comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ne uidentes con lauda bimꝯ. Nec
frustra sp̃x sanctꝰ hic ulucida nu¬
be ut aliꝯ enuange lista conmem¬
orat. Illic aꝑet ico lumba. qr qͥ
nũc simp licior fidem quani ꝑcipit
seruat. Tunc luce aꝑte iusionis
tum circum spicientes neminez
uiderunt ampliꝯ nisi ihui tm̃ se
cum. Ubi cepit filiꝯ de siguari mox
serui discesserunt ne ad ad illo patꝰ¬
na uox emissa putaretur. Alit̾ cũ
fieret uox suꝑ filium inuenit est.
ipe solꝰ. Quia cum mauifestauerit
pore splendebit ꝓpt quam uuitatẽ
alibi dicebat. G uemo ascendit in
ce lum nisi quidece lo descendit filiꝯ
turi regni p̾meditatõ et gła t̾um¬
phautis demonstrata fuerit inmo¬
te. Nonuult ergo hoc iupplis p̃¬
dicari ne ⁊ incredibile eet ꝓrei ma¬
guitudiue et post tantam głam a¬
pud redes animos sequens crux sca¬
ndalim fac̾et
t int̾rogabant eum dicentes
quid ergo dicunt pharissei ⁊
scribe heli aui oportet nenire pͥmuz
¶Raditõ pharisseorum ẽ iuxta

Expanded text:
ne videntes collaudabimus. Nec ne videntes collaudabimus. Nec frustra Spiritus sanctus hic be, ut alius evangelista commemorat, illic apparebat in columba, quia qui nunc simplici corde fidem quam percepit servat, tunc luce apertae visionis tim circumspicientes neminem viderunt amplius, nisi Jesum tantum cum. Ubi coepit Filius designari, mox servi discesserunt, ne ad illos paterna vox emissa putaretur. Aliter, cum fieret vox super Filium, inventus est ipse solus, quia cum manifestaverit pore splendebit. Propter quam unitatem alibi dicebat: Et nemo ascendit in coelum, nisi qui descendit de coelo, Filius turi regni praemeditatio, et gloria triumphantis demonstrata fuerat in monte. Non vult ergo hoc in populis praedicari, ne et incredibile esset pro rei magnitudine, et post tantam gloriam apud animos sequens crux scandalum faceret. Et interrogabant eum dicentes: Quid ergo dicunt Pharisaei et Scribae quia Eliam oporteat venire primum. Traditio Pharisaeorum est, juxta
Abbreviated transcription (Latin):
culum ꝓperare. Concordat hic
sane enuange lis loco cum uerb̾
ip̃iꝯ moysi quib iucarnatõne to¬
nuice testimoniũ ferens aie bat
Prop hetam uobis suscitauit do¬
meipm audietis. Iuxta omĩa q̃
locutꝰ fu̾it uobis. Erit aut om̃is
amina quecumq nõ audierit ꝓ¬
phetam illum ext̾minabit᷑ deple¬
be. Quem ergo moyses cũ uene¬
rit incarne audiendum ab omĩ
amia que saluari uellet p̾dix.
hunc iam uenientem incarue
deus pat̾ audiendium discipulis
ostendit. Et suum eẽ filium ce¬
lesti noce signauit et quasi ma¬
nifesto fidem aduentꝰ eiꝰ illis ĩ¬
sinuaus. Hic uir uiquit. hic est
ille quem moyses iste uo bis se piꝰ
imũdo nasciturum ꝓmisit. Hiꝰ
uerbis uixta p̾ceptum ip̃iꝰ moy¬
si. et uos auscultate et omĩs uiri
amatores abscultare ubete. Et
daue babtizato. Et sic et monte
clarificato titiꝯ sancte truutatis
nustium declaratur. Quia nimi¬
rum gła eiꝰ quam ibabtis mo
credentes confitem᷑ iure surrexio¬

Expanded text:
culum praeparare. Concordat sane culum praeparare. Concordat sane hic Evangelii locus cum verbis ipsius Moysis, quibus incarnationi Dominicae testimonium ferens, aiebat: Prophetam vobis suscitabit Domeipsum audietis, juxta omnia quae locutus fuerit vobis. Erit autem: Omnis anima quaecunque non audierit prophetam illum, exterminabitur de plebe . Quem ergo Moyses cum venerit in carne, audiendum ab omni anima quae salvari velit praedixit, hunc jam venientem in carne Deus Pater audiendum discipulis ostendit, et suum esse Filium coelesti voce signavit. Et quasi manifestius fidem adventus ejus illis insinuans: Hic vir inquit hic est ille, quem Moyses iste vobis saepius in mundo nasciturum promisit. Hujus verbis juxta praeceptum ipsius Moysi et vos auscultate, et omnes veri amatores auscultare jubete. Et dane baptizato, sic et in monte clarificato totius sanctae Trinitatis mysterium declaratur; quia nimirum gloriam ejus, quam in baptismo credentes confitemur, in resurrectio
Abbreviated transcription (Latin):
luni ut disdat iuresurectõne nõ
tegimine domorum. set saueti
sp̃ę głia sanctos eẽ ꝓtegendos.
Dequa psalmista. Filii aut ho¬
bunt. Et inapo calipsi sua iohes
et temp lum inquit non uidi in
inea. Dominꝰ omipotens tem¬
pluui illiꝯ et. Et agnꝯ et uenit
uox deindenube dicens hic ẽ filiꝰ
uiens carissunꝯ audite illum.
Quia in prudent in terogauenit
ꝓpt̃a responsionem domini non
merentur set pat̾ respondet pro
filio ut uerbum diũ compleret᷑
Ego testimoniũ nondico ꝓme s
pat̾ qui me muit ip̃e ꝓme dicit
testimoniuum. Uox quoq de ce¬
lo patris loquentis auditꝰ que te¬
stimoniũ ꝑhibeat filio. Et petrũ
errore sb̾lato doceat i̾utatem. n¬
Inmo iupetre cetos apostolos i
est. Ait filiꝯ meꝯ carissimꝯ. huic.
fienduest. tabernaculum huic
optemꝑandum hic est filiꝯ illi
serui sunt moyses et helias de¬
bent et ip̃i uobiscum iupenetra¬
bilib cordis sui domino tab̾na¬

Expanded text:
lum, ut discat in resurrectione non lum, ut discat in resurrectione non tegmine domorum, sed Spiritus sancti gloria sanctos esse protegendos. De qua Psalmista: Filii autem hobunt . Et in Apocalypsi sua Joannes: Et templum, inquit, non vidi in ea , Dominus omnipotens templum illius est, et agnus. Et venit vox de nube dicens: Hic est Filius meus charissimus, audite illum. Quia imprudenter interrogaverant, propterea responsionem Domini non merentur; sed Pater resFilio, ut verbum Domini compleretur: Ego testimonium non dico pro me, sed Pater qui misit me, ipse pro me dicit testimonium . Vox quoque de coelo Patris loquentis auditur, quae testimonium perhibeat pro Filio, et Petrum errore sublato doceat veritatem, imo in Petro caeteros apostolos: Hic est, ait, Filius meus charissimus. Huic figendum est tabernaculum, huic obtemperandum. Hic est filius, illi servi sunt Moyses et Elias; debent et ipsi vobiscum in penetralibus cordis sui Domino taberna
Abbreviated transcription (Latin):
more exterriti. O quanta fe licitas
ta xp̃i humanitas duoꝵq sccietas
sauctoꝵ ad punctum uisa dilec¬
tet ut eos ne discedant etiam ob¬
sequio petrꝯ sistere uellet quiet¬
si ꝓ stupore humane fragilitatis
nesciat quid dicat. Insiti taui
sibidat asfectꝰ iudicium. Nesci¬
ebat inquit quid diceret qui o¬
blitꝰ eit regiuun sanctis a domi¬
no. non alicubi tr̾arum set iuce¬
lis esse ꝓnussum. Nec recordatꝯ
est se suoiq. quo apostolos mor¬
tali ad huc carne circuni septos¬
iinortalis uita estatum sb̾ire.
non posse cui menti excesserat.
Quia in domo patris que uice¬
lis est domꝯ maii facta necͣa nõ
sit s et usq nunc imꝑicie. No¬
tatur quisq legi ꝓpħetis et euã¬
gelio. Tria tabernacula face cu¬
pit cum hec ab inuicem. Nulla¬
tenꝯ ualeant separari unuz ha¬
bencia tabernacu luui hoc est eccã
dei. Et facta est nubes obunbras
eos. Qui matiale taberna culum
qui fuit mibis accipit imbracu¬

Expanded text:
more exterriti. O quanta felicitas more exterriti. O quanta felicitas Christi humanitas, duorumque societas sanctorum ad punctum visa delectet, ut eos, ne discedant etiam obsequio, Petrus sistere velit; qui etsi, pro stupore humanae fragilitatis, nesciat quid dicat, insiti tamen sibi dat affectus indicium. Nesciebat enim quid diceret, qui oblitus est regnum Dei sanctis a Domino, non alicubi terrarum, sed in coelis esse promissum. Nec recordatus est, se suosque coapostolos mortali adimmortalis vitae statum subire non posse, cui mente excesserat, quod in domo patris quae in coelis est, domus manu facta necessario non sit. Sed et usque nunc imperitiae notatur, quisquis legi et prophetis et evangelicis tria tabernacula facere cupit, cum haec ab invicem nullatenus valeant separari, unum habentia tabernaculum, hoc est Ecclesiam Dei. Et facta est nubes obumbrans eos. Qui materiale tabernaculum quaesivit, nubis accepit obumbracu
Abbreviated transcription (Latin):
cum erimꝰ. Alit̾ cũ moyses et he¬
lias: ħ est legis lator et ꝓphe tan̾i.
Eximͥꝰ appent et loquutur cũ do¬
mino incarnem ueniente ut ostẽ¬
dant ip̃m esse. quicuncta legis ⁊
sp hetarũ oracula ꝓuuserũt. Appa¬
reuti aut non iun funis s inmou¬
te cum illo. Quia nimir̃ soli illi
qui mende trena de sideria trans¬
cendunt. Magestatem sancte
scripture que iudomino est adim¬
pleta pspicut. Deniq et filii
isrł uidere moysen s ad dominum
imontana sb̾emitem sequi nõme¬
rentur ad se queque renersum nõ
sine ue lamine cernreunt heli am
nouere set solus tuump huui ascẽ¬
dentis cum filiis ꝓpħerarum con¬
templatur he liseus qr multi passi¬
uł scripture uerba legunꝯ. s quã
celsa iuxpĩ nust̾us iplendeat ꝑpau¬
ci ꝑfectõnes utelligunt
t respondens petro ih̃u ralbi
bonum hic nos esse. et facia¬
mo tria tabernacula tibi unũ moy¬
si uinm et helie unum. H On eĩ
sciebat quid diceret erant enim ti¬

Expanded text:
 erimus . Aliter. Moyses et Elias, hoc est legislator et prophetarum eximius, apparent et loquuntur cum Domino in carne veniente, ut ostendant ipsum esse quem cuncta legis et prophetarum oracula promiserunt. Apparent autem non in infimis, sed in monte cum illo, quia nimirum soli illi qui mente terrena desideria transcendunt majestatem sanctae Scripturae, quae in Domino est adimpleta, perspiciunt. Denique et filii Israel videre Moysen, sed ad Deum in montana subeuntem sequi non merentur, ad se quoque reversum non sine velamine cernunt. Eliam novere, sed solus triumphum ascendentis cum filiis prophetarum contemplatur Eliseus. Quia multi passim Scripturae verba legimus; sed quam celsa ici perfectiores intelligunt. Et respondens Petrus ait: Rabbi, bonum est nos hic esse, et faciamus tria tabernacula, tibi unum, et Moysi unum, et Eliae unum. Non enim sciebat quid diceret, erant enim ti
Abbreviated transcription (Latin):
pore resiurecxionis gandui doce¬
at eẽ uenturum. Nam et ipẽ
cctaua die id est post sertain
sabati qua cruceni ascendit.
ac septimam salbati qua sepł¬
cro quieuit amortuis resurrex̃
Et nos post sex huiꝰ seculi eta¬
tes inquib pro domino pati. ⁊
laborare gandemo ac septunaz
alia uita geritur. Sectaua pro¬
fecto etate resurgemꝰ: Nani
que post sex dies tranfiguratum
dicunt. Nec temporis ordine.
nec ratõne mut̾i discrepant. a
luca qui cctodies dicit qr illi me¬
dios tantum ponunt dies unde
et ab solute poit sex dies factũ
comemorant. hic primui quo
hec dominꝰ ꝓmisit et ultunuiz
Quo ma ꝓuissa conpleuit ad¬
iuugit. Idecq tempautio fere
dies occo ponit et uiratõnem n¬

Expanded text:
pore resurrectionis gaudium docepore resurrectionis gaudium doceat esse venturum. Nam et ipse octava die, id est, post sextam Sabbati quia crucem ascendit, ac septimam Sabbati qua in sepulcro quievit, a mortuis resurrexit, et nos post sex hujus saeculi aetates in quibus pro Domino pati et laborare gaudemus, ac septimam alia vita geritur, octava profecto aetate resurgm post sex transfiguratum dicunt dies, nec temporis ordine nec ratione mysterii discrepant a Luca, qui octo dies dicit, quia illi medios tantum ponunt dies, unde et absolute post sex dies factum commemorant. Hic primum quo haec Dominus promisit, et ultimum quo sua promissa complevit adjungit. Ideoque temperantius fere dies octo ponit. Et in ratione
Abbreviated transcription (Latin):
de astantib non post multos di¬
es inmonte uiderunt ꝙ pia u¬
tiq ꝓuisione faccũ est. ut con¬
temꝑ latonem semꝑmanentis
gandium. Et siraptim atꝙ ad
breue mouientũ delibata forciꝰ
iustancia seculi transemites. ad¬
uersa tolerarant decentesimo
saue uerbo. sanctos morte gusta¬
re testatur. aquibꝰ ninuirũ in¬
mors corporis qua libando gus¬
ueratiter possidendo tenetur.
t poit dies sex assumpsit
ihus petrum et iacobum
et iohanne et ducit illos mmmõ¬
tem excelsum seorsum solus. ⁊
transfĩguratꝰ est coram ip̃is.
Neunangelio luche ita script̾
eit. factum est aut post hec uer¬
ba fere diescecto. Et assump sit
petrum et iacobum et iohanne
et ascendit in montem ut ora¬
ret et ceta. Mectaua aũt die
domiuꝯ ꝓmissam future beatitu¬
diuis głãm discipulis mranifes¬
tat ut̾ ostensa celestis uite dul¬
cedine cunctorum qui hoc au¬
dire possunt corda refoueat. Et
ccconario dieꝵ nunio. uez tem¬

Expanded text:
de astantibus non post multos dide astantibus non post multos dies in monte viderunt. Quod pia utique provisione factum est, ut contemplatione semper manentis gaudii, tametsi raptim atque ad breve momentum delibata, fortius instantia saeculi transeuntis adversa tolerarent. Decentissimo sane verbo sanctos mortem gustare testatur, a quibus nimirum mors corporis quasi libando gusveraciter possidendo tenetur. t post dies sex assumpsit Jesus Petrum et Jacobum et Joannem, et duxit illos in montem excelsum seorsuratus est coram ipsis, etc. In Evangelio Lucae sic scriptum est: Factum est autem post haec verba fere dies octo, et assumpsit Petrum, et Jacobum et Joannem, et ascendit in montem, ut oraret, etc. Octava autem die Dominus promissam futurae beatitudinis gloriam discipulis manifestat ut et ostensa coelestis vitae dulcedine, cunctorum qui haec audire possint corda refoveat, et octonario dierum numero, verum tem
Abbreviated transcription (Latin):
Egnum dei hec psens leco e¬
eccã uocatur. et quia nõ mi¬
lli ex discipulis usq ad eo incorpore
uicturi erant ut eccͣam dei constr¬
uccam conspicerent. Et contra hiꝰ
mundi głiam erectam consolato¬
misionem ueniret. Nuo si sb̾ti¬
liter ad tendauꝯ quauta dispen¬
icitione pieratis agatur agnoscimꝰ
Discipulis enim rudib. et iam de
p̃ senti uita aliquid ꝓmitendu
fuit. ut possent robostus uifu¬
tura solidari sic israhe litico ppło
et egipti tr̃a liberando reꝓnussio¬
uis tra ꝓmittit᷑. Et dum uocandꝰ
eet. adona ce lestia trenis ꝓmissio¬
nib suadetur. unde recce quoq
onem gencium et labores ppłoꝵ
possĩderunt. Ut custodiant ius¬
rificatones eius. et legem exquir
ant. Sic ergo hoc leco rudib disci¬
pulis ueritas loquens uidendũ
regnu dei ꝓuutat int̾ra ut hoci
ab eis fide lib uice lo p̾sumatur
Quod siregnum dei inhac seutẽ¬
cia fururam uice lis beatitudinẽ
ue luuꝯ accipere. Et hoc quidẽ

Expanded text:
egnum Dei praesens Ecclesia vocatur. Et quia nonnulli ex discipulis usque adeo in corpore victuri erant ut Ecclesiam Dei constructam conspicerent, et contra mundi hujus gloriam erectam, consolatomissionem veniret? Quod si subtiliter attendamus, quanta dispensatione pietatis agatur agnoscimus. Discipulis enim rudibus etiam de praesenti vita aliquid promittendum fuit, ut possent robustius in futura solidari. Sic Israelitico populo ex Aegypti terra liberando repromissionis terra promittitur, et dum vocandus esset ad dona coelestia, terrenis promissionibus suadetur. Unde recte quoque onem gentium, et labores populorum possiderunt, ut custodiant justificationes ejus, et legem ejuant . Sic ergo hoc loco rudibus discipulis Veritas loquens videndum regnum Dei promittit in terra, ut hoc ab eis fidelius in coelo praesumatur. Quod si regnum Dei hac sententia futuram in coelis beatitudinem velimus accipere, et hoc quidam
Abbreviated transcription (Latin):
riar. Tutuam totum considerãs
uo liuitatem. Non uis granum
tritici int̾r̾am cadere ut multos
Hortatur eos una cuntur ba
ad sequendum sue passionis exẽ¬
plumi. Et om̃ibꝰ quidem ꝓpter
se tribulatonem ipessis. salutẽ
iu futuro ꝓmittit animaꝵ. Nõ
tamen om̃ib uerum ꝑ fectoribꝰ
quanta ipe passurus quid ne amor¬
tuis eet resurrecturꝰ apuit ubi
formam dicendi ministris uerbi
p̃fixit. ut capacitatem considerã¬
tes ad uitorium. Prosuo queq
modo instruere meminerint nez
infirmis ad iutorib. Altora quã
capiunt archana commitant
siquis inquit nult post me ue¬
uire de neget se ipin. Tunc aut
nos ip̃es abnegano. Cum uita¬
mo quid ꝑ uetustatem fuimꝰ
et ad hec nitim᷑ quo ꝑ nouitatem
ueram᷑.. Pensemꝯ quomodo se
paulꝯ abuegauerat qui dice bat
iuiuo autem iam non ego. Extin¬
ctis quippe fuerat se uus ille ꝑ sec¬
cutor. et iuuere cepit. predicator
piꝰ. Sieniu ip̃e esset piꝯ profecto

Expanded text:
riar. Tu tuam tantum considerans riar. Tu tuam tantum considerans voluntatem, non vis granum tritici in terram cadere, ut multos hortatur eos una cum turba ad sequendum suae passionis exemplum. Et omnibus quidem propter se tribulationem perpessis, salutem in futuro promittit animarum, non tamen omnibus, verum perfectioribus: quanta ipse passurus, quodve a mortuis esset resurrecturus, aperuit. Ubi formam docendi ministris verbi praefixit, ut capacitatem considerantes auditorum, pro suo quemque modo instruere meminerint, neque infirmis auditoribus altiora quam capiunt arcana committant. Si quis vult inquit post me sequi, denosmetipsos abnegamus, cum vitamus quod per vetustatem fuimus, et ad hoc nitimur quod per novitatem vocamur. Pensemus quomodo se Paulus abnegaverat, qui dicebat: Vivo autem, jam non ego . Exstinctus quippe fuerat saevus ille persecutor, et vivere coeperat praedicator pius. Si enim ipse esset, pius profecto
Abbreviated transcription (Latin):
mani ibiq multa pati a semori¬
b et scribis et pͥntipib sacerdo¬
tum. et cccidi et t̾c̾ia die resurg̾e
Non uult destrui confessionem
suani uec putat fieri posse ut dei
filiꝯ occidatur. ad p̾henditq eu
in asfectum suum uel separtun
ducit. Nec p̃sentibꝰ cet̾is ctim¬
discipulis magistrum uideatur
arguere. et cepit increpare illũ
amautis asfectum et aptans di¬
potest fieri nec recipiunt aures
mee ut dei filiꝯ occidendus sit.
ui comuersꝯ et uidens dis¬
cipulos suos comminate
eit petro dicens. uade retro me sa¬
thana. Eat hauas int̾pretatur
aduersariꝯ siue contrariꝯ. Quia
contraria inquit loqueris uolu¬
tati mee. de bes ad uersanꝯ apel¬
lari multi putant ꝙ non petrus
correptꝰ sit set aduersariꝯ spũs
Uade retrome. Petrꝰ audit ua¬
de retrome. hec est sequere sen¬
tenciam meam. Quoniam nõ
sapis que deisunt. set que sunt
honuiui. Mee uoliuitatis est ⁊
patris. cuiꝯ ueni facere uo liuita
tem. ut pro honunuĩ salute mo¬

Expanded text:
multa pati a senioribus et scribis et principibus sacerdotum, et occidi, et tertia die resurgere: non vult destrui confessionem suam, nec putat fieri posse ut Dei Filius occidatur; apprehenditque eum in affectum suum, vel separatim ducit, ne praesentibus caeteris condiscipulis magistrum videatur arguere. Et coepit increpare illum amantis affectu, et optantis dipotest fieri, nec recipiunt aures meae, ut Dei Filius occidendus sit. Qui conversus, et videns discipulos suos, comminatus est Petro, dicens: Vade post me, Sa. Satanas interpretatur, adversarius, sive contrarius. Quia contraria, inquit, loqueris voluntati meae, debes adversarius appellari. Multi putant quod non Petrus correptus sit, 127 sed adversarius spiritus, Vade retro. Petrus audit: Vade retro me, hoc est, sequere sententiam meam: quia non sapis ea quae Dei sunt, sed quae hominum. Meae voluntatis est, et Patris cutem, ut pro hominum salute mo
Abbreviated transcription (Latin):
derant signa non fuerunt sz
quid querant ostenditur cumid.
Querentes abillo signũ decelo ul
inmorẽ helie ignem de sb̾limi ue¬
nire cupiebant uł insimilitudi¬
nem samnelis tempore estiuo in¬
ugire tonitiua coruscare fulgura
mbres ruere quasi nõ possent et
illa calumpniare et dicere excccł¬
tis et uarus aeris passionib acce¬
disse actu qui calumpniaris eaq
ccculis uides mami tenes utilitate
sentis. Quid facis de his que decelo
ueneruit utiq responde bis. Et ma¬
gos inegipto multa signa fecise
decelo uel certe signũ decelo q̃rũt
ut qui multa hominũ milia secudo
paucis de pauib saciauit. Nunc
mexemplum moysi manna celitꝰ
nusso et ꝑ omnia passim disꝑso
ppłm ominẽ multo tempore re¬
ficiat. Qui uienuagelio iohĩs
post diluuium panu turbas ab
eo que sisse legimꝯ dicentes. Qd̃
ergo tu facis signum ut uideamꝰ
et credamꝯ tibi quid oparis patreᷤ
nrĩ mannam manducauerunt

Expanded text:
derant, signa non fuerint. Sed derant, signa non fuerint. Sed quid quaerant ostenditur, cum dicitur: QuaerentesHeliae, ignem de sublimi venire cupiebant, vel in similitudinem Samuelis tempore aestivo mugire tonitrua, coruscare fulgura, imbres ruere, quasi non possint et alia calumniari et dicere, ex occultis et variis aeris passionibus accidisse. At tu qui calumniaris ea quae oculis vides, manu tenes, utilitate sentis, quid facis de his quae de coelo venerint? Utique respondebis, et Magos in Aegypto multa signa de coelo fecisse. Vel certe signum de coelo quaerunt, ut qui multa hominum millia secundo paucis de panibus satiavit, nunc in exemplum Moysi manna coelitus misso et per omnia passim disperso, populum omnem multo tempore reficiat. Quod in Evangelio Joannis post edulium panum turbas ab eo quaesisse legimus, dicentes: Quod ergo tu facis signum, ut videamus et credamus tibi? Quid operaris? Patres nostri manna ma
Abbreviated transcription (Latin):
te conlccant. Ac similiant᷑ et
eis quide palmarun sint folus¬
contexta. Cum in de fectinam et̾ne
retributõnis memoriam puro in
corde retuent. Et bene turba quã¬
uis reliquias dominici pnͣdis non
capet manducasse. tainen et satu¬
rata esse narrat᷑ quia sunt nõmilli
quia et nonuua sua re luiquere.
ne queunt neq explere hoc qui de
nirginib dr̃ qui potest cape capi¬
at cerãque huiꝯ modi tamen esu¬
rientes et scicientes uiticiam satꝰ¬
ant᷑. Cum audientes maudata le
gis ad uitam pueniunt et̾uam.
Erant aut qui manducauerunt
quasi .iiiͬ. milia ⁊ dimisit eos. Be¬
ne quatuor nilia ut ipo etiam:
nuniero decerent euange licis se
pastos eẽ cibariis. Et statim ascẽ¬
deus nauem cum discipulis sus
uenit in partes dalma mit ha.
Pro hoc inmatheo legunꝯ et dem¬
muloa turba ascendit innauicu¬
lam et uenit infines magedan.
cum eo querentes ab illo signu de
ce lo temptantes eum. sic
ignum querunt quasi que ui¬

Expanded text:
te collocant. Assimilantur et te collocant. Assimilantur et eis quae de palmarum sunt focontexta, cum in defectivam aeternae retributionis memoriam puro in corde retinet. Et bene turba quamvis reliquias dominici prandii non caperet, manducasse tamen et saturata esse narratur. Quia sunt nonulli qui etsi omnia sua relinquere nequeunt, neque explere hoc quod de virginibus dicitur: Qui potest capere capiat , caeteraque hujusmodi, tamen esurientes et sitientes justitiam saturantur, cum audiendo mandata legis Dei, ad vitam perveniunt aeternam. Erant autem qui manducaverunt quasi quatuor millia, et dimisit eos. Bene quatuor millia, ut ipso etiam numero docerent evangelicis se pastos esse cibariis. Et statim ascendens navem cum discipulis suis venit in partes Dalmanutha. Pro hoc in Matthaeo legimus: Et dimissa turba ascendit in naviculam, et venit in fines Magedan .cum eo, quaerentes ab illo signum de coelo, tentantes eum. Sic signum quaerunt, quasi quae vi
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑauerat de fragmentis septẽ
sportas
uod tur bis saturatis suꝑ¬
at ap łi sustollunt et sep¬
tem sportas imꝑlent quia sunt
altora ꝑfectõnis p̃cepta uł pociꝰ
exornamenta et consilia que ge¬
neralis fidelium multitudo ne¬
quit seruanda et implendo at¬
tiugere. Quorii exsecutio illes
iprie respicit qui maiore saucti
spc̃ grã ꝑleni geu̾alem ppłi dei
conu̾sionem mentis. Atq opis
sb̾ limitate transcendunt. Qua¬
libus dicit᷑ siuis ꝑfectꝰ eẽ uade
uende omia que habes et ce tã.
Uonde bene sporte quib comuini¬
corum sunt condita fragmẽta
ciborum ꝓpt̾ septi forme spus gͣ¬
ciam septem fuisse memorant᷑
Nam qr sporte iunco et palma¬
rum folus solent contexi meri¬
to inscorum siguificatõne ponu¬
tur. Iuncus quippe suꝑ aquas
nasci consueuit palma nero uie¬
tricem ornat manũ. Et iuceis
uasci recte conparant᷑ electi. Cui
radicem cordis ne forte abamore
et̾uitatis arescant mipo uite fon¬

Expanded text:
superaverat de fragmentis septem superaverat de fragmentis septem sportas. Quod turbis saturatis supererat apostoli sustollunt, et septem sportas implent, quia sunt altiora perfectionis praecepta, vel potius exhortamenta et consilia, quae generalis fidelium multitudo nequit servando et implendo attingere. Quorum exsecutio illos proprie respicit, qui majore sancti Spiritus gratia pleni, generalem populi Dei conversionem mentis atque operis sublimitate transcendunt. Qualibus dicitur: Si vis perfectus esse, vade, vende omnia quae habes , etc. Unde bene sportae, quibus dominicorum sunt condita fragmenta ciborum, propter septiformem spiritus gratiam, septem fuisse memorantur. Nam quia sportae junco et palmarum foliis solent contexi, merito in sanctorum significatione ponuntur. Juncus quippe super aquas nasci consuevit, palma vero victricem ornat manum. Et junceis vasis recte comparantur electi, cum radicem cordis, ne forte ab amore aeternitatis arescat, in ipso vitae fon
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ lo sue uel uite p̾buere uł mortis
t mauducauernt et satu¬
rati sunt Mauducant de
panibus domini acpiscib et sat̾¬
antur. qui audientes uerba dei ⁊
exemp la intuentes ad ꝑ fectum
uite correctõnis ꝑ hoc exitari atq
ad surgere festinant. Quibꝰ ap¬
te congruit illus psaliniste. E de¬
ut pauperes et saturabunt᷑ et
landabunt qui requirunt eum
uiuent corda eͤum inscłm sc łi.
Q uod est apte dicere audient h¬
mules uerbum dei et facient ⁊
ad laudem non suain set suꝑni
largitoris cuncta que bene ge¬
ruit referent. Unde merito
ad uitam interioris hominis
et̾nam ut pote pane uite satu¬
rati puement. Cui coutra tar¬
dius auditorib ꝓprophetani
exprobatur. Manducastis et
non estis saturati. Mandu¬
cant namq et non saturant᷑
Qui panem uerbi dei audien¬
do degustant s no faciendo que
audiuint. Nichil ex his ut̾ne
dulcedinis quo cor ip̃orum con¬
firmetur muentre memorie re¬
cipuiit. Et sustulerunt quod

Expanded text:
lo suae vel vitae praebuere vel mortis. lo suae vel vitae praebuere vel mortis. Et manducaverunt, et saturati sunt. Manducant de panibus Domini ac piscibus, et saturantur, qui audientes verba Dei, et exempla intuentes, ad profectum vitae correctionis per haec excitari atque assurgere festinant. Quibus apte congruit illud Psalmistae, Edent pauperes, et saturabuntur, et laudabunt Dominum qui requirent eum. Vivet cor eorum in saeculum saeculi . Quod est aperte dicere: Audient humiles verbum Dei et facient, et ad laudem non suam, sed superni largitoris, cuncta quae bene gerunt referent. Unde merito ad vitam interioris hominis aeternam, ut pote pane vitae saturati pervenient. Cui contra tardis auditoribus per prophetam exprobratur: Manducastis, et non estis saturati. Manducant namque et non saturantur, qui panem verbi Dei audiendo degustant, sed non faciendo quae audiunt, nihil ex his internae dulcedinis quo cor ipsorum confirmetur in ventre memoriae recipiunt. Et sustulerunt quod
Abbreviated transcription (Latin):
qui eis scriptura arc haua patẽ¬
facerent o eos qͣui aduiam ueri¬
tatis institũet. Acceptis autem
de frangendis panib dominꝰ grãs
agit ut et ipĩ quantũ de salute:
generis humani gaudeat osten¬
dat et nos ad agendas semꝑ deo
gras informet. Cum nel terreno
pane carnem uł animain ce le sti
supna gra largiente reficimꝰ. Et
habebant pisciculos paucos ⁊ ip̃os
bene dixit et uulit ad poni. Sun
pauibꝰ septem scriptura noui
testamenti de signatur. inciius
lectõne ꝑ gram sancti spic int̾nas
mentium epulas inuenimꝯ. qd
inpiciculis. quos bene dicens pa¬
rit̾ domino turbe iissit ad poni
Nisi fauctos acce punꝯ illiꝯ tẽ¬
poris quo eadem est. condita sc¬
ptura uł quorum ip̃a scriptura
fĩdem uitam et passiones continz
Quide tribu lentis hiuiꝯ scłi fluc¬
tib erepti. Ac diuina benedictõ¬
ue consecrati refectonem no bis
int̾na. Neuihuiꝯ mundi tran¬
seitis excursu deficiamꝯ exemp¬

Expanded text:
qui eis Scripturarum arcana patequi eis Scripturarum arcana patefaceret, eosque ad viam veritatis institueret. Acceptiad frangendum panibus, Dominus gratias agit, ut et ipse quantum de salute generis humani congaudeat, ostendat, et nos ad agendas semper Deo gratias informet, cum vel terreno pane carnem, vel animam coelesti superna gratia largiente reficimus. Et habebant pisciculos paucos, et ipsos benedixit, et jussit apponi. Si in panibus septem Scriptura Novi Testamenti designatur, in cujus lectione per gratiam sancti Spiritus internas mentium epulas invenimus, quid in pisciculis quos benedicens pariter Dominus turbae jussit apponi, nisi sanctos accipimus illius temporis quo eadem est condita Scriptura, vel quorum ipsa Scriptura fidem, vitam, et passiones continet? Qui de turbulentis hujus saeculi fluctibus erepti, ac divina benedictione consecrati, refectionem nobis internam, ne hujus mundi transeuntis excursu deficiamus, exemp
Abbreviated transcription (Latin):
dabat discipulis suis ut ad ponerẽt
et ad posuerunt tube. H Ominꝯ
accipiens paues dabat discipulis
ut ipes acceptos tube ad ponerent
quia spiritalis dona sciencie tribu¬
ens apostolis peorum nusteriũ uo¬
luit eccͣe sue porbem iute cibaria
distribui. Quod̾ autẽ fregit pa¬
nes quod discipulis daret. Apt̾onẽ
de signat sacramentoꝵ quibꝰ adipe¬
tuam salutem mutriendis erat in¬
mundꝰ. Cum enum ait ip̃e domi¬
no et nemo nouit filium nisi pa¬
ter neqz patrem quis nouit insi
filiꝯ. et tui uoluerit filiꝰ reue la¬
re. Quid nisi panem uite bonis
pse aperiendum demonstrauit.
ad cuiꝯ interiora cernenda quiꝑ
nos ipõs penetrare nequi munꝯ
Cui contra ꝓpheta misera bilem
quoriudam famem deplorans
aiebat. Pariuili petierunt pa¬
nen: Nec erat qui frangeret
eis. Quod est aluc uerbis dicere
Indocti quesierunt pabulum:
uerbi dei. quo ad uirtutem br̃e
oꝑatõnis cum ualescerent refici
nec erat magistris deficientibꝰ

Expanded text:
dabat discipulis suis, ut appodabat discipulis suis, ut appoet apposuerunt turbae. Dominus accipiens panes dabat discipulis suis, ut ipsi acceptos turbae apponerent, quia spiritalis dona scientiae tribuens Apostolis per eorum ministerium voluit Ecclesiae suae per orbem vitae cibaria distribui. Quod autem fregit panes, quos discipulis daret, apertionem designat sacramentorum, quibus ad perpetuam salutem nutriendus erat mundus. Cum enim ait Dominus inus: Et nemo novit Filium nisi Pater, neque Patrem quis novit nisi Filius, et cui voluerit filius revelare , quid nisi panem vitae nobis per se aperiendum demonstravit, ad cujus interiora cernenda per nos ipsos penetrare nequivimus? Cui contra propheta miserabilem quorumdam famem deplorans aiebat: Parvuli petierunt pnem, nec erat qui frangeret eis . Quod est aliis verbis dicere: Indocti quaesierunt pabulum verbi Dei, quo ad virtutem bonae operationis convalescerent refici, nec erat, magistris deficientibus,
Abbreviated transcription (Latin):
lege uitale anime alimentum cor¬
poralib sacramentis obtegeretur
Ordei et enun medulla tenacusia
palea tegitur
t p̃cepit turbe discumbere suꝑ
ranum turba suꝑ fenum iridis¬
cumbebãt: Nunc ubi septem pa¬
nile reficienda est supͣ terram dis
gis desideria calcare et comprimere
iubemur. Ouinis enim carofenũ
et onnus gloria eins tamquam
flos feni. Inuo au̾t testamento
ipam quoque t̾ram acfacultates
tempora les dere linquere p̾cipimꝰ
Uel certe mons inquo turba do¬
muncis pauib reficie batur alti¬
tudinem ut sup̃ diximꝯ redemp¬
toris urĩ significat ibi suꝑ fenu
hic suꝑ trani retĩcit᷑. Ibi enun cel¬
situdo xpi propt carnales homine
et iehrusalem traͣm camnali spe ⁊¬
denderio tegitur. Hic aut remo¬
ta omnicupiditate carnali comu¬
uas. Noui testamenti spei ꝑina¬
uentis firmamentũ tamq ip̃ius
montis soliditas. nullo feno inter¬
posico contine bit
t accipiens semptem pau¬
es gracias agens fregit et

Expanded text:
lege vitale animae alimentum corlege vitale animae alimentum corporalibus sacramentis obtegeretur. Hordei enim medulla tenacissima palea tegitur. Et praecepit turbae discumbere super panum turba super fenum viride discumbebat, nunc ubi septem panibus reficienda est, supra terram discam legis carnis desideria calcare et comprimere jubemur. Omnis enim caro fenum, et omnis gloria ejus tanquam flos feni . In Novo autem Testamento ipsam quoque terram ac facultates temporales derelinquere praecipimur. Vel certe quia mons in quo turba dominicis panibus reficiebatur, altitudinem, ut supra diximus, Redemptoris nostri significat, ibi super fenum, hic super terram reficitur. Ibi enim celsitudo Christi propter carnales homines et Hierusalem tdesiderio tegitur. Hic autem remota omni cupiditate carnali, convivas Novi Testamenti, spei permanentis firmamentum, tanquam ipsius montis soliditas nullo feno interposito continebat. Et accipiens septem panes, gratias agens, fregit et
Abbreviated transcription (Latin):
onui potentis dei seruitium conũ¬
tiuitur. Hii uidelicet ad dominuĩ
de linginquo ueniunt. Quanto¬
et enimi quisq ꝑlo inprauo opere er¬
rauit. Tanto ab omni potente do¬
nuno longuis recessit. Uentur gͥ
alimenta eis etiam quide̾ longui¬
quo uenunt. quia conuersis pec¬
catorib doctrine sancte cibi p̃bendi
sunt ut indeum iures repparent.
quas inflagicus anuserunt. Item
de ꝓpe at illum uenerunt. quia leg̾
et ꝓpharum erant litt̾ĩs ecccti deillo
C redentes uero exgentibꝰ de longe.
utiq uencrint ad xp̃m. quia nullis
pagynanĩ sanctarum monumentis
de eio erant fide ꝓmoniti.
t introgauit eos quod panes
habetis quidixerunt septem
ene septem panes inministerio
noui testamenti pouinitur. in quo
septi foriis grã spñ saueti plenio
fide lib cunctis et credenda reue lat᷑
et creditata datur. Neque ordea¬
cii ꝑ fiuisse producunt᷑ sicut illi quĩ¬
que de quib quique sunt hominuz
milia saturata. Ne iterum sicut in

Expanded text:
mnipotentis Dei servitium convemnipotentis Dei servitium convertuntur: hi videlicet ad Dominum de longinquo veniunt. Quanto enim quisque plus in pravo opere erravit, tanto ab omnipotente Domino longius recessit. Dentur ergo alimenta eis etiam qui de longinquo veniunt, quia conversis peccatoribus doctrinae sanctae cibi praebendi sunt ut in Deum vires reparent quas in flagitiis amiserunt. Item de prope ad illum venerunt, quia legis et prophetarum erant litteris edocti de illo. Credentes vero ex gentibus de longe utique venerunt ad Christum, quia nullis paginarum sanctarum monumentis de ejus erant fide praemoniti. Et interrogavit eos: Quot panes habetis? Qui dixerunt, Septem. Bene septem panes in mysterio Novi Testamenti ponuntur, in quo septiformis gratia Spiritus sancti plenius fidelibus cunctis et credenda revelatur et credita datur. Neque hordeacei fuisse produntur, sicut illi quinque de quibus sunt quinque hominum millia saturata, ne iterum sicut in
Abbreviated transcription (Latin):
uide licet conuersi p̾ccatores ipre¬
sentis uite uia deficiunt. Sunsua
conscia siue dectrine sancte pabu¬
lo dimittant᷑. Ronergo lassent᷑
huiꝰ pegrinatõnis itiuere. pascendi
sunt . sacra ammonitõne. Ualde at̾
pensanda est pia sentencia que pro¬
cessit exore uentatis qua dicitur.
uidam enim exeus de longe
uenerunt. Est auit qui meh̾
fraudis et nichil carnalis corruptõ¬
nis expertꝰ ad ommpotentis dei ser¬
uicium festinauit. Iste de longui¬
nquo nonuenit qr piicorruptõne
et inuccentiam proximꝯ fuit . A¬
liꝯ nulla inpudidicicia nullis fla¬
glicus inquinatꝰ. so lo aut conui¬
gio exꝑtꝰ ad ministerium spirita¬
le conuersꝰ est. Neque iste uenit
e longniquo. qui ausꝰ coniunctõe
concessa ꝑmlicita uonerrauit.
Alii uero post carnis flagicia. A¬
lii post falsa testimonia. Alii post
facta fuita. alii post inlatas uiolẽ
cias. alii post ppetrata. homicidia
ad penitenciam redeunt atq ad o¬

Expanded text:
videlicet conversi peccatores in praevidelicet conversi peccatores in praesenti vitae via deficiunt, si in sua conscientia sine doctrinae sanctae pabulo dimittantur. Ne ergo lassentur in hujus peregrinationis itinere, pascendi sunt sacra admonitione. Valde autem pensanda est pia sententia quae processit ex ore veritatis, qua dicitur: Quidam enim ex eis de longe venerunt. Est enim qui nihil fraudis et nihil carnalis corruptionis expertus ad omnipotentis Dei servitium festinavit. Iste de longinon venit, quia per incorruptionem et innocentiam proximus fuit. Alius nulla impudicitia, nullis flagitiis inquinatus, solum autem conjugium expertus, ad ministerium spiritale conversus est. Neque iste venit e longinquo, quia usus conjunctione concessa per illicita non erravit. Alii vero post carnis flagitia, alii post falsa testfacta furta, alii post illatas injurias et violentias, alii post perpetrata homicidia ad poenitentiam redeunt, atque ad o
Abbreviated transcription (Latin):
adque ad appetitum suꝑne suauita¬
tis dapignore cibi spuitalis accen¬
Isereor inquit suꝑtur hani
quia ecce iam triduo suti¬
nent me uec habent q mauducẽt
Et sidisero eos ienuuios indo¬
mum suami de ficicient inuia.
uare tuduo turba domũ sustum¬
erit. Qatheus exponit pleniꝯ qͥ
ait. Et ascendens inmontẽ sede¬
bat ibi. Et accesserunt ad eum tur¬
be multe habentes secum uutos
duos. cecos de biles et alios multos
et prociecerunt eos ad pedes eiꝯ et
curauit eos. Turba ergo triduo do¬
mnũ ꝓpt̾ sanatõnem it̾irmoru
suorum sustinent. Cum electi qui¬
que fidem sancte trinitatis supplic¬
ces domino prosius suorum que
peccatis proamme uide licet lau¬
guorib ꝑseueranti instancia sup¬
plicat. Item supplicant turba tri¬
duo domuni sustinet quando mł¬
titudo fide lium pocã que ppetrauit
ppenitenciam dec liuans ad dumse
tõne conuercit. Quos dimittere
reninos indomum suam domino
nõ uult ne deficiant mnuia. Quia

Expanded text:
atque ad appetitum supernae suavitaatque ad appetitum supernae suavitatis dato pignore cibi spiritalis accenisereor, inquit, super turbam: quia ecce jam triduo sustinent me, nec habent quod manducent. Et si dimisero eos jejunos in domum suam, deficient in via. Quare triduo turba Dominum sustinuerit, Matthaeus exponit plenius, qui ait: Et ascendens in montem sedebat ibi. Et accesserunt ad eum turbae multae habentes secum mutos, caecos, claudos, debiles, et alios multos, et projecerunt eos ad pedes ejus, et curavit eos . Turba ergo triduo Dominum propter sanationem infirmorum suorum sustinet, cum electi quique fide sanctae Trinitatis lucidi Domino pro suis suorumque peccatis, animae videlicet languoribus, perseveranti instantia supplicant. Item turba triduo Dominum sustinet, quando multitudo fidelium, peccata quae perpetravit per poenitentiam declinans, ad Dominum se tione convertit. Quos dimittere jejunos in domum suam Dominus non vult, ne deficiant in via, quia
Abbreviated transcription (Latin):
honunu milia saturauit. Uuu¬
ne opo eẽ uirtutis. Mistice autẽ
hoc miraculo de signatur. Quod
uiam seculi p̾sentis alit inco lu¬
mes transire nequimꝰ. Nisiuos
gra redemptoris nostri a lumen¬
to sui uerbi reficiat. Hoc uero ti¬
pisce uiter banc refectonem.
Et ille quiq pauum ac duoꝵ
piscium distat. quod ibi litera
uet̾is iustrumenti spiritali grã
plena esse. siguata est. Hic audẽ
noui ueritas ac grã testamenti
fide liba ministranda monitra¬
ta est. Saue utraq refecto i mõ¬
te cele brata est. ut aliorum eua¬
ge listarum uarratõ declarat:
Quia utriusq scriptura testa¬
menti recte intellecra altitudi¬
nem uobis ce lestium et ꝓcepto¬
rum mandat et premiorũ. Utra¬
q altitudinem xp̃i qui est mons
domꝯ diũ inuertice monciũ con¬
sona uoce predicat. Quienim
edificatiam suꝑ ciuitatem siue
benorum. ex tollit operum. et
ciuictis manifestam gentibꝰ exi¬
bet. ip̃e hanc abiufinus de lectatõ¬
nib abstractum pane celi reficit

Expanded text:
lia saturavit, divinae opus esse virtutis? Mystice autem hoc miraculo designatur quod viam saeculi praesentis aliter incolumes transire nequimus, nisi nos gratia Redemptoris nostri alimento verbi sui reficiat. Hoc vero typice inter hanc refectionem et illam quinque panum ac duorum piscium distat, quod ibi littera Veteris Instrumenti spiritali gratia plena esse signata est, hic autem novi veritas ac gratia Testamenti fidelibus ministranda monstrata est. Sane utraque refectio in monte celebrata est, ut aliorum Evangelistarum narratio declarat: quia utriusque Scriptura Testamenti recte intellecta altitudinem nobis coelestium et praeceptorum mandat et praemiorum: utraque altitudinem Christi, qui est mons domus Domini, in vertice montium consona voce praedicat . Qui enim aedificatam super se civitatem sive bonorum extollit operum, et cunctis manifestam gentibus exhibet, ipse hanc ab infimis delectationibus abstractam pane coeli reficit,
Abbreviated transcription (Latin):
tura testatur qui oblitisunt eoᷤ
secum tollere quod autẽ nauiga¬
turi trausfretum oblitisunt i¬
aticum sumere secum est iudici
um ꝙͣ modicam carius curam ha¬
berent uire liquis quib ipã refici¬
endi corporis necessitas que naͣlit᷑
cunctis mortalibꝰ id est iutento
ne diũci. comitatꝰ menti excesse¬
rat.Unꝯ uero panis quem sec¬
cum habe bant iinaui nustice ip¬
sum panem uite duun uide licet
saluatorẽ designat cui amore qr
semꝑ iutꝰ reficiebant᷑ incorde. mi¬
no deterreno pane quo corpo pas¬
ci solet curabant. Et trepidabat
eis dicens uidere caute afermento
pharisseoru et fermento hero¬
Oꝵ mentum p harisseorum
est decreta legis diuine tradi¬
conibꝯ homimi post ponere uel
certe legeni uerba p̾dicare. factis
mpugnare fermentum eorumest
dum temptare nec doctrina eius
aut oꝑibꝰ credere set insultando
alia quib credere debeat petere fe¬
rmentum herodis est adulteruiz
homicidiũ temeritans uirandi si¬

Expanded text:
tura testatur quod obliti sint eos tura testatur quod obliti sint eos secum tollere. Quod autem navigaturi trans fretum obliti sunt viaticum sumere secum, indicium est quam modicam carnis curam haberent in reliquis, quibus ipsa reficiendi corporis necessitas, quae naturaliter cunctis mortne Dominici comitatus mente excesserat. Unus vero panis, quem secum habebant in navi, mystice ipsum panem vitae, Dominum videlicet Salvatorem, designat, cujus amore, quia semper intus reficiebantur in corde, minus de terreno pane, quo corpus pasci solet, curabant. Qui dixit eis dicens: Videte et cavete a fermento Pharisaeorum et fermento Heromentum Pharisaeorum est decreta legis divinae traditionibus hominum postponere, vel certe legem verbis praedicare, factis impugnare. Fermentum eorum est Dominum tentare, nec doctrinae ejus aut operibus credere, sed insultando alia quibus credere debeant petere. Fermentum Herodis est adulterium, homicidium, temeritas jurandi, si
Abbreviated transcription (Latin):
mentiar idest nondd̾ mentiar.
Ueniq sanccꝰ augustino de cõ¬
sensu enange listaruz loquens
Ita inmarcho scriptum est testat̃
et signum no dabit᷑ ei. Nongͦ
est temptanciui diim et resultan¬
cium uerbis eius tale utiq ũg¬
num quale temptantes quere¬
bant hoc ẽ decelo quib tamen
multe celesti signa dabat tra.
Ceterum generatõni queren
decolo ostende bat quando cer¬
nenribꝰ aposto lis ascendit ince¬
lum quando misso desuꝑ sp̃u.
Primitinam impleuit eccãm
quando ad pͥositõnem manꝰ apło¬
rum iusamairia cesarie epheso
alus q urbibi ac locis p lurimis
grãs decelo spiis sancti credenti
fretum et obliti sunt sumere pa¬
nes et uisi unum panem non ha¬
bebant secum innaui
uerat aliquis et dicat quo¬
modo panes non habebaut
Qui statim inpletis septem spor¬
tas ascenderunt naui culam et
uenerunt infines magedan. Ibi¬
que audiunt naingantes. quid̃
cauere de beant afermento ꝑ ha¬
riseorum et saducerum. s scrip¬

Expanded text:
mentiar , id est, non David mentiar. mentiar , id est, non David mentiar. Denique sanctus Augustinus, de consensu evangelistarum loquens, ita in Marco scriptum esse testatur: Et signum non dabitur ei. Non est, tentantium Dominum et resultantium verbis ejus; tale utique signum, quale tentantes quaerebant, id est, de coelo: quibus tamen multa coelestia dabat in terra. Caeterum generationi quaerende coelo ostendebat, quando cernentibus apostolis ascendit in coelum, quando misso desuper Spiritu primitivam implevit Ecclesiam, quando ad impositionem manus apostolorum in Samaria, Caesarea, Epheso, aliisque urbibus ac locis plurimis, gratiam de coelo Spiritus sancti credentibfretum. Et obliti sunt sumere panes, et nisi unum panem non habebant secum in navi. Quaerat aliquis et dicat quomodo panes non habebant qui, statim impletis septem sportis, ascenderunt naviculam, et venerunt in fines Magedan, ibique audiunt navigantes quod cavere debeant a fermento Pharisaeorum et Saducaeorum. Sed Scrip
Abbreviated transcription (Latin):
ingenuscens spu ait quid gene¬
ratõ ista querit signu amen dico
nobis uĩdabitur generatõni isti:
sigium. Qui supͣ turbam credẽ¬
tem celesti beueficio refecturus
gras aiebat. Nunc obstultam:
pharisseorum noucredenciũ ⁊ tep¬
tancui petitõnem genut et con¬
tustatur. Quia ueram hominis
naturam ueros humane nature
circum serens asfectꝰ sicut de hoĩ¬
num salute letatur. Ita suꝑ eoꝵ
dolet ingenuscet erroribꝯ unde ⁊
alibi cum multi ad salutem apłis
p̃dicantibꝰ eent ꝑducti scriptum
est de illo np̃a hora exultauit spi¬
ritou saucto et dixit. Confite bor
tibi pat̾ dũe celi et terre quod ab¬
sconditi hoc asapientibꝰ et prudẽ¬
tib et reue lasti ea pariuilis. Et
cum iude facino eet̾ redarguturus
tur batꝰ est sp̃u ut iohannes scribͤ
et ꝓtestatꝰ est et dixit. Amẽ am̃
dico uobis quia nno exub̾ tradet
me. Quod aũt ait sidabit gene¬
ratoni isti signum significat nõ
dabitur. Iuxta illut mup salmo.
semel iuraui insancto meo si dd̾

Expanded text:
it: Quid generatio ista quaerit signum? Amen dico vobis, si dabitur generationi isti signum. Qui supra turbam credentem coelesti beneficio refecturus gratias agebat, nunc ob stultam Pharisaeorum non credentium et tentantium petitionem gemit et contristatur, quia veram hominis naturam, verircumferens affectus, sicut de hominum salute laetatur, ita super eorum dolet et ingemiscit erroribus. Unde et alibi, cum multi ad salutem apostolis praedicantibus essent perducti, scriptum est de illo: In ipsa hora exsultavit in Spiritu sancto, et dixit: Confiteor tibi, Pater Domine coeli et terrae, quod abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis Et cum Judae facinus esset redarguturus, turbatus est spiritu, ut Joannes scribit, et protestatus est, et dixit: Amen amen dico vobis, quia unus ex vobis tradet me . Quod autem ait: Si dabitur generationi isti signum, significat non dabitur, juxta illud in psalmo: Semel juravi in sancto meo, si David
Abbreviated transcription (Latin):
recundia ꝓfessio genera litatis. St
tamen ubi se quisq iuterroget ut
inconfessione xp̃i se ueraciter ꝓbet
sinon iam nomeneiꝯꝰ erubescit. si
p lene uirtute mentis humanum
pudorem sb̃didit. Terte enun ꝑ se¬
cutonis tempore erubescere pot̾ant
fide les sb̾tancus midari. Uedigni¬
tatib deici uerberib asfligi. Pacis
aut tempore qr hec aurĩs psecutõni¬
bus desunt. Est a luid ubi ostenda¬
mur nob̾ uerem᷑. sepe apxiis dispi¬
ci dedignam᷑. Iuiurias uerbi to le¬
rare. sicontingat iurgnum fortasse
cum ꝓximo. eru bescinꝯ priores
satis facere . cor quippe carnale duz
huiꝯ uite głam querit. humilita¬

Expanded text:
recundia professio generalitatis. Est recundia professio generalitatis. Est tamen ubi se quisque interroget, ut in confessione Christi se veraciter probet, si non jam nomen ejus erubescit, si plenae virtute mentis humanum pudorem subdidit. Certe enim persecutionis tempore erubescere poterant fideles, substantiis nudari, de dignitatibus dejici, verberibus affligi: pacis autem tempore, quia haec a nostris persecutoribus desunt, est aliud ubi ostendamur nobis: veremur saepe a proximis despici, dedignamur injurias verbi tolerare; si contingat jurgium fortasse cum proximo, erubescimus priores satisfacere: cor quippe carnale, dum hujus vitae gloriam quaerit, humilita
Abbreviated transcription (Latin):
Umn ꝑsecutõ abadũ sarus de¬
est. ualde iugilanciꝰ cor cus¬
todiendũ est. Nam pascis tempo¬
re quia licet niuere libet etiam
ambire. Plerumq aut et auarici¬
am uincimꝰ.set ad huc obstat ꝙ¬
ducis rectitudnus mmori tenemꝰ
custodia ꝑfectonis. Nansepe la.¬
bencia cuncra despicunꝯ s tamen
ad huc humane nerecundie usu
p̃pedimur. ut rectitudinem qua
prunere ualeamꝯ iuucce. Et tan¬
to dei faciem ad iusticie de fensione
negligunꝯ. Quauto humanas
facies contra iusticiam uerenur.
set huic quoq uulueri congruui
sb̃ iungitur medicamentũ cum do¬
fuerit et mea uerba ingeneratõ¬
ne ista adultera et peccatrite. Et
filiꝰ homnuis confĩtetur eum cum
uenerit ingłia patris sui cum au¬
et sermones enis erubescunꝯ. qr
apta eum ucce confitenur. Quibꝰ
ego respondeo ꝙ uihac plebe xp̃ianͣ
sunt. Non nulli qui xp̃m ideo con¬
fitentur. qr cunctes xp̾ianos eẽ cons¬
pu̾uit. Non ergo ad ꝓ batõnem fi¬
dei. nox sufficit quai de fendit aue¬

Expanded text:
um persecutio ab adversariis deest, valde vigilantius cor custodiendum est. Nam pacis tempore, quia licet vivere, libet etiam ambire. Plerumque autem labstat quod vias rectitudinis minori tenemus custodia perfectionis. Nam saepe labentia cuncta despicimus, sed tamen adhuc humanae verecundiae usu praepedimur, ut rectitudinem quam primere valeamus in voce; et tanto Dei faciem ad justitiae defensionem negligimus, quanto humanas facies contra justitiam veremur. Sed huic quoque vulneri congruum subjungitur medicamentum cum Dofuerit et mea uerba in generatione ista adultera et peccatrice, et filius hominis confundetur eum, cum uenerit in gloria sua cum anem sta eum voce confitemur. Quibus ego respondeo quod in hac plebe Christiana sunt nonnulli qui Christum ideo confitentur quia cunctos Christianos esse conspiciunt: non ergo ad probationem fidei vox sufficit, quem defendit a ve