comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
psuoc rdinem cmctõ nem ficris tiui¬
liter oporrunt mnon que sollutõ debo¬
tarii ab eo quantititũ ꝓfecerunt reuo¬
ciruntunle ẽ Dedolo malo
sb̾uert nec uł illis malitra sua sit lutrosa
uł istis simplicitas dapnosa su̾ba aũt edit¬
ti talia sunt que dolomalo fc̃a ec̃ ditẽtire
sidoħis reb alia actõ nõcat ⁊ iusta cãcẽ
uidebitut iudicium dabo ¶ dolunti ma¬
iim scruusita diffimuit mathinatõe

Expanded text:
ordinem exactionem fieri, sed ciuiliter oportuit, tamen quae solutioni debitarum ab eo quantitatium profecerunt, reuocare inciuile est. DE DOLO MALOsubvenit, ne vel illis malitia sua lucrosa sit vel istis simplicitas damnosa. Verba edicti talia sunt: Que dolo malo facta esse dicentur, si de his rebus alia actio non erit et iusta causa esse videbitur, iudicium dabo. Dolum malum servius sic diffinit machinatione
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯpetert actõnemsi si alia acdõ tempore
finta sit honc ꝯpecert nõ dectere sibinpu¬
taturo co quiagere suꝑ scitrit nisimħ quo
dolus malus admissus situͭ tempuscricet
¶Siquiscum actõuem cuulem hrẽt uł
honoritiam instipulatũ decluctã accep¬
tilatõc uł alio modo sb̃stułit dedoioexptri
nõ põt qũĩ habuit aliam actõirem nisũ
ad mutenda actõe dolum malum passus
Ẽ¶ Nonsolum autem si ad uersuscñ si

Expanded text:
petere: et si alia actio tempore finita sit, hanc competere non debere, sibi imputaturo eo qui agere supersedit: nisi in hoc quoque dolus malus admissus sit ut tempus exiret. Si quis cum actionem civilem haberet vel honorariam, in stipulatum deductam acceptilatione uel alio modo sustulerit, de dolo experiri non poterit, quoniam habuit aliam actionem: nisi in amittenda actione dolum malum passus est. Non solum autem si aduersus eum si
Abbreviated transcription (Latin):
Qi possessionem nõ suifundi tradid¬
it nõquanti fundus s guanti possessi¬
simule sit acceptilatõniq nułaex bo¬
ne fidei obligatt̃ possimuss nͥti ⁊ fun¬
tasit dum admrtitur ⁊ magis ẽ u

Expanded text:
i possessionem non sui fundi tradidit, non quanti fundus, sed quanti possessisimile sit acceptilationi, quia nulla ex bonae fidei obligatione possimus niti, cum finita sit dum amittitur: et magis est ut
Abbreviated transcription (Latin):
intie opponere ¶ suusto memuꝑt̾itꝰ
cogtͣntõnem adꝙͣ ut iũctus iret po¬
tens adu̾sarius mi mbattir id r hr̃e
licebat ⁊ pulsus uendidit reisue equi¬
Mleta ⁊a cactamunib ꝑhibendo cm̾e
⁊fellent ultra qũttate᷑ debiat petuni
eisꝓbatis ⁊ petens iudex remsut equi¬
tan rei sue decerneat ¶ Si fiuod adu̾sario
coactuis ẽ dare uidex inciuarter nextor¬
ita restitui ab coquireidampnum ꝑ¬
stut̾it iuleat ꝙ sidebittis satis fiterit si

Expanded text:
entiae opponere. Si iusto metu perterritus cognitionem, ad quam ut uinctus iret, potens aduersarius minabatur, id quod habere licebat compulsus uendidit, res suae aequihletam et a certaminibus prohibendo cavere compulerit ultra quantitatem debitae pecuniae, his probatis competens iudex rem suae aequitati restitui decernat. Si quis, quod adversario coactus est dare, iudex inciviliter extorta restitui ab eo, qui rei damnum praestiterit, iubeat. quod si debitis sa
Abbreviated transcription (Latin):
ab solutus ꝓponeretur. iurtegrum resti¬
tutõ desiderabatur celsus gͥ respecto suasi
nõ fatac hũc qnõdam minorem ininte¬
grũ restitui. ssici ꝓbͥatettr caliditate ad¬
uersaru idactum ut maodeto cffc̃o liba¬
iudetar solum dcceptus hit minor s io¬
tum hoc obstructum ut maiore eofco li

Expanded text:
absolutus proponeretur: in integrum restitutio desiderabatur. Celsus igitur Respecto suasit non facile hunc quondam minorem in integrum restitui, sed si ei probaretur calliditate aduersarii id actum, ut maiore eo facto liberauidetur solum deceptus hic minor, sed totum h
Abbreviated transcription (Latin):
ceptõ datur ¶S an imninicipes dedolo
actõactur dubntabatur ⁊ puto e suõ
uad enuim muicipes dolo facere possu¬
nt̃ s siquid adtos ꝑuenit exdolo coꝵq
ii rescoꝵ administrant puto dandã
dedolo autem decurionum impõs dec¬
utiones dabitur dedolo actõ inqͣãdcũ

Expanded text:
icipes de dolo detur actio, dubitatur. et puto ex suo uid enim municipes dolo facere possunt? sed si quid ad eos peruenit ex dolo eorum, qui res eorum administrant, puto dandam. de dolo autem decurionum in ipsos decuriones dabitur de dolo actio.
Abbreviated transcription (Latin):
dos ⁊stititu̾entib eum ꝓbauit anũ
ip̃t adu̾sarnis michiãt semꝑ suctur¬
rndum ẽt udetur siminor sit ⁊ se
cirtu uenientum doceat ¶ S r̃m
iudicus sbucnitur sudum agat siũ
dum ꝯuctuatur. captus sit ¶ S ⁊̃ si
ixditatem minor ad iit mimis iutro¬
sarasucturritur eiut se possit abstin¬
ete nam ⁊ hic captusest idcm ⁊ bono¬
rum posstssiont uuł inalia successi c̃e
¶Sonsolum autm fuus quise
miscuit paterne hediati si ⁊ sialiqw.¬
is sit ᷑ eꝑnetessarus minor annis sill
mͦ restiaitiontm inꝑetrabit uclutisi
scriiis sit lib̾tate instinitus ditendũer

Expanded text:
dos constitutus eum probauit an uero ipse aduersarius? mihi autem semper succurrendum uidetur, si minor sit et se cir‹cum›uentum doceat. Sed et in iudiciis subuenitur, siue dum agit siue dum conuenitur captus sit. Sed et si hereditatem minor adiit minus lucrosam, succurritur ei ut se possit abstinere: nam et hic ‹ca›ptus est. idem et in bonorum possessione uel alia successione. non solum autem filius, qui se miscuit paternae hereditati, sed et si aliquis sit ex necessariis minor annis, simili modo restitutionem impetrabit, ueluti seruus sit cum libertate institutus: dicendu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmutegrum restratonem ã solũ
cum debonis ãliquid ẽoꝵ minuitur
italiquid siuendidit sisocittatemco¬
itrtsimutuam pecimiam accepit ⁊
ia adebitidre paterno solita sit. nł¬
orꝯueniat ocdutorem adysbere debet
tiratores. utei soluatur ꝓpotumatetm̃
nõ ci ꝯpelletur solucce i ixdie soliet
crediorminor ꝑdaat pecimum. tuit cre¬

Expanded text:
tegrum restitutionem non solum, cum de bonis eorum aliquid minuitur, it aliquid, si uendidit, si societatem coit, si mutuam pecuniam accepit, et ia a debitore paterno soluta sit onueniat debitorem, adhibere debet curatores, ut ei soluatur pecunia: ceterum non ei compelletur soluere. sed hodie solet cr
Abbreviated transcription (Latin):
restitui. Intec fuit enutuis nõ capicũ
hant pacixinõ ad quirant qur ip̃e haberit
sisihes sit iustitutus siapatce indieb
s sit emancipatus mox patrem debuer¬
at certiorare. inet fecent. cum possͥqui
eumeman. ipass bognouiss dicendum
ecit posse cum restiau imuregtum para

Expanded text:
egrum: interfuit enim eius non capi, cum hanc patri non adquireret, sed ipse haberet. Et si heres sit institutus, si a patre in diebus centum sit emancipatus: mox patrem debuerit certiorare nec fecerit cum posset: qui eum emancipasset, si cognouisset: dicendum erit posse eum
Abbreviated transcription (Latin):
rtr ⁊ si ĩeiior sit suspitio adn̾satuq̃i dolo¬
se utesati nõ debere ħt iuintegrum resti¬
butorib paterius mox desiderabat resti¬
tui mintegrum quo magis abstinecit
it putamus tam̃ eũ restituendum ĩ
urtegrum inicie inłpecoo idem ꝑuto ⁊
sialienam ad iit heditatem ¶ Mmorẽ¬
autem ingumi quinq amnus natu uidẽ¬
dumc̃ an ĩdiem natał su adhut dice̾¬
mus anhoram inqua natus estut sicap¬
cus sit resti uatur ⁊ ⁊ nõ dum ꝯpltue¬
rit ita erit dicendumun amomento in
mom̃tum tempus spectenrt ꝓ ĩ ⁊ sibiss¬
exto natus sit siue tutore pͥore᷑ siuie poste¬
riore die celsus scribit nichil referit nã
id bidurum ꝓimo die habetur ⁊ posterio

Expanded text:
sit suspicio aduersarii quasi dolose uersati, non debere hunc in integrum restibitoribus paternis, mox desiderabat restitui in integrum, quo magis abstineret it: putauimus tamen restituendum in integrum initio inspecto. idem puto, et si alienam adiit heautem viginti quinque annis natu videndum, an etiam die natalis sui adhuc dicimus ante horam qua natus est, ut si captus sit restituatur? et cum nondum compleverit, ita erit dicendum, ut a momento in momentum tempus spectetur. proinde et si bissexto natus est, sive priore sive posteriore die Celsus scripsit nihil referre: nam id biduum pro uno die habetur et posterio
Abbreviated transcription (Latin):
dem n I et ꝑict̃os suos remfuam matun
acuratorib recipunt ꝙ erum legib cau¬
otur ut singulianni ꝑsingnos nferos re¬
muttãtur adionorem ꝑtinere diuus se¬
uerus ait nõ adremsuam ꝑcipiendam

Expanded text:
ec per liberos suos rem suam maturius a curatoribus recipiat. quod enim legibus cauetur, ut singuli anni per singulos liberos ‹r›emi‹t›tantur, ad honores pertinere diuus Seuerus ait, non ad rem suam recipiendam
Abbreviated transcription (Latin):
sudco rpaasset manumittere nerar̃õ¬
iis moutre cepit  posteiquam opor¬
tuniritom emptoris cuiucuũdare
potuit. ꝑcmit. destitit. pluuit poffõri
uitate ⁊ petere

Expanded text:
rasset manumittere, ne ratioius mouere coepit et posteaquam oportunitatem emptoris, cui uenundari potuit, peremit, destitit: placuit possessori nitate compete
Abbreviated transcription (Latin):
teros successores datur dum taxat deeo
auł Arbutio iudicis in hat quo ac¬
cõne restiͣtucis ꝯ pͣhenditur inuisifiat
restitutio sequitur ꝯdampnatõ ⁊ tp̃¬
ti earese iõ aũt cum hit iͣ tinmetus
causa actẽt cetta quantitas ñ adicitur
ut possit ꝑonumattam suam tantireus
s officio iuditũ debet urutraꝙẜ actẽe tax¬
atc̃e idicis ius inrãdum refrenari noꝵ
tamen semaper uiħ iuditõ arbrtum
dicis dãdil ẽ quid ir simagnifestum sitͥ
restitu non posse uelinisiseriis do¬
lo malo traditus defunctus sit idco
urter sit actoris ¶Si dominns ꝓprieta¬
tis insiiam cuius usus fruc̾tus ieg¬
atuserat incenderit nonẽ desploat
cioqm̃ alie exhit orumurꝰ actonei
Et eo quisciens ꝯmodass ponideraf᷑
aisa ututuditor emptorimerces apc̃¬
derit trebacius dedolo dabat actõnc̃
aqui simaiora ponderinodauit
id cꝑ amplns mercis datum est repe¬
tis ditõe põt siminora ut reliqua merx
deretur cͥum ille decipienditã affir.¬

Expanded text:
teros successores datur dumtaxat de eo tum. Arbitrio iudicis in hac quoque actione restitutio comprehenditur: et nisi fiat restitutio, sequitur condemnatio quanti ea res est. ideo autem et hic et in metus causa actione certa quantitas non adicitur, ut possit per contumaciam suam tanti reus sed officio iudicis debet in utraque actione taxatione iusiurandum refrenari. Non tamen semper in hoc iudicio arbitrio iudicis dandum est: quid enim si manifestum sit restitui non posse ueluti si seruus dolo malo traditus defunctus sit ideoque intersit actoris? Si dominus proprietatis insulam, cuius usus fructus legatus erat, incenderit, non estiam aliae ex hoc oriuntur actiones. De eo qui sciens commodasset pondera, ut uenditor emptori merces adpenderet, Trebatius de dolo dabat actionem. atquin si maiora pondera commodauit, id quod amplius mercis datum est repeti condictione potest, si minora, ut reliqua merx deretur, cum ille decipiendi causa adfir
Abbreviated transcription (Latin):
ait ne inpupillum actõ deur nisiforte
uomint hcdiaio nrematut ego arbi¬
solucretur us sidcutore mentitus quino¬
erat ꝑocuniam acceꝑit uł alia summilia
admisscrit que ñ mangnam mathina¬

Expanded text:
si forte nomine hereditario conveniatur. ego arbisolveretur, vel si de tutore mentitus pecuniam accepit, vel alia similia admisit
Abbreviated transcription (Latin):
is nõ dabritur ut puta libis uł ubis
uł libtis adu̾sus parentes patronosut
ꝯsit famosass it humili ad u̾sus cum
nituit ꝯmexcellet. debet dari putapile¬
bero adu̾sus ꝯsuiaie p̃cepte actoritatis ł
inxuxioso atq pdigo aut aliasuili adr̃¬
sus homincininte emandatoris i talabet.
qͥd crgo est in horum ꝑsona dicendum
ẽifcm uerbis temperandam actõnem
damdamut bone fidci mencio fiat

Expanded text:
is non dabitur, ut puta liberis uel libertis aduersus parentes patronosue, cum sit famosa. sed nec humili aduersus eum  excellet debe‹t› dari: puta plebeio aduersus consularem receptae auctoritatis, uel luxurioso atque prodigo aut alias uili aduersus hominem uitae emendatioris. et ita Labeo. quid ergo est? in horum persona dicendum est in factum uerbis temperandam actionem dandam, ut bonae fidei mentio fiat
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ scditartm nta eam ab hede eurt
nõt̃dedolo actõ ꝯexaendito suffitiat si
autem michi ꝑsuaferit ut repudiem
hcditatem ꝙminus soluendo sit uel
a nõsit dꝑto dedolo damdã sicallide hit
fecetit  glitabulc testamtiti ne
demostitid diccretur dui supp̃sse sint
mox moetuo filio ꝓlate. ħcdes fili adu̾¬
suscos qui sup̃sserunt ex lege tornelia
idedolo posse ciꝑmlabro ⁊ ixxon scrib¬

Expanded text:
em et ita eam ab herede emit, non est de dolo actio, cum ex uendito sufficiat. Si autem mihi persuaseris, ut repudiem hereditatem, quasi minus soluendo sit, uel a non sit: dico de dolo dandam, si callide hoc feceris. Item si tabulae testamenti, ne de inofficioso diceretur, diu suppressae sint, mox mortuo filio prolatae, heredes filii aduersus eos qui suppresserunt et lege Cornelia et de dolo posse exper
Abbreviated transcription (Latin):
cuimutua pecunia datur quod u̾m
est slamͣsicrmagna ⁊ ruidenti calidi¬
tibus labi tui lucri grã affirmasti mͥ y
doneum ẽẽ meritoadñsus te ꝯmei
excipiendi gr̾a alium falso laudasti de¬
ĩ dolo idicium datimẽ dni. e.¬

Expanded text:
cui mutua pecunia dabatur, quod verum cui mutua pecunia dabatur, quod verum est: nam nisi ex magna et evidenti calliditibus labi, tui lucri gratia adfirmasti mihi idoneum esse, merito adversus te, cum mei decipiendi gratia alium falso laudasti, de dolo iudicium dandum e
Abbreviated transcription (Latin):
bligatõ transferatur dit̾endiuͣmerit pa¬
tronũ exceptõne arco sb̃mouendum e¬
go moueor ꝙͣ ad modum dcdoio actõda
bituꝑ cũsit alia actõ tusi forte quis
ita dicͤat qm̃ exceptõt patronus sb̃mou¬
eripõt si agat cum reodebere dici q̃i nu¬
lla actõ sit que exceptõne ropellitur de
dobo deceruendam atquin patronus t̃ẽ
stmt uet᷑ur surolit exꝓmissorem i pm̃a
manumissum acciꝑe ex promissorẽi
plane ad uͥsus manu missum daridelr¬
bit᷑ dolo actõ aut sinõ sit soluendo ex¬
ꝓmissor dño dabitur ¶Sidolo malo
proc̾arator passus fit uincert adu̾sariũ
nicũ ut ab solueretur andedolo mithi
ac̾to adu̾sus eum qusuicĩ ꝯpetat põt
queri ⁊ pid nõ ⁊ pettit si parattis sit
reus itͣmu erit indicium su̾ cxcip¬
ce prõne hacsicolusumẽ alioquin
¶ Idempor ap̃ refeot cicilianum p̃to¬
rem nõ dedissẽ dolo actõnem ad u̾suᷤ
eumqrti affirmuerat ydoncum eẽ eũ

Expanded text:
bligatio transferatur, dicendum ait pabligatio transferatur, dicendum ait patronum exceptione a reo summouendum. ego moueor: bitur, cum sit alia actio? nisi forte quis dicat, quoniam exceptione patronus summoueri potest, si agat cum reo, debere dici, quasi nulla actio sit quae exceptione repellitur, de dolo decernendam: atquin patronus tunc summouetur, si nolit expromissorem ipsum manumissum accipere. expromissori plane aduersus manumissum dari debebit de dolo: aut si non sit soluendo expromissor, domino dabitur. Si dolo malo procurator passus sit uincere aduersarium meum, ut absolueretur, an de dolo mihi actio aduersus eum qui uicit competat, potest quaeri. et puto non competere, si paratus sit reus transferre iudicium sub exceptione hac 'si collusum est': alioquin . Idem Pomponius refert Caecidianum praetorem non dedisse de dolo actionem aduersus eum, qui adfirmauerat idoneum
Abbreviated transcription (Latin):
dedoloactõ netessaria est ¶Siserumu
sur irum ꝓprietarius occidit legis aqͥ¬
lre actõni ⁊ad exibendum sbiacebit sipo¬
ssidens ꝓd̾etarius otidĩt iõ q cessat de
dolo actõ ¶ It̃ siseruum legarum hr̃s
fcs sit legararii infemptus ẽ. tissat iog¬
isaquislie actõ dedolo aũt actõ quo⁊
tempore eum occiderit cessat. quracxt
estamento actõ ꝯpetit ¶ Siquadrup¬
es tua alterius dolo mithidampnum de¬
derit queritur andcoslo hãmadu̾sus eum
actõnem ⁊ placuit m ꝙ labco scribit sido¬
titã damdam net uuid ꝙ excidit Hdem
lalro querit siꝯ peditum seruum que¬
rit meum soluerit in fugeret solus ande
dolo actõdanda ẽ ⁊ait quintus apude¬
re ¶ Seruus pactõuus ꝓ libtatcᷤ reum
dnõdedit ta ⁊ ditõe ut᷑ post lib̾tatẽ tra¬
nsfiratur uncum obligatõ manumi¬
ssus nõ patitur iise obligatõnem tran¬
sferri pomp̃re scribit locum hr̃t dedolo ac¬
tõnem s si ꝑpatronum stabit quorimꝰ o¬

Expanded text:
de dolo actio necessaria est. Si seruum usuarium proprietarius occidit, legis Aquiliae actioni et ad exhibendum acc‹e›dit, si possidens proprietarius occidit, ideoque cessat de dolo actio. factus sit legatarii, interemptus est, cessat legis Aquiliae actio: de dolo autem actio, quocumque tempore eum occiderit, cessat, quia ex testamento actio competit. Si quadrupes tua dolo alterius damnum mihi dederit, quaeritur, an de dolo habeam aduersus eum actionem. et placuit mputo dandam nec in id quod excedit. Idem Labeo quaerit, si compeditum seruum meum ut fugeret solueris, an de dolo actio danda sit? et ait Quintus apud ere. Seruus pactionis pro libertate reum domino dedit ea condicione, ut post libertatem transferatur in eum obligatio: manumissus non patitur in se obligationem transferri. Pomponius scribit locum habere de dolo actionem. sed si per patronum stabit, quo minus o
Abbreviated transcription (Latin):
tus cum uendidit cum petulio emptor¬
que cum manumissit dandam in maii¬
missum de dolo actõnem hõs .n. sit accip¬
minor ꝓponitur nõ inducit in integrũ
restitutõnem. NIam ad u̾sus manumus¬
sum nulla mintegnim restitutõ pot̃it

Expanded text:
tus eum uendidit cum peculio emptorque eum manumisit, dandam in manumissum de dolo actionem hoc enim sic accipminor proponitur, non inducit in integrum restitutionem: nam aduersus manumissum nulla in integrum restitutio potest
Abbreviated transcription (Latin):
ex Redatus in hid quod facere põt ⁊ qui¬
dem inpotest ate manens ꝯueqiri: nnui¬
topatre e ꝯdampnatõne sueniri aiͣm¬
ilium inpetraredebebit supẽ que duen¬
iatux s an ħ auxilium patriquo pro¬
sit ut ͦ ͤ  intecdum fide ussoriems
gͥ filius ꝯurenatur postulet auxilm
si parremꝯ ueniat creditor auxilium
tessat excepti nurui datõne inhat enĩ
filis suussupatris nrtuam peciã
accepit nõ adiuuatin ꝓuide usismne
dam pater depetulio uematur fuius
nonerit restiruendus si filrus ꝯuema¬
tur poteri restirui nec eo mouenur
qĩ intersit filu peculi hr̃e mag̾. i
paitis ꝙꝑ fuii inter est licet alicus ca¬
su ad filium peculium spec̾tat intpu¬
ta si patris cuis bona afisto pp̃ debitta oc¬
ꝯscusit stipulanti dottm non statun
⁊ ꝙꝑͣ dedit uł ad hibenti aliqũdotem sti¬
uinse dederit ⁊ mp̃a arogatẽe se circũ¬
nentum dicat finge mn ap̃cone cum
hominem locuplecte mad toganm
dico debere eum audiri mintegcum se

Expanded text:
‹ex›heredatus in id quod facere potest, et quidem in potestate manens etiam inuito patre ex condemnatione conueniri: auxilium impetrare debebit, si ipse conueniatur. sed an hoc auxilium patri quoque prosit, ut solet interdum fideiussori eius  filius conueniatur, postulet auxilium: si patrem conueniat creditor, auxilium cessat: excepta mutui datione: in hanc enim si iussu patris mutuam pecuniam accepit, non adiuuatur. proinde et si sine dem pater de peculio conveniatur, filius non erit restituendus: si filius conveniatur, poterit restitui. nec eo movemur, quasi intersit filii peculium habere: magis enim patris quam filii interest, licet aliquo casu ad filium peculium spectet: ut puta si patris eius bona a fisco propter debitum occonsentit stipulanti dotem non statim quam dedit, vel adhibenti aliquem qui dotem stium se dedit et in ipsa adrogatione se circumventum dicat finge enim a praedone eum hominem locupletem adrogatum: dico debere eum audiri in integrum se
Abbreviated transcription (Latin):
sccutiu ꝓpossuit quo tutelam ui̾no susce¬
pit nami ꝯ int̾ oisis ꝯstet fragille cẽ infir¬
suppossitum multorumq insidus eͤxpͣo¬
ssitum auxilium eis p̃tor ħ edc̃o pollitit᷑
e naduersus capituet opitulatõiem.

Expanded text:
ctum proposuit quo tutelam minorum suscepit. Nam cum inter omnes constet fragile esse et infirsuppositum, multorum insidiis expositum auxilium eis pretor hoc edicto pollicitus est et adversus captiones opitulationem.
Abbreviated transcription (Latin):
dedolo actõnem serui noĩe int̃dumde
peculio itdum noxalem dari. Nam
siea tes est inqua dolus ꝯ missus est exqͣ
depeculio darcturactõ ⁊ nunc inpetuli¬
o dandam sin uero easit exquasit no¬
use cognitõem p̃tor inscruit n enim

Expanded text:
de dolo actionem serui nomine interdum de peculio, interdum noxalem dari. nam si ea res est, in quam dolus commissus est, ex qua de peculio daretur actio, et nunc in peculio dandam: sin uero ea sit, ex qua nousae cognitionem praetor inseruit: neque enim
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sifiuus imporestare pantis cẽ neg¬
et ptorcognosta. ut priordoceat
q elsui  i pactum fem̃sit in quohes¬
bare debeat ꝙ excipatiur atñ scipo
dumtaxatat ñ de ħeit eius quo cum¬
uenisse. petͣtor nonqui excipit: ꝓs̃¬

Expanded text:
ilius in potestate patris esse neget, praetor cognoscit, ut prior doceat um.Si pactum factum sit, in quo herrobare debeat quod excipitur, attamen de ipso dumtaxat ac non de herede eius quoque conuenisse
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ̃admodum ꝑstipulatẽt᷑
namsi dedero .x. trarectitia ut salua na¬
ue sortem cũ ceitis usuris cecipiam
dicendron est posst me sortem cumu¬
suris recipere u ip̃¬

Expanded text:
admodum per stipulationem. nam si dedero decem traiecticia, ut salua naue sortem cum certis usuris recipiam, dicendum est posse me sortem cum usuris recipere. 8 U
Abbreviated transcription (Latin):
res ꝓturore datoscum accipiebant᷑.
ỹdontus nõfuisse. nam ꝓbarõ exigt̃¬
daest. ab hus quoꝵ osficufuit ꝓuide¬
re ut pupillo cauereturr ͣt ma
ata sunt. idẽm scuptumt̃ in odicai po¬
st eascuptis refcit duplicaꝵ lega¬
tum uoiuen. anrepeterr. ⁊ oblitus se
utestam̃to legasse. id fererit ab utro
intendits nimirum ꝓbutt̃es qͥdã
arto exigiuitur. namͥ ⁊ sicreditum
petamisie respondeat solutamee ptcu¬
nam ip̃e ħ probare cogendus est ⁊ħ¬

Expanded text:
res pro tutore datos, cum accipiebantur, idoneos non fuisse: nam probatio exigenda est ab his, quorum officii fuit prouidere, ut pupillo caueretur. 12 Ideata sunt: i‹d›em scribtum est in codicillis postea scriptis: refert, duplicare legatum uoluerit an repetere et oblitus se in testamento legasse id fecerit: ab utro intendit: sed nimirum probationes quaedam a reo exiguntur: nam si creditum petam, ille respondeat solutam esse pecuniam, ipse hoc probare cogendus est
Abbreviated transcription (Latin):
omp̃ querit si fundum ane ꝓpriera¬
rius ꝯdux̾it eumq fundum uendide
ꝓprictarius nichi pensionem soluerit ta¬
menusimif. amitri qr ũ meo noĩe s sus
seruitus est emptor. teuerinichi pla
fuit id fcm̃ noñeẽ qmͣꝙͣ si ame ꝯductũ
usimif. cuiuis aiulotanerit retieatur
mine dicendum amurti ñ enm meo
nõmuit fruitur colonus s siemptum
ame nsimifructum ꝓprietarius utnd¬

Expanded text:
nius quaerit, si fundum a me proprietarius conduxerit eumque fundum uendiderproprietarius mihi pensionem soluerit, taum amitti, quia non meo nomine, sed suo fruitus est emptor: teneri plane mihfuit id factum non esse. quamquam si a me conductum usum fructum quis alii locaverit, retinetur mine, dicendum amitti: non enim meo nomine fruitur colonus.Sed si emptum a me usum fructum proprietarius uend
Abbreviated transcription (Latin):
ritatu usumf. nait dubutare se de hac
quesuone s est uerius ꝙ marcelł no¬
tat richil hanc rem fidei ꝯmissario ne¬
cesse suo .ni. ho noĩe utilẽ actõne eum
habrturum

Expanded text:
ructus. et ait dubitare se de hac quaestione: sed est uerius, quod Marcellus notat, nihil hanc rem fideicommissario nocere: suo enim nomine utilem actionem eum habiturum
Abbreviated transcription (Latin):
tibutił actõ tribuitur Sifunduscꝰ
nsus fructus pecitur añ dño possideatur
actõ redditur ⁊ iõ sinõdefimli pprieta¬
te inter duos q̃o sit fructuarus nichi¬
lominus inpossessione cẽ debet satis q
ea apossessore cauendum est ꝙ nõsit ꝓ¬
hibntunis frueum cuiusust̃. resictus
est qm̃diu deuire suo ꝓhibetur s ⁊ sup̃i
usnfructuario questio moueatur int̃¬
im usus fructus cuis deferat᷑ s tau̾ideres¬
titucndo oo ꝙ ex his fructib ꝑceptusẽ¬

Expanded text:
tibus utilis actio tribuitur. Si fundus, cuius ususfructus petitur, non a domino possideatur, actio redditur. Et ideo si de fundi proprietate inter duos quaestio sit, fructuarius nihilo minus in possessione esse debet satisque ei a possessore cauendum est, quod non sit prohibiturus frui eum, cui ususfructus relictus est, quamdiu de iure suo probet. Sed si ipsi usufructuario quaestio moueatur, interim ususfructus eius differtur: sed caueri de restituendo eo, quod ex his fructibus perceptu
Abbreviated transcription (Latin):
eat cacique sitmest ꝑicislum enim
tẽ uidibatur nre ꝑpetnus fieret qr n mo¬
ite in farue taptins dum maitione
ꝑiturus est quaratõne ꝓprietatis in¬
utił eẽ futura semꝑ absceddate usuf.
s tamc platuit dandameeactõnem
uñscquens oubictatõ est quousq
pesꝯ platuit stamios tuendos cs̃ mu¬
ntipes qr is finis inte iongema hõisẽ¬

Expanded text:
ericulum enim esse uidebatur, ne perpetuus fieret, quia neque morte nec facile capitis deminutione periturus est, qua ratione proprietas inutilis esset futura semper abscedente usu fructu. sed tamen placuit dandam esse actionem. unde sequens dubitatio est, quousque pes: et placuit centum annos tuendos esse municipes, quia is finis uitae
Abbreviated transcription (Latin):
conelibẽt portõ euis insule remanet tot
ate h̾editicio legatus est tufundũ michi
utndidisti ⁊ tradidisti cetracto usuf. quero¬
suftactu cpaerere qui legatus est itiq
siꝯditõ emis regati excitent dubrum ñ

Expanded text:
quaelibet portio eius insulae remanet, tota te herede Titio legatus est: tu fundum mihi uendidisti et tradidisti detracto usu fruusu fructu quaerere qui legatus est: itaque si condicio eius legati extiterit, dubium non
Abbreviated transcription (Latin):
auł Interras omntandimandati ̃
mors mandatoris est nam mandatum
soluntur morte sitamen ꝑignoranci¬
am inpleditm est ⁊ pectre artc̃emunli¬
toisquo morte solui mandatu s
obligat̃em aliqñ durare siquis ocb¬
tiori suo mandau̾it ut titio solurret
xdebuor mortuoeo cumid ignorarit¬
soluerit liberan cumoporier ¶ab¬
cẽ intelligitur pecunra fide nissori
⁊̃ sidebinte abco deiegatus sit crcditorili¬
tet is scłuendo nonfu̾̃it qr bomuni nom̃¬
nor facit creaitor qu admittit detu¬
uorcm de legattim. ¶Susquificel

Expanded text:
ausas omittendi mandati etiam mors mandatoris est: nam mandatum soluitur morte. si tamen per ignorantiam impletum est, competere actionem utilitoris morte solvi mandatum, sed obligationem aliquando durare. Si quis debitori suo mandaverit, ut Titio solveret, et debitor mortuo eo, cum id ignorarsoluerit, liberari eum oportet.Abesse intellegitur pecunia fideiussori etiam si debitor ab eo delegatus sit creditori, licet is soluendo non fuerit, quia bonum nomen facit creditor, qui admittit debitorem del
Abbreviated transcription (Latin):
ce mandati acdc̃cm s tanti minormiꝙł¬
timea intersit suꝑueniente die scluum
suisses mesius est diciuterm net nꝰ fu
nine mandaniagi posse quando non tui¬
lium adhuc ⁊ modramincum sit ut nec
hot antedicinsoitam ¶ interdimeue¬
it ut meum negotiumgeram ⁊ tam̃u
tilemrãm manoati actc̾em ueluti cuma
bator mcus ꝑiulo suo debrtoretnsuum
michidelcat uttum rogatu fide uissoris
cumtco exparior namquamius oeditum
incum ꝑsequar nichilominus ⁊ slliul geronegͥm¬
ꝗͥ ꝙ muꝗul scruautro ꝑscqt mandatiat¬
tc̃e ¶ Siħuquoꝵ res uancunt quasꝑ
igͣnoricatiarat suppossuerunt amptoreᷤ
n cis cmandas res mandent mãdatũ intel¬
ligitur liect ꝙͣtum ad meram ratõne
tuam tnas nulla emptõ est intꝑ¬

Expanded text:
i minorem, quanti mea intersit superueniente die solutum fuisse. sed melius est dici interim nec huius summae mandati agi posse, quando nonnullum adhuc commodum meum sit, ut nec hoc ante diem soluam.Interdum euenit, ut meum negotium geram et tamen utilem habeam mandati actionem: ueluti cum debitor meus periculo suo debitorem suum mihi delegat aut cum rogatu fideiussoris cum reo experior: nam quamuis debitum meum persequar, nihilo minus et illius negonsequar mandati actione.Si hi, quorum res ueneunt quas pignori dederunt, supposuerunt emptores et eis emendas res mandent, mandatum intellegitur, licet quantum ad meram rationem tuam emas, nulla emptio est in
Abbreviated transcription (Latin):
nautelius qui hospiti suo medito mand¬
asse diccitur ut inorris quos cuis mutie
habebat inquos om̃ib aimis secedere soie¬
gars ⁊ ante et reracta ca manatitto
pticentur uandaie intelugitur ⁊dem ulel

Expanded text:
Aurelius Quietus hospiti suo medico mandasse diceretur, ut in hortis eius quos Rauennae habebat, in quos omnibus annis secedere solegeres, et ante exacta ea mandati tecum sibi credatur mandare intellegitur 19 Idem
Abbreviated transcription (Latin):
tum accipicati s txea causa exqua de pe¬
culio uł deirem uerio uł ꝙ ussupatet te¬
neretur erit uatum mandatum erit lici¬
tum ħ amplus dico sicum oubitarem
tus. ⁊ accipiem intertesserit quidiceret
non accipere conttascratus ⁊ sultum ⁊
periculo suo citie dicat bni crrois arb̾it¬
tror locum cẽ mãeato ⁊ mandati eum

Expanded text:
ex qua de peculio uel de in rem uerso uel quod iussu pater teneretur, erit licitum mandatum. hoc amplius dico, si, cum dubitarem,ti, intercesserit qui diceret non accipere contra senatus consultum, et 'periculo meo crede', dicat, 'bene credis': arbitror locum esse mandato et mandat
Abbreviated transcription (Latin):
sit ¶Siadolescens luximiosus mander
aicredas non obligabitur mandati qĩ
aduersus bonan fidem mandatũ sit¬
¶Conquidam talcm cpistolam scͥpsi¬
sset amico suo rogate ut  mandatum in¬
beas sextilium crescentem amicum int¬
um non obligabitur mandamti q ꝯmẽ¬
dandi. o mag̾ hominis ꝙ̃ mandatitansa
striptũ ẽ ¶ Siquis mandan̾it filio fa

Expanded text:
sit.Si adulescens luxuriosus mandet sit.Si adulescens luxuriosus mandet am credas, non obligabitur mandati, quasi aduersus bonam fidem mandatum sit.Cum quidam talem epistulam scripsisset amico suo: 'rogo te, commendatum habeas Sextilium Crescentem amicum meum', non obligabitur mandati, quia commendandi magis hominis quam mandandi causa scripta
Abbreviated transcription (Latin):
emam ogoq emero inco p̃cis ralro mã¬
dati actonem̃ aep̃cio rccupandõ sisi tuo
p̃cio inpendero tamen aliquidi bona fide
ad emptõem rei ent cc̾ria mandati actõ.
aut sirem emptt᷑m noliꝰretipere similufi
⁊ siquid aliud mandarieris ⁊ uud sump¬
tum fecero int tamum id ꝙ inpa̾ndiuer¬
um usuras quo ꝯseqr̃ usuras autẽn nõ
in iudicem extimre debere siexegĩt adebi¬
tore suo quis ⁊ soluit cum ulerrims us¬
nris ꝯscqueretur qquiss unum cnum eut ta¬
tionem eius rei haberl aut sup̃e mutuatus
grauib usuris solunt s i sireum usus ñ
releuauit ip̃e autam ⁊ usut ab sunt uł si
minorib reuelanit ip̃e auteni maiorib fe
nus accepit in fidem suam liberaret non
dubitto debere eum mandati actõe uł iud
ħecquo ⁊ bono iudex arbitrabitur¬
¶ Qedi tibi pecumam uttreditori meo ex¬
souitas non fccisti p̃stabis michi usuras
quocasiri ame creditor pocunam debut¬
ancum usimsrccepturus sit uta inpe¬
rator seuerus adrrano demosteni rescrip¬

Expanded text:
emam, egoque emero meo pretio, habebo mandati actionem de pretio reciperando: sed et si tuo retio, impendero tamen aliquid bona fide ad emptionem rei, erit contraria mandati actio: aut si rem emptam nolis recipere: simili modo et si quid aliud mandaueris et in id sumptum fecero. nec tantum id quod impendi, uerum usuras quoque consequar. usuras autem non rum iudicem aestimare debere, si exegit a debitore suo quis et soluit, cum uberrimas usuras consequeretur, aequissimum enim erit rationem eius rei haberi: aut si ipse mutuatus grauibus usuris soluit. sed et si reum usuris non releuauit, ipsi autem et usurae absunt, uel si minoribus releuauit, ipse autem maioribus nus accepit, ut fidem suam liberaret, non dubito debere eum mandati iudicio et usuhoc ex aequo et bono iudex arbitrabitur.Dedi tibi pecuniam, ut creditori meo exsoluas: non fecisti: praestabis mihi usuras, quo casu et a me creditor pecuniam debitam cum usuris recepturus sit: et ita imperator Seuerus Hadriano Demonstrati rescrib
Abbreviated transcription (Latin):
lp iuero non itinurendi cansa s pͥn¬
cipalter conando fide iussori remissit ac¬
cioncm mandati eum non acturum in¬
arcelł autem fatetur siquis donturus
fide iussori ꝓco soluerit critorihr̃e fide¬
uissorem mandati actc̃em piane inqui¬
d sifiliusfa. uł seruus fuit side uisser ⁊ ph¬
is soluero conaturus cis mandati pat̾re
uł onm̃ non acturos ħ ideo qr non pata¬
uoluͭ donari qui soluit plane siseriuis fide¬
uissor soluerit ouĩn mandati acturum

Expanded text:
Si uero non remunerandi causa, sed principaliter donando fideiussori remisit actionem, mandati eum non acturum. Marcellus autem fatetur, si quis donaturus fideiussori pro eo soluerit creditori, habere fideiussorem mandati actionem. Plane, inquit, si filius familias uel seruus fuit fideiussor et pro his soluero donaturus eis, mandati patrem uel dominum non acturos, hoc ideo, quia non patri donatum uoluit. Plane si seruus fideiussor soluer
Abbreviated transcription (Latin):
patronus p̃dium quod emerat ꝓquo p̃cu
bessam exsoluerat iusscrit libetõ suo tra¬
diut ille residumi p̃cureoderet᷑ dem̃ reddi¬
io p̾cio uendenti fundum patrono lib̃tus
ꝯ senserit tuentis p̃cium anlibertus possu
ixperẽ n uait simandatũs suscepit mu¬
niciolib̾tus nondonatum accepit ccͥ̾rio
iudicio posse p̃tium repeters qd̾ deductis
mertedib quas medto tempore ꝑcepits¬

Expanded text:
patronus praedium quod emerat, pro quo pretii bessem exsoluerat, iusserit liberto suo tradi, ut ille residuum pretii redderet, deinde reddito pretio uendenti fundum patrono libertus consenserit, trientis pretium an libertus possit repetere. et ait, si mandatum suscepit initio libertus, non donatum accepit, contrario iudicio posse eum pretium repetere, quod deductis mercedibus, quas medio tempore percepit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sbuoĩe alieruis exeuentu litis cau̾at
sibicertam quantiatem dari hic achu¬
dio saturnino p̃tore maiores fructus
uferre uissus erat ⁊ aduocatõib eudẽ
saturninus interoix̾̃at uidebatur autem¬

Expanded text:
et sub nomine alterius ex euentu litis cauerat sibi certam quantitatem dari: hic a Claudio Saturnino praetore maiores fructus inferre iussus erat et aduocationibus ei idem Saturninus inter
Abbreviated transcription (Latin):
digest queritur. si dñs iussent ꝓcuratorẽ
sim ceciampetumam simtre ⁊ fencra¬
re ꝑitulo suo ita utcertas usuras dño pẽ¬
deret duntarat᷑ sipluris fencrare potu¬
tuisss ip̃e lutraretur increditum pecun¬
iam nicetur inquid accepisse plant si

Expanded text:
digestorum quaeritur: si dominus iusserit procuratorem suum certam pecuniam sumere et faenerare periculo suo ita, ut certas usuras domino penderet dumtaxat, si pluris faenerare potuisset, ipse lucraretur, in creditam pecuniam uidetur, inquit, accepisse. plane si
Abbreviated transcription (Latin):
Nłcuis poterit mandati agere suu: ucho
quimandatum fuscepit sismapocunra fec¬
it pitio agere mandan s si ñ itici mmid¬
atum est utsua petuma fateret moru¬
mentum potint enim agere ⁊ cumcoqi
nimandauit ut sibi pecumam daret adfa¬
ciendum mauxime suam quedam adf¬

Expanded text:
heres eius poterit mandati agere. illum uero qui mandatum suscepit, si sua pecunia fecit, puto agere mandati, si non ita ei mandatum est, ut sua pecunia faceret monumentum. potuit enim agere etiam cum eo qui mandauit, ut sibi pecuniam daret ad faciendum, maxime si iam quaedam ad f
Abbreviated transcription (Latin):
rumgestor cũ eo agetut nec enimus
est obligatus ꝙ negotagessit uecum
tenetur nsinongessiss ¶ Sipassil sim
quis iitercesserit aut comandi anni¬
tno aut neg̾igerens erit mandatiat¬
tio ¶ Rei turepis mandatum nlłm est
andancto ꝙ mea noninterat uł utꝓse¬

Expanded text:
eo agetur: nec enim ideo est obligatus quod negotia gessit, uerum tenetur et si non gessisset.Si passus sim quis intercesserit aut donandi animo aut negotium gerens, erit mandati actio.Rei turpis nullum mandatum est et andauero quod mea non intererat, ue
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcuratoris ab solutus sit ad uersaruis in¬
andati eum tener s sisoluando nonsit
tunt dablo actrẽm aduersus eum qui
ꝑcolusionem ab sodutus sit dã iii dama¬
it s ⁊ delite ꝙͣ suscepit extquanda mand¬
anieum tenerstat ¶ Siquis mandan¬
it altin gerenda ngotia eius qui ip̃e si¬
bi mandauãnt habebumandati actr̃em
ꝙͣ enim ulgo diitatur ꝓturatorem ante
lirem ꝯtestatam fatere ꝓcuratorem nĩ
posse tautum mandat attõ est adagen¬
diꝑm enumdum taxat ħ faccit non pst.¬
¶Siturores mandauerint cumtuto¬
risuo mancipimnerãdum pupislo
⁊ ille non ement ansimandan actõ
aicris seruum̃ tutores uni titoꝵ mã¬
dauerĩt ut emeret namsi suꝑuatuũ
seruum uł ⁊̃ honerosum. mandati act̾¬
ione tm̃ eum teneritutele nõ tencri
Si uero necessarium seruum tunt ⁊ tu¬
nam ⁊ si non mandassent tenerentur
tutelt cum seruum pupillo intessariũ¬
non cõꝑauerint nonsunt gͥ excussati ꝙꝙ
conturgrimandai̾unt q einere sebuerãt.

Expanded text:
us sit aduersarius, mandati eum teneri: sed si soluendo non sit, tunc de dolo actionem aduersus reum, qui per collusionem absolutus sit, dandam ait.Sed et de lite quam suscepit exsequend‹a› mandati eum teneri constat.Si quis mandauerit alicui gerenda negotia eius, qui ipse sibi mandauerat, habebit mandati actionem, amquam enim uolgo di‹c›atur procuratorem ante litem contestatam facere procuratorem non posse, tamen mandati actio est: ad agendum enim dumtaxat hoc facere non potest.Si tutores mandauerint contutori suo mancipium emendum pupillo et ille non emerit, an sit mandati actio, eneris seruum tutores uni tutorum mandauerint ut emeret. nam si superuacuum seruum uel etiam onerosum, mandati actione tantum eum teneri, tutelae non teneri: si uero necessarium seruum, tunc et tunam et si mandassent, tenerentur tutelcusati, quod contutori mandauerunt, quia emere debuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
it uelit sollidum gregem s nccͣ ptẽm
dumdim tocius cuis quis uẽdicabit¬
NS isimaiorem nuuuierum alter hãt
ut detracto alieno nichilominus
gregem uenditinui sit irestitutõ¬
nc ñ utiumt ałcua capita
liena abeo qui dominrumeoꝵ haltbt
iss aliena ab eo quibona fide ea possi¬
debat ⁊ h̃utiq groggegis inquid uen¬
ditatĩe ꝯtinebimtur s ⁊ si ea solla su¬
ꝑ sunt caprita que reddempta sunt
ad hut posse cum grogem uendita¬
resarmamenta nauis singula crunt
uendicanda stapha quo seꝑatim ũt¬
eiusdam naturt est ita ⁊ fusum est at
ꝙ ꝯmistum ut deduci ⁊ seꝑatinõ pͥo¬
dum ut puta inc̾mu ⁊ tuum argent¬
um inuassam redactum est erit no¬
bis ꝯmune ⁊ imusquisq ꝓrata põde¬
ris quod inmasa habemus uendita¬
iuis que ponderis in massam hͣat
⁊ ad exibendum tencbitur qͥ dolo malo
ꝯfimdendum id argcutum curauit
duoꝵi ñ uolumptate eoꝵ ꝯfusum sit
iurem actõness si deduti inquid ñ pot᷑

Expanded text:
ter solidum gregem, sed ne partem dimidiam totius eius uindicabitsed si maiorem numerum alter habeat, ut detracto alieno nihilo minus gregem uindicaturus sit, in restitutionem non ueniunt aliena capitaliena ab eo, qui dominium eorum habebat uel aliena ab eo, qui bona fide ea possidebat: et haec utique gregis, inquit, uindicatione continebuntur. sed et si ea sola supersint capita, quae redempta sunt, adhuc eum posse gregem uindicare. Armamenta nauis singula erunt uindicanda: scapha quoque separatim uineiusdem naturae estcommixtum, ut deduci et separari non poutputa meum et tuum argentum in massam redactum est: erit nobis commune, et unusquisque pro rata ponderis quod in massa habemus uindicauisque ponderis in massa habeati et ad exhibendum tenebitur, qui dolo malo confundendum id argentum procuravit, duorum non uoluntate eorum confusum sit, in rem actio. sed si deduci, inquit, non possit,
Abbreviated transcription (Latin):
pentionis que spcciał inrem actõ locum
ht̃ macti in cñb reb mobilib tã amum¬
alib qmͣͣ ⁊ his queaĩa carent ⁊ in hisque
solo ꝯtinentur ¶ ꝑhant autem actõ¬
nem lib̾e ꝑsone que sunt uiris nr̃uit
putalibi a qui sunt inpotestate nr̃a ñ
nisi forit inquid ad iecta cã quis uendi¬
patestate ex rure romano uidetur michi
⁊ pomponiuis ꝯ sentire recte erncgisse
ait enim adiccta causa ex lege qͥutsi n
ceudiire posse ¶ ꝓcchant autem ac̾tõ¬
nem nõ solum singiae ues uendicibun¬
tur si posse ⁊̃ gregnꝰ uenditar pompo¬
mento ⁊ decquitio ceteris q que greg¬
atim hñtur dicenditm est s enimgre¬
gem sufficiet ip̃m ur̃m eẽ litet singula
capitta ur̃a ñsint grex .i. ñ srngislaca¬
pita urnditabuntur

Expanded text:
is in rem actio locum habet in omnibus rebus mobilibus, tam animalibus quam his que anima carent, et in his que solo continentur. Per hanc autem actionem libere persone, que sunt iuris nostri, utputa liberi, qui sunt in potestate nostra non nisi forte, inquit, adiecta causa quis uindipotestate ex iure Romano', uidetur mihi et pomponius consentire recte eum egisse: ait enim adiecta causa ex lege Quiritium uindicare posse. Per hanc autem actionem non solum singulae res uindicabuntur, sed posse mento et de equitio ceterisque, quae gregatim habentur, dicendum est. sed enim gregem sufficiet ipsum nostrum esse, licet singula capita nostra non sint: grex enim, non singula corpora uindicabuntur
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tum intelligit udicioꝵ exitũ i ilidici¬
terdum dicciorem nobis ꝯstiti oppĩto cã ftas
nobis alio adu̾sario incam quo rem ꝑs cã¬
pexit ut siquis alrenando rem aliumnob̾
adu̾sarium suo loco sb̃tirtuerit idꝙ data
oꝑainfraudem nrãm fec̾it tanti nobis in
^ft᷑m actõe teneatur ꝯsiti nr̃ã int̃ sit alui
ad u̾sarium nosnd̃ hũissositaq siarteruᷤᷤ
ꝓuincie hominem aut potenciorem no¬
bis oppossuerit adu̾sarium tenebitur
mus ¶S ⁊ si hoĩem ꝙͣ pecebaiuis ma¬
numisserrt durior uostra ꝯd̾cõ fit quia
iquo opus feceris cruus nõie int̾otõ ꝙ
ui aut clam aut actc̃e aque pluie at¬
cende tenedaris alienau̾is dirior nr̃and¬

Expanded text:
 cum intellegeret iudiciorum exitum interdum duriorem nobis constitui opposito nobis alio aduersario, in eam quoque rem prospexit, ut si quis alienando rem alium nobis aduersarium suo loco substituerit idque data opera in fraudem nostram fecerit, tanti nobis in factum actione teneatur, quanti nostra intersit alium aduersarium nos non habuisse.Itaque si alterius prouinciae hominem aut potentiorem nobis opposuerit aduersarium, tenebiturpetebamus manumiserit, durior nostra condicio fit, quia quo opus feceris, cuius nomine interdicto quod ui aut clam uel actione aquae pluuiae arcendae tenebaris, alienaueris, durior n
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑib noui nunciatõe agere possimq
nichil feccetis n cum eo cui idasiena¬
ueris qr ei nunciatum nonsit ¶Ex̃
restirutõnem pollcetus ut hat ac̾tõ¬
ne offcõ tm̃ iuditis ꝯsequatur ator ꝙͣ¬
tum cuis intersit alum adusaruxmiñ
hũisse forte siquas inpensas fec̾itaut
siꝙͣ aliam inomoditater passus fũ¬
it ãlio ad u̾sario sõstituto ¶Quid gͦ¬

Expanded text:
operis noui nuntiatione agere possim, quia nihil feceris, neque cum eo cui id alienaueris, quia ei nuntiatum non sit.Ex restituturum se pollicetur, ut hac actione officio tantum iudicis consequatur actor, quantum eius intersit alium aduersarium non habuisse: forte si quas inpensas fecerit aut si quam aliam incommoditatem passus erit alio aduersario substituto.Quid
Abbreviated transcription (Latin):
auł ¶iłetos quiadrogatum ꝑentem
sequ̾itur plaicet minui capnde cumma
siena potistate sunt ⁊ ꝯfamiliam mu¬
tau̾int ¶Emancipato filio ⁊ cet̃is ꝑso¬
ins capitis dimimnõ magnifesteat¬
cidit cumemanciparinemo possit nͥ
inmaginariam seruilem tãm dedut¬
tus autecarq cumsetuus manimt¬
titur qr serule cap̃t nullum uis ħt
zõ q nec minui põt

Expanded text:
um.Liberos qui adrogatum parentem sequuntur placet minui caput, cum in aliena potestate sint et cum familiam mutauerint. ‹E›mancipato filio et ceteris personis capitis minutio manifesto accidit, cum emancipari nemo possit nisi in imaginariam seruilem causam deductus: aliter atque cum seruus manumittitur, quia seruile caput nullum ius habet ideoque nec minui po
Abbreviated transcription (Latin):
atus ⁊spata matri faio ¶ Iuiriarũ
ractõ e delicto ueneptuim obligatõs
cũ capit̾te ambulant suib̾tait ad empta
sit milli restiturõ. niadaduersus
seruumlorusẽ qr nec p̃toria urris dite
itoseruns obligatut uttum ea ac̾tõsit
s utis actõ aducisus dnm danda ẽ ut¬

Expanded text:
sulta matri et filio.Iniuriarum et actionum ex delicto uenientium obligationes cum capite ambulant.Si libertate adempta sit, nulli restitutioni aduersus seruum locus est, quia nec praetoria iurisdictione ita seruus obligatur, ut cum eo actio sit: sed utilis actio aduersus dom
Abbreviated transcription (Latin):
dem liqñ ⁊̃agenib expedit potus cepe¬
tulid agere quam tributoria actõne nãui actiõe
hac dequaloquimin ħsolum indiuision¬
em uenit ꝙ inmertib ẽ inquib negatur
cuuo totius petulu ⁊m̃tits spectatur etĩ

Expanded text:
iam agentibus expedit potius de peculio agere quam tributoria: nam in hac actione de qua loquimur hoc solum in diuisionem uenit, quod in mercibus est quibus negotiatur culio totius p
Abbreviated transcription (Latin):
mptõ etuenditõ situt ⁊ scusu cͣchitur
ita. tontrarss. tõsensu resoluitut aũ¬
quam fu̾it res p̾secum ¶ Item q¬
q quesitum est siemptor fideiuissorem
acciꝑit uł uenditor scipulats fu̾it.mn
nudanolum paate resoluntur obligatõ.
iuł scabit. exempto quidemagi nõ po¬
Ast qr bone fidei iuditõ ex repites ⁊ pat¬
inłĩ sunt. an autem fideuissori utił sit
execptõ in dendum est. ⁊ puto liberato

Expanded text:
mptio et uenditio sicut consensu contrahitur, ita contrario consensu resoluitur, antequam fuerit res secuta: ideoque quaesitum est, si emptor fideiussorem acceperit uel uenditor stipulatus fuerit, an nuda uoluntate resoluatur obligatio. Iulianus scripsit ex empto quidem agi non posse, quia bonae fidei iudicio exceptiones pacti insunt: an autem fideiussori utilis sit exceptio, uidendum: et puto liberato
Abbreviated transcription (Latin):
ssit R sutumiu̾samcisamfidenissor
ntormagat ñalit̾ eiuenditor datur¬
us ẽ ꝙ̃ si omĩia p̃stit̃it que huit actẽi
ꝯtinentur etquidam sollida npecu¬
um torum solerit nichil ꝯsequit᷑¬
ꝙ siscriuis us filius uendiderit reddi¬
brtroriampoculum ꝯpetit Inpoculi¬
et nos moueat ꝙ añꝙͣ reddatur ser
sa ip̃nis reddibitõis inpetilio ꝯpu¬
dicemus Nna sinichil dño idebeat añ
ademptum peculium ñ ẽ ꝙ siplus do¬
ptorem fugit ⁊ inclroddibitõis tẽ
ꝓminitiatus fucrit ñ pͥusuendito¬
ri restitui debeat ꝙ̃ rerũ ab latarima

Expanded text:
si in uniuersam causam fideiussor itoria agat, non aliter ei uenditor daturus est, quam si omnia praestiter‹i›t quae huic actioni continentur et quidem solida, non pecuum totum soluerit, nihil consequitur.Quod si seruus uel filius uendiderit, redhibitoria in peculium competit. in peculiec nos moueat, quod antequam reddatur serusa ipsius redhibitionis in peculio compudicemus. hoc ita, si nihil domino debeat aut ademptum peculium non est: quod si plus doptorem fugit et in causa redhibitionis esse pronuntiatus fuerit, non prius uenditori restitui debeat
Abbreviated transcription (Latin):
tutur actõ exħ edcõ ĩcũ cuus maxima
pars inuendit̃e fu̾it qr plcrumq ue¬
naliciaru ntisocietatẽ cocunt utqui¬
d quid agunt sꝯmime uidentar agͥc
hiscuius maorpars ant misla parte
minior cẽt coilicias acciones ꝯpetere ne
cogtrctur emꝑtor cum multis intig¬
ait ꝙͣ uis actõ exempto cumsingu¬
ł sit ꝓporit̃e qua socu fiterunt. natag̃t
nus hominã ad lutrum pocius uł tur¬
ꝓit̾ facundum ꝓͣis est  incddibi¬
toria uł uł extimatoria porest dubi
fugam sumil tenca n põt nam põt
dici nithilint̾et̃ ep̃toris sanumeẽ fu¬
gatiuum ñeẽ tumqui cunc̾tus sit s
inf fũit impitnis sanum possedi
toris Gaiis

Expanded text:
r actio ex hoc edicto in eum cuius maxima pars in venditione fuerit, quia plerumque venaliciarii ita societatem coeunt, ut quidquid agunt in commune videantur agere: his, cuius maior pars aut nulla parte minor esset, aedilicias actiones competere, ne cogeretur emptor cum multis litigare, quamvis actio ex empto cum singulis sit pro portione, qua socii fuerunt: nam id genus hominum ad lucrum potius vel turpiter faciendum pronius est. In redhibitoria vel aestimatoria potest dubitfugam simul teneri potest: nam potest dici nihil interesse emptoris sanum esse, fugitivum non esse eum, qui evictus sit. sed interfuit emptoris sanum possedistoris. Gaius
Abbreviated transcription (Latin):
paus. R dep̃cio scrirepetendo ⁊ per̃e
actõem ⁊̃ ex duple stipulatt̃e dereb
ꝑfurtum ab latis iani re̾sinẽ ¶ Scr¬
im̃ dup laemi qureo ablatis fugit
moxĩricutus p̃sentib honestis um̃is in¬
terrogatus anidomo uenditoris ẜ¬

Expanded text:
pretio servi repetendo competere actionem etiam ex duplae stipulatione: de rebus per furtum ablatis iam responsum est. Servum dupla emi, qui rebus ablatis fugit: mox inventus praesentibus honestis viris interrogatus, an
Abbreviated transcription (Latin):
atis sue donator peuampaciatur
itaq siquates donetur necesse ñcrit
enre promitrere q̃ uireb urenalib
cdues reꝑmittere iubent sane odoo¬
lo reuotet lp̃¬

Expanded text:
patiatur. itaque si qua res donetur, necesse non erit ea repromittere, quae in rebus venalibus aediles repromitti iubent. sane de dolio revocet. Vlp