comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
E UERENTISSI¬
simo fr̃i secundino: co
certis in hac ecclesia legi ex more solent.
q̃draginta lectiones exposui. Et quarũ¬
dam quidẽ dictata expositio adsistenti
plebi est ꝑnotarium recitata: quarũdã
u̾o explanationẽ coram populo ipse locu¬
tus sum. atq ita ut loquebar excepta ẽ.
Sed quidam frẽs sacri uerbi studio feruẽ¬
tes: ante quã ad ꝓpositum modum ea q̃
dixeram subtili emendatione ꝑducerẽ
transtulerunt. Quos recte ego quasi qͥbꝰ¬
dam famelicis similes dixerim: q̃ priuꝰ
escas edere appetunt. quã plenius exco¬
quant᷑. Hoc uero ubi scriptum ẽ. ductꝰ
dam ambiguitate exposui: s eandẽ du¬
bietatẽ post modũ certa enuntiatione
correxi. Easdem qͦq omelias eo quo dic¬
te sunt ordine in duobꝰ codicibꝰ ponere
curaui: ut priores uiginti que dictace
sunc. et posteriores totidẽ q̃ sub oclis
dicte. in singulis essent distincte corpo
post posite q̃ ante ꝑ euangłistam scpͣte
sunt inueniunt᷑: neq̃qͣm mouere tuaz

Expanded text:
everentissisimo fratri Secundino epis his quae diebus certis in hac Ecclesia legi ex more solent adraginta lectiones exposui. Et quarumdam quidem dictata expositio, assistente plebe, est per notarium recitata; quarumdam vero explanationem coram populo ipse locutus sum, atque ita ut loquebar excepta est. Sed quidam fratres, sacri verbi studio ferventes, antequam ad propositum modum ea quae dixeram subtili emendatione perducerem, transtulerunt. Quos recte ego quasi quibusdam famelicis similes dixerim, qui prius escas edere appetunt quam plenius excoquantur. Hoc vero ubi scriptum est: Ductudam ambiguitate exposui, sed eamdem dubitationem postmodum certa notatione correxi. 1435 Easdem quoque homilias, eo quo dictae sunt ordine, in duobus Codicibus ponere curavi, ut et priores viginti, quae dictatae sunt, et posteriores totidem, quae sub oculis dictae, in singulis essent distinctae corpopostpositae quae ante per evangelistam scriptae sunt inveniuntur, nequaquam movere tuam
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ uocem rotarũ seqñtium. ã alia. ⁊ uocẽ
ꝯmotionis magne. In totis sacͥ eloquii
testam̃ta significari suꝑiꝰ dixinꝰ. Dox gͣ ro¬
tarum ⁊ sermo testam̃toꝵ. Pt uocem it aq
alarum ãalium. audit᷑ ꝙ uox rotarũ. qr p̾¬
dicantium sermone suscepto: dũ uirtuteᷤᷤ sc̃o¬
rum ad altiora agenda euolant: seq uicissĩ
ad ꝓuectum pulsant: sc̃ẽ eccłie statꝰ erigit᷑.
ut ꝑ uniu̾sum mundũ sacroꝵ testam̃torum
pagine legant᷑. Ubiq ⁊ enim iam scm̃ euã¬
sonant. Apłoꝵ gͦ uocem uox rotarũ seqͥtur:¬

Expanded text:
 vocem rotarum sequentium animalia, et vocem commotionis magnae. 37. In rotis sacri eloquii Testamenta signari superius diximus . Vox igitur rotarum est sermo Testamentorum. Post vocem itaque alarum animalium auditur etiam vox rotarum, quia praedicantium sermone suscepto, dum virtutes sanctorum ad altiora agenda evolant, seque vicissim ad provectum pulsant, sanctae Ecclesiae status erigitur, ut per universum mundum sacrorum Testamentorum paginae legantur. Ubique etenim jam sanctum Evanresonant. Po
Abbreviated transcription (Latin):
dis sonare ceꝑint. audientium sp̃s ex amo¬
re ꝯpunctꝰ. ad lam̃ta cõmouet᷑. Hinc ẽ eĩ
qd̃ scriptẽ sacre u̾ba: fiunt incorde legenti¬
um sapida. Hinc ẽ qd̾ ab amantibꝰ plerũ¬
q insilentio qͣsi furtiue ⁊ tacite legantur.

Expanded text:
eperint, audientium spiritus ex amore compunctus ad lamenta commovetur. Hinc est enim quod Scripturae sacrae verba fiunt in corde legentium sapida, hinc est quod ab amantibus plerumque in silentio quasi furtive et tacite leguntur.
Abbreviated transcription (Latin):
Omp̃s enum d̾s melatione capita potentiu
p̾cidit: qr uideoꝵ suꝑbiam a semetipso alenã¬
do repulit: in qͣ alienatione gs̃ mote s: quia
dum iudi a fide disced̾ent. ad cognitionẽ fid̾i
corda gentiũ cucurrerũt. Que in delic gẽte
insacre locutionis pabulo os cordis aꝑuĩt. ⁊
inocculto sic̃ pauꝑ comedunt: qr cũ festina¬
tione ⁊ silentio u̾ba uite legentes sumunt.
ed sciendum ẽ qd qñto¬

Expanded text:
s in alienatione capita potentium praecidit, quia Judaeorum superbiam a semetipso alienando repulit. In qua alienatione gentes motae sunt, quia dum Judaei a fide caderent, ad cognitionem fidei corda gentilium cucurrerunt. Quae videlicet gentes in sacrae lectionis pabulo os cordis aperiunt, et in occulto sicut pauper comedunt, quia cum festinatione et silentio verba vitae legentes sumunt. 40. Sed sciendum est q
Abbreviated transcription (Latin):
nis nͣgne. pꝰ uocem que ᷤᷤ alaꝵ atq rotarum¬
subdit᷑ ⁊ uocem cõmotionis magne. Ꝙ si di¬
ligent̾ aspicit᷑ inueuiri põt qr non ociose re
more ẽ. alt̾a ex caritate. Una fit mnluctu pe¬
nitentiũ alia ex feruore amantiũ. P̾ p̾dica¬
tionis gͦ u̾bum pͥma cõmotio ẽ cum plãgimꝰ
mala que fecimꝰ. Post uͦ uocem alarũ et rota
rum scd̃a ꝯcomotio ẽ. dum magnis fletibus
querimꝰ celestia bona que au diimꝰ Ecce eĩ
qr int̾ scãm eccłiam de młtis patribꝰ uirtutũ
exempla cognoscim: qͣsi alaꝵ sonitũ cotidi¬
e audimꝰ. Q ubiq sac̃ eloquia ꝑsonant: q̃si
rotaꝵ uocibꝰ excitam̃. Et qr ꝑ eadem sacra
eloqi ad amorẽ nr̃i ꝯditoris accendim̃. ñg¬
ni feruoris ignibꝰ ardentes. ẽẽ nos longe ad¬
huc ab omp̃is dĩ facie plangunꝰ. Post pͥmã¬
gͦ uocem ꝯmotionis magne ad extremũ qͦq
uox magne ꝯmotionis fit. qr qui cognoscẽ¬
do dm̃ cepimꝰ pecc̃ã plangere: diligendo ꝙ

Expanded text:
tque rotarumsubditur: Et vocem commotionis magnae. Quod si diligenter aspicitur, inveniri potest quia non otiose repmore est, altera ex charitate; una fit ex luctu poenitentium, alia ex fervore amantium. Post praedicationis ergo verbum prima commotio est, cum plangimus mala quae fecimus; post vocem vero rum, secunda commotio est, dum magnis fletibus quaerimus coelestia bona, quae audivimus. Ecce enim, quia intra sanctam Ecclesiam de multis patribus virtutum exempla cognoscimus, qui alarum sonitum quotidie audimus, quia ubique sacra eloquia personant, quasi rotarum vocibus excitamur. Et quia per eadem sacra eloquia ad amorem nostri conditoris accendimur, magni fervoris ignibus ardentes esse nos longe adhuc ab omniergo vocem commotionis magnae ad extremum quoque vox magnae commotionis fit, quia qui cognoscendo Deum coepimus peccata plangere, jam diligendo quem
Abbreviated transcription (Latin):
N secundo namq namq hurꝰ oꝑis libꝰ
iam p̾fatus sum. qd̾ uir uenerabilis be¬
nedictus sic̃ a fidelibꝰ eus discipulis ag¬
noui. longe acapuana urbe positus: ger¬
mam eiusdem urb̃ ep̃i animã. nocte me¬
dia inglobo igneo ad celum ferri ab an¬
głis aspexit. Qui eandem quoq ascen¬
dentẽ animã intuens: mentis laxato si¬
nu: quasi uno solis radio cunctũ in suis

Expanded text:
n secundo namque hujus operis libro jam praefatus sum quod vir venerabilis Benedictus, sicut a fidelibus ejus discipulis agnovi, longe a Capuana urbe positus, Germani ejusdem urbis episcopi animam nocte media in globo igneo ad coelum ferri ab angelis aspexit. Qui eamdem quoque ascendentem animam intuens, mentis laxato sinu quasi sub uno solis radio cunctum in suis
Abbreviated transcription (Latin):
ihosolimarum subu̾sio describatur que a
uespasianoꝙ tito romanis principibꝰ fac¬
ta est: nullus qui hystoriam eu̾sionis eiꝰ¬
dem legit ignorat. Romani enĩ principes
denunciantur: cum dicit᷑. Quia uenient
dies inte. ⁊ circudabũt te inimici tuiual¬
lo. & circumdabunt te. ꝙ coangustabũt

Expanded text:
scribatur, quae a Vespasiano et Tito Romanis principibus facta est, nullus qui historiam eversionis ejusdem legit ignorat. Romani enim principes denuntiantur, cum dicitur: Quia venient dies in te, et circumdabunt te inimici tui vallo; et circumdabunt te, et coangusta
Abbreviated transcription (Latin):
plius despiciendus uidet᷑. Quid enimi
humana carne sublimius carne xp̃i. que
est suꝑ angelos exaltata: ꝙ quid in hu¬
mana carne abiectiꝰ carne leꝓsi. que tumeᷤ¬
centibꝰ nulneribus scinditur exhalantibꝰ
setoribꝰ impletur: Sed ecce inspecie leꝓsi
apparuit. ꝙ isqui est reu̾endus suꝑ om̃ia:
inderi despectus in fra om̃ia dedignatus
nonẽ. Cur hoc. inisi ut nos sensu digniore
idmoneret. quatenꝰ quisquis ei qui incelo
est festinat adsistere. humiliari in t̾ra ꝙ
compati etiã abiectis et despicabilibꝰ fra¬
mb nõ recuset: Loqui caritati ur̃e sub
breuitate decreueram. s quia nõ est in
homine ma er̃ decurrens sermo retineri
nõ potest: quẽ disponit ipse de quo loqui¬
mur. Qui uiuit ⁊ regnat cũ patre inunita¬

Expanded text:
plius despiciendus videtur. Quid enim in plius despiciendus videtur. Quid enim in humana carne sublimius carne Christi, quae est super angelos exaltata? Et quid in humana carne abjectius carne leprosi, quae tumescentibus vulneribus scinditur, et exhalantibus fetoribus impletur? Sed ecce in specie leprosi apparuit; et is qui est reverendus super omnia, videri despectus infra omnia dedignatus non est. Cur hoc, nisi ut sensu nos tardiores admoneret, quatenus quisquis ei qui in coelo est festinat assistere, humiliari in terra et compati etiam abjectis et despicabilibus fratribus non recuset? Loqui charitati vestrae sub brevitate decreveram; sed quia non est in homine via ejus , decurrens sermo retineri non potest, quem disponit ipse de quo loquimur, qui vivit et regnat cum Patre in unita
Abbreviated transcription (Latin):
enum pondus sentire poterat qui portã¬
tem portabat: qua iure pensandum ẽ
nobis quantũ frat̾na compassio ualeat.
quantũ nos om̃ipotenti d̃o micd̾ie uis¬
cera coniungant. Inde eni ei qui ẽ suꝑ
om̃ia ꝓpinquamꝰ. unde nos ꝑ compassio¬
nem ꝓximis etiam suꝑ nosmecipsos depo¬
nimus. In rebus corporalibꝰ. nemo alta tã¬
git. insi qui tenditur. In rebꝰ uero spirita¬
libꝰ certũ est. quia quanto plus ꝑ compaᷤ¬
sionẽ attrahimur: tanto altisuerius pro¬
pinquamus. Ecce aũt redemptori gen̾s
humani ad edificationẽ nrãm minime
sufficit quod in extremo udicio dicturũ
fratribus m̃is mͥ fecistis: nisi ⁊ ante iudici¬
um hoc inse ostend̾et qd̾ dixiss. Ut inide¬
licet demonstraret. quia quisquis nũc bo¬
na oꝑa indigentibꝰ exhibec. ei hec specia¬
liter inpendit. cuiis hec amore exhibue¬
rit. ꝙ tanto plus quisq maiorẽ mercedẽ
recipit. quanto nec eum despicit qui am¬

Expanded text:
enim pondus sentire poterat, qui portanenim pondus sentire poterat, qui portantem portabat? Qua in re pensandum est nobis quantum fraterna compassio valeat, quantum nos omnipotenti Deo misericordiae viscera conjungant. Inde enim ei qui est super omnia propinquamus, unde nos per compassionem proximi etiam sub nosmetipsos deponimus. In rebus corporalibus nemo alta tangit, nisi qui tenditur; in rebus vero spiritalibus certum est quia quanto plus per compassionem attrahimur, tanto altis verius appropinquamus. Ecce autehumani ad aedificationem nostram minime sufficit quod in extremo judicio dicturum minimis, mihi fecistis , nisi et ante judicium hoc in se ostenderet quod dixisset; ut videlicet demonstraret quia quisquis nunc bona opera indigentibus exhibet, ei haec specialiter impendit cujus haec amore exhibuerit. Et tanto plus quisque majorem mercedem recipit, quanto nec eum despicit qui am
Abbreviated transcription (Latin):
sertus. pallium quouestiebat᷑ int̾ram
ꝓtinus ꝓiecit. ⁊ expandit: ac desuꝑ le ꝓ¬
sum posuit. eũq suo pallio undiq cons¬
trictum suꝑ humerum leuauit: secũq
reu̾tens detulit. Cumq iam monasteri¬
i foribꝰ ꝓpinquaret: spiritualis pat̾ eiꝰdẽ
monasterii magnis clamare uocibꝰ cep̃.
Curnte. ianuas monasterii cicius aꝑite:
quia fr̃ martirius uenit. dũm portans.
Statim uͦ ut martiruis ad monasterii
aditum ꝑuenit: isqui leꝓsus esse puta¬
batur de collo eius exiliens. ꝙ mea sp̃e
q ascendens dixit. Martiri. tume nõ eru¬
biusti suꝑ t̾ram: ego te non erubescã suꝑce
lum. Qui sc̃s uir mox ut est monasteriũ
ingressus ei pater monasterii dix̃. Fratꝰ
martiri ubi est quẽ portabas: ciu ille res¬
pondit dicẽs. Ego si scissem quis ess: pe¬
des illiuis tenuissem. Tune isdem marti¬
rius narrabat. quia cum eũ portass pon¬
dus eiꝰ minime sensiss. Nec mirũ. qͦm᷑

Expanded text:
sertus, pallium quo vestiebatur in terram sertus, pallium quo vestiebatur in terram protinus projecit et expandit, ac desuper leprosum posuit, eumque suo pallio undique constrictum 1651 super humerum levavit, secumque revertens detulit. Cumque jam monasterii foribus pmonasterii magnis clamare vocibus coepit. Currite, januas monasterii citius aperite, quia frater Martyrius venit Dominum portans. Statim vero ut Martyrius ad monasterii aditum pervenit, is qui leprosus esse putabatur, de collo ejus exsiliens, et in ea specie que ascendens dixit: Martyri, tu me non erubuisti super terram, ego te non erubescam super coelos. Qui sanctus vir mox ut est monasterium ingressus, ei pater monasterii dixit: Frater Martyri, ubi est quem portabas? Cui ille respondit, dicens: Ego si scivissem quis esset, pedes illius tenuissem. Tunc idem Martyrius narrabat quia cum eum portasset, pondus ejus minime sensisset. Nec mirum quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
ent. nulla que possumus fratribꝰ. impen¬
dere bona recusemus. Neq enim alicer
redemptoris nr̃i membra efficimur. nisi ĩ¬
herendo deo. ꝙ compaciendo ꝓximo. Sed
quia ad amorẽ d̾i ⁊ ꝓximi plerumq corda
audientium plus exempla quã uerba ex¬
citant. caritati ur̃e indicare studeo: qd̃
is qui presto est filiꝰ m̃s epiphanius dia¬
chonus hisauria ꝓuincia exortus. inuici¬
na factũ terra licaome solet narrare mi¬
raculũ. Ait enim. quod inea quidã mar¬
cirius nomme uite ualde uenerabilis mo¬
nachꝰ fuit. qui ex suo monast̾io uisitatio¬
nis gr̃a ad aliud monast̾ium tendebat:
cui spiritualis pat̾ p̾erat. Pergensitaq
nus morbꝰ ꝑ membra fedauerat inueĩt
inuia: uolentẽ ad suũ hospiciũ redire. &
p̾ lassicudine nõ ualentẽ. Ipsouero itine¬
re se habere phibebat hospicium: quo
isdem martirius monachꝰ ire festinaba.
Hir aũt dei eiusdẽ leꝓsi lassitudinẽ mi¬

Expanded text:
ent, nulla quae possumus fratribus impenent, nulla quae possumus fratribus impendere bona recusemus. Neque enim aliter Redemptoris nostri membra efficimur, nisi inhaerendo Deo, et compatiendo proximo. 10. Sed quia ad amorem Dei et proximi plerumque corda audientium plus exempla quam verba excitant, charitati vestrae indicare studeo quod is qui praesto est filius meus Epiphanius diaconus, Isauria provincia exortus, in vicina factum terra Lycaoniae solet narrare miraculum. Ait enim quod in ea quidam, Martyrius nomine, vitae valde venerabilis monachus fuit, qui ex suo monasterio visitationis gratia ad aliud monasterium tendebat, cui spiritualis pater praeerat. Pergens itaqunus morbus per membra foedaverat, invenit in via, volentem ad suum hospitium redire, sed prae lassitudine non valentem. In ipso vero itinere se habere perhibebat hospitium quo idem Martyrius monachus ire festinabat. Vir autem Dei ejusdem leprosi lassitudinem mi
Abbreviated transcription (Latin):
renti adu̾sario ꝙ multa sua uinos inue¬
menti dicimus. nisi solum qd̾ nobis est
certum refugium. solida spes. quia unũ
cum illo facti sumus. in quo princeps h¬
uius mundi ꝙ suũ aliquid requisiuit.
et inuenire minime potuit: Qm̃ soluꝰ
ueraci libertate soluimur. quia ei q̃ u̾e
liber est unimur. Constat enĩ nec nega¬
re possumus s ueracit̾ fatemur: quia pͥn¬
ceps huius mundi habec in nobis multa
s tam̃ mortis nr̃e tempore iã nos rape ñ
ualet. quia eius membra effecti sumus.
in quo nõ habet quicquã. Sed quid ꝓdest
qd̾ eidem redemptori nr̃o ꝑfidem iungi¬
mur. si ab eomoribꝰ disiungam᷑: Ipse
ꝙ enim dic̃. Non om̃is qui diẽ michi do¬
mine dñe intrabit in regnũ celoꝵ. Rec¬
ta ergo oꝑa fidei nr̃e iungenda sunt.
Mala que fecimus ꝑ cotidiana lamenta
diluamꝰ transactas nr̃as nequicias surgẽ¬
cia ab amore d̾i ⁊ ꝓximi recta oꝑa suꝑ¬

Expanded text:
renti adversario, et multa sua in nobis inverenti adversario, et multa sua in nobis invenienti dicemus, nisi solum qcertum refugium, et solida spes, quia unum cum illo facti sumus in quo princeps hujus mundi et suum aliquid requisivit, et invenire minime potuit? quoniam soi jam servitio veraci libertate solvimur, quia ei qui vere liber est unimur. Constat enim, nec negare possumus, sed veraciter fatemur, quia princeps hujus mundi habet in nobis multa; sed tamen mortis nostrae tempore jam nos rapere non valet, quia in quo non habet quidquam. Sed quid prodest quod eidem redemptori nostro per fidem jungimur: si ab eo moribus disjungamur? Ipse etenim dicit: Non omnis qui dicit mihi, Domine, Domine, intrabit in regnum coelorum . Recta ergo opera rectae fidei jungenda sunt. Mala quae fecimus per quotidiana lamenta diluamus, transactas nostras nequitias surgentia ab amore Dei et proximi recta opera super
Abbreviated transcription (Latin):
ne concepti sunt: meoꝵ ꝓculdubio uł
actione uł locutione. uł cogitatione a¬
liquid suũ princeps huius mundi habu¬
it. Sed id circo illos uł post raꝑe uł pͥus
enere nõ potuit: quia cos ille a debitis
sus eripuit. qui pro nobis sine debito.
mortis debitum soluit. Ut nos ideo sub
iure hostis nr̃i debita nr̃a non teneant.
quia pro nobis mediator d̾i ⁊ hominum
homo xp̃s iħs gratuita reddidit qd̃ non
debebat. Qui enim ꝓ nob̃ mortẽ carnis
indebitam reddidit: nos a debita ani¬
me morte libauit.. Ait ergo. Uenit e¬
nim princeps mũdi hurꝰͥ: ⁊ in me non
habet quicquã. Unde curandũ nobis
est. et cum magnis cotidie fletibꝰ cogitã¬
dum quã seuus quã terribilis sua innoᷤ
oꝑa requirẽs in die nr̃i exitus princeps hu¬
ius mundiueniat: sietiam ad dm̃ carne
morientẽ uenit. ꝙ in illo aliquid que sunt
in quo inuenire nichil potuit. Quid itaq
nos miseri dicturi. quid acturi sumꝰ. qui
innumera mala cõmisimus: Iind requi¬

Expanded text:
ne concepti sunt in eorum procul dubio vel actione, vel locutione, vel cogitatione aliquid suum princeps hujus mundi habuit. Sed idcirco illos vel post rapere, vel prius tenere non potuit, quia eos ille a debitis suis eripuit, qui pro nobis sine debito mortis debitum solvit, ut nos ideo sub jure hostis nostri debita nostra 1650 non teneant, quia pro nobis mediator Dei et hominum homo Christus Jesus gratuito reddidit quod non debebat. Qui enim pro nobis mortem carnis indebitam reddidit, nos a debita animae morte liberavit. Ait ergo: Venit enim princeps mundi hujus, et in me non habet quidquam . Unde curandum nest, et cum magnis quotidie fletibus cogitandum, quam rapidus, quam terribilis sua in nobis opera requirens, in die nostri exitus princeps hujus mundi veniat; si etiam ad Deum carne morientem venit, et in illo aliquid quaesivit, in quo nihil invenire potuit, quid itaque nos miseri dicturi, quid acturi sumus, qui innumera mala commisimus? Quid requi
Abbreviated transcription (Latin):
ibunt om̃s cogitationes eoꝵ. Que sciliez
dure cogitationes intelligi etiã ꝑ lapidũ
significationẽ ualent. Nam sequit᷑. Et
nõ relinquent inte lapidem suꝑ lapidem.
Peru̾sa ⁊ enim mes cum ꝑu̾se cogitationi
adhuc puersionẽ adicit. quid aliud quã
lapidẽ suꝑ lapidem point: Sed in destͣc¬
ta ciuitate suꝑ lapidem lapis nõ relinqͥ¬
tur: quia cũ adultionẽ suam añia ducit᷑.
om̃is abilla cogitationũ suaꝵ ꝯstructio
d̾s modis multis uisitare consueuit. Nam
assidue hanc uisitat p̾cepto. aliquando
aũt flagello. aliquando u̾o miraculo: ũ
ꝙ uera que nesciebat audiat. ⁊ tam̃ adhuc
suꝑbiens atqz contempnes̃. aut dolore
puncta redeat. aut beneficiis deuicta. ma¬
lum qd̃ fecit erubescat. Sed quia in sita¬

Expanded text:
eribunt omnes cogitationeribunt omnes cogitationdurae cogitationes intelligi etiam per lapidum significationem valent: nam sequitur, et non relinquent in te lapidem super lapidem. Perversa etenim mens, cum perversae cogitationi adhuc perversionem adjicit, quid aliud quam lapidem super lapidem ponit, sed in destructa civitate super lapidem lapis non relinquitur, quia cum ad ultionem suam anima deducitur, omnis ab illa cogitationum suarum constructio deus modis multis visitare consuevit. Nam assidue hanc visitat praecepto, aliquando autem flagello, aliquando vero miraculo, ut et vera, quae nesciebat, audiat et tamen adhuc superbiens atque contempnens, aut dolcompuncta redeat, aut beneficiis devicta malum quod fecit erubescat. CAPUT CXVI
Abbreviated transcription (Latin):
uenit. Hoc de se contra mundi principẽ
nec petius dicere p̾sumpsit: qui audireme¬
ruit. Quecumq ligau̾is suꝑ terrã. ligat.a
erũt ⁊ incelis. Ec̃ quodcumq solueris suꝑ
terrã: solutum erit ⁊ in celis. Hoc nec pau¬
lus dicere p̾sumpsit: qui pͥusquam mortis
debitum solueret ad celi t̾cii secreta ꝑuẽit.
Hoc nec ioh̾s dicere ausus ẽ. qui ꝓ amore
precipuo in redemptoris sui pectore recu
enĩ miniquitatibꝰ conceptus sũ. ⁊ in delic¬
tis peꝑit me mat̾ mea: sine culpa inmun¬
do ẽẽ potuit. qͥ in mundo cũ culpauenit.
Hinc namq isoẽ ꝓpħ̾a ait. Noniustifica¬
bitur inconspectu tuo om̃is uiuẽs. Hinc
salomon ait. Non est homo uistꝰ in t̾raqͥ
faciat bonũ. ⁊ nõ peccet. Hinc ioħs dic̃.
Si dixerimus quia peccatum quia pecca¬
tum nõ habemus. ipsi nos seducus. ꝙ
ueritas in nob̾ non ẽ. Hinc iacobuᷤ ait.

Expanded text:
venit. Hoc de se contra mundi principem venit. Hoc de se contra mundi principem nec Petrus dicere praesumpsit, qui audire meruit: Quaecunque ligaveris super terram ligata erunt et in coelis, et quodcunque solveris super terram solutum erit et in coelis . Hoc nec Paulus dicere praesumpsit, qui priusquam mortis debitum solveret ad coeli tertii secreta pervenit . Hoc nec Joannes dicere ausus est, qui pro amore praecipuo in Redemptoris sui pectore in coenim in iniquitatibus conceptus sum, et in delictis peperit me mater mea , sine culpa in mundo esse non potuit qui in mundum cum culpa venit. Hinc namque idem Propheta ait: Non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens . Hinc Salomon ait: Non est homo justus in terra qui faciat bonum, et non peccet . Hinc Joannes dicit: Si dixerimus quia peccatum non habemus, ipsi nos seducimus, et veritas in
Abbreviated transcription (Latin):
uor m̃tis. quanta tunc om̃ium malorũ
memoria. que obluuo transacte felicitatiꝰ
que formido ⁊ consid̾atio iudicis. Quidgͦ
esse nobis dep̾sentibus ad delectationem
deb. quando cunctis simul transeuntibꝰ
nõ ualet transire qd̾ imminet: quando
⁊ boc funditus finitur qd̾ diligitur. ⁊ illd̾
incipitur ubi dolor nunquã finitur: c̃ue
maligni sp̃s egrediente anima sua opera
requirunt. tũc mala que suaserũt replicãs.
ut sociam ad tormentũ trahant. Sed cur
hoc depuersa solummodo anima dicimñ.
cum ad electos quosq egredientes ueniãt.
ꝙ suũ in illis si preualeant aliquid reqͥrãt:
ynus aũt in hominibꝰ extitit: qui añ pas¬
sionẽ suam libera uoce dixit. Iam nõ mlta¬
loquar uobcum. uenit enĩ princeps mun¬
di huius ⁊ in me nõ habet quicquã. Quia
enim hunc mortalem hoĩem uidit. suũ in
illo mundi pͥnceps aliquid inuenire posse
se credidit. Sed sine ullo peccato a mũdi cor¬
ruptione exiit: qui sine peccato ad mundũ

Expanded text:
omnium malorum memoria, quae oblivio transactae felicitatis, quae formido et consideratio judicis. Quid ergo esse nobis de praesentibus ad delectationem debet, quando, cunctis simul transeuntibus, non valet transire quod imminet? quando et hoc funditus finitur quod diligitur, et illud incipitur ubi dolor nunquam finitur? Tunc maligni spiritus in egrediente anima sua opera requirunt; tunc mala quae suaserunt replicant, ut sociam ad tormenta trahant. Sed cur hoc de perversa solummodo anima dicimus, cum ad electos quoque egredientes veniant, et suum in illis, si praevaleant, aliquid requirant? Unus autem in hominibus exstitit, qui ante passionem suam libera voce diloquar vobiscum. Venit enim princeps mundi hujus, et in me non habet quidquam . » Quia enim hunc mortalem hominem vidit, suum in illo mundi princeps aliquid invenire posse se credidit. Sed sine ullo peccato a mundi corruptione exiit, qui sine peccato in mundum
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Et quidẽ in hac die tu a que ad pacẽ
tibi: nũc aũt abscondita sũt ab ocłis tuiꝰ
dum enĩ districtus iudex sustinet. ⁊ adhuc
manũ nõ exerit in ꝑcussione. dum a retͥbu¬
cione ultionis ultime ẽẽ quedam tẽ poris
securitas uidet᷑: debenius pensare malũ
qd̃ sequit᷑. pensantes gemere. gementes
uitare. ca que cõmisimus peccata indesi¬
nenter aspicere: aspicientes flere. flẽtes
abstergere. Nulla nos ꝓsꝑitatis transito¬
rie leticie dissoluat: nec mentis nr̃e ocłos
ea que sunt transitoria obstruant. nec ce¬
cos adignẽ ꝑducant. Si enum districte
pensetur cuiꝰ sit ponderis inꝓperium ex
ore uentatis cognoscitur: cũ neglegenti
ꝙ futura nõ ꝓspicienti dicit᷑. Et quidem
in hac die tua que ad pacẽ tibi: nunc aũt¬

Expanded text:
dem in hac die tua quae ad pacem tibi; nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Dum enim districtus judex sustinet, et adhuc manum non exerit in percussionem, dum a retributione ultionis ultimae esse quaedam temporis securitas videtur, debemus pensare malum quod sequitur, pensantes gemere, gementes vitare, et quae commisimus peccata indesinenter aspicere, aspicientes flere, et flentes abstergere. Nulla nos prosperitatis transitoriae laetitia dissolvat, nec mentis nostrae oculos ea quae sunt transitoria obstruant, nec caecos ad ignem ducant. Si enim districte pensetur, cujus sit ponderis improperium, ex ore veritatis agnoscitur, cum negligenti et futura non prospicienti dicitur: Et quidem in hac die tua, qu
Abbreviated transcription (Latin):
uitatem fleuit suꝑ illam dicẽs. quia si ꝯg¬
nouisses ꝙ tu. Fleuit ⁊ enĩ puis redemp¬
tor rinam ꝑfidẽ cuntatis: quã ipsa sibi
ciuitas nõ cognoscebat ẽẽ uenturã. Cui
a flente dño dicitur recte. quia si cogno¬
uisses ꝙ tu: sub audis fleueras. que mo¬
do quia nescis qd̾ imminec: exultas. Mͫ
et subditur. Et quidem in hac die tuaq̃
ad pacem t̃. Cum enim carnis uoluptati
bꝰ daret. ⁊ uentura mala nõ ꝓspicere c:
in die sua que ad pacem ei esse poterant
habebat. Cur uero bona presentia ad
pacẽ habuerit: manifestat᷑ cum subdi¬
tur. Nunc aũt abscondit.a sunt ab ocłiꝰ
tius. Si enum a cordis erꝰ ocłis mala que
immiuerent abscondita nõ essent: leta

Expanded text:
 illam dicens: Quia si cognovisses et tu. Flevit etenim pius Redemptor ruinam perfidae civitatis, quam ipsa sibi civitas non cognoscebat esse venturam. Cui a flente Domino recte dicitur, Quia si cognovisses et tu, subaudis fleveras, quae modo, quia nescis quod imminet, exsultas; unde et subditur: Et quidem in hac die tua quae ad pacem tibi. Cum enim carnis voluptatibus se daret, ventura mala non prospiceret, in die sua quae ad pacem ei esse poterant, habebat. Cur vero bona praesentia ad pacem habuerit, manifestatur cum subditur: Nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Si enim cordis ejus oculis mala quae imminerent abscondita no
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsid̾at. Plangit enime os qui neci¬
unt cur plangant᷑. Qui iuxta salomo¬
nis uerba. letantur cũ male feceruit:
⁊ exultant in rebꝰ pessimis. Quisi dã¬
pnationem suã que eis imminet cog¬
nouissent: semetipsos cum lacrimis

Expanded text:
considerat. Plangit enim eos qui nesciconsiderat. Plangit enim eos qui nesciunt cur plangantur, quia, juxta Salomonis verba, laetantur, cum male fecerint, er exultant in rebus pessimis. Qui si damnationem suam, quae eis imminet, agnovissent, semetipsos cum lacrimis
Abbreviated transcription (Latin):
uerant. ut aut nõ dantes munera studẽt
corporalit̾ ꝑsequi. aut dantes sp̃ualiter
necare. Quia uero redemptor ñr p̾dicati¬
onis uerba nec indignis ⁊ ingratis sub¬
trahit. post quã discipline uigorẽ eiciẽ¬
do puersos tenuit. donum mox gr̃e os¬
tendic. Nam subdit᷑. Et erat docẽs coti¬
die intemplo. Hec iuxta ystoriam bre¬
uiter tratando transcurrimꝰ. S quia
euersam iam ihrłm nouimus. atq eu̾¬
sione sua in melus ꝯmutatam: quia
expulsos latrones a templo. atq ipsũ
iam templũ erutum scimus: debemus
ex rebꝰ exterioribꝰ introrsus aliquam si¬
militudinẽ trahere. atq exeu̾sis edifi¬
cus parietũ morum ruinam tumere.
Uidens enĩ cuutatem fleuit suꝑ illam
dicẽs. quia si cognouisses ⁊ tu. Hoc se¬
mel egit cũ ꝑituram ciuitatẽ ẽẽ nunci¬
auit: hoc cotidie redemptor nr ꝑelctoꝰ
suos agere nullatenꝰ cessat. cũ quosdã
ex bona uita ad mores reꝓbos puenisse

Expanded text:
verant, ut aut non donantes munera studerent verant, ut aut non donantes munera studerent corporaliter persequi, aut dantes spiritaliter necare. Quia vero Redemptor noster praedicationis verba nec indignis et ingratis subtrahit, postquam disciplinae vigorem ejiciendo perversos tenuit, donum mox gratiae ostendit. Nam subditur: Et erat docens quotidie in templo. Haec juxta historiam breviter tractando transcurrimus. 3. Sed quia eversam jam Jerusalem novimus atque eversione sua in melius commutatam, quia expulsos latrones a templo, atque ipsum jam templum dirutum scimus, debemus ex rebus exterioribus introrsus aliquam similitudinem trahere, atque ex eversis aedificiis parietum morum ruinam timere., Videns enim civitatem, flevit super illam, dicens: Quia si cognovisses, et tu. Hoc semel egit, cum perituram civitatem esse nuntiavit. Hoc quotidie Redemptor noster per electos suos agere nullatenus cessat, cum quosdam ex bona vita ad mores reprobos pervenisse
Abbreviated transcription (Latin):
quia domus mea. domus or̃onis est. Uos
aũt fecistis illam speluncam latronũ. Qͥ
enum narrauit mala uentura ⁊ ꝓtinus
templũ ingressus ẽ. ut de illo uendentes
tem̃tes eiceret: ꝓfecto innotuit. quia ru¬
ina ppli maxime exculpa sacerdotum fu¬
it. Euersionẽ quippe describens. s uendẽ¬
effectu sui oꝑis ostendit. unde radix ꝓdut
ꝑdici onis. Sicut aũt enu̾glista alio
teste diclicimus: intemplo columbe uẽ¬
debantur. Et quid ꝑcolumbas. nisi scĩ sp̃
donum accipitur: S uendentes ⁊ emẽ¬
tes excem plo eliminat: quia uel eos qui
ꝓ munere inpositionem in anuũ tribuũt.
uł cos qui donum sp̃s emere nitunt᷑ dãp¬
nat. De quo templo mox subdit᷑. Domus
mea domꝰ oracionis est. uos autẽ fecistis
eam speluncam latronum. qui em̃ ad
accipienda munera intemplo residebãt̃:
ꝓfecto quia quibꝰ dam nõ dantibꝰ. lesio¬
nes exquirerent. dubiũ non erat. Domꝰ
E oracionis spelunca lacronum fact
fuerat: quia ad hoc intemplo adsistere no¬

Expanded text:
ea domus orationis est, vos autem fecistis illam speluncam latronum . Qui enim narravit mala ventura, et protinus templum ingressus est ut de illo vendentes et ementes ejiceret, profecto innotuit quia ruina populi maxime ex culpa sacerdotum fuit. Eversionem quippe describens, sed vendeneffectu sui operis ostendit unde radix prodiit perditionis. Sicut autem evangelista alio teste didicimus, in templo columbae vendebantur . Et quid per columbas nisi sancti Spiritus donum accipitur? Sed vendentes et ementes e templo eliminat, quia vel eos qui pro munere impositionem manuum tribuunt, vel eos qui donum Spiritus emere nituntur damnat. De quo templo mox subditur: Domus mea, domus orationis est, vos autem fecistis illam speluncam latronum. Qui enim ad accipienda munera in templo residebant, profecto quia quibusdam non dantibus laesionem exquirerent dubium non erat. Domus ergo orationis spelunca latronum facta fuerat, quia ad hoc in templo assistere no
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nõ relinquent inte lapidem suꝑ lapidẽ:
etiam ipsa iam eiꝰdem ciuitatis transmi¬
gratio testatur. Quia dum nũc ineo lo¬
co ꝯstructa est ubi extra portam fuerat¬
dñs crucifix ÷ prior illa iherosoluna ut¬
dicit᷑ funditus est euersa. Cui ex qua
culpa eu̾sionis sue pena fuerit in lata fb̃¬
iungitur. Eo qd̾ non cognou̾is tempus
insitationis tue. Creator quippe om̃iũ
ꝑ incarnationis sue misteriũ hanc uisi

Expanded text:
 non relinquent in te lapidem super lapidem. Etiam ipsa jam ejusdem civitatis transmigratio testatur, quia dum nunc in eo loco constructa est, ubi extra portam Dominus crucifixus fuerat, prior illa Hierusalem funditus est eversa: cui ex qua culpa eversionis suae poena fuerit illata, subjungitur: Eo quod non cognoveris tempus visitationis tuae. Creator quippe omnium per incarnationis mysterium han
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ deluto pͣuitatis educit᷑: ut eiꝰ pedes ꝑ fi¬
dem in petͣ solident᷑. S qr rectam fidem rec¬
ta subseq̃ deb oꝑatio: gressꝰ eiꝰ directi sunt.
ut pꝰ duectionẽ gressuũ idẽ pꝰt qmͣ refectionẽ
boni oꝑis inore acceꝑit: ꝙ̃ ⁊ nouũ canticum¬
p̾dicationis. Sic saulꝰ dum supbꝰ damascum
ꝑgeret. redemptoris uoce ꝓstratꝰ iacuit. ⁊ qui
p̾dicator futurꝰ erat: non tñ mox ut p̾dicaret
qd̾ uiderat audiuit. s ei iacenti dr̃. Ingrede ĩ
ciuutatem. ⁊ dicet᷑ t̾ q̃d te oporteat face̾. Iacẽs

Expanded text:
enim de luto pravitatis educitur, ut ejus pedes per fidem in petra solidentur. Sed quia rectam fidem recta subsequi debet operatio, gressus ejus directi sunt, ut post directionem gressuum, idest, perfectionem boni opraedicationis. Sic Saulus, dum superbus Damascum pergeret , Redemptoris voce prostratus jacuit. Et qui praedicator futurus erat, non tamen mox ut praedicaret quod viderat audivit, sed ei jacenti dicitur: Ingredere in civitatem, et di
Abbreviated transcription (Latin):
te discussimꝰ. Iam nũc planioras
et nuiꝰ difficilia que secunt᷑. Can¬
tati itaq ur̃e colloquim᷑ eidẽ om¬
mpotenti do grãs referentes: qr
post cot oꝑaca siluarũ: tandem leti ad campos
exiuuimꝰ. inquibꝰ libis gressibꝰ locutionis nr̃e
intrepidũ pedem ponamꝰ. Eoce enim pꝰtqm̃
ꝓph̃a similitudinẽ głe dñi contemplatꝰ in faci¬
em suã cecidit: adiung̃. Et audiui uocẽ loque¬
tis ⁊ dix̃. adme. Fili hoĩs sta suꝑ pedes nos ⁊
des meos. E cre diuina uox iacenti ꝓphe uis¬
sit ut sugͣgeret: s surgere om̃ino ñ poss. nisi

Expanded text:
te, discussimus. Jam nunc planiora sunt, et minus difficilia quae sequuntur. Charitati itaque vestrae colloquimur, eidem omnipotenti Deo gratias referentes, quia post tot opaca silvarum, tandem laeti ad campos exivimus, in quibus liberis gressibus locutionis nostrae intrepidum pedem ponamus. Ecce enim postquam propheta similitudinem gloriae Domini contemplatus, in faciem suam cecidit, adjungitntis, et dixit ad me: Fili hominis, sta super pedes tuos, et des meos. Ecce divina vox jacenti prophetae jussit ut surgere!. Sed surgere omnino non posset, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
audierat. Surges uͦ hoc didie̾: ut que ꝯgno¬
uerat p̾dicaret. S querendũ nob̾ ẽ cur ezechi¬
el ⁊ paulꝰ in faciem cadunt: ⁊ de ascensore e¬
retrorsum cadũt. nͥ qd̾ om̃is qͥ pꝰt se cadit ibi
pcłdubio cadit ubi ñ uidet: Qͥ uͦ añ se cecide¬
rit. ibi cecidit ubi uidet. Iniq̃ gͦ qr inmuisibi¬
libꝰ cadũt. pꝰ se cad̾e dicunt᷑. qr ibi corruunt
ubi ꝙ eos tũc sequat᷑ mͣ uid̾e ñ possũt. Iusti
unt ut inuisibilibꝰ erigant᷑: q̃si infaciẽ cadt̃.
qr timore ꝯpuncti uidentes humiliantur.

Expanded text:
hoc didicit, ut quae cognoverat praedicaret. 5. Sed quaerendum nobis est cur Ezechiel et Paulus in faciem cadunt, et de ascensore eretrorsum cadunt, nisi quod omnis qui post se cadit ibi procul dubio cadit, ubi non videt; qui vero ante se ceciderit, ibi cecidit, ubi videt? Iniqui ergo quia in invisibilibus cadunt, post se cadere dicuntur, quia ibi corruunt, ubi quid eos tunc sequatur modo videre non possunt. Justi unt, ut inuisibilibus erigantur, quasi in faciem cadunt, quia timore compuncti, uidentes humiliantur.
Abbreviated transcription (Latin):
umodum alloquit᷑ ut eleuet. deinde suꝑ ha¬
des statuit. Nisi enim aliqͥd deet̾nitate inm̃¬
te uideremꝰ: minqm̃ in faciem nrãm peniten¬
do caderemꝰ. S iam iacentes uox dñi ꝯsolat᷑¬
uirtute ñ possumꝰ. Ipsiꝰ gͦ nos sp̃s implet et

Expanded text:
postmodum alloquitur ut elevet, deinde superapostmodum alloquitur ut elevet, deinde superac supra pedes statuit. Nisi enim aliquid de aeternitate in mente videremus, nunquam in faciem nostram poenitendo caderemus. Sed jam jacentes vox Domini consolatvirtute non poss
Abbreviated transcription (Latin):
qr ipse aspirando noᷤ p̾uenit ut uelimꝰ. qui ad¬
iungendo subsequit̃ ne manit̾ uelimꝰ s possi¬
mus implere que uolumꝰ. Preuemente ergo
gra ⁊ bona uoluntate subsequente: hoc quͣd
omp̃is dĩ domun ẽ: fit meritum nr̃m. Ꝙ bñ¬
paulꝰ breui sententia explicat dicẽs.: plus il¬
lis õĩbꝰ laboram. Q̾ ne uideret̃ sue uͥtuti tri¬
buisse qd fec̾at: adiunx̃. Non aũ ego: s gr̃a dĩ
mecii. Q enim celesti dono p̾uentꝰ ẽ: qͣsi ali¬
enum se a bono suo oꝑe agnouit dices. Non
aũ ego. S qr p̾ueniens grã libum ineo arbi¬
trium fecerat. inbono. quo lib̾o arbitrio eãdẽ
cum. Ac si diceret in bono oꝑe laboraui: ñego.
s ego. In eo enim qd̾ solo dĩ dono p̾uentꝰ sũ.
ñ ego: in eo. aũ qd̃ donũ uoliuitate subsecutus
dictis: ad exponendi ordinem redeamꝰ. Iui.
ili hoĩs sta suꝑ pedes tuos: ⁊ loquar tec.
Flotandus nob̃ ẽ ordo locutioĩs ⁊ operis.
E priꝰ similitudo gl̾e dñi apparet ut doceat:

Expanded text:
enit, ut velimus, quia adjuvando subsequitur ne inaniter velimus, sed possimus implere quae volumus, praeveniente ergo gratia et bona voluntate subsequente, hoc quod omnipotentis Dei donum est, fit meritum nostrum. « Paulus brevi sententia explicat, dicens: Plus illis omnibus laboravi : qui ne suae videretur virtuti tribuisse, adjunxit; non autem ego, sed gratia Dei mecum. Quia enim coelesti dono praeventus est, quasi alienum se a bono suo opere agnovit, dicens: Non autem ego; sed quia praeveniens gratia liberum in eo arbitrium fecerat in bono, quo libero arbitrio eamdem cum; ac si sed et ego. In eo enim quod solo Dei dono praeventus sum, non ego; in eo autem quod donum voluntate subsecutus dictis, ad exponendi ordinem redeamus. Fili hominis, sta super pedes tuos, et loquar tecum . 3. Notandus nobis est ordo locutionis et operis, quia prius similitudo gloriae Domini apparet ut dejiciat,
Abbreviated transcription (Latin):
ad me ⁊ dicentẽ. Fili hoĩs mitto ego te ad fili¬
os isrl. ad gr̃s apostat̾tes q̃ recesser̃ ame. Sic
Sic ꝓpħa describit sua: ut significet nr̃a. Nã
ꝙͣ ẽ hoc qd̾ eu acenti dr̃. sta suꝑ pedes tuos ⁊
loq̃r tecum: Qui enu iacenti loquebatur.
cur ñ se nͥ stanti ꝓmittit ẽẽ locuturũ: S
sciendum ẽ. qr alia sũt que iacentes. alia q̃
stantes audire debeam. Iacenti enim dr
ut surgat. stanti. aũ p̾cipit̾ ut ad p̾dicatio¬
nem ꝓficisci debeat. Adhuc enim nob min
firmitatis ꝯ fusione iacentibꝰ p̾beri nõ deb
auctoritas p̾dicationis. S cum iam in bono
oꝑe surgimꝰ cum iã rectistare cepimꝰ. dig¬
num ẽ ut ad lucrandos alios inp̾dicatione
muti debeamꝰ. Stans gͦ ꝓph̾a uisionẽ sp̃ũ¬
alem uidit ⁊ cecidit. cadens uͦ ãmonitionis
u̾ba suscep̾ ut surgeret: surgens. aũ p̾cep¬
tum audiuit ut p̾dicaret. Nam quia adh
ex supbie u̾tice stamꝰ: cũ iam de et̾nitatis
timore aliqͥd sentire cepuꝰ. dignum ẽ ut

Expanded text:
ntem: Fili hominis, mitto ego te ad filios Israel, ad gentes apostatrices, quae recesserunt a me. 4. Sic propheta describit sua, ut significet nostra. Nam quid est hoc quod ei jacenti dicitur: Sta super pedes tuos, et loquar tecum? Qui enim jacenti loquebatur, cur non se nisi stanti promittit esse locuturum? Sed sciendum quia alia sunt quae jacentes, alia quae stantesut surgat; stanti autem praecipitur, ut ad praedicationem proficisci debeat. Adhuc enim nobis in infirmitatis confusione jacentibus praeberi non debet auctoritas praedicationis. Sed cum jam in bono opere surgimus, cum jam recti stare coeperimus, dignum est ut ad lucrandos alios in praedicationem mitti debeamus. Stans ergo propheta visionem spiritalem vidit, et cecidit; cadens vero jam monitionis verbum suscepit ut surgeret, surgens autem praeceptum audivit ut praedicaret. Nam qui adhuc ex superbiae vertice stamus, cum jam de aeternitatis timore aliquid sentire coeperimus, dignum est ut
Abbreviated transcription (Latin):
ao pdicationẽ mittit᷑ eẽ ex aspans ꝓhibet᷑. Nisi
enim ad loquenda u̾ba. cum mittebat᷑ obedir.
d̾o dm̃ exaspant. qr locunt᷑ ⁊ facuunt mala: i¬
ta ñ numꝙ̃ boni exaspant qr reticent bona. Il
ciendi licent̾ p̾stant. Sequit᷑. .lx.¬
peri os tuum ⁊ comede quecumq do tͣ.¬

Expanded text:
ad praedicationem mittitur, esse exasperans prohibetur; nisi enim, ad loquenda verba cum mittebatur, obediredeo Deum exasperant, quia loquuntur vel faciunt mala, ita nonnunquam boni exasperant, quia reticent bona. Illciendi licentiam praestant. Sequitur: « Aperi os tuum et comede quaecunque t
Abbreviated transcription (Latin):
Quid enim celi nõe nͥ sac̃ scriptura de signat᷑:
De q̃ nob ⁊ sol sapĩe ẽ: ⁊ luna scientie ẽ. et ex
antiqͣs patribꝰ stelle exemploꝵ atq uͥtutum
lucent. Ꝙ sic pellis extendit᷑. qr ꝑscriptores fu¬
os carnis lingua formatũ. ante oclos nr̃os per
scriptum ẽ. Et aque q̃ suꝑ celos laudent no¬
mendm̃. Huiꝰ gͦ celi suꝑiora dñs in aquis teg̃:
qr alta sacri eloquii .i. ea que de nat᷑a diuini¬
tatis uł de et̾nis gaudiis narrat nob̃ adhuc
nescientibꝰ. solis angłis insccreto sũt cognita.
Celum g̾ ħ ⁊ coram nob̾ extendit. ⁊ tam̃ iaqͥs
suꝑiora illiꝰ ꝯtegunt᷑. qr ⁊ quedam sacͥ eloqui
iã nob̃ ꝑ aꝑtionem sp̃s patent. ⁊ quedã que so¬
lis anglis possũt eẽ manifesta. nob̾ ad huc ser¬
sp̃s pignus accepunꝰ qr hec ⁊ plene nõdum
ritualibꝰ sensibꝰ qͦs iam cognouimꝰ u̾itatis
pabulo pascim̃. Dicat gͦ qui erat scptus intꝰ
⁊ foris. qr in sacͦ eloquio ⁊ dictis occultioribꝰ

Expanded text:
Quid coeli nomine, nisi sacra Scriptura signatur? de qua nobis et sol sapientiae, et luna scientiae, et ex antiquis patribus stellae exemplorum atque virtutum lucent. Quod sicut pellis extenditur, quia per scriptores suos carnis lingua formatum ante oculos nostros, et per scriptum est: Et aquae, quae super coelos suntmini . Hujus ergo coeli superiora Dominus in aquis tegit, quia alta sacri eloquii, id est ea, quae de natura divinitatis, vel de aeternis gaudiis narrat, nobis adhuc nescientibus, solis angelis in secreto sunt cognita. Coelum ergo hoc et coram nobis extenditur, et tamen in aquis superiora ilper apertionem spiritus patent, et quaedam, quae solis angelis possunt esse manifesta, nobis adhuc serSpiritus pignus accepimus qui haec et plene necdum ritalibus sensibus, quos jam cognovimus, veritatis pabulo pascimur. 31. Dicat ergo: Qui erat scriptus intus et foris, quia in sacro eloquio et dictis occultioribus
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝯsũnatione scli. In uolutꝰ itaq lib̾ expandi
tur: qñ ħ qd̃ obscure ꝓlatum fuerat: ꝑ latitu¬
dinem intellectꝰ aꝑitur. Hunc inuolutũ li¬
brum ueritas expandit. qñ indisciplis egit ꝙͣ
scriptum ẽ. Tũc apuit illis sensum ut incelli¬
gerent scͥpturas. De quo adhuc libro subdit᷑.
Intꝰ ꝑ spũalem intelloctum: foris aũt ꝑ sen¬
sum litẽ simplicen: adhuc infirmatibꝰ con¬
gruentẽ. Intꝰ qr inuisibilia ꝓmitit: foris qr¬
uisibibilia p̾ceptorũ suoꝵ rectitudine disposu¬
temptibilia qualit̾ sint mnusu habenda uel
ex desid̾io fugienda p̾cepit. Alia namq de se¬
cretis ce lestibꝰ loquit᷑. alia uͦ inext̾ioribꝰ actio¬
nibꝰ uibz. Et ea quidem que foris p̾cepit pa

Expanded text:
ndo hoc quod obscure prolatum fuerat, per latitudinem intellectus aperitur. Hunc involutum librum Veritas expandit quando in discipulis egit quod scriptum est: « Tunc aperuit illis sensum ut intelligerent Scripturas. » De quo adhuc libro subditur:Intus per spiritalem intellectum, foris autem per sensum litterae simplicem, adhuc infirmantibus congruentem. Intus quia invisibilia promittit, foris quia visibilia praeceptorum suorum rectitudine disponrena et contemptibilia qualiter sint vel in usu habenda vel ex desiderio fugienda praecipit. Alia namque de secretis coelestibus loquitur, alia vero in exterioribus actionibus jubet. Et ea quidem quae foris p
Abbreviated transcription (Latin):
sacre pagine designant᷑. Lib aũt inuolutus ẽ.
sẽpture sacre eloquiũ obscurum. qd̃ ꝓfundit.a¬
te sententiarũ in uoluit᷑. ut ñ facile sensu oĩũ
penetret᷑. S corã ꝓph̃a lib expandit᷑: qr coram
p̃dicatoribꝰ sac eloquii obscuritas aꝑit᷑. In uolu¬
tum librũ manꝰ dĩ porrex̾at: cũ apłis dicebat. Si¬
mile factum ẽ regnũ celoꝵ hoĩ qui seminauit
bonum semĩ inagro suo. Cum aũ dormirent

Expanded text:
 autem involutus est Scripturae sacrae eloquium obscurum, quod profunditate sententiarum involvitur, ut non facile sensu omnium penetretur. Sed coram propheta liber expanditur, quia coram praedicatoribus sacri eloquii obscuritas aperitur. Involutum librum manus Dei porrexerat, cum apostolis dicebat: Simile factum est regnum coelorum homini qui seminavit bonum semen in agro suo. Cum autem dormirent
Abbreviated transcription (Latin):
nerunt pratum ⁊ fontem: & queq pote¬
rant ad reficiendum corpꝰ delectabilia
uideri. Tunc uiator ait. Ecce aqua:
ecce pratum: ecce amenus locꝰ in quo
possumus refici. ⁊ parũ quiescere: uͭua¬
leamus iter nr̃m post modum incolu¬
mes explere. Cum igitur ⁊ u̾ba aurib̾:
nitione ꝑsuasus consensit. ⁊ come dit. Ue¬
sꝑtina uͦ ora ꝑuenit ad cellam p̾senta¬
tus aũt uenerabili benedicto patri: si¬
bi orationem petiit. Sed mox eiuir sc̃s.
hoc quod inuia egerat inꝓperauit: di¬
cens. Quid ẽ frat̾: malignus hostis qͥ
tibi ꝑconuiatorẽ tuũ locutus ẽ. semel
tͣ ꝑsuadere nõ potuit: scdo nõ potuit.
Ad t̾cium suasit. ⁊ te ad hoc quod uoluit: suꝑauit.
cepit culpam deflere ⁊ erubescere: quã¬
to se cognouit etiã absentẽ in benedicti
ꝑatris ocłis deliquisse. pe

Expanded text:
nere pratum et fontem, et quaeque potenere pratum et fontem, et quaeque poterant ad reficiendum corpus delectabilia videri. Tunc conviator ait: Ecce aqua, ecce pratum, ecce amoenus locus, in quo possumus refici et parum quiescere, ut valeamus iter nostrum postmodum incolumes explere. Cum igitur et verba haec anitione persuasus, consensit et comedit: vespertina vero hora pervenit ad cellam. Praesentatus autem venerabili Benedicto Patri, sibi orationem dari petiit: sed mox ei vir sanctus hoc quod in via egerat improperavit, dicens: Quid est, frater, quod malignus hostis, qui tibi per conviatorem tuum locutus est, semel tibi persuadere non potuit, secundo non potuit, at tertio suasit, et te ad hoc quod voluit superavit? agis coepit culpam deflere et erubescere, quanto se cognovit etiam absentem in Benedicti Patris oculis deliquisse. Pe
Abbreviated transcription (Latin):
ualentiniani eius monachi cuius
suꝑius memoriã feci. uirerat laicus. s
religiosus. Qui ut serui di orationẽ ꝑ¬
ciꝑet: ⁊ germanũ frẽm uideret: annis
singulis de loco suo ad cellam eius ieui¬
nus uenire consueuerat. Quadã igit᷑
die dum it̾ admonast̾ium faceret: se¬
se illi alter uiator adiunxit: qui sumẽ
dos initinere portabat cibos. Cumq
iam hora tardior excreusset: dix̾. Ueni
frat̾: sumamꝰ cibũ: ne lassemur ĩ uia.
Cui ille respondit. Absit frat̾. Non fa¬
cio: quia ad uenerabilem patrẽ bene¬
dictũ ieiunus semꝑ uenire cor sueui.
Quo responso accepto. ad oram conuiatõ
conticuit. S post hec cum aliquantulũ
itineris spacium egissent: rursus admo¬
nuit uͭ manducarent. consentire nolu¬
it: qui ieiunus puenire decreuerat.
Ta cuit quidem qui admanducandũ
inuitauerat: ⁊ uͭ cũ eoieiunus adhuc
ꝑgeret. admodicũ consensit. Cumq¬
⁊ iter longuis egerẽt: ⁊ eos tardior ora
fatigaret: ambulantes initinere inue

Expanded text:
alentiniani ejus monachi, cujus superius memoriam feci, vir erat laicus, sed religiosus. Qui ut servi Dei orationem perciperet, et germanum fratrem videret, annis singulis de loco suo ad cellam ejus jejunus venire consueverat. Quadam igitur die dum iter ad monasterium faceret, sese illi alter viator adjunxit, qui sumendos cibos in itinere portabat. Cumque jam hora tardior excrevisset, dixit: Veni frater, sumamus cibum, ne lassemur in via. Cui ille respondit: Absit, frater, hoc non faciam, quia ad venerabilem Patrem Benedictum jejunus semper pervenire consuevi. Quo responso percepto, ad horam conviator tacuit. Sed cum post hoc aliquantulum itineris spatium egissent, rursus admonuit ut manducarent. Noluit consentire qui jejunus pervenire decreverat. Tacuit quidem qui ad manducandum invitaverat, et cum eo jejunus adhuc pergere ad modicum consensit. Cumque iter longius agerent, et eos tardior hora fatigaret ambulantes, invenerunt
Abbreviated transcription (Latin):
nisset. ⁊ ingressus caulas furtũ fac̾et:
berbicem tulit. ⁊ concitus exiit. Cum
uero ꝑuenisset ad locum ubi uir dñi
sepultus erat: repente hesit. ⁊ gressũ
mouere nõ potuit: berbicẽ quidẽ de
collo deposuit: eamq dimittere uo¬
luit: s manũ laxare nõ ualuit. Cep̃
igitur stare miser cũ p̾da sua. reus ⁊
ligatus: uolebat berbicẽ dimittere
nec ualebat. Uolebat egredi cũ ber

Expanded text:
nisset, ut ingressus caulas furtum fac ret, nisset, ut ingressus caulas furtum fac ret, vervecem tulit, et concitus exiit. Cum vero pervenisset ad locum ubi vir Domini sepultus erat, repente haesit, et gressum movere non potuit. Vervecem quidem de collo deposuit, eumque dimittere voluit, sed manum laxare non valuit. Coepit igitur stare miser cum praeda sua reus et ligatus. Volebat vervecem dimittere, nec valebat; volebat egredi cum ver