comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inuitẽ habitaculũ habundantiatua multorum in opiã sustentauit ut ehaꝵ diuitie intuam in¬
digentiã redundarent. fecisti tibi amicos deii quo mamona quite reciperent in ecernatabna¬
cula : laudandares& apostolicorũ temporũ uirtutibus cocquanda quando uenditis possessi cbiis
suis credentes afferebi ant pecunias at quae sundebant antepede sapostolorũ : Ostendentes a uaritiã
eẽ calcandã sed dñs magis quaerit animas credentiũ quã opes : Leginius redentio anime uiriꝓpriȩ
diuiciȩ possumus quidẽ diuicia sꝓprias intellegere quae nonde alieno non de rapinis sunt suxta
illud hon ora dm̃ detuis iustis laboribus sed meliorẽ illa in tellegentiaut diuicias ꝓprias cognos camus
thes auros abscondicos quos nec furpossit surfode reneda trouiolentus eripere: Opuscula meaq:

Expanded text:
inuitem habitaculum. abundantia tua multorum inopiam sustentauit, ut et horum diuitiae in tuam ininuitem habitaculum. abundantia tua multorum inopiam sustentauit, ut et horum diuitiae in tuam indigentiam redundarent. fecisti tibi amicos de iniquo mammona, qui te reciperent in aeterna tabernacula. laudanda res et apostolicorum temporum uirtutibus coaequanda, quando uenditis possessionibus suis credentes afferebant pecunias atque fundebant ante pedes apostolorum ostendentes auaritiam esse calcandam. sed dominus magis quaerit animas credentium quam opes. legimus: redemptio animae uiri propriae diuitiae. possumus quidem diuitias proprias intellegere, quae non de alieno, non de rapinis sunt, iuxta illud: honora dominum de tuis iustis laboribus, sed melior est illa intellegentia, ut diuitias proprias cognoscamus thesauros absconditos, quos nec fur possit suffodere nec latro uiolentus eripere. Opuscula mea, quae
Abbreviated transcription (Latin):
sapientis simusiur qui tangit picem inquinabitur abea quamdiuuersamur in reb: seculi &canima
nr̃a possessionum ac redituum ꝓcuratione de uincta est. dedõ libere cogitare nom possumus. quae eñi
participatio iustitiae cum iniquitate aut quae sociecas lucis. ad tenebras qui consensus xp̃i adbe¬
lial quae pars fidelicum in fidele. Non potesbis inquit dñs seriuiredõ & mamonae aurum deponere
incipientiũ ẽ. non ꝑfectoru sacit hoctebanus crates fecit antistenes seipsum osferredo ꝓpriaec. ris¬
sliannorum &a postolorum quid uotũ ui dua pauꝑtatis suae ingatofilettio. Aeramittentes totũ cen¬
sũ quẽ habuerant. dño tradider̃ & merentur audire sed ebitis suꝑduo decimsolios iudicantes duo¬
decim tribus i srł. Haec& pse intellegis quo animoreplicem & qđ fubaliis uerbiste ad scorũlo quorũ

Expanded text:
sapientissimus uir: qui tangit picem, inquinabitur ab ea. quamdiu uersamur in rebus saeculi et anima sapientissimus uir: qui tangit picem, inquinabitur ab ea. quamdiu uersamur in rebus saeculi et anima nostra possessionum ac redituum procuratione deuincta est, de deo libere cogitare non possumus. quae enim participatio iustitiae cum iniquitate aut quae societas luci ad tenebras? qui consensus Christi ad Belial? quae pars fideli cum infidele? non potestis, inquit dominus, seruire deo et mammonae. aurum deponere incipientium est, non perfectorum. fecit hoc Thebanus Crates, fecit Antisthenes. se ipsum offerre deo proprie Christianorum est et apostolorum, qui duo cum uidua paupertatis suae in gazophylacio aera mittentes totum censum, quem habuerant, domino tradiderunt et merentur audire: sedebitis super duodecim solios iudicantes duodecim tribus Israhel. Haec et ipse intellegis quo animo replicem et quod sub aliis uerbis te ad sanctorum locorum
Abbreviated transcription (Latin):
non ẽ p̃senti uirtuir contentus sed p̃teriorũ obliuiscens. infuturũ se extendit & sut illudibunt deuir¬
tute in uirtutẽ misticum sortitus ẽ nom̃&uã tibi a peruit. quomodo non quera sea quaetua sunt.
sed quae aliena & illos putes parentes fratres ad fines atque cognatos quitibiin xp̃ocopulati sunt. Mat̃
inquid inea & fratres mei hi sunt qui faciunt uoluntatẽ patris mei. H abe ficcũ prius in carne. nunc in spũ
sociam. De coniuge germanam defeminauirum. De subiecta parem quae sub eo dẽ iugo ad cadesti a
simul regina fesline cautarei samiliaris dispensatio & ad auculosridiens. Noncito deponitur io seph
cum tunca egipti essugere non patuit . Adhules censille quio peratus srndone. sequabatur. ihm̃ quia
tentis fuerat amini stristerrenum abiciensoperimentum nudus eua sit. Helias igneocurrurap¬
tus ad calũ melotem reliquid interris heliseus boues & iuga prioris operis uertit inuota : Loquitur

Expanded text:
non est praesenti uirtute contentus, sed praeteritorum obliuiscens in futurum se extendit et scit illud: ibunt de uirtute in uirtutem, mysticum sortitus est nomen et uiam tibi aperuit, quomodo non quaeras ea, quae tua sunt, sed, quae aliena, et illos putes parentes, fratres, adfines atque cognatos, qui tibi in Christo copulati sunt. mater, inquit, mea et fratres mei hi sunt, qui faciunt uoluntatem patris mei. Habes tecum prius in carne, nunc in spiritu sociam, de coniuge germanam, de femina uirum, de subiecta parem, quae sub eodem iugo ad caelestia simul regna festinet. cauta rei familiaris dispensatio et ad calculos rediens non cito deponitur. Ioseph cum tunica Aegyptiam effugere non potuit. adulescens ille, qui opertus sindone sequebatur Iesum, quia tentus fuerat a ministris, terrenum abiciens operimentum nudus euasit. Helias igneo curru raptus ad caelum melotem reliquit in terris. Heliseus boues et iuga prioris operis uertit in uota. loquitur
Abbreviated transcription (Latin):
fratres dñi filios mariȩ. Mathȩus loquitur erant aut ibi haud dubiũ quin ante crucẽ dñi¬
&iã mulieres multe a longe expectantes que secute fuerant iħ magalli lea ministrantes
illi interquas erant maria magdalene & maria ia cobi. &iosotis e mat̃ filiorũ ÷ebedei¬

Expanded text:
fratres Domini, filios Mariae. » Matthaeus loquitur: Erant autem ibi haud dubium quin ante crucem Domifratres Domini, filios Mariae. » Matthaeus loquitur: Erant autem ibi haud dubium quin ante crucem Domini et mulieres multae a longe spectantes, quae secutae fuerant Jesum a Galilaea, ministrantes illi. Inter quas erant Maria Magdalene, et Maria Jacobi, et Joseph mater, e
Abbreviated transcription (Latin):
& sorores eius om̃s apud noss unt lucas quo que in actibus a postoloꝵ It̃ refert hiom̃ serans
stantes unianimes orationicum mulioribus & maria que fuit mat̃ ihũ & fratribus ipsi¬
us nec non e paulus apłs in eandẽ historie ueritatem pari uoce concordat. ascendit aut
secundũ reuelationem & neminẽ uidinisi p&rum &ia cobum fratrem dñi & rursũ in ali¬
oloco. Num quid non habem: pocestatem manducandi&bibendi Nũ quidñ habem:
potestatẽ uxores tircumducendi sic̃ &ceeri a postoli & fratres dñi & cȩphas & neforte
aliquis iudeorum intestimonium non admitter& sed qui&iã nomina fratrũ illius ȩdiderũ
similieos ad serens in fratribus errore deceptos quodin patre aestimandosunt. lapsiargu¬
mente p̃cauit & ait. Hec ea demuacabula ab euuangelisti in loco alio nominari. &eos dẽ

Expanded text:
et sorores ejus omnes apud nos sunt ? Lucas quoque in Actibus Apostolorum ita refert: Hi omnes erant et sorores ejus omnes apud nos sunt ? Lucas quoque in Actibus Apostolorum ita refert: Hi omnes erant instantes unanimes in oratione cum mulieribus et Maria matre Jesu, et fratribus ipsius . Necnon et Paulus Apostolus in eadem historiae veritate pari voce concordat: Ascendi autem secundum revelationem, et neminem vidi, nisi Petrum et Jacobum fratrem Domini . Et rursum in alio locores circumducendi, sicut et caeteri Apostoli, et fratres Domini, et Cephas ? Et ne forte aliquis Judaeorum testimonium non admitteret, qui etiam nomina fratrum illius ediderunt, simili eos asserens  te praecavit, et ait: Haec eadem vocabula ab Evangelistis in alio loco nominari, et eosdem esse
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ &unigerti cessi sunt contrasententiã factũẽ ut interprimo genitos &unigenitimo¬
rirentur. Autuni genetos liberabis a poena & rediculuseris aut si confiteberis interfec¬
idips ũpin primo genito uoluerit ostendere fr̃s dm̃ incuu angeliis nominari ut ibi. Eccemat̃ eius &
srscius stabantforis querentes loquicumeo & alibi: post hȩc ascendit Rafarnaum ipse& mat᷑¬
tui uideant operaque facis. Nemo enim aliquidin occulto faciens querit ipse in pala ẽe
si hȩc facis manifestas teipsum huic mundo: lohannedesuꝑ inferente n eque enim fratres
eius tunc eredebant ineum. Itẽ marcus at que matheus & docebat eos insinagega eorum
inpatria sua Itaut stuperent & dicerent. Vnde hiuc hȩc omnis sapientia & uirtutes non ne
hicẽ fabrifilius nonnemat̃ eius dr̃ maria & frat̃ eiusia cob&sioseph &simon &iudas

Expanded text:
tem ut unigeniti caesi sunt, contra sententiam factum est, et inter primogenitos et unigeniti motem ut unigeniti caesi sunt, contra sententiam factum est, et inter primogenitos et unigeniti morerentur. Aut unigenitos liberabis a poena, et ridiculus eris: aut si confiteberis interfecipsum in primogenito voluerit ostendere, fratres Domini in Evangeliis nominari, ut ibi: Ecce mater ejus et fratres ejus stabant foris, quaerentes loqui cum eo . Et alibi: Post haec descendit Capharnaum, ipse ettui videant opera tua quae facis. Nemo enim aliquid in occulto faciens, quaerit ipse in palam esse. Si haec facis, manifesta teipsum mundo . Joanne desuper inferente: Neque enim fratres ejus tunc credebant in eum . Item Marcus et Matthaeus: Et docebat eos in synagoga eorum in patria sua, ita ut stuperent, et dicerent: Unde huic omnis haec sapientia et virtutes? Nonne hic est fabri filius? nonne mater ejus dicitur Maria, et fratres ejus Jacobus et Joseph, et Simon et Judas,
Abbreviated transcription (Latin):
xerunt eum in hieru salõ ut offerent eũ dño sicut scriptũ ÷ in lege dñi qui a omnemasculinũ qđ aperit
duos puilo scdũ barũ sihaecdextantũ ad primogenitos ꝑtin& primo genitũ autẽ sequentes facium
Non debuit legom primogeni ti teneri quide sequentibus ignorabat. sed tene turle geprimo geniti
te quã nullus sit non eumquẽ fr̃t .p: genitus subsequatur moy sesscribit in exodo factũ ÷ autẽ cir¬
camediã noctẽ & dñs ꝑcussit omne primo genitũ interraegrpti . A primo genito pharaonis qui
salob at su ꝑthronum &usq ad primogenito captiue quae est adlacũ &omne primogenitũ pecoris
Respondamihi quitunc ab ex terminatore fuerim inter empti Primo geniti an &inigeniti si pri¬
mogeniti totũ illi uocanturqui fratreshabent ergo ab internitione unigenitiliberati sunt si au¬

Expanded text:
xerunt eum in Jerusalem, ut offerrent eum Domino: sicut scriptum est in Lege Domini: Quia omne masculinum adapexerunt eum in Jerusalem, ut offerrent eum Domino: sicut scriptum est in Lege Domini: Quia omne masculinum adapeduos pullos columbarum . Si haec lex tantum ad primogenitos pertinet, primogenitum autem sequentes faciunt, non debuit lege primogeniti teneri, qui de sequentibus ignorabat. Sed quia tenetur lege primogeniti,te quem nullus sit, non eum quem frater post genitus subsequatur. Moyses scribit in Exodo: Factum est autem circa mediam noctem et, Dominus percussit omne primogenitum in terra Aegypti, a primogenito Pharaonis, qui sedebat super thronum ejus, usque ad primogenitum captivae, quae est ad lacum, et omne primogenitum pecoris . Responde mihi, Qui tunc ab exterminatore fuerant interempti, primogeniti fuerunt an et unigeniti? Si primogeniti tantum illi vocantur, qui fratres habent, ergo ab internecione unigeniti liberati sunt. Si au
Abbreviated transcription (Latin):
mesermodi ut omine masculinum quod aperituuluam si de mundis animalibus sit dõuoueam. si dein¬
mundisre Taa dimandans p̃tiũ sacer doti: possum respondere &dicere quid me inunius mensis
stringis artiulo quid primo genitun uocas quẽ anteqũ a fratresse quenturignoro expectadonec nascatur
secundũ nihi debeo sacerdotinisi Rilł suerit ꝓcreatus perquemis qui ante natus ẽ incipit ce primogenitus
Non nomihupsa apices loquentur & mestul ttiacre darguent. eumdictum eẽ primogentũ quiape¬
rit uuluam non quihabaeat &fratres: Denique in terrogo de iohannequẽ constat ẽẽ unigenitũ an&pri¬
mogenitus suerit V trũ nam& ipse secundũ legemꝓtotocuilegisuerit. olinoxius ambgi non potest
certedesaluatore scriptura sic loquitur cũ expleciessent diespurgationis eoꝵ scđu legem morsi du¬

Expanded text:
me sermo Dei, ut omne quod aperit vulvam, si de mundis animalibus sit, Deo voveam; si de imme sermo Dei, ut omne quod aperit vulvam, si de mundis animalibus sit, Deo voveam; si de immundis, redimam: dans pretium sacerdoti. Possum respondere, et dicere. Quid me in unius mensis stringis articulo? Quid primogenitum vocas, quem an fratres sequantur, ignoro? Exspecta donec nascatur secundus. Nihil debeo sacerdoti, nisi et ille fuerit procreatus, per quem is qui ante natus est, incipiat esse primogenitus. Nonne mihi ipsi apices loquentur, et me stultitiae redarguent, eum esse dictum primogenitum, qui aperiat vulvam, non qui habeat et fratres? Denique interrogo de Joanne, quem constat esse unigenitum, an et primogenitus fuerit? Utrumne et ipse secundum Legem, pro toto ei legi fuerit obnoxius? Ambigi non potest. Certe de Salvatore Scriptura sic loquitur: Cum expleti essent dies purgationis eorum, secundum Legem Moysi, du
Abbreviated transcription (Latin):
quo que silios mariã ꝓtreassc Rexeo qđ scrptũ a siendit aut̃ẽ iosep hinciuitatem dauidut ꝑstertur cũ na¬
riã uxore sua pregnante factũ ẽ aitiẽ iũ biesent impletisũ die sut parer& & peperti filiũ suũ primo¬
genitumntntur adͥ pbare ꝓmogenitũ nom posse dicinisi eũ quihabeat & fratressicut un geni tus illeuo¬
dñs ada aron qđ a perit iuluam abomni carni que offerunt dño ab homine us que ad pe custibierunt
tantum modo p̃tus redimerent primogenita hominũ & pmmo genita pecoꝵ in mundeg definiurt̃
sermodi qđ sit primogenitum omne in quid quod a pert uuluam. Alio quin si non est primo gen¬
tus nsu stantum quem secuntur& fratrestam diusacerdotibus primo genita non debentur quã¬
diu &calia fuerint procreata Ne forte partu postea non sequente unigenitus sit & non primoge¬

Expanded text:
autem Joseph in civitatem David, ut profiteretur cum Maautem Joseph in civitatem David, ut profiteretur cum Maria uxore sua praegnante. Factum est autem cum ibi essent, impleti sunt dies, ut pareret, et peperit filium suum primogenitum : nititur approbare primogenitum non posse dici, nisi eum qui habeat et fratres: sicut unigenitus ille voDominus ad Aaron, quod aperit vulvam, ab omni carne quae offertur Domino, ab homine usque ad pecus, tibi erunt: tantummodo pretiis redimant primogenita hominum, et primogenita pecorum immundorum . Definivit sermo Dei, quid sit primogenitum, Omne, inquit, quod aperit vulvam. Alioqui si non est primogenitus, nisi is tantum, quem sequuntur fratres, tamdiu sacerdotibus primogenita non debentur quamdiu et alia fuerint procreata; ne forte partu postea non sequente, unigenitus sit, et non primoge
Abbreviated transcription (Latin):
tuamente superaberis : Nolo mibi aliqđ interpartũ & coitũ tẽpus interseras: Nolo dicas muli¬
er quecũ que cũ ceperit& peperit maculũ in mundaerit septẽ dieb: secundũ diessecessionis pur¬
gationis sue in mundaerit : Etoctiuo die circũ ud&ccarnẽ p̃putueius ectrigintatrib diebiis
ꝑ hicremiã ł qui in saniente sinfeminas fatisunt mchiunus quis que ad iexorẽ pximi sui
neeuuange listamontitus sit sed ab situt hoc dematre saluatorise uir o iustosic estimandum
Nulla ibi obstex trixnulla muliercularũ sedulita sintercessit ipsa pannis in uoluit in fantẽ ipsa
explerinon patitur uoluntatẽ dũ indiuersoriolocus non fuit nuptiarũ uerũ quilam satis habun dequeres¬
pundimus adid qđ ꝓposuerat ante quã conuenirent & non cognouit eam do necpeperitfiliũ. Ad tertiam

Expanded text:
tua mente superaberis. Nolo mihi aliquod inter partum et coitum tempus interseras. 214 Nolo dicas: Mulitua mente superaberis. Nolo mihi aliquod inter partum et coitum tempus interseras. 214 Nolo dicas: Mulier quaecumque concepit et peperit masculum, immunda erit septem diebus, secundum dies secessionis et purgationis suae immundata erit: et octavo die circumcidet carnem praeputii ejus, et triginta tribus diebus per Jeremiam: Equi insanientes in feminas facti sunt mihi, unusquisque ad uxorem proximi sui ne Evangelista mentitus sit. Sed absit, ut hoc de matre Salvatoris et viro justo sit aestimandum. Nulla ibi obstetrix: nulla muliercularum sedulitas intercessit. Ipsa pannis involvit infantem, ipsa expleri non patitur voluptatem, dum in diversorio locus non fuit nuptiarum. 9. Helvidius. --Verum quia jam satis abundeque respondimus ad id quod proposuerat, Antequam convenirent, et Non cognovit eam, donec peperit filium, ad tertiam
Abbreviated transcription (Latin):
continuisse caclestis: Gloria in exelsisdõ & suꝑterram pax in hominib bontuoluntatis. Qui
simeo nẽ iustũinterrãplexus paruul underat p̃dicantẽ. Nunc dimittisseriũttiuuidie se cundũ
uerbuea tuũ inpace Qui a uider oculimeis aluta retuũ qui annam ꝓphetissam magos sella
mirantes suphis quae dicebantur deeo li c& tumira in prudentia haec in grecis. codicib
saluata i ontendas quae non solũ omne pene greciae tractatore s in suis uoluminib roliquert̃
sed non nulli quoque aclatinis ita ut in grocis hab&cur ad sũpsert Nec necesse ẽ nunc dc ex¬
emplariorũ uarietate tractare cũ omne& ueteris & nouc scripture in strumentũ in latinũ
sermoñ exinde traccandũ sit & mul topluriormanare credenda sitfontis unda quariui
Nũquid nom potiut scriptura dicere& accepituxorẽ suam& nonfuit q ãplius au¬
sus contingeree ãsicut dethamardixit &uida Aut desuerũm matheo uerba quibus

Expanded text:
concinuisse coelestis: Gloria in excelsis Deo, et super terram pax hominibus bonae voluntatis: qui Simeonem justum inter amplexus parvuli viderat praedicantem, Nunc dimittis servum tuum, Domine, secundum verbum tuum in pace: quia viderunt oculi mei salutare tuum : qui Annam prophetissam, Magos, stellam, dmirantes super his, quae dicebantur de eo. Licet tu mira impudentia haec in Graecis codicibus falsata contendas, quae non solum omnes pene Graeciae Tractatores in suis voluminibus reliquerunt; sed nonnulli quoque e Latinis, ita ut in Graecis habetur, assumpserint. Nec necesse est nunc de exemplariorum varietate tractare, cum omne et veteris et novae Scripturae instrumentum in Latinum sermonem exinde translatum sit, et multo purior manare credenda sit fontis unda, quam riNumquid non potuit Scriptura dicere: Et accepit uxorem suam, et non fuit amplius ausus contingere eam : sicut de Thamar dixit et Juda? Aut defuerunt Matthaeo verba quibus
Abbreviated transcription (Latin):
& efferrent. illi quae coniramur morantes dicerenu. si sundere uoluerat iustumerat ut
aliuldar& uelum aique mutar& quod cũ audissemme daturum. ẽẽ. pollititus sun
& illico ẽc in is si rum. paululum aũ morarũ fuit inmeliodumque optimum. uel uni
peo mittore arbi trabar enim. deci promihiessem nut tendum: Nunc auteuus
quod potui repperire &p̃ corut iubae as presbitero ipsi uslocisus capere ualum
alec tore quod a nob misum est & de inceps p̃upere ineude siaxp̃i stius mode¬
uella. quas contra religionem nr̃am ueniunt non appendidece eñeu
Here semp̃dicat & do c& ne forte aliquos depłotibi credito aduersi tatem sui indicat erro

Expanded text:
 efferrent. illique contra murmurantes dicere: \'si scindere uoluerat, iustum erat, ut  efferrent. illique contra murmurantes dicere: \'si scindere uoluerat, iustum erat, ut aliud daret uelum atque mutaret! quod cum audissem, me daturum esse pollicitus sum et ilico esse missurum. paululum autem morarum fuit in medio, dum quaero optimum uelum pro eo mittere; arbitrabar enim de Cypro mihi esse mittendum. nunc autem misi, quod potui repperire, et precor, ut iubeas presbytero ipsius loci suscipere uelum a lectore, quod a nobis missum est, et deinceps praecipere in ecclesia Christi vela, quae contra religionem nostram veniunt, non appendi. Decet enim haeresim praedicat et docet, ne forte aliquos de populo tibi credito ad perversitatem sui inducat erro
Abbreviated transcription (Latin):
dili: xp̃i anorum & abiuatur omnes occasio ꝑuersane sundatur in nobis uincu¬
lum caritatis & pacis. & recte sidei p̃dicatio p̃terea quia audiui quosdã murmuran
contrame quandosimul ꝑgebamus ad scm̃ locum quiuo catur. b&hel ut ubi collettam
tecum exniore ecdesiastico sacerem. &uenissem aduillam quȩ dicitur an ablata. uidis¬
sem quac ibi preteriens lucernam ardentem & inter rogassem quilouis ẽ&. didicissem¬
que t̃e ecdesiam & intrassem ut orarẽ inue nubi uelumpendens in foribus eius dem
erdesiae. tinctum atque depictum &habensimaginem quasi xp̃i. uel sc̃icuius¬
dam non cium satis memini. cuius imago fuerit . cum hergo hoc ui disseminecde¬
sia xp̃i contra auctoritatẽ scripturarum hominis penderei maginem sud iillud &
magis dedi consilium custo libus eiusdem loci. it pauperem mortuum eo obuoluerent¬

Expanded text:
pedibus Christianorum et abiciatur omnis occasio peruersa, ne scindatur in nobis uincupedibus Christianorum et abiciatur omnis occasio peruersa, ne scindatur in nobis uinculum caritatis et pacis et rectae fidei praedicatio. Praeterea — quia audiui quosdam murmurare contra me — quando simul pergebamus ad sanctum locum, qui uocatur Bethel, ut ibi collectam tecum ex more ecclesiastico facerem, et uenissem ad uillam, quae dicitur Anablata, uidissemque ibi praeteriens lucernam ardentem et interrogassem, qui locus esset, didicissemque esse ecclesiam et intrassem, ut orarem, inueni ibi uelum pendens in foribus eiusdem ecclesiae tinctum atque depictum et habens imaginem quasi Christi uel sancti cuiusdam; non enim satis memini, cuius imago fuerit. cum ergo hoc uidissem, in ecclesia Christi contra auctoritatem scripturarum hominis pendere imaginem, scidi illud et magis dedi consilium custodibus eiusdem loci, ut pauperem mortuum eo obuoluerent et
Abbreviated transcription (Latin):
ista sđo sũ arrobonem & poruunculã susceperunt. primus moysescuius sulsit fa¬
uesualde & radiabat ueluti sulgor aut sol. secundũ elias igneo curruraptus inc ac¬
lum &ignis d&rimenta non senuens : Stephanus lapidatur & saciem habebat ange¬
li quac ab omnibuscernebaturhoc auĩ qđ in paucis diximus de omnibus intelle gendũ
ut inpleatur illud quod scriptum ÷ omnis qui scĩficat sem& ipsum interbeatos nume¬
rabitus beatie ñ imundo corde quia ipsidĩ uidebunt. cumhaecita sehabeant. dilec¬
tissi mecustodi aninianuiam & desi ne circanosmurmurare : Dicit enim scriptura
diuina noli temur murari ad inuicem. sicut quidammurmura uerunt & a ser¬
pentib: perierunt magisuni ad quie sceueritati. & diligens diligenteste & uerita¬
tem ds̃ aũt pacis prestat nob̵ iuxta suam dementiam ut conteratur. satana s sup

Expanded text:
isto saeculo sancti arrabonem et portiunculam susceperunt: primus Moyses, cuius fulsit faisto saeculo sancti arrabonem et portiunculam susceperunt: primus Moyses, cuius fulsit facies ualde et radiabat ueluti fulgor aut sol; secundus Helias igneo curru raptus in caelum et ignis detrimenta non sentiens; Stephanus lapidabatur et faciem habebat angeli, quae ab omnibus cernebatur. hoc autem, quod in paucis diximus,. de omnibus intellegendum, ut inpleatur illud, quod scriptum est: omnis, qui sanctificat semet ipsum, inter beatos numerabitur. beati enim mundo corde, quia ipsi deum uidebunt. Cum haec ita se habeant, dilectissime, custodi -animam tuam et desine circa nos murmurare; dicit enim scriptura diuina: nolite murmurare ad inuicem, sicut quidam murmurauerunt et a serpentibus perierunt. magis adquiesce ueritati et dilige diligentes te et ueritatem. deus autem pacis praestet nobis iuxta suam clementiam, ut conteratur satanas sub
Abbreviated transcription (Latin):
re discri nem nec negare quac loqui turds̃ &i redentes simpliciter saluossicri Ideo¬
que concedere donationis suac certamen & ueram scientiani in quapotissinium par¬
te hominis condiderit. adimaginem & similitudi nẽ suam. qui haec relinquenter mul¬
tis se que slionibus implicarunt & ꝑhas incaenum de mersi sunt peccatorum. Nos auĩ
dilectissime credimus his quael ocutus est. dñs & scimus quod incuncus hominibus imago
dĩ ꝑmaneat. Ipsi que concedimus Nosseliiquaparte homo adimaginem di condi¬
tus sit sed neq: illud quod quidam. in epistola iohannis legentes. Non intelle
mus. Nouimus autem qui a cumille re uelatus suerit simi¬
les cicrinus uid ebiimus enuncumsiuitiẽ. Hoc enimppĩ gloriam quac ilire uelantia est
sus eius dictum ẽ sicut & in alio lo colegimus. A gloria ingloriam. cuiius gloriae. lamin

Expanded text:
re discrimen nec negare, quae loquitur deus, et credentes simpliciter saluos fieri deore discrimen nec negare, quae loquitur deus, et credentes simpliciter saluos fieri deoque concedere donationis suae certam et ueram scientiam, in qua potissimum parte homines condiderit ad imaginem et similitudinem suam; qui haec relinquentes multis se quaestionibus inplicanint et per has in caenum demersi sunt peccatorum. nos autem, dilectissime, credimus his, quae locutus est dominus, et scimus, quod in cunctis hominibus imago dei permaneat, ipsique concedimus nosse, in qua parte homo ad imaginem dei conditus sit. sed neque illud. quod quidam in epistula Iohannis legentes non intellegunt, quales futuri sumus. nouimus autem, quia, cum ille reuelatus fuerit, similes ei erimus. uidebimus enim eum, sicuti est. hoc enim propter gloriam, quae ibi reuelanda est sanctis eius, dictum est, sicut et in alio loco legimus: a gloria in gloriam; cuius gloriae iam in
Abbreviated transcription (Latin):
trire comam cũgloria & imagodĩ sit. Imaginem simpliciter suo appellans nominesi¬
militudinẽ aũt gloriae ne appellatione significans ꝓtribus igitur testimoniis qua&i¬
bi descriptura scã sirepperirẽ dicebas posse suꝑficere . Ee .VII. testimonia de dimus
quis ergosufanebit origenis ineptias. ut non grauus aliquidloquar. & si milises¬
ficiar uel ipsi uel discipulis eius qui audent inpenculo anime suae ad serere. quod¬
cumque eis inbuccamuenerit & nugis iubere do& non ab eo uel errare . uel discereuer¬
tatẽ quid am enim eorumdicunt quod imago quam prius accepit. Adam illo peccan¬
teperierit alii suspicantur quod filius di corpushaliiturus ess& ex maria ipsam eẽ
imaginem alii sensum aliiuirtutem istibaptis inahi qđ homo adimaginemdi domine¬
tur omnibus hebreorum more haec uel illa ructantes quoso portebat: Tantum essugae¬

Expanded text:
trire comam, cum gloria et imago dei sit, imaginem simpliciter suo appellans nomine, sitrire comam, cum gloria et imago dei sit, imaginem simpliciter suo appellans nomine, similitudinem autem gloriae appellatione significans. Pro tribus igitur testimoniis, quae tibi, de scriptura sancta si repperirem, dicebas posse sufficere, ecce septem testimonia dedimus. quis ergo sustinebit Origenis ineptias? ut non grauius aliquid loquar et similis efficiar uel ipsi uel discipulis eius, qui audent in periculo animae suae adserere, quodcumque eis in buccam uenerit, et magis iubere deo et non ab eo uel orare uel discere ueritatem. quidam enim eorum dicunt, quod imago, quam prius accepit Adam, illo peccante perierit; alii suspicantur, quod filius dei corpus habiturus esset ex Maria, ipsam esse imaginem, alii sensum, alii uirtutem, isti baptisma, hi, quod homo ad imaginem dei dominetur omnibus, ebriorum more haec uel illa ructantes, quos oportebat tantum effuge
Abbreviated transcription (Latin):
us que ad dauid alias generationes .xiiii. quexxiiii. gene rauo nessimul sauunt annos
b hominilius quod inuanitaie ambularent & percatis essent ob noxii loquitur. uerũ¬
tamen inimaginem ꝑ ambulat omnis homo nec non postdauid &iam subsalamone
filio eius ligimus talequid dam suꝑ dĩ i maginem nominatum. Diut enim insapitia.
qua& itulo eius scribiuis creauit in corruptum hominem &imaginẽ suae propri&auis de
nos ne origenis laquȩ is capiamur habere hominemi maginem & similitudinem dĩ. Nam
cum de lingua hominum latius disputass& ad iẽc instabile nalum in ipsabenediunius dm
& patrem & in ipsa maledicimus homiines qui ad similitudinem di conditi sunt: Paulus
quo queuas dectionis & quidoctriname uangelicam sua p̃dicatione conpleuit. do c&
nos quod homo adimaginem & similitidinemdĩ conditus sit dicens. uir non deb& nu¬

Expanded text:
usque ad Dauid alias generationes XIIII, quae XXIIII generationes simul faciunt annos usque ad Dauid alias generationes XIIII, quae XXIIII generationes simul faciunt annos bus hominibus, quod in uanitate ambularent et peccatis essent obnoxii, loquitur: uerumtamen in imagine perambulat omnis homo. nec non post Dauid etiam sub Salomone, filio eius, legimus tale quiddam super dei imagine nominatum. dicit enim in Sapientia, quae titulo eius scribitur: creauit incorruptum hominem et imaginem suae proprietatis nos, ne Origenis laqueis capiamur, habere hominem imaginem et similitudinem dei. nam cum de lingua hominum latius disputasset, adiecit: instabile malum: in ipsa benedicimus deum et patrem et in ipsa maledicimus homines, qui ad similitudinem dei conditi sunt. Paulus quoque, uas electionis et qui doctrinam euangelicam sua praedicatione conpleuit, docet nos, quod homo ad imaginem et similitudinem dei conditus sit, dicens: uir non debet nu
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ dĩ coniungens coniungens aũt̃ at que consocians scriptura diuina gratiam diuina
gratiambenedictionis quã adã donauerit & generationibus quȩ ex eoerant ne qui for¬
si tanmaligna in terp̃tatione auderent dicere unidatã gratiam dĩ &illum solum factũ
ut adã dĩnascerentur ut adam dĩ non habere imaginem staum. ꝑordinem iun¬
git &e dicit &iuxta adam aNΝ: .CCXXX & cogno uit eani uxorera suami et pe¬
peritei filium. iuxta speciem & iuxta imagine meius &uocauit nomeneuui nems
Rur sum que inde cima generatione p annos ii.cc.lxii. uindicans d̃ imaginem su¬
am. &costendens quod gratia quam dedissac hominibus ꝑseuerar& in eisait. e
coni mede us carnem in sanguinem ego ȩnimulciscar sangui ar in dema¬
nu om̃ns hominis eẜ sunderctis illud qui a adimaginem difecihomi deliabral¬
ico non poni ces es deu mi generationesiuisque ad abrah am &aliabraliã

Expanded text:
nem dei. coniungens autem atque consocians scriptura diuina nem dei. coniungens autem atque consocians scriptura diuina gratiam benedictionis, quam Adam donauerat, et generationibus, quae ex eo erant, ne qui forsitan maligna interpretatione auderent dicere uni datam gratiam dei et illum solum factum ntur ut Adam, dei non habere imaginem, statim per ordinem iungit et dicit: et uixit Adam annos CCXXX et cognouit Euam, uxorem suam, et peperit ei filium iuxta speciem et iuxta imaginem eius et uocauit nomen eius Seth. rursumque in decima generatione post annos IICCLXII uindicans deus imaginem suam et ostendens, quod gratia, quam dedisset hominibus, perseueraret in eis, ait: ne comederitis carnem in sanguine; ego enim ulciscar sanguinem uestrum de manu omnis hominis effundentis illum, quia ad imaginem dei feci hominem. nec non post alteras decem generationes usque ad Abraham et ab Abraham
Abbreviated transcription (Latin):
lum xp̃i qui tibi creditus .ẽ Romnes fratres quitecum sunt & maxime ru finum prbru abhe¬
resi origenis & aliis heresibus & ꝑditione earum. Sieñi ꝓp̃t unum uerbum aut duo quae
contraria sidei sunt multehereses abiec tes abec desia quanto magis hic interhereticos ha¬
bebitur qui tantas ꝑuersitates. &t a mala dog mata contra sidẽ ad inuenit dĩ & ecdesiae hos¬
tis exitit. intermulta enimmala &iam illud ausus ÷ dicere ꝑdidisse i maginem dĩ adam
cum hoc in nullo penitus lo coscriptura signific&t sienimita ẽe numi quam om̃a quac in
mundos seruirent seminiadam id ẽ. uniuersogeri. hominum sicut &iacob apłlo
quitur omnia domantur & subiecta sunt naturehumanȩ num quã e nimuniuer sa
subiectaes sent hominib: si non haberent hominos iuxta id qđ uniuersis imperent iniasi¬

Expanded text:
lum Christi, qui tibi creditus est, et omnes fratres, qui tecum sunt, et maxime Rufinum presbyterum ab helum Christi, qui tibi creditus est, et omnes fratres, qui tecum sunt, et maxime Rufinum presbyterum ab heresi Origenis et aliis heresibus et perditione earum. si enim propter unum uerbum aut duo, quae contraria fidei sunt, multae hereses abiectae sunt ab ecclesia, quanto magis hic inter hereticos habebitur, qui tantas peruersitates et tam mala dogmata contra fidem adinuenit, dei et ecclesiae hostis extitit! inter multa enim mala etiam illud ausus est dicere, perdidisse imaginem dei Adam, cum hoc in nullo penitus loco scriptura significet. si enim ita esset, numquam omnia, quae in mundo sunt, seruirent semini Adam, id est uniuerso generi hominum, sicut et Iacobus apostolus loquitur: omnia domantur et subiecta sunt naturae humanae. numquam enim uniuersa subiecta essent hominibus, si non haberent homines iuxta id, quod uniuersis imperent, imagi
Abbreviated transcription (Latin):
tedño odiui & suꝑ inimico stuos tabescebam. inimica & digna odio origenis uerba sunt &¬
deorepugnantia & sc̃is eius & nonista sola quae dixi sed ecalia in nume rabilia. Ne que
enim nunc mihi propositum ÷ aduersum omnia origenis dognata disputare ni hil mihisub¬
sipuit origenis. Nec in mea generatione fuit. Nec ꝓpt̃ aliquas res niundi &hereditatẽ odiũ
aduersum illum pugnasque suscepi Sed ut simpli citer satear doleo &ual de dolco uidens plu¬
rimos fratrum &corum precipue qui prosessio nemhabent non mini mam& in gradumquo¬
que sacer dotiimaximum ꝑuenerunt euis ꝑsuasione decepstus & ꝑuersissima doc trinaci¬
bus factus ẽt diaboli inquibus conpletum. est illud quod dicitur. suꝑomnem munitionemludu
&esce eius lecte & cogregauit si cut arenam captiuitatem te aũt frater liberet ds & scm̃ popu¬

Expanded text:
te, domine, odiui et super inimicos tuos tabescebam? inimica et digna odio Origenis uerba sunt et te, domine, odiui et super inimicos tuos tabescebam? inimica et digna odio Origenis uerba sunt et deo repugnantia et sanctis eius, et non ista sola, quae dixi, sed -et alia innumerabilia; neque enim nunc mihi propositum est aduersum omnia Origenis dogmata disputare. nihil mihi subripuit Origenes nec in mea generatione fuit nec propter aliquas res mundi et hereditatem odium aduersum illum pugnasque suscepi, sed —- ut simpliciter fatear — doleo et ualde doleo uidens plurimos fratrum et eorum praecipue, qui professionem habent non minimam et in gradum quoque sacerdotii maximum peruenerunt, eius persuasione deceptos et peruersissima doctrina cibos factos esse diaboli; in quibus conpletum est illud, quod dicitur: super omnem munitionemludet et escaeeius electaeetcongregabitsicut harenam captiuitatem. te autem, frater, liberet deus et sanctum popu
Abbreviated transcription (Latin):
nonstatim alnciat. at que contem nat dicente orgene. deaquis que suꝑ firmamentũ sunt. Non
cẽ aquas quesiꝑ terrã sunt hoc ÷ subfirmamento ee uirtities contrarias. id ẽ. de mones &
quo modo legimus indiluuio a ꝑtas cate ractas cali& aquas. in undassed dilui lunde & aper¬
a sunt fontes abisi e totus mundus oꝑtus c̃aquis & suror hominum iunctus stultitiae. qui
reliquerunt illud. quod in ꝓuerbis dicitur. audifilisermonem patristui & ne abicias legem
matristuae & conuersi sunt aderrorem & dicunt stulto ut princeps sui sit. Nec contemuunt
resfatuas quȩdicuntur a fatuo sicut scriptura testatur fatius autem fatualo quitur &
cor eius uanan tellegit. Vnde ob secrotedilectissimȩ & quasi meis membris parcensꝓpter
carita tẽ quã intehabeo p̃cor. Scribens & orans ut implcas illud qđ dicitur. Nonne odientes

Expanded text:
non statim abiciat atque contemnat dicente Origene de aquis, quae super firmamentum sunt, nonnon statim abiciat atque contemnat dicente Origene de aquis, quae super firmamentum sunt, non quae super terram sunt, hoc est sub firmamento, esse uirtutes contrarias, id est daemones? et quomodo legimus in diluuio apertas cataractas caeli et aquas inundasse diluuii, unde aperti sunt fontes abyssi et totus mundus opertus est aquis? Heu furor hominum iunctus stultitiae, qui reliquerunt illud, quod in Prouerbiis dicitur: audi, fili, sermonem patris tui et ne abicias legem matris tuae, et conuersi sunt ad errorem et dicunt stulto, ut princeps sui sit, nec contemnunt res fatuas, quae dicuntur a fatuo, sicut scriptura testatur: fatuus autem fatua loquitur, et cor eius uana intellegit! unde obsecro te, dilectissime, et quasi meis membris parcens propter caritatem, quam in te habeo, precor scribens et orans, ut inpleas illud, quod dicitur: nonne odientes
Abbreviated transcription (Latin):
geor turbidam bibi & demagno flumine cu fraten aquas simpliciter quas manu tangero &ores¬
orbere Ñ aquas sp̃iritalis ubi aũt flumina sunt quȩ & uidentur &bibuntur ibi consequens ẽ quod
& ficus & alia lignade quibus dicit ds̃. exomniligno quod .ẽ in paradiso comme dessimilia sunt flumi¬
nibus &aquis si autem a qua quecernitur. uere aqua est necessciẽ ut & ficus uera sit & alia ligna
& ad am uerus statim a principio plus matus in corpore. sicut eua & nr̃m fantas mate & postruiñã
ut uult origenis ꝓp̃t peccatum postea corpus accepit sed dicis legimus qđ sc̃ spaulus raptus sit us¬
que ad tercium caelum . &usque in para di sum. benedicis quando ponittertium caelum & postta
addidit & in para disum ostendit a libi ẽc caclum & a libi paradisum. illas uero prestigias quis

Expanded text:
Geon turbidam? bibi et de magno flumine Eufrate aquas simpliciter, quas manu tangerem et ore sGeon turbidam? bibi et de magno flumine Eufrate aquas simpliciter, quas manu tangerem et ore sorbirem, non aquas spiritales. ubi autem flumina sunt et aquae, quae uidentur et bibuntur, ibi consequens est, quod et ficus et alia ligna, de quibus dicit deus: ex omni ligno, quod est in paradiso, comedes, similia sunt fluminibus et aquis. si autem aqua, quae cernitur, uere aqua est, necesse est, ut et ficus uera sit et alia ligna et Adam uerus statim a principio plasmatus in corpore sicut Eua et non in phantasmate et post ruinam, ut uult Origenes, propter peccatum postea corpus acceperit. sed dicis: legimus, quod sanctus Paulus raptus situsque ad tertium caelum et usque in paradisum\'. bene dicis: quando ponit tertium caelum\' et postea addidit \'et in paradisum\', ostendit alibi esse caelum et alibi paradisum. illas uero praestigias quis
Abbreviated transcription (Latin):
deat in ter ciocaelo donante nob origine para disum . &illũ quem scriptura conmomorat. decerra ad
caelestia transserente &omnes arbores quae scribuntur inge nesi allegoricae intellegentes. scilic& qđ
arbores angelice fortiuidines sint. cum hoc ueritas. Non recipi& neque enim dixii scripuira diui¬
na deposuit adam &euam in terrã sedeiec̃. cos depara diso. & habitare fecit contrapara disum & non
adiccit eos subparadi so& posui trum pheamflame am &cerubincusto dire introitũ. ligni uite & non
asconsu& fluuius egreditur. exeden non dixit descendit ex edeniste diuiditur inquatuor princi¬
pia Nomemunisison& nomense undigeor. ego ego uidiaquas geo aquas quasbisoculis carnis as¬
picere iste ẽ. geot quem hieremias demonstrat dicens quid uobis &uiat ȩgypti ut bibatis aquam

Expanded text:
audiat in tertio caelo donantem nobis Origenem paradisum et illum, quem scriptura commemorat, de terra ad audiat in tertio caelo donantem nobis Origenem paradisum et illum, quem scriptura commemorat, de terra ad caelestia transferentem et omnes arbores, quae scribuntur in Genesi, allegorice intellegentem, scilicet quod arbores angelicae fortitudines sint, cum hoc ueritas non recipiat? neque enim dixit scripturk diuina: \'deposuit Adam et Euam in terram\', sed: eiecit eos de paradiso; et: b a bit are fecit contra paradisum, et non \'abiecit eos sub paradiso\'; et: posuit rumpheam flammeam et cherubin custodire introitum ligni uitae, et non-"ascensum"; et: fluuius egreditur ex Eden, non dixit \'descendit ex Eden\'. iste diuiditur in quattuor principia: nomen uni Phison et nomen secundi Geon. ego, ego uidi aquas Geon, aquas, quas his oculis carnis aspicerem. iste est Geon, quem Hieremias demonstrat dicens: quid uobis et uiae Aegypti, ut bibatis aquam
Abbreviated transcription (Latin):
conatuquantis quȩ egerit argumentis ut tunicaspellicias ad am&eue enanifestum ẽ ergo
inquid quod de corporibus nr̃isloquatur &si hoc ita est quoniodo legimus. antepellicias tunics
& ante in oboedientiam &depara disiruinam. adam loquentem non secundũ allegoriam:
Seduere hoc nunc os exossibus mois. & caro de carne mea. Aut ne ad sumptũ ẽ illud quod di¬
uinus sermo testatur & iniecit dis̃ soporem super adam & dormiuit & sumpsit unam de
costis eius & ad impleuit ꝓea carnẽ Redificauit costam quã tulorat exeoilli inuxorẽ
ut quocorpora contegebat adam Reua foliisficus post qua come derunt dearbore . u&ita
quis autẽ patienter feratorigenem lubricis. argumetatiobus re surrectionem. carius huius ue gantẽ
sicut dedarat. manifesissime in uolumine explanationum primi psalmi& in aliis multis. locis aut quis

Expanded text:
conatu quantisque egerit argumentis, ut tunicasconatu quantisque egerit argumentis, ut tunicasinquit, quod de corporibus nostris loquatur. et, si hoc ita est, quomodo legimus ante pellicias tunicas et ante inoboedientiam et de paradiso ruinam Adam loquentem . non secundum allegoriam, sed uere: hoc nunc os ex ossibus meis et caro de carne mea? aut unde adsumptum est illud, quod diuinus sermo testatur: et iniecit deus soporem sUperAdam, et dormiuit; et sumpsit unam de costis eius et adinpleuit pro ea carnem et aedificauit costam, quam tulerat ex eo, illi in uxorem? aut quae corpora contegebat Adam et Eua foliis ficus, postquam comederunt de arbore uetata? quis autem patienter ferat Origenem lubricis argumentationibus resurrectionem carnis huius negantem, sicut declarat manifestissime in uolumiue Explanationum primi psalmi et in aliis multis locis? aut quis
Abbreviated transcription (Latin):
sus sit scripturȩ diuinae quanuille inheresim sua maligna incerp̃tatione detor quid qđ faci¬
unt & manichei &gnostici &hebionitȩ & marcionis sectatores &alieheresis numero
LXxXX. qui depurissimo scripturarum fonte ad sumentestimonia : Nonita int̃p̃tentur ut
scripta sunt sed simplicitate sermonis ecdesi asticiiduolunt significare quod ips sentiunt:
illud uero quod ad sererenitur doleam ne anrideam nescio doctore gregius aud& doceredia¬
bolum idrur sum futurum ẽe quod fuerit & ad eandem rediturã. dignitatẽ & concessurũ
regnacaelorum ꝓnefas quistam uecors & stolidus hoc recipiat. ut sc̃siohannes baptista &
p&rus & iohannes apłs & cuangelista esaias quoque & hieremias & reliqui ꝓ phae quo he¬
redessiant diaboli in regnacelorum p̃ter eofriuolã eius expositionem suꝑ tunicis pellicus quan

Expanded text:
sus sit scripturae diuinae, quam ille in heresim suam maligna interpretatione detorquet; quod facisus sit scripturae diuinae, quam ille in heresim suam maligna interpretatione detorquet; quod faciunt et Manichei et Gnostici et Hebionitae et Marcionis sectatores et aliae hereses numero LXXX, qui de purissimo scripturarum fonte adsumentes testimonia non ita interpretantur, ut scripta sunt, sed simplicitatem sermonis ecclesiastici id uolunt significare, quod ipsi sentiunt. Illud quoque, quod adserere nititur, doleamne an rideam, nescio. doctor egregius audet docere diabolum id rursum futurum esse, quod fuerit, et ad eandem rediturum dignitatem et conscensurum regna caelorum. pro nefas! quis tam uecors et stolidus hoc recipiat, ut sanctus Iohannes baptista et Petrus et Johannes apostolus et euangelista. Esaias quoque et Hieremias et reliqui prophetae coheredes fiant diaboli in regno caelorum? praetereo friuolam eius expositionem super tunicis pelliciis, quanto
Abbreviated transcription (Latin):
sublimi fastigio dignitatis faut ad inferiora descendere quã si dsgenerihumano. Non possit
animas ꝑbenedictionem dare nisi angłi peccauerint & tot in caelis ruine sint quod interra
toris in euangelio ꝑtonantis : Econtrario origenis p̃cepit &legemdat. ut non dicam. constrin¬
git cliscipulos suos nequis or& incaelum. ascendoren eponusiterũ pcccans quam inter antepeccauerat p̃cipite tͥ
iniundum quam quamistuis nodioiugas &dderamenta solrat ille scripturarum inter pretatione
puersa & aliud signisi cantequam uerum est ad sirmaredicens. prius quã amaliciahumi¬
liarer ego deliqui & aliud reuertere animam ea inrequiemtuam nec non & aliudeducde
carcere animã meã & in aliolaco. confitebor dño. inregione uiuceũ: Cum alius ꝓcul dubiosen¬

Expanded text:
sublimi fastigio dignitatis facit ad inferiora doscendere, quasi deus generi humano non possit sublimi fastigio dignitatis facit ad inferiora doscendere, quasi deus generi humano non possit animas per nedictionem dare, nisi angeli peccauerint, et tot in caelis ruinae sint, quot in terra omini saluatoris in euangelio pertonantis: e contrario Origenes praecipit et legem dat — ut non dicam: constringit discipulos suos —, ne quis oret in caelum: ascendere, ne peius iterum peccans, quam in terris ante peccauerat, praecipitetur in mundum. quamquam istius modi nugas et deliramenta soleat ille scripturarum interpretatione peruersa et aliud significante, quam uerum est, adfirmare dicens: priusquam a malitia humiliarer, ego deliqui et illud: reuertere, anima mea, in requiem tuam nec non et illud: educ de carcere animam meam et in alio • loco: confitebor domino in regione uiuorum, cum alius procul dubio sen
Abbreviated transcription (Latin):
mendacia infinita uerba multiplicat & simplicis quoque uaria ꝑsuasione supplantans nunc adse
a de caelestibus ad inferiora uenientes calorem. pristinum aniiserunit. Nunc corpus hoc obit
iuxta grecos. Qe Mac id ẽ uinculum siue iuxta aliã propri&atem. cadauerdici. quia ani¬
me decadoruierint. a pleris que autem secundũ uariam greci sermonis suppelleeti lem corpus
c̃xm̃a. hocc̃ memoriam inter p̃tar eo quodita animam in seclausam habeant quomodo se¬
pulchra &tunulicadauera mortuorum & si hocueruni ẽ ubiẽ si desnra ubi p̃conium resur¬
rectionis ubi a postolicadoc trina quae in eidesus xp̃ihucusque ꝑdurat. ubiilla benedictio ada¬
dam & aul se meneius& ad noe & ad filioseius. Crestite & multi plicamini& repleterram: Iam
enim nonerit. bene dictio sed maledictio tuxta originem. qui angelo suertit in animas & de

Expanded text:
mendacio, infinita verba multiplicat: et simplices quosque varia persuasione supplantans, nunc assemendacio, infinita verba multiplicat: et simplices quosque varia persuasione supplantans, nunc assea de coelestibus ad infeiuxta Graecos SljAa?, id est \'uinculum\', siue iuxta aliam proprietatem \'cadauer dici, quia animae de caelo ruerint; a ple-. risque autem secundum uariam Graeci sermonis supellectilem corpus a7|ja, hoc est \'memoriam\' interpretari, eo quod ita animam in se clausam habeat, quomodo sepulchra et tumuli cadauera mortuorum. et, si hoc uerum est, ubi est fides nostra? ubi praeconium resurrectionis? ubi apostolica doctrina, quae in ecclesiis Christi hucusque perdurat? ubi illa benedictio ad Adam et ad semen eius et ad Noe et ad filios eius: crescite et multiplicamini et replete terram? iam enim non erit benedictio, sed maledictio iuxta Origenem, qui angelos uertit in animas et de
Abbreviated transcription (Latin):
sitequo anio sustinere & eorum qui fidem suambonis operibus exornant. ut audiant origenis doc tri¬
namat que consiliũ & credant p̃dara illius p̃dicationis. Nonpotest filiu s uidere patrem ne que
sp̃s ics uidere filium hoc in libris ΠeΡΙΑΡΧΟΝ Scribuntur his uerbis legimus &ita locu¬
tus ÷ origenis sicut enim in congruum ẽ. dicere quod possit filius uidere patrem. Su in conse¬
quens ÷ opinari quod sp̃ssis pos sic uidere filium illud quo quo quis orige nedicente patiatur quod
anim ae angelisuerint in caclis & post quam pet cauerint in suꝑ nis deitatis ẽe in istũmundũ& quasi intu¬
mulos & sepul chira sic in corpora ista religatas poena santi quorum luere peccatorũ &corporacreden¬
tium. Nori templa xpi eẽ sed carcere sdamnatorum ex inueritatẽ historiac allegoriae de prauans

Expanded text:
sit aequo animo sustinere et eorum, qui fidem suam bonis operibus exornant, ut audiant Origenis doctrisit aequo animo sustinere et eorum, qui fidem suam bonis operibus exornant, ut audiant Origenis doctrinam atque consilium et credant praeclarae illius praedicationi: non potest filius uidere patrem neque spiritus sanctus uidere filiiim\'? haec in libris rcspl ap/wv scribuntur, his uerbis legimus et ita locutus est Origenes: sicut enim incongruum est dicere, quod possit filius uidere patrem, sic inconsequens est opinari, quod spiritus sanctus possit uidere filium. illud quoque quis Origene dicente patiatur, qanimae, angeli fuerint in caelis: et postquam peccaverint in supernis, dejectas esse in istum mundum, et quasi in tumulos et sepulcra, sic in corpora ista relegatas, poenas antiquorum luere peccatorum? et corpora credentium non templa Christi esse, sed carceres damnatorum? Exinde veritatem historiae, allegoriae depravans