comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nobis ẽ uota nr̃a circa sacriordinis
augm̃ta proficere. Letamur tales uiros em̾¬
gere. qui senatoria mereantur luce radiare.
Ut laude conspicuis deferatur gr̃a dignita¬
tis. Curia naniq disciplitus uẽt̾um patet nec
enudicari potest extraneus. qui bonarum
artium ẽ alumpnꝰ. Atq sdeo illustris mag¬
nificentia tua in clarissimo armentario. at¬
q suꝑno eius filio ea faciat exhiberi. que
circa reuerendos curie cana dictat antiqͥ¬
tas. Hic ẽ enum p̾fatus armentarius qui
⁊ parentũ bono ⁊ suo nob̾ cõmendatur in¬
genio. exigens meritis quam sperat precibꝰ
dignitatem. Nam quid dignius si ⁊ senato¬
rio uestiatur honore togata ꝓfessio ut in
illa turba doctoꝵ audeat liberam ꝓferre
sententiã. nec frenetur imꝑitie t̾rore. quẽ
hortantur ad uocem uira facuntdie głosa:
Est deniur scientia litt̾̃arum qr quod pri¬
mumẽ in homine mores purgat quod
sccłim uerboꝵ gram submunistrat tautrs¬
q beneficio mirabilis ornat. ⁊ tacitos ⁊ loq̃n¬

Expanded text:
nobis est vota nostra circa sacri ordinis augmenta proficere. laetamur tales viros emergere, qui senatoria mereantur luce radiare, ut laude conspicuis deferatur gratia dignitatis. curia namque disciplinis veterum patet: nec ei iudicari potest extraneus, qui bonarum artium est alumnus. atque ideo illustris magnificentia tua in clarissimo Armentario atque Superbo eius filio ea faciat exhiberi, quae circa referendos curiae cana dictat antiquitas. Hic est enim praefatus Armentarius, qui et parentum bono et suo nobis commendatur ingenio, exigens meritis quam sperat precibus dignitatem. nam quid dignius, si et senatorio vestiatur honore togata professio, ut in illa turba doctorum audeat liberam proferre sententiam, nec frenetur imperitiae terrore, quem hortantur ad vocem iura facundiae? Gloriosa est denique scientia litterarum, quia quod primum est in homine, mores purgat: quod secundum, verborum gratiam sumministrat: ita utroque beneficio mirabilis ornat et tacitos et loquen
Abbreviated transcription (Latin):
inocentes nolumꝰ usi ꝓtendi. ne sua cuiq
minuna udeatur ignorantia ꝓfuisse p̃¬
senti auctoritate eos a formidine libertimꝰ.
quos ut pote nescientes in eadem causa qͦ¬
libet loco uel temꝑe interfiusse constiterit. Si¬
milis enĩ udetur absentis qui conscientiam
ñ habet criminosi:¬

Expanded text:
innocentes nolumus usque protendi, ne sua cuique innocentes nolumus usque protendi, ne sua cuique minime videatur ignorantia profuisse, praesenti auctoritate eos a formidine liberamus, quos utpote nescientes in eadem causa quolibet loco vel tempore interfuisse constiterit. similis enim videtur absentis, qui conscientiam non habet criminosi
Abbreviated transcription (Latin):
defensoꝵtͥ patrocina sepius postulanti fu¬
isse subtracta cũ aduersarii florentes in¬
genio. etiam innocentẽ te possent legumla¬
queis obligare. Que supplicatio cũ efficatit᷑
animũ nr̃e pietatis intraret paulatimqꝑ
presulis missa relatio que priuatã allega¬
tionem tragelie sue uoce compreffit negan¬
do credicontra fidem publicam fallacit᷑ sup¬
plicanti.I deoq asꝑitatem pene nr̃a lenitate
molumꝰ statuentes. ut exdie ꝓlati oraculie
men sum patiaris exilium. ita ut nulli post
instituta nr̃a sub qualibet int̾pretatione tͥ
liceat obicere crim̃ infamie. qũ fas est printi¬
pimaculosas notas uiciate opinionis abst̃
nulla te ingemisc̃e ꝓbaria ustione cense¬
nus quẽ temꝑali nolum̃ exilio detineri.
Penam trium libratum auri nichominꝰ
cõminantes. si quis aut obinando. aut ali¬
ter intelligendo. presens nr̃m uiolare temp¬
tauerit constitutũ. S qm̃ hecstatuta ad

Expanded text:
defensorum tibi patrocinia saepius postulanti fudefensorum tibi patrocinia saepius postulanti fuisse subtracta, cum adversarii florentes ingenio etiam innocentem te possent legum laqueis obligare. Quae supplicatio cum efficaciter animum nostrae pietatis intraret paulatiniqupraesulis missa relatio, quae privatam allegationem tragoediae suae voce compressit, negando credi contra fidem publicam fallaciter supplicanti. Ideoque asperitatem poenae nostra lenitate mollimus, statuentes ut ex die prolati oraculi sex mensium patiaris exilium, ita ut nulli post constituta nostra sub qualibet interpretatione tibi liceat obicere crimen infamiae, quando fas est principi maculosas notas vitiatae opinionis absternulla te ingemiscere probri adustione censemus, quem temporali volumus exilio detineri: poenam trium librarum auri nihilominus comminantes, si quis aut obviando aut aliter intellegendo praesens nostrum violare temptaverit constitutum. Sed quoniam haec statuta ad
Abbreviated transcription (Latin):
głie principalis delinquentis reatꝰ.
qr nisi culparum occasiones emergerent.
ponat: Arida siccitas beneficiũ pluinie ma¬
dentis exoptat. Salutiferis madentium
manib tusi in firma ualitudo ñ indiget.
sic clum imbetillitati succum bitur. conue¬
nient̃ remeclia tribiuintur. Quaꝑꝑ casibꝰ
asperis prestandum ẽ sub iusticie laude
moderamen ut nec uindictam sinamus
superare peccata. nec culpam insultare pa¬
tiamur rebꝰ impunitã. Satisitaq precibꝰ
allegasti uiri spectabilis uenanti lucanie
⁊ bratioꝵ presulis odioꝵ te acerbitate com¬
pressum. custoclie longo situ laborantem
in confessionem raptus adulte puelle ua¬
leane fuisse compulsum. ut gratius fiũt
spem cite mortis expetere. qͣm tormentoꝵs
crudelia sustinere. Int̃ supremas enĩ anelã¬
tis angustias uotum ẽ potius pertre quã
uuere qr destabilis sensus penatũ exclu¬
dit clulcissime saluitis affectum. Iliudeti¬
am quodminime iusticia pat̾etur adiciẽs.

Expanded text:
e principalis delinquentis reatus, quia nisi culparum occasiones emergerent, ponat? Arida siccitas madentis pluviae beneficium exoptat. Salutiferis medentium manibus nisi infirma valetudo non indiget. Sic dum imbecillitati succumbitur, convenienter remedia tribuuntur. Quapropter casibus asperis praestandum est sub justitiae laude moderamen; ut nec vindictam sinamus superare peccata, nec culpam insultare patiamur legibus impunitam. Datis itaque precibus allegasti viri spectabilis Venantii Lucaniae et Bruttiorum praesulis odiorum te acerbitate compressum, custodiae longo situ laborantem, in confessionem raptus adultae puellae Valerianae fuisse compulsum, ut gratius fuerit spem citae mortis expetere quam tormentorum crudelia sustinere. inter supremas enim angustias anhelantis votum est perire quam vivere, quia detestabilis sensus poenarum excludit dulcissimae salutis affectum. illud etiam, quod minime iustitia pateretur, adiciens
Abbreviated transcription (Latin):
urbium singłatum sub pretiorum
iusticiam continetur. quanto mag̃ debet la¬
borantib subueniri. ne utilitas cõmeanti¬
um sautietur discrimine fortunoꝵ Et idõ
susceptio transeuntiũ reqines debet esse
curarum. ne quod ad leuainen uiuentiran
ẽẽ constat. detestabile potius grauamen in¬
fligat. Recipiatur hospes ad precia diffini¬
ta. iniquitatem si patiatur aur̃ls qui inu¬
tatur ad gr̃am qñ turpis accupatio ẽ ter.
ri. Predoni similis ẽ qui sub iniqua cupiti
uoluntate clistrahere. utrost enim consta
allena uelle diripere. ⁊ considerationem iu¬
sticie si habere. Nescitis quanta possitis adqͥ¬
bere moderati: Ultro ad cõmoda ur̃a uemi¬
unt. quiuos temꝑanter agere posse cogno¬
scunt. suillus gͦ se estimet quod ẽ familiate
na multarum. qui lucroꝵ auiditates appe¬
titis. Sex enim solidoꝵ dispendium senoiũt
sustinere. ⁊ laceratione sanguias corporis
affligenlum. si quis aliter uendendum ẽẽ
cpecliderit: quam miles nr̃ in rem clirectus.

Expanded text:
urbium singularum sub pretiorum justitia continentur, quanto magis debet laborantibus subveniri, ne utilitas commeantium saucietur discrimine fortuitorum! Et ideo susceptio transeuntium requies debet esse curarum; ne quod ad levamen inventum esse constat, detestabile potius gravamen infligat. Recipiatur hospes ad pretia definita; iniquitatem non patiatur avaram, qui invitatur ad gratiam, quoniam turpis accusatio  Ac., ori. Praedoni similis est, qui sub iniqua cupit voluntate distrahere; utrosque enim constat aliena velle diripere, et considerationem justitiae non habere. Nescitis quanta possitis acquirere moderati? Ultro ad commoda vestra veniunt, qui vos temperanter agere posse cognoscunt. Nullus ergo se aestimet, quod est familiare na multorum, qui lucrorum aviditates appetitis. Sex enim solidorum dispendium se noverit sustinere, et laceratione corporis affligendum, si quis aliter vendendum esse crediderit, quam miles noster in rem directus
Abbreviated transcription (Latin):
uamius printũ sit lesos incolas refo¬
uere ⁊ in hominib magis signum
pietatis ostendere tam utruq humanitas
nr̃a coniungit. ut ⁊ largitatis remedio ci¬
uib consulamus. ⁊ ad cultum reducere
antiqua menia festinemꝰ. Sic enim fiet
ut fortuna urbis que incinib erigitu fa¬
bricarum quoq decore monstretur. Pro
reꝑatione itaq muroꝵ arelatensirm. uł
turrium uetustatum. certam pecunie
lireximꝰ quantitatẽ. Uictualia quoq que
uĩas releuare iudeantur expensas fecimus
fparari ut nobis destinentur cum tempus
copie spem tenentes. diino fauore habe¬
tote fiduciam. qr si minus ẽ quod nr̃is
uerbis quã quod horreis continetuR¬

Expanded text:
uamvis primum sit laesos incolas refovere, et in hominibus magis signum pietatis ostendere, tamen utrumque humanitas nostra conjungit; ut et largitatis remedio civibus consulamus, et ad cultum reducere antiqua moenia festinemus. Sic enim fiet, ut fortuna urbis, quae in civibus erigitur, fabricarum quoque decore monstretur. Pro reparatione itaque murorum Arelatensium vel turrium vetustarum certam pecuniae direximus quantitatem. Victualia quoque, quae vestras relevare videantur expensas, fecimus praeparari; ut vobis destinentur, cum tempus copiae spem tenentes, divino favore, habetote fiduciam: quia non minus est quod nostris verbis quam quod horreis continetur
Abbreviated transcription (Latin):
o noĩe ip̃oꝵ nil suꝑ funditur ꝓinde qͣm¬
qͣm ñ tefefellit quid boni quiq medita¬
rentur redde tetñ expectantim uotis
expetentumq caritatem ꝓba qui iam
ꝓdasti pudorem. Quod defuistiprimũ
modest̾e asccibitur Fd ignauiar respicit
scd̾a dilatio. Preterea tͥ arelaten ꝓfecturo ẽ
uenerabilis initinere mat̃ fr̃s. amantes. re¬
clamantis q patrie solum. ad quod ⁊ p̃ter
occasionem uoluptuose uenitur tum domꝰ
ꝓpria cuiꝰ auctorẽ. uineam messem. oliuetũ.
tectum quoq ip̃m ueldum p̃ter ueharis ĩ¬
spicere res cõmodiẽ. Quaꝑꝑmissus a nob̾:
⁊ tͥ ꝑuenis. slamq erit talis uietue causeq
nr̃e conditio ni fallor atq oportunitas:
ut ꝑ beneficio tuo ciuitati posse imputare

Expanded text:
o nomine ipsorum nil superfunditur. Proinde quao nomine ipsorum nil superfunditur. Proinde quanquam te non fefellit, quid boni quique meditarentur, redde te tamen exspectantium votis, expetentumque caritatem proba, qui jam probasti pudorem. Quod defuisti primum, modestiae ascribitur: ad ignaviam respicit secunda dilatio. Praeterea tibi Arelatem profecturo est venerabilis in itinere mater, fratres, amantes, redamantisque patriae solum, ad quod et praeter occasionem voluptuose venitur: tum domus propria, cujus auctorem, vineam, messem, olivetum, tectum quoque ipsum, vel dum praeterveharis, inspicere res commodi est. Quapropter missus a nobis et tibi pervenis. Namque erit talis viae tuae causaeque nostrae conditio, ni fallor, atque opportunitas, ut pro beneficio civitati posse imputare
Abbreviated transcription (Latin):
tractatu ciuitatis inconcilio de¬
fuisti ex industria factum parsmelior ac¬
cepit q̃ suspicata ẽ id te cauere ne tuis hu¬
meris onus future legationis impone¬
ret. Gratulortͥ quod istis morib uiius.
ut necesse habeas electionem tuitimere.
Laudo efficatiam suspicio prudentiam.
ꝓ sequor laude felicitatem. Opto denu
equalia. hisquos equalit̾ amo. Multi fre¬
quent̃ quos exectabilis popularitas a¬
git cuuum maximos manu prensant.
eq consensu publico adducunt. ac seq̃¬
stratis osculum impingunt. oꝑam suã
spondent s sĩpetiti. ut ꝙ uideantur in ne¬
gociis cõmunis assertione legari. euec¬
tionem refudunt ipõs q sumptꝰ ultro
recusant ⁊ ab ambitu clam rogant sin¬
gulos ut ab om̃ib palam togent Sic
quoq cum fatigatio graturta possit
libenter ad mitti libentius tam̃ atq ama¬
bilius uerecundi leguat. Idq cũ expen¬
sa tantũ impudentia sese ingerentum.
ponderis habet ⁊ iam fascium tributari¬

Expanded text:
tractatui civitatis in concilio defuisti, ex industria factum pars melior accepit; quae suspicata est id te cavere, ne tuis humeris onus futurae legationis imponeretur. Gratulor tibi quod istis moribus vivis, ut necesse habeas electionem tui timere: laudo efficaciam, suspicio prudentiam, 153 prosequor laude felicitatem. Opto denique aequalia iis, quos aequaliter amo. Multi frequenter quos exsecrabilis popularitas agit, civium maximos manu prensant, aeque consessu publico abducunt, ac sequestratis oscula impingunt, operam suam spondent, sed non petiti. Utque videantur in negotii communis assertione legati, evectionem refundunt, ipsosque sumptus ultro recusant, et ab ambitu clam rogant singulos, ut ab omnibus palam rogentur. Sic quoque cum fatigatio illorum gratuita possit libenter admitti, libentius tamen atque amabilius verecundi leguntur, idque cum expensa: tantum impudentia sese ingerentum ponderis habet, etiam fasci cum tributari
Abbreviated transcription (Latin):
uecunt inde chorꝰ fidei cõpendia nr̃e:¬
assensũ uerbo se tribuisse docens.
Respondet mles discipłsq: sequor
Hac se signatã testificatur oius.
Qͣ q ꝓbant opifex ⁊ signifer ⁊ cap̃t idẽ
Sic confessa fidẽ piaplebs orare monet᷑:
Ut sit ihac stabilis. ⁊ suꝑaptet opꝰ:¬

Expanded text:
uccinit ecce chorus fidei compendia nAssensum Verbo se tribuisse docens. Respondet miles discipulusque: Sequor. Hac se signatam testificatur ovis. Quaeque probant opifex, et signifer, et caput idem, t. De Offertorio. Sic confessa fidem pia plebs, orare monetur, Ut sit in hac stabilis, insuper aptet opu
Abbreviated transcription (Latin):
tu. digna morib uicissitudo prestetur. Ha¬
bet enum suam głam qui pensatis extubus
Hinc ẽ quod charterium regendarii locum
feliciter obtinere censemus: ut spe futuri ꝓ¬
uectus. a uiluis p̃torianis possit inherere
laboribusz
De primicerio deplitatoꝵ. ⁊ de
primicerio augustalium .xxxi.

Expanded text:
tis digna moribus vicissitudo praestetur. Habet enim suam gloriam, qui pensatis excubiis Hinc est quod Cartherium regendarii locum feliciter obtinere censemus; ut spe futuri provectus, avidius praetorianis possit inhaerere laboribus. XXX. DE PRIMICERIO DEPUTATORUM, ET DE PRIMICERIO AUGUSTALIUM. Di
Abbreviated transcription (Latin):
Exit ebron intratq sichẽ ñ inuetut illie:
Aut pecꝰ aut fr̃es. uidet hẽ errare ꝑ agrũ:
Rusticꝰ ⁊ q̃rit quid q̃ rat reddidit ille:
Fr̃es q̃ro meos dic sic ubi nou̾is ẽẽ
Nescio respondit memini tñ iñ loq̃ntes:
Sic dixisse gregẽ dotã ducamꝰ in hebbas. dõtain
Q uo ꝓperante ioseph ⁊ ad hue ꝓcul iñ remoto:
Fr̃ib ẽ iuisus. qͦ uiso consiliantur:
Ut ꝑimant illum sic ⁊ de frẽ locunt᷑.
En uenit ille io seph qui sompnia uidit eamꝰ:
Int̾imamꝰ eũ sic sciłc exꝑiemur:
Qͥ d sua portendant ł qͥd sibi sonia ꝓsint.
Intulit ista ruben uñ de frĩb. absit:
Ut fr̃es fr̃em perimant. s ꝓhiciatur
Nuins in hẽ puteũ puteil monstraũat ift̾
Dĩ dubitãt dubii qͥd agant diũsa loq̃ntes:
Ire uident hoĩes quoslam qͦs ire nidẽtes:
Hoc parĩt laudant ueniat uendat᷑ ut istis:
Dr̃ ob qͣntum iosephuendat᷑. at illi
Dant p̃cium. iosephq suis in cͥtib aptant.

Expanded text:
chem, non invenit illic Aut pecus, aut fratres. Videt hunc errare per agros Rusticus, et quaerit quid quaerat. Reddidit ille: Fratres quaero meos, dic sicubi noveris esse. Nescio, respondit; memini tamen inde loquentes Sic dixisse: Gregem Dothaim ducamus in herbas. Quo properante Joseph, et adhuc procul inde remoto, Fratribus est visus; quo viso consiliantur Ut perimant illum. Sic et de fratre loquuntur: En venit ille Joseph, qui somnia vidit; eamus, Interimamus eum, sic scilicet experiemur Quid sua portentant, vel quid sibi somnia prosint. Intulit ista Ruben, unus de fratribus: Absit! Ut fratres fratrem perimant, sed projiciatur Vivus in hunc puteum; puteum monstraverat illis. Dum dubitant, dubii quid agant diversa loquuntur. Ire vident homines quosdam, quos ire videntes Hoc pariter laudant: Veniat, vendatur et istis. Dicitur ob quantum Joseph vendatur; at illi Dant pretium, Josephque suis in curribus aptant.
Abbreviated transcription (Latin):
uidpetis uñ malũ c̃ sint bona cuncta crẽ¬
ata
Defectu ꝓprio sunt mala q̃ mala sunt
Id solidat duodena dies. bis nona. deuiceps.
Effigiat tempꝰq sequens agm̃tat inortũ¬
Cur bono male ⁊ malo bñ ꝓueniat.
st aliqũ bono bñ. ne grauib suꝑetur.
Est male qͦd̾ macłas lauet adũsisue ꝓbet᷑
Est aliqñ malo male qͦ grauiꝰ feriatur
In deculex tristis. ptꝰ musca nocuuor istis.
Quinta pecꝰ strauit uesicas sexta creauit.¬
Pone subit grando. ꝓtꝰ brucꝰ dente ne fando.
Nonategit solem prumã necat ultima ꝓlem:¬

Expanded text:
uid petis unde malum, cum sint bona cuncta creata? Defectu proprio sunt mala, quae mala sunt.Consolidat duodena dies, bis nona deinceps Effigiat, tempusque sequens producit in ortu bono male, et malo bene proveniat. Est aliquando bene, bene ne gravibus superetur. Est male quod maculas lavet, adversisque probetur. Est aliquando malo bene quo gravius feriatur.Inde culex tristis; post musca nocivior istis; Quinta pecus stravit; vesicas sexta creaPone subit grando, post bruchus dente nefando. Nona tegit solem, primam necat ultima prolem
Abbreviated transcription (Latin):
opino temꝑm. uirtus ex ⁊ plicabilis iussio¬
num: ⁊ quicquid ꝓ continenclis om̃ib grati¬
ficationis accipimus. eoꝵ iuste ꝓuisionibus
applicamus. Splendescunt usu sp̃o laboribus
attributi qui rectlunt homines semꝑinstru¬
ctor. Labores inquam iuolenti magistri solli¬
citi pedagogi. ꝑ quos cautior quis efficitur. dũ
incurri ꝑicula formidantur. Eruclatur qͥs
forensib litt̾is. alter qualibet cdisciplia doce¬
atur. ille tam̃ instructior rectlitur qui actucon¬
tinue deuotionis eruditur. Et sdeo talib cum
honore soluendum ẽ quod merentur: ut ⁊ sibi
rebat. Quo circa illi primiscrimo. iammiliti¬
e labore ꝑfuncto. excanone ꝓuincie campa¬
nie t̾cie illationis tot solidos sollemñt̃ teda¬
re censemus ut ⁊ ille iustis laborib ꝑfruat᷑.
⁊ posteri eiuis exemplum libere famulationif
accipiant. cum eum ꝓ sua fide bene habitum
fuisse cognoscunt:¬

Expanded text:
opinio temporum, virtus explicabilis iussioopinio temporum, virtus explicabilis iussionum et quicquid pro continendis omnibus gratificationis accipimus, eorum iuste provisionibus applicamus. splendescunt usu ipso laboribus attributi, qui reddunt homines semper instructos: labores, inquam, violenti magistri. solliciti paedagogi, per quos cautior quis efficitur, dum incurri pericula formidantur. erudiatur quis forensibus litteris: alter qualibet disciplina doceatur: ille tamen instructior redditur, qui actu continuae devotionis eruditur. Et ideo talibus cum honore solvendum est quod merentur, ut et sibi tibus adquirebat. quocirca illi primiscrinio iam militiae labore perfuncto ex canone provinciae Campaniae tertiae illationis tot solidos sollemniter te dare censemus, ut et ille iustis laboribus perfruatur et posteri eius exemplum liberae famulationis accipiant, cum eum pro sua fide bene habitum fuisse cognoscunt
Abbreviated transcription (Latin):
ene antiqua moderatione ꝓ uisum ẽ
ut laboris sii precia rerpiant qui
publitis utaitatib obsecundant: ne quis
haleretur preteriis qui pbabili fueratacti¬
one laudandus. Nam ciu officio remuneratio
solueretur: si pretorianis laborib p̃mia tar¬
darentur: Quicquid enĩ pene in re.p. gerit᷑.
eoꝵ strenuitate completur: ⁊ quod difficillimũ
seruiendi genus ẽ sic enim om̃ia cogitur tra
plere ut si ꝑmittatur excedere. Exercitib pa¬
ret. armatis obtemperat ⁊ inde reportat gr̃am
ubi inuenire potest alter offensam. Quid pu¬
blicas actiones per clifficiles minutias refera¬
mus ẽẽ collectas. quas magna subtilitate cõ¬
positas. ⁊ ab illis exigunt quos offendere nõ
p̾sumunt: Eorum ẽ etiam sudorib applicã¬
clum. quod uic̃tuales expense longe quidem
posite s tanquam in urbe regia nate sine q̃re¬
la ꝓuintialium congregantur. qr tlum sus
temꝑib aliquid apte queritur danti clispẽ¬
dium ñ putatur. Actus ip̃orum nr̃a głia ẽ

Expanded text:
ene antiqua moderatione provisum est ut laboris sui pretia recipiant, qui publicis utilitatibus obsecundant; ne quis haberetur praeteritus, qui probabili fuerat actione laudandus. Nam cui officio remuneratio solveretur, si praetorianis laboribus praemia tardarentur? Quidquid enim pene in republica geritur, eorum strenuitate completur, et, quod difficillimum serviendi genus est sic enim cogitur omnia implere, ut non permittatur excedere, exercitibus paret, armatis obtemperat; et inde reportat gratiam, ubi invenire potest alter offensam. Quid publicas illationes per difficiles minutias referamus esse collectas, quas magna subtilitate compositas et ab illis exigunt, quos offendere non praesumunt? eorum est etiam sudoribus applicandum, quod victuales expensae longe quidem positae, sed tamquam in urbe regia natae sine querela provincialium congregantur, quia dum suis temporibus aliquid apte quaeritur, danti dispendium non putatur. Actus ipsorum nostra gloria est.
Abbreviated transcription (Latin):
Aspectu ulis. nature ui preciosus.
Naniq solutꝰ a quis ⁊ abhis quibꝰ expetit haustͥ
Pititur ẽẽ potens laprdosos solu̾e reues.
Uesiceq simul purgare dolentis harenas.
De pirite .lu.

Expanded text:
Aspectus vilis, naturae vi pretiosus; Namque solutus aquis, et ab his quibus expedit haustus Dicitur esse potens lapidosos solvere renes Vesicaeque simul purgare dolentis arenas. DE PYRITE.
Abbreviated transcription (Latin):
potueritis disficilius inuenire. Albedo ibi
decora ẽ ⁊ serena puritas. ut ulud de rosis
hoc credatur natum ẽẽ de liliis. Colore qui¬
dem extraneum s sapore germanum est.
aspectus tlispabꝰ ⁊ similis in utroq suaui¬
tas. Nam quod acute sapit quod tito refi¬
cit. cõmune illis intelligitut sed magna
ẽ distantia que uidetur. Istud intueris ru¬
bore letum. illud conspitis candore festiuũ.
expetatirr.¬

Expanded text:
potueritis difficilius invenire. Albedo ibi potueritis difficilius invenire. Albedo ibi decora est, et serena puritas; ut illud de rosis, hoc credatur natum esse de liliis. Colore quidem extraneum, sed sapore germanum est: aspectus dispar, et similis in utroque suavitas. Nam quod acute sapit, quod cito reficit, commune illis intelligitur: sed magna est distantia quae videtur. Istud intueris rubore laetum, illud conspicis candore festivum. exspectatur
Abbreviated transcription (Latin):
hitur ad mensem decembrem. donec flu¬
xum eiꝰ hiemis tempus aꝑiat intrce mͦ
incipit ẽẽ nouum: qñ cellis om̃ib reppe¬
ritur antiquum. Hiemale mustum. uiia¬
rum frigicus sangins. in rigore iundemi¬
a: cruentus liquor purpura potabilis. uõ¬
leum nectar: deferuet primum in origine
sua: ⁊ cum potuerit adolescere ꝑpetuam inci¬
pit habere nouitatem Non calcib muiriose
tonditur nec aliqua sordium ad mixtione
fuscatur s quem admodum decet nobilitas
tanta ꝓuocatur. Dealuit dum aqua dure¬
scit fecunda ẽ cumom̃s agroria fructꝰ
abscedit. Distillat geminis comparem li¬
quorem: iocundum nestio quid illacrunat.
⁊ preter quodeus delectat clulcedo. in as¬
pectu singulatis eius ẽ pulchritudo. Hoo
quantotius perquisitum. ⁊ competentib
precus aggregatum chartariis qui utẽ
directi sunt tradite deferendian. Nec illd̾
negligendum putetis. quod lacteo illud¬
poculo relucescit qñ plus ẽ imirabile qd̵

Expanded text:
hitur ad mensem Decembrem, donec fluhitur ad mensem Decembrem, donec fluxum ejus hiemis tempus aperiat; miroque modo incipit esse novum, quando cellis omnibus reperitur antiquum. Hiemale mustum, uvarum frigidus sanguis, in rigore vindemia, cruentus liquor, purpura potabilis, violeum nectar: defervet primum in origine sua; et cum potuerit adolescere, perpetuam incipit habere novitatem. Non calcibus injuriose tunditur, nec aliqua sordium admixtione fuscatur; sed, quemadmodum decet, nobilitas tanta provocatur. Defluit, dum aqua durescit; fecunda est, cum omnis agrorum fructus abscedit. Distillat gemmis comparem liquorem, jucundum nescio quid illacrymat; et praeter quod ejus delectat dulcedo, in aspectu singularis ejus est pulchritudo. Hoc quantocius perquisitum, et competentibus pretiis aggregatum, chartariis qui in rem directi sunt tradite deferendum. Nec illud negligendum putetis, quod lacteo poculo relucescit, quando plus est mirabile quod
Abbreviated transcription (Latin):
principali gr̃e debet offerre. Digna plane
specus de qua se iactet italia slam licet inge¬
niosa gretia multipharia se diligentie sub¬
tilitate commendet ⁊ uina sua aut odorib
coneliat. aut marinis ꝑmixtionib insapo¬
bet: sitb tanta tam̃ exquisitione repperitur.
simile nil habere. Hoc est enum merum ⁊ co¬
lore regium ⁊ saporem p̾cipuun. ut blat¬
tam aut ip̃us putes fontib tingi. aut li¬
quores eius apurpura credantur pexpres¬
si. Dulcedo islic in effabili suauitate sentit᷑
stipsis nescio qua firmitate roboratur: tao¬
tus eius densitate pinguescit ut dicas eẽ
aut carneum liquorem aut edibilem poti¬
onem Libet teferre quam singularis esse
udeatur eus collestio.Iutumnoletade
uineis in pergulis domesticis uua resupi¬
na suspenditur. seruatur in uasis siue.
thetis naturalib custoditur. Rugescit ñ
liquescit ex semo: tunc fatuos humores ex¬
sudans magna suauitate aulcescit. tra¬

Expanded text:
principali gratiae deberet offerre. Digna plane principali gratiae deberet offerre. Digna plane species, de qua se jactet Italia. Nam licet ingeniosa Graecia multifaria se diligentiae subtilitate commendet, et vina sua aut odoribus condiat, aut marinis permixtionibus insaporet: sub tanta tamen exquisitione reperitur simile nil habere. Hoc est enim merum et colore regium, et sapore praecipuum, ut blattam aut ipsius putes fontibus tingi, aut liquores ejus a purpura credantur expressi. Dulcedo illic ineffabili suavitate sentitur: stipsis nescio qua firmitate roboratur, tactus ejus densitate pinguescit, ut dicas esse aut carneum liquorem, aut edibilem potionem. Libet referre quam singularis esse deatur ejus collectio. Autumno lecta de vineis in pergulis domesticis uva resupina suspenditur, servatur in vasis suis, thecis naturalibus custoditur. Rigescit, non liquescit ex senio: tunc fatuos humores exsudans, magna suavitate dulcescit. Tra
Abbreviated transcription (Latin):
ense regalis apparatus ditissimꝰ
sĩ paruus rei publice ꝓbatur or¬
natus. qr tanta dñs possidere creclitur. qͣu¬
tis nouitatib epulatur. Priuati ẽ habe
quod locus continet: in principali conuiuio
hoc ꝓfecto decet exquiri quod uisum debe¬
at admirari. Destinet carꝑam danubius.
areno ueniat ancorago exormis consicula
quib libet laborib offeratur. Bruitiorun
mare dulces mittat acernias. sapori pisces
de cliuersis finib afferantur. Sicdecet regẽ
pascere ut allegatis gentium credatur pe¬
ne om̃ia possidere. Et ideo ꝓcuranda sunt ui¬
na que singulariter fecunda nutrit italia.
ne qui externa debemus appetere. uideam
ppria ñ quesisse Comitis itaq patrimo¬
nii relatione declaratum ẽ acinaticium ciui
nomen exatino ẽ enthecis aulicis fuisse te
ad rerum dños ꝑtinere: ad possessores uero¬
nenses ubieius rei cura precipua ẽ uos iuu¬
bemus accedere quatinus accepto precio
competenti nullus tardet uendere quodi

Expanded text:
ensae regalis apparatus ditissimus, non parvus reipublicae probatur ornatus, quia tanta dominus possidere creditur, quantis novitatibus epulatur. Privati est habere quod locus continet; in principali convivio hoc profecto decet exquiri, quod visum debeat admirari. Destinet carpam Danubius, a Rheno veniat anchorago, exormiston Sicula quibuslibet laboribus offeratur, Brutiorum mare dulces mittat acernias, sapori pisces de diversis finibus afferantur. Sic decet regem pascere, ut a legatis gentium credatur pene omnia possidere. Et ideo procuranda sunt vina, quae singulariter fecunda nutrit Italia, ne qui externa debemus appetere, videamur propria non quaesiisse. Comitis itaque patrimonii relatione declaratum est, acinaticium, cui nomen ex acino est, enthecis aulicis fuisse tenad rerum dominos pertinere, ad possessores Veronenses, ubi ejus rei cura praecipua est, vos jubemus accedere; quatenus, accepto pretio competenti, nullus tardet vendere quod
Abbreviated transcription (Latin):
cineri sinulem galactida dict̃.
Cũ mulsa tͥtum lac multiplicare bibenti.
Sitñ ante nbos fũit pt balnea sũptus:
Autoius ex grauide lana tͣducere fillum
ꝑ tusum lapidi decet ⁊ cirtũdare collo.
Sicq portantis fecundet ut ub̾a lacte
Dat facilem ꝑtum sinsli rõneligatꝰ:
Ad femur illiꝰ q̃ parturiendo laborat.
At si mundato cocum spargat᷑ ouili.
Cũ salemixtꝰ aqua soł redeuntis inortũ.
P terea tantis uẽt̾es hẽ laudib ornant.
Ut bona cuncta putent solum prate gerenti
Q̾ simul a reliquis uicta uirtute darentur.
S turbat m̃tem si clausus inore liquescat.
H ẽ mittit nilus ꝓducit ⁊ hẽ achelous.

Expanded text:
cineri similem galactida dicunt Cum mulso tritum lac multiplicare bibenti. Si tamen ante cibos fuerit post balnea sumptus Aut ovis ex gravidae lanis traducere filum Pertuso lapidi decet, et circumdare collo, Sic se portantis fecundet ut ubera lacte; Dat facilem partum simili ratione ligatus Ad femur illius quae parturiendo laborat. At si mundato circumspergatur ovili Cum sale mistus aquae solis redeuntis in ortu, is. Praeterea tantis veteres hunc laudibus ornant, Ut bona cuncta putent solum praestare gerenti Quae simul a reliquis juncta virtute darentur. Sed turbat mentem si clausus in ore liquescat. Hunc mittit Nilus, producit et hunc Achelous.
Abbreviated transcription (Latin):
opinuo sit quicquid ⁊ nos possumꝰ ũtis
p̃coniis applicetur. Qua ꝑꝑ salutationis
honorificentiã p̃ferentes ꝓua mente de¬
poscimꝰ ne suspendatis mansuetudinis ue¬
stre głosissimam caritatẽ. quã egosꝑare
debui etiã si aliis ñ uideretur posse conce¬
chi. Cetera uͦi ꝑ presentum latores pietati
ur̃e uerbo suggerenda ꝯmisimus. u̾nec
epistolaris sermo redderetur extensior.
nec aliquid ꝓutilitatib nr̃is p̃termisis¬
se uideremur

Expanded text:
opinio sit. quicquid et nos possumus, vestris opinio sit. quicquid et nos possumus, vestris praeconiis applicetur. Quapropter salutationis honorificentiam praeferentes prona mente deposcimus, ne suspendatis mansuetudinis vestrae gloriosissimam caritatem, quam ego sperare debui, etiamsi aliis non videretur posse concedi. cetera vero per praesentium latores pietati vestrae verbo suggerenda commisimus, ut nec epistularis sermo redderetur extensior nec aliquid pro utilitatibus nostris praetermisisse videremur
Abbreviated transcription (Latin):
unici exemplar imꝑii qui quantũ uos
sequimur tantũ gentes allasanteimꝰ.
Hortamini me frequent̃ ut ddiligam se¬
natum leges pͥncipum gratant̃ ample¬
ctar ut cuncta italie membra ꝯponam.
quom potestis ab angusta pace duundere.
quẽ ñ optatis a ur̃is morib discrepare: Ad¬
ditur etiã ueneranda romaneurbis affecti¬
o. aqua segregati nequeunt qui se nominiᷤ
untate unxerunt. Pide illum ⁊ illuir
legationis officio ad serenissuã pietatem
ur̃am credimꝰ destinandos. ut sinceritas pa¬
cis q̃ causis emergentib cognoscitur fius¬
se uitiata detersis contentionib uisua
deinceps firmitate restituta ꝑmaneat.
Quia pati nos ñ credimꝰ inter utrasq
res publicas. quarũ semꝑ unũ corpus:
sub antiquis principib fuisse declarat.
aliquid liscordie ꝑmanere: quas ñ solũ
oportet int̃ se orio la ddilectione conungi.
uer̃ eniam decet mutus uirib aduiua¬
ri. Romani regniunũ uelle ura semꝑ

Expanded text:
unici exemplar imperii; qui quantum vos unici exemplar imperii; qui quantum vos sequimur, tantum gentes alias anteimus. Hortamini me frequenter, ut diligam senatum, leges principum gratanter amplectar, ut cuncta Italiae membra componam. odo potestis ab augusta pace dividere, quem non optatis a vestris moribus discrepare? Additur etiam veneranda Romanae urbis affectio, a qua segregari nequeunt, qui se nominis unitate iunxerunt. Proinde illum et illum legationis officio ad serenissimam pietatem vestram credidimus destinandos, ut sinceritas pacis, quae causis emergentibus cognoscitur fuisse vitiata, detersis contentionibus in sua deinceps firmitate restituta permaneat: quia pati vos non credimus inter utrasque res publicas, quarum semper unum corpus sub antiquis principibus fuisse declaratur, aliquid discordiae permanere. Quas non solum oportet inter se otiosa dilectione coniungi, verum etiam decet mutuis viribus adiuvari. Romani regni unum velle, una semper
Abbreviated transcription (Latin):
irani festum ẽ uel iamnc̃ ꝑ aliam uiã moꝵ
in beatoꝵ patriam redire faciatis. Pene o¬
miseram qd̃ minime p̃tereundum fuit.
Agite grãs innocentio spectabili uiro. qui
uit p̃ceꝑatis grauĩt morem gessit inuinc¬
lis. Memor

Expanded text:
manifestum est, vel jam nunc per aliam viam morum manifestum est, vel jam nunc per aliam viam morum in beatorum patriam redire faciatis. Pene omiseram quod praetereundum minime fuit. Agite gratias Innocentio spectabili viro, qui ut praeceperatis, gnaviter morem gessit injunctis. Memor
Abbreviated transcription (Latin):
nestus gallus qr iussus ad coniugẽ
redire si distulit. litt̾arum mear̃ obsequiũ
ur̃arum reportat effectum. Cui cũ pagina
quã miseratis reseraretur. ac tutum com¬
punctus ingemuit. destinatami ñ ad me
epłam s in se sententiã iudicauit Itas cõ¬
festim iter in patriam spopondit adorna.¬
uit arripint. Quem nos ꝑꝑ hanc ip̃am pe¬
intudinis celeritatem ñ increpatiue s con¬
solatorie potius compellare curaiumus.
qr uicinaret᷑ iumnocentie festinata correctio.
sleq enĩ quis quã etiam s̃ bene conscius
plus facere p̃sumpsit. si quis tñ ur̃e cor¬
reptionis orbitam ñ reliquit. quippe cũ ea
ip̃a que legimus parcentis uerba censure.
maxime emendationis incitam̃ta sunt
llam quid potest ẽẽ castigationis huiusce
tenore p̃ciosius. in qua forte pecc̃o animus
eger repperit intrinsetꝰ remedium cũ non
ualeret extrinsetus inuenire conuitiũ:
Quod siꝑẽ obsecramꝰ ut crebra oratione
nos quoq sicut eugłicos magos remeasse

Expanded text:
nestus Gallus, quia jussus ad conjugem redire non distulit, litterarum mearum 165 obsequium, vestrarum reportat effectum. Cui cum pagina quam miseratis, reseraretur, actutum compunctus ingemuit; destinatamque non ad me epistolam, sed in se sententiam judicavit. Itaque cofestim iter in patriam spopondit, adornavit, arripuit. Quem nos propter hanc ipsam poenitudinis celeritatem, non increpative, sed consolatorie potius compellare curavimus; quia vicinaretur innocentiae festinata correctio. Neque enim quisquam, etiam sibi bene conscius, plus facere praesumpsit; si quis tamen vestrae correptionis orbitam non reliquit: quippe cum ea ipsa quae legimus, parcentis verba censurae, maximae emendationis incitamenta sint. Nam quid potest esse castigationis hujusce tenore pretiosius, in qua forte peccato animus aeger, reperit intrinsecus remedium, cum non valeret extrinsecus invenire convicium? Quod superest, obsecramus, ut crebra oratione nos quoque sicut evangelicos magos remeasse
Abbreviated transcription (Latin):
consuetudo sermonis slamq mis¬
pemus cum salutatione querimoniã. nõ
omino huic rei studentes. ut stilus nr̃ sit
officiosus in titulis. asper in paginus. sed
quod ea semꝑ euenunt.de quib loci mei
aut orduus hominẽ constat inconcilia¬
ri si loquatur peccare si taceat. S ⁊ ip̃isar¬
cinam ur̃i pudoris inspicimꝰ. Cuius hec
semꝑ uerecundia fuit ut ꝓ culpis erube¬
sceretis alienis. Gernlus epłarum hu¬
milis. obscurus. despicabilisq etiã us¬
q ad dampnũ innocentis ignauie. man¬
cipia sua britamus clam sollicitantibꝰ
abducta deplorat. Incertum mẽ an sit cer¬
ta causatio. S sunf coram positos equa¬
nimiter obiecta discingitis: arbitror hẽ
laboriosum posse ꝓbare quod obieit.Si
tam̃ inter argutos. armatos. tumultuo¬
sos. uirtute numero. contuberno. cõ¬
tumaces poterit exequo ⁊ bono solus.
inermis. abiectus. rusticus. ꝑegrinus.
pauꝑ audiri. uał.
Sidoniꝰ tetradio

Expanded text:
consuetudo sermonis; namque miscemus cum salutatione querimoniam, non omnino huic rei studentes, ut stilus noster sit officiosus in titulis, asper in paginis, sed quod ea semper eveniunt de quibus loci mei aut ordinis hominem constat inconciliari, si loquatur, peccare, si taceat, sed et ipsi sarcinam vestri pudoris inspicimus, cuius haec semper verecundia fuit, ut pro culpis erubesceretis alienis. gerulus epistularum humilis obscurus despicabilisque etiam usque ad damnum innocentis ignaviae mancipia sua Britannis clam sollicitantibus abducta deplorat. incertum mihi est an sit certa causatio; sed si inter coram positos aequanimiter obiecta discingitis,1 arbitror hunc laboriosum posse probare quod obicit, si tamen inter argutos armatos tumultuosos, virtute numero contubernio contumacem poterit ex aequo et bono solus inermis, abiectus rusticus, peregrinus pauper audiri, vale, Sidonius Tetradio
Abbreviated transcription (Latin):
Ardet aqͣ lotus. restinguit᷑ unctꝰ oliuo.
ꝓ dest gestatꝰ tumidis int̾cute lĩpha.
⁊ dilutꝰ aqͣ dentes firmat la befactoz.
ꝑ fumi fugiũ mulieri menstrua reddit
Accensus ꝑdit fumi nidore caducor.
Effugat immittes sunili rõne chelidros.
Idẽ demonib ꝯtrariꝰ ẽẽ putatire.
Eũsos uentres iuuat ⁊ p̾cordia tensa¬
U incit p̾stigias ⁊ carm̃ia dira resoluit
⁊ solet ut ꝑhibent dep̾ndere uͥguntatẽ.
P̃ gnans potet a quã triduo qͣ m̃sꝰ habet᷑.
Qͦ uexabat᷑ partũ tito lib̾a fundet:
De magnete .xuiii.

Expanded text:
Ardet aqua lotus, restinguitur unctus olivo. Ardet aqua lotus, restinguitur unctus olivo. Prodest gestatus tumidis intercute lympha, Et dilutus aqua dentes firmat labefactos. Per suffumigium mulieri menstrua reddit. Accensus prodit, fumi nidore caducos, Effugat immites simili ratione chelidros. Idem daemonibus contrarius esse putatur. Eversos ventres juvat, et praecordia tensa. Vincit praestigia, et carmina dira resolvit, Et solet ut perhibent deprehendere virginitatem. Praegnans potet aquam triduo qua mersus habetur, Quo vexabatur partum cito libera fundit. DE MAGNETE.
Abbreviated transcription (Latin):
lapis est quẽ gignit hyrundo.
U entre gerens p̾cium qͦ digna sit ip̃a necari.
Ne de fulgentũ nuo lapis iste putetur.
Paruus ⁊ informis s nulli uiribꝰ impar.
P̃ claros qͦsdam lapides p̾it utilitate.
Hiuꝰ st̃̾ bine spẽs geminiq colores.
Nã niger ⁊ rufus ceso deuentͤ trahuntͤ.
Ce dit gestato lunatica passio rufo.
Curat ⁊ insanos ⁊ languores duitnos.
Acerdos facit ⁊ gͣtos multosq placẽtes
Ex liuo facto decet hẽ in uolũe panno.
⁊ sic in chela clasum portare si nstra.
At nig̃ in pãno pacto gestat̾ eodem
Ad finẽ dignũ suscepta negoria ducit.
Ouistit ep minis ⁊ tegumimnitigat uas
Edilutꝰ a qua languentia luminia sanat
In panno croceo sibluni tegmiine texto.
Iste lapis positus febres extingu̾e fert᷑.¬
⁊ simul humores cõpescit hs q nocuos.¬
S genꝰ exiiũ longinqͣ britãnia gignit.
L ucidꝰ ⁊ nug̾ ẽ leuis ⁊ lenissimꝰ idem.
Uicinas paleas trahit attͥtu calefactꝰ.

Expanded text:
lapis est quem gignit hirundo, Ventre gerens pretium quo digna sit ipsa necari. Nec de fulgentum numero lapis iste putetur. Parvus et informis, sed nulli viribus impar, Praeclaros quosdam lapides praeit utilitate. Hujus sunt binae species, geminique colores; Nam niger et rufus caeso de ventre trahuntur. Cedit gestato lunatica passio rufo. Curat et insanos, et languores diuturnos. Facundos facit et gratos, multisque placentes. Ex lino facto decet hunc involvere panno, Et sic in chela clausum portare sinistra. At niger in panno, pacto gestatus eodem, Ad finem dignum suscepta negotia ducit, bsistique minis, et regum mitigat iras; Et dilutus aqua languentia lumina sanat, In panno croceo lini sub tegmine texto. Ipse lapis positus febres exstinguere fertur, Et simul humores compescere quoSed genus eximium longinqua Britannia nutrit. Lucidus et niger est levis, et levissimus idem. Vicinas paleas trahit attritu calefactus.
Abbreviated transcription (Latin):
ambulandi ad cam pos exeunt cũ nutrice.
Quiut fuerint mat̃na uoce cõmoniti. o¬
noꝵ suoꝵ potus genitricẽ petunt quam¬
ius ab aliis furtiuis fotib educent᷑. Qd
gͦ homines facere debebunt qũ hanc pieta¬
tem ⁊ in auib mẽẽ cognoscunt: Romu¬
lum itaꝙ qui facti sui acerbitate pollu¬
tus nom̃fedat romanũ. ad uõm facite ue¬
nire iuidiciũ. ⁊ sieum patri suo martino
mauꝰ mietisse constiterit ꝓtinus legitimã
sentiat ultionẽ Quia ideo elegimus mo¬
res ur̃os: qr crudelib parcere sĩ potesus.
Qñ genus pietatis ÷ in illos adistingnere
qui contra nature ordinẽ sceleratis se do¬
centur actionib mistuisse:¬

Expanded text:
ambulandi, ad campos exeunt cum nutrice: ambulandi, ad campos exeunt cum nutrice: qui ut fuerint materna voce commoniti, ovorum suorum potius genetricem petunt, quamvis ab aliis furtivis fetibus educentur. Quid ergo homines facere debebunt, quando hanc pietatem et in avibus inesse cognoscunt? Romulum itaque, qui facti sui acerbitate pollutus nomen foedat Romanum, ad vestrum facite venire iudicium: et si eum patri suo Martino manus iniecisse constiterit, protinus legitimam sentiat ultionem: quia ideo elegimus mores vestros, quia crudelibus parcere non potestis, quando genus pietatis est in illos distringere, qui contra naturae ordinem sceleratis se docentur actionibus miscuisse
Abbreviated transcription (Latin):
nitoris cura sĩ refugit ut ꝑegrinis merti¬
b adquirat. quod ꝓprie soboli derelinquat.
Aues ip̃e quarum uita semꝑ mescis ẽ natu¬
ramsirara extranea sorde ñ maculant. Ci¬
coma redeuntis anni iuglt nunciatrix ei¬
cienstestitrambiems letitam uerm templs
introducens. magnũ pietatis tradit exemplũ
llam cũ parentes eoꝵ pennas senio coquẽte
laxaĩunt nec ad ꝓprios cibos querendos ido¬
nei potuerint in ueniri plumis suis genito¬
rum frigida membra refouentes. escis cor¬
poralassa reficiunt ⁊ donec in pristinũ iugo¬
rem ala grandeua reclierit pia uicissitudi¬
ne iuuenes retflunt. qd̃ a parentib ꝑuicdi
susceꝑunt. Et ideo ñ immerito longa uita.
seruantur. qui pietatis officia si relinquũt
Perclicib etiam mos ẽ oua ꝑdita ꝑ alteriꝰ
matris dampna sartire. ut adoptione alie¬
ne sobolis incõmoda sue reꝑent orbitatis.
S mox ut nati fitluciam habere ceꝑint

Expanded text:
nitoris cura non refugit, ut peregrinis mercinitoris cura non refugit, ut peregrinis mercibus acquirat quod propriae soboli derelinquat. Aves ipsae, quarum vita semper in escis est, naturam suam extranea sorde non maculant. Ciconia, redeuntis anni jugiter nuntiatrix, ejiciens tristitiam hiemis, laetitiam verni temporis introducens, magnum pietatis tradit exemplum. Nam cum parentes eorum pennas senio coquente laxaverint, nec ad proprios cibos quaerendos idonei potuerint inveniri, plumis suis genitorum membra frigida refoventes, escis corpora lassa reficiunt; et donec in pristinum vigorem ala grandaeva redierit, pia vicissitudine iuvenes reddunt, quod a parentibus parvuli susceperunt. et ideo non immerito longa vita servantur, qui pietatis officia non relinquunt. Perdicibus etiam mos est ova perdita per alterius matris damna sarcire, ut adoptione alienae subolis incommoda suae reparent orbitatis: sed mox ut nati fiduciam habere coeperint
Abbreviated transcription (Latin):
iam reliqua si pietatis nomina ꝓ¬
bantur eẽ crudelia: Negligit᷑ leuis reatus.
cum tragedia criminis magna tonuerit.
nec aliquis nititur quod parum ẽ uindi¬
care si delicta summa tespiciatur euad̾e.
Inunitũ trucem ratio ip̃a ꝓfessionis o¬
stenddit iratum plerũ poteris inuenire
collegam. in obedientẽ uero filium declina¬
repenas ñ ꝑmittit humanitaᷤᷤ Ubiẽ illa
natura auis q̃ amplexu copule destinat᷑
ad posteros: ferarum catuli sequunt᷑
parentes. a cespite suo uirgulta ñ dis¬
crepant ꝓpago uitis ꝓprio seruitori gignit
⁊ discrepat homo asuo fusus initio: Quiddi¬
camus illa beneficia q̃ uel extraneã possunt
obligare ꝑsonam. nutriunt᷑ a pariuilis. tp̃is¬
laborat᷑ ip̃sis diuitie conquirunt᷑. ⁊ cũ sͥ unꝰ¬
quisq credat habundare quod possidet. cũ a
patrib ad huo queritur ꝓ altera potius eta¬
te peccatur. Prohdolor ñ merebunt᷑ eoꝵ af¬
Maria ip̃a seuis tempestatib excitata ge¬

Expanded text:
iam reliqua, si pietatis nomina probantur esse crudelia? neglegitur levis reatus, cum tragoedia criminis magna tonuerit, nec aliquis nititur quod parum est vindicare, si delicta summa respiciantur evadere. inimicum trucem ratio ipsa professionis ostendit: iratum plerumque poteris invenire collegam: inoboedientem vero filium declinare poenas non permittit humanitas. Ubi est illa naturae vis, quae amplexu copulae destinatur ad posteros? ferarum catuli sequuntur parentes: a cespite suo virgulta non discrepant: propago vitis propriae servit origini: et discrepat homo a suo fusus initio? quid dicamus illa beneficia, quae vel extraneam possint obligare laboratur, ipsis divitiae conquiruntur; et cum sibi unusquisque credat abundare quod possidet, cum a patribus adhuc quaeritur, pro altera potius aetate peccatur. Proh dolor! Non merebimur  Maria ipsa saevis tempestatibus excitata ge
Abbreviated transcription (Latin):
quepiam: pluritna supplicantes. Quod¬
ipmiremini: in omem concordiestatum.
ꝓmptius a feminea parte discessum ẽ. Et qͣm¬
qͣm sealtius ꝓfuturum filie paterna iactaret
p̃rogatiua nlrus tn magis placuit munifi¬
centie socrualis oblatio. Iurgium int̾im semi

Expanded text:
quaepiam, plurima supplicantes; quodquaepiam, plurima supplicantes; quodmiremini, in omnem concordiae statum promptius a feminea parte descensum 1 est. et quamquam se altius profuturum 2 filiae paterna iactaret praerogativa, nurui tamen magis placuit munificentiae socrualis oblatio. iurgium interim semi
Abbreviated transcription (Latin):
enerabilis eutropra matrona. u¬
qd̃ ad nos pͣrestat singularis exem¬
pli. q̃ parsimonia ⁊ humauitate certanti¬
b. ñ minus se ieumiis qͣm cibis pauꝑes
pascit ⁊ in xp̃i cultu ꝑuigil sola in sẽcõ¬
pellit peceata dormire. merorib orbitatiᷤ
necessitate litis adiecta. inremediũ mali
duplicis. ꝑfectionem ur̃e consolationis ex¬
petere festinat. gratant̃ habitura siue istd
tͥpegrinatio breuis. seu longum congum
computet᷑ officium. Igitur p̃fata uenera¬
bilis frĩs mei nc̃ iam pb̃ri agripini. ne
iniuriosum sit aixisse nequitus: certe fati¬
gatur argutiis. Qui abutens imbecillita¬
te matrone: si desistit sp̃ualis anune sere¬
nitatẽ seculariũ uersutiarum flatib tur¬
bidare. Ciii fili nec post multo nepotis
amissi cdue ꝑiter plagerecentes ad clint᷑m
iuduinii uuluꝰ adduntur. Temptauimus
int̾ utrumq compoñe nos maxime quib
ineos nouũ ius ꝓfessio. uetustumq faciẽ¬
bant amiticie: aliqua censentes. suadente

Expanded text:
enerabilis Eutropia matrona, quod ad nos spectat, singularis exempli, quae parsimonia et humanitate certantibus non minus se ieiuniis quam cibis pauperes pascit et in Christi cultu pervigil sola in se compellit peccata dormire, maeroribus orbitatis necessitate litis adiecta in remedium mali duplicis perfectionem vestrae consolationis expetere festinat, gratanter habitura, sive istud tibi peregrinatio brevis seu longum computetur officium. igitur praefata venerabilis fratris mei nunc iam presbyteri Agrippini, ne iniuriosum sit dixisse nequitiis, certe fatigatur argutiis; qui abutens inbecillitate matronae non desistit spiritalis animae serenitatem saecularium versutiarum flatibus turbidare; cui filii nec post multo nepotis amissi duae pariter plagae recentes ad diuturni viduvii vulnus adduntur. tempta-vimus inter utrumque componere, nos maxume, quibus in eos novum ius professio vetustumque faciebant amicitiae, aliqua censentes, suadentes
Abbreviated transcription (Latin):
quoq legum districtione plectaturuit
rei abditi atq secreti ꝑ hoc uinlicte genus
aculpis talib arceantur. quos ad leges tra¬
here sĩ potest incerta noticia. De quare slli¬
striuiro comiti arigerno p̃cepta dixerimꝰ.
ut om̃ium uiolenta defensione suminota
sise occultũ ad uiditiũ ꝓtrahat impetitoᷤ
⁊ uob̃cum in hac causa residens. nec oppͥmi
faciat innoxios. nec leges sinat euadere cͥmi¬
nosos:¬

Expanded text:
quoque legum districtione plectatur, ut quoque legum districtione plectatur, ut rei abditi atque secreti per hoc vindictae genus a culpis talibus arceantur, quos ad leges trahere non potest incerta notitia. De qua re illustri viro comiti Arigerno praecepta direximus, ut omnium violenta defensione submota, si se occulunt, ad judicium protrahat impetitos, et vobiscum in hac causa residens, nec opprimi faciat innoxios, nec leges sinat evadere criminosos