comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
S quia abundare in conuiui¬
uis loquacitas solet: is qui hic ma¬
le conuuatus dicitut. ap̃ infe¬
ros grauius inlingua ardete
phibetut. Sed cum pauore gra¬
ui ualoe pensandum ẽ: hoc qd̃
sequitur.
T dixit illi abraham. sili
recordare quia tecepisti bo¬
na inuita tua: et lazarus similit
mala. Hunc autem hic consolat᷑.
tu u̾o cruclaris. Ecce enim dumi
dicitur. recepisti bona inuita tua.
indicatur et diues iste boni ali¬
quid habuisse ex quo in hac uita
bona recipet. Ruisumq dum
lazaro dicitur quia recepit mala:
ꝓfecto monstratut et lazarum
habuisse malum aliquod quod
purgaretur. S mala lazari pur¬
gauit ignis in opie: et bona di¬
uitis temimerauit felicitas:
cranseuntis uite.
Tin his omnibus int̾ nos
et uos cahos mnagnum fir
matum ẽ. ut hii qui uolunt. hĩc
transire. ad uos non possint. neq
inde huc transmeare. Qua inre
in inferno. sunt at beatorum sor¬
tem transire cupiunt dubium
non ẽ. qui u̾o iam in beatitudi¬

Expanded text:
sed quia abundare in convivised quia abundare in conviviis loquacitas solet, is qui hic male convivatus dicitur apud inferos gravius in lingua ardere perhibetur. Sed cum gravi valde pavore pensandum est quod sequitur: t dixit illi Abraham: Fili, recordare quia recepisti bona in vita tua, et Lazarus similiter mala; nunc autem hic consolatur, tu vero cruciaris. Ecce enim dum dicitur: Recepisti bona in vita tua, indicatur et dives iste boni aliquid habuisse, ex quo in hac vita bona reciperet. Rursumque dum de Lazaro dicitur quia recepit mala, profecto monstratur et Lazarum habuisse malum aliquod quod purgaretur. Sed mala Lazari purgavit ignis inopiae, et bona divitis remuneravit felicitas transeuntis vitae. Et in his omnibus inter vos et nos cmatum est, ut hi qui volunt hinc transire ad vos, non possint, neque inde huc transmeare. Qua in rein inferno sunt, ad beatorum sortem transire cupiunt, dubium non est, qui vero jam in beatitudi
Abbreviated transcription (Latin):
niserete mei: et mitte lazarũ
ut intinguat extremum di-¬
giti sui in aquam. et testigetet
linguam meam. quia ctucior
in hac flamma. O quanta est
fubtilitas iudiciorum dei. o quã
districte agitur bonorum actu¬
um. malorumq rectibutio.÷
Cette suꝑius dictum ẽ. quia
in hac uita lazarus catentes
micas de mensa diuitis quere¬
bat et nemo illi dabat: nim de
supplicio diuitis dicitur. quia
de extremo digito lazari dis¬
tillari aquam in ore suo concu¬
piscit. Qui etgo mense sue. uel mi¬
mima dare noluit: minferno po¬
situs usq ad minima querenda
puenit. S notandum ualde est.
quid sit. quod diues in igne po¬
situs. linguam suam restigera¬
ri petit. Mos quippe ẽ. sacti eloqͥi.
ut aliquando aliud dicat: s ex
eodem dicto aliud innuat. Supe¬
rius autem hunc suꝑbum diui¬
tem dominus non loquacitati
uacantem dixetat: s supflue cõ¬
uiuantem. Heq hunc de loqua¬
citate narrauit: s cum edatione
et tenatia de edacitate peccasse.¬

Expanded text:
te Lazarum, ut intingat extremum digiti sui in aquam et refrigeret linguam meam, quia crucior in hac flamma. O quanta est sublimitas judiciorum Dei! o quam districte agitur bonorum actuum malorumque retributio! Certe superius dictum est, quia in hac vita Lazarus cadentes micas de mensa divitis quaerebat, et nemo illi dabat. Nunc de supplicio divitis dicitur, quia de extremo digito Lazari distillari aquam in ore suo concupiscit. Qui ergo mensae suae vel minima dare noluit, in inferno positus, usque ad minima quaerenda pervenit. Sed notandum valde est, quid sit quod dives in igne positus, linguam suam refrigerari petit. Mos quippe est sacri eloquii, ut aliquando aliud dicat, sed ex eodem dicto aliud innuat. Superius autem hunc superbum divitem Dominus non loquacitate vacantem, dixerat, sed superflue convivantem. Neque hunc de loquacitate narravit, sed cum elatione et tena
Abbreviated transcription (Latin):
et auditu iustus. et iuxta inter-¬
p̃tationem nominis loch. eorũ
flagicia quantum ualet decli-¬
nans. Exeunte autem loch so¬
doma piit: quia in consumina¬
cionem scłi exibunt angłi. et
separabunt malos de medio i9¬
torum. et mittent eos in cami¬
num ignis. Ubi notandum qd̃
ignis et sulphur quem de celo
phennis supplicii flamam. s su¬
bitaneum diei. illius significat
aduentum. Heq enim ignis
ille ꝑpetuus suꝑueniens impio
puniet. s ip̃i pocius a conspectu
iudicis eiecti: in ignẽ mittent᷑
et̾num. Quamuis et eidẽ igni
sulphur non dubitemus in eẽ.
testante iohanne qui utrumq
ignem. et subite scilicet correpti¬
onis sempit̾ne conctemationis
describens ait. Et descendit ig¬
nis de celo a deo. et deuorauit
eos: et dẏabolus qui seduce-¬
bat eos missus ẽ instagnum ig

Expanded text:
et auditu justus, et juxta interpet auditu justus, et juxta interpretationem nominis Lot, eorum flagitia, quantum valet, declinans. Exeunte autem Lot, Sodoma peribit. Quia in consummatione saeculi exibunt angeli, et separabunt malos de medio justorum et mittent eos in caminum ignis. Ubi notandum quod ignis et sulphur, quae de coelo perennis supplicii flammam, sed subitaneum diei illius significant adventum. Neque enim ignis ille perpetuus superveniens impios puniet, sed ipsi potius a conspectu judicis ejecti, in ignem mittentur aeternum, quamvis et eidem igni sulphur non dubitemus inesse, testante Joanne, qui utrumque ignem, et subitae, scilicet, correptionis, et sempiternae concremationis, describens, ait: Et descendit ignis a Deo de coelo, et devoravit eos, et diabolus, qui seducebat eos, missus est in stagnum
Abbreviated transcription (Latin):
in diebꝰ loch. edebant et
bibebant. emebant et uendebat.
plantabant et edificabant. Pre¬
t̃misso dominus illo maximo
et infando sodomorum scelere.
sola ea que leuia uł nulla pu¬
tari potant delicta cominemo¬
rat: ut incelligas illicita qua¬
li pena feriantur: si licita et ea
sine quibus hec uita nõ ducit᷑.
simoderatiꝰ acta. igne et sul¬
phure puniuntur. Mento ergo
beatus augustinus uisis noxie
consuetudinis illecebris. ac ius¬
to dolore commotus: ex clamat.
ue peccatis hominum. que sola
musitata horrescimus: usitata
ũo pro quibus abluendis filii:
dei sanguis effusus ẽ. contempsi¬
mus. Quamuis tam magna sit
ut om̃ino claudi contra se fa¬
facere cogimur: atq utinam.
odñe non om̃ia que nõ potueri¬
mus ꝓhibere faciamus.
Ua die autem exiit loch
a sodomis: pluit ignem
et sulphur de celo. et omnes per-¬
didit. Actenus loch insodomis.
ide. elctorum ppłs int̾ reꝓbos ut
ad uena moratut: et ip̃e aspectu

Expanded text:
in diebus Lot, edebant et in diebus Lot, edebant et bibebant, emebant et vendebant, plantabant et aedificabant. Praetermisso Dominus illo maximo et infando Sodomorum scelere, sola ea quae levia vel nulla putari poterant delicta commemorat, ut intelligas illicita, quali poena feriantur, si licita et ea sine quibus haec vita non ducitur immoderatius acta igne et sulphure puniuntur. Merito ergo beatus Augustinus, visis noxiae consuetudinis illecebris, ac justo dolore commotus, exclamat: « Vae peccatis hominum, quae sola inusitata inhorrescimus, usitata vero, pro quibus abluendis Filii Dei sanguis effusus est, quamvis tam magna sint, ut omnino claudi contra se fafacere cogimur. Atque utinam, o Domine, non omnia, quae non potueriprohibere, faciamus. Qua die autem exit Lot a Sodomis, pluit ignem et sulphur de coelo et omnes perdidit. Hactenus Lot in Sodomis, id est, electorum populus inter reprobos, ut advena moratur, et ipse aspectu
Abbreviated transcription (Latin):
transuolanti comparauerat :
eundem diebꝯ noe. uł loth qñ
repentinus mortalibꝯ suꝑueĩt
interitus equiperat.
Debant et bibebant. ux¬
ores ducebant: et dabã¬
tur ad nuptias. Hon hic iuxta
uesanum marcionis et maniche¬
i. et taciani principes encrastis¬
tarum dognia. coniugia uł ali¬
menta dampnantut. cum ĩ his
successionis. in illis natute sĩt
pediunt: immoderatus pocius
licitorum usus arguitur. He¬
q enim quia hec agebant: s
quia his se totos de dendo dei
iudicia contempnebant: aqua
uł igne perierunt.
Sq indiem qua intra¬
uit noe in archam. et ue¬
nit diluuium: et ꝑdidit om̃s.
Noe archam edificat: cum dñs
eccam de uiris fidelibus quasi:
lignis leuigatis adimando cõs¬
ttuit. Quam ꝑfecte consumina¬
tam ingͣditur: cum hanc indie
uidicii p̾sentia sue uisionis etnꝯ
habitator illustrat. Cum u̾o in
tib insultant. eis illuc corona¬
tis et̾ria dampnatione plectent᷑.
Imiliter factum est.

Expanded text:
transvolanti comparaverat, transvolanti comparaverat, eumdem diebus Noe vel Loth, quando repentinus mortalibus supervenit interitus, aequiparat. Edebant et bibebant, uxores ducebant, et dabantur ad nuptias. Non hic juxta vesanum Marcionis et Manichaei, et Tatiani principis encratitarum dogma conjugia vel alimenta damnantur, cum in his successionis, in illis naturae sintpediunt, immoderatus potius licitorum usus arguitur; neque enim quia haec agebant, sed quia his se totos dedendo Dei judicia contemnebant, aqua vel igne perierunt. Usque in diem qua intravit Noe in arcam, et venit diluvium, et perdidit omnes. Noe arcam aedificat, cum Dominus Ecclesiam de viris fidelibus, quasi lignis levigatis adunando construit. Quam perfecte consummatam ingreditur, cum hanc in die judicii praesentia suae visionis aeternus habitator illustrat. Sed cum arctibus insultant, eis illic coronatis aeterna damnatione plectentur. Similiter sicut factum est
Abbreviated transcription (Latin):
criforum uenias. in diuisibili
claritatis sue luce firmauit.
Rimum autẽ
oportet illum multa.
bati: et reprobari agenatione
hac. Loquens multa dominꝰ
de aduentus sui gła: terrorẽ
quoq passionis paucis insere¬
re curauit: ut cum morientẽ
cetuerent. quẽ glificandum
audierant: dolorem passionis
spe ꝓmisse clarificationis mit¬
tigarent: simulq seip̃i pararẽt.
si gł̾am regni diligerent: mor¬
tis non horrere ꝑiculum. Gene¬
rationem autẽ nõ tantũ iude¬
orum. uerum om̃ium repborũ¬
appellat. a quibus etiam nunc:
filius hominis incorpore suo. hoc
ẽ in ecc̃a. multa patitur et reꝓbat᷑.
Nam quamuis huiꝯ corporis ca
put. qd̾ uidelicet nos simus. lã
se se suꝑ omnia liberum exerit:
repborum tamen uulnera ad:¬
huc ꝑ suum qd deorsum retinet
corpus sentit.
Tut factum ẽ. indiebus
noe: ita ent indie filii ho¬
minis. Subitum ad uentus sui
diem: plurimis affirmat exem-¬
plis. Ham quem fulgori cito oĩa

Expanded text:
cryphorum venias indivisibili cryphorum venias indivisibili charitatis suae luce firmavit. Primum autem oportet illum multa pati et reprobari a generatione hac. Loquens multa Dominus de adventus sui gloria, terrorem quoque passionis paucis inserere curavit, ut cum morientem cernerent, quem glorificandum audierant, dolorem passionis spe promis sae clarificationis mitigarent, simulque se ipsi pararent, si gloriam regni diligerent, mortis non horrere periculum. Generationem autem non tantum Judaeorum, verum omnium reproboruappellat, a quibus etiam nunc Filius hominis in corpore suo, hoc est, in Ecclesia multa patitur, et reprobatur. Nam quamvis caput hujus corporis, quod videlicet nos sumus, jam sese super omnia liberum exerit, reproborum tamen vulnera adhuc per suum, quod deorsum retinet corpus, sentit. Et sicut factum est in diebus Noe, ita erit et in die Filii homdiem plurimis affirmat exemplis: nam quem fulguri cito omnia
Abbreviated transcription (Latin):
gur apparebit: nullus tunc
in sua mente latere ꝑmittitur.
quia ip̃o iudicis fulgore pene¬
tratur. Hon eius ergo uentu¬
ri tempus aut locus potest
a mortalibus obseruari: qui
fulgoris instar omnib corꝰ¬
cus uidelicet et repentinus:
ad ueniet. Hot̃ autẽ hec dñi
responsio. et de illo eiꝰ ad uẽtu
quod cotidie uenit in ecc̃a. non
in congruenter accipi. Regnũ
quippe dei intra nos: quia qui
quandoq iudex uenturus est
om̃ium. nunc etiam p̾sens in
corde fidelium regnat. In tan-¬
tum uo sepe turbauunt ecc̃a
heretici. dicendo in singuli suo¬
doginate manere fidem xp̃i:
ut fideles quiq temporum illo¬
rum desiderarent dnm. uł ino
die si fieri poss redire ad tr̾as:
et ꝑ semetipsum quomodo se ha¬
bebat fidei uitas intimare. Et
non uidebitis inquit. Quia nõ
ppus ẽ hoc corporall uisione do¬
minum requirere: qd̾ semel:
dispso ꝑ uniũsum mundũ euã¬
gelii sui fulgore. sp̃ualiter ex¬
hibuit et contra omnes apo¬

Expanded text:
gur apparebit, nullus tunc gur apparebit, nullus tunc in sua mente latere permittitur, quia ipso judicis fulgore penetratur. Non ejus ergo venturi tempus aut locus potest a mortalibus observari, qui fulguris instar omnibus coruscus videlicet et repentinus adveniet. Potest autem haec Domini responsio, et de illo ejus adventu, quo quotidie venit in Ecclesia, non incongruenter accipi. Regnum quippe Dei intra nos est, quia qui quandoque judex venturus est omnium nunc etiam praesens in corde fidelium regnat. In tantum vero saepe turbaverunt Ecclesiam haeretici, dicendo in suo singuli dogmate, manere fidem Christi, ut fideles quique temporum illorum desiderent Dominum, vel uno die, si fieri posset, redire ad terras, et per semetipsum, quomodo se habeat, fidei veritas intimare. Et non videbitis, inquit, quia non opus est, hoc corporali visione Dominum redhibere, quod semel disperso per universum mundum Evangelii sui fulgore spiritaliter exhibuit, et contra omnes apo
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃m nosse tempora uł momẽ-¬
ta. Ad ꝑsonam uo: quia mul¬
ti contra ecc̃am uenire mlti
uenturi sunt heretici. qui se xp̃os
asseũent: quorum primus si¬
mon magus: extremus autem
ille maior ceteris ẽ antixp̃s. Si
qui etgo dixerint. eoce hic. ec¬
ce illic: idẽ. in hac uł in illa ꝑ¬
sona. uł hora uenire uł uentu¬
rum ẽẽ regnum dei: non sũt
sequendi. qui altiora se quere¬
xe. et infanda dicẽ nõ timẽt.
Am sicut fulgur
cͥoruscans de sub celo
in ea que sub celo sunt fulget:
ita erit filius hominis indie
sua. Hoc ẽ qd psalmus ait. D̾s
manifestus ueniet: deus ñt:
et non silebit. Quia uidelicet
scds saluatoris aduentus. nõ
in humilitate ut prius: s ĩgła
sit et maiestate futurus. Et pu¬
lchre ait cͥoruscans de sub celo:
quia iudicii disctimen sb̾ celo.
hoc ẽ. in aeris medio getetut.
teste apło qui ait: simul rapi¬
emur cum illis innubibus. ob¬
uiam domino in aeta. Si ãt
dominus in iudicio sicut ful¬

Expanded text:
vestrum nosse tempora vel momenvestrum nosse tempora vel momenta . Ad personam vero, quia multi contra Ecclesiam venere, venturi sunt haeretici, qui se christos asseverent, quorum primus Simon Magus, extremus autem ille, major caeteris est Antichristus. Si qui ergo dixerint, Ecce hic, ecce illic, id est, in hac vel illa persona, vel hora venire vel venturum esse regnum Dei, non sunt sequendi, qui altiora se quaerere, et infanda dicere non timent. Nam sicut fulgor coruscans de sub coelo, in ea quae sub coelo sunt fulget, ita erit Filius hominis in die sua. Hoc est quod psalmus ait: Deus manifestus veniet, Deus noster, et non silebit , quia videlicet secundus Salvatoris adventus non in humilitate ut prius, sed in gloria sit et majestate futurus. Et pulchre ait: Coruscans de sub coelo, quia discrimen sub coelo, hoc est, in aeris medio geretur, teste Apostolo, qui ait: Simul rapiemur cum illis in nubibus obviam Domino in aera . Si autem Dominus in judicio sicut ful
Abbreviated transcription (Latin):
Uenient dies dies quando
desideretis uidere unum diem fi¬
lii hominis: et non uidebitis. Lxc
ẽ tegnum dei qd uenturum spe-¬
ramus: diem uidelicet xͥ uide.
Et bene unum diem. quia in
illa beatitudinis gła. de quo
ꝓpha suspirans aiebat. quia me-¬
lior ẽ dies una in atriis tuis:
suꝑ milia tenebrarum int̾ruptõ
nulla ẽ. nulla saltim memoria
miserie uł doloris. que prima:
abierunt: lucem ꝑpetue pacis
ob nubilat. Huius gͦ diei bo¬
num ẽ desidetare p̃sentiam: nec
tamen magnitudine desiderii
nob̾ sominia fingere quasi ĩstet
dies dñi. Unde et apte dñs uẽ¬
tura p̾nuntiando subiunxit.
Tlicent uobis.
Ecce hic: et ecce illic. No¬
lite ire: neq sectemini. Quam¬
uis ħ sententia nõ solum ad tẽ¬
pus: s etiam ad ꝑsonam possit
intelligi. Et ad tempus quidẽ:
quia extitete non nulli qui cur¬
ricula computantes etatum::
certum ẽẽ consummationis se¬
culi. annum. diem. et horam.
dicerent. inuenisse contra auc¬
toritatem dñi dicentis. nõ ẽ.

Expanded text:
 dies quando desiderabitis videre unum diem filii hominis, et non videbitis. Hoc est regnum Dei quod venturum speramus, diem videlicet Christi videre, et bene unum diem, quia in illa beatitudinis gloria, de qua Propheta suspirans aiebat quia melior est dies una in atriis tuis super millia: tenebrarum interruptio nulla est, nulla saltem memoria miseriae vel doloris quae prima abierunt, lucem perpetuae pacis obnubilat. Hujus ergo Dei bonum est desiderare praesentiam, nec tamen magnitudine desiderii nobis omnia fingere, quasi instet dies Domini. Unde et apte Dominus ventura praenuntiando subjunxit, Et dicent vobis: Ecce hic, ecce illic; nolite ire, neque sectemini. Quamvis haec sententia non solum ad tempus sed etiam ad personam possit intelligi. Ad tempus quidem quia exstitere nonnulli, qui curricula computantes aetatum, certum se consummationis saeculi annum, diem et horam dicerent invenisse: contra auctoritatem Domini dicentis: Non est
Abbreviated transcription (Latin):
riter tribuens. oranti publica¬
no se p̃tulit.
Eino bis in salb̾o: deci¬
mas do om̃ium que possi¬
deo. Iezechiel ꝓph̾a de ostensis
sibi celi animalibus scribit :
et totum corpus plenum ocuł
incirtuitu ip̃arum quatuor.:
Corpora quippe animalium. id¬
cuto pleã oculis desctibuntur.:
quia scõrum actio ab om̃i ꝑte
cntum specta ẽ. bona desidera¬
biliter ꝓuidens: mala sollerter
cauens. S nos sepe dum aliis
rebꝰ intendimus: fit ut alia:
negligamus: et ubi negligi¬
mus. ibi ꝓcul dubio oculum nõ
habemus. Ham ecce phariseus
ad exhibendam abstinentiam.
ad impendendam misccłiam:
ad referendas deo grãs oculum
habuerat: s ad humilitatis cus¬
tocdiam non habebat. Et quid
pdest quod contra hostium in¬
sidias pene tota ciuitas caute
custoditur. si unum foramen:
aꝑtum telinquitur: unde ab:
hostiM intretur:
Tpublicanus a longe

Expanded text:
riter tribuens, oranti publicariter tribuens, oranti publicano se praetulit. Jejuno bis in sabbato, decimas do omnium quae possideo. Ezechiel propheta de ostensis sibi coeli animalibus scribit: Et totum corpus plenum oculis, in circuitu ipsorum quatuor . Corpora quippe animalium idcirco plena oculis describuntur, quia sanctorum actio ab omni parte circumspecta est, bona desiderabiliter providens, mala solerter cavens. Sed nos saepe dum aliis rebus intendimus, fit ut alia negligamus; et ubi negligimus, ibi procul dubio oculum non habemus. Nam ecce Pharisaeus ad exhibendam abstinentiam, ad impendendam misericordiam, ad referendas Deo gratias oculum habuerat, sed ad humilitatis custodiam non habebat. Et quid prodest quod contra hostium insidias pene tota civitas caute custoditur, si unum foramen apertum relinquitur unde ab hostibus intretur? Et publicanus a longe
Abbreviated transcription (Latin):
humilit̾ orans. ad illam p̾fate
uidue. hoc ẽ. ecc̃e membra ꝑtin¬
et. de quibus supra dicitur: d̾s
autem non faciet uindictam:
electorum suorum clamantiũ
adse: phariseus autẽ merita:
iactans. ad ea de quibus t̾ribi¬
lis inconclusione sententia sb̾¬
ditur: uerumptamen filius ho¬
minis ueniens. putas inueniet
fidem int̾ra.
Hariseus stans: hec apud
ago: quia nõ sum sicut ceteri:
hominum: raptores: in iustr̾. ad¬
ulteri: uelut etiam hic publica¬
nus. Quatuor sunt species qͥb
om̃is tumor arrogantium de¬
monstratur: cum bonum aut
a semetipsie. hab̾e se estimant.
aut sͥ datum de suꝑ credunt. s¬
p suis se hoc accepisse meritis
putant ÷ aut certe cum iactant
se habete quod nõ habent: aut
despectis ceteris singulant iudĩ
appetunt habere qd habent.
phariseus iste iactantie peste la¬
borasse dep̾henditur: qui idcir¬
co de templo absq iustificatioe
descendit: quia bonorum ope¬
rum merita sibi quasi singula¬

Expanded text:
humiliter orans, ad illa praefatae humiliter orans, ad illa praefatae viduae, hoc est Ecclesiae, membra pertinet, de quibus supra dicitur: Deus autem non faciet vindictam electorum suorum clamantium ad se . Pharisaeus autem merita jactans, ad ea de quibus terribilis in conclusione sententia subditur: Verumtamen Filius hominis veniens, putas inveniet fidem in terra? Pharisibi, quia non sum sicut caeteri hominum, raptores, injusti, adulteri, velut etiam hic publicanus. Quatuor sunt species, quibus omnis tumor arrogantium demonstratur, cum bonum aut a semetipsis habere se aestimant, aut si sibi datum desuper credunt, pro suis se hoc accepisse meritis putanent; aut despectis caeteris, singulariter videri appetunt habere quod habent. Quia Pharisaeus istae jactantiae peste laborasse deprehenditur, qui idcirco de templo absque justificatione descendit, quia bonorum operum merita sibi quasi singula
Abbreviated transcription (Latin):
parabolam istam. Quia parabo¬
lam dominus qua semꝑ orare
et non deficere docebat. ita con¬
clusit ut diceret. ueniente iudi¬
ce dificile fidem int̾ra tepiendã:¬
ne quis sibi forte de suꝑuacua
fidei cognitione. uł etiam con¬
fessione blandiretur: mox altã
iuncta parabola diligentius
ostendit. a deo fidei non u̾ba
ex aminanda s oꝑa. Int que
nimirum oꝑa: maxime regnat
humilitas. Unde et supra. cum
fidem grano sinapis minuto
quidem s ex contrictione fla-¬
granti comꝑaret: quasi expo¬
nendo sub iunxit. Cum feceri¬
tis omnia que p̃cepta sunt
uobis: dicite. Serui mutiles su¬
mus. Quo contra suꝑbi cum
nequa qͣm omnia s modicum
quid eorum que p̾cepta sunt:
faciant: nõ solum mox de fua
iusticia p̃sumunt. s et infirmos
quosq despiciunt: atq ideo:
quasi fide uacui cum orauint
non exaudientur.
Uo homines ascende¬
runt intemplum: ut
orarent. Unus phariseus: et
alt publicanus. Publicanus

Expanded text:
parabolam istam. Quia paraboparabolam istam. Quia parabolam Dominus, qua semper orare et non deficere docebat, ita conclusit, ut diceret, veniente judice, difficile fidem in terne quis sibi forte de supervacua fidei cognitione, vel etiam confessione blandiretur, mox altera juncta parabola diligentius ostendit a Deo fidei non verba examinanda, sed opera: inter quae nimirum opera maxime regnat humilitas. Unde et supra cum fidem grano sinapis minuto quidem, sed ex contritione flagranti compararet, quasi exponendo subjunxit: Cum feceritis omnia quae praecepta sunt vobis, dicite, Servi inutiles sumus . Cui contra superbi cum nequaquam omnia, sed modicum quid eorum quae praecepta sunt faciant, non solum mox de sua justitia praesumunt, sed et infirmos quosque despiciunt, atque ideo quasi fide vacui, cum oraverint, non exaudiuntur. uo homines ascenderunt in templum ut orarent: unus Pharisaeus, et alter publicanus. Publicanus
Abbreviated transcription (Latin):
rit. tanta erit raritas electorũ:
ut non tam ob clamorem fide¬
lium in iuste dampnatorum.
quam ob eorum torporẽ iuste
dampnandorum. tociꝯ iã mũdi
sit acceleranda ruina. Quod
autẽ dominus quasi dubitat¬
atq dicit. putas inueniet
fidem: non dubitat s arguit.
uetbo quippe dubitationis
inctepatur infidelitas: non.
opinatut diuinitas. Ham
et nos aliquando de rebus quas
cectas habemus. increpatiue:
ũbum dubitationis ponimus:
cum corde non dubitemus. Ue¬
lut si indigneris seruo tuo. et
dicas. contempnis me: Consi¬
deta. forsitan. dominus tuus
sum. Et apłc ad quosdam con¬
temptores suos: puto autẽ in¬
quit. et ego sp̃m dei habeo. Qui
dicit puto: dubitare uidetur.
S ille increpabat: non dubita¬
bat. Ita gͦ et dominus scit qui¬
dem omnia ꝑ quem facta sunt
omnia: et tamen dubitando ĩ¬
ctepat infidelium corda.
Ixit autem et ad quosdã
qui inse confidebant tãꝙͣ
iusti. et asꝑnabantur ceteros:

Expanded text:
rit, tanta erit raritas electorum, rit, tanta erit raritas electorum, ut non tam ob clamorem fidelium injuste damnatorum, quam ob eorum torporem juste damnatorum totius jam mundi sit acceleranda ruina. Quod autem Dominus quasi dubitative dicit: Putas, inveniet fidem? non dubitat, sed arguit. Verbo quippe dubitationis increpatur infidelitas, non opinatur divinitas. Nam et nos aliquando de rebus, quas certas habemus, increpative verbum dubitationis ponimus, cum corde non dubitemus. Velut si indigneris servo tuo, et dicas: Contemnis me, considera forsitan, dominus tuus sum. Et Apostolus ad quosdam contemptores suos: Puto autem inquit et ego spiritum Dei habeo . Qui dicit, puto, dubitare videtur. Sed ille increpabat, non dubitabat. Ita ergo et Dominus scit quidem omnia, per quem facta sunt omnia, et tamen dubitando increpat infidelium corda. Dixit autem et ad quosdam qui in se confidebant tanquam justi, et aspernabantur caeteros,
Abbreviated transcription (Latin):
suorum clamantium ad se die
ac nocte: et pacientiam habe¬
bit in illis: Pico uobis: quia
cito faciet uindictam illorum.
Si quem mouet cur electi dei
se uindicare dep̃centut. quod
etiam in apcealipsi iohannis
de mr̃ibus: dicitur. qumi aꝑtis¬
sime moneamur nt ꝓnr̃is in i¬
micis et ꝑsecutoribus oremus:
in celligendum ẽ. eam ẽẽ. uĩdic¬
tam: iustorum. ut omnes mali
peant. Pereunt autẽ duobus
modis. aut conũsione ad iusti¬
ciam: aut amissa ꝑ supplicium
potestate. qua nunc adũsus bo¬
nos quam diu hoc ip̃m bonis
expedit. uel temporalit̾ aliqͥd
ualent. Quem finem iusti cum
uenire desiderant: quamuis ꝓ
inimicis suis orent: tamen nõ
ab surde uindictam desid̾are
dicuntur.
Etumptamen filius
hominis ueniens. pu¬
tas in ueniet fidem int̾ra: Quã¬
uis om̃ps conditor semꝑ elec¬
tos suos ad se clamantes sit:
uindicare paratus: indie tñ
uidicii. qd̾ trementi ẽ corde te¬
tinendum. cum idem conlitor
informa filii hominis apparue¬

Expanded text:
mantium ad se die ac nocte, et patientiam habebit in illis? Dico vobis quia cito faciet vindictam illorum. Si quem movet cur electi Dei se vindicari deprecentur, quod etiam in Apocalypsi Joannis de martyribus dicitur , cum apertissime moneamur, ut pro nostris inimicis et persecutoribus oremus , intelligendum est eam vindictam esse justorum, ut omnes mali pereant. Pereunt autem duobus modis, aut conversione ad justitiam, aut amissa per supplicium potestate, qua nunc adversus bonos, quandiu hoc ipsum bonis expedit vel temporaliter aliquid valent. Quem finem justi cum venire desiderant, quamvis pro inimicis suis orent, tamen non absurde vindictam desiderare dicuntur. Verumtamen Filius hominis veniens, putas inveniet fidem in terra? Quamvis omnipotens Conditor semper electos suos ad se clamantes sit vindicare paratus, in die tamen judicii, quod trementi est corde retinendum, cum idem Conditor in forma Filii hominis apparue
Abbreviated transcription (Latin):
resurtectionem elꝰ int̾rogabant
eum agentes. Uomine si in
tempore hoc testitues regnum
spabamus. quia ip̃e ẽẽt tedemp¬
turus istł. Hon uenit autem
tegnum dei cum obfuatione:
neq dicent. ecce hic. Quia quã¬
do ueniat. neq ab angelis. ne¬
q ab hominibus potest obser¬
uaticiniis p̃fixum. et angłoru
ẽ manifestatum p̾coniis: ad eo
ut conceptus. natus. et bapti¬
zatus. p̾dicans etiam moriẽs
et tesurgens. atq ad celos redi¬
ens. comitantibus in deficient᷑
uł angłorum uł hominũ. uel
certe miraculorum sit decla¬
ratus inliciis.
Cce enim regnum dei
intra uos ẽ. Regnum
dei selp̃m dicit: intra illos uti¬
q positum. ħ ẽ in cordibꝰ eoꝵ
ubiq creͣdete regnantem. Uñ
scriptum ẽ. Prope ẽ ubum in
ore tuo. et incorde tuo: hoc est
lutem u̾bum fidei: quod p̾dica

Expanded text:
resurrectionem ejus interrogantes resurrectionem ejus interrogantes eum aierent: Domine, si in tempore hoc restitues regnum sperabamus quia ipse esset redempturus Israel . Non venit autem regnum Dei cum observatione. Neque dicent, ecce hic. Quia quando veniat, neque ab angelis, neque ab hominibus potest obserhetarum vaticiniis praefixum, et angelorum est manifestatum praeconiis, adeo ut conceptus, natus, et baptizatus, praedicans, et jam moriens et resurgens, atque ad coelos rediens, comitantibus indesinenter vel angelorum vel hominum, vel certe miraculorum, sit declaratus indiciis. cce enim regnum Dei intra vos est. Regnum Dei seipsum dicit, intra illos positum, hoc est, in cordibus eorum, ubi credidere regnantem. Unde scriptum est: Prope est verbum in ore tuo, et in corde tuo, hoc est, autem verbum fidei, quod praedica
Abbreviated transcription (Latin):
tionem surgere ad fortia oꝑa.
et crescentibus cotidie meritis.
ad ꝑfectiora passim iubetur ꝓ
ficete. Si autem fides saluuz
fecit eum. qui ad agendas sal¬
uatori et emundatori suo gr̃as¬
se inclinauit: gͦ ꝑfidia ꝑdidit
cos. qui de acceptis beneficiis
deo gł̾am dare neglexerunt.
Qua ꝓpt̾ et hec lectio suꝑiori:
ea ratione coniungitur: quod
ibi fidem ꝑ humilitatẽ augĩ
deb̾e parabola dicta decernit᷑:
hic autem manifestius ip̃is:
reb ostenditur. non fidei tã¬
tum agnitam rationem. s ex¬
ecutam fidei oꝑationem esse.
que saluum fecit credentem:
detq głam pr̃i qͥ ẽ incelis.
Hterrogatus autẽ apha
riseis quando uenit regnum dei.
respondit eis et dixit. Hon uenit
regnum dei cum obseruatione .
Interrogant de tempore regni
del. quia sicut infra lucas apuit.
existimabant qd̃ ueniente iheto¬
solimam domino confestim teg¬
num dei manifestaretur: ita
ut et apłi hac opinione ductipꝯ

Expanded text:
tionem surgere ad fortia opera, tionem surgere ad fortia opera, et crescentibus quotidie meritis ad perfectiora passim proficere jubetur. Si autem fides salvum fecit eum quem ad agendas Salvatori et emundatori suo gratias inclinavit, ergo perfidia perdidit eos qui de acceptis beneficiis Deo gloriam dare neglexerunt. Quapropter et haec lectio superiori ea ratione conjungitur, quod ibi fidem per humilitatem augeri debere, parabola data decernitur, hic autem manifestius ipsis rebus ostenditur, non fidei tantum agnitam rationem, sed exsecutam fidei operationem esse, quae salvum faciat credentem, detque gloriam Patri qui est in coelis. Interrogatus autem a risaeis quando venit regnum Dei, respondit eis, et dixit: Non venit regnum Dei cum observatione. Interrogant de tempore regni Dei, quia sicut infra Lucas aperuit, existimabant quod, veniente Jerosolymam Domino, confestim regnum Dei manifestaretur, ita ut et ipsi apostoli, hac opinione ducti, post
Abbreviated transcription (Latin):
non bono. Scd̃m significatio¬
nem autẽ huius miraculi: cõ¬
turbat considerantem. quomͦꝰ
mundus dici possit in gratꝰ.
S iam facile ẽ. etiam illud ui¬
dete fieri posse: ut quisq ĩ ecc̃e
societate doctrinam integram
ueramq assequatur: et om̃ia
scł̾m catholicam regulam
disserat: distinguat acteatore
cteaturam: eo quod manifes¬
tetur uarietate mendatiorũ
tãqͣm lepra caruisse: tamen ĩ¬
gratus sit deo et domino mũ¬
datori suo: quia elatus super¬
bia grãrum agendarum. pia:
humilitate non sternitur: sim¬
ilisq efficitur eis de quibus:
ut dm̃ magnificau̾unt: aut gr̃as
egerunt. Qd enim dicit eos de¬
um cognouisse: ostendit qui¬
dem a lepra fuisse mundatos.
s tamen statim accusat ĩgra¬
tos.
Tait illi. Surge uade:
quia fides tua te saluũ
fecit. Qui deuotus ante deum
cecidit. surgẽ et ire p̾cipitur: qr
qui infirmitatem suam subti¬
liter cognoscens humiliter:
iacet: per diuini u̾bi consola¬

Expanded text:
non boni: secundum significationon boni: secundum significationem autem hujus miraculi, conturbat considerantem, quomodo mundus dici possit ingratus. Sed jam facile est etiam illud videre, fieri posse ut quisque in Ecclesiae societate doctrinam integram veramque assequatur, et omnia secundum catholicae regulam disserat, distinguat a Creatore creaturam, eaque manifestetur varietate mendaciorum tanquam lepra caruisse, et tamen ingratus sit Deo et Domino mundatori suo, quia, elatus superbia, gratiarum agendarum pia humilitate non sternitur, similisque efficitur eis de quibus dut Deum magnificaverunt, aut gratias egerunt . Quod enim dicit eos Deum cognovisse, ostendit quidem a lepra fuisse mundatos, sed tamen statim accusat itos. t ait illi, surge, vade, quia fides tua te salvum fecit. Qui devotus ante Deum cecidit, surgere et ire praecipitur, quia qui, infirmitatem suam subtiliter cognoscens, humiliter jacet, per divini verbi consola
Abbreviated transcription (Latin):
decem mundati sunt: et nouẽ
ubi sunt: Unus si addatur :¬
ad nouem: quedam effigies u¬
nitatis impletur: quo fit tan¬
ta complexio: ut ultra non pro¬
grediatur numerus. nisi rursꝰ
ad uum redeatur: et hec per
infinitatẽ numeti regula cus¬
todiatur. Houem itaq indigẽt
uno: ut quedam unitatis forma
coagulentur. et decem sint. Unũ
autem non eis indiget: ut cus¬
todiat unitatem. Quam obrẽ
ut unus ille qui grãs egit. u¬
nice ecc̃e significatione appro¬
batus atq laudatus ẽ: ita illi
nouem qui grãs nõ egerunt.
reꝓbi effecti a consortio unita¬
tis exclusi sunt. Ideoq tales ĩ
nouenario numeto.taqͣm im¬
ꝑfecti remanebunt: et merito
eos saluator quasi ignotos.
ubi sunt inquirit. Scire enim
dei eligere: nescire reꝓbare ẽ.
On ẽ inuentus
qui rediret et daret glo¬
riam deo: nisi hic alienigena.
Scd̃m corpꝰ quidem facile ẽ
uidere. posse hominem nõ hre
le prame et tamen animo ẽẽ ⁊¬

Expanded text:
decem mundati sunt, et novem decem mundati sunt, et novem ubi sunt? Unum si addatur ad novem, quaedam effigies unitatis impletur; quo fit tanta complexio, ut ultra non progrediatur numerus, nisi rursus ad unum redeatur, et haec per infinitatem numeri regula custodiatur. Novem itaque indigent uno, ut quadam unitatis forma coagulentur, et decem sint: unum autem non eis indiget, ut custodiat unitatem. Quomobrem ut unus ille qui gratias egit, unicae Ecclesiae significatione approbatus atque laudatus est, ita illi novem qui gratias non egerunt reprobi effecti, a consortio unitatis exclusi sunt. Ideoque tales in novenario numero tanquam imperfecti remanebunt. Et merito eos Salvator quasi ignotos ubi sunt inquirit: scire enim Dei eligere, nescire reprobare est. Non est inventus qui rediret, et daret gloriam Deo, nisi hic alienigena. Secundum corpus quidem facile est videre posse hominem non habere lepram, et tamen animi esse
Abbreviated transcription (Latin):
ex malis que se ppetrasse me¬
minit erubescit. Ibi enim cadit
homo: ubi confunditur. Unde
et paulus quasi quibusdam ĩ
faciem iacentibus dicebat.
Quem gͦ frctum habuistis tc̃
m illis. in quibus nunc erubesci¬
tis: At contra de ascensore eqͥ:
idest de eo qui in huiꝰ muncli
gla elatus ẽ. dicitur: ut cadat
ascensor eius retro. Rursumq
de ꝑsecutorib dñi scriptum ẽ.
abietunt retrorsum: et cecidi¬
derunt in t̾ram. Quid ẽ hoc qd̃
electi infaciem. et reꝓbi retror¬
sum cadunt: nisi quod om̃is
qui pꝰ se cadit. ibi ꝓculclubio
cadit ubi nõ uidet: qui u̾o añ
se ceciderit. ibi cecioit uͥ uidet.
iniqui ergo quia in inuisibilibꝰ
cadunt. pꝯ se cadere dicuntur. qr
ibi corruunt. ubi quid eos tunc
sequatur modo uidere nõ posst.
Iusti u̾o quia in istis uisibilibꝰ
semetipsos sponte deiciunt. ut
in uisibilibus etigantur: qua¬
si infaciem cadunt. quia timore
compuncti: uidentes humiliant᷑.
Espondens
autem iħc: dixit. Nõne

Expanded text:
ex malis quae se perpetrasse meex malis quae se perpetrasse meminit erubescit; ibi enim cadit homo, ubi confunditur. Unde et Paulus quasi quibusdam in facie jacentibus dicebat: Quem ergo fructum habuistis tunc in illis, in quibus nunc erubescitis ? At contra de ascensione equi, id est, de eo qui in hujus mundi gloria elatus est, dicitur: Ut cadat ascensor ejus retro . Rursumque de persecutoribus Domini scriptum est: Abierunt retrorsum et ceciderunt in terram . Quid est hoc, quod electi in faciem, et reprobi retrorsum cadunt, nisi quod omnis qui post se cadit, ibi procul dubio cadit ubi non videt; qui vero ante se ceciderit, ibi cecidit ubi videt? Iniqui ergo quia in invisibilibus cadunt, post se cadere dicuntur, quia ibi corruunt ubi quid eos tunc sequatur, modo videre non possunt. Justi vero quia istis visibilibus semetipsos sponte dejiciunt, ut in invisibilibus erigantur, quasi in faciem cadunt, quia timore compuncti videntes humiliantur. Respondens autem Jesus dixit: Nonne
Abbreviated transcription (Latin):
dotibus. Nam et cum irent :
mundati sunt. Iam enim ad
eos uenerat pettus: s tamen
ip̃i nondum accepto baptisma¬
tis sactamento. nõdum sp̃uałr
ad sacerdotes puenerant: et ta¬
men infusione sp̃c sc̃i et ammi¬
ratione linguarum: eorum mũ¬
datio declarata ẽ.
teg̾ssus ẽ. cum magna uoce ma¬
gnificans din. Et cecidit in faci-¬
em ante pedes eius: grãs ages.
Unus iste qui magnificans de
Nui bene cadens ante pedes :¬
dni: grãs egit. Ille enim uere
deo grãs agit. qui rep̾ssis pre¬
sumptionis sue cogitationibꝯ
quam in semetipso infirmus
sit humilit uidet: qui nichil
sͥ uirtutis tribuit: qui bona q̃
noscit. Unde et recte sub iungi
Thic erat samaritanus.
Samaritanus quippe:
interptatur custos. Quo nomi¬
ne ille populus aptissime signi¬
ficatur: qui gr̃as agendo ei
a quo accepit tribuit omne qd̃
accepit: quodammodo cantãs
illud de psalmo. Fortitudinez
meam ad te custodiam: quia
Cadit autem infaciem: qui

Expanded text:
dotibus. Nam et cum irent, dotibus. Nam et cum irent, mundati sunt. Jam enim ad eos venerat Petrus, sed tamen ipsi nondum accepto Baptismatis sacramento, nondum spiritualiter ad sacerdotes pervenerant; et tamen infusione Spiritus sancti, et admiratione linguarum eorum mundatio declarata est regressus est cum magna voce magnificans Deum, et cecidit in faciem ante pedes ejus gratias agens. Unus iste qui magnificans Deuficat: qui bene cadens ante pedes Domini gratias egit. Ille enim vere Deo gratias agit, qui, repressis praesumptionis suae cogitationibus, quam in semetipso infirmus sit humiliter videt, qui nihil sibi virtutis tribuit, qui bona quaitoris agnoscit. Unde et recte subjungitur: t hic erat Samaritanus. Samaritanus quippe interpretatur custos. Quo nomine ille populus aptissime significatur, qui gratias agendo ei a quo accepit, tribuit omne quod accepit, quodammodo cantans illud de psalmo: Fortitudinem meam ad te custodiam, quia Cadit autem in faciem, quia
Abbreviated transcription (Latin):
dñi grãm caruetit: necesse ẽ ad
ecc̃am ueniat: coloremq fidei
uerum quem accepit ostendat.
Cetera no uicia tãqͣm ualitu¬
dines. et quasi membrorum:
sanat et corrigit. Deniq et
paulus uoce dñi audita. quid
me psequeris. et ego sum iħs.
quem tu ꝑsequeris: ad ananiã
tamen missus ẽ. ut illo sacer¬
dotio qd̃ in ecc̃a constitutum
ẽ sacramentum doctrine fiteiq
pcipet: et uerus eius approba¬
retur color: non quia nõ pot̃
pseipsum dominus õs facere:
nam quis alius hec facit. etiã
in ecc̃a. s ut ip̃a sccietas cõgre¬
gatorum fidelium approbãdo
in inuicem. atq cõmunicando.
uere fidei doctrinam in om̃ibꝯ
que dicuntur u̾bis. uł signãt᷑
sacramentis: tãqͣm unam spe-¬
tiem ueri coloris obducat. Cor
nelius etiam cum elemosine
eiꝰ accepte. et p̃ces eius audite.
illi ab angelo nuncientur: ꝓpt̃
doctrine tamen sacramentoꝵ¬
q unitatem ad petrum iubet᷑
mittere: taqͣm illi et suis dice¬
retur. Ite ostendite uos sacer¬

Expanded text:
 ad Ecclesiam veniat, coloremque fidei verum quem acceperit ostendat. Caetera vero vitia, tanquam valetudinis et quasi membrorum asanat et corrigit. Denique et Paulus, voce Domini audita: Quid me persequeris? et, Ego sum Jesus quem tu persequeris , ad Ananiam tamen missus est, ut illo sacerdotio quid in Ecclesia constitutum est, sacramentum doctrinae fidei perciperet, et verus ejus approbaretur color. Non quia non potest per seipsum Dominus omnia facere nam quis alius haec facit etiam in Ecclesia? sed ut ipsa societas congregatorum fidelium approbando in invicem atque communicando vere fidei doctrinam, in omnibus quae dicuntur verbis, vel signantur sacramentis, tanquam unam speciem veri coloris obducat. Conelius etiam cum et eleemosynae ejus acceptae, et preces ejus auditae illi ab angelo nuntientur, propter doctrinae tamen Sacramentorumque unitatem ad Petrum jubetur mittere, tanquam illi et suis diceretur, Ite, ostendite vos sacer
Abbreviated transcription (Latin):
ut nec semꝑ orare et nõ deficẽ.
qui canonicis horis cotidie:
iuxta ritum et ecc̃astice tradi¬
cionis psalmodiis p̃cibꝰq con¬
suetis dñm laudare et rogare
non desistit. et hoc ẽẽ. qd̾ psalm
ista dicebat. benedicam dnm̃
in omni tempore. semꝑ laus
eius in ore meo: aut certe om¬
nia que iustus scdm deum ge¬
rit et dicit. ad oronem ẽẽ repu¬
tanda: Quia enim iustus sine
int̾inissione que iusta sũt agit:
ꝑ hoc sine intermissione iustus
orabit. nec unqͣm ab oratione
cessabit: nisi iustus ẽẽ desistat.
¶dex quidam erat
inquadam ciuitate: qui:
deum non timebat. et hominẽ
nõ reuerebatur. Uidua autẽ
quedam erat inciuitate illa:
et ueniebat ad eum dicens. Uĩ¬

Expanded text:
um semper orare et non deficere, qui canonicis orationibus quotidie juxta ritum ecclesiasticae traditionis, psalmodiis, precibusque consuetis Dominum laudare et rogare non deista dicebat: Benedicam Dominum in omni tempore, semper laus ejus in ore meo . Aut certe omnia, quae justus secundum Deum gerit et dicit, ad orationem esse reputanda. Quia enim justus sine intermissione quae justa sunt agit, per hoc sine intermissione justus orabit, nec unquam ab oratione cessabit, nisi justus esse desistat. Judex quidam erat in quadam civitate, qui Deum non timebat, et hominem non reverebatur. Vidua autem quaedam erat in civitate illa, et veniebat ad eum
Abbreviated transcription (Latin):
Ecundum hec erit: qua
die filius hominis teuelabitut.
Pulchre reuelabitur: quia qui
interim non apparens omnia:
uidet. tunc apparens omnia iu-¬
dicabit. Apparebit autẽ iudica¬
turus: eo maxime tempore qͦ
cunctos iudiciorum eius obli¬
tos. huic scło conspexerit mã
cipatos eẽ. Quia licet mundi
t̾minus olim p̃finito sit uen¬
turus intempore: frigente tũ
circa finem karitate multorum.
tanta crebrescet humani gene¬
ris miquitas. ut merito debeat
cum ip̃o quem in habitat orbe
deleri. Ham et nunc quid ẽ in¬
numeros. comessatione. et ebri¬
etate. emptiomi et uendicioni.
ceterisq mundi rebus ĩ herete
uidemus: ut palam districti iu¬
dicis iram eos ꝓuocare non la¬
teat. S tamen sine graui me¬
rore quod sapiens quisq saltĩ
cogitare non ualet: peiora iãq
suꝑ uentura formidamus. Qd̾
enim de una quondam peccatti¬
ce gente delenda dictum ẽ. nec¬
dum completa sunt pcc̃a amqr¬
reorum: de tota proculdubio:
prauorum massea dampnãda.

Expanded text:
ecundum haec erit, qua die Filius hominis revelabitur. Pulchre revelabitur, quia qui interim non apparens omnia videt, tunc apparens omnia judicabit. Apparebit autem judicaturus eo maxime tempore quo cunctos judiciorum ejus oblitos, huic saeculo conspexerit esse mancipatos. Quia licet mundi terminus olim praefinito sit venturus in tempore, frigente tamen circa finem charitate multorum, tanta crebrescet humani generis iniquitas, ut merito debeat cum ipso, quem inhabitat, orbe deleri. Nam et nunc quidem innumeros adeo commessationi et ebrietati, emptioni et venditioni, caeterisque mundi rebus inhaerere videmus, ut palam districti judicis iram eos provocare non lateat, sed tamen, quod sine gravi moerore sapiens quisque saltem cogitare non valet, pejora jam jamque superventura formidamus. Quod enim de una quondam peccatrice gente delenda dictum est: Necdum completa sunt peccata Ammorrhaeorum , de tota procul dubio pravorum massa damnanda
Abbreviated transcription (Latin):
utiles sumus. Si homo inquit
ab homine seruo non uni forme.
s multiplex ministerium exi¬
git. nec tamen ei grãm habet:
quantomagis uos qui sine :¬
me nichil potestis facere. non
temporum longitudine. laboꝵ.
merita pensare debetis: s amo¬
re et famulatu. spontanco no¬
uis semꝑ studiis augere. Prop¬
tea itaq dicite. serui ĩ utiles
sumus. Setui quidem: quia.
p̃cio magno empti estis. In uti¬
les uo: quia dominus bonoꝵ
ur̃orum non inliget. Si autẽ
in utilis ẽ. qui fecit omnia. qͥd
de illo dicendum ẽ. qui exple¬
re que p̾cepta sunt. uł infirmi

Expanded text:
utiles sumus. Si homo, inquit, utiles sumus. Si homo, inquit, ab homine servo non uniforme, sed multiplex ministerium exigit, nec tamen ei gratiam habet, quanto magis vos, qui sine me nihil potestis facere? non temporum longitudine laborum merita pensare debetis, sed amore et famulatu spontaneo novis semper studiis augere priora. Itaque dicite: Servi inutiles sumus. Servi quidem, quia pretio empti estis. Inutiles vero, quia Dominus bonorum vestrorum non indiget. Si autem inutilis est qui fecit omnia, quid de illo dicendum est qui explere quae praecepta sunt, vel infir
Abbreviated transcription (Latin):
ducem et bibam. Precingi est:
mentem humiliatam ab om̃ib
fluctuantium cogitationum si¬
nib. quibꝯ operum gssus impe¬
diri solet constringere. Hã qui
uestimenta p̾cingit: hoc agit uti¬
q ne incedens in uoluatur ad
lapsum. Ministrare ergo deo ẽ:
minimũ se ꝑ omnia. et absq
gr̃e eius auxilio. nichil uirum
habentem ꝓfiteri. Minister eĩ
aminori statu. hoc ẽ. subiectioe:
sicut et magister amaiori uoca¬
bulum sumpsit. M inistrat er¬
go conditori. qui eiꝰ naturam
considerans: eius iudicia perti¬
mescens. de suis se uirtutibus
humiliat.
Tpost hec: tu mancluca¬
bis et bibes. Post quã
inquit ip̃e tue p̾dicationis ope
delectatus. tueq compunctio¬
nis epulis fuero refectus: tũc
demum tu transies et recum¬
bes. et̾nisq mee sapientie da¬
pib. in et̾̃num reficieris.
Uinquid grãm habet
seruo illi. quia fecit que
S impetauerat: Hon puto. Sic
et uos cum feceritis omnia que
p̾cepta sunt uob̃: dicite setui in¬

Expanded text:
ducem et bibam. Praecingi est ducem et bibam. Praecingi est mentem humiliatam ab omnibus fluitantium cogitationum finibus, quibus operum gressus impediri solet, constringere. Nam qui vestimenta praecingit, hoc agit utique, ne incedens involvatur ad lapsum. Ministrare vero Deo est minimum se per omnia et absque gratiae ejus auxilio nihil virium habentem profiteri. Minister enim a minori statu, id est, subjectione, sicut et magister a majori vocabulum sumpsit. Ministrat ergo Conditori, qui, ejus naturam considerans, ejus judicia pertimescens, de suis se virtutibus humiliat. t post haec tu manducabis, et bibes. Postquam, inquit, ipse tuae praedicationis opere delectatus, tuaeque compunctionis epulis fuero refectus, tunc demum tu transies et recumbes, aeternisque meae sapientiae dapibus in aeternum reficieris. Nunquid gratiam habet servo illi, quia fecit quae sibi imperaverat? Non puto. Sic et vos cum feceritis omnia quae praecepta sunt vobis, dicite: Servi in
Abbreviated transcription (Latin):
se amare testanti: tcio respodit.
pasce oues meas.
ui regsso de agro dicit il¬
li statim. transi recumbez
et non dicet ei para qd̾ cenem:
Seruus de agro reg̃ditur: cum
int̾misso ad tempꝰ oꝑe p̃dicadi.
ad conscientiam doctor recurtit:
atq a publico locutionis ad cu¬
ram cordis regrediens. sua se¬
cum secretiꝰ acta uł dicta retrac¬
tat. Cui non statim dominus
transi recumbe dicit. idẽ. de hac
uita mortali. et in eterne uite
beata sede refouete. Hec enim
poea dicturus: interim pꝯ pastũ
atq agriculturam domi sibi :¬
iubet parari quod cenet: hoc
ẽ.pꝯ laborem aꝑte locutionis:
humilitatẽ quoq ꝓprie conside¬
rationis exhibere. Talls namq
conscientie templum dominus
dignatur in gredi: tali cena li¬
bentissime pasci desiderat. Ecce
enim ego inquit sto ad hostium
et pulso: si quis surrexerit et ape¬
ruerit michi. intrabo ad illum.
et cenabo cum illo. et ip̃e mecũ.
ẽ precinge te et
ministra michi: donec mã¬

Expanded text:
se amare testanti, tertio respondit: se amare testanti, tertio respondit: Pasce oves meas. ui regresso de agro dicet illi: Statim transi, recumbe; et non dicet ei: para quod coenem. Serius de agro regreditur cum intermisso ad tempus opere praedicandi, ad conscientiam doctor recurrit, atque a publico locutionis ad curiam cordis rediens sua secum secretus, acta vel dicta retractat. Cui non statim Dominus transi, recumbe dicit, id est, transi de hac vita mortali et in aeternae vitae beata sede refovere. Haec enim postea dicturus interim post pastum atque agriculturam domi sibi jubet parare quod coenet, hoc est, laborem apertae locutionis, humilitatem quoque propriae considerationis exhibere. Talis namque conscientiae templum Dominus dignatur ingredi, tali coena libentissime pasci desiderat. Ecce enim ego, inquit, ad januam et pulso, si quis surrexerit et aperuerit mihi, intrabo ad illum, et coenabo cum illo, et ipse mecum Et praecinge te, et ministra mihi, donec man