comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ciunt : edumaccipiant : Contẽpnentes uidelica xp̃m suscipiant
antixp̃m : Qm obrenis pecialiter hoc deipsis intellegamus quã quã
hoc & incredulis gentebus generaliter congruere uideamus: Multos
enim & innumerabiles ipsi iudaei insusceptione antichristi exincre¬
dulis gentibusbis habebunt sequaces. sicut a płi infidexp̃i multos
additum uulneri suscipient anti christum : sic reꝓbi intrascãm ecclam
constituti qui a xp̃m uoce confitentur operibus denegant dig¬
nunẽ . ut iniminente ꝑsecutiones articulo ꝓfessionemamit¬
tant quan sola gerunt lingua. & carac terem habeant in fidei
ab negatione quem dudum occulte habebant. in operibus ma¬
nuum : Pundemq: antichristum manifestesequantur. post
quem dudum occultae ambula bant : Et secundus effudit
phialã suãmmare : & factum ẽ sanguis tamquã mortui. riom̃is
quidsitaqua : et deinde quomodo conuersa sit in sanguinẽ : Lex enĩ

Expanded text:
ciunt, haedum accipiant, contemnentes videlicet Christum, suscipiant ciunt, haedum accipiant, contemnentes videlicet Christum, suscipiant Antichristum. Quamobrem specialiter hoc de ipsis intelligamus, quanquam hoc et incredulis gentibus generaliter congruere videatur. Multos enim et innumerabiles ipsi Judaei in susceptione Antichristi ex incredulis gentibus habebunt sequaces, sicut apostoli in fide Christi multos m vulnus adjunctum vulneri suscipient Antichristum, sic reprobi intra sanctam Ecclesiam constituti, quia Christum juste confitentur, operibus denegant, dignum est ut, imminente persecutionis articulo, professionem amittant, quam sola gerunt lingua, et characterem habeant in fidei abnegatione, quem dudum occulte habebant in operibus manuum, eumdemque Antichristum manifeste sequantur, post quem dudum occulte ambulabant. Et phialam suam in mare, et factus est sanguis tamquam mortui, et omnis quid sit aqua, et deinde quomodo conversa sit in sanguinem. Lex enim
Abbreviated transcription (Latin):
uulneris magnitudinem: Quasidicer& mediab ile atq: morti¬
ferum : quosolo etiamsi alia de sint quilib& uulneratia e terna
iudicantur poena plectendi : Et quia nouissimam iuda eorũ caeci¬
tatẽ describit qui ꝓxp̃o anti christum sunt sus cepturi iuxta illud.
ł goueni in nomine patrismei . et non suscepistisme. alius uenit in nomine
suo illuni suscipietis : bene homines dicit p̃dicationexp̃i pessĩme uulnera
.ri qui caracterem bestiae uidentur habere eiusq: imaginem ado¬
rare : Caracter uero bestiae ut supradictum : fides eius intellegitur :
Quem caracteremiam habent iuda ei credentes inillum & eum ex pec¬
tantes. suscepturiillum cum uenerit cu momni cordis de uoti¬
tione : Tuncq: aꝑtesuscipient queminunc toto uototenent : Adorant
quoque imagine meius ÷ ipsum antichristum . nunc uoto & deside¬
rio tunc autem & mente & corpore prostrati incons pectuillius :
Reuera enim dignum ẽ ut quiui tulum sagina tum tumentes despi¬

Expanded text:
ulneris magnitudinem, quasi diceret irremediabile atque mortiferum, quo soli, etiam si alii desint, quilibet vulnerati, aeterna judicentur poena plectendi. Et quia novissimam Judaeorum caecitatem describit, qui pro Christo Antichristum sunt suscepturi, juxta illud: Ego veni in nomine Patris mei, et non suscepistis me: alius veniet in nomine suotos, qui characterem bestiae videntur habere ejusque imaginem adorare. Character vero bestiae, ut supra dictum est, fides ejus intelligitur. Quem characterem jam habent Judaei, credentes in illum et eum exspectantes, suscepturi illum cum omni cordis devotione. Tunc utique aperte suscipient, quem nunc toto voto tenent. Adorant quoque imaginem ejus, id est, ipsum Antichristum, nunc voto et desiderio, tunc autem et mente et corpore prostrati in conspectu illius. Revera enim dignum est, ut qui vitulum saginatum tumentes despi
Abbreviated transcription (Latin):
celum& terrã mare & om̃ia quae in eis sunt : S& hanephialã uertit insan¬
guinẽ .i. in prauitatẽ erroris dicens quod caelites ÷. angelifocerint eeter̃a
fide leminorẽ creaturam Girgilius quo que ex dani helis uolumi ne
didicit quattuor regna adõ p̃ordinata. ex quibus unũ ẽ aureumi sed
conuertit hoc in sanguinem : cum retulic haec regnaad saturnim
& iouem ipsosq dixit conditores ipsorum regnorũ : hinc doc torgen¬
tiũ loquiturdicens : Samgraquud am nẽ mors: &riusim Sapientia¬

Expanded text:
elum et terram, mare et omnia quae in eis sunt, sed hanc phialam vertit in sanguinem, id est in pravitatem erroris, dicens quod coelites id est angeli fecerint caetera, id est, minorem creaturam. Virgilius quoque ex Danielis volumine didicit quatuor regna a Deo praeordinata, ex quibus unum est aureum, sed convertit hoc in sanguinem, cum retulit hoc ad Saturnum et Jovem, ipsosque dixit conditores regnorum ipsorum; hinc doctor gentium loquitur dicens: Sapere secundum carnem mors est, et
Abbreviated transcription (Latin):
nomenut ir sam dilectionem adimpleant inmandatonouo Soripa
quippeest: Mandatum nouum do uobi sutuos inuicẽ diligatis cuius nomi¬
nisuirtutẽ solus scit qui accipit .iqui in nouomandato illud custodit quoddis¬
mundum : Ideoq: quodunispecialiter ecđedicere sermodiuinus uidetur.
generaliter adomnemecđampertinet: HAEC DIit filiusdĩquib ab &
oculo sut flam maignis : lamhica ꝑteostendituscuiustrpumangelus gerebat

Expanded text:
nomen, ut ipsam dilectionem adimpleant in mandato novo. Scriptum nomen, ut ipsam dilectionem adimpleant in mandato novo. Scriptum quippe est: Mandatum novum do vobis, ut vos invicem diligatis . Cujus nominis virtutem solus scit qui accipit, id est qui in novo mandato illud custodit, quod dismundum. Ideoque quod uni specialiter Ecclesiae dicere sermo divinus videtur, generaliter ad omnem Ecclesiam pertinet. Haec dicit Filius Dei, qui habet oculos ut flammam ignis. Hic jam aperte ostenditur, cujus typum angelus gerebat,
Abbreviated transcription (Latin):
&e t̃nã praedestinatis quihuius nominis dignitatemoperibus exornañt : Vnde
subiungitur : QVΟDNEMOSCIT subaudit᷑ digne. nisiqͥ accipit: Scire enim positũ est
hic ꝓeo qđ ÷ nisiuirtutẽ huuis nominis exꝑtus fuerit : Talimodo dicuntur
mulieres necdũ cognouis se uiros. id ÷ necdum fuerañ expertȩ uir ithorum
Nemoergoscit nomen hocnisiquia ccipit: Id: nemo uirtutẽ huius nominis
& dignita tẽ moribus & uita defendit . nisiqui ante fuerit praedestinatus ut filius
dĩ non solum nominetur. sed etiã sit: Nos se& enim xp̃inomen. ad custodiam
mandatoꝵ ꝑtin& : Quo contra iohannes de quolib& reꝓbodicit: Quidicit se
nos sedm̃ & mandata eius non custodit. mendax÷ & uerita sineonon est:
intelleg quaecandorẽ hab& ꝑ hoc quod uestis : operiens nigredinem
peccatorem. Ignem autẽ ꝑ amorem quo diligitur ds̃ & homo: Datur lgitur
uincentib: calculus candidus ut diligaũ dm̃ & ꝓximũ datur in calculo¬

Expanded text:
ernam praedestinatis, qui hujus nominis dignitatem operibus exornant. Unde subjungitur: Quod nemo scit, subauditur digne, nisi qui accipit. Scire enim positum est hic pro eo quod est, nisi virtutem hujus nominis expertus fuerit. Tali modo dicuntur mulieres nondum cognovisse viros, id est quae nondum fuerunt expertae viri thorum. Nemo ergo scit hoc nomen, nisi qui accipit, id est nemo virtutem hujus nominis et dignitatem moribus et vita defendit, nisi qui ante fuerit praedestinatus a Deo, ut filius Dei non solum nominetur, sed etiam sit. Nosse etenim Christi nomen, ad custodiam mandatorum pertinet. Quo contra Joannes de quolibet reprobo dicit: Qui dicit se nosse Deum, et mandata ejus non custodit, mendax est, et veritas in eo non est . intelligi, quae candorem habet, per hoc quod vestis est operiens nigredinem peccatorum: per ignem autem, amor quo diligitur Deus et homo. Datur ergo vincentibus calculus candidus, ut diligant Deum et proximum. Datur in calculo
Abbreviated transcription (Latin):
ment̃: uel ei a ocuili dni intelleguntur doctores qui nos doctrina &
exemplo inluminant & lumenscienti ae prebes ETPEDESELUSSI¬
pate quiu ea demageres gratuite contuli : In hoc aut̃ loco generalis ecđac

Expanded text:
ur doctores, qui nos sua doctrina et exemplo illuminant, et lumen scientiae praebent. Et pedes ejus si approbo, ut pote qui ut eadem ageres gratuite contuli. In hoc autem loco generalis Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
delib: : Nolitetimere morter :Nolite timere &iã fluctꝰ humanarũ
subsre ꝑsectionũ : sed confidite quia ego uicimundũ ꝓr incipẽquo: que
mundi debellaui fluctꝰ uitȩ mortalis resurgendo calcauir ex prior ego
ꝑ secutiones eius bibubibensq: super aui: uobis que spem resurgendi
dedi ideoq: sicut egomehumiliaui & ꝑhumilitatẽ aduictoriã ꝑueni:
ita &uos humilitatẽ sequimini ut mecũ postmodũ regnare possitis : q̃m̃ dia¬
bolus nilam plius preuadebit in corpore quã qđ preuali ͤlt in capite :

Expanded text:
olite timere fluctus humanarum subire persecutionum, sed confidite, quia ego vici mundum, principem quoque mundi debellavi, fluctus vitae mortalis resurgendo calcavi, quia prior ego persecutiones ejus bibi, bibensque superavi, vobisque spem resurgendi dedi. Ideoque sicut ego me humiliavi, et per humilitatem ad victoriam veni, ita et vos humilitatem sequimini, ut mecum postmodum regnare possitis, quoniam diabolus nihil amplius praevalebit in corpore, quam quod praeval
Abbreviated transcription (Latin):
at cadat ascensorei retro & in illo etiã om̃e corpꝰ eu figurat᷑ : ł labentẽ capita .vii. &cor

Expanded text:
Ut cadat ascensor ejus retro . Et in illUt cadat ascensor ejus retro . Et in ill
Abbreviated transcription (Latin):
sed suꝑ arenã stetis sedicitur : Cuncti s enĩ liqu& : quia serpens in
petra uestigiũ habere nonual& In arena uero queq: loca tetigerio.
uoluprates nullȩ emollint: locũ nullũ diabolusinuenit : E contra
in harena gressumfigit : quiamentes quas humor carnalis concu¬
pisceruiae emollit in habitat: Hincadño i obduit᷑: sub ũbradormit
in secreto calami in locis humentib iđ in lubricis &uolupi uosis
cordib: requiescit : que mergo dominus in locis humentib: dormire ꝑlii¬
antixr̃i: Vb enim in sacroeloquio singularit̃ bestiaponit᷑ Ip se
mali gnerum sp̃ituũ princepsꝑillã de sigaui qunde ẽ. bes¬
Agri scaindet eos: Et isuias: mala bestia nontransibit peream: Vbi uero plura¬
lit suel unaiuersa demonũ portenta uel besti ales hominũ motꝰ ex primunt᷑ : Vnde :
diabolũ si gnificat quasaendit de cordibus reꝓboꝵ utam ꝑlius seuiat solutus ꝑ ipsũ ꝑ¬
drũ bominem qui nascet᷑ deplebeiudaica iuxta illud ptiat dancolubes inuia ⁊ ct usq

Expanded text:
sed super arenam stetisse dicitur. Cunctis enim liquet, quia serpens in petra vestigium habere non valet. In arena vero quaeque loca tetigerit, voluptates nullae emolliunt, locum diabolus nullum invenit. E contra, in arena gressum figit, quia mentes quas humor carnalis concupiscentiae emollit, inhabitat. Hinc a Domino Job dicitur: Sub umbra dormit in secreto calami, in locis humentibus , id est, in lubricis et voluptuosis cordibus requiescit. Quem ergo Dominus in locis humentibus dormire prohitum. Ubi enim in sacro eloquio singulariter bestia ponitur, ipse malignorum spirituum princeps per illam designatur. Unde est: Besagri scindet eos. Et Isaias: Mala bestia non pertransibit per eam. Ubi vero particulariter, vel universa daemonum portenta, vel bestiales hominum motus exprimuntur. Unde est: diabolum significat, qui ascendit de cordibus reproborum, ut amplius saeviat, solutus per ipsum perditum hominem, qui nascetur de plebe Judaica, juxta illud: Fiat Dan coluber in via, et usque.
Abbreviated transcription (Latin):
cubans in medio fluminũ suorum uelutimulier fugit draconem a¬
ꝑ uenit in desertum in quodm̃ protectorẽ repperit & manna cadesti
pastus ÷ & ꝑ suspensum serpentem aeneũ dnm̃ uidelicet
similitudine carnis peccatitam̃ peccatũ non fecit nec dolus inuentꝰ ÷
inore eius: potest aut̃ deserti nomineilla regiodes ignari : quam
apostata angelus & homo deseruit : in quacertum refugiilo cũ inuenit
tem repperit : qua e hicdum affligitur iustitiam esurit : in alisaũ
mulieris: ipso suspensio intellegitur contemplationis: Sol&
enim hoc pro prium eẽ. scõ rum donũ : ut quomagis pressuris
angustantur int̃ra. eoamplius contemplationis penna eleuentur¬
ad summa : hinc pauł dicit: quando h firmior tunc fortiorsum
Etmisit serpens exoresuo postmulierẽ aquã tãquã flumen:¬

Expanded text:
cubans in medio fluminum suorum, veluti mulier fugit draconem, pcubans in medio fluminum suorum, veluti mulier fugit draconem, pervenit in desertum, in quo Deum protectorem reperit, et manna coelesti pastus est, et per suspensum serpentem aeneum, Dominum videlisimilitudine carnis peccati, tamen peccatum non fecit, nec inventus est dolus in ore ejus . Potest autem deserti nomine illa regio designari, quam apostata angelus deseruit, et homo in quo certum refugii locum invenit tem reperit, quae hic dum affligitur, justitiam esurit. In alis autem mulieris, ipsa suspensio intelligitur contemplationis. Solet enim hoc proprium esse sanctorum donum, in quo magis pressuris angustiantur in terra, eo amplius contemplationis penna eleventuad summa. Hinc Paulus dicit: Quando infirmor, tunc fortior sum .-- Et misit serpens ex ore suo post mulierem aquam tanquam flumen
Abbreviated transcription (Latin):
bus ꝑsecutorum seuitia uitȩ : ĩpseadsolitudinem ꝑuenientib: locis :
ipse in eadẽ solitudine esurientib: cibus : De hoc temporẽ satis supra
dictum : Nam qua p̃ dicatio xp̃i trib: annis & dimidio tenuit. et
tribus annis & dimidio terminabitur: rete ꝑ hocspatiũ õne tẽpus
praesentis uitȩ intellegitur. in quo sub eadem docorina ecđa morat᷑:
in huius milieris figuraolim populũ hisrabeliticũ colũ nanubis
praecedebat ꝑdiem : & colũna ignis ꝑ noctẽ : In nube quippe blan¬
dimentum amoris : inigneaũt terror exprimit᷑ timoris: per
has quippeduas colũnas duo significant᷑ testam̃ta: ꝑmibem
in die nouũ significatur tes tam̃ tũ: In quo Nonuin dicta peccantiũ
sed misericordiae laenitas ostensa ÷ : unde ÷ Nematẽ condẽ pnauitiu¬
lier : ꝑigne muero innocte uetustes tamentum intellegit᷑ qđ suppli¬
cium peccantib minatur: Vnde : Si quis hoc uelillud fecerto morte
moriatur : fu gensaũt populds pharaonem qui ÷ dra comagnus

Expanded text:
bus persecutorum saevitiam via, ipse ad solitudinem pervenientibus locus, ipse in eadem solitudine esurientibus cibus. De hoc tempore satis supra dictum est. Nam quia praedicatio Christi tribus annis et dimidio perduravit, et tribus annis et dimidio terminabitur. Recte per hoc spatium omne tempus praesentis vitae intelligitur, in qua sub eadem doctrina Ecclesia moratur. In hujus mulieris figura olim populum Israeliticum columna nubis praecedebat per diem, et columna ignis per noctem. In nube quippe blandimentum amoris, in igne autem terror exprimitur timoris. Per has quippe duas columnas duo significantur Testamenta. Per nubem in die, Novum significatur Testamentum, in quo non vindicta peccantium, sed misericordiae lenitas ostensa est. Unde est: Nemo te condemnavit, mulier . Per ignem vero in nocte, Vetus Testamentum intelligitur, quod supplicium peccantibus minatur. Unde est: Si quis hoc vel illud fecerit, morte moriatur. Fugiens autem populus Pharaonem, qui est draco magnus,
Abbreviated transcription (Latin):
martyres incarne : tam̃ postmortẽ carnis ueraciterdicunt:
Torrentem ꝑ transiuit animanr̃a : quia uerchanc ꝑsecutores trahi¬
cere in corpussuũ nonualuerunt : funditus delere conatisun :
Et adiuuit terrã mulierem &c&  Terra in sacro eloquio : aliquando
naturã humanã significat: unde primo homini dictumeste
Terra -es & internã ibis : terraitaq: in hocloco. caro redẽptoris
nr̃i intellagitur : quicum informa dĩea&̃ sormã seri accepit Dehactra
psalmstadicit: Benedexis tidñe terrã tuã: haccterra mulierem
adiuuit : quia ipse primumom̃s fluctus humane persecutionis ꝑ¬
tulit & deuicit: Et aperuit terra os suũ : & obsorbuit flum̃ qđ
misit draco deoresuo  quia tempore passionis. habundatiauitȩ sua
mortis principem deglutiuit: Rosurgensq: a mortius inundantesfluc¬
tus obsorbuit potentia diuinitatis e quia ad hoc mortuus : ut & uiuorũ
& mortuorũ dominet᷑ : Vnde apłs: Deditillids̃n om̃ supõ ne nom ut in

Expanded text:
re, tamen post mortem carnis veraciter dicent: Torrentem pertransivit anima nostra , quia dum persecutores trajicere eos in corpus suum non valuerunt, funditus delere conati sunt. Et adjuvit terra mulierem. Terra in sacro eloquio humanam naturam significat, unde primo homini dictum est: Terra es, et in terram ibis. Terra itaque in hoc loco caro nostri Redemptoris ntelligitur, qui cum in forma Dei esset, formam servi accepit. De hac terra Psalmista ait: Benedixisti, Domine, terram tuam . Haec terra mulierem adjuvit, quia ipse primum omnes fluctus humanae persecutionis pertulit et devicit. Et aperuit terra os suum, et absorbuit flumen, quod misit draco de ore suo. Quia tempore passionis abundantia vitae suae mortis principem deglutivit, et resurgens a mortuis inundantes fluctus absorbuit potentia divinitatis, quia ad hoc mortuus est, ut et vivorum et mortuorum dominetur, unde Apostolus: Dedit illi Deus nomen quod est super
Abbreviated transcription (Latin):
mulieris : uerbũ intellegit᷑ p̃dicationis quo n ascunt᷑ homines
& filuidĩ efficiunt᷑ : tanto enĩ diaboł ãplius seuit aduersus
eałae membra : quanto a prȩcedentib: diuinomunere roboratis
uictus est.
Hincest quod eapuis ab nomi .ecumvii. alui snequiorib: rediredescrib: ÷
Quicus iodiunt mandectudi quib: scilica in legepractipit rion accides nen
retinent corde norni nopere : Cumhis qui ppediabolus in ixinũ hala
conflictum uuxta illud apłi : Om̃s quipie uclunt uiuere inxpõꝑsaatio
nempatiuntur Sustinent quidem & repriobimala : sed non aduersus
cosdialulus intor qua bellũ : quod nequa quã ficriporest : nisuim̃ dua
paraescontrarias : sedcundictur primũ quicus todiunt mandatadt̃ i
& deude ifertur & ꝑfidemibũ : sicuidentur haec uerba sonere quisi

Expanded text:
icationis, quo renascuntur homines, et filii Dei efficiuntur. Tanto enim diabolus amplius saevit adversus Ecclesiae membra, quanto a praecedentibus divino munere roboratis victus est. Hinc est quod expulsus ab homine, cum septem aliis nequioribus redire describitur. Qui custodiunt mandata Dei. Quibus scilicet in lege praecipitur: Non occides, non retinent corde, et ornant opere. Cum his quippe diabolus maximum habet conflictum, juxta illud Apostoli: Omnes qui pie volunt vivere in Christonem patiuntur . Sustinent quidem et reprobi mala, sed non adversus eos diabolus intorquet bellum, quod nequaquam fieri potest, nisi inter duas partes contrarias. Sed cum dicitur primum qui custodiant mandata Domini, et deinde infertur: Et fidem Jesu, sic videntur verba
Abbreviated transcription (Latin):
petus ꝑ secutionem significat: Vndepsal mista : Cumirasceretur furor
eorum innos : forsitanaqua obsorbuiss & nos : Pos uero antiqui
serpentis suasio illius intellegitur : quare probi instigant᷑ ut contra
e clesiã seuiant : postmulierẽ ergo in desertũ uolantẽ serpens
exoresuo flumen emisit : quian quia maximepostaduentũ
filiidĩ & postq ecđa caelestiapaetere coepitĩnfideliũ multitudinem dia¬
bolus in eius necem cõmouit: sicut neronẽ domicianum & cetero si¬

Expanded text:
persecutionem, unde Psalmista: Cum irasceretur furor eorum in nos, forsitan aqua absorbuisset nos . Per os vero antiqui serpentis, suasio illius intelligitur, qua reprobi instigantur ut contra Ecclesiam saeviant. Post mulierem ergo in desertum volantem, serpens ex ore suo flumen emisit, quia maxime post adventum Filii Dei, et postquam Ecclesia coelestia petiit, infidelium multitudinem diabolus in sanc
Abbreviated transcription (Latin):
patriȩ deputan. Sa lutem corporis ducunt ꝓsum ma felicitate. Aurum
Argentum edapides p̃panunt uitae coronis. Itideo quia comparatione
p̃sentium gaudiorum nihileẽ credunt illa dicunt. Quis similis ciuitati
huic magnȩ Ac sidicerent᷑ nulla: De quibus ad huc subditur. Miserun

Expanded text:
patriae deputant. Salutem corporis ducunt pro summa felicitate: aurum, patriae deputant. Salutem corporis ducunt pro summa felicitate: aurum, argentum, et lapides praeponunt vitae coronis, et ideo comparatione praesentium gaudiorum nihil credunt esse illa et dicunt, Quae similis civitati huic magnae? Ac si dicerent, Nulla. De quibus adhuc s
Abbreviated transcription (Latin):
uitiasperissedenuntiat. hoc breue tempus intellegitura dãi. passime
guber nator etom̃s̃ qui in longum nauigan. Et naute & qui in mari
Num quid enim om̃s marenaui gantes ad eẽpoterunt ut uideant in¬
cendium ciuitatis sed in his om̃s scłi cultores exprimuntur qui sibi
timent uidentes ruinam suae spei. Locũ autem incendueius ui
tias. futurarum poenarum notitiam p̃gustare q̃ haec omnia supra
latius sunt exposita ideonunc breuiter tanguntur. Aiuntergo
flentes Que est subrciuitas similis huicciuitate magnȩ quasidicar
Nulla ciuitas illi in magnitudinis honore coȩquari potest Oculieni
carnalium nihil magnum nouerunt . nisi quodcorporeis
oculis intueri possunt Etideo comparationem presentis uitȩ etiam
caelestia despiciunt. Plus enimdiligunt mundum quam dm̃. PlusamaN
filios quam angelos Terrenam peregrinationem ꝓhabitatione caeles as

Expanded text:
vitias perisse denuntiat, hoc breve tempus intelligitur a Domini passiovitias perisse denuntiat, hoc breve tempus intelligitur a Domini passioest .-- Et omnis gubernator et omnes qui in longum navigant, et nautae, et qui in mari Nunquid enim mare navigantes adesse poterunt, ut videant incendium civitatis? Sed in his omnes saeculi cultores exprimuntur, qui sibi timent, videntes ruinam suae spei. Locum autem incendii ejus vtias futurarum poenarum notitiam praegustare, quae omnia supra latius sunt exposita, ideo nunc breviter tanguntur. Aiunt ego flentes: Quae est, subauditur civitas, similis civitati huic magnae? Quasi dicant: Nulla civitas illi in magnitudinis honore coaequari potest. Oculi enim carnalium nihil magnum noverunt, nisi quod corporeis oculis intueri possunt, et ideo comparatione praesentis vitae etiam coelestia despiciunt. Plus enim diligunt mundum quam Deum: plus amant filios quam angelos. Terrenam peregrinationem pro habitatione coelestis
Abbreviated transcription (Latin):
peccatis a bea longestabunt noncorpore sicut dictum ÷ supe¬
rius sedmente nolentes eos sequi propter timonemtor m̃¬
torum eius. flentes & lugentes acdicentes. Vae uaeciuitas
illa babylon ciuitas illa magna. quae amicta erat brssinosub audis
uestimento & c&. Que s upra appellantur reges. ipsidicuntur modo
mercatores quiuidelic& infelici mercatu proterrenis lucris animas
commutaN Vnde in sequentibus dicitur. Mercatores tui hieran:
principes terrae. Inciuitate autem homines intelleguntur diuitus dediti
& uoluptatibus resoluti. Neque enim ciuitasamitur auro uł argento
aut ceteris spetiebus. sed potius homines in ea habitantes. Quibus dam
itaque pereuntib: cumter renis pariter rebus superstite seorum ut supst
meminimus iugeNeo quod gloria illorum perireuideatur. et a longe:
stant quia nolunt illis fieri socii neque in amissione terrenarum. neque
in poenis adquas eos transis sec sedunt. Un a autem hora inquatanta sdi¬

Expanded text:
peccatis. Ab ea longe stabunt, non corpore, sicut dictum est supepeccatis. Ab ea longe stabunt, non corpore, sicut dictum est superius, sed mente, nolentes eos sequi. Propter timorem tormentorum ejus, flentes et lugentes ac dicentes: Vae, vae, civitas illa Babylon magna, quae amicta byssino, subauditur vestimenmercatores, qui videlicet infelici mercatu, pro terrenis lucris animas commutant, unde in sequentibus dicitur, Mercatores tui erant principes terrae. In civitate autem homines intelliguntur divitiis dediti, et voluptatibus resoluti. Neque enim civitas amicitur auro vel argento, aut caeteris speciebus, sed potius homines in ea habitantes. Quibusdam itaque pereuntibus cum terrenis pariter rebus superstites eorum ut supra meminimus lugent, eo quod gloria illorum perire videatur, et a longe stant, quia nolunt illis fieri socii neque in amissione terrenarum rerum, neque in poenis, ad quas eos transire credunt. Una autem hora in qua tantas di
Abbreviated transcription (Latin):
para disus malorum punicorũ cum pomorũ fructibus ⁊ Dicitergo
iam non inuement. Ista adgustum uł gistrimargiam redigenda uiden¬
tur. Haec itaq: omnia q̃ scđm quinque corporissensus reꝓbitractan
pereunte inundo deploran quiane scunt aliud cogitare nisiq: exte¬
rius consideran Etdum uidenalios transire ꝑ mortem & afflitio¬
nem ab hac uita ipsi eorum suꝑstites interitum illorum quimundi
guudia reliquerun deplorantimen tes nesimilia sibi euenian Sig¬
nificant etiam & haec ut cetera aliquid bonorum dumostendun
simulationem impiorum. Nam cum psalmistadicat sicut adipe
& pinguedinerepleatur anima iaea ostendit saginam illam
insignificatione uirtutes eẽ animarũ. Ista & enim sagina inuio¬
ueuite. predicator ib: apparuit quam seꝑ didisse in hereticis pars
reꝓborum dol&. Vndesequitur. Et mercatoresterrȩ dequi¬
bus satis supradictum ẽ quidiuites facti sunt non uirtutibus. sed

Expanded text:
paradisus malorum punicorum cum pomoparadisus malorum punicorum cum pomoplius illa jam non invenient. Ista ad gustum vel gastrimargiam redigenda videntur. Haec itaque omnia, quae secundum quinque corporis sensus reprobi tractant, pereunte mundo deplorant, quia nesciunt aliud cogitare, nisi quae exterius considerant. Et dum vident alios transire per mortem et afflictionem ab hac vita, ipsi eorum superstites interitum illorum qui mundi gaudium reliquerunt, deplorant, timentes ne sibi similia eveniant. Significant etiam et haec ut caetera aliquid bonorum, dum ostendunt simulationem impiorum. Nam cum Psalmista dicat: Sicut adipe et pinguedine repleatur anima mea , ostendit saginam in significatione virtutes esse animarum. Ista etenim sagina in novae vitae praedicatoribus apparuit, quam se perdidisse in haereticis pars reproborum dolet. Unde sequitur: Mercatores. Terrae de quibus satis supradictum est, qui divites facti sunt. Non virtutibus, sed
Abbreviated transcription (Latin):
tes cum debiles adomneopus bonum & noxios in malum amisent
Vemit seꝑ didissemundo & terius mortuos cũ interius nequiter
eidem iuuentes ꝑdiderit: Etpomatua desideruanimetuae
disces sit ate : Hoc etiam fit quando hostesderegno in regnum
insurgentes non solum depopulantur urbes sed etiam
omnia ligna regionis ues tant et incendio cremant.
łtistatamꝰ aspectum quam adgustum pertinent . Vndea bemusingene¬
si quod uiderit mulier lignum pulchrum uisu & aduescendũ suaue
et tulit defructu illius & com̃edit deditq: uiro suo: Notandum
autem quod cum inceteris maioribus rebus plussoleant homines
delectar i solum modo poma desiderio animidicit eẽ : Vnde osten¬
ditur quia non solum inma ioribus sed etiam inminimis ualdeo f¬
fenditur. siin moderatius et ultraquã debent appotuntur : Poma
uero in sacro eloquio uirtutes scorũ significant : Vnde ẽ emissionestuȩ

Expanded text:
tes, cum debiles ad omne opus bonum, et noxios in malum amiserit, tes, cum debiles ad omne opus bonum, et noxios in malum amiserit, gemit se perdidisse mundo exterius mortuos, cum interius nequiter eosdem viventes perdiderit. Et poma desiderii animae tuae discesserunt a te. Hoc etiam fit, quando hostes de regno insurgentes in regnum, non solum depopulantur urbes, sed etiam omnia ligna regionis vastant, et incendio cremant. ista tam ad conspectum quam ad gustum pertinent. Unde habemus in Genesi, quod viderit mulier lignum pulchrum visu et ad vescendum suave, et tulit de fructu illius et comedit: deditque viro suo. Notandum autem quod cum in caeteris majoribus rebus, plus soleant homines delectari, solummodo poma desiderii animae dicit esse: unde ostenditur quia non solum in majoribus, sed etiam in minimis valde offenditur, si immoderate et ultra quam debent appetuntur. Poma vero in sacro eloquio virtutes sanctorum significant, unde est: Emissiones tuae
Abbreviated transcription (Latin):
& animarum hominum : Sed etistae singules peties e leccos significan
quas eadembestia fraude seabere ostendit & ꝑdidis sedol& : Iumenta
quippe electos significant quicum psalmistadicunt : Vtiumentum
fatus sum apudte : Oues quoque scõs ex primunt quibus dñs ait : łcce
ego mitto uos sicut oues in medio luporum : Et petredicitur pasceoues
meas : Sed et equorum uocabulo predicatores figurari nullidu¬
bium ÷ dicente ꝓpheta: Misisti in mariequos tuos : Redarum etiam
nomine eos demp̃dicatores nouimus designari adtes tante he¬
liseo quiascendente helia ploratdicens patermipater micur¬
rus isrł & auriga eius : Mancipiorum quoq: uocabulo ipsoe primun
electiqui tomentir desideriođi sesubiciunt serui tuti incuius potestate
suꝑ nis iudiciis deso latomun a missis sedo l& : Ium̃ta oues equos
& redas ÷ ad portanda suoru monera uirosfortes atq in nocen¬

Expanded text:
et animarum hominum. Sed et istae singulae species electos significant, et animarum hominum. Sed et istae singulae species electos significant, quas eadem bestia fraude se habere ostendit, et perdidisse dolet. Jumenta quippe electos significant, qui cum Psalmista dicunt, Ut jumentum factus sum apud te . Oves quoque sanctos exprimunt, quibus Dominus ait: Ecce ego mitto vos sicut oves in medio luporum . Et Petro dicitur: Pasce oves meas . Sed et equorum vocabulo praedicatores intelligi nulli dubium est, dicente propheta: Misisti in mare equos tuos. Rhedarum etiam nomine eosdem praedicatores novimus designari, attestante Eliseo, qui ascendente Elia plorat, dicens: Pater mi, Pater mi, currus Israel et auriga ejus . Mancipiorumque vocabulo ipsi exprimuntur electi, qui toto mentis desiderio Dei se subjiciunt servituti, in cujus potestate supernis judiciis desolato mundo, amisisse se dolet jumenta, oves, equos et rhedas, id est ad portanda suorum onera viros fortes atque innocen
Abbreviated transcription (Latin):
utique: Sed in his uerbis. aliquid intel legitr : St̃ enim.
quaedammancipia. quae tantum modo corporeuenduntur . ani¬
mȩuero illorum in libertate permanen: Sicut hiqui uendun¬
tur xp̃ianis. Etcum corpore sit serui. anima perfidẽ rectam
sunt liberi: Sicenim uenundatus ÷ ioseph Quicum eẽt seruus
corpore liber erat anima : Vnde & eum domina ad peccatũ
trabere non potuit : Talesitaq: non in animauenduntur.
quia solum modo ad exteriorem seruituti s conditionem
pretis distrahuntur manente interius animȩ libertate : Pleriqueaut̃
simul anima captiuantur & corpore : sicut hiqui paganis autiudei suen¬
duntur qm̃ ipsi quos emunt scđm suam legem circumcidunt: Et
seruos non solum incorpore sedetiam in anima faciunt ut sicut do¬
mini ita & serui seruitutis nexu sint alligati : ꝓro pt̃ hasitaq: dua suen¬
ditiones distinctionem fecit sermodiuinus int̃mercem mantipioꝵ

Expanded text:
utique, sed in his verbis aliud aliquid intelligitur. Sunt enim utique, sed in his verbis aliud aliquid intelligitur. Sunt enim quaedam mancipia, quae tantummodo corpore venduntur, animae vero illorum in libertate permanent, sicut hi qui venduntur Christianis, et cum corpore sunt servi, anima per fidem rectam sunt liberi. Sic enim venundatus est Joseph: qui cum esset servus corpore, liber erat anima, unde et eum domina ad peccatum trahere non potuit. Tales itaque non in anima venduntur, quia solummodo ad exteriorem servitutis conditionem pretiis distrahuntur, manente interius animae libertate. Plerique autem simul anima captivantur et corpore, sicut hi qui paganis aut Judaeis venduntur, quoniam ipsi quos emunt, secundum legem circumcidunt, et servos non solum corpore, sed etiam in anima faciunt: ut sicut domini, ita et servi servitutis nexu sint alligati. Propter has itaque duas venditiones, distinctionem fecit sermo divinus inter mercem mancipiorum
Abbreviated transcription (Latin):
spita lidoctrina repletos sp̃s sc̃i in lustruateo afflatos cȩlestib: sac sa¬
mentis aduitam en utritos cum praue hereseosseductor escorrup¬
ta scientia infectos sp̃s de moniorum plenos ab usione diuinorum sacs a¬
mentorum damnatos si uellent in mosi possen demundo sub latos
cognoserent : Porro umenta oues & equi & c&. Vsibus exterio¬
ribus suntapta. qm̃iuuant hominessiue in equitando siue inferen¬
dohonera Red aautem quae hic commemona tur: : genus ueiculi
fuit apud antiquos et ẽforsitan ad huc similis plaustrĩsruticanis
diuitibus huius scłi ad sedendum preparata : Quae etiam alio uoca¬
bulo curus uocatur : Ethuius modi enim currus uenduntur x in¬
de merces adquiritur sicut legimus in libro regum de egrpto
exirequa drigam que uende batar soxcentis siclis argentt : lum
autem dixit &mane ipiorum mercedes. sb̵ nemoe metam plius:
merito queritur quare subiungit & mercedes hominum : Num
quid enim mancipia sine animabus uendi possunt non

Expanded text:
ituali doctrina repletos, Spiritus sancti illustratione afflatos, coelestibus sacramentis ad vitam enutritos, cum pravae haereseos seductores corrupta sententia infectos, spiritu daemoniorum plenos, abusione divinorum sacramentorum damnatos, vellent, imo si possent de mundo sublatos gauderent. Porro jumenta, oves et equi, et caetera usibus exterioribus sunt apta, quoniam juvant homines sive in equitando, sive in ferendo onera. Rheda autem quae hic commemoratur, genus vehiculi fuit apud antiquos, et est forsitan adhuc similis plaustris rusticanis, divitibus hujus saeculi ad sedendum praeparata, quae etiam alio vocabulo, currus vocatur. Hujusmodi enim currus venduntur, et inde merces acquiruntur, sicut legimus in libro regum de Aegypto exire quadrigam quae vendebatur sexcentis siclis argenti. Cum autem dixit, et mancipiorum merces, subaudis nemo emet amplius: merito quaeritur, quare subjungit, et merces animarum hominum. Nunquid enim mancipia sine animabus vendi possunt aut emi? Non
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut uerbi gratia fiebat temporibus salomonis quando classesiban
semel intribus annis in ophyr & afferebant inde argentitalenta
quadringenta uiginti & multas alias speties quae non paterant
repperir in terrã isrł : Sic fitetiam usque hodie: unde & ex gre¬
corum regione pallia & ornamenta uaria in his regiob: deferiN

Expanded text:
sicut, verbi gratia, fiebat temporibus Salomonis, quando classes ibant sicut, verbi gratia, fiebat temporibus Salomonis, quando classes ibant semel in tribus annis in Ophir, et afferebant inde auri talenta quadraginta, et multas alias species quae non poterant reperiri in terra Israel: sic fit etiam usque hodie, unde ex Graecorum regione pallia et ornamenta varia in his regionibus deferun
Abbreviated transcription (Latin):
Vaeu aeciuitas magna inquadiuites facti s unom̃s qui babent naues in mari
principalitas mentis intellegitur. Perterramautem terrena concu¬
piscentia designatur. Reꝓbositaque super capita sua puluerem terrȩ¬
mittere ÷ terreno amore necelestia intueripos sunt oculos suaem̃tis
corrumpere. Deflent enim reꝓbiruinam ciuitatis magnȩ sed tam̃
ipsi non ces sant terrena concupiscere. Dumque in moderate terrenis
rebus inhiant quasi puluere terrȩs uos oculos excecant net a elestis patriae
gaudia inspicereualean. Aliter Capita rȩpborum possumus intel¬
legere principes illorum. Cum enim seuiderint rȩꝓbiim iniuditio
constitutos &dampnatos ponerT puluerem terre suꝑ capita sua hõe fa¬
ciem suorum principum ex ꝓbrabunt aquib: seducti sunt ut terrena
Nam multine gotiatores in hoc scło ditantur: & his q̃ nauigio non solũ
deloco ad locum uehuntur. sed &iam de regione adregionem

Expanded text:
vae civitas magna, in qua divites facti sunt omnes qui habent naves in mari principalitas mentis intelligitur. Per terram autem, terrena concupiscentia designatur. Reprobos itaque super capita sua pulverem mittere, est terreno amore ne coelestia intueri possint, oculos suae mentis corrumpere. Deflent ergo reprobi ruinam civitatis magnae, sed tamen ipsi non cessant terrena concupiscere, dumque immoderate terrenis rebus inhiant, quasi pulvere terrae suos oculos excaecant, ne coelestis patriae gaudia inspicere valeant. Aliter: Capita reproborum possumus intelligere principes illorum. Cum enim se viderint reprobi jam in judicio constitutos et damnatos, ponent pulverem terrae super capita sua, hoc est, faciem suorum principum exprobrabunt, a quibus seducti sunt, ut terrena  de pretiis ejus. Nam multi negotiatores in hoc saeculo ditantur ex his quae navigio, non solum de loco ad locum vehuntur, sed etiam de regione ad regionem,
Abbreviated transcription (Latin):
qui ÷ nuntius paternae uo luntatis : Ithannes autem typum
tenet eccłae : Quod dicit᷑ iohanni abangelo dicitur cotidie om¬
ni eccłae a xp̃o: ubi notandum quod & angelus ut iohan nẽ

Expanded text:
qui est nuntius paternae voluntatis; Joannes autem typum qui est nuntius paternae voluntatis; Joannes autem typum tenet Ecclesiae. Quod dicitur Joanni ab angelo, dicitur quotidie omni Ecclesiae a Christo. Ubi notandum quod et angelu
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ceclens peccati meritum ira suꝑns iudicis ꝑ mitteblas phemie
plagas incurrere . : Si enimdicitur blas phemauerunt homines
dm̃ propter plagam grandinis tam quam dicer&ur : Ideoblas¬
phemauerunt : quia ipsius blas phemiae plagas a grandine in
bulatio temporibus antixp̃i futura : Alu tato enim subito sensu
cum loqueretur dedam pnatioreꝓborum suꝑ quos iradĩdes¬
cendet reuertitur ad tempora antixp̃i quo tanta erit gran¬
dinis afflictio ut multitimentes pȩnas sibi prepositas rece¬
clanta fide xp̃i : Et blas phemabant dm̃ ꝓpter plagam gran¬
dinis .i. propter tormenta uali dissima & in exquisita : Qm̃
magna facta ẽ. uehementer. itaut nec ante talis fuerit. nec postea
futura sit sicut ipsed ñs in euuangelio dicit: Erit tunc talis tribu¬
erundem plagarum eẽ ad futurus dicitur : & hic liber
congruo fine terminetur.. SE QUI TUR
et locitus ẽ mecumdicens : Veni ostendam tibi dampnationẽ
mere tricis magnae : angelus in hoc loco ꝑsonangerit xp̃i

Expanded text:
cedens peccati meritum, ira superni judicis permittente, blasphemiae plagas incurrere, sic enim dicitur: Blasphemaverunt homines Deum propter plagam grandinis, tanquam diceretur: Ideo blasphemaverunt, quia ipsius blasphemiae plagas a grandine incbulatio temporibus Antichristi futura. Mutato enim subito sensu, cum loqueretur de damnatione reproborum, super quos ira Dei descendit, revertitur ad tempora Antichristi, quibus tanta erit grandinis afflictio, ut multi timentes poenas sibi praepositas recedant a fide Christi, et blasphement Deum propter plagam grandinis. magna facta est vehementer, ita ut nec ante talis fuerit, nec postea futura sit, sicut Dominus in Evangelio dicit: Erit tunc talis tribuearumdem plagarum esse affuturus dicitur, et hic liber congruo fine terminetur, propter et locutus est mecum, dicens: Veni, ostendam tibi damnationem meretricis magnae. Angelus in hoc loco personam gerit Christi,
Abbreviated transcription (Latin):
exqua parteregnum diaboli amplius preualeat : Bene etiam
mulier dicitur quia amulierep ecati sumpsit initium ꝑquã
&iam ut scriptura testatur morimur omnes : Suꝑbestiam̃ haec
mulier sed et : quia diabo loducente ꝓnafertur ad peccandum :
ut uerbi gratia quaudo quilibet homo paergitad in terfien¬
dum dĩ seruum et ad succendaendam ecclesiam sicuti modo faciunt
hi quinr̃o tempore paganis sunt iuncti : diabolus eum portat cui
ipse insid& : Quod aũt bestia coccineadicitur. tam ad diabolum
quã ad eius corpus refertur : si ue ꝓpter peccata in mimerabilia qui¬
bus ẽ crutatũ siue ꝓpt̃ sangui nem scorũquem fuderunt si ue&iã

Expanded text:
ex qua parte regnum diaboli amplius praevaleat. Bene etiam ex qua parte regnum diaboli amplius praevaleat. Bene etiam mulier dicitur, quia a muliere peccati sumpsit initium, per quam etiam, ut Scriptura testatur, morimur omnes. Super bestiam haec mulier sedet, quia diabolo ducente prona fertur ad peccandum: ut verbi gratia, quando quilibet homo pergit ad interficiendum Dei servum, aut succendendam Ecclesiam, sicuti modo faciunt hi, qui nostro tempore paganis sunt juncti, diabolus eum portat cui ipse insidet. Quod autem bestia coccinea dicitur, tam ad diabolum quam ad omne ejus corpus refertur: sive propter peccata innumerabilia, quibus est cruentatum; si
Abbreviated transcription (Latin):
desertumcorda reproborum : ut illud: Quomodo sed & ciui¬
tas plena populo sienim sola quo modo plena autsi plena quo¬
indeserto dirigiteui am dñi : iureenim desertum uocantur
sertum in tellegere debemus cordareꝓborum absentia diui¬
nitatis uacua : Angelus uero ꝑsonam xp̃igerit: ut supra iobs
ꝑsonam ecclesiae : Quae in de sertumdicitur quando siue per
internam in spirationen i siue &iam ꝑ predicationem doc to¬
rum ad consideranda reꝓborũ merita trahitur et ꝓpter ep rum
ꝑuersaopera iustam illorum inspicit damp̃ nationem futurtm  Et
uidimulierem sedentem suꝑbestiam coccineam &c&̃ : ipsam uocat muli¬
erem quam paulo superius appellauit mere tricem ÷ omnem malor
congregationem : Bestia autem dialum significat. suꝑ que mom¬
nes reꝓbi sedent qm̃ eo ortente ꝑdiuersa uitia currumt : Sicut
suꝑdiabolum : Quaerec te mere trix appellatur : ut ostendatur

Expanded text:
desertum corda reproborum, ut est illud: Quomodo sedet sola cividesertum corda reproborum, ut est illud: Quomodo sedet sola civitas plena populo ? Si enim sola, quomodo plena? aut si plena, quoin deserto: Dirigite viam Domini . Jure enim desertum vocantur sertum intelligere debemus corda reproborum, absentia Divinitatis vacua. Angelus vero personam Christi gerit, ut supra, Joannes personam Ecclesiae, quae in desertum ducitur, quando sive per internam inspirationem, sive etiam per praedicationem doctorum ad consideranda reproborum merita trahitur, et propter eorum rversa opera justam illorum inspicit damnationem futuram. Et vidi mulierem sedentem super bestiam coccineam. Ipsam vocat mulierem, quam paulo superius appellavit meretricem, id est omnium malorum congregationem. Bestia autem diabolum significat, super quem omnes reprobi sedent, qui eo hortante per diversa vitia currunt. Sicut super diabolum. Quae recte meretrix appellatur, ut ostendatur
Abbreviated transcription (Latin):
Hic manifeste ostenditur quia haec om̃a beatus ioħs non corpore ui¬
dit sed spũ & mentis intellectii : Desertum insacro eloquio aliquan¬
do significat caelum. aliquando mentes sc̃orum: Aliquan dodm
ommipotentem: aliquando uero corda reꝓborum : Caelum signi¬
ficat desertum : Vtẽ illud in euuangelio : Quis honio qui hab& cen¬
tum oues si ꝑdȩderit unam ex illis nonne dimittit nonaginta no¬
uem in deserto & uadit ad illam quȩ errauerat querere: quia ui
delic& tunc homo caelum seruit quando peccauit : Corda sc̃orum
significat utẽ : Ecce elongaui fugiens. & mansi insolitudine .÷
insecretomentis : Sc̃i enĩ remouent. seab omnibus istius secđicuris:
& effiuntur ab his sollicitu dinibus desertũ insolitudine suaementis.
a scłi actibus uac antes : Aliquando dm̃i ut ÷ illud hieremiȩ : Quis
dabit me in solitudine diuersorium uiatorum: significat quoque

Expanded text:
Hic manifeste ostenditur, quia haec omnia beatus Joannes non corpore viHic manifeste ostenditur, quia haec omnia beatus Joannes non corpore vidit, sed spiritu et mentis intellectu. Desertum, in sacro eloquio, aliquando significat coelum, aliquando corda sanctorum, aliquando Deum omnipotentem, aliquando corda reproborum. Coelum significat desertum, ut est illud in Evangelio: Quis ex vobis homo qui habet centum oves, et si perdiderit unam ex illis, nonne dimittit nonaginta novem in desertm significat, ut est: Ecce elongavi fugiens, et mansi in solitudine , id est, in secreto mentis. Sancti enim removent se ab omnibus istius saeculi curis, et efficiuntur ab his sollicitudinibus desertum, in solitudine suae mentis a saeculi actibus vacantes. Aliquando Deum, ut illud Jeremiae: Quis dabit me in solitudine diversorum viatorum? Significat quoque
Abbreviated transcription (Latin):
retrice. hoc ÷ cum se ipsis terrenos honores & uoluptates appetendo
& inmunditiam carnis sec tando: Quia quo am plus comedunt &
bibunt : eo amplius luxuri antur : : Vnde & seipsos ipsum corpus mere¬
tricis efficiunt. iuxta quod apłs dicit: Nescitis quia qui adherent
habitant terram : Perreges principes mali intelleguntur: Per in¬
habitantes terram : subiectiillorum. qui in hebriantur uino forni¬
cationis : ubno comparantur ebrietates : Uino enim ebrius ita que¬
in sensibilis efficitur: ut non solum animae sed etiampericulum
mortis nontrẽpid& : Vndeetaud acter semmortẽmittit : Qcni¬
mirũ libido hominis en sumetrationabilem intellectũ aufert
ut non metuat dampnationem inferni. ideoque & audacter &iam
contrasuam conscientiam malum operatur: Nec tim& iam ꝓpec¬
cato dampnari quem non potest preuidere quia ipsum peccatũ
aufert illiratio nabilem sensum : Et abstulit me in desertũ in spũ:

Expanded text:
retrice, hoc est cum scipsis, terrenos honores et voluptates appetendo retrice, hoc est cum scipsis, terrenos honores et voluptates appetendo et immunditiam carnis sectando, quia quo amplius comedunt et bibunt, eo amplius luxuriantur, unde et seipsos ipsum corpus meretricis efficiunt, juxta quod Apostolus dicit: Nescitis quod hi qui adhaerent habitant terram de vino prostitutionis ejus. Per reges principes mali intelliguntur, per inhabitantes terram subjecti illorum qui inebriantur vino fornicationis, insensibilis efficitur, ut non solum animae, sed etiam periculum mortis non trepidet, unde et audacter se in mortem mittit. Sic nimirum libido hominis sensum et rationabilem intellectum aufert, ut non metuat damnationem inferni, ideoque et audacter etiam contra suam conscientiam malum operatur, nec timet etiam pro peccato damnari, quod non potest praevidere, quia ipsum peccatum aufert illi rationabilem sensum. Et abstulit me in desertum in spiritu.
Abbreviated transcription (Latin):
culis semiscent uel pecudibus : & lic& genus humanum in multis offen¬
datdm̃ : tamen in nullo grauius agitquam in isto quod contra
haecquidem fornicatio ad concupiscentiam carnis sp̃ĩtalis uero
ꝑtinet ad concupiscentiam oculorum : Et in his omne peccatum agitur
luxta illud : Om ne quod in mundo ÷ concupiscentia carnis ÷ & concu¬
piscentia oculorum : dehac sp̃itali fornicatione psalmistȩ dicit : Per¬
des omnes qui fornicantur abste : Et ut breui terdicamus. quis quis
plus terrena quam caelestia diligit & ea que sunt inmundo concupiscit:
fornicationem ꝑ p&rat: Cum qua fornicati sunt reges terrae : & cã :¬
Ipsiqui sunt reges terrae. ipsi sunt & mere trix : Sedi ropter distantiam
p̃positorum & subiectorum diuiditur inregibus terram in habitan¬
tibus cum tamen ipsi regessint in habi tantes terram. hoc ÷ terrena di¬
ligentes : libi dini seruientes : Ipsireges itaque fornicati sunt cum me¬

Expanded text:
culis se miscent vel pecudibus. Et licet genus humanum in multis offenculis se miscent vel pecudibus. Et licet genus humanum in multis offendat Deum, tamen in nullo gravius agit quam in isto quod contra multas sedet. Et haec quidem fornicatio ad concupiscentiam carnis, spiritualis vero pertinet ad concupiscentiam oculorum et in his omne peccatum agitur, juxta illud: Omne quod in mundo, est concupiscentia carnis, et concupiscentia oculorum . De hac spirituali fornicatione Psalmista dicit: Perdes omnes qui fornicantur abs te LXXII. Et breviter dicamus: quisquis plus terrena quam coelestia, et ea quae sunt in mundo concupiscit, fornicationem perpetrat. Cum qua fornicati sunt reges terrae. Ipsi qui sunt reges terrae, ipsi sunt et meretrix, sed propter distantiam praepositorum et subjectorum dividitur in regibus, in terram inhabitantibus, cum tamen ipsi reges sint inhabitantes terram, hoc est, terrena diligentes, libidini servientes. Ipsi reges itaque fornicati sunt cum me