comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uissit ab eo & quem de his rebus commentarium a patre accoepis¬
set. cum respondisset accoepisse se. nihil prius nec pocius uisum
est. quam regis ipsius de singulis accipere librum. extemplo po¬
poscerunt. deinde ut ipse recitaret permiserunt. erant autem
de singulis rebus in breuem coactae causae. ut alia fecisse se secũ¬
dum decreta legatorum doceret. alia non perse sterisse quo mi¬
nus faceret. sed per eos ipsos qui accusarent. interposuerat &
quaerelas de iniquitate decretorum. & quam non exequo dis¬
ceptatum apud cecilium foret. indigneq sibi nec ullo suo me¬
rito insultatum ab omnibus esset. Has notas irritati eius animi
collegit senatus. ceterum alia excusanti uiueni. alia recipienti
futura ita ut maxime uellet senatus. responderi placuit. nihil
patrem eius neq rectius nec magis quod ex uoluntate senatus
esset fecisse. ꝗͣ quod utcumq ea gesta essent per demetrium fi¬

Expanded text:
iussit ab eo, ecquem de his rebus commentarium a patre accepisiussit ab eo, ecquem de his rebus commentarium a patre accepisset. cum respondisset accepisse se, nihil prius nec potius visum est quam regis ipsius de singulis responsa accipere. librum extemplo poposcerunt, deinde ut ipse recitaret permiserunt. erant autem de singulis rebus in breve coactae causae, ut alia fecisse se secundum decreta legatorum diceret, alia non per se stetisse, quo minus faceret, sed per eos ipsos, qui accusarent. interposuerat et querellas de iniquitate decretorum et quam non ex aequo disceptatum apud Caecilium foret indigneque sibi nec ullo suo merito insultatum ab omnibus esset. has notas irritati eius animi conlegit senatus; ceterum alia excusanti iuveni, alia recipienti futura ita, ut maxime vellet senatus, responderi placuit, nihil patrem eius neque rectius nec magis quod ex voluntate senatus esset, fecisse, quam quod, utcumque ea gesta essent, per Demetrium fi
Abbreviated transcription (Latin):
priuatim. grauis enim accola omnibus erat. romam aut ad spem
leuandae in iuriae. aut ad deflendae solatium uenerunt. Et ab
cumene rege legatio cum fratre eius atheneo uenit. ad qu eren¬
dum simul quod non deducerentur ex thraecia praesidia. simul
quod in bithiniam prusiae bellum aduersus eumenen gerenti au¬
xilia missa forent. respondendum ad omnia iuueni tum admo¬
dum demetrio erat. cum haud facile esset aut ea quae obiceren¬
tur aut quae aduersus ea dicenda erant memoria complecti. nec
enim multa solum sed etiam pleraq oppido ꝗͣ parua erant. de
controuersia finium. de hominibus raptis pecoribusq abactis. de
iure aut dicto per libidinem. aut non dicto. de rebus per uim
aut per gratiam uidicatis. nihil hoꝵ neq demetrium dilucide
dicere. nec se satis liquido discere abeo senatus cum cerneret pos¬
se. simul & tirocinio & perturbatione uuenis moueretur. quaeri

Expanded text:
privatim—gravis enim adcola omnibus erat—Romam aut ad spem privatim—gravis enim adcola omnibus erat—Romam aut ad spem levandae iniuriae aut ad deflendae solacium venerunt. et ab Eumene rege legatio cum fratre eius Athenaeo venit ad querendum, simul quod non deducerentur ex Thracia praesidia, simul quod in Bithyniam Prusiae bellum adversus Eumenem gerenti auxilia missa forent. respondendum ad omnia iuveni tum admodum Demetrio erat. cum haud facile esset aut ea, quae obicerentur, aut quae adversus ea dicenda erant, memoria complecti— nec enim multa solum, sed etiam pleraque oppido quam parva erant, de controversia finium, de hominibus raptis pecoribusque abactis, de iure aut dicto per libidinem aut non dicto, de rebus per vim aut per gratiam iudicatis— ,nihil horum neque Demetrium docere dilucide nec se satis liquido discere ab eo senatus cum cerneret posse, simul et tirocinio et perturbatione iuvenis moveretur, quaeri
Abbreviated transcription (Latin):
res centum uiginti pugnarunt. & ludi funebres per triduum fac¬
ti. post ludos epulum. in quo cum toto foro triclinia strata essent.
tempestas cum magnis procellis coorta coegit plerosq tabernacu¬
la statuere in foro. eadem paulo postꝗ̃ undiq disserenasset sub¬
lata defunctosq uulgo ferebant quod inter fatalia uates cecinissẽt
necesse esse tabernacula in foro statii. hac religione leuatis. al¬
tera iniecta quod sanguine per biduum pluisset in area uulca¬
ni. & per decemuiros supplicatio indicta erat eius prodigu expi¬
andi causa prius q̃ in prouincias proficiscerentur legationes trans¬
marinas in senatum introduxerunt. nec unꝗͣ ante tantum regi¬
onis eius hominum roma fuerat. nam ex quo fama pergentes
quae macedoniam accolunt. uulgata est. crimina quaerimoniasq
de philippo non negligenter ab romanis audiri multis operepre¬
cium fuisse queri. pro se quaeq ciuitates gentesq singulis etiam

Expanded text:
res centum viginti pugnarunt et ludi funebres per triduum facres centum viginti pugnarunt et ludi funebres per triduum facti, post ludos epulum. in quo cum toto foro triclinia strata essent, tempestas cum magnis procellis coorta coegit plerosque tabernacula statuere in foro; eadem paulo post, cum undique disserenasset, sublata, defunctosque vulgo ferebant, quod inter fatalia vates cecinissent, necesse esse tabernacula in foro statui. hac religione levatis altera iniecta, quod sanguine per biduum pluvisset in area Vulcani; et per decemviros supplicatio indicta erat eius prodigii expiandi causa. priusquam consules in provincias proficiscerentur, legationes transmarinas in senatum introduxerunt. nec umquam ante tantum regionis eius hominum Romae fuerat. nam ex quo fama per gentes, quae Macedoniam adcolunt, vulgata est, crimina querimoniasque de Philippo non neglegenter ab Romanis audiri, multis operae pretium fuisse queri, pro se quaeque civitates gentesque, singuli etiam
Abbreviated transcription (Latin):
hispaniae extra sortem prioris anm praetoribus cum suis exercitib
seruat&e. praetores ita sortiri uissi uti flaminidiali utiq altera uiris
dicendi romae prouincia esset. peregrinam est sortitus. sisennae
cornelio urbana. sp. postumio sicilia. l. pupio apulia. L. uilio gal¬
lia. en. sicinio sardinia uenit. L. uilius maturare est uissus. galli
trans alpini per saltus ignote antea uiae ut ante dictum in italiã
trangressi oppidum in agro qui nunc est aquileiensis edificabãt.
id eos ut prohiberet quod cius sine bello posset. praetori mandatũ
est. si armis prohibendi essent consules certiores faceret ex his pla¬
cere alterum aduersus gallos ducere legiones extremo prioris an
sufficiendi. creatus erat . sp. postumius albinus. huius principio an¬
ni .p. licinius crassus pontifex maximus mortuus est. in cuius locũ
us geminus .p. licini funeris causa uisceratione data & gladiato¬

Expanded text:
Hispaniae extra sortem prioris anni praetoribus cum suis exercitibus Hispaniae extra sortem prioris anni praetoribus cum suis exercitibus servatae. praetores ita sortiri iussi, uti flamini Diali utique altera iuris dicendi Romae provincia esset; peregrinam est sortitus. Sisennae Cornelio urbana, Sp. Postumio Sicilia , L. Pupio Apulia , L. Iulio Gallia , Cn. Sicinio Sardinia evenit. L. Iulius maturare est iussus. Galli Transalpini per saltus ignotae antea viae, ut ante dictum est, in Italiam transgressi oppidum in agro, qui nunc est Aquileiensis, aedificabant. id eos ut prohiberet, quod eius sine bello posset, praetori mandatum est; si armis prohibendi essent, consules certiores faceret; ex his placere alterum adversus Gallos ducere legiones. extremo prioris annlocum; creatus erat Sp. Postumius Albinus . huius principio anni P. Licinius Crassus pontifex maximus mortuus est, in cuius locum us Geminus . P. Licini funeris causa visceratio data et gladiato
Abbreviated transcription (Latin):
tis precus locauerunt. Nobilis censura fuit simultac̃iumq plena
quae .M. porcium cui acerbitas ea ad signabatur per omnem uitã
exercuerunt. Fodem anno colomae due potentia in picenum. pi¬
saurum in gallicum agrum deducte sunt. sena iugera in singulos
data diuiserunt. agrum coloniasq deduxerunt udem tres uiri
Q fabius labeo & . M. &.Q. fului flaccus & nobilior. Consules e¬
ius anni nec domi nec militiae memorabile quicꝗ̃ egerunt in inse¬
quentem annum crearunt consules.M. claudium marcellum. &¬
fabium labeonem . M. claudius .q. fabius idibus marciis quo die
consulatum inierunt de prouincus sus praetorumq retulerunt.
praetores creati erant. c. ualerius flamendialis qui & priore anno
petierat. & spurius postumius albinus & .p. cornelius sisenna .l. pu¬
pius .l. uilius. cn. sulpicius. consulibus ligures cum hisdem exerci¬
tibus quos .p. claudius.L. porcius habuerant. prouincia decreta est.

Expanded text:
tis pretiis locaverunt. nobilis censura fuit simultatiumque plena, tis pretiis locaverunt. nobilis censura fuit simultatiumque plena, quae M. Porcium , cui acerbitas ea adsignabantur, per omnem vitam exercuerunt. eodem anno coloniae duae, Potentia in Picenum, Pisaurum in Gallicum agrum, deductae sunt. sena iugera in singulos data. diviserunt agrum coloniasque deduxerunt iidem tres viri, Q. Fabius Labeo et M. et Q. Fulvii , Flaccus et Nobilior. consules eius anni nec domi nec militiae memorabile quicquam egerunt. in insequentem annum crearunt consules M. Claudium Marcellum Fabium Labeonem . M. Claudius Q. Fabius idibus Martiis, quo die consulatum inierunt, de provinciis suis praetorumque rettulerunt. praetores creati erant C. Valerius flamen Dialis, qui et priore anno petierat, et Sp. Postumius Albinus et P. Cornelius Sisenna L. Pupius L. Iulius Cn. Sicinius . consulibus Ligures cum iisdem exercitibus, quos P. Claudius et L. Porcius habuerant, provincia decreta est.
Abbreviated transcription (Latin):
bus terna in milia aeris adtribuerentur. aquam publicam omnem
in irruatum adificium aut agrum fluentem ademerunt & quae
in loca publica in aedificata immolita ue priuati habebant intra
dies triginta demoliti sunt opera deinde facienda ex pecunia de
creta. lacus sternendos lapide tegendasq qua opus esset cloacas in
auentino. & in aliis partibus qua non dum erant faciendas locaue¬
runt. & separatim flaccus molem ad neptunias aquas. ut iter po¬
pulo esset. & uiam per formianum montem. cato atria duo meui¬
um & titium in latum his & quatuor tabernas in publicum emit.
basilicamq ibi fecit quae porcia appellata est. & ut uectigalia sum¬
mis praecus ultro tributa infimis locauerunt. quas locationes cum
senatus precibus & lacrimis uictus publicanorum induci & de in¬
tegro locari uississet. censores edicto summotis abhasta qui ludifi¬
cati priorem locationem erant. omnia eadem paululum ĩminu-¬

Expanded text:
bus terni in milia aeris adtribuerentur. aquam publicam omnem bus terni in milia aeris adtribuerentur. aquam publicam omnem in privatum aedificium aut agrum fluentem ademerunt et, quae in loca publica inaedificata inmolitave privati habebant, intra dies triginta demoliti sunt. opera deinde facienda ex decreta in eam rem pecunia, lacus sternendos lapide detergendasque, qua opus esset, cloacas, in Aventino et in aliis partibus, qua nondum erant, faciendas locaverunt. et separatim Flaccus molem ad Neptunias aquas, ut iter populo esset, et viam per Formianum montem, Cato atria duo, Maenium et Titium, in lautumiis et quattor tabernas in publicum emit, basilicamque ibi fecit, quae Porcia adpellata est. et vectigalia summis pretiis, ultro tributa infimis locaverunt. quas locationes cum senatus precibus et lacrimis victus publicanorum induci et de integro locari iussisset, censores edicto submotis ab hasta, qui ludificati priorem locationem erant, omnia eadem paululum inminu
Abbreviated transcription (Latin):
epulas ubi libare dus dapes. ubi bene precari mos esset ad specta¬
culum scorti procacis in sinu consulis recubantis. mactatam hu¬
manam uictimam esse. & cruore mensam respersam. In extre¬
ma oratione catonis condicio fertur ut si id factum negaret
coeteraq quae obiecisset sponsione defenderet sese qui faterctur.
ignominia ne sua quemq doliturum censerent. cum ipse uino
& uenere amens sanguinem hominis in conuiuio lusisset. In e¬
quitatu recognoscendo.I scipioni asiatico ademptus equus in
censibus quoq accipiendis tristis & aspera in omnis ordines cen¬
sura fuit. ornamenta & uestem muliebrem & uehicula quae plu¬
ris ꝗͣ quindecim milium aeris essent in censum referre uiratores
uissit. item mancipia minora annis uiginti quae post proximum
lustrum decem milibus aeris aut pluris eo uenissent. uti ea quoq
decem tanto pluris q̃ quanti essent estimarentur. & his rebus omni¬

Expanded text:
epulas, ubi libare diis dapes, ubi bene precari mos esset, ad spectaepulas, ubi libare diis dapes, ubi bene precari mos esset, ad spectaculum scorti procacis, in sinu consulis recubantis, mactatam humanam victimam esse et cruore mensam respersam! in extrema oratione Catonis condicio Quinctio fertur, ut, si id factum negaret ceteraque, quae obiecisset, sponsione defenderet sese; sin fateretur, ignominiane sua quemquam doliturum censeret, cum ipse vino et Venere amens sanguine hominis in convivio lusisset? in equitatu recognoscendo L. Scipioni Asiageni ademptus equus. in censibus quoque accipiendis tristis et aspera in omnes ordines censura fuit. ornamenta et vestem muliebrem et vehicula, quae pluris quam quindecim milium aeris essent, deciens pluris in censum referre iuratores iussi; item mancipia minora annis viginti, quae post proximum lustrum decem milibus aeris aut pluris eo venissent, uti ea quoque deciens tanto pluris, quam quanti essent, aestimarentur, et his rebus omni
Abbreviated transcription (Latin):
dere. & cum his uixdum serio adnuisset. ad nutum scorti con¬
sulem stricto gladio qui super caput pendebat. loquenti gallo
caput primum percussisse. deinde fugienti fidemq populi .r. at¬
q eorum qui aderant imploranti. latus transfodisse. ualerius an¬
tas ut qui nec orationem catonis legisset & fabulae tantum si¬
ne auctore edite credidisset aliud argumentum simile tamẽ
ubidine & crudelitate peragit. placentiae famosam mulierem
cuius amore deperiret in conuiuium accersitam scribit. ibi iac¬
tantem sese scorto inter cetera retulisse ꝗͣ acriter quaestiones
exercuisset: & ꝗͣ multos capitis damnatos in uinculis haberet
quos securi percussurus esset. tum illam infra eum accubantem
negasse umꝗͣ uidisse quemꝗͣ securi ferientem: & per uelle id ui¬
dere. hic indulgentem amatorem unum ex damnatis attra¬
hi uissum securi percussisse. Facinus atrox siue eo modo quo cẽ¬

Expanded text:
dere? ” et cum is vixdum serio adnuisset, ad nutum scorti condere? ” et cum is vixdum serio adnuisset, ad nutum scorti consulem stricto gladio, qui super caput pendebat, loquenti Gallo caput primum percussisse, deinde fugienti fidemque populi Romani atque eorum, qui aderant, inploranti latus transfodisse. Valerius Antias, ut qui nec orationem Catonis legisset et fabulae tantum sine auctore editae credidisset, aliud argumentum, simile tamen et libidine et crudelitate, peragit. Placentiae famosam mulierem, cuius amore deperiret, in convivium accersitam scribit. ibi iactantem sese scorto inter cetera rettulisse, quam acriter quaestiones exercuisset, et quam multos capitis damnatos in vinculis haberet, quos securi percussurus esset. tum illam infra eum adcubantem negasse umquam vidisse quemquam securi ferientem, et pervelle id videre. hic indulgentem amatorem unum ex illis miseris adtrahi iussum securi percussisse. facinus, sive eo modo, quo cen
Abbreviated transcription (Latin):
tium oratio est. qua si accusator ante notam non censor post
notam usus esset. retinere. L. quinctium in senatu ne frater qui¬
dem.T. quintiuis si tum censor esset. potuisset. inter cetera obie¬
cit ei philippum penum carum ac nobile scortum ab roma in
galliam prouinciam spe ingentium donorum perductum eũ
puerum lasciuiam cum cauillaretur exprobare consuli perse¬
pe solitum quod sub ipsum spectaculum gladiatorium abduc¬
tus ab roma esset. ut obsequium amator ei uenditaret. forte e¬
pulantibus his cum iam uino incaluissent nuntiatum in conui¬
uio esse nobilem boium cum liberis transfugam uenisse. couenire
consulem uelle. ut ab eo fidem praesens acciperet. introductum in
tabernaculum per interpraetem ad loqui consulem coepisse. inter
cuius sermonem quintius scorto. uis tu inquit quoniam gladiato¬
rium spectaculum reliquisti iam hunc gallum morientem ui¬

Expanded text:
ctium oratio est, qua si accusator ante notam, non censor post ctium oratio est, qua si accusator ante notam, non censor post notam usus esset, retinere L. Quinctium in senatu ne frater quidem T. Quinctius , si tum censor esset, potuisset. inter cetera obiecit ei, Philippum Poenum, carum ac nobile scortum, ab Roma in Galliam provinciam spe ingentium donorum perductum. eum puerum, per lasciviam cum cavillaretur, exprobrare consuli persaepe solitum, quod sub ipsum spectaculum gladiatorium abductus ab Roma esset, ut obsequium amatori venditaret. forte epulantibus iis, cum iam vino incaluissent, nuntiatum in convivio esse, nobilem Boium cum liberis transfugam venisse; convenire consulem velle, ut ab eo fidem praesens acciperet. introductum in tabernaculum per interpretem adloqui consulem coepisse. inter cuius sermonem Quinctius scorto “vis tu” inquit, “quoniam gladiatorium spectaculum reliquisti, iam hunc Gallum morientem vi
Abbreviated transcription (Latin):
luxitanis quiete res fuerant: & in citeriore. a terentius in suesse¬
tanis oppidum corbionem uineis & operibus expugnauit: capti¬
uos uendidit. quieta deinde hiberna in citeriore prouincia ha¬
buit. ueteres praetores .c. calpurnius pio &.L. quintius romam
redierunt. utriq magno patrum consensu triumphus est decre¬
paucos post dies. L. quintius crispinus ex hisdem lusitanis cel¬
tiberis triumphauit. tantundem auri: quantum argenti in eo
triumpho translatum. censores. M. porcius &.l. ualerius metu
mixta expectatione senatum legerunt. septem mouerunt sena¬
tu ex quibus unum insignem & nobilitate & honoribus. L. quĩ¬
tium flaminium consularem patrum memoria institutum fer¬
tur ut censores motis e senatu ad scriberent notas. catonis & a¬
liae quidem acerbe orationes extant in eos quos aut senatorio lo¬
co mouit. aut quibus equos ademit. longe grauissima in.l. quin¬

Expanded text:
Lusitanis quietae res fuerant; in citeriore A. Terentius in SuesseLusitanis quietae res fuerant; in citeriore A. Terentius in Suessetanis oppidum Corbionem vineis et operibus expugnavit, captivos vendidit; quieta deinde hiberna et citerior provincia habuit. veteres praetores C. Calpurnius Piso et L. Quinctius Romam redierunt. utrique magno patrum consensu triumphus est decrepaucos post dies L. Quinctius Crispinus ex iisdem Lusitanis Celtiberisque triumphavit; tantundem auri atque argenti in eo triumpho translatum. censores M. Porcius et L. Valerius metu mixta expectatione senatum legerunt; septem moverunt senatu, ex quibus unum insignem et nobilitate et honoribus, L. Quinctium Flamininum consularem. patrum memoria institutum fertur, ut censores motis e senatu adscriberent notas. Catonis et aliae quidem acerbae orationes exstant in eos, quos aut senatorio loco movit, aut quibus equos ademit; longe gravissima in L. Quin
Abbreviated transcription (Latin):
res posse. his accensi homines.aduersa nobilitate: non.M. porciũ
modo censorem fecerunt sed collegam ei.L. ualerium flaccum
adiecerunt. secundum comitia censorum. consules praetoresq in
prouincias profecti. prater. o neuium quem quatuor non mi¬
nus menses prius ꝗͣ in sardiniam iret quaestiones ueneficn quaꝵ
magnam partem extra urbem per municipia conciliabulaq ha¬
buit. quia ita aptius uisum erat. tenuerunt. si antiati ualerio cre¬
dere libet ad .iĩ. hominum damnauit &.l. postumius pr. cui ta¬
rentum prouincia euenerat magnas pastorum coniurationes uin¬
dicauit. & reliquias bachanalium quaestionis cum cura executus
est. multos qui ciuitati non ad fuerant. aut uates deseruerant in
ea regione italiae latentis partim noxios uidicauit. partim com¬
prehensos romam ad senatum misit. in carcere omnes a .p. cor¬
nelio coniecti sunt. In hispania ulteriore fractis proximo bello

Expanded text:
res posse. his accensi homines adversa nobilitate non M. Porcium res posse. his accensi homines adversa nobilitate non M. Porcium modo censorem fecerunt, sed collegam ei C. Valerium Flaccum adiecerunt. secundum comitia censorum consules praetoresque in provincias profecti praeter Q. Naevium , quem quattuor non minus menses, priusquam in Sardiniam iret, quaestiones veneficii, quarum magnam partem extra urbem per municipia conciliabulaque habuit, quia ita aptius visum erat, tenuerunt. si Antiati Valerio credere libet, ad duo milia hominum damnavit. et L. Postumius praetor, cui Tarentum provincia evenerat, magnas pastorum coniurationes vindicavit et reliquias Bacchanalium quaestionis cum cura exsecutus est. multos, qui aut citati non adfuerant aut vades deseruerant, in ea regione Italiae latentes partim noxios iudicavit, partim comprehensos Romam ad senatum misit. in carcerem omnes a P. Cornelio coniecti sunt. in Hispania ulteriore fractis proximo bello
Abbreviated transcription (Latin):
tiarum imparsimonia. ipacientia laboris. periculi. ferrei prope
corporis animiq. quem ne senectus quidem quae soluit omnia.
fregerit. quin sextum & octogesimum annum agens causam
dixerit. ipse pro se orauerit scripseritq nonagesimo anno ser gal¬
bam ad populi adduxerit uidicium. hunc sicut omni uita. tum
praesentem praemebat nobilitas. coierant apud praetorem. I. flac¬
cum qui collega in consulatu fuerat. candidati omnes. ad deici¬
endum honorem. non solum ut ipsi potius adipiscerentur. nec
quia in dignabantur nouum hominem censorem uidere. sed etiã
quod tristem censuram periculosamq multorum fame & able¬
so a plerisq & ledendi cupido expectabant. & enim tum quoq
minitabundus petebat refragari sibi qui liberam & fortem censu¬
ram timerent. criminando. & simul.L. ualerio suffragabatur. il¬
lo uno collega castigare se noua flagitia & priscos reuocare mo¬

Expanded text:
tiarum. in parsimonia, in patientia laboris et periculi, ferrei prope tiarum. in parsimonia, in patientia laboris et periculi, ferrei prope corporis animique, quem ne senectus quidem, quae solvit omnia, fregerit, qui sextum et octogesimum annum agens causam dixerit, ipse pro se oraverit scripseritque, nonagesimo anno Ser. Galbam ad populi adduxerit iudicium. hunc, sicut omni vita, tum prensantem premebat nobilitas; coierantque praeter L. Flaccum , qui collega in consulatu fuerat, candidati omnes ad deiciendum honore, non solum ut ipsi potius adipiscerentur, nec quia indignabantur novum hominem censorem videre, sed etiam quod tristem censuram periculosamque multorum famae et ab laeso a plerisque et laedendi cupido expectabant. etenim tum quoque minitabundus petebat, refragari sibi, qui liberam et fortem censuram timerent, criminando. et simul L. Valerio subfragabatur: illo uno collega castigare se nova flagitia et priscos revocare mo
Abbreviated transcription (Latin):
prouexit. huic uersabile ingenium sic pariter ad omnia fuit ut
natum ad id unum diceres quodcumq ageret. in bello manu
fortissimus. multisq insignibus clarus pugnis. idẽ postq̃ ad mag¬
nos honores peruenit summus imperator & idẽ in pace si uis cõ¬
suleres peritissimus. si causa ornanda esset eloquentissimus. nec
ista tantum cuius lingua uiuo eo uiuit. monimentum eloquen¬
tiae nullum extet. uiuit immo uigetq eloquentia eius sacratas
scriptas omnis generis orationes & pro se multae & pro aluis & in
alios. nam non solum accusando. sed etiam causam dicendo fati¬
gauit inimicos. simultates nimio plures & exercuerunt eum &
ipse exercuit cas. nec facile dixeris utrum magis praesserit eum
nobilitas an ille agitauerit nobilitatem. asperi proculdubio ani¬
mi & linguae acerba. & im modice libere fuit. sed inuicti a cu¬
piditatibus animi. rigidae innocentiae. contemptor gratiae. diui¬

Expanded text:
provexit; huic versatile ingenium sic pariter ad omnia fuit, ut provexit; huic versatile ingenium sic pariter ad omnia fuit, ut natum ad id unum diceres, quodcumque ageret: in bello manu fortissimus multisque insignibus clarus pugnis; idem postquam ad magnos honores pervenit, summus imperator; idem in pace, si ius consuleres, peritissimus, si causa oranda esset, eloquentissimus; nec is tantum, cuius lingua vivo eo viguerit, monumentum eloquentiae nullum exstet, vivit immo vigetque eloquentia eius sacrata scriptis omnis generis. orationes et pro se multae et pro aliis et in alios: nam non solum accusando, sed etiam causam dicendo fatigavit inimicos. simultates nimio plures et exercuerunt eum et ipse exercuit eas, nec facile dixeris, utrum magis presserit eum nobilitas an ille agitaverit nobilitatem. asperi procul dubio animi et linguae acerbae et inmodice liberae fuit, sed invicti a cupiditatibus animi, rigidae innocentiae, contemptor gratiae, divi
Abbreviated transcription (Latin):
senatum censere satis praetorum esse .p. corneluis utramq in urbe
uiris dictionem haberet. apolliniq ludos faceret. his comitus pru¬
dentia & uirtute senatus sublatis. alia maioris certaminis quo &
maiore de re & inter plures potentioresq uiros. sunt exorta. censu¬
ram summa contentione petebant. L. ualerius flaccus .p. &. l. sci¬
piones. Cn. manlius uolso furius purpurio patricii. plebei aũt .M.
porcius cato. M. fuluius nobilior tiberius & . M. sempronu long¬
us & tuditanus. sed omnis patricios plebeiosq nobilissimarum
familiarum. M. porcius longe ante ibat. In hoc uiro tanta uis a¬
nimi ingeniiq fuit. ut quocumq loco natus esset sibi ipse factu
rus uideretur. nulla ars neq priuate neq publice rei gerendae
ei defuit. urbanas rusticasq res pariter callebat. ad summos ho¬
nores alios scientia uiris. alios eloquentia. alios gloria militaris

Expanded text:
senatum censere satis praetorum esse; P. Cornelius utramque in urbe senatum censere satis praetorum esse; P. Cornelius utramque in urbe iurisdictionem haberet Apollinique ludos faceret. his comitiis prudentia et virtute senatus sublatis alia maioris certaminis, quo et maiore de re et inter plures potentioresque viros, sunt exorta. censuram summa contentione petebant L. Valerius Flaccus P. et L. Scipiones Cn. Manlius Vulso L. Furius Purpurio , patricii, plebeii autem, M. Porcius Cato M. Fulvius Nobilior Ti. et M. Sempronii , Longus et Tuditanus. sed omnes patricios plebeiosque nobilissimarum familiarum M. Porcius longe anteibat. in hoc viro tanta vis animi ingeniique fuit, ut, quocumque loco natus esset, fortunam sibi ipse facturus fuisse videretur. nulla ars neque privatae neque publicae rei gerendae ei defuit; urbanas rusticasque res pariter callebat. ad summos honores alios scientia iuris, alios eloquentia alios, gloria militaris
Abbreviated transcription (Latin):
plo edilitate se abdicaturum. Consul cum pertinaciam peten¬
tis crescere. fauorem populi magis magisq in eum inclinari cer¬
neret. dimissis comitus senatum uocauit. censuerunt frequen¬
tes quoniam flaccum auctoritas patrum nihil mouisset ad po¬
pulum cum flacco agendum. contione aduocata cum egisset
consul ne tum quidem de sententia motus gratias populo roma¬
no egit quod tanto studio quotiencumq declarande uoluntatis
potestas facta esset praetorem se uoluisset facere. ea sibi studia ci¬
uium suorum destituere non esse in animo. haec uero tam obsti¬
nata uox tantum ei fauorem accendit. ut hauddubius praetor
esset. si consul accipere nomen uellet. ingens certamen tribunis
& inter se ipsos & cum consule fuit. donec senatus a consule est ha¬
bitus. decretumq quoniam praetoris subrogandi comitia ne legib
fierent pertinacia. &. flacci & praua studia hominum impedirẽt

Expanded text:
plo aedilitate se abdicaturum. consul cum et pertinaciam petenplo aedilitate se abdicaturum. consul cum et pertinaciam petentis crescere et favorem populi magis magisque in eum inclinari cerneret, dimissis comitiis senatum vocavit. censuerunt frequentes, quoniam Flaccum auctoritas patrum nihil movisset, ad populum cum Flacco agendum. contione advocata cum egisset consul, ne tum quidem de sententia motus gratias populo Romano egit, quod tanto studio, quotienscumque declarandae voluntatis potestas facta esset, praetorem se voluisset facere; ea sibi studia civium suorum destituere non esse in animo. haec vero tam obstinata vox tantum ei favorem accendit, ut haud dubius praetor esset, si consul accipere nomen vellet. ingens certamen tribunis et inter se ipsos et cum consule fuit, donec senatus a consule est habitus decretumque, quoniam praetoris subrogandi comitia ne legibus fierent, pertinacia Q. Flacci et prava studia hominum inpedirent,
Abbreviated transcription (Latin):
sul primo in ea sententia esse. ne nomen eius acciperet. deinde
ut ex auctoritate senatus idem faceret. conuocatis patribus re¬
ferre se ad eos dixit. quod nec iure ullo. nec exemplo tolerabi¬
li libere ciuitati edilis curulis designatus praturam peteret. si¬
bi nisi quid aliud his uideretur in animo esse. E lege comitia
habere. patres censuerunt uti.L. porcius consul cum. o fuluio
ageret ne impedimento esse quo minus comitia praetoris in lo¬
cum .C. decimi subrogandi e lege haberentur. agenti consuli ex
senatus consulto respondit flaccus nihil quod se indignum esset
facturum. medio responso ad uoluntatem interpr etantibus fe¬
cerat spem cessurum patrum autoritati esse. Comitus acrius e¬
tiam ꝗͣ ante petebat. criminando extorqueri sibi a consule &.
senatu populi romani beneficium. & inuidiam fieri geminati
honoris. tamꝗͣ non appareret ubi designatus prator esset extẽ¬

Expanded text:
sul primo in ea sententia esse, ne nomen eius acciperet, deinde,sul primo in ea sententia esse, ne nomen eius acciperet, deinde, ut ex auctoritate autoritate senatus idem faceret, convocatis patribus referre se ad eos dixit, quod nec iure ullo nec exemplo tolerabili liberae civitati aedilis curulis designatus praeturam peteret; sibi, nisi quid aliud iis videretur, in animo esse e lege comitia habere. patres censuerunt, uti L. Porcius consul cum Q. Fulvio ageret, ne inpedimento esset, quo minus comitia praetoris in locum C. Decimi subrogandi e lege haberentur. agenti consuli ex senatus consulto respondit Flaccus, nihil, quod se indignum esset, facturum. medio responso ad voluntatem interpretantibus fecerat spem cessurum patrum auctoritati esse; comitiis acrius etiam quam ante petebat criminando extorqueri sibi a consule et senatu populi Romani beneficium et invidiam fieri geminati honoris, tamquam non adpareret, ubi designatus praetor esset, extem
Abbreviated transcription (Latin):
nes quatuor descripsissent. quod plus ꝗͣ quinq milia peditum
treceni equites in singulis legionibus essent. dimitterent cos pri¬
mum qui emerita stipendia haberent. deinde ut cuiusq fortis¬
sima opera calpurnius & quintius in proclio usi essent. Hac
sedata contentione. alia subinde .c. decimi praetoris morte ex¬
orta est .C. sicilnius &. L. pupius qui aediles proximo anno fu¬
erãt & .C. ualeruis flamen dialis. & .q. fuluius flaccus is quia edi¬
lis curulis designatus erat sine toga candida. sed maxima ex om¬
nibus contentione petebat. certamenq ei cum flamine diale e¬
rat. & postꝗͣ primo equare. mox superare etiam est uisus. pars
tribunoꝵ plebis negare rationem eius habendam esse quod du¬
os simul unus magistratus praesertim curules neq capere pos¬
set. nec gerere. pars legibus eum solui equum censere. ut quẽ
uellet praetorem creandi populo potestas fieret. L. porcius cõ¬

Expanded text:
nes quattuor discripsissent, quo plus quam quina milia peditum, nes quattuor discripsissent, quo plus quam quina milia peditum, treceni equites in singulis legionibus essent, dimitterent, eos primum, qui emerita stipendia haberent, deinde ut cuiusque fortissima opera Calpurnius et Quinctius in proelio uis essent. hac sedata contentione alia subinde C. Decimi praetoris morte exorta est. Cn. Sicinius et L. Pupius , qui aediles proximo anno fuerant, et C. Valerius flamen Dialis et Q. Fulvius Flaccus —is, quia aedilis curulis designatus erat, sine toga candida, sed maxima ex omnibus contentione—petebant; certamenque ei cum flamine erat. et postquam primo aequare, mox superare etiam est visus, pars tribunorum plebis negare rationem eius habendam esse, quod duos simul unus magistratus, praesertim curules, neque capere posset nec gerere; pars legibus eum solvi aequum censere, ut quem vellet praetorem creandi populo potestas fieret. L. Porcius con
Abbreviated transcription (Latin):
uiuentius talna & .T. quintius uarus uenerunt. qui quantum bel¬
lum iam profligatum in hispania esset senatu edocto postula¬
runt simul ut pro rebus tam prospere gestis dus immortalibus
haberetur honos. & ut pratoribus exercitum deportare liceret.
supplicatio in biduum decreta est. de legionibus deportandis
cum de consulum praetorumq exercitibus ageretur rem integrã
referri usserunt. Paucos post dies consulibus in ligures binae le¬
giones quas appius claudius & sempronius habuerant decrete
sunt. De hispaniensibus exercitibus magna contentio fuit in¬
ter nouos praetores & amicos absentium calpurni quintiq utra¬
q causa tribunos plebis utraq consules habebant. hi se inter
illi si haec intercessio fieret nullam rem aliam se decerni pas¬
suros. uicta postremo absentium gratia esset .s.c. factum ut
tos equites. quos secum in hispaniam portarent. cum cas legio¬

Expanded text:
Iuventius Thalna et T. Quinctilius Varus venerunt, qui quantum belIuventius Thalna et T. Quinctilius Varus venerunt, qui quantum bellum iam profligatum in Hispania esset senatu edocto postularunt simul, ut pro rebus tam prospere gestis diis inmortalibus haberetur honos et ut praetoribus exercitum deportare liceret. supplicatio in biduum decreta est; de legionibus deportandis, cum de consulum praetorumque exercitibus ageretur, rem integram referri iusserunt. paucos post dies consulibus in Ligures binae legiones, quas Ap. Claudius et M. Sempronius habuerant, decretae sunt. de Hispaniensibus exercitibus magna contentio fuit inter novos praetores et amicos absentium, Calpurni Quinctique. utraque causa tribunos plebis, utraque consulem habebat. hi se intercilli, si haec intercessio fieret, nullam rem aliam se decerni passuros. victa postremo absentium gratia est, et senatus consultum factum, ut tos equites, quos secum in Hispaniam portarent. cum eos in legio
Abbreviated transcription (Latin):
acheis dixit ut dum liceret uoluntate sua facere gratiam ini¬
rent. ne mox inuiti & coacti facerent. haec uox audita quidem
cum omnium gemitu est sed metu imecto imperata recusandi
id modo petierunt ut romani quae uiderentur de lacedemonuis
mutarent. nec acheos religione obstringerent irrita ea quae uire
uirando sanxissent faciendi. damnatio tamen arei & alcibiadis
quae nuper facta erat sublata est. Romae principio eius anni
cum de prouincus consulum & praetorum actum est consuli¬
bus ligures. quia bellum nusꝗͣ alibi erat. decreti. praetores deci¬
mus flauius urbanam .p. cornelius cethegus inter ciuis peregni¬
nos sortiti sunt . P. sempronius blesus siciliam. & neuius ma¬
lo sardiniam & ut idem quaereret de ueneficis a tarentinis. uar¬
ro hispaniam citeriorem. Q. sempronius longus hispaniam ulte¬
riorem. de his duabus prouincus legati per id fere tempus .I.

Expanded text:
Achaeis dixit, ut, dum liceret voluntate sua facere, gratiam iniAchaeis dixit, ut, dum liceret voluntate sua facere, gratiam inirent, ne mox inviti et coacti facerent. haec vox audita quidem cum omnium gemitu est, sed metum iniecit imperata recusandi, id modo petierunt, ut Romani, quae viderentur; de Lacedaemoniis mutarent nec Achaeos religione obstringerent irrita ea, quae iure iurando sanxissent, faciendi. damnatio tantum Arei et Alcibiadis, quae nuper facta erat, sublata est. Romae principio eius anni, cum de provinciis consulum et praetorum actum est, consulibus Ligures, quia bellum nusquam alibi erat, decreti. praetores C. Decimius Flavus urbanam, P. Cornelius Cethegus inter cives et peregrinos sortiti sunt, C. Sempronius Blaesus Siciliam, Q. Naevius Matho Sardiniam et ut idem quaereret de veneficiis, A. Terentius Varro Hispaniam citeriorem P. Sempronius Longus Hispaniam ulteriorem. de iis duabus provinciis legati per id fere tempus L.
Abbreviated transcription (Latin):
nos etiam imperium est: sentio appi & si non oportet non indig¬
nor. sed oro uos quantumlibet intersit inter romanos & ache¬
os modo ne in equo hostes uestri nostriq apud uos sint. ac nos
socu. immo ne meliore uire sint. nam ut in equo essent nos fe¬
cimus cum leges his nostras dedimus. cum ut achei concilu es¬
sent effecimus. parum est uictis quod uictoribus satis est. plus
postulant hostes ꝗͣ socu habent. quae iureiurando. quae monimẽ¬
tis litterarum in lapide insculptis in eternam memoriam sanc¬
ta atq sacrata sunt ea cum periurio nostro tollere parant. Ue¬
remur quidem uos romani & si ita uultis etiam timemus. sed pl
us ueremur & tuemus deos immortales: cum ad sensu maxime
partis est auditus . &. locutum omnes pro maiestate magistratus
censebant. ut facile appareret molliter agendo dignitatem suã
tenere romanos non posse. Tum appius suadere se magnopere

Expanded text:
s; est. sentio, Appi, et, si non oportet, non indigs; est. sentio, Appi, et, si non oportet, non indignor; sed oro vos, quantumlibet intersit inter Romanos et Achaeos, modo ne in aequo hostes vestri nostrique apud vos sint ac nos socii, immo ne meliore iure sint, nam, ut in aequo essent, nos fecimus, cum leges iis nostras dedimus, cum, ut, Achaici concilii essent, effecimus. parum est victis, quod victoribus satis est; plus postulant hostes, quam socii habent. quae iure iurando, quae monumentis litterarum in lapide insculptis in aeternam memoriam sancta atque sacrata sunt, ea cum periurio nostro tollere parant. veremur quidem vos, Romani, et, si ita vultis, etiam timemus; sed plus et veremur et timemus deos inmortales.’ cum adsensu maximae partis est auditus, et locutum omnes pro maiestate magistratus censebant, ut facile adpareret molliter agendo dignitatem suam tenere Romanos non posse. tum Appius suadere se magnopere
Abbreviated transcription (Latin):
bant. sed nostras leges dedisse. nec male consuluisse ciuitati.
cum concili nostri eam fecerimus. & nobis miscuerimus. ut cor¬
pus unum & concilium totius peloponnesi esset. tunc opinor
si alus ipsi legibus uiueremus. alias istis iniunxissemus qu eri
se iniquo iure esse & iudicari possent. Scio ego appi claudi hãc
orationem qua sum adhuc usus neq apud socios neq libere gẽ¬
ais esse. sed uere seruorum disceptantium apud dominos. nam
si non uana illa uox praeconis fuit qua liberos esse omnium pri¬
mos acheos iussistis. si fedus ratum est. si societas & amicicia ex
equo obseruatur. cur ego quid capua capta feceritis romani nõ
quaero: uos rationem reposcitis quid achei lacedemonus bello
uictis fecerimus. Interfecti aliqui sunt finge a nobis. quid uos
senatores campanos securi non percussistis: muros diruimus uos
non muros tantum sed urbem agros ademistis. specie inquis e¬

Expanded text:
bant, sed nostras leges dedisse, nec male consuluisse civitati, bant, sed nostras leges dedisse, nec male consuluisse civitati, cum concilii nostri eam fecerimus et nobis miscuerimus, ut corpus unum et concilium totius Peloponnesi esset. tunc, ut opinor, si aliis ipsi legibus viveremus, alias istis iniunxissemus, queri se iniquo iure esse et indignari possent. scio ego, Ap. Claudi , hanc orationem, qua sum adhuc usus, neque sociorum apud socios neque liberae getis esse, sed vere severum disceptantium apud dominos. nam si non vana illa vox praeconis fuit. qua liberos esse omnium primos Achaeos iussistis, si foedus ratum est, si societas et amicitia ex aequo observatur, cur ego quid Capua capta feceritis Romani non quaero, vos rationem reposcitis, quid Achaei Lacedaemoniis bello victis fecerimus? interfecti aliqui sunt; finge a nobis; quid? vos senatores Campanos securi non percussistis? muros diruimus; vos non muros tantum, sed urbem agrosque ademistis. specie, inquis, ae
Abbreviated transcription (Latin):
ges disciplinamq uetustissimam ligurgi sustulistis. quod muros
diriustis. quae utraq ab hisdem obici qui possunt : cum muri
lacedemonis non a ligurgo sed paucos ante annos ad dissoluen¬
dam ligurgi disciplinam extructi sint: tyranni enim nuper
eos arcem & munimentum sibi non ciuitati parauerunt. & si ex¬
istat hodie ab inferis lygurgiis gaudeat ruinis corum & nunc
se patriam & spartam agnoscere dicat non philopemenen ex¬
pectare nec acheos sed uos ipsi lacedemonii uestris manibus a¬
moliri & diruere omnia uestigia tyrannidis debiustis. uestrae
enim illae deformes notae seruitutis erant. Et cum sine muris
per octingentos prope annos liberi. aliquando etiam principes
graeciae fuissetis. muris uelut compedibus circumdati uincti ꝑ
centum annos seruistis. quod ad leges ademptas attinet. nego
antiquas lacedemonis leges tyrannos ademisse: quas non habe¬

Expanded text:
ges disciplinamque vetustissimam Lycurgi sustulistis, quod muros ges disciplinamque vetustissimam Lycurgi sustulistis, quod muros diruistis. quae utraque ab iisdem obici qui possunt, cum muri Lacedaemonis non ab Lycurgo, sed paucos ante annos ad dissolvendam Lycurgi disciplinam exstructi sint? tyranni enim nuper eos arcem et munimentum sibi, non civitati paraverunt; et si exsistat hodie ab inferis Lycurgus, gaudeat ruinis eorum et nunc se patriam et Spartam antiquam agnoscere dicat. non Philopoemenem expectare nec Achaeos, sed vos ipsi, Lacedaemonii, vestris manibus amoliri et diruere omnia vestigia tyrannidis debuistis. vestrae enim illae deformes veluti notae servitutis erant, et, cum sine muris per octingentos prope annos liberi, aliquando etiam principes Graeciae fuissetis, muris velut compedibus circumdatis vincti per centum annos servistis. quod ad leges ademptas adtinet, ego antiquas Lacedaemoniis leges tyrannos ademisse arbitror, nos non suas ademisse, quas non habe
Abbreviated transcription (Latin):
runt. quonam modo ea quae belli iuris aucta sunt in discepta¬
tionem ueniunt: quorum tamen maxima pars nihil pertinet
ad nos: nostrum est quod euocauimus ad causam dicendam
eos qui ad arma multitudinem exciuerant. qui expugnaue¬
rant maritima oppida. qui diripuerant. qui cedem principũ
fecerant. quod uero illi uenientes in castra interfecti sunt ues¬
trum est areu & alcibiade qui nunc nos si dus placet accusatis.
non nostrum. exules lacedemonioꝵ quo in numero hi quoq duo
fuerunt & tunc nobiscum erant. & quod domicilio sibi delege¬
rant maritima oppida. se petitos credentes. in cos quoꝵ opera pa¬
tria extorres ne in tuto quidem exilio posse consenescere se in¬
dignabantur. impetum fecerunt. Lacedemoni igitur lacede¬
monios. non achei. interfecerunt. nec iure an iniuria caesi sint ar¬
gumentari refert. at enim illa certe uestra sunt achei quod le¬

Expanded text:
runt, quonam modo ea, quae belli iure acta sunt, in disceptarunt, quonam modo ea, quae belli iure acta sunt, in disceptationem veniunt? quorum tamen maxima pars nihil pertinet ad nos. nostrum est, quod evocavimus ad causam dicendam eos, qui ad arma multitudinem exciverant, qui expugnaverant maritima oppida, qui diripuerant, qui caedem principum fecerant; quod vero illi venientes in castra interfecti sunt, vestrum est, Areu et Alcibiade, qui nunc nos, si diis placet, accusatis, non nostrum. exules Lacedaemoniorum, quo in numero hi quoque duo fuerunt, et tunc nobiscum erant, et, quod domicilio sibi delegerant maritima oppida, se petitos credentes, in eos, quorum opera patria extorres ne in tuto quidem exilio posse consenescere se indignabantur, impetum fecerunt. Lacedaemonii igitur Lacedaemonios, non Achaei interfecerunt; nec iure an iniuria caesi sint argumentari refert” ”at enim illa certe veste vestra sunt, Achaei, quod le
Abbreviated transcription (Latin):
quae a te paulo ante relata sint. non tibi. sed illis me apud te
respondere credebam. Cedem obicitis corum qui a philopeme¬
ne praetore euocati ad causam dicendam interfecti sunt. hoc
ego crimen non modo uobis romani sed ne apud uos quidem
nobis obiciendum fuisse arbitror. quid ita: quia in uestro fe¬
dere erat ut maritimis urbibus abstinerent lacedemonii. quo
tempore armis captis urbes a quibus abstinere iussi erant noc¬
turno impetu occupauerunt. si .T. quintius. si exercitus roma¬
nus sicut antea in peloponneso fuisset. eo nimirum capti & op¬
pressi confugissent. cum uos procul essetis. quo alio nisi ad nos
socios uestros quos antea ciphio opem ferentis. quos lacedemo¬
nem uobiscum simili de causa oppugnantis uiderant. confuge¬
rent: pro uobis igitur iustum piumq bellum suscepimus. qđ
cum alii laudent reprehendere ne lacedemonii quidem pos¬
sint du quoq ipsi comprobauerunt. qui nobis uictoriam dede¬

Expanded text:
, a te paulo ante relata sint, non tibi, sed illis me apud te , a te paulo ante relata sint, non tibi, sed illis me apud te respondere credam. caedem obicitis eorum, qui a Philopoemene praetore evocati ad causam dicendam interfecti sunt. hoc ego crimen non modo a vobis, Romani, sed ne apud vos quidem nobis obiciendum fuisse arbitror. quid ita? quia in vestro foedere erat, ut maritimis urbibus abstinerent Lacedaemonii. quo tempore armis captis urbes, a quibus abstinere iussi erant, nocturno impetu occupaverunt si T. Quinctius , si exercitus Romanus, sicut antea, in Peloponneso fuisset, eo nimirum capti et obpressi confugissent; cum vos procul essetis, quo alio, nisi ad nos, socios vestros, quos antea Gytheo opem ferentes, quos Lacedaemonem vobiscum simili de causa obpugnantes viderant, confugerent? pro vobis igitur iustum piumque bellum suscepimus. quod cum alii laudent, reprehendere ne Lacedaemonii quidem possint, dii quoque ipsi comprobaverint, qui nobis victoriam dede
Abbreviated transcription (Latin):
lacedenonu displicere senatui ostendit. cedem primum ad cõ¬
flictum factam eorum quia philopemene ad causam dicendã
euocati uenissent deinde cum in homines ita seuitum esset ne¬
in ulla parte crudelitas corum cessaret muros dirutos urbis no¬
bilissime esse. leges uetustissimas abrogatas. indutamq per gen¬
tes disciplinam ligurgi sublatam. haec cum appius dixisset li
cortas & quia praetor & quia philopemenis auctoris omnium
quae lacedemone acta fuerant factionis erat ita respondit. Dif¬
ficilior nobis appi claudi apud uos oratio est quam romae nu¬
per apud senatum fuit. tunc enim lacedemonis accusantibus
respondendum erat. nunc a uobis ipsis accusati sumus apud
quos causa est dicenda. quam iniquitatem condicionis subimus:
illa spe uidicis animo te auditurum esse posita contentione
qua paulo ante egisti. Ego certe cum ea quae & hic antea a¬
pud .o. cecilium & postea romae quaesti sunt lacedemonii¬

Expanded text:
Lacedaemonii, displicere senatui ostendit, caedem primum ad ComLacedaemonii, displicere senatui ostendit, caedem primum ad Compasium factam eorum, qui a Philopoemene ad causam dicendam evocati venissent; deinde cum in homines ita saevitum esset, ne ulla parte crudelitas eorum cessaret, muros dirutos urbis nobilissimae esse, leges vetustissimas abrogatas inclutamque per gentes disciplinam Lycurgi sublatam. haec cum Appius dixisset, cortas, et quia praetor et quia Philopoemenis, auctoris omnium, quae Lacedaemone acta fuerant, factionis erat, ita respondit: ”difficilior nobis, Ap. Claudi , apud vos oratio est, quam Romae nuper apud senatum fuit. tunc enim Lacedaemoniis accusantibus respondendum erat; nunc a vobis ipsis accusati sumus, apud quos causa est dicenda. quam iniquitatem condicionis subimus illa spe, iudicis animo te auditurum esse posita contentione, qua paulo ante egisti. ego certe, cum ea, quae et hic antea apud Q. Caecilium et postea Romae questi sunt Lacedaemonii