comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alios pastores ⁊ magistros iñ
ꝑfectionem scripturarum.
Aꝑti sunt celi. Non sustĩcit
unum celum aꝑiri. apunt᷑
plurimi ut descendant non
ab uno s abom̃ib celis angłi
suꝑ filiũ hominis et accesse¬
runt ad eum et ministrabat
ei. zescenderunt angłi.qr¬

Expanded text:
res et magistros in perfectionem sanctorum . Aperti sunt coeli. Non sufficit unum coelum aperiri, aperiuntur plurimi, ut descendant non ab uno, sed ab omnibus coelis Angeli super filium hominis, et accesserunt ad eum, et ministrabant ei. Descenderunt a
Abbreviated transcription (Latin):
Tuuero homo quare non uis
arbitrio te tuo derelictum:
quare egre fers. niti la borare.
contendere. et ꝓ bona oꝑa te ip¬
sum causam fieri salutis: An
magis te delectabat dormien¬
tem. et motio constitutum.
et̾ua ꝓspitate requiesce̾. N¬

Expanded text:
Tu vero, homo, quare non vis Tu vero, homo, quare non vis arbitrio te tuo derelictum? Quare aegre fers niti, laborare, contendere, et per bona opera teipsum causam tuae fieri salutis? An magis te delectabit dormientem, et in otio constitutum aeterna prosperitate requiesce
Abbreviated transcription (Latin):
et contrarius ueritati. Contͣ¬
nus aũt non aprincipio cre¬
atus ẽ. neq statiui suꝑ pectus
et uentrem suum ambu lau̾
non fuit abinitio maledictꝰ.
sicuti adam et eua nõ statiz
ut fcĩ sunt peccanerunt. i ta
et serpens fuit aliquando nõ
serpens. cum inꝑadiso delicia¬
num moraretur. Uñ pꝰ ea
corruens ob peca. meruit au¬
dire. Tues resignaculum siłi¬
tuduus corona decoris. in pa¬
diso dei natus es. donec unien¬
ta ẽ iuiquitas inte ambulas¬
ti in maculato in omnibus
uiis tuis. Uequo etiani iob
memorat.qr inconspectu oĩ¬
potentis dei suꝑbierit. Cecid̃
fulgur et luciferum de celo
cadentem. Quot ad rem
ꝑ tiuet ominis consonantia
decadente ẽ. Ueus quippe i¬
ortem non fecit. neq maliciã
opato ẽ. Libenum arbitru
et homini et angło aduniũ¬
sa ꝑmisit. Hic iam intelligẽ¬
dum ẽ quomodo parbitrii li¬
b̾tatem. alii ad bonorum cõ¬
scenderuit summitatem. alii
corrueruit ini malicie ꝓfundũ

Expanded text:
est contrarius veritati. Contrest contrarius veritati. Contrarius autem non a principio creatus est, neque statim super pectus, et ventrem suum ambulavit, neque fuit ab initio maledictus. Sicuti Adam et Eva non statim ut facti sunt, non peccaverunt: ita et serpens fuit aliquando non serpens, cum in paradiso deliciarum moraretur. Unde postea corruens ob peccata meruit audire: Tu signaculum similitudinis, corona decoris in paradiso Dei natus es, donec inventa est iniquitas in te, ambulasti immaculatus in omnibus 884 viis tuis . De quo etiam Job memorat, quia in conspectu omnipotentis Dei superbierit: Ceciditfulgur aut luciferum de coelo ruentem? Quod ad rem pertinet, omnis consonantia de cadente est. Deus quippe mortem non fecit, nec malitiam operatus est. Liberum arbitrium et homini, et Angelo ad universa permisit. Hic jam intelligendum est, quomodo per arbitrii libertatem, alii ad bonorum conscenderint summitatem, alii corruerint in malitiae profundum.
Abbreviated transcription (Latin):
uixta hystorie fidem. s insig¬
num rei alti̾ꝰ p̃cesisse. et subse¬
quens significasse mist̾i̾um.
Nam ⁊ tu qui uocaris fidelis.
qui conspicis pacem. xpẽ nãq
Si aut peccau̾is de reluiquet
te uisio tei. et trateris captuꝰ
uabucodonosor.et traditus
duceris in babiloniam. Cum
enĩ confusa fu̾it anima tua
auitus et ꝑturbatõnibus.
ab duceris inbabilonem. qm̃
babilon confusio intp̃tatur.
Et si tursum penitentiai e¬
geris. et ꝑconũsi onem ueri
cordis mĩam ad̾o impetrau̾is.
mittitur tͥ hesdras qui te redu¬
cat et edificare fatiat ihrłm
hesoras quippe int̾p̃tatur ad iu¬
tor. et mittitur tibi u̾bũ uiuãs
ut reu̾taris patriam tuam. Sa
te narratur. In a dam onine̾
morimur. et iuxpo om̃s uiui¬
ficamur. Fuit quippe adam
iipadiso. s serpens captuuta¬
tis cius causa extitit. et fecit
ut eicet siue de ihrh̾m siue depa¬
diso. et ueniret iulccum hũc
lacrimarum. Serpens hostis.

Expanded text:
juxta historiae fidem, sed in sigjuxta historiae fidem, sed in signum rei alterius praecessisse, et subsequens significasse mysterium. Nam et tu, qui vocaris fidelis, qui conspicis pacem, Christus quSi autem peccaveris derelinquet te visitatio Dei, et traderis captivus Nabuchodonosor, et traditus duceris in Babylonem. Cum enim confusa fuerit anima tua a vitiis, et perturbationibus, abduceris in Babylonem, quoniam Babylon confusio interpretatur. Etsi rursum poenitentiam egeris, et per conversionem veri cordis misericordiam Dei impetraveris, mittitur tibi Esdras, qui te reducat, et aedificare faciat Jerusalem. Esdras quippe interpretatur adjutor, et mittitur tibi verbum juvans, ut revertaris in patriam tuam. Sacte narratur: In Adam omnes morimur, et in Christo omnes vivificamur . Fuit quippe Adam in paradiso, sed serpens captivitatis ejus causa exstitit, et fecit, ut ejiceretur sive de Jerusalem, sive de paradiso, et veniret in locum hunc lacrymarum. Serpens hostis
Abbreviated transcription (Latin):
ta euuidem ꝓphani dicentez
Habes carbones ignis si se de¬
uis suꝑ eos. hii erunt tibi ad¬
uitorio. Hec oportebat abs¬
condere. et in medium nõ pro¬
ferre. Set heretici nos ipel¬
lunt ut celanda offeramus
iupublicum. qr tecta sunt u¬
tilit̾ apud eos. qui ad huc par¬
iuili iuxta aiime etatem st̃
qui metu indigent magistro¬
rum. qui minis et t̾roribus
corripiendi sunt. ut possint
consequi bonitatem. ut ꝑama¬
ra remedia auulm̾bꝰ pecõrum
aliqnͣdo desistant. Semꝑ eĩ
sacramenta dei ꝓpt̾ paruulos
auditores. uelaminibꝰ quib¬
dam opiuntur. Qmͣ magna
multitutlo dulcediuis tue do¬
mine qui abscondisti timen¬
tibꝰ te: legis et ꝓph̾arum deus
abscondit multitudinem bo¬
nitatis sue. non diligentibus
s timentibꝰ se. Pariuili qui¬
ipe sunt. nec possunt cũ emo¬
lumento disc̾e ꝙ ametur apr̃e.
ne dissoluantur. ne despiciat
bonitatem dei. Quappt̾ cũ
audieris de ppłi captiuitate:
crede quidẽ uere accidisse eaz

Expanded text:
ta eumdem prophetam dicentem: ta eumdem prophetam dicentem: Habes carbones ignis, sedebis super eos: ii erunt tibi adjutorio . Haec oportebat abscondere, et in medium non proferre, sed haeretici nos impellunt, ut celanda efferamus in publicum, quia tecta sunt utiliter apud eos, qui adhuc parvuli juxta animae aetatem sunt, qui metu indigent magistrorum, minis et terroribus corripiendi sunt, et possint consequi bonitatem, ut per amara remedia a vulneribus peccatorum aliquando desistant. 883 Semper enim sacramenta Dei propter parvulos auditores velaminibus quibusdam operiuntur. Quam magna multitudo dulcedinis tuae, Domine, quam abscondisti timentibus te. Legis et Prophetarum Deus abscondit multitudinem bonitatis suae non diligentibus, sed timentibus se. Parvuli quippe sunt, nec possunt cum emolumento suo discere quod amentur a Patre, ne dissolvantur, ne despiciant bonitatem Dei. Quapropter cum audieris de populi captivitate, credere quidem vere accidisse eam
Abbreviated transcription (Latin):
ligna fenum. oꝑa pecĩ ui inferi¬
ora stipulam. uenit iguisiste ⁊
iuiuisa ista exanimat. Quis
iste iguis quem lex p̃dicat. et
engłium non tacet : iuiuscuiꝰq
opus quale sit ignis ꝓbabit. Q
ẽ o apłe ignis iste qui ꝓbat oꝑa.
Nan quid ẽ ignis iste sic sapiẽs
ut custodiat aurum meu̾ aut
argentum meusplendidius os¬
tendat. ut ille sum reluiquat
eum qui mine ẽ lapidem p̃cio¬
sum. ut mala tantum cõsu¬
mat que feci. que suꝑ edifica¬
ui ligna. stipulam: Quisẽ
iste igns.: Ignem ueni mi¬
tur. bonus enun e. et nouit
quia si ignis iste fu̾it accensꝰ.
malicia consumetur. Script̾
est inꝓpħis. Scĩficauit eurui
inigni ardenti. et uorauit tã¬
qmͣ fenum siluam. Et rursũ
Emittet diis sabaoth utuũ
honorem contumeliam. et ĩ
tuam gliam ignisardens ac¬
cendatur. id est ut tugłi fic̾is
enittitur ignis in oꝑa pcc̃oꝵ
tuorum. Nis ad huc appb̃is
disce̾ qr tormenta boni dei sũt
adutilitatem eorum qui ea
sustinent constituta. Auscul¬

Expanded text:
ti fenum, opera peccati inferiora stipulam, venit ignis, et universa ista examinat . Quis est iste ignis, quem Lex praedicat, et Evangelium non tacet? Uniuscujusque opus quale sit, ignis probabit. Qe, ignis iste, qui probat opera nostra? Quis est ignis iste sic sapiens, ut custodiat aurum meum ut argentum meum splendidius ostendat, ut illaesum relinquat eum, qui in me est lapidem pretiosum, ut mala tantum consumat quae feci, quae superaedificavi ligna, fenum, stipulam? Quis est iste ignis? Ignem veni mitur. Bonus enim est, et novit quia si ignis iste fuerit accensus, malitia consumetur. Scriptum est in Prophetis: sanctificavit eum in igne ardenti, et voravit tanquam fenum silvam . Et rursum: Emittit Dominus Sabaoth in tuum honorem contumeliam, et in tuam gloriam ignis ardens accenditur, id est, ut tu glorificeris emittitur ignis in opera peccatorum tuorum. Vis adhuc a Propheta discere, quia tormenta boni Dei sint ad utilitatem eorum, qui ea sustinent, constituta? Auscul
Abbreviated transcription (Latin):
bre eius componiuitur salig
sunt. ut reseratis illis ueniret
meare. nisi primũ ad sue ne᷑
consortem descendiss. Ascẽ¬
dit ilx inaltum. captiuam
duxit captiuitatem accepit
donam ni hominibꝰ. Quideᷤ¬
cendit ipẽ ẽ et qui ascendit

Expanded text:
cula ejus componuntur, saligncula ejus componuntur, salignsunt, ut reseratis illis, veniretmeare, nisi primum ad suae naturae consortem descendisset. Ascendit Jesus in altum, captivam duxit captivitatem, accepit dona in hominibus. Qui descend
Abbreviated transcription (Latin):
plenas scripturarum fructu¬
um. et querentis iu̾tatis uo
botros. s un uenientis ꝑ limos
pecõres. et inferaces bonoru.
niti tocius creature nonẽ diui¬
nitatis uox. set humane amẽ
qmͣ suscepit. unde infert. H
tribua latone. Hec idc̾co mem¬
orata sunt.qz ait ꝓpħ̾es. Et
ego eram in medio captuittͣis
uxta flumen chobar. quod
int̾p̃tatur grauitudo. Gra¬
que in uite istius inciderit tur¬
bines. Suꝑ flumina babilo¬
nisibi sedimꝰ et fleuinus
dum recordamur sỹon. In:
psallicibus in medio eius sus¬
pendimꝰ organa nra. Quia
illic int̾regauerunt nos qui
captiuos duxerunt nos uerba
canticorum. Ista sunt fluia
babuonis. iuxta q̃ sedentes
et remniscentes patrie ce lesti.
lugent atq deplorant. Ubi
suspendunt organa sua salicibꝰ.
insalicib legis et mnunst̾i̾oru
tei. Scriptum ẽ enum inqͦdã
libro. qr salignam omnes cre¬
dentes accipiant coronam.
in medio aque fenum ⁊ salix
suꝑ aqm fluentem. Et in
sollempnitate dei qnͣdo tene¬

Expanded text:
plenas sanctorum fructuum, et quaerentem veritatis veros botros, sed invenientem plurimos peccatores, et inferaces bonorum, niti totius creaturae, non est divinitatis vox, sed humanae animae, quam suscepit, unde infert: Hetribulat. Haec idcirco memorata sunt, quia ait prophetes: Et ego eram in medio captivitatis juxta flumen Chobar: quod interpretatur gravitudo. Graquae in vitae istius inciderit turbines. Super flumina Babylonis ibi sedimus, et flevimus, dum recordaremur Sion: in salicibus, in medio ejus suspendimus organa nostra, quia illic interrogaverunt nos, qui captivos duxerunt 888 nos, verba canticorum . Ista sunt flumina Babylonis, juxta quae sedentes, et reminiscentes patriae coelestis, lugent atque deplorant, ubi suspendunt organa sua, in salicibus Legis et mysteriorum Dei. Scriptum est in quodam libro, quia salignam omnes credentes accipiant coronam. in medio aquae fenum, et salix super aquam fluentem . Et in solemnitate Dei, quando taberna
Abbreviated transcription (Latin):
ones assumpsit humanas ne¬
cesse ẽ ut aute passionem susce¬
perit uatiuitatem. Neq enĩ
potuit humanas asfcus u̾ba
consuetudinis crucem mortẽ
recipe. sinon receperat humaĩ¬
tatis exordium. Et conseque̾
erat natiuitatem eius auferẽ¬
tes. au ferre etiam passionem.
et simplicit̾ dice̾ non ẽ crucifi¬
xus iħx. Nunc uero crucem cõ¬
fiteris et non erubescis. uideis
scandalum p̃dicans crucifixũ
et gentib stulticiam.⁊ minꝰ
scanda lum passione uel morte
erubescis natiuitatem eius cõ¬
fiteri: Nimirum plus scã¬
dali ẽ iħm natum fuisse qmͣ
mortuum. Hoc aũt scaudalũ
xp̃iana fides non ueretur. Cur

Expanded text:
ones assumpsit humanas, neones assumpsit humanas, necesse est ut ante passionem susceperit nativitatem. Neque enim potuit humanos affectus, verba, consuetudines, crucem, mortem recipere, si non reciperet humanitatis exordium. Et consequens erat, nativitatem ejus auferentes, auferrent etiam passionem, et simpliciter dicere: Non est crucifixus Jesus. Nunc vero crucem confiteris, et non erubescis. Judaeis scandalum praedicas crucifixum, et gentibus stultitiam , et minus scandalum passione vel morte, erubescis nativitatem ejus confiteri. Nimirum minus scandali est, Jesum natum fuisse, quam mortuum, aut si scandalum Christiana fides non veretur,
Abbreviated transcription (Latin):
opus fieri iusticiani. sapiã
castitatem. Nonuis tuum opꝰ
eẽ fortitudinem aliasq uirtu¬
tes. Igitur incaptiuitatem
ducentur. qui ꝓpt̾ pctã sua
seruitutis meruere supplicia
sum. Iste clamat euis qui sut
inuuiculis egredinin. et eiꝰ
qui u̾santur intenebras uide¬
te. Et nos fuimꝰ inuiculis
pccorum. et nos aliquando u̾¬
sabanuit intenebras. adu̾sũ
rectores tenebrarum mũdi
istius concertantes. Uenit ihx
omium ꝓpharum uocib p̃dica¬
tus. dicens ligatis extite.⁊ cons¬
titutis intenebris aspicite. Si
aut ius au dire ezechiel filuiz
honunis incaptiuitate p̃dicã¬
tem. et iste tipus erat xpi. Ido
qr ftm̃ ẽ ait intucesimo anno.¬
et ego eraui ni medio capti¬
tatis secus flumen chobar. ⁊
aꝑtisunt celi. Secus flumen
gͦ chobar ezechiel cum trigni
ez echiel dr̃ fili hominis. Quis
heretici. qui natiuitatem illiꝯ
infantasiuate ludunt. quare
xp̃c filiꝯ homius appellatur.
Ego asfirmo filium eim ho¬
minis fuisse. Nam qui passi¬

Expanded text:
tuum fieri justitiam, sapientiam, castitatem? Non vis tuum opus esse fortitudinem, aliasque virtutes? Igitur in captivitatem ducuntur, qui propter peccata sua servitutis meruere supplicia.sum . Iste clamat eis, qui sunt in vinculis: Egredimini, et iis, qui versantur in tenebris: Videte. Et nos fuimus in vinculis peccatorum, et nos aliquando versabamur in tenebris, adversum rectores tenebrarum mundi istius concertantes: venit Jesus omnium prophetarum vocibus praedicatus, dicens ligatis: Exite: et constitutis in tenebris: Aspicite. Si autem vis audire Ezechielem filium hominis in captivitate praedicantem, et iste typus erat Christi: Ideo factum est, ait, in trigesimo annoet ego eram in medio captivitatis secus flumen Chobar, et aperti sunt coeli. Secus fluvium ergo Chobar Ezechiel cum trigintEzechieli dicitur: Fili hominis. Quis ant mihi haeretici, qui nativitatem illius ut phantasma eludunt, quare Christus filius hominis appellatur? Ego affirmo filium hominis eum fuisse. Nam qui passi
Abbreviated transcription (Latin):
in medium pelagus au fug̾
Scio te cupere nt omne genꝰ
trausferam dictionis. p̾misi
causai cur fac̾e non possi
Hec tamenspondeo. qui a or¬
aute te ih̾e redditerit sanita¬
teni. non dicani cuncta quia
hec dixisse temerariumẽ. set
ꝑmulta sim trans laturus.
ea lege quam tibi sepe consti¬
tii. ut ego uccem p̃beani:
tu notarium.

Expanded text:
in medium pelagus aufugit. in medium pelagus aufugit. Scio te cupere, ut omne genus transferam dictionis: praemisi caussam, cur facere non possem: hoc tamen spondeo, quia si, orante te, Jesus reddiderit sanitatem, non dicam cuncta, quia hoc dixisse temerarium est, sed permulta sim translaturus, ea lege quam tibi saepe constitui, ut ego vocem praebeam, tu notarium.
Abbreviated transcription (Latin):
dem ẽ amice
quod postu¬
las. ut orige¬
nem fatia
latinum. ⁊
hominem
uixta didum udentis senten¬
tiam. alt̾um post apłm eccłãꝵ
auribꝰ donẽ. S eccłorum ut
ipẽ nosti dolore cruciatis. quẽ
ninua impatiens lectione ꝯ¬
traxi. et notariorum penuria
quia tenuitas ħ queq sub sidi¬
um abstulat. quod recte cupiꝰ
dam pridem confuso ordine
int̾pretatus sum. et has .xii.¬
la dictani. id magno opere
curans ut y̾dioma supͣ dicti
tio conseruaret. omni reth¬
orice artis splendore cõtemp¬
to. Res quippe uolumus.
non u̾ba laudari. Et illud
breuit̾ ad monens ut sciaso¬
rigenis opuscula. iomne
scripturam eẽ triplicia. Pri¬
mumi eius opus excerpta st̃
que grece scolia nuncupantꝰ
inquibꝰ ea que sibi uitebant᷑
obscura. aut que habere ali¬
quit difficultatis. suminati
humeliaticum genus d̃ quo
et p̃sens int̾p̾tatio ẽ. Tcui
nos uolumuna possumꝰ nũ¬
cupare. In quo ope tota in¬
genii sui uela spirantibus
uentis dedit. et recedens at̾ra

Expanded text:
t, mi amice, quod postulas, ut Origenem faciam Latinum, et hominem juxta Didymi videntis sententiam, alterum post Apostolos auribus donem. Sed oculorum, ut ipse nosti, dolore cruciatus, quem nimia impatiens lectione contraxi, et notariorum penuria, quia tenuitas hoc quoque subsidium abstulit, quod recte cupis,remiam, quas jampridem confuso ordine interpretatus sum, et has quatula dictavi, id magnopere curans, ut idioma supradicti tio conservaret, omni rhetoricae artis splendore contempto: res quippe volumus, non verba laudare; et illud breviter admonens, ut scias Origenis opuscula in omnem Scripturam esse triplicia. Primum ejus opus Excerpta, quae Graece σχόλια nuncupantur, in quibus ea quae sibi videbantur obscura, atque habere aliquid difficultatis, summatim homileticum genus, de quo et praesens interpretatio est. Tertium nos volumina possumus nuncupare, in quo opere tota ingenii sui vela spirantibus ventis dedit: et recedens a terra,
Abbreviated transcription (Latin):
titudo causa poci derelicta fu¬
erit ado. et captiuitatem sus¬
tinens comp̾hensa sit anab¬
ucodonosor atq eiecta de tr̾a
scia. scã nbabi ioniam usq
ꝑducta sit. paucitamẽ iusti
qui erant in ppło non obcul¬
pani suam sustinuerunt ca¬
ptiuitatem. s obid nepct̃oꝵ¬
es qui fuerunt iugo captiu¬
itas opp̾ssi omnino subsidiũ
non haberent.Fugamꝯ
quippe peccatoribus in babi¬
loniam abductis. iustos in
antiquis finibꝰ resedisse. fi¬
ebat ut nuniꝙͣ pocores rem̃¬
diun consequerentur. Piꝰ¬
posuit igitur clemens et be¬
nignus et homuinũ amator
deus. it̾ supplicia quibꝰ pec¬
catores punit. etiam iusita¬
tõnis sue misc̾e pietatem. nͨ
in mod̾ata pena miseros pre¬
m̾e. Semꝑ talis ẽ deusnr.
Excruciat nocentes s qiͣ piꝰ
pat̾ tormentis clementiam
sotiat. Si aũt uis cognosc̾e
uera eẽ que dicimꝰ. inde qͥd
acciderit megiptia fauie. S
moluiss int̾fice tantum eg¬
iptios et punuire. cruciatos in
septennali fame. feciss utiq

Expanded text:
um causa peccati derelicta fuerit a Deo, et captivitatem sustinens comprehensa sit a Nabuchodonosor, atque ejecta de terra sancta, in Babyloniam usque perducta sit: pauci tamen justi, qui erant in populo non ob culpam suam sustinuerunt captivitatem, sed ob id ne peccatores, qui fuerant jugo captivitatis oppressi, omnino subsidium non haberent. Fingamus quippe, peccatoribus in Babyloniam abductis, justos in antiquis finibus resedisse: fiebat ut numquam peccatores remedium consequerentur. Disposuit igitur clemens et benignus, et hominum amator Deus inter supplicia quibus peccatores punit, etiam visitationis suae miscere pietatem, nec immoderata poena miseros premere. Semper talis est Deus noster, excruciat nocentes, sed quasi pius pater tormentis clementiam sociat. Si autem vis agnoscere vera esse, quae dicimus, vide quid acciderit in Aegypto a fame. Si voluisset interficere tantum Aegyptios, et punire cruciatos in septennali fame, fecisset utique
Abbreviated transcription (Latin):
post .xuiiiͦ. aunos iterum dr̾
qr clamauerunt filii isrł ad
diuu. et suscitauit eis duis deꝰ
saluatorem a oth filiũ gera.
filii genuni. iuru ambidex¬
tium. Ette qualis ẽ iste q
suscitatur ad saluadũ isrł.
Nichil ht inse siuistruz. set
utraniq manũ dextam ht̃.
Hoc ciũ ẽ quod dr̃ ambidextͣ.
dignus uere ppłi principes ece
clesie uidex. qui nicħ agat si¬
nistrum. cuio quodag̾ texta.
nesciat suustra sua. In utͣqͣ
parte dext̾ra ẽ. in fide dext̾ra ẽ
mactibus dext̾ ẽ. Nichilh
deillis qui collocantur a siii¬
stris. quib dicetur. Uiscedi¬
te ame oꝑarii iniquitatis.
nescio uos a te iu igne̾ etĩui
que p̾pauit deus zabulo. et
anglis euis. Quor si licet
uitalib exsimili p̾sumere:
textri dicantur. et econtrario
zabulus et principes eiꝯ sidici
tum enĩ quod agunt siuistr̃
ẽ. totum ꝑu̾sum. totum ig¬
ni et̾no cum his qui a sinists
sunt deputatum. Set ui¬
deamo quid agit hic anibi¬
dext̾ iudex. Miserint inꝙͥ

Expanded text:
t quinque annos iterum dicitur, quia clamaverunt filii Israel ad Dominum, et suscitavit eis Dominus Deus salvatorem Aoth, filium Gera, filii Jemini, virum ambidextrum. Ecce qualis est iste qui suscitatur ad salvandum Israel! Nihil habet in se sinistrum, sed utramque manum dextram habet; hoc est enim quod dicitur ambidexter. Dignus vere populi princeps, et Ecclesiae Judex, qui nihil agat sinistrum, cujus quod agit dextra, nesciat sinistra, in utraque parte est, in fide dexter est, in actibus dexter est, nihil habet de illis qui collocantur a sinistris, quibus dicitur: Discedite a me, operarii iniquitatis, nescio vos . Ite in ignem aeternum, quem praeparavit Deus diabolo et angelis ejus . Quod scilicet in talibus et simili praesumere pdextri dicantur, et e contrario diabolus et principes ejus, si dici tum enim quod agunt sinistrum est, totum perversum, totum igni aeterno cum his qui a sinistris sunt deputatum. Sed videamus quid agit hic ambidexter judex. Miseruntque
Abbreviated transcription (Latin):
lum rerum gestaꝵ datũ ẽ. s
et animaꝵ. Ueium nescio
siquis sit talis eccłie uidex.ꝙ
dignuui faciat deus sp̃u scoͬ
replen. ut sicut gothoniel.
iste testimonio scripture de¬
coratꝰ ẽita etiam ipĩ deqbꝰ
hoc optaniꝯ dei testimoniu
mereantur. Ait ergo. Et fes
et tradidit dns ĩ manꝯ eius¬
chusarsaton regem. Quare
et confortata ẽ mano eio sr̃
chusarsaton. Et post hec
dicit. quia quieuit t̾ra sb̾ eo

Expanded text:
lum rerum gestarum datum est, sed lum rerum gestarum datum est, sed et animarum. Verum nescio si quis sit talis Ecclesiae judex, quem dignum faciat Deus spiritu suo replere, ut sicut Othoniel iste, testimonio Scripturae decoratus est, ita etiam ipsi, de quibus hoc optamus, Dei testimonium mereantur. Ait ergo: Et factet tradidit Dominus in manus eChusar Sathon regem. Quare et confortata est manus ejus super Chusar Sathon. Et haec dicit: Quia quievit terra sub eo
Abbreviated transcription (Latin):
irł. Putas ẽui nob̾ aliquis
qui ita ualidum et ita ustũ
clamore emitat ad diñ.
ut dignus sit exaudiri. ⁊ me¬
reatur ppłs accipe iudiceni.
et talem iudicem ꝙ̃ spr̃ dei
repleat ut possit rectum te¬
nere iudiciu.UInde ⁊ liber
ipẽ iudicium dr̃ et describũt᷑
ineo iudices qui iudicau̾nt
ppłm. Sicut enĩ alii libri re¬
gum dicunt᷑ uel regnoru.
inquib describitur unꝰqͥs q
regum quonio regnauerit
et quid egerit. ita et hec libe¬
llo gesta iudicũ referiuitur.¬
in quibꝰ describit᷑ nõ solũ siꝙͥ
abeis rerte et hunulit̾ gestũ
ẽ. uerum ⁊ siquid culpabilit̾
ad missu ẽ. Cur taniẽ utr̃q
de senptum sic si requiris. ut
nuc eccłie principes uel iu¬
dices ꝑ uidentes eaque ab hiᷤ
laudabilit̾ gesta sunt pͥoꝵ
sequaut᷑ erempla. Siqua
uero nullis culpant᷑. ut iusti
caueant et declinent. Mag¬
na ergo laus primi huiꝯ ui¬
dicis gothoniel refertur.ꝙ
ualde memini. Sunt ergo

Expanded text:
Israel. Putas est in nobis aliquis, Israel. Putas est in nobis aliquis, qui ita validum et ita justum clamorem emittat ad Deum, ut dignus sit exaudiri, et mereatur populus accipere judicem, et talem judicem quem spiritus Dei repleat, ut possit rectum tenere judicium? unde et liber ipse Judicum dicitur, et describuntur in eo judices qui judicaverunt populum. Sicut enim alii libri Regum dicuntur vel Regnorum, in quibus describitur unusquisque regum quomodo regnaverit et quid egerit, ita et in hoc libello gesta judicum referuntur, et describitur non solum si quid ab eis recte et utiliter gestum est, verum et si quid culpabiliter admissum est. Cur tamen utrumque descriptum sit si requiris, ut nunc Ecclesiae principes vel judices pervidentes ea quae ab his laudabiliter gesta sunt, priorum sequantur exempla; si qua vero in illis culpantur, ut isti caveant et declinent. Magna ergo laus primi hujus judicis Othoniel refertur, qvalde memini. Sunt ergo
Abbreviated transcription (Latin):
honiel. qui iuut̾p̃tat᷑ tempꝰ
uitute humilitatis erepto
ẽ. et reddita ẽ pax ppło. ꝙͣ suꝑ¬
bia dudumi et diuersa pleb̾
facinora fugauere. Ueru
et aerus potestatib pͥucipẽ
ita conseqͣns michi uicetur
⁊ gothonie leni istũ qui ad
lib̾andu ppłm suscitatꝰ est.
ec̃ unũ aliqua ẽ denulicia
celesti et arc hangelicis tur¬
nis. qui ad aminiculũ mit¬
tuntur eoꝵ qui hereditatẽ
capiuut salutis. et sũt agłi
saluatoris. qui uel iugotho¬
niehlis uel aoth spe designat᷑.
Quia sicut sepe ostendimꝰ.
nõ solum acontraruis u̾tutibꝰ
impugnamur. set ⁊ diuine
boneq uirtutes ad auxilii
amo tamen quis suĩt iste go¬
thoniel. cuiꝰ fanulie. cuiꝯ no¬
bilitatis. Filius uiquit cenes.
fr̃ caleph. illio lautabilis et
ad mirandi uui caleph. qui
fuit comes et socius ihu naue.
de quo ꝓut potuimꝰ insuis
locis que uissa sunt disẜ uii¬
mo. Quid ergo dicit scupta
de isto gothoniel: Post ea ꝙͣ

Expanded text:
honiel, qui interpretatur tempus honiel, qui interpretatur tempus vitute humilitatis ereptus est, et reddita est pax populo, quam superbia dudum et diversa plebis facinora fugavere. Verum et aeris potestatibus principem, ita consequens mihi videtur, etiam Othonielem istum, qui ad liberandum populum suscitatus est, esse unum aliquem de militia coelesti et archangelicis turmis, qui ad adminiculum mittuntur eorum, qui haereditatem capiunt salutis , et sunt angeli salvatores, qui et in Othonielis et Aoht specie designantur; quia, sicut saepe ostendimus, non solum a contrariis virtutibus impugnamur, sed et divinae bonaeque virtutes ad auxilium amus tamen quis fuerit iste Othoniel, cujus familiae, cujus nobilitatis? Filius, inquit, Cenez, frater Caleb, illius laudabilis et admirandi viri Caleb, qui fuit comes et socius Jesu Nave, de quo, prout potuimus, in suis locis quae visa sunt disseruimus. Quid ergo dicit Scriptura de isto Othoniel? posteaquam
Abbreviated transcription (Latin):
cũ seu̾itate miscentẽ. et ip̃uis
pene moduz iusta ⁊ clementi
li bͬatõne pensante. Non ui
chusarsaton. hoc ẽ octo ãnis.
Pisce hec et tu oauditor qͥs¬
quis ille es. qui tͥ concuis es
aliciuꝰ erroris. S qnͣto teni¬
pore errasse tenosti.qnͣto tẽ¬
ꝑe deliquisti. tanto nicħomi¬
nus tẽpore humilia te ipin
deo et satisfacito ei inconfes¬
sione penitentie. Non expͤ¬
tes ut humiliet te chusarsa¬
ton. et in uito necessitas tibi¬
extorqueat penitentiam. s
ipẽ p̃ueni tortoris istio manꝰ.
Qui a si te ipẽ emẽdaueris.
site ip̃e correxens. puis ẽ deus
et miẜicors qui uiudtam tẽ¬
pet ab eo qui illam pͦnitẽdo
p̃uenit. Set illud considere¬
mo. qr donec seruirent chu¬
sarsaton hi qui traditi fue¬
rant prodelictis. et nõ clamiͣ¬
rent ad dum̃. nemo suscitatꝰ
ẽ qui saluare eos possit. Cũ
uero clamauerunt ad dm̃.
tunc suscitauit oñs saluato¬
reni isrł. et saluauit eos.
Saluatorem aut dicit got¬

Expanded text:
cum severitate miscentem, et ipsius poenae modum justa et clementi libratione pensantem. Non in iant Chusarsaton, hoc est octo annis. Disce et hoc, o tu auditor, quisquis ille es, qui tibi conscius es alicujus erroris, et quanto tempore errasse te nosti, quanto tempore deliquisti, tanto nihilominus tempore humilia teipsum in Deo, et satisfacito ei in confessione poenitentiae. Non exspectes ut humiliet te Chusan Rasathaim, et invito necessitas extorqueat poenitentiam, sed ipse praeveni tortoris istius manus; quia si te ipse emendaveris, si te ipse correxeris, pius est Deus et misericors, qui vindictam temperet ab eo qui illam poenitendo praevenit . Sed et illud consideremus, quia donec servirent Chusan Rasathaim hi qui traditi fuerant pro delictis, et non clamarent ad Dominum, nemo suscitatus est qui salvare eos posset. Cum vero clamaverunt ad Dominum, tunc suscitavit Dominus salvatorem Israel, et salvavit eos. Salvatorem autem dicit Ot
Abbreviated transcription (Latin):
amalis. ut ultͣ nõ contĩgua¬
mꝯ mala. si ita desinamus
diabolice. Que iurtꝰ oĩa
ꝓ nob̾agat dextra et prosꝑa.
que fatiat nob̾ relinquere
uiam sinistram que ducit
mꝑditionem. et reuccet
nos adu̾am uiam .illũ qui

Expanded text:
a malis, ut ultra non contingamus mala; si ita desinimus diabolicae, quae virtus omnia pro nobis agat dextra et prospera, quae faciat nos relinquere viam sinistram quae ducit in perditionem, et revocet nos ad veram viam, il
Abbreviated transcription (Latin):
baalum. Set nõ in hoc uocati
sumꝯ. nec ad hoc̃ credimo. ut
iterum seruiamꝰ pccõ. et it̾u
.g. fłtamus diabolo. s ut fłe¬
t̾amꝯ .g. ini nomine ihu. quia
ĩ nomine ihu omne .g. f.c.t.⁊.¬

Expanded text:
Baalim. Sed non in hoc vocati sumus, nec ad hoc credidimus, ut iterum serviamus peccato, et iterum genua flectamus diabolo; sed ut flectamus genua in nomine Jesu, quia in nomine Jesu omne genu flect
Abbreviated transcription (Latin):
egiptioꝵ. Isiłitaꝵ nero ne¬
minẽ tang̾et. et sic rang̾et¬
declaratur uirtutẽ fuisse ce¬
lestem. que uastatis egiptui
et ꝓstratis. filios urł de iugo
seruitutis eduxit. Sinule
quoq etiam illud refertur
ni hystoriis. quod sub rege
assiroꝵ sẽ nacheribangelus
mitritur. qui cesis sub una
sidione. et ppłin de ĩminẽti
lib̾aret int̾itu. Ita gͦ etiar
minc eadem consequẽtia te¬
benio ad uert̾e.qr siquando

Expanded text:
Aegypti, Israelitarum vero neAegypti, Israelitarum vero neminem tangeret. Et sic declaratur virtutem fuisse coelestem, quae vastatis Aegyptiis et prostratis, filios Israel de jugo servitutis eduxit. Similiter quoque etiam illud refertur in historiis, quod sub rege Assyriorum Sennacherib angelus Domini mittitur, qui caesis sub una sidione, et populum de imminenti liberaret interitu . Ita ergo etiam nunc eadem consequentia debemus advertere, quia si quando
Abbreviated transcription (Latin):
trum. ⁊ sides quia dextru ẽ
oume quod agit aoth. hic ã¬
dext̾ ẽ. et pedibus dext̾ ẽ. In
femore enĩ dextro gladiuni
portat. ut ueniat ad regeni:
moab. et int̾ficiat eum. Ui¬
xeramꝰ insupioribꝰ quod isti
quos ad salutem ppłi et ad li¬
berandos filios isrł suscitare
dicit᷑ deus saluatores uel iudi¬
ces. ymaginem ferant aliqͦ¬
ium principũ ex celesti nuli¬
cia et supnaꝵ uirtutu. quas
ad sb̾sidium deus enuͬtat coꝵ
qui ad se toto corde clamaue¬
runt. et ꝑ conũsione penite¬
cie diuinaz ergase cleuĩciaz
flexerunt. Set hoc ne p̾sũp¬
tum ap̾ airditores iuteatur
a nob̾. de benio exscripturaꝵ
auctoritate firmare. Scri
durissimo. in luti et lateris
confectione serussent. cla¬
mauerunt inquit ad dum.
ita ut ipẽ diis dice̾t. Clamor
filioꝵ isrł ascendit ad me. ⁊
misso quidez moyse insibilit̾
eduxit cos. Befeit aũt scͥ¬
ptura. quod augłs ext̾inina¬
tor nussus sit. qui uastaret
quidem om̃ia p̾megenita

Expanded text:
ra. Vides quia dextrum est omne quod gerit Aoth hic dexter est, et pedibus dexter est. In femore enim dextro gladium portat, ut veniat ad regem Moab, et interficiat eum. Dixeramus in superioribus quod isti quos ad salutem populi et ad liberandum filios Israel suscitare dicitur Deus salvatores vel judices, imaginem ferant aliquorum principum ex coelesti militia et supernarum virtutum, quas ad subsidium Deus emittat eorum qui ad se toto corde clamaverint, et per conversionem poenitentiae divinam erga se clementiam flexerint. Sed hoc ne praesumptum apud auditores videatur a nobis, debemus ex Scripturarum id auctoritate firmare. Scripdirissimo in luti et lateris confectione servissent, clamaverunt, inquit, ad Dominum, ita ut ipse Dominus diceret: Clamor filiorum Israel ascendit ad me ; et misso quidem Moyse visibiliter eduxit eos. Refert autem Scriptura quod angelus exterminator missus sit, qui vastaret quidem omnia primogenita
Abbreviated transcription (Latin):
sideres siulit contrarie uir¬
tutes nõ inua lacescerent ad¬
z abulus in nob̾ aliquid pre¬
ualeret. nisi ei iures exnrĩs
esset ad ũsun nos. nisi nos eũ
fortem peccando facemo. ⁊ uꝰ
locum dare zabulo. sicut ⁊ ħ
modo leginiꝰ.qr postea quiͣ
feceriuit filii isrł malignu
inconspectu diĩ. lccum de de

Expanded text:
trariae virtutes non invalescerent adiabolus in nobis aliquid praevaleret, nisi ei vires ex nostris esset adversum nos, nisi nos eum fortem in peccando faceremus, etlocum dare diabolo . Sicut et hic modo legimus, quia posteaquam fecerunt filii Israel malignum in conspectu D
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ apłos suos deus tradidit de
lunquentes iumanꝯ numi¬
coꝵ. set ⁊ ꝑ eos qui ecclie pre¬
sident et potestatem hũt u̾
solum soluendi set ⁊ ligan¬
di. tradunt᷑ pocõres iint̾itu
corꝑe separautur. Et ut mͥ
uidetur. duplicit̾ etiam nc̃
tradunt᷑ homines ui eccłia
in potestatem zabuli ħ eiũ
modo quo suꝑius diximo cũ
de lictum eiꝰ mani festum
fit eccłie. et ꝑsac̾dotes de ec¬
clesia pellitur. ut notatus
ab om̃ib erubescat. et cou̾¬
ut spc̃ saluus fiat indie diũ¬
.ii.i.xͥ. alio ar̃t modo quis tra¬
ditur zabulo. cum pccm̃ eio
manifestuz non fit hoĩbus.
deusaũt qui uidet ucculto.
ꝑspicieus eio mentez et aui¬
ma uitus ac passionibus
seriuentem. et incorde eiꝯ
non se coli. set aut auari¬
ciam. aut libidiuem. aut
iactantiam. uel alia hiuꝯ¬
modi. istũ talem ipẽ dũs tra¬
dit sathaue. Quo mo euz
tradit sathane.discedit a
mente eius. et au̾tit se ⁊re¬
fugit acogitatonib eiꝯ ma¬
lis et desideriis indignis ⁊ de

Expanded text:
per apostolos suos tradidit Deus delinquentes in manus inimicorum, sed et per eos, qui Ecclesiae praesident, et potestatem habent non solum solvendi, sed etiam ligandi, traduntur peccatores in interitum corpore separantur. Et ut mihi videtur dupliciter etiam nunc traduntur homines de ecclesia in potestatem Zabuli. Uno modo, quo superius diximus, quum delictum ejus manifestum sit ecclesiae, et per sacerdotes de ecclesia pellitur, ut notatus ab omnibus erubescat, et convut spiritus salvus fiat in die Disti. Alio autem modo quis traditur Zabulo, quum peccatum ejus manifestum non sit hominibus, Deus autem, qui videt in occulto, perspiciens ejus mentem et animam, vitiis ac passionibus servientem, et in corde ejus non se diligi, sed aut avaritiam, aut libidinem, aut jactantiam, aut alia hujusmodi: istum talem ipse Dominus tradit satanae. Quomodo eum tradit satanae? Discedit a mente ejus, et avertit se, et refugit a cogitationibus ejus malis et desideriis indignis, et
Abbreviated transcription (Latin):
tium qui incͥcuitu ip̃orum
erant. ⁊ ad iracundiam con¬
citauerunt dñm. Uide ꝙͣͫ
faciant pocã. ut peccautes il¬
lum in quo non solũ ire nul¬
lus asft̾s ẽ. siue aliꝯ quidem
passibilis motꝰ. nosadira cin¬
diam ꝓuctare d̾icamur. ue¬
rum ille ꝑmanet inmuta¬
bilis insua natura. nec unꝙͣ
ire turbatur asfectib. Ego
aut ꝑ ea que deluiquo. iraz
mͥ ip̃e coniunguo. sicut dicit

Expanded text:
qui in circuitu ipsorum erant, et ad iracundiam concitaverunt Dominum. Vide quantum faciant peccata, ut peccantes illum in quo non solum irae nullus affectus est, sed ne alius quidem passibilis motus, nos ad iracundiam provocare dicamur. Verum ille permanet immutabilis in sua natura, nec unquam irae turbatur affectibus; ego autem per ea quae delinquo, iram mihi ipse conscisco, sicut dixit
Abbreviated transcription (Latin):
uando fece¬
runt filii
isi ł malig¬
nũ incons¬
pͤtuder. et o¬
dei sui. acre¬
liquenteseum seruierunt
ba alim et lucis gentiu tunc
thesaurizantes sibi ipiᷤiram.
tradici sunt iusto dei iudicio
manꝯ inquit ohusarsaton re¬
gis mesopotamie. Int̾preta¬
tur aut cursarsaton. humi¬
liatio eoꝵ. Traditi sunt eͥgo
nimanꝯ eiꝯ qui humiliaret
eos. Et quia ipĩ inexͦelsis mõ¬
tiũ npie agebant maltissi¬
mii. ipt̾ea ab ipo in humilitͣtẽ
tradunt᷑. Set nolo putesqr
ergoꝰ antiquos solum moto e¬
rat ħ dina ꝓuidentia ut eos
qui impie exaltabant᷑ trad̾et
huuuikandos. et salubri medi¬
cine rõne contraria contran¬
is curarent᷑. Nuuc aut onũ¬
potenti deo ẽ erga eccłia sua
te huiꝯmodi salubritate ꝓui¬
dentia. Est etiam mie chusar
saton rex mesopotanue. cui tra¬
dunt᷑ humiliande et afligen¬
de anime que xp̃iana humi¬
litate contempta. iusupbiam
se atq arregantiam dederunt.
Odiosum satis ẽ in conspectu

Expanded text:
uando fecerunt filii Israel malignum in conspectu Dei, et oDei sui, ac relinquentes eum servierunt Baalim et lucis gentilium, tunc thesaurizantes sibi ipsis iram traditi sunt justo Dei judicio manus, inquit, Chusan Rasathaim regis Mesopotamiae. Interpretatur autem Chusan Rasathaim humiliatio eorum; traditi sunt ergo in manus ejus qui humiliaret eos. Et quia ipsi in excelsis montium impie agebant in Altissimum, propterea ab ipso in humilitatem traduntur. Sed nolo putes quia erga antiquos solummodo erat haec divina providentia, ut eos qui impie exaltabantur traderet humiliandos, et salubri medicinae ratione, contraria contrariis curarentur. Nunc autem omnipotenti Deo erga Ecclesiam suam de hujusmodi salubritas providentiae, est etiam nunc Chusan Rasathaim, rex Mesopotamiae, cui traduntur humiliandae et affligendae animae quae, Christiana humilitate contempta, in superbiam se atque arrogantiam dederunt; odiosum satis est in conspectu
Abbreviated transcription (Latin):
hec. Et de functꝰ est inꝙͥ
gothoniel filiꝯ cenes. Re
uideo ꝑiculosam. Pefuct̃
e gothoniel. Quare: Qͥa
iam iudignus erat ppłs. ꝙ
haberet iudicem talem.
Deniq inconseqͥntib dic̃.
Illo defuncto. ad iecerunt
inquis filii isrł facemalig¬
num inconspectu diũ. ⁊ con¬
fortauit dus eglom regeni
uoab adu̾sum isrł. Consi¬
dera qr ꝓ eo q iudigiuerãt
iam hr̃e puncipem talem:
ꝓptea auferatur abeis bono
uitex. et qr fecerunt malig¬
nu inconspectu diũ. extitat᷑
eis hostis pessimo egloni rex
moab. Uidesq nra pccã
uires hostib p̾bent. et quõ
nos facimo malignũ inisopͤ¬
tu diũ et de luiqͥmo. tunc con¬

Expanded text:
ec? Et defunctus est, inquit, Othoniel filius Cenez. Rem video periculosam. Defunctus est Othoniel. Quare? Quia jam indignus erat populus, qui haberet judicem talem. Denique in consequentibus dicit illo defuncto: Et adjecerunt, inquit, filii Israel facere malum in conspectu Dfortavit Dominus Eglon, regem Moab, adversum Israel. Considera quia pro eo quod indigni erant jam habere principem talem, propterea aufertur ab eis bonus judex; et quia fecerunt malignum in conspectu Domini, excitatur eis hostis pessimus, Eglon, rex Moab. Vides quia nostra peccata vires hostibus praebent; et quando nos facimus malignum in constu Domini, et delinquimus, tunc con
Abbreviated transcription (Latin):
ad potestates atq ad diguitate̾
scli ꝓsilit. et aites quibꝰ hec as¬
sequi uitit᷑ etiani sicontra fidẽ
et religionem sint nou refug̾
nec orescit. duui modo quod:
cupit obtineat. inde euenit u
faciat malignũ inconspectu:
diũ. Et post ea quiͣ sũns in¬
ad ip̃a supbie fastigia sumnia
conscend̾it. inde deiectus traditꝰ
huie chursarsaton. ueni scilicz
exaerus principib. sicut ⁊ alii
pharaoni. et alii chiram. ut
humiliet eum qui nuis fu̾i̾t
eraltato. ut asfligat. ut con¬
terat. donec resipiscat et q̃rat
latoue constituto. ignorabat
dnm̃. Nunc ergo hi qui tra¬
dunt᷑ ꝓpccõ. intribulatõne po¬
siti uideamꝰ quid faciunt.I¬
llud ꝓftõ quod scriptuui ẽ. Et
clamauerunt ad dnñ cũ tri

Expanded text:
ates, atque ad dignitates saeculi prosilit, et artes quibus haec assequi nititur, etiam si contra fidem et religionem sint, non refugit nec horrescit, dummodo quod cupit obtineat, inde evenit ut faciat malignum in conspectu Domini. Et posteaquam summas inad ipsa superbiae fastigia summa conscenderit, inde dejectus traditur huic Chusan Rasathaim, uni scilicet ex aeris principibus, sicut et alii Pha raoni, et alii Chiram, ut humiliet eum, qui nimis fuerat exaltatus, ut affligat, ut conterat, donec resipiscat, et quaerat latione constitutus, ignorabat Dominum. Nunc ergo hi qui traduntur pro peccato in tribulatione positi, videamus quid faciunt? Illud profecto quod scriptum est: Et clamave
Abbreviated transcription (Latin):
iora prioribus. Hoc eigo mo¬
do intelligendu ẽ dm̃ trad̾e
quos tradit. non qr ipẽ trad¬
at aliquẽ. s ex eo ꝙ dereliꝙͣ
indignos. eos scilicet qui se
nõ ita extolunt ⁊ auitus
purgant. ut libent̾ meis h¬
abitet deus. Ipo itaq refu¬
giente atq aueitente set
ab anima que inmũdicie
ac uicuis exposita ẽ. tradita
dr̃ exeo quod deo uacua ĩ ue¬
nitur. et inuaditur ab spũ
neqmͣ. Et ideo nos summo
studio iugilemo. et festiuemꝰ
purgare nos auitus et concu¬
piscentus malis. ut diũ ĩtra
nos ten̾e possuꝰ. et ut habi¬
tare dignetur in nob̾ dum
telectatur et actib ⁊ ẜmoĩb̾

Expanded text:
orum suorum. Hoc ergo modo intelligendum est Deum tradere quos tradit, non quia ipse tradat aliquem, sed ex eo quod derelinquit indignos, eos scilicet qui se non ita excolunt et a vitiis purgant, ut libenter in eis habitet Deus. Ipso refugiente atque avertente se ab anima, quae in immunditia ac vitiis posita est, tradita dicitur ex eo quod Deo vacua invenitur, et invaditur a spiritu nequam. Et ideo nos summo studio vigilemus, et festinemus nos purgare a vitiis et concupiscentiis malis, ut Deum intra nos tenere possimus, et ut habitare dignetur in nobis, dum delectatur et actibus et sermonibus
Abbreviated transcription (Latin):
Quia repletisiuit inquid
onũ iniqͥuitate. nequicia. for¬
ncatõne. auaricia. et tetis
om̃ib que dicunitur. sicut ⁊¬
hic modo. Quia ẜuierunt
inꝙͥ et ad oraueueruit baa¬
luin ⁊ abstarten. tradidit
illos deus in mano dicipiẽciũ.
et fcus ẽ in manib iumicoꝵ¬

Expanded text:
sunt, inquit, omni iniquitate, nequitia, fornicatione, avaritia, et caeteris omnibus quae dicuntur . Sicut et hic modo, qui servierunt, inquit, et adoraverunt Baalim et Astarthen, tradidit illos Deus in manibus diripientium, et factus est in manibus inimico
Abbreviated transcription (Latin):
głus de hec distinctõnem pł¬
cheninam dedit. cum dicit.
Quicũq confessus fu̾it me¬
coram hominib. et ego con¬
fitebor eum coram patre mõ
qui incelis ẽ. Qui aut nega¬
uerit me coram honunibus.
et ego negabo eum coram.
patre meo. Ui disti qr con
fitentes in semetipõ dixit cõ¬
at. et opetur oꝑa uite: In
his au̾t qui negant non
tenuit eãdem u̾bi simlitu¬
dinẽ. ut drẽt qr qui negauit
in me ⁊ ego negabo ineo. set
dem se extra ip̃m ẽ. qui au̾t

Expanded text:
geliis de hoc distinctionem pulcherrimam dedit, cum dicit: « Quicunque confessus me fuerit coram hominibus, et ego confitebor eum coram Patre meo, qui in coelis est. Qui autem negaverit me coram hominibus, et ego negabo eum coram Patre mefitentes in semetipso dixit conat et operetur opera vitae. In his autem qui negant, non tenuit eamdem verbi similitudinem, ut diceret, quia qui negaverit in me, et ego negabo in eum; sedem se, extra ipsum est; qui autem
Abbreviated transcription (Latin):
mei ad orõnrem ueniens flec¬
lo: Si enĩ nõ stent̾o furmus
ad u̾sus astutias diaboli. flexi
.g. mea diabło. Et sinõ con¬
stant̾ stetero adusus iram. fle¬
xi genua mea ire similit. Et
que
traria sunt deo. hoc face̾ uidebor.
nisi constant̾ et fortit᷑ stet̾o.
sicut ⁊ illi fecerunt qui colu¬
erunt baalim.et de reliquert̃
diũ patiu suoꝵ. qui eduxit
illos de tr̃a egipti. Non igit᷑
putemo. qr uidemur sinuila¬

Expanded text:
mei ad orationem veniens fleclo? Si enim non stetero firmus adversum astutias diaboli, flexi genua mea diabolo; et si non constanter stetero adversus iram, flexi genua mea irae. Similiter quae contraria sunt Deo, hoc facere videbor, nisi constanter et fortiter stetero, sicuti illi fecerunt qui coluerunt Baalim, et reliquerunt Deum patrum suorum, qui eduxit illos de terra Aegypti. Non igitur putem
Abbreviated transcription (Latin):
ratio alia que noncegnouit
maloꝵ cogitatonũ ⁊ pessima¬
ꝵ cupiditatum que ꝓcedit
excorde. Ista ẽgeneratio qͥñ
magnu quod fecit misrł.
Hides qr pctores eo usq ueni¬

Expanded text:
ratio alia, quae non cognoscit malarum cogitationum, et pessimarum cupiditatum, quae procedunt ex corde, ista est generatio, quae non magnum quod fecit in Israel. Vides quia peccatores eo u
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit qr illi qui intempe
saluatoris increduli extitert̃
et impii. genua curuauert̃
ba alun. et ad orauerunt si¬
mulacra. Hi uero qui credide¬
nunt. et implent oꝑa fidei. ñ

Expanded text:
ostendit quia illi qui in tempore Salvatoris increduli exstiterunt et impii, genua curvaverunt Baalim, et adoraverunt simulacra. Hi vero qui credunt et implent opera fidei, non
Abbreviated transcription (Latin):
re. uitendu ẽ quo modo ⁊̃
de ipõ dici conueniat quia
de functꝰ ẽ iħc. Ego arbitrer
auctoritatem loquens. qd ĩ
illis om̃ibꝰ qui merito post̾
lucrum.In istis ergo tali¬
nullis sine dubio qui sepe
intendo. et iterum delin¬
quendo ne bit insultan in¬
orti iħu dicunt᷑. dequibus
scribens ad eͥbreos dicit apłs.
Eursum crucifigentes sͥ¬
metipis filium deĩ ut om̃s¬
et hostem tui hũtes. Uide̾
et crucifigi ab eis asẜitur
⁊ illudi. Set ⁊ tu ipe consid̾a
apud te siquͣo de auaricia co¬
si furore exagitaris. si luore
accenderis. sun udia stimul¬
aris. si temulantia debact᷑ari:
si suꝑ bia extolleris. sicitͥoa¬
gitur ꝓp̃c ꝓ eo qud̃ nichil in
eis iusticia. nicħ patiẽtia.
nicħ u̾itas et omia illa que

Expanded text:
re videndum est, quomodo etiam de eo ipso dici conveniat, quia defunctus est Jesus. Ego arbitror auctoritatem loquens, quod iillis omnibus qui merito possunlucrum . In istis ergo taliIn illis sine dubio qui saepe poenitendo, et iterum delinquendo, velut insultare morti Jesu dicuntur, de quibus scribens ad Hebraeos dicit Apostolus: « Rursum crucifigentes sibimetipsis Filium Dei, et ostentui habentes . » Sed et crucifigi ab eis asseritur, et illudi? Sed et tu ipse considera apud te. Si quando de avaritia cosi furore exagitaris, si livore succenderis, si invidia stimularis, si temulentia debaccharis, si superbia extolleris, si crudegitur Christus pro eo quod nihil in eis justitia, nihil patientia, nihil veritas, et omnia illa qu
Abbreviated transcription (Latin):
diñ. et ista ẽ tenebre ⁊ nõ lux.
Quis ẽ qui possit dice̾ ⁊ diez
homiuis non concupiui: Ex¬
planatio u̾bi comuncit nos.
qr diem concupiscamo hoĩs.
frequent̾ quippe egrotantes
cum infanta smate eẽ februĩ
cepimꝰ ⁊ mortis limine ur¬
geri. ad eos qui nos usitant
fr̃s lassas manꝯ attollimus.
orantes eos ut ꝓnobis duĩ
dep̾centur. atq dicentes. Bo¬
ga mͥ aliquod uitespatium. ro¬
ga ut aliqnͣtis ꝑ nhac luce
ꝑmaneant. Ista memoran¬
hominus desideramꝰ. O ꝓpt̾
longe uite amore depoito ⁊ de¬
si d̾io humaue diei. queramꝰ
il lam diem uid̾e. inqua parti¬
cipes eius beatitudiues que in
imperium inscła scłorum
AmeN.¬

Expanded text:
 non lux . Quis est qui possit dicere: Et diem hominis non concupivi? Explanatio verbi convincit nos, quia diem concupiscamus hominis. Frequenter quippe aegrotantes, cum in phantasmate esse febrium coeperimus, et mortis limine urgeri, ad eos qui nos visitant fratres lassas manus attollimus, orantes eos, ut pro nobis Dominum deprecentur, atque dicentes: Roga mihi aliquod vitae spatium, roga ut aliquantisper in hac luce permaneam. Ista memoranhominis desideramus. Quapropter, longae vitae amore deposito, et desiderio humanae diei quaeramus illam diem videre, in qua participes ejus beatitudinis, quae in imperium in saecula saeculorum. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
equus insalutem. ꝓꝓt̾ea eidicã.
saluũ mefac et saliuisero. Et
hec ita gaudebo ioqui. si omni
tues. aut cum conp leu̾o man¬
datum in quo p̾cipitur. ni głe̾t᷑
sapiens insapientia sua. neq
fortis in uirtute sua. neq di

Expanded text:
Falsus equus in salutem . Propterea ei dicam: Falsus equus in salutem . Propterea ei dicam: Salvum me fac et salvus ero. Et hoc ita gaudebo loqui, si omni tu es: aut cum complevero mandatum in quo praecipitur: Non glorietur sapiens in sapientia sua, neque fortis in virtute Al. forti