comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tones in młtis adu̾santes eccłie ficełt
dimicans młtotietis romã adiit ⁊ oĩa
negocia semꝑ felicit̾ expediuit. Unde ⁊
cu̾e noti decessiss. ⁊ qd hentitꝰ in regnũ
adhuc nimis uiuenis successiss tamẽs
ne ex ĩpetu uiuentutis ⁊ pͣuoꝵ hĩnũ ꝯsi¬
lus ecłiam gͣuiꝰ fatigaret. fecit bm̃i tho¬
m̃a cancellariũ tegis ut honestate ⁊ pru¬
dentia sua maliguoꝵ hõinũ seuiciam
tẽparet. Qͥ in tm̃i regi platuit: qd̾ p̾t de¬
cessũ archiepĩ eũ eidẽ eciłie p̃fic̾e ꝓcurau̾¬
efficatẽ inaliciam detͣctoꝵ: secẽ illã plenã
magis hoñis ꝙͣ ouoris qntũ potuit
recusauit. S tandẽ urgente rege ⁊ qdã
rome cardĩali ꝯsesit. Statiui aũ ut ꝯse¬
ttus ẽ mirabir̃ se mutauit. Nã lectõi ⁊ oroni
semꝑ intẽdẽs cilicio ⁊ ieiunis carne suã ĩ to¬
sabir cͣtiãs ita sc̃itatẽ suã sb̃tat ocultabat
qd ss̃ honestate uestiũ ⁊ apparam urẽsiliũ.

Expanded text:
orum in multis aduersantes ecclesie fideliter dimicans multociens Romam adiit et omnia negotia semper fideliter expediuit, unde etclesie noxius decessisset et quod Henricus in regnum adhuc nimis iuuenis successisset, timens ne rex impetu iuuentutis et prauorum hominum consiliis ecclesiam grauius fatigaret, fecit beatum Thomam cancellarium regis ut honestate et prudentia sua malignorum hominum seuitiam temperaret. Qui in tantum regi placuit quod post decessum archiepiscopi eum eidem ecefficacem malitiam detractorum, sedem illam plenam magis oneris quam honoris quantum potuit recusauit; sed tandem urgente rege et quodam Rome cardinali consensit. Statim autem ut consecratus est mirabiliter se mutauit. Nam lectioni et orationi semper intendens cilicio et ieiuniis carnem suam intolerabiliter crucians, ita sanctitatem suam occultabat quod sub honestate uestium et apparatu utensilium
Abbreviated transcription (Latin):
inuidit. ⁊ aliũ ꝙ̃dã archiep̃m ⁊ młtos alioᷤᷤ
qͥ eccl̾iam defend̾e tenebant᷑. ad ꝑuiciẽ eiꝰ exci¬
tauit. Cũ eñĩ cex ⁊ ꝯsiliarii sui sc̃m thomã
ao uoliuitatẽ suã indecͥmẽtũ eccłie ꝓmissis
⁊ blandicis inflectere conatet᷑. ule oĩno
restitit. Unde irã regis ⁊ pͥncipũ eiꝰ ꝯtͣ se ri¬
gore iusticie ꝓuocauit. Cũꝙ pꝰt ĩnu̾as uex¬
atõnes ⁊ iniurias ad ꝙ̃dã locũ barones ⁊
ep̃i ꝯueĩssẽt: exigebat rex ĩstant᷑ ut ꝯsuetu¬
dĩes qͣs reges anglie here solebãt: ĩ eccłi¬
a firnus sue ten̾ent᷑. Qd̾ sc̃s thomas ⁊
ep̃i accedẽtes ⁊ udentes utͦbiꝙ ꝑicłit qd̾¬

Expanded text:
pum et multos alios qui ecclesiam defendere tenebantur ad eius perniciem excitauit. Cum enim rex et consiliarii sui sanctum Thomam ad uoluntatem suam in detrimentum ecclesie promissis et blanditiis inflectere conaretur, iste omnino restitit. Vnde iram regis et principum eius contra se rigore iustitie prouocauit. Cumque post innumeras uexationes et iniurias ad quendam locum barones et episcopi conuenissent, exigebat rex instanter ut consuetudines quas reges Anglie habere solebant in ecclesia firmissime tenerentur. Quod sanctus Thomas et episcopi attendentes et uidentes utrobi
Abbreviated transcription (Latin):
ratam inueniens: scalam cui inuiti
solebãt qͥ suꝑiora templi sarciebant.
ignoranter ⁊ qͣi ꝑ excessũ mẽtis ascẽdit.
Inde ad alt̾am recti partẽ qͣ nulĩ erat
descensus ꝓgrediens: angelicis mani¬

Expanded text:
ratam inveniens, scalam cui inniti solebant, qui superiora templi sarciebant, ignoranter et quasi per excessum mentis ascendit. Inde ad alteram tecti partem, qua nullus erat descensus, progrediens, angelicis mani
Abbreviated transcription (Latin):
diam portionẽ om̃iũ censuũ suoꝵ iꝰ¬
te dũ taxat accifitoꝵ: monasterus de¬
legauit. Cuctoꝵ p̃t̾ea redditꝰ ĩ duał
naꝵ ediũ cõstructõib mirabili ⁊ igno¬
to angłis glis mͦ habebat. tt̾iam ad¬

Expanded text:
ium censuum suorum juste duntaxat acquisitorum monasteriis delegavit. Cunctos praeterea redditus in duas varum aedium constructione mirabili, et ignoto Anglis m
Abbreviated transcription (Latin):
infestauerũt: donͦ tandẽ ab arnu¬
uicti in angliã refugerũt. In qͦ spatio.
elfredꝰ totã insulã pt᷑ u qd̾ dani habe¬
uãt. sibi subdid̾at. Qui lũdoniam ca¬
put regni m̃tioꝵ dedit cuidã pͥmaro
cũ filia sua egeifieda: ex nͣ idẽ pͥmariꝰ
nõie egelredꝰ tulit lib̾os. echeluuidã⁊
edwardũ qui ptꝰ se regnauit. Hic elste¬
d iam duodemus: ex ꝑers om̃is litr̾a¬
ture erat. S tũc a m̃r̃e benigno ludo
inuitat᷑. ut ꝓ mutie qd̾ in manib te¬
nebat susciꝑet sicito abdisceret: ioto
littas ingressus aiuiditate siticulosa
cõbibit. Hoꝵ libros in anglicã lingus¬
am cõn̾tit. Orosiũ pastorale sc̃ĩ greg̃.
gesta angloꝵ bede beetiũ de cõsolatõe
bempꝰ diuirnũ: ita diuidebat . uiii. ho¬
ras impendebat i scribendo ⁊ orando
⁊ legendo .uiii. in cura corꝑis uiu in
expediendis regni negotiis. Erat ꝙ
ꝓpt̾ hoc in capella sua candela xxiiii.

Expanded text:
infestaverunt, donec tandem ab Arnuvicti in Angliam refugerunt. In quo spatio Elfredus totam insulam, praeter id quod Dani habebant, suis subdidit. Qui Cinidoniam caput regni Merciorum dedit cuidam primario cum filia sua Egelfreda; ex qua idem primarius, nomine Etelredus, tulit liberos Ethelendam et Edvardum, qui postea regnavit. Hic Elfredus jam duodennis expers omnis litteraturae erat. Sed tamen a matre benigno ludo invitatur, ut pro munere, quod in manibus tenebat susciperet, si cito addisceret, joco litteras ingressus, aviditate siticulosa combibit. Hos libros in Anglicam linguam convertit: Orosium, Pastorale sancti Gregorii, Gesta Anglorum, Boetii librum De consolat. Tempus diurnum ita dividebat: Octo horas impendebat in scribendo, orando et legendo; octo in cura corporis, octo in expediendis regni negotiis. Eratque propter hoc in capella ejus candela 24
Abbreviated transcription (Latin):
uacuans usq ad tirrenũ mare gͣssatꝰ
est Odo clinguiatensis albad. hicꝰ as¬
tingꝰ uastatis suꝑiorib gallie partib.
obsedit turoni. Quiꝰ tũ inurꝰ crebro pulsa¬
ref᷑ ariete: currit᷑ ad corpꝰ scĩ martini ⁊ de¬
serũt illud ad lotũ debailiorẽ: mortuum
ꝓ uiuis defensorẽ facientes. Mox fug̾ũt
dani: qͦs turoniti ꝑsecuti sũt ussꝑ ad
lextũ lapidẽ. Ibidẽ edificata eit eccłia scĩ
martim in loco illo uͥ sc̃m corpꝰ sb̃stit̾at

Expanded text:
rhenum mare grassatus est. 880. ODO, Cluniacensis abbas. Hic Hastingus, vastatis superioribus Galliae partibus, obsedit Turonum. Cujus cum murus crebro pulsaretur ariete, curritur ad corpus sancti Martini, et deferunt illud ad locum debiliorem, mortuum pro vivis defensorem facientes. Mox fugerunt Dani, quos Turonici persecuti sunt usque ad sextum lapidem. Ibidem aedificata est Sancti Mar
Abbreviated transcription (Latin):
bi dicebat᷑ aulã fuisse uolentimam:
in qͣ sedẽs nõ dignatꝰ est assurgere mar¬
tino: donec afflante intendio inuitus
asfurtex̃ Nt̃ tria lustra suge hastĩgi:
uenit ab eisdem finib tollo. Qtui uictis
⁊ oppidis suttensis: uenit tenonianũ

Expanded text:
bi dicebatur aula fuisse Valentiniani, in qua sedens, non dignatus est assurgere Martino, donec afflante incendio territus assurrexit. Post tria lustra fugae Hastingi, venit ab eisdem finibus Rollo. Qui, victis et oppidis succensis, venit Cenomanum,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ ꝑtitõne pucunie int̾ turonicos ⁊
antisrodorẽses. ad qm licẽ soluẽdã.
lucestente aurora: apparuit pars il-¬
la leprosi q̃ ꝓxuma fu̾at martino
tota curata. altã ad huc remanente
leprosa. Regirat᷑ corpꝰ. ⁊ obu̾tũt mar¬
tino latꝰ morbidũ. alt̾o marte reꝑtꝰ
est rotus turatꝰ. tedente g̃mano honori
hospitis sui.

Expanded text:
pro partitione pecuniae inter Turonicos et pro partitione pecuniae inter Turonicos et Autissiodorenses. Ad hanc litem solvendam Lucescente aurora apparuit pars illa leprosi quae proxima fuerat Martino, tota curata, altera adhuc remanente leprosa. Regyratur corpus, et obvertunt Martino latus morbidum. Altero mane repertus est totus curatus, cedente Germano honori hospitis sui.
Abbreviated transcription (Latin):
gladio ꝑ tussi. abbad ⁊ alii .xxiiiiͬ. in
tau̾ius latitantes: euaserũt. Qͥ ad hͦ
reseruati sũt: ut patroni sui corpus
stractꝰ: nullis tormẽtis cogi potuit l
thesauros eccl̃ie ꝓdere uł moriachos
latitantes. Hoꝵ nentin residuus suit.
ꝙ̃ nõ martinꝰ eccłie regimi p̃ficeret
tunt albas ⁊ illi .xciiii. recedentib
danis a canonitis sc̃i martini tñ reu̾-¬
entia suscepti sũt Et adducti ad ur¬
bẽ. ⁊ ibi aliti. Gnͣsactis .ui. mẽfib. tol-¬
lo cenomãnũ cepit. bñc tnͣsitussum
ẽ corpꝰ sci martini auteliatus: tuiu᷑
tustodes fuerũt ħb̃nus albas c̃ xxiu
.xii. burgensib noui castri. qͥ ilł in
oĩb nedessatus ꝓuidebatit. Postea
ꝑuenerũt ad scm bñdictũ. Deinde
audientes qd̃ uollo iam autelianis
ueniss: prexetũt cableiam. Postea¬
u̾o antisiodoꝵ: ubi unumera mira¬
cl̃a fc̃a sũt in ecclia sci g̾mani. Giulł¬
ntꝰ. Cũq aduentantes ꝓ remedioꝵ
grã plurima cõfertent: orta est lis

Expanded text:
gladio percussi, abbas et alii 24 in cavernis latitantes evaserant. Qui ad hoc reservati sunt, ut patroni sui corpus stractus nullis tormentis cogi potuit, vel thesauros Ecclesiae prodere, vel monachos latitantes. Horum nullus residuus fuit, quem non Martinus Ecclesiae regimini praeficeret. Tunc abbas et illi 24, recedentibus Danis, a canonicis sancti Martini cum reverentia suscepti sunt, et adducti ad urbem, et ibi aliti. Transactis sex mensibus Rollo Cenomanum cepit. Tunc transmissum est corpus sancti Martini Aurelianis; cujus custodes fuerunt Herbernus abbas cum 24 et 12 burgensibus Novicastri, qui illis in omnibus necessariis providebant. Postea pervenerunt ad sanctum Benedictum. Deinde audientes quod Rollo jam Aurelianis venisset, perrexerunt Cableiam, postea Autissiodorum, ubi innumera miracula facta sunt in ecclesia Beati Germani. GUILLELMUS. Cum adventantes pro remediorum gratia plurima conferrent, orta est lis
Abbreviated transcription (Latin):
rutoꝵ. Dum .ii. uoluntas ⁊ intentõ
corrũpunt᷑ ꝙ pͥmogenita egyptõꝵ
morte ꝑcirrumt᷑. His igit᷑ plagis
affligitur obstinatõ senis. qͥ tarna¬
lib delectat᷑. loquacitate gaudet in¬
portunꝰ ⁊ grauis est oĩb. more pe¬
coꝵ ꝓuus ad uicia: iracundia tum̃e
ad ĩiuirias manifest᷑. ad oĩa mobi¬
lis. luce ueritatis carens: ⁊ ideo se ipͣ¬

Expanded text:
dum enim voluntas et intentio corrumpuntur, quasi primogenita Aegyptiorum morte percutiuntur. His igitur plagis affligitur obstinatio senis, qui carnalibus delectatur, loquacitate gaudet, importunus et gravis est omnibus, more pecorum pronus ad vitia iracundia tumens, ad injurias manifestus, ad omnia mobilis, luce veritatis carens, et ideo seip
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ex cõmonitõe subditoꝵ fiũt
deteriores. Qͥ pueris dauid cibũ ne¬
ñ ꝓpinant. Tonsorib uͦ suis ꝯuiuiũ
parant: qr uatantes ocio. adulanti-¬
ũ cõfabulatõnes amant. Accusat
nabal dauid ⁊ dicit. Hodie in creue
tos ungi ĩ regẽ. ⁊ saul deiti ne ⁊ ip̃i¬

Expanded text:
one subditorum fiunt deteriores; qui pueris David cibum nenon propinant. Tonsoribus vero suis convivium parant, quia vacantes otio, adulantium confabulationes amant. Accusat Nabal David, et dicit: Hodie increverutos, ungi in regem; et Saul dejici, i
Abbreviated transcription (Latin):
gail nabal. Boni siqͥdẽ subditi ꝑ¬
u̾sos magistros de negligentia ꝯmo¬
uent: s ex cõmonitõe det̾iores fieri
q̃n solent. Et emortuũ fit cor nabal
ysi dimitr̃e ꝓmisit. nec tñ dimisit: il¬
los designat qͥ uite melioris emĩda¬
tõnẽ ꝓmittũt nec culpã dimittunt.¬
coruina dilatõnẽ q̃rũt: tͦꝵ t̾ra diu̾sis
plagis affligit᷑ nec emollit᷑ s ex ꝯsu¬
etudine pͦcandi magis ac mag̃. in du¬
rat᷑ Gũc .ii. dñs atͣs in sanguinem
tõu̾tit: t̃ dereꝵ cãĩs aliquis carna¬
aliquo garrianti dñiat᷑ uana loqͣ¬
titas. Cynonua siqͥdẽ ⁊ ĩ tymphes:
sunt in portuni mentis in petus ⁊ ca¬
nini mores. Mors pecoꝵ. mortẽ de¬

Expanded text:
i lapis. Boni siquidem subditi perversos magistros de negligentia commonent, sed ex commonitione deteriores fieri quandoque solent. Et emortuum est cor Nabal,ysi dimittere promisit, nec tamen dimisit, illos designat qui vitae melioris emendationem promittentes, nec culpam dimittuntcorvina dilationem quaerunt. Quorum terra diversis plagis affligitur, nec emollitur, sed ex consuetudine peccandi magis ac magis induratur. Tunc enim Dominus aquas in sanguinem convertit, cum de rerum causis aliquis carnaaliquo garrienti dominatur vana loquacitas. Cynomia siquidem et cyniphes, sunt importuni mentis impetus et canini mores. Mors pecorum, mortem de
Abbreviated transcription (Latin):
dã apd̾ uillã sci damiani die scĩ iacobi pa¬
nẽ sb̾ ci̾iiciũ fecit ⁊ coxit. Qro allato ad
m̃sã atq ꝯfracto. corã cũctis discũbenti¬
b sanguino lentꝰ apparuit ⁊ dũ magis
fͣnͣg̾et᷑. magis ac magis sanguinẽ reie¬
tit. A dño fcm est istd̾ ⁊ c̾ actor hec de
libello calixti ppͤ dicta sufficiant. xliui¬

Expanded text:
edam apud villam Sancti Damiani, die sancti Jacobi, paedam apud villam Sancti Damiani, die sancti Jacobi, panem subcinericium fecit et coxit; quo allato ad mensam atque confracto coram cunctis discumbentibus sanguinolentus apparuit. Et dum magis frangeretur, magis ac magis sanguinem rejecit. A Domino factum est istud, etc. Haec de libello Calixti papae dicta sufficiant
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃m echalauit. ¶st̃ uascones aps aibi¬
uentũ scĩ iacobi diẽ plebs colere renuens
tota die oꝑabat᷑. s diuina ultõne totum
castrũ eiꝰ nocte seq̃nti ꝯsũptũ est igne. Nec
fuit qͥ sciret ex qͣ parte ꝓgred̾et᷑: ignis. s
e celo dicit᷑ aduenisse  N ep̃atu bisunti¬
ensi b̾uardꝰ de maiora. hac die sc̃i iacobi ni¬
titi manipłos cũ karto tota die uicinis
ꝯtͣdicentib duxit. ⁊ ad uesꝑam eo sic oꝑ¬
ante. tempestinus ignis ac ualidꝰ ecelo
ueniens. Rarril maupłos ⁊ boues
incin̾em redegit. S ⁊ mulieres q̃d̾a q̃ c̃
illo erant. ab aliis suꝑuenientib ĩ fon¬
te ꝓximo de portate sũt ut ignis calorẽ
euac̾ent: ⁊ uix euaserũt. Item harduui¬
nus euisdẽ uille miles. eodem die plaustrũ
suũ cum mampłis trititi tota die duxit:
s ultio diuina boum ocłos sero excetauit
¶t̃ gothos ꝓuincia montis pessulã. uiᷤ¬
su cuidã militis mirtoriensis rustica tĩ¬

Expanded text:
spiritum exhalavit. Inter Vascones apud Albinetum sancti Jacobi diem plebs colere renuens, tota die operabatur: sed divina ultione totum castrum ejus nocte sequenti consumptum est igne, nec fuit qui sciret ex qua parte progrederetur ignis; sed e coelo dicitur evenisse. In episcopatu Bisuntiensi, Bernardus de Majora, hac die sancti Jacobi tritici manipulos cum carro tota die, vicinis contradicentibus, duxit, et ad vesperam, eo sic operante, tempestivus ignis ac validus e coelo veniens carrum, manipulos et boves in cinerem redegit; sed et mulieres quaedam quae cum illo erant, ab aliis supervenientibus in fonte proximo deportatae sunt, ut ignis calorem evaderent, et vix evaserunt. Item Harduinus, ejusdem villae miles, eodem die plaustrum suum cum manipulis tritici tota die duxit; sed ultio divina boum oculos excaecavit. Inter Gothos provinciae Montispessulani jussu cujusdam militis Mircoriensis rustica qua
Abbreviated transcription (Latin):
in uerba malicie ad extusandas ectusa tõess
pure. necessi tati qd̃ uoluntatis est difficilio¬
rẽ fatiens ordinẽ qͣm sit te molliorẽ qͣm ẽẽ
debeas in firmuorẽ ꝙͣ ẽẽ possis. siemo enim
tantã in firmitatẽ potest inturr̾e ut rigor

Expanded text:
in verba malitiae, ad excusandas excusationes mpurae; necessitati, quod est voluntatis; difficiliorem faciens ordinem, quam sit; te molliorem, quam esse debeas; infirmiorem, quam esse possis. Nemo enim tantam infirmitatem potest incurrere, ut rigor
Abbreviated transcription (Latin):
ue ad fdẽ cõu̾so: relatũ ẽ corpꝰ sc̃i mar¬
tini ab antisiocoro turonici. In cuiuᷤ
reditu qͥtũꝙ qͣlicũꝙe in cõmodo detenti.¬
⁊̃ nõ aportati ⁊̃ nõ rogantes. ⁊̃ non
uolentes sũt sanati. Nam duo ꝑali¬
titi de morbo suo uictũ q̃rentes. Audi¬
entes q̃ fiebãt: cõrunicato cõsilio
aptatis bacuł sb̃ ascellas reꝑe ma-¬
gid qͣ fugere tẽptabant. fugientes¬
qꝑ ĩuiti sanati sũt. Qd̾̃ ip̃i ptꝰ ea cõ¬
fessi sũt: nõ audentes celare. In gͥsso
aũ martino fines ꝑrochie sue tꝑe
bruniali oĩa frutecta uestita sunt
folus ⁊ fiorib: ⁊ tam cerei qͣm lã¬
pades accendebant᷑ igne diuinitus
misso maxime in duab basilitis
in eius noĩe cõsetratis: in maiore
monast̾io ⁊ ecclia castrinoui intͣ
nũc ust seruat᷑. ⁊ dextra leua ꝙ in
om̃ib eccłiis campane diuinitus
pulsabant᷑ nemine tangente. Etũm
decembris. Et sinodali auctoritate.
decretũ est ut hͦ festũ telebre ageret᷑

Expanded text:
e ad fidem converso relatum est corpus sancti Martini ab Antissiodoro Turonum. In cujus reditu quicunque qualicunque incommodo detentiam non apportati, etiam non rogantes, etiam non volentes, sanati sunt. Nam duo paralytici de morbo suo victum quaerentes, audientes quae fiebant, communicato consilio, aptatis baculis sub ascellas repere, magis quam fugere tentabant, fugientesque in viti sanati sunt. Quod ipsi postea confessi sunt, non audentes celare. Ingresso autem Martino fines parochiae suae tempore brumali, omnia fructeta vestita sunt foliis et floribus, et tam cerei quam lampades accendebantur igne divinitus misso, et maxime in duabus basilicis in ejus nomine consecratis, in Majore monasterio, et in ecclesia Castrinovi. in qua nunc usque servatur, et dextra laevaque in omnibus ecclesiis campanae divinitus pulsabantur, nemine tangente. Factum Decembris, et synodali auctoritate decretum est, ut hoc festum celebrare ageretur
Abbreviated transcription (Latin):
tendãt s necessitates. qͥ stent iuriłr
ꝓ afflictis. ⁊ iudicẽt ineqͥtate ꝓ man¬
tientiã: sb̃ iecti ad disciplinã rigidi
ad censurã. catholici ad fidẽ fideles
cio recti in cõsilio ꝓuidi. in iubendo
discreti: in disponendo in dustrii in
agendo screnui: in loꝙ̃do modesti. in
adũsitate securi: in prosꝑitate de uoti
nõ ociosi: in cura rei familiaris
nõ auxii aliene nõ cupidi: sue ñõ ꝓ¬

Expanded text:
 sed necessitates; qui stent viriliter pro afflictis et iudicent in equitate pro mancienciam, subiecti ad disciplinam, rigidi ad censuram, catholici ad fidem, fideles cio recti, in consilio providi, in iubendo discreti, in disponendo industrii, in agendo strennui, in loquendo modesti, in adversitate securi, in prosperitate devoti, non effusi, in cura rei familiaris non anxii, aliene non cupidi, sue non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ fectã. Scd̃m allegoriam meditatio
oꝑat᷑: in dispositõe p̃cedenciũ futuroꝵ
significatõnem attendẽs. miratõe ⁊ ꝓ¬
uidentia coaptatã. sicut oportuit ad
intelligentiã ⁊ fidei formã fabrican¬
tõnẽ qͥd ad t̾rorẽ scͥpture lectõ ꝓponat:
⁊ qͥd ad intelligenciã uirtutis illumi¬
net qͥd nutͥat affectõnẽ qͥd formam
uiuendi adit̾ uͥtutis edoceat. Meditatõ
in morib ẽ. scd̾m affc̃s ⁊ cogitatõnes
⁊ oꝑa. In affectib ꝯsid̾andũ ẽ. ut suit
recti. sinceri. hoc est ad id ad qd̾ debẽt

Expanded text:
goriam meditatio operatur in dispositione praecedentium, futurorum significationem attendens mira ratione et providentia coaptatam sicut oportuit ad intelligentiam, et fidei formam fabricantionem, quid ad terrorem scripturae lectio proponat, quid ad intelligentiam virtutis illuminet, quid nutriat affectionem, quid formam vivendi ad iter virtutis edoceat. Meditatio in moribus secundum affectus, et cogitationes, et opera. In affectibus considerandum est ut sint recti, sinceri, hoc est ad id ad quod debent
Abbreviated transcription (Latin):
retine iam pͥntipib de repatriando ageri¬
tib ecce ret sarratenoꝵ ad cebellandos eos ue¬
nit ascalonã: cũ centũ mulib equitũ ⁊ qͣdri¬
gentis nulib peditũ. Quib cũ occurriss
equitũ ⁊ .xu. nulia peditũ erãt: deo ꝑserui
suis ad se reclamantib pugnante ⁊ nube
cos abestu solis defendente: sarraceni solo
xͥanoꝵ inpetu t̾citi: om̃s ꝓiectis armis fu¬
gerũt. ⁊ in hoc sȩcto bello .iiii. k augusti
stõ: cesa sũt centũ milia paganoꝵ. In por¬
ta u̾o ascolonie: suffocati sũt ad duo milia
at eoꝵ tui in mari ꝑiecũt ⁊ qͥ int̾ spineta
siluaꝵ ꝯsũpti sũt. numerꝰ uescit᷑. Duce autẽ¬
capta possessa est a sarratenis

Expanded text:
retinere, jam principibus de repatriando tractanretinere, jam principibus de repatriando tractantibus, ecce rex Sarracenorum ad debellandos eos venit Ascalonem, cum centum millibus equitum, et quadringentis millibus peditum. Quibus cum occurrisset equitum et 15 milia peditum erant, Deo pro servis suis ad se clamantibus pugnante, et nube eos ab estu solis defendente, Saraceni solo christianorum inpetu territi, omnes projectis armis fugerunt. Et in hoc sexto bello 4 Kal. Augusti facto caesa sunt centum milia paganorum; in porta vero Ascalonae suffocati sunt ad duo milia; ad eorum qui in mari perierunt, et qui inter spineta silvarum consumpti sunt, numerus nescitur. Duce capta, possessa est a Saracenis
Abbreviated transcription (Latin):
Erat autẽ uir prudentissimꝰ ⁊ excitui sa¬
tis utilis. atq erga beatũ martyrem
qͣntinũ adeo deuotus: ut singulis aiiᷤ
sollẽpuitatẽ eius de martyris die suo clĩ¬
tis unde cũq ꝯgregatis corã se celebra¬
ri facet ersq ptꝰ ꝑactũ officiũ copiosam
diuino monitu in int̾iora hispanie ꝓfec¬
tus larga dei manu refocillatꝰ est: qr ci¬
ues ⁊ casteliami illiꝰ regionis legatos cũ
multis douariis ad eos p̾mtte bant.
xͥani securitate accepta. ⁊ in dicto ur bib
tributo int̾im ⁊̃ młtis eoꝵ qui se sb̃tͣce¬
rant ad eos apd̃ tirũ returrentib: tãdẽ
ex cõmuni de treto nudis pedib cotidie
orando circurdant urbẽ. Octauo gͦ tales
humiiatorus die. obsidiqtus autẽ tͥce¬
fiꝵ. Et intẽplo salomonis ⁊ in portitu eiꝰ
xp̃iani cũ paganis qͥnto bello ꝯserto.
tante in eoꝵ cede debachati sũt ut in san¬
guine occisoꝵ equitarẽt usq ad genua e¬
quoꝵ. Cũꝙ ordinatũ eẽt qͥ irs̾m deberent

Expanded text:
te vir prudentissimus et exercitui satis utilis, atque erga beatum martirem Quintinum adeo devotus, ut singulis annis solemnitatem ejusdem martiris, die suo clericis undecunque congregatis, coram se celebrari faceret, eisque post peractum officium copiosam divino monitu in interiora Hispaniae profectus larga Dei manu refocillatus est, quia cives et castellani illius regionis legatos cum multis donariis ad eos praemittebante, a quibus Christiani, securitate accepta, et indicto urbibus tributo, interim etiam multis eorum qui se substraxerant ad eos apud Tyrum recurrentibus, tandem ex communi decreto nudis pedibus quotidie orando circuibant Jerusalem. Octavo igitur talis humiliationis die, obsidionis autem o Salomonis, et in porticu ejus Christiani cum paganis bello conserto, tanta in eos caede debacchati sunt, ut in sanguine occisorum equitarent usque ad genua equorum. Cumque ordinatum esset, qui Jerusalem deberent
Abbreviated transcription (Latin):
rumptũ tc̃ corruptõis sue dampna.
uiolentia qͣdã potius qͣm uoluntate
patit᷑. cũ blandienti pͣue delectõni
qͣntũ potest reluctat᷑. S qͥd eam sua¬
uitima deser̃e ⁊ ad ext̾iora euagari
copulit. nisi ꝙ sepe dũ infirma nr̃a
ninus erubescimus. An forte alii
easdẽ infirmitates in se sentiant nui¬
rari incipimus. ⁊ uidemꝰ nobis qd̃dã
solatii genus inuenisse. si dep̃henda¬
mꝰ uos in nr̃a saltẽ delectatõe uł sotioᷤ
hr̃e. Iñ fit ut incipiamꝰ alioꝵ srudia
curiosius q̃r̃e ñc uultũ nũt gestũ to¬
cius ꝙ corporis hĩtũ freq̃nt᷑ cirtum¬
sꝑicere. eoꝵ oculta ex alioꝵ relatu libẽ¬
ter addiscere. Dum gͥ dina in aliis aĩa
ꝵstatũ ex siguis ext̾iorib dep̃hend̾e
uitit᷑ qͥd aliud itit᷑ qͣm sua deserens
ad uitendas mulieres foras egredit᷑. foriͤ¬
rudine longe añcedat: ꝙͥ mirum si ap¬
petitꝰ eam uane głie uehementiꝰ pulsat
Cuiꝰ impetũ dũ resistento repellere nõ

Expanded text:
unc Dina corruptionis suae damna violentia quadam potius quam voluntate patitur, cum blandienti pravae delectationi quantum potest reluctatur. Toties enim Sintima deserere, et ad exteriora vagari compulit, nisi quod saepe dum infirma nostra nimis erubescimus, unde forte alii easdem infirmitates in se sentiant, mirari incipimus, et videtur nobis quoddam solatii genus invenisse, si deprehendamus nos in nostra saltem dejectione vel socios habere? Inde fit ut incipiamus aliorum studia curiosius quaerere, nunc vultum, nunc gestum, totiusque corporis habitum frequenter circumspicere, eorum occulta ex aliorum relatu libenter addiscere. Dum igitur Dina in aliis animarum statum ex signis exterioribus deprehendere nititur, quid aliud quam sua deserens ad videndas mulieres foras egreditur, foristudine longe antecedat, quid mirum si appetitus eam vanae gloriae vehementius pulsat? Cujus impetum dum resistendo repellere non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ dõ facere uoluerunt sepe ꝓ amore
diue effit̾e nõ differunt ⁊ pudendoꝵ
suꝑflua q̃ pro dõ amputare debuerãt
orta cõfusionis octasione ꝓ euitando
u̾etundie detrimento amputare non
tardant ⁊ malunt in ãputandis iu¬
te sue suꝑfluis cutũtisionis molestiã
subire. ꝙͣ impudentes uideri ⁊ sũ u̾e¬
uidit: sichem ꝓ laudis uanitate qͣm
cõcupiscit. Recte tñ nõ laboriosus s
labor appellatur. qr ꝑ suũ laborẽ ad
uerã requiẽ nõ ꝑdutitur. Sichem e¬
gredienti diue occurrit. opp̾ssam q cor¬
rumpit. In tegritatẽ gͦ qͣm intꝰ fortas¬
sis ꝯseruare potuit: egressa amttit.
siã qm̃ u̾etundie uenustas ab om̃ib
fere ꝯmendat᷑. laudat᷑ amat᷑. dinã e¬
gredientẽ ⁊ untima sua deserentem
⁊ eam hũiliare cõ sueu̾at infirmita¬
tis memoriã cito obliuiscentẽ subito
hõinũ laudes extipiunt. ⁊ eam dum

Expanded text:
 Deo facere voluerunt, saepe pro amore Dinae efficere non differunt, et pudendorum superflua, quae pro Deo amputare debuerant, orta confusionis occasione, pro evitando verecundiae detrimento amputare non tardant, et malunt in amputandis vitae suae superfluis circumcisionis molestiam subire, quam impudentes videri, et sine verevidit. Sichem pro laudis vanitate quam concupiscit. Recte tamen non laboriosus, sed labor appellatur, quia per suum laborem ad veram requiem non perducitur. Quod egredienti Dinae occurrit, oppressamque corrumpit. Integritatem ergo quam intus fortassis conservare potuit, egressa amittit. Nam quoniam verecundiae venustas ab omnibus fere commendatur, laudatur, amatur, Dinam egredientem et intima sua deserentem, et quae eam humiliare consueverat infirmitatis suae memoriam cito obliviscentem, subito hominum laude
Abbreviated transcription (Latin):
ferũt: felices ẽẽ putant. Nicħ de ordĩe
inplere se fatent᷑: s uͥ fallor inplent
totũ. Infirmitatis claustro coartãt᷑.
disciplinant᷑ ãxietatũ uirgis spinis
doloꝵ. Ieiunant uigilant laborant:
qr tibũ sõpnũ. ⁊ qͥetẽ infirmitas ne¬
gat. Et tñ si paret᷑ lectulus suauior

Expanded text:
ferunt, felices esse putant, nihil de ordine implere se fatentur; sed, nisi fallor, implent totum. Infirmitatis claustro coarctantur, disciplinantur anxietatum virgis et spinis dolorum; jejunant, vigilant, laborant; quia cibum, somnum, quietem infirmitas negat: et tamen si paretur lectulus suavior
Abbreviated transcription (Latin):
qui infirmant᷑ ex seiuo alii uͦ ex nr̃e¬
broꝵ lesione. alii ex infirmitate ad tẽ
aliqͥ quoꝵ senectꝰ est garrula iracimn¬
dia: plena ꝓuerbiis. fabulis uacant:
tremebunda cess ab oꝑe: licet officiũ
suũ pes ignoret. l totus corꝑe et aĩo
diuites. bella pͥncipũ scłarium nõ
pacẽ sanctoꝵ recitant ad tas uotari
uolunt: tr p̃t̾ita nouerũt. Tales ac¬
cusarent susanuã si uelles ⁊ lauda¬
ñ uideant otulis. celũ mente cõsiderãt.
tõ corꝑe mitẽt: ñ offendunt tũ lĩgua
sͦmitant aĩo. Gacent noxia qd̃ instruit
nairant. hoĩem int̾iorẽ labori supponũt
cogitant om̃s annos suos in a mari¬
tudine aĩe sue. ⁊ id̾o renouabit᷑ ut a¬
lesionẽ sũ molestiã corꝑis seu langno

Expanded text:
qui infirmantur ex senio, alii vero ex membrorum laesione, alii ex infirmitate ad tempaliqui quorum senectus est garrula, iracunda, plena proverbiis, fabulis vacans, tremebunda cesset ab opere, licet officium suum pes ignoret, licet totus corpore et animo dupacem sanctorum recitant, ad causas vocari volunt quia praeterita noverunt. » Tales accusarent Susannam, si laudanon videant oculis, mente coelum considerant, to corpore nutent, non offendunt tamen lingua, non nutant animo, tacent noxia, quod instruit narrant, hominem interiorem labori supponunt,cogitant omnes annos suos in amaritudine animae suae, et ideo renovabitur ut alaesionem sive mol
Abbreviated transcription (Latin):
manifestũ lurãe u̾itatis obnubilare
neq̃unt: de solo nouitatis nõie iauillant᷑
uet̾es ip̃i. ⁊ in uet̾i mente noua nescientẽ
meditari. utres uet̾es nõ caꝑienteꝵ nouũ
uinũ qui si eis infunderet᷑ rũꝑent᷑ Sile

Expanded text:
manifestum lumen veritatis obnubilare non queunt. de solo novitatis nomine cavillantur, veteres ipsi. et in veteri mente nescientes nova meditari; utres veteres non capientes vinum novum, quod si eis infunderetur, rumpere
Abbreviated transcription (Latin):
uos arguũt nouitatis exhabundantia
male uoluntatis. ip̃i potiꝰ arguendi ue¬
tustatis ⁊ uanitatis. D qm̃i ⁊ laudatore
⁊ detractores semꝑ estis hĩturi sicut ⁊ dñs
hoc in eis amate detractores dissimula¬
te. ⁊ ꝓ eis orate. ⁊ obliti q̃ retro sũt p̃t¬

Expanded text:
x abundantia malae voluntatis: ipsi potius arguendi vetustatis et vanitatis. Sed et laudatores et detractores semper estis habituri, sicut et Dominus. hoc in eis amate: detractores dissimulate, et pro eis orate. Et obliti quae retro sunt, praet
Abbreviated transcription (Latin):
credentiũ młtitudo cũ tantã fidei a¬
u̾t̾ent efficatiã ⁊ ad eã tot certis ⁊ a¬
ꝑtis signoꝵ indiciis tanꝙͣ qͥbdam
clamantib p̃conib uocarent᷑ u̾o
pospossẽt qr tam ualide eoꝵ instan¬
tie ñ parere. ad ip̃ius lucẽ fidei de sui
erroris nubilo ẽ ꝯu̾sa. Qͥd plura.
Hus ⁊ qͣm młtis aliis miracłis

Expanded text:
credentium multitudo, cum tantam fidei adverterent efficaciam et ad eam tot certis et apertis signorum indiciis tamquam quibusdam clamantibus preconibus vocarentur, nec possent quasi tam valide illorum instantie non parere ad ipsius lucem fidei de sui erroris nubilo est conversa. Quid plura? His et quam multis aliis miraculis
Abbreviated transcription (Latin):
it tibi certũ signũ qr derit.
montis huiꝰ u̾ticẽ minime app̃¬
hendisti: si xp̃m clarificatũ nõ dum
uid̾e meruisti. Mox ut te dux tuus xp̃c
collocauerit in sũmo: apparet tͥ ĩ hĩtu
alio ⁊ te corã induit᷑ lumine sicut ue¬

Expanded text:
it tibi certum signum quia montis hujus verticem minime apprehendisti, si Christum clarificatum nondum videre meruisti. Mox ut te dux tuus Christus collocaverit in summo, apparet tibi in habitu alio, et te coram induitur lumine sicut ve
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c lucis sue u̾itatan cõfirmat ui
duob testib. Apparent itaz moyses
⁊ helyas cũ dño in hoc monte: appa¬
rent ã in maiestate: nõ in obscuri¬
tate litere: s inclaritate sp̃alis in¬
telligentie¬

Expanded text:
Christus lucis suae veritatem confirmat in duobus testibus. Apparent itaque Moyses et Elias cum Domino in hoc monte; apparent autem in majestate, non in obscuritate litterae, sed in claritate spiritualis intelligenti
Abbreviated transcription (Latin):
d̾e tnͣsfigurarũ: quicꝙͣ in illo uideas
quicꝙͣ ab illo audias. nõ ei facile cͤdał:
nͥ occutrant ei moyses ⁊ helyas. Sci¬
mꝰ qr uiore duoꝵ uł triũ: stat õe tes¬
timoniũ. Suspecta ẽ mͥ oĩs u̾itas
ꝙͣ nõ cõfirmat scͥpturaꝵ auctoritas
nec xp̃m in sua clarifitatõe recipio.
si nõ assistant ei moyses ⁊ helyas.
Et in ralle ⁊ in montis ascensione xpͣ
sepe recipio sine teste: nũꝙͣ ã in mõ¬
tis u̾tice uł in sua clarificatõe. Si xͦ
docet me de reb ext̾iorib uł de intimᷤ
meis. facile retipio: ut pote in his q̃
adalta meus ducit᷑: qñ de celestib q̃s¬
tio uentilat᷑. uͥ deꝓfundis reb agitur:
in tante sublimitatis u̾tice ñ recipi
lib ueri similis reuelatõ sine attes
uult ut nõ sit mͥ suspecta claritatis
sue lux illa tã magna ⁊ tã insolita.
Pultrũ spectatulũ ualde ꝙ iotundũ
cũ reuelatõe u̾itatis hĩc ꝓcedit ma¬
nifesta rõ: ⁊ ad cõfirmatõnẽ reuela¬

Expanded text:
dere transfiguratum, quidquid in illo videas, quidquid ab illo audias non ei facile credas, nisi occurrant ei Moyses et Elias. Scimus quia in ore duorum vel trium stat omne testimonium. Suspecta est mihi omnis veritas quam non confirmat Scripturarum auctoritas nec Christum in sua clarificatione recipio, si non assistant ei Moyses et Elias. Et in valle, et in montis ascensione Christum saepe recipio sine teste, nunquam autem in montis vertice, vel in sua clarificatione. Si Christus docet me de rebus exterioribus, vel de intimis meis facile recipio, utpote in his quae ad alta mens ducitur, quoniam de coelestibus quaestio ventilatur, ubi de profundis rebus agitur, in tantae sublimitatis vertice non recipio mlibet verisimilis revelatio sine attestvult ut non sit mihi suspecta claritatis suae lux illa tam magna, et tam insolita.Pulchrum spectaculum, valdeque jucundum, cum in revelatione veritatis, hinc procedit manifesta ratio, et ad confirmationem revela
Abbreviated transcription (Latin):
s de fide ꝑfide doginatizans. Huiꝰ scͥp¬
ta uicendio ⁊ scͥptorẽ silentio: cõdẽp¬
nauit innocentiꝰ ppͣ. Capitula in
libris eiꝰ rep̃hensibilia annotauit
b̃s b̾uardꝰ. in epła qͣm de illo scͥpsit
ad innotentiũ ppͣm. libri tñ huiꝰ ad¬
huc a młtis curiose seruant᷑. qͥb aq̃
furtiue dulciores sũt. ⁊ panis abscõditꝰ

Expanded text:
fide dogmatizans. Hujus scripta incendio et scriptorem silentio condemnavit Innocentius papa. Capitula in libris ejus reprehensibilia adnotavit B. Bernardus in epistola quam de illo scripsit ad Innocentium papam. Libri tamen ejus adhuc a multis curiose servantur, quibus aquae furtivae dulciores sunt, et p
Abbreviated transcription (Latin):
tiam insolentiã cõfutauit. Ille .n. tãꝙͣ
uerꝰ hebrens auide ꝓrsus uorabat. ⁊ uo¬
randũ nob̃ sollicite ꝯm̃dabat. caput
agni c̃ pedib ⁊ intestinis. sic unitãdũ
cii cãm: uelud agni capud redep̃tõnẽ
in eo ꝓfit̾et᷑ ⁊ adoraret humanã. Tria
nam specialia uob̃ in sua passione
xͨͦ exhibuit: exemplũ uͥtutis incenti¬
nũ amoris redemptõis sacram̃tũ. Ꝙ
c̾ciũ euacuanti ħetico: nl ꝓdesse cet̾a
potuerũt. Sũ causa .ii. ꝓuirtute c̾ta¬
exemplũ. ⁊ sũ cã exhibuit ⁊ cõm̃dauit
huiꝰ in m̃se dilectõnis affectũ: si ñ reci¬
pit ab olur iam addicta captiuitas
copiose redẽptõis effectũ. Gaufridus
contra petrũ olim magitrũ suũ for¬
it̃ ⁊ catholice scribit xuuii. de obitu¬

Expanded text:
olentiam confutavit. Ille enim tanquam verus Hebraeus avide prorsus vorabat, et vorandum nobis sollicite commendabat, caput agni cum pedibus et intestinis; sic imitandum cii causam, velut agni caput, redemptionem in eo profiteretur et adoraret humanam. Tria namque specialia nobis in sua passione Christus exhibuit; exemplum virtutis, incentivum amoris, redemptionis sacramentum. Quod tertium evacuanti haeretico nil prodesse caetera poterant. Sine causa enim pro virtute cexemplum: et sine causa exhibuit et commendavit hujus immensae dilectionis affectum, si non recipit ab olim jam addicta captivitas copiosae redemptionis effectum. Haec Gaufridus contra Petrum olim magistrum suum fortiter et catholice scribit. Hujus et
Abbreviated transcription (Latin):
lia inueni. Huiꝰ petͥ aliq̃u discipulus
fu̾at gaufridꝰ antisiodorensis: qͥ młto
tꝑe uotariꝰ fuit. bĩ b̾nardi. ħ int̾ cet̾ar:
de eodem petͦ dicit. Ego rnͥ aliq̃n magi¬
strũ fuisse recortor: qͥ c̃ pedib ⁊ utesti¬
nis nich ampliꝰ de agno paschali aut
ip̃e uorabat aut discipulis exhibes. ⁊
se parit̾ ⁊ suos ñ modita eiꝰ parte frau¬
dabat. Si qͥdem p̃ciũ redẽptõis euatu¬
ans. nicħ aliud nob̃ ĩ satrificio passio¬
ius dũice ꝯm̃edabat: nisi uͥtutis exem¬
plũ. ⁊ amoris intentiuum. Ꝙ .n. scͥp¬
ture ꝑhibent de potestate dyaboli p̾cio¬
so illo sangͥne humanũ genꝰ ẽẽ redẽptũ:
in eo solo cõstare dicebat. ꝙ exẽplũ nob̾
tia tertandi: ⁊ ad hĩtũ ẽ uelud ꝙdam
incentinũ amoris. c̃ ex impenso amore
magna hec ⁊ uera: s ñ sola. Bñdictꝰ d̃s
qͥ mn simł ⁊ uob̃ magistrũ dedit pꝰea me¬

Expanded text:
 discipulus fuerat Gaufridus Antissiodorensis, qui multo tempore notarius fuit beati Bernardi. Hic inter caetera de eodem Petro dicit: « Ego mihi aliquando magistrum fuisse recordor, qui cum pedibus et intestinis nil amplius de agno paschali aut ipse vorans, aut discipulis exhibens, et se pariter et suos non modica ejus parte fraudabat. Siquidem pretium redemptionis evacuans, nil aliud nobis in sacrificio passionis Dominicae commendabat, nisi virtutis exemplum et amoris incentivum. Quod enim Scripturae perhibent de potestate diaboli pretioso illo sanguine humanum genus esse redemptum, in eo solo constare dicebat, quod exemplum nobis tia certandi; et adhibitum est velut quoddam incentivum amoris: cum ex impenso amore magna haec et vera, sed non sola. Benedictus Deus qui mihi simul et vobis magistrum dedit p
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑasceue in eccĩa bĩ iacobi moritur
⁊ añ altare repelit᷑. Qui morit᷑ue
ꝓt̾es suos ꝙͦs secũ hebat tontestat᷑
ut filia sua maior alienordis ludo¬
uico iuniori francoꝵ regi. cũ acͥta¬
nie ducatu uxor trad̾etur. Ꝙ ⁊ ft̃m ÷¬

Expanded text:
i moritur, et ante altare sepelitur. Qui moriturus proceres suos, quos secum habebat, contestatur, ut filia sua major Alienordis Ludovico juniori Francorum regi cum Aquitaniae ducatu uxor tradatur. Quam
Abbreviated transcription (Latin):
te p̃reptꝰ. ed wardũ filiũ suũ
⁊ regni ⁊ moꝵ h̾edẽ reliqͥt. In cuiꝰ electõe
lent: dunstanꝰ arrepto crucis uexillo sy¬
ex more ante se ferebat᷑ in medio ꝯstitit
edwardũ illis ostendit. elegit. satrauit.
patris t ac magist̾ affectũ qͦ aduixit

Expanded text:
wardum filium suum et regni, et morum haeredem reliquit; in cujus electione lent, Dunstanus arrepto crucis vexillo, quod prae se ex more ferebatur, in medio constitit, Edwardum illis ostendit, elegit, sacravit, patrisque ac magistri affectum quoad vixit,
Abbreviated transcription (Latin):
horrendoꝵ aspectꝰ sb̾t fug̾e gestiret: pal¬
lens ⁊ tremẽs uultũ suũ delitescendo hic
inde ꝯmitare ꝯmutare. Territi fr̃es tͥ¬
cõderant: qͥd haberet q̃rebãt. At ille.
Geminos in manes lupos int̾ brachi¬
imp̃ssis dentib aiãm suffocare uidetiᷤ
⁊ qͥd mͥ sit q̃ritis. Qoo audito. unꝰ ex
eis ad anseliuu qui in claustro em̃e¬
dandis libris intendebat cõtinis per
ca infirmũ frẽm ageret᷑ patefetit.

Expanded text:
horrendorum aspectus subterfugere gestiret, pallens et anxie tremens vultum suum delitescendo hinc inde commutare. Territi fratres qui aderant, quid haberet percunctantur. At ille: Geminos immanes lupos me inter brachiimpressis dentibus jamjam suffocare videtis, et quid mihi fit quaeritis? Quo audito, unus exe, ad Anselmum qui tunc in claustro emendandis libris intendebat, concitus perrca infirmum fratrem ageretur, patefecit.
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃ cognati hoĩs octisi nõ diuine uir¬
tute ascribentes. s fragilem potiꝰ lig¬
noꝵ mat̾iam causantes: it̾um succen¬
dũt ign̾ẽ tirta eã fortiorib lignis. D
nichił ꝓfecerũt. It̾ato eñi miracło. ser¬
uauit eam ds̃ in columem ab exustio¬

Expanded text:
factum cognati hominis occisi non divinae virfactum cognati hominis occisi non divinae virtuti ascribentes, sed fragilem potius lignorum materiem causantes, iterum succendunt ignem circa eam fortioribus lignis, sed nichil profecerunt. Iterato enim miraculo servavit eam D
Abbreviated transcription (Latin):
pontificante in urbe laudunensi
helinando. Mulier q̃da in ꝓximo manẽs
bat. Uñ ⁊ orta turpis suspicio de mulie-¬
re ⁊ gen̾o suo int̾ uicinos hoĩes. ualde e¬
am turbauit. Q̾ inpatient̾ ferens fa¬
mam suam huiꝰmodi oꝓpbrio turpari
mniurie sue cãm in eũ retorsit: ⁊ clandes¬
tina machinatõne. ut octideret᷑ aduob
qͣnti tꝑis spatio. p̃sbr̃ idẽ cũ ea litigans
audito. parentes hois occisi ꝓperantes
nuntiauerũt uice dño laudunensi. Iuben¬
te uice dũo uocata mulier uenit: ⁊ qͣlit̾
hoĩnẽ occidiss neqͣꝙͣ celauit. Iudicatũ ẽ
gͥ: eam ignib debere ꝯcremari. S pͥus
ducta ad eccliam b̃e dei genitritis marie
pcc̃m suũ corã deo ⁊ hõiib ex ordine
narrauit: ⁊ sic m̾itis ⁊ p̃cib sc̃issime u̾¬
guus marie. se ip̃am fidelit̾ cõmẽdauit
Deinde missa in ignẽ. incendiũ nullate¬
nus sensit. s diuina ꝓtegente gr̃a com¬
sũpto igne ip̃a ꝑmansit illesa. Quod

Expanded text:
Pontificante in urbe Laudunensi Elinando, mulier quedam, in proximo manens, bat; unde et orta turpis suspicio de muliere et genere suo inter vicinos homines valde eam turbavit . Que impatienter ferens, famam suam hujusmodi opprobrio turpari, injuriae suae causam in eum retorsit, et clandestina machinatione, ut occideretur a duobquanti temporis spatio, presbyter idem cum ea litigans,xprobravit. Quo audito, parentes hominis occisi properantes nuntiaverunt vicedomino Laudunensi. Jubente vicedomino, vocata mulier venit, et qualiter hominem occidisset, nequaquam celavit. Judicatum est igitur, eam ignibus debere concremari; sed prius ducta ad ecclesiam beatae Dei genitricis Mariae, peccatum suum coram Deo et hominibus ex ordine narravit, et sic meritis et precibus sanctissimae virginis Mariae se ipsam fideliter commendavit. Deinde missa in ignem, incendium nullatenus sensit, sed divina protegente gratia consumpto igne, ipsa permansit illaesa. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
dante ducta est. Et post laudes deo reddita.
uolente d̾o paucis dieb tͣnsactis tnͣsiit
uone memorie laudumẽsis ep̃c obit. ĩ¬
gelrannꝰ succedit. Eames diu ꝯcepta ua
lidissime ingͣuat᷑. ⁊ fit annus calami¬
tosus. multis fame laborantib: pau¬
ꝑib ꝑfurta ⁊ incendia diciores gͣuiter
uexantib. Cum ualido uentoꝵ turbinie

Expanded text:
ni populo applaudente, ducta est, et post laudes Deo redditas, volente Deo, paucis diebus transactis transiit bonae memoriae Laudunensis episcopus, obit; Ingelrannus succedit Elinando. lidissime ingravatur, et fit annus calamitosus, multis fame laborantibus, pauperibus per furta et incendia ditiores graviter vexantibus. Cum valido ventorum turbine
Abbreviated transcription (Latin):
uatẽs quoꝵdã suoꝵ pͥncipũ traditõe
magnã stragem militũ passus est.
tͥrigentis iudelicet et .xl. octisis. In sy¬
ria: hoc anno ex̾cit᷑ dĩbis ꝯgressus
est sarratenis. In pͥmo p̃lio: de pa¬
gauis ceciderũt duo uulia qͥngẽti.
ꝙͣius plurima pars eoꝵ oppetierit.
tũ auxilio dei reuigorari abs mim̃o
hostes contriuerũt ⁊ uicerũt karolꝰ¬

Expanded text:
vadens, quorundam suorum principum traditione magnam stragem militum passus est, quingentis videlicet et quadraginta occisis. In Syria hoc anno exercitus Dei bis congressus est Saracenis. In primo prelio de paganis ceciderunt duo milia quingenti, quamvis plurima pars eorum perierit, tamen auxilio Dei revigorati, absque numero hostes contriverunt et vicerunt. Ho
Abbreviated transcription (Latin):
sedis ⁊ ar¬
chiep̃i cũ
condicto conuenientes maguntie. cõ¬
sultant sͥ ⁊ toti romano imperio de
substituendo rege. Lotharius itat dux
saxonũ uir saprens ⁊ in dustrius ⁊ ecc̃ias¬
tico uiri deuotus p̃ꝑotẽs diuitiis ⁊ uit¬
torus. oĩum assensu eligit᷑: a frederito¬
tur. omni clero ⁊ ppł̃o festinum epun¬

Expanded text:
edis, et archiepiscopi cum condicto convenientes Moguntiae, consultant sibi et toti Romano imperio de substituendo rege. Lotharius dux Saxonum, vir sapiens et industrius, et aecclesiastico juri devotus, prepotens divitiis et victoriis, omnium assensu eligitur. Hitur , omni clero et populo festivum epini
Abbreviated transcription (Latin):
tõnũ: ut discat ueꝵ bonũ solũ ama¬
re ⁊ ip̃m solũ in desinent᷑ cogitare. In
studioꝵ ⁊ uoluptatũ benianũ in ex¬
cessum rapit᷑. ⁊ mens diuinitꝰ asflata
in suꝑna eleuat᷑. Ibi inqͥt beĩamin¬

Expanded text:
ionum, ut discat verum bonum, solum amare, et ipsum solum indesinenter cogitare: In studiorum et voluntatum, Benjamin in excelsum rapitur, et mens divinitus afflata in superna elevatur: Ibi, inq
Abbreviated transcription (Latin):
teuerentiã dei cuitũ sui disciplitiã officra¬
am tĩlis debrat ẽẽ pͥnceps elegant᷑ despͥ¬
it in libello pulchrimo qui inst̾ibit᷑ insti¬
tutõ tͣiami. Cuiꝰ pͥncipiũ suꝑius inlo¬
co suo posuimꝰ. Denit tu eit qͥd fectalime
geces si nõ recesseris ate ip̃o. di prrmo
usã. Politice cõstitiitõnis maiores uires
tͣ etcipsi. Cui si obtẽꝑa sis plutartũ i¬
uendi heres auctorẽ. Aliot̾m p̃setẽ epła¬
toe plutarto. Seqͣtit᷑ eũ postea politice
ꝯstitutõnis capitła. Est itat respubli¬
l ut plutarto placet corpus qd̾dã td̾
diuins mun̾is bñficio aĩat᷑ ⁊ nutu sũ¬
me ecͥtatis agit᷑ ⁊ regit᷑ quodã modera¬
mĩe tõis. Qͣ ad religionẽ ꝑtinẽt uitẽ aĩe
obtiñet. Pnceps caput est huiꝰ torꝑie niũ
sb̃iectꝰ deo ⁊ his qui uices deiagũt ĩt̾rs
Cordis locũ seuaiꝰ optinet. Ocłoꝵ auriũ
⁊ lingue officia sibi uendicant iudiced ⁊ p̃¬
sides ꝓuitiaꝵ. Offitiales ⁊ nulites mani¬

Expanded text:
 sui, disciplinam officiaNam qualis debeat esse princeps, eleganter descripsit, in libro pulcherrimo, qui inscribitur: Institutio Trajani; cujus principium superius in loco suo posuimus. « Denique tu, ait, quidvis, geres, si non recesseris a teipso, si primo  procedent universa. Politice constitutionis maiores vires tibi exculpsi, cui si obtemperas, Plutarchum vivendi habes authorem. Alioquin presentem eptore Plutarcho. » Sequuntur postea politicae constitutionis capitula. Est itaque respublica, ut Plutarcho placet, corpus quoddam, quod divini muneris beneficio animatur, et nutu summe equitatis agitur et regitur quodam moderamine rationis. Que ad regimen pertinent, vicem anime obtinent; princeps caput est huius corporis, uni subiecti deo et his qui vices dei agunt in terris; cordis locum senatus obtinet; oculorum, aurium et lingue officia sibi vendicant iudices et presides provinciarum; officiales et milites mani
Abbreviated transcription (Latin):
uocis modulatõe placẽt: dum ĩ tͣilib
artiũ tectos fres p̃cellunt: elatõis
sedem petũt. Et qͥ ex dono tanti mun̾iˢ
humliores ẽẽ deberẽt. ꝯtra debilioreᷤᷤ
⁊ illitt̃atos suꝑbi tumẽt. Quid̾a ex da¬

Expanded text:
voce modulationis placent, dum in qualibet artium caeteros fratres praecellunt, elationis sedem petunt et qui ex dono tanti muneris humiliores esse deberent, contra debiliores et illitteratos superbi tument. Nostis etia
Abbreviated transcription (Latin):
liaritatis apostatasse: ostendit. nobis
deus exempla quoꝵdã qui pcc̃auer̃t
nec desꝑauerũt s amici dei fc̃ĩ sunt.
mariam: amat xͤ cõfitentiũ hũilita¬
tem nõ suꝑboꝵ obstinatõnẽ. qͥ declinãt

Expanded text:
liaritatis apostatasse, ostendit nobis Deus exempla quorumdam, qui peccaverunt, nec desperaverunt, sed amici Dei facti sunt. Mariam? Amat Christus confitentium humilitatem, non superborum obstinationem, qui declinant
Abbreviated transcription (Latin):
uentiũ: ut in capitulo turbato fcĩ
ũ respondeat nͥ qui sit ⁊ ꝙ debeat ⁊
ꝙ deceat. In his trib ꝑsonis: de signa¬
ri põt forma ꝑfecte religionis. In
marcha ministrantiũ: ĩ maria clau¬

Expanded text:
ventium, ut in capitulo turbato fratri non respondeat, nisi qui scit quid debet et quid deceat. In his tribus personis designari potest forma perfectae religionis. In Martha ministrantium, in Maria clau
Abbreviated transcription (Latin):
tens scͥptũ. in libro exangelioꝵ elegant᷑
cõpoĩto: qũe eidẽ eccl̃ie dedit. Hic edmĩdꝰ.
latronẽ quẽdã nõie leof eliminauerat.
Qoi post ui. annos regressus: die sc̃i an¬
gustini cantuariensis archiep̃i ĩopinus
apd̃ proutheleterie int̾ conuiuas regis
assedit Ma scilicet tũc solebãt angłi fes¬
tine ꝯuiuari ob memoriã p̃dicatõius scĩ
augustini. hic latro tũc forte iuxta ducẽ
retũbebat: qũe rex ip̃e ꝑtib de cena digna¬
tus fu̾at. Qui tũ a rege solo retognitꝰ fius¬
s cet̾is ĩ uina spumantib: tet ira actẽsũ
p̃doni in capillos inuo lat. ⁊ ad t̾rã elidit
qui latent̾ sicarti de uagina eductã. in pͦ¬
tus regis infixit. Qui mox examinatꝰ:
latro uͥo cõtutrentib satellitib memb¬
tim discerptꝰ ẽ nõ nullos priꝰ sautians.
Piiderat hũc regis fiñe beatꝰ diiustanꝰ
tũc glastiomiẽsis ałbas: demorus ante
se saltantis gestiulatõib ⁊ plausib e¬

Expanded text:
reis scriptum in libro Evangeliorum eleganter composito, quem eidem ecclesiae dedit. Hic Edmundus latronem quemdam nomine Leo eliminaverat, qui post 6 annos regressus, die Sancti Augustini Cantuariensis archiepiscopi inopinus apud Proucheleciae inter convivas regis assedit; quia scilicet tunc solebant Angli festive convivari, ob memoriam praedicationis sancti Augustini. Hic latro tunc forte juxta ducem recumbebat. Quem rex ipse partibus de coena dedignatus fuerat, qui cum a rege solo recognitus fuisset, caeteris in vina spumantibus rex ira accensus praedoni in capillos involat, et ad terram elidit; qui latenter sicam de vagina eductam in pectus regis infixit, qui mox examinatus est. Latro vero concurrentibus satellitibus membratim discerptus est, nonnullos prius saucians. Praeviderat hunc regis finem beatus Dunstanus tunc Glastoniensis abbas, daemonis ante se saltantis gesticulationibus, et plausibus e
Abbreviated transcription (Latin):
solariolũ iuitũ de talib alte p̃para¬
tũ: uͥ thronꝰ ĩꝑatoris erat positꝰ ex
rũ ⁊ lapides p̃ciosi si bñ meminimꝰ.¬
aũ nemo sedebat suꝑiꝰ s duces sede
diximꝰ erant ualde magna: alia q

Expanded text:
Solariulum unum de tabulis erat alte preparatum, ubi tronus imperatoris erat positus. Taurum et lapides pretiosi, si bene meminimis autem nemo sedebat superius, sed duces sedebdiximus, erant valde magna. Alia aut