comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
oc recte diceretur: si districtus us.¬
uidex nõ corda hominum s facta¬
pensaret. Iniqui e im id̾o cum fine deliq̃¬
runt: quia cum firi uixerunt. Nam uolu¬
issent utiq si potursent sine fine uiuere:
ut potuissent sine fue peccare. O stẽdũt
enim quia in peccat semꝑ uiuere cupi¬
unt: qui nũquam disinunt p̾care dum
uiuunt. Ad magnã rgo iusticiam iudi¬
cantis ꝑtinet: ut nunquã careant sup¬
plicio: qui in hac uita iunquã uoluerũt
carere peccato. ꝑerus.
d nullus iustus crielitate pascitꝰ᷑:
⁊ delinquẽs seruus. austo dño id circo
cedi p̾cipitur: ut a nequcia corrigatur.
Ad hoc ergo uapulat: ũ mendari debeat.
Iniqui aũt gehenne ignbus traditi. sed
adcorreprionẽ nõ ꝑuenunt: quo fine sẽ¬

Expanded text:
oc recte diceretur, si districtus judex non corda hominum, pensaret. Iniqui enim ideo cum fine deliquerunt, quia cum fine vixerunt. Nam voluissent utique , si potuissent, sine fine vivere, ut potuissent sine fine peccare. Ostendunt enim quia in peccato semper vivere cupiunt, qui nunquam desinunt peccare dum vivunt. Ad magnam ergo justitiam judicantis pertinet ut nunquam careant supplicio, qui in hac vita nunquam voluerunt carere peccato. PETR. Sed nullus justus crudelitate pascitur, et delinquens servus a justo domino idcirco caedi praecipitur, ut a nequitia corrigatur; ad hoc ergo vapulat, ut emendari debeat. Iniqui autem gehennae ignibus traditi, si ad correctionem non perveniunt, quo fine se
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝓphe uoluer uidere que uidetis: et ñ
transibũt plimi ⁊ mltiplex erit sciẽtia.
Mensura gͦ chalami qui ẽ sex cubitoꝵ
⁊ palio: ducat᷑ ad cubitos decẽ. Et mẽ¬
sura decẽ cubitoꝵ. ad extremũ surgat
intredecĩ. qr quanto mundꝰ. ad extremi¬

Expanded text:
n pertransibunt plurimi, et multiplex erit scientia . Mensura ergo calami, qui est sex cubitorum et palmi, ducatur ad cubitos decem; et mensura decem cubitorum ad extremum surgat in tredecim, quia quanto mundus ad extre
Abbreviated transcription (Latin):
ta legis ꝑfec̾. quo trinitatẽ eẽ om̃ipotẽ¬
tem dm̃ credilit. Ibi ⁊ queri racionabi¬
lit̾ põt. cur istam latitudinẽ liminis
feriꝰ subiung̾. qd̾ decẽ cubitis m̃surat᷑. ac
dem̃ subdit᷑ qd̾ longitudo porte tredecĩ
cubitis m̃surat᷑. Unꝰ ⁊ enĩ chalamꝰ iam

Expanded text:
ta legis perfecit, quo Trinitatem esse omnipotenta legis perfecit, quo Trinitatem esse omnipotentem Dominum credidit. Ubi et credi rationabiliter potest, cur istam latitudinem liminis ferius subjunxit quod decem cubitis mensuretur, ac deinde subditur, quod longitudo portae tredecim cubitis mensu
Abbreviated transcription (Latin):
spici: q̃si porta nr̃a in longitudinis altitu¬
dinẽ surrex̃. Minora quippe p̾cepta isrli
tico ppło ꝑ legẽ data sũt. Unde ⁊ eidẽ ppło
uangłiũ dic̃. nolite putare qm̃ ueni sol¬
uere legẽ aut ꝓpħas. Nõ ueni soluere s
adimplere. Adimplere ⁊ enĩ uen̾at legẽ:
qui legis iusticie grãm addidit. ut ꝙ illa
iubebat in minimis. ip̃e ꝑfici adiuuarz
in sũmis. ꝙ qd̾ illa cohercebat ab oꝑe:
ipse resecabat acorde. In tellecta gͦ lex
q̃ in latitudine iacuit: in altitudine sur¬
rabat. solũ de calogum tenebat uilege.
fidẽ trinitatis nesciens. Mensuret᷑ gͦ
latitudo liminis porte decẽ cubitis qr
durꝰ ille ppłs subtilitatẽ fidi ignoras: mã¬
datis seruiebat de chalogi. Mensuret᷑
uͦ longitudo porte tredecĩ cubitis: qr ꝑ
testam̃tum nouũ in corde fideł ppłi suꝑ
mandata de chalogi que ueriꝰ custodit.
cognitio trinitatis creuit. Et eo mãda¬

Expanded text:
spici , quasi porta nostra in longitudinis altituspici , quasi porta nostra in longitudinis altitudintico populo per Legem data sunt ; unde et eidem populo Evangelium dicit: Nolite putare, quoniam veni solvere Legem, aut prophetas, non veni soadimplere . » Adimplere legem venerat qui legis justitiae gratiam addidit: ut quod illa jubebat in minimis, ipse perfici adjuvaret in summis: et quod illa coercebat ab opere, ipse resecaret a corde. Intellecta ergo lex quae in latitudine jacuit, in altitudine surrabat: solum Decalogum tenebat in legem, fidem Trinitatis nesciens. Mensuretur ergo latitudo liminis portae decem cubitis, quia durus ille populus subtilitatem fidei ignorans, mandatis sportae tredecim cubitis, quia per Testamentum Novum in corde fidelis populi super mandata decalogi quae verius custodit cognitio Trinitatis crevit, et eo manda
Abbreviated transcription (Latin):
ta suꝑiꝰ de porte significatione iã diximꝰ.
s unũ tenere aliqͥd debemꝰ ꝑ qd̾ possit ⁊
cet̾a lectoris prudentia penetͣre. Dictum
quippe ẽ ꝑ portã script̾᷑am sacm posse fig̾a¬
rum. S ħ nob̃ mͦ laboriose discutiendũ
ẽ. cur latitudo limnis porte decẽ cubitiᷤ
⁊ longitudo porte tredecĩ m̃surat᷑. ħ aũt
loco longitudo porte altitudo dr̃. Sic̃ nos
longe stature dicimꝰ. quẽ altũ uidemus.
Nam longitudo porte dici in tnͣsu̾sũ non
pot: cuiꝰ latitudo ꝑdecẽ cubitos demons¬
trat᷑. Qd gͦ latitudo liminnis porte. nͥ lex
testam̃ti uet̾is fuit: ⁊ longitudo porte. ni¬
si gra testam̃ti noui: Q udelic sc̃ptã
sic dum ꝑ testam̃tum uetꝰ crimina oꝑ¬
um ꝯpescuit. dari decimas p̾cepit. qͣsi
ꝑmandata humilia ĩ liminis lacitudi¬
ne iaciit. S dũ ꝑ testam̃tũ nouũ cogi¬
tatioẽs pͣuas cohercuit derelinqui om̃ia
⁊ ꝓdouitã corporis ussit cũ p̾senti scło de¬

Expanded text:
ta superius de portae significatione jam diximus, sed unum tenere aliquid debemus per quod possit et caetera lectoris prudentia penetrare. Dictum quippe est per portam Scripturam sacram posse figurari. Sed hoc nobis modo laboriose discutiendum est, cur latitudo liminis portae decem cubitis, et longitudo portae tredecim mensuratur. Hoc autem loco longitudo portae altitudo dicitur, sicut nos longae staturae dicimus quem altum videmus. Nam longitudo portae dici in transversum non potest, cujus latitudo per decem cubitos demonstratur. Quid ergo latitudo lingitudo portae, nisi gratia testamenti novi? Quia videlicet Scriptura sacra dum per testamentum vetus crimina operum compescuit, dari decimas praecepit , quasi per mandata humilia in liminis latitudine jacuit. Sed dum per testamentum novum cogitationes pravas coercuit, derelinqui omnia, et pro Deo vitam corporis jussit cum praesenti saeculo de
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ cognou̾ant aꝑte minime p̾dicauerũt.
qui eiꝰ iussionibꝰ obedientes. ⁊ uite mũdici¬
am ꝯseruantes. q̃si in sex cubitis chalami
habuer ꝑfectionẽ oꝑis. ⁊ sepe angłos ui¬
dentes hũerũt palmũ ꝯtemplatioĩs. Da¬
ta aũt lege. rudis ille hebreoꝵ ppłs manda¬
ta de chalogi seruare conatꝰ ẽ: s tm̃ de co¬
gnitione sc̃e t̾nitatis eruditꝰ ñ ẽ. ꝙ ꝙͣuis
hanc sp̃uales patres ꝑfecte cognouissẽt.
młtitudo tm̃ magna synagoge nec inueĩ¬
re misteriũ trinitatis potuit: nec q̃rere

Expanded text:
cognoverunt aperte minime praedicaverunt? Qui ejus jussionibus obedientes, et vitae munditiam conservantes, quasi in sex cubitis calami habuerunt perfectionem operis, et saepe angelos videntes habuerunt palmum contemplationis. Data autem lege, rudis ille Hebraeorum populus mandata Decalogi servare conatus est, sed tamen de cognitione sanctae Trinitatis eruditus non est. Et quamvis hanc spiritales patres perfecte cognovissent, multitudo tamen magna Synagogae nec invenire mysterium Trinitatis potuit, nec quaere
Abbreviated transcription (Latin):
in retributioẽ ultina qmuis eadẽ digni¬
atitudinis. Uñ ⁊ ꝑ semetipsũ dñs dicit.
In domo parris m̃i mansiones młte sunt.
S tiñ qui inuinea ducti sũt: qm̃uis diu̾¬
sis horis uenerint. unũ denariũ ꝑceper̃.
Q itaq ratione conueniant mansiones
młte cum uno denario. nͥ quidẽ diu̾se qͥdẽ
beatoꝵ cinũ dignitates erũt: S tam̃ u¬
na quies et̾ne retributioĩs: Nlam ⁊ si dis¬
par erit m̾itum singłoꝵ: ñ erit diu̾sitas
gaudioꝵ. qr ⁊ si alt̾ minꝰ atq aliꝰ ampliꝰ
exultat: õs tiñ unũ gaudiũ de condito¬
ris sui uisiõe letificat. Hoc quippe ẽ siue¬
deuet̾ibꝰ seunouis patribꝰ sentiendum:
qr oriental uia cũ tres hinc ⁊ tres inde
thalamos hẽat m̃sura una truĩ ẽ. Qĩip¬
sa fides atq ipsũ m̾itũ tenuit corda p̾ce¬
dentium q̃ repleuit corda sequẽtiũ sub
testam̃to nouo positoꝵ: sic̾ ⁊ ꝑ paulum

Expanded text:
in retributione ultima quamvis eadein retributione ultima quamvis eadeatitudinis. Unde et per semetipsum Dominus dicit: In domo Patris mei mansiones multae sunt : sed tamen quia in vinea ducti sunt, quamvis diversis horis venerint, unum denarium perceperunt. Qua itaque ratione conveniant mansiones multae cum uno denario, nisi quia diversae quidem beatorum civium dignitates erunt, sed tamen una quies aeternae retributionis? Nam etsi dispar erit meritum singulorum, non erit diversitas gaudiorum, quia etsi alter minus atque alius amplius exsultat, omnes tamen unum gaudium de conditoris sui visione latribus sentiendum: quia orientalis via cum tres hinc et tres inde thalamos habeat, mensura una trium est, quoniam ipsa fides atque ipsum meritum tenuit corda praecedentium, quae replevit corda sequentium, sub Testamento Novo positorum sicut et per Paulum
Abbreviated transcription (Latin):
cognouit. ⁊ uirtutẽ de chalogi in eiꝰ ag¬
nitione compleuit. Priꝰ gͦ lum porte me¬
surat᷑ chalamo umo: pꝰmodũ latitudo e¬
uis cubitis decẽ. atq ad extremũ longitu¬
do porte cubitis tredecĩ. qr ⁊ scĩs patribꝰ añ
legẽ actiua ⁊ contẽplatiua uita ñ defuit.¬
⁊ sub legis de chalogo ppłs diuine substã¬
tie misteriũ nesciens in mandatoꝵ latitu¬
dine seruiũ. & nũc sub gr̃a custoditis ue¬
riꝰ de chalogi p̾ceptis om̃is qui ad fidem
uenerit scẽ trinitatis sac̾menta cognosẽ.¬

Expanded text:
calogi in ejus agnitione complevit. Prius ergo limen portae mensuratur calamo uno, postmodum latitudo ejus cubitis decem, atque ad extremum longitudo portae cubitis tredecim, quia et sanctis patribus ante legem activa et contemplativa vita non defuit, et sub legis Decalogo populus divinae substantiae mysterium nesciens, in mandatorum latitudinem servivit. Et nunc sub gratia, custoditis verius Decalogi praeceptis, omnis qui ad fidem venerit sanctae Trinitatis mysterium cognos
Abbreviated transcription (Latin):
uelut meis facie uenerabiles apparent.
Cũ enĩ uidemꝰ młtos mira fac̾e. uentura
ꝓpħare. mũdũ ꝑfecte relinq̃re. celestibus
mur. in illiꝰ rei cõparatioẽ de qͣ scͥptũ ẽ.
qd̾ ocłs ñ uidit. nec auris audiuit. nec
incor hoĩs ascendit. que p̾parauit deus

Expanded text:
velut in ejus facie venerabiles apparent. Cum enim videmus multos mira agere, ventura prophetare, mundum perfecte relinquere, coelestibus mur in illius rei comparatione de qua scriptum est: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascen
Abbreviated transcription (Latin):
dicendo t̾ ipsũ distinx̃ ꝑsonas. ꝙ subiun¬
gendo ipsi gła: nõ diuisit substantiã. q
itaq una ẽ ueterũ ac nouoꝵ patrũ fides.
recte thalamoꝵ describit᷑ iñsura una t̾ũ.
Q u̾bis aliis replicat᷑ cũ subdit᷑. ⁊ mẽsu¬
ra una fronciũ exutͣq parte. Exutͣqͣ ⁊¬
tes. inuna mediatoris fide conueniũt. qͥ
ꝓ eo qd̾ caritate pleni sũt carnẽ abstinẽ¬
tia domant. corda audientiũ p̾dicatio¬
nis lumine illustrãt. signa facuint. uͥ¬
nos¬

Expanded text:
dicendo ter ipsum, distinxit personas: et subjungendo ipsi gloria, non divisit substantiam. Quia itaque una est veterum ac novorum patrum fides, recte thalamorum describitur mensura una trium, quod verbis aliis replicatur, cum subditur. « Et mensura una frontium ex utraque parte. » Ex utraque eento venientes in una mediatoris fide conveniunt, quia pro eo quod charitate pleni sunt, carnem abstinentia domant, corda audientium praedicationis lumine illustrant, signa faciunt, vino
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾atos uidit. noe clamel ⁊ iob. In quibꝰ
udelic tribͣ p̾dicatores. ꝯtinentes. atq
ꝯiugati signati sũt. Nam noe archã ĩ un¬
dis rex̃. atq id̾o figurã rectoꝵ tenuit. Da¬
mel maula regia abstinentie deditꝰ fuit:
⁊ iocirco uitã continentiũ signauit. Iob
uͭ in ꝯiugio positꝰ: ⁊ curã domꝰ ꝓprie ex̾cens
placuit d̾o ꝑ quẽ digne bonoꝵ ingumor
gati fuerũt. qui eundẽ eius aduentũ p̾s¬
tolarent̾: ⁊ magna hũc siti desiderii uide¬
re cupier̃. ꝙ. p̾modum p̾dicatores ꝯtinẽ¬
tes. ac bomi conugati sic̃ cernimꝰ existũt:
qui redẽptorẽ nr̃m ñ iam desid̾ant in car¬
nandũ. s in maiestatis sue głam ⁊tẽplã¬
dum. oriental uia tres hinc ⁊ tres iñ tha¬
lamos h̃t uixta psalmiste uocẽ. qui dee¬
adẽ uia uidelic nr̃o redẽptore dic̃. Incir

Expanded text:
liberatos vidit, Noe, David et Job: in quibus videlicet tribus praedicatores, continentes atque conjugati signati sunt. Nam Noe aream in undis rexit; atque ideo figuram rectorum tenuit. Daniel et in aula regia abstinentiae deditus fuit, et idcirco vitam continentium signavit. Job vero in conjugio positus, et curam domus propriae exercens placuit; per quem digne bonorum conjugum ordgati, fuerunt, qui eumdem ejus adventum praestolarentur, et magna hunc siti desiderii videre cuperent, et postmodum praedicatores, continentes, ac boni conjugati, sicut cernimus, existunt, qui Redemptorem nostrum non jam desiderant incarnandum, sed in majestatis suae gloria contemplandum, Orientalis via tres hinc, et tres inde thalamos habet, juxta Psalmistae vocem, qui de eadem via, videlicet Red
Abbreviated transcription (Latin):
q correptio furo ⁊ ira e: qr uenia pꝰ corre¬
ptionẽ ñ ẽ. Huiꝰ octonarii numeri causa
ẽ: qd pꝰ salbatum dñs uoluit amorte resur
gere. Dies quippe dñicꝰ qui t̾ciꝰ ẽ amorte
dm̃ca. a ꝯditione dierũ numerat᷑ octauu᷑
toris nr̃i passio ⁊ uera resurrectio figura¬
uit. aliꝙ de suo corpore in diebꝰ passioĩs
sue. Sexta enĩ frã passus ẽ. Salbato qui¬
euit in se pulc̾. Diñco aũ die resurrexit

Expanded text:
que correptio furor et ira est, quia venia post correque correptio furor et ira est, quia venia post correptionem non est. Hujus octonarii numeri causa est, quod post Sabbatum Dominus voluit a morte regere. Dies quippe Dominicus, qui tertius est a morte Dominica, a conditione dierum numeratur octavus, toris nostri passio, et vera resurrectio, figuravit aliquid de suo corpore in diebus passionis suae. Sexta enim feria passus est, sabbato requievit in sepulcro, Dominico autem die resurrexi
Abbreviated transcription (Latin):
ab angustia ꝯfessionis. Illa itaq gandia
que ap̃ dd̾ at̾a. ap̃ iezechielẽ uestibulum
int̾nsecꝰ uocat᷑. Uñ ⁊ ħ ipsum uestibulũ.
octo cubitis dr̃ m̃suratũ. Ibi ⁊ enĩ õs reci¬
piendi suĩt. qui ne ⁊ mexercitio oꝑis labo¬
rãt. ⁊ ad et̾na gaudia ꝑ contẽ platioĩs gr̃a
suspirãt. Nec in merito insura uestibuli ĩ
octo cubitis ponit᷑: qr septẽ diebꝰ uniu̾sũ
cp̃s euoluit᷑. Et̾na em̃ dies q̃ expleta sep¬
tem dierũ incissitudinẽ sequit᷑ scilic oc¬
taua ẽ. Uñ ꝙ psalmista resurrectionis
diẽ consid̾ans. qr de extremi iudicii erat
districtione locuturꝰ p̾misit titulũ dicẽ.
m̃di t̾roris inpsalmi inchoatiõe secutus
ẽ dicẽs. Dñe ne inr̾a tua arguas me. ne¬
q in furore tuo corripias me. Mͦ enĩ qͣs¬
quis ꝑ flagella corripit᷑. ⁊ correptiomibꝰ
em̃dat᷑: in man suetudiẽ corripit᷑ ñ mira.
In districto aũ illo examine oĩs argutio at¬

Expanded text:
 gaudia quae apud David atria, apud Ezechielem vestibulum intrinsecus vocantur. Unde et hoc ipsum vestibulum octo cubitis dicitur mensuratum. Ibi enim omnes recipiendi sunt, qui nunc et in exercitio operis laborant, et ad aeterna gaudia per contemplationis gratiam suspirant. 2. Nec immerito mensura vestibuliocto cubitis ponitur, quia septem diebus universum tempus evolvitur. Aeterna etenim dies quae expleta septem dierum vicissitudine sequitur scilicet octava est. Unde etiam Psalmista resurrectionis diem considerans, quia de extremi judicii erat districtione locuturus, praemisit titulum dicens:mendi terroris in psalmi inchoatione secutus  dicens: Domine, ne in ira tua arguas me, neque in furore tuo corripias me . Modo enim quisquis per flagella corripitur, et correptionibus emendatur, in mansuetudine corripitur, non in ira. In districto autem illo examine omnis argutio at
Abbreviated transcription (Latin):
cadẽ spes fides caritas in antiq̃s patribꝰ
que in nonis doctoribꝰ fuit. iuxta orienta¬
lemuiã tres hinc ⁊ tres nĩ thalami scri¬
bunt᷑. uł certe qr tres patrũ uet̾um distic¬
tiones. tres qͦ sub grã secunt᷑. Uetꝰ quippe

Expanded text:
des, spes, et charitas in antiquis patribus quae in novis doctoribus fuit, juxta Orientalem viam tres hinc, et tres inde thalami describuntur. 5. Vel certe quia tres patrum veterum distinctiones fue
Abbreviated transcription (Latin):
Nam ꝑ scẽ caritatis uscera lupꝰ cũ ag¬
no habitabat. qr hi qui in scło raptor¬
es fuerũt. cũ mansuetis ac mitibꝰ in pa¬
ce ꝯquiescũt. ꝙ pardꝰ cum edo accubat:
qr is qui peccatoꝵ suoꝵ macuł uariꝰ fuit:
cũ eoquẽ despic̃ ⁊ peccatorẽ fatet᷑. hu¬
miliari ꝯsentit. Ibi ⁊ subdit᷑. Uitulꝰ

Expanded text:
tae charitatis viscera lupus cum agno habitat, quia ii, qui in saeculo raptores fuerant, cum mansuetis ac mitibus in pace quiescunt. Et pardus cum haedo accubat, quia is, qui peccatorum suorum maculis varius fuit, cum eo qui se despicit, et peccatorem fatetur, humiliari consent
Abbreviated transcription (Latin):
one t̾cio. a condicione ut diximꝰ octauo.
iã corpore a morte resurguꝰ. ⁊ ingła aĩe
tor nr̃ fec̃ in se. ħ ueracit̾ signauit inub.
ut nos ⁊ dolor insexta. ⁊ requies in septim̃.
et gła excipiat. inoctaua. Hinc ꝑ salomͦ¬
nẽ dr̃. Da parteᷤ septẽ nec nõ ⁊ octo. quia
ignoras quiꝰ mali futurũ sit sr̃ t̾ram. Par¬
tesn ⁊ enĩ simł septẽ ⁊ octo damꝰ: qñ sic ea
q̃ septẽ diebꝰ euoluunt᷑ disponimꝰ. ut ꝑħ

Expanded text:
one tertio; a conditione ut diximus octavo, jam corpore a morte resurgimus, et in gloritor noster fecit in se, hoc veraciter signavit in nobis: ut nos et dolor in sexta, et requies in septima, et gloria excipiat in octava. Hinc per Salomonem dicitur: « Da partes septem, necnon et octo, quia ignoras quid mali futurum sit super terram . » Partem etenim simul septem et octo damus quando sic ea quae sep
Abbreviated transcription (Latin):
uit̾ cruciet. hilarit̾ contristet. Puer gͦ
nos pariulꝰ minat qr isqui paulominꝰ
ꝙͣ angłi minoratꝰ ẽ. ꝑ caritatẽ ꝙͣ nob tri¬
buit. mn ħ nos mundo m̃tem fig̾e̾ non ꝑ¬
mittit. Bis tinctꝰ itaq in nob̃ coccꝰ ẽ. si
⁊ hic ꝓximos nr̃os sic̃ nos diligunꝰ. ⁊ ad
auctorẽ om̃ũ cum ipsis quos diligiũ¬
festinamꝰ. Si g̾ uita nr̃a de ꝑfecta carita¬
te bis tingit᷑. frõs in nob̾ porte duobꝰ cubi¬
tis iñfurat᷑. Siue gͥ doctores seu sacrũ elo¬
quiũ uł certe fides porte noĩe signet᷑: in

Expanded text:
viter cruciet, hilariter contristet. Puer ergo viter cruciet, hilariter contristet. Puer ergo nos parvulus minat, quia is qui paulo minus quam angeli minoratus est per charitatem quam nobis tribuit, in hoc nos mundo mentem figere non permittit. Bis tinctus itaque in nobis coccus est, si et hic proximos nostros sicut nos diligimus, et ad auctorem omnium cum ipsis quos diligifestinamus. Si igitur vita nostra de perfecta charitate bis tingitur, frons in nobis portae duobus cubitis mensuratur. Sive igitur doctor, seu sacrum eloquium, vel certe fi
Abbreviated transcription (Latin):
ant᷑. Ionꝰ ẽ enĩ dñs ac redẽptornr̃. qui
⁊ hic electoꝵ suoꝵ corda ad huminitatẽ
ligat. ⁊ ad suꝑnũ amorẽ ꝑint̾na deside¬
ria semꝑ stimulat. Uñ ⁊ illic subdit᷑.q
puer parinilꝰ minaũ eos. Quis iste est
puer paruulꝰ nͣ is de quo scptum ẽ. pu¬
er natꝰ ẽ nb̃ ⁊ filiꝰ datus ẽ nb: Qͥ simul
habitantes minat. qr ne int̾renis rebuᷤᷤ
corda nr̃a inhereant: ħ ꝑint̾nũ deside¬
riũ cotidie inflãmat. ꝙ ħ ipsũ eiꝰ mina¬
re ẽ ad suuĩ amorẽ incessant accendere.
ne cũ nos uicissim d̾iligimꝰ. m̃ce in hoc
exilio remaneamꝰ ne qͥes huiꝰ uie sie
placeat ut ad obliuionẽ pat̾e ꝑducat.
ne delectata mẽs ꝓsꝑis torpeat. Unde
⁊ donis suis flagella ꝑmisc. ut nb om̃e
qd̃ nos in scło delectabat amarescat. et
illud incendiũ surgat in aĩo. qd̾ nossẽꝑ
ad celeste desid̾ium inqͥetet ⁊ excitet. At¬
q ut uti dicã delectabilit̾ mordeãt sua¬

Expanded text:
s ac Redemptor noster, qui et hic electorum suorum corda ad unanimitatem ligat, et ad supernum amorem per interna desideria semper stimulat. Unde et illic subditur: Et puer parvulus minabit eos . Quis iste est puer parvulus, nisi de quo scriptum est: Puer natus est nobis, filius datus est nobis ? Qui simul habitantes minat, quia ne in terrenis rebus corda nostra inhaereant, haec per internum desiderium quotidie inflammat. Et hoc ipsum ejus minare est ad suum nos amorem incessanter accendere, ne cum nos vicissim diligimus, mente in hoc exsilio remaneamus, ne quies hujus vitae sic placeat, ut ad oblivionem patriae perducat, ne delectata mens prosperis torpeat. Unde et donis suis flagella permiscet, ut nobis omne quod nos in saeculo delectabat amarescat, et illud incendium surgat in animo quod nos semper ad coeleste desiderium inquietet, excitet, atque, ut ita dicam, delectabiliter mordeat, sua
Abbreviated transcription (Latin):
do gentiũ in fide secuta ẽ: ac deinde in fi¬
ne scli. hebreoꝵ reliquie saluabũt᷑. Quia
g̾ incarnatio dñi ex suꝑiori parte. patres
añ legẽ patres in lege: atq adextremũ ꝓ¬
phas habuit.⁊ expostiori fideles. ex hebr᷑¬
is fideles exgentibꝰ ac pꝰmodũ hebreorũ¬
om̃s reliquias colliget oriental ua tresh¬
inc ⁊ tres inde thalamos hẽre memorat᷑.
s ħ qͦ nõ in ꝯuenient̾ accipimꝰ si tres eẽ¬

Expanded text:
enitudo gentium in fide secuta est, ac deinde in fine saeculi Hebraeorum reliquiae salvantur . Quia ergo incarnatio Domini et ex superiori parte patres ante legem, patres in lege, atque ad extremum prophetas habuit, et ex posteriore fideles ex Hebraeis, fideles ex gentibus, ac postmodum Hebraeorum reliquias colliget, Orientalis via tres hinc et tres inde thalamos habere memoratur. Sed hoc quoque non inconvenienter accipimus, si tres e
Abbreviated transcription (Latin):
caritas inflãmat᷑. Nam qͥsq̃s sic amat
dĩ ut cõmissi sͥ ꝓrum curã relinq̃t. ad¬
deb ad dĩ: ñ ẽ adhuc meo color tine¬
tẽ geminatꝰ. Debemꝰ gͦ ⁊ amare eos cũ
quibꝰ uiuimꝰ. ⁊ ad illum totis de sid̾iis
anhelare in quo ueracit̾ uiuamꝰ. Ec
tu iudem̃. exdiu̾sa mundi qͣlitate con¬
uenimꝰ. atq ex dissimilibꝰ iniquitatibꝰ
in sc̃e eccłie ꝯcordia ꝯgͣti sumꝰ. ita ut iã¬

Expanded text:
aritas inflammatur. Nam quisquis sic amat Deum, ut commissi sibi proximi curam relinquat, addebet ad Deum, non est adhuc in eo color tincturae geminatus. Debemus ergo et amare eos cum quibus vivimus, et ad illum totis desideriis anhelare in quo veraciter vivamus. Etu videmur, ex diversa mundi qualitate convenimus, atque ex dissimilibus iniquitatibus in sanctae Ecclesiae co
Abbreviated transcription (Latin):
uit. ⁊ t̾ram subruit: casura tot edificioꝵ
fundam̃ta concussit. Quid gͦ iudex iste
facturus ẽ cum ꝑ semetipsum uenerit.
⁊ inultionẽ peccatorum ira eius exarẜit.
si portari nõ põc cum nos ꝑ tenuissimã
nubem ferit: In ira eius p̾sentia que
caro subsistit. si uentum mouit. ⁊ t̾ram
sibruit. concitauit aera. ꝙ tot edificia st̃¬
uit. H.anc districtionẽ uenturi iudicis
paulus ꝯsid̾ans ait. Orrendum est incide¬
re inmanus di uiuentis. Hane psalmista
ex p̾mit dices. Deus mainfeste ueniet. d̾s
bit. ⁊ incircuitu eius tempestas ualida..
Districtionẽ quippe tante iusticie tempe¬
stas ignisq cominittant᷑. quia tempesta ᷤᷤ
examinat̃. quos ignis exurat. Illum gͦ
quicquid modo graue credit̾. in eiꝰ compa¬
ratione leuigatur. De illo ⁊ enun die ꝑ¬

Expanded text:
vit, et terram subruit, casura tot aedificiorum vit, et terram subruit, casura tot aedificiorum fundamenta concussit. Quid ergo judex iste facturus est, cum per semetipsum venerit, et in ultionem peccatorum ira ejus exarserit, si portari non potest cum nos per tenuissimam nubem ferit? In irae ejus praesentia quae caro subsistet, si ventum movit, et terram subruit, concitavit aera, et tot aedificia stravit? Hanc districtionem venturi judicis Paulus considerans, ait: Horrendum est incidere in manus Dei viventis . Hanc Psalmista exprimit, dicens: Deus manbit, et in circuitu ejus tempestas valida . Districtionem quippe tantae justitiae, tempestas ignisque comitantur. Quia tempestas examinat quos ignis exurat. Illum ergquidquid modo grave creditur, in ejus comparatione levigetur. De illo enim die
Abbreviated transcription (Latin):
gritudo ẽ: Ita mundꝰ in. annis p̾oribꝰ
uelut iniuuentute iuguit: ad ꝓpagã¬
dam humani gen̾is ꝓlem robustus fu¬
it. salute corporum uiridis: opulenti a
rerum pingins. At nunc ipsa sua senec¬
tute depͥmitur: ꝙ quasi ad incinam mor¬
tẽ molestiis crescentibꝰ urgetur. Nolite
gͦ frẽs mei diligere: quẽ uidetis diustare
nõ posse. Precepta aplica in animo poui¬
te: quibꝰ nos admonet dicẽs. Nolite dili¬
gere mundiĩ: neq eaque sunt in hoc mũ¬
do. Quia siquis diligit munduĩ: nõ est
karitas patris ineo. Nudius tercius fr̃s
agnouistis qd̃ subito turbine annosa. ar¬
busta eruta: destructe domꝰ. atq eccłie
a fundam̃tis euerse sunt. Quanti ad
uespum sani acq incolumes acturos se
in crastinĩ aliquid putabant: ⁊ tamen
nocte eadem repentina morte de functi
sũt. ⁊ in laqueo ruine depressi. Sed con¬
uisibilis uidex fec̾. Tenti tenuissimi
sp̃m mouit. unius ꝓcellã nubis excita¬

Expanded text:
gritudo est: ita mundus in annis prioribus gritudo est: ita mundus in annis prioribus velut in juventute viguit, ad propagandam humani generis prolem robustus fuit, salute corporum viridis, opulentia rerum pinguis; at nunc ipsa sua senectute deprimitur, et quasi ad vicinam mortem molestiis crescentibus urgetur. Nolite ergo, fratres mei, diligere quem videtis diu stare non posse. Praecepta apostolica in animo ponite, quibus nos admonet, dicens: Nolite diligere mundum, neque ea quae in mundo sunt, quia si quis diligit mundum, non est charitas Patris in eo . Nudius tertius, fratres, agnovistis quod subito turbine annosa arbusta eruta, destructae domus, atque Ecclesiae a fundamentis eversae sunt. Quanti ad vesperum sani atque incolumes acturos se in crastinum aliquid putabant, et tamen nocte eadem repentina morte defuncti sunt, in laqueo ruinae deprehensi? 6. Sed convisibilis judex venti tenuissimi spiritum movit, unius procellam nubis excita
Abbreviated transcription (Latin):
aũt mea nõ transient. Ac si aꝑte dicat.
Om̃e quod apud uos durabile ẽ sin ͤ in¬
mutatione: durabile ad et̾nitatem non
ẽ. Et omne qd̾ apud me transire cernit᷑
fixum ⁊ sine transitu tenetur: qr siñ mu¬
tabilitate manentes sentẽcias exp̾mit
meus sermo qui transit. Et ecce fr̃s mei
iam cernimꝰ. qd̾ audiebam᷑. Nos cotidie
q crebrescentibꝰ malis mundus urget᷑.
Ex illa plebe inmimera quanti remãse¬
ritis aspicitis. Q tam̃ adhuc cocidie fla¬
gella urgent. repentini casus obpͥmũt.
noue nos ⁊ inꝓuise clades ad fligunt.
Sieut enum inuiuentute iuget corpus.
forte ⁊ incolume manet pectꝰ. thorosa c̃¬
uix. plena sunt brachia: in annis autẽ
senilibꝰ statura curuatur. ceruix exsic¬
cata deponit᷑. frequentibꝰ suspiriis pec¬
tus urgetur. uirtꝰ deficit. loquentis u̾ba
anhelitus interscidit. nam ⁊ si langor
desit. plerumq senibꝰ ipsa sua salus e¬

Expanded text:
autem mea non transibunt. Ac si aperte dicat: autem mea non transibunt. Ac si aperte dicat: Omne quod apud vos durabile est, sine immutatione durabile ad aeternitatem non est; et omne quod apud me transire cernitur, fixum et sine transitu tenetur, quia sine mutabilitate manentes sententias exprimit meus sermo qui transit. 5. Ecce, fratres mei, jam cernimus quod audiebamus. Novis quotidie et crebrescentibus malis mundus urgetur. Ex illa plebe innumera quanti remanseritis aspicitis; et tamen adhuc quotidie flagella urgent repentini casus opprimunt, novae nos et improvisae clades affligunt. Sicut enim in juventute viget corpus, forte et incolume manet pectus, 1439 torosa cervix, plena sunt bronchia; in annis autem senilibus statura curvatur, cervix exsiccata deponitur, frequentibus suspiriis pectus urgetur, virtus deficit, loquentis verba anhelitus intercidit; nam etsi languor desit, plerumque sensibus ipsa sua salus ae
Abbreviated transcription (Latin):
fructu arborũ uicina estas agnoscitur:
ita ex ruina mundi ꝓpe esse cognoscit᷑
regnum dĩ. Quibꝰ ꝓfecto uerb ostendi¬
tur: qr fnictus mundi ruina ẽ. Ad hec
enum crescit: ut cadat. Ad hoc germi¬
nat: ut que ꝙ̃ germinau̾it cladibꝰ cõ¬
sumat. Bene aũc regnum dĩ estati com¬
paratur. qr tũc meroris nr̃i nubila trã¬
seunt: ⁊ uite dies et̾mi solis claritate ful¬
gescunt. Que om̃ia sub magna certitu¬
dine ꝯfirmant᷑: cum sententia subiun¬
gitur qua dicit᷑. Amen dico uob̃ qui a ñ
pret̾ibit generatio hec: donec om̃ia fi¬
ant. Celum ⁊ t̾ra transibunt: u̾ba aũt
mea ñ transient. Nichil enim inrerũ
corporaliũ natura: celo ⁊ t̾ra durabiliꝰ
Et nichil inrerum natura: tam ueloci¬
ter quam sermo transit. Uerba enim
quo usq inꝑfecta sũt uerba nõ sunt..
Cum uͦ ꝑfecta fuerint om̃ino iã nõ sũt:
quia nec ꝑfici nisi transeundo possunt.
Ait ergo. Celum ⁊ t̾ra transibũt: uerba

Expanded text:
fructu arborum ventura aestas agnoscitur, ita ex ruina mundi prope esse cognoscitur regnum Dei, quibus profecto verbis ostenditur, quia fructus mundi ruina est. Ad hoc enim crescit ut cadat, ad hoc germinat ut quaecunque germinaverit, cladibus consumat. Bene autem regnum Dei aestati comparatur, quia tunc moeroris nostri nubila transeunt, et vitae dies aeterni solis claritate fulgescunt, quae omnia cum magna certitudine confirmantur, cum sententia subjungitur, qua dicitur: Amen dico vobis, quia non praeteribit generatio haec, donec omnia fiant. Coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt. Nihil enim in rerum corporalium natura coelo et terra durabilius, et nihil in rerum natura tam velociter quam sermo transit. Verba enim quousque imperfecta sunt, verba non sunt; cum vero perfecta fuerint, omnino jam non sunt, quia nec perfici nisi transeundo possunt. Ait ergo: Coelum et terra transibunt, verba
Abbreviated transcription (Latin):
electoꝵ ꝯsolationẽ uerba u̾tunt᷑. Nã
subditur. his aũt fieri incipientibuᷤ.
respicite ⁊ leuate capita ur̃a: qm̃ ap
propinquat redẽptõ ur̃a. Ac si aꝑte
ueritas electos suos ammoneat dicẽs.
Cum plage mundi crebrescunt. cum
t̾ror iudicũ uͥtutibꝰ cõmocis ostenditur.
leuate uos capita ur̃a. id ͨ exilaͬte cor¬
da. Quia dum finit᷑ mundꝰ cui amici
ñ estis: ꝓpe fit redemptio quã quesisti.
Inscriptura ⁊ enĩ sacra: sepe caput ꝓ
m̃ce ponitur. Ꝙ sic̃ capite reguntur
m̃bra: ita cogitationes m̃te disponũt᷑.
Leuare itaq ẽ capita: m̃tes nr̃as ad
gandia patrie celestis erigere. Qui gͦ¬

Expanded text:
electorum consolationem verba vertuntur. Nam et electorum consolationem verba vertuntur. Nam et subditur: His autem fieri incipientibus, respicite et levate vos capita vestra, quoniam appropinquat redemptio vestra. Ac si aperte Veritas electos suos admoneat, dicens: Cum plagae mundi crebrescunt, cum terror judicii virtutibus commotis ostenditur, levate capita, id est exhilarate corda, quia dum finitur mundus, cui amici non estis, prope fit redemptio quam quaesistis. In Scriptura etenim sacra saepe caput pro mente ponitur, quia sicut capite reguntur mbra, ita cogitationes mente disponuntur. Levare itaque capita, est mentes nostras ad gaudia patriae coelestis erigere. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
uoluerit amicꝰ eẽ scłi huiꝰ: inimicꝰ dei
constituit᷑. Qui enum ad ꝓpinquante
mũdi fine ñ gaud: amicũ se illius
esse testat᷑. atq pro hoc inimicꝰ di esse
conuincit᷑. S absit hoc a fideliũ cordi¬
bꝰ. absit ab his qui ẽẽ aliã uitam ꝑfidẽ
credunt. ꝙ eam ꝑ oꝑationẽ diligunt.
Ex mundi enĩ destructione lugere eo¬
ꝵ ẽ: qui radices cordis in eius amore
plantauerũt. qui sequẽtem uitã nõ
querũt: qui illã neq esse suspicant᷑.

Expanded text:
it amicus esse saeculi hujus, inimicus Dei constituitur . Qui ergo appropinquante mundi fine non gaudet, amicum se illius esse testatur, atque per hoc inimicus Dei esse convincitur. Sed absit hoc a fidelium cordibus, absit ab his qui et esse aliam vitam per fidem credunt, et eam per operationem diligunt. Ex mundi enim destructione lugere eorum est qui radices cordis in ejus amore plantaverunt, qui sequentem vitam non quaerunt, qui illam neque esse suspicantur.
Abbreviated transcription (Latin):
nire. Quibꝰ ⁊ enim malis nõ mundus
urgetur: Que nos tristicia. que adu̾¬
sitas ñ angustat: quid ẽ uita mortaliᷤᷤ
nisi uia: & quale sit fr̃s mei ꝑpendite
in labore uie la cessere: ⁊ tam̾ eandez
uiam nolle finiri: Qd̾ aũt calcari mr̃¬
dus ac despici debeat: redemptor nr̃
ꝓuida ꝯparatione manifestat cũ ꝓ¬
tinus adiungit. Uidete ficulueã: et
om̃s arbores. Cum ꝓducũt iam ex se¬

Expanded text:
nire. Quibus enim malis mundus non urgetur? Quae nos tristitia, quae adversitas non angustat? Quid est vita mortalis, nisi via? Et quale sit, fratres mei, perpendite, in labore viae lassescere, et tamen eamdem viam nolle finiri. Quod autem calcari mundus ac despici debeat, Redemptor noster provida comparatione manifestat, cum protinus adjungit: Videte ficulneam et omnes arbores, cum
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Ad huc semel ⁊ ego mouebo. ñ solum
aera mouit. ⁊ t̾ra non subsist it. Quis gͦ¬
ferat cum celũ mouerit: Quid aũt terrd¬
res quos cermius insi sequentis ire pre¬
cones dixerim: Tnde ⁊ consid̾are necesse
est. qr ab illa tribulatione ultima tancũ
sunt. tribulationes iste dissimiles: quã¬
tum a potentie iudicis ꝑsona preconis
res mutate. Mala temptantia resisten¬
do uncite. Perpetrata autẽ: fletibꝰ
nunc districtionem illius timendo p̃¬

Expanded text:
cit: Adhuc semel, et ego movebo non solum aerem movit, et terra non subsistit, quis ferat, cum coelum moverit? Terrores quos modo cernimus sequentis irae praecones sunt. Unde considerare necesse est quia ab illa tribsunt, istae tribulationes dissimiles quantum a potentia judicis persona praeconis res mutate, mala tentantia resistendo vincite, perpetrata autem fletibus nunc districtionem illius timendo pr
Abbreviated transcription (Latin):
mani generis fusus ẽ sanguinẽ coruscã¬
tem. Confusio aũt maris ꝙ fluctuum
nec dumi noua exorta. scum multa iam¬
qd̾ sequant᷑ etiã pauca que restant. Q̃
sequentiũ rerum certitudo: est p̾terita¬

Expanded text:
mani generis fusus est sanguinem coruscanmani generis fusus est sanguinem coruscantem. Confusio autem maris et fluctuum necdum nova exorta est. Sed cum multa prquin sequantur et pauca quae restant, quia sequentium rerum certitudo est p
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a colerat. s in ipso malũ ñ fuit. qd̾ tole¬
uentibꝰ dic. Laboram sustinẽs. Non aũt sus¬
tinendo dñs laborat cuiꝰ diuinitatis poten¬
ciam nulla fatigatio conting̃. S u̾bis hu¬
manis loquẽs̃ ipsam suã c̾ca nos pacientiã
l aborẽ uocat.

Expanded text:
nostra tolerat, sed in ipso malum non fuit quod tolenostra tolerat, sed in ipso malum non fuit quod toleentibus dicit: Laboravi sustinens . Non autem sustinendo Dominus laborat, cujus divinitatis potentiam nulla fatigatio contingit; sed, verbis humanis loquens, ipsam suam circa nos patientiam laborem vocat.
Abbreviated transcription (Latin):
coleratꝰ sum. qͥ me intimore dñi p̾cesserũt
⁊ portau̾unt. ut portatꝰ portare discerem.
S ipsi qͦq a maioribꝰ portati sũt. Lapi¬
des uͦ qui in sũmitate atq extͣmitate fab̾¬
ce ponunt᷑: ipsi quidẽ portant᷑ ab aliis¬
s alios nequaꝙͣ portant. qr ⁊ hi qui ĩ fine
eccłie .i. in extremitate mũdi na̾cituri sũt:
tolerant᷑ quidẽ amaioribꝰ ut eoꝵ moreᷤᷤ ad
bona merita ꝯponant᷑. S cum eos ñ secunt᷑
qui ꝑ illos ꝓficiant nullos suꝑ se fidelis fa¬
brice iã lapides portant. Nũc itaq alii por¬
tant᷑ a nob̾: nosuͦ portati sumꝰ ab aliis. Oẽ
aũt pondꝰ fabrice fundam̃tum portat: qr
mores simł om̃iũ solꝰ redẽptor nr̃ tolerat.
De quo paulꝰ ait. Fund am̃tum aliud ne¬
mopotest pon̾e. p̾ter id qd̾ posititũ ẽ. qd̾¬
ẽ xp̃s iħs. Portat fundam̃tum lapides
⁊a lapidibꝰ ñ portat᷑. qr redẽp̃tor nr̃ oĩa

Expanded text:
toleratus sum, qui me in timore Domini praecesserunt toleratus sum, qui me in timore Domini praecesserunt et portaverunt, ut portatus portare discerem. Sed ipsi quoque a majoribus portati sunt. Lapides vero qui in summitate atque extremitate fabricae ponuntui in fine Ecclesiae, id est in extremitate mundi nascituri sunt, tolerantur quidem a majoribus, ut eorum mores ad bona merita componantur; sed cum eos non sequuntur qui per illos proficiant, nullos super se fidelis fabricae jam lapides portant. Nunc itaque alii portantur a nobis, nos vero portati sumus ab aliis: omne autem pondus fabricae fundamentum portat, quia mores simul omnium solus Redemptor noster tolerat, de quo Paulus ait: Fundamentum autem aliud nemo potest ponere, praeter id quod positum est, qesus . Portat fundamentum lapides, et a lapidibus non portatur; quia Redemptor noster omnia
Abbreviated transcription (Latin):
adh laborat int̾ra. Cuiꝰ ciuibꝰ petrꝰ dic̃. Et¬
uos tanꝙͣ lapides uiui: suꝑ edificamini.
ꝙ paulꝰ ait. dĩ agricultura d̾i edificatio
estis. Que uidelicz ciuitas. ht̃ hic ĩ sc̃oꝵ
moribꝰ magnũ iam edificiũ suũ. Hedifi¬
catio quippe lapis lapidẽ portat: qr lapis
suꝑ lapidẽ ponit᷑. ꝙ qui portat alterum
lerant. ut ꝑ eos edificiũ caritatis surgat. h¬
inc enĩ paulꝰ ãmonz dicẽs. In uicẽ honera
ur̃a portate. ⁊ sic adimplebitis legem xp̃i.
Cuiꝰ legis uirtutẽ denuncians ait. soleni¬
tudo legis caritas. Si enĩ egoaᷤ portare ne¬
gligo ĩ moribꝰ ur̃is. ⁊ uos me tolerare contẽ¬
pnitis in moribꝰ m̃is. caritatis int̾ uos edi¬
ficiũ uñ surg̃. qͦs uicaria dilectio ꝑ pacien¬
tiam ñ coniung̃: E dificatio aũt ut p̾di¬
ximꝰ: lapis qui portat portat᷑. Q̾ sic̃ ego
iam eoꝵ mores tolero qͥ adhuc incõuersati¬
one bon oꝑis rudes sũt: ita ego qͦ ab illis

Expanded text:
adhuc laborat in terra. Cujus civibus sic vos tanquam lapides vivi superaedificamini . Et Paulus ait: Dei agricultura, Dei aedificatio estis . Quae videlicet civitas habet hic in sanctorum moribus magnum jam aedificium suum. In aedificio quippe lapis lapidem portat, quia lapis super lapidem ponitur; et qui portat alterum, lerant, ut per eos aedificium charitatis surgat. Hinc enim Paulus admonet, dicens: Invicem onera vestra portate, et sic adimplebitis legem Christi . Cujus legis virtutem denuntians, ait: Plenitudo legis charitas . Si enim ego vos portare negligo in moribus vestris, et vos me tolerare contenitis in moribus meis, charitatis inter vos aedificium unde surgit, quos vicaria dilectio per patientiam non conjungit? In aedificio autem, ut praediximus, lapis qui portat, portatur, quia sicut ego jam eorum mores tolero, qui adhuc in conversatione boni operis rudes sunt: ita ego quoque ab illis
Abbreviated transcription (Latin):
ht̃. Ille enĩ pauꝑ ẽ: qui eget eo qd̾ nõ hc̃
Nam qui ñ hñs habe ñ appetit: diues ẽ.
Pauꝑtatis qͥppe in opia m̃tis e: ñ in qnͣ¬
titate possessionis. Nam cui cũ paupta¬
te bene ꝯuenit: non ẽ pauꝑ.¬

Expanded text:
t. Ille enim pauper est, qui eget eo quod non habet, nam qui non habens, habere non appetit, dives est, paupertas quippe inopia mentis est, non in quantitate possessionis: nam cui cum paupertate bene convenit, non est pau
Abbreviated transcription (Latin):
exiret. erat quidã frat̾ in monasterio qͥ
pedibꝰ cepit ab eo cum lacrimis postu
am. Ante cuiꝰ septimũ diem: etiã ip̃e
defunctus ẽ. Qui tam̃ in illa nocte int̾
ceteros nõ fuerat uocatꝰ: ut aꝑte clares¬
ceret. quia eius obitũ sola uenerabilis
anastasii int̾cessio obtinere potuissec.

Expanded text:
frater in monasterio qui pedibus coepit cum lacrymis ab eo postulam; ante cujus septimum diem etiam ipse defunctus est, qui tamen in illa nocte inter caeteros non fuerat vocatus, ut aperte claresceret, quia ejus obitum sola venerabilis Anastasii intercessio obtinere potuisset.
Abbreviated transcription (Latin):
te uoces congregatio audisset: dubiũ
nõ fuit. quia eoꝵ qui uocati fuerant o¬
bitus ꝓpinquasset. Intra paucos igi¬
tur dies. prius uenerandus ur anas¬
tasius: ceteri aũt in eo ordine ex car¬
ne educti sũt: quo de rupis uertice fu¬
erant uocati. Frat̾ aũt ille adquẽ uo¬
candum uox parum siluit. atq ita no¬
minauit: morientibꝰ aluis paucis di¬
ebus uixit. ⁊ tũc uitam fimuit: ut aꝑ¬
te monstraretur. qr int̾iectum uocis si

Expanded text:
erte voces congregatio audisset, dubium erte voces congregatio audisset, dubium non fuit quin eorum qui vocati fuerant obitus appropinquasset. Intra paucos igitur dies primus venerandus vir Anastasius, caeteri autem in eo ordine ex carne educti sunt, quo de rupis vertice fuerant vocati. Frater vero ille ad quem vocandum vox parum siluit, atque eum ita nominavit, morientibus aliis, paucis diebus vixit, et tunc vitam finivit; ut aperte monstraret
Abbreviated transcription (Latin):
eiusdẽ olei om̃ia infusa uiderent᷑. Que
ꝓtinus ut erant uacua claudi fec̃. Die
uerba ueritatis: que ait. pat̾ meus usq
modo oꝑatur: ⁊ ego operor.¬
odem quoq tpre uenerandus uir a¬
nastasius cuiꝰ suꝑuis iemorã feci:
scẽ romane eccle cui deo auctore de ser¬
uio notarius fuit. Qui soli d̾o uacare
desid̾ ans. scriniũ deseruit: monasteri¬
um elegit: atq in eo loco quẽ p̾fatꝰ sũ
qui sub pentoma uocatur. ꝑ annos
multos in scĩs actibꝰ uitam dux̃: eiq
monasterio sollerti custodia prefuit.
Quouidelicet in loco ingens desuꝑru¬
pes eminet: ⁊ ꝓfundum subt̾ p̾cipici¬
um paret. quadam uͦ nocte cum iam
om̃ps d̾s eiusdẽ uenerabilis iuri ana¬
stasii labores remunerare decreuiss:
ab alta rupe uox facta ẽ: que ꝓducto
sonitu clamaret dicẽs. Anastasi ueni.
Quo uocato: alii quoq septem frẽs ex
to. ea que fuerat emissa uox siluit: et
octauũ frẽm uocauit. Quasdum aꝑ¬

Expanded text:
ejusdem olei omnia infusa viderentur: quae ejusdem olei omnia infusa viderentur: quae protinus ut erant vacua claudi fecit. Die verba Veritatis, quae ait: Pater meus usque modo operatur, et ego operorEodem quoque tempore venerandus vir Anastasius, cujus superius memoriam feci , sanctae Romanae Ecclesiae, cui Deo auctore deservio, notarius fuit . Qui soli 181 Deo vacare desiderans, scrinium deseruit, monasterium elegit, atque in eo loco quem praefatus sum, qui Suppentonia vocatur, per annos multos in sanctis actibus vitam duxit, eique monasterio solerti custodia praefuit. Quo videlicet in loco ingens desuper rupes eminet, et profundum subter praecipitium patet. Quadam vero nocte cum jam omnipotens Deus ejusdem venerabilis viri Anastasii labores remunerare decrevisset, ab alta rupe vox facta est, quae producto sonitu clamaret, dicens: Anastasi, veni. Quo vocato alii quoque septem fratres nto ea quae fuerat emissa vox siluit, et octavum fratrem vocavit. Quas dum ap
Abbreviated transcription (Latin):
nasterio uetus uetus oleum de eẽt.
iamq colligendi oliuas tempꝰ in cũbe¬
ret: s fruetus moleis nullus appareret:
uisum patri monasterii fuerat: ut c̾cũ¬
quaq fr̃s incolligendis oluus. ad exhibẽ¬
da extraneis oꝑa ꝑgerent: quatinꝰ ex mer¬
cede sui opis aliquantulũ monasterio
olei de portarent. Quod uir dñi nõnosuˢ
fieri cum magna humilitate ꝓhibuit:
ne exeuntes fr̃s ex monasterio. dũ lucra
olei quererent: animarũ damna pate¬
rentur. Sed quia inmonasterii arbori¬
bꝰ oliue pauce messe uidebantur: eas
colligi p̾cepit. ⁊ in pliũ muti: ⁊ quãlib
parum olei exire potuisset sibimet de¬
ferri. Factumq ẽ: ⁊ susceptum in ꝑuu¬
lo uasculo oleũ fr̃s nonnoso dĩ famulo
detulerunt. Quod ipse ꝓtinis añ altare
posuit: cunctisq egredientibꝰ orauit:
atq accersitis postmodũ fr̃ibꝰ precepit.
ut hoc quod detulerant oleũ leuarent.
et ꝑ cuncta uasa monasterii exigue fun¬
dendo diuiderẽt: quatinꝰ benedictione

Expanded text:
nasterio vetus oleum deesset, jamque colligendae olivae tempus incumberet, sed fructus in oleis nullus appareret, visum Patri monasterii fuerat ut circumquaque fratres in colligendis olivis ad exhibenda extraneis opera pergerent, quatenus ex mercede sui operis aliquantulum monasterio oleum deportarent. Quod vir Domini Nonnosus fieri cum magna humilitate prohibuit, ne exeuntes fratres ex monasterio dum lucra olei quaererent, animarum damna paterentur. Sed quia in monasterii arboribus olivae paucae inesse videbantur, eas colligi praecepit, et in praelo mitti, et quamlibet parum olei exire potuisset, sibimet deferri. Factumque est, et susceptum in parvo vasculo oleum fratres Nonnoso Dei famulo detulerunt: quod ipse protinus ante altare posuit, cunctisque egredientibus oravit, atque accersitis postmodum fratribus praecepit, ut hoc quod detulerant oleum levarent, er cuncta vasa monasterii exigue fundendo dividerent, quatenus benedictione
Abbreviated transcription (Latin):
ulterius nõ intrauit: Sicq postinodũ
fidelium habitaculũ factum ẽ. Quia
dum caueracit̾ fidelis ingressus ẽ: ab ea
ꝓtinus mendax sp̃s. atq infidelis abc̾es¬
sit. Sed oportet iam ũ puora taceamus.¬
et ad ea que diebꝰ nr̃is sunt gesta uenien¬
dum est.¬

Expanded text:
ulterius non intravit? Sicque postmodum ulterius non intravit? Sicque postmodum fidelium habitaculum facta est, quia dum eam unus veraciter fidelis ingressus est, ab ea protinus mendax spiritus atque infidelis abscessit. Sed oportet jam ut priora taceamus, ad ea quae diebus nostris sunt gesta veniendum est
Abbreviated transcription (Latin):
cua remansisset: uir uenerabilis datius
respondit. dicens. Immo ideo hospitari ĩ
tionẽ reppulit. eam igitur sibi parari ius¬
sit: securusq illam antiqui hostis certa
mina toleraturus intrauit. Itaq intẽpes¬
te noctis silentio cum uir di quiescerec:
antiquus hostis inmensis uocibꝰ mag¬
nisq clamoribꝰ cepit uitari. rugitus
leonum: balatus pͤcorum: rug̾itus a si¬
noꝵ: sibilos serpentium: porcoꝵ strido¬
res ⁊ suricum. Cum repente datius tot
bestiarũ uocibus excitatus: surrex̃ uehe¬
menter iratus: ⁊ contra antiquem hostẽ
magnis cepit uocibꝰ clamare dicẽs. Be¬
ne t̾ contigit miser. Tues ille qui dixis¬
ti ponam sedem meã ad aquilonẽ. ⁊ ero
similis altissimo: Coce ꝑ suꝑbiam tuam.
po̾cis ⁊ suricibꝰ similis factus es: & qui
raris uł mimitaris. Ad quam ͤ uocem ut
ita dicam: deiectionẽ suã sp̃s malignus
erubuit. Annõ erubuit qui eandẽ domũ
ad exhibenda monstra que consueuerat

Expanded text:
cua remansisset, vir venerabilis Datius cua remansisset, vir venerabilis Datius respondit, dicens: Imo ideo hospitari in tionem repulit. In ea igitur sibi parari praecepit, securusque illam, antiqmina toleraturus intravit. Itaque in tempestae noctis silentio, cum vir Dei quiesceret, antiquus hostis inmensis vocibus magnisque clamoribus coepit imitari rugitus leonum, balatus pecorum, rugitus asinorum, sibilos serpentum, porcorum stridores et suricum. Cum repente Datius tot bestiarum vocibus excitatus surrexit vehementer iratus, et contra antiquum hostem magnis coepit vocibus clamare, dicens: Bene tibi contigit, miser, tu ille es qui dixisti: Ponam sedem meam ad Aquilonem, et ero similis Altissimo ; ecce per superbiam tuam porcis et soricibus similis factus es; et qui ias imitaris. Ad quam ejus vocem, ut ita dicam, dejectionem suam malignus spiritus erubuit. An non erubuit, qui eamdem domum ad exhibenda monstra quae consueverat
Abbreviated transcription (Latin):
lauit. quo pacto ab altari exiens clau¬
dimanũ tenuit: atq assistente ⁊ aspiciẽ¬
te ppło. eum mox a terra in ꝓpͥis gressibꝰ
erexit. Cumq ei dnnicum corpꝰ mos mͣ¬
teret: illa duu muta ad loquendum lui¬
gua soluta ẽ. Mirati om̃s: flere ex gau¬
dio ceperunt: eoꝵqz mentes ilico metus
⁊ reu̾entia inuasit: cũ udelicet cerner¬
ent quid agapitus facere inu̾tute dñi
exadiutorio petri potuisset.
iusdem quoq pͥncipis tp̃re: cũ da¬
tius mediolanensis urbis ep̃s cau¬
sa fidei exactus. ad constantinopolita¬
nam urbẽ ꝑgeret: cornitũ deuenit. Q
dum largam domũ ad hospitandũ q̃¬
reret: que comitatum illis totũ ferre
potuisset. ⁊ uix inueniret: aspexit emiꝰ
domũ congruentis magnitudinis: eãq
sibi p̾parari ad hospitandũ iussit. Cum¬
q euisd̃e loci incole dicerent in ea hunc
manere nõ posse. quia multis iam auniᷤ
hanc diabolus in habitaret: atq ideo ua¬

Expanded text:
lavit. Quo peracto, ab altari exiens, claulavit. Quo peracto, ab altari exiens, claudi manum tenuit, atque assistente et aspiciente populo, eum mox a terra in propriis gressibus erexit. Cumque ei Dominicum corpus in os mitteret, illa diu muta ad loquendum lingua soluta est. Mirati omnes flere prae gaudio coeperunt, eorumque mentes illico metus et reverentia invasit, cum videlicet cernerent quid Agapitus facere in virtute Domini ex adjutorio Petri potuisset.usdem quoque principis tempore cum Datius Mediolanensis urbis episcopus causa fidei exactus, ad Constantinopolitanam urbem pergeret, Corinthum devenit. Qui dum largam domum ad hospitandum quaereret, quae comitatum illius totum ferre potuisset, et vix inveniret, aspexit eminus domum congruentis magnitudinis, eamque sibi praeparari ad hospitandum jussit. Cumque ejusdem loci incolae dicerent, in ea hunc manere non posse, quia multis jam annis hanc diabolus inhabitaret, atque ideo va