comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bis: et in fugani conurre
est ceudebens. et castra cius.
Et ceciderũt excis multi
uulncrati: reliqui autcni
fugerũt in muuitionem
Cunic unlucratus ẽ iudas
frater iohanius. lohãnes
aũt iuscquitus elt eos:
donec ueuit cedronant quã
edificauit. Et fugcrunt
usq ad turres que crãt in
agris azoti: et succendeĩt
cas igni. Et cecidcĩt ex illis
duo milia: et reucrius eit¬
in iuideam in pãce. Et ꝑto¬
lomeus filius abobi con¬
stitutus erat in campo ile¬
ricõ: et habebat argcutũ
t aurũ multũ. Erat cũ
gener sũmi saccidotis. E
exaltatũ est cor ipsius: et
et cogitabat dolos aduersus
tates que erãt ĩ regiõc iudc̃e:
et solitudinẽ gerascuoꝵ⁊
desceudit iherico ip̃e ⁊ ma¬

Expanded text:
bis et in fugam conversus bis et in fugam conversus est Cendebeus et castra eius et ceciderunt ex eis multi vulnerati residui autem fugerunt in munitionem tunc vulneratus est Iudas frater Iohannis Iohannes autem insecutus est eos donec venit Caedronam quam aedificavit et fugerunt usque ad turres quae erant in agris Azoti et succendit eas igni et ceciderunt ex illis duo milia virorum et reversus est Iudaeam in pace et Ptolomeus filius Abobi constitutus erat dux in campo Hiericho et habebat argentum et aurum multum erat enim gener summi sacerdotis et exaltatum est cor eius et et cogitabat dolum adversus tates que erant in regione Iudee, et solicitudinem gerens earum, descendit in Ierico ipse
Abbreviated transcription (Latin):
t ascendit iohãnes
de gazaris: et nun¬
tiauit symoni patri suo
tes. iudam et iohannẽ:
et ait illis. Ego et fratres
mei expugnauimꝰ bostes
isrł ab adolescentia nr̃a¬
usq in hunc dicmr: et ꝓ¬
speratũ est in manibus
nostris liberart istł aliqͦ¬
autẽ senur sed estote in¬
loco meo et fratrũ mcoꝵ:
et ite et pugnate ꝓ gente
nõstra. Auxiliũ uero de ce¬
lo: uobiscum sit. Et cle¬
git de regione septuagin¬
ta milia uiros bellatores
et equites: et profecti sunt
micĩt in mod̃m. Et sur¬
rectrũt mane: et abicrũt
ni campũ. Et ecce exerci¬
tus copiosus obuiam il¬
lis. peditũ et cquitũ: ⁊ flu¬
uius torrens. crat in me¬
dio coruni. Et admouit
castra contra faciẽ coru
ipse et populus cius̾. et uid̾
tem ad transfretan dũ toriẽ¬
temr: et transfrctauit pͥmꝰ.
Et uiderũt cuur: et transie¬
tũt post cum: et diuisit
ppłm et cquites ĩ medio p̃pli
Erat aũt cquitatus aduer¬
sarioꝵ: copiosus ninus.
Et ecclamaucrũt sactis tu¬

Expanded text:
t ascendit Iohannis de Gazaris et nuntiavit Simoni patri suo os seniores Iudam et Iohannem et ait illis ego et fratres mei expugnavimus hostes Israhel ab adulescentia usque in hunc diem et prosperatum est in manibus nostris liberare Israhel aautem senui sed estote loco meo et fratris mei et egressi pugnate pro gente nostra auxilium vero de caelo vobiscum sit et elegit de regione viginti milia virorum belligeratorum et equites et profecti sunt mierunt in Modin et surrexerunt mane et abierunt in campum et ecce exercitus copiosus in obviam illis peditum et equitum et fluvius torrens erat inter medium ipsorum et admovit castra contra faciem eorum ipse et populus eius et vidit tem ad transfretandum torrentem et transfretavit primus et viderunt eum viri et transierunt post eum et divisim et equites in medio peditum erat autem equitatus adversariorum copiosus nimis et exclamaverunt sacris tu
Abbreviated transcription (Latin):
dcoꝵ. et uniuerse domine
potestatis. tribue scrmo¬
nem compositũ in ore
nico. in conspectu lconis
et transfer cor illius in
odium hostis nõstri: ut
et ip̃e percat et ceteri qui
ci conscitiunt. Nos aũt
liberaͥ manu tua: et adm¬
ua me nullũ aliud ha¬
dũe. Qui habes omniũ
scientiam: et nosti quia
oderim glĩam iniquoꝵ:
et detester cubile incirtũ¬
cisorum. et omnis alie
tem̃ mcã quod ab homi¬
ner signum suꝑbit et
glorie nice quod est suꝑ
caput meum in dichz¬
ostentationis mecͥ et de¬
tester illud quasi pannũ
menstruate: et non portẽ

Expanded text:
 et universae, Domine, potestatis: Tribue sermonem compositum in ore meo in conspectu leonis, et transfer cor illius in odium hostis nostri,  ut et ipse pereat, et caeteri qui ei consentiunt. Nos cum libera manu tua adjuva, nullum alium haDomine, habens omnium scientiam; et nosti quod oderim gloriam iniquorum. Et detester cubile incircucisorum, et omnis alientem meam, et quod abominer signum superbiae, et gloriae meae, quod est super caput meum in dieostentationis meae, et detester illud quasi pannum menstruatae, et non porte
Abbreviated transcription (Latin):
in imbre: benefacere illis
qui ostenderunt rectas
uias. Et duodecini ꝓphã¬
rum ossa pullulant de
uerunt iacob: et redemeĩt
se in fide uirtũtis. Quoꝰ
amplicabimꝰ zorobabel.
Nam et ipse qĩ signum
in dextera manu israel
in dieb suis edificauerũt
dõmum: et exaltaucrunt
templũ sanctũ domino:
paratũ ni gloria sempit᷑¬
na. Et neemia in mcõ e¬
ria multi tempis: Qui
crexit nobis muros cuer¬
sos: et stare portas et seras.
qui erexit domos nostras.
Nemo natus est in terra
qualis enoch: nam et ip̃e
receptus est a terra. Et
ioseph qui natus est ho¬
mo princeps fratrũ: fir¬
mamentum gentis: rec¬
tor frãtrũ: stabilimcutũ
põpuliꝰ et ossa ipsius ui¬
sitata sunt: et post mor¬
tem ꝓphetaucrunt. Scch
et sem apud homines glo¬
riam adepti sunt: et suꝑ
omnẽ hominẽ in origi-¬

Expanded text:
in imbri et benefacere illis qui ostenderunt rectas vias et duodecim prophetarum ossa pullulent de verunt Iacob et redimerunt se in fide virtutis quomodo amplificemus Zorobabel nam et ipse quasi signum in dextera manu in Israhel in diebus suis aedificaverunt domum et exaltaverunt templum sanctum Domino paratum in gloria sempiterna et Neemia in memoria multi temporis qui erexit nobis muros eversos et stare fecit portas et seras qui erexit domos nostras nemo natus est in terra qualis Enoch nam et ipse receptus est a terra et Ioseph natus est homo princeps fratrum firmamentum gentis rector fratrum stabilimentum populi et ossa ipsius visitata sunt et post mortem prophetaverunt Seth et Sem apud homines gloriam adepti sunt et super omnem animam in origi
Abbreviated transcription (Latin):
fer Tra sunt iusatiabilia: et
quartum quod nũꝙͣ dicit suf¬
ficit. Infemus. et os nuilue: et
terra que nõ satia tur aqua.
Ignis .ir: nũꝙͣ dicit sũfficit. O¬
culun qui subsannat patrẽ et
despicit partum matus sũe:
effediant eum corui de torrẽti¬
bz: et comedãt illum filii aqͥle¬

Expanded text:
fer. Tria sunt insaturabilia, et fer. Tria sunt insaturabilia, et quartum, quod numquam, dicit: Sufficit, Infernus, et os vulvae, et terra, quae non satiatur aqua: ignis vero numquam dicit: sufficit. Oculum, qui subsannat patrem, edespicit partum matris suae, effodiant corvi de torrentibus et comedant illum filii aq
Abbreviated transcription (Latin):
dit in celumꝰ atoz descendit.
Quis contuunt sp̃m maĩbz
sis: Quis colligauit aq̃s
quasi in uestimento: Quis
Quo nomen est tius; et qd̃
nomen filii eius si nosti.
mins sermo dei iguitus:
clipens est sꝑantibz in sẽ. Ne
addas quicꝙͣ ũbis illius: etar¬
guaris muemarisqz mendax
Duo rogaui te: ne deneges mͥ
anteꝙͣ moriar. Danitatem.
et u̾ba mendacii longe fac a
me: mendicitatem et diniti
as ne dederis michi. Tribue
tantum nictui meo necessan¬
aͥ ne forte saturatus alliciar
ad neganduur. et dicani. quis
est dñs: Aut egestate cõpulsꝰ
furer: et peierent nomen dm̃¬
dei mei. Ne accuses senum ad
dũm suum: ne forte maledi
cat tibi et cormas. Beuerato
que patri suo maledicit: et q̃
et tamen nõ est lota a sordibz
sius. Beneratio cunis excelsi
sunt oculi: et palpebre eius in
alta subrecte. Bñatio que ꝓ
dentibz gladios habet: et con¬
mandit molaribz sius: nt co¬
mebat inopes de terra. et pau¬
peres ex honũbz. Sangrisuge
due sũt filie: dicentes affer af¬

Expanded text:
dit in caelum atque descendit quis continuit spiritum manibus suis quis conligavit aquas quasi in vestimento quis quod nomen eius et quod nomen filii eius si nosti omnis sermo Dei ignitus clypeus est sperantibus in se ne addas quicquam verbis illius et arguaris inveniarisque mendax duo rogavi te ne deneges mihi antequam moriar vanitatem et verba mendacia longe fac a me mendicitatem et dias ne dederis mihi; tribue tantum victui meo necessaria: ne forte saturatus illiciar ad negandum, et dicam, Quis est Dominus? aut egestate compulsus furer, et perjurem nomen Dei mei. Ne accuses servum ad dominum suum, ne forte mcat tibi, et corruas Generatio, quae patri suo maledicit, et quaet tamen non est lota a sordibus suis. Generatio, cujus excelsi sunt oculi, et palpebrae ejus in alta surrectae. Generatio, quae pro dentibus gladios habet, et commandit in molaribus suis, ut comedat inopes de terra, et pauperes ex hominibus. Sanguisugae duae sunt, filiae dicentes: Affer, af
Abbreviated transcription (Latin):
Boua abscondita in ore clau¬
so: quasi oppositiones epula¬
num circũposite sepulchro
Quid ꝓdent libatio ydolo:
Nec tuim mauoncat: nec odo¬
ratur. Sic qui iffugatur a
dũo: et portans mercedem ĩi¬
quitatis. uidens oculis et i¬
genusceas: sicut spado cõples¬
teus uirginem et suspirans
et non affligas temetip̃ntĩ
consilio tuo. Iocunditas cor¬
dis hec est uita homis. etthe¬
saurus siue deftitione saucti¬
tatis: it exultatio uiri est lon¬
gruitas. ciscrere aĩe tut pla¬
cens deo: et cõtine et congregͣ¬
cor tinun in scitate tius: et
tuistitiã longe expelle ait cos¬
tos euini occidit tristitia: et
non est utilitas in illa. Ser
et iracundia minuent dits:
tus acoucit. Splendidum
cor bonun in epulis: ipult
ei i n illeus diligent firnt

Expanded text:
Bona abscondita in ore clauBona abscondita in ore clauso, quasi appositiones epularum circumpositae sepulchro quid proderit libatio idolo nec enim manducat nec odorabitur sic qui effugatur a Domino et portans mercedes iniquitatis videns oculis et ingemescens sicut spado conplectens virginem et suspirans et non adfligas temet ipsum in consilio tuo. iocunditas cordis haec est uita hominis et thesaurus sine defectione sanctitatis, et exultatio uiri est longaeuitas. miserere animae tuae placens deo et cocor tuum in sanctitate eius et tristitiam longe expelle a te multos enim occidit tristitia et non est utilitas in illa zelus et iracundia minuit dies t cogitatus splendidum cor bonum in epulis epulae enim illius diligenter fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
animab filioꝵ colligabit
uulu̾a sũa: et suꝑ omneni
uocen turbabuntur uiscera
eius. Equus indomitus e
uadit diuus: et filius remis¬
sus euadit preceps. Lacta fi
lunu et pauentem te fãcut.
Lude cuni eo: et contustabit
le. Nou corri deas illi ue dõle¬
as: et i neuissimo obstupe¬
scaut dentis tii. Non des illi
potestateu iniuuentute: et ne
despicias cogitatus illius.
Curua ceruiceni cins in in¬
uentũte: et tunde latera eiꝰ
diuu intaus est: ut forte in¬
duret et nou credat tibi. et trit
tibi dolor aic. Doce filium
tunui et oꝑare iuillo: ne in
turpitudine illus offendas
Eclior est pauꝑ sanus et for¬
tis uinbus: ꝙͣ diues imbccil¬
lis. et fagellatus malitia.
Salus aĩe in sauctitate iustĩ¬
ti: et melior onsi auro et ar¬
ginto: et corpus nalidum ꝙͣ
ceusus imensus. Non est cen¬
sus suꝑ censum salutis corpo¬
ris: et nou ist oblectatio suꝑ
cordis gaudium, Melior est
mors ꝙͣ uita amara: et reqͥes

Expanded text:
animabus filiorum conligabit animabus filiorum conligabit vulnera sua et super omnem vocem turbabuntur viscera eius equus iuadit durus, et filius remissus euadit prlium, et paventem te faciet; lude cum illo, et contristabit te. Non corrideas illi, ne doleas, et in novissimo obstupescant dentes tui. Non des illi potestatem in juventute, et ne despicias cogitatus illius. Curva cervicem ejus in juventute, et tunde latera ejus dum infans est; ne forte induret, et non credat tibi, et erit tibi dolor animae. Doce filium tuum, et operare in illo, ne in turpitudine illius confundaris. Melior est pauper sanus et fortis viribus, quam dives imbecillus et flagellatus malitia. Salus animae in sanctitate justitiae melior est omni auro et argento; et corpus validum, quam census immensus. Non est census super censum salutis corporis; et non est oblectatio super cordis gaudium. Melior est mors quam vita amara, et requies
Abbreviated transcription (Latin):
tanti de domo in domum.
et ubi hospitabitur. nou
fiducialit aget. nec aꝑiet
sb. Hospitabitur: et pascet
et potabit ingrãtos: et ad hec
amara audiet. Transi hospe
et orna mensã: et que in ma¬
n habes siba ceteros. Exi ã
facie houoris amicoꝵ meoꝵ
necessitudine donus mẽe:
hospitio michi factus es frã¬
ter. Brauia hec homini ha¬
benti sensum: correptio domiꝰ.
et ĩproperium feeratõrs.
8s
ni diligit filium suĩ
assiduat illi flagella: ut lete¬
tur iu nouissimosuo. et non
docet filium suim laudabr̃
in illo: et in medio domesticoꝵ¬
in illo glĩabitur. Qui docet fi¬
liumi suurnt inzelum mittet
ininĩcum: etinmedio auri¬
coꝵ glĩab̃r in illo. Mortuus
est pat illius; et quase nõ est
mortuus: simulem enĩ sibi¬
reliquit post se In uita sua
uidit. et letatus est iu illo: et
in obitu suo non est coutrstã¬
tus: nec cõfusus cora iuimi¬
cis. Reliquit eniui defausorẽ
donus contra inimicos: et a¬
uncis reddentem gram. Pro

Expanded text:
tandi de domo in domum tandi de domo in domum et ubi hospitabitur non fiducialiter aget nec aperiet os hospitabit et pascet et potabit ingratos et ad haec amara audiet transi hospes et orna mensam et quae in manu habes ciba ceteros exi a facie honoris amicorum meorum necessitudine domus meae hospitio mihi factus est frater gravia haec homini habenti sensum correptio domus et inproperium feneratoris is ui diligit filium suum adsiduat illi flagella ut laetetur in novidocet filium suum laudabitur in illo, et in medio amicorin illo gloriabitur qui docet filium suum in zelum mittit inimicum et in medio amicorum gloriabitur in illo mortuus est pater illius et quasi non est mortuus similem enim reliqvidit, et laetatus est in ipso, et in obitu suo non est contristatus, nec confusus est coram inimicis; reliquit enim defensorem domni suae contra inimicos, et amicis reddentem gratiam pro
Abbreviated transcription (Latin):
fidem facit ꝓxinio sũo: et qͥ
ꝑdiderit confusionẽ deliquit
sibi. Bratiam fidenissoris
ne obliuiscaris. Dedit emm
ꝓte aĩam suam. Repromis¬
sorem fugit peccator et ĩnũ¬
dus. Bona repromissoris
sibi ascribit peccator: et in¬
gratus sensu delinquet liban¬
tem se. Dir repromittit de
ꝓxuuo suo: et cum ꝑdiden
nuerentiam relinquitur
ab eo. Repromussio nequis¬
suua multos ꝑdidit diligẽ¬
tes: et cõmouit illos quasi
fluctus maris. Uiros potẽ¬
tes girans migrait fecit: et
uagati sunt in gentib aliẽ¬
nis. Peccator transgrediẽs
mandata dei. iaidet in pro¬
missionem neꝙͣ: et qui co¬
natur multa agere. incidet
iniuditium. Recuꝑa ꝓxxi¬
mum scd̃m utirtem tuã:
et attende tibi ne incidas.
et pauis: et uestimentum et
domus ꝓtegeus turpitudi¬
nem. Melior est uictus pau¬
ꝑis sub regimine asserum:
ꝙ epule splendide in ꝑegre
sine domicilio. Minmũ¬
ꝓ magno placeat tibr: et ĩ¬
ꝓperium ꝑegrinatioiis nõ
audies. Bita neꝙͣ hospi¬

Expanded text:
o et qui perdiderit confusionem derelinquet sibi gratiam fideiussoris ne obliviscaris dedit enim pro te animam suam repromissorem fugit peccator et inmundus bona repromissoris sibi adscribit peccator et ingratus sensu derelinquet liberantem se vir repromittit de proximo suo et cum perdiderit reverentiam relinquetur ab eo repromissio nequissima multos perdidit dirigentes et commovit illos quasi fluctus maris viros potentes gyrans migrare fecit et vagati sunt in gentibus alienis peccator transgrediens mandata Domini incidet in promissionem nequa et qui conatur multa agere incidet in iudicium recupera proximum secundum virtutem tuam et adtende tibi ne incidas et panis et vestimentum et domus protegens turpitudinem melior victus pauperis sub tegimen asserum quam epulae splendidae in peregre sine domicilio suet magnum placeat tibi et inproperium peregrinationis non audies vita nequa hospi
Abbreviated transcription (Latin):
it ꝓpitiationtri petit a dno:
Quis ecorabit ꝓdelictis illiꝰ.
Memento nomssimoꝵ: et de¬
sine inimican. Tabitudo eĩ
et mors: ĩminẽt in mandã¬
tis. Memoraretimoris dei.
et nou iascans ꝓximo. ax¬
morare testamenti altissum
et despice ignorãtiam ꝓxi¬
mi Abstine te a lite: et mi¬
nues pescata. Home tr im
iracundus incendit litem:
et uir peccator tu babit am¬
cos: it in medio pacem habẽ¬
tium ĩmrettet mimicifiaul

Expanded text:
et propitiationem petit a deo! et propitiationem petit a deo! quis exorabit pro delictis illius? memento nouissimorum et desine inimicari: tabitudo enim et mors inminet in mandatis. memorare timorem dei et non irascaris proximo. memorare testamenti altissimi et despice ignorantiam proximi. abstine a lite et minues peccata. homo enim iracundus incendit 115 litem, et uir peccator turbabit amicos et in medio pacem habentium inmittit inimicitiam.
Abbreviated transcription (Latin):
er. et dũs odiet illum. Qui¬
in altum mittit lapidem
suꝑ saput tins cadet: et pla¬
ga dolosa. dolosi diuidet nil¬
nera. Et qui fontã fodit ĩ
illam decidet: et qui statuet
lapidem ꝓcino offendet ĩ
eo: et qui laqueum alio po¬
int ꝑibit in illo. sfacienti
nequissimũ consilium suꝑ
iplum deuoluetur: et noi
agnoscet unde aduen et il¬
li. Illusio et improꝑiũ suꝑ¬
bror. et uindicta sicũt leo in¬
sid abitur illi Laqueo ꝑib̃t
qui oblectantur casu iustoꝵ
dolor aut consi et illes aũ¬
ꝙͣ morãtur:. Ira et furorut q
exetrabilia: et uir peccator cõ¬
tinens ent illoꝵ. Cpłm xxuii
nlt a deo muemiet uĩ¬
dictam: et peccata illius ser¬
uans semabit. idelinque ꝓ¬
ximo tuo nocenti te: et tunc
deprecanti tibi peccata solũ¬
tur. Homo homini semat
iramr̾ et a deo quent medela;
In hoĩem simelem sibi non
habet mĩam: et de peccatis su¬
is deprecatur altissimũ: Ip̃e
dum caro sit rescinat iram:

Expanded text:
ei, et dominus odiet illum. ei, et dominus odiet illum. in altum mittit lapidem, super caput ejus cadet, et plaga dolosa, dolosi dividet vulnera; et qui fodit foveam, incidet in eam; et qui statuet lapidem proximo, offendet in eo, et qui laqueum alio parat, peribit in illo. facienti nequissimum consilium super illum deuoluetur, et non agnoscet unde adueniet illi. inlusio et inproperium superborum et uindicta sicut leo insidiabitur illi. laqueo peribunt qui oblectantur casu iustorum dolor autem consumet illos antequam moriantur ira et furor utraque execrabilia et vir peccator continens erit illorum qui vult a Deo inveniet dictam, et peccata illius servans servabit. Relinque proximo tuo nocenti te, et tunc deprecanti tibi peccata solventur. Homo homini servat iram, et a Deo quaerit medelam? In hominem similem sibi non habet misericordiam, et de peccatis suis deprecatur Altissimum? Ipse cum caro sit reservat iram,
Abbreviated transcription (Latin):
tia ipsius obturatio auriũ
Effusio sanguinis in rixa
suꝑboꝵ: et maledictio illoꝵ
auditus grãnis. Qui denu¬
dat archana amici ꝑdit fĩ¬
dem: et non inueniet ami¬
cum ad animum sinem
Diligt ꝓͥximum: et cõum¬
gere fide sum illo. Quod si
demidanis absconsa illius
non ꝑsequeris post eum.
Sicut enim homo qui ꝑdit¬
amicum sinm: sic qui ꝑ¬
dit amicitiani ꝓxii sui.
Et sicut qui dimuttit auẽ¬
de manu sua: sicbeli quisti
ꝓximum tium. et non eñ
sapres. Non illum seqͣus:
qũi longe ab est. effugit eĩ
quasi caprea de laqueo: qũ
nuluerata est aia tins. Ul¬
tra eum non poteris colli¬
gare. Malcoicti est concordã¬
tio. Dem dare aut amici
msteria: desꝑatio est anime
infelicis. Anmens oculo
fabricat inĩqua: et uemo
enii abicet. In conspecti
oculoꝵ tuoꝵ conculcabit oz
suum: et suꝑ sermones tuos
adirabitur. Nomssime
ant putet es sinimi; et in ñ¬
bes tuis dabit scandaliu.
Bmulta audiuiet non coeqͣmi

Expanded text:
tia ipsius obturatio aurium. tia ipsius obturatio aurium. Effusio sanguinis in rixa superborum, et maledictio illorum auditus gravis. Qui denudat arcana amici, perdit fidem, et non inveniet amicum ad animum suum. Dilige proximum, et conjungere fide cum illo: quod si denudaveris abscondita illius, non persequaris post eum. Sicut enim homo qui amicum suum, sic et qui perdit amicitiam proximi sui. Et sicut qui dimittit avede manu sua, sic dereliquisti proximum tuum, et non eum capies, non illum sequaris, quoniam longe abest. Effugit enim quasi caprea de laqueo: quoniam vulnerata est anima ejus, ultra eum non poteris colligare. maledicti est concordatio: denudare autem amici mysteria desperatio est animae infelicis. adnuens oculis fabricat iniqua, et nemo eum abiciet. in conspectu oculorum tuorum indulcabit os suum et super sermones tuos admirabitur: nouissime autem peruertet os suum et in uerbis tuis dabit scandalum. multa odiui et non coaequaui
Abbreviated transcription (Latin):
tua. Si im ꝑtusura cribri
remanebit pulus: sic apo¬
ria homĩs in cogitatu illiꝰ
Dasa figuli ꝓbat fornax:
et homies iustos ten tatio
tribulationis. Sicut rusti¬
catio de ligno ostendit fruc¬
tum illius: sic sbrm ex co¬
gitatu cordis homĩs. Ante
samonem non laudes uirũ.
het mim ten tatio est hoiz
Si lequans iustitiam appͥ¬
hendes illam. et indues qi
poderem honoris: etnhita¬
bis sum ẽa: et ꝓteget te m
sempitinm: et in die agni¬
tionis inuemies furanitr¬
tum. Uolatilia ad sibi simi¬
lia conueniunt; et ueritas
ad ees qui oꝑantur illam
reu̾teti. Leo uenatiom in¬
sidiatur semp: sic percata
oꝑantibz iniquitates. Hõ
scũs insapientia manet siẽ
sol: nam stultus sicut luna
mutatur. In medio insen¬
satoꝵ sema u̾bũ tpr̃i: in
medio ant cogitantium as¬
sionus isto. Narratio peccã¬
tium odiosa: et risus illoꝵ
in delictis pecti. Loquela mł¬
tum mrans horrpilationẽ
capiti stãtuet: et rrreueren¬

Expanded text:
tua si in pertusura cribri tua si in pertusura cribri remanebit stercus sic aporia hominis in cogitatu illius vasa figuli probat fornax et homines iustos temptatio tribulationis sicut rusticatio de ligno ostendit fructum illius sic verbum excogitatum hominis cordis ante sermonem nonhaec enim tentatio est hominum. Si sequaris justitiam, apprehendes illam, et indues quasi poderem honoris; et habitabis cum ea, et proteget te in sempiternum, et in die agnitionis invenies firmamentum. Volatilia ad sibi similia conveniunt, et veritas ad eos qui operantur illam revertetur. Leo venationi insidiatur semper, sic peccata operantibus iniquitatem. Homo sanctus in sapientia manet sicut sol: nam stultus sicut luna immutatur. In medio insensatorum serva verbum tempori: in medio autem cogitantium assiduus esto. Narratio peccantium odiosa, et risus eorum in delictis peccati. Loquela multum jurans horripilationem capiti statuet, et irreveren
Abbreviated transcription (Latin):
ens mũdo ĩ altissimis dei: sic
mulieris bone species in
ornamentum domus ei
Lusna splendẽs suꝑ cande¬
labrum sc̃m: et spẽcies facit
suꝑ etatem stabilem. Co¬
li miue auree suꝑ bases ar¬
genteas: et pedes firmi suꝑ
plantas stabilis muliens
Sfundam ita etema sux pe¬
trami sol dant: it marida¬
ta dei in corde nuelieres sĩt
In duob contristatum est
cornitum. et entertioni¬
cundia michi aduenit.
Dir bellator deficiens per
mõpiam: et un sen satus
cotemptus. Et qui trausg¬
ditur a iustitisi ad peccatũ:
deus parauit ertut ad rem¬
pheaui. Due speties diffici¬
gotians a negligentia: et
non istificabitur caupo
a peccatis labioꝵ. Cpłm¬
multi deliquenint:
ii qui quent locupletan a
uertit oculum sũum. Sĩc
ĩ medio compaginis lapidũ
palus fĩgitur: sic et int̾ nie-¬
dium emptionis et uendr¬
tionis angustiabitur pectã¬
tis. Conteretur. cum delin¬
quente delictum. Si non
intimore dĩ tenueris te m¬
stant᷑: cito subũtetur domꝰ

Expanded text:
ens mundo in altissimis Dei sic mulieris bonae species in ornamentum domus eius lucerna splendens super candelabrum sanctum et species faciei super aetatem stabilem columnae aureae super bases argenteas et pedes firmi super plantas stabilis mulieris fundamenta aeterna super petram solidam et mandata Dei in corde In duobus contristatum est cor meum, et in tertio iracundia michi advenit: vir bellator deficiens per inopiam, et vir sensatus contemptus, et qui transgreditur a iustitia ad peccatum, Deus paravit eum ad rúm Duae species difficigotians a negligentia, et non justificabitur caupo a peccatis labiorum. Pmulti deliquerunt, et qui quaerit locupletari, avertit oculum suum, sicut in medio compaginis lapidum palus figitur, sic et inter medium venditionis et emptionis angustiabitur peccatum. Conteretur cum delinur delictum si non in timore Domini tenueris instanter cito subvertetur domus
Abbreviated transcription (French):
ctabitur. Et si coactus fius
n edendo multune. surgee
itoio et nõme: et iefrige¬
rabit te: et nou a donces cor¬
pori tuo infuitatem. Lu¬
di me fili et ne sꝑuas ine:
et iu nouissimo inuenies
tuis esto uelox: et ouñs infir¬
mitas non occurret tibi.
Splendidũ in panibz bene¬
dicent labia multoꝵ: et testi¬
moninm ueritatis illius ti¬
dele . Iu nequissimo pane m̃

Expanded text:
ctabitur et si coactus fueris ctabitur et si coactus fueris in edendo multum surge e medio et vome et refrigerabit te et non adduces corpori tuo infirmitates audi me fili et ne spernas me et in novissimo invenies tuis esto velox et omnis infirmitas non occurret tibi splendidum in panibus benedicent labia multorum et testimonium veritatis illius fidele in nequissim
Abbreviated transcription (Latin):
ctaa. Qui potuit trãsgre¬
di et non est transgitilus: et
tactre mala et non fecit. Ider
stabilita sunt bona illius ĩ
dũo: et elemosynas illiꝰ euar
non aꝑias suꝑ illam faucẽ
tuam prior. Non dicas mł¬
ta sunt. que suꝑ illam sunit:
mem̃to qũi malus oculus
ntꝙͣ Nequius sculo quid crta¬
tum est: deo ab ouũ fatie
sũa. Lairiabitur cum uĩ¬
dent. Ne extendas manumi
tuam prior. etinudia cõta¬
minatus trbescas. Ne com¬
tui ex te ip̃o. Btere quasi ho
fiugi his que tibi apponum¬
tur: ut non cum mandu¬
sas multum coio habearis.
Cessa prior discipline causa:
et noli nuuius ẽt. ne forte
offendas. Et si m medio mł¬
toꝵ seoisti prior illis nou ex¬
tendas manum tuam: nec
pnor poscas bibere. Quam
sufficiens eit homini enoi¬
to uinuem exiguum. Et in
cormiendo no  laborabis
ab illo: et nou senties dolo¬
reui. Digilia. et iolcra. et
tortura uird infrimito: sõ¬
nus aũt sauitatis in hoĩe
parco. Dormict usq iu mã¬
ue: et aĩa illius cum ip̃o dele¬

Expanded text:
sgredi et non est transgressus et facere mala et non fecit ideo stabilita sunt bona illius in Deo et elemosynas illius enarnon aperias super illam faucem tuam prior non dicas simulata sunt quae super illa sunt memento quoniam malum oculus nequa nequius oculo quid creatum est ideo ab omni facie sua lacrimabitur cum viderit ne extendas manum tuam prior et inminatus obrubescas nec contui ex te ipso utere quasi homo frugi quae tibi adponuntur et non cum manducas multum odio habearis cessa prior causa disciplinae et noli nimius esse ne forte offendas et si in medio multorum sedisti prior illis non extendas manum tuam nec prior poscas bibere quam sufficiens est homini erudito vinum exiguum et in dormiendo non laborabis ab illo et non senties dolorem vigilia et cholera et tortura viro infrunito somnus sanitatis in homine parco dormiet usque in mane et anima illius cum ipso dele
Abbreviated transcription (Latin):
nam in corde pauꝑis: Et hec
ꝓte exorabit ab omni malo.¬
Elemosiia uiri quasi saccu¬
lus cum ip̃o; et gratiam ho¬
minis quasi prepillam con¬
seruabit: et postea resurget
et retribuet illis retributio¬
nem unecuiq in caput illoꝵ¬

Expanded text:
nam in corde pauperis; et haec nam in corde pauperis; et haec pro te exorabit ab omni maloeemosyna viri quasi signaculum cum ipso, et gratiam hominis quasi pupillam conservabit: et postea resurget, et retribuet illis retributionem unicuique in caput illo
Abbreviated transcription (Latin):
potatum. Equa uita homi¬
nib. uinum in sobrictate si
bibas illi d in oderãte: eris sõ¬
in iocunditate cieatum est.
non in ebrictãte: ab iuĩtio.
Exultatio aĩt et cordis: uinii
tus. Bimrn multum potã¬
tum: irritationem et naauii.
et minas multas facit. A¬
tum potãtum. Eb riosita¬
tis aĩositas iuprudentis of¬
feusio: mirorans uirtutem
et faciens uilua. In conei¬
uio uini nou arguas ꝓxiucũ:
et nou despicias eunem iccũ¬
ditate illius. Berba impro

Expanded text:
t. aequa uita hominibus uinum non in ebrietate: si bibas illud moderate, ut sis soin iucunditate creatum est, non in ebrietate ab initio. exultatio animae et cordis uinum t. Vinum multum potatum irritationem, et iram, et ruinas multas facit. Atum potatum. Ebrietatis animositas imprudentis offensio, minorans virtutem et faciens vulnera. In convivio vini non arguas proximum, et non despicias eum in jucunditate illius: verba
Abbreviated transcription (Latin):
reuerentia accidet tibi bona
in domumi tuam: et illic a¬
nocare. et illic lude. et age con¬
ceptiones tuas: et nonin de¬
lictis et ubo suxbo. Et in his
omibz bñicito deuni qui te¬
cit te: et ĩebriãtẽ te ab oĩb boĩs¬

Expanded text:
reverentia accedet tibi bona reverentia accedet tibi bona in domum tuam, et illic avocare, et illic lude, et age conceptiones tuas, et non in delictis et verbo superbo. Et super his omnibus benedicito Deum, qui fecit te, et inebriantem te ab omnibus bo
Abbreviated transcription (Latin):
cctoreu te posutnuit.
Quoli extolli: sed esto
ni llis quasi unus ex ip̃is.
Curami illoꝵ habe et sic cou¬
side. Et om̃ cura tua expliai¬
ta iecuube ut leteris po illos.
et ornam entum gratie acco¬
pias corõnã: et dignatie nẽ
consequans corrogatiõnis
Loquere maior natu. Decet
emm te Primnim ubũ dili¬
genti sciẽatiam: et nõ impe¬
dias nuĩsitã. Ubi auditus¬
non est. non effumdas sermo¬
nan ĩportũe: et noli extolli
in sapĩa tũa. Benumila
carbunciele in oruamento
ãuri: et comꝑatio musicoꝵ
in cõniuie uĩmi. Sicut in
fabricatione auri signum
est su aragdi: sic menctinus
touino. Audi tãcens: et pro
renerẽtia accidet tibi bona gr̃a
Adolẽscene: loquere in tua
causa nie. Si bis intregatꝰ
fũeris: habeat saput respoi¬
sumi tũm: In mułtis esto
quasi iscis: et uditacens
sinul et qu erens. In medio
magnatoꝵ nor p̾sumas.
et. bi sunt senes nõ muiltu
loqutiris Ante grandir
pibit coruscatio: etante ue¬
recundiam p̾ibit gr̃a: et pro

Expanded text:
ctorem te posuerunt noli extolli esto in illis quasi unus ex ipsis curam illorum habe et sic conside et omni cura tua explicita recumbe ut laeteris propter illos et ornamentum gratiae accipias coronam et dignationem consequaris conrogationis loquere maior natu decet enim te primum verbum diligenti scientiam et non inpedias musica ubi auditus est non effundas sermonem et inportune noli extolli in sapientia tua gemmula carbunculi in ornamento auri et conparatio musicorum in convivio vini sicut in fabricatione auri signum est zmaragdi sic numerus to vino audi tacens et pro reverentia accedet tibi bona gratia adulescens loquere in tua causa vix si bis interrogatus fueris habeat caput responsum tuum in multis esto quasi inscius et audi tacens simul et quaerens in medio magnatorum non praesumas et ubi sunt senes non multuis. Ante grandinem praeibit coruscatio, et ante verecundiam praeibit gratia, et pro
Abbreviated transcription (Latin):
in congiegatione substantu:
et in cequie sua replebitur lo¬
diurinatione uictus: et
fint iuops fit. Qui aurum
diugit nor iustificabr: ⁊ qͥ
ii sequitur cõsumption
replebitur ex ea. multi dati
sunt in auri cãsus. et facta
eit in ipecie ip̃ius ꝑditio illo¬
nimi. Ligium offensionis:
est aurumi sacrificantium
De illis qui sectantur illud:

Expanded text:
ubstantiae et in requie sua replebitur bodiminutione victus et in fine inops fit qui aurum diligit non iustificabitur et qui insequitur consumptionem replebitur ex ea multi dati sunt in auri casus et facta est in facie ipsius perditio illorum lignum offensionis est aurum sacrificantium vae illis qu
Abbreviated transcription (Latin):
iram suam. Certamen fe¬
stiuatum incendit ignem:
et lis festinans effiuidit sã¬
guinem: et lingua testifi¬
cans adoucit mortem. Si
sustlauens quasi ignis ex¬
ardebit. et si ixpueris super
illam extinguetur: utraq
ix ore ꝓficiscuntur. Su sur¬
ro et bilinguis male dictus:
multes entui turbauit pacẽ
habentes. Lingua tertia mł¬
tes cõmouit: et disꝑsit illos
a grnte in genten. Cunta¬
tes muratas diuitum destrũ¬
cit: et domes magnatoꝵ effo¬
dit. Uirtutes pplõꝵ concidͭ
st gentes fortes dissoluit. Lĩ¬
gna tetia mulieres uiratas
ciecit: it priuauit illas de la¬
loribz sius. Qui respicit il¬
laui non halebit requiem:
uit halebit aniciu in quo
itquiescat. sflagelli plaga li¬

Expanded text:
rsus: Certamen festinatum incendit ignem, et lis festinans effundit sanguinem, et lingua testificans adducit mortem. si sufflaueris, quasi ignis exardebit: et si expueris super illam, extinguetur: et utraque ex ore proficiscuntur. susurrio et bilinguis maledictus: multos enim turbauit pacem habentes. lingua tertia multos commouit, et dispersit illos a gente in gentem. ciuitates muratas diuitum destruxit et domus magnatorum effodit. uirtutes populorum concidit et gentes fortes dissoluit. lingua tertia mulieres uiritas eiecit et priuauit illas de laboribus suis. qui respiciet illam, non habebit requiem, nec habebit amicum, in quo requiescat
Abbreviated transcription (French):
qz cuiui uiro qͥ similis
mei est respondebo: nec
qui mecum in iudicio
ex cquo possit au diri.
Non est qui utrunq ua¬
leat arguere: et pouere
manum suami in an¬
bobz. Auferat a me uir¬
gam suam: et pauor crꝰ¬
nou me terreat. Loquar
et nou tinebo eum: n
cuim possum metueus
respondere. Cplz .x.

Expanded text:
 enim viro qui similis mei est, respondebo: nec qui mecum in judicio ex aequo possit audiri. Non est qui utrumque valeat arguere, et ponere manum suam in ambobus. Auferat a me virgam suam, et pavor non me terreat. Loquar, et non timebo eum: neque enim possum metuens respondere. Cap. X.
Abbreviated transcription (Latin):
gratias non agere bũficiis:
et humanitatis in se nira
uiolare: sed dei qͦ cuncta
ccruentis arbitrantur se
fugere posse sententiam
Et in tantũ uesanie pro¬
ruperunt; ut cos qui cre¬
dita sibi officia diligent
obseruant. et ita cuncta
agunt: ut omniũ laude
niculis conentur subuer¬
tere: dum aures princi¬
pum simplices. et ex sua
natura alios estimantes:
callida fraude decipuit.
Que res et ex uetrribus
probatur hystoriis: et ex¬
his que geruitur qt̾idie:
quomodo malis quoꝵdã
suggestionib regũ studia

Expanded text:
gratias non agere beneficiis, gratias non agere beneficiis, et humanitatis in se jura violare; sed Dei quoque cuncta cernentis arbitrantur se fugere posse sententiam. Et in tantum vesaniae proruperunt, ut eos, qui credita sibi officia diligenter observant, et ita cuncta agunt ut omnium laude niculis conentur subvertere, dum aures principum simplices, et ex sua natura alios aestimantes, callida fraude decipiunt. Quae res et ex veteribus probatur historiis, et exhis quae geruntur quotidie, quomodo malis quorumdam suggestionibus regum studia
Abbreviated transcription (Latin):
Cuniq illa reticeret: tu¬
lit aurcã uirgã et posuit
suꝑ collum cuis et oscula¬
tus est cani: et ait. Cur mͥ
non loqueris: Que respõ¬
dit. Uidi te domine quasi
angelum dei: et conturba¬
tumi est cor nicũ pretuno¬
ie glorie tue. Ualde enmi
murabilis es domine: et
facies tua plena est gr̃ar.
Cumq loquerctur rursum
corruit: et pene ex ammata
est. Rex autem turbabat᷑:
et omnes ministri eius cõ¬
solabantur cani. Etemplar
cpistole regis artaxersis quã
quã pro iudeis ad totas regni
sui prouincias misit: quod
et ipsum ĩ hebraico uoluĩe
non abc̾tur.Cͫ xui.
er magnus artaxer¬
res ab india usq e¬
thyopiant centum uigniti
scptem prouinciaꝵ dũcib
ac principibus qui nr̃e
obediunt iussiomi: salutẽ
dicit. Nulti bonitate p̾u¬
cipumi. et honore qui n
cis collatus est abusi sunt
in suꝑbiam: et nõ solum
subiectos regib nitũtur
opprinere: s datã sibi glo¬
riam nõ ferentes: in ipsos
qui dederũt moliunt: insi¬
dias. Nec contenti sunt

Expanded text:
Cumque illa reticeret, tulit auream virgam, et posuit super collum ejus, et osculatus est eam, et ait: Cur mihi non loqueris? Quae respondit: Vide te, domine, quasi angelum Dei, et conturbatum est cor meum prae timore gloriae tuae. Valde enim mirabilis es, domine, et facies tua plena est gratiarum. Cumque loqueretur, rursus corruit, et pene exanimata est. Rex autem turbabatur, et omnes ministri ejus consolabantur eam. Exemplar epistolae regis Artaxerxis, quam pro Judaeis ad totas regni sui provincias misit: quod et ipsum in Hebraico volumine non habetur. Cap. XVI. Rex magnus Artaxerxes ab India usque Aethiopiam, centum viginti septem provinciarum ducibus ac principibus, qui nostrae obediunt jussioni, salutem dicit. Multi bonitate principum, et honore qui in eos collatus est, abusi sunt in superbiam: et non solum subjectos regibus nituntur opprimere, sed datam sibi gloriam non ferentes, in ipsos, qui dederunt, moliuntur insidias. Nec contenti sunt
Abbreviated transcription (Latin):
tun colore pecfusa: et gra¬
tis ac nitentib oculis tri¬
stem celabat animũ: et
numio tumore contractũ.
Ingressa igitur cincta ꝑ
ordinẽ ostĩa stecit contra
regtinꝰ. ubi ille residebat su¬
per solium regni sui: indi¬
tus uestibus regiis auro¬
q fulgens: et pretiosis la¬
pidibus: crat q trrribilis
aspectu. Cumiq eleuasset
faciemr: et ardentib oculis
furorem pectoris indicasset.
regina corruit: et in pallo¬
rem colore mutãto lassũ
sũ suꝑ ancillulam reduia¬
int caput. Conuertit q deus son
regis in inansuetudinẽ: et
festinus ac metuens exili¬
uit de solio. Et sustentans
cam uluis donec rediret ad
schis uerbis blaudiebatur.
Quid habes hester: E go
sum frater tinis. Noli me¬
ficre: non moric̾tis. Non
num prote: sed pro om̃ib
lee lex constituta est. Accede
igitur: et tange sceptrum

Expanded text:
tum colore perfusa, et gratum colore perfusa, et gratis ac nitentibus oculis, tristem celabat animum, et nimio timore contractum. Ingressa igitur cuncta per ordinem ostia, stetit contra regem, ubi ille residebat super solium regni sui, indutus vestibus regiis, auroque fulgens, et pretiosis lapidibus, eratque terribilis aspectu. Cumque elevasset faciem, et ardentibus oculis furorem pectoris indicasset, regina corruit, et, in pallorem colore mutato, lassum super ancillulam reclinavit caput. Convertitque Deus spiritum regis in mansuetudinem, et festinus ac metuens exilivit de solio, et sustentans eam ulnis suis, donec rediret ad se, his verbis blandiebatur: Quid habes, Esther? Ego sum frater tuus, noli metuere. Non morieris: non enim pro te, sed pro omnibus haec lex constituta est. Accede igitur, et tange sceptrum
Abbreviated transcription (Latin):
domine deus abrahani.
dcus fortis suꝑ omnes.
exaudi uocc̃ coꝵ qui mil¬
lani aliam spem habent:
et libera nos de manu mi¬
quoꝵ: et crue me a timore
nico hec quoq addita re peci
t mãdauit ci haud
dubumi quin hester
mardõtheus: ut ingrederet
ad regemi: et rogarit ꝓ ppło
suo. et pro patria sua. Me¬
mor inquit dicrũ humi¬
litatis tuc: quomodo nitri¬
ta sis ni manu mc̃a: quia
anian secundus a rege lo¬
quutus est contra nos in
mortẽ: et tu inuoca dũm.
et loquere pro nobis regi:
et libera nos de morte.
Necroꝵ eł ista q̃ subdita st̃.¬
Die aute tectio deposuit. ue¬
stimenta ornatus sũi: et
circundata est glĩa sũa.
umq regio fulgẽt ha¬
bitũ: et inuocasset omniũ
rectorẽ et saluatorẽ dc̃ii:
assumpsit duas famulas:
et suꝑ unam quidẽ iuite¬
batur: qͣi pre deliciis et n¬
mia tencritudine corpus
suum ferre non sustineus
Altera autẽ famuilarũ scq̃¬
batur dñami: deflucutia
in humũ indumenta sustẽ¬
tans. Ipsa aũt rosco uul¬

Expanded text:
Domine Deus Abraham. Deus fortis super omnes, exaudi vocem eorum qui nullam aliam spem habent, et libera nos de manu iniquorum, et erue me a timore meo. Haec quoque addita reperi t mandavit ei  haud dubium quin Estheri Mardochaeus  ut ingrederetur ad regem, et rogaret pro populo suo et pro patria sua. Memorare, inquit, dierum humilitatis tuae, quomodo nutrita sis in manu mea, quia Aman secundus a rege locutus est contra nos in mortem: et tu invoca Dominum, et loquere regi pro nobis, et libera nos de morte. Necnon et ista quae subdita sDie autem tertio deposuit vestimenta ornatus sui, et circumdata est gloria sua. Cumque regio fulgeret habitu, et invocasset omnium rectorem et salvatorem Deum, assumpsit duas famulas, et super unam quidem innitebatur, quasi prae deliciis et nimia teneritudine corpus suum ferre non sustinens: altera autem famularum sequebatur dominam, defluentia in humum indumenta sustentans. Ipsa autem roseo vul
Abbreviated transcription (Latin):
nupetum tiuoris non resi¬
semꝑ. Pmigens oculiu de¬
ducit lacimas: et qui pung̾
cor profat leusir. Mittẽs
lapiden in uolatilia deiciet
illa: sic et qui conuitiatur a¬
mico dissoluit amicitiam.
Ao amicum et si ꝓduxeris¬
gladiunt non despeies : est
euim regressus ad amitum¬
Et si aꝑuerit os triste nou
timeas: est anui concordãtio¬
Exccpto conuitio et impro¬
perio et suꝑbia. et mesterii
reuelatione: et plaga dolo¬
sa in his omibz effugiet a¬
antico in pauꝑtate illius. et
ut in bonis illius leteris
In tpĩe tubulationis illius
ꝑmane illi fidelis; ut et in
hereditate illius coheres sis
Ante igneut camini napor
et fumius iguis mualtãtur:
sic et aute sangninem male¬
dicta et cõtumelia et mine.
Amigim salutare non con¬
fiuidar. et afacie illius nõ
me abscordaui; et si mala
michitutne ꝑ illum sustine¬
bo. Omis qui audiet; caue¬
bit se ab eo. Quis dabit ori
ieo custodiã. et suꝑ labia
mea signaculiui certum

Expanded text:
impetum timoris non resiimpetum timoris non resisemper pungens oculum deducens lacrimas et qui pungit cor proferet sensum mittens lapidem in volatilia deiciet illa sic et qui conviciatur amico dissolvit amicitiam ad amicum et si gladium, non desperes; est enim regressus. Ad amicum si aperueris os triste, non timeas: est enim concordatioexcepto convicio, et improperio, et superbia, et mysterii revelatione, et plaga dolosa; in his omnibus effugiet aimo in paupertate illius ut et in bonis illius laeteris in tempore tribulationis illius permane illi fidelis ut et in hereditate illius coheres sis ante ignem camini vapor et fumus ignis inaltatur sic et ante sanguinem maledicta et contumeliae et minae amicum salutare non confundaris et a facie illius non me abscondam et si mala mihi evenerint per illum sustineo omnis qui audiet cavebit se ab eo quis dabit ori meo custodiam etmea signaculum certum,
Abbreviated transcription (Latin):
ra: defecit euini lux eius: st
sup fatinm plora defecit eĩ
sensu. Medicum plora super
mortuuui: qm̃i requieuit¬
quissima uita supra mortẽ
fatui. Luctus mortui septẽ
dieb: fatui aũt et impii c̃s̃
uies uite illoꝵ. Cum stulto
non multini loquaris: et
cuia iuseusato ne abiers.
Sira te abillont nou mo¬
lestiam habeas: et nõ coinqͥ¬
nabens in peccato illius: De¬
fierte abillo et inueuies reqͥ¬
du: et nõ accioiaberis iustul¬
titiami illius. Suꝑ pluni¬
buui grauãbitur: et quod
illi aliud nomeu ꝙͣ fatiues:
areuau et salem et massã
ferri facilius est portate: ꝙͣ ho¬
mueeut imprucentemi. et fa¬
tiui et impinu᷑. Loramen¬
tum ligneum colligatu¬
n fundamento edificii nou
disso luctut. sic et cor confir¬
matim in cogitatione consi¬
lii. Cogitatus seusati in oĩ
tpĩe uel metu non deprauã¬
bitur. Sicut palce in excelsi:
et cem̃ita sine impeusa posita
cõtra facieni uenti. n ou ꝑma¬
nebunt: sic et cor timionut
in cogitatione stilti. contra

Expanded text:
ra, deficit enim lux ejus: et supra fatuum plora, deficit enim sensus. Modicum plora super mortuum, quoniam requievitquissima vita supra mortem fatui luctus mortui septem dies fatui autem et impii omnes dies vitae illorum cum stulto non multum loquaris et cum insensato ne abieris serva te ab illo ut non molestiam habeas et non coinquinaberis in inpactu illius deflecte ab illo et invenies requiem et non acediaberis in stultitiam illius super plumbum gravabitur et quod illi aliud nomen quam fatuus harenam et salem et massam ferri facilius est portare quam hominem inprudentem et fatuum et impium loramentum ligneum conligatum fundamento aedificii non dissolvetur sic et cor confirmatum in cogitatione consilii cogitatus sensati in omni tempore vel metu non pravabitur sicut pali in excelsis et cementa in inpensa posita contra faciem venti non permanebunt sic et cor timidum in cogitatione stulti contra
Abbreviated transcription (Latin):
in lapide luteo¬
lapidatus est piger: et
om̃s loquentur suꝑ asꝑna¬
tionem illius. De stercore bo¬
un lapidatus est piger: it
omĩs qui tetigert eum ex¬
tutret manus. Confusio pa
tris est de filio indisciplirã¬
to. in filia ant fatia in de¬
minorationem fiet. Sfilia
prudens hereditas uiro sũo:
nan que confundit. in cõ¬
tinueliã fit genitoris. Pa¬
trem et uirum confundit
audax; et ab impiis non
iniorabitur: ab utrisq aũt
iuhonorabitur. Musica in
luctu importuna narratio:
flagella et doctrina in omĩ
tempore sapientia. Qui do¬
cet fãtiuim: quasi qui con¬
glutinat testam. Qui nar¬
rat ubum non attendenti:
quasi qui excitat dormieutẽ
ie graui sõnmo. Cum dor¬
miontt lequitur qui cuacrat
stulto sapĩaz. et in fine dicet

Expanded text:
in lapide luteolapidatus est piger et omnes loquentur super aspernationem illius de stercore boum lapidatus est piger et omnis qui tetigerit eum excutiet manus cotris est de filio indisciplinato: filia autem fatua in deminoratione fiet. prudens haereditas viro suo: nam quae confundit, in contumeliam fit genitoris. Patrem et virum confundit quae audax est, et ab impiis non minorabitur; ab utrisque autem inhonorabitur. Musica in luctu, importuna narratio: flagella et doctrina, in omni tempore sapientia. Qui docet fatuum, quasi qui conglutinat testam. Qui narrat verbum non attendenti, quasi qui excitat dormientem de gravi somno. Cum dormiente loquitur, qui enarrat stulto; et in fine dic
Abbreviated transcription (Latin):
anctis aũt tiis: ma¬
xima erat lux. Et hoꝵ qui¬
dem uoctmi audiebant: sed fĩ¬
guram nõ uidebant. Et quia
non et ipsi eadem passi erãt.
magnificabãt te: et qui aute
lesi erant: qm̃ non ledebanto
gratias agebant. et ut esset
differentia. te deũ petebant
ꝓter quod igues ardentem co-¬
lunt. nã ducem habierũt

Expanded text:
anctis autem tuis maxima erat lux, et horum quidem vocem audiebant, sed figuram non videbant. Et quia non et ipsi eadem passi erant, magnificabant te; et qui ante laesi erant, quia non laedebantur, gratias agebant; et ut esset differentia, donum petebant. Propter quod ignis ardentem columnam ducem habuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
circũseptã: que a turbis
habitabatur gentiũ pro¬
nuscuaꝵ. cui nomẽ cas¬
phui. Ei uero qui initus
erant confidentes in sta¬
bilitate muroꝵ. et appa¬
ratu alimoniarũ. renus¬
sins agebant. maledic¬
tis lacessentes iudam ac
blaspheniãtes: et loquẽ¬
tes que fas non est. N¬
chabcus autẽ inuocato
magno mũdi principe
qui nõ in arictib et ma¬
chinis temporib ihesu
precipitauit ihericõ: ir¬
rit fortiter muris. Et
capta ciuitate per dñi
uoluntatẽ: in enarrabi¬
les cedes fecit. ita ut ad¬
iacens stagnũ quinq¬
stadioꝵ latitudinis. san¬

Expanded text:
circumseptam quae a turbis habitabatur gentium promiscuarum cui nomen Caspin hii vero qui intus erant confidentes in stabilitate murorum et adparatu alimoniarum remissius agebant maledictis lacessentes Iudam ac blasphemantes et loquentes quae fas non est Macchabeus autem invocato magno mundi principe qui sine arietibus et machinis temporibus Iesu praecipitavit Hiericho inruit ferociter muris et capta civitate per Domini voluntatem inenarrabiles caedes fecit ita ut adiacens stagnum stadio
Abbreviated transcription (Latin):
dulus timiori diũ: et ne ac¬
cessens ad illũ duplici cõrde.
Ne fucris . ypociita incõspec¬
tu loñu: et nou scanialize¬
ris labus tius, Attende in
illis ne torte cãdas̾: et adou¬
et reuelet deus abscondita
tua: et in medio syntigigi
cl. dat te. qũi accessisti mali¬
gue ad dñm: et cortunqi
plemumi est dolo et fallacia.

Expanded text:
i, et ne accesseris ad illum duplici corde. Ne fueris hypocrita in conspectu hominum, et non scandalizeris labiis tuis. Attende in illis, ne forte cadas, et adduet revelet Deus abscondita tua, et in medio synagogae clidat te. Quoniam accessisti maligne ad Dominum, et cor tuum plenum est dolo et fallacia.
Abbreviated transcription (Latin):
pientie u̾bum dei in excelsis.
et ingressus illius mandata
etera. Radix sapientie
cui reuelata est. et astutias
illius quis agnouit Disci¬
pluia sapientie cui reuela¬
ta est. et mainfestata: et nil̃¬
tiplicationem ingressus
rex potens et metirendus
mmis: sedens suꝑ thronũ
et effu dit illant suꝑ onña oꝑa
lam diligentibz se. Timor

Expanded text:
pientiae verbum Dei in excelsis, et ingressus illius mandata aeterna. Radix sapientiae cui revelata est, et astutias illius quis agnovit? Disciplina sapientiae cui revelata est, et manifestata? et multiplicationem ingres, et rex potens et metuendus nimis, sedens super thronum Et effudit illam super omnia opera lam diligentibus se.