comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
regis ascenderunt contracor inhierusalem. & ad¬
plicuit᷑ castra regis adiuda eam & montem sion: &
fecit pacem cum his quierant in b&hsura & exier̃
deciuitate : quia nonerant eis ibi alimenta concdusis.
quia sabbata erant terrae: & conprehendit rex
b&hsuram : & constituit illic custodiam seruare eam :¬
& conuertit castra ad locum scificationis diesmultos:
& statuit illic balistas & machinas. &ignis iacula
& tormenta adlapides lactandos & spicula & scor¬
pios admittendas sagittas. & fundibula: fecerunt
autem &ipsimachinas aduersus machinas eorum:
& pugnauerunt dies multos: Escae autem nonerant
inciuitate eo quod septimus annus e&. &quireman¬
serant iniuda ea degentibus consumpserant reli¬
quias eorum quaerepositae fuerant & remanser̃
inscĩs uiri pauci : qnm̃ obtinuerat eos fames. & disꝑ¬
sisunt unusquisque iuocum suum: Et audiuit lrsias
quod philippus quem constituit rex antiochus cum
adhuc uiuer& & nutrir& antiochum filium suum

Expanded text:
egis ascenderunt contra eos in Hierusalem et adplicuit castra rex ad Iudaeam et montem Sion et fecit pacem cum his qui erant in Bethsuram et exierunt de civitate quia non erant eis ibi alimenta conclusis quia sabbata erant terrae et conprehendit rex Bethsuram et constituit illic custodiam servare eam et convertit castra ad locum sanctificationis dies multos et statuit illic ballistas et machinas et ignis iacula et tormenta ad lapides iactandos et spicula et scorpios ad mittendas sagittas et fundibula fecerunt autem et ipsi machinas adversus machinas eorum et pugnaverunt dies multos escae autem non erant in civitate eo quod septimus annus esset et qui remanserant in Iudaea de gentibus consumpserant reliquias eorum quae repositae fuerant et remanserunt in sanctis viri pauci quoniam obtinuerat eos fames et dispersi sunt unusquisque in locum suum et audivit Lysias quod Philippus quem constituit rex Antiochus cum adhuc viveret et nutriret Antiochum filium suum
Abbreviated transcription (Latin):
percussit alexander philippi macedo qui primus
regnauit ingrecia egressus deterrã c&him dariũ
regẽ
persarum & medorum constituit proelia multa.
&omnium optinuit munitiones: & interfecit reges
terrae & pertransiit usque adsinesterrae: &
accepit spolia multitudinis gentium. & siluit
terra inconspectueius : Et congregauit uirtu

Expanded text:
ander Philippi Macedo qui primus regnavit in Graecia egressus de terra Cetthim Darium regem Persarum et Medorum constituit proelia multa et omnium obtinuit munitiones et interfecit reges terrae et pertransiit usque ad fines terrae et accepit spolia multitudinis gentium et siluit terra in conspectu eius et cong
Abbreviated transcription (Latin):
urguere constipatos in legionibus eius: & ut refulsit
sol indypeos aureos & aereos resplenduerunt
montes ab eis. resplenduerunt sicutlam pades ignis.
& distincta ẽ pars exercitus regis Permonter
excelsos &alii perloca humilia &ibant caute
& ordinate : &com mouebantur omnes inhabi¬
tantes auoce multitudinis eorum: & incessu turba
& conlisionis armorum: Eratenim exercitus
magnus ualde & fortis: & ad propiauit ludas
& exercitus eius in proelium: Etceciderunt de exer¬
cituregis sexcenti uiri. &uidit eleatar filius
saura unam debestus loricatam loricis regis et
erat eminens superc& eras bestias &uisum. ẽ ei
quod in ea e& rex & deditse utliberar& populum
suum & adquirer& sibi nomen in a&ernum & cu¬
currit adeam audacter inmedio legionis Tnt̃¬
ficiens ad extris & asinistris &cadebantabeo huc
& illuc. &iuit suͥpedes elefanti & subposuit ei &
occidit eum. &cecidit in terra superipsum & mor¬

Expanded text:
urguere constipati in legionibus eius et ut refulsit urguere constipati in legionibus eius et ut refulsit sol in clypeos aureos et aereos resplenduerunt montes ab eis resplenduerunt sicut lampades ignis et distincta est pars exercitus regis per montes excelsos et alii per loca humilia et ibant caute et ordinate et commovebantur omnes inhabitantes a voce multitudinis eorum et incessu turbae et conlisionis armorum erat enim exercitus magnus valde et fortis et adpropiavit Iudas et exercitus eius in proelium et ceciderunt de exercitu regis sescenti viri et vidit Eleazar filius Saura unam de bestiis loricatam loricis regis et erat eminens super ceteras bestias et visum est ei quod in ea esset rex et dedit se ut liberaret populum suum et adquireret sibi nomen aeternum et cucurrit ad eam audaciter in medio legionis interficiens a dextris et a sinistris et cadebant ab eo huc et illuc et ivit sub pedes elefanti et subposuit ei et occidit eum et cecidit in terram super ipsum et mor
Abbreviated transcription (Latin):
eas igni & pugnauerunt uiriliter : & recessit iudas
ab arce & mouit castra adb&htacara contracas¬
tra regis. & surrexit antelucem: & concitauit
exercitus imp&um contrauiam b&hzacara & con¬
parauerunt se exercitus in proelium: & tubis ceci¬
nerunt & elefantis ostenderunt sanguinem uuae
& mori adacuendos eos in proelium : & diuiserunt
bestias perlegiones : & adstiterunt singulis elefantis
mille uiri inloricis concatenatis. & galeae aereae
incapitib: eorum: & quingenti equites ordinati uni¬
cuiq bestiae electierant: Hi ante tempus ubicumq
erat bestia ibi erarit: Et quocumq ibat ibant &¬
non discedebant ab ea: sed &turres ligneas supereos
firmae protegentes super singulas bestias & super
eas machinae. Et super singulas uiri uirtutis trigin¬
ta duo quipugnabant desuper: & intus magis ter
bestiae : & residuum equitatum hinc &inde statuit
induas partes : tubis exercitum commouere. & per¬

Expanded text:
eas igni et pugnaverunt viriliter et recessit Iudas eas igni et pugnaverunt viriliter et recessit Iudas ab arce et admovit castra ad Bethzacara contra castra regis et surrexit ante lucem et concitavit exercitus impetum contra viam Bethzacara et conparaverunt se exercitus in proelium et tubis cecinerunt et elefantis ostenderunt sanguinem uvae et mori ad acuendos eos in proelium et diviserunt bestias per legiones et adstiterunt singulis elefantis mille viri in loricis concatenatis et galeae aereae in capitibus eorum et quingenti equites ordinati unicuique bestiae electi erant hii ante tempus ubicumque erat bestia erant et quocumque ibat ibant non discedebant ab ea sed et turres ligneas super eos firmae protegentes super singulas bestias et super eas machinae et super singulas viri virtutis triginta duo qui pugnabant desuper et intus magister bestiae et residuum equitatum hinc et inde statuit in duas partes tubis et exercitum commovere et per
Abbreviated transcription (Latin):
ambulare in praeceptis eius. & obsequi edictis eius
& filii populinostri: propter hoc ab alienabantur
anobis. & quicumq inueniebantur ex nobis
interficiebantur : & hereditates nrae diripiebantur
ł tnona dnos tantum extenderunt manum : sed &
momnes fines nostros: Etecce a splicuer hodie ad
arcẽ in hierusalem occupare eam : &munitionem
inb&hsura munierunt. Et nisi praeueneris eos
uelocius maiora quam̃ haec faciunt nec poteris
obtinere eos:
tiratus ẽrex ut audiuit & conuocauit omnes ami¬
cossuos & principes exercitus sui: &eos qui super
equites erant sed & deregnisaliis & de insulis &ma¬
ritimis uenerunt ad eum exercitus conducticius.
Eterat numerus exercitus centummilia peditum:
&uigintimilia equitum & elefanti xxxii docti
ad proelium : &uenerunt peridum eam: & adpli¬
cuerunt adb&hsuram & pugnauerunt dies multos :¬
& fecerunt machinar. & exierunt & succenderunt

Expanded text:
ambulare in praeceptis eius et obsequi edictis eius ambulare in praeceptis eius et obsequi edictis eius et filii populi nostri propter hoc abalienabantur se a nobis et quicumque inveniebantur ex nobis interficiebantur et hereditates nostrae diripiebantur et non ad nos tantum extenderunt manum sed et in omnes fines nostros et ecce adplicuerunt hodie ad arcem in Hierusalem occupare eam et munitionem in Bethsuram munierunt et nisi praeveneris eos velocius maiora quam haec facient nec poteris obtinere eos et iratus est rex ut audivit et convocavit omnes amicos suos et principes exercitus sui et eos qui super equites erant sed et de regnis aliis et insulis et maritimis venerunt ad eum exercitus conducticius et erat numerus exercitus centum milia peditum et viginti milia equitum et elefanti triginta duo docti ad proelium et venerunt per Idumeam et adplicuerunt ad Bethsuram et pugnaverunt dies multos et fecerunt machinas et exierunt et succenderunt
Abbreviated transcription (Latin):
na: Etuo cauit philippum unum deamicissuis: & prae¬
posuit eum super uniuersum regnum suum. & dedit
ei diadema & st blam suam & anulum: ut adducer&
antiochum filium suum & nutrir& eum & regnar&:
& mortuus ẽ illic antiochus rex annocentesimo quadra¬
gesimo &nono: Et cognouit lrsias qnm mortuus. est
rex : & constituit regnare antiochum filium eius quẽ
nutriuit adoliscentem. & uocauit nomen eius eupator:
łthi quierant in ar&e concluserant is rahel in circuitu
scorum : & quaerebantei mala semper ad firmamen¬
tum gentium: Et togitauit ludas disperdere eos: &
conuocauit uniuersum populum ut obsiderent eos:
Et circuierunt simul: & obsiderunt eos an nocente si mo
quinquagesimo & fecerunt balistas & machinas : Et exi¬
erunt quidam exeis qui obsidebantur. & ad iunxerunt
seillis aliqui eximpiis i srahel: & abicrunt ad regem &
dixerunt : Quousque non facies iudicium &uindicas
fratres nostros : nosde creuimus seruire patrituo : &

Expanded text:
na et vocavit Philippum unum de amicis suis et praena et vocavit Philippum unum de amicis suis et praeposuit eum super universum regnum suum et dedit ei diadema et stolam suam et anulum ut adduceret Antiochum filium suum et nutriret eum et regnaret et mortuus est illic Antiochus rex anno centesimo quadragesimo et nono et cognovit Lysias quoniam mortuus est rex et constituit regnare Antiochum filium eius quem nutrivit adulescentem et vocavit nomen eius Eupator et hii qui erant in arce concluserant Israhel in circuitu sanctorum et quaerebant eis mala semper ad firmamentum gentium et cogitavit Iudas disperdere eos et convocavit universum populum ut obsiderent eos et coirent simul et obsederunt eos anno centesimo quinquagesimo et fecerunt ballistas et machinas et exierunt quidam ex eis qui obsidebantur et adiunxerunt se illis aliqui ex impiis Israhel et abierunt ad regem et dixerunt quousque non facies iudicium et vindicas fratres nostros nos decrevimus servire patri tuo et
Abbreviated transcription (Latin):
salem : & scĩficationem sicut prius circum derunt
muris excelsis sed &bethsuram ciuitatem suam
Et factum ẽ ut audiuit rex sermones istor ex pauit¬
& commotus ẽ ualde & decidit in lectum : & inci¬
dit in languorem praetristitia quianon. ẽ factum
sicut cogitabat: Et erat illic dies multos quia renoua¬
ta est in eo tristitia magna. & arbitratus ẽ semori
& uocauit omnes amicossuos: &dixitillis : Recessit
somnus ab oculis meis : & concidi & corrui corde prae
sollicitudine : &dixi incorde meo : in quantam tribula¬
tionem deueni & in quos fluctus tristitiae inquañc̃
sum : quia iocundus eram & dilectus in potestatemea
Nuncuero reminiscor malorum quae feci inhierusa¬
lem : unde abstuli omnia spolia argentea & aurea
quae erant inea. & misi auferri habitantes iuda eam
sine causa: Cogno uiergo quia propterea inuener̃
me mala ista : & eccepereo tristitia magna int̃ra alie¬

Expanded text:
salem et sanctificationem sicut prius circumdederunt salem et sanctificationem sicut prius circumdederunt muris excelsis sed et Bethsuram civitatem suam et factum est ut audivit rex sermones istos expavit et commotus est valde et decidit in lectum et incidit in languorem prae tristitia quia non est factum sicut cogitabat et erat illic dies multos quia renovata est in eo tristitia magna et arbitratus est se mori et vocavit omnes amicos suos et dixit illis recessit somnus ab oculis meis et concidi et corrui corde prae sollicitudine et dixi in corde meo in quantam tribulationem deveni et in quos fluctus tristitiae in qua nunc sum qui iucundus eram et dilectus in potestate mea nunc vero reminiscor malorum quae feci in Hierusalem unde abstuli omnia spolia argentea et aurea quae erant in ea et misi auferri habitantes Iudaeam sine causa cognovi ergo quia propterea invenerunt me mala ista et ecce pereo tristitia magna in terra alie
Abbreviated transcription (Latin):
& uidit aras eorum. & spoliadeorum ipsorum suc¬
cendit igni. &cepit spolia ciuitatum. & reuersus ẽ
interram iuda:
otrex antiochus perambulauit superiores regiones
ec audiuit esse ciuitatem elimaidem in perside nobi¬
lissimam : & copiosam in argento eauro templum¬
que inea locuples ualde : &illic uelamina aurea.
& loricae &scuta : quaereliquit alexander philip¬
pi rex macedo qui regnauit primur ingrecia.
& uenit & quaerebat ciuitatem capere & prae¬
dari eam & non potuit : qnm in notuit sermo his
iuierant inciuitate : Et in surrexerunt in proeli¬
umi e sugit inde & abuit cum tristitia magna &
reue sus ẽ babrloniam: &uenit quinuntiar&
or enperside quia fugata sunt castri quae orant
titenor unda  Etquia abut irsias cumuituto for¬
t inprimis & fugatus ẽ a facie iudactrum. &n¬
ualuerunt armis & uiribur & spolus mulus
quaȩ ceperunt & quia diruerunt ab hominationem
quam aedificauerant super altare quod ȩrat inhieru¬

Expanded text:
et vidit aras eorum et spolia deorum ipsorum sucet vidit aras eorum et spolia deorum ipsorum succendit igni et cepit spolia civitatum et regressus est in terram Iuda et rex Antiochus perambulavit superiores regiones et audivit esse civitatem Elymaidem in Perside nobilissimam et copiosam in argento et auro templumque in ea locuples valde et illic velamina aurea et loricae et scuta quae reliquit Alexander Philippi rex Macedo qui regnavit primus in Graecia et venit et quaerebat civitatem capere et praedare eam et non potuit quoniam innotuit sermo his qui erant in civitate et insurrexerunt in proelium et fugit inde et abiit cum tristitia magna et reversus est Babyloniam et venit qui nuntiaret ei in Perside quia fugata sunt castra quae erant in terra Iuda et quia abiit Lysias cum virtute forti in primis et fugatus est a facie Iudaeorum et invaluerunt armis et viribus et spoliis multis quas ceperunt et quia diruerunt abominationem quam aedificaverat super altare quod erat in Hieru
Abbreviated transcription (Latin):
& abierunt lamniam : & exiuit gorgias deciuitate
& uiri elus obuiam illis inpugnam: & fugati sunt.
iosephus & atarias usque ifines iudae. Et cecide¬
runt illadie depopulo i srahel ad duomilia uiri: & fac¬
ta .ẽ fuga magna inpopulo. qui a non audierunt iudã
& fratres eius : Ex istimantes se fortiter facturos:
ipsi autem nonerant deseminuirorum illorum : per
quos salus facta est misrahel : Et uiri iuda magnifica.¬
tisunt ualde inconspectuomnium isrł & gentium om¬
nium ubi audiebatur nomeneorum & conuenerunt
adeos fausta clamantes: & exiuit iudas & fratres
eius : & expugnabant filios esau interra quaeadaus¬
trum .ẽ. & percus sit cebron & filias eius & muros eius
& turres succendit in circuitu & mouit castra utir&
interram alieni genarum : & perambulabat samariã :
milladie ceciderunt sacerdotes inbello : dumuultfor¬
titer facere dumsine consilio exut in proelium : & de¬
clinauit iudas ina totum. in terta alienigenarum

Expanded text:
et abierunt Iamniam et exivit Gorgias de civitate et abierunt Iamniam et exivit Gorgias de civitate et viri eius obviam illi in pugnam et fugati sunt Iosepphus et Azarias usque in fines Iudae et ceciderunt illa die de populo Israhel ad duo milia viri et facta est fuga magna in populo quia non audierunt Iudam et fratres eius existimantes se fortiter facturos ipsi autem non erant de semine virorum illorum per quos salus facta est in Israhel et viri Iuda magnificati sunt valde in conspectu omnis Israhel et gentium omnium ubi audiebatur nomen eorum et convenerunt ad eos fausta adclamantes et exivit Iudas et fratres eius et expugnabant filios Esau in terra quae ad austrum est et percussit Chebron et filias eius et muros eius et turres succendit in circuitu et movit castra ut iret in terra alienigenarum et perambulabat Samariam in illa die ceciderunt sacerdotes in bello dum vult fortiter facere dum sine consilio exiit in proelium et declinavit Iudas in Azotum in terra alienigenarum
Abbreviated transcription (Latin):
& ad plicuerunt seuiri uirtutis : & obpugnauit ciui¬
tatem illam totadię & tota nocte & tradita
ẽ ciuuitas inmanueius : & perimerunt omnem
masculum inoregladii & eradicauit eam : & ac¬
cepit spolia elus & transut pertotam ciuitatem
super interfectos & trans gressi sunt lordanem in
campo magno contrafaciem b&h san: &erat
iudas congregans extremos : & ex hortabatur
populum pertotam uiam donecuenerunt in terrã iuda:
Etascenderunt inmontem sion cum la&itia & gau¬
dio : & obtulerunt holo causta quod nemo ex eis
cecidiss& donec reuerterentur inpace.
tindiebus quibus erat iudar & ionathas interra gala¬
ad & simon frater eius ingalilaea contra faciem pto¬
lomaidis : Audiuit losephus tachariae filius. & ata¬
rias princeps uirtutis res benegestas. & proelia quae
facta sunt : & dixit : faciamus &ipsi nobis nomen : &
eamus pugnare aduersum gentes quaeicirtuitu
nostrosunt : & praccepithis quierant in exercitusuo

Expanded text:
et adplicuerunt viri virtutis et obpugnavit civiet adplicuerunt viri virtutis et obpugnavit civitatem illam tota die et tota nocte et tradita est civitas in manu eius et peremerunt omnem masculum in ore gladii et eradicavit eam et accepit spolia eius et transiit per totam civitatem super interfectos et transgressi sunt Iordanem in campo magno contra Bethsan et erat Iudas congregans extremos et exhortabatur populum per totam viam donec venerunt in terram Iuda et ascenderunt in montem Sion cum laetitia et gaudio et obtulerunt holocausta quod nemo ex eis cecidisset donec reverterentur in pace et in diebus quibus erat Iudas et Ionathas in terra Galaad et Simeon frater eius in Galilea contra faciem Ptolomaidis audivit Iosepphus Zacchariae filius et Azarias princeps virtutis res bene gestas et proelia quae facta sunt et dixit faciamus et ipsi nobis nomen et eamus pugnare adversum gentes quae in circuitu nostro sunt et praecepit his qui erant in exercitu suo
Abbreviated transcription (Latin):
contritae sunt ante faciem eorum omnes gentes.
& proiecerunt armasua & fugerunt ad fanum qđ
ẽ incarnain: Qoccupauit ipsam ciuitatem : & fa¬
num succendit igni. cum omnibus qui erant in ipso:
& oppressa ẽ carnam & non potuit sustinere con¬
tra faciem iuda: & congregauit iudas uniuersos
srahelitas quierant ingaladitiden aminimo usq.
ad mnaximum : &uxoreseorum & natos & exerci¬
tum magnum ualde : utuenirent interram iudae
Quenerunt usq efron: &haecciuitas magna in in¬
gressu posita munita ualde : & nonerat declinare
ab ea dextera uel sinistra sed permediam itererat
& incluserunt se quierant inciuitate & obstruxe¬
runt portas lapidibus: &misit ad eos iudas uerbis
pacificis dicens: Transeamus perterram uestram
ut ẽmus in terram nram & nemo uobis nocebit.
tantum pedibus transibimus: & nolebant eis ape¬
rire: & praecepit iudas praedicare in castris
ut adplicarent unus quisque in quo erant loco

Expanded text:
contritae sunt ante faciem eorum omnes gentes contritae sunt ante faciem eorum omnes gentes et proiecerunt arma sua et fugerunt ad fanum quod est in Carnain et occupavit ipsam civitatem et fanum succendit igni cum omnibus qui erant in ipso et oppressa est Carnain et non potuit sustinere contra faciem Iudae et congregavit Iudas universos Israhelitas qui erant in Galaditiden a minimo usque ad maximum et uxores eorum et natos et exercitum magnum valde ut venirent in terram Iudae et venerunt usque Efron et haec civitas magna in ingressu posita munita valde et non erat declinare ab ea dextra vel sinistra sed per mediam iter erat et incluserunt se qui erant in civitate et obstruxerunt portas lapidibus et misit ad eos Iudas verbis pacificis dicens transeamus per terram vestram ut eamus in terram nostram et nemo vobis nocebit tantum pedibus transibimus et nolebant eis aperire et praecepit Iudas praedicare in castris ut adplicarent unusquisque in quo erat loco
Abbreviated transcription (Latin):
haec autem uerba : congregauit timothes exercitum
alium. & castraposuit contra rafontrans torrentẽ:
& misit iudas speculari exercitum & renuntiauer̃
ei dicentes : Quia conuenerunt ad eum omnes gen¬
tes quae h circuitu nro sunt exercitus multus nimis
& arabas conduxerunt in auxilium sibi & castrapo¬
suerunt transtorrentem. parati adte uenire in proe¬
lium: &abiit ludas obuiam illis. &ait timothe¬
us principibus exercitus sui: Cum ad propia uerit
iudas & exercitus eius ad torrentem aquae. sitran¬
sierit adnos prior non poterimus sustinere eum
quia potens poterit aduersum nos: si uero timue¬
rit transire & posuerit castra citra flumen trans¬
fr&emus ad eos. & poterimus aduersus illum
Vt autem ad propinquauit ludas ad torrentẽ aquae
statuit scribas populi secus torentem. & manda¬
uit eis dicens: Neminem hominem reliqueri¬
tis seduenient omnes in proelium: &trans fr&a¬
uit ad illos prior & omnis populus post eum &

Expanded text:
haec autem verba congregavit Timotheus exercitum haec autem verba congregavit Timotheus exercitum alium et castra posuit contra Rafon trans torrentem et misit Iudas speculari exercitum et renuntiaverunt ei dicentes quia convenerunt ad eum omnes gentes quae in circuitu nostro sunt exercitus multus nimis et Arabas conduxit in auxilium et castra posuerunt trans torrentem parati venire ad te in proelium et abiit Iudas obviam illis et ait Timotheus principibus exercitus sui cum adpropiaverit Iudas et exercitus eius ad torrentem aquae si transierit ad nos prior non poterimus sustinere eum quia potens poterit adversum nos si vero timuerit transire et posuerit castra extra flumen transfretemus ad eos et poterimus adversus illum ut autem adpropinquavit Iudas ad torrentem aquae statuit scribas populi secus torrentem et mandavit eis dicens neminem hominum reliqueritis sed veniant omnes in proelium et transfretavit ad illos prior et omnis populus post eum et
Abbreviated transcription (Latin):
omnem masculum in oregladii &accepit omnia spo¬
lia eorum & succendit eam igni: & surrexerunt inde
nocte : &ibant usque admunitionem: Et factum. ẽ di¬
luculo cum alleuassent oculossuos & eccepopulus multus
cuius nonerat numerus. portantes scalas & machinas.
ut conp̃henderent munitionem : & expugnarent eos:
Etuidit iudas quia coepitbellum. & clam orbelli ascendit
ad caelum sicut tuba . & clamor magnus deciuitate.
dixit exercitui suo: Pugnate hodie profratrib uris:
& uenit tribus ordinib: post eos & exclama uerunt
tubis & damauerunt in oratione : & cognouerunt
castratimothei quia machabeus . ẽ: & refugerunt a faci¬
e eius & percusserunt eos plaga magna : & cecide¬
runt exeis milladie fere occomilia uirorum: & deuer
tit ludas inmasfa: & expugnauit &cepiteam & occi¬
dit omnem masculum ei & sumpsit spolia eius. & suc¬
cendit eam ieni: Indeperrexit & cepit casbon & maged
& bosor : & reliquas ciuitates galaditidis : Post

Expanded text:
omnem masculum in ore gladii et accepit omnia spoomnem masculum in ore gladii et accepit omnia spolia eorum et succendit eam igni et surrexerunt inde nocte et ibant usque ad munitionem et factum est diluculo cum adlevassent oculos suos ecce populus multus cuius non erat numerus portantes scalas et machinas ut conprehenderent munitionem et expugnarent eos et vidit Iudas quia coepit bellum et clamor belli ascendit in caelum sicut tuba et clamor magnus de civitate et exercitui dixit pugnate hodie pro fratribus vestris et venit tribus ordinibus post eos et exclamaverunt tubis et clamaverunt in oratione et cognoverunt castra Timothei quia Macchabeus est et refugerunt a facie eius et percusserunt eos plaga magna et ceciderunt ex eistit Iudas in Maspha et expugnavit et cepit eam et occidit omnem masculum eius et sumpsit spolia eius et succendit eam igni inde perrexit et cepit Casbon et Maged t Bosor et reliquas civitates Galaditidis post
Abbreviated transcription (Latin):
gentes a faciecius. & persecutus ẽ eos usque ad por¬
tam ptolomaidis: &ceciderunt degentibus fere tria
milia uirorum : Qaccepit spoliaeorum. & sumpsit
eos quierant ingalilaeam & in arbatis. cum uxoribus
& natis & omnibus quae erant illis: adduxit iiudae¬
am cum la&itia magna
Etiudas machabeus &ionathas & fratres eius transier̃
iordanem : & abierunt uiam trium dierum perdesertũ
& occurrerunt eis nab othei: & susceperunt eos pacifice
& narrauerunt eis omnia quae acciderunt fratribus
eorum ingaladitide: & quia multi ex eis conprehensi fẽ
inbasara &bosor &inalimis & in carfor & mac&
& carnamn: He omnes ciuitates munitae & magnae.
sed & inc&eris ciuitatibus galaditidis tenentur conpre¬
hensi: & in crastinum constituerunt ad mouere exer¬
citum ciuitatibus his: & conp̃hendere & tollere eos
inunadie : &conuertit ludas & exercitus eius uiam in
deserto bosor repente : & occupauit ciuitatem & occidit

Expanded text:
gentes a facie eius et persecutus est eos usque ad porgentes a facie eius et persecutus est eos usque ad portam Ptolomaidis et ceciderunt de gentibus fere tria milia virorum et accepit spolia eorum et sumpsit eos qui erant in Galilea et in Arbatis cum uxoribus et natis et omnibus quae erant illis et adduxit in Iudaeam cum laetitia magna et Iudas Macchabeus et Ionathas et fratres eius transierunt Iordanem et abierunt viam trium dierum per desertum et occurrerunt eis Nabuthei et susceperunt eos pacifice et narraverunt eis omnia quae acciderunt fratribus in Galaditide et quia multi ex eis conprehensi sunt in Basara et Bosor et in Alimis et in Casfor et Macet et Carnain hae omnes civitates munitae et magnae sed et in ceteris civitatibus Galaditidis tenentur conprehensi et in crastinum constituerunt admovere exercitum civitatibus his et conprehendere et tollere eos in una die et convertit Iudas et exercitus eius viam in desertum Bosor repente et occupavit civitatem et occidit
Abbreviated transcription (Latin):
huc epistolae legebantur.: Etecce alii nuntii uener̃
degalilea conscissis tunicis nuntianter secundum
uerba haec dicenter : conuenisse aduersum se aptolomai¬
da & trro &sidone. Crepl&a ẽ omnis galilaea
alienigenis : ut nos consum:̃. Vt audiuit autem
iudas &populur sermones istos conuenit ecclesia
magna cogitare quid facerent fratribus suis. quun
tribulatione erant: & expugnabantur ab eis:
Sixitque iudas simoni fratrisuo: elige tibi uiros &uade
libera fratrestuos ingalilea : Egoenim & fratermeus
ionathas : ibimus ingala dithin: & reliquit losephum
filium tacchariae & atariam ducespopuli cum residuo
exercitu iiuda ea adcustodiam & praecepit illidicens:
sracestõ populo huic: & nolitebellum committere ad¬
uersus gentes donecreuertamur: Edati sunt simoni
uiri triamilia utir& ingalilȩam. Iudae autem octo
milia ingaladithin: Rabutsimon ingalilȩam &
commisit proelia multa cum gentibus: & contritae sunt

Expanded text:
huc epistulae legebantur et ecce alii nuntii venerunt huc epistulae legebantur et ecce alii nuntii venerunt de Galilea conscissis tunicis nuntiantes secundum verba haec dicentes convenisse adversum se a Ptolomaida et Tyro et Sidone et omni Galilea alienigenas ut nos consumant ut audivit autem Iudas et populus sermones istos convenit ecclesia magna cogitare quid facerent fratribus suis qui in tribulatione erant et expugnabantur ab eis dixitque Iudas Simoni fratri suo elige tibi viros et vade et libera fratres tuos in Galilea ego enim et frater meus Ionathas ibimus in Galaditin et reliquit Iosepphum filium Zacchariae et Azariam duces populi cum residuo exercitu in Iudaeam ad custodiendum et praecepit illi dicens praeesto populo huic et nolite bellum committere adversus gentes donec revertamur et dati sunt Simoni viri tria milia ut iret in Galileam Iudae autem octo milia in Galaditin et abiit Simon in Galileam et commisit proelia multa cum gentibus et contritae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
n. &anathematizauiteos. & incendit turres eorum
igni cumomnib: qui in eis erant: & transiit ad filios
ammon: Minuenit manum fortem & populum
copiosum. &timotheum ducem ipsorum: & conmisit
cũ eis proelia multa: & contriti sunt inconspectu
eorum & percus sit eos . & cepit iater ciuitatem &
filias eius & reuersus ẽ hiuda eam : Et congrega¬
tae sunt gentes quae sunt ingalaad aduersus is rahe¬
litas quierant infinibus eorum : ut tollerent eos:
& fugerunt inda theman munitionem : & miserunt
litteras adiudam & fratres eius dicenter: Congre¬
gatae sunt aduersum nos gentes percircuitum. ut au¬
ferantnos & parant uenire & occupare munitionẽ
inquam configimus. Et timotheur est dux exerci¬
tus eorum: Nuncergo ueni eripenos demanibus
eorum quiacecidit multitudo denobis & omnes
fratres nr̃i quierant in locis ubque interfecti sunt
& captiuas adduxerunt uxor es eorum : & natos &
spolia & perimerunt illic ferme milleuiror: & ad¬

Expanded text:
et anathematizavit eos et incendit turres eorum et anathematizavit eos et incendit turres eorum igni cum omnibus qui in eis erant et transiit ad filios Ammon et invenit manum fortem et populum copiosum et Timotheum ducem ipsorum et commisit cum eis proelia multa et contriti sunt in conspectu eorum et percussit eos et cepit Iazer civitatem et filias eius et reversus est in Iudaeam et congregatae sunt gentes quae sunt in Galaad adversus Israhelitas qui erant in finibus eorum ut tollerent eos et fugerunt in Datheman munitionem et miserunt litteras ad Iudam et fratres eius dicentes congregatae sunt adversum nos gentes per circuitum ut auferant nos et parant venire et occupare munitionem in quam confugimus et Timotheus est dux exercitus eorum nunc ergo veni eripe nos de manibus eorum quia cecidit multitudo de nobis et omnes fratres nostri qui erant in locis Tubi interfecti sunt et captivas abduxerunt uxores eorum et natos et spolia et peremerunt illic ferme mille viros et ad
Abbreviated transcription (Latin):
statuit iudas & fratres eius. & uniuersa ec desiaisł
utagaturdies dedicationis altaris in temporib suis
ab anno in annum perdies octo a quinta &uicesima
mensis casleu cum la&itia & gaudio: Etaedificaue¬
runt intempore illo montemsion & percircuitum
muros altos. & turres firmas : Nequando uenirent
gentes & conculcarent eum sicutantea fecerunt:
et collocauit illic exercitum ut seruarent eum : & mu¬
niuit eum adcustodiendam b&hsuram. Vthabe.¬
r& populus munitionem contrafaciem idumeae:¬
.XII. Et factum est utaudieruNt gentes incircuitu quia
aedificatum ẽ altare & scũ arium sicut prius. Ira¬
quierant intereos : & coeperunt occidere depopulo
& persequi: & debellabat iudas filios esau iidumea:
& eas quierant in a crabattane quia circum sedebant
israhelitas . & percussit eos plagamagna : & recor¬
datus ẽ malitiam filiorum bean: quierant populo
inlaqueum & inscandalum. insidiantes ei inuia.
& conclusi sunt ab eo inturrib: & ađ plicauit ad eos:

Expanded text:
atuit Iudas et fratres eius et universa ecclesia Israhel ut agatur dies dedicationis altaris in temporibus suis ab anno in annum per dies octo a quinta et vicesima mensis casleu cum laetitia et gaudio et aedificaverunt in tempore illo montem Sion et per circuitum muros altos et turres firmas nequando venirent gentes et conculcarent eam sicut antea fecerunt et conlocavit illic exercitum ut servarent eam et munivit eam ad custodiendam Bethsuram ut haberet populus munitionem contra faciem Idumeae et factum est ut audierunt gentes in ciraedificatum est altare et sanctuarium sicut prius, iraqui erant inter eos et coeperunt occidere de populo et persequi et debellabat Iudas filios Esau in Idumea et eos qui erant in Acrabattene quia circumsedebant Israhelitas et percussit eos plaga magna et recordatus est malitiam filiorum Bean qui erant populo in laqueum et in scandalum insidiantes in via et conclusi sunt ab eo in turribus et adplicuit ad eos
Abbreviated transcription (Latin):
notum mihi factum est sacramentum. sicut supra
scripsi in breuii prout potestis legentes intelli gerepru¬
dentiam meam inmrsterioxp̃i. quod aliis generatio¬
nibus non estagnitum filiis hominum sicuti nunc reuȩ¬
latum ẽ scĩs a postolis eius & proph&is inspũ eẽgentes
coheredes et concorporales ec conparticipes promis¬
sionis eius inxp̃oihũ. pereuangelium cuius factus sum
minister secundum donum gratiaedĩ quaed ata est
mihi secundum operationem uirtutis eius: mihi om¬
nium scõrum minimodata ẽ gratia haec ingentibus
euangelitare inuestigabiles diuitias xp̃i. etdnlumi¬
nare omnes quae sit dispensatio sacramenti Abscon¬
diti a saeculis in dõqui omnia creauit. ut in notescat
principibus et potestatibus incaelestibus ꝑecdesi am
multi formis sapientiadĩ . secundum praefimtionem
habemus fiduciam et accessum inconfidentia perfi
dem eius:
Propter quod p&o nedeficiatis in tribulationibus
meis prouobis. quae est gloria uestra:

Expanded text:
sicut supra scripsi in brevi: prout potestis legentes intelligere prudentiam meam in mysterio Christi: quod aliis generationibus non est agnitum filiis hominum, sicuti nunc revelatum est sanctis apostolis ejus et prophetis in Spiritu: Gentes esse cohaeredes, et concorporales, et comparticipes promissionis ejus in Christo Jesu per Evangelium: cujus factus sum minister, secundum donum gratiae Dei, quae data est mihi secundum operationem virtutis ejus. Mihi omnium sanctorum minimo data est gratia haec: In gentibus evangelizare investigabiles divitias Christi, et illuminare omnes, quae sit dispensatio sacramenti absconditi a saeculis in Deo, qui omnia creavit, ut innotescat principatibus et potestatibus in coelestibus per Ecclesiam, multiformis sapientia Dei, secundum praefinitionem habemus fiduciam, et accedem eius propter quod peto ne deficiatis in tribulationibus meis pro vobis quae est gloria vestra h
Abbreviated transcription (Latin):
Auaro autem nihil ẽ scelestius : quid superbit terra
&cinis : Nihil ẽ iniquius quam amare pecuniam :¬
hicenim animam suam uenalem hab& : qnm̃ hniui¬
tasua proiecit intimasua: Omnis potentatus:
breuis uita : languor prolixior: grauat medicum:
breuem languorem: praecidit medicus sic & rex
hodie ẽ : &crasmori&ur : Cum enim mori&ur
homo hereditabit serpentes &bestias & uermes:¬

Expanded text:
avaro autem nihil est scelestius quid superbit terra et cinis nihil est iniquius quam amare pecuniam hic enim et animam suam venalem habet quoniam in vita sua proiecit intima sua omnis potentatus brevis viBrevem languorem praecidit medicus: sic et rex hodie est, et cras morietur. Cum enim morietur homo, hereditabit serpentes, et bestias, et vermes
Abbreviated transcription (Latin):
rens nuntiauit stare pecrum ante ianuam: Atilli
dixerunt adeam : in sanis : Illa autem: affirmabat sic se
habere : Illi autem dicebant. angelus eius ẽ : p&rus
autem : perseuerabat pulsans: Cum autem a peruissent¬
ostium : uiderunt eum & obstipuerunt: Annuens aut̃
eis manu ut tacerent : Narrauit quomodo dñs eduxis¬
s&r cum decarcere. Dixitq: nuntiate lacobo & fratri¬
bus haec : Et egressus ab iit i alium locum:¬

Expanded text:
rens nuntiavit stare Petrum ante januam. At illi rens nuntiavit stare Petrum ante januam. At illi dixerunt ad eam: Insanis. Illa autem affirmabat sic se habere. Illi autem dicebant: Angelus ejus est. Petrus autem perseverabat pulsans. Cum autem aperuissent, viderunt eum, et obstupuerunt. Annuens autem eis manu, ut tacerent, narravit quomodo Dominus eduxisset eum de carcere, dixitque: Nuntiate Jacobo et fratribus haec. Et egressus abiit in alium locum
Abbreviated transcription (Latin):
Percussoq latere p&ri: excitauit eum dicens. surge
uel ociter : Et ceciderunt catenaedemanibus eius.
Dixit autem angelus adeum: Praecingere : & calciate
caligastuar: & fecit sic: & dixitilli: Circumda tibi
uestimentuum : & sequereme : Et exiens sequebatur
cum : & nesciebat quiauerum ẽ quđ fiebat peran¬
gelum: Aestimabat autem sei sum uidere : Transe¬
untes autem primam & secuñdam custodiam : Venet̃
adportam ferream quaeducit ad ciuitatem quae
ultro aperta ẽ eis : & ex euntes processerunt uicũ
unum. &continuo discessit angelus abeo: Et p&rus
ad sereuersus dixit : Nunc scio uerequi amisit dñs
angelum suum : &eripuitinedemanu herodis. & de õni
ex pectatione ple iudaeorum: Consideransq uenit
addomum mariae matris io hannis qui cognominatus
ẽ marcus . ubierant inulti congregati. &orantes:
Pulsante autemeo ostium ianuae. processit puella
aduidendum nomine rhode: &ut cognouit uocem
p&ri : praegaudionona peruit ianuam. sed intro cur¬

Expanded text:
percussoque latere Petri excitavit eum dicens: Surge velociter. Et ceciderunt catenae de manibus ejus. Dixit autem angelus ad eum: Praecingere et calcia te caligas tuas. Et fecit sic. Et dixit illi: Circumda tibi vestimentum tuum, et sequerebat quia verum est quod fiebat per angelum aestimabat autem se visum videre transeuntes autem primam et secundam custodiam venerunt ad portam ferream quae ducit ad civitatem quae ultro aperta est eis et exeuntes processerunt vicum unum et continuo discessit angelus ab eo et Petrus ad seangelum suum, et eripuit me de manu Herodis, et de omni exspectatione plebis Judaeorum. Consideransque venit ad domum Mariae matris Joannis, qui cognominatus est Marcus, ubi erant multi congregati, et orantes. Pulsante autem eo ostium januae, processit puella ad audiendum, nomine Rhode. Et ut cognovit vocem Petri, prae gaudio non aperuit januam, sed intro cur
Abbreviated transcription (Latin):
nisterium mittere habitantibus iniuda ea fratribus.
quđ & fecerunt: mittentes ad seniores. permanus
Eodem autem tempore : misitherodes rexmanus ut af¬
fliger& quosdam deecclesia Occidit autem lacobũ
fratrem iohannis gladio : Videns autem qui a placer&
iuda eis : apposuit adp̃hendere & petrum Erant autẽ
dies atrmorum quem cum a dp̃hendiss& misit incar¬
cerem. Tradens quattuor quaternionibus militũ
adcustodiendum uolens postpascha producere eũ
populo. Et p&rus quidem seruabatur in carcere:¬

Expanded text:
in ministerium mittere, habitantibus in Judaea fratribus: in ministerium mittere, habitantibus in Judaea fratribus: quod et fecerunt, mittentes ad seniores per manus Eodem autem tempore misit Herodes rex manus, ut affligeret quosdam de Ecclesia. Occidit autem Jacobum fratrem Joannis gladio. Videns autem quia placeret Judaeis, apposuit ut apprehenderet et Petrum. Erant autem dies Azymorum. Quem cum apprehendisset, misit in carcerem, tradens quatuor quaternionibus militum custodiendum, volens post Pascha producere eum populo. Et Petrus quidem servabatur in carcere
Abbreviated transcription (Latin):
tur ad graccos. annuntianter dnm̃ihm̃ : Eterat manus
dñi cumeis : multusq numerur credentium conuersus
e addnm: Peruenit autem sermo ad aures ecclesiae
quaeerat hicro solrmis superistis : &miserunt barna¬
ban usq antiochiam: Quicũ ins perueniss& &uidis¬
s& gratiamdi : gauisus ẽ : & hortabatur omnes proposito
cordis permanere indño : quia erat uirbonus &plenus
spũ sco &fide. Et apposita ẽ curba multadño: Profectus
ẽ autemtharsum : ut quaerer& saulum: quem cum in ue
nissoc perduxit antiochiam : & annum totum conuersati
sunt in ecdesia & docuerunt turbam multam : Itaut cog¬
nominarentur primum antiochiae discipuli xp̃i ani:
nhis autem diebus superuenerunt ab hiero solrmis pro¬
ph&ae antiochiam : Et surgens unus ex eis nomine
agabus significabat perspm̃ famem magnam futuram:
muniuerso orbe terrarum. quaefacta est subclaudio:
Discipuli autem proutquis babebat: proposuerunt in mi

Expanded text:
tur et ad Graecos, annuntiantes Dominum Jesum. Et erat manus tur et ad Graecos, annuntiantes Dominum Jesum. Et erat manus Domini cum eis: multusque numerus credentium conversus est ad Dominum. Pervenit autem sermo ad aures Ecclequae erat Hierosolymis super istis et miserunt Barnaban usque Antiochiam qui cum pervenisset et vidisset gratiam Dei gavisus est et hortabatur omnes proposito cordis permanere in Domino quia erat vir bonus et plenus Spiritu Sancto et fide et adposita est turba multa Domino profectus est autemnisset, perduxit Antiochiam. Et annum totum conversati sunt ibi in Ecclesia: et docuerunt turbam multam, ita ut cognominarentur primum Antiochiae discipuli, Christiani. In his autem diebus supervenerunt ab Jerosolymis prophetae Antiochiam: et surgens unus ex eis nomine Agabus, significabat per spiritum famem magnam futuram in universo orbe terrarum, quae facta est sub Claudio. Discipuli autem, prout quis habebat, proposuerunt singuli
Abbreviated transcription (Latin):
eram : missi a caesarea adme: Dixit autem sp̃s mihi:
utirem cum illis nihilhaesitans: Venerunt autem
mecum & sex fratresisti: & ingressi sumus indorũ
uiri: Narrauit autem nobis quomodoui diss&
angelum indomusua stantem & dicentem sibi:
Mitte iioppen : & accersi simonem qui cognomina¬
tur p&rus quiloqu& urtibi uerba i quibus saluus
eris : tu & uniuersa domustua: Cum autẽ coepis¬
sem loqui: decidit sp̃s sc̃s supereos sicut & innos
ininitio: recordatus sum autem uerbidnĩ sicut
dicebat. Iohannesquidem baptitauit aqua.
uos autem baptizaminis pũsco: Siergo eandem¬
gratiam deditillis ds̃ sicut & nobis qui credidimus
St illi quidem qui dispersi fuerant a tribulatione quae fac¬
ta fuerat substephano: perambulauerunt usque foeni¬
cen &erprum & antiochiam nemini loquentes uerbum :
uisi solis iudacis : Erant autem quidam exeis iuri crprui
& crrenei : quicum in troissent antiochiam : loqueban¬

Expanded text:
eram missi a Caesarea ad me dixit autem Spiritus mihi eram missi a Caesarea ad me dixit autem Spiritus mihi ut irem cum illis nihil haesitans venerunt autem mecum et sex fratres isti et ingressi sumus in domum viri narravit autem nobis quomodo vidisset angelum in domo sua stantem et dicentem sibi mitte in Ioppen et accersi Simonem qui cognominatur Petrus qui loquetur tibi verba in quibus salvus eris tu et universa domus tua cum autem coepissem loqui decidit Spiritus Sanctus super eos sicut et in nos in initio recordatus sum autem verbi Domini sicut dicebat Iohannes quidem baptizavit aqua vos autem baptizabimini Sgratiam dedit illis Deus, sicut & nobis, qui credidimus Et illi quidem, qui dispersi fuerant a tribulatione, quae facta fuerat sub Stephano, perambulaverunt usque ad Phoenicen, et Cyprum, et Antiochiam, nemini loquentes verbum, nisi solis Judaeis. Erant autem quidam ex eis viri Cyprii, et Cyrenaei, qui cum introissent Antiochiam, loqueban
Abbreviated transcription (Latin):
titentur hiquis pmscm acceperunt sicut & nos :
Et iussit eos innomine ihũ xp̃i baptitari: Tuncroga¬
uerunt eum : ut maner& apudeos aliquot diebus
Audierunt autem apłi & fratresquierant inuida ea:
qm̃ & gentes receperunt uerbumdĩ : Cum a scendis¬
s& autem p&rus hieru solrmam : disceptabant ad uer¬
sus illum quierant excircum cisione dicentes: Quare
introisti ad uiros prȩputium habentes. & manducasti
&uidi in excessumentis uisionem descendens uas
quđdam uelut linteum magnum : quattuor initiis
submittidecaelo &uenit usqueadme: In quo intuens
considerabam : &uidi quadrupedia terrae & besti¬
as. & reptilia & uolatilia caeli Audiuiautem & uo¬
cem dicentem mihi: sorge p&re: occide & manduca:
Dixiautem: Nequaquam dñe : quia commune aut
inmundum num quam in troiuit in osmeum:
Respondit autem uox secundo decaelo: quaed s̃ mun¬
dauit : tune commune dixeris: Hoc autem factum. ẽ
ꝑter. Et recepta sunt rursum omnia icaelum:
Et ecce confestim tresuiri a st&erunt indomuinqua

Expanded text:
itum Sanctum acceperunt sicut et nos? Et jussit eos in nomine Jesu Christi baptizari. Tunc rogaverunt eum: ut maneret apud eos aliquot diebus. Audierunt autem Apostoli et fratres qui erant in Judea: quia et gentes receperunt verbum Dei. Cum autem ascendisset Petrus Jerosolymam, disceptabant adversus illum qui erant ex circumcisione, dicentes, Quare introisti ad viros praeputium habentes, et manducasti entis visionem descendens vas quoddam velut linteum magnum quattuor initiis submitti de caelo et venit usque ad me in quod intuens considerabam et vidi quadrupedia terrae et bestias et reptilia et volatilia caeli audivi autem et vocem dicentem mihi surgens Petre occide et manduca dixi autem nequaquam Domine quia commune aut inmundum numquam introivit in os meum respondit autem vox secundo de caelo quae Deus mundavit tu ne commune dixeris hoc autem factum est per ter et recepta sunt rursum omnia in caelum et ecce confestim tres viri adstiterunt in domo in qua
Abbreviated transcription (Latin):
omnes proph&ae testimonium perbibent remis¬
sionempeccatorum accipere pernomeneius. omẽs
qui credunt in eum: Adhucloquente p&ro uerba
haec : cecidit s pr sc̃s superomnes qui audiebant uer¬
bum & obstipuerunt excircumcisione fideles qui
uenerant cum p&ro : quia &innationes gratia sp̃s
sci effusa est : Audiebant enimallos loquentes

Expanded text:
rhibent remissionem peccatorum accipere per nomen eius omnes qui credunt in eum adhuc loquente Petro verba haec cecidit Spiritus Sanctus super omnes qui audiebant verbum et obstipuerunt ex circumcisione fideles qui venerant cum Petro quia et in nationes gratia Spiritus Sancti effusa est audieba
Abbreviated transcription (Latin):
& lectorum:
Et hnterrogabunt cumphurisiti &serbao : quarediscpultaua
ambulant uxtatraditionem seniorum. sed communi. manib: mandu¬
cant panem : atilleres pondens dixiteis: bene proph&auit isaias
deuobis ꝓpocritis sicut scriptum ẽ: populus hiclabiis mehonorat.
corautem eorum longe .ẽ. ame : Inuanum autem mecolunt. docen
tes doctrinas & precepta hominum: relinquentes enim mandatũ
dĩ ten&is traditionem hominum: baptis mata urt eorum & calicum & alia
similia his facitis multa : & dicebatillis: beneirritum facitis praeceptumdĩ :
ut traditionem uram̃ seru&is : morsesenim dixit: honora patremtu¬
um & matremtuam: & quimaledixit patri autmatri mortemoriat᷑:
uos autem dicitis : si dexerithomopatri autinatri corban quod ẽ donã
quod cumque ex metibi prosuerit : & ultra non dimittitis eum quicquã
facere patrisuo autmatri rescindentes uerbum dĩ pertraditionem
uram quamtradidistis: & similia huius nodi multa facitis: &aduo¬

Expanded text:
ectorum et interrogant eum Pharisaei et scribae quare discipuli ambulant iuxta traditionem seniorum sed communibus manibus manducant panem at ille respondens dixit eis bene prophetavit Esaias de vobis hypocritis sicut scriptum est populus hic labiis me honorat cor autem eorum lontes doctrinas et praecepta hominum. Relinquentes enim mandatum Dei, tenetis traditionem hominum: baptismata urceorum, et calicum, et alia similia his facitis multa. Et dicebat illis: Bene irritum facitis praeceptum Dei, ut traditionem vestram servetis. Moyses enim dixit, Honora patrem tuum, et matrem tuam: et qui maledixerit patri, vel matri, morte moriatur. vos autem dicitis si dixerit homo patri aut matri corban quod est donum quodcumque ex me tibi profuerit et ultra non dimittitis eum quicquam facere patri suo aut matri rescindentes verbum Dei per traditionem vestram quam tradidistis et similia huiusmodi multa facitis et advo
Abbreviated transcription (Latin):
Etaonuoniunt ad eum phari sati : & quidam deseribis ueruerto
ab hiero solrmis & cumuidissent quos dam exdiscipulis cius con¬
munibus manibus. id ẽ nonlotis manducare panescutupera¬
uoruntt: pharisadi enim &omnos iudaei nisi crebro lauent
manus nenmanducant tenentes traditiones seniorum &afero
nisibapatoentir non comedunt & alia multa quae tradita sunt

Expanded text:
et quidam de scribis venientes ab Hierosolymis et cum vidissent quosdam ex discipulis eius communibus manibus id est non lotis manducare panes vituperaverunt Pharisaei enim et omnes Iudaei nisi crebro lavent manus non manducant tenentes traditionem seniorum et a foro nisi baptizentur non comedunt
Abbreviated transcription (Latin):
cipibus & tribunis & primisgalilȩae: cumq intro iss& filia ipsius hero¬
diadis & saltass& & placuiss& herodi simulq recumbentibus : rex
ait puellae: p&e ame quoduis: &dabotibi: &iurauitilli quia quic¬
quid p&ieris dabotibi : lic& dimedium regnimei: quaecum exisse:
dixit matrisuae : quidp&am : &illa dixit: Caputio hannis baptistae:
Cumq in troiss& statimcum festinatione ad regẽ : p&iuitdicens: uolo
ut protenus desmihi indisco.: caputio hannis baptistae : & contristatus. ẽ¬
rex: propter iusiurandum & proptersimulrecumbentes noluit eam

Expanded text:
 cumque introisset filia ipsius Herodiadis et saltasset et placuisset Herodi simulque recumbentibus rex ait puellae pete a me quod vis et dabo tibi et iuravit illi quia quicquid petieris dabo tibi licet dimidium regni mei quae cum exisset dixit matri suae quid petam et illa dixit caput Iohannis Baptistae cumque introisset statim cum festinatione ad regem petivit dicens volo ut protinus des mihi in disco caput Iohannis Baptistae et contristatus rex propter iusiurandum et propter simul recumbentes