comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
q ad mortem obluctemur aduersus pcc̃m. Siquidem et ip̃e non rapinã
arbititus est equalem se esse deo. sed semetip̃m exinaniuit formã seru.
accipiens. et habitu reꝑtus ut homo. humiliauit semetip̃m ułq ad mor¬
tem. Cuius sulpitius sc̃s secutus uestigia om̃ium ꝓfligationum labores
et cniciatus caruis et mentis suscepit ne ꝓpositum fidei conscientie macu¬
laret. Qm̃ quidem si uolum᷑ nunc beatissimi sulpitii ep̃i enarrare uͥtutes.
expon̾e robur constantie. nec nobis copia tanta sermouis est. ner puta¬
mus aliis nisi hiis solis qui oculis sins intuebautur indere credibilia.
f uincto ꝑticipes demceps celitus egent pauda ꝑpletere ceninius.
ueiꝑe quodam imus de scelatis et ut pote indigenti b. in promptua¬
rũ beati unri se noctu molentus miecit. S̾tatim diriꝑe intitur. q̃ atroaa
mcite faciiuis furti conceꝑat. et abire festinans. nillus remeanti patet

Expanded text:
que ad mortem obluctemur adversum peccatum. Siquidem et ipse non rapinam que ad mortem obluctemur adversum peccatum. Siquidem et ipse non rapinam arbitratus est aequalem se esse Deo, sed semetipsum exinanivit formam servi accipiens, et habitu repertus ut homo: humiliavit semetipsum usque ad mortem. Quem Sulpicius Dei sanctus secutus, omnium profligationum labores et cruciatus carnis et mentis suscepit, ne propositum fidei conscientia macularet. 28. Quoniam quidem si volumus nunc beatissimi Sulpicii episcopi enarrare virtutes, et exponere robur constantiae, nec nobis copia tanti sermonis est, nec putamus aliis, nisi his solis qui oculis suis intuebantur videri credibilia; uncto participe deinceps coelitus egerit, pauca perplectere contendamus. Tempore quodam unus de sceleratis et ut pote indigentibus, in promptuarium beati viri se noctu violentus injecit; statim diripere nititur quod atroci mente facinus furti conceperat; et dum abire festinat, nullus remeandi patet
Abbreviated transcription (Latin):
nib net respirare quidem ei uius saltem hore liberim tempus dabatur. dũ
lemꝑ m cilia ex aliis nocaretur. ita ut a pͥma luce usq in ꝓfundam uesꝑau
nimqmi cessaret in uaris occupationib detineri. dum se tanto oncre uidisset
arnuuari. utilius esse ratus est. ut uni ex fidelib xp̃rianis pͥmorib regionis
sui et laboris dumm caxat diuini u̾bi cõmitere ministerium. Et ita combi¬
to cdero sacerdotii n ibi iura suscepit narrare quis ualeat. qua humilitate
qua ue caritate circa suoꝵ comitum et ministroꝵ ac p̾sidia pauꝑum dem¬
ceps se exhibere contentus est. Qui semꝑ enuangelium illud ore mundis¬
sino ruminabat. et cotis uirib implere oꝑe contendebat. Qui uult esse¬
ui pͥuus sit ur ułtimꝰ. Et qui uult esse ur dñs. sit uester seruus. Et quia
oculum mentis sue totum habebat in deo defixum. indesmenter etenĩ consi

Expanded text:
nibus nec respirare quidem et unius horae saltem liberum tempus dabatur, dum nibus nec respirare quidem et unius horae saltem liberum tempus dabatur, dum semper in alia ex aliis vocaretur, ita ut a prima luce usque in profundam vesperam nunquam cessaret in variis occupationibus detineri; cum ergo se tanto onere vidisset gravari, utilius esse ratus est, ut uni ex fidelibus Christianis primoribus regionis,sui ac laboris, duntaxat divini verbi committeret ministerium: et ita conhibito clero, sacerdotii inibi jura suscepit. 27. Enarrare quis valeat qua humilitate, qua charitate circa suorum comitum et ministrorum ac praesidia pauperum deinceps se exhibere contentus est? Qui semper evangelicum illud mundissimo ore ruminabat, et totis viribus implere o vester ultimus: et qui vult esse vester dominus, sit vester servus . Et quia oculum mentis suae totum habebat in Deo fixum, indeficienter considerabat
Abbreviated transcription (Latin):
Assessorem u̾o atrocem. qui emendationi regis assensum ñ p̾buit. digna ꝑ¬
culit ultio. et uitam qua fruebatur indigne. amisit ilico cum dedecore. O¬
beatum ꝑ om̃ia uirum qui nũqmͣ se de adu̾sarioꝵ furorib manu defen¬
debat aut telo. sed ieimiis continuis ꝙ uigiliis sub altari positus. ꝑ
obsecrationem defensorem sibi atq eccl̃ie sue dñm parabat. Et quis e¬
unn imqmͣ suis machinis aut ob̾pugnationib qͥuerat det̾rere. qͥ auxiliatͥ¬
ce dextera xp̃ri semper tutus muictus ꝙ manebat. Per idem uero tempus ꝑ
apostoltam obserans nuli inferior. et in om̃ib ꝑftũs uere saceros et
hostia ap̃ri. cim se ubiq sollictum cũta alentia pauꝑum dudũ susceptum
dioꝵib uatare diumis uł in sc̃is or̃onib sicut oꝑtabat iugiter ꝑman̾e. aił
in coꝵ que cotidie fidei reddebantur instructionib adimplendis. ex quib omi¬

Expanded text:
Assessorem vero atrocem, qui commendationi regis assensum non praebuit, digna perAssessorem vero atrocem, qui commendationi regis assensum non praebuit, digna perculit ultio, et vitam qua fruebatur indigne amisit illico cum dedecore. beatum per omnia virum! qui nunquam se de adversariorum furoribus manu defendebat aut telo, sed jejuniis, continuisque vigiliis, sub altari positus, per obsecrationem defensorem sibi atque Ecclesiae suae Deum parabat. Et quis eum unquam suis machinis aut oppugnationibus quiverit deterrere, qui auxiliatrice dextra Christi semper tutus invictusque manebat? 26. Per idem vero tempus per t in omnibus perfectus vere sacerdos et Hostia Dei, cum se ubique sollicitum circa alentiam pauperum dudum susceptum dioribus vacare divinis, vel in sanctis orationibus sicut optabat jugiter permanere, vel in eorum qui quotidie fidei reddebantur instructionibus adimplendis, ex quibus om
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiaret. Addebat etiam beatus sequi peda pͥncipem de cõmissis impi¬
etatib scelerum monens. si forte posset cõmissi penitudinem gerere. si
posset flere ꝓ scelerib. et ultrices penarum flaminas lacrimarum ub̾ta¬
te restinguere. Quia non uult d̾s tantum mortem pcc̃oris. qnͣtum ut
conu̾tatur et uiuat. Rex quo audito nimio det̾retur metu. et tanto pa¬
nore concutitur. ut statim agnitam culpam luens delictum cum lacrimis
regali absq fastigio penitudinem gerens. libent̾ impleret. que a tanto ꝑ
discipulum fuerant intimata. Uelociter insuetus aboletur census. descrip¬
tio rescinditur impia. salus cribuitur ppło. Et uelut post nimiam tem¬
pestatem. ac si solis splendor redditus fuisset in pace eccliis data sacerdo¬
tum gaudia cumularent. Mirabiliter quoq rex adiecit. ut generalis da¬
retur auctoritas. ne in posterum impia executio iteraretur in plebem.

Expanded text:
nuntiaret. Addebat etiam beati sequipeda, principem de commissis impinuntiaret. Addebat etiam beati sequipeda, principem de commissis impietatibus scelerum monens, si forte posset commissi poenitudinem gerere, si posset flere pro scelere, et ultrices flammarum poenas lacrymarum ubertate restinguere; quia non vult tantum Deus mortem peccatorum, quantum ut convertantur et vivant. Quo rex audito, nimio deterretur metu, et tanto pavore concutitur, ut statim agnita culpa lugens delictum cum lacrymis, regali absque fastigio poenitudinem gerens, libenter impleret quae a tanto sacerdote per discipulum fuerant intimata. Velociter insuetus aboletur census, descriptio rescinditur impia, salus tribuitur populo; et velut post nimiam tempestatem solis splendor redditus fuisset, pace Ecclesiae data, sacerdotum gaudia cumulantur. Mirabiliter quoque rex adjecit, ut generalis daretur auctoritas, ne imposterum impia exsecutio iteraretur in plebe.
Abbreviated transcription (Latin):
ũsis indicto ieumo. assessorem loqͥtur blande. ut impiam desinat ꝓsequi
iussionem. Sed ubi mens dura fastu non frangeretur. ac spretis affati¬
b sacerdocis acrior magis magisq feruesceret. cellulam beatus t̾re ꝓster
Et sciens non minorem animi esse uͥtutem ꝓ inimico exorare dñm. qm
ꝓcumbere ꝓ dño. conu̾sionem inimicoꝵ potius petit qmͣ ꝑnitiem. Et qͥ¬
dẽ ilico si petisset ĩmoderati pͥncipis et seuissimi assessoris digna ꝑcellẽs
affuerat pena. Sed erat uir beatus contra suos adu̾sarios. mitis semꝑ
et pius. Unum int̾ea mittit e suis solitariũ quenidam eberhisilũ nõie
qui renuntiatis om̃ib id est scłm cum suis actib uita et sermone ad exem¬
plum beati uiri p̾stantior cet̾is. ut seuitiam pͥncipis redargueret. Qui
nisi melioris uite emendationem mutasset. int̾itum repentinũ ei ĩminere

Expanded text:
versis indicto jejunio, assessorem alloquitur blande, ut impiam desinat prosequi versis indicto jejunio, assessorem alloquitur blande, ut impiam desinat prosequi jussionem. Sed ubi mens dura fastu non frangeretur, ac spretis affatibus sacerdotis acrior magis magisque fervesceret, cellulam petit beatus, terrEt sciens non minorem animi esse virtutem pro inimico exorare Dominum, quam procumbere pro Domino, conversionem inimicorum potius petiit quam perniciem. Et quidem illico si petisset, immoderati principis et saevissimi assessoris digna praecellens adfuerat poena; sed erat vir beatus contra suos adversarios mitis semper et pius. 25. Unum interea mittit e suis solitarium quemdam, Ebregisilum nomine qui renuntians omnibus, id est, saeculo cum suis omnibus, vita et sermone ad exemplum beati viri erat praestantior caeteris, ut saevitiam principis redargueret. Qui nisi melioris vitae emendatione mutasset, interitum repentinum ei imminere
Abbreviated transcription (Latin):
pen quemdam gallicanarum ꝓuintiarum cupiditatis audore inflãmat.
e ottultis ꝑsuasionib urget᷑ ut bitiuricam plebem ecclie saccrdotibus
nefando censu conscribat. et uelut qmͣdam bestiam biuo ore sibilantem
bino q siguis dyabolica uenena uibrantem ex suis fautorib uuã me¬
moraitam plebem quat᷑ emittit. Sed quia diuina utus et gr̃a in ma-
manentem a sclis libͥatam. Nefandus minister sub audelitate regia
cogreet seriuite. iniiu̾si affictionem impiam non ferentes. tanta iltitu¬
do ad pium confluxit pastorem. tantus ꝙ plangeutiũ elenatis uocilo
icreplit sr agor. ut putantur audientum trbile esse touitriũ. Hoc
solum uoces om̃ium clamabant. Pius pastor subueni gregi. quem usq nũc
pastorali fouisti affectu. Age ne ꝑcat grex tͥ cõmissus a deo. Defende a
lupo quem rabido dilacerat dente. Unde ille nimia pietate ꝑ motus. uni¬

Expanded text:
pem quemdam Galliarum provinciarum cupiditatis ardore flammat, pem quemdam Galliarum provinciarum cupiditatis ardore flammat, et occultis persuasionibus urget, ut Bituricam plebem cum Ecclesiae sacerdotibus nefando censu conscribat: et velut quamdam bestiam bino ore sibilantem, binisque linguis diabolica venena vibrantem, ex suis factoribus unum, memoratam plebem quatere mittit. Sed quia divina virtus et gratia in ristianam permanentem a saeculis liberam cum nefandus minister sub crudelitate regia cogeret deservire; universi afflictionem impiam non ferentes, tanta multitudo ad pium confluxit pastorem, tantusque plangentium elevatis vocibus increpuit fragor, ut putaretur audientium terribile esse tonitruum. Hoc solum voces omnium conclamabant: Pie pastor, subveni gregi, quem usque nunc pastorali fovisti affectu. Age ne pereat grex tibi commissus a Deo: defende a lupo quem rabido lacerat dente. Unde ille nimia pietate permotus, uni
Abbreviated transcription (Latin):
tum fulget. Que dum sapientie studio semet gestiunt. non solũ corpora
Et quib duimi ubi concubitus scõs et ĩmnortales expetunt. ex quib postĩ¬
tas relinquatur. nequaqiͣ coriuptele mortalitatis obuoxia. Abstineutie
uͭo ac solrietatis et honestatis gr̃a. qnͣta inter eastem ꝑulchro decore u¬
fulgeat. uires edicere suꝑant. Nunc ad narrationis nr̃e redeam sermonẽ.
ꝓcul ab urbe loco qui dicitur anatra securib p̾cepit arborem sucidere ĩs¬
manẽ. Quodq actus succisa corruit uelox. inus ex pu̾s mente detentus.
mn alliud atconitus sistens. mortem non refugit demens. ꝓtinus sacerdos
manum cum crucis eleuat signo. arborem uͥtit in alteram ꝑtem. puerũ
cti ꝑiter in dño credid̾unt saluatore. ille totius bonitatis emulus et
humani gen̾is deceptor antiquus. malignis quibdam uĩis interno bello
ettliam mn pace quiescentem cum om̃i plebe nititur impugnare. et pͥnci¬

Expanded text:
tum fulget. Quae dum sapientiae studio semet gestiunt, non solum corpora,tum fulget. Quae dum sapientiae studio semet gestiunt, non solum corpora,ex quibus Divini verbi concubitus sanctos et immortales expetunt, ex quibus posteritas relinquatur nequaquam corruptelae mortalitatis obnoxia; abstinentiae vero ac sobrietatis et honestatis gratia quanta inter easdem pulchro decore refulgeat, vires edicere superant. Nunc ad narrationis nostrae redeamus sermonem. 23. Procul ab urbe, loco Anatra qui dicitur, securibus praecepit arborem succidi immanem; quo actu succisa corruit velox, unus ex pueris mente detentus in aliud attonitus sistens, mortem non refugit demens. Protinus sacerdos manum cum crucis elevat signo, arboremque vertit in alteram mirabiliter pncti pariter in Dominum crediderant Salvatorem, ille totius bonitatis aemulus et humani generis deceptor antiquus, malignis quibusdam viris interno bello Ecclesiam in pace quiescentem cum omni plebe nititur impugnare, et princi
Abbreviated transcription (Latin):
domos dum taug̾ent. ad se reu̾se restringuntur flãme in unũ. Chaos
fugiunt. qd̾ non transgredi audent. Tripudians pat̾ ad eccl̃iam remeat
canens matutinis horis debitas ꝑsolu̾e laudes. Addamꝰ tercium miracu¬
loꝵ simile gestum. Monasteriũ quoddam in eadem urbe uir d̾i sũmo
construx̾at nisu. in quo uͥginũ ac continentiũ feminarũ induserat ag¬
men. ubi structuram lapidum grandeuis extulit edib. Casu cuinsdãm
de incautis cum noctis silentia fierent. ab igne pariete p̾repto. paulatim
crescens excenditur. Mox domo p̾ͥmupta. uicinas artingere ꝓoerati. I amoꝑ
moles s laminarũ in magnũ excreu̾ant montem. tandem dei sacerdos oniumi
suariu accitiis occurit ad caulas ĩmense altitudius. Cum ciucis iguo
esticte. cetas non audent contingere domos. Ereptas pastor oues. salu¬
cariu nsteunt monitis. ꝑ cuiꝰ docłtinam int̾ eastem hodie castitatis ꝓposi¬

Expanded text:
domos dum tangerent, ad se reversae restringuntur flammae in unum, chaos domos dum tangerent, ad se reversae restringuntur flammae in unum, chaos fugiunt quo non transgredi audent. Tripudians Pater ad ecclesiam remeat gaudens, matutinis horis debitas persolvere laudes. 22. Addamus tertium miraculorum simile gestum. Monasterium quoddam in eadem urbe vir Dei summo construxerat nisu, in quo Virginum ac continentium feminarum incluserat agmen: ubi structuram lapidum grandaevis extulit aedibus. Casu cujusdam de incautis, cum noctis silentia fierent, ab igne parieti praerepto paulatim crescens extenditur: mox domo praerupta vicinas attingere praeparat. Jamque moles flammarum in magnum excreverat montem. Tandem Dei sacerdos ovium suarum accitu occurrit ad caulas; immensae altitudinis cum crucis signo restrictae caeteras non audent contingere domos. Ereptas oves pastor salutaribus instruit monitis, per cujus doctrinam inter easdem hodie castitatis proposi
Abbreviated transcription (Latin):
nimiam cum nemo auderet ascendere tecta. p̾sidio desꝑati. fugam arri¬
piunt uniu̾si. Cum crucis uexilło manu sacerdos resistere intitur flãmis.
et mirantib om̃ib ita flãmarum globi exemplo restincti sunt. anteꝙͣ
manũ suam dei seruus retraheret. ac si aquarũ magni fluminis impetu
undiq fuissent uallati. Neferamꝰ nempe huic simile gestum. Infta me¬
nia urbis quedam de illustrib femina spicis segetum horreũ repleuerat
magnũ. Iutempesta nocte furtim scelestus ingreditur igni coniecto mox
flamine undiq circundant. Nec latere potuit. qd̾ luctus om̃ium manife¬
status tumultus increpuit. Ubi uir dñi sopore depͥmitur in sueto tandem
ꝑ discipłm causam reperit gesti cursu ꝑpeti ꝑgens. flãmaꝵ rogum cum
canticis spũalib circuit. miris modis cum baculo t̾minũ defigit. igneus
collis quem non transgredi nequeat. Om̃i ex ꝑte uicinas adherentes ꝙ¬

Expanded text:
nimiam cum nemo auderet ascendere tecta, praesidio desperati fugam arrinimiam cum nemo auderet ascendere tecta, praesidio desperati fugam arripiunt universi. Cum crucis vexillo manu sacerdos resistere nititur flammis, et mirantibus omnibus ita flammarum globi extemplo restincti sunt, antequam manum suam Dei servus retraheret, ac si aquarum magni fluminis impetu undique fuissent vallati. 21. Referamus huic simile gestum. Infra moenia urbis quaedam de illustribus femina spicis segetum horreum repleverat magnum. Intempesta nocte furtim scelestus ingreditur, ignique conjecto mox flammae circumdant. Nec latere quivit, quod luctus omnium manifestat: tumultus increpuit, ubi vir beatus sopore deprimitur consueto. Tandem per discipulum causam reperit gesti, cursu praepeti pergens flammarum rogum cum canticis spiritualibus circuit. Miris modis cum baculo terminum defigit, igneus collis quem non transgredi queat. Omni ex parte vicinas adhaerentes
Abbreviated transcription (Latin):
nam usq seruari. et refectis om̃ib or̃onis adiit locum. Et quidem statim
ut poposcerat niuficationem examinis elicuerat. Sed ideo a sexta trib
credidit int̾cedere horis. ut nulli dubium esset u̾e fuisse defunctum. Tandẽ
ab or̃one surgit. et suo conspetui exanimem p̾cepit sistere. eleuataq
manu crucis imp̾ssit ymaginem. Resumpto sp̃u. passim defuncti mem¬
bra mouentur. ad uocem antistitis uelociter surgit incolumis. Recepto
uigore ꝓpriis remeat gressib. Quodam temꝑe quidam de optimatib
nomine theodisilus. uisendi gr̃a ad beatum uenit antistitem. diletionẽ
adhibet qmͣ nouerat om̃ib imꝑtiri. Et cum esset hyemps nimia. con¬
getuntur pabula igni. Mmistroꝵ mentes fortasse detente in aliud. casu
ignis nemo sollicitus fuit: tandem flamina uelocit̾ deuorat tecta. Iamq
mas. Copiosus ignis in pauorem reddiderat uniu̾sos. Ob difficultatem

Expanded text:
nam usque servari. Et refectis omnibus, orationis adiit locum. Et quidem statim nam usque servari. Et refectis omnibus, orationis adiit locum. Et quidem statim ut poposcerat, vivificationem ex animis elicuerat; sed ideo a Sexta tres credidit intercedere horas, ut nulli dubium esset vere fuisse defunctum. Tandem ab oratione surgit, et suo conspectui exanimem praecepit sisti, elevataque manu crucis impressit imaginem, resumptoque spiritu passim defuncti membra moventur: et sic ad vocem antistitis velociter surgit incolumis, et recepto vigore propriis remeat gressibus. 20. Quodam tempore quidam de optimatibus, nomine Theodegisilus, visendi gratia ad beatum venit antistitem. Dilectionem adhibet quam noverat omnibus impertiri; et cum esset hiems, nimia congeruntur pabula igni. Ministrorum mentes fortasse detentae erant in aliud, de casu ignis nemo sollicitus fuit. Tandem flamma velociter devorat tecta, jamquemas: copiosus ignis in pavorem reddiderat universos. Ob difficultatem
Abbreviated transcription (Latin):
stis ex eodem loco ita fugatus est. ut cum facilitate extunc iniu̾si tran¬
seant. et piscium copia lutore trahant. et nemo ꝑiculum sentiat. Ned¬
dita est igitur ppło salus ablata est infirmitas aque. Non longum
post tempus. non longe cdarior uͥtus. Cum imus ex rusticis obinitigan¬
duni estinũ feruorem ułt̾ius se ꝓecisset in flumen. ilico sachane. laq̃is
uiñctus. uitam molent᷑ abrupit. Hic locus non longe a basilice po¬
nitur domo. ubi dei sc̃s̃ in cuiꝰdam exedre locum refectionis gr̃a cum
frib discumbebat. Int̾ea anus quedam̃ eminꝰ que consistebat reꝑta.
muuit manu ministris qui in conspectu beati antistitis assistebant.
At illi ꝑ unũ ex conserus iditum rei ꝑcunctari nituntur. et ubi uentũ¬
est ad locum. indicat mulier quenidam in una dem̾sum sp̃u caruisse. Tunc
socios euocat. pontifici nuntiat. Qui iubet abstractum corpus ad no-¬

Expanded text:
stis ita fugatus est, ut sub felicitate ex tunc universi transtis ita fugatus est, ut sub felicitate ex tunc universi transeant, et piscium copiam in littore trahant, et nemo periculum sentiat. Reddita est igitur populo salus, ablata est infirmitas aquae. 19. Non longum post tempus sequitur longe clarior virtus. Cum unus ex rusticis ob mitigandum aestivum fervorem ultroneus se projecisset in flumen, illico Satanae laqueis vinctus, vitam violenter abrupit. Hic locus non longe a basilicae ponitur domo, ubi Dei sanctus in cujusdam exedrae loco refectionis gratia cum fratribus discumbebat. Interea anus quaedam eminus consistebat, et repente innuit manu ministris qui conspectu antistitis sistebant. At illi per unum ex conservis indicium rei percunctari nituntur, et dum ventuest ad locum, indicat mulier quemdam in ima demersum spiritu caruisse. Tum socios evocat, et pontifici nuntiat qui jubet abstractum corpus ad No
Abbreviated transcription (Latin):
functi membra mou̾i paulatim. et famulantia usib in officio pͥstino
ossa redire. Et licet tenuis in or̃one durante beato post pedes eius e¬
uoluitur: et tacta uestigia pͥstinum collegit robur. a famis ꝑuitie tut᷑
hodie creditur suꝑ esse. Etenim temꝑe multo apud nos cõmoratus est.
diuinitus gestum. Gurges quedam erat uiri sionensiũ sita agelło a qua
aliquis ingrederetur eamdem. repente funib demonitis circumplexus. a¬
mittebat crudlit̾ uitam. Sed dei auxilium affuit aliqnͣdo aduentu bea¬
ti sulpitii. Tum in digene loci genib adherent scĩs exorant ut suis sa¬
cerdos sũbueniat. quia młtos ꝓpinquos famulos ꝙ ibidem amisisse plã¬
gebant. At ilłe ut semꝑ ita toto affectu miseratus. crisma et oleum ⁊
star helysei ꝓphe diceret. Hec dicit dñs. Sanaui aquas has et ñ erit
iñ eis ultra mors neq sterilitas. Qd̾ cum fcm̃i fuisset subito pessimus ho¬

Expanded text:
functi membra se movere paulatim, et famulantia usibus in officium pristinum functi membra se movere paulatim, et famulantia usibus in officium pristinum ossa redire. Et licet tenuis, in oratione durante beato, post ad pedes ejus evolvitur, et tacto vestigio pristinum collegit robur. Sic a famis pernicie hodie creditur superesse: etenim tempore multo apud nos commoratus est ddivinitus gestum. Gurges quidam erat in Virisionensium situs agello, aqua  ingrederetur eumdem, repente funibus daemonicis circumplexus amittebat crudeliter vitam. Sed Dei auxilium adfuit aliquando adventu B. Sulpicii. Tum indigenae loci genibus adhaerentes sanctis exorant, ut suis sacerdos subveniat, quia multos propinquos famulosque ibidem se amisisse plangebant. At ille, ut semper, ita toto affectu miseratus, chrisma cum oleo estar Elisaei prophetae diceret: Haec dicit Dominus: Sanavi aquas has, et non erit in eis ultra mors, neque sterilitas. . Quod cum factum fuisset, subito pessimus ho
Abbreviated transcription (Latin):
cta penetrans et nusqmͣ inditia de puero reꝑiens antistes beatus
a ministro reposcit cõmendatũ. At ille eius genib obuolutus eun
ꝑdidisse fatetur. ꝓtinus uir bs̃ ingreditur cellulam. ꝓsternitur t̾re.
fundit ub̾es fletus. geminat alta suspiria. dñm supplicabat ih̃m. ut¬
tandem suis obtutib redderetur. Intantum dure acteꝑat que audierat. tales¬
ꝙ fletus cum uocib emitebat. quasi ꝓpͥum facinus lugeus. ac si iam ante
tribunal et̾ni iudicis anima defuncti de eius manib reqͥreretur. Int̾ea cuius
officii erat. ad fornacem ꝓperat succendendam. et reꝑto cadauere. rigida mẽ¬
bra retrahere nititur. Agnito ꝙ examine. beato pontifici nuntiat. Buir¬
sum ille t̾re ꝓstratus m̃gemuit. fundit p̾ces. diu in suspiriis ꝑmanet. E¬
leuato uidelicet capite: suꝑ exanimis ossa calidam iubet ꝑfundere aqmͣ.

Expanded text:
cta penetrat, et nusquam indicia de puero reperit. Sed antistes beatus cta penetrat, et nusquam indicia de puero reperit. Sed antistes beatus a ministro reposcit commendatum. At ille ejus genibus obvolutus, eum se perdidisse fatetur. Protinus vir beatus ingreditur cellulam, prosternitur terrae, fundit uberes fletus, geminat alta suspiria, Dominum supplicat Jesum, ut suis obtutibus redderetur. Intantum enim dure acceperat quae audierat, talesque fletus cum vocibus emittebat, quasi proprium facinus lugens, ac si jam ante tribunal aeterni Judicis anima defuncti de ejus manibus requireretur. Interea is cujus officium erat, ad fornacem properat succendendam et reperto cadavere rigida membra retrahere nititur agnitoque exanimi beato pontifici nuntiat. Rursum ille terrae prostratus ingemuit, fundit preces, diu in suspiriis permanet, elevatoque capite super exanimis ossa, calidam jubet perfundi aquam.
Abbreviated transcription (Latin):
est suꝑ om̃ia d̾s cota fide fusis lacrimis inuocat. Et or̃one p̾missa.
linguam pu̾i contrectauit. et signum ei crucis imp̾ssit. Ilico lingua
resoluitur. et uariis sermonũ responsis usq hodie mirabilit̾ loquitur.
fera faies. ut pote om̃is ꝓuintias populata esset. puer quidam a fa¬
me p̾mortuus. genib scĩ sp̃us tenui uoluitur. et ut sui misereretur exo¬
rat. Cui miseratus uir pietate plenus. respiciens ad eum qui p̾erat mor¬
tuis. hunc inqͥt sũmo studio. sub testimonio xp̃ri cõmendo tͥ. Tũ ille
sicut p̾cipiebat adhibiturum se diligentiam pollicetur. Et dum huc
atq illuc occupationib uariis ten̾etur. paulo indulgentius hab̾e mo¬
pem cepit. Qui frigore mediaq simł consumptus in fornacem se bal¬
nearũ iniecit. Et cum spũ tenui membra iam fessa trahere neqͥuisset.
tandem examinatus interiit. ꝑcunctatis om̃ib aliqnͣdo minister cun¬

Expanded text:
est super omnia Deus, tota fide fusis lacrymis invocans, et, oratione praemissa, est super omnia Deus, tota fide fusis lacrymis invocans, et, oratione praemissa, linguam pueri contrectavit, et signum ei crucis impressit. Illico lingua resolvitur, et variis sermonum responsis usque hodie mirabiliter loquitur. fera fames, ut pote omnes provincias populata est, puer quidam fame praemortuus, genibus sancti spiritu tenui provolvitur, et ut sui misereretur, exorat. Cujus misertus vir pietate plenus, respiciens ad eum qui praeerat domui: Hunc, inquit, summo studio sub testimonio Christi tibi commendo. Tum ille sicut praecipiebat adhibiturum se diligentiam pollicetur: et dum huc atque illuc occupationibus variis teneretur, paulo indiligentius habere inopem coepit. Qui frigore inediaque consumptus, in fornacem se balnearum injecit, et cum spiritu tenui membra jam fessa trahere nequivisset, tandem exanimatus interiit. Percunctatisque omnibus aliquando minister, cun
Abbreviated transcription (Latin):
uino igitur iunere bellator egregius p̾dam inimico abstraxit auctori
gunt. Oreue ecenim post tempus. tanta in eum uͥtutum gr̃a auge¬
batur. ut non minꝰ ꝑ eum signa qmͣ dudum ꝑ apłos fierent. Nam ꝯ
paulo suꝑius diximꝰ. qd̃ demones uerbo fugaret. et egros or̃one cura¬
ret. addidit d̾s ñr magnificari sc̃m suũ. ita ut in ꝓcessu temꝑis cecis
uisum. surdis auditum. locutionem redderet mutis. uitam mortuis.
rare ꝑ singula. De quib si dei fauor adiuuerit. optamus ꝑstringere
pauca. Eya sermo age quod spondes. Gunthoaldus quidam filiũ suũ
annoꝵ cucit̾ decem. cuiꝰ guttur ita adheserat lingue. ut sermo format᷑
nunqm de ore eius fuisset ꝓlatus. ante pedes beati uiri se exposuit.
causam innotuit omnem. At ille humano miseratus affectu cum gemi¬
tu et suspiriis oculos ad celum simł tetendit et palmas. xp̃rm qui

Expanded text:
vino igitur munere bellator egregius praedam inimico abstraxit, Auctori vino igitur munere bellator egregius praedam inimico abstraxit, Auctori gunt. 15. Breve etenim post tempus tanta in eo virtutum gratia augebatur, ut non minus per eum signa quam dudum per apostolos fierent. Nam cum paulo superius dixerimus quod daemones verbo fugaret et aegros oratione curaret, addidit Deus noster magnificari in sancto suo, ita ut in processu temporis caecis visum, surdis auditum, locutionem redderet mutis, vitam mortuis, ngum est narrare per singula, de quibus, si Dei favor adjuverit, optamus perstringere pauca. Eia age, sermo, quod spondes. 16. Gunthoaldus quidam filium suum annorum circiter decem, cujus gutturi ita adhaeserat lingua, ut sermo formatus nunquam de ore ejus fuisset prolatus, ante pedes beati viri exposuit, causam innotuit omnem. At ille, humano miseratus affectu, cum gemitu et suspiriis oculos ad coelum simul tetendit et palmas, Christum qui
Abbreviated transcription (Latin):
die p̾dicationem u̾bi dei. et salutaria semina regni celoꝵ ꝑ omnem t̾ram
latius serens. mox quidem intantum ad emundandũ ꝓpłm iudeoꝵ uetustis
infectum uenenis ꝓfecit. ut quasi nouellam lucem u̾itatis sibi aspicere
iiderentur. Et cum religionis doctor młta quidem u̾bis. plura tamen do¬
ceret exemplis. nec uiderent ab eo discipuli imꝑari qd̾ ñ pͥus ip̃e fecisset
nullum sine mora absꝙ baptisii gr̃a in urbe sibi celitus tradita iudeũ
habitare ꝑmisit. Nam cum ꝓ eoꝵ conu̾sione dñm iugit̾ p̾caretur. ac do¬
ceret eos ꝑ baptismum habere pcc̃oꝵ remissionem. et ñ alit̾ posse eos in¬
trare in regnum d̾i. tanqmͣ si u̾i solis in eoꝵ corda resplendussent radii.
obistupescentes ac reuelata facie dei glam intuentes. antiquos penitẽtes¬
errores. fideli confessione uenientes. ab ip̃o pontifice baptizati sunt. Di¬

Expanded text:
die praedicationem verbi Dei, et salutaria semina regni coelorum per omnem terram die praedicationem verbi Dei, et salutaria semina regni coelorum per omnem terram latius serens. 14. Mox quidem intantum ad emendandum populum Judaeorum vetustis infectum venenis profecit, ut quasi novellam lucem veritatis sibi aspicere viderentur. Et cum religionis doctor multa quidem verbis, plura tamen doceret exemplis, nec viderent ab eo discipulis imperari quod non prius ipse fecerit, nullum sine mora absque baptismi gratia in urbe sibi coelitus tradita Judaeum habitare permisit. Nam cum pro eorum conversione Dominum jugiter precaretur, ac doceret eos per baptismum habere peccatorum remissionem, et non aliter eos posse intrare in regnum Dei; quasi veri solis in eorum corda resplenduissent radii, obstupescentes, ac revelata facie Dei gloriam contuentes, antiquos poenitenteserrores, fideli cum confessione venientes, ab ipso pontifice baptizati sunt. Di
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntatis auxilium. ut diu̾santes int̾ se ppłos et animos dissidentes.
ad amorem pontificis uelox conu̾sio reuocaret. et subito in uno consensu
federaret. Detus igitur pontificale nactus. oneri suctubuit. non honori.
Et̃s est deniq om̃ib om̃ia. non q̃rens que sibi utilia essent. sed quod ml¬
tis ut salui fierent. Et subito uelut lampadam qmͣdam sacerdotem suũ
dñs accendere ꝓꝑerat. Integre etenim uir bs̃ tradidit semetip̃m in absti¬
nentia plurinia. in ieuiniis indesinentib. in uigiliis pene iugib. ita ut
si qnͣdo parum aliquid sompni necessitas naturalis exigeret. hunc non
in om̃ib puritate uite et anime uͥtutib darus. non magni pendebat
sermonis ornatũ. scilicet quia in eo erat anima diuinis ornata nͥtutibus
simł et signoꝵ gr̃a que ei a dño iħu xp̃ro fuerat concessa. Augens coti¬

Expanded text:
voluntatis, ut diversantes inter se populos et animos dissidentes voluntatis, ut diversantes inter se populos et animos dissidentes ad amorem pontificis velox conversio revocaret, et subito in uno consensu foederaret. 13. Decus igitur pontificale nactus B. Sulpicius, oneri succubuit non honori; factus est denique omnia omnibus, non quaerens quae sibi utilia essent, sed quae multis, ut salvi fierent. Et subito velut lampadem quamdam sacerdotem suum Dominus accendere properat. Integre etenim vir beatus tradidit semetipsum in abstinentia plurima, jejuniis indesinentibus, in vigiliis pene jugibus; ita ut si quando parum aliquid somni necessitas naturalis exigeret, hunc non in omnibus puritate vitae et animae virtutibus clarus, non magnipendebat sermonis ornatum, scilicet quia in eo erat anima divinis ornata virtutibus, simul et signorum gratia, quae ei a Domino Jesu Christo fuerat concessa, augens quoti
Abbreviated transcription (Latin):
gentiq relationis intulissent regi consensum. ut scd̾m illam sacrilegam
nefandi symonis sectam celestem gr̃am contra ius fas ꝙ p̾riperent. nr̃i
u̾o quib saluator loquitur. nolite timere pusillus grex. quia complacu
rum sibi posc̾ent sacerdotem. u̾um nichilominus tenuem cum paucis
is ut solet plerum ꝙ humauitas cupiditatis ueneno infertus ad copiosã
illatam pecuniam animũ haberet inflexum. uxor eius amore succensa di¬
uino. uirum suũ monebat. dignum iustumq cdamitans fore. post talis
tantiq uiri excessum hunc sue pͥmitt̾e sedi. qui par m̾ito ac miraculoꝵ
signis et uͥtutum gr̃a esset decore simili fultus. Et illud mulier głosa ad
uiri memoriam reuocabat. quo labore oronĩs sue paulo ante eum de
mortis trax̾at p̾cipitio. Tandem celesti indulgentia pͥnceps altius tra¬
xit consilium. cupiditatis rep̾sso ueneno et spretis maloꝵ suasionib
rante. episcopalis apicis en̾uit pͥme aquitanie sedem. Dei et enĩ afuit

Expanded text:
gentique relationes intulissent regis ad consensum, ut, secundum illam sacrilegam infandi Simonis sectam, coelestem gratiam contra jus fasque praeriperent; nostri vero, quibus Salvator loquitur: Nolite timere, pusillrum sibi poscerent sacerdotem fore; nihilominus tenuem cum paucis  patefaciunt. Cumque is ut solet plerumque humanae cupiditatis veneno infectus, ad copiosam illatam pecuniam animum haberet inflexum, uxor ejus, amore succensa divino, virum suum monebat, dignum justumque clamitans fore, post talis tantique viri excessum hunc suae permittere sedi, qui pari merito ac miraculorum signis et virtutum gratia, esset decore simili fultus. Et illud mulier gloriosa ad viri memoriam revocabat, quo labore, oratione sua eum paulo ante de mortis traxerat praecipitio. Tandem coelesti indulgentia princeps altius ore traxit consilium, cupiditatisque represso veneno, spretis malorum suasionibrante episcopalis apicis meruit primam Aquitaniae sedem. Dei enim fuit
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse dispositione diuina atq ip̃ius uoluntate. ut sicut res suo nõie
adqͥsite iuxta sacras leges episcopio eccłie remensis erant unite. ita et
que ip̃ius m̾itis erant de cet̾o adquirende. remensi eccłie in cuiꝰ iaceret
t̾ritorio unirentur.

Expanded text:
fuisse divina dispositione atque ipsius voluntate, ut, sicut res suo nomine fuisse divina dispositione atque ipsius voluntate, ut, sicut res suo nomine adquisite iuxta sacras leges episcopio aecclesiae Remensis erant unitae, ita et que ipsius meritis erant de cetero adquirende, Remensi aecclesiae, in cuius iaceret territorio, unirentur.
Abbreviated transcription (Latin):
effossum est de loco in quo erat. ut in fossam fcãm in memorata cripta de¬
pon̾etur. sed nullo modo mou̾i potuit. Suꝑueniente autem nocde et ꝑ¬
noctantib frĩb in hẏmnis et canticis multis accensis luminarib cirra
mediam noctem sopor in om̃s irtuit. Et euigilantib eis kł octobris cũ
scissimo corꝑe sepulchrum inuentum est angłicis manib in fossa cripte
retro altare facte. Tanta ꝙ euigilantes odoris suauitate repleti sunt õs
qui affuerunt. ut humana lingua hoc effaxi non ualeat. et sic ꝑ totam
diem et in crastina ip̃e odor in eadem eccłia ꝑseu̾auit. Ipsaꝙ die traus¬
lationis eius cum diuinis laudib sũpte sunt reliquie a corꝑe ip̃ius de
capilłis iundelicet eius et casula et cunica ilius. et inuolutum est corpꝰ
eius integrum. sed exsicatum de brandeo rubeo. Qd̾ manifestum est actũ¬

Expanded text:
effossum est de loco, in quo erat, ut in fossam factam in memorata cripta deeffossum est de loco, in quo erat, ut in fossam factam in memorata cripta deponeretur; sed nullo modo moveri potuit. Superveniente autem nocte et pernoctantibus fratribus in ymnis et canticis, multis accensis luminaribus, circa mediam noctem sopor in omnes inruit. Et evigilantibus eis, Kalendas Octobris cum sanctissimo corpore sepulchrum inventum est angelicis manibus positum in fossa cripte retro altare facte; tantaque evigilantes odoris suavitate repleti sunt omnes qui adfuerunt, ut humana lingua hoc effari non valeat, et sic per totam diem et in crastina ipse odor in eadem aecclesia perseveravit. Ipsaque die translationis eius cum divinis laudibus sumpte sunt reliquiae a corpore illius, de capillis videlicet eius et casula ac tunica ipsius, et involutum est corpus illius integrum, sed exsiccatum, de brandeo rubeo.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ potuit. Proposuerunt ut ferretur ad eccłiam sci nichasii. et mou̾i
ñ potuit. Proposuerunt ut ferretur ad ecłiam sc̃oꝵ sixti et sinitu. ⁊
nec si mou̾i potuit. Tandem coacti. qm̃ ꝑua eclesiola erat in honore
beati martyris xp̃ofori. sed nullum corpus nominati scĩ in ea iacebat.
et in quaciq circumiacentib atriis ex antiquo erat ei cimit̾ium re¬
niensis eccłie. petierunt ut dñs declararet si in eadem ecclesiola uellet
illud corpus scĩssimũ poni. Et sic tanta facilitate motũ est ferettum. ut
nullum honꝰ portantes sentirent. Sepultũ est autem illud uen̾abile
corpus in eadem ecclesiola. in loco ubi altare est in honore sc̃e genoue¬
fe. que familiarissima extitit beato remigio. Sepulto si quidem ut p̾di
ximus corꝑe beati remigii in ecclia sc̃ĩ xp̃rofori cum młta et stupenda
ip̃a eccłia. Et fcã cripta retro altare in qua transferretur corpus scissimũ

Expanded text:
non potuit. Proposuerunt ut ferretur ad ecclesiam sancti Nicasii, et moveri non potuit. Proposuerunt ut ferretur ad ecclesiam sancti Nicasii, et moveri non potuit; proposuerunt, ut ferretur ad aecclesiam sanctorum Sixti et Sinicii, et nec sic moveri potuit. Tandem coacti, quoniam parva aecclesiola erat in honore beati martiris Cristofori, sed nullum corpus nominati sancti in ea iacebat, et in qua eique circumiacentibus atriis ex antiquo erat cimiterium Remensis aecclesiae, petierunt, ut Dominus declararet, si in eadem aecclesiola vellet illud corpus sanctissimum poni. Et sic tanta facilitate motum est feretrum, ut nullum onus portantes sentirent. Sepultum est autem illud venerabile corpus in eadem aecclesiola, in loco, ubi altare est in honore sanctae Genovefae, quae familiarissima extitit beato Bemigio. ximus, corpore beati Remigii in aecclesia sancti Cristofori, cum multa et stupenda ipsa aecclesia. Et facta cripta retro altare, in qua transferretur corpus sanctissimum,
Abbreviated transcription (Latin):
inuictus certamine: palmani querens sanguine. b̃s̃ achleta dei. quem et¬
si gladius ꝑseq̃ntium ñ tetigit. dignitatem martyrii non amisit. Quẽ
quia diu contigit in corpore uiuere. necesse fuit etiam longiora car¬
nis et dẏaboli ac prauoꝵ hominũ temptam̃ta tollerare. De sepuli
Eterum cum fimus scĩssimũ deferretur ad et tnslatione eius¬
sepulturam u̾sus eccłiam scõꝵ martyrũ thymothei et appollm̃a¬
ris. secus eccłiam sc̃ĩ xp̃rofori martyris. in loco ubi extunt et nunc crux
est posita. et ubi młta miracula deus postea ꝓ scõ remigio ostendit. ita
feretrum est aggrauatum. ut nullo modo quocũꝙ ingenio. uł a qnͣtiscũ¬
ꝙ hominib posset mou̾i. Et stupentib om̃ib ac petentib dei om̃ipo¬
tentiam. ut dignaretur ostendere in quo loco eiusdem sc̃i sui corpus uel¬
let reponi. designau̾unt ad basilicam p̾fatoꝵ martyrũ. et feretrũ mou̾i

Expanded text:
invictus certamine, palmam querens sanguine, beatus athleta Dei, quem etinvictus certamine, palmam querens sanguine, beatus athleta Dei, quem etsi gladius persequentium non tetigit, dignitatem martyrii non amisit. Quem quia diu contigit in corpore vivere, necesse fuit etiam longiora carnis et diaboli ac pravorum hominum temptamenta tolerare; quieterum cum funus sanctissimum deferretur ad sepulturam versus ecclesiam sanctorum martyrum Timothei et Appollinaris, secus ecclesiam sancti Christophori martyris, in loco ubi ex tunc et nunc crux est posita, et ubi multa miracula Deus postea pro sancto Remigio ostendit: ita feretrum est aggravatum, ut nullo modo quocunque ingenio, vel a quantiscunque hominibus posset moveri. Et stupentibus omnibus, et petentibus Dei omnipotentiam, vel dignaretur ostendere, in quo loco ejusdem sancti sui corpus vellet reponi, designaverunt ad basilicam praefatorum martyrum, et feretrum moveri
Abbreviated transcription (Latin):
antiquoꝵ uita que usq ad septingentos et octingentos. adhuc etiam ⁊
amplius ꝓtrahebatur annos ꝓpt̾ pcc̃a in nobis contracta est in septua¬
gnita ul si młtum in annis octoginta. ita ut septuagenarii longeni et
octogenarii dicantur decrepiti. et qd̾ amplius fu̾it in silic̾inis iam occu¬
pet labor et dolor de illius etatis eiusq similiũ ꝓlixitate canit psalmi¬
sta. Adhuc młtiplicabuntur in senecta ub̃i. Quia cum eoꝵ uita differt᷑.
semꝑ in melius fortitudo ꝓducitur. eisq ꝑ augmenta tempoꝵ. crescunt
etiam lucra m̾itoꝵ. Bene autem patientes sunt ut annuntient. quia ce¬
lestia p̾dicantes. tanto robustius adu̾sa collerant. qnͣto et ꝑ tollerantiã
suam animarũ cõmoda locupletius reportant. sicut fecit sc̃s remigius
triumphator ingentib egregius confessor officio. martỹr quoq studio.

Expanded text:
antiquorum vita, que usque ad septingentos et octingentos, adhuc etiam et antiquorum vita, que usque ad septingentos et octingentos, adhuc etiam et amplius protrahebatur annos, propter peccata in nobis contracta est in septuaginta, vel, si multum, in annis LXXX, ita ut septuagenarii longevi et octogenarii dicantur decrepiti, et quod amplius fuerit, in iam silicerniis occupet labor et dolor, de illius aetatis eiusque similium prolixitate canit psalmista: Adhuc multiplicabuntur in senecta uberi: quia cum eorum vita differtur, semper in melius fortitudo producitur, eisque per augmenta temporum crescunt etiam lucra meritorum. Bene autem patientes sunt, ut adnuntient, quia caelestia praedicantes tanto robustius adversa tolerant, quanto et per tolerantiam suam animarum commoda locupletius reportant. Sicut fecit sanctus Remigius triumphator in gentibus egregius, confessor offitio, martyr quoque studio,
Abbreviated transcription (Latin):
ne lucis anteqmͣ decederet uisum ei restituit. unde sicut et de amissione
lumiuis nomen dñi bñdixit. Et non post multum spatium sciens adẽe
diem sui trausitus. ꝑ missarum celebrationem ac sacre cõmunionis lar¬
gitionem uale faciens et dans pacem filiis suis. postqmͣ ꝑ uiginti et
duos annos in dericali ordine. in episcopatu u̾o septuaginta quatuor
continentissime ac religiosissime fidelis seruus et prudens dño ministra¬
uit. nonagesimo sexto etatis sue anno idus ianuarias sc̃i certaminis
cursu consũmato fide seruata. cum młtiplici bonoꝵ oꝑum fructu et ani¬
marum lucro. ut diu desiderauit anima celos penetrans t̾re corpus red¬
didit. accipiens stolam albam anime scilicet beatitudiuem sempit̾nam.
donec in resurrectione alteram accipiat stolam beatam uidelicet una ꝯ
anima resũpta glorificandi corꝑis ĩmortalitatem. Nam quia patrum

Expanded text:
nae lucis, antequam decederet, visum ei restituit; unde, sicut et de amissione nae lucis, antequam decederet, visum ei restituit; unde, sicut et de amissione luminis, nomen Domini benedixit. Et non post longum spatium, sciens adesse diem sui transitus, per missarum celebrationem ac sacre communionis largitionem valefaciens et dans pacem filiis suis, postquam per viginti et duos annos in clericali ordine, in episcopatu vero septuaginta quattuor continentissime ac religiosissime fidelis servus et prudens Domino ministravit, nonagesimo sexto aetatis suae anno Idus Ianuarias, sancti certaminis cursu consummato, fide servata, cum multiplici bonorum operum fructu et animarum lucro, ut diu desideravit, anima caelos penetrans, terrae corpus reddidit, accipiens stolam albam, animae scilicet beatitudinem sempiternam, donec in resurrectione alteram accipiat stolam, beatam videlicet una cum anima resumpta glorificandi corporis immortalitatem. Nam quia patrum
Abbreviated transcription (Latin):
se sponte humiliat. hunc seq̃ns gła exaltat. Manducat autem panẽ
doloris. qͥa gemit in hac ꝑegrinatione. et celesti desiderio ad et̾ciam
anhelat patriam. Condito siquidem testamento cuiꝰ textum ad exem
subiungere utile duximꝰ. et dispositis om̃ib suis. quia ut scciptum
est: uerus agricola omnẽ uitis uere palmitem fructum ferentẽ pur¬
gat. ut fructum plus afferat. oculoꝵ corporalium lumine aliqmͣdiũ
est pͥuatus. quatenus mentis oculis intentius que suꝑna sunt ad
que toto desiderio anhelabat contemplari ualeret. Beatus autem¬
remigius studebat in sue ꝓbationis temptatione semꝑ gr̃as agere:
hympnis dei et laudib dieb ac noctib uacare. fideli mente intelligẽs .
qm̃ qui humilit̾ flagella suscipiunt. post flagella sublimit᷑ ad requiem sus¬
cipintur. Qd̾ et in eo dñs in p̾senti uolens ostendere. quasi ꝑignus eter¬

Expanded text:
se sponte humiliat, hunc sequens gloria exaltat. Manducat autem panem se sponte humiliat, hunc sequens gloria exaltat. Manducat autem panem doloris, quia gemit in hac peregrinatione et caelesti desiderio ad aeternam anhelat patriam Ͻ. Condito siquidem testamento, cuius textum ad exempsubiungere utile duximus, et dispositis omnibus suis –, quia, ut scriptum est, verus agricola omnem vitis verae palmitem fructum ferentem purgat, ut fructum plus afferat, – oculorum corporalium lumine aliquandiu est privatus, quatinus mentis oculis intentius quae superna sunt, ad quae toto desiderio anhelabat, contemplari valeret. Is autem studebat in suae probationis temptatione semper gratias agere, ymnis Dei et laudibus diebus ac noctibus vacare, fideli mente intellegens, quoniam qui humiliter flagella suscipiunt, post flagella sublimiter ad requiem suscipiuntur. Quod et in eo Dominus in presenti volens ostendere, quasi pignus aeter
Abbreviated transcription (Latin):
ce ꝑdit hereditatem. Sed cum ded̾it dilectis suis sompnũ. hec est
hereditas dñi. quia electi dei postqmͣ ꝑuen̾int ad mortem. tunc inue¬
nient hereditatem sicut sc̃s̃ remigius t̾renam derelinq̃ns hereditatẽ
udelicet eccłia dei. unde sꝑauit iure in mĩa dei sui ueraciter dicens. Fũ¬
erunt mͥ lacͥme mee panes die ac nocte: quia sicut corpus saciatur
de pane. ita de lacrimis reficitur anima. qm̃ exinde sꝑat remissionem
pc̃oꝵ habere. Dies uero et nox ꝓ scłi diu̾sitate ponuntur quia siue in
ꝓsꝑis̃ reb siue in adu̾sis desiderii sui lacrimas d̾m desiderans anima fũ¬
dit sciens scriptum. Uanũ est uobis ante lucem surg̾e: surgite postqmͣ
sed̾itis qui manducatis panem doloris. Ante lucen quippe surgere est
pͥusqmͣ cdaritas et̾ne retributionis appareat. in p̾sentis uite nocte gau¬
dere. Sedendũ ergo pͥus est ut post recte surgam᷑. quia quisqͥs nunc

Expanded text:
te perdit hereditatem; sed cum dederit dilectis suis somnum, haec est te perdit hereditatem; sed cum dederit dilectis suis somnum, haec est hereditas Domini, quia electi Dei, postquam pervenerint ad mortem, tunc inveniunt hereditatem. Sicut sanctus Remigius terrenam derelinquens hereditatemvidelicet aecclesia Dei. Unde speravit iure in misericordia Dei sui, veraciter dicens: Fuerunt mihi lacrimae meae panes die ac nocte; quia sicut corpus satiatur de pane, ita de lacrimis reficitur anima, quoniam exinde sperat remissionem peccatorum habere. Dies vero et nox pro seculi diversitate ponuntur; quia sive in prosperis rebus sive in adversis desiderii sui lacrimas Deum desiderans anima fundit, sciens scriptum: Vanum est vobis ante lucem surgere; surgite, postquam sederitis, qui manducatis panem doloris. Ante lucem quippe surgere est, priusquam claritas aeternae retributionis appareat, in praesentis vitae nocte gaudere. Sedendum ergo prius est, ut post recte surgamus; quia, quisquis nunc
Abbreviated transcription (Latin):
cem seminis cuncti ex eo geniti pcc̃m eius et mortem corꝑis ꝓ pcc̃o il¬
latam trax̾unt. ita et genitalib hoꝵ p̾sumptuosoꝵ gen̾ati uindc̃am
illatam gen̾antib sustin̾ent. Et qͥa in femineo sexu non erat ubi uin¬
dc̃a similis in menib̾s similib monstraretur. sicut ꝑ guttur pͥme mr̃is
gustus illicitus transiens ad p̾uaricationis sobolem dinuauit in culpã.
sic et genitas de hac stirpe ꝓpagaretur ignominiosa hereditas.
Ost p̾missas autem et alias młtas uͥtutes quas dñs ꝑ hunc scm̃
suũ oꝑari dignatus est: gemitus et suspiria illius exaudiens qͥ
manifestabitur gła eius. reuelauit ei dñs consolans illum ĩmin̾e diem
obitus sui. Qua de re scd̾m sacros canones testamentum rerũ suaꝵ cõ¬
didit. ad hereditatẽ illam festinans. de qua ꝓpheta dicit. Cum dederit
dilectis suis sompuũ: hec est hereditas dñi. Om̃is qui dormit ĩ mor¬

Expanded text:
cem seminis cuncti ex eo geniti peccatum eius et mortem corporis pro peccato ilcem seminis cuncti ex eo geniti peccatum eius et mortem corporis pro peccato illatam traxerunt, ita et genitalibus horum presumptorum generati vindictam illatam generantibus sustinerent, et quia in femineo sexu non erat, ubi vindicta similis in membris similibus monstraretur, sicut per guttur prime matris gustus illicitus transiens, ad prevaricatricis sobolem dirivavit in culpam, sic et ad genitas de hac stirpe propagaretur ignominiosa hereditas.ost premissas autem et alias multas virtutes, quas Dominus per hunc sanctum suum operari dignatus est, gmanifestabitur gloria eius', revelavit ei Dominus, consolans illum, imminere diem obitus sui. Qua de re secundum sacros canones testamentum rerum suarum condidit, ad hereditatem illam festinans, de qua propheta dicit: Cum dederit dilectis suis somnum, haec est hereditas Domini. Omnis qui dormit in mor