comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ue sagena scilicet¬
uersaliter repletur: cum ĩ
fine suo humani generis
summa conduditur. Qͣ
educunt et secus littus: q¬
sedent: quia sicut mare se¬
culum. ita seculi finem si¬
gnificat littus maris.in
quo scilicet fine boni pisce ᷤᷤ
in uasis diguntur: mali
autem proiciuntur foras.
quia et electi quiq in tab̾¬
nacula eterna recipiuntur
et in eterni regni luce ꝑdita
ad exceriores tenebras rep¬
bi pertrahuntur.¬
Unc enim bonos
malosq cõmuni¬
ter quãsi permixtos pisceᷤᷤ
fidei sagena nos continet:
sed littus indicat sagene
sancte ceclesie quid trahebat.
Et quidem pisces qui capti
fuerant: nutari non pos¬
sunt. Nos autem mari ca¬
pimus: sed in bonitatem
permuitamur. Cogitemus
igitur in capcionẽ: ne diui¬
damur in littore. Ecce qmͣ
grata nobis est hodierna
solennitas: ita ut se nõ
modicum addicat si cui ex
hoc conuentu nr̃o deesse cõ¬
tingat. Quid ergo in illa¬
die acturus est qui a con¬
spectu iudicis rapitur ab
electorum societate separat᷑.

Expanded text:
e sagena, scilicetversaliter repletur, cum in fine suo humani generis summa concluditur. Quam educunt, et secus littus sedent, quia sicut mare saeculum, ita saeculi finem significat littus maris. In quo scilicet fine boni pisces in vasis eliguntur, mali autem projiciuntur foras, quia et electus quisque in tabernacula aeterna recipitur, et interni regni luce perdita, ad exteriores tenebras reprobi pertrahunturunc enim bonos malosque communiter quasi permistos pisces fidei sagena nos continet, sed littus indicat sagena, id est sancta Ecclesia, quid trahebat. Et quidem pisces qui capti fuerint mutari non possunt; nos autem mali capimur, sed in bonitate permutamur. Cogitemus igitur in captione, ne dividamur in littore. Ecce quam grata est vobis hodierna solemnitas, ita ut se non modicum addicat, si cui ex hoc conventu vestro deesse contingat. Quid ergo in die illa acturus est, qui a conspectu judicis rapitur, ab electorum societate separatur,
Abbreviated transcription (Latin):
dia nocte peciit. Cumq ti¬
cinum pergere se putaret
tis mediolaneum que
gaudio accepit ꝙ indiceᷤᷤ
a se directi ad sacerdocium
peterentur.

Expanded text:
dio noctis civitatem, cum Ticinum se pergere putaret,tis Mediolanensis, qgaudio accepit, quod iudices a se directi ad sacerdotium peterentur.
Abbreviated transcription (Latin):
et statim uox infantis
insonuit dicens ambro¬
sium episcopum. Cui uo¬
Quo ille coguito ut cos a
se terroribus remoueret.
suctudinem suam tor¬
menta personis adhiben¬
iussit. Quod cum faceret
populus nichilominus
acclamabat. peccatum
tuum super nos. tunc il¬
fiteri uoluit. Quod ut ne
faceret reuocatus est pu¬
blicas mulieres publice
ad se ingredi fecit. ut hi¬

Expanded text:
et statim uox infantis in populo sonuit dicens: «Ambrosium episcopum». Cuius uoQuo ille cognito ut eos a se terroribus remoueret, suetudinem suam tormenta jussit personis adhiberi. Quod cum faceret, populus nihilominus acclamabat: Peccatum tuum super nos. Sed onverterunt. Quod ubi ne faceret, revocatus est; publicas mulieres publice ad se ingredi fecit, ad h
Abbreviated transcription (Latin):
mbrosius filius
ambrosii prefecti
uit. ut quasi in alucolũ
suum intrarent pariter¬
et exirent. Que postea euo
lantes in tantam acris al¬
titudinem subleuate sũt.
ut humanis oculis mini¬
me uiderentur. Quo ꝑac¬
to: tarritus pater ait. Si
iuxerit infantulus iste. a¬
liquid magni erit. Postea¬
dotis osculari: ipse ludens
assereus et sibi id ab ca fie-¬

Expanded text:
mbrosius filius Ambrosii prefecti uit ut quasi in alueolum suum intrarent et exirent. Et cum post hoantes in tantam aeris altitudinem sublevatae sunt, ut humanis oculis minime viderentur: quo facto territus pater ait: Si vixerit infantulus iste, aliquid magni erit. Posts osculari, ipse ludens , dicens et sibi id ab ea fie
Abbreviated transcription (Latin):
uidam heretiens
accerrimus dispu¬
tator et durus et inconu̾¬
tibilis ad fidem cum au¬
diret ambrosium predi¬
cantem. uidit ad aures
cabat. Quo uiso fidem ꝙͣ¬

Expanded text:
uidam hereticus acerrimus disputator et durus et inconuertibilis ad fidem catholicam, cum audiret Ambrosium predicantem, uidit ad aures cabat. Quo uiso con
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum ad partem mulie¬
tanto sacerdocio sum̃. te ñ
sacerdotem manus mit¬
iudicium dei ne tibi aliud
exitus confumanit. Nã
die alio mortuam ad se¬
pulchrum usq dedurit
graciam pro contumelia
rependens. Quod factum

Expanded text:
llet ad partem mulietanto sacerdotio sum, tamen tsacerdotem manus injjudicium, ne tibi aliquid exitus confirmavit; nam alio die mortuam ad sepulcrum usque deduxit, gratiam pro contumelia rependens. Et hoc factum
Abbreviated transcription (Latin):
obuiam sancto accurrit.i¬
gitur dum ca uenerandis
moratur exequiis igni
infanti suppositus: ẽ ales¬
cens uas ferreum in quo
paruulus positus erat ob¬
ambit: immensos caloreᷤ
efficit. ⁊ eff̾uẽtes ĩ seĩp̃m refũ¬
dit uapores. Quis putaret
in tali discrimine uiuere
orro beata mater
cum iam sancte re¬
liquiedom  suc propin¬
quassent. domesticosq la¬
res recognouisset: tandem
recordata pignoris sui pa¬
uida accurrit. estimans in¬
ter uapores igniferos liq̃¬
facta: tenera pueri dista¬
buisse membra. Sz ardore
fidei que illam sancto cor¬
pori exire obriiam compu¬
lit: restincta est ardentis
flamina camini. Subito
terrore percussa noy amo¬
uet donec grandi clamore
multos cõmpelle .. ãdu¬
nari. Porro beati iuricorpuꝰ
humanc condicionis le¬
ge sepultum uere in xp̃o se
uincre demonstrat: frequẽ¬
tissima consolacione ui¬
uenciũ. Lã ibi recipit ce¬
citas uisimi: debilitas gres¬
sum: effugantur demõi¬

Expanded text:
obviam sancto accurrit. Iobviam sancto accurrit. Igitur dum ea venerantissimis moratur exsequiis, ignis infanti suppositus calescens, vas ferreum, in quo parvulus positus erat, obambit, immensosque calores efficit et efferventes in seipsum refundit vapores. Quis putaret in tali discrimine vivere orro beata mater cum jam sanctae reliquiae domi suae propinquassent, domesticosque lares recognovisset, tandem recordata pignoris sui pavida accurrit, aestimans inter vapores igniferos liquefactum, et tenera pueri distabuisse membra. Sed ardore fidei, quae illam sancto corpori exire obviam compulit, restincta est ardentis flammas camini. Subito terrore perculsa filium non admovet, donec grandi clamore multos compelleret adunari. 34. Beati porro viri corpus humanae conditionis lege sepultum, vere in Christo se vivere demonstrat frequentissima consolatione viventium. Nam ibi recipit caecitas visum, debilitas gressum, effugantur daemoni
Abbreviated transcription (Latin):
loriosissimus igi-¬
tur pastor cõmuni
omnium electus ascensu
fratres filiosq suos euocat:
et consignato successore.
oculis ac manibus in ci-¬
lum eleuatis diutissime
gracias agens et collaudãs
dominum: ouesq quas
xpõ acquisierat cidem sũ¬
mo pontifici commendas
letus et alacer beatis meriti
ditatum celo reddidit spi-¬
ad urbem propriam depor
taretur: uentum est ad trã¬
situm fluuii: cui sarte uo-¬
cabulum est. Ad declaran-¬
dum ctiam quanti meri-¬
ti esset. cuius reliquie ferc-¬
bantur: cqui qui lecticam
sanctarum gestabant exu-¬
niarum: cẽteris uix ena-¬
tantibus. interundas ua-¬
lidas et profunde cecitatis
gurgites: nec genibus aq̃
tactis. littus alterum cũs-¬
tis mirantib subicrunt.
ta urbs festinaret
in occursum pii pastoris:
quedam mulier paruulũ
filium caldarie imposue¬
rat: sub positoq igne mẽ¬
bra infantuli aqua tipẽ¬
ti lauabat. Queuoce. psal¬
lencium attonita. offici¬
um ceptum descrit. obli¬
taq infantusi cum ceteriᷤ

Expanded text:
loriosissimus igitur pastor communi omnium allectus consensu, fratres filiosque suos evocat, et consignato successore, oculis ac manibus in coelum elevatis, diutissime gratias agens, et collaudans Dominum, ovesque, quas Christo acquisierat, eidem summo pastori commendans, laetus et alacer beatis meritis ditatum coelo reddidit spiataretur, ventum est ad transitum fluvii, cui Sartae vocabulum est. Ad declarandum ergo quanti meriti esset cujus reliquiae ferebantur equi, qui lecticam sanctarum gestabant exuviarumcaeteris vix enatantibus, inter undas validas et profundae caecitatis gurgites, nec genibus aqua tactis littus alterum, cunctis mirantibus subierunt. ta urbs festinaret in occursum sui pastoris, quaedam mulier parvulum filium caldariae imposuerat, suppositoque igne membra infantuli aqua tepente lavabat: quae voce psallentium attonita officium coeptum deserit, oblitaque infantuli, cum caeteris
Abbreviated transcription (Latin):
uiderent parentes eius: et
qui simul erant stuporem
mentis incurrunt. S be¬
ata agnes rogat sanctas
uirgines parumper gra¬
dum figere: et stans parẽ¬
tibus suis dixit. Uidete ne
me quasi mortuam luge¬
atis: scd congaudete mĩ¬
chi atqz congratulamin:
quia cum hĩs omnibus
lucidas sedes accepi: et il¬
tat li sum iuncta in celis: quẽ
in terris posita tota inten¬
cione amnni dilexi. Et hiiᷤ
dictis pertransiit. hec insi¬
o publice ab omnibz que

Expanded text:
viderent parentes ejus, et qui simul erant, quasi stupore mentis detenti sunt. Sed beata Agnes rogat sanctas virgines parumper gradum figere, et stans parentibus suis dixit: Videte ne me mortuam lugeatis, sed congaudete mihi et congratulamini; quia cum his virginibus lucidas sedes accepi, et illi sum juncta in coelis, quem in terris posita tota devotione dilexi. Et his dictis, pertransiit. 17. Haec visio publice ab omnibus, qui
Abbreviated transcription (Latin):
parentes sancte a¬
gnetis assidius pernocta¬
ciomibus iugilarent ad
tirnulum cius: nident ĩ
medio noctis silencio exer¬
citum uirginum. Que o
ommes auro toxtis cycla¬
dibus indute: cum ingẽ¬
ti lumine preteribant. int
quas eciam uident beatã
agnetem simili ueste ful¬
gena .l: Et ad derteram ciꝰ¬

Expanded text:
parentes sanctae Agnae assiduis pernoctationibus vigilarent ad sepulcrum ejus, vident in medio noctis silentio exercitum virginum, quae omnes auro intextis cycladis indutae cum ingenti lumine praeteribant: inter quas etiam vident beatissimam Agnem similiter fulgentem, et ad dexteram
Abbreviated transcription (Latin):
atalis sancti ioh̃is
apostoli ante portã
latinam rome. qui abephe¬
so iussu domiciani fratris
tyti secunda persceucione:
quain ipse post neronem
ercrtuit ad urbem romain
perductus presente senatu.
ante portam latinam in
feruentis olci doliummis¬
sus est agente hoc impio ꝑ¬
principe: qui xpĩanorum
infestissimus persccutor erat.
rupcione carnis mansit
mundus. Tunc in path
dandam ergo ip̃ius¬
dignam memoriam: et ꝓ
fide aplica constanciã xp̃i-¬
ani ccclesiam ueneracionẽ
cius gestantem. in supͣdic¬
to loco ante portam latinã
preclaro opere condiderunt:
ubi festiuum concursum
pridie nonas maii usq¬

Expanded text:
atale sancti Joannis apostoli ante portam Latinam Romae, qui ab Epheso jussu Domitiani fratris Titi, secunda persecutione, quam ipse post Neronem exercuit, ad urbem Romam perductus, prante portam Latinam in ferventis olei dolium missus est, agente hoc impio principe qui Christianorum infestissimus persecutor erat, ruptione carnis permansit immunis. Tunc in Pathmdandam ergo ipdignam memoriam, et pro fide apostolicam constantiam, Christiani ecclesiam, venerationem ejus gestantem in supto loco ante portam Latinam praeclaro opere condiderunt, ubi festivum concursum pridie nonas Maias
Abbreviated transcription (Latin):
athias lebraice. la¬
tine dicitur dona¬
tus: ut subaudiatur pro
in loco eius duodecimus
pro duobus sors mitteret.
Hic solus sinc cognomine
habetur cui datur euuan¬
gelii predicacio in uidea:
cuius festa celebrantur
secto kl̾. marcii: fuit etem̃t
de septuaginta discipuliᷤ

Expanded text:
tthias Hebraice, Latine dicitur Donatus, ut subaudiatur pro in loco ejus duodecimus pro duobus sors mitteretur. Hic sine cognomine solus habetur cui datur Evangelii praedicatio in Judaea: cujus festum celebratur sexto Kalendas Martias: fuit etiam de septuag
Abbreviated transcription (Latin):
iu sinccommutaci¬
onc su mutabilia
crrauit: et crea a grilernat.
semper manens qued est.
Ubi nichil ace uens esse po¬
terit. quia simplici diuini¬
tatis natiit nil a di uel
minui potest: qui a semy¬

Expanded text:
qui sine commutatione sui mutabilia creavit et creata gubernat, semper manens id quod est, cui nihil accidens esse poterit, quia simplici divinitatis naturae nihil addi vel minui potest, quia semp
Abbreviated transcription (Latin):
filius participacione patriᷤ
fit mclior. qui est natus e¬
qualis: sicut participacio¬
ne filii per unitatem corpo
ris et sanguinis. quam
illa manducio potacioq
significat: effic nos inclio¬
res. Uiuimus ergo nos
propter ipsum. mandu¬
cantes cum: ⁊ dest per ip̃m
accipientes uitam eterã:
quam non habemus ex
nobis. Uiuit autem ipse
propter patrem. missus ab
tanqmͣ ad maiorem refs¬
ram uitamncam: cxm¬
anicio mca fecit. in qua
me misit. Tit autem quis¬
q uiuat ꝓpter me. partici
me. Ego itaq humiliatus
uiuo propter patrem. ille e
qua minor factus est pr̃e.¬
et filio intam habere ĩ semet

Expanded text:
Filius participatione Patris fit melior, qui est natus aequalis; sicut participatione Filii per unitatem corporis ejus et sanguinis, quod illa manducatio potatioque significat, nos efficimur meliores. Vivimus ergo nos propter ipsum, manducantes eum; id est, ipsum accipientes aeternam vitam, quam non habebamus ex nobis: vivit autem ipse proptanquam ad majorem referam vitam meam, exinanitio mea fecit, in qua me misit; ut autem quisque vivat propter me, participme. Ego itaque humiliatus vivo propter Patrem, ille requa minor factus est Patrer
Abbreviated transcription (Latin):
re. Et ille tremens ac stupẽs
dixit. Dominc quid me u̾
facere: Et dominus ad cũ.
Surge et ingredere ciuitatẽ:
et dicctur tibi quid teopor¬
teat fa cere.

Expanded text:
» Et ille tremens ac stupens dixit: « Domine, quid me vis facere? » Et Dominus ad illum: « Surge, et intra in civitatem, et dicetur tibi quid te oporteat facere.
Abbreviated transcription (Latin):
Epredari ergo deside¬
rat qui thesaurum
autem dico. non ut proxi¬
mi opera nr̃a non uideãt:
cum sarptrm scriptum
sit. uideant opera uestra
bona: et glorificent patrẽ
ũrm quĩ in celis est. S ut
per boc quod agimus: lau¬
des exterius non queramꝰ
Sicantem sitopus nr̃m¬
in publico: quatinus in¬
tencio mancat in occulto.
Ut et de bono opere proxi¬
mis prebcamus exemplũ:
et tamen per intencionem
qua deo soli placere quer¬
mus semper optemus secre¬
tum. ẽbesaurus autem: ce¬
leste est desiderium. Ager ue¬
ro in quo thesanus abscõ¬
ditur: disciplĩa studii ce¬
lestis. Quem profecto agrũ
uenditis omnibus com¬
parat. qui noluptatibus
carnis renunciat: cuncta
sua desideria per discipline
celestis custodiam calcat:
ut nichil iam ꝙ caroblã¬
ditur libeat. nichil quod
carnalem uitam trucidat.
spiritus perhorrescat. De ñ¬

Expanded text:
epraedari ergo desiderat, qui thesaurum autem dico, non ut proximi opera nostra non videant, cum scriptum sit: Videant opera vestra bona, et glorificent Patrem vestrum qui in coelis est , sed ut per hoc quod agimus laudes exterius non quaeramus. Sic autem sit opus in publico quatenus intentio maneat in occulto, ut et de bono opere proximis praebeamus exemplum, et tamen per intentionem, qua Deo soli placere quaermus, semper optemus secretum. Thesaurus autem coeleste est desiderium, ager vero in quo thesaurus absconditur disciplina studii coelestis. Quem profecto agrum venditis omnibus comparat, qui, voluptatibus carnis renuntians, cuncta sua terrena desideria per disciplinae coelestis custodiam calcat, ut nihil jam quod caro blanditur libeat, nihil quod carnalem vitam trucidat spiritus perhorrescat. 2.
Abbreviated transcription (Latin):
o. nec sciencia. nec sapic̃cia¬
est:apud inferos quo tu
properas. Quia crgo et uẽ¬
ture mortis tempus igno¬
ramus et post mortem o
perari non possumus: suꝑ¬
est ut ante mortem tẽporã
indulta rapiamus. Sis
enim sic mors ipsa cum
uenerit uincitur: si prius¬

Expanded text:
nec scientia, nec ranec scientia, nec raest apud inferos quo tu properas . Quia ergo et venturae mortis tempus ignoramus, et poperari non possumus, superest, ut ante mortem tempora indulta rapiamus. Sic enim sic mors ipsa, cum venerit, vincitur, si, prius
Abbreviated transcription (Latin):
uõs cura non aggrauet.
Quantislibet cnuim auri et
argenti monilibz circunde¬
tur. quibussibet preciosis
uestibus induatur caro.
quid est aliud nisi caros
Nolite ergo attendere quid
habetis: sed quid estis. Qͥd
dicens. Uere fenum est ppłs.
Si enm fenum populus
non est: ubi sunt illi qui
ca que hod ie colimus uo¬
biscum transacto anno
beati felicis natalicia cele¬
brauerunt: O quanta et
qualia de presentis inte ꝓ¬
uisione cogitabant. S sur¬
ripiente mortis articulo
repente in hris que proui¬
dere nolebant muenti sũt:
et cuncta simul tempora¬
lia que congregata qua¬
si stabiliter tenere indebã¬
tur amiscrunt. Si ergo
transacta multitudo ge¬
neris humani per nati¬
uitatem uiruit in carne
per mortem aruit in pul¬
uerem. Uidelicet fenum fu-¬
it. Quia in mentis suis ho¬
re fuguint: agite fratres
kini ut in boni operis mer¬
cede teneantur. Audite qͥd
sapiens salomon dicat.
Quodcumq potest manꝰ
tua facere instanteropera¬

Expanded text:
vos cura non aggravet. vos cura non aggravet. Quantislibet enim auri et argenti molibus circumdetur, quibuslibet pretiosis vestibus induatur caro, quid est aliud quam caro? Nolite ergo attendere quid habetis, sed quid estis. Vultdicens: Vere fenum est populus . Si enim fenum populus non est, ubi sunt illi qui ea quae hodie colimus nobiscum transacto anno beati Felicis natalitia celebraverunt? O quanta et qualia de praesentis vitae provisione 1485 cogitabant, sed, subripiente mortis articulo, repente in his quae praevidere nolebant inventi sunt, et cuncta simul temporalia quae congregata quasi stabiliter tenere videbantur amiserunt. Si ergo transacta multitudo generis humani per nativitatem viruit in carne, per mortem aruit in pulvere, videlicet fenum fuit. Quia igitur momentis suis horae fugiunt, agite, fratres charissimi, ut in boni operis mercede teneantur. Audite quid sapiens Salomon dicat: Quodcunque potest manus tua facere, instanter opera
Abbreviated transcription (Latin):
ctur. Et uos estote parati:
quia qua hora non puta¬
tis filius hominis uenict.
patrefamilias: fur
ꝯdomim perfodit. quia dũ
a sui custodia spiritus dor¬
uit: in proiisa mors ue¬
mens ns camnis nr̃e habi¬
taculum irrumpit: et cũ
quem dominum domus
muenerit dormientẽ necat.
Quia cum uentura dãp¬
na spiritus minime pre¬
uidet: hunc mors ad sup¬
plicium nescientem capit.
Eur auteni resisteret si iu¬
gilaret. quia aduentum¬
tara iudicis qui occulte am¬
main rapit precauens: ei
penitendo occurreret ne inpe¬
nitens periret. Horam uero
ultimam dominus nost̾
idcirco nobis uoluit esse. ĩ¬
cognitam: ut semper possit
esse suspecta: ut dum illã
preuidere non possumus:
ad illam sine intermissio¬
ne preparemur. Proinde
fratres inci in condicione
mortalitatis u̾re mentis
oulos figite: ueuienti uos
indici per fletus cotidie et
lamenta preparate. Cum
certa mors mancat omĩ¬
bus: nolite de temporalis
uite prouidencia incerta
cogitare: terrenarum rerũ

Expanded text:
i, quia qua hora non putatis Filius hominis veniet. patrefamilias fur domum perfodit, quia dum a sui custodia spiritus dormit, improvisa mors veniens carnis nostrae habitaculum irrumpit, et eum quem dominum domus invenerit dormientem necat, quia cum ventura damna spiritus minime praevidet, hunc mors ad supplicium nescientem rapit. Furi autem resisteret, si vigilaret, quia adventum judicis, qui occulte animam rapit, praecavens, ei poenitendo occurreret, ne impoenitens periret. 1484 6. Horam vero ultimam Dominus noster idcirco voluit nobis esse incognitam, ut semper possit esse suspecta, ut dum illam praevidere non possumus, ad illam sine intermissione praeparemur. Proinde, fratres mei, in conditione mortalitatis vestrae mentis oculos figite, venienti vos judici per fletus quotidie et lamenta praeparate. Et cum certa mors maneat omnibus, nolite de temporalis vitae providentia incerta cogitare. Terrenarum rerum
Abbreviated transcription (Latin):
te iudicium prerogauit.
Hinc etenum paulus dicit.
ignoras qm̃ benignitas
dei ad penitenciam te addu¬
cit: Secundum duriciã¬
autem tuam et cor in peni¬
tens thesauriz as tibi iram.
in die ire et reuelacionis nu¬
sti iudicii dei. Hinc psalini¬
sta ait. Ceus iudex instus
fortis: e longanimis. lcuiii.
icturus quippe lõ¬
ganimen premi¬
sit iustum: ut quem iudeᷤᷤ
peccata delinquenqiũdiũ
pacienter ferre: scias hunc
quandoqz eciam districte
iudicare. Hinc per quẽdã
sapientem dicitur. Altissi
tor dicitur: quia peccata ho¬
minum patitur et reddit.
Nai quos diu ut conuer¬
tantur tolerat: conuersos
durius dampnat. Ad excu¬
ciendam uero mentis nr̃e
desidiam eciam exteriora
dampna per similitudi¬
nem ad medium deducũ¬
tur: ut per hec animus ad
suam custodiam suscitetͤ.
Nam dicitur. Hoc autem
scitote quia si sciret pater¬
familias qua hora fur ue

Expanded text:
te judicium praerogavit. te judicium praerogavit. Hinc etenim Paulus dicit: Ignoras quoniam benignitas Dei ad poenitentiam te adducit? Secundum autem duam tuam et cor impoenitens thesaurizas tibi iram in die irae et revelationis justi judicii Dei . Hinc Psalmista ait: Deus judex justus, fortis, et longanimis . Dicturus quippe loganimem, praemisit justum, ut quem vides peccata delinquentium diu patienter ferre, scias hunc etiam quandoque districte judicare. Hinc per quemdam sapientem dicitur: Altissimtor dicitur, quia peccata hominum et patitur et reddit. Nam quos diu, ut convertantur, tolerat, non conversos durius damnat. Ad excutiendam vero mentis nostrae desidiam, etiam exteriora damna per similitudinem ad medium deducuntur, ut per haec animus ad sui custodiam suscitetur. Nam dicitur: Hoc autem scitote, quia si sciret paterfamilias qua hora fu
Abbreviated transcription (Latin):
nima quippe uigi¬
lia primenum fem¬
ꝯpũ ẽ id est puericia. Sccun¬
da adolescencia: uel iuuen¬
tus. Que auctoritate sacri
eloquii unum sunt: dicen¬
te salomone. Letare iuueniͤ.
in adolescencia tua. Tercia
autem: senectus accipitur
Qui ergo uigilare ĩ prima
ugilia noluit: custodiat
uel secundam. Ut qui con¬
uerti a prauitatibus suis
in pucricia neglexit: ad ui¬
as uite saltim in tempore
iuuentutis euigilet: et qui
uigilare in secunda uigi¬
lia noluit: tercie uigilie
remedia non amittat. Et
qui in inuentute ad mas
uite non ngilat: saltim
in senectute resipiscat. le .uii.¬
quia conclusit dei
pictas duriciam nr̃am. Nõ
est iam quid homo excusa¬
cionis inueniat. Ceus de¬
spicitur et expectat contẽp¬
ni se uidet et reuocat. iniu¬
niam de contemptu suo
suscipit: et tamen quãdo¬
q reuertentibus eciam p̾¬
mia promittit.Sz nemo
hanc eius longanumita¬
tem negligat. quam tãto
districtiorem iusticiam ĩ
iudicio exigit: quanto
longiorem pacienciam ã¬

Expanded text:
ima quippe vigilia primaevum tempus est, id est pueritia. Secunda, adolescentia vel juventus, quae auctoritate sacri eloquii unum sunt, dicente Salomone: Laetare juvenis in adolescentia tua . Tertia autem, senectus accipitur. Qui ergo vigilare in prima vigilia noluit custodiat vel secundam, ut qui converti a pravitatibus suis in pueritia neglexit ad vias vitae saltem in tempore juventutis evigilet. Et qui evigilare in secunda vigilia noluit tertiae vigiliae remedia non amittat, ut qui in juventute ad vias vitae non evigilat saltem in senectute resipiscat. Pequia conclusit Dei pietas duritiam nostram. Non est jam quid homo excusationis inveniat. Deus despicitur, et exspectat; contemni se videt, et revocat; injuriam de contemptu suo suscipit, et tamen quandoque revertentibus etiam praemia promittit. Sed nemo hanc ejus longanimitatem negligat, quia tanto districtiorem justitiam in judicio exiglongiorem patientiam an
Abbreviated transcription (Latin):
tes. non plus uno milia
redcunt ad dominum:
et qui passi fuerant pan¬
dunt. Quorum fidei dero¬
gans quippe de suo impe¬
rio aniorem filii pretulis¬
sent: delegit alios quicꝙͣ
hii neglẽcerant sagaciter
implerent. Eursum illi
similia pacuintur: et re¬
gressi camdem rem itera¬
to ingemmnant Sed nec
si ammositas regis defer¬
buit: et quod ꝑ ministros
nequiuerat. per se iple¬
re contendit

Expanded text:
tes non plus uno milliates non plus uno milliaRedeunt ad dominum, et quid passi fuerant pandunt. Quorum fidei derogans, quippe qui suo imperio amorem filii praetulissent, delegit alios qui quod hi neglexerant sagaciter implerent. Rursum illi similia patiuntur, et regressi eamdem rem iterato ingeminant. Sed nec sic animositas regis deferbuit, et quod per ministros nequiverat, per se implere contendit
Abbreviated transcription (Latin):
nimensum tanti fastuᷤᷤ
procederent: uoluit suas
iniurias ulcisci. Flagelliᷤ
ergo: cum affici imperat.
Post uero barbe rasionẽ:¬
ca eium tum precipua e¬
go clothario hiis contu¬
meliis de honestatus sa¬
dregisilus se offirt. et qͥd
prẽterra que palam crat
passus. uel a quo fucrat
lacrimans indicat. Rex
itaqz ducis sui motus ĩ¬
nuriis: filioq multa fu¬
rbunde interminans
arcessiri cum ad se iubet.
Quo precoguito dagober¬
tus quia patri resistire. nͨ
fas. nec possibile erat: in
co se illi obuiti posse: iu¬
ste credidit si in edem pre¬
fatam beatorum marty¬
rum iram patris declinãs¬
uel se cederet. Iuit itaqz tu¬
tissimam fugani. et quo
se insequente cernum ui¬
derat: ipse quoqz patre se¬
quente se confrit. Quippe
clotharius ut cum scõrũ
tutclam expetisse auouit.
adhuc in maiorem tollit
iram imittitq sa tillitis.
qui inde eun abductum
sibi occissime presentarent.
Maturabant illi qu O tue¬
rat iuissum implere. Cũq
ad locum sanctum tendẽ¬

Expanded text:
em tanti fastus procederent, suas injurias non ulcisci. Flagellis ergo eum affici imperat. Post vero barbae rasione ea enim tum praecipua eitur Clothario his contumeliis dehonestatus Sadregiselus se offert et quid praeter ea quae palam erat passus, vel a quo fuerat, inlacrimans indicat. Rex itaque ducis sui motus iniuriis filioque multa furibunde interminans, accersiri eum ad se iubet. Quo praecognito, Dagobertus, quia patri resistere nec fas nec possibile erat, in eo se illi obniti posse, iuste credidit, si in aedem praefatam beatorum martyrum iram patris declinans concederet. Iniit itaque tutissimam fugam et, quo, se insequente, cervum viderat, ipse quoque, patre persequente, se confClotarius, ut eum sanctorum tutelam expetisse audivit, adhuc in majorem tollitur iram, mittitque satellites qui inde eum abductum sibi ocissime praesentarent. Maturabant illi quod fuerat jussum implere. Cumque ad sanctum locum tenden
Abbreviated transcription (Latin):
prospectu ipsius ciuitatis
interemptos: quedã ma¬
ter familias uocabulo ca¬
tula: aqua et inco deduc¬
tum nomen dicit: quia
palam non audebat clã
sepulture mandauit. Si¬
gnauit tamen locum: ut
rei geste iunioribus con¬
staret noticia. S ut ad¬
propositum redeam. cer̃¬
uus diu huc illucq per
nicum oberrans: edem be¬
atorum martirum in gre¬
ditur: seq ibi componit
instabant canes: et liceti¬
dem eis quod ceruo paterct
hostium: et qui eos abi¬
geret nemo iusibilium
custodum adesset: sancti
martires suum domicili¬
um non paciebantur co¬
rum molari ingressu. Da¬
gobatus citato cursu per¬
uenit: rem spectaculo di¬
gnam ad muratur. stu¬
pct ãpletitur.
die uenatiun iit.
Ionguisq forte recessit.
Contigit autem: et dago¬
silii domi rescoisse. Tunc
dagobertus exoptabilem
oblatam sibi nactus oc¬
casionem ducem ad see¬
uocat: iubet secum pran¬
dere. Ille nichil minu̾ ꝙͣ
quod futurum erat cogi¬
tans remissius agere; et fu¬

Expanded text:
prospectu ipsius civitatis prospectu ipsius civitatis interemptos quaedam materfamilias vocabulo Catulla, a qua et vico deductum nomen dicunt, quia palam non audebat, clam sepulturae mandavit. Signavit tamen loculum, ut rei gestae junioribus constaret notitia. Sic propositum redeam, cervus diu huc illucque per vicum oberrans, aedem beatorum martyrum ingreditur, seque ibi componit. Instabant canes, et licet idem eis quod et cervo pateret ostium, et qui eos abigeret nemo visibilium custodum adesset, attamen sancti martyres suum domicilium non patiebantur immundorum violari ingressu. gobertus citato cursu supervenit, rem spectaculo dignam admiratur, stupet, amplectitur.die venatum iit longiusque forte recessit. Contigit autem, et Dagoducem domi resedisse. Tum Dagobertus exoptabilem oblatam sibi nactus occasionem, ducem ad se evocat iubetque secum prandere. Ille nichil minus, quam quod futurum erat, cogitans, remissius habere et fu
Abbreviated transcription (Latin):
a clodonco qui pͥ¬
mus regum francorum
ad cultum dei docente bea¬
to remigio remensi epõ.
conuersus est: clotarius
filius chelderici regnum
sortitus est. Huic fuit fili
us nomine dagobertus:
dustria dignus et uirib
hic cum adolescencie sta¬
tẽ ut genti francorũ mo¬
ns cst uenacionib ecer¬
cerct: agere ceruum quadã
die instituit. Qui facile re¬
pertus oblatrantibus at¬
q certatim in sequentib
canum agminibus: ea
pernicitate qua illud ani¬
mal fertur. siluas mõtes¬
ꝙ. et si qua occurrere flu¬
quaqmͣ canum industͥ¬
Tandem ergo uictis: ad
uicum qĩi catulliacus
dicitur se contulit. Hic
ad urbe que lutecia siue
parisius uocatur quiq
ferme milibus abest. Si¬
quidem in ca urbe: reges
francorum maximẽ ui¬
In eo sãne uicotempors
domiciani qui sccunduᷤ
a nerone in xpĩanos ar¬
ma corripuit: primum
memorate urbis ep̃m be¬
atissimum dyonisium.
cum quo xusticum et
cdeutherium quorum al¬
ter pbr. alter dyaconus e¬
rat: pro xp̃i nomine in

Expanded text:
b Clodoveo, qui primus regum Francorum ad cultum Dei, docente beato Remigio Rhemensi episcopo, conversus est, Clotarius, filius Chilperici, regnum sortitus est. us nomine Dagobertus, dustria dignus, et viribus. m adolescentiae aetatem, ut genti Francorum moris est, venationibus exerceret, agere cervum quadam die instituit. Qui facile repertus, oblatrantibus atque certatim insequentibus canum agminibus, ea pernicitate qua illud animal fertur silvas montesque et, si qua occurrere, flu canum industrTandem ergo victus ad vicum qui Catulliacus dicitur se contulit. Hic ab urbe quae Lutecias sive Parisius vocatur quinque ferme milibus abest. Siquidem in ea urbe reges Francorum maxime sce3. In eo sane vico temporibus Domiciani, qui secundus ab Nerone in christianos arma comemoratae urbis episcopum beatissimum Dionysium, cumque eo Rusticum et Eleutherium, quorum alter presbyter, alter diaconus erat, pro Christi nomine in
Abbreviated transcription (Latin):
ad bestias romam uinctuꝰ
mittitur. ubi presente tra¬
iano circumsedente sena¬
tu. pylis plumbeis scapi¬
le cius primum contuse:
deinde imgulis latera cns
dilamatã: et lapidibus
asperis confricata. Post: cx¬
panse manus cuis. eti¬
gni replete. papynro olco ĩ¬
fuso et incenso latera adu¬
sta: post super carbones pa¬
uimento aspersos sancte
plante illius steterunt. Ec¬
ost lectum flã .iĩ.¬
mantem. post dor¬
suin cius ungulis discis¬
sum et dilaccratum: post
accto et sale plagas cius
perfusas: post uinculis
ftrrtis beata membra illi¬
us astrcta: et pedes aus ĩ
una carccris ligno conciu¬
si ubi tribus diebus acnoc¬
tibus pancm uon comedẽs
itaquam non bibens. mã¬
sit: sedente traiano pro tri¬
bunali mamphitheatro:
concurrente omni turba
romanorum. ligatus du¬
obus obicitus lcombus.
Cum iam proiectus bestia
nugientes audiret: ardore
paciendi ait. Uni roma¬
nn qui boc certamen specta¬
tis. non sinc causa labo¬

Expanded text:
ad bestias Romam vinctus ad bestias Romam vinctus mittitur; ubi praesente Trajano cicumsedente senatu, pilis plombeis scapulae ejus primum contusae, deinde ungulis latera ejus dilaniata, et lapidibus asperis confricata. Post expansae manus ejus et igni repletae papyro oleo infuso et insenso latera ejus adusta. Post super carbones pavimento aspersos, ubi sanctae plantae illius steterunt. ost lectum flammantem, post dorsum ejus ungulis discussum et dilaceratum, post aceto et sale plagas ejus perfusas, post vinculis ferreis beata membra illius astricta, et pedes ejus in ima carceris ligno conclusos, ubi tribus diebus ac noctibus panem non comedens et aquam non bibens mansit, sedente Trajano pro tribunali in amphitheatro, concurrente omni turba Romanorum, ligatus duobus objicitur leonibus. Cumque jam projectus bestias rugientes audiret, ardore patiendi ait: Viri Romani, qui hoc certamen spectatis, non sine causa labo
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur apropuiquã¬
te domne bathildis
obitu iusio preclara
et ci conueniens fuit ostẽ¬
sa. Scala siquidem crecta
uidebatur stare ante alta¬
re sancte marie: cuius cul¬
men celum contingebat.
et quasi secum angelos
dei comitantes benignos:
cum quibus cadem sanc¬
ta bathildis setrita celesti
a se penctrare consperit. Xx¬
re beata: cuius itineri an¬
geli comites erant. Cece sca¬
la: quam dum uiueret
crexit ad celum. Ecce socii
angelii: quos bonis ope¬
ribus adherendo acquisi¬
uit in terra amicos. Etce
gradus scale omnes trãs¬
du desideratum: qui ascẽ¬
dit super omnes celos. Ex
hac ergo reuelacione datur
eius merita paciencia ui¬
delicet et humilitas. cetere¬
qz casto ammo dilecerat
uirtutes: cam ad celsitudi¬
nem eterni regis ad premi¬
i coronam cicius remune¬
quantocius e corpore esse
migraturam: et illuc ubi
atalis sancti igna
c cĩ et martiris:
qui tercius post petrum a¬
postolum antiochenam
rexit ccclesiam: qui persccu¬
cione traian dampnatus:

Expanded text:
gitur, adpropinquate domnae Balthildis obitu, visio praeclara et ei conveniens fuit ostensa. Scala siquidem erecta videbatur astare ante altare sanctae Mariae, cmen caelum contingebat, et quasi secum angelos Dei comitantes benignos, cum ipsis eadem sancta Balthildis secreta caelestia sese penetrare conspexit. Vere beata, cuius itineri angeli comites erant! Ecce scala, quam, dum viveret, erexit ad caelum! Ecce sotii angeli, quos bonis operibus inherendo adquisivit in terra amicos! Ecce, gradus scalae omnes transdiu desideratum, qui ascendit super omnes caelos! Ex hac ergo revelatione patenteius merita, patientia videlicet et humilitas ceteraeque, quas toto animo dilexerat, virtutes nem aeterni regis et ad praemii coronam citius exaltquantocius e corpore esse migraturam, et illuc ubi atalis sancti Ignatii episcopii et martyris, qui tertius post Petrum apostolum Antiochenam rexit Ecclesiam: qui persecutione Trajani damnatus
Abbreviated transcription (Latin):
iugium sibi aliam soria¬
ret. Quod postqmͣ idem dux
alteri nupsit: tandem bal¬
tildis puella quesita et iu¬
uenta est: sed a predicto ⁊¬
principe minime contae¬
ta. Nutu enim diuino fac¬
tum esse creditur ut qui
principis npcias deuita¬
uerat: postea clodoueum
dagoberti quondam regis
filium in coniugium ac¬
ciperet. et humilitatis me
dum attolleret. In quo
ipsa ministrum regis cõ¬
tempserat. ad regis copu¬
lam perueniret:atoz ex ip¬
sa regalis progenies proce¬
derct

Expanded text:
iugium sibi aliam sotiaiugium sibi aliam sotiaret. Postquam idem dux alteram duxit, tandem Balthildis puella quesita et inventa, sed a predicto principe minime est contacta. Nutu vero divino factum esse creditur, ut, que principis nuptias devitaverDagoberti quondam regis filium in conjugium acciperet, ut meritum humilitatis ad eam attolleret. In quo  dum ministrum regis contempserat, ad regis copulam perveniret, atque ex ipsa regalis soboles procederet
Abbreviated transcription (Latin):
incomparabili commer
atq a principe quodam
francorum uiro clarissimo
erchinoaldo: qui tunc pa
cepta.In cuius ministeri¬
o ipsa adolescens ita decen¬
tissime conuersata est: ut
honesta cius conuersacio.
et admirabilis condicio
tam principi qmͣ et omni¬
bus cius ministris cõpla¬
ceret. Erat enim benigna
animo: et moribz omnib
pudica: sobria.prudens.
cauta. mulli machinans¬
malum. Non leuis in elo¬
quio. non presumptuo sa
in uerbo: sed cuncta opera
sua honestissimo modera¬
batur ingenio. Claro nãq
nita: licet alterius gentis
seruiet obsequiis. demon¬
ad principis cubi
gulo domatis: et supeniecit
ut nemo putaret illie ali
tunc honores uanos fugi¬
ens: et humilitatem ac
castitatem diligens: tẽp¬
tabat ut poterat humanũ
deuitare thorum: quatinꝰ
mereretur ad spiritalem ce¬
lestemqz peruenire sponsũ.
Sz et illud proculdubio a¬
gebatur diuina prouiden¬
cia: ut ip̃se princeps candẽ
tunc quesitam minime
reperiret: quatinus ad con¬

Expanded text:
incomparabili commertincomparabili commertatque a principe quodam Francorum viroque clarissimo Herchinoaldo, qui tunc palcepta, in cuius ministerio ipsa adolescens ita decentissimę conversata est, ut honesta eius conversatio et admirabilis conditio tam principi quam et omnibus eius ministris complaceret. Erat enim benigna animo et moribus omnibus pudica, sobria, prudens et cauta, malum. Non levis in eloquio, non praesumptuosa in verbo, sed cuncta opera sua honestissimo moderabat ingenio. Claro namque licet alterius gentis serviret obsequiis, proad principis cubiclo domatis; et super se jeut nemo putaret illic tunc honores vanos fugiens et humilcastitatem diligens, temptabat, ut poterat, humanum devitare thorum, quatinus mereretur ad spiritalem caelestemque pervenire sponsum. Sed et illud procul dubio agebatur divina providentia, ut ipse princeps eandem tunc quesitam minime inveniret, quatinus ad con
Abbreviated transcription (Latin):
tqz inter doloris acu¬
lcos quos mira pa¬
ciencia sustinebat: quasi
apertos sibi celos aspiccret
loquebatur. Quis dabit m
pennas sicut columbe: et
uolabo et requiescam. Testor
ihesum et sanctos angelos
cius. ipsumq proprie an¬
gelum qui custos fuit: et
comes ad mirabilis femi¬
ne: menichil in graciam.
nichil m ore laudanciumr:
scd quod dicturus sum ꝓ
testimonio dicere: et minꝰ
cius esse. meritis quam
totus orbis canit. sacerdo¬
tes mirantur uirginum
chori desiderant. monacho¬
ium et pauperum turba
deplangit. Uult lector bre¬
uit̾ ciꝰ scire uirtutes: Omeᷤᷤ
nos pauperes: pauperior
ipsa dimisit. Nec mirum
de proximis et familiosa
quam in utroqz sexu de ser¬
uis et ãcill̾ ĩ fr̃es sorores q
mutauerat: ista referre cũ
custochium uirginem et
deuotam xp̃o filiam ĩ cuiꝰ
consolacione li bellus hic
cuditur: procul a nobili
genere sola fide et gracia
diuitem dercliquerit.
tibus transman¬
nis diuina prouidencia
depredata: et uili precio s

Expanded text:
tque inter doloris aculeos, quos mira patientia sustinebat, quasi apertos sibi caelos aspiceret, loquebatur: quis dabit mihi pinnas sicut columbae et uolabo et requiescam? Testor Iesum et sanctos angelos eius ipsumque proprie angelum, qui custos fuit et comes admirabilis feminae, me nihil in gratia, nihil more laudantium, sed, quidquid dicturus sum, pro testimonio dicere et minus eius esse meritis, quam totus orbis canit, sacerdotes mirantur, uirginum chori desiderant, monachorum et pauperum turba deplangit. uult lector bremter eius scire uirtutes ? omnes suos pauperes pauperior ipsa dimisit. nec mirum de proximis et familiola, quam in utroque sexu de seruis et ancillis in fratres sororesque mutauerat, ista proferre, cum Eustochium, uirginem et deuotam Christo filiam, in cuius consolationem libellus hic cuditur, procul a nobili genere sola fide et gratia diuitem reliquerit. tibus transmarinis divina providentia depredata, et vili pretio, sed
Abbreviated transcription (Latin):
is. Surgens autem iohẽs:
cepit ire. Sco dominus dix̃
a. Dommica resurreccionis
mec die. que post quinqz di¬
es futura est: ita uemes ad
siam que in cus nomme
fucrat fabricata: et apͥmo
pullorum cantu agens
misteria dei. omnem ppłm
usq ad boram dici terciã
alloquutus est dicens. Fra¬
tres et conserui mei et cobere¬
des et participes regni dci. co¬
gnoscite dominum ihesũ
quanta prodigia. signa
quoqz et kansmata. simi¬
liter et doctrinã. ꝑ me uob̾ p̾¬
stiterit: perscuerate in cus
mandatis. Me crum dñs
iam de hoc mundo uocart
dignatur.
foras ccelesiam proici. Et de¬
scendens n cam: expandenᷤ
manus suas ad deum dix.
Inuitatus ad comuiuum
quia me dignatus es dñe
ihesu xp̃e ad tuas culas ĩ¬
uitare. sciens quod ex toto
corde meo desiderabainte.
uidi faciem tuam: et qua¬
si de scpulchro suscitatus
sum. Odor tuus: concupi¬
scencias in me excitauit et̾¬
nas. uox tua plena su aui¬
te melliflua: et allocucio cõ
parabilis eloquus angelo¬

Expanded text:
urgens autem Joannes, coepit ire. Sed Dominus dixit ei: « Dominica resurrectionis meae, quae post quinque dies futura est, ita venies ad sia quae in ejus nomine fuerat fabricata; et a primo pullorum cantu agens mysteria Dei, omnem populum usque ad horam diei tertiam allocutus est, dicens: « Fratres et conservi mei, haeredes et participes regni Dei, cognoscite Dominum nostrumquanta prodigia, signa quoque et charismata, similiter et doctrinam per me vobis praestiterit. Perseverate ergo in ejus mandatis. Me etenim Dominus jam de hoc mundo vocare dignatur cclesiam proici. Et descendens in eam expansis manibus ad deum dixit: «Inuitatus sum ad conuiuium quia me dignatus es, Domine Jesu Christe ad tuas epulas invitare, sciens quod ex toto corde meo desiderabam te. Vidi faciem tuam, et quasi de sepulcro suscitatus sum. Odor tuus concupiscentias in me excitavit aeternas. Vox tua plena suavitate melliflua, et allocutio tua incomparabilis est eloquiis angelo
Abbreviated transcription (Latin):
spiritum tibi gracias refe¬
rimus: per infinita secula
scculorum. Et cum omnis
populꝰ respondisset amen:
nullus sufferret aspectus.
postea uero inuenta est il¬
la fouca plena. nichil ali¬
ud in se habens nisi mãna:
quamusq hodie gignit¬

Expanded text:
salvasti. Tibi gratias referimus per infinita saeculorum saecula. » Cumque omnis populus respondisset: Amen,  ut nullos sufferret aspectus. Postea inventa est illa fovea plena, nihil aliud in se habens nisi manna, quam usque hodie
Abbreviated transcription (Latin):
illo tempore: ir¬
ibesus petro. Scque¬
re me. Conuersus petrus:
uidit illum discipulum
quem diligebat ibesus se¬
quentem. Et reliqua. O mel¬

Expanded text:
illo tempore, dixit Jesus Petro: « Sequere me. Conversus Petrus, vidit illum discipulum quem diligebat Jesus, sequentem, » et reliqua. In se
Abbreviated transcription (Latin):
ui cr ore tuo auribus icl.
ne commendo tibi
filios tuos: quos tibi cecle¬
ut cum fratribz ncis sim:
cum quibus ueniens in¬
uitasti me. Aperi michi ia¬
nuam uite. principes te¬
nebrarum non occuirant
michi: nec ueniat mͥ pes
superbie et manus crtra
nca non contingat me:
scd suscipe me sccundum
uerbum tuum. et perous
me ad conuium epula¬
rum tuarum: ubi cpulã¬
tur tecum omnes amici
tui. Tu es cnim xp̃c filius
E

Expanded text:
ex ore tuo auribus meis ne, commendo tibi filios tuos, quos tibut cum fratribus meis sim, cum quibus veniens invitasti me. Aperi mihi januam vitae, princeps tenebrarum non occurrat mihi, nec veniat mihi pes superbiae, et manus extranea a te non contingat me; sed suscipe me secundum verbum tuum, et perduc me ad convivium epularum tuarum, ubi epulantur tecum omnes amici tui. Tu es Christus Filius e
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. Gracias tibi ago
domine ibesu xp̃e. quia
non me dereliquisti: sed
animam incai: et non
separari. hec cum dixissit:
dominus ihesus uenit
ad cum in habitu qͦ fue¬
cuuangelista. Et ille re¬

Expanded text:
dixit: « Gratias tibi ago, Domine Jesu Christe, quia non me dereliquisti; sed meam in pace, et non separari a te. » Haec cum dixisset, Dominus Jesus venit ad eum in habitu eevangelista. » At ille
Abbreviated transcription (Latin):
S si uultis probare uirtu¬
tem domini mei ihesu xp̃i:
ad capitolium me ire iube¬
te. ut ipsum iouem prin¬
cipem demoniorum nr̃oꝵ
ruere faciam.

Expanded text:
Sed si vultis probare virtutem Domini mei Jesu Christi, me ad Capitolium ire jubete, ut ipsum Jovem, principem daemoniorum vestrorum, ruere faciam.
Abbreviated transcription (Latin):
est. Cuius michi organa
modulatis uocib sonant:
cuius michi uirgines dł¬
cissimis uocibus cantant.
Iam mel et lac ex cius ore
suscepr: iam amplexibus
cius castis astricta sum.
i am corpus cius corpori me¬
o sociatum est; et sanguis ciͦ
ornauit genas meas. Cuiꝰ
scit. Eni angeli scruiunt.
cuius pulchritudinem sol

Expanded text:
est, cujus mihi organa est, cujus mihi organa modulatis vocibus resonant, cujus mihi virgines justissimis vocibus cantant. Jam mel et lac ex ore ejus suscepi, jam amplexibus ejus castis astricta 480 sum, jam corpus ejus corpori meo sociatum est, et sanguis ejus ornavit genas meas. Cujus scit; cui angeli serviunt, c
Abbreviated transcription (Latin):
d hec beata agnes:
tale fertur nuei
dedissc responsum. discede
a me fomes peccati. mutri¬
mentum facinoris: pabu¬
lum mortis. Disede a me.
quia iam ab alio amato¬
re preuenta sum: qui mi¬
chi satis meliora te abtu¬
litornamenta. et anulo-
fidci suc subarrauit me.
longe te nobilior et genc¬
re et dignitate. ornaint ĩ¬
estimabili dextrochirio dex¬
tram meam et collum me¬
um curcit lapidibus pre¬
ciosis: tradidit auribz meiᷤ
mestimabiles margaritaͤ
et crrcundedit me uernan¬
tibz atq choruscantibus
gemmis. Posuit signum¬
suum in faciem meam:
ut nullum preter ipsum¬
alium amatorem admit¬
Qduit me cyclade au¬
roterta. et immensiᷤ
monilibuᷤ ornauit
me: ostendit michi the¬
sauros incomparabiles.
quos michi se daturum si
incliam priors amatoriᷤ
uel aspiccre alium. et illũ
decelinquere: cum quo sũ
gencrositas celsior possibili¬
tas forcior. aspectus pulchri¬
or: amor suauior. ct omniᷤ
gracia elegancior: a quomͣ
iam thalamus collocatus

Expanded text:
d haec beata Agnes tale fertur juveni dedisse responsum: Discede a me, fomes peccati, nutrimentum facinoris, pabulum mortis: discede a me; quia jam ab alio amatore praeventa sum, qui mihi satis meliora obtulit ornamenta, et annulo fidei suae subarrhavit me, longe te nobilior et genere et dignitate. Ornavit inaestimabili dextrocherio dexteram meam, et collum meum cinxit lapidibus pretiosis. Tradidit auribus meis inaestimabiles margaritas, et circumdedit me vernantibus atque coruscantibus gemmis. Posuit signum in faciem meam, ut nullum praeter ipsum amatorem admitduit me cyclade auro texta, et immensis monilibus ornavit me. Ostendit mihi thesauros incomparabiles, quos mihi se daturum repmeliam prioris amatoris vel aspicere alium et illum relinquere, cum quo sum generositas celsior, possibilitas fortior, aspectus pulchrior, amor suavior, et omni gratia elegantior. A quo mihi jam thalamus collocatus
Abbreviated transcription (Latin):
in comparacione eius ui-¬
lescunt omnia: deserit ha-¬
bita congregata disꝑgit:
in ardescit in celestibus ant¬
animis: nichil in terrenis
libet deforme conspicitur:
quicquid de terrene rei pla¬
cebat specie: quia sola spe-¬
ciose margarite claritas
fulget in mente: de cuiuͤ
dileccione recte per salo¬
monem dicitur. Fortis
est: ut mors dileccio. se .uͣ.¬
uia uidelicet sicut¬
mors corpus inte
rena foris desideria uelut
insensibilem reddit. Neq
cnim scã hec cuiuꝰ hedicna¬
talicia celebranuus mori
pro domino potiusset in
corpore: si prius a terrenis
desideriis mortua non fuiᷤ¬
set in mente. Crectus nãq
in uirtutis culmine anĩ¬
mus tormenta derisit: p̾¬
mia calcauit. ante arma¬
tos reges et presides ducta
stetit. feriente robustior
indicante sublimior. sc .ui.¬
uid inter hec nos bar¬
bati et debiles dicimꝰ:
qui ut ad regna celestia ꝑ¬
puellas per ferrum indemꝰ
quos ira superat. superbia
inflat: ambicio perturbat:

Expanded text:
in comparatione ejus viin comparatione ejus vilescunt omnia, deserit habita, congregata dispergit, inardescit in coelestibus animus, nil in terrenis libet, deforme conspicitur quidquid de terrenae rei placebat specie, quia sola pretiosae margaritae claritas fulget in mente. De cujus dilectione recte per Salomonem dicitur: Fortis est ut mors dilectio , quia videlicet sicutmors corpus interrena foris desideria velut insensibilem reddit. 3. Nec enim sancta haec, cujus hodie natalitia celebramus, mori pro Deo potuisset in corpore, si prius a terrenis desideriis mortua non fuisset in mente. Erectus namque in virtutis culmine animus tormenta despexit, praemia calcavit. Ante armatos reges et praesides ducta stetit, feriente robustior, judicante sublimior. uid inter haec nos barbati et debiles dicimus, qui ire ad regna coelestia puellas per ferrum videmus, quos ira superat, superbinflat, ambitio perturbat,