comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bat affectũ. Quicqd por̾at tp̃ris cues
brẽ. hoc totum sola sibi in lege meditato
uendicabat. S ecla ħ parum ẽ diligẽti.
qui uelit ad btitirdinis gram ꝓuenire.
Bts em̃ die ac nocte meditat᷑ in lege.A¬
gustior dies ẽ. meditatõe dectrme. Non
tantus dies intp̃re qͣntus meditatus
in lege. Uñ uide ne uluo mag̃ sigͣficare
uideat᷑. ꝙ ei qui in lege meditatur sẽper
dies ẽ. et lumẽ sine defectu. ꝙ nulle tere¬
bre noctis int̾polẽt. Alioquin. quomõ
negligentiorẽ in ꝓcessu oꝑis declãret.
quẽ diligentiore imip̃is opis sin ꝓpħa
principus ẽẽ uoluiss. indĩe g medita¬
tur legis et enangelii plicador. Et for¬
tasse illi qui nouu nõ recipiũt testm̃
innocte legerunt. et ideo nesciert n
intellex̾unt. Uñ saluator ne q̃ nos le¬
geremus intenebris amonet dicens.
ambulate indie ꝗa nõ offendit qui ĩ
die ambulat.Uidet enĩ grãm lucis. Q

Expanded text:
bat affectum, quicquid poterat temporis dies bat affectum, quicquid poterat temporis dies habere, hoc totum sola sibi in lege meditatio uindicabat. Sed etiam hoc parum est diligenti qui uelit ad beatitudinis gratiam peruenire; beatus enim die ac nocte meditatur in lege. angustior dies est meditatione doctrinae, non tantus dies in tempore quanta meditatio est in lege. unde uide ne illud magis significare uideatur, dies est, et lumen sine defectu, quod nullae tenebrae noctis interpolent. Alioquin quomodo negligentiorem in processu operis declararet, quem diligentiorem in ipsis operis sui propheta principiis esse uoluisset? in die ergo meditatur legis et euangelii praedicator. Et fortasse illi qui nouum non recipiunt testamentum in nocte legerunt et ideo nescierunt neque intellexerunt. unde saluator, ne etiam nos legeremus in tenebris, admonet dicens ambulandum in die, quia non offendat qui in die ambulat; uidet enim gratiam lucis. qui
Abbreviated transcription (Latin):
uantia celebritatis.sed salutaria et sem¬
pit̾na remedia suco grẽ spãlis infũdat.
Tota gͦ die in lege mẽditare.nõ ꝑfunc¬
toria tibi debet ẽẽ trscũsio. Si agrum
emẽ uelis.Sim̾cari domũ prudentiorẽ
adhibes. et ꝗd iuris sit cliligent̃ ꝯsidãs.
Et ne in aliquo forte fallaris. ip̃e nõ cre¬
dis. At nũc tu ipẽ em̃dus es tibi. d̾ tuo
p̃cio tc̃tatur. Considã quid sis. qd̾ nom̃
hẽas. quid acquiras tibi. hõ agrum nõ
m̃ta ꝯferri. Adhibe tibi ꝯsiliaros. moy¬
sen. ysaiam.hieremia. petru.paulum
ihoem. ip̃m agnũ ꝯsiliariu ih̃m dei fi¬
lium ut acquiras patrẽ. Cum hus trac¬
tandum. cum hiis tota ꝯfẽndu ẽ tibi.
totameditandũ die. sicut meditabatur
dauid. et hec erat illi sola meditatio. Nõ
pecuniaria coacuandi patrimõii cupidi¬
tate flagrabat. Non ꝓferendi limitis ex¬
cludendiq finitimiꝰ anxio curaꝵ estu.
Studio meditationis intentũ. reflecte¬

Expanded text:
uantiam celebritatis, sed salutaria et semuantiam celebritatis, sed salutaria et sempiterna remedia suco gratiae spiritalis infundat! Tota ergo die in lege meditare, non perfunctoria tibi debet esse transcursio. si agrum emere uelis, si mercari domum, prudentiorem adhibes et quid iuris sit diligenter consideras et, ne in aliquo forte fallare, tibi ipse non credis. at nunc tu ipse emendus es tibi. de tuo pretio tracta, considera quid sis, quod nomen habeas, quid adquiras tibi: non agrum, nonmenta conferri. adhibe tibi consiliarios Moysen Esaiam Hieremiam Petrum Paulum Iohannem, ipsum magnum consiliarium Iesum dei filium, ut adquiras patrem. cum his tractandum, cum his tota conferendum est tibi, tota meditandum die, sicut meditabatur Dauid et haec erat illi sola meditatio. non pecuniaria coaceruandi patrimonii cupiditate flagrabat, non proferendi limitis excludendique finitimi anxius curarum aestus studio meditationis intentum reflecte
Abbreviated transcription (Latin):
qui intelligit quid sit uerus expũgnite
ferm̃tũ ne dotã massa corrũpat ued̾em
hoĩem cũ actib suis expurgat ut fiat
noua ꝯspsio intatis. Iudeo ĩsta d̃i fũt.
et xp̃ianus audiuit. Quia dũ aurẽ suã
subula illa ptũdit audire nõ potuit.
Uulneratã aurẽ gerens. Mon legis seo
stultitie sue subula cruentanit aurem
suam. Ille audiendo. que spitalit reue¬
lantur. ꝑfoãuit aurẽ suam ferro. Ma¬
luit enĩ inferrũ ꝙͣ̃ inu̾bũ credere. Ideo
ẜuit.ideo liber ẽẽ nõ põt. Ideo nec ꝯple¬
ti tpr̃is ei gra suffragat᷑. qa plenitudĩe
ip̃ris non recepit. quo filius dei missiy
ẽ ad salutem. Uenit adrecẽptioẽ. factꝰ
sub lege.natus ex uiigine. uictor moti.
largitor resurrectioĩs. aDanet g uulnus
illi. cui xp̃s nõ resurgit. Ouulnus qd sã¬
cire nõ possit nͥ forte reliquat subulam.
gladium bis acutum. Et illo diuino
ore doceamur mandatu dni p̃ceptum
legis agnoscere. ꝙ nõ tp̃ralis heat obser¬

Expanded text:
ui intellegit quid sit uetus expurgare fermentum, ne totam massam corrumpat, ueterem hominem cum actibus suis expurgat, ut fiat noua consparsio ueritatis. Iudaeo ista dicta sunt et christianus audiuit, quia, dum aurem suam subula illa pertundit, audire non potuit uulneratam aurem gerens; non legis, sed stultitiae suae subula cruentauit aurem suam. illa audiendo quae spiritaliter reuelantur perforauit aurem suam ferro; maluit enim in ferrum quam in uerbum credere. ideo seruit, ideo liber esse non meruit, ideo nec completi temporis ei gratia suffragatur, quia plenitudinem temporis non recepit, quo filius dei missus est ad salutem et uenit ad redemptionem, factus sub lege, natus ex uirgine, uictor mortis, largitor resurrectionis. manet ergo uulnus illi cui Christus non resurrexit. o uulnus quod sarciri non possit, nisi forte relinquat subulam egladium bis acutum, et ex illo diuino ore doceatur mandatum domini, praescriptum legis agnoscere, quod non temporalis habeat obser
Abbreviated transcription (Latin):
Sille intelligit qui corsuũ sꝑitali circũ¬
cisione castificat. Ut colluuie oẽz corpee
labis emũdet. Ille incelligit qui subulã
et aurẽ m̃tis uigore trascendit.⁊ aĩam
illam quã ꝑtransiuit gladiꝰ ad reue¬
landa cordis occulta. ꝓretue p̃mio lĩs¬
taus accollit. Uł exa minãdis ẜmõibꝰ¬

Expanded text:
Sed ille intelligit, qui cor suum spiritali circumSed ille intelligit, qui cor suum spiritali circumcisione castificat; ut colluviem omnem corporeae labis emundet. Ille intelligit, qui subulam et aurem, mentis vigore transcendit, et illam animam quam pertransivit gladius ad revelanda cordis occulta, perpetuae praemio libertatis attollit: vel examinandis sermonib
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ intelsigit. Quid g ꝓdest lex si finem
legis ignores: Si mistium nescias. Gi
sacram̃ta nõ nouis. Iudeis ex ouib agri
occiditur. ꝓcelebritãte paschali. Hobis ꝓ
retẽptiõẽ mudi. unigenitus dei. partus
uirginis ymolatur. Quid ꝓficiũt iud̾i
ꝙ sanguine agni domos et postes suos
illinunt: Nicħ utiq. Qm̃ ligna hus
aut saxa ꝓdeẽ nõ possunt. Hobis ꝓfic̃ oẽ
myst̾ium.qui ab horrere climus ag̃tia
sp̃ali. ut habitationes nr̃as sanguĩe peci¬
dis cruentemus. Oranra cruore tĩguaꝰ.
S corpora nr̃a sacram̃to crucis dĩnce cõ¬
sec̃mus. Et ꝯfessione mortis dĩ nr̃i ihy¬
xp̃i scĩficamus oris alloquia. Corde eni
creditur adiustitia. ore ꝯfessio fit adsa¬
lutem. Quid ꝓdest ꝙ hebrei aure ẜuuli
ꝑtũdunt subula. Pp̃utia sui cutũcidunt
corporis: nõ intelligunt penitus quid
lex diuina dec̾nat. Signa sũt ista. ñ ũtaᷤ.

Expanded text:
esse intelligit. Quid ergo prodest Lex, si finem esse intelligit. Quid ergo prodest Lex, si finem Legis ignores, si mysterium nescias, si sacramenta non noveris? Judaeis ex ovibus agnus occiditur pro celebritate paschali: nobis pro redemptione mundi unigenitus Dei, partus Virginis immolatur. Quid proficiunt Judaei, quod sanguine agni domos et postes suos illiniunt? Nihil utique; quoniam ligna his aut saxa prodesse non possunt. Nobis proficit omne mysterium, qui abhorrere credimus a gratia spiritali; ut habitationes nostras sanguine pecudis cruentemus, ora nostra cruore tingamus: sed corpora nostra sacramento crucis Dominicae consecramus, et confessione mortis Domini a. Corde enim creditur ad justitiam: ore autem confessio fit ad salutem . Quid prodest quod Hebraei aurem servuli pertendunt subula, et praeputia sui circumcidunt corporis? Non intelligunt penitus quid Lex divina discernat. Signa sunt ista, non veritas.
Abbreviated transcription (Latin):
tum cuũ. Cico ꝓbauit diutune meditatõiꝰ
effectum. qñ intellex̃ suꝑ inmicos sues
diũ mandatũ. S quos ht inimicos ꝓpħa:
Qui aut sui ppli uiros legittĩa debet carͣtate
ꝯplecti. aut aliemgenas euãgłica p̃dica¬
tur inimici. Ea que sit. p̾sumus inuesti¬
gare. si meminĩmus ꝗa alibi id̾ iste cdi¬
xerit. Et suꝑ inimicos tucs tabescebam.
iusto odio õderam illos. Istos g euange¬
lica auc̃te suos inimicos ẽẽ dicit. qui i¬
nimicisunt dei. Ham si is qui nõ relĩqꝗt
pentes ꝓpt̾ dei nom̃. nõ ẽ deo dignus.
qͣnto mag̃ qui diligit eiꝰ inimicos. ac¬
ceptus deo ẽẽ nõ potit: Quos gͦ inimi¬
cos ht̃: si gentiles. quõ quos ꝓphico c̾¬
dituros sp̃n p̃uidebat. Demq ut bñdi¬
cant et ip̃i dnm̃ insupiorib adhortatũ
ẽ. Et que magna laus suꝑ eõs intelligẽ
qui metalla et saxa uenerado silem rigo¬
iores inimici. qui ex amicis inimici fcĩ
sunt. Suꝑ hos intellig. qui legez spãlez

Expanded text:
diuturnae meditationis effectum, quando intellexit super inimicos suos Domini mandatum. Sed quos habet inimicos Propheta, qui aut sui 1132 populi viros legitima debet charitate complecti, aut alienigenas evangelica praedicantur inimici. Ea quae sit possumus investigare, si meminerimus quia alibi idem iste dixit: Et super inimicos tuos tabescebam, et justo odio oderam illos . Istos ergo Evangelica auctoritate suos inimicos dicit esse, qui inimici sunt Dei. Nam si is qui non relinquit parentes propter Dei nomen, non est Deo dignus: quanto magis qui diligit ejus inimicos, acceptus Deo esse non poterit? Quos ergo inimicos habet? Si gentiles: quomodo, quos prophetico credituros spiritu praevidebat? Denique ut benedicant et ipsi Dominum, in superioribus adhortatus est . Et quae magna laus super eos intelligere, qui metalla et saxa venerando, similem rigoviores inimici, qui ex amicis facti sunt inimici. Super eos intelligit, qui Legem spiritalem
Abbreviated transcription (Latin):
pedes suos et gressus suos paulominuᷤ
sensit effusos. Quia diuitias scłares ⁊
successus corꝑalium ꝓsꝑoꝵ. loco beati¬
tudinis extimauit pccoi̾b abũdare.
ꝓpter ꝙ etiã flagellat᷑ ẽ. S flagella.
uisto remedia sauitis sunt. Castigat
cantatem atq in eiꝰ eruditus p̃ceptis.
nõ igrans eo ꝙ caducis caduca fotu¬
to quodã deferantur euẽtu. Et quia
nõ diuitiaꝵ abũdantia s urtutum
grã uite ꝓbabilis m̾ita pensatur. di¬
lexit mãg ꝙ̃ dereliqt mãdata dei. Q.¬
b solis potuit ingruentes neqͥtias sꝑun¬
les. et insurgentes huiꝰ corporis appẽtit.
inhac tã fragilis nẽ infi̾mitate suꝑare.
Magna gͥ uirtus que subtantis ꝑsecutõi¬
b ꝯstituta. et pene opp̾ssa. tñ suũ nõ ẽ obli¬
ta p̾sidiũ. nec mandata do dereliꝗt. Idoq¬

Expanded text:
pedes suos et gressus suos paulo minus pedes suos et gressus suos paulo minus sensit effusos, quia diuitias saeculares et successus corporalium prosperorum loco beatitudinis aestimauit peccatoribus abundare. propter quod etiam flagellatus est, sed flagella iusto remedia salutis sunt; castigat tatem, atque in ejus eruditus praeceptis, non ignorans quod caducis caduca fortuito quodam deferantur eventu, et quia non divitiarum abundantia, sed virtutum gratia vitae probabilis merita pensantur, dilexit magis quam dereliquit mandata Dei, quibus solis potuit ingruentes nequitias spiritales, et insurgentes hujus corporis appetitus in hac tam fragilis naturae infirmitate superare. Magna igitur virtus, quae sub tantis persecutionibus constituta, et pene oppressa; tamen suum non est oblita praesidium, nec mandata Domini dereliq
Abbreviated transcription (Latin):
In hac utͥq tra inqua adã primus cor¬
ruit. et pudenda ꝓ lapsioe deiectus to¬
tius gressum fu̾ture p̾teritatis ĩflexit.
Inhac t̾ra. in qua cayn munã fratna do¬
lens suis ẽẽ plata. ruina ẽ stratus in¬
uidie. Deniq nox fr̃ni sanguinis cla¬
mauit at̾ra. In hac tranoe sc̃s̃ ꝙ̃ totiuꝰ
orbis diliuua intantis ꝓcellis et fluc¬
tib ꝑuigilẽ ꝓbau̾nt. uͭ tñ ocioso curas
laxauit corpore somnũ ebrietatis of¬
fendit. ꝯtumeliã pat̾ne pietatis ĩcur¬
rit. Docens ꝑiculosa ocia. secure ẽẽ uir¬
tuti. In hac terra loth reu̾endi parẽtis
mutator. ꝙ̃ nõ luxurlatis sodomite
plebis decolcãut ĩpuritas. nõ flami¬
na sodome ardentis ĩ uoluit. ueniabił
quidẽ igrantie pudende tñ ꝯmixtioĩ
nõ euasit incestũ. Uritur ille flãmis
mulieꝵ. quẽ sulphurea flãma nõ us¬
sit. In hac tr̃a ⁊̃ dauid ꝓpe modũ cõsu¬
matum eẽ se dixit. siꝗder pene motos

Expanded text:
in hac utique terra, in qua Adam primus corin hac utique terra, in qua Adam primus corruit et pudenda prolapsione deiectus totius gressum futurae posteritatis inflexit; in hac terra, in qua Cain munera fraterna dolens suis esse praelata ruina est stratus inuidiae; denique uox fraterni sanguinis clamauit a terra. in hac terra Noe sanctus, quem totius orbis diluuia in tantis procellis et fluctibus Peruigilem probauerunt, ubi tamen otioso curas laxauit corpore, somnum ebrietatis offendit, contumeliam paternae pietatis incurrit, docens periculosa otia securae esse uirtuti. in hac terra Loth reuerendi parentis imitator, quem non luxuriantis Sodomitanae plebis decolorauit inpuritas, non flamma Sodomae ardentis inuoluit, ueniabilis quidem ignorantiae, pudendae tamen commixtionis non euasit incestum; uritur ille flammis mulierum quem sulphurea flamma non ussit. In hac terra etiam Dauid propemodum consummatum esse se dixit, siquidem paene motos
Abbreviated transcription (Latin):
Aulominus ꝯsuauerũt me ĩtr̃a: ego
aut nõ dereliqui mãdata tua. Hõ super¬
spales que sũt incelestib.nũc adu̾suᷤ ca¬
lorem sanguis. et innuãs cors huius
illecebras. quaꝵ nexu uario ⁊ duitũna
colluctatione lassatus.pudendo corn¬
isse c̾tamine. nisi fidei se radice tenuiss.
Discamus cauẽ ꝙ̃ geninus. Hic nobiᷤᷤ
hostis domestic̾. hic inimicꝰ grauis. ao
stri ipĩus usus cors ĩflãmatur uinc aͣ¬
det libidine decore muliens occũsãtis
accenditur. spe alit̾. desꝑatiõẽ urit̾. ille¬
cebris exuritur. nõ euaporat effcũ. Tioe
tũbatus. metu frangitur. Luxiũa molli¬
tur. lasciuia dissoluit. labore afficitur.
solicitudine fatigatur. passi õẽ ꝯt̾itur.
Miraris si int̾ tot adu̾sanas passionũ
nices se etiã iustus tenẽ uix possit. cũ
nõ sb̃iuget auantia: ꝙ̃ formido non q̃¬
tiat: quẽ luxuna nõ enuet᷑. ꝙ̃ lasciuia
plorator persecutionis hostilis. dicit.
Paulominus ꝯsumau̾nt me intẽra.

Expanded text:
aulo minus consummau er unt me ira terra, ego o autem non dereliqui mandata tua. non superspiritales quae sunt in caelestibus, nunc aduersus calorem sanguinis et innumeras corporis huius inlecebras, quarum nexu uario et diuturna conluctatione lassa- TUS Pudendo corruisset certamine, nisi fidei se radice tenuisset. Discamus cavere quem gerimus, hic nobis hostis domesticus, hic inimicus gravis est nostri ipsius usus corporis. Inflammatur vino, ardet libidine, decore mulieris occursantis accenditur, spe alitur, desperatione uritur, illecebris exuritur, non turbatur, metu frangitur, luxuria mollitur, lasciuia dissoluitur, labore adficitur, sollicitudine fatigatur, passione conteritur. miraris, si inter tot aduersanas passionum uices se etiam iustus tenere uix possit, cum non subiuget auaritia, quem formido non quatiat, quem luxuria non euaporat, quem lasciuia plorator persecutionis hostilis dicit: paulo minus consummauerunt me in terra.
Abbreviated transcription (Latin):
aliquis dictũ eẽ ab apło. ꝗa nõ inser¬
mone ẽ regnũ dei. s inutute. Scͥͣptum
nõ nego s in quo ẜmone cognosce. nẽ¬
pe quẽ inflatus effuderit. qui audien¬
tib ẜmo ꝓdeẽ nõ possit. qui sine ostẽ¬
sione sit sps atq uirtutis. Hũc ẜmo ᷤ
paulus nõ clignat᷑ agnoscẽ. uult enĩ
magis uirtute ẜmonis cogͦscere. De¬
inꝙ nolebat talem suũ apls ẽẽ ẜmo
fortiores intimore et tremore. ut timẽ¬
tes nichil metuent ñ dnmi ih̃m. Trem̃¬
tes pacẽ eius. tranqllitatẽꝙ ẜuarent.

Expanded text:
 Non in sermone esse regnum Dei, sed in virtute . Scriptum non nego, sed in quo sermone, cognosco; nempe quem inflatus effuderit, qui audientibus sermo prodesse non possit, qui sine ostensione sit spiritus atque virtutis. Hunc sermonem Paulus non dignatur cognoscere; uult enim magis uirtutem sermonis agnoscere. denique nolebat talem suum apostolus essefortiores, in timore et tremore, ut timentes nihil metuerent nisi dominum Iesum, trementes . pacem eius tranquillitatemque seruarent.
Abbreviated transcription (Latin):
inu̾bũ ꝓpħa. idos aut ociosos nos puta¬
mus si uerbo tantũ mõ studere uideaor
Et pluns extimamus eos qui oꝑant.¬
ꝙͣ eos qui studiũ cognoscẽte diuitatis
excent. Dicũt eĩ płiq. Ecce hõ et oꝑa eiꝰ.
Qiͣ nõ qui ubo studeat nõ opetur. cum
maĩ opus istud ꝙ̃ cet̾a sit. Si enĩ opus
iustitia ẽ. si opus tẽꝑantia. si opus forti

Expanded text:
in uerbum propheta. nos autem otiosos nos putain uerbum propheta. nos autem otiosos nos putamus, si uerbo tantummodo studere uideamur, et pluris - aestimamus eos, qui operant eos qui studium cognoscendae veritatis exercent; dicunt enim plerique: Ecce homo et opera ejus: quasi qui verbo studeat, non operatur; cum magis opus istud quam caetera sint. Si enim opus justitia est, si opus temperantia, si opus fortit
Abbreviated transcription (Latin):
in dñm deũ suũ. Cupiẽs eiꝰ uidẽ p̃sẽtiã.
et apparẽ añ facie dei. Dimioꝙ desid̾io
et uehem̃ti cupiditate deficiens. Tunc
se habiliorẽ hus que de dno poscẽt ĩpe¬
trandis. ꝓphetica grã p̃sumebat. Et nos
gintendamus cor nr̃m. ut p̾simꝰ incel¬
ligẽ sene scͥpturaꝵ. et u̾bũ nob̾ ueniẽ
adnõ postulemꝰ atq intelłctu dari. Siq̃
de loginqͦ u̾bum dei obtutu m̃tis aspẽ¬
x̾it. nõdum planũ atq distĩctu. isue¬
lut ꝗbdam oculis int̾iorib u̾bi naui¬
gium aꝓpinq̃re anime sue cnit. Quo
aũt expressius uidẽ ceꝑit. eo mag̃ qĩ
adportum u̾itatis festinat accedere. ut
ꝓximus muehende. Defecert gͦ oculi ꝓ¬
phete inu̾bũ dei dicentis. Qñ ꝯsolab̾is
m̃tis. et oculus carns unus oculus fi¬
unt. et tũc hõ ꝯsolatõe fulcitur cũ caõ
et mens diu̾sa nõ cupiut. s unũ deside¬
rant. unũ requirũt: ideo intenti adeũ
desiderio officioq fungũt᷑. Deficiebat gͦ

Expanded text:
 cupiens ejus videre praesentiam, et apparere ante faciem Dei; nimioque desiderio et vehementi cupiditate deficiens, tunc se habiliorem iis quae de Domino poposcerit, impetrandis prophetica gratia praesumebat. Et nos igitur intendamus cor nostrum, ut possimus intellegere series scripturarum, et uerbum nobis uenire a domino postulemus atque intellectum dari. si quis de longinquo uerbum dei obtutu mentis aspexerit nondum planum atque distinctum, is uelut quibusdam oculis interioribus uerbi nauigium adpropinquare animae suae cernit. quo autem expressius uidere coeperit, eo magis quasi ad portum ueritatis festinat accedere, ut sit proximus inuehendae. Defecerunt ergo oculi prophetae in uerbum dei dicentes: quando consolaberis mentis et oculus carnis unus oculus fiunt et tunc homo consolatione fulcitur, cum caro et mens diuersa non cupiunt, sed unum desiderant, unum requirunt, ideo intenti ad eum, uno atque eodem desiderio officioque funguntur. Deficiebat ergo
Abbreviated transcription (Latin):
dũ eiꝰ p̾stolatur aduẽtu. Aĩe uidelicet ocy¬
li.nõ cors. tota fidei intentioẽ defixi. Ieo
enĩ quẽ diligimus totis oculis occupa¬
mur. Hec quicꝙͣ aliud uidere dełctat. Nõ
põt ħ dicere. nͥ qui amũdanis solicitudib
et scłarib uoluptatib ĩ tentõem oẽ sue m̃

Expanded text:
dum ejus praestolantur adventum, animae videlicet ocudum ejus praestolantur adventum, animae videlicet oculi non corporis, tota fidei intentione defixi; in eo enim quem diligimus, totis oculis occupamur, nec quidquam aliud videre delectat. Non potest hoc dicere nisi qui a mundanis sollicitudinibus et saecularibus vol
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa luceant. sicut stelle in celo. Hõne et
iudas ꝓditor inter cet̾os audiebat uõ esti
lux huĩ mũdi: Non ne dyabolus lumẽ
eius extinexit: Quĩ q̃ quos nõ potueit
cirtũuenire calũmat᷑. Inuidẽs regni ce¬
lestis głam. ut quos illecebris suis ax
nõ potuit separe. eos calũiis sius debi¬
ei honoris fructu fraudare conet̾. Eugiar
g malos calimiatores. qui pcc̃m opantũ
innobis. Et ip̃i nobis calunias infestis¬
sima accatione ꝯponunt. id qd̾ ip̃i fec̾ĩt
arguentes. Ecce manus dni pata ẽ. que
te fugientẽ ab adu̾sanis tueat᷑ ac ꝓtega.
Phão te inpatrib tenebat suꝑb inmiti
fugisti ab eo. suscepit te manus dnĩa de
nescio. ifrł nõ dimittã. Uides ꝙ̃ supbus.
Ogento gͦ susceptus in bono ẽ. qr malur
fugit. ion patitur gͦ deus ĩ malo nos ẽẽ.
suscipit in bono. Doec patitur suos calĩs
sint isti oculi ꝯsidera qui inxp̃m deficuĩt.

Expanded text:
opera lucent sicut stellae in caelo. nonne et opera lucent sicut stellae in caelo. nonne et ludas proditor inter ceteros audiebat: uos est i slu x huius mundi? nonne diabolus lumen eius extinxit? quin etiam quos non potuerit circumuenire calumniatur. inuidens regni caelestis gloriam. ut. quos inlecebris suis a Christo non potuit separare, eos calumniis suis debiti honoris fructu fraudare conetur. fugiamus ergo malos calumniatores, qui peccatum operantur in nobis et ipsi nobis calumnias infestissima accusatione conponunt, id quod ipsi fecerint arguentes. ecce manus domini parata est, quae te fugientem ab aduersariis tueatur ac protegat. Pharao te in patrious tenebat superbus inmitis. fugisti ab eo, sunescio, et Israel non dimitto . Vides quam superbus? Merito ergo susceptus in bono est, qui malum fugit. Non patitur ergo Deus in malo nos esse: suscipit in bono; nec patitur suos calumniae. Qui sint isti oculi considera, qui in Christum deficiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
scius aucte ꝓphica ꝓgreditur ut ẜuũ dm̃
se dicere nõ formidet. Suus eĩ dnĩ nich
debet alienis. Preciosa hec ẜuitus. que uir¬
tutũ ꝯstat expensis. Cur aut̃ timet nocen¬
tib tradi. aꝑit euident. Quia calũniatoreᷤ
sunt qui odennt uĩtate. ĩpugnẽt innocẽ¬
xaltat et dicit. in celũ ascendã. suꝑ sydera
celi põam scdem meã.sedebo ĩ mõte scõ ex¬
celso suꝑ mõtes altos qui sũt abaqlone
ascentã suꝑ nubes. et ero siłis altissimo: Qd
mirũ itaꝙ̃ si guare hoĩes possit ꝗ puicaci
sp̃u nec deo cedit: quõ m̃surã u̾itatis ad
fide in hoĩe ẜuabit. qui sacrilego ĩpudẽ
irritauit t̾ram: Concussit reges. posuit i¬
uniu̾sũ orbe deẜcum. et ciuitates destrux̃
eos qͥ in abductione erant nõ soluit. Ca¬
ueamus gͦ. ne muros aĩe nr̃e destruat. He
ꝓpugnacula nr̃e m̃tis duuat. Ne suꝑ syd̃a
thronũ suũ poãt. Ponit suꝑ sydera. qñ ele¬
tum decipit. qñ iustũ cutuuenit. Cuius

Expanded text:
itate prophetica progreditur. ut seruum domini se dicere non reformidet; seruus enim domini nihil debet alienis. pretiosa haec seruitus quae uirtutum constat expensis. cur autem timet nocentibus tradi, aperit euidenter: quia calumniatores sunt qui oderint ueritatem, inpugnent innocenxaltat, et dicit: In coelum ascendam: super sidera coeli ponam sedem meam: sedebo in monte excelso, super montes altos qui sunt ab Aquilone: ascendam super nubes et ero similis altissimo? quid mirum igitur, si grauare homines possit. qui peruicac-i spiritu nec deo cedit? quomodo mensuram ueritatis et fidem in hominem reseruabit. qui sacrilego inpudentinritauit terram, concussit reges. posuit uniuersum orbem desertum et ciuitates destruxit, eos qui in abductione erant non soluit? Caueamus ergo. ne muros animae nostrae destruat. ne propugnacula nostrae mentis diruat, ne super sidera thronum suum ponat. ponit super sidera, quando electum decipit, quando iustum circumuenit. cuius
Abbreviated transcription (Latin):
tat pnĩam delictoꝵ. Et inꝓcessu paula¬
tim uͥ sua pcc̃a de fleu̾it sꝑali abluta ba
nr̃m cepisti. uno ab oculis tuis. Ut iste
oculus grã sit. qui xpĩ sibi plemorẽ acq¬
sierit caritate. Płiq tñ hoc loco accipiũt
duos oculos eccłie. Unũ qui mystica u
lestis doceat secreta mistii. Nñ dcm̃ ẽ de
ca. Oculi turi sic̾ colube exͣ tacitũnitate
tuam. Q et si spitaliter iudeat. et nouĩt

Expanded text:
tat paenitentiam delictorum, et in processu paulatim. ubi Sua peccata defleuerit, spiritali abluta bapnostrum cepisti uno ab oculis tuis, ut iste oculus gratiae sit, qui Christi sibi pleniorem adquisiuerit caritatem. Plerique tamen hoc loco accipiunt duos oculos ecclesiae, unum qui mystica uilestis doceat secreta mysterii. unde dictum est de ea: oculi tui sicut columbae extra taciturnitatem tuam. quod et spiritali
Abbreviated transcription (Latin):
blico cotidie ꝯuiuio suscipetur. Ile hono¬
rem usũpauit. hic p̃uaricauit erũnã. Ille ar¬
rogauit głiam. hic ẜuauit hũilitate. Nã
que maior hũlitas ẽẽ põt. q̃ ut oscius sͥ¬

Expanded text:
blico cotidie conuiuio susciperetur. ille honoblico cotidie conuiuio susciperetur. ille honorem usurpauit. hic praecauit aerumnam; ille adrogauit gloriam, hic seruanit humilitatem. nam quae maior
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ nõ ignoraret. Non ĩꝙͣ p̃dicataꝵ iactã¬
tia ẽ hic ulla untutũ. s uite innocentiꝰ as¬
ẜtio iure p̾sũpta. ne dignus extimaretur
qui ꝓpt̃ grauia pcc̃a relinq̃rẽt adnõ. et tra¬
deretur nocentiũ pt̃ati. De fensio ẽ g non
arrogãtia. qñ nõ excellẽtia aliqua hono¬
ris assumitur. s formidabilis ꝓpulsatur
erũna. Deniq petrus hoc gnẽ defensionis¬
suc utitur dicens. Ecce nos reliqmus oĩa.
et secuti sumus te. Quid gerit nob̾: In qͦ
si dcĩ arrogantis decolor aliꝗs neuus fuis¬
sec. nõ tantũ grẽ de dñ saluatoris snĩa re¬
tulisset. ut nõ solũ mĩme sb̾dendus ipse
iuditõ. s etiã iudicatur de alioꝵ m̾itis ip̃e
nũtiaretur. Heꝙ enĩ in iudicio siquis in¬
nocentie sue tuende grã ꝗd feciss apirec.
adiactantiã potius quã ad defensioẽ cãe
dc̃m extimaret.Aliud ẽ dignũ se p̃mio
taret.Rndisse fertur.ut inpyritaneo pu¬

Expanded text:
esse non ignoraret. non, inquam, praedicatarum iactanesse non ignoraret. non, inquam, praedicatarum iactantia est hic ulla uirtutum, sed uitae innocentis adsertio iure praesumpta, ne dignus aestimaretur qui propter grauia peccata relinqueretur a domino et traderetur nocentium potestati. defensio est igitur. non adrogantia. quando non excellentia aliqua honoris adsumitur. sed formidabilis propulsatur aerumna. denique Petrus hoc genere defensionis utitur dicens: ecce nos reliquimus omnia et secuti sumus te: quid ergo erit nobis? in quo si dicti adrogantis decolor aliqui ausus fuisset, non tantum gratiae de domini saluatoris sententia retulisset, ut non solum minime subdendus ipse iudicio. sed etiam iudicaturus de aliorum meritis ipse nuntiaretur. neque enim in iudicio, si quis innocentiae suae tuendae gratia quid fecisset aperiret, ad iactantiam potius quam ad defensionem causae dictum aestimaretur. aliud est dignum se praemio taret, respondisse fertur, ut in prytaneo pu
Abbreviated transcription (Latin):
nebat amissam.hec ẽ uẽ dolenda cap¬
tiuitas que et̾ne spei lib̾tate pͥuata ui¬
debatur. Alio qͦ loco sb̾hac eade littͥa.
repetiuit in tͣnis dicens. Dñs cogita¬
uit ꝯsumauit u̾bum suũ qd̾ manda¬
uit adieb antiquis destruxit et non
pepcit letificauit suꝑ te inmicũ. et e¬
xaltauit cornu tribulantis te. Nõne
euidenter futurum iudiciũ xp̃i ãnũ
sunt. et ea aut profusione lacrimaꝵ
aut erroris correctõe decorq̾at. Deniq
hĩemia flebat qr malã cãm ĩpie pleb
susceꝑat. que perfidie ꝑtinatia ꝓprium
negabat auctorẽ. Dauid aũt ꝓphetico
sỹu iudiciũ p̃uidens xpĩ. inquo nẽo
innocens piclitabitur. nemo scelerat᷑ꝰ
eludet bonã fretus ꝯscientia dicit.
Eti iudiciũ et iustitiã. ne tradas me ro
Icentib me. Non qĩ głiosus insolens
ip̃e se laudat cũ uti ꝙ ꝑitus legis. alt̾ius
potius q̃ ꝓprio ore unu̾quẽq laudãdum

Expanded text:
nebat amissam. haec- est dolenda capnebat amissam. haec- est dolenda captiuitas, quae aeternae spe libertatis priuata uidebatur. alio quoque loco sub hac eadem littera repetiuit in Threnis dicens: dominus quae cogitauit consummauit, uerbum suum quod m a ndauit a diebus antiquis; destruxit et non pepercit et laetifieauit super te inimicum et exaltauit cornu tribulantis te. nonne euidenter futurum iudicium Christi adnsunt et ea aut profusione lacrimarum aut erroris correctione detorqueat. denique Hieremias flebat, quia malam causam impiae plebis suspiceret, quae perfidiae pertinacia proprium negabat auctorem. Dauid autem prophetico spiritu iudicium praeuidens Christi, in quo nemo innocens periclitabitur, nemo sceleratus eludet. bona fretus conscientia dicit : f eci iudicium e t i ustitiam. ne tr adas m e no centibus me. non quasi gloriosus insolens ipse se laudat, cum utique peritus legis alterius potius quam proprio ore unumquemque laudandum
Abbreviated transcription (Latin):
tiabili corde. despexisti p̃cem pauꝑis. et
quẽ miẜeri debueras cum fastidio p̃tei̾¬
sti.oculus tuus fons tibi fuit et origo
pcc̃i. Id̾oq oculi tui nõ lupi oculi sĩt ⁊ ĩ¬
sicdiantis ad p̃dam. s sic̃ sponso dr̃. Ocłi
tui stagna mesebon.ĩportis filie mul¬
toꝵ. Mares tue. sicut turres libani. Sta¬
gna in esebon quid ẽ. Nisi incogitatio¬
nib roalib abundãtia. que ẽ inportis
eccłie. Cui mito defertur multitudo ⁊¬
doctrine. filia enĩ multoꝵ.płimoꝵ po
dore sublimius qui adoleuit thuns
flagrantiã. Oculus giste ꝓuideat q̃
futura sunt. et si ad uersa ĩmine pro¬
uiderit. fletu lacrimisq emollire ac
mitigare nõ desinat. Ideo hiẽmias in
captiuitate gentis uidee positus. fu
hebat exsoluere. dicebat intrens sub
hac eade licta. In hoc gͦ fleo. oruli mei
caligau̾nt afletu. ꝗa el õgauit ame
qui me ꝯsolabatur. Nõ g abductu se

Expanded text:
tiabili corde: despexisti precem pauperis: et tiabili corde: despexisti precem pauperis: et quem misereri debueras, cum fastidio praeteristi: oculus tuus fons tibi fuit et origo peccati. 8. Ideoque oculi tui non lupi oculi sint, et insidiantis ad praedam, sed sicut Sponsae dicitur: Oculi tui stagna in Esebon, in portis filiae multorum: nares tuae sicut turris Libani . Stagna in Esebon quid est, nisi in cogitationibus rationabilibus abundatia, quae est in portis Ecclesiae, cui merito defertur multitudo doctrinae? Filia enim multorum, plurimadore sublimius, qui abolebat thuris fragrantiam? oculus ergo iste prouideat quae futura sunt et, si aduersa inminere praeuiderit, fletu lacrimisque emollire ac mitigare non desinat. Ideo Hieremias in captiuitate gentis Iudaeae positus futueorum populus habebat exsoluere, dicebat in Threnis sub hac eadem littera: in hoc ego fleo, oculi mei caligauerunt a fletu, quia elongauit a me qui me consolabatur. non igitur abductum se
Abbreviated transcription (Latin):
q̾rere manitale ꝯpulsa ẽ. dicit tibi doꝰ.
Uenite disputemus. qa iustificasti ui¬
duam. Oculus tuus fons grẽ tibi fc̃s
ẽ. Uidisti niroum corpus inopis iacẽ
defũcti.nõ p̃tensti ut ille qui exponit
in euangesio sac̾dos atq leuita. s con¬
tinuo miẜatus sepulture solatus tra¬
didisti.gn̾auit tibi oculus materia
redemptioĩs. Contra si aspiciens agrum
pupilli uineis ꝯsitum lecũ segetibus.
nemorib umbrosis aut fluuus decur¬
rentib. aut fontib scatuentib. aut ri¬
parum herbosis ac amenũ toris. et aua¬
ritie facib accensus trastulistipatru li¬
mites. atq inp̾one indefensa improbe
ba gnauit. Nicine uidue ura temẽasti.
coegisti eam que aut dolorẽ suũ aũ pu¬
dorem sec̾tis clausa panetib fouẽ debẽt
ꝓsilire inpublicũ. iuerecũdiꝰ ꝙ̃ in iusti
litigare. oculus tuus partus miꝗtatis
ẽ fc̃s. Uidisti in opẽ suꝑbo oculo et insa¬

Expanded text:
quaerere maritale conpulsa est, dicit tibi dominus: quaerere maritale conpulsa est, dicit tibi dominus: \'uenite, disputemus, quia iustificasti uiduam\': oculus tuus fons gratiae tibi factus est. uidisti nudum corpus inopis iacere defuncti, non praeteristi ut ille qui exponitur in euangelio sacerdos atque leuita, sed continuo miseratus sepulturae solaciis tradidisti: generauit tibi oculus materiam redemptionis. Contra si aspiciens agrum pupilli uineis consitum, laetum segetibus, nemoribus umbrosis aut fluuiis decurrentibus aut fontibus scaturrientibus aut riparum herbosis amoenum toris, et auaritiae fac-ibus acc-ensus transtulisti patrum limites atque in possessionem indefensam inprobus ba generavit. Vicinae viduae jura temerasti: coegisti eam quae aut dolorem suum, aut pudorem secretis clausa parietibus fovere deberet, prosilire in publicum, inverecundius quam injustius litigare: oculus tuus partus iniquitatis est factus. Vidisti inopem superbo oculo, et insa
Abbreviated transcription (Latin):
ambitioẽ. sũpsisti in honorẽ genuit fili
pressit oculos tuos anguste reuentiã
castitatis. p̃dicasti dñm iħm. qui sem¬
lem dediss in adolescentule etate gra¬
uitatem ĩ maculataq uitã int̃ infi
mas tam lubrice huius carnis illece¬
bras humanis infudiss affc̃bus fõ
bonoꝵ ẽ. Uidisti possessiones pupillo¬
rũ nõ adinuadendũ s adtuendu. et
pat̾nus ingemusti uscerib.siquid ad¬
u̾tisti de m̾inoris ꝯmodis eẽ negłctũ
reppulisti eum qui fines eius uoleba
inuadere. indicasti pupillo. cculus fos
tibi fuit et origo iustitie. Iudicasti in¬
due sicut enim mala dragma nõ dg¬
ma. sic malum indiciu ñ utiq iudici¬
um. Indicasti gͦ sic̃ iustus et bonꝰ iud̾.
Uidisti usũꝑationẽ imꝓbũ qui mate¬
riali auxilio destituta suã p̃da puta¬
ret iniquitatẽ nõ passus es. culisti in¬
defense opẽ quo adiuta p̃sidio ĩoffen¬
sa. oꝑa castitatis excuit. nec auxilium

Expanded text:
ambitione sumpsisti in uxorem, genuit filioambitione sumpsisti in uxorem, genuit filiopressit oculos tuos angustae reuerentia castitatis, praedicasti dominum Iesum, qui senilem dedisset in adulescentula aetate grauitatem mas tam lubricae hujus carnis illecebras humanis infudisset affectibus: fons bonorum est. Vidisti possessiones pupillorum, non ad invadendum, sed ad tuendum: et paternis ingemuisti visceribus, si quid advertisti de minoris commodis esse neglectum: repulisti eum qui fines ejus volebat inuadere, iudicasti pupillo: oculus tuus fons tibi fuit et origo iustitiae. iudicasti uiduae — sicut enim mala dragma non dragma, sic malum iudicium non utique iudicium —, iudicasti ergo sicut iustus et bonus iudex, uidisti usurpatorem inprobum, qui maritali auxilio destitutam suam praedam putaret, iniquitatem non passus es, tulisti indefensae opem, quo adiuta praesidio inoffensa opera castitatis exercuit nec auxilium
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ adextris ẽ m̃ ne ꝯmouear. Et petr
scõ apło. cũ tota nocte nichil cepisset ut
legimus in euangelio. asaluatore dcõ
ẽ.oite indext̾am ꝑtẽ retia nauigii.
Itaꝙ fretus imꝑatis celestib misit re¬
tia ⁊płimũ pisciũ conggauit. Insinist̾
nox erat. in dexta diuini ẜmois diutũ¬
na clantudo fulgebat. ¶Est et oculus
uitule. ꝙ eque ad pcc̃ores refertur. Qͥ a
sicut iugi loro uitule attrahũt iniqta¬
tes non dirũpentes n abscidentes pro¬
prium. s longo trahentes fune ꝑcẽm. I¬
domita enim uitula sero masuescit. et t̃¬
hit. Lora nõ suscipit ꝗa ĩpatiens tenẽdi.
quo diutius traxerit. eo ampli ĩpedit᷑.
Oculus ꝙͦ gnãtionis aut fons gnã¬
tionis dr. qa ex oculi ꝯspectu. aut boã
aut adu̾sa gnantur. Uidisti mulieris
pulcritudĩeꝰ. laudasti artificis opus ue¬
nustatẽ nẽ. gnãtio fidei deuotiois ẽꝑtꝰ.
Contenrus fusti forme decore. nõ ceñsꝰ

Expanded text:
m a dextris mihi est, ne commouear. et Petro m a dextris mihi est, ne commouear. et Petro sancto apostolo, cum tota nocte nihil cepisset, ut legimus in euangelio, a saluatore dictum est: mitte in dexteram partem retia nauigii. itaque fretus imperatis caelestibus misit retia et plurimum piscium congregauit. in sinistra nox erat, in dextera diuini sermonis diurna claritudo fulgebat. Est et oculus uitulae, quod aeque ad peccatores refertur, quia sicut iugi loro uitulae adtrahunt iniquitates, non disrumpentes neque abscidentes proprium, sed longo trahentes fune peccatum. indomita enim uitula sero mansuescit et trahit lora, non suscipit, quia inpatiens est tenendi; quo diutius traxerit, eo amplius inpeditur. Oculus quoque generationis aut fons generationis dicitur, quia ex oculi conspectu aut bona aut aduersa generantur. uidisti mulieris pulchritudinem, laudasti artificis opus, uenustatem naturae: generatio fidei, deuotionis est partus. contentus fuisti formae decore, non census
Abbreviated transcription (Latin):
ICulus utitur uidendi munẽ. s uidemꝰ
in eo cculi ẽ uł culpa uł ꝓbitas. ꝓ eoꝵ
q̃litate que uiderit. Ocli eĩ ẽ officiũ. nũ¬
tiare que urderit. Est sane uł offensa ł
grã. si aut dełctetur suauib. Aut offen¬
datur adusis. Id̾o freqͥnt oculus suppli¬
cioꝵ dr̃. oculus tẽptatõis. Eculi hedi.o¬
culus uitule. Cculus gnãtioĩs. aut fon
gnãtioĩs. Legimus in euã gelio. qr ba¬
p̾tizabat iohes in henon. Enon. oeulu
supplicioꝵ int̾pretati sunt. Itaq nemo
uenit ad baptismũ. nͥ qui desiderat sͥ ꝓ
pria pcc̃a climicti. quoꝵ supplicia corde
ꝓuido ꝑhorrescat. Itaq licet oculuᷤ sup¬
plicioꝵ dicatur. p̃uidentis ẽ tñ suppliaͦ.
delinquit. Idecq saluatoris snĩa pleã
iusticia ẽ dicentis. Qui uideĩt mlierẽ
ccło. s in corde. In ocło uisus ẽ. ĩ corde pcẽ
¶Cłs hedi qui adsinistrã ẽ. ꝙ ca que
dextͥa sunt pcc̃or uidere nõ p̾sit. Sc̃s at
dicit. ꝓudebam dnm in ospectu mo sẽꝑ¬

Expanded text:
culus utitur uidendi munere, sed saepein eo oculi est uel culpa uel probitas pro eorum qualitate quae uiderit; oculi est enim officium nuntiare quod uiderit. est sane uel offensa uel gratia, si aut delectetur suauibus aut offendatur aduersis. ideo frequenter oculus suppliciorum dicitur, oculus temptationis, oculus haedi, ocuus in euangelio, quia baptizabat Iohannes in Aenon. Aenon oculum suppliciorum interpretati sunt. itaque nemo uenit ad baptismum nisi qui desiderat sibi propria peccata dimitti, quorum supplicia corde prouido perhorrescat. itaque licet oculus suppliciorum dicatur, praeuidentis est tamen supplicia, delinquit ideoque saluatoris sententia plena iustitiae est dicentis: qui uiderit mulieremoculo\', sed ‛in corde\'. in oculo uisus est, in corde peccatum. Oculus haedi qui ad sinistram est, quod ea quae dextra sunt pecc-ator uidere non possit. sanctus autem dicit: prouidebam dominum in conspectu meo se
Abbreviated transcription (Latin):
Quãti sũt dies humaĩ. qͣntũ tp̃s q̃ncum
spacium: Cur ĩuidetur ta breui uite ne
breui spacio tã multi ꝑ seq̾ntiũ nos laq̾i
tendũtur. Assit iã iudiciũ in quo pena
ẽ ꝑfidoꝵ. in quo ꝑsecutorib digna ĩpie¬
tatis sue p̾cia reddluntur. Uł sic. Quou¬
q insultare pot̾unt. quousq inqeraẽ
qui nos diu̾sis modis q̃ runt affligere.
nõ serus erit t̾minus. Et eĩ qi ꝓpheta
celeritate transcũrende istĩ uite. non
anuoꝵ s dierum extimatõe subducit.
dicens. Quot sũt clies ẜui tui. Et bene
dies dixit. It nõ solũ moras annuas
ꝓphetic uisicẽ transcurret. uñi etiã splẽ¬
didum sibi uite huiꝰ curriculũ uirtutũ
lumine declararet. Menteq securus ait.
Qñ facies m de ꝑseq̃ntib me uidiciu
Minquit iudiciũ de ꝑseq̃ntib facies. ñ

Expanded text:
quanti sunt dies humani, quantum tempus, quantum spatium? cur inuidetur tam breui uitae, nebreui spatio tam multi persequentium nos laquei tenduntur? adsit iam iudicium in quo poena est perfidorum, in quo persecutoribus digna impietatis suae pretia redduntur. uel sic: \'quo usque insultare poterunt, quo usque inequitare, qui nos diuersis modis quaerunt adfligere?\' non serus erit terminus; etenim quasi propheta celeritatem transcurrendae istius uitae non annorum, sed dierum aestimatione subducit dicens: quot sunt dies serui tui? et bene \'dies\' dixit, ut non solum moras annuas prophetica uisione transcurreret, uerum etiam splendidum sibi uitae huius curriculum uirtutum lumine declararet. meritoque securus ait: quando facies mihi de persequentibus me iudicium? mihi, inquit, iudicium de persequentibus facies, non
Abbreviated transcription (Latin):
ut eis possit ꝓphalis ẜmo ꝯgruere. Qͣ
spetiosi pedes euã gelicantiu pacem. ⁊
imitari ualcant ecc̃e uerba dicentis:
lau pedes meos. quõ ĩ quinabo illos:
Ut et siquis p̾t resurrectionẽ. p̾tea hi
adheẜit pulius in ipãm eum excusant
ciuitatẽ intestimõĩu laboris qd̾ eo usq
pro oĩu salute ꝯtenderint fcĩ udiꝰ ut
iudei. gentilib ut gentiles. ut etia ꝓ¬
pria uestigia aliqͣ exꝑte polluint. Igit
munda. Et q̃ntum ego arbitror qr ozi¬
am intemplu irruentẽ nõ corripuãt.
pium designarat. labia hẽbat ĩ mũda.
In meoio quoꝙ ppli inmũda labia ha¬
bentis hĩtat ysaias qui ꝯpuctus ẽ et
se miẜum otestatus purgatioẽ dignuꝰ
bia hẽat in mu̾da pũgatioĩs remediũ
nõ mẽtur. ꝓuidend ĩgicur sb̾ hoc exẽ¬
plo nõ ip̃i solum ut ip̃i simꝰ usti. s ne

Expanded text:
ut eis possit prophetalis sermo congruere: quam ut eis possit prophetalis sermo congruere: quam speciosi pedes euangelizantium pacem! et imitari ualeant ecclesiae uerba dicentis: laui pedes meos, quomodo inquinabo illos?, ut, etiam si quis post resurrectionem postea his adhaeserit puluis, in inpiam eum excutiant ciuitatem in testimonium laboris, quod eo usque pro omnium salute contenderint facti Iudaeis ut Iudaei, gentibus ut gentiles, ut etiam propria uestigia aliqua ex parte polluerint. igitur, munda et, quantum ego arbitror, quia Oziam in templum inruentem non corripuerat pium designarat, labia habebat inmunda. In medio quoque populi inmunda labia habentis habitem. Esaias, quia conpunctus est et se miserum contestatur, purgatione dignus bia habeat inmunda, purgationis remedium non meretur. prouidendum igitur sub hoc exemplo non solum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
gͦnus efficiar. quia cũ sim hõ et inmũ¬
da labia hẽam. et ĩ medio quoꝙ ppͥ in¬
bat in mũda nõ ꝯscĩam. Ego uõ qui et
oculis iuideo ad ꝯcupiscẽd̾. et mani scan¬
dalizor et pede. et omĩ menbroꝵ ꝑte de¬
linquo: inmũda hẽo omĩa. Et qr semł
dam᷑ putant ĩ scripturis u̾ba simpliciã.
płim̃ inhus absconditum ẽ. Ald̾ litta
ald̾ misticus ẜmo sigͥcat. Ecce dñs in
euangelio cingitur linteo peluẽ ad la¬
uandos pedes discipuloꝵ ppat. Serui
fungitur ministio. Esto doceat hũilita¬
te. u̾t nob̾ inuicẽ ministrem̾. ñ ab nuo.
nõ recuso:Quid ẽ qd̃ petro recusanti di¬
cit nͥ lau̾o pedes tuos ñ hẽbis ꝑtẽ mec̾
aille rendit. nõ solum dne pedes sed ⁊
manus et caput. Ascensurus dñs celũ.
quia apłi ut hoĩcs tr̃e insistentes ad¬
huc hẽbant peccatoru sordib pollucos
pedes nult cos adelictis penitus lib̾aẽ

Expanded text:
gnus efficiar, quia, cum sim homo et inmungnus efficiar, quia, cum sim homo et inmunda labia habeam, in medio quoque populi inebat inmunda; ego uero, qui et oculis uideo ad concupiscendum et manu scandalizor et pede et omni membrorum parte delinquo, inmunda habeo omnia et, quia semel uidam putant, in scripturis uerba simplicia; plurimum in his absconditum est. aliud littera, aliud mysticus sermo significat. ecce dominus in euangelio cingitur linteo, peluem ad lauandos pedes discipulorum praeparat, serui fungitur ministerio; esto, doceat humilitatem, ut nobis inuicem ministremus: non abnuo, non recuso. quid est, quod Petro recusanti dicit: nisi lauero pedes tuos, non habebis partem mecum et ille respondit: non solum, domine, pedes, sed et manus et caput? ascensurus dominus ad caelum, quia apostoli, ut homines terrae insistentes, adhuc habebant peccatorum sordibus pollutos pedes, uult eos a delictis penitus liberare,
Abbreviated transcription (Latin):
lis exẽplarib inuenitur. Quacuor uo
ges.oziar.ioathã. ezechiam. ⁊ iosiã. qui
sublimes ꝑsingulas captiuitates głi¬
uelare faciem. et alios quia in capti ͭ ͤ
ducti sunt. pedu uelare uestigia. Gr¬
liminare u̾o sublatũ et domu ĩple¬
tam fumo sic̃ sup̃diximus eu̾sionẽ ie¬
rusalẽ et incendiũ tẽpli exposuit. Et
ut quia semł eius cepi referre senten
tiaz. ea que nec dum ame st̃ tacta cõ¬
tingam. Forcipẽ de qua altaris carbo cõ¬
p̃hensus ẽ. et labia pũgata ꝓpͥam ysaie
asserunt passionẽ. qua sb̾ manasse rege¬
interfectus ẽ. ⁊tunc ue̾ purgatus labii
dixit ad dñm. Ecce ego mitte me. Et di¬
xit. Omiser ego qm̃ ꝯpunctus sũ. Donͦ¬
cçias uiuit non intelligis ysaias ẽẽ te
ille mortuus ẽ tunc aĩadutis te ĩmun¬
da hr̃e la bia. Tũc indignũ te ẽẽ cogno¬
sas uisione dei. Utinã aũt et ego ꝯpun¬
gar. et p̾t ꝯpunctionẽ p̃dicatioẽ dei di¬

Expanded text:
llis exemplariis inuenitur, quattuor uolllis exemplariis inuenitur, quattuor uolges: Oziam, Ioatham, Ezechiam et Iosiam, qui sublimes per singulas captiuitates gloriuelare faciem et alios, quia in captiuitatem ducti sunt, pedum celare uestigia. superliminare nero sublatum et domum inpletam fumo, sicut supra diximus, euersionem Hierusalem et incendium templi exposuit. Et ut, quia semel eius coepi referre sententiam, etiam ea, quae necdum a me sunt tacta, contingam, forcipem, de qua altaris carbo conprehensus est, et labia purgata propriam Esaiae adseruit passionem, qua sub Manasse interfectus est rege. et tunc uere purgatis labiis dixit ad dominum: ecce ego, mitte me, et dixit: o miser ego, quoniam conpunctus sum! donec Ozias uiuit, non intellegis, Esaia, esse te ille mortuus est, tunc animaduertfs inmunda habere te labia, tunc indignum te esse cognoscis uisione dei. utinam autem et ego conpungar et post conpunctionem praedicatione dei di
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑte dissentiit. Na suꝑ liminare sb̾lat᷑
illo tẽpore p̃dicant. qñ uelũ tẽpli scissĩ
ẽ. ⁊ uniu̾sa domus isrł erroris nube con¬
fusa. Qñ iosephus refert sac̾dotes exad¬
ditis tẽpli uirtutũ celestiũ audisse no¬
cem. Transcamus exhus sedib. Est
uir quidam aquo ego ꝑpłima didicise
gaudeo me et qui hebreu ẜmonẽ ita
elimau̾it. ut int̾ scribas eorũ caldeus
existimetur. Is longe alia uia ĩgressũ
ẽ. Aic enĩ nullu prophaꝵ exͣ ysaia ni¬
disse seraphĩ cc̃ dñm stantia. et ne ip̃a
quidẽ seraphĩ alibi lectitari. de hĩc con¬
sumatioĩs et captiuitatis ierłm que sb̾
nabuchodonosor fcã ẽ signũ eẽ p̃mis¬
sum. Aboçia quippe sub quo ꝓphare or¬
sus ẽ usꝙ ad sedechiar qui extremus
regnauit. et qui cecus ĩ babilonẽ duc
quẽ interfecit ismael filius nathana¬
he int̾ meĩas epulas reliquiaꝵ patrie
paricida. Et has ẽẽ .xii. alas. e quibus
quatuor faciem suã uelent.sic̾ i ñ nł¬

Expanded text:
Nam superliminare sublatum illo tempore praedicant, quando velum templi scissum est, et universa domus Israel erroris nube confusa : quando Josephus refert sacerdotes ex adytis templi, virtutum coelestium audisse vocem, Transeamus ex his sedibus. 10. Est vir quidam a quo ego plura didicisse me gaudeo, et qui Hebraeorum sermonem ita elimarit, ut inter Scribas eorum Chaldaeus existimetur. Is longe alia via ingressus est; ait enim nullum Prophetarum extra Isaiam vidisse Seraphim circa Deum stantia, et ne ipsa quidem Seraphim alibi lectitari. Dehinc consummationis et captiuitatis Hierusalem, quae sub Nabuchodonosor facta est, signum esse praemissum. ab Ozia quippe, sub quo prophetare orsus est, usque ad Sedechiam, qui extremus regnauit et qui caecus in Babylonem ductquem interfecit Ismahel filius Nathaniae inter medias epulas, reliquiarum patriae parricida, et has esse duodecim alas, e quibus quattuor faciem suam uelent, sicut in nonnu
Abbreviated transcription (Latin):
diuina diçens. Uenia et sedebo et iu¬
dicabo ppłm. in ualle Iosaphat. qd̾ in¬
t̃pretatur diũ iudicium. Qui pcc̃or ẽ
et nũ silis uidet dnm̃ sedente ĩualle
iudicii. Qui uõ iustus ⁊ ysaie simił
uidet illum sedẽte suꝑ thronum ex¬
celsum et eleuatu. Ut a̾ et aliud infe¬
ra qñ eu mente ꝑtc̃to regnare.thro¬
nis. dnãtionib. angłis. cet̾isꝙ uuty¬
tib. uideo excelsu thronu eius. Qñ
et pro nr̃a salute sepe descendẽ dicat᷑
me tam greci quã latimi hũc locum
exponẽtes. dñm suꝑ thronũ sedentẽ
deu patrez. et duo seraphĩ. que exutͣ
ꝙ ꝑte stantia p̾dicantur dnm nr̃m xͦ¬

Expanded text:
diuina dicens: ueniam et sedebo et iudiuina dicens: ueniam et sedebo et iudicabo populum in ualle Iosaphat, quod interpretatur \'domini indicium\'. qui peccator est et mei similis, uidet dominum sedentem in ualle iudicii; qui uero iustus et Esaiae similis est, uidet illum sedentem super thronum excelsum et eleuatum. ut autem et aliud inferam: quando eum mente pertracto regnare thronis, dominationibus, angelis ceterisque uirtutibus, uideo excelsum thronum eius; quanet pro nostra salute saepe descendere dicatur me tam Graeci quam Latini hunc locum exponentes dominum super thronum sedentem deum patrem et duo seraphim, quae ex utraque parte stantia praedicantur, dominum