comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ca affarach idẽ a morte liberans
sb̾limior est ⁊ melior medicinaꝵ
cõpositaꝵ pp̃ multitudinẽ sui iu¬
uam̃ti ꝓprieq in uenenis qĩ sunt
ex puncturis uł morsib: ut ser¬
pentiũ ⁊ scorpionis ⁊ carus rabi¬
osi uenenis ⁊̃ bibitis int̾ficienti¬
b. Ad egritudines qͦꝵ fleumaticas
et melancolicas ⁊ febres eaꝵ atq
uẽtoositates malignas ⁊ ad ꝑalisĩ
⁊ apoplexiã et epylẽpsiam ⁊ cortu¬
rã ac tremorẽ ⁊ maniam ⁊ ꝓprie
ad leprã. Confortat ⁊̃ cor. ⁊ stoma¬
chũ: ⁊ acuit sensus ⁊ appetitus.
alleuiat hauelitũ ⁊ delet pulsus
cordis ⁊ retinet sputũ sangͥnis.
Confert dolorib renũ ac uesice

Expanded text:
ca alpharach, id est a morte liberans, sublimior est et melior medicinarum compositarum, propter multitudinem sui iuvamenti; proprieque in venenis, que sunt ex puncturis vel morsibus, ut serpentum et scorpionis et canis rabiosi: venenis etiam bibitis interficientibus. Ad egritudines quoque plegmaticas et melancholicas etiam ad febres earum atque ventositates malignas, et ad paralysim, et apoplexiam, et epilensiam, et torturam ac tremorem et maniam; et proprie ad lepram: confortat etiam cor et stomachum et acuit sensus et appetitus. Alleviat anhelitum et dolorem pulsus cordis et retinet sputum sanguinis, confert doloribus renum ac vesice
Abbreviated transcription (Latin):
citur ad motũ ut ad causã
est ip̃ius. Et uirto sentitur in
illo. Locus autẽ tũ sit spẽs mag¬
ntudirus. sub magnitudine ꝯ¬
p̾hendit᷑. licet eñ mensurate in¬
tra ⁊ extra diu̾sas fatiant cõti

Expanded text:
citur ad motum ut ad causam s ipsius et idcirco sentitur in illo. Locus autem cum sit species magnitudinis, sub magnitudine comprehenditur; licet enim intra mensurare et extra diversas faciant speci
Abbreviated transcription (Latin):
tamĩ nuͣs ꝓut accipit᷑ sersatum
cõmune nichil aliud est qͣ di¬
uisio cõtinui. Dinsio auti hec ͥ¬
cõmunis est ad omniẽ diuilonẽ
ꝑtiũ cõtinui: ꝑ quã diuisiorum di¬
u̾sa cognoscunt᷑ esse sensata q̃ unt¬

Expanded text:
merus prout accipitur sensatum commune, nihil aliud est quam divisio continui. Divisio autem haec communis est ad omnem divisionem partium continui, per quam divisionem diversa cognoscunt
Abbreviated transcription (Latin):
tat. Marib plures qͣm feminis:
dentes homini ⁊ in palato gigni.
Cani amissi casu aliqͦ: nũꝙͣ penes¬
cunt᷑. Cet̾is senecta rubescunt: eqͦ
dentes numero. xͣ amitrit xͦx.
mense p̾mores: utrimt binos.
prius: ñ decidunt dentes. Asinoꝵ
senis m̃sib. Qd̾ si nõ pͥus peꝑere
ꝙͣ decidant postremi:. st̾ilitas certa
Boues bis mutant᷑. hominũ den
tib: ꝙdam inest uirus. Nam et
spetuli uitorem ex adu̾so nudati
hebetant: ⁊ columbaꝵ fetus in¬
plumescunt. Reliqua aĩalia que

Expanded text:
tero maribus plures quam feminis dentis homini et in palato geniti. a caninis amissi casu aliquo numquam renascuntur. ceteris senecta rufescunt, equo nt numero XL. amittit tricensimo mense primores utrimque binos, prius non decidunt dentes. asinorusenis mensibus. quod si non prius peperere quam decidant postremi, sterilitas certa. boves bini mutant. subus ntibus quoddam inest virus; namque et speculi nitorem ex adverso nudati hebetent et columbarum fetus inplumes necant. reliqua de
Abbreviated transcription (Latin):
magnus ⁊ fortis et astutus: s tardꝰ.
Hic tͦ pisces ut rana marina. simuili
modo dep̃datur. Nam in limo turba¬
to absconditus pinnas exertas mo¬
uet: et ubi pisces approximare uidĩt
mox eas corripit et deuorat Argum̃¬
tũ est eiꝰ sollertie: quia cũ sit tardissi¬
mus oĩum pisciũ. mugilum tamen
piscem uelocissimũ in uentre sepissi¬
me reꝑit᷑ habere

Expanded text:
magnus et fortis et astutus, sed tardus, quique pisces ut rana marina simili modo depredatur. Nam in limo turbato absconditus, pinnas exertas movet et ubi pisces approximare viderit, mox eos corripit et devorat. Argumentum est eius solertie, quia cum sit tardissimus omnium piscium, mugilum tamen piscem velocissimum in ventre sepissime reperitur habere
Abbreviated transcription (Latin):
ex greto tractũ h̃t uotabulum
tardas molendo ducit un gyr molas
Iudei asserunt ꝙ auanepos esau gͣges
etiuaꝵ abasinis in deserto fecerit pͥmꝰ
ascendi: ut muloꝵ inde noua contra na¬
Ad tales partus: etruas nec tiuad̾mis
minores nec decennib maiores legũt.
Arceriq utrumq genus ab alt̾o narrãt
nisi in infantia eius generis qd̃ ineat
lac̾te hausto. Qua pp̃ sub reptos pulloᷤᷤ
in tenebris etruaꝵ uberi asinaꝵ ue ad¬
mouent. Itaq obseruatũ est ex duob
diu̾sis generib nata tertii genis fieri.
genere. Id cirto mulas nõ parere. Mu¬

Expanded text:
 Graeco tractum vocabulum tardas molendo ducat in gyrum molas. Judaei asserunt quod Ana abnepos Esau equarum greges ab asinis in deserto ipse fecerit primus ascendi, ut mulorum inde nova contra naad tales partus equas neque quadrimis minores neque decennibus maiores legunt arcerique utrumque genus ab altero narrant nisi in infantia eius generis quod ineat lacte hausto. quapropter subreptos pullos in tenebris equarum uberi asinarurarent. 173 observatum ex duobus diversis generibus nata tertii generis fierigenere; idcirco mulas non parere.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥa: scilicet aures longas. hinnitũ
horridũ: trutem in humeris. pedes
exiguos et corpus matilentũ. Relitͣ
uero ht̃ ut etiuus. Mule nũqͣm tonti¬
piunt: quia menstrui suꝑfluitas in
eis cũ tibo transit in nutrim̃tum tor¬
poris. Ip̃e uero sanguis quo natura
nõ indigget: exit tũ suꝑfluitate uresite
Est et alia ratio. tĩm hoc aĩal extra na¬
turã generatũ est: et eiꝰ natura diu̾si¬
ficata est in equo qui calide nature ẽ
⁊ asind qui sũme fugiditatis est. Ita¬
q in fetu diu̾sifice generato et male
complexionato ñ potest ẽẽ concordan¬
tia partium et ordinata natura. ut
qͣ ex ꝓpria sibi simile generet: ti nullã
ꝓpͥam gen̾is sui substantiã ħt. Ita q
in annalib romanoꝵ mulas pepe¬
risse ꝓdigii loto habitũ est.

Expanded text:
propria aures longas, hinnitum horridum, crucem in humeris, pedes exiguos et corpus macilentum, reliqua vero habet ut equus. Mule nunquam concipiunt, quia menstrui superfluitas in eis cum cibo transit in nutrimentum corporis. Ipse vero sanguis quo natura non indiget, exit cum superfluitate vesice. Est et alia ratio, quoniam hoc animal extra naturam generatum est et eius natura diversicata est, in equo qui calide nature est et asino qui summe frigiditatis est. Itaque in fetu diversifice generato et male complexionato, non potest esse concordantia partium et ordinata natura, ut quasi ex propria sibi simile generet, qui nullam propriam generis sui substantiam habet. Itaque in annalibus Romanorum mulas peperisse, prodigii loco habitum est.
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: id est a uiridi etate sicut
uirgo. Uitula gͦ parua est: ⁊ nõ dum
enixa. Nam enixa: iuuenta est aut
colenda t̾ra. uł quia apud gentiles
nũqͣm taurus. Nam ĩuictimis ⁊̃
Mense aprili nasci solent uituli:¬
quoꝵ matres habundantia pabuli
iuuent᷑ ut sufficere possint tubuto
laboris ⁊ lactis. Ip̃is aũt uitulis
tostum molitũ ꝙ miliũ cum lacde
nisceatur: saluiati more p̾bendum.

Expanded text:
 idest a viridi etate, sicut virgo: vitula ergo parva est et nondum enixa, nam enixa iuvenca est aut colenda terra, vel quia apud gentiles nunquam taurus. Nam in victimis etiam mense vituli nasci solent, quorum matres abundantia pabuli iuventur, ut sufficere possint tributo laboris et lactis. Ipsis autem vitulis tostum inolitumque milium cum lacte misceatur, saginati more prebendum,
Abbreviated transcription (Latin):
seritiuntur plura sensata gn̾e in
serisu app̃hendentẽ ꝑ mediuĩ distãs
dicit aristotiles quod hoc nõ est
cõueniens. quia tunc compositio
illius organi apta ess ad diu̾sa
gn̾a. Q non potest esse cũ sim¬
plex in organo uno nõ dominet᷑
nõ potest dici qd̾ ꝑ duo organa di¬
u̾soꝵ sensuũ accipiat᷑ unũ sensi¬
bile quia hoc ess suꝑfluũ pon̾e
in na᷑ Pret̾ea hoc ꝓbat᷑ ꝑ inducti¬
onem: qui t̾ra in nullo anmali
inueniunt᷑ plures qm qͥu sens
licet pantiores in aliquo inueni¬
antur. Et iste sunt rõnes phi.

Expanded text:
sentiuntur plura sensata genere in sensu apprehendente per medium distans, dicit Aristoteles quod hoc non est conveniens, quia tunc compositio illius organi apta esset ad diversa genera, quod non potest esse, cum simplex in organo uno non domineturnon potest dici quod per duo organa diversorum sensuum accipiatur unum sensibile, quia hoc esset superfluum ponere in natura. Praeterea, hoc probatur per inductionem, quia in nullo animali inveniuntur plures quam quinque sensus, licet pauciores in aliquo inveniantur. Et istae sunt rationes P
Abbreviated transcription (Latin):
ex ꝑte ntͥmenti: qd̾ ꝑ digestuã
tͣnsmutat᷑ ex contralacentib passi¬
onib ⁊ assimlat᷑ membris ac ꝑ
calorẽ nat᷑alem purcus eleuatur
sursum ad tutͥmentũ suꝑioꝵ et
grossus depͥmit᷑ inferius ad nu¬

Expanded text:
am transmutatur ex contraiacentibus passionibus et assimilatur membris, et per calorem naturalem purius elevatur sursum ad nutrimentum superiorum, et grossius deprimitur inferius ad nu
Abbreviated transcription (Latin):
uuam: quã iiriũ ad animã et
membroꝵ ad cor uires eni redu¬
cunt᷑ ad aiãm: ut ad sub̾am ⁊ sb̾¬
iectũ in quo sunt. Membra uͦ ad
cor: ut ad pͥncipiũ ex quo gn̾ant᷑¬
⁊ a quo recipunt influcum uite
Iste autẽ iures redutunt᷑ ad nutͥ¬

Expanded text:
 quam virium ad animam et membrorum ad cor. Vires enim reducuntur ad animam ut ad substantiam et subiectum in quo sunt, membra autem ad cor ut ad principium ex quo generantur et a quo recipiunt influxum vitae; sed istae vires reducuntur ad nutr
Abbreviated transcription (Latin):
S illa p̃paratio nõ potest facere
ut illa mat̾ia possit ẽẽ cib: ante¬
quã retipiat formã a calore cordiᷤᷤ
quia sicut cor formale pͥncipiũ
est ⁊ effectiuũ uite in orrũb niẽ¬
bris: ita est etiam formale pͥnci¬
piũ nut̾menti. S in stomacho q̃
ptisanaria ab in puro eitiendo. qͥa
suctositas ꝑ uenas quasd̾a q̃ mise¬
raite dicunt᷑ atirahit᷑ ad epar. Et
ibi accipit pparatioriẽ ult̾iorẽ. cõ¬
pletiuam aut formam cibi accipit
a calore cordis. Et quo ad hot: gust᷑
⁊ tactus dicunt᷑ hr̃e instrumenta
sua tirca cor.

Expanded text:
io non potest facere, ut illa materia possit esse cibus antequam recipiat formam a calore cordis, quia sicut cor formale principium est et effectivum vitae in omnibus membris, ita est etiam formale principium nutrimenti; sed in stomacho quaptisanaria ab impuro eiciendo, quae succositas per venas quasdam, quae miseraicae dicuntur, attrahitur ad hepar et ibi accipit praeparationem ulteriorem ; completam autem formam cibi accipit a calore cordis, et quoad hoc gustus et tactus dicuntur habere instrumenta sua circa cor.
Abbreviated transcription (Latin):
eit calidissimũ ꝑtiũ. alberi
Contra hoc iudet᷑ esse sententia
omniũ pene qui cõmunit᷑ ditũt
ueruos sensibiles orrri a c̾ebro sic̃
sentimꝰ sapores ⁊ nõ cirta cor. Si

Expanded text:
lidissimum partium. Sed contra hoc videtur esse dictum omnium auctorum qui communiter dicunt nervos sensibiles oriri a cerebro sicusentimus sapores et non circa cor. Si
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ qd̃ est iudicium saporẽ ut dicit
aristotiles in .iiiͦ. echicoꝵ. Et scd̾m¬
hoc neruus gustatiuus pͥncipia¬
tur a ce̾bro: ⁊ expandit᷑ in lingua
⁊ palato. Et sit nõ h̃t instrum̃tũ
lido fregido humdo ⁊ sito. Et qd̃¬
ad hoc ht̃ intrum̃tũ suuĩ cirta
cor. Et ꝑ omnẽ eundẽ modũ distin¬
guimus in tactu: scilicet scd̃m qd̃
uiditiũ eit tangibiliũ uł scd̃m qd̾
ip̃m tangens nutrit᷑ tangibilib
S de tactu in f̾ra dicet᷑ ad hoc aũt
qd̃ obitit᷑ in cõtrariũ: respondeo¬

Expanded text:
d ‘iudicium saporum’ est, ut dicit Aristoteles in iv ethicorum, et sic nervus gustativus principiatur a cerebro et expanditur in lingua et palato, et sic non habet instrumentum lido et frigido, humido et sicco, et quoad hoc habet instrumentum suum circa cor. Et per omnem eundem modum distinguimus in tactu, scilicet secundum quod iudicium est tangibilium, vel secundum quod ipsum tangens nutritur tangibilibus. Sed de tactu infra dicetur. Ad hoc autem quod obicitur in contrarium, responde
Abbreviated transcription (Latin):
Alaudaẽ auis a laude dc̃a. qr mira iocũdita¬
te pẽnis exertis ĩ aere uocis molamiue le¬
tioris tẽporis aure cõgaudet. Namobnubi¬
lato uł pluuioso celo. uix aut nũꝙͣ canit. Bi¬
ẽ ĩ aurora uenientẽ uocis iubilo ꝓdit. Se¬
dens ĩ tra uix uiꝙͣ cancat. s ĩ ascentendo
canit. Paulatim qͥdẽ ascendit sed instar
lapidis subito descendit. In descendendo au¬
tẽ alas corpori coniũgit ⁊ leui motu cũ cau¬
da se regit. Accipitrẽ adõ timet ut cũ ab
illo ĩpecitur. in t̾ra de pressa sinus hoimin¬
uolz. uł eius manu capiendanse prebet
conscia satis misereri sibi potius hoiẽm ꝙͣ

Expanded text:
Alauda est avis a laude dicta, quia mira iucunditate pennis exertis in aere vocis modulamine letioris temporis aure congaudet, nam obnubilato vel pluvioso celo, vix aut nunquam canit. Diem in aurora venientem, vocis iubilo prodit, sedens in terra vix unquam cantat, sed in ascendendo canit; paulatim quidem ascendit, sed instar lapidis subito descendit. In descendendo autem alas corpori coniungit et levi motu cauda se regit. Accipitrem adeo timet, ut cum ab illo impetitur, in terram depressa sinus hominum involet, vel eius manu capiendam se prebet, conscia satis misereri sibi potius hominem, quam
Abbreviated transcription (Latin):
Uultur pullos suos usqͦ possint
uolare nutrit: seq ꝓ eis ꝑitlo ex¬
ponit. dum ⁊̃ fortiorem se uolentẽ
eos diriꝑe sius unguib uuln̾at
⁊ alis ꝑtutit. Post hec eiciens eos
anido lotis in quib nati sunt
approximare uetat cibi scil emula
qm unum par uulturum magnũ
locũ occupat Nec uenat᷑ iudo ꝓximũ
locis. s remotissunis. docente nat᷑a
pacid amica ne uicinaꝵ gentiũ odi¬
suꝑfluit in uido reꝑonuit. ut inde se ti¬
bet ⁊ pullos qr cibum de facili ñ acqͥ¬
rit. Qd̾ si pullos suos otiꝰ impingua¬
ri uiderit dolet. Ideoq rostro eos ĩpedib
uuluerat: ut sic matilentos efficiat.
Uultur cũ adultꝰ fu̾it matrẽq senem
et aduolatũ debilem iuderit eam occi

Expanded text:
tur. Pullos suos usquequo possint volare nutrit, seque pro eis periculo exponit, dum etiam fortiorem se, volentem eos diripere, suis unguibus vulnerat et alis percutit: post hoc eiiciens eos a nido, locis in quibus nati sunt approximare vetat, cibi scilicet emula; quoniam unum par vulturum magnum locum occupat nec venatur nido proximis locis, sed remotissimis; docente natura pacis amica, ne vicinarum gentium odisuperfluit, in nido reponit, ut inde se cibet et pullos quia cibum de facili non acquirit. Quod si pullos suos ocius impinguari viderit, dolet; ideoque rostro eos in pedibus vulnerat, ut sic macilentos efficiat. Vultur cum adultus fuerit, matremque senem et ad volatum debilem viderit, eam occi
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ murib obituris u̾miculum
tiis murib durꝰ est pilus: sicut heri¬
nacris. Idem bipedes ambulant. sicut
ante in specub coriecto. Quida uero
uarrant alt̾nos marem et feminam
subite cõplexu fascẽ herbe supinos q
cauda morsu app̾hensa in uicem ad spe
dorso. Sunt ⁊ his pares in egypto: si¬
łiter q resident inclimes ⁊ buus pe¬
dib gradiunt᷑ pͥorib aũt ut manib
oriente mures ut dicit iacob ad mo¬
dũ uulpiũ magni sunt: qui aialia
pununt ⁊ homines licet nõ occidãt:
morsib tamen molestant. In arabia¬
rnus magnus inuenit᷑. cuiꝰ pedes
ant̾iores sunt magni scilicet unius
palme post̾ĩores aũt unius digiti.

Expanded text:
unt etiam obituris vermiculum ti muribus durus pilus sicut irenaceis . iidem bipedes ambulant ceu ante in specus convecto , cum quidem narrant alternos marem ac feminam subrosae conplexos fascem herbae supinos, cauda mordicus adprehensa, invicem dedorso. sunt his pares et in Aegypto similiterque resident in clunes et binis pedibus gradiuntur prioribusque ut manibus oriente mures, ut dicit Iacobus, ad modum vulpium magni sunt, que animalia perimunt; et homines licet non occidant, morsibus tamen molestant. In Arabia mus invenitur, cuius pedes anteriores sunt magni, scilicet unius palme, posteriores autem unius digiti.
Abbreviated transcription (Latin):
niuntur. Oua omniũ amara: quina
num̾o. Ora in medio corpore: in t̾ram
uersa. Tradunt seuitiam maris eos p̃¬
bilitatẽ ꝙ pondere stabilientes nolunt
uolutatione spinas att̾ere. Qd̾ nͥ uide¬
rint uautici: statim nauigia pluribus

Expanded text:
. ova omnium amara, quina numero. ora in medio corpore in terram versa. tradunt saevitiam maris praebilitatem pondere stabilientes; nolunt volutatione spinas atterere. quod ubi videre nautici, statim pluribus
Abbreviated transcription (Latin):
p̃senserit: talculum ualidum arripit
eumq uelud saburram uehit ⁊ tan¬
qͣm anchorã trahit: ne extuciatur a
Quo iudicio ⁊̃ naute uelud signum
future ꝑturbationis capessunt. ⁊
pretauent ne hos ĩ paratos turboĩ¬

Expanded text:
senserit, calculum ualidum arripit eumque uelut saburram uehit et tamquam ancoram trahit, ne excutiatur stquo indicio nautae uelut signum futurae perturbationis capessunt et sibi excitet, ne eos inparatos turbo
Abbreviated transcription (Latin):
omĩb aĩalib: est qd̾dam ĩ otulis
pingue adeps cunctis sine sensu:
quia nec arterias nec uenas hñt
plerisq aĩaliũ: est pinguedo sine
serisu. Quã ob causam: sues spirã¬
tes a murib tradũt a hrosas. Qͥn
⁊ laproni consularis uiri filo detͣcͣ¬
tos adipes. elatũ q corpus iimo¬

Expanded text:
omnibus animalibus est quoddam in oculis pingue. adips cunctis sine sensu, quia nec arterias habet nec venas. plerisque animalium et pinguitudo sine sensu; quam ob causam sues spirantes a muribus tradunt adrosos, quin et L. Aproni consularis viri filio detractos adipes levatumque corpus inmo
Abbreviated transcription (Latin):
ruxta ꝓp̾e pinguedo. Ꝙ̾ uͦ uinitesti¬
uidelicet adeꝑs uitaliũ. idest cordeᷤ
⁊ uentris: adeps lecoris Dest epatꝰ
quẽ reticulũ dicimꝰ quia inuoluitur
ad modũ retis ⁊ adeꝑs renũ. Hi tͤs
adipes in satrificiis de pecorib olł

Expanded text:
mista, proprie pinguedo, quae intestiriplex adeps, vitalium, id est cordis et ventris. Adeps jecoris, id est epatis, quem reticulum dicimus, quia involvitur ad modum retis. Et est adeps renum. Hos tres adi
Abbreviated transcription (Latin):
net a cantu p̾ dolore. Gallus inetate de¬
crepica facit ouũ ex se unde basilicus ꝓ¬
creatur. S in generatoe hac oportec ut
multa cõcurrant. In fimo nãq calido et
mulco poĩt ouũ: ibiq fouetur uice pat̾s
Et post mulcũ tpĩs exit pullus ⁊ ĩuale-¬
scit sicut solent anatũ pulli. Ht a̾ can¬
dam ut colub̾ residuũ uͦ corꝑis uc gauꝰ.
Dicũc a̾ hii q̃ creatcẽmeius se uidisse te¬
stant᷑ ꝙ nulla ẽ oui testa s ualidissima
pellis in cm̃ ut resiste possit ictibus na¬
illud galli colub̾ aut bubo fouet s hoc
inc̾cũ est. Hoc tm̃ ĩ antiquoꝵ sc̃tis hẽ¬
mus ꝙ basilici qd̾dã genus ex ouo gal

Expanded text:
net a cantu pre dolore. Idem in etate denet a cantu pre dolore. Idem in etate decrepita facit ovum ex se, unde basiliscus procreatur, sed in generatione hac oportet ut multa concurrant. In fimo nanque calido et multo ponit ovum, ibique fovetur vice patris, et post multum temporis exit pullus et invalescit, sicut solent anatum pulli. Habet autem caudam ut coluber, residuum vero corporis ut gallus. Dicunt autem hi qui creationem eius se vidisse testantur, quod nulla est ovi testa, sed validissima pellis, in tantum ut resistere possit ictibus va quod ovum illud galli, coluber aut bufo fovet, sed hoc incertum est. Hoc tantum in antiquorum scriptis habemus, quod basilisci quoddam genus ex
Abbreviated transcription (Latin):
allus ẽ auis faucibus et capite cͥ¬
stata. spiculis adu̾sis ĩ crurib ar¬
mata. Habent ⁊ qñz spicule galline s ħ
enrore pocius ꝙͣ oꝑe nature. Gallus noc¬
te ꝓfunda cantat ualidius ⁊ matutino
lenius. Cantus eius cũ uento fert᷑ ⁊ añꝙͣ
estimari possit longius auditur. Icaq
cantu suo equos mitigat. camelos insti¬
gat. phancastica qͦ depellere dicit ᷑. Cau¬
dã substollit ⁊ ad modũ semic̾tuli reflec¬
tit. Cũ penna c̾oa collũ erigit excutiẽs
se audatiorẽ reddit. Dormiturus ĩ altĩ
uentũ ꝯu̾tic. plures ħbe q̃ gallũ refitiũ
aĩalia cetera occidũt. Si in uno ꝓcinc¬
tu at̾i ple̾s galli fui̾nt inus deuictis ce¬
tĩs dñatur. et suꝑb graditur finisq
duello sepe ꝯmorientib ẽ. Gallus leoni¬
bus idc̾co ẽ terrori qr basilico assimilat᷑
ut qͥdã dicũt. Uł potius ut credimus na¬
turałr insitus est eis timor galli. Galli¬
nis mortuis gallus merore cõfectꝰ absti¬

Expanded text:
allus est avis faucibus et capite cristata, spiculis adversis in cruribus armata; habent et quinque spicula galline, sed hoc errore potius quam opere nature: gallus nocte profunda cantat validus et matutino levis. Cantus eius cum vento fertur et antequam estimari possit longius auditur; itaque cantu suo equos mitigat, camelos instigat, phantastica quoque propellere dicitur. Caudam sustollit et ad modum semicirculi reflectit; cum pennas circa collum erigit, excutiens se audaciorem reddit. Dormiturus in altum ventum converrit. Plures herbe que gallum reficiunt, animalia cetera occidunt. Si in uno procinctu atrii plures galli fuerint, unus devictis ceteris dominatur et superbus graditur, finisque duello sepe commorientibus est. Gallus idcirco leonibus est terrori, quia basilisco assimilatur, ut quidam dicunt, vel potius ut credimus, naturaliter insitus est eis timor galli. Gallinis mortuis gallus merore confectus absti
Abbreviated transcription (Latin):
mal marinũ. hñs pedes paruos
respectu sui corporis ꝙ utiq magnũ ẽ
Sunt aũt pedib uacce sumiles. Hoꝵ
unus longus est cartilaginosus osse
carens: quo utit᷑ loco manus in oĩb.
Der ip̃m eni eradicat qd̃ uult. ⁊ tiban
a ꝑ eum accipit. ea que ori suo reddit.
Et cũ natat in aqua: spirat in ea. Sed
spirando hanelitu suo aqm in corpus
suũ attrahit: qua cum repletꝰ fu̾it ad
aerem returrens eam eicit: ⁊ sic respi¬
rat. ¶ amis est marina belua: t̾ribili
et hostilis. omni animanti ꝙ eiꝰ uerb̾i¬
b cedit. Robustissimos h̃t̃ branchos:
clauoꝵ modo formatos. Hi uenantur
ꝑ mare greges pisciũ: instar tanũ in
terra feras uenantium. extepto ꝙ latre
nequeunt: s ꝓ latratu afflatũ horribilẽ
hũt. In sequentes gͦ pisciũ greges. ad
loca eos augusta coartant: sic in coarta¬
tos crudeli morte grassani Piscatores
uero loca notantes in quib absconditi
pisces afuga latebant: rethib capiũt

Expanded text:
mal marinum, habens pedes parvos respectu sui corporis, quod utique magnum est. Sunt autem pedibus vacce similes: horum unus longus est, cartilaginosus, osse carens, quo utitur loco manus in omnibus: per ipsum enim eradicat quod vult et cibaria per eum accipit, eaque ori suo reddit et cum natat in aqua, spirat in ea; sed spirando anhelitu suo aquam in corpus suum attrahit, qua cum repletus fuerit ad aerem recurrens eam eiicit et sic respirat. Canis est marina belua terribilis et hostilis omni animanti, quod eius verberibus cedit. Robustissimos habet brancos clavorum modo formatos. Hi venantur per mare greges piscium, instar canum in terra feras venantium, excepto quod latrare nequeunt, sed pro latratu afflatum horribilem habent. Insequentes ergo piscium greges, ad loca eos angusta coarctant et sic in coarctatos crudeli morte grassantur. Piscatores vero, loca notantes in quibus absconditi pisces a fuga latitant, retibus capiunt
Abbreviated transcription (Latin):
conie serpẽtiũ exitio tantus ẽ honor ĩ tes¬
salia ut capitale fuĩt occidisse ꝙconiam
sicut ⁊ hoĩẽm. Multipharie namq serpen¬
tibus ĩ sidiatur eosq comedit ⁊ alia uene¬
naca. nec tñ moritur. Bufonẽ aͥ ñ nͥ in
magna fame cõedit ĩ qͦ naturale bufonis
malũ notatur. Uidetur autẽ cyconia ca¬
put hr̃e ualde reuinacicũ qr rostro eius
magis. Uenc̾culus eius ꝯͣ uenenata re¬
mediũ eit. Hee nidos suos ãmo repe¬
tunt ⁊ unũ efetibus suis dño loci sb̾ qͦ
fecificant plumatũ .q. t̾butũ ut fertur
deiciũt. S forte causa ẽ magis tediũ nu¬
t̾endi. Habitaͣre autẽ ut dicit solinus
in certo loco cõgregantur ita ut nulla
sui gnis nͥ captiua relĩquat ᷑. In asla cãpꝰ ẽ
ubi cõgregateꝰ mur muraĩt. et eã q̃ nouissĩa
uenit dilacant. sicq recedũt. Cy conia horas

Expanded text:
cui serpentium exitio tantus est honor in Thessalia, ut capitale fuerit occidisse ciconiam, sicut et hominem. Multifarie namque serpentibus insidiatur, eosque comedit et alia venenata, nec tamen moritur. Bufonem autem non nisi in magna fame comedit in quo naturale bufonis malum notatur, videtur autem ciconia caput habere valde rheumaticum, quia rostro eius magis. Ventriculus eius contra venenata remedium est. He nidos suos annuo reperunt, et unum e fetibus suis domino loci sub quo fetificant, plumatum, quasi tributum, ut fertur, deiiciunt. Sed forte causa magis est tedium nutriendi. Abiture autem, ut dicit Solinus, in certo loco congregantur, ita ut nulla sui generis nisi captiva relinquatur. In Asia campus est, ubi congregate commurmurant, et eam que novissima ven
Abbreviated transcription (Latin):
quaciente faciũt. Hee ueris nũtie. socie¬
tatis comites. serpẽtiũ hostes. maria tnͣs¬
uolanc. ĩ asiam collecto agnine ꝑgñt. Cor¬
nices a eas duces p̾cedũt. ⁊ ip̃e qͣsi ex̾ citus
ꝓseqũtur.

Expanded text:
ro faciunt. Hae veris nuntiae, societatis comites, serpentium hostes, maria transvolant, in Asiam collecto agmine pergunt. Cornices duces eas praecedunt, et ipsae, quasi exercitus, prosequuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
In iudia st̃ formice circa mõtes au¬
reas uulpib maiores: Fortes ac
seue ninus pedes .iiiiͬ. hr̃tes: et
ĩpedib hamatos ungues. Tante
uͦ fortitudinis st̃: ut uisos hoĩts
discerpant. Bestias aũt de fatili
ñ ledunt: satis conscie qd̃ aurum
illud qd̃ ip̃e custodiũt. ĩuitis non
auferant ad plectandã gͦ tem̾tatẽ
auaritie: illic a deo collodate sunt
bestie

Expanded text:
In India sunt formice circa montes aureos vulpibus maiores, fortes ac seve nimis, pedes quatuor habentes et in pedibus hamatos ungues tante vero fortitudinis sunt, ut visos homines discerpant. Bestias autem de facili non ledunt, satis conscie, quod aurum illud quod ipse custodiunt, invitis non auferant: ad plectendam ergo remeritatem avaritie, illic a deo collocate sunt bestie
Abbreviated transcription (Latin):
nis dieb. Triduo tibis carent ut pos¬
sint in mandendo solida deuorare:
net capiente aiuiditatẽ aluo cõiec̾tis
in fautes unguib extrahere: aut
si fugiendũ est in sacietate. Color¬

Expanded text:
nterim triduo cibis carere. quae possint, in mandendo solida devorare, nec capiente aviditatem alvo coniectis in fauces unguibus extrahere aut si fugiendum in satietate
Abbreviated transcription (Latin):
it cuidã uaclo iuxͣ molendinũ eqͦ
insidenti ⁊ it̾ agenti. apparuit au̾
res ⁊ cauda a sini erant. ceta ursi.
Cum uacłus tremests̃ fugam in¬
iret: clamauit monstrũ uiud. No
li inqͥd ouir expauesc̾e: scito me
bestialit̾ uixi: post mortem p̾fre
Qiuis nam fuisti. Ego ait ille so¬
lo nomine benedt̃s fui qui nuꝑ
aplicam sedem indignus obtinui.
nis. Nunc inqͥt us ad diem iudicii
ꝑ dumosa ⁊ sqͣientia lota sulphure
a ⁊ fetida ⁊ bullientia rapior ⁊ ꝑ¬
barat᷑ me deglutiet. ita ut mͥ nul¬
la spes in posteꝵ recuꝑatõis restet.
Dost ħ u̾ba disꝑuit. Fuerat aũt

Expanded text:
it cuidam Vasso juxta molendinum equo insidenti, et iter agenti. Apparuit autecujus aures et cauda asini erant, caetera ursi. Cumque Vassus tremefactus fugam iniret, clamavit monstrum illud: « Noli, o vir, expavescere; scito me bestialiter vixi, post mortem praesesus: « Quisnam fuisti?--Ego, ait, solo nomine Benedictus fui; qui nuper apostolicam sedem indignus obtinui. nis?--Nunc, inquit, usque ad diem judicii per dumosa et squalentia et sulfurea loca et fetida et bullientia raptor et perbarathri me deglutiet; ita ut mihi nulla spes inposterum recuperationis restet. » Post haec verba disparuit. Fuerat aut
Abbreviated transcription (Latin):
lib inuenitur fenis suos gestant cũi¬
firmant᷑ et in ualidi sunt: ⁊ si parui
sunt. eos in ore recipiunt. Hoc idem ĩ¬
minente tẽpestate faciurit et post tem¬
pestatẽ illos euomunt Quando p̃p̃ de¬
fectũ acĩ fetꝰ impediuntur ne matrẽ
sequantur: mat̾ aqu̾ã in ore reteptã
iustar fluuii ad eos eicit. ut sit in he¬
rentes terre liberet. Adultos ⁊̃ diu co¬

Expanded text:
lene fetus suos gestant cum infirmantur et invalidi sunt et si parvi sunt, eos in ore recipiunt: hoc idem imminente tempestate faciunt et post tempestatem illos evomunt. Quando propter defectum aque fetus impediuntur ne matrem sequantur; mater aquam in ore receptam instar fluvii ad eos eiicit, ut sic inherentes terre liberet, adultos
Abbreviated transcription (Latin):
aut sine sanguine generari. cũ eius uͥ¬
tus sit ad cultũ agroꝵ utilis: ad usũ
plaustroꝵ habilis ad alimoniã sua¬
tu genepositas: torua fronte aurib
setosis: cornib in ꝓtinctu diitatio¬
nem poscentib. Si tota cõminacio pͥ¬
orib in pedib stat: ira gliscente alt̾¬
nos replicans. ⁊ spargens in altum
resurgere: modo iacentes ex humo tol

Expanded text:
aut sine sanguine debuisse generari, cuius uirtus ad cultum agrorum utilis, ad usum plaustrorum habilis, ad alimoniam suactu generositas torva fronte, auribus saetosis , cornibus in procinctu dimicationem poscentibus. sed tota comminatio prioribus in pedibus. stat ira gliscente alternos replicans spargensque in alvum ue regi, modo iacentes ex humo toll
Abbreviated transcription (Latin):
ta uoce: nͥ admͣtã. cibũ nõ ca¬
ꝑe. usq in matiem. fem̃as au¬
tẽ in tantũ efferani: ut hoĩeꝵ.
lacererit. candida maxĩe ueste
indutũ. Rabies autẽ ħ. aceto mi¬
tigaͬ nate asꝑso. Auiditas conꝰ
putã ex cibis fieri. sicut uiro em¬
ta: pecore cepa. Quadrupedum¬

Expanded text:
 admittatur , cibum non capere usque in maciem, feminas autem in tantum efferari , ut hominem lancinent, candida maxime veste indutum. rabies ea aceto mitigatur naturae adsperso. aviditas coitus putatur et cibis fieri, sicut viro eruca, pecori caepa. quae
Abbreviated transcription (Latin):
rum .s. uite penitenda origine
ꝑa anmi cõcubitus: homini uͦ
marib diuerticula ueneris
qm fere sumꝰ. uiros auidaores
uenuĩs in hyeme. feminas esta¬
te hesiodus ꝓdidit. Tradunt

Expanded text:
 a paenitenda origine. ra anni concubitus, homini, utmaribus deverticula veneris,quam ferae sumus! viros avidiores veneris hieme, feminas aestate Hesiodus prodidit. Coit
Abbreviated transcription (Latin):
draconũ arte aut solida hauriũt.
si iam fautes capiunt: que deinde
usemet conuoluti frangunt uitꝰ¬
⁊ ita sputamina excusiunt: aut si
tenerior est ⁊ catulis adhuc etas. or¬
be app̃herisa spira ita sensim uehe¬
m̃t̾ q ꝑstringurit : ut amputata ꝑ¬
te ceu ferro: pelituã que amplexu
tenetur sorbeant. Sunili modo: a¬
uib deuoratis solidis oua reuomũt

Expanded text:
draconum arte: aut enim solida hauriunt, si iam fauces capiunt, quae deinde in semet convoluti frangunt i ita putamina extussiunt, aut si tenerior est catulis adhuc aetas, orbe adprehensa spirae ita sensim vehementerque praestringunt, ut amputata parte ceu ferro e reliqua, quae amplexu tenetur, sorbeant. simili modo avibus devoratis solidis cont
Abbreviated transcription (Latin):
siti uenenatũ. Nari neq caloris ui¬
q̃ auiditatẽ naturali sale augẽt
In quo genere: om̃ia magis exici¬
alia: si suum genus ederint ante
qm noteant. Condit inthesauros
mox inde senisim ad mandendum
manib exprimit. Et tsd̾ formicis
in aunũ sollempne eit: hiis ĩdi¬
em uł horam. Unũ aiãl digitos
hũtiũ herbis alit̾ lepus: s et
fruge. Solidi pedes ⁊ bisulti om̃i

Expanded text:
natum. nam neque calor iquae aviditatem naturali sale augent. in quo genere omnia magis exitialia, si suum genus edere ante quam noceant. condit in thesauros mox inde sensim ad mandendum manibus expromit , et quod formicis in annum, sollemne est his in dies vel horas. unum animal digitos habentium herba alitur, lepus; ea et fruge solidipedes, et e bi
Abbreviated transcription (Latin):
leo sit omni bestie formidabilis: ex¬
iguo tamen aculeo scorpionis agi¬
tat᷑ et eũ ubicũq uiderit uelud hos¬
tẽ uite sue fugit. Onagrũ uenatur:
eũq naturalit̾ odit. Fugit ⁊̃ ignem¬

Expanded text:
e sit omni bestie formidabilis, exiguo tamen aculeo scorpionis agitatur et eum ubicumque viderit, velut hostem vite sue fugit. Onagrum venatur, eumque naturaliter odit. Ira le
Abbreviated transcription (Latin):
nes. Quod cũ uiderit in man nauem
uelificantem: eleuat penuas suas et
contendit uelificare cũ naue. Ubi autẽ
lassam reportant ad pristinũ suũ lotũ¬
Serra cristam ht̃ serratã: qua nauib o¬
culte subt̾natans eas in fundo secat ut
intrante aqua homines astucia dolosa
eiusdem nominis marina belua ing̃es
punasq latissimas hrĩs. quib cõtra
naues uelificare contendit. exxuiii¬
tincus est belua cuca de stinto
nilũ frequentissima crocodrillo
similis. s forma multo minori et an¬
gusta. Tempestates ꝓuidet obturatis¬
q qua spiraturus est uentꝰ cau̾nis ex
alia parte fores aperit. Huic tͦẜ uilosi¬
or cauda ꝓtegumento est. ⁊ eius carui¬
b in fecta potula uini ueneno extĩgũt¬

Expanded text:
nes. Haec, cum uiderit in pelago nauem uelificantem, eleuat pennas suas et contendit uelificare cum naue. Vbi uero classam reportant eam ad pristinum locuSerra cristam habet serratam, quasi navibus occulte subternatans, eas in fundo secat, ut intrante aqua homines astutia dolosa eiusdem nominis marina belua ingens, pinnasque latissimas habens quibus contra naves velificare contendit. Stincus est belua circa Nilum frequentissima, crocodilo similis, sed forma multo minori et angusta: tempestates previdet, obturatisque qua spiraturus est ventus cavernis, ex alia parte fores aperit. Huic quoque villosior cauda pro tegumento est et eius carnibus infecta pocula, vim veneni extingu
Abbreviated transcription (Latin):
cilla monstrũ est: habitans in eo
mari qd ytaliam et syciliam int̾¬
cludit. Nautis quidem ⁊ dm̃ib homini¬
b inimicũ est: et eoꝵ sanguine caruib¬
q delectat᷑. Caput ⁊ pedes h̃t ad modũ
uirginis formata sicut syrenes: ⁊ ristꝰ
⁊ oris hiatũ ac dentes horridos. uteꝵ
bestialem: ⁊ delphini caudã. Mire for¬
tituduus est: nec in aqͣ facile uincit᷑
In t̾ra uero ꝓpe inbellis est. Ht̃ ⁊ nocẽ
aliquantulũ musicam: ip̃aq belua car¬
mine minifice delectatur ysidorꝰ. Ser¬

Expanded text:
cylla monstrum est habitans in eo mari, quod Italiam et Syciliam intercludit. Nautis quidem et omnibus hominibus inimicum est et eorum sanguine carnibusque delectatur. Caput et pedes habet ad modum virginis, formata sicut syrenes et rictus et oris hiatum ac dentes horridos, ventrem bestialem et delphini caudam: mire fortitudinis est, nec in aqua facile vincitur. In terra vero prope imbellis est, habet et vocem aliquantulum musicam ipsaque belua carmine mirifice delectatur. Ser
Abbreviated transcription (Latin):
tio est: et memoria ⁊ cura. demi
na condunt abrosa ne rursũ ĩ fru¬
gem exeant a t̾ra. Maiora ad ĩtro¬
itũ diuidunt. Made facta qͦ ymbre
ꝓferunt: ⁊ siccant. Oꝑantur ⁊̃ noc¬
alt̾a alt̾ius ignara certi dies ad re¬
cognitionẽ mutuam mundinis dã¬
tur. Que tũc eaꝵ cõcursatõ qͣm
diligens cum obuiis collocutio¬

Expanded text:
tio, memoria, cura. semina adrosa condunt , ne rursus in frugem exeant e terra, maiora ad introitum dividunt, madefacta imbre proferunt atque siccant. operantur et nocaltera alterius ignara, certi dies ad recognitionem mutuam nundinis dantur. quae tune earum concursatio , quam diligens cum obviis qu
Abbreviated transcription (Latin):
itut aũ p̃cellũt sibi corporei
sensus diu̾sitate locoꝵ: ita
sibimet uͥtute sertiendi p̃cellunt
Nam prestantior est odoratus sa¬
pore. ⁊ positione loci ⁊ sentiendi
longinquitate. Sic ⁊ aures odo¬
ratu: longius ⁊ enĩaudimꝰ qm
odoramꝰ. Sic oculi aurib: lõgiu̾¬
autẽ ⁊ loco ⁊ nũto hiis uiu̾sis
sensib suꝑfert᷑. In arce enĩ capi¬
tis constitutus: qd̃ ili corpora¬
lit̾ nõ attĩgũt: iste intellectua¬

Expanded text:
icut praecellunt sibi corporei sensus diversitate locorum, ita sibimet virtute sentiendi praecellunt; nam sicut praestantior est odoratus sapore, et positione loci, et sentiendi longinquitate, sic auris odoratu. Longius enim audimus quam odoramus; et sic oculi auribus: longiuautem et loco, et merito his universis sensibus superfertur. In arce enim capitis constitutus, quod illi corporaliter non attingunt, iste intellectua
Abbreviated transcription (Latin):
Oues impinguant᷑ multam aqͣm
bibentes: et hoc magis post meridi¬
em si biberint atm turbidam. Sin¬
guedine uero sterilescunt. Itẽ oues¬
diutius. In lotis aut paluscrib si fre¬
tiuent̾ pastua sumpserint: morbide
fiunt nec diu uiu̾e possunt. In maio
tiꝙ uł post maiũ. si ros melleꝰ suꝑ gͣ¬
mina nocte ceciderit: eas cito mori di¬
cunt. S ⁊ in angusto si spicas siccas
ustꝵ ad sacietatem comederint: ⁊ ptis¬
tea biberint: illico disruptis iusceri¬
uix eici potest. Et si eiecta fu̾it: uisi
ui teneat᷑ in ignẽ recurrit. Boni ge
n̾s oues sunt que pastorẽ ꝓpriũ ab
aliis recognoscunt et fures fugiũt.
Dastores solent ouib dare sal ĩ tibũ
ut plus bibant: at ꝑ hoc lacte ma¬
glatialem acrͣm suꝑ eaꝵ caudas ꝓui¬
unt. Nam illa q̃ excutit fortis est: q̃
uero nõ excutit in omnib debilis.¬

Expanded text:
Oves impinguantur multam aquam bibentes; et hoc magis post meridiem, si biberint aquam turbidam. Pinguedine vero sterilescunt. Quediutius: in locis autem palustribus si frequenter pascua sumpserint, morbide fiunt, nec diu vivere possunt. In maio quoque vel post maium, si ros melleus super gramina nocte ceciderit, eas cito mori dicunt, sed et in augusto, si spicas siccas usque ad satietatem comederint et postea biberint, illico disruptis viscerivix eiici potest et si eiecta fuerit, nisi vi teneatur in ignem recurrit. Boni geris oves sunt, que pastorem proprium ab aliis regnoscunt et fures fugiunt. Pastores solent ovibus dare sal in cibum, ut plus bibant, ac per hoc lacte maglacialem aquam super earum caudas proiiciunt: nam illa que excutit fortis est, que vero non excutit in omnibus debilis
Abbreviated transcription (Latin):
uero tardius ex adu̾so referente.
Et tunc ex in ꝓuiso in auxilium
transilit. At illos delphini extipi
unt: ⁊ occidisse ad presens contẽti
cibos in uictoriam differunt. mu¬

Expanded text:
vero tardius ex adverso referente; set tum quoque inproviso in auxilium transilit: at illos excipiunt delphini et occidisse ad praesens contenti cibos in victoriam differunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Mugilus eit piscis uelotissimꝰ in
aquis fluuialib: s naturaliter
in cautus. Nam deridetur eius stul¬
ticia cũ in metu capite absconso.
totũ corpus absconsũ ac securũ
credit. Hic cũ lucio inimicicias h̃t̃:
hyeme tm̃. Et huiꝰ causa creditur:
qr tunt uarus est tib ꝓ quo dimi¬
cant. Estate uͦ habundat: ⁊ ideo tc̃
ad concordiam redigunt᷑ pluus¬

Expanded text:
Mugilus est piscis velocissimus in aquis fluvialibus sed naturaliter incautus; nam deridetur eius stultitia, cum in metu capite absconso, totum corpus absconsum et securum credit. Hic cum lucio inimicitias habet hyeme tantum; et huius causa creditur, quia tunc rarus est cibus, pro quo dimicant; estate vero abundant, et ideo tunc ad concordiam rediguntur. Mu
Abbreviated transcription (Latin):
Eurun¬
tulus putorio ualde consimilis est
paulo amplior qͣm mustela. Inter
albũ et buxeũ colorẽ ht̃: ⁊ eit aĩal
anumosũ ac ferum nimis ultra ꝙͣ
in uirib ei nat᷑a cõcedit. Ad hoc aũt
edocetur: ut autris quib tunituli de¬
litescunt auenatorib imponatur
Qui foueam audact̾ penetrat. im¬
petit q morsib bestiolam donec
augꝰtiatam in rethia et pulsam
deitiat. Nec hant tm mͦ bestiam o
derunt: s quitqͥd aĩaliũ spirare
uidet᷑ qͣntũ cũq magnũ sit ꝓ uiri¬
b impetunt nõ ꝓ desiderio carni¬
um quib utiq nõ uescunt᷑: s uo
luntate malignandi. Uł ꝓsangiue
bestiaꝵ ut aliqui dicunt: quem
utiq in potu libent̾ accipiunt.
corre dicunt᷑ prostrati femina
si marẽ nõ ht qñ luxuna stimu¬
lat᷑. tumescit et morit᷑. Partu qͥ¬
simul fetus edens. Portat aũt in u¬
t̾o: dieb .xl. Cumq nati fu̾int ca¬
tuli: ceti sunt dieb .xc. a tempore uͦ
quo uidere incipiunt usq ad .xl.

Expanded text:
urunculus putorio valde consimis est, paulo amplior quam mustela; inter album et buxeum colorem habet et est animal animosum ac ferum nimis, ultra quam in viribus ci natura concedit. Ad hoc autem edocetur, ut antris quibus cuniculi delitescunt, a venatoribus imponatur; qui foveam audacter penetrat, impetitque morsibus bestiolam, donec angustiatam in retia expulsam deiiciat. Nec hanc bestiam tantummodo oderunt, sed quicquid animalium spirare videtur, quantumcumque magnum sit, pro viribus impetunt; non pro desiderio carnium, quibus utique non vescuntur, sed pro voluntate malignandi, vel pro sanguine bestiarum, ut aliqui dicunt, quem utique in potu libenter accipiunt. Coire dicuntur prostrati. Femina, si marem non habet quando luxuria stimulatur, tumescit et moritur. Partu qusimul fetus edens. Portat autem in utero diebus XL. Cumque nati fuerint catuli, ceci sunt diebus XXX. A tempore vero quo videre incipiunt, usque ad XL
Abbreviated transcription (Latin):
uran ut dicit aristotiles ẽ aĩal
uelox. atq fortissimũ. Quod
a uenatorib insecͥtũ cũ euadendi des¬
peratione frangi ceꝑit astucia natu¬
rali stertus in torquet ualide contra
canes insequentes se: eos ꝙ retardat
putride egestionis odore. actor. For¬

Expanded text:
uran, ut dicit Aristoteles, est animal velox atque fortissimum, quod a venatoribus insecutum, cum evadendi desperatione frangi ceperit, astutia naturali stercus intorquet valide contra canes insequentes se, eosque retardat putride egestionis odore. DE
Abbreviated transcription (Latin):
nus hoc oĩb locis haberi potest: me¬
lius tñ agris planstrib qͣm sictis p̾¬
cipue uͥ arboꝵ fructuosaꝵ silua sup¬
petit. que subinde maturis fructib
alt̾na ꝑ annũ mutatione suctͣrat.
Maxime lotis graminosis et cãnaꝵ
uł ĩti radice nutriunt᷑. S de ficien¬
tib alunentis ꝑhyemem: nõ nũ¬
qmͣ p̃benda sunt pabula glandis
castanee uł frugũ uila extrementa
ceteraꝵ: uerno magis tũ lactent
nouella uirentia: que solent porcis
notere. Neq gregatim claudende st̃
porce. morre aliaꝵ petudũ: s aras
sub portitib faciemus. quib mater
unatiq claudat᷑: ⁊ alumpnũ gregem
tucior ip̃a defendat a frigore. Qrare
a suꝑiori parte deteste sint: ut lib̾e
numeꝵ pastor exploret. et oppressis
a matre fetib sepe subueniat subtͣ¬
hendo. Curabit aũt: ut fetus ꝓpͥos
cũ unatͣiq p̃cludat. Slus uõ quam
octo sicut columella dicit: nutrire ñ

Expanded text:
nus hoc omnibus locis haberi potest, menus hoc omnibus locis haberi potest, melius tamen agris palustribus quam siccis; precipue ubi arborum fructuosarum sylva suppetit, que subinde maturis fructibus, alterna per annum mutatione succurrat: maxime locis graminosis et cannarum, vel iunci radice mutriuntur, sed deficientibus alimentis, per hyemem nonnunquam prebenda sunt pabula glandis, castanee, vel frugum vilia excrementa; ceterarum vero magis cum lactant; novella enim virentiaque solent porcis nocere: neque gregatim claudende sunt porce more aliarum pecudum, sed aras sub porticibus faciemus, quibus mater unaqueque claudatur et alumnum gregem tutior ipsa defendat a frigore, quare a superiori parte detecte sunt, ut libere numerum pastor exploret et oppressis a matre fetibus sepe subveniat subtrahendo. Curabit autem ut fetus proprios cum unaquaque procludat. Plus vero quam octo, sicut Columella dicit, nutrire non
Abbreviated transcription (Latin):
no. Tempus uto .iiiiʳ. mensiũ.
Numerus fecunditati ad uicenos: s e¬
ducare neq̃unt tam multos. Mares
uerres maxĩe feminas mire debebũt
Lengendi sunt uasti et ampli corporĩ
s rotundi potius qm longi uentre et
climib magnis: rostro breui. ceruire
glandulis spissa: libidinosi. annituli
qui usꝙ ad quadrimos inire femiña
possunt. Sccofas u̾o longi latens de¬
hemus eligere. et quib ad sustinendũ
feture onus magnus se uent̃ effũdat
cetera uerrib similes. S in regionib
frigidis dempsi ⁊ nigri pili: ĩ tepidis
tͣestumte ꝓuen̾int. Femina ad crean¬
dũ: usqꝑ in annos septẽ partus ou̾a
gestare sufficiet. Ad concipiendũ: anni¬
cula debet incipere. Quarto exempto
mense pariunt: nͥ qͥntꝰ incipiet. Incipi¬
unt aũt ut dixi mense februario: ut
solaiorib herbis nati ⁊ stipula succe¬
dente pascant᷑. Ubi faculitas ẽ transi¬
gendi: uenditis qui sub inde nati sunt
celerior matrib fetura reparatur. Ge¬

Expanded text:
no, tempus utero quattuor mensum, numerus fecunditati ad vicenos, sed educare nequeunt tam multos. diebus verres maxime feminas inire debebunt, legendi sunt et vasti et ampli corporis, sed rotundi potius quam longi, ventre et clunibus magnis, rostro brevi, cervice glandulis spissa, libidinosi, anniculi, qui usque ad quadrinos inire feminas possunt. Scrofas vero longi lateris debemus eligere et quibus ad sustinendum feture onus, magnus se venter effundat, per cetera verribus similes. Sed in regionibus frigidis densi et nigri pili, in tepidis qualescumque provenerint. Femina ad creandum usque in annos VII partus onera gestare sufficit. Ad concipiendum annicula debet incipere; quarto exempto mense pariunt, ubi quintus incipiet. Incipiunt autem ut dixi mense februario, ut solidioribus herbis nati et stipula succedente pascantur, ubi facultas est transigendi, venditis qui subinde nati, sunt celerior matribus fetura reparatur. Ge
Abbreviated transcription (Latin):
ypsa ÷ genus aspidis cuui
latine situla dr̃. qr qũe mo¬
morderit. siti perit. Tante au̾t exig
nõ uideatur. Cuius uenenũ extin¬
ta morte nec tͥsticiam inditat mo¬
rituro. De quo poeta. Signiferũ
iuuenẽ tyrreni sanguis aulũ:
torta capud retro dypsas calca¬
ta momordit. Uix dolor aut sensꝰ

Expanded text:
psas genus aspidis est, quae Latine situla dicitur, quia quem momorderit, siti perit. Hujus serpentis non videatur, cujus venenum ante exstinenta morte nec tristitiam indrituro. De quo poeta ‘signiferum iuvenem Tirreni sanguinis Aulum / torto capite retro dipsas calcata momordit: / vix dolor aut sensus
Abbreviated transcription (Latin):
et sempedalis pisciculus no¬
men sumpsit ex eo qd̃ nauen ad he¬
rendo retineat. Quant licet uenti se
uiant ꝓcelle: nauis tamẽ quasi radi¬
tata in mari stare iubet᷑ nec moueri.
non retinendo: s tñm ad herendo.
Hunc larini morain appellauerũt:
eo ꝙ cogat stare nanigia. pluuus¬
te: naues tardius ire credunt᷑. Qm
ut̾o sistens ꝑtusq cõtinens ad puer¬
perium. Tamen in cibos nõ admittit᷑¬
tundo. nec in angulos ꝓdeunte rostͦ.¬
se colligente. Trebiꝰ niger dicit eum
esse silius in sale seruati: ut aurũ iso̾ in
altissimos puteos deciderit ad motus ex¬

Expanded text:
et semipedalis pisciculus nomen sumpsit, quod navem adhaerendo retineat. Ruant licet venti, et saeviant procellae, navis tamen, quasi radicata in mari stare videtur, nec moveri, non retinendo, sed tantummodo adhaerendo. Hunc Latini remoram appellaverunt, eo quod cogat stare navigia. 35. Ute naves tardius ire creduntur, inutero sistens partusque continens ad puerperium. in cibos tamen non admittittundo ore neque in angulos prodeunte rostrse colligente. quibus inhaerentibus ars eius in sale servata, aurum quod in altissimos puteos deciderit, admota ex
Abbreviated transcription (Latin):
nima nõ est tredenda ꝑs. s
dei uł de qualibet elem̃toꝵ mat̾i̾a:
s ex nichilo est treata. Si eñi ex
semet ip̃o deus eam fetiss: neqͣqͣm
uitiosa aut mutabil uł misera ess
Si aũt ex elem̃tis fc̃a fuiss: ess
corporea. Cum itaq incorpore a sit
ignotã hñs originẽ : iuiciũ h̃t sinẽ
nxtũ cõtretũq t̾cenũ: nul humi¬
dum aereũ uł igneũ. Nullũ ht to¬
lorem. nullo loco continet᷑. nulł mẽ¬
bris cirtũsc̾bit᷑. nullo spacio fini¬
tur. s ita est cogitanda ⁊ intelligẽ¬
tes ab omnpotente create. pl¬

Expanded text:
 Non est credenda pars, sed Dei, vel de qualibet elementorum materia, sed ex nihilo creata. Si enim ex semetipso eam Deus fecisset, nequaquam vitiosa aut mutabilis aut misera esset. Si autem ex elementis facta fuisset, esset corporea. Cum itaque sit incorporea, ignotam habens originem; initium habet, finem xtum concretumque terrenum, nihil humidum, aereum vel igneum; nullum habet colorem, nullo loco continetur, nullis membris circumscribitur, nullo spatio finitur: sed ita est cogitanda et intelligentes ab Omnipotente creatae.
Abbreviated transcription (Latin):
latera uentri iunguntur ut piscib
⁊ spina. Simili mͦ eminet rostrũ:
ut in paruo sit haut absimilis ul¬
grandes et corpori concolores. Nũ¬
qͣm eos operit: nec pupille motu
s tocius oculi u̾satione cirtũ aspi
tit ip̃e celsus: hianti semꝑ ore. Solꝰ
aĩalium: nec cibo nec potu alitur.¬
s aere tautũ. Defuncto pallor est.
Caro in eius capite ⁊ maxillis et
ad cõmissuram caude ad modũ ex ig¬
ua: nec alicuibi toto corpore. San¬
gus incorde et tirca oculos tm̃: ius¬
cera sine splene. Hybernis mensi¬
nurabilior. Mutat namq sb̾inde ⁊
oculis ⁊ cauda ⁊ toto corpore: reddͭ

Expanded text:
latera ventri iunguntur ut piscibus; et spina simili modo eminet. 121 rostrum, ut in parvo, haut absimile suilgrandes et corpori concolores. numquam eos operit nec pupillae motu, sed totius oculi versatione circumaspicit. 122 ipse celsus hianti semper ore solus animalium nec cibo nec potu aliturum candidumque; defuncto pallor est. caro in capite et maxillis et ad commissuram caudae admodum exigua nec aliubi toto corpore; sanguis in corde et circa oculos tantum; viscera sine splene. hibernis mensimirabilior: mutat namque eum subinde et oculis et cauda et toto corpore redditq