comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quasi ipsa eademq lana cum inficitur sangui¬
ne conchilii uel muricis uertitur in purpurã.
uersa est & ipsa sine coitu in matrẽ. ut non sit
ad modum qđ fuerat. sed purpura uerissima ad
indumentũ & głam summi regis aptissime diui¬
nitus dedicata: ut nulli deinceps ea uti usu fe¬
mineo licuerit nisi dõ. Quippe ut ita loquar
beata et głosa uirgo mraria eo modo quamuis.
dudum in comparabilis ẽẽt uniuersis quȩ sub
cȩlo sunt uirginibus. ut decenter posset inse
suscipere diumitatis admixtionẽ salua utrãq
natura : tamen cum grã repletur. cum sp̃u scõ
ꝑfunditur. cum uirtute altissimi obumbratur.
fit prȩtiosior meritis celsis. sublimior fastigiis.
pulchrior scĩtate. gloriosior suoꝵ prȩrogatiuis
meritoꝵ. ita ut nullis iam usibus sit ipsa eadẽq
mancipanda nisi diuinis. Unde õscĩssimȩ uir¬
gines & si imitari oportet tantam ac talem uir¬

Expanded text:
quia si ipsa eademqquia si ipsa eademqne conchylii vel muricis, vertitur in purpuram: versa est et ipsa sine coitu in matrem: ut non sit jam amodo quod fuerat, sed purpura verissima ad indumentum et gloriam summi regis divinitus aptissime dedicata: ut nulli deinceps ea uti usu femineo licuerit nisi Deo. Quippe ut ita loquar beata et gloriosa virgo Maria eo modo, quamvis dudum incomparabilis esset universis quae sub coelo sunt virginibus, ut decenter posset in se suscipere divinitatis admixtionem, salva utraque natura: tamen cum gratia repletur, cum Spiritu sancto perfunditur, cum virtute Altissimi obumbratur, fit pretiosior meritis, celsis sublimior fastigiis, pulchrior sanctitate, gloriosior suorum praerogativis meritorum: ita ut nullis jam usibus sit ipsa eademque mancipanda nisi divinis. Unde, o sanctissimae virgines, etsi imitari oportet tantam ac talem vir
Abbreviated transcription (Latin):
palatium. Haec est in quam dies. in qua usq
ad throni celsitudinem intemerata mater &
uirgo ꝓcessit: atq in regni solio sublimata post
xp̃m głosa resedit. Sic itaq ubiq confident̃
scã di canit ȩccła qđ de nullo alio sc̃orũ fas
ꝓmittitur scĩs. ueritas non negatur. Hoc
quippe priuilegium non naturȩ est sed grȩ
Idcirco et ipsa plus est meritis. et non natura.
quam uirgo & homo. Unde et si cȩterȩ uir¬
gines imitantur illam usq ad conceptũ partus
et gabrihelis nouȩ salutationis obsequium: de¬
inceps totum diuinum ẽ qđ operatur in ea. tes¬
tante angło quia sp̃s scĩ & uirtute altissimi ob¬
umbratur. Ante hoc ipsum sane uterus uirgi
nis quãuis mundus. quamuis inpollutus et
alienus a contagione peccati. quamuis sc̃s: tam̃
adhuc uilitate humanitatis induitur ut ita
dicam ac si lana candidissima suiq coloris de¬
albata:. Adquam sane cum accessit sp̃s sc̃s: T

Expanded text:
palatium. Haec est, inquam, dies, in qua usque palatium. Haec est, inquam, dies, in qua usque ad throni celsitudinem intemerata mater et virgo processit, atque in regni solio sublimata, post stum gloriosa resedit. Sic itaque ubique confidenter sancta Dei canit Ecclesia, quod de nullo alio sanctorum fas promittitur sanctis, veritas tamen negatur. Hoc quippe privilegium non naturae est, sed gratIdcirco et ipsa plus est meritis, et non natura quam virgo et homo. Unde et si caeterae virgines imitaet Gabrielis novae salutationis obsequium, deinceps totum divinum est quod operatur in ea, teste angelo, quia Spiritu sancto et virtute Altissimi obumbratur. Ante hoc ipsum sane uterus Mariae nis quamvis mundus, quamvis impollutus et alienus a contagione peccati, quamvis sanctus, tamen adhuc vilitate humanitatis induitur ut ita dicam ac si lana candidissima, suique coloris dealbata. Ad quam sane cum accessit Spiritus sanctus,
Abbreviated transcription (Latin):
quia in de tibi ꝓmittitur uenia. unde & om̃ib
laudes. Alioquin. nisi iuxta modulu ingenii
nrĩ đm laudare inscis suis studeamus. quomͦ
eum scđm qđ canimus iuxta multitudinẽ
magnitudinis eius laudare poterimus: Om̃i¬
no qđ prȩtermittendum non est impleturi
sumus quandoq scđdm qđ dicitur. Beati qui
habitant in domo tua dnẽ. in scła sȩculorũ
laudabunt te. Inter dum uero quia in men¬
sus est: quod uoce non possumus nec facundia
ualemus. exsequamur uotis et medullis cordis
Quia magnus et bonus est atq in mensus. tant᷑
ac talis quantũ et qualem ipse. nouit : ore ac
sp̃u confiteamur ad iustitiam et salutem:
inc rogo om̃s pariter festiuitatẽ głosȩ semper
uirginis mrariȩ deuotissime celebremus: quia
hȩc est prȩclara dies in qua meruit exaltari
suꝑ choros angłoꝵ & ꝑuenire ultra quã nrãe
humanitatis est natura. ubi non sustollitur
cum eleuatur in dexteram patris. ubi xp̃c̃ nob̾

Expanded text:
quia inde tibi promittitur venia et omnibus quia inde tibi promittitur venia et omnibus ut laudes. Alioquin nisi juxta modulum ingenii nostri Deum laudare in sanctis suis studeamus, quomodo eum secundum quod canimus, juxta multitudinem magnitudinis ejus laudare poterimus? Omnino praetermittendum non est quod impleturi sumus quandoque quod dicitur: Beati qui habitant in domo tua, Domine, in saecula saeculorum laudabunt te . Interdum vero quia immensus est, quod voce non possumus, nec facundia valemus, exsequamur votis et medullis cordis: quia magnus et bonus est atque immensus, tantus ac talis quantum ac qualem ipse se novit, ore ac spiritu confiteamur ad justitiam et salutem. VII. Hinc, rogo, omnes pariter festivitatem gloriosae semper virginis Mariae devotissime celebremus: quia haec est dies praeclara, in qua meruit exaltari super choros angelorum, et pervenire ultra quam nostrae humanitatis est natura. Ubi non substantia tcum elevatur in dexteram Patris, ubi Christus pr
Abbreviated transcription (Latin):
sed puto quod nemo qui pręsumat. nisi qui
quanta sint quȩ panduntur pęnitꝰ ignorat:
Tamen et si adhȩc nemo idoneus inuenitur:
uotis om̃ibus cessare non debet quilibet &ĩa
peccator a laudibus. quamuis explere non
queat quod sentitur. Unde sermo diuinus
cum depeccatore ageret in psalmis. sacrificiũ
dicat. Illic iter est laudis ad aeternã laudẽ
sine fine mansuram: sed nemo apprehendet
illud. nisi ego prȩmonstrauero. Qua propter
carissimȩ quia iter salutis nrãe in laudibus est
saluatoris.: hortor uos et comioneo. in hac
sacra sollempnitate genitricis di orariȩ nolite
cessare alaudibus. Qđ si uirgo es. gaude qͥa
meruisti ẽe et tu quod laudas. Tantum cura.
ut sis quȩ digne laudare possis. Qđ si continenᷤ
& casta. uenerare et lauda: quia non aliun¬
que fuit plenissime in maria quam laudas.
Qđ si coniugata certe aut peccatrix. nichil ominꝰ
sit speciosa laus in ore peccatoris. noli cessare:

Expanded text:
Sed et puto quod nemo praesumat, nisi qui Sed et puto quod nemo praesumat, nisi qui quanta sint quae panduntur, penitus ignorat. Tamenetsi ad haec nemo idoneus invenitur, votis tamen omnibus cessare non debet quilibet etiam peccator a laudibus, quamvis explere non queat quod sentitur. Unde sermo divinus cum de peccatore ageret in Psalmis: Sacrificium, dicat: illic iter est laudis ad aeternam laudem sine fine mansuram, sed nemo apprehendit illud, nisi ego praemonstravero. Propterea, charissimi, quia iter salutis nostrae in laudibus est Salvatoris, hortor vos et commoneo, in hac sacra solemnitate genitricis Dei Mariae nolite cessare a laudibus. Quod si virgo es, gaude quod meruisti et tu esse quod laudas: tantum cura ut sis quae digne laudari possis. Quod si continens et casta es, venerare et lauda, quia non aliunChristi, quae fuit plenissime in Maria quam laudas. Quod si conjugata es certe aut peccatrix, nihilominus sit speciosa laus in ore peccatoris, noli cessare a laude,
Abbreviated transcription (Latin):
salutat. Non enim simplex fateor uł con¬
sueta fuit ista salutatio. sed om̃i admiratione
digna. Siquidem uenerationis fuit delati ob¬
latio muneris. famulatꝰ obsequii: quia & si
in scĩs patrib et ꝓphetis grã fuisse creditur
non tamen eatenus plena. in mariaa uero
totius graẽ quȩ in xp̃o est plenitudo uenit:
Quam quã aliter: et ideo in quit benedicta tu
inter mulieres : id est benedicta plus quam
om̃s mulieres. Ac ꝑ hoc quicquid maledicti¬
onis infusum est ꝑ euam. totum abstulit
benedictio uirginis marię: insuꝑ & grãm
refudit xp̃i ortus. quã non habuit prius
omis mundus. Igitur qđ natura non habuit.
usus nesciuit. ignorauit ratio. mens ñ capit
humana. pauet cȩlum. stupet terra. creatu¬
ra omĩs &iam cęlestis miratur: hoc totũ ẽ ł i.¬
quod ꝑ gabrihelem mrariȩ diuinitus nunti¬
atur. et ꝑ xpm̃ adimpletur. Qua de causa
de tali tantaq loqui me indignum fateor:

Expanded text:
salutat. Non enim simplex, fateor, vel consalutat. Non enim simplex, fateor, vel consueta fuit illa salutatio, sed omni admiratione digna. Si quidem venerationis fuit delatio, oblatio muneris, famulatus obsequii: quia et si in sanctis Patribus et prophetis gratia fuisse creditur, non tamen eatenus plena. In Mariam vero totius gratiae quae in Christo est, plenitudo venit, quanquam aliter. Et ideo, inquit, benedicta tu inter mulieres, id est, plus benedicta quam omnes mulieres. Ac per hoc quidquid maledictionis infusum est per Evam, totum abstulit benedictio Mariae. Insuper et gratiam refudit Christi ortus, quam non habuit prius omnis mundus. Igitur quod natura non habuit, usus nescivit, ignoravit ratio, mens non cepit humana, pavet coelum, stupet terra, creatura omnis etiam coelestis miratur. Hoc totum est quod per Gabrielem Mariae divinitus nuntiatur, et per Christum adimpletur. Qua de causa, de tali tantoque loqui me indignum fateor.
Abbreviated transcription (Latin):
et prȩcessit nuntium suũ ds̃: sed a dño non
recessit. Nec tenere potuit locis. qui om̃ib
habrtur in locis. & totus ubiq est: sine quo
nichil totũ. Ergo uerbum patris numquã
apatre discedens homo fieri ꝓprie dignat᷑
est secreto suo misterio quo ipse nouit. Qui
qm̃ totũ suscepir qđ ẽ hominis. homo totꝰ ẽ:
et totũ accipiens qđ dĩ est. omnino aliud
quã ds̃ qui natus ẽ ex maria e̾e non potuit.
Seit enĩ ds̃ om̃a et potest. Propterea quia ita ẽ.
sciuit se ac potuit inutero uirginis sine sin cor¬
ruptione miscere atq uniri. ut unus esset
xp̃c ds & homo. una ꝑsona unaq substantia:
Ob quod genitrix electa et prȩ electa. iure
ab angło grã salutatur & prȩdicat᷑ plena.¬
Uere plena: ꝑ quã largo scĩ sp̃s imbre suꝑfusa
est om̃is creatura. & ideo satis eam deuotissi¬
me primum angłs ueneratur et salutat.
Miratur itaq et ipse. qualis aut quanta sit quã

Expanded text:
et praecessit nuntium suum Deus, sed a Deo non et praecessit nuntium suum Deus, sed a Deo non recessit: nec teneri potuit locis qui omnibus habetur in locis: et totus ubique est, sine quo nihil totum. Ergo Verbum Patris numquam a Patre discedens, homo pro nobis fieri dignatus est, secreto suo mysterio, quod ipse novit: qui quoniam totum suscepit quod est hominis, homo totus est: et totum retinens quod Dei est, omnino aliud quam Deus qui natus est ex Maria esse non potuit. Scit enim Deus omnia et potest. Propterea quia ita est, scivit se ac potuit in utero Virginis sine sui corruptione miscere atque unire, ut unus esset Christus Deus et homo, una persona, unaque substantia. Ob quod Dei genitrix electa et praeelecta jure ab Angelo salutatur, et praedicatur graVere plena, per quam largo sancti Spiritus imbre superfusa est omnis creatura. Et ideo satis eam devotissime primum angelus veneratur et salutat. Miratur itaque et ipse qualis aut quanta sit quam
Abbreviated transcription (Latin):
licitatis est : ẽẽ uero uirginẽ uirtutis. du hoc
optinere uirib nititur cũ gr̃a. qđ habet angłs
ex natura. Utrumq tamen et ẽe uirginẽ uł
angłm diuini muneris est officiũ ñ humani
Aur in quit gr̃a plena. Et bene plena. quȩ cȩte¬
ris ꝑ partes prestatur: marię uero simulse tota
infudit plenitudo graẽ. Hoc quippe ẽqđ dauid
canit. Descendit sicut pluuia in uellus. Uellus
itaq cum sit de corpore. nescit corporis passionẽ
Dic et uirginitas cum sit in carne. uitia carniᷤ nes¬
cit. Cęlestis plane imb̃ uirgineũ uellus placi¬
do se infudit elapsu. et tota diuinitatis unda
se contulit in carnẽ quando uerbũ caro factũ
est : ac deinde ꝑcrucis patibulũ expressum
terris om̃ib pluuiã salutis effudit. et stillici¬
dia grãẽ humanis prestitit mentibuᷤ. Dñs
in quit tecũ. Mira res. Etiam erat cum
uirgine qui aduirginẽ mittebat angłm.

Expanded text:
licitatis est: esse vero virginem, virtutis: dum hoc licitatis est: esse vero virginem, virtutis: dum hoc obtinere viribus virgo nititur cum gratia, quod habet angelus ex natura. Utrumque tamen et esse virginem et angelum, divini muneris est officium, non humani: Ave, inquit, gratia plena ; et bene plena, quia caeteris per partes praestatur: Mariae vero simul se tota infudit plenitudo gratiae. Hoc quippe est quod David canit: Descendet sicut pluvia in vellus . Vellus itaque cum sit de corpore, nescit corporis passionem. Sic et virginitas cum sit in carne, nescit vitia carnis. Coelestis plane imber in virgineum vellus, placido se infudit illapsu: tota divinitatis unda se contulit in carnem, quando Verbum caro factum est: ac deinde per crucis patibulum expressum, terris omnibus salutis pluviam effudit, et stillicidia gratiae humanis praestitit mentibus. Dominus, inquit, tecum. Mira res et jam cum Virgine erat, qui ad Virginem mittebat Angelum,
Abbreviated transcription (Latin):
manis dici potest uerbis minus est alaude
cęli. quia diuinis est & angelicis excellentiuꝰ
prędicata & laudata preconuis. a ꝓphetis qui¬
dem pręnuntiata. a patriarchis figuris et enig¬
matibus prȩsignata. ab euangelistis ex hibita
et monstrata. ab angło urnerabiliter atq
officiosissime salutata. Prȩterea qualis et qͣnta
ẽẽtab eodem diuinitus declaratur cum ait.¬
Aue oraria gr̃a plena. dñs tecũ: benedicta tu
in mulieribus. Talib namq decebat uirginẽ
oppignerari munerib. ut c̾et gra plena quȩ
dedit cęlis głam. terris dm̃. pacẽ hominibus
refũdit. fidem gentibus. finem uitiis. uitae
ordinem. morib disciplinam. Et bene angł̃s
ad uirginẽ mittit᷑. quia semꝑ angłis cognata¬
est uirginitas. Profecto in carne prȩter carnẽ
uiuere. non terrena uita ẽ: sed cȩlestis. Unde
in carne angłicam głam ad quirere maius
ẽ meritũ quam habere. Esse enim angłm fe¬

Expanded text:
manis dici potest verbis, minus est a laude manis dici potest verbis, minus est a laude coeli: quia divinis est et angelicis excellentius praedicata et laudata praeconiis. A prophetis quidem praenuntiata: a patriarchis figuris et aenigmatibus praesignata: ab evangelistis exhibita et monstrata: ab angelo venerabiliter atque officiosissime salutata. Praeterea qualis et quanta esset, ab eodem divinitus declaratur, cum dicitur: Ave, gratia plena, Dominus tecum: benedicta tu in mulieribus. Talibus namque decebat Virginem oppignerari muneribus, ut esset gratia plena, quae dedit coelis gloriam, terris Dominum, pacemque refudit, fidem gentibus, finem vitiis, vitae ordinem, moribus disciplinam. Et bene angelus ad Virginem Mariam mittitur: quia semper angelis cognata virginitas. Profecto in carne, praeter carnem vivere, non terrena vita est, sed coelestis: Unde in carne angelicam vitam acquirere, majus est meritum, quam habere. Esse enim angelum, fe
Abbreviated transcription (Latin):
secura de sua inmarcessibili gla ad cęli iam
ꝑuenit palatium. Exultate in quã ac gaude¬
te & lȩtetur omis orbis. quia hodie nob̃ om̃ib
eius interuenientibus meritis salus aucta est :
uobis quoq diligentibus eam honor & uirtus
una cum reliquis uirginib sacris amplior presta¬
tur et grã. Id circo dilectissimȩ lȩtamini et
laudate. quia si dm ore ꝓphetico inscis suis lau¬
dare iubtinur: multomagis eum in hac celebri¬
tate beatȩ uirginis matris suȩ oportet nos cũ
ẏmnis & canticis diligentius extollere. et
dignis dõ preconiis ac misticis honorare mune¬
ribus. Nulli dubium quin totũ ad głam lau¬
dis cius ꝑtineat. quicquid digne genitricisuȩ
Ex quo timeo satis et ualde ꝑtimesco dum ur̃is
cupio parere ꝓfectibus. ne forte sicut imꝑbus
ita et indignus laudator inueniar: ꝓfecto¬
cum nec scitas uel facundia suppetit ut bra¬
tam et gloriosam uirginẽ digne laudare
queam. qm̃ ut uerum fatear quicquid hu¬

Expanded text:
e sua immarcescibili gloria ad coeli jam pervenit palatium. Exsultate, inquam, et gaudete, et laetetur omnis orbis, quia hodie nobis omnibus ejus intervenientibus meritis salus aucta est. Vobis quoque diligentibus eam, honor, et virtus una cum reliquis sacris virginibus amplior praestatur et gratia. Idcirco, dilectissimae, laetamini et laudate, quia si Deum ore prophetico in sanctis suis laudare jubemur, multo magis eum in hac celebritate beatae Mariae Virginis matris ejus oportet cum hymnis et canticis diligentius extollere, et dignis Deo jubilare praeconiis, ac mysticis honorare muneribus. Nulli enim dubium, quin totum ad gloriam laudis ejus pertineat quidquid digne genitrici suaeEx quo timeo satis, et valde pertimesco, dum vestris cupio parere profectibus, ne forte sicut improbus, ita et indignus laudator inveniar. V. Procum nec sanctitas vel facundia suppeditet, ut beatam et gloriosam Virginem Mariam digne laudare queam: quoniam ut verum fatear quidquid hu
Abbreviated transcription (Latin):
qđ ꝓpriũ habuit: uerbo si quidem operante
quod uerbi est & carne exequente quȩ carniᷤ
erant. cõmunicante siquidẽ uerbo in eadem
operatione. dum et idem d̾s atq homo inuna
substentia uel ꝑsona sine diuisione aut com¬
mixtione creditur. & prȩcognita identidem
iudicatur. Uerũtamen ds̃ uerbũ est et non
caro: quã quam carnem rationabiliter assũp
uerbi dĩ caro conspecta sit & uisa. Unde &
iohannes. qđ fuit abinitio & qđ audiuimus
inquit. uidimus ac ꝑspeximus et manꝰ nrae
uerbũ dm̃ uidere aut tractare possit manib.
nisi ꝑ sacramentũ sibi uniti hominis. Quae
nimirum unitio tam mira est: ut discerni
nequeat. Alioquin. qđ fuit abinitio uerbũ
quomodo recte dicitur hoc totum esse qđ

Expanded text:
quod proprium habuit: Verbo siquidem operante quod proprium habuit: Verbo siquidem operante quod Verbi est, et carne exsequente quae carnis erant: communicante ei siquidem Verbo in eadem operatione, dum et idem Deus atque homo in una substantia vel persona, sine divisione aut commixtione creditur, et praecognita una identitas praedicatur. Verumtamen Deus Verbum est, et non caro, quamquam carnem rationabiliter animataVerbi Dei caro conspecta sit ac visa. Unde et Joannes: Quod fuit ab initio, et quod audivimus, inquit, et vidimus et perspeximus, et maDeum verum videre aut tractare possit manibus, nisi per sacramentum sibi uniti hominis. Quae nimirum unitio tam mira est, ut discerni nequeat. Alioquin quod fuit ab initio Verbum, quomodo recte dicitur hoc totum esse quod
Abbreviated transcription (Latin):
in diuiduum quantũ aduocem scripturae
ꝑtinet. ut nechomo ado separari tempore
nec ab homine ds ualeat passione. Si quidẽ
ut hȩc aꝑtius intelligatis. ipsius xp̃i uerba dis¬
tunc erat cũ hȩc loquebatur: In terra scilicet
Et qm̃ se decęlo antequã nasceretur descendisse
testatur: ẽtiã & cũ loquit᷑ in cęlo se eẽ fatet᷑.
eundemq se filium hominis dicit. cum utiq
de cęlo nisi dñs descendere non potuit. et cũ
in terris loquit᷑ non nisi unus idemq xp̃s fuit.
Et hȩc est mira & ad mirabilis nouitaᷤ. immo
omium nouitatum suꝑeminens nouitaᷤᷤ unita¬
tis: quam nisi diligenter prudens uirgo ab
ex ordio scĩ euangłii anim aduertaᷤ. magis
errare in omĩ scriptura uideberis diuina quã
intelligere ueritatẽ. Constat igitur unum
humanitati scilicet ac diuinitatis: ac ꝑ hoc duaᷤ
exercusse operationes. Operata est enim utra¬
q forma uel natura cum alterius cõmunione

Expanded text:
individuum, quantum ad vocem Scripturae individuum, quantum ad vocem Scripturae pertinet, ut nec homo separari a Deo tempore, nec ab homine Deus valeat passione. XII. Siquidem ut haec apertius intelligatis ipsius Christi verba distunc erat, quando haec loquebatur? In terra scilicet. Et quomodo se de coelo antequam nasceretur descendisse testatur? Etiam et cum loquitur, in coelo se esse fatetur, eumdemque se filium hominis dicit; cum utique de coelo, nisi Deus descendere non potuerit: et cum in terris loquitur, nonnisi unus idemque Christus fuit. Et haec est mira et admirabilis novitas, immo omnium novitatum supereminens novitas unitatis. Quam nisi diligenter, prudens virgo, ab exordio sancti Evangelii animadvertas, magis errare in omni Scriptura videberis divina, quam intelligere veritatem. Constat igitur unum humanitatis scilicet ac divinitatis, ac per hoc duas exercuisse operationes. Operata est enim utraque forma vel natura cum alterius communione
Abbreviated transcription (Latin):
plenus ager dicitur. quia plena gr̃a uirgo mraria
ꝓnuntiatur : de cuius utero credentib fructꝰ
obsecro uos ofiliȩ talem ac tantam gram ne
inuacuum recipiatis quȩ est in xp̃o iħu: in
quo est ds̃ et homo sic unitus in una eadẽq
ꝑsona. ut legatur quam sȩpe in diuinis litte¬
ris homo dõ coeternus ꝓpter unitionẽ sub¬
stantiȩ ac de inde ds̃ homini uideat᷑ cõpassutᷤ.
cũ nec initiabilis sit homo nec passibilis ds̃
Tam̃ sic unitus est ds̃ suo corpori. ut nullam
patiatur inter dm̃ et hominẽ humana opi¬
nione distantiam: ne forte quod absit alius
filius dĩ et alius filius hominis credat᷑. prȩser¬
tim quia scriptura sic conectit & concorporat
dm̃ et hominẽ. ut nec in tempore ad modum
hominẽ quis ado nec inpassione possit ab ho¬
mine dm̃ discernere. Undesi ad tempus res
dĩ si adpassionem: inuenies semꝑ cum filio
hominis cundem dĩ filium ita unitum et

Expanded text:
plenus ager dicitur, quia plena gratia virtutum viplenus ager dicitur, quia plena gratia virtutum virgo Maria pronuntiatur: de cujus utero credentibus fructus obsecro vos, o filiae, talem ac tantam gratiam ne in vacuum recipiatis, quae est in Christo Jesu, in quo est Dpersona, ut legatur quam saepe in divinis Scripturis homo Deo coaeternus propter unitionem subsistentiae, ac deinde Deus homini compassus: cum nec ininitiabilis sit homo, nec passibilis Deus. Tamen sic unitus est Deus suo corpori, ut nullam patiatur fieri inter Deum et hominem humana opinione distantiam; ne forte, quofilius Dei, et alius filius hominis credatur: praesertim quia Scriptura divina sic connectit et concorporat Deum et hominem, ut nec in tempore hominem admodum quis a Deo, nec in passione possit ab homine Deum discernere. Unde si ad tempus respDei. Si ad passionem, invenies semper cum filio hominis eumdem Dei filium ita unitum et
Abbreviated transcription (Latin):
tamen et sp̃s sc̃s in hebreo rhua femineo gene¬
re dr̃. non qđ sexus in dõ monstret᷑: immo ne
forte suspicetur. sub regula trium linguarum
sp̃s sc̃s diuerse accipitur. In hebreo scilicet ut
dixi femineo genere legitur. ingreco nesexuᷤ
in eo credatur ꝑneutrũ inuenitur. et in lati¬
no masculini generis ẽẽ decernitur. Qui
nimirũ sp̃s sc̃s bene ꝑrebeccam intelligitur.
et ideo totum est misterium qđ geritur: ut
ꝑuestim̃torũ fraglantiã xp̃c adnuntietur.
que nos qui cumq baptizati sumus induimur.
in quo benedixit nos ds̃ pater non qualicũq
sed omĩ ut ait apł̃s benedictione spirituali in
cęlestib. Unde et angłs orariȩ loqui incipiens.
abenedictione ex horsus ait. Benedicta tu
in mulierib. et benedictꝰ fructus uentris tui.
Cuiꝰ ꝓfecto inspũ longe odorem trahens prȩfatꝰ
isa ac benedicebat filium. in quo cęlestis omĩs
benedictio mundo effloruit. Et bene ab eo

Expanded text:
tamen et spiritus in Hebraeo RUA feminino genetamen et spiritus in Hebraeo RUA feminino genere dicitur, non quod sexus in Deo monstretur: immo ne forte suspicetur, sub regula trium linguarum, Spiritus sanctus diverse accipitur: in Hebraeo scilicet, ut dixi, feminino genere legitur: in Graeco vero, ne sexus in eo credatur, πνεῦμα neutro invenitur: et in Latino masculinum esse decernitur. Qui nimirum Spiritus sanctus bene per Rebeccam intelligitur: et ideo totum est in mysterio quod geritur, ut per vestimentorum fragrantiam Christus annuntietur: quem nos omnes quicumque baptizati sumus induimur, in quo benedixit nos non qualicumque, sed omni ut ait Apostolus benedictione spirituali in coelestibus . Unde et angelus Mariae loquens, a benedictione exorsus ait: Benedicta tu in mulieribus, et benedictus fructus ventris tui . Cujus profecto in spiritu longe odorem trahens pater Isaac benedicebat filium, in quo coelestis omnis benedictio mundo effloruit. Et bene ab eo
Abbreviated transcription (Latin):
unus idemq semꝑ cum patre dõ filius adorat᷑.
non nouus. non recens ex tempore: non alienuᷤ
anatura uel genere. Qđ si tibi nouum uidet᷑
qđ ꝓte hominẽ assumpsit: noueris qđ hoc sẽꝑ¬
cum eo et in eius consilio fuit ut sic fieret. et
nunc quando plenitudo temporis uenit fac
priores scĩ diuinitꝰ reficiebantur odoramentis.
talibus inspirabantur dexp̃o prȩsagiis: quod
nasciturus ee̾t inmundo in quo ce̾t om̃ium
salus & benedictio ȩternȩ hereditatis. Istȩ si¬
quidem sunt filii dĩ uestes. iste quib priores
scĩ uestiebant᷑: istȩ quas rebecea unmo sp̃s sc̃s
sccũ domi habuit. quib induit iacob filiũ suũ
Alias autẽ nisi ab sp̃u scõ seruatȩ domi & ꝓlatę
eent. quid miri odoris in eisdem pater isa ac hay¬
riret ita ut diceret cum ꝑsensisset uestim̃toꝵ
fraglantiã. ecce odor filii mei sicut odor agri
pleni cui benedixit dñs: Sed forte dicturus.

Expanded text:
unus idemque semper cum Deo Patre Filius adoratur, unus idemque semper cum Deo Patre Filius adoratur, non novus, non recens ex tempore, non alienus t, dicens. Quod si tibi nouum videtur, quod pro te hominem assumpsit: noueris, quod secum eo et in ejus consilio fuit ut sic fieret: et nunc quando plenitudo temporis venit, id priores sancti divinitus afficiebantur odoramentis, talibus inspirabantur de Christo praesagiis, quod nasciturus esset in mundo, in quo esset omnium salus et benedictio aeternae haereditatis. Istae siquidem sunt fidei vestes: istae quibus priores sancti vestiebantur: istae quas Rebecca, immo Spiritus sanctus secum domi habuit, quibus induit Jacob filium suum. Alias autem nisi a Spiritu sancto servatae domi et prolatae essent, quid miri odoris in eisdem pater Isaac hauriret, ita ut diceret, cum praesensisset vestimentorum fragrantiam: Ecce odor filii mei, sicut odor agri pleni, cui benedixit Dominus ? Sed forte dicturus
Abbreviated transcription (Latin):
cum ds̃ recens: quia unus idemq est. qui eorũ
ductor fuit. et nr̃ ꝑ passionẽ carnissuȩ redẽptor
Unus si quidem sua in carne. unus in sacramento
atq unus in spũ. nec admittit om̃mo ut alius
filius hominis. alius filius dĩ intelligatur. qui
nec tẽpore prȩscribitur nec passione separatur:
Alioquin: si adrationẽ respicias et ad sensus hu
manos. Nequa qũã eatenus potuerunt in ter
se conuenire ditas & humana conditio. Con¬
uenerunt tamen in xp̃o. et unus ex ambobus
emmanuhel. Unde michi uidet᷑ qđ altitudi¬
nẽ tanti misterii diligenter intelligere et ui¬
dere non potuerunt. qui duo ᷤ filios certe aut
aliũ xp̃m quã dĩ filium existimauerunt.
Qua ꝓpter nec nos hominẽ seorsum colimus qđ¬
fas non est nec ad oramus. sed đm magis in car¬
natum qui ꝓprium sibi corpus animatũ uniuit.
ita ut ds uerbum caro fieret non in alio quo¬
dĩ filium et colimus et adoramus. qͥ nichil inse

Expanded text:
cum Deus recens, quia unus idemque est qui eorum cum Deus recens, quia unus idemque est qui eorum ductor fuit, et noster per passionem carnis suae redemptor. Unus siquidem sua in carne, unus in sacramento, atque unus in spiritu: nec admittit ratio, ut alius filius hominis, alius Filius Dei intelligatur, qui nec tempore praescribitur, nec passione separatur, Alimanos, nequaquam ita tenus potuerunt inter se convenire Deitas et humana conditio. Convenerunt tamen in Christo, et unus Emmanuel. Unde mihi videtur quod altitudinem tanti mysterii diligenter intelligere et videre non potuerunt, qui aut duos filios certe, aut aliud Christum, quam Dei filium existimavere. Quapropter nec nos hominem seorsum colimus, quod nefas est, nec adoramus; sed Deum magis incarnatum, qui proprium sibi corpus animatum univit, ita ut Deus Verbum caro fieret: et non in alium quemDei filium et colimus et adoramus. Qui nihil ipse
Abbreviated transcription (Latin):
ȩternitate iam se fuisse loquebat᷑. qui ꝑsacram̃tũ
suȩ in carnationis insinuat qđ apłs dilucidans
aꝑtius iħs in quit popłm ex egrpto saluans. scđo
cos qui non crediderunt ꝑdidit. Et alibi pau
maria. sed quia in illo unico filio dĩ iã unitas
ꝑsonȩ commendat᷑. quȩ occulta erat misterio.
Qđ et alibi euidenter. qui elegit nos inquit ante
mundi constitutionẽ in ipso: quia ꝓfecto quic¬
quid ds̃ fecit abinitio. xp̃c fecit totũ ꝑunitatẽ
sacramenti. Et ideo iam dserat infilio qui
dubitatur. Alioquin. nisi ita credideris: aut
xp̃c ds̃ non erit omino. aut contra ꝓphetam
ds̃ recens eẽ uidebitur. Sed ne tales patiamur
calumnias: scrutandȩ sunt scripturȩ in quib:
unitas in xp̃o commendat᷑ ꝑsonȩ. quã non prȩ¬
iudicat tempus ne unus semꝑ dicatur. Hinc
quoq beatꝰ petrꝰ loquens de patrib ait. Per
& non erat cum eo ds̃ alienus. Unde nec nobis¬

Expanded text:
aeternitate jam se fuisse qui loquebatur per sacramentum aeternitate jam se fuisse qui loquebatur per sacramentum suae incarnationis insinuaJesus, inquit, populum ex Aegypto salvans: secundo eos, qui non crediderunt, perdidit . Et alibi PaulMaria: spersonae commendatur quae occulta erat in mysterio. Quod et alibi evidenter, Qui elegit nos, inquit, ante mundi constitutionem in ipso ; quia profecto quidquid Deus fecit ab initio, totum fecit per unitatem sacramenti. Et ideo jam Jesus erat in filio, quidubitatur. Alioquin nisi ita credideris, aut Christus Deus non erit omnino, aut contra prophetam Deus recens videbitur. Sed ne talibus quatiamur calumniis, scrutandae sunt Scripturae, in quibus unitas in Christo commendatur personae, quem non praejudicat tempus, ne unus semper dicatur. Hinc quoque beatus Petrus loquens de Patribus ait: Peret non erat cum eo Deus alienus. Unde nec nobis
Abbreviated transcription (Latin):
uitȩ manat : in cuiꝰ lumine om̃s uidemꝰ lumen.
quia uixta iohannẽ ipse ẽ qui inluminat omnẽ
bominẽ uenientẽ in hunc mundu. Cutꝰ ꝓfecto
emissio uteri. suꝑnoꝵ cuuũ om̃ium ẽ paradi¬
sus. Dc isto namꝙuentris agro patriarcha
isa ac longe odorans aiebat dicens. Cece odor
filii mei sicut odor agri pleni. cui benedixit
dris. Quamuis putant parum intelligentes qđ
priores scĩ minus de xp̃o intellexerint misteriũ
in carnationis. cum et ipsi eadem saluati sint
grã. Unde constat tempus non prȩuidicasse sa¬
cramentũ uniti hominis ac dĩ. ita ut &iam esset
in illo ꝑunitatem ꝑsonȩ abinitio scł̃i qui nec du
erat natꝰ de mraria uirgine. Qđ multis scriptu¬
rarum de claratur in dicuis. Unde dñs ad iudes.
Antequã abraham fieret egosum. Quib itaq uerb̃
ostendit se qui loquebatur in eo semꝑ fuisse mis
aeternitaᷤᷤ naturae declarat᷑. In qua nimirum

Expanded text:
vitae manat, in cujus lumine omnes videbimus lumen. vitae manat, in cujus lumine omnes videbimus lumen. Quia, juxta Joannem, Ipse est qui illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum . Cujus profecto emissio uteri, supernorum civium omnium est paradisus. De isto namque ventris agro patriarcha Isaac longe odorans, aiebat, dicens: Ecce odor filii mei sicut odor agri pleni, cui benedixit Dominus : quamvis putent parum intelligentes, quod priores sancti minus de Christo intellexerint mysterium Incarnationis, cum et ipsi eadem salvati sint gratia. X. Unde constat tempus non praejudicasse sacramento uniti hominis ac Dei: ita ut jam esset in illo per unitatem personae ab initio saeculi, qui nondum erat natus de Maria Virgine: quod multis Scripturarum declaratur indiciis. Unde Dominus ad Judaeos: Antequam Abraham fieret, inquit, ego sum. Quibus utique verbis ostendit se qui loqueaeternitas naturae declaratur. In qua nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
totum ueritas et grã fuit. totum misericordia
et iustitia quȩ de cęlo ꝓspexit. Et ideo imma¬
culata : quia innullo corrupta. Circundedit .uii.¬
enim uirum in utero sicut hieremias sc̃s testat᷑.
et non aliunde accȩpit. Faciet inquit ds no¬
uum suꝑ terram. et mulier circumdabit uirũ.
Uere nouũ & omniũ nouitatẽ suꝑ eminens noui UIII¬
tas uirtutũ. quando ds̃ quem ferre non potest
mundus neq uidere aliquis ut uiuere possit sic
ingressus est. hospitium uentris. ut corporis
claustra nescirent. : sicq gestatus ut totꝰ ds̃ in
nua omino clausa. Unde canitur in eisdem
canticis de ca. Ortꝰ conclusus. fons signat᷑. emissi¬
ones tuȩ paradẏsus. Uere ortꝰ delitiarũ. in quo
consita sunt uniuersa floꝵ genera et odora¬
menta uirtutũ. Sicq conclusus. ut nesciat uio¬
lari neq corrũpi ullis insidiarũ fraudib fõns
itaq signatꝰ sigillo totius trinitatis. ex quo fons

Expanded text:
totum veritas et gratia fuit, totum misericordia, totum veritas et gratia fuit, totum misericordia, et justitia, quae de coelo prospexit: et ideo immaculata, quia in nullo corrupta. Circumdedit enim virum in utero, sicut Hieremias sanctus testatur, et non aliunde accepit. Faciet, inquit, Dominus novum super terram, et mulier circumdabit virum . Vere novum et omnium novitatum supereminens novitas virtutum, quando Deus quem ferre non potest mundus, neque videre aliquis ut vivere possit sic ingressus est hospitium ventris, ut corporis claustrum nesciret: sicque gestatus, ut totus Deus rta omnino clausa. Unde canitur in eisdem Canticis de ea: Hortus conclusus, fons signatus, emissiones tuae paradisus . Vere hortus deliciarum, in quo consita sunt universa florum genera et odoramenta virtutum: sicque conclusus, ut nesciat violari neque corrumpi ullis insidiarum fraudibus. Fons itaque signatus sigillo totius Trinitatis: ex quo fons
Abbreviated transcription (Latin):
ita in confuse unitus. ut una ꝑsona sit ds et
alterius non nisi unus inueniatur iħs dñs ma¬
nens ds̃ informa di. qui semetipsum exina¬
niuit formam serui accipiens inanens unus
idemq informa serui quam accępit : Lotus
quippe ds̃ in carnt uirginis de qua natuꝰ est.
et totus homo. Hinc quoq apłs. inquo in
habitat inquit corporaliter omis plenitudo
diuinitatis. Qua ꝓpter ofiliȩ estote pruden¬
tes sicut serpentes. et simplices sicut columbȩ:
ut exprudentia ꝑfecte intelligentiȩ anulum
fidei urãe et margaritã ꝓ qua om̃a reliquistis
integram in uiolatamq seruetis. ne dotẽ simul
et arram sp̃s scĩ quod absit ꝑdatis. Diligentiuᷤᷤ
De qua salomon in canticis quasi in eius laude
candidatio in terpretatur. Erat enim candi¬
data multis meritoꝵ uirtutib et de albata
niue candidior. sp̃s scĩ munerib simplicitatẽ
columbȩ in om̃ib repręsentans: qm̃ quic quid

Expanded text:
ita inconfuse unitur, ut una persona sit Deusita inconfuse unitur, ut una persona sit Deusalterius, nonnisi unus invenitur Jesus Dominus manens Deus in forma Dei, qui semetipsum exinanivit, formam servi accipieidemque in forma servi quam suscepit. Totus quippe Deus in carne virginis, de qua natus est, et totus homo. Hinc quoque Apostolus: In habitat, inquit, corporaliter omnis plenitudo iter . Quapropter, o filiae, estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae : ut ex prudentia perfectae intelligentiae, annulum fidei vestrae, et margaritam, pro qua omnia reliquistis, integram inviolatamque servitis: ne dotem simul et arrham Spiritus sancti quod absit perdatis. Diligentius itaque De qua Salomon in Canticis quasi in laudem ejus: candidatio interpretatur. Erat enim candidata multis meritorum virtutibus, et dealbata nive candidior Spiritus Sancti muneribus, simplicitatem columbae in omnibus repraesentans: quoniam quidquid
Abbreviated transcription (Latin):
norare est matrem dñi. quȩ et dm̃ nob genuit
et hominem: neq hominem sine dõ neq sine
homine dm̃. sed dm̃ et hominem unum et
uerum iħm xp̃m̃. Alioquin dĩ genitrix dici
non posset. quod multi hereticoꝵ negare co¬
nati sunt : nisi dm̃ uere genuisset in carnatũ.
Et ꝓpterea duas in xp̃o recte confitemur na¬
tiuitates. unam uidelicet de patre sine initio
& sine tempore sempiternam & co aeternam
dõ patri : alteram de matre cum tempore. qͦn¬
domiserationem induens & miscđam spontanea
uoluntate ad nos descendit natus homo ds̃.
ac ꝑ hoc iuxta ueritatem & matris gestatur
utero qui semꝑ ds agnoscitur. Hinc etiam
theothocon eam ueraciter confitemur dĩ scili¬
cet genitricẽ. nec non & xp̃o thochon non
qđ uerbum carnẽ secum detulerit. neq olim
prȩfatȩ carni copulatus sit: sed tunc quando
uerbum caro factum est ex carne uirginis diui¬
nitatis atq humanitatis substantia inutero

Expanded text:
norare est matrem Domini quae Deum nobis genuit norare est matrem Domini quae Deum nobis genuit et hominem: neque hominem sine Deo, neque sine homine Deum, sed Deum et hominem unum et verum Jesum Christum. Alioqui Dei genitrix dici non posset, quod multi haereticorum negare conati sunt, nisi Deum vere genuisset incarnatum: et propterea duas in Christo recte confitemur nativitates. Unam videlicet de patre sine initio, et sine tempore sempiternam et coaeternam Deo Patri. Alteram de matre cum tempore, quando miserationem induens et misericordiam, spontanea voluntate ad nos descendit homo natus Deus: ac per hoc juxta veritatem et matris gestatur utero, qui semper Deus agnoscitur. Hinc etiam Theotocon eam veraciter confitemur, Dei scilicet genitricem, necnon et Christotocon: non quod Verbum carnem secum detulerit, neque olim praefatae carni copulatum sit: sed tunc quando Verbum caro factum est ex carne virginis, divinitatis atque humanitatis substantia in utero
Abbreviated transcription (Latin):
uisse creditur quod in lege prȩcepit. Honora¬
in quit patrem tuum et matrem tuam. Porro
quod patrem honorauerit. ipse sibi testis est:
cum adiudȩos ait. Ego głam meã non quȩ¬
ro. est qui quȩrat et iudicet: sed honorifico
patrem meum. et uos in honorastis me. De ma¬
tre uero euangłista. cum redirent ueniens ait
nazareth: erat subditus illis. Sed alia est na¬
tura qua ds̃ pater scđm̃ se afilio honoratur.
alia qua idem filius parentibus subditur: in
utraq tamen unus idemq xp̃c recte creditur.
eo quod uerbum caro factum est et habitauit
in nobis unus emmanuhel. qđ est nobiscũ ds̃
anc quippe unitionem diuinitatis atq hu¬
manitatis in confusam in diuisamq fides cat¬
holica seruat. Quam sanr intelligendo cog¬
noscit uis naturalis. atq scđm substantiam¬
facta ẽ conuentio unitatis : ut neq conuersio
in alterutrum duarum substantiarũ pariter
recipiatur neq diuisio. Sic namq credere ho¬

Expanded text:
visse creditur quod in lege ipse praecepit: Honoravisse creditur quod in lege ipse praecepit: Honora patrem tuum et matrem tuam ? Porro quod patrem honoraverit, ipse testis est, cum ad Judaeos ait: Ego gloriam meam non quaero: est qui quaerat et judicet: sed ego honorifico Patrem meum, et vos inhonorastis me . De matre vero Evangelista: Cum rediret veniens, ait, Nazareth, erat subditus illis . Sed alia est natura, qua Deus Pater secundum se honoratur, alia qua idem parentibus suutraque tamen unus idemque Christus recte creditur, eo quod Verbum caro factum est, et habitavit in nobis : unus Emmanuel, quod est nobiscum Deus. Hanc quippe unionem divinitatis atque humanitatis, inconfusam indivisamque catholica servat: quem sane intelligendo cognoscit naturalis, atque secundum substantiam conventio unitatis, ut neque conversio in alterutram duarum substantiarum partem recipiatur, nec divisio. Sic namque credere, ho
Abbreviated transcription (Latin):
plenduisse. insuꝑ et adhuc uiuentes in carne
ibidem miri odoris fraglantiam diutius ꝑsen¬
sisse. Qđ si ad recreandam spem dilectissimȩ
et corroborandam fidem inter dum asstanti
comꝓbanda talia et tanta dignatus est ex hi¬
bere ꝑsuoꝰ cęli ministros circa defunctos.
obuiam aduenisse genitrici dĩ. eamq ingen-¬
ti lumine circum fulsisse. et usq ad thronũ
olim sibi etiam ante mundi constitutionem
paratum cum laudibus & canticis spiritua¬
libus ꝑduxisse: Nulli dubium omnẽ ilła
cęlestem hirłm tunc exultasse in effabili lȩ¬
titia. tunc iocundatã ẽẽ inestimabili cari¬
tate. tuncq cum om̃i gratulatione iubilasse:
qm̃ festiuitas hȩc quȩ nobis hodie reuoluit᷑
annua. illis om̃ibus facta est continua. Nlec
inmerito. Creditur enim quod saluator om¬
nium ipse quantum datur intelligi ꝑse totuᷤ
festiuus occurrit. et cum gaudio eam secum
inthrono collocauit: alias autem qm̃ imple¬

Expanded text:
plenduisse; insuper et adhuc viventes in carne, plenduisse; insuper et adhuc viventes in carne, ibidem miri odoris fragrantiam diutius persensisse. Quod si ad recreandam spem, dilectissimae filiae, et corroborandam fidem interdum astantiusuorum amplius comprobanda, talia et tanta dignatus est exhibere per suos coeli ministros circa defunctos: obviam venisse genitrici Dei, eamque ingenti lumine circumfulsisse, et usque ad thronum olim sibi etiam ante mundi constitutionem paratum, cum laudibus et canticis spiritualibus perduxisse! Nulli dubium, omnem illam coelestem Jerusalem, tunc exsultasse ineffabili laetitia, tunc jucundatam esse inaestimabili charitate, tuncque cum omni gratulatione jubilasse: quoniam festivitas haec quae nobis hodie revolvitur annua, illis omnibus facta est continua. IX. Nec immerito: creditur enim quod Salvator omnium ipse, quantum datur intelligi, per se totus festivus occurrit, et cum gaudio eam secum in throno collocavit. Alias autem quomodo imple
Abbreviated transcription (Latin):
acies ad modum ordinata. hincan de scorum
fulta pręsidiis. Pulchra ut luna. Immo pulchrior
quã luna. quia iam sine defectu suo chorus¬
cat cęlestibus illustrata fulgoribus. Electa
ut sol fulgore uirtutũ. quia ipse eam elegit sol
iustitię. ut nasceret᷑ ex ea. Ad cuiꝰ ꝓfecto exeqͥ¬
as quantum fas est credere famulabantur an¬
geli. et uniuersȩ cęloꝵ congratulabantur cu¬
riȩ. Nec mirũ. quia honor maternus eiꝰ est
qui est natꝰ ex ea. quẽ omis cęloꝵ ordo uene¬
ratur & adorat suꝑse eleuatũ cũ patre insede
maiestatis dm̃. legimus ergo quam sȩpe adfũ.¬
nera et adscpulturas quorũlibet scõꝵ angl̃os iut.¬
aduenisse & ad exequias eoꝵ obsequia prestitiꝰ¬
se. nec non et animas electoꝵ usq ad cȩlos cũ
ẏmnis & laudibus detulisse: ubi & utriusq
sexus chori commemorantur frequenter au¬
ditas laudes concinuisse. in terea & qđ ꝑspicaciꝰ
est multo non numquã lumine eosdem res¬

Expanded text:
acies admodum ordinata: hinc inde angelorum sanctorum acies admodum ordinata: hinc inde angelorum sanctorum fulta praesidiis: pulchra ut luna, immo pulchrior quam luna, quia jam sine defectu sui coruscat, coelestibus illustrata fulgoribus. Electa ut sol, fulgore virtutum, quia ipse elegit eam sol justitiae, ut nasceretur ex ea. Ad cujus profecto exsequias quantum fas est credere famulabantur angeli, et universae coelorum congratulabantur curiae. Nec mirum, quia honor maternus ejus est, qui est natus ex ea: quem omnis coelorum ordo veneratur et adorat super se elevatum cum Patre in sede majestatis Domini. Legimus enim quam saepe ad funera et ad sepulturas quorumlibet sanctorum angelos advenisse, et exsequiis eorum obsequia praestitisse: necnon et animas electorum usque ad coelos, cum hymnis et laudibus detulisse: ubi et utriusque sexus chori commemorantur frequenter auditi, laudesque cecinisse: interea et quod perspicacius est, multo nonnumquam lumine eosdem res
Abbreviated transcription (Latin):
canticis. Quȩ est ista quȩ ascendit ꝑ desertũ
quasi uirgula fumi ex aromatibus. Et bene
uirgula fumi: quia gracilis et delicata. quia
diuinis extenuata disciplinis. et intus concre¬
mata in holocaustũ incendio pii amoris et
desiderio caritatis. Ut uirgula in quit fumi
ex aromatibus : nimirũ quia multis repleta uir
tutum odoribus manans ex ea fraglabat sua¬
uissimus odor &iam spiritib angelicis: Ascen
radice iesse olim exorta: sed mirabantur electoꝵ
rursus idem sp̃s sc̃s in eisdem canticis. quȩ est
ista in quit quȩ ascendit quasi aurora consur¬
gens. pulchra ut luna. electa ut sol. terribi¬
lis ut castroꝵ acies ordinata: Admiratur
autem sp̃s sc̃s. quia oms de ascensu huiuᷤᷤ uir¬
ginis admirantes facit: quod quasi diluculi
aurara rutilans ascensu suo resplendeat in
multis freta & uallata scõꝵ agminibus. Unde
dr̃. Terribilis ut castroꝵ acies ordinata.
Di quidem terribilis suis facta uirtutib ut castroꝵ

Expanded text:
Canticis: Quae est ista quae ascendit per desertum, sicut virgula fumi ex aromatibus ? Et bene quasi virgula fumi, quia gracilis et delicata, quia divinis extenuata disciplinis, et concremata intus in holocaustum incendio pii amoris, et desiderio charitatis. Ut virgula, inquit, fumi ex aromatibus: nimirum quia multis repleta est virtutum odoribus: manans ex ea fragrabat suavissimus odor etiam spiritibus angelicis. Ascendradice Jesse olim exorta: sed mirabantur electorurursus idem Spiritus sanctus in eisdem Canticis: Quae est ista quae ascendit, inquit, quasi aurora consurgens, pulchra ut luna, electa ut sol, terribilis ut castrorum acies ordinata ? Admiratur autem Spiritus sanctus, quia omnes de ascensu hujus Virginis admirantes facit, quod quasi novi diluculi aurora rutilans, ascensu suo resplendeat, multis freta et vallata sanctorum agminibus. Unde dicitur, terribilis ut castrorum acies ordinata. Siquidem terribilis suis facta virtutibus, ut castrorum
Abbreviated transcription (Latin):
uobis non carne sed sp̃u: ut unitas cõmendet᷑
ȩccłȩ. et societas corporis xp̃i intelligatur.
Ex quo dñs. Uolo pater. quia ego & tu unũ
sumus : ut et ipsi nobiscum unum sint. Quȩ
ꝓfecto unitas ꝑ unum mediatorem dĩ et ho¬
minum efficitur. Facite ergo uoluntatem
patris et uos: ut unum esse possitis. Ornate
lampades uras. occurrite sponso ur̃o quia
iam ad ostium pulsat: et matrẽ si eam di¬
ligitis sequimini. Intus autẽ parate & ornate
lampades uras: quia filiȩ regis estis. Omnis
ergo gła ur̃a ab intus sit: et intus habete
quod foris luceat. ne forte inter has sollẽpni¬
padibus intus et foris recte colitur . Ideo enĩ¬
dum est oleum. dum uacat. ne cum sponsus
uenerit quod absit uacuȩ inueniamini: ꝓpt̃¬
ea quȩ sursum sunt sapite ubi beata ꝑuenit
uirgo & non quȩ suꝑ terram. quia ura con¬
uersatio si estis iam quȩ uouistis in cęlis fore
debet. Illuc dirigite mentẽ. illic abscondite

Expanded text:
vobis non carne, sed spiritu: ut unitas commendetur vobis non carne, sed spiritu: ut unitas commendetur Ecclesiae, et societas corporis Christi intelligatur. Ex quo Dominus: Volo, Pater, inquit, quia ego et tu unum sumus, ut et ipsi in nobis unum sint . Quae profecto unitas per unum mediatorem Dei et hominum efficitur. Facite ergo voluntatem Patris et vos, ut unum esse possitis. Ornate lampades vestras, occurrite sponso, quia jam ad ostium pulsat, et matrem, si eam diligitis, sequimini. Intus autem parate et ornate lampades vestras, quia filiae regis estis. Omnis enim gloria vestra ab intus sit, et intus habete, quod foris luceat: ne forte inter has solemnipadibus intus et foris recte colitur. Ideo emendum est oleum dum vacat, ne cum sponsus venerit, quod absit, vacuae inveniamini. Propterea quae sursum sunt sapite, ubi beata pervenit Virgo, et non quae super terram; quia vestra conversatio, si estis jam quod vovistis, in coelis fore debet. Illuc dirigite mentem, illuc abscondite
Abbreviated transcription (Latin):
uirginitatis uidua gliscit. & confortatur exẽ¬
plis. Quȩ cum uiris castum seruauerunt
conubium. docent integritatẽ uirginibus
obseruandam. Et quia ꝓpemodũ non infe¬
rioris uirtutis est a coniugio abstinere quod
aliquando delectauerit quam coniugii delec¬
tamenta nescire. in utroq siquidem gradu forti¬
tudo laudatur. et cęlestis uitȩ prȩdicat᷑ uirtus:
id cirto cognationẽ iam cum xp̃o uterq ordo
mater est. Ubi non sexus. non conditio. non¬
ȩtas discernitur : sed qui fecerit uoluntatem
patris mei qui incęlis est. Unde quia libera
facultas cunctis prestatur. estote carissimȩ ad
ac sponsȩ. estote sorores ac ꝓpinquȩ: quia
quod carne non potustis. grã totũ condona¬
tum est uobis. Ꝙideo diligite matrẽ dni
quȩ uobis sponsum genuit immortalem.
cuius et uobiscum soror ẽ ipsa : quia uolun¬
tatem fecit ut ẽẽt mater. ꝓpinqua quidem

Expanded text:
virginitatis, viduarum gliscit et confortatur exemvirginitatis, viduarum gliscit et confortatur exemplis, quae cum viris castum servaverint connubium, docent integritatem magis virginibus Deo servandam: et quod propemodum non inferioris virtutis est a conjugio abstinere, quod aliquando delectaverit, quam conjugii delectamenta nescire: In utroque siquidem gradu fortitudo laudatur, et coelestis vitae praedicatur virtus. Idcirco cognationem jam cum Christo uterque ordo mater est : ubi non sexus, non aetas, non conditio discernitur, sed, qui fecerit, inquit, voluntatem Patris mei, qui in coelis est. XIX. Unde quia libera facultas cunctis prestatur, estote, charissimae, ac sponsae, estote sorores ac propinquae: quia quod carne non potuistis, gratia totum condonatum est vobis. Et ideo diligite matrem Domini, quae vobis sponsum genuit immortalem: cujus et vobiscum soror est ipsa, quia voluntatem patris fecit, ut esset mater. Propinqua quidem