comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tolus ait. Caro concupiscit aduersum spm̃ sp̃s aut̃ ad¬
uersus carnem. Haec enim sibi inuicẽ aduersantꝰ ut᷑q cũ¬
q uultis illa faciatis: ꝓbat̾ stellicũ uituperat eos: qui
nos in lucẽistam incapaces bonitatis. & plenos in iquitatis
uenire testantꝰ Uereenim ꝓfitemur omnes homines in
lucem istã plenos iniquitatis exreatu primȩ preuaricati¬
onis uenire: Incapaces aut̃ bonitatis. absit ut nos nasciiu¬
remus: Sedher&icus ut astificosius deciper& infirmos
Iunxit mendatio ꝑfidia: ueritatẽ catholicȩ ꝓfessionis,
ꝓbat̾ fcellicũ iurarenos dicit. xullũ adiustitiã von solũ
urtione sed nȩsa crȩ quidem legis institutione ꝑduci: Quin
immofatemur &natione & doctrina scae legis adius¬
titiã nos auxili anted ñõ ꝑduci: absq gratia uero illius
Nec ꝑnaturalis subsidia rationis Nec ꝑ diuinaelegis scita
nos posseiustificari a posto lotestante : qr litterx occidit

Expanded text:
tolus ait, Caro concupiscit adversus spiritum, tolus ait, Caro concupiscit adversus spiritum, ersus carnem: haec tantum sibi invicem adversantur, ut non quae vultis, illa faciatis . Probatur falli, cum vituperat eos, qui « nos in lucem istam incapaces bonitatis, et plenos iniquitatis venire testantur. » Vere enim profitemur omnes homines in lucem istam plenos iniquitatis ex reatu primae praevaricationis venire: incapaces autem bonitatis, absit ut nos nasci juremus. Sed haereticus, ut artificiosius deciperet infirmos, junxit mendacio perfidiae veritatem catholicae professionis. Probatur falli, cum « jurare nos » dicit, « nullum ad justitiam, non solum ratione, sed ne sacrae quidem legis institutione perduci. » Quin imo fatemur, et ratione, et doctrina sanctae legis, ad justitiam nos auxiliante Domino perduci: absque gratia vero illius nec per naturalis subsidia rationis, nec per divinae legis scita, nos posse justificari; Apostolo teste, Quia littera occidit,
Abbreviated transcription (Latin):
delicias panidis mortissimul & peccati nescia in coler&
Edũ nulla necessitatenaturȩ uerũ sola uagȩ mentis incuria
peccato consensere moxiusto conditoris iudicio delocopa¬
ue disi uoluptatis exclusi ac morte multati peccati quã te me¬
re contrexenent : strpigeneriq: suo relinquere contagium
factum ÷ ut peccatum quod ipsi sponte cõmiserunt. Nos &iã
nolentes reatu constringeremur. Itaut ne partiuli quidẽ
quinilboni uel mali uellepos sunt. ab hoc pos sint in munes
namque quȩ exadã originalia tirximus: morũ uero siue
uoluntatum seu futgilitatis &ignomentiae : que ipsiꝑ nos
crimina ad didimus : probatur fclli : cum reprehendit
eos quinatuit̃ nostricorporis Noneã quȩ ꝓtopla stis sc̃a
& in mostalis creata : sedillamq pͥeorũ preuaricationem
uitiosa effecta ÷ subdunt in phamiȩ dicentes : Scio qđ in ha¬
bitat inme hoc ÷ in carne mea bonum: & quod itẽ xpos¬

Expanded text:
delicias paradisi, mortis simul et peccati nescia incoleret. delicias paradisi, mortis simul et peccati nescia incoleret. At dum nulla necessitate naturae, verum sola vagae mentis incuria, peccato consensere, moxque justo Conditoris judicio de loco paradisi voluptatis exclusi, ac morte multati peccati, quod temere contraxerant, stirpi generique suo reliquere contagium: factum est ut peccati quod ipsi sponte commiserunt, nos etiam nolentes reatu constringeremur; ita ut ne parvuli quidem, qui nil boni vel mali velle possunt, ab hoc possint immunes namque quae ex Adam originalia traximus; morum vero, sive voluntatum, seu fragilitatis et ignorantiae, quae ipsi per nos crimina addimus. » Probatur falli, cum reprehendit eos qui naturam nostri corporis, non eam quae protoplasti sancta et immortalis creata est, sed illam quae post eorum praevaricationem vitiosa effecta est, subdunt infamiae, dicentes, Scio quod non habitat in me, hoc est in carne mea, bonum . Et quod idem apos
Abbreviated transcription (Latin):
nullũ ferea diustitiam. quid diconrtionis sed nesacrȩ
qui dem legis institutione ꝑduci. De prȩciabat nempe
hȩc opinio xatunt̃ carnis & sanguinis : Sed p̃quãs alu¬
tare misterium dĩ & hominũ mediator arripuit: Ut
consũ matissimȩ uistutis daturus exemplũ. Xatuut̃
hominis mortalis ad sumer&. ostendit om̃a crimina
morũ fuis senon seminum : Denique uoluntatib: ad me¬
lour conuersis xon solũ legis sed &euangeliii p̃cepta
dendum. qrn equaquã in auctorẽ naturȩ nostrȩ calũ¬
uestimus cum nos in iniquitatibus conceptos. & indelictis eẽ¬
natos dicimus sed fatemurqr in primis nature nostreparen¬
tibus ad eiussimilitudinem factisumus Ut in mosteles & si¬
nepeccato indeliciis pamdis. Iuuante gntia eius uiuerem:
Quãtudelic& beatissimãt uitae premitiuȩ munditiã
sicustodire cuntrent ipsi ꝓtopla sti & non magis osti quã¬
crederent. auctori usq hodiepgenies exeisscã & in palluta

Expanded text:
nullum fere ad justitiam, quid dico ratione, sed ne sacrae nullum fere ad justitiam, quid dico ratione, sed ne sacrae quidem legis institutione perduci. Depretiabat nempe haec opinio naturam carnis et sanguinis. Sed postquam salutare mysterium Dei et hominum mediator arripuit, ut consummatissimae virtutis daturus exemplum; naturam hominis mortalis assumeret, ostendit omnia crimina morum fuisse, non seminum: denique voluntatibus ad meliora conversis, non solum legis, sed etiam evangelica praecepta dendum, quia nequaquam in auctorem naturae nostrae calumvertimus, cum nos in iniquitatibus conceptos, et esse in delictis natos, dicimus, sed fatemur quia in primis naturae nostrae parentibus ad ejus similitudinem facti sumus, ut immortales et sine peccato in deliciis paradisi, juvante gratia ejus, viveremus; quam videlicet beatissimam vitae primitivae munditiam, si custodire curarent ipsi protoplasti, et non magis hosti crederent quam auctori, usque hodie progenies ex eis sancta et impolluta
Abbreviated transcription (Latin):
eius quas in hoclibro posuit in eptias in mediꝙ̃ ꝓferre ac
testimoniis refellere ueritatis : sufficiant haec pauca ex¬
nr quib: primũ librũ contragratiã dĩ disputando con¬
pleuit uonminore secundũ librũ eiusdẽ heresi speste
conmaculauit: Deniq exponens quod dictũ ÷ Quia me¬
lio nrsunt uberatuauino: Denaturcclactis fedissime phi¬
losophatus ÷ Moxq fedius multo qualitatem eiusdem na¬
ture illius ad confirmationẽ suierroris transferre co
natus : Quod quia totũ ponere & horror & nimis longũ :
par tẽ ponere satis duximus: Inserens seergo ꝑsonis eorũ
contraquos sub nomine manichaeorũ pugnabat. Ait in
sus spumantium aestus errorũ. Utcalũniã in ipsũ uer
teremus auctorem. & leuan directus gratia. quẽ cri¬
minanimirũ uoluntatis urebant. Ipsamnatunr̃ corporis
sub debamus in famiae. incapaces bonitatis. & plenos
ini quitatis inlucemistã nosuenire iurando. Deniq

Expanded text:
ejus, quas in libro hoc posuit, ineptias in medium proferre, ac ejus, quas in libro hoc posuit, ineptias in medium proferre, ac testimoniis refellere veritatis. Sufficiant haec pauca exra, quibus primum librum contra gratiam Dei disputando complevit, non minore secundum librum ejusdem haeresis peste commaculavit. Denique exponens quod dictum est, Quia meliora sunt ubera tua vino , de natura lactis foedissime philosophatus est: moxque foedius multo, qualitatem naturae illius ad confirmationem sui erroris transfernatus. Quod quia totum ponere, et horrori et nimis longum est, partem ponere satis duximus. Inserens se ergo personis eorum, contra quos sub nomine Manichaeorum pugnabat ait intesus spumantium aestus errorum, ut calumniam verteremus in ipsum auctorem; et levandi reatus gratia, quem crimina nimirum voluntatis urebant, ipsam naturam corporis subdebamus infamiae, incapaces bonitatis, et plenos iniquitatis in lucem istam nos venire jurando. Denique
Abbreviated transcription (Latin):
af flatu uentia ccendiatq ardere c magnã consumere sil¬
uam poterrt: sed tamenuento inpellente magis magisq
flã mescit: Hoc enim significat dicendo: ut genero sũ ei:
ignemgnrtia sc̃ĩsp̃s incipiatuenti lacrertã animibona p̃¬
miserat: ut postomnia haec incipereineã gratiã sc̃ĩsp̃s dicit
quasi suꝑuenientẽ auxiliatricẽ & non preuenien¬
tem inspine tricẽ atque a uetorẽ in nobis studiorũ merito¬
rũ que bonorũ: Quata meneius uentilatione quid inge¬
neroso animi. scpienti signe agicredat intuere: Tũfit
in quitillaccoritas: qua enon ꝓpinquos solũ autciues sedip
sumgenus humcenũ gremio suo conatꝰ amplecti: Uidesergo
quitantũ uiriũ nostro animotribuit : quid spirituignatiȩ
tribuit: Quã & sero in auxiliũ ipsranimo aduenire &
tunc ei nonillani caritatẽ quads̃ sed illao solũ modo qua
genus huma nũ diligat in funderedicit᷑: oblitus uelincurio¬

Expanded text:
afflatu venti accendi atque ardere, ac magnam consumere silafflatu venti accendi atque ardere, ac magnam consumere silvam poterat; sed tamen vento impellente, magis magisque flammescit. Hoc enim significat dicendo, « ut generosum ejus ignem gratia sancti Spiritus incipiat ventilare. » Tanta animi bona praemiserat, et post omnia haec, incipere in ea gratiam sancti Spiritus dicit quasi supervenientem auxiliatricem, et non praevenientem inspiratricem, atque auctorem in nobis studiorum meritorumque bonorum. Qua tamen ejus ventilatione, quid in generoso animi sapientis igne agi credat, intuere. « Tum fitaritas, quae non propinquos solum aut cives, sed et ipsum genus humanum gremio suo conatur amplecti. » Vides ergo, qui tantum virium nostro animo tribuit, quid Spiritui gratiae tribuat; quam et sero in auxilium ipsi animo advenire, et tunc ei non illam charitatem qua Deus, sed illam solummodo qua genus humanum diligatur, infundere dicit; oblitus vel incurio
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃i sp̃s incipiat uentilare : tã sitillacꝰ aritas. qua e non ꝓpin¬
quos solo autciues sed ipsumgenus humanũ gremio suo
conatꝰ amplecti. In quauna sententia quoc & quantȩ
sint blas phemiae facile catholicus lector anim aduestit
pat&enim quid humane arbitrio libestatis. quid tribuat
gititiae spiritadi Quianimũ hominis ꝑ sesapientem fie¬
ri ꝑ sedignitatẽ sq̃ & genero siamoris habere ꝑsebuic
amori uoluptatem subicere carnis. ꝑsesȩ &incitare adur¬
tutes & ordinccre app&itũ possetestat᷑ intantũ ut nũ quã
finestinseat officii illius quoidẽ amor excolendus :
quiipsum animũ suisstudus acmeritis: adeã magnitudi¬
nẽ acpuldiritudinẽ ꝓcederedicitꝰ ut scĩ sp̃s sitdignus auxilio
cui : uidelic& sp̃s aduentũ nonita ait Iuuari animũ quo mocdo
lãma uel facẽquã accedit : uel caligo sciuuat domũ quã in¬
lusturt. Sed ita potius quomodo ardentem. si uelucentẽ
uentus iuuatignem utã plius clcrescat qui quidẽ & sine

Expanded text:
 tunc fit illa charitas quae non propinquos solum aut cives, sed ipsum genus humanum gremio suo conatur amplecti. » In qua una sententia quot et quantae sint blasphemiae facile catholicus lector animadvertit. Patet enim quid humanae arbitrio libertatis, quid tribuat gratiae spirituali, quia animum hominis per se sapientem fieri, per se dignitatem sancti et generosi amoris habere, per se huic amori voluptatem subjicere carnis, per sese et incitare ad virtutes, et ordinare appetitum posse testatur; in tantum, ut nunquam fines transeat officii illius, quo idem amor excolendus est. Qui ipsum animum suis studiis ac meritis, ad eam magnitudinem ac pulchritudinem procedere dicit, ut sancti Spiritus sit dignus auxilio. Cujus videlicet Spiritus adventu, non ita ait juvari animum, quomodo flamma vel fax, cum accenditur, caliginosam juvat domum quam illustrat; sed ita potius, quomodo ardentem, sive lucentem ventus juvat ignem ut amplius clarescat: qui quidem et sine
Abbreviated transcription (Latin):
mat manũ eius. Ubia ptedesignat qr nec int̃ crebut domi¬
niceptectionis auxilia a ꝑturbatione uitiorũ esseuale¬
mus inmunes : veqinbonis actuũ nostroꝵ gressibus de
natun blibestate sed dedicinadebemus derectionegui¬
dere Po rusturãiulianus genitaclem uult exceptamuo¬
lupte tem Quas ohadanimi nostri non moueat arbi¬
triũ quas i noniracundiȩ uel suꝑbiae. filcorgiriaegas¬
trimargiae cenodoxiȩ c& drũq huius modinrbiesmul¬
tolaboriosius Quã libidinis incentiua deuincantur
quȩ & ante tempont pubestatis nostrũ animũ ꝑturbatuit
adueniunt &edo mita saepe uel ꝑ natunt̃ cessante libidi¬
ne uihi lominus ipsa nos in pugnare noncersant: dicit
adictorium sci sps. precedentib: nostrisstudiis ac meritis
dari atquead hocdari utgenus humanũ astius diliga¬
mus Quodipsius uerbis ponere ꝑordinemlibuit : Cumigi¬
tur in quit sccpientis animus qui uo luptatẽ subicitdignitati
amoris &incitat & ordinat app&itum xumquam fines

Expanded text:
minicae protectionis auxilia a perturbatione vitiorum esse valemus immunes, neque in omnibus actuum nostrorum gressibus de naturae libertate, sed de divina debemus directione gaudere. Frustra autem Julianus genitalem vult exceptam voluptatem, quae sola ad animi nostri non moveatur arbitrium; quasi non iracundiae vel superbiae, philargyriae, gastrimargiae, cenodoxiae, caeteraque hujusmodi rabies, multo laboriosius, quam libidinis incentiva devincantur. Quae et ante tempora pubertatis, nostrum animum perturbatura adveniunt, et edomita saepe, vel per naturam cessante libidine, nihilominus ipsa nos impugnare non cessant. Dicit adjutorium sancti Spiritus praecedentibus nostris studiis ac meritis dari, atque adhuc dari, ut genus humanum arctius diligamus. Quod ipsius verbis ponere per ordinem libuit. « Cum igitur, inquit, sapientis animus, qui voluptatem subjicit dignitati amoris, et incitat et ordinat appetitum, nunquam fines
Abbreviated transcription (Latin):
dicer& dũs. Abintus enim decorde hominũ cogitati¬
ones malepcedunt. adulteria. fornicationes ho¬
nicidia. fusta a uaritiae nequitiae dolus in pudi¬
titia:
oculus blasphemia. suꝑbia stultitia : om̃ã haeo malc
ab intus ꝓcedunt. & coinquinant hominem: &rursum S
nostera mor non de cotidiana dĩgurtia sed denatui lib: uirib:
animihabenxutersa sublimis atq continuus uondicene apos¬
tolus desuis scir laborib: quib: utiq ꝑamonẽ sublimẽ atq continuũ¬

Expanded text:
pidus, non diceret Dominus: Ab intus enim de corde hominum cogitatipidus, non diceret Dominus: Ab intus enim de corde hominum cogitationes malae procedunt, adulteria, fornicationes, homicidia, furta, avaritiae, nequitiae, dolus, impudicitiae, oculus malus, blasphemia, superbia, stultitia. Omnia autem mala ab intus procedunt, et coinquinant hominem . Et rursum, si noster amor, non de quotidiana Dei gratia, sed de natura, vel viribus animi haberet, ut esset sublimis atque continuus, non diceret Apostolus de suis sanctis laborib
Abbreviated transcription (Latin):
iulianus. scm̃ nobis acgenerosũ amorẽ abipsolucis exordio
natuut conciliante insitum cumnatis de patriarchcrũ
stirpe a postolusdicat: Fuimus enim & nos aliquando
naturec filiuixe. Quomodo autemnatura. Nisiquia peccan¬
te primo hominȩ acscm̃ deserente amorem uitium ꝓnatu¬
ur ad oleuit: Mirum ubi in uenerit. uel inuenirepossepu¬
tauerit iulianus. hominem saltłm unum inquo amorsc̃s
solis animiuiribus innixus usque ad senum sinedamnosui
prestiterit uigoris cũillequi pamore precipuo dignus enit
in sui conditoris sinure cumbere Inter eos quieius grirtia.
fruuntur. Inuenire potuit nullum: quin potius humili
confessione testatus sit. Sidixerimus qr pec catum ñ
hocbemus ipsi nos seducimus. &uerita s in nob non ÷¬
tinlus qui &iam utrumque ueritati ꝓbatꝰ esse contir¬
rium Si autem amor noster decorpore  non potius

Expanded text:
Julianus, « Sanctum nobis ac generosum amorem, ab ipso lucis exordio Julianus, « Sanctum nobis ac generosum amorem, ab ipso lucis exordio natura conciliante insitum: » cum natus de Patriarcharum stirpe Apostolus dicat, Fuimus et nos aliquando natura filii irae . Quomodo autem natura, nisi quia peccante primo homine ac sanctum deserente amorem, vitium pro natura adolevit? Mirum ubi invenerit, vel inveniri posse putaverit Julianus hominem, saltem unum, in quo « amor sanctus, solis animi viribus innixus, usque ad senium sine damno sui persisteret vigoris: » cum ille qui prae amore praecipuo dignus erat in sui Conditoris sinu recumbere, inter eos qui ejus gratia fruuntur, invenire potuit nullum; quin potius humili confessione testatus sit, Si dixerimus quia peccatum non habemus, ipsi nos seducimus, et veritas in nobis non tinuus, quod etiam utrumque veritati probatur esse contrarium. Si autem amor noster de corpore, et non de
Abbreviated transcription (Latin):
Et quod gnruius ÷ inpugnator eius qui xonait. sinenie
modicum quid potestis. sedi ne mein quit niil potestis
facere. doc& lausa legis sacnt menta. solos intueri
pos sccos Quosoculatos xeruditos red didis sor & pie¬
tas oblitus gnatia edĩ qua e&iam inlit teirtis &idiotis
scriptuntrum arcana reuelauit. dicente euan gelista
Tunc a peruit illis sensum. ytintellegerent scriptums
Quosidiotar fuisse testat idem eu angelistacũ ait: Vi¬
dentes aut̃ p&riconstantiam &iohannis & conꝑto quod
homines essent sine lit teris &idiotȩ admirebantur
Dicit scm̃ nobis ac genero sumamorẽ ab ipsolucis exordio
natura concili ante in situm. & ad ultimamus que se necu¬
tem solis animi uiribus innixum sineullodã noprimi
ꝑ sistereuigoris : Incredulus ꝓph&ȩ dnisententiae qr
sine ipsonihilpossumus facere sed & a postolici sermonis
qr in multir offendimus dm̃omnes: &mirũ ubi didicerit.

Expanded text:
Et, quod est gravius, impugnator ejus qui non ait: Sine me modicum quid potestis; sed, Sine me, inquit, nihil potestis facere . Docet clausa legis sacramenta solos intueri posse eos, quos oculatos et eruditio reddidisset et pietas; oblitus gratiae Dei, quae etiam illiteratis et idiotis Scripturarum arcana revelavit, dicente Evangelista, Tunc aperuit illis sensum, ut intelligerent Scripturas . Quos idiotas fuisse testatur idem evangelista, cum ait: Videntes autem Petri constantiam et Joannis, et comperto quod homines essent sine litteris, et idiotae, admirabantur . Dicit sanctum nobis, ac generosum amorem, ab ipso lucis exordio natura conciliante insitum, et ad ultimam usque senectutem solis viribus animi innixum sine ullo damno sui primi sistere vigoris: » incredulus profecto Domini sententiae, Quia sine illo nihil possumus facere: sed et apostolici sermonis, Quia in multis offendimus Deum omnes . Et mirum ubi didicerit
Abbreviated transcription (Latin):
Quamius ꝑ auxiium gnetia edi. facilius eap fidene a dea¬
mus. Q uomodo uiantes iter &pedib quidepruges
ualemus: sedminore abi que dubio labore curlnobies
quibus uehamurad tuc tui. In memor a postolies ã ino¬
nitionis quadicit : cũm&u& tremore uostut̃ salutẽore

Expanded text:
quamvis per auxilium gratiae Dei facilius ea perficere queaquamvis per auxilium gratiae Dei facilius ea perficere queamus; » quomodo viantes, iter et pedibus quidem peragere valemus, sed minore absque dubio labore cum nobis equi quibus vehamur adfuerint. Immemor apostolicae admonitionis, qua dic
Abbreviated transcription (Latin):
perna incantica canticorũ. Primo admonen¬
dũ putaui lectorem : ut opuscula iuliami c̃cla¬
nensis ep̃ĩ decampania: Qucincundem lbrum con¬
fecit cautir sin elegat: ueꝑ copiam eloquenti &e
blandientis foueam incidat doc trinae nocentis
elegat ut non mninus uit& in sanos. del potius lũt
faciat maronis. Quilegitis flores & humin¬
centia frrga: frigidus õ. pueri fugite hic la¬
t& anguis in herba hoc ÷ ab eius seꝑ ominia lecti¬
onecon pescat. cum habeat eos quie undẽ librum
& sanis sensibus & simpliciorib: uerbis exposucrun
Est enim homo utr&hor peritissimus. Ita gnatia edi
p̃pelagium in pugnator acerrimus. utaꝑtius scrip¬
ta cius quibus contirstrenuis simum eius dẽ gnetiȩ
ypugnatorem agustinuminsaniuit ostendunt: Cu¬
iu caufaduelli primum dea more libellum conposuit
sib obtu tũ quasi hunc a foedissima for& uoluptate.
secr&urus Rcaut ueri suam confirmaturus berei
um libereuoluntatis porsebon a facere qua cuo de roruse

Expanded text:
perna, in Cantica Canticorum, primo admonendum putavi lectorem, ut opuscula Juliani Celanensis episcopi de Campania, quae in eumdem librum confecit, cautissime legat, ne per copiam eloquentiae blandientis, in foveam incidat doctrinae nocentis. eligat, ut non minus vitet insanos; vel potius illud faciat Maronis, Qui legitis flores, et humi nascentia fraga, Frigidus, o pueri, fugite hinc, latet anguis in herba; hoc est, ab ejus se per omnia lectione compescat, cum habeat eos qui eumdem librum et sanis sensibus et simplicioribus verbis exposuerunt. Est enim homo, ut rhetor peritissimus, ita gratiae Dei post Pelagium, impugnator acerrimus, ut apertius scripta ejus, quibus contra strenuissimum ejusdem gratiae propugnatorem Augustinum insanivit, ostendunt. Cujus causa duelli, primum de Amore libellum composuit, sub obtentu, quasi hunc a foedissima foret voluptate returus, re autem vera suam confirmaturus haeresim, um liberae voluntatis, posse bona facere quae volumus,
Abbreviated transcription (Latin):
Sed& sinon dno ueru ascipsobonasua opent inquib absq cilla
conturdictionea mor sublimis at que continuus arcẽ ten& habe¬
bit frustirdño ꝓhis quȩ nond edit gnitias egit dicens Dõ autẽ
diunihild egenitali cioluntatedesidenat: quasi ad solics auim
moueri arbitriã. Ita &inactib: suis habere iocunditatẽ ut
ꝑt̃bationis in mmune : Ita &iam libestate gaudentẽ. Quod ÷ apte
dicere Ꝙ exceptis quȩde carnis stimulos ꝑtinent i n arbitrio
sita niminrĩ sitũ cuis eamori uel quantũ subdiderit: qridẽ
a morsolo animi motu dispensante. Id ÷ nulla digirtia actus
operũ quoq bonoꝵ ꝑfectionẽ libent̃ : & nuli ob nopiã pt̃bation
pos sideat. qđ quantũ auor dista. patenterquisq prudens
intellegit. Quareenĩ tanta multitudo fideliũ diligerequȩ¬
rens conditore. ex toto corde tota anima. tota uistute diligere

Expanded text:
mino, verum a se ipso bona sua opera, in quibus absque ulla contradictione amor sublimis atque continuus arcem tenet, habebat, frustra Domino pro his, quae non dedit, gratias egit, dicens, Deo autem  « Eumdem, quamdiu nihil de genitalitatis voluptate desiderat, quasi ad solius animi moveri arbitrium, et in actibus suis habere jucunditatem, ut perturbationis immunem, ita etiadicere, quia exceptis quae ad carnis stimulos pertinent, in arbitrio sit animi nostri situm, cui se amori vel quantum subdiderit, quodque idem amor, solo animi motu dispensante, id est, nulla Dei gratia actus, operum quoque bonorum perfectionem liberam et nulli obnoxiam perturbationi possideat. Quod quantum a vero distet, patenter quisque prudens intelligit. Quare enim tanta multitudo fidelium diligere quaerens Conditorem, ex toto corde, tota anima, tota virtute, et
Abbreviated transcription (Latin):
cdesiam & spiritalib Reficiendo alimoniis
semꝑ augmentant & uerbis scãe ex ortatio¬
nis infide confortant: Sed & hoc quod col¬
lum in medium positũ capitinectit corpus
apte conuenit eis. quorũ ministerio conun¬
gitur ecclesia xp̃o qui huic alimenta uitae
ab ipso dno ꝑraecepta tradiderunt: Dequi¬
bus a postolus gratiam euangelii cõmen¬
dans ait: Quaecũ initium accipiss& enar¬
rari ꝑdnm̃. ab eis qui audierunt innos con¬
firmata est: Hinc de ipso scriptũ est:
Et dedit discipulis panes discipuli autẽ tur¬
bis: & mandu cauerunt omnes & saturati
sunt: Quodita corporaliter factũ est iit
&iam spiritalia dnĩ facta signar& quiaui¬
delic& caelestis panem doctrinae. ipse pri¬
mis ecclesiae suae membris uidelic& a posto¬
lis cõmisit: quem illi mox sub iecto sibi eius

Expanded text:
clesiam et spiritualibus reficiendo alimoniis clesiam et spiritualibus reficiendo alimoniis semper augmentant, et verbis sanctae exhortationis in fide confortant. Sed et hoc quod collum in medio positum, capiti nectit corpus, apte convenit eis quorum ministerio conjungitur Ecclesia Christo, qui huic alimenta vitae ab ipso Domino percepta tradiderunt. De quibus Apostolus gratiam Evangelii commendans, ait: Quae cum initium accepisset enarrari per Dominum, ab eis qui audierunt, in nos confirmata est . Hinc de ipso scriptum est: Et dedit discipulis panes, discipuli autem turbis; et manducaverunt omnes, et saturati sunt . Quod ita corporaliter factum est, ut etiam spiritualia Domini facta signarent, quia videlicet coelestis panem doctrinae, ipse primis Ecclesiae suae membris, videlicet apostolis, commiserit, quem illi mox subjecto sibi ejus
Abbreviated transcription (Latin):
nam granorum copiam: unoforis cortice in¬
cludit. Vnde & malũ granatũ dicitur: Quae
quidem integro adhuc malo uideri nequeuñ.
sed fracto quã sint innumera crescunt:
Sic & enim sic ecclesia scã quo amplius eam
frangi aduersis contigerit &clarius quod
uirtutũ grana unius fidei tegmine cõplecta¬
tur reserat: & recte additur Asque & qđ
intrinsecus lat&. Quia confessionem quidem
in ec clesia uiuificȩ crucis possunt om̃s audi¬
re pressuras ipsius ecclesiae possunt om̃s
aspicere nitorem quoque charis matũ. qui¬
bus in firmos curat. mortuos suscitat. leꝓsos
mundat: daemones Eiecit &c&era huius¬
modi possunt infideles cũ fidelib intu¬
eripossunt & tam mirari: Sola autẽ nouit
ipsa quanto inuisibilis uitae Teneatur a more
quaenta inuisionem conditoris sui: Quanto in
profectu membrorũ suorũ dilectione flam¬
mescat : Sicut turris dauid collũtuũ quae
diximus. quod doctores scõs signific& Quiec¬

Expanded text:
nam granorum copiam, uno foris cortice innam granorum copiam, uno foris cortice includit, unde et malum granatum dicitur, quae quidem integro adhuc malo videri nequeunt, sed fracto quam sint innumera clarescunt. Sic etenim sancta Ecclesia, quo amplius eam frangi adversus contigerit, eo clarius quot virtutum grana unius fidei tegmine complectatur, referat. Et recte additur: Absque eo quod intrinsecus latet, quia confessionem quidem in Ecclesia vivificae crucis possunt omnes audire, pressuras ipsius Ecclesiae possunt omnes aspicere; nitorem quoque charismatum, qui infirmos curat, mortuos suscitat, leprosos mundat, daemones ejicit, et caetera hujusmodi possunt infideles cum fidelibus intueri, possunt etiam mirari. Sola autem novit ipsa quanto invisibilis vitae teneatur amore, quanta in visione Conditoris sui, quanta in profectu membrorum suorum dilectione flammescat. Sicut turris David, collum tuum, diximus, quod doctores sanctos significet, qui Ec
Abbreviated transcription (Latin):
go scã ec clesia nonerubescit crucem xp̃i.
Sed& ipsa gecud& in contumeliis Ac passionib
proxp̃o uexillum quae crucis ipsius gestare
sol& in facie merito genas instar malipu¬
nici habere memoratur: Nec uacat qđ̃
non integro hoc malo sed eius conparantus
fragmini: infracto & enimmalo punico&
pars roboris quipatebat uidecur & pirs
quae intus latuerat candoris aperitur.
Hab& ergo roborem malipunici sponsa inge¬
nis cum sacramentũ dominicae crucis fate¬
tur ecclesia uerbis: ostendit & arborem fras¬
ti eius demmali cumpulsata pressuris. ipsa
castitate puri cordis. probat & factis
Cũ ipsa crux sui redemptoris. quid intus
gratiae salutaris habeat pandit: Ite mos¬
tendit colorem puniceum ingenis cũpri¬
ma & eminentiora eius membra Idestmasti.¬
res scĩsanguinem fundunt proxp̃o. Addit¬
& candidum. Cũidem interpatiendum uel im¬
pleta passione. &iam miraculis & renitent:
nec praeter eundem. quod malum punicũ mag¬

Expanded text:
go sancta Ecclesia non erubescit crucem Christi, go sancta Ecclesia non erubescit crucem Christi, sed et ipsa gaudet in contumeliis ac passionibus pro Christo, vexillumque crucis ipsius gestare solet in facie, merito genas instar mali punici habere memoratur. Nec vacat quod non integro malo, sed ejus comparantur fragmini: in fracto enim malo punico, et pars ruboris qui patebat, videtur, et pars quae intus latuerat, candoris aperitur. Habet ergo ruborem mali punici sponsa in genis, cum sacramentum Dominicae crucis fatetur Ecclesia verbis. Ostendit et candorem fracti ejusdem mali, cum pulsata pressuris ipsa castitatem puri cordis probat et factis, cum ipsa crux sui Redemptoris, quid intus gratiae salutaris habeat, pandit. Item ostendit colorem puniceum in genis, cum prima et eminentiora ejus membra, id est, martyres sancti sanguinem fundunt pro Christo; addit et candidum, cum iidem inter patiendum, vel impleta passione, etiam miraculis renitent. Nec praetereundum quod malum punicum mag
Abbreviated transcription (Latin):
uoluimus. acsubitores pecti aut dõsignum
scaẽ crucis pectori in primimus. & quod
ne farium tractabamus abicimus. Quasi
uitta coccinea capillos nobis ligamus
Quia fluxa cogitationũ. tropheo sacricru¬
oris conprimimus. Quibus sis alutaris
haec ligatura desit totũ capitis decus fluc¬
tuando foedant: Quia tranquillitate
mentis inturbant: oculorũ aciem obte¬
gunt. Quia gratiam sensuum spiritaliũ.
in proba rerũ carnalium meditatione
obnubilant : Sicut fragmen mali punici
Ita genae tuae. absque eo quod intrinse¬
cus lat&: Pergemus uerecundiam de¬
signari & supra docuimus quianimirũ
has erubescentibus nobis sol& subitus ro¬
bor perfundere : Malũ autẽ punicum
Quia rosei coloris est passionis dominice
misterium sicut & coccineum nonin conue¬
nienter insinuat: Decebat enim modum
redemptionis nostre. crebrafigurarũ re¬
p&itione insacro carmine. sicut & inc&eris
proph&iae scripturis intimari: Quia er¬

Expanded text:
voluimus, ac subito respecti a Deo signum voluimus, ac subito respecti a Deo signum sanctae crucis pectori imprimimus, et quod nefarium tractamus, abjicimus, quasi vitta coccinea capillos nobis ligamus, quia fluxa cogitationum trophaeo sacri cruoris comprimimus. Quibus si salutaris haec ligatura desit, totum capitis decus fluctuando foedant, quia tranquillitatem mentis turbant, oculorum aciem obtegunt, quia gratiam sensuum spiritualium improba rerum carnalium meditatione obnubilita genae tuae, absque eo quod intrinseci, etc. Per genas verecundiam designari et supra docuimus, quia nimirum has erubescentibus nobis, solet subitus rubor perfundere. Malum autem punicum, quia rosei coloris est, passionis Dominicae mysterium, sicut et coccineum non inconvenienter insinuat. Decebat enim modum redemptionis nostrae crebra figurarum repetitione in sacro carmine, sicut et in caeteris prophetiae Scripturis intimari. Quia er
Abbreviated transcription (Latin):
tũ bonae efficit actionis: Sicut ergo uit¬
ta coccinea labia inquittua & eloquium
tuum dulce: Quia doc trinam suam eccle¬
sia quamentes infirmorũ alasciuia co¬
erceat. Dominicae passionis sol& infor¬
mare & quasi tinguere memoria: Nihil
enim potius uoluptuostis a carnalib re¬
frenat Desideriis quã cum audiunt si¬
ue colunt. quod dñs gloriae proeis incar¬
nari pati dignatus est: Unde merito ła¬
le elo quium ecclesiae. dulce aestimat dñs
Quia mul tũ gratanter accipit. Cũ hoc
nos alter utrũ referre acmeditari
conspicit ad quod intimandum ad nos ip¬
se de caelis aduenit Quodsi in capillis
cogitationes. In oculis sensus fidelium
spiritales figurari dixerimus. Idem
finis est expositionis: Quia uagationem
cogitationum suꝑfluarũ In ex tinguibi¬
lem: non alio facilius ordine: quã me mo¬
ria sae pe dicti ac semꝑ secensendi domi¬
nici sanguinis cohibemus: Sed& noxios
saepe cogitatus: dum in caute inmente

Expanded text:
tum bonae efficit actionis. sicut vittum bonae efficit actionis. sicut vitta coccinea labia inquit, tua et eloquium tuum dulce, quia doctrinam suam ecclesia, qua mentes infirmorum a lascivia coerceat, dominicae passionis solet informare et quasi tinguere memoria. Nihil enim potius voluptuosos a carnalibus refrenat desideriis, quam cum audiunt sive colunt quod dominus gloriae pro eis incarnari et pati dignatus est. Unde merito tale eloquium ecclesiae dulce aestimat dominus, quia multum gratanter accipit cum nos alterutrum referre ac meditari conspicit, ad quod intimandum ad nos ipse de coelis advenit. Quod si in capillis cogitationes, in oculis sensus fidelium spirituales figurari dixerimus, idem finis est expositionis, quia vagationem cogitationum superfluarum inexstinguibilem, non alio facilius ordine quam memoria saepe dicti ac semper recensendi Dominici sanguinis cohibemus. Sed et noxios saepe cogitatus, dum incauta mente
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut uita coccinea labiatua & eloquium tuũ
dulce, Labia sponsae cocco adsimilantur.
Quia dominici sanguinis quo redempta est
praecium praedicare non cessat ecclesia-
ged sedula decantat: Mihi autẽ absit glori
quod non absalute cocco sed uitae coccine ae
labia cõnparantur illius: Ur̃ta quippe sol&
capillos astringere: Si autẽ incapilles sponse
populi fideles accipiuntur. Uita que hos as¬
tringit. adque ad caput aptius coaptat. Quae
nisi doctrina ueritatis intellegitur. qua
rudes credentium animos necessȩ est con¬
firmari adque adamorem cultũ sui condi¬
toris diligentius applicari nemale liberi
perinanes actus defluant atque abam¬
plexu siue ornatu uericapitis refugiant:
Neipsos oculos. idesteos quisibilumen iusti¬
tiae praemonstrare debuerant. Inpor¬
tuna relaxatione praepediant: Quo
modo enim bona discipulorũ facta nonnum¬
quam magistris. exemplum uistutis fiunt.
Ita saepius eorũ desidia doctorib detrimen¬

Expanded text:
Sicut vitta coccinea labia tua et eloquium tuum Sicut vitta coccinea labia tua et eloquium tuum dulce. Labia sponsae cocco assimilantur, quia dominici sanguinis, quo redempta est, pretium praedicare non cessat ecclesia, sed sedula decantat: Mihi autem absit gloriaquod non absolute cocco, sed vittae coccineae labia illius comparantur. Vitta quippe solet capillos adstringere. Si autem in capillis sponsae populi fideles accipiuntur, vitta quae hos adstringit atque ad caput aptius coaptat quae nisi doctrina veritatis intellegitur, qua rudes credentium animos necesse est confirmari atque ad amorem cultumque sui conditoris diligentius applicari, ne male liberi per inanes actus defluant atque ab amplexu sive ornatu veri capitis refugiant, ne ipsos oculos, id est eos qui sibi lumen iustitiae praemonstra-re debuerant, importuna relaxatione praepediant? Quo modo enim bona discipulorum facta non numquam magistris exemplum virtutis fiunt, ita saepius eorum desidia doctoribus detrimen
Abbreviated transcription (Latin):
si& primitiuae turba fecis se legitur
ter eas: gemellos foetus pariunt oues xp̃i
quia omnes quos predicando genereent dõ
sci doctores gemina Idest eiusdem dĩ & pro¬
ximi dilectione instituunt: geminos pari¬
unt: quia discipulos quos erudiunt. fidei &
operis recti scientia imbuunt: Et sterelis
Non est inter ecs Non est inter oues summi
pastoris ulla quae non foetus boni operis ge¬
ner& In quib: sunt & plurimi. quae &opers
& doc trine foetibus gaudeant: Sed necilli
inter stereles deputabantur. qui abluti fonte
salutis statim ex hacuita rapiuntur: Habu¬
erunt enim sobolem fidei: quam uel ipse pro
se. uel alii proipsis. professisunt, Habuerut̃
& uotum bonae operationis. quã inter oues
xp̃i Si ex pec tatifuissent socialiter exerce¬
rent Dequalib scriptumest: Con summa¬
tus in breui expleuit tempora longa placita
enim erat dõ anima illius: Prooter hoc pro¬
perauit demedio iniquitatis illum educere:

Expanded text:
siae primitivae turba, fecisse legitur. siae primitivae turba, fecisse legitur. Gemellos fetus parturiunt oves Christi, quia omnes quos praedicando generant Deo sancti doctores, gemina ejusdem Dei et proximi dilectione instituunt. Geminos pariunt, quia discipulos, quos erudiunt, fidei et operis recti scientia imbuunt. Et sterilis non est inter eas: non est inter oves summi pastoris ulla quae non fetus boni operis generet; in quibus sunt et plurimi, qui et operis et doctrinae fetibus gaudent. Sed nec illi inter steriles deputabuntur, qui abluti fonte salutis, statim ex hac vita rapiuntur. Habuerunt enim sobolem fidei, quam vel ipsi pro se, vel alii pro ipsis professi sunt; habuerunt et votum bonae operationis, quam inter oves Christi, si exspectati fuissent, socialiter exercerent. De qualibus scriptum est: Consummatus in brevi, explevit tempora longa . Placita enim erat Deo anima illius; propter hoc properavit de medio iniquit
Abbreviated transcription (Latin):
doc trinȩ mollioris incipientib: ministrent
hab& eosdem ipsos gnaros bene proficientib
panem uerbi fortioris porrigere: Sed utrite
proficiant paulatim Necesse est eos & ꝑpartes
ad altiora discenda prouocent: Primo quae
eis aꝑtiora decretis spiritalib & haec cauta
ac diligenti expositione discussa quasipiis
iamdentib masticata cõmittant. Quo haec
crebrius agendo pede temptim eos interio¬
rum capaces reddant arcanorum. Hi autẽ
dentes Recte gregi tonsarum quae ascende¬
runt delauacro conparantur Quia & bap¬
tis mi fonte mundati: & facul tatũ suarũ suNt
abiectione nudati Et quidem omnium est
xp̃i ouium uitae lauacro purificari: Quia
nisi quis renatus fuerit ex aqua & spũ. & re¬
liqua: Per fectorũ uero est: & maxime eorũ
quib pascendi oues eius cura cõmissa est re¬
nuntiare omnibus quae possident. Quod &
primi illi ac precipue dentes ecclesiae.
Idest apostol & plurima eiusdem eccle¬

Expanded text:
doctrinae mollioris incipientibus ministrent, doctrinae mollioris incipientibus ministrent, habet eosdem ipsos, non ignaros bene proficientibus panem verbi fortioris porrigere. Sed ut rite proficiant, paulatim necesse est eos et per partes ad altiora discenda provocent, primosque eis apertiora de secretis spiritualibus, et haec cauta ac diligenti expositione discussa, quasi prius jam dentibus masticata, committant, quo haec crebrius agendo pedetentim eos interiorum capaces reddant arcanorum. Hi autem dentes recte gregi tonsarum, quae ascenderunt de lavacro, comparantur, quia et baptismi fonte mundati, et facultatum suarum sunt abjectione nudati. Et quidem omnium est, Christi vitae lavacro purificari, quia nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu, et reliqua . Perfectorum vero est, et maxime eorum quibus pascendi oves ejus cura commissa est, renuntiare omnibus quae possident. Quod et primi illi ac praecipui dentes Ecclesiae, id est, apostoli, et plurima ejusdem Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
capiant: extrinsecus ecdesiam bonis ornaũ
operibus: Annondens ecclesiae Recte uoce¬
tur ille cui dictum est: Surge petre occide
& manduca Occide in malis quod fuerunt
docendo anathe matizare quod coluerunt
et ipsos uerefidei professione redditosbo¬
nos insere unitati corporistui qđae est ec¬
cdesiaxp̃i: Et quidem supraidem doctores
oculorũ fuerant nomine signati: sed oculi sunt
Quia secreta mesteriorũ spiritalium. acute
ꝑspiciunt: Dentes quia in probs uerbo ueri¬
tatis corripiunt : Correctos quae adque e
mundatos in scãe ecclesi aemenbra traiciunt.
Dentes sunt ecclesiae: quia panem uerbidĩ par¬
uulis illius ad quemm anducandum ipsi non suf¬
ficiunt parant solent quippe piȩ nutrices
particulas panisdentibus conficere & inter
lactandum paruulorũ faucibus minuta man¬
sa inmit tere donec eos paulatim abstractos
alacte adusum panis ꝑducant: Sic scã mater
ec desia hab& dotores qui instar uberũ. lac doc¬

Expanded text:
capiant, extrinsecus Ecclesiam bonis ornant capiant, extrinsecus Ecclesiam bonis ornant operibus. Annon Deus Ecclesiae recte vocetur ille, cui dictum est: Surge, Petre, occide et manduca ? Occide, in malis quod fuerunt, docendo anathematizare, quod coluerunt, et ipsos verae fidei professione redditos bonos insere unitati corporis tui, quod est Ecclesia Christi? Et quidem supra iidem doctores oculorum fuerant nomine signati; sed oculi sunt, quia secreta mysteriorum spiritualium acute perspiciunt; dentes, quia improbos verbo veritatis corripiunt, correptosque atque mundatos in sancta Ecclesiae membra trajiciunt. Dentes sunt Ecclesiae, quia panem verbi Dei parvulis illius ad quem mandendum ipsi non sufficiunt, parant. Solent quippe piae nutrices particulas panis dentibus conficere, et inter lactandum, parvulorum faucibus minuta mansa immittere, donec eos paulatim abstractos a lacte, ad usum panis perducant; sic sancta mater Ecclesia habet doctores, qui instar uberum lac
Abbreviated transcription (Latin):
hil mihi deerit. in loco pascue ibime collo cauit:
Congruit & ipsum nomen montis quod dicitur
aceruus testimonii: Aceruus quippe testimo¬
nii dñs est: Quia in ipso colligitur adque aduna¬
tur omnium multitudo scõrũ lapidum uideli¬
c& uiuorũ qui testimonio fidei probatisunt
Et apostolus ait. Capilli igitur sponsȩ adsimi¬
lantur gregibus caprarũ. quae hoc in monte
pascentes Ad superiora semper ascendere con¬
tendunt: quia siue temporales electorũ cogi¬
tationes. seu fragiliores ecclesia plebes quo
minus se culpa in munes esse depraehendunt.
eo altius auxilium eius quȩrunt. aquo se esseli¬
berandos intellegunt: Dentestui sicut grex
cut incapillis ec clesiae populi fragilioribus
adhuc actib dediti Sic ꝑfectiores quique
& adregendam ecclesiam aptide signantur
indentibus. qui animirũ illi numerositate
Isti praestant firmitate: Isti intus uerbo re¬
ficiunt Illi quãuis arcanorũ interna minus

Expanded text:
hil mihi deerit, in loco pascuae, ibi me collocavit . hil mihi deerit, in loco pascuae, ibi me collocavit . Congruum et ipsum nomen montis, quod dicitur acervus testimonii. Acervus quippe testimonii Dominus est, quia in ipso colligitur atque adunatur omnium multitudo sanctorum, lapidum videlicet vivorum, qui testimonio fidei probati sunt, ut Apostolus ait. Capilli ergo sponsae assimilantur gregibus caprarum, quae in hoc monte pascentes, ad superiora semper ascendere contendunt, quia sive temporales electorum cogitationes, seu fragiliores Ecclesiae plebes, quo minus se a culpa immunes esse deprehendunt, eo altius auxilium quaerunt ejus a quo se esse liberandos intelligunt. Dentes tui sicut grex cut in capillis Ecclesiae populi fragilioribus adhuc actibus dediti, sic perfectiores quique, et ad regendam Ecclesiam apti designantur in dentibus, quia nimirum isti numerositate, illi praestant firmitate; isti intus verbo reficiunt, illi, quamvis arcanorum interna minus
Abbreviated transcription (Latin):
inmultis offendimus omnes: Habent ergofi¬
deles peccatũ sed tamen cotidianis operũbono¬
rum profectibus ad illam tendunt uitam ubi
abomnisint peccato liberi propter quod apte
de eisdem capris subditur. Quae ascenderuĩ
demonte galaad: In monte &enim conuersin¬
tur mistico omnes. qui cor pore sunt sui Redem¬
toris adunati: Sed de eodem monte ascende¬
runt caprae. superiores uidelic& Sinds mon¬
tes ipsius pascendi causa p&entes. Cam humi¬
les quique & peccatorũ suorũ ac fragilita¬
tis conscii: ipso infirmitatis suae timore
accensi: ad appetendas in xp̃o pascuas cae¬
lestis uitae. semꝑ sese adtollere conantur:
Legimus quippe in libronumerorũ & para¬
li pemenon: Quia mons gecla ad bonas ualde &
uberes pascuas habuerit. quod illi singulariter
alto acmultum fructifero monte conuenit:
Dequo ciuitas ipsa quae in eo constructa est. Id
est scã ecclesia dicere sol&: Dns̃ pascitme & ni¬

Expanded text:
in multis offendimus omnes ! Habent ergo fiin multis offendimus omnes ! Habent ergo fideles peccatum, sed tamen quotidianis operum bonorum profectibus ad illam tendunt vitam, ubi ab omni sint peccato liberi. Propter quod apte de eisdem capris subditur: Quae ascenderunt de monte Galaad: in monte etenim conversantur mystico, omnes qui corpori sunt sui Redemptoris adunati. Sed de eodem monte ascenderunt capreae, superiores videlicet sinus montis, pascendi causa petentes, cum humiles quique et peccatorum suorum ac fragilitatis conscii, ipso infirmitatis suae timore accensi, ad appetendas in Christo pascuas coelestis vitae semper sese attollere conantur. Legimus quippe in libro Numerorum ac Paralipomenon, quia mons Galaad bonas valde et uberes pascuas habuerit. Quod illi singulariter alto ac multum fructifero monti convenit, de quo civitas ipsa, quae in eo est constructa, id est, sancta Ecclesia dicere solet: Dominus pascit me, et ni
Abbreviated transcription (Latin):
tionem. aciem mentis dirigunt: Possunt au¬
tem in oculis sponsae &iam predicatores in¬
tellegi scaẽ ecclesiae. perquos caelestium ar¬
cana secr&orũ quae generalis credentium
turba nequit aspicit: Possunt incapillis
populi fideles accipi: qui& siminus docti
sunt ad prospiciendos regendos quae gres¬
sus ecclesiae: Maximum tamen ei decus sua
numero sitate prebent obsequi is: Dequa¬
libus dns̃ ipse cũmissis ad praedicandum
discipulis praedicer&: Quia eritis odio om¬
nibus propter nomen meũ: Mox consolan¬
do subiunxit: & capillus de capite uestro non
tium odia saeuiunt: neminimos quidem dehis
qui adme ꝑtinent. Caput uidelic& uestrũ ra¬
pere queunt: Beneautẽ capilli huius modi
gregibus assimi lantur caprarũ solent nam¬
que ꝑcapraeas peccatores de signari: &cũom¬
nis ecclesia ueraciter confiteatur se peccato
carere non posse: Quanto magis his qui inple¬
be la sunt uita constituti fatendum est: quia

Expanded text:
tionem aciem mentis dirigunt. Possunt autionem aciem mentis dirigunt. Possunt autem in oculis sponsae etiam praedicatores intelligi sanctae Ecclesiae, per quos coelestium arcana secretorum, quae generalis credentium turba neque aspicit. Possunt in capillis populi fideles accipi, qui, etsi minus docti sunt ad prospiciendos regendosque gressus Ecclesiae, maximum tamen ei decus sua numerositate praebent obsequii. De qualibus Dominus ipse, cum missis ad praedicandum discipulis praedicaret quia Eritis odio omnibus propter nomen meum; mox consolando subjunxit: Et capillus de capite vestro non tium odia saeviunt, ne minimos quidem de his, qui ad me pertinent, caput videlicet vestrum rapere queunt. Bene autem capilli, hujusmodi gregibus assimilantur caprarum; solent namque per capras, peccatores designari; et cum omnis Ecclesia veraciter confiteatur se peccato carere non posse, quanto magis his qui in plebeia sunt vita constituti, faciendum est; quia
Abbreviated transcription (Latin):
sia. Festinauit enim si porsibile sibi ess&cit
diem pente costen facer& hierusoli mis: Vbi
ergic terrenum quidem iter huius modi cogi¬
tationibus utebatur. Sed ipsum iter ter reñ
praemu caclestis intentione gerebat quod
ipsum & dearte scoena factoria quam cum
a quila & pres cilla exercebat Intelle gendũ
est: quiatem porales quidem erant cogitatio¬
nes quibus eam explebant. Sed aeter norũ
intuistus quo& hanc explendam trahebantus
ut uidelic& hoc opere terreno misterio eiuan¬
gelium quod erat caeleste iuuarent. Vnde
apte idem capillis sponsae : caprarũ ad ȩquan¬
tur gregib quae ascenderunt demonte ga¬
laad: Haec enim & mundanasunt animalia.
& ardua rupium siue arborũ solent quȩ rendi
pastus gratia scandere : Quianimirũ cogitatio¬
nes electorum ut diximus. & si ter rena agunT
nihil ominis caelestia intendunt. Eit cum
&iam carnis sus tentandae curam gerunt er¬
ga animae potius sospitatẽ ac suꝑnam refec¬

Expanded text:
sia. Festinabat enim, si possibile esset, ut sia. Festinabat enim, si possibile esset, ut diem Pentecostem faceret Jerosolymis . Ubi erga terrenum quidem iter hujusmodi cogitationibus utebatur; sed ipsum iter terrenum praemii coelestis intentione gerebat. Quod ipsum et de arte scenofactoria, quam cum Aquila et Priscilla exercebat, intelligendum est, quia temporales quidem erant cogitationes quibus eam explebant, sed aeternorum intuitus, quod ad hanc explendam trahebantur, ut videlicet hoc opere terreno ministerium Evangelii, quod erat coeleste, juvarent. Unde apte iidem capilli sponsae caprarum adaequantur gregibus, qui ascenderunt de monte Galaad. Haec enim et munda sunt animalia et ardua rupium sive arborum solent, quaerendi pastus gratia, scandere, quia nimirum cogitationes electorum, ut diximus, etsi terrena agunt, nihilominus coelestia intendunt, et cum etiam carnis sustentandae curam gerunt, erga animae potius sospitatem ac supernam refec