comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fecto qui cdid̾it i xp̃o : sicut cem¬
poribo aplorrum ex ip̃a gente płim¬
iuenerunt et c̾lidunt. Neq nũc
desunt qui licet raussime tũ crecdã̾t.
ut impleatur in huo que hichõ dĩ
lecutus ẽ. Ꝙ uero continuo secutꝰ
quid aliud uͥ oris confessio designͣ¬
tur. que fit credentib ad salutem :
Argentum pro eloquo ponisolet:
psalista testante uͥ canitur. el oqͥ¬
a donun el oquia casta argentum
igne examinatum. ꝓbatiut̾re pur¬
ga tum septuplum. S quod dicit
iste quiuenit. dimtteme obsecro.
ad unam parte sa cerdotalez ut com¬
cui plebi dic̾apłs petrus. plebs:¬
scã: regale sa cerdocuun. In hanc
partem sacerdo talez: pꝯtulat com¬
eclere bucellam panis. Quib u̾b
ip̃o sacrificium xp̃ianorum elego¬
aut̾ exp̃sum ẽ : de quo dic̃ sac̃dos
ip̃e. Panis quemego dabo caroi
mea ẽ: ꝓmundiuita. Ip̃m ẽ quip¬
pe sacrificium. non ẜm orlinẽ
aaron: s secũ dum ordinẽ melch¬
isedech iii¬
Gitur pe̾a quamħ infigura

Expanded text:
qui credit in Christo, sicut temporibus apostolorum ex ipsa gente plurimi venerunt et crediderunt. Neque nunc desunt qui, licet rarissimi, tamen credant, ut impleatur in his quod hic homo Dei locutus est. Quod vero continuo secutus nisi oris confessio designatur , quae fit credentibus, ad salutem? argentum enim pro eloquio poni solet: Psalmista testante, ubi canitur: Eloquia Domini eloquia casta, argentum igne examinatum, probatum terrae, purgatum septuplum. Sed quid dicit iste qui venit? dimitte me, obsecro, ad unam partem sacerdotalem, ut comCui plebi dicsancta, regale sacerdotium . In hac parte sacerdotali, postulat comedere buccellam panis. Quibus verbis ipsum sacrificium Christianorum eleganter expressum est; de quo dicit Sacerdos ipse: Panis quem ego dabo, caro mea est pro mundi vita . Ipsum est quippe sacrificium, non secundum ordinem Aaron, sed secundum ordinem Melchisedechgitur posteaquam haec in figura
Abbreviated transcription (Latin):
urrex̃ itaq cłł itumet fugit
et panes ppositionis accep̃. Queres
et sacerdoti mortem atrulit: ⁊ aĩad¬
u̾sionem religiose intulit ciuitati.
Hec itaq gestorum fides ẽ: o qͣtu
positus in carne duminsecta tc̃em
declinaret iudaicam: ad apłos trã¬
sut. Cum quib et desideratũ sibi
cibum sumpsit. desiderio enim de¬
siderauit manducare pascha: ⁊ ex
quib golie .i. diaboli arma sustulit.
fortis eium spolia ip̃e diripuit. His
ergo quib receptus est xp̃c tubul¬
ationes iudux̃ diaboluo ⁊ mortẽ.
Omnes eniui ut ait apłs quũ xp̃o¬

Expanded text:
urrexit itaque David iterum, et fugit et panes propositionis accepit. Quae res et sacerdoti mortem attulit, et animadversionem religiosae intulit civitati. Haec itaque gestorum fides est. 2. Sed qpositus in carne, dum insectationem declinaret Judaicam, ad apostolos transiit, cum quibus et desideratum sibi cibum sumpsit; desiderio enim desideravit manducare pascha. 3. Ex quibus Goliae, id est diaboli, arma sustulit. Fortis enim spolia ipse diripuit. His ergo, a quibus receptus est Christus, tribulationes induxit diabolus, et mortem. Omnes enim, ut ait Apostolu
Abbreviated transcription (Latin):
hecia demuitiatione sa cerelocii ñ
ẽ in samuele completa: s in duo
helem ꝓpham pea sacereloces fue¬
runt de genere a aron: sicut Sa doch
et abiathar regnante cdł. ⁊ alii dem¬
ceps ante qͣm tempo ueniret: q̃is¬
ta de sacrificio mutando per xp̃o
effici oportebat. Nam cumdice̾t
loquens locutus sum ut domus
tua ⁊ domus prĩs tui ministrar¬
et incõspectu meo usq in sempit̾¬
num. nunc autem dicit dñs ħ
absit
glificabo eum. qui aũt contempn¬
unt me erũt ignobiles: ecce isti st
dies qui ꝓuunciati sunt. iam emz
uenerunt. Nullus enim sac̾elos est:
secundum ordinem aaron. Nam
et illud quod ibi sequitur. suscit᷑¬
bomͥ sacerlotem ficelem: dexp̃o:
ih̾u nom testamenti uͦ sacclote di¬
citur. Quod uero adiungitur. ⁊ er¬
it quiremanserit in domo tu a ue¬
nat ut oretur pro eo: nõ ꝓpͥe dicit᷑
de domo huiuoheli: o illiꝯ aaron.
de quousq ad aduentum ihuxͥi
homines remanserunt. Dequo
genere ⁊ hucusq non desunt qui¬

Expanded text:
hetia de mutatione sacerdotii non est in Samuele completa, sed in Domelem prophetam, postea sacerdotes fuerunt de genere Aaron, sicut Sadoch et Abiathar, regnante David, et alii deinceps, antequam tempus veniret quo ista de sacerdotio mutando per Christum effici oportebat. Nam cum diceret, Loquens locutus sum, ut domus tua, et domus patris tui ministraret in conspectu meo usque in sempiternum: nunc auAbsit glorificabo eum: qui autem contemnunt me, erunt ignobiles; ecce isti sunt dies qui praenuntiati sunt, jam enim venerunt. Nullus enim sacerdos est secundum ordinem Aaron. Nam et illud quod ibi sequitur, Suscitabo mihi sacerdotem fidelem, de Christo Jesu Novi Testamenti vero sacerdote dicitur. Quod vero adjungitur: Et erit, qui remanserit in domo tua, veniet ut oretur pro eo, non proprie dicitur de domo hujus Heli, sed illius Aaron, de quo usque ad adventum Christi homines remanserunt. De quo genere etiam huc usque non desunt q
Abbreviated transcription (Latin):
cum adu̾sus ppłin dei alienige¬
ne chiicarent. Prouocauit supbia¬
ut adu̾so goliam proced̾e̾t. Hecar¬
ma peretatem et paruan staturã
corporis portare non potuit. abiec̃
honerantia. accep̃.uͨ. lapides de fl¬
umine: et posuit in uase pastorali.
his armatus ꝓcessit et uicit. hoc ꝗd̾
ille cdł. S si mistia ꝑscrutem᷑: ĩ di¬
elationis noui testam̃ti insinuan¬
de ⁊cõmendande gr̃e p̃uidẽs arina
deposuit. quinq lapides tulit. De¬
posuit ergo corporalia sa cram̃ta le¬
gio quenon sunt imposita gẽtibo.

Expanded text:
cum adversus populum Dei alienigenae dimicarent. Provocavit diabolut adversus Goliam procederet. Hic arma per aetatem et parvam staturam corporis portare non valuit, abjecit onerantia, accepit quinque lapides de flumine, et posuit in vase pastorali; his armatus processit et vicit. Hoc quidem ille David. Sed si mysteria perscrutemelationis Novi Testamenti, insinuandae et commendandae gratiae providens arma deposuit, quinque lapides tulit: deposuit ergo corporalia Sacramenta legis, quae non sunt imposita gentibus;
Abbreviated transcription (Latin):
bastam ⁊ sciphum abstuliss a capi¬
te dormientis. ñ qr soportc̃ in dño er¬
atut ip̃e dormiret:oz quia ille sopor
qui tunc homines apprehenderat ⁊
mitu deierat infusus: ne dauid ẜui
euis in eoleco presentia sentiret᷑. Uici¬
tur ergo sp̃e dñi malus. hoc ẽ iniist̾
dei ad faciendumi saul qd̾ eum pa¬
ti uiclex omm potentissinus iudicab¬
at. Qm̃ sp̃ẽ ille uoluntate qͣ malus er¬
at non erat dĩ: c̾atura uero qͣ condito
erat. et pott̾ate qͣm non sua s dñi oĩ¬
um equitate acceperat: dĩ erat.¬

Expanded text:
hastam et scyphum abstulisset a capite dormientis; non quia sopor tunc a Domino erat ut ipse dormiret, sed quia ille sopor qui tunc homines apprehenderat, utu Dei erat infusus, ne David servi ejus in loco praesentia sentiretur. Dicitur ergo spiritus Domini malus, hoc est minister Dei ad faciendum in Saul quod eum pati judex omnipotentissimus judicabat. Quoniam spiritus ille voluntate qua malus erat, non erat Dei: creatura vero qua conditus erat, et potestate, quam non sua sed Domini omnium aequitate acceperat
Abbreviated transcription (Latin):
id eunuit̾p̃tatur manufortis: siũ
desiclerabił. ⁊ quid forcius leone illo
de tribuuida. quiuincit mundum:
et quid desiderabilius illo dequo
dlicitur. ueniet desideratus cunctis
gentib: Ungitur iste dauid iureg¬
peccorum: ad hominum regnimi trãs¬
fertur. Nunc aũt dauid ip̃e ih̾s ab
ouib iudaice plebis ablatus: in
regno gentium translatus ẽ Inu¬
daica enimplebe non ẽ m̾o xp̃c Ab¬
latus ẽ inde nunc: gentiũ greges
pascit. Erat auc cłł incanticis mu¬
sicis eruditus. Diu̾sorum eĩ sono¬
diuanetate compactam ordinate
ecc̃e insinuat unitatez. Que uariis
modis cotlie resonat: ⁊ suauitͣte
mistica melulatur. Iste adhuci
tur in saule compescuit. ni qd cytha¬
re illius tantauntus erat: s qd̾ fi¬
gura crucis xͥ que deligno ⁊ extẽtͣc̃e
neruorum ustice generabat᷑. ip̃a¬
q passio cantabatur: iam tune sp̃e¬

Expanded text:
id enim interpretatur manu fortis, sive desiderabilis. Et quid fortius leone illo de tribu Juda, qui vicit mundum? Et quid desiderabilius illo, de quo dicitur: veniet desideratus cunctis gentibus? Ungitur iste David in regpecorum, ad hominum regnum transfertur. Noster autem David ipse Jesus ab ovibus Judaicae plebis ablatus, in regnum gentium translatus est. In Judaea enim plebe non est modo Chritus, ablatus est modo, nunc gentium greges pascit. Erat autem David in canticis musicis eruditus; diversorum enim sonodi varietate compactus ordinatae Ecclesiae insinuat unitatem, quae variis modis quotidie resonat, et suavitate mystica modulatur. Iste adhuc ptur in Saule, compescuit. » Nam quis citharae illius tanta virtus erat? sed figura crucis Christi, quae de ligno et extensione nervorum mystice gerebatur, ipsaque passio cantabatur, in hoc trib
Abbreviated transcription (Latin):
cipes suꝑ isrl. Porro filii samulel de¬
clinauerunt pꝰ auariciam ⁊ accipieb¬
aut inuu̾a: ⁊ cam iniqui uidices ex¬
tit̾unt. ut ppłs neqͣꝙͣ ferens. regeni s̾
in similitudine ceteraru gentiũ pꝰ¬
bib dedit saul regem: ungit᷑
ẽ imagineuix portauit. Unde et bt̃s
dauid et ip̃e xp̃c nuincupato:ait ad eũ
qui se fincerat saul occidisso quomͦ ñ
timuistimanum tuaminic̾e inedintu¬
ea ⁊ iriectus ẽ succedente in regnodł:

Expanded text:
declinaverunt post avaritiam, et accipiebant munera, et tam iniqui judices exstiterunt, ut populus, nequaquam ferens, regem sibi in similitudinem caeterarum gentium poQuibus dedit Saul regem, ungiturest, imaginem Christi portavit. Unde et beatus David et ipse Christus nuncupatus ait ad eum qui se finxerat Saul occidisse: Quomodo non timuisti manum tuam injicere in Christstea et rejectus est, succedente in regno David,
Abbreviated transcription (Latin):
tim gerebat regis istiꝰ.qr hic ppłs:
amissum erat regnum. dũ ꝑseq̃r xͫ.¬
uod et sequent̾ it̾um demõs¬
tracũ ẽ. qñ idem dd̾ fugiens
a facie saul ingresso ẽ in castra regis.¬
hunc cum dormientẽ inueiss: nõ
poosit. non ecidit: oz solam lance¬
am que erat ad caput eius ⁊ lenti¬
culain sustulit. dormientibq cũc¬
tis egressꝰ ẽ de castris : transiui ĩ ca¬
de. Duricia eium cordis: oblorini¬
cio ẽ. Dormunt inuitam ueterez.
ñ eiugilant inouaz. Uenit xp̃e: ñ¬

Expanded text:
tim gerebat rex iste, quia populus tim gerebat rex iste, quia populus amissurus erat regnum, dum peruod et sequenter iterum demonstratum est, quando idem David fugiens a facie Saul ingressus est in castra regis. Cum dormientem invenisset, non percussit, non occidit: sed solam lanceam, quae erat ad caput ejus, et lenticulam sustulit, dormientibus cunctis. Egressusque de castris transivit in cade. Duritia enim cordis obdormitio est. Dormiunt in vitam veterem, non evigilant in novam. Venit
Abbreviated transcription (Latin):
mentis malicia q̃i odorem fecidũ
emisunt. ⁊ cogitata a pd se uoxia fc̃ĩs
runt: S tñ dauid auilẽ occid̾e no¬
luit. ⁊ cum eum in abdito occultatꝰ
antrohaberet in pot̾tate reẜuare po¬
ppłm iupot̾tate hũit.⁊ non occidit.
Scuptum euimerat de eio per ꝓphe¬
tam ne cecideris eos. Tantum den¬
silent̾ abscicdit. ut ostend̾et ꝓphe¬
cum regnum gliam abstulisse. sicq
eos ꝑsecutione sua uacuos sede uł
impeno reliquisse. Clamidis einz
alstisio: regni ẽ amputatio. Hoc ⁊̃
alio loco idem saul cum permobediẽ¬
ciam pccass ostendit. Naicum ueĩ¬
am poaretur rogaretq samubelẽ ut
reu̾te̾tur cumillo ue ad placandũ de¬
um ⁊ noluiss. atq conuertens faciẽ
suam abisset: tenuit saul pumulã
uestimenti eus. et disupit eam. et
dix ad eum samubel. Dirupit dũs
regnum ifrł demanu tua hodie. ⁊ dab̾
illud ꝓximo tuo : ⁊ cliuidetur isrł i
duos ppłos. Ergo isrł ꝑscam figura

Expanded text:
mentis malitiam quasi odorem fetidum mentis malitiam quasi odorem fetidum emiserunt, et cogitata apud se noxia factis runt. 6. Sed tamen David Saulem occidere noluit, et cum eum in abdito occultatum antro haberet in potestate, reservare popopulum in potestate habuit, et non occidit. Scriptum enim erat de eis per prophetam: Ne occideris eos. Tantum densilenter abscidit, ut ostenderet prophetum regni gloriam abstulisse, sicque eos pro persecutione sua vacuos sede vel imperio reliquisse. Chlamydis enim abscisio regni est amputatio. Hoc etiam alio loco idem Saul cum per inobedientiam peccasset, ostendit. Nam cum veniam precaretur, rogaretque Samuelem ut reverteretur cum illo ad placandum Deum, et noluisset, atque convertens faciem suam abiret, tenuit Saul pinnulam vestimenti ejus, et dirupit eam, et dixit ad eum Samuel: Dirupit Dominus regnum Israel de manu tua hodie, et dabit illud proximo tuo, et dividetur Israel in duos populos. Ergo Isra
Abbreviated transcription (Latin):
ad altare meum.⁊ adolet mn incen¬
sum ⁊ portaret ephoth coramme.
⁊ cledi domiu pr̃is tui om̃ia de sac̾fi¬
ciis filiorumisił e Quare calce abi¬
citis uictinam m̾am. ⁊ iuneramã
que prepi ut offerentur in templo.
et magis honorasti filios tuos qͣ
me ut comedens primicias oni¬
nis aaiciisi cii is ł płimei : ꝓoptea
ait domino dẽ isrł. Loquens locu

Expanded text:
ncensum et portaret ephod coram me et dedi domui patris tui omnia de sacrificiis filiorum Israhel quare calce abicitis victimam meam et munera mea quae praecepi ut offerrentur in templo et magis honorasti filios tuos quam me ut comederetis primitias omnis sacrificii Israhel populi mei propterea ait Do
Abbreviated transcription (Latin):
sacramentis : unde exerceat .s. do¬
num qd̾ illi ẽ a sp̃u sc̃o concessum.
secundum apłi p̃conium. Exorcist¬
as enim memorat apłs: cum dicit.
Nunquid omnes dõãt̾ces hñt sanͣ¬
tionum e Hienim cum ordinant᷑
sient ait canͦ accipunt de manu ep̃
libellumin quo scripti sunt exsorcis

Expanded text:
sacramentis, unde exerceat, scilicet dosacramentis, unde exerceat, scilicet donum quod illi est a Spiritu sancto concessum, secundum Apostoli praeconium. Exorcistas enim memorat Apostolus, cum dicit: Nunquid omnes donationes habent sanationum . Hi enim cum ordinantur, sicut ait Canon , accipiant de manu episcopi libellum, in qu
Abbreviated transcription (Latin):
Nordine et minist̾i̾o ecclie ẽẽ
exorcistas secundum officia
que intemplo salomͦnis erant dis¬
posita queq postius sunt ab hesdra
fuerunt enum subhesora auctores
templi seruorum salomonis filii.
qui accum templi teciꝰ sub cura
oua haberent: aut sacrio oblatio
ex orcline et ministi̾o templilõge
fuerunt ab officio altans dei. qr nͤ
pralmistio. nec hostiariis. nec sacro¬
rum serius attingere licebat. ad mu¬
nera altaris: nͥ tantummͦꝰ leuitis.
Quid ergoe: Nullam aliam curã
habebant actores templi. uͥ ad sar
sent uexata mnedifficio templi aut
delapra.per egrlem actores de thes¬
auris dominicis reficientur. atq
excolerentur. Ergo acrores tẽplrex¬
orciste sunt in populo dei. Quoiuͦ
emi actor prudens et bonus seit
quid sit domini sui sensꝰ. ⁊ om̃is
oubstantie medꝯ. ⁊ redigit ap̃ se
tirius possõuis iustrum̃ta origm̃lia:
sic et exorcista recligit insua diligẽ¬
cia tocius regni domni secreta ut
memorie mandet descripturaruz

Expanded text:
ordine et ministerio ecclesiae esse exorcistas, secundum officia quae in templo Salomonis erant disposita, quaeque posterius sunt ab Esdra Fuerunt enim sub Esdra actores templi, servorum Salomonis filii qui actum templi totius sub cura sua haberent, aut sacris oblationex ordine et ministerio templi, longe fuerunt ab officio altaris Dei; quia nec psalmistis nec ostiariis, nec sacrorum servis, attingere licebat munera altaris, nisi tantummodo levitis. Quid ergo est? Nullam aliam curam habebant actores templi, nisi ad sasent vexata in aedificatione templi, aut dilapsa, per eosdem actores de thesauris Dominicis reficerentur atque excolerentur. Ergo actores templi exorcistae sunt in templo populo Dei. Quomodo enim actor prudens et bonus scit, quis sit Domini sui census, et omnis substantiae modus, et redigit apud se totius possessionis instrumenta originalia, sic et exorcista redigit in sua diligentia totius regni Domini secreta, ut memoriae mandet de Scripturarum
Abbreviated transcription (Latin):
dilctom int̾ uos habueritis. Ex
ripturas hrtici sano sensuñ sapi¬
unt:S eas ad exrorem prauei
elłigentie clucunt. neq semet ip¬
sos earum sensib subelunt: set
eas ꝑuerse ad erroremꝓpriũ per¬
trahunt. Docrores errorum pra¬
uis ꝑsuasionib ita per arguinẽ¬
ta frauclulentaie ulligant audi¬
tores. ut eos quasi in labemito iu
plicent. a quo exire uixualent.:
Tanta ẽ hrticorum calliditas. ut
falsa ueris malaq bouis ꝑmisce¬
ant. salutaribq reb płmq er¬
roris suium int̾serant. quo fa¬
cilius pꝯsint prauitatem ꝑ u̾si
decͤmnatio sub specie ꝑsuat̾e iita¬
tis. plerumq sub uomnine catholi¬
corum docrorum hr̃tici sua trã con¬
scribunt: ut indubitant̾ lecta cre¬
dautur. Nonnũqͣm ⁊̃ blasphemi¬
as su a ᷤ la tenti dolo inlibris nr̃orũ
pia sunt. Cau te melitanda canto¬
q sensu ꝓbauda sunt que loquũt᷑.¬
ut uxta aplica inuͦnita et teneamꝰ
que recta sunt: ⁊ repͥutemo que cõ¬

Expanded text:
dilectionem inter vos habueritis. 4. Scripturas haeretici sano sensu non sapiunt, sed eas ad errorem pravae intelligentiae ducunt; neque semetipsos earum sensibus subdunt, sed eas perverse ad errorem proprium pertrahunt. 5. Doctores errorum pravis persuasionibus ita per argumenta fraudulentiae illigant auditores, ut eos quasi in labyrinthuplicent, a quo exire non valeant. Tanta est haereticorum calliditas, ut falsa veris malaque bonis permisceant, salutaribusque rebus plerumque errorum virus interserant, quo facilius possint pravitatem perversi dogmatis sub specie persuadere veritatis. Plerumque sub nomine catholicorum doctorum haeretici sua dicta conscribunt, ut indubitanter lecta credantur. Nonnunquam blasphemias suas latenti dolo in libris nostrorum pia sunt. Caute meditanda, cautoque sensu probanda sunt quae leguntut juxta apostolica monita, et teneamus quae recta sunt , et refutemus quae con
Abbreviated transcription (Latin):
qui eam sensu int̾roris intlligẽ¬
tie ꝑspicit. Nam quilitt̾am legis
utendiuit. eio occulta penetrare ñ
posunt. QDultienim nouinelli¬
gendo spuitalit̾ scripturas. nec e¬
as recte sentiendo in heresim deu¬
olutisunt: atq in multis erron¬
b defluxerunt. In solis fidelibus
religata ẽ lex. restante domino ꝑ
ꝓpħ̾an. Gigna testimoniũ signa
legem in liscipłis nũs. Nec eam ⁊¬
aut uideus intlligatant br̃ticꝰ: qr¬

Expanded text:
qui eam sensu interioris intelligentiae perspicit. Nam qui litteram legis intendunt, ejus occulta penetrare non possunt. 2. Multi enim non intelligendo spiritualiter Scripturas, nec eas recte sentiendo, in haeresim devoluti sunt, atque in multis erroribus defluxerunt. 3. In solis fidelibus religata est lex, testante Domino per Prophetam: Liga testimonium, signa legem in discipulis meis ; ne eam aut
Abbreviated transcription (Latin):
Mecito suꝑbie diabolꝯ a suꝑnͣ bea¬
utudine corunt. Qui ergo deu̾tuti¬
b adtollunt᷑. diabolum imitãtur.
et ex in de grauiꝯ coruunt: qr de excel¬
so labuntur. Suꝑbia sic̃ origo ẽ oĩ¬
tarũ. Ip̃a e eĩ in pec̃o prima:. ip̃a ĩ cõ

Expanded text:
6. Merito superbiae diabolus a superna bea6. Merito superbiae diabolus a superna beatitudine corruit. Qui ergo de virtutibus attolluntur, diabolum imitantur; et exinde gravius corruunt, quia de excelso labuntur. 7. Superbia, sicut origo est omniututum. Ipsa est enim in peccato prim
Abbreviated transcription (Latin):
Mniuicio det̾iorẽ ẽẽ suꝑbiã.
seupp̾ qd̃ a summis ꝑsonis ⁊ p̾¬
mis assumit᷑. seu qd̃ de opeiusticie
et uiitutis exoritur. Minusq
culpa eiꝯ sentitur. Lirxuria ui car¬
deo suꝑbie minorẽ. S qui detin¬
etur suꝑbia et ñ sentit: labit̾ carnis
luxuria. ut ꝑhanc humiliato. et a ꝯ¬
fusione surgat. ⁊ asuꝑbia. Omnis
peccans suꝑbre: eo qd̾ faciendo ue¬
tita. ꝯtemptui hãt diuina p̃cepta.⁊
Recte ergo inicium om̃is peccati sr̃¬
bia. qr nisi p̃cesserit mandatorũ dei
in obedienti. transgressionis nõ se¬
quitur culpa. Omnis suꝑbia canto
iuimo iacet: quanto nialco seerig¬
et. Tantoq profundius labitur: qͣn¬
to excelsius elenatur. Qui eĩ ꝑ ꝓpͥã
suꝑbiam attollit᷑. ꝑ dei iusticiam ĩcli¬
natur. Quiinflantur suꝑbia: auẽ¬
co pascuntur. Unde et ꝓpħa. Om̃s
inquit pastores pascit uentꝰ: hocẽ¬
biunt: ex ip̃is iudicandi sunt opi
et siñ caritate in uicio deputatur.

Expanded text:
mni vitio deteriorem esse superbiam, seu propter quod a summis personis et primis assumitur, seu quod de opere justitiae et virtutis exoritur, minusque culpa ejus sentitur. Luxuria vero carDeo, superbia minor est. Sed qui detinetur superbia, et non sentit, labitur in carnis luxuria: ut per hanc humiliatus, et a confusione surgat et a superbia. 2. Omnis peccans superbus est, eo quod faciendo vetita contemptui habeat divina praecepta. Recte ergo initium omnis peccati superbia , quia nisi praecesserit mandatorum Dei inobedientia, transgressionis non sequitur culpa. 3. Omnis superbia tanto in imo jacet, quanto in altum se erigit; tantoque profundius labitur, quanto excelsius elevatur. Qui enim per propriam superbiam attollitur, per Dei justitiam inclinatur. 4. Qui inflantur superbia, vento pascuntur. Unde et propheta: Omnes, inquit, pastores tuos pascit ventus , hocerbiunt, ex ipsis judicandi sunt operet sine charitate in vitio deputatur.
Abbreviated transcription (Latin):
minat. Pbi cacere suꝑbiã uͥ ⁊ nasci.
ut non sit suꝑbis aluid culpa. aliud
pẽa. s ip̃a culpa sit illis et pena. De
rogantia uasci suꝑbiam. Namnꝰ p̃cesse¬
tit ecculta elatio mentis. non sequit᷑
aperta iactantia laudio. Ita ergo ĩ cul
ũnlli caclunt. perꝙ̃ lapsum reprehẽsi
a semetipis humilit̾ sapiant. ⁊ de mu¬
nerib dei laudariũ appetant. s lau¬
dent deum a quo acceꝑunt: unĩ lauda¬
ri se uolunt. Utiliꝯ ẽ adrogantiũ qq̃
uicio labi. et humiles pꝰ casum d̾o fiẽi.
ꝙͣ per elationẽ suꝑbire: Gramorẽq
iuine dampnatõe ꝑ suꝑbiam sum̾e̾.¬

Expanded text:
rminat. 8. Ibi cadere superbiam, ubi et nasci, ut non sit superbis aliud culpa, aliud poena, sed ipsa culpa sit illis et poena. 24rogantia nasci superbiam. Nam nisi praecesserit occulta elatio mentis, non sequitur aperta jactantia laudis. Ita ergo in culpnonnulli cadunt, pro quo lapsu reprehensi a semetipsis humiliter sapiunt, et de muneribus Dei laudari non appetunt, sed laudant Deum, a quo acceperunt, unde laudari se volunt. 11. Utilius est arroganti in quocunque vitio labi, et humilem post casum Deo fieri, quam per elationem superbire, gravioremque ruinae damnationem per superbiam sumere
Abbreviated transcription (Latin):
llud autem qd̾ cum istlitico po¬
pulo percepta repromissionis t̾¬
scriptum ẽ inlibro iudic. habitanit
cauaneus in medio efframitributa¬
rio: Quid enim tributano. quio ca¬
naneus. gentilis scilicet ppłs. nͥ uici¬
um signͣt : sepe emi ĩmagnis uirtu¬
tib terraum ixpromissiomis ingredi¬

Expanded text:
llud autem quod Israelitico populo percepta repromissionis tescriptum est in Judicum libro: Habitavit Chananaeus in medio Ephraim tributarius ; quid enim tributarius, quid Chananaeus, gentilis videlicet populus, nisi vitium signat? Saepe enim in magnis virtutibus terra
Abbreviated transcription (Latin):
imuis. qui tm̃ tributario efficitur:
qr hoc ip̃muicium qd̾ subingare ñ
posumus. ad usum ur̃e utilitatis h¬
unulit̾ retorquenuis. ut eo dese mẽs
etin suis ⁊ insius uili a sentiat: quod
sus iuribꝰ ⁊ parua que appetit non
expugnat. unde bene ruisumiscript¬
uinẽ. he sunt gentes quas dominis
dereliquit. ut erudiret in eis isrłm.⁊
Ad hoc namq q̃dam minimaur̾a ui¬
trum sollicitum in certamine sempet
exceireat. et eod inctoria non suꝑbiat:
quo uiuere inse hostes ꝯspicit. aqui¬
b adhuc unci formidat.isrł reseru¬
atis gentib erudit᷑: quomĩo in qbꝰ¬
damiinimis uiciis eleuatio uir¬
cutis nr̃e comprimitur ⁊ in paruis

Expanded text:
imus. Qui tamen tributarius efficitur, quia hoc ipsum vitium, quod subigere non possumus, ad usum nostrae utilitatis humiliter retorquemus; ut eo de se mens et in summis vilia sentiat, quo suis viribus etiam parva quae appetit, non expugnat. Unde bene rursum scriptum est: Hae sunt gentes quas Dominus dereliquit, ut erudiret in eis Israelem . Ad hoc namque quaedam minima vitia notio sollicitam in certamine semper exerceat; et eo de victoria non superbiat, quo vivere in se hostes conspicit, a quibus adhuc vinci formidat. Israel ergo reservatis gentibus eruditur, quando in quibusdam minimis vitiis elatio virtutis nostrae comprimitur
Abbreviated transcription (Latin):
On ꝑ locum spacia: s per um¬
affectum bonum uł malũ. i tur
receditur ue a deo. neq enu gressu
pedum. s gressu morum: elongam.
uł ppinquamur ad deum. Ppetrare
flagiciũ aliquoel mors aminiẽ: ⁊tẽp¬

Expanded text:
on per locorum spatia, sed per affectum bonum, vel malum itur, recediturve a Deo. Neque enim gressu pedum, sed gressu morum elongamus, vel propinquamus ad Deum. 2. Perpetrare flagitium aliquod mors animae e
Abbreviated transcription (Latin):
tat. Nullus despare debet ueniã:
etiam si circa finemuite ad penitẽtiã
conu̾tatur. Unum quẽq enim deus
de suo fine non debͥita pret̾ita udicͣt.
LSoc quippe et legis testimoĩo e doce¬
tur. qd̾ homo de suo extremo iustifi¬
cetin: qũ deus proasim primogeit ͦ
ouem uissit offerri. hocẽ iumũ dici¬
am uite prioris. mnutandã ininccẽ¬
tiam bonifinis. Unde et canda ui¬
respecti gr̃a in extremis suis ad de¬
mala gesserunt cotidianis fleti¬
b purgantatq in bonis fcĩs ma¬
legesta comutant. quib iuste to¬
tum queel delinq̃irant ignecitur:
qr ip̃i qd̾ male gessunt penitẽdo
cogngcunt. in uita hominis finis

Expanded text:
tat . 6. Nullus desperare debet veniam, tat . 6. Nullus desperare debet veniam, etiamsi circa finem vitae 213 ad poenitentiam convertatur. Unumquemque enim Deus de suo fine, non de vita praeterita judicat. Hoc quippe et legis testimonio edocetur, quod homo de suo extremo justificatur, quando Deus pro asini primogenito ovem jussit offerri, hoc est, immunditiam vitae prioris mutandam in innocentiam boni finis. Unde et cauda jurespecti gratia in extremis suis ad Demala gesserant, quotidianis fletibus purgant, atque in bonis factis mala gesta commutant; quibus juste totum quod deliquerant ignoscitur, quia ipsi, quod male gesserunt, poenitendo cognoscunt. 8. In vita
Abbreviated transcription (Latin):
rit. contempuit. Sepecliabolo eos
quos conuerti ad penitẽtiã aspicit. ĩ¬
manitate scelerum ꝑculsos ad despa¬
tionẽ declucit. ut subtraeta spe ueie
trahat indiffidentiam: qs ñ potuit re¬
tine ꝑreuerant̾ inculpa. s penitẽs
preuid̾e debet callitus contra se hos¬
tis insiclias. Sicq dei iusticiam me¬
tuat. ut tamen qͣmuns inmagnis
scelerib sit: de miscelia eiꝯ ꝯfidat..
Ampliꝯ letatur cłs de anima despe¬
rata et aliqñ conu̾sa: qͣm de ea q̃ nũ¬
qͣm excicit pelita. Sic̃ de preligo fili¬
o qui mortuus fu̾at et reuix. pierat¬
et inuento ẽ. de ciuius regressu magn¬
um fit gandium prĩ: nã alit̾ cora
deo et anglis cio copiosiorez ee ga¬
uelium de eo q̃r periculo liberatur:
qͣm suꝑ eũ qui nũ ꝙͣ nouit peccati
periculu. Quanto eium ꝯtristat
res plita. tantomagio si fuerit inuẽ¬
ta letificat. si c̃ in euanglio pastor ille
exultat: qui perditam ouem inuẽ¬
tam. humeris suis gandens repor¬

Expanded text:
rit, contemnit . 3. Saepe diabolus eos quos converti ad poenitentiam aspicit, immanitate scelerum perculsos ad desperationem deducit, ut, subtracta spe veniae, trahat in diffidentiam quos non potuit retinere perseveranter in culpa. Sed poenitens praevidere debet callidas contra se hostis insidias; sicque Dei justitiam metuat, ut tamen, quamvis in magnis sceleribus, de misericordia ejus confidat. 4. Amplius laetatur Deus de anima desperata, et aliquando conversa, quam de ea quae nunquam exstitit perdita. Sicut de prodigo filio, qui mortuus fuerat, et revixit, perieet inventus est, de cujus regressu magnum fit gaudium patris . 5. Non aliter coram Deo et angelis copiosius est gaudium de eo qui a periculo liberatur quam de eo qui nunquam novit peccati periculum. Quanto enim contristat res perdita, tanto magis, si fuerit inventa, laetificat: sicut in Evangelio pastor ille exsultat qui perditam ovem inventam humeris suis gaudens repor
Abbreviated transcription (Latin):
redeant per penitentia uocat. qr nĩ
uult mortem poc̾oris. s ut conuerta¬
tur et uiuat. Ergo non ẽ desperan¬
dum quiblibet poc̾orib : dum ⁊ ip̃i
impii adspem indulgentie ꝓuecent᷑.
Dicitur autempꝰ ħ serpenti. Male
mine autem uentris: significantur
desideria carnis. His enim duabus
luxurie aut ouꝑbie ingana ruina. et
terram inanducabis: ide̾̃ ad tepertin¬
ebunt quos terrena cupiditate dece¬
ꝑis. Omnib dieb uite tue .i. omni

Expanded text:
redeant ad poenitentiam vocat, quia non redeant ad poenitentiam vocat, quia non vult mortem peccatoris, sed ut convertatur, et vivat . Ergo non est desperandum quibuslibet peccatoribus, dum et ipsi impii ad spem indulgentiae provocantur. 4. Dicitur autem posthaec serpenti: Maledmine autem ventris significantur desideria carnis; his enim duabus luxuria aut superbiae insana ruina. 5. Et terram manducabis, id est, ad te pertinebunt, quos terrena cupiditate deceperis. Omnibus diebus vitae tuae, i
Abbreviated transcription (Latin):
liis fisci se contegunt: qui seculum
a sperum amplectuntur qui priuigi¬
ne uoluntatis carnał afflantur. quiq
tecepti heretica pranitate. ⁊ grã deinu¬
dati: tegumenta mendaciorũ tanꝙͣ
fi sci folia colligunt. facientes sibi suc¬
auctoria prauitaͬs cum de donino uł
ecclia menciuntur Cumq aulis¬
sent uocem dei deambulantis ĩ pa¬
racliso ad auram post metidiem. De¬
ambulat deusmillio et ñ stat ⁊ qui
stabiles in eius p̃cepto non geu̾ant.
Et bene ad auram post post meridi¬
emqr iani ab eis aufercur lux illa i¬
feruentior ueritatis. aꝓpinqͣntib er¬
rorum tenebris alconderunt sea
facie dei: in medio ligni paradisi. In
medio autem ligni alrondit se qui
auerrꝯ apcepto creatorio: in erroris
atq arbitrii siui uoluptatib uiuit.
uorauitq deus adam. Ubi es: Hic
ostendit. qr si qui a fide uł bonis oꝑi¬
b ad mendacia et sua desiteria labũ¬
tur: ñ despicit illos deus. s adhucut

Expanded text:
liis fici se contegunt, qui saeculum liis fici se contegunt, qui saeculum asperum amplectuntur, qui prurigine voluptatis carnalis arantur, quique decepti haeretica pravitate, et gratia Dei nudati, tegumenta mendaciorum, tanquam ficus folia, colligunt, facientes sibi succinctoria pravitatis, cum de Domino vel Ecclesia mentiuntur. 2. Cumque audissent vocem Dei deambulantis in paradiso ad auram post meridiem. Deambulat Deus in illis, et non stat, qui stabiles in ejus praecepto non perseverant. Et bene ad auram post meridiem, quia jam ab eis aufertur lux illa ferventior veritatis, appropinquantibus errorum tenebris. Absconderunt se a facie Dei in medio ligni paradisi. In medio namque ligni se abscondit, qui aversus a praecepto Creatoris, in erroris atque arbitrii sui voluptatibus vivit. 3. Vocavitque Deus Adam: Ubi es? Hic ostendit quod si qui 275 a fide vel bonis operibus ad mendacia sua desideriaque labuntur, non despicit illos Deus, sed adhuc ut
Abbreviated transcription (Latin):
ciam habere latentez: Noua semper
exquinte: boni maliq scientiam pe¬
netrate. Unde apd salomonẽ mulier
illa hr̃ticorum specie ⁊ tenens: dicit.
Aque furtiue dulciores sunt: ⁊ pa¬
nis absconditus suauior. Subiecit
deinde idem serpens. Q uacũq die:
comeditio ex eo statimaperientur cc¬
culiur̃. ⁊ eritio sicut diiscientes bo¬
uum ⁊ malũ. sic et omnes generałr
þr tici diuinitatis m̾itum profitent᷑.
atq scientie pollicitatoe decipunit.
et reprehendunt ees quos simpliciter
credentes inuen̾iit. Et qr oumino
carnalia ꝑsuadent: qͣi ad ea carnali¬
um cculorum aꝑtione conantur ad¬
ducere. ut interior cculꝰ obsruret᷑. U¬
Idit igitur mulier qd̾ bonũ erat
lignii: tulitq de fructu illius ⁊
cõmedit. Mulier comedit añ ꝙ uir.
çipunitur. Et dedit uiro ouo. ⁊ come¬
dit. utiq qr post dełeta toem carnalis
d pecrandum. Cumq cognouissẽt
se ẽẽ nudos: consuerunt folia fisci. fo¬

Expanded text:
tiam habere latentem ? nova semper tiam habere latentem ? nova semper exquirite, boni malique scientiam penetrate. Unde illa in Salomone mulier haereticorum speciem tenens dicit: Aquae furtivae dulciores sunt, et panis absconditus suavis . Subjecit deinde idem serpens. Quacunque die comederitis ex eo, statim aperientur oculi vestri, et eritis ut dii, scientes bonum et malum. Sic et omnes generaliter haeretici divinitatis meritum profitentur, atque scientiae pollicitatione decipiunt et reprehendunt eos, quos simpliciter credentes invenerunt. Et quia omnino carnalia persuadent, quasi ad carnalium oculorum apertionet interiores oculos obscurent. Vidit igitur mulier quod bonum esset lignum, tulitque de fructu illius et comedit. Mulier comedit antea, non cipiuntur, et dedit viro suo, et comedit: utique, quia post delectationem carnalis ad peccandum. Cumque cognovissent se esse nudos, consuerunt folia ficus. Fo
Abbreviated transcription (Latin):
prohibito manducare ẽ. Aunc qͥp¬
pe iinx a uita beata tanꝙͣ aparadiso
expellitur homo. peccatumq ei im¬
putatur.⁊̃ sinon subsequitur effec¬
tuo. qr et sinon ẽ in factis culpa:
in consensione tñ rea tenet᷑ consci¬
entia. Hy secundum anagoge. Cete¬
rum uixta metaforam poterit calli
subtilius ꝓmittunt illicita curiosi¬
tate secretorum ad oꝑatc̾em atq sci¬
entiam boni ⁊ mali. ⁊ in ip̃o homine
tanqͣm in arbore que plantata ẽ in
medio paradisi: eam dingrentia
demostrare contra hunc serpentez
clamat apło cum dicit. Metuo ne
sua: sic sensꝯ nrĩ corrumpãtur. Se¬
ducitur aũt uerb̾ huius serpẽtis
camalis nr̃a cc̾cupiscentia: ⁊ ꝑ illã
Uicit ergo iste ad mulierez. Cur
pcep̃ ub deus ut non comederetis
ex omiligno paradisi : Sic et h̾rtico¬
rum curiga cupiditas. Sic pram p̃¬
dicatores ad diligentii etrorio falla¬
ciam. auditorum carnaliu corda suc¬
cẽdunt dicẽtes. Quare fugistio sciẽ¬

Expanded text:
prohibito manducare est. Tunc quipprohibito manducare est. Tunc quippe jure a vita beata tanquam a paradiso expellitur homo, peccatumque ei imputatur, etiamsi non sequatur effectus, quia etsi non est in factis culpa, in consensu tamen retinetur conscientia. Haec secundum anagogen. Caeterum juxta metaphoram, poterit callidsubtilius promittunt illicita curiositate secretorum adapertionem atque scientiam boni et mali, et in ipso homine tanquam in arbore quae plantata est in medio paradisi eam dinoscentiam demonstrare. Contra hunc serpentem clamat Apostolus cum dicit: Metuo ne sua, sic sensus vestri corrumpantur . Seducitur verbis hujus serpentis carnalis nostra concupiscentia, et per illa d. Dicit ergo iste ad mulierem: Cur praecepit vobis Deus, ut non comederetis ex omni ligno paradisi? sic et haereticorum curiosa cupiditas, sic praedicatores pravi, ad diligendam erroris fallaciam, auditorum carnalium corda succendunt, dicentes: Quare fugitis scien
Abbreviated transcription (Latin):
tolus. Et non tanguamus lignum
in medio paradisi plautatum sciẽcie
natura arbitrii nr̃i: que media est.
ut decepti post scĩa bom experiam᷑ ⁊
malum. Seipeno aũt ille capiẽci¬
or omniũ bestiaru: indicat drabo¬
lum qui inde seipeno dicit᷑: qd̾ uolu¬
bili uerratur astutia. S quid ẽ qd̾
ip̾e per mulierem decipit. ⁊ nõ ꝑ ui¬
rum: qr non pot̾ rõ nr̃a seduci ad pec¬
candum. nͥon pcedente delectatre in
obtemperare debet tõm. tanquã auir
o dominãti Hec ei uno quaq h̃me
geritur: inocculto quedam seretoq
conugio. suggestionem quippe ẜ
pente accipimꝰ ⁊ mulierem uero
aminalẽ corporis sensum: ir̃em aũt
uirum. Ergo qñ cocurrit mala sug¬
gestio: qͣi seipens loquitur. S si so¬
la cegitatio oblectetur illiꝯ sugges¬
tioms. ⁊ refrenante rõe consensus
explente oꝑis ñ succeclat: Solamu¬
lier uidetur comedisse illicitũ. qd̾ si
mulier cibum dedisse uiro uidetur.
Illecebre enim consentire: deligno

Expanded text:
dicit. Et non tangamus lignum in medio paradisi plantatum scientiaenatura arbitrii nostri, quae media est, ut, decepti per scientiam, experiamur et malum. Serpens autem ille, sapientior omnium bestiarum, indicat diabolum, qui inde serpens dicitur quod volubili versetur astutia. 3. Sed quid est quod ipse per mulierem decepit, et non per virum? Quia non potest ratio nostra seduci ad peccandum, nisi praecedente delectatione in obtemperare debet rationi, tanquo dominante. Hoc enim in unoquoque homine geritur in occulto quodam secretoque conjugio. Suggestionem quippe per mulierem accipimus, mulierem vero animalem corporis sensum, rationem autem virum. Ergo qgestio, quasi serpens loquitur, sed sola cogitatio oblectatur illius suggestionis, ut refrenante ratione consensus explendi operis non succedat, sola mulier videtur comedisse illicitum. Quod simulier cibum dedisse viro videtur. Inlecebri enim consentire, de ligno
Abbreviated transcription (Latin):
tus liberantes. Qd autem cͥca solis
cccasum pauor imupit in abrabaz
et orrormagnus ⁊ tenebrosꝯ: sig¬
inficabat cirea hiuus seculi finem
magnam perturba tẽem ab antixͦ
in scio futuram. De qua dominꝯ
dic̃ in euangelio. Erit enuntunc
tribulatio magna: qualis ñ fuit
ab uncio. Qd̾ uero adiungitur
cum cocubuiss sol fr̃a est caligoi
ten ebro ..⁊ apparuit clibanus fu¬
mans. ⁊ lampas ignis transiens
intet media illa que cliisa erãt:
significat pꝰ finem seculi futurũ di¬
ẽ indicii. qũ per ignem segregabũ¬
tur sc̃orum ppli ⁊ iniquorum. Qd̾ aͦ
dictũ ẽ ad abraham.sciendo scies
qr peregrinũ erit semen tuu̾ ĩ tra ñ
ppria. et inseruitutem religent et
affligent eos quadringenteͥs ãnis:
hoc de ppłõ isrł quierat in egito ser¬
uituro apettissime ꝓphetatu est.
ñ qd̾ sub egiitiis quadringẽtis

Expanded text:
s liberandos. Quod autem circa solis occasum pavor irruit in Abraham, et horror magnus, et tenebrosus, significabat circa hujus saeculi finem magnam perturbationem ab Antichristo in sanctis futuram. De qua dicit Dominus in Evangelio: Erit enim tunc tribulatio, magna, qualis non fuit ab initio . 10. Quod vero adjungitur: Cum occubuisset sol, facta estclibanus fumans, et lampas ignis transiens inter media illa, quae divisa erant, significat post finem saeculi futurum diem judicii, quo per ignem segregabuntur sanctorum populi et iniquorum. Quod vero dictum est ad Abraham: Sciendo scies quia peregrinum erit semen tuum in terra non propria, et in servitutem redigent, et affligent eos quadringentis annis, hoc de populo Israel, qui erat in Aegypto serviturus, apertissime prophetatum est. sub Aegyptiis quadringentis
Abbreviated transcription (Latin):
medus ꝓmissiseminis abralx: ⁊ ista ẽ
figura. ꝑuaccam ei significata est
plebs posita sub iugo legio. ꝑca
pram: ca dem plel peccattix fut᷑a.
Parietem: ea demplels etiam regu¬
atura. Que animalia ideo trina di¬
cuntur: qr per articulos temporũ ab
adoleuit. Ptuiturem et colu̾bã spi
ni futun. Quorum etas temporalis
idõ tacetur: q eterna meditãtes trãs¬
gressi sunt desideria temporalia. S
quid ẽ qd̾ anmalia illa tria cliuidũt᷑
adu̾sꝯ se inuicem partib ꝯstitutis:
nͥ qd̃ camales ⁊ in populo uet̾i et
iunic inter se diuiduntur: Por¬
ales indiuidui sunt. Scisia s̃ cogi¬
tant. non seducunt̾ ab hereticis. s¬
pax est semper in ip̃is. Siue a turb̾
se remoueant. ut turtur. Siũ ĩt̾ illas
conuersentur sic̃ columba: utraq
et uinecentiam. uolucres aũt des¬
cendentes super corꝑa que diuisa
crant: op̃c inmundi significant᷑
pastumq̃nau suũ de carnaliũ di¬
insione querentes. Qd̾ autem ill

Expanded text:
modus promissi seminis Abrahae, et ista est figura. Per juvencam enim significata est plebs posita sub jugo legis; per capram, eadem plebs peccatrix futura. Per arietem, eadem plebs bene etiam regnatura. Animalia vero ideo tria dicuntur, quia per articulos temporum ab adolevit. Per turturem et columbam, spini futuri. Quorum aetas temporalis ideo tacetur, qgressi sunt desideria temporalia. Sed quid est quod animalia illa tria dividuntur adversus se invicem partibus constitutis, nisi quod carnales et in populo veteri et nunc inter se dividuntur. Poritales indivisi sunt: schisma non cogitant, non seducuntur ab haereticis, spax est semper in ipsis. Sive a turbis se removeant, ut turtur, sive inter illas conversentur, sicut columba: utraque et innoxia. Volucres autem descendentes super corpora, quae divisa erant, spiritus immundi significantur, pastum quemdam suum de carnalium divisione quaerentes
Abbreviated transcription (Latin):
Ost hanc uictoriam fc̃mẽ u̾bũ
domini ad abraham in uisu
dum e̾et de postitate sollicitus. et
s uid̾e̾t ñ nascifilium ⁊ cũ semini
suo fc̃am promissionem tenerer. st¬
atim fit illi infigura duplex ꝓuissi¬
nlituline harene mans: uł in mul¬
titudine stellarum celi futura. Eiciẽs
dit illi stellas celi dicens. Sic facia
resurrectõnis choruscare. Deinde in¬
õstrauit illi arenã mano: ⁊ dix̃. sic er¬
it inmultitudine semẽ tuũ. lxxẽ.
ent quidem copiqu gens uiteoru:
S sterilis infecunda sicutꝰ arena mͣ¬
qd̾ ẽẽt possõr repr omissionis terre¬
futurꝯ: signu peciit per qd̾ agnos¬
c̾et. nõ qͣi dubitans an fieret: Sec
inquit mͥ uaccham triẽnẽ.⁊ cap̃m
turem quoq ⁊ columbani. Tollẽs gͥ
abraham uinuera ħ diuisit ea per
medium.⁊ utrasq paues contra se
altruisecus posuit: aues aũt ñ dini¬
isit. Descenderuntq uolucres suꝑ

Expanded text:
ost hanc victoriam factum est verbum Domini ad Abraham in visu, dum esset de posteritate sollicitus, et sibi videret non nasci filium, et tamen semini suo factam promissionem teneret, statim fit illi in figura duplex promissimilitudinem arenae maris, vel in multitudinem stellarum coelidit illi stellas coeli dicens: Sic faciam resurrectionis lumine coruscare. Deinde demonstravit illi arenam maris, et dixit: Sic erit in multitudine semen tuum, hoc est, erit quidem copiosa gens Judaeorum, sed sterilis et infecunda sicut arena mquod esset possessor repromissionis futurus, signum petit, per quod agnosceret, non quasi dubitans an fieret, sed inquit, mihi vaccam triennem, et capram turem quoque et columbam. Tollens igitur Abram universa haec divisit ea per medium, et utrasque partes contra se altrinsecus posuit, aves autem non divisit. Descenderuntque volucr
Abbreviated transcription (Latin):
masculi ⁊ femine: qr in fine seculi
atq in resurrect̾ce iustorũ ominimo¬
da et perfecta pace sp̃i corpo adhere¬
bit: nulla mortalitatis ingcentia
tamen pꝰ egressum de archaũ offer¬
untur deo insacrificio nͥ munda : Qͥd¬
deude ułit oͥ deo loquente ad uoe. ⁊
tamrursꝯ ab exordio. qr multimoĩs
eam significare oportebat. figurũ
eccłie comendante. qd ꝓgenies elꝯ
beñdicitur ad implendam terram.
Qd̾ dantur eis in escam cuncta ani¬
malia: sicut in illo disco petro dr̃.
guine iubentur manducartur:
ne uita pristiñ qͣi sufferata i con¬
scientii teneatur⁊ s. hant tanqͣm
effusionem ꝑ conressionez. qd̾ uero
testamentum deus posuit inter se
et homines atq hominẽ anim᷑ om̃ez¬
nuanine ne ꝑdat eam diluuio: ach¬
um .s. qui apparet innubib.qͥuũqͣm
nisi de sole resplendet. Illi enim nõ
peunt cliluuo: qui in ꝓphis ⁊ inõibꝰ
diuinis scriptus tanqͣm in deinu

Expanded text:
masculi et feminae, quia in fine saeculi, masculi et feminae, quia in fine saeculi, atque in resurrectione justorum, omnimoda et perfecta pace spiritui corpus adhaerebit, nulla mortalitatis indigentiatamen post egressum de arca non offeruntur Deo in sacrificio, nisi munda? deinde sibi uelit deo loquente ad Noe et tamquam rursus ab exordio - quia multis modis eam significari oportebat — figuram ecclesiae commendante, quod progenies eius benedicitur ad implendam terram, quod dantur eis in escam cuncta animalia, sicut in illo disco Petro dicitur: mguine iubentur manducare: ne uita pristina quasi suffocata in conscientia teneatur, sed habeat tamquam effusionem per confessionem. quod testaet homines, atque omnem animam vivam, ne perdat eam diluvio, arcum, qui appareret in nubibus, qui nunquam nisi de sole resplendet. Illi enim non percunt diluvio, qui in prophetis et in omnibus divinis Scripturis, tanquam in Dei nu
Abbreviated transcription (Latin):
qũ erit scõrum requies. ñ ad huc ĩ
sa cramento spei quo in hoe tempore
conscriatur eccłia. quamdiubibitur
qd̾ dex latere manauit: s iamin
ip̃a ꝑfectoe salutis eterne. cum trade¬
tur regnum deo et patri ut uiilla per¬
spicua contemplatc̃e incõnuitabilis
ueritatis: nullis mystiis corporalibꝰ
egeamus. Cur sexcentesuno ⁊ uno
nis. aperitur arche cectum. fiuita
ꝓmissum. Cur uicesimo ⁊ septimo di¬
e scdi mesis dicitur siccasse terra. tã¬
quam finita eẽt iambaptizandines¬
essitas. ĩnum̾o dierum quinqͣgesi
sp̃e ⁊ corporis sepcies cetonq habet : u¬
no addito pp̃ uuitatis iunculũ. Cur
de archa coniuncti exeunt. ꝗ disuĩcti
auerunt mairhã noe et filii eiꝰ. ⁊ uxor
eiꝯ. ⁊ uxores filiorum eiꝰ. Cur seor suz
uiri. seorsum femine cominemorate
sunt. nͥ qd̾ in hoc tempore caro cc̾cupis¬
Postinodum aũt exeunt uoe ⁊ uxor
Hoc ẽ qd̾ comiuemorant᷑ cõiuncti

Expanded text:
quando erit sanctorum requies, non adhuc in quando erit sanctorum requies, non adhuc in sacramento spei, quo in hoc tempore consociatur Ecclesia, quandiu bibitur quod de Christi latere manavit, sed jam in ipsa perfectione salutis aeternae, cum tradetur regnum Deo, et Patri, ut in illa perspicua contemplatione incommutabilis veritatis nullis ministeriis corporalibus egeamus. 29. Cur sexcentesimo primo nnis aperitur arcae tectum? Finita um? cur uicesima septima die secundi mensis dicitur siccasse terra: tamquam finita esset iam baptizandi necessitas in numero dierum quinquagesispiritus et corporis septies octonno addito propter unitatis vinculum. Quod de arca conjuncti exeunt, qui disjuncti ante averunt in arcam Noe, et filii ejus, uxor ejus, et uxores filiorum ejus. Cur seorsum viri, seorsum feminae commemoratae sunt? nisi quod in hoc tempore caro concupistmodum autem exeunt Noe et uxor Hoc est, commemorantur conjuncti
Abbreviated transcription (Latin):
Einde aquinq regib qui
so donus irruerant captũ
loth liberat: habens secũ trecẽtos
decem ⁊ ecto uernaculos. S quid
hec iuctoria abrahe de quinq regi¬
b indicabat. qͦs ille fidei pater
Si confumͣta sit in sp̃u principali.
totidem corporism̃ sensꝰ uerbo
dei subigit: Nam sicut ille de ꝓ¬
ximo in regib uictor ita et fides
nr̃a pro anima uictrix de ext̾ĩore
tantũ trecentis decem ⁊ ecco com¬
ittantib adu̾ sanes principes de¬
bellauit: iam tunc in sacram̾to
cuicis cuius siguram ꝑ tͥau litte¬
rum grecã numero trecentoru
exprimitur. imaginalaat᷑. qd̾i
nos passio liberaret a dominatu
quinq camaliũ sensuũ: qui nos
antea uariis uicus captiuates exsu¬
pau̾ant. Reuertentiigitur a cede hos¬
tium abraham oocurrit ei mox mel¬
chi sedech rex salem: sacerclos dei ĩ¬
eimarrabili parente ꝓgenitus. ben¬
dixitq abrahai offerens panem et
unumin sacrificium do. Hunc mel¬
chisedec apłs paulus siĩ patre ⁊ sine

Expanded text:
einde a quinque regibus, qui Sodomis irruerant, Abram captum Lot liberat, habens secum in praelio CCCXVIII vernaculos. Sed quid haec victoria Abrae de quinque regibus indicabat, quos ille fidei pater si confirmata sit in spiritu principali, totidem corporis nostri sensus verbo Dei subigit. Nam sicut ille de ximo in regibus victor, ita et fides nostra per animam victrix de exteriore tantum trecentis decem et octo comitantibus, adversarios principes debellavit, jam tunc in sacramento crucis, cujus figura per Tau litteram Graecam numero trecentorum exprimitur, imaginabatur, quod nos Christi passio liberaret a dominatu quinque carnalium sensuum, qui nos antea variis vitiis captivantes exsuperaverant. 4. Revertenti igitur a caede hostium Abraham occurrit ei mox Melchisedech, rex Salem sacerdos Dei, inenarrabili parente progenitus; benedixitque Abraham, offerens panem et vinum in sacrificium Deo. Hunc Melchisedech apostolus Paulus sine patre et sine
Abbreviated transcription (Latin):
celi alta penetrare. S sicut illi per
superbiam ab una lingua ĩmultis
diuisi sunt: ita ⁊ hr̃tici ab unitate
fidei et confessione segregati. int̾
se diuersitate erroris quasi per dis¬
sonantiam lingue inuicem secer¬
nuntur. ⁊ quos arinat aduersus
deũs elate conspirationis ꝑuicio¬
sa consentio: rursus interce dente
doginatum discordia. diuidit obor¬
ta repente confusio. Quos quidez
ip̃a triuitas dampnat. in quam of¬
fendunt: ip̃a eos dispergit dumi dic̃.
ue scismatum. Eo aũt tempore qñ
linguarũ fc̃a ẽ uauetas: in sola do¬
mo heber. que antea fuit lingua re¬
de his que illi repromisit deus ex¬
ronen dumni..
Ocutus est enim ei deus. Egre¬
dere de terra tua. ⁊ de cognatioe
tua. ⁊ de domo prĩs tui. Quis autez
alius exiit inabraha de terra sua
⁊ de cognatẽe sua. ut apud exteros
lecupletaretur ut ẽet in gentem

Expanded text:
coeli alta penetrare. 3. Sed sicut illi per coeli alta penetrare. 3. Sed sicut illi per superbiam ab una lingua in multas divisi sunt, ita et haeretici, ab unitate fidei confusione segregati, inter se, 296 diversitate erroris, quasi per dissonantiam linguae, invicem secernuntur; et quos armat adversus Deum elatae conspirationis perniciosa consensio, rursus, intercedente dogmatum discordia, dividit oborta repente confusio. 4. Quos quidem ipsa Trinitas damnat, in quam offendunt, ipsa eos dispergit, dum dicit:ve schismatum. Eo autem tempore, quando linguarum facta est varietas, in sola domo Heber, quae antea fuit, lingua rede his quae illi repromiserat Dominus, exponendum. Locutus est enim ei Dominus: Egredere de terra tua, et de cognatione tua, et de domo patris tui. Quis autem alius exiit in Abraham de terra sua, et de cognatione sua, ut apud exteros locupletaretur, ut esset in gentem