comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Iudeun auda filioiacob dr᷑ uideus dea deũ q nomẽ
scissura .x. teibuũ hebreis imposuit uam antea he¬
brei uł isrł dicti sunt exquo in duo regna pplus
dei diuisus ẽ tuc due tribus que destirpe iuda reges
hẽbant iudeorũ nomen sortite sut reliqua pars
x tribuũ que insamaria regem sib constituit ob
ppłi magnitudinẽ p̾stinũ nomen dbtinuit ifrl et
interp̃tatur iuideus confessor siue confitens iomen
absentatur longe don enĩ uero noĩe mic̃ dnr̃ confes¬
sores sed pocius diffessores Et auidens drͣ hec iudea ui¬
dee .i. terra ꝙ ĩcoluerunt Et hine ꝑt̃ mõ sumi iuideꝰ¬

Expanded text:
udeus -a -um, quod nomen scissura decem tribuum Hebreis imposuit. Nam antea Hebrei vel Israel dicti sunt, sed, ex quo in duo regna populus Dei divisus est, tunc due tribus, que de stirpe Iuda reges habebant, Iudeorum nomen sortite sunt; reliqua pars decem tribuum, que in Samaria regem sibi constituit, ob populi magnitudinem pristinum nomen retinuit Israelis. Et interpretatur iudeus confessor sive confitens; modo absentatur, non enim vero nomine nunc dicuntur confessores, sed potius diffessores. Et a iudeus hec Iudea -e, terra quam incoluerunt, et hinc potest modo sumi iude
Abbreviated transcription (Latin):
incerti Et hec linca ce ꝓcodem aĩali qd uulgo dx li
ut eciam iusui pietes penetret Et indedr̾ linceus cca
oculos tam daros et tam acutos ꝙ exñs insycilia
uidit naues exeuntes de africa ut dr᷑ item hic linceo¬
quia acucius iudent bruta aĩalia quã hoiẽs Unde
nocte hñt sui usus contp̃amẽtũ quia tuc aliq̃ ĩueni¬
unt obstacula dedie aũt quia nlla ĩueu̾nt fere niq¬

Expanded text:
 et hec linca -ce, pro eodem animali quod vulgo dicitur ut etiam visu parietes penetret; et inde linceus -a oculos tam claros et tam acutos quod existens in Cicilia vidit naves exeuntes de Affrica. Item a linx hic linguquia acutius vident bruta animalia quam homines; unde nocte habent sui visus contemperamentum quia tunc aliqua inveniunt obstacula; de die autem, quia nulla inveniunt, fere ni
Abbreviated transcription (Latin):
onntari Eadem itaq causa cur non oret᷑ ꝓhom̃bꝰ
nõ oretur prodyabulo angelisq eius eterno suppli¬
cio deputas Que nũc eciam causa ẽ ut non orent sc̃i
homũes ꝓhomĩbus infidelibus impiisq definictis
qui de eis utiq quos eterno deputatos supplicõ iam
nouerunt ante illum iudicis iusti conspectũ orõnis
sue meĩtum cassari refuguint Sic quippe eorũ mẽtes¬
phoc ꝙ iudici iustissimo inherent ius districcõnis ob¬
sorbet ut om̃o eis non libeat quicqͥd ab illius eterne

Expanded text:
tari. Eadem itaque causa est cur non oretur tunc prm causa est ut non oretur pro diabolo angelisque ejus aeterno supplicio deputatis. Quae nunc etiam causa est, ut non orent sancti homines pro hominibus infidelibus impiisque defunctis, qui de eis utique quos aeterno deputatos supplicio jam noverunt ante illum judicis justi conspectum orationis suae meritum cassari refugiuntper hoc quod justissimo judici inhaerent, vis districtionis absorbet, ut omnino eis non libeat quidquid ab illius internae
Abbreviated transcription (Latin):
horus thori dr lectus et ꝓp̾e qui solet ẽẽ deherbis
sic̃ mexpedicõne iinde et sic dr̾ abherbis tortis q̃bꝰ
fit uł que accumbenciũ humeris deportantur uł
ce h thoral uł thorale lis. longa mappa uł eciã sic dr̃
quiꝙͥ in lecto sternitur Imenitur thorus sine aspi

Expanded text:
orus dicitur lectus et proprie qui solet esse de herbis, sicut in expeditione, unde et sic dicitur ab herbis tortis, quibus fit vel que accumbentium humeris supponuntur; c toral vel torale -lis, longa mappa, vel etiam sic dicitur quicquid in lecto sternitur humeris, Oratius epi
Abbreviated transcription (Latin):
incensare uł incensum face̾ uł sacrificare iindehic
et hec thurifex thurificis saçerdos uł icensator Uñ
hoc thurificiũ sacerdociũ Et hec thurificina emne. loes
ubi thus efficitur uł eciam sꝑgitur uł sacrificatur
bie ĩmensa et ramosa fe genis Et eius fructus siłr dr᷑
hoc thus gnĩs neutri et quedam manei̾es eius apud
nos dr masculum quia sit natura rotũd̾. ĩ modum
testiculorum reliquũ uero planũ & pene stabrosum
mũꝰ optim Et dr̃ thus atheos quia in sacrificiis deorũ
hĩle est adtundendũ Et ẜ̾m hoc caret aspiracõne &. h
libanum dr᷑ a monte libano ubi colligitur Et inde

Expanded text:
incensare vel incensum facere vel sacrificare, unde hic et hec thurifex -cis, sacerdos vel incensator, unde hoc ubi thus efficitur, vel spargitur, vel sacrificaturbie, immensa et ramosa, et eius fructus similiter dicitur thus, et quedam maneries eius apud nos dicitur masculum quia sit natura rotundum in modum testiculorum, reliquum vero planum et pene scabrosum, minus optimum; et dicitur thus a theos quia in sacrificiis deorum habile est ad tundendum, et secundum hoc caret aspiratione; hoc et libanum dicitur a monte Libano ubi colligitur. Et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
f eneror raris afenus dr᷑ feneror raris et ineodem
sensu ĩueĩtur fenero ras .i. mutuare uł mutuarĩ
s. dare adusuram uł accipere ẽ enĩ dantis et acci¬
pientis Et qui dat mutuo et qui accipit fene¬
fenus qi fenoris actor Et feneratorius ria riũ
refenero ras uł refeneror xaris.i. iteꝵ fenerari.
Et nota ꝙ fenero uł feneror ĩueĩt᷑ eciã ꝓcõiunge
uł ligare fenero ras cũ oĩbus sius compoĩtis ẽ

Expanded text:
fenoreus -a -um et feneror -aris; et in eodem sensu invenitur fenero -as, idest mutuare vel mutuari, scilicet dare ad usuram vel accipere: est enim dantis et accipientis et qui dat mutuo et qui accipit fenufenoris auctor; vel feneratorius -a -um, erefenero -as vel refeneror -aris, idest iterum fenerari. Et nota quod fenero vel feneror invenitur etiam pro coniungere et ligare. Feneror -aris cum omnibus suis compositis est
Abbreviated transcription (Latin):
dr᷑ piscui quia soluti insalsamentũ tir piseiculi
eundem liquorem liquant Ciuo liquor dr̃ salsugi
uł muria Sed ꝓp̾e muria dr̃ aqua sale cõmixta
et effecta gustui inmodũ maris
Item liquere ponitur ꝓapparere maĩfestũ
ẽẽ iam cũ massa liquescit qd̾ pͥus erat occultũ
fit maĩfestum ltem liquere ponitur ꝓdeficere
quia cũ nix liquet deficit ltem aliqueo dr̾ liq̃t
impsonale .i. apparet certũ ẽ maĩfestum ẽ Et li¬
quesco scis ĩchoatim̃ et acciꝑit᷑ meodem sensu In
quo et liqueo Et inde liquescit imꝑᷝ ͤ ĩndelique
scens liquescentis Liqueo componĩtur colliques
ques .i. sił liquere deliqueo ques .i. decuxre quasi

Expanded text:
ur piscium quia soluti in salsamentum pisciculi eundem humorem liquant, cuius liquor dicitur salsugo vel muria; sed proprie muria dicitur aqua sale commixta et effecta gustu in modum maris. Item liquere ponitur pro apparere, manifestum esse: nam cum massa liquescit quod prius erat occultum fit manifestum. Item liquere ponitur pro deficere quia cum nix liquet deficit. Et a liqueo liquet impersonale, idest apparet, certum est, manifestum est, et liquesco -cis inchoativum et accipitur in eodem sensu in quo et liqueo; et inde l leguntur’. Liqueo componitur colliqueo -es, idest simul liquere; deliqueo -es decurrere, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
Remigiũ tripos ẽ quedam spes lauri sic dcõ quia
trifida hẽat folia uł quia tribus radicibus abhere¬
at terre et ẽ conseerata appollim dõdĩnacõis qmia
suppoĩta capitibus dormienciũ uera facit somnia
apparere Unde & sepe ponitur ꝓ umnagine appolli¬
egomet legi intripode uetustissimo appollinis sed
cum sit nomen arboris uidetur qd̾ debeat ẽẽ fe. ge¬

Expanded text:
Remigium tripos est quedam species lauri, sic dicta quia trifida habeat folia vel quia tribus radicibus adheret terre, et est consecrata Apollini, deo divinationis, quia supposita capitibus dormientiuapparere, unde et sepe ponitur pro ymagine Apolliegomet in vetustissimo tripode Apollinis’; sed cum sit nomen arboris videtur quod deberet esse fe
Abbreviated transcription (Latin):
i toepo teistem eẽ inuenitur ecianꝑ teisto trustas
ĩ acuio genere .i. tristem facere turbare Et utrũcp
⁊ ponitur contristo contristas contristor staris
tristis quãtristis .i. ualdetristis tristisomis na nã
et tristificus ca cum. pemiltiã correpta

Expanded text:
idest dolere, tristem esse, invenitur etiam tristo -as in activo genere, idest tristem facere, turbare, et utrumque componitur contristo -as, et contristor -aris. liquantulum tristis, quamtristis, valde tristis, tristisonus -a -um, et tristificus -a -um. Item a
Abbreviated transcription (Latin):
ripudium podiũ ꝯponitur cum terra et dr᷑ hoc
tripudium tripudii .i. plausus maxime ille qui
podiu.x plansus uł repcussio ferre uł tripudiũ
ꝯponitur aterra et pes pedis s. plausus et exulta¬
cio facta ꝑcuciendo terram pedibus Sed ponit᷑
simpliciter pleticia et exultacõne gaudlo uł uic¬
toria et inde̾ tripudio as idest tripu̾dio letari ex¬
ultari gaudere uł uictoriã habere¬

Expanded text:
mponitur etiam cum terra et dicitur hoc tripudium, idest plausus, maxime ille qui podium, idest plausus vel repercussio terre; vel tripudium componitur a terra et pes -dis, scilicet plausus et exultatio facta percutiendo terram pedibus, sed ponitur simpliciter pro letitia, exultatione, gaudio vel victoria; et inde tripudio -as, idest tripudio letari, exultare, gaudere, vel victoriam habere
Abbreviated transcription (Latin):
tricamerata habuit enĩ qu̾q cameras quas
Uero dicit ꝙ tris ꝯponitur cum tego et dr̾ hoc tri¬
stegum gi. locus tricameratus sic dic̾tus atribꝰ
tecturis Sed lex. tristoga triplices porticus tnͣ
et tristega Et debet corripi media intristega qͥa¬

Expanded text:
tricamerata; habuit enim quinque cameras, quasus -a -um. Tris componitur cum tego et dicitur hoc tristegum -gi, locus tricameratus, sic dictus a tribus tecturis, sed Septuaginta tristega ‘triplices porticus’ traet tristega’, et debet corripi media sillaba tri
Abbreviated transcription (Latin):
sedibi non dixi dequatuor statibus liberi arbitrii
status liberi arbitrii Ante pctm̃ enĩ adbomuĩ nicħ
impediebat ad malum nl impellebat Non hũĩt
infirmitatem admalũ et huĩt adiutoriũ adbonũ
tũc sine errore rõuidicare et uoluntas sine difficul¬
tate bonũ appetere poterat post pctm̃ uero ante
scencia et unicitur et ht̃ infirimitatẽ ĩ malo s nõ¬
ht̃ grãm inbono et iõ poterat peccare/ et nõ pt̃
non peccare eciã danmnabilit᷑ post reꝑacõm uero
ante confirmacõm p̃mitur a concupiscencia et
nõ unicitur & ht̃ quidem infremitatẽ in malo sed
grãm inbonont possit peccare ꝓpter lib̾tatem et
infirmitatem ut possit nõ pecc̾are ab mortẽm ꝓpte¬

Expanded text:
er. 7. De quatuor statibus liberi arbitrii status liberi arbitrii. Ante peccatum enim ad bonum nil impediebat, ad malum nil impellebat. Non habuit infirmitatem ad malum, et habuit adjutorium ad bonum. Tunc sine errore ratio judicare, et voluntas sine difficultate bonum appetere poterat. Post peccatum vero ante scentia et vincitur, et habet infirhabet gratiam in bono, et ideo potest peccare et non potest non peccare, etiam damnabiliter. Post reparationem vero ante confirmationem premitur a concupiscentia, sed non vincitur, et habet quidem infirmitatem in malo, sed gratiam in bono, ut possit peccare propter libertatem et infirmitatem , et possit non peccare ad mortem p
Abbreviated transcription (Latin):
hocle .xlargus hũamis benignus sc qui libenter
donat et non murmurat Et comꝑatur. lior. słim ꝯ
Inde liberaliter lius ssime adubuim et hec liberaᷤ¬
litas tatis .i. largitas humaĩtas benignutas et płi
bertate ĩuenitux sed ꝓprie libertas ẽcondicoĩs libe¬
ralitas uero bñficencie et largitatis item liberalis
bberales quia nisi liberis licebat eas addisce uł qͥa
liberant ami acuxis tpalibus et uiciis Lberalis
cõponitur eũ in et dr illiberalis .i. non liberalis

Expanded text:
-le, largus, humanus, benignus, scilicet qui libenter donat et non murmurat, et comparatur -lior -simus; unde liberaliter -lius -sime adverbium et hec liberalitas -tis, idest largitas, humanitas, benignitas et pro libertate invenitur: sed proprie libertas condicionis est, liberalitas vero beneficentie et largitatis. Item liberalisliberales quia non nisi liberis licebat eas addiscere, vel quia liberant animum a curis temporalibus et vitiis. Liberalis componitur illiberalis, idest non liberalis
Abbreviated transcription (Latin):
ius scriptum asciscẽs honestũ ꝓhibens contra¬
rium uł lex ẽ scriptũ ppło ꝓmulgatũ magrã¬
tu qulerente et ppło respondente Solebat enĩ mngrͣei
uitatis cũ aliquam logem uellet constitue ascendẽ
pulpitũ ĩ media concione et quere appło si uellet il¬
lud io tum esse et accepta su̾sione a ppło demccpa ꝓ

Expanded text:
lex scriptum asciscens honestum, prohibens contrarium. Vel lex est scriptum populo promulgatum, magistratu querente et populo respondente. Solebat enim magister civitatis, cum aliquam legem vellet constituere, ascendere pulpitum in media contione et querere a populo si vellet illud ratum esse, et , accepta responsione a populo, deinceps pro
Abbreviated transcription (Latin):
io euan ͭ ͤ exponens qui desursum uenit suꝑ om̃es ẽ
dicit xpm̃ uenisse desursum .i. de altitudinẽ hũane
nature ante pctã quia deilla altitudine assimipsit
fectus De tercio uero grẽ plenitudinẽ dequarto nõ
posse peccare et dei ꝑfcãm contemplacõnem huĩt
enĩ sił bona uie prĩe quedam et bona priẽ sic̃ et
quedam mala uie .i. penalitates unde et ꝓpheta¬

Expanded text:
istae exponens: Qui desursum venit, super omnes est, dicit Christum venisse desursum, id est, de altitudine humanae naturae ante peccatum, quia de illa altitudine sumpsit fectus. De tertio vero gratiae plenitudinem. De quarto non posse peccare, et Dei perfectam contemplationem. Habuit enim simul bona vitae quaedam, et bona patriae, sicut et quaedam mala vi
Abbreviated transcription (Latin):
et mod erace unnt bibitur leticiam pstat cũ nta
inteĩor timica uł pars corticis que ligno adheret¬
et dr̃ alibero an quia liberat et defendit interius
lignimi uł quia  nterior cortex defenditur abexte¬
tiori uł dr̃ liber alibãto cortioe .i. ablato Est enim
mediũ qd̾dam inter lignũ et cortioem Et inde li-¬
ber dicimus inquo legimus quia ante usũ carte
uł membrane de libris arborũ fiebant uolumiã
et cõpaginabantur Unde et scriptores alibris ar¬
borum librarii uocantur Et indedicti sunt biblio¬
pole et antiquarii Sedliberarii sunt qui noua scri¬
bunt et uetera Sed antiquarii quitũ et uetera
unde et dicti sunt uł dr liber alib̾tate legencum
quia olim solis liberis studiũ legendidabatur Q

Expanded text:
et moderate vinum bibitur letitiam prestat, cum ultra interior tunica vel pars corticis que ligno adheret, a libero -as quia liberat et defendit interius lignum, vel quia ille interior cortex defenditur ab exteriori; vel dicitur liber a liberato cortice, idest ablato: est enim medium quoddam inter lignum et corticem. Et inde liber dicitur in quo legimus, quia ante usum carte vel membrane de libris arborum fiebant volumina, idest compaginabantur; unde et scriptores a libris arborum librarii vocantur, et iidem dicti sunt bibliopole et antiquarii: sed librarii sunt qui et nova scribunt et vetera, antiquarii qui tantum vetera, unde et dicti sunt. Vel dicitur liber a libertate legentium, quia olim solis liberis studium legendi dabatur.
Abbreviated transcription (Latin):
bantur occurrit discrecõ arit enĩ erat oblacio de
aĩalibus et sacrificiũ dicebatur nec anteoctauã
diem natiuitatis poterat offerri nec cadem die
mater et fetus eius aut desigcamatci̾a ut desimi¬
la pane thure et pp̃ hoc dicebatur oblacõ Aut de
liquidis uino et oleo qd̾ ꝓp̾e libamen uł libacio dic¬
batur licet his noĩbus scriptura qũq indifferent᷑
simila oleo glutinata et uinũque cum hostia ad¬
Tbanus alibobas dr᷑ hic libanus libani mons
fenicum altissimus dic̾tus sic ꝓpter thus ꝙ
ibi colligitur iindefit libacio ẜm uguicõnem¬

Expanded text:
bantur, rite occurrit discretio. Aut enim erat oblatio de animalibus, et sacrificium dicebatur, nec ante octavum diem nativitatis poterat offerri, nec eadem die mater et fetus ejus. Aut de sicca materia, ut simila, pane, thure, et proprie dicebatur oblatio. Aut de liquidis, vino, et oleo, quae proprie libamen, vel libatio dicebatur, licet his nominibus scriptura quandoque indifferenter simila oleo glutinata, et vinum; quae cum hostia ada libo -as hic Libanus -ni, mons Fenicum altissimus, dictus sic propter thus quod ibi colligitur, unde fit libatio; et componit
Abbreviated transcription (Latin):
quia sic̃ celum et cella admuicem uident᷑ hrẽ
aliquã cognacõnem noĩs sic pietatis acelan
ꝙ celatur incelis et ĩcellis et qd̾ geritur ĩcellis
hoc e incelis Quidnam ħẽ uacare do̾ frui deo
spiũ oranti uł eciã acorpore exeunti acella ĩcelũ
longa uł difficilis uia nõ ĩueĩt᷑ Acella enĩ ĩ celũ
sepe ascenditur Uix aut̃ aut nũꝙͣ acella adinfe¬
uiuentes ne descendant morientes Hoc modo
Sic̃ enĩ assidue contemplando reuisẽ amant
gaudia celestia ut ardencius appetant Sic et
dolores inferni ut horreant et refugiãt Et hoc
ẽ quod imp̃cantur mimicis sus orantes ut de-¬
uir unquã celo p̃destinatus ĩea usq ad mortẽ
psistit Fliũ enĩ grẽ fructũ uentris sui cella fo¬
u̾et nutrit amplectitur. E ad pleĩtudinem
ꝑficõnis ꝑducit et colloquio dei dignũ effi¬
cit Cella terra sancta et locus sanctus e ĩqua¬
aĩcũ suũ inqua crebro fidelis aiã uero deo con¬
plum dei sic cella siui dei et intemplo enĩ et

Expanded text:
quia sicut coelum et cella ad invicem videntur aliquam habere cognationem nominis, sic et pietatis. A celandt quod celatur in coelis, hoc et in cellis: quod geritur in coelis, hoc et in cellis. Quidnam est hoc? Vacare Deo, frui Deoi oranti, vel etiam a corpore exeunti, a cella in coelum longa vel difficilis via invenitur. A cella enim in coelum saepe ascenditur; vix autem unquam a cella in infelicet, ne descendant morientes. Hoc enimenim assidue contemplando revisere amant gaudia coelestia, ut ardentius ea appetant: sic et dolores inferni, ut horreant et refugiant. Et hoc est quod imprecantur inimicis suis orantes, uis, nisi coelo praedestinatus, in ea usque ad mortem persistit. 11. Filium enim gratiae, fructum ventris sui cella fovet, nutrit, amplectitur, et ad plenitudinem perfectionis perducit, et colloquio Dei dignum efficitamicum suum. In qua crebro fidelis anima Verbo Dei conut templum sanctum Dei, sic cella est servi Dei. Et in templo enim, et
Abbreviated transcription (Latin):
brice regula uł filum rubro tinctum quo aliquid
dirigitur et rubrica ipã tinccio uł t̾ra rubra et qd̾
fit deilla tinctura ꝑsius nõ serus oculo rubrica
dirigat uuo Inde rũbrico cas derigere cũ pubrica
rectum facere uł rubrica designare uł rubrũ face̾
Inde inconstruccõne tabernaculi p̃cipitur moysi
facere pelles rubricatas Et nota ꝙ rubrica tinctu¬
ra optima nascitur inponto iinde et pontica dr᷑¬
heãt fructũ iinde hoc rubetũ locus ubi rubus ere

Expanded text:
-ce, regula vel filum tinctum rubro quo aliquid dirigitur, et rubrica ipsa tinctio vel terra rubra et quod fit de illa tinctura; Persius ‘non secus ac si oculo rubricam dirigat uno’; et inde rubrico -as, dirigere cum rubrica et rectum facere vel rubrica designare vel rubrum facere, unde in constructione Tabernaculi precipitur Moysi facere pelles rubricatas. Et nota quod rubrica tinctura optima nascitur in Ponto, unde et pontica dichabeat fructum, unde hoc rubetum, locus ubi rubus cre
Abbreviated transcription (Latin):
ris mrodulatus sum siue moduati.⁊ cantare dulciter
melodias facere inuenitur eciam modulo modulas
incodem sensu unde modulamen modulamis can¬
tacio dulcis et mellica et modulans modulantis¬
IInde modulanter aduerbĩ et hec modulancia cĩe¬
duo inde hic modulus li tixpus cantus qͥ p̃cinit᷑ in

Expanded text:
sperorum; et hinc modulor -aris, cantare dulciter, melodias facere: invenitur etiam modulo -as in eodem sensu; unde modulamen, cantatio dulcis et melica et modulans, unde modulanter et hec modulantia -eunde hic modulus, tropus, cantus qui precinitur in
Abbreviated transcription (Latin):
medo ꝑfectus Et ẽ mensura libraꝵ xelim et sectarior
dexn. euius muᷤᷤ cã inde tracdta est quiamprincipro
deus dexxii oꝑa fecit iam pͥma die septem oꝑa fecit.n
die quatuor maria semĩa sacõnes et plantaria Quarta
tilia a quar & uolatilia Soxta die quatuor bestias pe¬
cudes reptilia terre et homĩem Et facta simt orã . xxpi
genera idiebus sex Et .xxii. generaciones sunt ab
adom usq ad iacob Exciuo semiẽ nata ẽ omĩs gens
gniti duoꝵ sextariorũ amoyse sm sacre legis doctriuã
effectus ẽ et ꝙͣius diu̾se gentes huic mensure pondus
uł addiciant ignoranteruł detrahant tñ apud hebixo
eui achor nauis insistit obsilitudine mẽsurabił ual¬

Expanded text:
id est, sextariorum XXII. Cujus numeri causa inde tracta est, eo quod in principio Deus XXII opera fecerit. Nam prima die septem opera fecit,die quatuor: maria, semina, sationes, atque plantaria. Quartatilia aquarum, et volatilia. Sexta die quatuor: bestias, pecudes, reptilia terrae, et hominem. Et facta sunt omnia XXII genera in diebus sex. Et XXII generationes sunt ab Adam usque ad Jacob, ex cujus semine nascitur omnis gens ginti duorum sextariorum a Moyse secundum sacre legis doctrinam effectus est, et quamvis diverse gentes huic mensure pondus vel adiciant ignoranter vel detrahant, tamen aput Hebreos cui arbor navis insistit ob similitudinem mensuralis va
Abbreviated transcription (Latin):
cultũ secretũ quia secretam et reconditã habet di¬
spensacõnem et intelligenciã et differt amũsteu̾s
quia mĩsteriũ intꝑalibus adtenditur sed miste¬
rium inspũalibus ut fuit incarnacis iħu deꝑĩ et
sicut ẽ consecracio panis et uini maltari et siłia
que secretam inse continent intelligenciã ꝓp̾e mi¬

Expanded text:
nditam habeat dispositionem vel intelligentiam; et differt a ministerio quia ministerium in temporalibus attenditur, sed misterium in spiritualibus, ut fuit incarnatio Iesu Christi et sicut est consecratio panis et vini in altari et similia: que secretam in se continent intelligentiam proprie mi
Abbreviated transcription (Latin):
Unde et moyses interp̃tatur sumptus exaqua lneĩt¬
enĩ eum ad rippam flum expoĩtum filia pharaonis
quẽ colligens adoptauit sibi et uocauit cũ mopsen
quia deaqua sumpsisset eum Et uidetur quibusdam¬
qd̾ sit nomen compoĩtũ amoys & iħs qd ẽ saluator
quia saluatus fuit ex aqua et corr̃ penult Unde i¬

Expanded text:
e. Moyses interpretatur sumptus ex aqua. Invenit eum ad ripam fluminis expositum filia Pharaonis. quem colligens adoptavit sibi et vocavit eum Moysen quod de aqua sumpsisset eum; et est nomen compositum a moys et iesus, qui est salvator, quia salvatus fuit ex aqua; et hinc mosai
Abbreviated transcription (Latin):
ferrũ molitur et acuitur et mola mole puls
ex farina et aqua et sale que olim uictue intͤ
cõrmia ꝑfundebantur et si pacientes erant bone erãt¬
et non reiciebantur. Si recalcitrarent male erant et
reiciebantur iinde ihus.xp̃s fuit bona uictima quia
non recalcitrauit sed qĩ ouis nõ aꝑiens os suũ duc̾tus
ẽ adoccisionem Et inde cõponitur ymololas .i. sacrifico
ĩtem amolohec mola mole ubi frumentũ teritur uł
naria dr᷑ granis et ponderosa ut azinus quia onera¬
Molaris amola derinatur hic & hec molatis et hoc mo
lare ad molam ꝑtinens Et hic molaris lapis iinde fe¬
unt mole uł magnus ad modũ mole Et hic molario
dens maxillaris quia cibim illis dentibus qi mola

Expanded text:
ferrum molitur et acuitur, et mola -e, puls ex farina et aqua et sale, qua olim victime inter cornua perfundebantur, et si patientes erant, bone erant, si recalcitrarent, male erant et reiciebantur. Unde Iesus Christus fuit bona victima quia non recalcitravit, sed quasi ovis, non aperiens os suum, ductus est ad occisionem. Et inde componitur immolo -as, idest sacriItem a molo hec mola -e, ubi frumentum teritur; veia est gravis et ponderosa ut asinus, vel quia onerat asinum. Et inde hic et hec molaris -re, et hic mohec molaris -re, et hic molaris, idest lapis unde fiunt mole vel magnus ad modum mole, et hic molaris, dens maxillaris, quia cibum illis dentibus quasi mola
Abbreviated transcription (Latin):
cum caulis et dr̃̾ hic napocaulis genus olerũ
qui cum sit saporis silis uapo nõ in radicẽ
sed intyrsum ꝯscendit ut caulis
Iapta indamele legitur genus fomitis apud psas
quo maxime nutrunt᷑ incendia abiossa olui̾arũ
que ꝓicuntur cum anurca arefacta naptam esse

Expanded text:
cum caulis et dicitur hic napocaulis, genus olerum quod, dum sit saporis similis napo, non in radicem sed in tirsum conscendit ut caulisDan. 3, 46 legitur: genus fomitis apud Persas quo maxime nutriuntur incendia; alii ossa olivarum que proiciuntur cum amurca arefacta naptam esse
Abbreviated transcription (Latin):
unũ coeant et cogant᷑ om̃s Cuneus eciam dr᷑
quoddam instr̃m ligneũ uł ferreũ adscinden¬
dum ligna et adfirmandũ stilũ inferramento
aliquouł malia re et siłr acoeo dr᷑quia cocat
ĩsũmitate uł quia su interpoĩcoe facit diu̾sa

Expanded text:
unum coeant et cogantur omnes; cuneus dicitur etiam quoddam instrumentum ligneum ad scindendum ligna et ad firmandum stilum in ferramento aliquo vel alia re, similiter a coeo quia coeat in summitate, vel quia sui in
Abbreviated transcription (Latin):
aĩal quoddam insubterraneis habitãs cauer¬
nĩs Et dr᷑ cuniculus qĩ caniculus quia canm
indagine capiatur Et hinc cuniculinus lina
culus dr᷑ hic cuniculus li quoddam genꝯmaci¬
narũ caute adurbes capiendas inuentũ ułca¬
strum subterra factum instar cimoꝵ unde et
uolunt ipm̃ inde deriuari unde.Ambrosius
illa subterranca quã machina mea facta Nam
huiꝯ fouce subterrance sepefiunt ad capiendũ¬

Expanded text:
animal in subterraneis habitans cavernis; vel dicitur cuniculus quasi caniculus quia canum indagine capiatur; et hinc cuniculinus -a culus dicitur hic cuniculus -li quoddam genus machinarum inventum ad urbes capiendas vel castrum sub terram factum ad instar cunarum, unde et volunt ipsum derivari; unde Hieronymus illa subterranea quam machina in ea facta: nam huiusmodi fosse subterranee sepe fiunt ad capiend
Abbreviated transcription (Latin):
Coles atolus dr htoles tolis toles sunt tumores circa
uuã stantes has uulgo ꝑdiminucom turrillas uo¬
cant he infancibus solent turgesce¬

Expanded text:
coeunt; unde hec toles -lis: toles sunt membra, tumores circa uvam stantes, has vulgo per diminutionem tusillas vocant, hee in faucibus solent turgesce
Abbreviated transcription (Latin):
quia fando decipiat Et comꝑatur fallax fallacior ssim
unde fallaciter cius ssime adu̾biũ Et hec fallacia cie
Et nota ꝙ fallax differt abeo qui mentit᷑ quia or̃s hõ
fallax id agit uł dicit unde aliquis fallatur sed nõ oĩs
homo uult fallere qui mentitur ut ioculatores qui sepe
menciũt᷑ magis studio delcãndi quã uoluntate fallen¬
di Unde et fallacia dr᷑ apud dyaleticos argumentacio
ubi uoce aliqua cum indetur aliud fari .i. dicereułsig¬
inficare quã significet unde & hõ decipit᷑ ĩmẽdax uit̾e
sunt et mutant a me et carent supinis¬

Expanded text:
quia fando decipiat, et comparatur -cior -simus, unde fallaciter -cius -me adverbium et hec fallacia -e. Et nota quod fallax differt ab eo qui mentitur, quia omnis homo fallax id agit vel dicit unde aliquis fallatur, sed non omnis homo vult fallere qui mentitur, ut ioculatores qui sepe mentiuntur magis studio delectandi quam voluntate fallendi. Unde et fallacia dicitur apud dialeticos in argumentatione vel voce aliqua, cum videtur aliud fari, idest dicere vel significare, quam significet, unde et homo decipitur. Item sunt et mutant a in e et carent supin
Abbreviated transcription (Latin):
Solemnus Soleo ꝯponitur eum amuis et dr̾ hic . hec
solemus et hoc solenne .i. celebris festiuus Et ꝯꝑa¬
uerbium Et hoc solennitas tatis Et solenne solen
solidas .i. firmo qi solidum qd̾ pp̃ religionem
mutari non debeat iinde dicimus ꝙ p̃dicta uo

Expanded text:
em soleo componitur cum annus et dicitur hic et hec solennis -ne, celebris, festivus, et compaverbium, et hec solennitas -tis et hoc solenne -nis , idest firmo et solido, ut propter religionem mutari non debeat; unde dicimus aperte quo
Abbreviated transcription (Latin):
S olicito soleo ꝯponitur cum cito tas et dr̃ solicito tas¬
.i. ꝑsuadere ex suo loco mouẽ qiͣ ex toto et multum

Expanded text:
l multus. Solon componitur cum cito -as et dicitur solicito -as, persuadere, ex suo loco movere, quasi ex toto et multum
Abbreviated transcription (Latin):
arua larue ẽ silacrum q terret ꝙ uulgo solet diei ma¬
stera qđ ponitur facier ad terrendũ pueros łtẽ larua
dr maleficus incantator umbra demonũ uldemon
dr enĩ laruas ẽẽ demones factos ex homĩbus qui me¬
to mali fuerũt quoꝵ natura dr̾ c̾e terrete paruulos et
manglis gartere tẽnebrosis iinde ĩ hymno apłoꝵ pet¬
et pauli laruas repellunt demonũ ultra mũdilimi¬
tes Et inde tractum ẽ illud qd̾ apponitur faciei neqͥs
cognoscatur uł adterrorem dicatur larua qa iudetin

Expanded text:
lacrum quod terret, quod vulgo solet dici mascara, quod apponitur faciei ad terrendos pueros, et larva dicitur maleficus incantator et umbra demonum et demon: dicunt enim larvas esse demones factos ex hominibus qui meriti male fuerunt, quorum natura esse dicitur terrere parvulos et in angulis garrire tenebrosiset Pauli ‘larvas repellunt demonum ultra mundi limites’; et hinc tractum est ut illud quod apponitur faciei ne quis cognoscatur vel ad terrorem larva dicatur, quia videtur
Abbreviated transcription (Latin):
posse cum mensura homĩbus indigentibus atq dig¬
nis Qn ergo dat ałr peccat et regulã tnͣsgreditur
larꝵ. tatis quia qui largitur dona sua nõ indigentibꝰ
mllam acquirit laudem et quioqͥd datur indignis
ꝑditur et qui sic ĩundat ultra modũ suũ diuicias ue¬
niet cito ad amara lito̾a pauꝑtatis et assiłatur illi qui
super se dat sius uictoriam ĩnimicis qui ergo dat te
bonis sius tꝑe nocitatis hoĩhus indigentibus talis est¬
uex et largus sibi et subditis eius regnũ ꝓsperabitur
eius mandatũ obseruabitur. talem regem laudaue

Expanded text:
uxta posse tuum cum mensura hominibus indigentibus atque dignis. Qui igitur dat aliter peccat, et regulam transgreditur largitatis: quia qui largitur dona sua non indigentibus, nullam acquirit laudem, et quicquid datur indignis perditur. Et qui fundit ultra modum divicias suas veniet cito ad amara littora paupertatis, et assimilatur illi qui gratis super se dat victoriam inimicis suis. Qui ergo dat de bonis suis tempore necessitatis hominibus indigentibus, talis rex est largus sibi et subditis, et ejus regnum prosperabitur, ejus mandatum observabitur. Talem regem laudaver
Abbreviated transcription (Latin):
ateres hic later lateris ẽ gleba cocta unde fit muro
tinam lateris q qñto plus abluitur tanto plus erasꝑ¬
asset et deterior fit Inde quidam uolens significare
se serure inutiliter euitam aquo nimiquã uemnine¬
racõm consoqui deberet interrogatus aquodã quid
ageret. ꝓubialit dixit laterem lauo quia ĩutiliber sei¬
niresicut ĩntiliter laborat qui laterem lauat qnde

Expanded text:
a -um hic later -eris, gleba cocta unde fit murus quod, quanto plus abluitur, tanto plus exasperascit et deterior fit, unde quidam, volens significare se servire inutiliter cuidam a quo nunquam remunerationem consequi deberet, interrogatus a quodam quid ageret, proverbialiter dixit: ‘laterem lavo’, quasi inutiliter servio, sicut inutiliter laborat qui laterem lavat, unde
Abbreviated transcription (Latin):
tur ĩca & subeadem declinacõne ponunt᷑ Et hec
gitimarũ ꝑsonarũ inter sẽ coeundi & copulandi
contractus uel legitima uiri  mulieris cõĩccio
induduam consuetudinẽ uite continens
inuenitur oiã meodem sensu .i. eiuldem iugi
subeodem iugo poĩtus unde quedam. pnoĩa ab
aristarco dicuntur comuga uł siniuga .i. eidem
nigo certitudinis uł distinicõnis ꝑsonarũ subia¬
cencia Et componit᷑ inconiugus ga. gum dissi¬
milis nõ eiusdem cõuigii Unde idem aristaro
dicit u̾ba cẽ ĩcõniga .i. non cõiuga s non codem

Expanded text:
 et hec gitimarum personarum inter se coeundi copulandique contractus, vel legitima viri et mulieris coniunctio individuam consuetudinem vite continensinvenitur: omnia in eodem sensu, idest eiusdem iugi, sub eodem iugo positus. Unde quedam pronomina ab Aristarco dicuntur coniuga vel sinzuga , idest eidem iugo certitudinis vel definitionis personarum subiacentia. Et componitur inconiugus -a -um, dissimilis, non eiusdem iugi, unde idem Aristarcus dicit verba esse inconiuga, idest non coniuga, scilicet non eidem
Abbreviated transcription (Latin):
ma dedrabulo & eius corpore Est enim
p̾ma regła quã uocat de dnõ & eius corpore
uigilandum ut intelligatur cũ de una eadẽ¬
q ꝑsona scriptura loquitur quid cõueĩat
capiti quid corpori ĩta & ĩista nouissima
ens corpore possi̾t agnolci Qd ht̃ nõ solũ
ĩeis qui manifestissime foris sunt Sed m̃
eis. ẽ qui cum ad ipm̃ ꝑtincãt tñ adtem¬
pus miscentur eecĩe donee unꝰ quisq de
hac uita exeat uł afrimiento palea uenti¬
excepta una que uocatur de ꝓmissis et le¬
ge aluid exalio faciũt intelligi qd̃ ẽ ꝓp̾um
fropice locucoĩs ERlacius pafet quã ut pos¬
dr᷑ ut aliud ĩtelligatur.  si nomen ipũs tro¬
pi inloquendi arte nõ ĩuenit᷑ tropica locu¬
cio ẽ que cũ fit ubi fieri solet siue labore seq̃
ab aliis magis abaliis nimus sic̃ magis
res ut dicinitur ĩtelligende sut sic ĩtnssatis
que faciũt tropicas locncõnes ubi aliud ex

Expanded text:
ma, De diabolo et ejus corpore. Est enim ma, De diabolo et ejus corpore. Est enim prima regula, quam uocat "de domino et eius corpore", uigilandum est, ut intellegatur, cum de una eademque persona scriptura loquitur, quid conueniat corpori, quid capiti: ita et in ista nouissima eius corpore possit agnosci, quod habet non solum in eis qui manifestissime foris sunt, sed in eis etiam qui, cum ad ipsum pertineant, tamen ad tempus miscentur ecclesiae, donec unusquisque de hac uita exeat uel a frumento palea uentiexcepta una, quae vocatur De promissis et Lege, aliud ex alio faciunt intelligi, quod est proprium tropicae locutionis, quae latius patet quam ut posdicitur ut aliud intelligatur, etsi nomen ipsius tropi in loquendi arte non invenitur, tropica locutio est. Quae cum fit ubi fieri solet, sine labore sequitur ab aliis magis, ab aliis minus, sicut magis res ut dicuntur intelligendae sunt; sic in translatis quae faciunt tropicas locutiones, ubi aliud ex
Abbreviated transcription (Latin):
cipiatur adiũcta
eciuã nocte p̃teĩta .& nor
ĩciis ꝑte ultima¬
es accipiatur ad¬
ĩcto ae die illucescẽte
s. diũco nõ possunt eẽ tres dieo & tres nõctes
dicit quos emmẽcius duuna scriptura con¬
mendał sic̃ septenariũ uł denariũ uł duode¬
uariũ a quicumq aliisunt quos legendo
studiosi libenter agnoscunt plerũq enĩmũ
laudabo tͥe nichil ẽ aliud ꝙͣ sempłaus eius
ĩ ore meo tm̃dem ualet et tũ młtiplicãt᷑ sue
denariũ sic̃ septuagmta & septingenti unce
pñt septuaginta anmi ierenue. ꝓ uiiuerso
tempore spaliter accipi quo ẽ apud alie¬
Sed lacius pat̾e significacõnes earũ & ĩmł¬
temꝑa ꝑtinet sed ad honnes¬
Extam regulani recapitula coẽm uocat
in obscuritate scripturaꝵ satis uigilan¬
ter ĩuentam dic̃ enĩ dicunt᷑ quedã qrͣ
tur cũ ad p̾ora q̃ p̃termissa fuerũt latenter
narracio reuocetur Quod nisi exchac regła
intelligatur erratur
Eptima titonii regula ẽ cademq postre¬

Expanded text:
 adjuncta etiam nocte praeterita; et nox in cujus parte ultimaes accipiatur, adjuncto scilicet die illucescente dominico, non possunt esse tres dies et tres noctes,dicit, quos eminentius divina Scriptura commendat, sicut septenarium, vel denarium, vel duodenarium, et quicumque alii sunt, quos legendo studiosi libenter agnoscunt. Plerumque enim hlaudabo te , nihil est aliud quam, Semper laus ejus in ore meo . Tantumdem valent et cum multiplicantur, sive per denarium, sicut septuaginta et septingenti; unde ossunt et septuaginta anni Jeremiae pro universo tempore spiritualiter accipi, quo est apud aliesed latius patere significationes eorum, et in muertinet, sed ad homines. .Sextam regulam Tyconius "recapitulationem" uocat, in obscuritate scripturarum satis uigilanter inuentam. sic enim dicuntur quaedam, quasi ntur, cum ad priora quae pretermissa fuerant latenter narratio revocetur, quod nisi ex hac regula intelligatur, erratureptima Tichonii regula est, eademque postre
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ nunꝙ̃ ꝑobedienciam malũ fieri aliqũ autẽ debet
pobedienciam bonũ ꝙ agitur int̾mitt Neq enim
mala inꝑadiso arbor extitit quã deus homiẽm con¬
tingere interdixit Sed ut melius ꝑobediencie mẽi¬
tum homo bñ conditus crescẽt dignũ fuerat ut hũc
uirtus eẽt quanto et abono cessans autori suo se sub
ditum humilius exhiberet. Sed nõndum ꝙ ille dr̃
mali netetigeritis Qui enĩ ab uno quolibet bono
subiectos uetat necõe est ut multa concedat ne obe¬
dientis mens funditus intereat si abonis oĩbus pc¬
nitus expulsa ieumat Omẽs autẽ ꝑadisi arbores
adesum dns̃ concessit cũ abxina ꝓhibuit ut crea¬
turam suam quam uolebat extigui sed ꝓuchi tanto

Expanded text:
 per obedientiam malum fieri, aliquando autem debet per obedientiam bonum quod agitur intermitti. Neque enim mala in paradiso arbor exstitit, quam Deus homini ne contingeret interdixit . Sed ut melius per obedientiae meritum homo bene , verius virtus esset, quanto et a bono cessans Auctori suo sditum humilius exhiberet. Sed notandum quod illicmali ne tetigeritis . Qui enim ab uno quolibet bono subjectos vetat, necesse est ut multa concedat, ne obedientis mens funditus intereat, si a bonis omnibus penitus repulsa jejunat. Omnes autem paradisi arbores ad esum Dominus concessit, cum ab una prohibuit, ut creaturam suam, quam nolebat exstingui, sed provehi, tanto
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitate siłe ficus ficus qrͣte declinacionis sed
ẽ femĩ Cecilianus tñ uoluit ꝙ ficus ꝓ morbo esset
ficus rides qi barbara u̾ba Et dixificos cociliane
uibes Dicemus ficus quas scimus ĩ arbore nasci
Dicemus ficos ceciliane tuos ĩtem u̾sus Arbore defi¬

Expanded text:
imiliter ficus -cus -cui quarte declinationis, sed eris. Cecilianus tamen voluit quod ficus pro morbo esset ficus rides, quasi barbara verba et dici ficos, Ceciliane, iubes; dicemus ficus quas scimus in arbore nasci, dicemus ficos Ceciliane tuos’. Et a ficus pro
Abbreviated transcription (Latin):
foliũ iutis quia apabnte pendeat Et pampinens nea.
ncum et pampinosus sa sum Et ẽ pampineũ qd̾ totum
ẽ depamipinis pampinosum uero ꝙ pampinis ple¬
nare pampinos emittere uł pampinis implere Et cõ¬
ponitur depampino nas dispampmo nas expamp¬

Expanded text:
folium vitis quia a palmite pendeat; et hinc pampineus -a -um et pampinosus -a -um: pampineum quod totum est de pampinis, pampinosum quod pampinis ple pampinos emittere vel pampinis implere; et componitur depampino -as, dispampino -as, expamp
Abbreviated transcription (Latin):
equaliter sibi inuicem debent qiͣ qui nichil
sibi debent nec unus magis tenetur alteri quam
nichil sibi inuicem debent Si enĩ uilicissimus
sarracenus caꝑet regemfrancie tm̃ deberet illi
qnͣtum rex franciedeberet illi si eum caꝑet uł ho
uictorum Solent enĩ uictores hostes menia uicto¬
rum hostium adequare .i. cum terra equa facere
qï destruere et deiçere per terram

Expanded text:
equaliter sibi invicem debent, quasi qui nil sibi debent, nec unus magis tenetur alteri quam nichil sibi invicem debent. Si enim vilissimus Saracenus caperet regem Francie, tantum deberet illi quantum rex Francie deberet illi si eum caperet. Velvictorum: solet enim hostes victores menia victorum hostium equare, idest cum terra equa facere, idest destruere, proicere per terram.
Abbreviated transcription (Latin):
Egellaria ategella dr hec tegellaria rie. que
eges a tego tegis dr̃ h ͨ teges tegetis parua domus
que et tuguriũ dr̃ ẜ casula quam faciĩt sibi custo¬
des uinearũ uł pastores adtegimen sui qiͣ tegeriũ¬
uł tuguriũ hanc rustiei capanam uocãt qͥa unum

Expanded text:
egella diminutivum, unde hec tegellaria, que em a tego hec teges -tis, parva domus que et tugurium dicitur, scilicet casula quam faciunt sibi custodes vinearum vel pastores ad tegimen sui, quasi tegurium: hanc rustici capanam vocant, quia unum
Abbreviated transcription (Latin):
ra quia eius fructus tollimus uł quia ens fructus
et sustmet humus infĩor et humida ẽ Sedterra asu¬
petiori ꝑte qua fitur uł gn̾aliter terra uidetur dcã
lit quia naturalit̾ siccitate torreat samut hũida
sit ħ affinitate aque sortitur et declinatur tellus

Expanded text:
ra quia eius fructus tollimus, vel quia eius fructus et sustinet: humus inferior et humida est, sed terra a superiori parte qua teritur, vel generaliter terra ubique est sic dicta quia naturaliter siccitate torreat, nam ut humida sit hoc affinitate aque sortitur. Et a tellus
Abbreviated transcription (Latin):
horre̾ treme̾ iinde ħ tartarus ri ded inpłi h ͨ tar¬
tara tartarorũ ẜ ꝓfundissimus locus infernoꝵ
de quo neiem extrͣaxit deus illic ẽ fletus et stri¬
dor denciũ horror tenebrarũ tremor frigoris imñ
tartareus rea rcum Et tartarimis na mĩ & corr ͤ ta¬
Auma tau quedã lrã hebrea quã nos ⁊ di¬
eimus Nam tan dicũt greq tcta et ateta
nos dicimus t et tau dr̃ ẽẽ adu̾biũ admixãtis

Expanded text:
tremere, unde hic Tartarus, sed in plurali hec Tartara, scilicet profundissimus locus infernorum, de quo neminem extraxit Deus; illic enim ‘fletus et stridor dentium’ , horror tenebrarum, tremor frigoris; unde tartareus -a -um et tartarinus -a -um. T 42 TAT 49 TAU, quedam littera hebrea quam nos t dicimus, nam a tau dicunt Greci theta et a theta nos dicimus t ; et tau dicitur esse adverbium admirantis
Abbreviated transcription (Latin):
bant ferri ardentes ante mibentes ideo teda p
nõ ẽ inusu .i. fastidiri in dignari anciari hrẽ tedio
Unde tedet impsonale Et construit᷑ cum actõ etge¬
tedco et tedet cũ sius cõpõitis neutra sunt et cmi
supmus Et producunt hanc silbam te Undo cũt

Expanded text:
bant ferri ardentes ante nubentes, ideo teda snon est in usu, idest fastidire , indignari, anxiari, habere tedium, unde tedet impersonale, et construitur cum accusat. Tedeo et tedet cum suis compositis neutra sunt et carent supino et producunt hanc sillabam te-. T
Abbreviated transcription (Latin):
çessabint Sic̃ inquit ante turrim babel una erat
lingua hebrea sic quidã doctores putant expleto
iudicio ipã remanebit una sieuera ĩ młtis lingns
uarietas ẽ et ubi uarietas ẽ ibi dissensio ẽ sed in¬
scõrum regno nõ erit dissensio igitur nec linguarꝑ

Expanded text:
cessabunt, quoniam sicut ante turrim Babel una erat lingua Hebraea, sicut quidam putant doctores, expleto judicio, ipsa remanebit una. Revera in multis linguis varietas est, et ubi est varietas, ibi dissensio. In sanctorum regno non erit dissensio, ergo nec linguarum
Abbreviated transcription (Latin):
que duplicant ss ante i inp̃teĩto ut gero gessi
et uro ussi uerro autẽ ẜ̾m seruium uersi facit
ẜ̃m carisium autẽ uerri ꝑduo ⁊ ꝙ et usus coĩs¬
compbat Curro autẽ repẽtita pͥore sillaba cu¬
curri facit p̃ti̾tum ꝙ ĩ compolicoe ĩueĩtur api
quostam auctorũ genuãcoem p̾me silbe ẜ̾uas

Expanded text:
quae duplicant s ante i in praeterito: gero gessi et uro ussi; uerro enim secundum Seruium uersi facit, secundum Charisium autem uerri, quod et usus cocucurri facit praeteritum, quod in compositione inuenitur apud quosdam auctorum geminationem primae syllabae seruans,
Abbreviated transcription (Latin):
ro uł o. ꝓductam ante po hñcia ꝑo ipsi cõ¬
uertencia faciunt p̃ti̾tum ut scalpo scalpsi scul¬
ꝑo sculpsi scarpo scarpsi carpo carpsi repo repsi
Upina mpi quidam t̾miatoꝵ finẽ mu¬
tata i intum ut rupi ruptũ ĩnui uero
seꝑatas subtracta u et addita tũ ut stre¬
ꝑui strepitũ Inꝑsi autẽ ereuncia ẜm¬
sup̃dctam regulã mutata psi ĩꝑtum ut scalpsi
scalptum scułpsi sculptũ repsi reptũ carpsi crptũ¬
N quor deponencia mutant eam ĩcu. E sumẽ¬
cia tum faciuĩt supmũ ut loquor locutum
sequor secutum

Expanded text:
roductam ante po habentia o in si conuertentia faciunt praeteritum, ut scalpo scalpsi, sculpo sculpsi, carpo carpsi, rēpo repsi, supina in pi quidem terminatorum fiunt mutata i in tum, ut rupi ruptum; in ui uero separatas subtracta u et addita tum: strepui strepitum; in psi autem exeuntia supra dictam regulam mutata si in tum, ut scalpsi scalptum, sculpsi sculptum, repsi reptum, carpsi carptun quor mutant eam in cu et assumentia tum faciunt supinum: loquor locutum, sequor secutum
Abbreviated transcription (Latin):
significacõem simplicĩs pui sepatas ꝓferunt
p̃titum o ĩiu conuersa desero pro derelinquo
deserui ĩnsero. ꝓ ĩmitto inserui Si enĩ de arbore
dicam insero inserui facĩt et ꝑticipiũ ĩsitus
ci serui ꝓtulilse ĩueũmtur ꝓordinaui et ꝓseru
uidit aduenam loliũ eresce̾ m̃ter triticũ teligit
se tuit auffert cedulo ubi oꝑam addit quã toto

Expanded text:
significationem, per ui separatas proferunt praeteritum o in ui conuersa. desero pro relinquo deserui, insero pro immitto inserui. si enim de arbore dicam, insero inseui facit et participium insitus, ci serui protulisse inueniuntur, pro ordinaui et pro uidet auenam lolium crescere inter triticum, / selegit, secernit, aufert; sedulo ubi operam addidit, / quam tanto
Abbreviated transcription (Latin):
Apo desmens i antecedente unũ s pana¬
ĩuenio rumpo ꝙ subtractam et ꝯ inicon¬
siueesa fac̾it pretium penult ꝓducta tamin
simplici quam ĩ compoĩtis abeo rumpo rupi
abrumpo abrupi corrumpo corrupi disrump¬
disrupi Ẽ pero breuem penust habencia mutĩt
ꝯmui diuisas inp̃tei̾to ut strepo strepui p̃ter

Expanded text:
po desinens m antecedente unum inuenio rumpo, quod subtracta m et o in i conuersa facit praeteritum paenultima producta tam in simplici quam in compositis ab eo: rumpo rūpi, abrumpo abrūpi, corrumpo corrūpi. e uero breuem paenultimam habentia mutant o in ui diuisas in praeterito, ut strĕpo strepui, obstr
Abbreviated transcription (Latin):
ĩgitur cõpoĩta exreo si prm̃cipalẽ silb̾am purã
nec erintegra p̃posicoẽ habuerit iomri cõuer¬
tunt ĩp̃terito ut aꝑio aperui operio operui¬
cooꝑio cooperui reperio uero duplicauit ꝓp
ĩp̃teĩto quippe diminuta una silba reperio rep¬
peri siłe ẽ p̃trĩtũ acomperio compperi Ex dic¬

Expanded text:
am nec ex integra praepositione habuerint, io in ui conuertunt in praeterito, ut aperio aperui, cooperio cooperui; reperio uero duplicauit p in praeterito, quippe deminuto una syllaba, reperio repperi. simile est praeteritum a comperio comperi.
Abbreviated transcription (Latin):
tat Insi uero p̃teritũ finiencia lir antece¬
dentibus mutant eam ĩtum ĩhac cõiugacõe
et faciũt supinũ ut farsi fartum fulsi fultum
sarsi sartum unde et saitores et fartores et
exhis compoĩta conserclo consertũ uesercio

Expanded text:
tat». in si uero praeteritum finientia l uel r antecedentibus mutant eam in tum in hac coniugatione et faciunt supinum, ut farsi fartum, fulsi fultum, sarsi sartum, unde et sartores et fartores, et ex his composita confercio confertum, refercio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑticipiũ enĩ passinũ lacessitus dr᷑ Caper m̃la¬
cessi d  eẽ ut facessi et ꝓfert ecemplum luciln
lacessisse apꝑellari ꝙ conseius nõ erat ipẽ sibi
sed pt̃ lacessisse ꝑsyncopam eẽ platum ui silbe
ut cupissẽ petisse dicimꝰ ꝓcupiuisse et petiuisse
mõte positus lacessiut facesso uero et capesso &¬

Expanded text:
rticipium enim passiuum lacessitus; Caper tamen lacessi dicit esse, ut facessi, et profert exemplum Lucilii, lacessisse appellari quod / conscius non erat ipse sibi?». sed potest lacessisse per syncopam esse prolatum ui syllabae, ut cupisse, petisse dicimus pro cupiuisse et petiuissemonte positas arcessiuit». facesso uero et capesso
Abbreviated transcription (Latin):
fere non cognoscitur eiuus et nomen et gemus
ignoratur Et compatur unde ignobiłrlius ssim
adubium et hec ignobilitas tatis
Ignomĩa nomen componitur cum in et dr᷑ igno¬
nuã et dr᷑ hec ignonña nie .i. infamia qiͣ contra
nomen Sedignonuna imponitur ꝓtate alicuis
ded infamuafit multorũ ꝯsenciente ẜmone unde
ignomĩosussa sum infamis uitaꝑatus iinde igno¬
nõse adubium Et hec ignominõsitas tatis ẜm¬

Expanded text:
fere non cognoscitur, cuius nomen et genus ignoratur; et comparatur; unde ignobiliter -ius -me adverbium, et hec ignobi-um. Nomen componitur cum in et dicitur hec ignominia -e, infamia, quasi contra nomen: sed ignominia imponitur potestate alicuius, sed infamia fit multorum consentiente sermone. Unde ignominiosus -a -um, infamis, vituperosus, unde ignominiose adverbium, et hec ignominiositas -tis
Abbreviated transcription (Latin):
ulornatus multis coloribus et rotundis ymagimibus
et hoc polimita te quedam uestis sic dcã ꝓꝑter młtos
colores et ymaginos rotundas quia polus arotũditate
inconstruocione tabernaculi p̃cipitur ut illa fiat ope
polimitario et hic polimitarius sculptor uł ꝑictor in
talioꝑe uł qui oꝑatur tales uestos Et ꝓducit᷑ ponultiã¬

Expanded text:
vel ornatus multis coloribus et rotundis ymaginibus, et hec polimita -e, quedam vestis sic dicta propter multos colores et ymagines rotundas, quia polus a rotunditatein constructione Tabernaculi precipitur ut illa fiant opere polimitario; et hic polimitarius, sculptor vel pictor in tali opere vel qui operatur tales vestes. Item poli