: Secundum numerum quippe civitatum tuarum erant dii tui, Juda. Quid vultis mecum judicio contendere? omnes dereliquistis me, dicit Dominudisciplinam non receperunt: Devoravit gladius vester prophe
Abbreviated transcription (Latin):
reddoꝵ michi dñs in illa die iustus
iudex. Non solum autem michi.
sed & his qui diligunt aduentum eius.
estina uenire ad me cito. Demas enĩ ui.¬
me dereliquit. diligens hoc seculum.
& abiit thessalonicam. Crescens in
galatiam. Titus in dalmatiam¬
Lucas aut est mecum solus. Marcum
assume. & addiic tecum. Est enim
michi utilis in ministerium. Lithicũ
aut misi eꝑhesum. Tenulam quam
reliqui troadȩ apud carpum. ueni¬
ens affer tecum. & libros. Maxime.
aut membranas. Alexander erarius.¬
multa mala michi ostendit. Reddoe
ei dñs secundum opera eius. Qouem
& tu deuita. Ualde enim restitit uer.¬
bis nostris. In prima mea defensione.
nemo michi affuit: sed omnes me:
dereliquerunt. Non illis impute.¬
tur. Dñs aut̃ michi astitit. & conforta.¬
uit me : ut per me prȩdicatio im-¬
pleatur: & audiant omnes gentes.
quia & liberatus sum de ore leonis.
Liberabit aut me dñs ab om̃i opere
malo: & saluum faci&& in regnum
suum cęleste cui gloria in secula

Expanded text:
in illa die justus judex: non solum autem mihi, sed et his qui diligunt adventum ejus. Festina venire ad me cito. Demas enim me dereliquit, diligens hoc saeculum, et abiit Thessalonicam, Crescens in Galatiam, Titus in DalmatiamLucas est mecum solus. Marcum assume, et adduc tecum; est enim mihi utilis in ministerium. Tychicum autem misi Ephesum. Paenulam, quam reliqui Troade apud Carpum, veniens affer tecum, et libros, meos, maxime autem membranas. Alexander Aerariusmulta mala mihi ostendit: reddet illi Dominus secundum opera ejus; quem et tu devita, valde enim restitit verbis nostris. In prima mea defensione nemo mihi affuit; sed omnes me dereliquerunt: non illis imputetur. Dominus autem mihi astitit et confortavit me, ut per me praedicatio impleatur, et audiant omnes gentes, quia liberatus sum de ore leonis. Liberavit me Dominus ab omni opere malo: et salvum faciet in regnum suum coeleste, cui gloria in saecula
Abbreviated transcription (Latin):
sine affectione: sine pace: crimina-¬
tores: in continentes: inmites: sine
benignitate: proditores: tumidi:¬
proterui: uoluptatum amatores.
magis quam dĩ: habentes speciem
quidem pietatis: uirtutem autem
eius abnegantes. Et hos deuita.
Ex his enim sunt qui penetrant do-¬
mos. & captiuas ducunt muliercu-¬
las oneratas peccatis. quȩ ducun-

Expanded text:
sine affectione, sine pace, criminasine affectione, sine pace, criminatores, incontinentes, inmites, sine benignitate, proditores, proterui, tumidi, uoluptatum amatores magis quam dei, habentes speciem quidem pietatis, uirtutem autem eius abnegantes: et hos deuita. ex his enim sunt qui penetrant domos et captiuas ducunt mulierculas oneratas peccatis, q
Abbreviated transcription (Latin):
aurea & argentea: sed & lignea &
fictilia. Ex quȩdam quidem in
honorem. quedam autem in con-¬
tumeliam. Si quis ergo emundaue¬
rit se ab istis: erit uas in honorẽ.
sanctificatum. & utile dño: ad om:¬
ne opus bonum paratum. Iuueni¬
lia autem desideria fuge. Secta:¬
re uero iustitiam: fidem: caritatẽ.
pacem. cum his qui inuocant dñm
de corde puro. Stultas autem &
sine disciplina questiones deuita.
sciens quod generant lites. Ser-¬
uum autem dñi non oport&e liti.¬
gare: sed mansuetum esse ad om¬
nes. Docibilem: patientem: cum
modestia corripientẽ eos qui resis-¬
tunt: nerquando d& illis ds̃ peni-¬
tentiam ad agnoscendam uerita¬
tem: & resipiscant a diaboli laqueis.
a quo captiui tenentur ad ipsius
uoluntatem. Hoc autem scito:
quod in nouissimis diebus insta-¬
bunt tempora periculosa: & erunt
homines se ipsos amantes: cupidi.
elatiꝰ superbi: blasphemi: parenti
bus non obedientes: ingrati: scelesti:

Expanded text:
aurea et argentea sed et lignea et aurea et argentea sed et lignea et fictilia et quaedam quidem in honorem quaedam autem in contumeliam si quis ergo emundaverit se ab istis erit vas in honorem sanctificatum et utile Domino ad omne opus bonum paratum iuvenilia autem desideria fuge sectare vero iustitiam fidem caritatem pacem cude corde puro. stultas autem et sine disciplina quaestiones deuita, sciens quod generant lites. seruum autem domini non oportet litigare, sed mansuetum esse ad omnes, docibilem, patientem, cum modestia corripientem eos qui resistunt: ne quando det illis deus paenitentiam ad agnoscendam ueritatem, et resipiscant a diaboli laqueis, a quo captiui tenentur ad ipsius uoluntatem. Hoc autem scito, quod in nouissimis diebus instabunt tempora periculosa, et erunt homines se ipsos amantes, cupidi, elati, bus non oboedientes, ingrati, scelesti,
Abbreviated transcription (Latin):
pter electos: ut & ipsi salutem con-¬
sequantur quȩ: est in xp̃o iħi: cum
gloria cȩlesti.
idelis sermo. Nam si commortui
sumus: & conuiuemus. Si sustine.¬
mus: & conregnabimus. Si negaue.¬
rimus: & ille negabit nos. Si non
credimus: ille fidelis permanet:
negare se ipsum non potest. Hȩc
commone. testificans coram dõ.¬
Loli uerbis contendere. ad nichil
enĩ utile est: nisi ad subuersionem
audientium. Sollicite cura te ip.
sum probabilem exhibere dõ. ope.¬
rarium in confusibilem: recte tra.¬
ctantem uerbum ueritatis. Tropha.¬
na autem & uaniloquia deuita.
Multum enim proficiunt ad impie.¬
tatem. & sermo eorum ut cancer
serpit. Ex quibus est hẏmineus.
& phyletus . qui a ueritate excide.¬
runt. dicentes resurrectionem iam
factam: & subuertunt quorundam
fidem. Sed firmum fundamentum
dĩ stat. habens signaculum hoc.
C ognouit dñs. qui sunt eius. Et
discedat ab iniquitate: omnis qui
nominat nomen dñi. In magna
autem domo non solum sunt uasa

Expanded text:
electos, ut et ipsi salutem consequantur, quae est in Christo Jesu, cum gloria coelesti. idelis sermo: Nam si commortui sumus, et convivemus: si sustinebimus, et conregnabimus; si negaverimus, et ille negabit nos: si non credimus, ille fidelis permanet, negare seipsum non potest. Haec commone, testificans coram Domino. Noli contendere verbis: ad nihil enim utile est, nisi ad subversionem audientiumsum probabilem exibere Deo, operarium inconfusibilem, recte tractantem uerbum ueritatis. Prophana autem et uaniloquia deuita, multum enim proficiunt ad impietatem, et sermo eorum ut cancer serpit ex quibus est Hymeneus et Philetus qui a veritate exciderunt dicentes resurrectionem iam factam et subvertunt quorundam fidem sed firmum fundamentum Dei stetit habens signaculum hoc cognovit Dominus qui sunt eius et discedat ab iniquitate omnis qui nominat nomen Domini in magna autem domo non solum sunt vasa
Abbreviated transcription (Latin):
tam & incorruptionem. per euan-¬
gelium in quo positus sum ego
prȩdicator & apostolus. & magister
gentium. Obquam causam etiam
hȩc patior: sed non confundoꝵ.
Scio enim cui credidi: & certus sum
quia potens est depositum meum
seruare: in illum diem. Normam
habens sanorum uerborum quȩ
a me audisti. in fide & dilectione
situm custodi: per spiritum sanc-¬
tum qui habitat in nobis. Seis hoc
quod auersi sunt a me omnes qui
in asya sunt: ex quibus est phygelus.
& hermogenes. D& misericordiam
dñs onesifori domui: quia sepe
me refrigerauit. & catenam meam
non erubuit : sed cum romam ue¬
niss&e. sollicite me quesiuit : &
inuenit. Det illi dñs inuenire
misericordiam a dño. in illa die.
Et quanta ephesi ministrauit mi-¬
chi. melius tu nosti. Tu ergo fili
mi confortare in gratia quȩ est
in xp̾o iħu: & quȩ audisti a me
per multos testes: hec commenda
fidelibus hominibus. qui idonei
erunt & alios docere. Labora.
sicut bonus miles xp̃i iħu.
emo militans dõ implicat se ne.¬

Expanded text:
tam et incorruptionem per Evangelium, in quo positus sum ego praedicator, et Apostolus, et magister gentium. Ob quam causam etiam haec patior, sed non confundor. Scio enim cui credidi, et certus sum quia potens est depositum meum servare in illum diem, formam habens sanorum verborum quae a me audisti in fide et dilectione situm custodi per Spiritum Sanctum qui habitat in nobis scis hoc quod aversi sunt a me omnes qui in Asia sunt ex quibus est Phygelus et Hermogenes det misericordiam Dominus Onesifori domui quia saepe me refrigeravit et catenam meam non erubuit sed cum Romam venisset sollicite me quaesivit et invenit det illi Dominus invenire misericordiam a Domino in illa die et quanta Ephesi ministravit melius tu nosti tu ergo fili mi confortare in gratia quae est in Christo Iesu et quae audisti a me per multos testes haec commenda fidelibus hominibus qui idonei erunt et alios docere labora sicut bonus miles Christi Iesu nemo militans inplicat se ne
Abbreviated transcription (Latin):
Erit enim tempus cum sanam do-¬
ctrinam non sustinebunt.: sed ad
sua desideria coaceruabunt sibi
magistros. prurientes auribus. Et
a ueritate quidem auditum auer-¬
tent. ad fabulas autem conuerten-¬
tur. Iu uero uigila: in omnibus
labora: Opus fac euangelistȩ: mi.¬
nisterium tuum imple sobrius esto¬
Ego enim iam delibor. & tempus

Expanded text:
m sanam doctrinam non sustinebunt, sed ad sua desideria coaceruabunt sibi magistros, prurientes auribus, et a ueritate quidem auditum auertent, ad fabulas autem conuertentur. tu uero uigila, in omnibus labora, opus fac euangelistae, ministerium tuum imple. ego enim iam delibor,
Abbreviated transcription (Latin):
& omnis regule ueritatis. & quid
bit timotheo. monens eum ne
per eius absentiam. uel propriis.
uel magistri tribulationibus ter-¬
reatur: ut testimonium dnĩ eru-¬
bescat pro quo ipse usq ad mor-
tem certauit. simul & de hereticis
uitandis. atq his qui suas magis
fabulas quam dĩ predicant ueritatẽ.

Expanded text:
uid bit Timotheo, commonens eum, ne per ejus absentiam vel propriis, vel magistri tribulationibus terreatur, aut testimonium Domini erubescat, pro quo usque ad mortem ipse certavit; simul et de haereticis vitandis atque his qui suas potius fabulas quam Dei praedicant veritatem.
Abbreviated transcription (Latin):
admodum autem iamnes & mam-¬
bres restiterunt moysi. ita & hi
resistunt ueritati. homines cor-¬
rupti mente: reprobi circa fidem.
sed ultra non proficient. Insipien.¬
tia enim eorum manifesta erit
omnibus: sicut & illorum fuit.
Tu autem assecutus es meam doc.¬
trinam: institutionem: propositũ:
fidem: longanimitatem: dilectionẽ.
pacientiam: persecutiones. passio.¬
nes: qualia michi facta sunt anti-¬
ochiȩ: iconio: lystris: quales per¬
secutiones sustinui: & ex omnibus
me eripuit dñs. Et omnes qui
uolunt pie uiuere in xp̃o iħu.
persecutionem patientur. Mali
autem homines & seductores pro:¬
ficient in peius : errantes. & in erro.¬
rem mittentes: Ou uero permane.
in his quȩ didicisti: & credita sunt
tibi: sciens a quo didiceris: & quia
ab infantia saeras litteras nosti.
quȩ te possunt instruere ad salu-¬
tem: per fidem quȩ est in xp̃o iħu.
Omnis scriptura diuinitus inspirata.
utilis est ad docendum: ad arguen-¬
dum: ad corrigendum: ad erudi.¬

Expanded text:
admodum autem Jamnes & Mambres restiterunt Moysi; ita & hi resistunt veritati, homines corrupti mente, reprobi circa fidem; sed ultra non proficient: insipientia enim eorum manifesta erit omnibus, sicut et illorum fuit. Tu autem assecutus es meam doctrinam, institutionem, propositum, fidem, longanimitatem, dilectionem, patientiam, persecutiones, passiones, qualia mihi facta sunt Antiochiae, Iconio, Lystris: quales persecutiones sustinui, et ex omnibus me eripuit dominus. et omnes qui uolunt pie uiuere in Christo Iesu persecutiones patiuntur. mali autem homines et seductores proficient in peius, errantes et in errorem mittentes. tu uero permane in his quae didicisti et credita sunt tibi, sciens a quo didiceris. et quoniam . ab infantia sacras litteras nosti, quae te possunt instruere ad salutem per fidem, quae est in Christo Iesu. omnis scriptura diuinitus inspirata est utilis ad docendum, ad arguendum, ad corrigendum, ad erudi