comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eius &iamsifallitur feliciter fallitur. łlabe¬
bit enim maiorem patientiam si hoc itaerit :
maiorem laitiam sinonerit. Acper hoc abeis
quidiligunt mani festationem dñi. illeauditur
suauius. isti creditur tutius. Quiautem quidho¬
rum sit uerum ignorarese confitetur : illud autẽ¬
optat hoctolerat : innullo eorum errat : quiani hil
eorum aut infirmat autnegat.
uosane certissima fecdum instantis diei iudicu
habemus indicia. fidem uidelic& israheliticae gentis
futurum fides ecdesiae ten&. sedne haec in proui¬
saueniens om̃s passim quos inparatos inuenent
inuoluat: enoch & heliam maximos ꝓph&as &
doctores ante huius exortum uenturos inmundũ :
qui isnt heliticam plebem ad fidei conuertant
gratiam : atque ad pressuram tanti turbinis in
parteelectorum in supenrbilem reddant. Qui cũ¬
cum ipsi primo tressemis annos pracedicauerit.
& sicut deuno eorum helia ꝓph&a malachias proce¬
dixit. Conuerternt corda patrum in filios. id est

Expanded text:
ejus, etiamsi fallitur, feliciter fallitur. Habeejus, etiamsi fallitur, feliciter fallitur. Habebit enim majorem patientiam, si hoc ita erit, majorem laetitiam si non erit; ac per hoc ab eis qui diligunt manifestationem domini ille auditur suavius, isti creditur tutius. Qui autem quid horum sit verum ignorare se confitetur, illud optat, hoc toleret, in nullo eorum errat, quia nihil eorum aut infirmat aut negat.Duo sane certissima necdum instantis diei judicii habemus indicia, fidem videlicet Israeliticae gentis, futuram fides Ecclesiae tenet. Sed ne haec improvisa veniens omnes passim quos imparatos invenerit involvat, Enoch et Eliam maximos prophetas et doctores ante hujus exortum venturos in mundum, qui Israeliticam plebem ad fidei convertant gratiam, atque ad pressuram tanti turbinis in parte electorum insuperabilem reddant. Qui cum ipsi primo tres semis annos praedicaverint, et sicut de uno eorum Elia propheta Malachias praedixit, converterint corda patrum in filios, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
& oremus. quiacitius uenturus est daminus. Al¬
terdicit uigilemus & oremus qui a breuis & ince¬
ta est istauita : quamuis tardius uenturus sit domi¬
nus. Tertius dicit uigilemus & oremus : quia &&
breuis atque incertat᷑ istauita & nescimus tempꝰ
quandouenturus sit dñs. Pro inde si hoc factum fu¬
ent quod pntedixerat primus. gaudebunt cũ illo
secundus. & tertius. Si autem factum non fuerit
m&uendũ s est neper turbentur qui illi credide¬
rant : & incipiant aduentum dñi non tardum
putare sednullum. Qui autem credunt quod di¬
cit secundus tardius dominum esse uenturum :
si falsum fueritinuentum citius dño ueniente nul¬
lomodo qui ei crediderant turbabuntur infide :
sedi nopinato gaudio perfruentur. Qua propt̃
qui dicitañm citius esse uenturum : obtabilius lo¬
quitur sed periculose fallitur. Qui autem dicit
chĩm esse tardius uenturũ. & tamen creditspe¬
rat amateius : aduentum: profeeto doxarditate

Expanded text:
et oremus, quia citius venturus est dominus. » Alet oremus, quia citius venturus est dominus. » Alter dicit: « Vigilemus et oremus, quia brevis et incerta est ista vita, quamvis tardius venturus sit dominus. » Tertius dicit: « Vigilemus et oremus, quia et brevis atque incerta est ista vita, et nescimus tempus quando venturus sit dominus. » Proinde si hoc factum fuerit quod praedixerat primus, gaudebunt cum illo secundus et tertius. Si autem factum non fuerit, metuendum est ne perturbentur qui illi crediderant, et incipiant adventum domini non tardum putare, sed nullum. Qui autem credunt quod dicit secundus, tardius esse dominum venturum, si falsum fuerit inventum, citius domino veniente, nullo modo qui ei crediderant turbabuntur in fide, sed inopinato gaudio perfruentur. Quapropter qui dicit dominum citius esse venturum, optabilius loquitur, sed periculose fallitur. Qui autem dicit dominum tardius esse venturum, et tamen credit, sperat, amat ejus adventum, profecto de tarditate
Abbreviated transcription (Latin):
plures annos aliae pauciores habuere nequeulla
alteri similem habuit summam annorum. restat
ut parimodo haec quoque qua e nuncagit incer¬
tum mortalibus habeat suae longitudinis statũ.
soliautem illi cognitum qui seruos suos accinstis
lumbis lucernis que ardentibus uigilare procete¬
pit: similes hominibus exspestantibus dominũ
suimi quando reuertati anuptiis. DETRINNOsI¬
yATIONETIDILIŨ QUANDO UENIAT DÑS
uius quidem aduentus horam merrto sq̃ om̃s
dibigunt & citius ad esse desiderant sed peri¬
culo sesatis agunt siqui hanc prope an longe sit
putare uel pnredicare prece sumunt. Vnde pul¬
cherrime beatus augustmus romoto illo seruo
nequam quidicit in corde suo moram facit domi¬
nus meus uenite. Iste quippe proculdubio do¬
minisui odit aduentum. Dat exemplim d&ri¬
bus seruis optimis aduentum dominisui si tienter
desiderantibus uigilanter exspectantibus fideli¬
tir amantibus. Quorumunus dicit uigilemux

Expanded text:
plures annos, aliae pauciores, habuere, neque ulla plures annos, aliae pauciores, habuere, neque ulla alteri similem habuit summam annorum, restat ut pari modo haec quoque quae nunc agitur incertum mortalibus habeat suae longitudinis statum, soli autem illi cognitum qui servos suos accinctis lumbis lucernisque ardentibus vigilare praecepit, similes homsuum, quando revertatur a nuptiisnione fidelium, quando veniat Dominus. Cujus quidem adventus horam merito sancti omnes diligunt, et citius adesse desiderant; sed periculose satis agunt, si qui hanc prope an longe sit putare vel praedicare praesumunt. Unde pulcherrime beatus Augustinus, remoto illo servo nequam qui dicit in corde suo: Moram facit dominus meus venire, iste quippe procul dubio domini sui odit adventum, dat exemplum de tribus servis optimis, adventum domini sui sitienter desiderantibus, vigilanter exspectantibus, fideliter amantibus, quorum unus dicit: « Vigilemus
Abbreviated transcription (Latin):
esse cum xp̃o. Verum his quia her&ica sunt & friuo¬
la funditus omissis intellegamus sincere & catholice
sexillos dies in quibus mundihuius ornatum per¬
fecit ds̃ : & septimum in quo a bomni operesuo requi¬
euit : quem obid ꝑ p&uae quicas benedictione
scĩ ficauit : non sexannorum milia saeculi laboran¬
tis : & septimum regnibeatorum in terra cum xp̃o.
sed sex potius a&ates significare mundi labentis.
inquibus scĩ laborant in hacuita pro xp̃o: & sep¬
timam perp&uae qui &is in aliauita quam solutae
acorpotibus pertipiunt animaescãe cum xp̃o.
Quodanimarum sabbatum tunc inchoasse recte
creditur : Cumprimus xp̃imarter came occisus
astatre moxanima est a dernam trans latus in re¬
quiem: Tunc autem perfici&ur cumindie resur¬
rectionis animae &iam corpora incorrupta re¬
ceperint. Et quia nulla a&atum qumnq pntete¬
ritarum milleannis actarepperitu : sed alia e

Expanded text:
esse cum Christo. Verum his quia haeretica sunt et frivoesse cum Christo. Verum his quia haeretica sunt et frivola, funditus omissis, intelligamus sincere et catholice sex illos dies in quibus mundi hujus ornatum perfecit Deus et septimum in quo ab omni opere suo requievit, quem ob id perpetuae quietis benedictione sanctificavit, non sex annorum millia saeculi laborantis et septimum regni beatorum in terra cum Christo, sed sex potius aetates significare mundi labentis in quibus sancti laborant in hac vita pro Christo, et septimam perpetuae quietis in alia vita quam solutae a corporibus percipiunt animae sanctae cum Christo. Quod animarum Sabbatum tunc inchoasse recte creditur, cum primus Christi martyr carne occisus a fratre mox anima est aeternam translatus in requiem, tunc autem perficietur cum in die resurrectionis animae etiam corpora incorrupta receperint. Et quia nulla aetatum quinque praeteritarum mille annis acta reperitur, sed aliae
Abbreviated transcription (Latin):
moscit neque angeli caelorum. nisi patersolus. Neq
enim ullatenus sunt audiendi qui suspicantur huius
saeculi statum sex milium annorum abinitio fuis sede¬
finitum. Et ne contra sententiam dñi ueni re uideant᷑
Addunt incertum mortalibus quoto anno sextemille¬
naniae partis uenturus sit dies iudicii. Cuius tam en
aduentus maxime cita terminum sextimillenarii
debeat sperari. a quibus siquaeris ubihexputanda ł
credenda legerint : mox stoma chantes quia ali ud
quidrespondere non habent. Annon legisti in qui¬
unt ingenesi quia sex diebus mundum fecerit dr̃. Vm¬
demerito credideb& eum plus minus ẽ. sexmilibus
annorum essestaturam. Et quod est grauius fuere
qui propter septimum diem in quore qui euit ds̃ ab
operibus suis. sperarent postsex annorũ milia scõrũ
laboris in hacuita mortali : septimo mille annorum
cunticulo eos postresurrectionem in hacipsauita in¬
mortales indiliciis & multa beatitudme regnaturos

Expanded text:
mo scit neque angeli coelorum nisi Pater solus. Neque mo scit neque angeli coelorum nisi Pater solus. Neque enim ullatenus sunt audiendi qui suspicantur hujus saeculi statum sex millibus annorum ab initio fuisse definitum, et, ne contra sententiam Domini venire videantur, addunt incertum mortalibus quoto anno sextae millenariae partis venturus sit dies judicii, cujus tamen adventus maxime circa terminum sexti millenarii debeat sperari. A quibus si quaeris ubi haec putanda vel credenda legerint, mox stomachantes, quia aliud quid respondere non habent: Annon legisti, inquiunt, in Genesi quia sex diebus mundum fecerit Deus? unde merito credi debet eum plus minus sex millibus annorum esse staturum. Et quod est gravius, fuere qui propter septimum diem in quo requievit Deus ab operibus suis, sperarent post sex annorum millia sanctorum laboris in hac vita mortali, septimo mille annorum curriculo eos post resurrectionem in hac ipsa vita immortales in deliciis et multa beatitudine regnaturos
Abbreviated transcription (Latin):
hebraicȩ ueritatis fonte potamur : temporum quoq: rati¬
onem iuxta hanc scire queamus. Quodsiqui laborem hunc
nt̃m culpauerint esse superfluum : accipiant hii quicũ¬
que suntiustum salua caritate responsum : quod prace¬
fatus hieronimus prischae cosmographiae calumnia¬
toribus reddit ut si displic& nonlegant. C& erum
cunetis in commone suademus ut siuequis ex hebraica
ueritate quaead nos permemoratum interpr&em
punr peruenis se &iam hostibus iudaeis in professoẽ.
sollciteprimo edita est ut multiastruunt: uel post
agentilibus corrupta utbeato agustmo uid&ur:
seucerte exutris que commixto opere codicibus
ut sibi uisum fuerit temporum cursum notauerit :¬
& siue prolixiora seu breui ora trans acti saeculi
tempora signauerit aut signata reppererit : nul¬
latinus tamen ex hoc longiora uel breui ora quae
restant saeculi tempora put& : memor semper
dominicae sententiae quia dediae ultima & horane:¬

Expanded text:
Hebraicae veritatis fonte potamur, temporum quoque ratiHebraicae veritatis fonte potamur, temporum quoque rationem juxta hanc scire queamus. Quod si qui laborem hunc nostrum culpaverint esse superfluum, accipiant hi quicunque sunt justum, salva charitate, responsum, quod praefatus Hieronymus priscae cosmographiae calumniatoribus reddit, ut si displicet non legant. Caeterum cunctis in commune suademus, ut sive quis ex Hebraica veritate quae ad nos per memoratum interpretem pura pervenisse etiam hostibus Judaeis in professo estuae vel minus sollicite primo edita est, ut multi adstruunt, vel post a gentilibus corrupta, ut beato Augustino videtur, seu certe ex utrisque commixto opere Codicibus ut sibi visum fuerit, temporum cursum notaverit, et sive prolixiora seu breviora, transacti saeculi tempora signaverit, aut signata repererit, nullatenus tamen ex hoc longiora vel breviora quae restant saeculi tempora putet, memor semper dominicae sententiae: Quia de die ultima et hora ne
Abbreviated transcription (Latin):
perirent : ac sit pertaesi obsidionis abscederent. Qui
inde regressi bulgarorum gentem quae est super
da nubium bello adgrediuntur. & ab ac quoque
uicti refugiunt ac naues rep&unt suas. Quibus
cumaltum peerent in gruente subita tempestate
plurimi &iam mersis siue confractis ꝑ litora naui¬
bus sunt necati. Liudbrandus audiens quod sarra¬
ceni depopulata sardinia &iam loca foedarent
illa . ubiossa sc̃i agustini ep̃i propteruastationem
barbarorum olimtrans lata & honori ficefuenent
condita : misit & dato magno prretio accepit: &
transtulitea enticinis : ibiq: cum debito tanto patir
aec decursu pr&ceriti saeculi ex hebraica ueritate
prout potuimus elucubrare curauimus : &equum
rati ut sicut greci lxx trans latorum editione utentes
de ea sibi suisque temporum libros condidere. Ita&
nos qui perbeati interpreis hieronimi industriam. puro

Expanded text:
perirent, ac sic pertaesi obsidionis abscederent. Qui perirent, ac sic pertaesi obsidionis abscederent. Qui inde regressi Vulgarorum gentem quae est super Danubium bello aggrediuntur, et ab hac quoque victi refugiunt, ac naves repetunt suas. Quibus cum altum peterent, ingruente subita tempestate, plurimi etiam mersi, sive, confractis per littora navibus, sunt necati. Liuthbrandus, audiens quod Saraceni, depopulata Sardinia, etiam loca foedarent illa ubi ossa sancti Augustini episcopi propter vastationem Barbarorum olim translata et honorifice fuerant condita, misit, et, dato magno pretio, accepit, et transtulit ea in Ticinis, ibique cum debito tanto Patri extae aetatis. Haec de cursu praeteriti saeculi ex Hebraica veritate prout potuimus elucubrare curavimus, aequum rati ut sicut Graeci Septuaginta translatorum Editione utentes, de ea sibi suisque temporum libros condidere, ita et nos, qui per beati interpretis Hieronymi industriam puro
Abbreviated transcription (Latin):
ie to pusto inlocoerexit. Tibens fluuius
cilu cusuũ egressus multa omanae fecst exitia
ciuretio tant inuia lata adimam & semisstatu
am exerescer& : atque a porta sc̃peni uique
ad pontem moluiuma quae sediscendentes coniunge¬
rent. Mansit autem diebus .vii. donec agentibus
la&anias crebnes ciuibus octauo demumꝰ diereuer¬
tit. Hlis temporibus multi anglorum gentis nobiles
& ignobiles uiri. & feminae duces & priuati diums
amoris instinctu debrittania romam uenire consueue¬
rant. Interquos &iam reuerentissimus abbameus ce¬
olfridus annos natus . lxxxuii. cum ess& presbiter an
uenit. Ibi de functus : atque in ecdesi abeatorum gemi¬
norum martrrum sepultus est. Qui inter alia donaria
quae ad ferre disposuerat : misitecdesiae sq̃ p&n
pandectem ab eato hiero imo in latinum ex hebreo
stantinopolim uenientes triennio ciuitatem.
obsident : donec ciuibus multa instantia ad dm̃ cla¬
mantibus : plurimieorum fame stigore pestilentia

Expanded text:
jectae, pristino in loco erexit. Tiberis fluvius jectae, pristino in loco erexit. Tiberis fluvius alveum suum egressus multa Romanae fecit exitia civitati, ita ut in via lata ad unam ram excrescerat atque a porta Sancti Petri usque ad pontem Molvium aque se descendentes coniungerent. Mansit autem diebus septem, donec agentibus letanias crebras civibus octavum demum diem revertit. 6. His temporibus multi Anglorum gentes, nobiles et ignobiles, viri et femine, duces et privati, divinis amoris instincta de Britania Romam venire consueverant. Inter quos etiam reverentissimus abba meus Ceolfridus annos natus LXXIIII, cum esset presbiter annervenit, ibi defunctus atque in ecclesia beatorum geminorum martirum sepultus est. Qui inter alia donaria, que adferre dispPandectem a beato Hieronymo in Latinum ex Hebraeo stantinopolim venientes, triennio civitatem obsident, donec civibus multa instantia ad Deum clamantibus, plurimi eorum fame, frigore, pestilentia
Abbreviated transcription (Latin):
rat auferti : statuitq populus romanus neher&¬
ci imperatoris nomen aut carthas aut figuram soli¬
di susciperent : unde neceius effigies in ecdesia in troduc
amopape iomã perscolasticũ patricium & ex¬
arum i taliae direxit : quibus se fautoremcat¬
holicue sidei & sc̃i sexti concili prcedicatorem
esse do cuit. liud brandus exlongo bardoru
flonationem pattimonii alpium cortiarũ quam
herede cuetus rexfecerat. & illem peierat auino¬
nitiori eue nerabilis papae gregoni confitmnauit:
tium miona ehicauita &iam procaelesti patra
perorinus exornans plurimas scotucaegentis
opram nas iadea nonicam paschalis temporis
obseruantiam aquadiutius oberauerant̃ pat.
acustasium apud niceã ciuitatem gneui proelio
uien.: damo q uesibi sactamento derscumri freo et
prebutrum fecitordinar. Ipseuero uti ggnim
accpi enmes s catholicus: mox in regia inbe
imaginemillam uenerandam in quascae rex st¬
nodus tant depiste & aphilippi cofuerat ae¬

Expanded text:
rat auferri, statuitque populus Romanus ne haererat auferri, statuitque populus Romanus ne haeretici imperatoris nomen in chartas, aut figuram solidi, suscipetino papae Romam per Scholasticum patritium et exarchum Italiae direxit, quibus se fautorem catholicae fidei, et sancti sexti concilii praedicatorem esse docuit. Liuthbrandus, rex Longobardorum, donationem patrimonii Alpium Cottiarum quam Hereberechtus rex fecerat et ille repetierat, admonitione venerabilis papae Gregorii confirmavit. tium monachica vita etiam pro coelesti patria peregrinus exornans, plurimas Scoticae gentis provincias ad canonicam paschalis temporis observantiam a qua diutius aberraverant, pia Anastasium apud Nicaeam civitatem gravi praelio vicit, datoque sibi sacramento, clericum fieri ac presbyterum fecit ordinari. Ipse vero ut regnum accepit, cum esset catholicus, mox in regia urbe imaginem illam venerandam, in qua sanctae VI synodi erant depictae et a Philippico fuerant de
Abbreviated transcription (Latin):
pit acremisit : itaut eum diedominica missas sibi face
in terra prosuis peccatis in tercedere rogans: cunstae
ecdesiae priuilegia reno uauit. Quicum exercitum
mitter& in pontum multum prohibente papa a posto¬
lico ad conprehendendum philippicum que mibi
religauerat : Conuersus omnis exercitus ad partẽ
phisippici feciteum ibidem imperatorem. Reuer¬
susq: cum eo constanti nopolim pugnauit contra
iustmianum adduo decimum aburbe miliarium:
& uilto atq occiso iustiniano regnum suscepit
hilippicus. añ .i. menses ui. Hiceiecit crrum de
pontificatu : eumq: ad gubeinandum abbatis
iure monas terium suum pontum redire pncece¬
pit. Idem constantino papȩ misitdit teras pnx ui
dogmatis : quas ille cum a postolicae sedis concili¬
o respuit. Et huius rei causa fecit pictura s inpor:¬
ticu scĩ p&r quaeacta sex scãrum synodorum uni¬
uersalium continerent. Nam & huius modi pictu¬
ras cum haberentur inurberegia philippicus iusse¬

Expanded text:
pit ac remisit, ita ut eum die Dominica missas sibi facerpit ac remisit, ita ut eum die Dominica missas sibi facerin terra pro suis peccatis intercedere rogans, cuncta ecclesiae privilegia renovavit. Qui cum exercitum mitteret in Pontum, multum prohibente papa apostolico, ad comprehendendum Philippicum quem ibi relegaverat, conversus omnis exercitus ad partem Philippici fecit eum ibidem imperatorem, reversusque cum eo Constantinopolim pugnavit contra Justinianum ad duodecimum ab urbe milliarium, et victo atque occiso Justiniano regnum suscepit hr. 716. Philippicus anno I, mensibus VI. Hic ejecit Cyrum de pontificatu eumque ad gubernandum abbatis jure monasterium suum, Pontum redire praecepit. Idem Constantino papae misit litteras pravi dogmatis, quas ille cum apostolicae sedis concilio respuit; et hujus rei causa fecit picturas in porticu sancti Petri quae Acta VI sanctarum synodorum universalium continerent. Nam et hujusmodi picturas cum haberentur in urbe regia Philippicus jusse
Abbreviated transcription (Latin):
multa operum in lustrium fecit oratorium scã edĩ
genariciopere pulcherrimo intra ecdesi am beati
apł p&ri hereberectus rex longobardorum mul¬
ias cortas & patrimonia alpium cottiarum quae
quondã adiuspertine ibant apostolicae sedis. sed
a longo bardis multo tempore fuerant oblata restitu¬
it iuneius demsedis: & hanc donationem aureis
scriptam lit teris romam direxit. iIII Delxu.
ustinianus secundo cum tiberio filio añ ui. Hicau¬
ixilio terbelli regis uulganorum regnum recipiens
occiditeos quiseexpulerunt patricios & leonem
qui locum eius usurpauerat: nec non & succes sorẽ
eius tiberium qui eum deregno eiectum toto quo
ipseregnabat tempore in eadem ciuitate incusto¬
dia tenuerat. Callinicum uero patriait ham erutis
oculis misit romam: & dedit epis copatum crro
quierat abbas inponto eumq: alebat exulem. Hic con¬
stantinum papam ad seuenire iubens honorifice suscas¬

Expanded text:
multa operum illustrium, fecit oratorium sanctae Dei multa operum illustrium, fecit oratorium sanctae Dei genitrici opere pulcherrimo intra ecclesiam beati Petri apostoli. Hereberctus, rex Longobardorum, multas cortes et patrimonia Alpium Cottiarum, quae quondam ad jus pertinebant apostolicae sedis, sed a Longobardis multo tempore fuerant ablata, restituit juri ejusdem sedis, et hanc donationem aureis scriptam litteris Romam direxit. A. M. 4665. Chr. 714. Justinianus secundo cum Tiberio filio annos VI. Hic auxilio Terbelli regis Vulgarorum regnum recipiens, occidit eos qui se expulerant patritios, et Leonem qui locum ejus usurpaverat, nec non et successorem ejus Tiberium, qui eum de regno ejectum toto quo ipse regnabat tempore, in eadem civitate in custodia tenuerat. Callinicum vero patriarcham, erutis oculis, misit Romam, et dedit episcopatum Cyro qui erat abbas in Ponto eumque alebat exsulem. Hic Constantinum papam ad se venire jubens honorifice susce
Abbreviated transcription (Latin):
lindis farnensis inbrittania exana chorita antis¬
tes cudbertus : totam ab infantia usq ad seniũ
uitam miraculorum signis inlrtã duxit. Cuius
dum .xi. annos maner& corpus humatum : in¬
corruptum posthaec quasi eadem honr defimet
simul cum ueste quategebatur inuentumẽ sicut
in libro deeius uita acuirtutibus & prosanuper
& exam&ris uersibus scripto ante aliquot an nos
tiam fidei quintum uniuersale concilium suscipe¬
re diffidit : donec salui taribus beati papae sergii mo¬
nitis instrusta : & ipsa huic cum c&cetis xp̃i ecdesi is
adnuere consentit. gi sulful duxgentis longobar¬
dorum beneuenti campaniam ignegladio & capti¬
uitate uastauit . Cumq non ess& qui eius imp&ui
resister& apostolicus papa io hannes qui sergio suc¬
cesserat missis adeum sacer dotibus acdonaris perplu¬
rimis uniuersos redemit captiuos at que hostes domũ
redirefecit. Cui successit alius iohannes qui inter

Expanded text:
Lindisfarnensis in Brittania ex anachorita antisLindisfarnensis in Brittania ex anachorita antistes Cuthbertus totam ab infantia usque ad senium vitam miraculorum signis inclytam duxit; cujus dum XI annos maneret corpus humatum, incorruptum post haec, quasi eadem hora defuncti, simul cum veste qua tegebatur, inventum est; sicut in libro de ejus Vita et virtutibus, et prosa nuper et hexametris versibus scripto, ante aliquot annos tiam fidei quintum universale concilium suscipere diffidit, donec salutaribus beati papae Sergii monitis instructa, et ipsa huic cum caeteris Christi Ecclesiis adnuere consentit. Gisulphus, dux gentis Longobardorum, Beneventi, Campaniam igne, gladio et captivitate vastavit, cumque non esset qui ejus impetui resisteret, apostolicus papa Joannes, qui Sergio successerat, missis ad eum sacerdotibus ac donariis perplurimis, universos redemit captivos, atque hostes domum redire fecit. Cui successit alius Joannes, qui inter
Abbreviated transcription (Latin):
militia ne uennatȩ urbis uicinarumq: pardum
iussa principis nefanda : & eundem ⁊achariam
contumelus & in iuriis a b urberoma repulit
Idem papa sergius ordinauit uenerabilem uirum
uilbeordũ cognomine dementem fresonum gent
epm : in quausq: hodie proa &erna patriperegrinꝰ
est enim debrt taniagentis angelorum innumera
cortidie diabolod&rimenta & xp̃ianae fidei fa¬
cit augmenta. iustinianus obculpam ꝑfidiae
capsam argenteã quae in angulo obscuris simo
diutissime iacuerat : & in eacrucem diuersis a cp̃ti¬
osis lapidibus ad ornatam dño reuelante repperit:
dequa tractis quattuor p&allis quibus gemmae
inclusaeerant mince magnitudmis portionem lig¬
ni saluti feri dominicae crucis interius reposi tam
inspexit. Quae ex tempore illo annis omnibus
in basilica saluatoris quae appellatur constanti.¬
niana die exaltationes eius ab omni osculatur atq
adoratur populo. Reuerentissimus ecdesiae

Expanded text:
militia Ravennatis urbis vicinarumque partium militia Ravennatis urbis vicinarumque partium jussa principis nefanda, et eumdem Zachariam contumeliis et injuriis ab urbe Roma repulit. Idem papa Sergius ordinavit venerabilem virum Vilbrordum, cognomine Clementem, Fresonum genti episcopum, in qua usque hodie pro aeterna patria peregrinus, est enim de Brittania gentis Anglorum, innumera quotidie diabolo detrimenta et Christianae fidei facit augmenta. Justinianus ob culpam perfidiae apostoli capsam argenteam quae in angulo obscurissimo diutissime jacuerat, et in ea crucem diversis ac pretiosis lapidibus adornatam, Domino revelante, reperit, de qua tractis IV petalis quibus gemmae inclusae erant, mirae magnitudinis portionem ligni salutiferi dominicae crucis interius repositam inspexit; quae ex tempore illo annis omnibus in basilica Salvatoris quae appellata Constantiniana, die exaltationis ejus, ab omni osculatur atque adoratur populo. Reverentissimus Ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
diryda filia annae regis angelorũ & primo al¬
teriuiro permagnifico & post ecfrido regicon¬
iuxdata : postquã xii. annos thronum in corrup¬
ta seruauit maritalem: postreginã sumpto uel¬
amine sacro uirgo scimonialis efficitur. Nec
mora &iam uirginum mater & nutrixpia sc̃arũ :
accepto inconstruendũ monastecium loco quẽ
eilge uocant: Cuius meritauiuacia testatur &diã
mortua caro quae post xvi. annos sepultu rce
ustinianus minor filius constantini añ x. Hic
constituit pacem cum s atracenis decennio terra
mariq: sed & prouincia astica subiugata est ro¬
mano imperio quae fuerat tenta asarracenis.
ipsa quoq: cariitagine ab eis capta & destructa
Hicbeatȩ memoriae pontificem romanae ec:¬
clesiae sergium quia erraticae suae synodo quã
constanti nopoli fecerat. fauere & subscribere
tioluiss& misso ⁊acharia protos patariosuo ius¬
sit constantin opolim deportari: S ed prreuenit

Expanded text:
thryda, filia Annae regis Anglorum, et primo althryda, filia Annae regis Anglorum, et primo alteri viro permagnifico, et post Ecfrido regi, conjunx data, postquam XII annos thorum incorrupta servavit maritalem, post reginam, sumpto velamine sacro, virgo sanctimonialis efficitur: nec mora etiam virginum mater et nutrix pia sanctarum, accepto in construendum monasterium loco quem Elge vocant, cujus merita vivacia testatur etiam mortua caro, quae post XVI annos sepulturae, A. M. 4649. Chr. 698. Justinianus minor filius Constantini annos X. Hic constituit pacem cum Saracenis decennio terra marique. Sed et provincia Africa subjugata est Romano imperio, quae fuerat tenta a Saracenis, ipsa quoque Carthagine ab eis capta et destructa. Hic beatae memoriae pontificem Romanae Ecclesiae Sergium, quia erraticae suae synodo, quam Constantinopoli ecerat, favere et subscribere noluisset, misso et Zacharia protospatario suo, jussit Constantinopolim deportari. Sed praevenit
Abbreviated transcription (Latin):
tem poribus papae agathonis ex sequente acresider
te pussimo : principe constantino intrapalatium
suum simulq: legatis apostolicae sedis & ep̃ĩs cl.¬
residentibus. Prima enim uniuersalis synodus in
nicea congregata est contraarrium .cccxuiii.
patrũ : temporibus iulii papȩ sub constantino
principe. Secunda in constant in opoli. elpatrũ
contramachedonium & eudoxiũ : temporibus
damasi papae& gratiani principis . quando nec¬
tarius eidem urbi est ordinatus ep̃s. Tertia
inepheso cc patrũ contranestoriũ augustȩ ur¬
bis ep̃m : subtheo dosio magno principe & papa
caelestino. Quarta in chalcedone patrũ. dcxxx
subleone papa temporibus marciani principis
contra eu thicen nefandissimũ praesulem mo¬
nachorum. Qumta itẽ in constant in opoli tempo¬
ribus uigili papae subiustiniano principe contra
heo dorũ & omnes her&icos. Sexta haec dequa in
prȩsenti diximus. sca & perp&ua uirgo xp̃i edil¬

Expanded text:
temporibus papae Agathonis, etemporibus papae Agathonis, ete piissimo principe Constantino intra palatium suum, simulqresidentibus. Prima enim universalis synodus in Nicaea congregata est contra Arium, CCCXVIII Patrum, temporibus Julii papae, sub Constantino principe. Secunda in Constantinopoli CL Patrum, contra Macedonium et Edoxium, temporibus Damasi papae et Gratiani principis, quando Nectarius eidem urbi est ordinatus episcopus. Tertia in Epheso, CC Patrum, contra Nestorium Augustae urbis episcopum, sub Theodosio magno principe et papa Coelestino. Quarta in Chalcedone Patrum DCXXX, sub Leone papa, temporibus Martiani principis, contra Eutychem nefandissimorum praesulem monachorum. Quinta item in Constantinopoli, temporibus Vigili papae, sub Justiniano principe, contra Theodorum et omnes haereticos. Sexta haec de qua in praesenti diximus. Sancta et perpetua virgo Christi Aedil
Abbreviated transcription (Latin):
tino : iussi sunt remissis disputationibus philoso¬
phicis pacifico conloquio defideuera perqui rere :
datis eis debiblio theca constantino politana. Cunc¬
tis antiquorũ patrũ quos p&ebant libellis. Ad fuer̃
autem & ep̃i . el. pacesidente georgio patriarcha
qui unã uoluntatem & operationem astruebant in
xp̃o falsassepatrũ catholicorũ dista ꝓplurima.
inito autẽ conflictu georgius correctus est : macarius
uero cum suis sequacibussi mul & pnrecessoribus erro
sergio honorio prrthopaulo & pero a nathe matiza¬
tusꝰ & in locũ eius theo phanius abba desilicia antiochiae
ep̃s factus. Tantaq: gratia legatos catholicae pacis¬
comita taest : ut iohannes portuensis ep̃s qui eratimus
ex ipsis dõminica octauarũ paschaemissas publicas in
ecclesia scãe sophia e torã principe & patri archalati¬
necelebrar&. Haec ẽ. sexta synodus imiuersalis
constat in opoli celebrata & greco sermone conscripta

Expanded text:
tino, iussi sunt remissis disputationibus philosotino, iussi sunt remissis disputationibus philosophicis, pacifico colloquio de fide vera perquirere, datis eis de bibliotheca Constantinopolitana cunctis antiquorum patrum, quos quos petebant, libellis. Affuerunt autem et episcopi CL praesidente Georgio, patriarcha qui unam voluntatem et operationem astruebant in Christo, falsasse patrum / catholicorum dicta perplurima. Finito autem conflictu Georgius correctus est, Macharius vero cum suis sequacibus simul et praecessoribus, Cyro, Sergio, Honorio, Pyrrho et Paulo et Petro, anathematizatus, et in locum eius Theophanius, abba de Sicilia, Antiochiae episcopus factus; tantaqcomitata est, ut Johannes Portuensis episcopus, unus ex ipsis, dominica octavarum pascae missas publicas in ecclesia sanctae Sophiae coram principe et patriarcha latine celebraret. Hec est sexta synodus universalis, Constantinopoly celebrata et Greco sermone scripta,
Abbreviated transcription (Latin):
altare ipsius pallium auro textile. toto exercitu cũ
caereis ecclesiã intrante . sequente anno facta est
edipsis solis quãnr̃a axas meminit quasi decima
hora diei .v. noñ maias. theodorus archi ep̃s & ha¬
drianus abbas uiraeq doctissimus. auitalia nomis¬
darunt. Constantinus post plurimas & in audi tas de¬
prcedationes proumtiis facta soccisus inbalneo perut᷑
in dictione .xii. Nec longo post tempore &iã uitalianꝰ
onstantinus filius constantini superioris regis. añ.
.XUII.sarraceni siciliam inuadunt & procedani¬
mia secũ ablata. mox alexandriam redeunt. Agat¬
hopapa exrogatu constantini heradi & tiberii prm¬
cipũpus simorũ misit in regiã urbẽ legatossuos in
quibus erat iohannes romanae ecdesiae tunc diaco¬
nus non longe post ep̃s: proadimatione facienda
scãrũ dĩ ecdesiarũ. Quibenignissime susceptiare¬
uerentissimo fidei catholicae defensore constan

Expanded text:
altare ipsius pallium auro textile, toto exercitu cum altare ipsius pallium auro textile, toto exercitu cum cereis ecclesiam intrante. Sequente anno facta est eclipsis solis quam nostra aetas meminit, quasi decima hora die, quinto Nonas Maias. Theodorus archiepiscopus et Hadrianus abbas vir aeque doctissimus, a Vitaliano misdaverunt. Constantinus, post plurimas et inauditas depraedationes provinciis factas, occisus in balneo periit indictione duodecima. Nec longo post tempore etiam Vitalianus onstantinus filius Constantini superioris regis annis XVII. Saraceni Siciliam invadunt, et praeda nimia secum ablata mox Alexandriam redeunt. Agatho papa, ex rogatu Constantini, Heraclii et Tyberii principum piissimorum, misit in regiam urbem legatos suos, in quibus erat Joannes Romanae Ecclesiae tunc diaconus, non longe post episcopus, pro adunatione facienda sanctarum Dei Ecclesiarum. Qui, benignissime suscepti a reverentissimo fidei cat
Abbreviated transcription (Latin):
trpum aduersus catholicã fidem necimam necduas
uolim tates aut operationes in xp̃o difiniens esse
confitendas: quasinihil uelle uel o perari credendus
sit xp̃s unde martinus papa congregataroma syno¬
do .Cu. epis coporum : damnauit sub anathemate
prce fatoscrrum sergium prrhum & paulum he¬
r&icos & posthaecmissus abimperatore theo¬
dorus ex arcus tulit martinum papã deecclesia
constantiniana. perduxitq constantino polĩ
qui post haec religatuscersonã ibidẽ uitã siniuit :
multis in eodẽ loco uirtutum signisusq: hodie
refulgens. facta ẽ autem synodus pricefata an
no imperii constantini non omense ostobrio
indictione .vIII. constantinus princeps uitalia no
papatiu ꝑ ordinato misit beato p&ro apło euan¬
gelia aurea gem mis albis mirae magnitudinis
incircuitu ornata. ipse postaliquod annos. id est
perindictionẽ sextã ueniens romam: obtulit super

Expanded text:
typum adversus catholicam fidem, nec unam nec duas typum adversus catholicam fidem, nec unam nec duas voluntates aut operationes in Christo definiens esse confitendas, quasi nihil velle vel operari credendus sit Christus. Unde Martinus papa, congregata Romae synodo, C et V episcoporum, damnavit sub anathemate praefatos Cyrum, Sergium, Pyrrhum et Paulum haereticos. Et post haec missus ab imperatore Theodorus exarchus tulit Martinum papam de Ecclesia Constantiniana, perduxitque Constantinopolim; qui post haec relegatus Chersonam, ibidem vitam finivit, multis in eodem loco virtutum signis usque hodie refulgens. Facta est autem synodus praefata anno nono imperii Constantini, mense Octobri, indictione octava. Constantinus princeps, Vitaliano papa nuper ordinato, misit beato Petro apostolo Evangelia aurea gemmis albis mirae magnitudinis n circuitu ornata; ipse post aliquot annos, id est, per indictionem sextam veniens Romam, obtulit super
Abbreviated transcription (Latin):
quasi regiae pontifex ciuitatis. Sed
quia reuersus domum rep&it &erro¬
rem domesticum. memoratus papa
theodorus aduocatis cimctis sacer dotib
& dero in ecdesi am beati p&ri
a postolorum principis condem nauit
cum sub uinculo anathematis.  um̃ dxci.¬
onstantinus filius heraclu mensib: vI.
Prrrhi successor paulus nontan¬
tum uaesana dostrina sicut decesso¬
res eius sed & a perta persecutione
catholicos crudat¬
a pocrisiariosscãe ecclesiae romanae qui ad eius
correctionem missifuerant. partim carcerib
partim exiliis partim uerberibus afficiens
sed & altare eorum indomo placidiae sacratum iti
uenetabili oraculo subuertens deripuit : prohibens
eo sibidẽ missascelebrxre. unde & ipse sicut prreces¬
sores illius ab a postolica sede iusta depositionis ulti¬
pristantinus filius constantini. atĩ xxuiii.: hic
deceptus a paulo sicut hera dius auus eius a ser¬
ogio eius dem regiae ciuitatis ep̃o : exposuit

Expanded text:
quasi regiae pontifex civitatis. Sed quasi regiae pontifex civitatis. Sed quia reversus domum, repetiit et errorem domesticum, memoratus papa Theodorus, advocatis cunctis sacerdotibus et clero in ecclesiam beati Petri apostolorum principis, condemnavit eum sub vinculo anathematis. Constantinus, filius Heraclii, mensibus VI. Pyrrhi successor Paulus non tantum vesana doctrina sicut decessores ejus, sed et aperta persecutione Catholicos cruciatapocrisiarios sanctae Ecclesiae Romanae qui ad ejus correctionem missi fuerant, partim carceribus, partim exiliis, partim verberibus afficiens. Sed et altare eorum in domo Placidiae sacratum in venerabili oraculo subvertens diripuit, prohibens eos ibidem missas celebrare. Unde et ipse, sicut praecessores illius, ab apostolica sede justa depositionis ultionstantinus, filius Constantini, annis XXVIII. Hic deceptus a Paulo, sicut Heraclius avus ejus a Sergio ejusdem regiae civitatis episcopo, exposuit
Abbreviated transcription (Latin):
qua uelipsorum uelbrittonum gentes
habitabant sub dicione a caper&
cotempore exortum apud scot tos
in obseruati one paschae errorem
quarta decim annorum honorius papa
per ẽpistolam redarguit. Sed & io han¬
nes qui succes sore eiur seuerino succemte
Cum adhucess& elestus inporra fica¬
tum proeo dem pascha eissimul
& propelagiana heresi quae apud
eraclonascum matresua martina
añ .ii. Crrus alexandriae. sergius & prr¬
rhus regiae urbis ep̃i acefalorũ heresim in stau¬
rantes: unã operationem in xp̃odiuinitatis & hu¬
manitatis unam uoluntatem dogmatizant
ł quibus prirhus histemporibus. id est
subtheo doro papa romam ueniens
ex affrica ficta ut post apparuit
pͥaenitentia obtulit eidem papat prae¬
sente cunsto dero & populo li bellum
cum sua subscriptione. In quo condem¬
narentur omnia quae a seueladeces¬
soribus suis scripta uel acta sunt
aduersus catho licam fidem
Vnde & benigne susceptus est ab eo

Expanded text:
qua vel ipsorum, vel Britonum, gentes qua vel ipsorum, vel Britonum, gentes habitabant, sub ditione acciperet. Eo tempore exortum apud Scotos in observatione paschae errorem Quartadecimanorum Honorius papa per epistolam redarguit; sed et Joannes qui successori ejus Severino successit, cum adhuc esset electus in pontificatum, pro eodem pascha eis, simul et pro Pelagiana haeresi quae apud 593. Chr. 642. Heraclonas cum matre sua Martina annis II. Cyrus, Alexandriae, Sergius et Pyrrhus, regiae urbis episcopi, Acephalorum haeresim instaurantes, unam operationem in Christo divinitatis et humanitatis, unam voluntatem dogmatizant. E quibus Pyrrhus iis temporibus, id est, sub Theodoro papa, Romam veniens ex Africa, ficta, ut post apparuit, poenitentia, obtulit eidem papae, praesente cuncto clero et populo, libellum cum sua subscriptione, in quo condemnarentur omnia quae a se vel a decessoribus suis scripta vel acta sunt adversus Catholicam fidem: unde et benigne susceptus est ab eo
Abbreviated transcription (Latin):
sic de collatus cum aliis Cax martrnum
cum pleuit. mnoxtunica eius indutus
quidam daemoni adiuscuratus. est
Interea superueniens cum exeratu
hiera clius princeps superatis persis.
Xpianos quierant captiuati reduxit
gaudentes. Reliquiae beati
martrris anastasii primo monasterib̃
suum dein deromam aduectae
Uenerantur in monasterio beati
pauli apostoli quod di crcur
adaquas saluias. Annohera dii
regni. XuͦI in dictione .xv. aed uini
excellentissimus rex anglorum inbrit¬
tania trans hum branae gentis ab aqui¬
lonem prae dicante paulino epõ
quem miserat de cantia uenerabilis
archi ep̃s iustus uerbum salutis cum sua
gente suscepit. anno regni sui xͦe
aduentus autem anglorum inbrit¬
taniam plus minus anno clxxx
eique paulino sedem epis copatum
ebura donauit. Cui pro fecto regi inau¬
spicium uen turaefidei & regni caelestis.
potestas quoque terreni creuerat
regni. Ita ut uni uersos brittaniae
fines quod nemo anglorum ante eum

Expanded text:
sic decollatus cum aliis LXX martyrium sic decollatus cum aliis LXX martyrium complevit. Mox tunica ejus indutus quidam daemoniacus curatus est. Interea superveniens cum exercitu Heraclius princeps, superatis Persis, Christianos qui erant captivati reduxit gaudentes. Reliquiae beati martyris Anastasii primo monasterium suum, deinde Romam, advectae, venerantur in monasterio beati Pauli apostoli quod dicitur ad aquas Salvias. Anno Heraclii regni XVI, indictione XV, Aeduinus, excellentissimus rex Anglorum, in Brittania Transumbranae gentis ad Aquilonem, praedicante Paulino episcopo quem miserat de Cantia venerabilis archiepiscopus Justus, verbum salutis cum sua gente suscepit, anno regni sui undecimo, adventus autem Anglorum in Brittaniam plus minus annos CLXXX, eique Paulino sedem episcopatus Eburaci donavit. Cui profecto regi in auspitium venturae fidei et regni coelestis, potestas quoque terreni creverat regni, ita ut universos Brittaniae fines, quod nemo Anglorum ante eum,
Abbreviated transcription (Latin):
seddae moniorum cultus agebatur. Ibide¬
inceps omnium fier& memoria scõrum
Perse aduersus rempublicam grauissima
bella gerentes. multas romãnorum
proumtias & ipsam hiero soli mam
auferunt: & destruentes ecdesias scã
quaeq: profanantes. Inter ornamenta
locorũ uelscõrũ uel commiiũ quae abstu
monachus nobile proxp̃o martrrium
patitur. Quinatus inperside magicas a patre
conuersus relicta perside calcedoniam
hiera polimq xp̃m quaerens. Ac deinde
hiero solimam p&it. Vbi accepta baptisma¬
tis gratia. Quarto abeadem arbe miliario
mon asterium abbatis anastasii intrauit
lbi .uii. annis regulariter uiuens dumcae¬
saream palestinae orationis gratia ueniss&.
Captus a persis & multa diu uerbera in ter
carceres & uincula marzabana iudice
perpessus. tandem mitatur persidem adre¬
gem eorũ diosronem. a quo tertio perinter¬
ualla temporis uerberatus ad extremum
una suspensus manu pertres horas diei.

Expanded text:
sed daemoniorum, cultus agebatur, ibi desed daemoniorum, cultus agebatur, ibi deinceps omnium fieret memoria sanctorum. Persae, adversus rempublicam gravissima bella gerentes, multas Romanorum provincias et ipsam Hierosolymam auferunt, et destruentes ecclesias sancta quaeque profanantes, inter ornamenta locorum vel sanctorum vel communium quae abstulmonachus nobile pro Christo martyrium patitur; qui natus in Perside magicas a patre conversus, relicta Perside, Chalcedoniam Hierapolimque Christum quaerens, ac deinde Hierosolymam petit; ubi, accepta baptismatis gratia, quarto ab eadem urbe milliario monasterium abbatis Anastasii intravit, ubi VII annos regulariter vivens, dum Caesaream Palaestinae orationis gratia venisset, captus a Persis, et multa diu verbera inter carceres et vincula Marzabana judice perpessus, tandem mittitur Persidem ad regem eorum Chosroem, a quo, tertio per intervalla temporis verberatus, ad extremum una suspensus manu per tres horas diei,
Abbreviated transcription (Latin):
adxp̃igratiam conuersus cumgente
cantuariorum. Tui prae erat
proximis que prouintiis. &iam epm̃
datoremque suum augustinum
sed & c&eros sacros antistites episcopale¬
sede donabat. Porrogentes anglo¬
rum ab aquilone humbris fluminis
subregibus aelle. & aedilfridositae
necdum uerbum uitae audierant.
Gregorius.xUIIII. anno. mauricii¬
augustino lim doniae quoque
& eboraci epĩ accepto a sede
a postolicae pallio m&ropolitanos esse
debere decernit. IIII DIXU.
ocasan .Viii. Huius secudoan.
in dictione.uiii. Gregorius papa
migrauit ad dnm. Hicrogante papa
bonifatio statuit sedem romanae &
a postolicae ecdesiae caput esse omnium
ecclesiarum. quia ecclesia constanti nopoli¬
tana primam seomnium eclesiarum
scribebat. Idem alio papa boni facio
p&ente . iussit inu&eris fano quod pan¬
theum uocabatur ablatis idolatriae
sordibus ecclesiam beatae semper uirginis
mariae & omnium martrrum fieri.
Vt ubi quon dam omnium non deorum

Expanded text:
ad Christi gratiam conversus, cum gente ad Christi gratiam conversus, cum gente Cantuariorum cui praeerat, proximisque provinciis, etiam episcopum doctoremque suum Augustinum, sed et csede donabat. Porro gentes Anglorum ab aquilone Humbri fluminis, sub regibus Elle et Edilfrido sitae, necdum verbum vitae audierant. Gregorius XVIII anno MauriciAugustino, Lundoniae quoque et Eburaci episcopis, accepto a sede apostolica pallio, metropolitanos esse debere decernit; et post IV os VIII. Hujus secundo anno, indictione VIII, Gregorius papa migravit ad Dominum. Hic, rogante papa Bonifacio, statuit sedem Romanae et apostolicae Ecclesiae caput esse omnium Ecclesiarum, quia Ecclesia Constantinopolitana primam se omnium Ecclesiarum scribebat. Idem alio papa Bonifacio petente, jussit in veteri fano quod Pantheon vocabatur, ablatis idololatriae sordibus, ecclesiam beatae semper virginis Mariae et omnium martyrum fieri, ut ubi quondam omnium non deorum,
Abbreviated transcription (Latin):
dorum comitante fame & mortalitate
omnem inuadit ltaliam. Ipsamque
romanam uastatrix obsĩ d& urbẽ quibus
tẽpore illor ex praeerat albuinus. nii dluii.
leuigildi gothorum regis filius
obfidei catholicae confessionem
in expugnabibem. a patre arridoio
regni priuatus infulis & in carcerem
acuincula proiectus. ad extremum
noctescã dominicae resurrectionis
securi in capite percussus regnum
cacleste proterreno rex & martrr
intrauit. Cuius frater richaredus
mox ut regnum postpatrem accepit
omnemgothorum cuiprae erat
gentem instante leandro hispalitano
epo qui& hirmigildũ docuerat catholica
conuertit ad fidem: Gregorius roma¬
nae eclesiae pontifex & doctor
eximius. anno maurici im peru.xiͦi
congregans denecessaniis ecdesiae
decernit. Idem missis brittaniam
augustino mellito & iohanne
& aliis plimbus cum cis monachis
timentibus dm̃ ad xp̃m angulos conuer¬
tit: Et quidem aedilberectus mox

Expanded text:
dorum, comitante fame et mortalitate, dorum, comitante fame et mortalitate, omnem invadit Italiam, ipsamque Romanam vastatrix obsidet urbem, quibus tempore illo rex praeerat Albuinus. A. M. 4557evigildi Gothorum regis filius, ob fidei catholicae confessionem inexpugnabilem, a patre Ariano regni privatus infulis, et in carcerem ac vincula projectus, ad extremum nocte sancta Dominicae resurrectionis securi in capite percussus, regnum coeleste pro terreno rex et martyr intravit. Cujus frater Richardus, mox ut regnum post patrem accepit, omnem Gothorum cui praeerat gentem, instante Leandro, Hispalitano episcopo, qui et Hirminigildum docuerat, catholicam convertit ad fidem. Gregorius Romanae Ecclesiae pontifex, et doctor eximius, anno Mauritii imperii decicongregans de necessariis Ecclesiae decernit. Idem, missis Brittaniam Augustino, Melito et Joanne, et aliis pluribus cum eis monachis timentibus Deum, ad Christum Anglos convertit. Et quidem Aedilberctus, mox
Abbreviated transcription (Latin):
ustinus minor. an .xi. Narsis patricius
totilam gothorum regeni. In italia
superauit & occidit. Qui deinde perin¬
uidiam romanorum proquibus multa
contra gothos laborauerat. Acusatus
apudiũstinum & coniugem eius sophiã
quod seruitio prae mer& italiã. secessit
ne apolim campaniae & scripsit genti
longobardorum ut uenir& & posside¬
rent italiam. Iohannes romanae
ecdesiae pontifex ecclesiam apostolorũ
plii lippi &ia cobiquam prodecessor eius
Gregorius tunc apocrisiarus
inconstantinopolim postromanus
ep̃s. libros expositionis in iobcondit
praesente conuict. Ita ut ipse augustus
librum eius quem dere surrectione scripsit
suis quoq: catholics allegationibus
destruens deliberar& flammis cremari
debuisse. Docebat enim idem euthicius
corpus nrũm in illa resurrestionis gloria
inpalpabile & uentis aeriq subti lisesse
futurum. contra illud dominicum. Palpate
& uid&e qui a sp̃s carnem &ossa non hab&
sicut meuid&is habere. Gens longobar¬

Expanded text:
ustinus minor annis XI. Narsis patritius Totilam Gothorum regem in Italia superavit et occidit; qui deinde, per invidiam Romanorum, pro quibus multa contra Gothos laboraverat, accusatus apud Justinum et conjugem ejus Sophiam quod servitio premeret Italiam, secessit Neapolim Campeniae, et scripsit genti Longobardorum, ut venirent et possiderent Italiam. Joannes, Romanae Ecclesiae pontifex, ecclesiam Apostolorum Philippi et Jacobi quam praedecessor ejus us annos VII. Gregorius tunc apocrisiarius in Constantinopoli, post Romanus episcopus, Libros expositionis in Job condidpraesente convicit, ita ut ipse Augustus librum ejus quem de resurrectione scripsit suis quoque catholicis allegationibus destruens, deliberaret flammis cremari debuisse. Docebat enim idem Eutychius corpus nostrum in illa resurrectionis gloria impalpabile, et ventis aereque subtilius esse futurum, contra illud dominicum: Palpate et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere. Gens Longobar