comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
intentionẽ cogitationis qͥd accipe reqͥras.
& estat g̾ ut docto cũ loquit᷑ qͣsi m̃sa dei
semꝑ intentꝰ labiuĩ reflectat. ne aut mala
intentione loqui inchoet. aut cũ bene ce¬
ꝑit. seductꝰ fauore: inappetitũ aliũ declim.
ortasse aiit de custodia
discipline sermo doctori ẽ. ⁊ sepe conti
git ut discipline regłam ꝙͣ scit dic̾e̾. nesciat
cenere. qr aut nuio zelo motꝰ minꝰ se per
mansuetudinẽ temꝑat. aut nuna man¬
suͤtudine placidꝰ: minꝰ se ẽc uicia in zelisti¬
mulo inflãmat. Magna enĩ consid̾atioẽ
debemꝰ pensare qd̃ sc̃ptum ẽ. Q inuasis
tẽpli int̾ coronas. ⁊ plectas. boues. leones.
⁊ cherubin sculpta sũt. ⁊ subt̾ boues ⁊ leo¬
nes lora dependentia. Corone quippe au¬
ree signum uictorie plecte aũ concordie
unanimitatẽ signant. Cherubin uͦ ple¬
nitudo scientie dicunt᷑. Sac̾dotes enĩ at¬
qr doctores int̾ coronas ⁊ plectas .i. inter

Expanded text:
ogitationis quid accipere requiras. Restat ergo ut doctor, cum loquitur, quasi mensa Dei semper intus labium reflectat, ne aut mala intentione loqui inchoet, aut cum bene coeperit, seductus favoribus, in appetitum alium declinet. 18. Fortasse autem de custodia disciplinae sergit ut disciplinae regulam quam scit dicere nesciat tenere, quia aut, nimio zelo motus, minus se per mansuetudinem temperat; aut nimia mansuetudine placidus, minus se contra vitia in zeli stimulo inflammat. Magna enim consideratione debemus pensare quod scriptum est, quia in vasis templi inter coronas et plectas, boves et leones et cherubim exsculpta sunt, et subter boves et leones lora dependentia . Coronae quippe signum victoriae, plectae autem concordiae unanimitatem signant; Cherubim vero plenitudo scientiae dicuntur. Sacerdotes enim atque doctores inter coronas et plectas, id est
Abbreviated transcription (Latin):
do nescimꝰ. ꝯpulsi locũ doct̾ne loqñdodiꝰ¬
cimus.⁊ dũ de cognitione nr̃e pigritie re¬
atꝰ nascit᷑ inm̃te. eandẽ m̃tẽ ꝯpunctio su¬
bito aborta tnͣsu̾bat. ⁊ sua uoce excitata
eiugilat inope. q̃ pͥus torpebat in ocio:
atq ad bona oꝑa cor auditoꝵ accendit᷑:
młti qui eiꝰ u̾ba audiunt. qnͣta uł qͣlia
mala ꝑpetrau̾int recognoscũt. atq ad e¬
um ꝯfitentes ueniunt. eũq ꝓpeccatis ss
int̾cessorẽ fieri cum fletibꝰ petũt. ut ip̃e
orando deleat cłpas: qͣs p̾dicando mani¬
festat. Uñ ⁊ subdit᷑.¬

Expanded text:
 doctrinae, loquendo discimus; et dum cogitatione nostrae pigritiae reatus nascitur in mente, eamdem mentem compunctio subito oborta transverberat, et sua voce excitata evigilat in opere, quae prius torpebat in otio satque ad bona opera cor auditorum accenditur, multi qui ejus verba audiunt quanta vel qualia mala perpetraverint recognoscunt; atque ad eum confitentes veniunt, eumque pro peccatis suis intercessorem fieri cum fletibus petunt, ut ipse orando deleat culpas quas praedicando manifestat. Unde et subdit
Abbreviated transcription (Latin):
głam ẜmo doctoris ẽ. ⁊ mire in sinuãs
qͣlit̾ debeat dedinari. eisdẽq ipsis ser¬
uanã głam disputat. Si gͥ ħ appetit adipi¬
sci qd̾ ꝓib. m̃sa intꝰ labiũ nõ reflectet. tũc
aũt m̃sa dm̃ ex quadris lapidibꝰ exstructa
habebit intꝰ labiũ reflexũ. cũ studueric

Expanded text:
am sermo doctori est, et mire insinuans qualiter debeat declinari, eisdem ipsis servanam gloriam disputat. Si igitur hoc appetit adipisci quod prohibet, mensa intus labium non reflectit. Tunc autem mensa Domini ex quadris lapidibus exstructa ha
Abbreviated transcription (Latin):
ostensio delinqñtẽ choerceat. ⁊ caritatis
custos m̾cedem mansuetudinis ñ amittat.
E ccc dum loquor. ioseph ammũ pulsat:
ut ad ostendencla que dico testis ipse ue¬
cie cc̃ se stimulos excitauit. Ab eisdẽ fribꝰ
hismahelitis ẽ uendit᷑. in egipto ductꝰ. mira
Cumq int̾ra chanaan fames exurgerec.
fr̃s ad egiptum ueniunt. ioseph p̾latum e¬
gipto reper̃: eumq submissis ad t̾ram c̾ui¬
di consilis nõ ual quẽ id̾o uendid̾ant ne ad¬
orarent: adorauerũt qr uendid̾unt. Tumne
ipse uir d̾i spu discretiois plenꝰ cognoũ fr̃s.¬

Expanded text:
ostensio delinquentem coerceat, et charitatis ostensio delinquentem coerceat, et charitatis custodia mercedem mansuetudinis non amittat. 19. Ecce, dum loquor, Joseph animum pulsat, ut ad ostendenda quae dico ipse testis vetiae contra se stimulos excitavit . Ab eisdem fratribus Ismaelitis est venditus , in Aegyptum ductus, mira Cumque in terra Chanaan fames exsurgeret, fratres ad Aegyptum venerunt, Joseph praelatum Aegypto repererunt, eumque submissis ad terram cerviDei consilium non valuerunt, quem ideo vendiderant ne adorarent, adoraverunt quia vendiderunt. Tunc ipse vir Dei, spiritu discretionis plenus, cognovit fr
Abbreviated transcription (Latin):
crepant. ꝑ boues. leones. acq cherubin
designati sũt: qz in plenitudine scientie
qm hñt necesse ẽ ut boum mansuetudi¬
nẽ teneant ⁊ feruorẽ leonũ. qͣtinꝰ indisci¬
plina qmͣ p̾dicant. ⁊ ex sco zelo accensi:
sint. ⁊ ex pat̾na dulcedine tnͣquilli. ꝙ¬
bꝰ subt̾ se lora dependeant ut discipline
fue retinacula quibꝰ ipsi ligati sũt etiã
subiectis suis sollicite impendãt. Subt̾
enĩseos lora dependẽ ẽ: custodie iuncula sb̃¬
ditis tenere. que tũc recte ẜuant᷑: cũ nec bori¬
um mansuetudo in zelo feruore amutit᷑.
nec leonũ t̾ror in mansuetudine declina¬
ciplina iiiia. nec mĩ a sit remissa. Ne si
in ordinate culꝑa dimittit᷑. is qui ẽ culpa¬
bił inreatu gramꝰ astringat᷑. Et rursũ si
culpa ĩmod̾ate retinet᷑. tante qui corrigit᷑
det̾ior fiat: qñto eͥgͣ se uil ex benignitatis
gr̃a agi ꝯsid̾at. Exibenda itaq p̾uis ẽ. asp¬
itas mostensione: caritas inm̃te: Uñ dũ

Expanded text:
pant, per boves et leones atque cherubim designati sunt, quia in plenitudine scientiae quam habent necesse est ut et boum mansuetudinem teneant, et fervorem leonum, quatenus in disciplina quam praedicant, et ex sancto zelo accensi sint, et ex paterna dulcedine tranquilli. Quibus subter se lora dependeant, ut disciplinae suae retinacula quibus ipsi ligati sunt etiam subjectis suis sollicite impendant. Subter eos enim lora dependere est custodiae vincula subditis tenere. Quae tunc recte servantur, cum nec boum mansuetudo in zeli fervore amittitur, nec leonum terror in mansuetudine declinaciplina nimia, nec misericordia sit remissa, ne si inordinate culpa dimittitur, is qui est culpabilis, in reatu gravius astringatur; et rursus, si culpa immoderate retinetur, tanto qui corrigitur deterior fiat, quanto erga se nil ex benignitatis gratia agi considerat. Exhibenda itaque pravis est asperitas in ostensione, charitas in mente; ut et dura
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m palmo metiri uolumꝰ: sic necesse ẽ ut
tendat᷑ minimꝰ: qͣtinꝰ maior digitꝰ ñ attͣ¬
hat̾. Bene aũt cũ m̃sarũ labia metiunt᷑.
⁊ m̃sura palmi dr̃. addit̾ uniꝰ. ut ex docto
ꝵ p̾dicatione sic̃ unitas tenet᷑ in fide. it a
qͦ unitas m̃tium seruet᷑ in oꝑe. ne ꝑ opꝰ
bonũ qd̾ alt̾ ag̃ alt̾ ad cliscordie malũ ꝓ¬
rũpat. Ita enĩ bona face̾ oꝑa debemꝰ: ut

Expanded text:
i volumus, sic necesse est ut tendatur minimus, quatenus major digitus non attrahatur. 14. Bene autem cum mensarum labia metiuntur, et mensura palmi dicitur, additur unius, ut ex doctorum praedicatione sicut unitas tenetur in fide, ita quoque unitas mentium servetur in opere, ne per opus bonum quod alter agit, alter ad discordiae malum prorumpat.
Abbreviated transcription (Latin):
labia palmo metiunt᷑. nͥ qd in palio
manꝰ tendit᷑: Et scĩ patres atq doctor¬
es ea p̾dicant in quibꝰ auditoꝵ oꝑa ten¬
dant᷑. Quasi enĩ manũ extendimꝰ cũ oꝑ¬
a nr̃a dilatamꝰ. Loq̃tur gͦ unꝰ qͣsq doctor.
cor audientis ex̾ceat. ociosoꝵ torporẽ ex¬
cutiat. qͦs dum ad oꝑa bona tetend̾it: pal¬
mũ se habe in labus ostendat. Pensan¬
dũ q qr in palmo digitꝰ maior ac minimꝰ¬
excendit᷑. Qd uͦ in maiori ac minimo di¬
gito. ñ magna ⁊ extrema actio designat᷑:
Galmũ gͦ m̃se in labrã habeat. qͣturꝰ ĩ doc¬
ex eoꝵ ãmonitioe magna oꝑa faciat ut
age ⁊ minima ñ omitat. Sic minimus
intentꝰ sit: ut piger in agendis maioribꝰ

Expanded text:
labia palmo metiuntur, nisi quod in palmo manus tenditur, et sancti patres atque doctores ea praedicant in quibus auditorum opera tenduntur? Quasi enim manum extendimus cum opera nostra dilatamus. Loqucor audientis exerceat, otiosorum torporem excutiat, quos dum ad opera tetenderit, palmum se habere in labiis ostendat. Pensandum quoque quia in palmo digitus major ac minimus tenditur. Quid vero majori ac minimo digito, nisi magna et extrema actio designatur? Palmum ergo mensae in labio habeant, quatenus in docatione magna opera faciat, ut agere et minima non omittat. Sic minimis intentus sit, ut piger in agendis majoribus
Abbreviated transcription (Latin):
sam dĩis uocat. cuiꝰ uł eficatiã inopatio¬
ne. uł scã studia inu̾bi scientia approbt.
S ad uocẽ loquele grandis exarsit igniᷤ
mea: qr cum laudari qͥs ceꝑit. erubescit
lantis. Unde scriptum ẽ. Q bene dici ꝓxi.¬
mo suo uoce grandi de nocte ꝯsurgens si¬
milis ẽ maledicenti. Aduocẽ gͦ loquele
grandis exarsit ignis mea: qr inmagnitu¬
dine fauoris flãma incorde accendicur
de amore laudis. S om̃ia oluie frutecta

Expanded text:
atione, vel sancta studia in verbis scientiae approbat. Sed ad vocem loquelae grandis exarsit ignis in ea, quia cum laudari quis coeperit, erubescit lantis. Unde scriptum est: Qui benedicit proximo suo voce grandi de nocte consurgens, similis est maledicenti . Ad vocem ergo loquelae grandis exarsit ignis in ea, quia in magnitudine favoris flamma in corde accenditur de amore laudis. Sed omnia olivae fruteta
Abbreviated transcription (Latin):
eisdẽ rursꝰ egregiꝰ p̾dicator dic̃. Nec q̃ren¬
tes ab hoĩbꝰ głam.neq a uob neq ab aliis.
De p̾dicacionis ⁊ enĩ labore. laudẽ tñsitori¬
am q̃rere. quid ẽ aliud qmͣ rẽ magnã uili
audientiũ sequit᷑. Et cum doctores ab eo
qd̃ bene innotuerĩt: apparere iã minores
re inchoauer̃. in ħ pͦmodũ ꝓ adquirendis
laudibꝰ laborant.⁊ qr inu̾bis d̾i q̃rebant.
pͫ luc̃ sp̃ualia tp̃rales pꝰmodũ fauores sec̃¬
tur. Uñ fit ut siue recta q̃lib oꝑa seu sc̃e

Expanded text:
eisdem rursus egregius praedicator dicit: Nec quaerentes ab hominibus gloriam, neque a vobis, neque ab aliis . De praedicationis etenim labore laudem transitoriam quaerere, quid est aliud quam rem magnam vili audientium sequuntur, et cum doctores ab eo quod bene innotuerint, apparere jam minores re inchoaverunt, in hoc postmodum pro acquirendis laudibus laborant. Et qui in verbis Dei quaerebant prius lucra spiritalia, temporales postmodum favores sequuntur. Unde fit
Abbreviated transcription (Latin):
fursũ sep̃tum ẽ. Doct̾na uiri ꝑ pacienti¬
am noscit᷑. Si itaq uidex doctñe pacien¬
tia: tantum qͥsq doctꝰ ostendit᷑: qnͣto pa¬
ciens fuerit. Hinc ẽ enĩ qd̾ bonꝰ ille dis¬
cipulꝰ qui magistrũ tolli in aere uidebt̃.
ꝑ magne caritatis affectũ clamabat di¬
cens. Pat̾ mi pat̾ mi currꝰ isrł ⁊ auriga
tat: Doctor gͦ qr mores ppłi ⁊ ꝑ paciẽti¬
ã sustinet. ⁊ sac̾ eloquiũ u̾bi docet. ⁊ cur¬
rꝰ dr̃ ⁊ auriga. Currꝰ qr tolerando portat:
auriga qr exortando agitat. Currꝰ quia
mala sustinz: auriga qr ppłoꝵ ãmoni

Expanded text:
patientiam noscitur . Si itaque index doctrinae patientia est, tanto quisque doctus ostenditur, quanto patiens fuerit. Hinc est enim quod bonus ille discipulus qui magistrum tolli in aera videbat, per magnae charitatis affectum clamabat, dicens: Pater mi, pater mi, currus Israel et auriga tat? Doctor ergo, qui mores populi, et per patientiam sustinet, et sacri eloquii verbis docet, et currus dicitur et auriga. Currus, quia tolerando portat; auriga, quia exhortando agitat. Currus, quia mala sustinet; auriga, quia populum boni
Abbreviated transcription (Latin):
sa tẽptatioĩs eruꝑit: u̾bi obliuiscit᷑ qd̃ do¬
cebat. Ecce enĩ de pacientia forsitan ser¬
mo doctori ẽ. doctne sue magist̾io dicere
cogitur qͣlit̾ ccͣ illa dampna eͣc auditas ꝯ¬
tumelias pacientia ẜuet̾᷑. S cum ipse uł
dãpno uł contumelia fuerit lacesfitꝰ: ob¬
litus qd̾ docuerat uł inlesione ꝓximi. uł
in reddenda gũiꝰ ꝯtumelia excedit. Int̾h
itaq cogitet qr m̃sa dĩ ẽ. labiũ reflecte̾t.¬

Expanded text:
sitas tentationis eruperit, verbi obliviscitur quod docebat. Ecce enim de patientia forsitan sermo doctori est, doctrinae suae magisterio dicere cogitur qualiter contra illata damna, contra auditas contumelias patientia servetur. Sed cum ipse vel damno, vel contumelia fuerit lacessitus, oblitus quod docuerat, vel in laesione proximi, vel in reddenda gravius contumelia excedit. Inter haec itaque cogitet quia mensa Dei est, labium int
Abbreviated transcription (Latin):
doces. aliis messẽ seminas. ⁊ ipse a frumẽ¬
n participatioe ieumas. Uñ scriptum ẽ.
Cuiꝰ messẽ famelicꝰ comed Messem qͥp¬
pe doctoris qui bona loquit᷑. s nõ oꝑatur.
bona loquit᷑. s ñ oꝑatur. famelicꝰ comed:
qr is qui panẽ uisticie esurit: oꝑat᷑ man¬
da que audit. ⁊ ipse fructũ ñ ht̃ qui semi¬
nando laborauit. Hinc salomõ ait. Abs¬
condit piger manũ suã sub ãcella nec ad
ossiuĩ porrig̃ eã. Nemo ita pigerͤ ut ad os
manũ suã uł comedendo reducere labo¬
ie putet. S piger nec ad os manũ suam
dr̃. Filii effrẽ intendẽtes arcũ ⁊ mittentes
sagutas suas ꝯu̾si sũt in die belli. Intẽdt̃

Expanded text:
uod praedicas, aliis messem seminas, et ipse a frumenuod praedicas, aliis messem seminas, et ipse a frumenti participatione jejunas. Unde scriptum est: Cujus messem famelicus comedet . Messem quippe doctoris qui bona loquitur, sed non operatur, r, famelicus comedit, quia is qui panem justitiae esurit operatur mandata quae audit, et ipse fructum non habet, qui seminando laboravit. Hinc Salomon ait: Abscondit piger manum suam sub ascella, nec ad os suum porrigit eam . Nemo ita piger est, ut ad os manum vel comedendo reducere laborem putet. Sed piger nec ad os manum suam dicitur: Filii Ephraim intendentes areum, et mittentes sagittas, conversi sunt in die be
Abbreviated transcription (Latin):
na que p̾dicat inss̾ auditoribꝰ rectã oꝑa¬
tionẽ format. si m̃tes oꝑantiũ ad unitatẽ
ñ ligat. in labiis palmũ ht. s eã que dicta
reflexa. T̃ unc enĩ m̃saꝵ labia int̾nsecꝰ re¬
flectunt᷑: qñ doctores ad conscientiã reuo¬
cant tacita cogitatione qđ dicũt. qñdo se¬
metipsos subtilit̾ ꝑscrutant᷑ si facuit qd
locunt᷑. E ecte aũt cum reflexa int̾nsecꝰ
mñsatũ labia dicunt᷑. adlitur qͦ pc̾cuitũ.
ut ñ inuna q̃lib se parte considẽt atq
alias insemetipsis ꝓpend̾e p̾termittant̃.
s ubiq semetipsos inspiciant ⁊ inqntũ
pͥualẽt᷑ stuteant singła ope implere que¬
oocent. ne si p̾dicantes face bona dissimulãt
sin uastatores sit cultores alieni. Clum¬
octor ecce iã m̃sa es: iã uasa portas.
iam inuasis fidelibꝰ pondꝰ holocausti
⁊unctime sustines. s intꝰ reflecte labrum
i. ad cor reuoca sermonẽ. audi qd̃ dicis. o¬
pare qd̾ p̾dicas. Si enĩ negligis opari q̃

Expanded text:
na quae praedicat in suis auditoribus rectam operationem format, si mentes operantium ad unanimitatem non ligat, in labiis palmum habet, sed eam quae dicta reflexa. Tunc enim mensarum labia intrinsecus reflectuntur, quando doctores ad conscientiam revocant tacita cogitatione quod dicunt, quando semetipsos subtiliter perscrutantur si faciunt quod loquuntur. Recte autem cum reflexa intrinsecus mensarum labia dicuntur, additur quoque per circuitum, ut non in una qualibet se parte considerent, atque ex alia semetipsos perpendere praetermittant, sed ubique semetipsos inspiciant, et, in quantum praevalent, studeant singula opere implere qudocent, ne si praedicantes facere bona dissimulant, sui vastatores sint cultores alieni. O doctor, ecce jam mensa es, jam vasa portas, jam in vasis fidelibus pondus holocausti et victimae sustines, sed intus reflecte labium, id est ad cor revoca sermonem. Audi quod dicis, operare quod praedicas. Si enim negligis implere q
Abbreviated transcription (Latin):
auir. ꝑ hanc om̃ipotenti dño. ad corit̾ parat᷑. Ht
intente m̃ti uł ꝓphetie myst̾ia. uł ꝯpungtionis
grãm infundat. uñ sc̃ͥptum ẽ. Sacrificiũ laudis
honor ficauit me. ⁊ illie it est qd̾ ostendam il li
salutare di. Qd̃ enĩ latine salutare: hoc ebrai¬
ce iħs dr̃. In sacficium igit᷑ laudis. fit in iħm
it ostensionis. q dum ꝑ psalmodiam conpiic¬
tio effundit᷑. uia nobis incorde fit: ꝑ quã ad
iħm infine ꝑuenitur. Sic̃ ipse de sua ostensio¬
ne loquit᷑ dicẽs. Qͥ diligit me diligitur apatͤ
meo. ⁊ ego diligam eum ⁊ manifestabo ei me ip¬
sum. Hinc quoq scriptum ẽ. Cantate dño p¬
salmum dicite nõĩ eius. it̾ facite ei qui ascendit
suꝑ occasum. dñs nom̃ eius. Ipse enĩ suꝑ occa¬
sum ascendit: qui mortẽ resurgẽdo calcauit.
Cui dũ cantamꝰ it̾ facimus ut ad nr̃m cor ueni
at. ⁊ sui nos amoris gr̃a accendat. Qͥa auit pro
qui contra sa mariã missꝰ: mala que ei erãt uẽ

Expanded text:
 hanc omnipotenti Deo ad cor iter paratur, ut intentae menti vel prophetiae mysteria, vel compunctionis gratiam infundat. Unde scriptum est: Sacrificium laudis honorificabit me, et illuc iter quod ostendam illi salutare Dei . Quod enim Latine salutare, hoc Hebraice Jesus dicitur. In sacrificio igitur laudis fit Jesu iter ostensionis, quia dum per psalmodiam compunctio effunditur, via nobis in corde fit, per quam ad Jesum in fine pervenitur, sicut ipse de sua ostensione loquitur, dicens: Qui diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum, et manifestabo ei meipsum . Hinc quoque scriptum est: Cantate Domino, psalmum dicite nomini ejus, iter facite ei qui ascendit super occasum, Dominus nomen est ei . Ipse etenim super occasum ascendit, qui mortem resurgendo calcavit. Cui dum cantamus, iter facimus, ut ad nostrum cor veniat, et sui nos amoris gratia accendat. Quia autem prqui, contra Samariam missus, mala quae ei ventura
Abbreviated transcription (Latin):
angli credidisse cognouit. et matrẽ nominans.
qr redep̃torẽ humani gen̾is inutero portaret
intellexit. ⁊ cũ omĩa ꝑficienda p̾diceret. quid
etiã de futuro sequeretur aspex̃. Aliqñ uero ꝓ
ex futuro: sic̃ in paulo. apło aꝑte ostendit᷑. qui
discipłis dic̃. Notum uob̃ facio fr̃s euu̾głium

Expanded text:
angeli credidisse cognovit, et matrem nominans, quia Redemptorem humani generis in utero portaret intellexit; et cum omnia perficienda praediceret, quid etiam de futuro sequeretur aspexit. 1178 9. Aliquex futuro, sicut in Paulo apostolo aperte ostenditur, qui discipulis dicit: Notum vobis facio, fratres, Evangelium,
Abbreviated transcription (Latin):
qui fuer̃. añ te. ⁊ fecisti deos alienos tͣ et ꝯflatile
ut me ad iracundiam ꝓuocares. me aũt ꝓiecis¬
ti pꝰt corpꝰ tuum. idcirco ego inducã suꝑ mala:
domũ iheroboam. Ex p̾senti atq ex futuro pa¬
rit̾ et ꝓpħantis animꝰ tactus fuerat. qͥ ⁊ ingrediẽ¬
tem dep̾hendere potuit ⁊ ei uẽtura nunciare. A
liqnͣdo aũt ex p̾terito et ex p̾senti atq ex futõ
parit̾ animꝰ tangit᷑ ꝓphetantis. sic̃ elisabeth ad¬
se uenire mariam conspiciens qr incarnatum
uerbiĩ gestaret mnut̾o agnouit. eamq dñi sui:
matrẽ uocauit dicẽs. Unde hoc m̃ ut ueniat

Expanded text:
te, et fecisti tibi deos alienos et conflatiles, ut me ad iracundiam provocares, me autem projecisti post corpus tuum, idcirco ego inducam mala super domum Jeroboam . Ex praesenti enim atque ex futuro pariter prophetantis animus tactus fuerat, qui et ingredientem deprehendere potAliquando autem ex praeterito et ex praesenti, atque ex futuro pariter animus tangitur prophetantis, sicut Elisabeth venire ad se Mariam conspiciens quia incarnatum Verbum gestaret in utero agnovit, eamque jam Domini sui matrem vocavit, dicens: Unde ho
Abbreviated transcription (Latin):
dem libro geneoseos liquido docemur. In illo¬
ex benedictione illiꝰ possent longe pt futuram
ꝓmereri. Cii maiorẽ ad dext̾am. minorẽ u̾o ad
sinistramͭ. Cumq illi ocłis senectute caligan¬
tibꝰ nepoces suos quis prior quis uͭ esset minor
humano uisu discern̾e nequaꝙͣ posset. ductis
inoblicum brachiis. brachii dext̾am manum
minori. sinistram maiori posuit. Qd̃ dum cor¬
ngere filiꝰ uellet qui ait. nõ ita ꝯuenit pat̾ qr
hic ẽ pͥmogenitus: audiuit. Scio filimi sciofi

Expanded text:
dem libro Genedem libro Geneex benedictione illius possent longe post futura promereri: cui maiorem ad dextram, minorem vero posuit ad sinistram: cumque ille oculis senectute caligantibus, nepotes suos, quis prior quisve esset minor, humano visu discernere nequaquam posset: ductis in obliquum brachiis, dextram manum minori, sinistram maiori posuit. Quod dum corrigere filius vellet, ait: Non ita convenit, pater, quia hic est primogenitus: audivit, Scio f
Abbreviated transcription (Latin):
exp̾tamus: In quibꝰ uerbis ostenditur quia ĩ
t̾ris quid ara uenisse redep̃torẽ nou̾at. s an per¬
semetipsuĩ ad apienda inferm claustra descen¬
fuerat. q̃ humanitatẽ ine duetors uidẽs. et diui¬
nitatẽ eius ĩtelligẽs. ꝯfitebatur agnum qͥ poc̃ a
mũdi tolleret. S tactꝰ ex futo᷑ nõ fuerat. qr aduẽ¬
tum illiꝰ minfernũ nesciebat. Aliqñ uͦ ꝓphetie¬
sp̃s. aĩnũ ꝓphetantis ex futo᷑ tangit. atq ex pre¬
senti ñ tangit: sic̃ aꝑte libri geneseos hystoria tes¬
tatur. cũ ysaac esau filiũ suũ aduenandũ misit.
Cuiminorẽ filiũ ad benedicendiĩ rebecca subpo¬
suit. Qͥ edinis pellibꝰ indutꝰ pat̾no palpatui cor¬
pꝯ frat̾num finxit. Cui ille minori filio tanꝙͣ¬
maiori benedictionẽ de dit. queq ei longe eẽt¬
futura nunciauit. s quis eẽt qui corã se asister
qn caligantibꝰ ocłis. pater et uentura p̾dicebat

Expanded text:
exspectamus ? In quibus verbis ostenditur quia in exspectamus ? In quibus verbis ostenditur quia in terris quidem semetipsum ad aperienda inferni claustra descenfuerat, qui humanitatem Mediatoris videns et divinitatem ejus intelligens, confitebatur Agnum qui peccata mundi tolleret; sed tactus ex futuro non fuerat, quia adventum illius in inferno nesciebat. s animum prophetantis ex futuro tangit, atque ex praesenti non tangit, sicut aperte libri Geneseos historia testatur, cum Isaac Esau filium suum ad venandum misit , cui minorem filium Rebecca ad benedicendum supposuit, qui hoedinis pellibus indutus paterno palpatui corpus fraternum finxit. Cui ille minori filio tanmaiori, benedictionem dedit, quaeque essent longe futura nunciavit: sed quis esset, qui coram se aquando caligantibus oculis pater et ventura praedicebat,
Abbreviated transcription (Latin):
tur: ueritati illiꝰ res ipsa qui ostendit᷑ ad testa¬
tur. Igit᷑ quia de temporibꝰ ꝓphie tractauimus.
restat ut de modis eiꝰ et qualitatibꝰ aliqua disse¬
ramꝰ. Sp̃s quippe ꝓpħ̃ie. nec semꝑ nec eodem mͦ pro¬
phece. inimũ tangit. Aliqñdo enĩ sp̃s ꝓphie ex p̾¬
git. Aliqñ u̾o ex p̾senti ⁊ futuro tangit. Aliqñ ãt
ex p̾terito ⁊ exp̾senti atq ex futuro parit̾ animiᷤ
tangitur ꝓpͥetantis. Aliqñ tangit ex p̾terito ꝓphe¬
tie sp̃s. nec tangit ex futuro. Aliqñ aũt tangit
ex futuro nec tangit ex p̾terito. Aliqũ uero in pre¬
senti ex parte tangit: et ex parte nõ tangit. Ali¬
qñ infuturo ex parte tangit ⁊ ex parte nõ tangit.
Sed hec ip̃a si possumꝰ eo ordine quo p̾missa sunt
futuro ñ tangit. sic̃ ioħs baptista uenientẽ dnm̃
uidens ait. E cce agnꝰ d̾i. ecce qui tollit peccatũ
mundi. S cũ iam moriturus eẽt: missis discipu¬
lis requirebat dicẽs. Tu es qui uenturꝰ es an aliũ

Expanded text:
ur, veritati illius res ipsa quae ostenditur attestatur. 4. Igitur quia de temporibus prophetiae tractavimus, restat ut de modis ejus ac qualitatibus aliqua disseramus. Spiritus quippe prophetiae nec semper, nec eodem modo prophetae animum tangit. Aliquando enim spigit. Aliquando vero ex praesenti et ex futuro tangit; aliquando autem ex praeterito, et ex praesenti, atque ex futuro pariter tangitur animus prophetantis. Aliquando tangit ex praeterito prophetiae spiritus, nec tangit ex futuro; aliquando autem tangit ex futuro, nec tangit ex praeterito. Aliquando vero in praesenti ex parte tangit, et ex parte non tangit; aliquando in futuro ex parte tangit, et ex parte non tangit. Sed haec ipsa, si possumus, eo ordine quo praemissa sunt futuro non tangit, sicut Joannes Baptista venientem Dominum videns, ait: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi . Sed cum jam moriturus esset, missis discipulis, requirebat, dicens: Tu es qui venturus es, an alium
Abbreviated transcription (Latin):
Ei omipotentis aspiratio¬
nem de ezechies ꝓph̾a locu¬
turus. priꝰ debeo tempora
et modos aꝑire ꝓphetie uͭ
dum accessus euis ostẽdit᷑:
uirtꝰ meliꝰ cognoscatuR
Prophetie tempora tria
sunt. scilicet preteritũ p̾sens et futurũ. S sci¬
endum ẽ qd̾ induobꝰ tpribꝰ ꝓphetia ethimolo¬
giam ꝑdit. qr cũ ideo ꝓphetia dicta sit. qd futu
ra predicat qnͣdo de p̾terito uł presenti loqui¬
tur. racionem sui nominis amittit. Qm̃i ñ ꝓ¬
phetatur qd̾ uenturũ est: s uel ea memorat q̃

Expanded text:
ei omnipotentis aspiratione de Ezechiele propheta locuturus, prius debeo tempora et modos aperire prophetiae, ut dum accessus ejus ostenditur, virtus melius cognoscatur. Prophetiae tempora tria sunt, scilicet praeteritum, praesens et futurum. Sed sciendum est quod in duobus temporibus prophetia etymologiam perdit.ra praedicat, quando de praeterito vel praesenti loquitur, rationem sui nominis amittit, quoniam non prophetatur quod futurum est, sed vel ea memorat quae
Abbreviated transcription (Latin):
sessurum intelligit dicẽs. dixit dñs dño meo sede
a dexts m̃is. Et tam̃ mł̾ta que euicino dieta sũt
minime p̾uidit. Ut enim pauca de mlt̾is loqͣt.
fuum mifiboseth sibi contͣ suũ dñm mentientẽ
nõ intellexit. ⁊a mase ꝓmittẽs dixit. Hec faciã
mñ d̾s ⁊ hec addat. si nõ magist̾ milicie fueriᷤᷤ co

Expanded text:
ligit, dicens: Dixit Dominus Domino meo, sede a dextris meis . Et tamen multa quae e vicino acta sunt minime praevidit. Ut enim pauca de multis loquar, servum Miphiboseth sibi contra suum dominum mentientem non intellexit ; et Amasae promittens, dicit: Haec faciat mihi Deus, et haec addat, si
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħis deest: nec semꝑ coꝵ mentibꝰ p̾sto ẽ. quatmꝰ
cũ hunc nõ hñt. se hunc. ignoscant ex dono hẽre
cum habent. Hnde eliseus cum flentem sunami¬
tem mulierẽ a siuis pedibꝰ ꝑ gieri puerũ euelli
ꝓhiberet dixit. Dinuite illam. anima enĩeius
in amaritudine ẽ ⁊ dñs celauit ame. ⁊ nõ indi¬
cauit m. Sic quoq cũ eum iosaphath de futuri

Expanded text:
is deest, nec semper eorum mentibus praesto est, quatenus cum hunc non habent, se hunc agnoscant ex dono habere cum habent. Unde Elisaeus cum flentem Sunamitem mulierem a suis pedibus per Giezi puerum avelli prohiberet, dixit: Dimitte illam, anima enim ejus in amaritudine est, et Dominus celavit a me, et non indicavit mihi . Sic quoque cum eum Josaphat de f
Abbreviated transcription (Latin):
et ex parte nõ tactꝰ: qui ⁊ unguendũ d̾d̾ in regno no¬
uerat. ⁊ qr a samuele ñ eẽt occidendus ignorabat.
guntur atq e longinquo minime tangunt᷑. Aluuͦ
tangunt᷑ elonginquo: et ñ tangunt᷑ e ꝓximo. Alui
aũt ⁊ elonginquo ⁊ eꝓximo: ꝓphetie spu tangũt᷑.
Nam quidam tangunt᷑ e ꝓximo nõ elonginquo: si¬
cut samuel ꝑisse a sinas nouerat. easq inuentas eẽ
turus cẽt nõ p̾dicit. Quidam uͦ tangunt᷑ e longinqͦ
⁊ nõ tangunt᷑ e ꝓximo: sic̃ isdem dauid incarna

Expanded text:
et ex parte non tactus, qui et unguendum David in regno noverat, et quia a Saule non esset occidendus ignorabat. guntur, atque e longinquo minime tanguntur; alii vero e longinquo, et non tanguntur e proximo; alii autem et e longinquo, et e proximo, prophetiae spiritu tanguntur. Nam quidam tanguntur e proximo, et non e longinquo, sicut Samuel perisse asinas noverat, easque inventas esse turus sit non praedicit . Quidam vero tanguntur e longinquo, et non tanguntur e proximo, sicut idem David incarna
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃u scõ est. Que uidelicet helisabeth dic̃. Dea¬
ta que credidisti. qui ꝑficientur ea que dieta st̃
tͥ a dño. Dicens enĩ beata que credidisti. aꝑte
indicat. qr uerba angłi que dicta ad mariã fu¬
erant. ꝑ sp̃m agnouit. atq subiungẽs ꝑficient᷑
ea q̃ dicta sũt t̾ a dño. que etiã in futuro seq̃ren

Expanded text:
o est . Quae videlicet Elisabeth dixit: Beata quae credidisti, quoniam perficientur ea quae dicta sunt tibi a Domino . Dicens enim: Beata quae credidisti, aperte indicat quia verba angeli quae dicta ad Mariam fuerant per spiritum agnovit; atque sunjungens: Perficientur ea quae dicta sunt tibi a Domino, quae eam etiam in f
Abbreviated transcription (Latin):
citiꝰ correcti. ab eo que uera sut audiunt. et seinz¬
tam̃ dũ isdem dauid qr templũ d̾o uellet con¬
struere requisisset. ilico respondit. Om̃e qd̾ est
incorde tuo uade ⁊ fac quia dñs tecum ẽ. de qͦ
illic statim subdit᷑. Factum ẽ aũt in nocte illa.
et ecce ẜmo dñi. ad nathã dicẽs. Nade ⁊ loquere
ad seruũ meũ dauid. hec dic̃ dñs d̾s. Nunquid
tu hedificabis mͥ domũ ad habitandum: Neq
habitam indomo ex die qua eduxi filios isrł de
t̾ra egipti usq indiem hanc. Et paulo post.
Cum completi fueruit dies tui. ⁊ dormieris
cũ patͣbꝰ tus: suscitabo sem̃ tuũ post te quod
egrediet᷑ de utero tuo ⁊ firmabo regnũ eiꝰ ipse
e dificabit domũ nomini ⁊ meo. Ecce nathan
ꝓpheta qui p̾ͥus regi dix̾at uade ⁊ fac. ipse pt¬
modum ꝓphetie spũ edoctꝰ hoc fieri nõ posse
denuncians. ⁊ regis consilus et sius sermoni¬
bus ꝯtradix̃ qr qd̾ ex suo spu dixerat: falsum
aũt falsi. ⁊ falsa denunciant ⁊ aliem a sac̃to

Expanded text:
citius correcti, ab eo quae vera sunt audiunt, et semettamen dum idem David, quia templum Deo vellet construere, requisisset, illico respondit: Omne quod est in corde tuo, vade et fac, quia Dominus tecum est . De quo illic statim subditur: Factum est autem in nocte illa, et ecce sermo Domini ad Nathan, dicens: Vade et loquere ad servum meum David. Haec dicit Dominus Deus: Nunquid tuenim habitavi in domo, ex die qua eduxi filios Israel de terra Aegypti, usque in diem hanc. Et paulo post: Cum completi fuerint dies tui, et dormieris cum Patribus tuis, suscitabo semen tuum post te, quod egredietur de utero tuo, et firm abo regnum eius, ipse aedificabit domum nomini meo. Ecce Nathan Propheta, qui prius regi dixerat, Vade et fac: ipse pomodum prophetiae Spiritu eductus, hoc fieridenuntians, et regis consiliis et suis sermonibus contradixit, quia quod ex suo spiritu dixerat, falsum autem falsi et falsa denuntiant, et alieni a sancto
Abbreviated transcription (Latin):
licet somnii. mox ordinẽ dix̃. Quicqͥd ex eodem
uenturũ sequebat᷑ aꝑuit. Pensemꝰ gͦ ordinem
ꝓphetie. a cogitationibꝰ uenit ad so̾mniũ. a sõ¬
no ꝑuenit ad futura. Qͥa gͦ ipsam ut ita dicam
radicẽ somni ꝓtulit. ꝓfecto ex p̾ceritis ꝓbauit
quã uera essẽt que de futis diceret. ꝓphetia ãt

Expanded text:
licet somnii mox ut ordinem dixit, quidquid ex eodem licet somnii mox ut ordinem dixit, quidquid ex eodem venturum sequebatur aperuit. Pensemus ergo ordinem prophetiae. A cogitationibus venit ad somnium, a somnio pervenit ad futura. Qui ergo ipsam, ut ita dicam, radicem somnii protulit, profecto ex praeteritis probavit quam vera essent quae de futuris diceret. Prophetia aut
Abbreviated transcription (Latin):
ea que de futuro p̾dicet. ostenderet etiã qr de
p̾terito uera dixiss: Qͥa itaq dociumꝰ qualit̾
ex futuroꝵ ꝓphetia ꝓbentur p̾terita. restat nẽ
adhuc de sacͥs eloquii ostendamꝰ. quomͦ in pro
phetie spũ ex p̾teritis ꝓbentur futura. Certe
rex babilonicꝰ cũ soͬmniũ uidisset misit ad ma¬
gos ⁊ ariolos. om̃sq sapiẽtes babilonie conuo¬
cauit. nec abeis solummͦ int̾precationẽ som¬
nii s etiã somniũ quesunt: ut nimirũ ex p̾¬
terito colligeret. si quid in eoꝵ responsionibus
de uenturo certũ teneret. Qui cum dicere nul¬
lã potuissẽt: damel deductus admediũ est.
qui de inc̾pretatione somnii ⁊ de narratione
requisitꝰ. nõ solum hoc respondit qd̾ int̾rogatꝰ
ẽ: s ipsam sõmnii orignnẽ replicauit dicens.
bu rex cepisti cogitare instratu tuo qͥd eẽt futu¬
turum pꝰt hec. E paulo post. Tu rex uidebas.
⁊ ecce q̃si statua una grandis. ⁊ cet̾a. Cuiꝰ uide¬

Expanded text:
stenderet etiam quia de praeterito vera dixisset? 3. Quia itaque docuimus qualiter ex futurorum prophetia probentur praeterita, restat nunc ut adhuc de sacris eloquiis ostendamus quomodo in ipso prophetiae spiritu ex praeteritis probentur futura. Certe rex Babylonicus, cum somnium vidisset , misit ad magos et ariolos, omnesque sapientes Babyloniae convocavit, nec ab eis solummodo interpretationem somnii, sed etiam somnium 1176 quaesivit, ut nimirum ex praeterito colligeret si quid in eorum responsionibus de venturo certum teneret. Qui cum dicere nullatenus potuissent, Daniel deductus ad medium est, qui de interpretatione somnii, et de narratione requisitus, non solum hoc respondit quod interrogatus est, sed ipsam somnii originem replicavit, dicens: Tu, rex, caepisti cogitare in stratu tuo quid esset futurum post haec . Et paulo post: Tu, rex, videbas, et ecce quasi statua una grandis , et caetera. Cujus vide
Abbreviated transcription (Latin):
futuro aliquid etiã non dixiss: In ipsius ⁊ enĩ
libri fine. in cuiꝰ ex ordio. illa de p̾terito dixerat.
aliquid ꝓphetie ꝑ iacob uocẽ de uent̾is pmis¬
cuit dices. Non auferetur sceptrum de uida
et dux de femoribꝰ eius. donec ueniat qui mit¬
tendus ẽ et ip̃e erit expectatio gentiũ / qͣetiã

Expanded text:
futuro etiam aliquid non dixisset? In ipsius etenim futuro etiam aliquid non dixisset? In ipsius etenim libri fine, in cujus exordio illa de praeterito dixerat, aliquid prophetiae per Jacob vocem de venturis permiscuit, dicens: Non auferetur sceptrum de Juda, et dux de femoribus ejus, donec veniat qui mittendus est, et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
ñ qr p̾dicit uentura s qr ꝓdit occłta. Rem qͥ¬
ppe qmͣlib sic̃ ab ocłis nr̃is infuturo subtra¬
hunt tp̃ra. ita ab ocłis nris inp̾senti subtrah¬
it causa. Uentura et enim res occultatur in fu¬
tuto tp̃re. p̾sens aũt cogitatio abscondit᷑ in la¬
tenti corde. Est etiã ꝓphetia p̾sens. cum res q̃¬
libet nõ ꝑ amimũ s ꝑ absentẽ locum tegitur.
que tamĩ ꝑ sp̃m demudatur. Et ibi sit p̾sens
ꝓpħantis animus. ubi ꝑ p̾sentiã nõ ẽ corpꝰ relã
giezi longe a ꝓph̃a recesserat cũ neeman siri
munera ꝑcipiaͣt. Cui tam̃ isdem ꝓph̃a dicit.
Nonne cor meĩ inp̾senti erat. qnͣdo reu̾sus est
homo. decurui suo in occursũ tibi: Sciendum
quoq ẽ. qił ꝓphecie tempora inuicem sͥ ꝯcinũt
ad ꝓbatationẽ. ut aliqnͣdo ex fucuris p̾terit.i: a¬
liqnͣdo uͦ ex p̾ceritis ꝓbentur futura. Dixerat
enim mor sessin pͥncipio: creauit d̾s celũ ⁊ t̾rã.
S quis crederet qr uerum de p̾terito dic̾et. si d̾

Expanded text:
 praedicit ventura, sed quia prodit occulta. Rem quippe quamlibet, sicut ab oculis nostris in futuro subtrahunt tempora, ita ab oculis nostris in praesenti subtrahit causa. Ventura etenim res occultatur in futuro tempore, praesens autem cogitatio absconditur in latenti corde. Est etiam prophetia praesens cum res quaelibet non per animum, sed per absentem locum tegitur, quae tamen per spiritum denudatur. Et ibi fit praesens prophetantis animus, ubi per praesentiam non est corpus. Nam Giezi longe a propheta recesserat cum Naaman Syri munera percipiebat, cui tamen idem Propheta dicit: Nonne cor meum in praesenti erat quando reversus est homo de curru suo in occursum tibi ? 2. Sciendum quoque est quia prophetiae tempora invicem sibi concinunt ad probationem, ut aliquando ex futuris praeterita, aliquando vero ex praeteritis probentur futura. Dixerat enim Moyses: In principio creavit Deus coelum et terram . Sed quis crederet quia verum de praeterito diceret, si de
Abbreviated transcription (Latin):
bat: qui ⁊ ferrum in ꝓfundis dimersum. qr reuo¬
a cornelio milites: ei sũt ꝑspĩn nunciati. Scͥp¬
tum quippe ẽ. Dixit sp̃s ei. E cce uiri tres que¬
runt te. Ad quos ille ascendit.⁊ querens dixit.
Que causa ẽ ꝓpter quã uenistis: Incuiꝰ uerb̾
ostendit᷑ qr candem causã ꝑ sp̃m nõ audierat.
quã amilitibꝰ requirebat. In p̾senti gͦ ñitẽ pet̾
sp̃s ex parte tetigit: et ex parte nõ tetigit qui et
et inuallibꝰ quer̃. In futo ergo eoꝵ iñtem ꝓphe¬
tie sp̃s. ⁊ ex parte tetigerat. et ex parte minime
tangebat: qñdo eum quẽ tollendum nouerant
nõ inueniendũ querebant. Ex parte itaq tacti
sunt. atq ex parte nõ tacti: qui ⁊ sciebãt qd̾ tolli
posset. ⁊ nesciebãt quod inueniri nõ posset. Isdem
tus ẽ: ⁊ ex parte nõ tact᷑. Eũ regi isrł diceret. ꝑcute
iaculo t̾ram. Et cum ꝑcussisset tribꝰ uicibꝰ ⁊ stetis

Expanded text:
bat, qui et ferrum in profundis demersum, quia revobat, qui et ferrum in profundis demersum, quia revoa Cornelio milites ei sunt per spiritum nuntiati; scriptum quippe est: Et dixit spiritus ei: Ecce viri tres quaerunt te. Ad quos ille descendit, et requirens dixit: Quae causa est propter quam venistis ? In cujus verbis ostenditur quia eamdem causam per spiritum non audierat quam a militibus requirebat. In praesenti ergo mentem Petri spiritus ex parte te tigerat, et ex parte non tetigerat, qui et o ergo eorum mentem prophetiae spiritus ex parte tetigerat, et ex parte non tangebat, quando eum quem tollendum noverant non inveniendum quaerebant. Ex parte itaque tacti sunt, atque ex parte non tacti, quia et sciebant quod tolli posset, et nesciebant quod inveniri non posset. Idem qtus est, et ex parte non tactus, cum regi Israel diceret: Percute jaculo terram. Et cum percuss
Abbreviated transcription (Latin):
genitus pat̾s incarnatꝰ atq ꝑfectꝰ homo factuᷤ
ẽ: qui crucifixꝰ mortuꝰ ⁊ sepultꝰ die t̾cia resurrex.
Die qͦr quadragesima ascendit in celũ atq in
qr quid ꝓ codẽ euu̾głio passurꝰ eẽt ignorauit.
de futuro ꝓculdubio tactus nõ ẽ. Nam ⁊ sic
ostendit᷑ quia que ipsi fut᷑a essent aliis de ipso
reuelata erant. ñ aũt ip̃i dese. sic̃ de illo ꝑ aga¬
bum dr̃. Hirum cuiꝰ hec zona ẽ: ita alligari o
ex futuro. nec tangit ex p̾terito: sic̃ de heli sei
facto scp̃tum ẽ. Qͥa cum unꝰ ex filus ꝓpħarum
matheriã succideret. huic feirũ securis ĩ aquã
cecidit. Qͥ ex clamauit heu heu dñe mi. ⁊ hoc
ipsum mutuũ acceꝑam. Dix̾. aũt homo d̾i. U¬
bi cecidit: At ille monstrauit ei locũ. Precidĩ
gͦ lignum. ⁊ misit illuc: natauitq ferrũ. In qͦ
uidelic ꝓpħe facto cognoscit᷑. qr qui requirit
uerat. S tanĩ cum requirit. constat qr ubi fer
tem ex futuro tetigerat. s ex p̾terito ñ tange¬

Expanded text:
t, atque perfectus homo factus est; qui crucifixus, mortuus et sepultus, die tertia resurrexit, die quoque quadragesima ascendit in coelum, atque in quia quid pro eodem Evangelio passurus erat ignoravit, de futuro procul dubio tactus non est. Nam sic ostendens quia ea quae ipsi futura essent aliis de ipso revelata erant, non autem ipsi de se, sicut de illo per Agabum dicitur: Virum, cujus haec zona est ita alligari opex futuro, nec tangit ex praeterito; sicut de Elisaei facto scriptum est, quia cum unus ex filiis prophetarum materiam succideret, huic ferrum securis in aquam cecidit, qui exclamavit: Heu! heu! Domine mi, et hoc ipsum mutuum acceperam. Dixit autem homo Dei: Ubi cecidit? At ille monstravit ei locum. Praecidit ergo lignum, et misit illuc, natavitque ferrum . In quo videlicet prophetae facto cognoscitur quia qui requirit verat; sed tamen cum requirit, constat quia ubi feElisaei mentem ex futuro tetigerat, sed ex praeterito non tange
Abbreviated transcription (Latin):
tetigit. dum iacob ⁊ uentura nunciabat. ⁊ eoꝰ qͦs
corporeis ocłis uidere nõ pot̾at. añ se positos ꝑspi¬
ntum discernebat. Sic achie ꝓpħe animum ꝓ¬
phetie sp̃s exp̾senti atq ex futuro tetigerat. cũ
caligantibꝰ ocłis. eam que se aliam ẽẽ simulab¬
at. ⁊ uxorẽ ieroboam ẽẽ cognouit: et quicqͣd ei

Expanded text:
dum Jacob et ventura nuntiabat, et eos quos corporeis oculis videre non poterat, ante se positos per spiritum discernebat. Sic Ahiae prophetae animum prophetiae spiritus ex praesenti atque ex futuro tetigerat, cum, caligantibus oculis, eam quae se esse aliam simulabat, et uxorem Jeroboam esse cognovit, et quid
Abbreviated transcription (Latin):
siccata: a liene lingue mami tangi ñ debet: ne
pͥusqm plene ꝑcipiat ꝑdat soliditatẽ suã. ne
mpulsa ruat. ne uelut arbustum sine radicibꝰ
dũ plusꝙͣ tolerare ualet ꝯcutit᷑ flatibꝰ: arescaͤ.
Ad exemplũ non sũt ostendenda: nͥ que firma
sũt. Priꝰ enĩ conualesc̾e̾ debet mẽs. atq aduti¬
litatẽ ꝓximoꝵ pꝰmodũ demonstrari. Cũ iam
nec ꝑ laudẽ elata corruat: nec ꝑuituꝑationẽ
pcussa contabescat. Nam ⁊ si tunotheo dicit̾¬
pͥcipe hec ⁊ doce. nemo adolescentiã tuã cõtẽp̃¬
nat: sciendum ẽ qd̾ insacro eloquio nõ nunqmͣ
adolescentia inuentꝰ uocatur. Uñ scriptum est.
Letare iuuenis in adolescentia tua. Propheta
gͥ ut ostendat᷑ cuiꝰ auctoritatis sit: inp̾dicati¬
one. etatis solide ẽẽ describit᷑. qͣtinꝰ ei cũ uita et
sp̃u om̃iaque ad p̾dicandum ꝯgriuint concor¬
dare uideantur: nec contͣ hec mouere quẽ piã

Expanded text:
siccata, alienae linguae manu tangi non debet, ne siccata, alienae linguae manu tangi non debet, ne priusquam plene percipiat, perdat soliditatem suam, ne impulsa ruat, ne velut arbustum sine radicibus, dum plusquam tolerare valet concutitur flatibus, arescat. Ad exemplum ergo non sunt ostendenda nisi quae fienim convalescere debet mens, atque ad utilitatem proximorum postmodum demonstrari, cum jam nec per laudem elevata corruat, nec per vituperationem percussa contabescat. Nam et si Timotheo dicituaecipe haec, et doce; nemo adolescentiam tuam contemnat : sciendum est quod in sacro eloquio noadolescentia juventus vocatur. Unde scriptum est: Laetare, juvenis, in adolescentia tua . Propheta igitur, ut ostendatur cujus auctoritatis sit in praedicatione, aetatis solidae esse describitur, quatenus ei cum vita et spiritu omnia quae ad praedicandum congruunt concordare videantu
Abbreviated transcription (Latin):
incelo. Q enim ip̃e est di sapiẽtia: de ipso an¬
głi uidendo uinũt. hoc qd̃ beatitudĩe eterna
satiant᷑. Ꝙ moyses qͦq ꝑ allegorie mysteriũ
ammonet dicens. Non arabis inpͥmogenito
bouis. Primogenitum enĩ bonis. accipimus
minfirma etate pͥmum nr̃i tpr̃is bonã oꝑati¬
onẽ. in qua tñ o̾randũ non ẽ. qr cum pͥma st̃
a p̾dicatiõe cessandum e̾. ut uomer lingue
nr̃e ꝓscindere nõ audeat t̾ram cordis alieni.
Qͦ adusq et enĩ infirmi sumꝰ continere nos
ccͣ nosmetipsos debemꝰ. ne dũ tenera bona
citiꝰ ostendimꝰ amitamꝰ. Quia ⁊ arbusta:
plantata si p̾us int̾ra radicata ñ fuerĩt: manu
tacta citiꝰ arescunt. Et si semł radicẽ fi̾xerĩt:
manꝰ tangit. ⁊ tam̃ nichil officit. Henti im¬
pellũt: nec tñ impellentes ledunt. Et cons¬
tructi parietes si impellant᷑: eruunt᷑ nͥ a suo
pͥus fuerint humore siccati. Mens itaq quo¬
usq abhumore pͣuitatis sue ꝑfecte ñ fuerit ex¬

Expanded text:
ia enim ipse est Dei sapientia, de ipso angeli videndo vivunt hoc quod beatitudine aeterna satiantur. Quod Moyses quoque sub allegoriae mysterio admonet, dicens: Non arabis in primogenito bovis . Primogenitum enim bovis accipimus in infirma aetate primi nostri temporis bonam operationem. In qua tamen arandum non est, qa praedicatione cessandum est, ut vomer linguae nostrae proscindere non audeat terram cordis alieni. Quoadusque etenim infirmi sumus, continere nos inter nosmetipsos debemus, ne dum tenera bona citius ostendimus amittamus, quia et arbusta plantata si prius in terra radicata non fuerint, manu tacta citius arescunt; at si semel radicem fixerint, manus tangit, et tamen nihil officit; venti impellunt, nec tamen impellentes laedunt. Et constructi parietes, si impellantur, eruuntur, nisi a suo prius fuerint humore siccati. Mens itaque quousque ab humore pravitatis suae perfecte non fuerit ex
Abbreviated transcription (Latin):
bi qd̾ trahamur: ⁊ nõ nos defendas: Ad
cuiꝰ uocẽ: ꝓtinus seuientes langõbardos
inmundus sp̃s inuasit. Qui corruentes
in t̾ram. tamdui uexati sũt: quousq hoc
cuncti etiã qui foris erant langõbardi
cognoscerẽt: Quatinus locũ sacrũ intra¬
re ulterius nõ auderent. Sicq uir sc̃s dũ
discipulos defendit: etiã multis post re¬
medium illuc confugientibꝰ prestitit.

Expanded text:
bi quod trahimur, et nos non defendis? Ad bi quod trahimur, et nos non defendis? Ad cujus vocem protinus saevientes Langobardos immundus spiritus invasit. Qui corruentes in terram tandiu vexati sunt, quousque hoc cuncti, etiam qui foris erant, Langobardi cognoscerent, quatenus locum sacrum temerare ulterius non auderent. Sicque vir sanctus dum discipulos defendit, etiam multis post remedium illuc fugientibus praestitit.
Abbreviated transcription (Latin):
ratorio esset humatum. suꝑ sepulcrũ illiꝰ
rusticus quidam archã cum frum̃to posu¬
it: nec quantꝰ qualisq uir illic iaceret ꝑ¬
pendere hac reueren curauit. Cum repẽ¬
te turbo celitus factus. rebꝰ illic om̃ibus
in sua stabilitate manentibꝰ. archã que
suꝑ posita sepulcro euis fuerat extulit:
longeq ꝓiecit: ut palam cuncti cognosce¬
rent. qͣnti eẽt meriti. cuius illic corpꝰ iace¬
ret. Ea eriã que subiungo: p̾dicti uenera¬
bilis uiri fortunati qui ualde mͥ etate. oꝑ¬
e ⁊ simplicitate placet. relatione cognoui.
e andem ualerie ꝓuinciã longobardis in
trantibꝰ: ex monasti̾o reuerẽtissimi equi
cii. inp̾dicto oratorio ad sepulcrũ eius mo¬
nachi confugerunt. Cumq langõbardi
seuientes oratorium intrassẽt: ceperũt
cosdẽ monachos foras trahere: ut eos aut
ꝑtorm̃ta discuterent: aut gladus necarẽt.
Iuoꝵ unus ingemuit: atq acri dolore cõ¬
motus clamauit. En scẽ equiti. placet ti¬

Expanded text:
ratorio esset humatum, super sepulcrum illius rusticus quidam arcam cum frumento posuit, nec quantus qualisque vir illic jaceret, perpendere 173 ac vereri curavit. Tunc repente turbo coelitus factus, rebus illic omnibus in sua stabilitate manentibus, arcam, quae superposita sepulcro ejus fuerat, extulit, longeque projecit, ut palam cuncti cognoscerent quanti esset meriti is cujus illic corpus jaceEtiam ea quae subiungo praedicti venerabilis viri Fortunati, qui valde mihi aetate, opere et simplicitate placet, relatione cognovi. Eandem Valeriae provinciam Langtrantibus, ex monasterio reverentissimi viri Equiti in praedicto oratorio ad sepulcrum ejus monachi fugerunt. Cumque Langobardi saevientes oratorium intrassent, coeperunt eosdem monachos foras trahere, ut eos aut per tormenta discuterent, aut gladiis necarent. Quorum unus ingemuit, atque acri dolore commotus clamavit: Heu, heu, sancte Equiti, placet ti
Abbreviated transcription (Latin):
era sũt ualde que dicis. G6ͣ. Silere
non debeo: qd̾ de hoc uro albe condã
meo reu̾entissimo ualentino narrãte
cognoui. Aiebat namq. quia corpus
eiꝰ dum in beati laurencii martiris o

Expanded text:
era sunt valde quae dicis. GREGOR. Silere non debeo, quod de hoc viro abbate quondam meo reverentissimo Valentino narrante, agnovi. Aiebat namque quia corpus ejus dum in beati Laurentii martyris o
Abbreviated transcription (Latin):
natur. q̃ ad huc inmłtis sius carñlibus
lata ẽ: in paucis sp̃ualibꝰ angusta.ꝙ
qr adunũ hoĩem qͥuẽ sine peccato col¬
oissolui. in ad quirendis t̾renis rebus
iuare. imꝑante auaticia maria trãsi¬
re. de seruire iracundie. uirgiis uacare.
tur. Ioidemꝰ alios iã aliena nõ querere
illatam inuiriã equanunit̾ portare.
S qr isti iã pauci sũt. angͣtat᷑ archa.
Alios aũt cõspicimus ꝙ̃ possessa relin

Expanded text:
natur, quae adhuc in multis suis carnalibus natur, quae adhuc in multis suis carnalibus lata est, in paucis spiritualibus angusta; et quia ad unum hominem, qui est sine peccato coldissolvi, in adquirendis terrenis rebus inhiare, imperante avaritia maria transire, deservire iracundiae, jurgiis vacare, tur. Videmus alios jam aliena non quaerere, illatam injuriam aequanimiter portare, Sed quia isti jam pauci sunt, angustatur arca. Alios autem consp
Abbreviated transcription (Latin):
u ꝓmissa impleturꝰ ẽ ꝑ ostensã głamela¬
ritatis sue. Hunc unũ nob cubitũ mẽ su¬
ra quoq arce. locuta ẽ. Archa enĩ que tre¬
centis cubitis fieri in longitudine iussa
ẽ: sexaginta uͦ in latitudiẽ. trignnita uͦ in
altitudine. in uno ẽ cubito ꝯsumata. Qd
enĩ ꝑ archã ñ scã eccłia figurat᷑ que infe¬
bitum colligatur. qr ab ea latitudine q̃
scã eccła in membrissins ad huc infirmã¬
tibꝰ ht̃ paulis ang̾tata. ⁊ in altum ꝓfici¬
ens ad unũ tendit. Ipsa enĩ racio exigit.
ut credamꝰ qd̾ inilla arche latitudine õs
bestie cuncta qͣdrupedia atq reptiliam
inferioribꝰ fuerũt: homines uͦ atq uola¬
tilia nimirũ insupioribꝰ. Iuxta suꝑio¬
rem ⁊ enĩ partẽ fenestra fuit in late̾. de
q̃ cornũ uł columbã dimisit hõ. ut si iã
diluuii tnͣsiss aqͣ cognosceret. ꝙ quia
archa cadem inuno fuit cubito ꝯsuma
Recte itaq ꝑ archã uniu̾sa eccłia de sig¬

Expanded text:
tensam gloriam claritatis suae. 16. Hunc unum nobis cubitum mensura quoque arcae locuta est. Arca enim, quae trecentis cubitis fieri in longitudine jussa est, sexaginta vero in latitudine, triginta autem in altitudine , in uno est cubito consummata. Quid enim per arcam nisi sancta Ecclesia figuratur, quae infebitum colligitur, quia ab ea latitudine quam sancta Ecclesia in membris suis adhuc infirmantibus habet, paulisper angustata, in altum proficiens ad unum tendit. Ipsa enim ratio exigit ut credamus quod in illa arcae latitudine omnes bestiae, cuncta quadrupedia atque reptilia in inferioribus fuerunt, homines atque volatilia nimirum in superioribus. Juxta superiorem etenim partem fenestra fuit in latere, de qua corvum et columbam dimisit homo, ut si jam diluvii transissent aquae, cognosceret. Et quia arca Recte itaque per arcam universa Ecclesia desig