comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
significat illud unguentũ ꝙ pec¬
catrie mułr suꝑ pedes. Et ca que
dr uõ fuisse peccatire super ih̾u
capud fudisse scribũt᷑. ¶⁊ Manꝰ
impositõ id̾o fit ut per bñdictõe
aduocatus inutet᷑ sp̃t sanctus.
Sicut enũ ille paraclitus pꝰt mũ¬
dita ⁊ bñdicta corpora libens apa
Qd̾ in pͥncipio a quis suꝑ ferelutur
est. aduersus diabelũ ut discetat.

Expanded text:
cat illud unguentum quod peccatrix mulier 288 super pedes, et ea quae dicitur non fuisse peccatrix super caput Jesu fudisse scribuntur. 54. Manus impositio ideo fit, ut per benedictionem advocatus invitetur Spiritus sanctus. Tunc enim ille Paracletus, post mundata et benedicta corpora, libens a Paquod in principio aquis superferebatur est adver
Abbreviated transcription (Latin):
tũ clat deus. Uñ et grece mis¬
teriũ łr: qđ secretã ⁊̃ recõdi¬
¶ Baptismꝰ grece: latine tinctoꝰ
int̾pretatur. Q̾ id circo tinctõ
tatur. Et longe aliud ꝙͣ erat
efficitur. Prius ciĩ fedi era¬
uius deformitate peccatoꝵ
in ip̃a tinctõne reddim̃ pul

Expanded text:
 Deus'; unde et Graece mysterium dicitur, quod secretam et recondi Baptismum Graece, Latine tinctio interpretatur; quae idcirco tinctio tatur, et longe aliud quam erat efficitur. Prius enim foedi eramus deformitate peccatorum, in ipsa tinctione reddimur p
Abbreviated transcription (Latin):
Cum eiũ unus canit: grece
monadia latine siciniũ dr.
¶Cũ uero duo canũt biciniũ ap¬
appellatur. cũ młti: chorus.
¶Nam choreas ludicrum cantile¬
ne uł saltatõnes classũ st̃. An¬
tiphona a greco int̾pretata uox
reciproca łr duob scilz choris
alt̾natim psallentib ordine
ꝯmutato. Sũ de uno ad unũ.
qd genus psallendi greci meini¬
nisse tracluntur. ¶ Respõso¬
riũ itali traclideruĩt. quos inde
responsoris canta uoct̃t. qđ a
lio desmente alt̾ respondeat
Int̾ responsorios enĩ ⁊ antipho¬
uas hoc differt. qd̾ in respõso¬
rus unꝰ uersũ clicat. In antiplio¬
nis enĩ uersib alt̾nãt chori.
Lecto li quia nõ cantatur ut
Illuc enĩ mocdulatõ hic sola ꝓ¬
nũciato queritur. Canticũ est
uox cantantis in letiçia ¶Psal

Expanded text:
Cum autem unus canit, Graece Cum autem unus canit, Graece monodia, Latine sicinium dicitur; cum vero duo canunt, bicinium appellatur; cum multi, chorus. Nam chorea ludicrum cantilenae vel saltationes classium sunt. Antiphona ex Graeco interpretatur vox reciproca; duobus scilicet choris alternatim psallentibus ordine commutato, sive de uno ad unum. Quod genus psallendi Graeci invenisse traduntur. Responsorios Itali tradiderunt. Quos inde responsorios cantus vocant, quod alio desinente, id alter respondeat. Inter responsoria autem et antiphonas hoc differt, quod in responsoriis unus versum dicit: in antiphonis autem versibus alternant chori. Lectio dicitur, quia non canitur, ut Illic enim modulatio, hic sola pronuntiatio quaeritur. Canticum est vox cantantis in laetitia. Psal
Abbreviated transcription (Latin):
dma: et auecũq in ara cremã¬
tur seu ponũtur. Sm̃e cnĩ qd̃
deo datur: aut cleclicatur aut
ꝯsecratur. Q̾ declicatur dicẽ¬
do clatur. uñ et appellat᷑. Unde
catone putant significari.
ta cederetur. Uñ et mactatõ pꝰ
inmolatõnẽ est. Nũc enĩ ĩmo¬
latõ panis et calicis ꝯuenit. Li¬

Expanded text:
ma et quaecumque in ara cremantur seu ponuntur. Omne autem quod Deo datur, aut dedicatur aut consecratur. Quod dedicatur, dicendo datur; unde et appellatur. Unde ationem putant significari. ma caederetur. Unde et mactatio post immolationem est. Nunc autem immolatio panis et calicis convenit, li
Abbreviated transcription (Latin):
a secretis uirtutib uł a sacra¬
rus sacramenta clu̾r. Que iõ
fructuose penes eccłia fiunt
qr scũs in ea manens sp̃c eũdẽ
sacramentoꝵ latent̾ operatur
effectũ. Uñ seu ꝑ bonos seu ꝑ
malos ministros intra dei eo¬
cłiam clispensetur: tam̃ qr s

Expanded text:
a secretis virtutibus vel a sacris sacramenta dicuntur. Quae ideo fructuose penes Ecclesiam fiunt, quia sanctus in ea manens Spiritus eundem sacramentorum latenter operatur effectum. Unde, seu per bonos seu per malos ministros intra Dei ecclesiam dispensentur, tamen quia
Abbreviated transcription (Latin):
pulũ tuũ uł totũ mũdũ. ¶ Of¬
fertoriũ tali ex cã sũpsit uoca¬
bulul. Fertũ enĩ cłr oblat̾o q̃
alcari offertur et sacrificatura
pontificibꝰ: a quo offertoriũ no¬
inmatur: quasi ꝓfectũ fertur
Oblatõ uocatur: que offertur¬
Nam munera dũr obseqͥa: q̃
puperes diuitib loco nume¬
iũ soluũt. Itaq munꝰ hoĩu
datur: donũ deo. Unde etiã in
templis donana clicimꝰ. mune¬
uł accipiũtur uł donantur.
Duo st̾ aũt que offerũtur: do¬

Expanded text:
tuum vel totum mundum. Offertorium tali ex causa sumpsit vocabulum. Fertum enim dicitur oblatio, quae altari offertur et sacrificatur a pontificibus. A quo offertorium nominatur, quasi propter fertur. Oblatio vocatur, quia offertuNam munera dicuntur obsequia, quae pauperes divitibus loco munerum solvunt. Itaque munus homini datus, donum Deo. Unde etiam in templis donaria dicimus. Munevel accipiuntur vel dantur. Duo s
Abbreviated transcription (Latin):
Ilaudes dei. Si gͦ sit laus ⁊ n̾sit
di: nõ est hyunꝰ si sit ⁊ laus
et dei laus et nõ canter᷑ no es
hymnꝰ. Si gͦ ⁊ in laudẽ di chi
⁊ cantatur: tũc est hyuniꝰ. In¬
tis oportet am̃ ⁊ alła utraq di¬
q sicut in celo resonãt. ¶ Dl¬
ama i alt̾ius lingue iut̾pre¬
tatone in toto tnͣsire nõ põt.
Ssi enĩ saluifica int̾pre tatur¬
anna int̾iectõ est. motũ aĩmi
significas sb̾ deprecãti affectu
cormpta meclia uocali lr̃a et

Expanded text:
laudem Dei: si ergo sit laus, et non sit laudem Dei: si ergo sit laus, et non sit Dei, non est hymnus, et si sit laus et Dei laus et non cantetur non est hymnus; si ergo in laudem Dei dicitur et cantatur, tunc est hymnus, ic oportet in terris utraque dici, sicut in coelo resonat. Osanna in alterius linguae interpretatione in toto transire non potest. Osi enim salvifica intanna interiectio est, motum animi significans sub deprecantis affectu. corrupta media vocali littera et
Abbreviated transcription (Latin):
sex ꝙ decus cliponliꝰ. Uides
id est sex monadib. Ducis
ꝑ qͣclratũ sexies seni. faciũt
xxͣx .ui. ꝯĩgis extrema illa
p̾ͥma sex ⁊ .xiiͦ. simł efficiũt
xuiii. Partiris tricies sexies
ui. et .xii. Quappt̾ octo supe¬
rãt sex. duab monadib. id
est t̾cia de .ui. et superãt᷑ octo

Expanded text:
decas dipondius, vides et est VI monadibus: ducis per quadratum, sexies seni faciunt XXXVI. Coniungis extrema illa prima, VI ad XII, simul efficiunt XVIII. Partiris tricies sexies VI et XII. Quapropter VIII superant VI duabus monadibus, id est tertia de VI, et superantur VIII
Abbreviated transcription (Latin):
Calamistrũ acus est. q̃ caleftã et
adħita cale facit et intorq̃t capil¬
los. Uñ et calamistrati applłati:
qui comã torq̃nt. ¶Clauis dicta:
qd̃ claudat et aperiat. ¶Cathena¬
rologiũ: qd ibi horas legamꝰ. idẽ
colligamꝰ. Est enĩ insolariis poĩ¬
tũ: uͥ a clauo ꝑ lincas currit ũbra
xiii. de instium̃

Expanded text:
Calamistrum est acus quae calefacta et adhibita calefacit, et intorquet capillos. Unde et calamistrati appellantur qui comam torquent. 5. Clavis dicta quod claudat, et apertat. Catenarologium, quod ibi horas legamus, id est, colligamus. Est enim in solariis positum, ubi a clavo per lineas currit umbra, XIV. De i
Abbreviated transcription (Latin):
uolencia oritur. Int̾ fictos bñfõ ad iũ¬
gitur. Non sũt fideles in amicicia: qͦs
nuimiꝰ nõ gm̃ copulat. Nam cito dese¬
rut: uisi semper acceperuit. Dilectõ
enĩ que mun̾e glutinatur: eo suspẽ so
dissoluitur. Illa est uera amicicia q̃
nich̾ ent ex reb amici. nͥ solã beniuo¬
lenciã sal ut gratis amet amentem¬

Expanded text:
olentia oritur, inter fictos beneficio adjungitur. 2. Non sunt fideles in amicitia, quos munus, non gratia copulat. Nam cito deserunt, nisi semper acceperint. Dilectio enim quae munere glutinatur eodem suspenso dissolvitur. Illa vera est amicitia, quae nihil quaerit ex rebus amici, nisi solam benevolentia
Abbreviated transcription (Latin):
bellũ cormpte.iglobo lictũ ꝑclimi¬
er eis panni terãt᷑. Ip̃i eĩ discurrũt
ꝑ tela. ¶ Stum̃ lcm: qd̾ rectũ stat
¶Trama: qd̾ uia rectu tͣnͣsmittat᷑
ꝑ tela. Est eĩ filũ intͣ stam̃ currens
Licia st̃: qͥbꝰ stamina ligͣnt᷑. qͣi ligia

Expanded text:
bellum corrupte a globo dictum per dimiex eis panni texantur; ipsae enim discurrunt per telam. Stamen dictum quia rectum stat. Trama, quod via recta transmittatur per telam; est enim filus intra stamen currens. Licia sunt quibus stamina ligantur, quasi ligia.
Abbreviated transcription (Latin):
sũ agreca ethimologia. Nã illi cã¬
genꝰ ẽ qd̾clã lini nimiũ cãclidi et
mollissimi: qd greci papaten uo¬
cũt. ¶ Fimbriũ: lana ẽ aĩaliũ. qͦs
fibros uocãt ip̃os et castores exis¬
timnãt. qͦs clũ uenatores sequnt᷑
ip̃i sibi testicłos adimũt. Aranca
nocat᷑: eo qd̾ acris ĩfusione ĩ frõdi¬
bꝰ nut᷑at᷑. ¶ Sericũ clictũ: q id se
res pͥmũ miẜũt. ueriniculi eĩ iͥnas¬
ctur ꝑhibẽt᷑. a qͥbꝰ hec cͥcũ arbores
fila ducũt᷑. Ueries at ip̃i: grece
et qͣsi crassedo: serici. et ẽ g̾cũ nom̃¬
uiii. de colori

Expanded text:
 Graeca etymologia; nam illi cangenus est quoddam lini nimium candidi et mollissimi, quod Graeci papaten vocant. Fibrinum lana est animalium, quos fibros vocant. Ipsos et castores existimant, quos dum venatores secuntur, ipsi sibi testiculos adimunt. Aranea vocatur eo quod aeris infusione in frondibus nutriatur. Sericum dictum quia id Sres primi miserunt. Vermiculi enim ibi nasci perhibentur, a quibus haec circum arbores fila ducuntur. Vermes autem ipsi Graece et quasi crassedo serici, et est Graecum nomIII De colori
Abbreviated transcription (Latin):
sũ aspiratõe ¶Eerrugo color est
purpure sb̾ ingre. q̃ fit ĩ hispania
Dicta at̾ ferrugo: qd̾ oĩs p̃pͥura ngͣ¬
pͥma tinctura eiꝰ moĩ coloris exis¬
tat. ¶Glaucꝰ color ẽ. ferrugineꝰ
sb̾nig̾. ¶ Elbicdũ: ab elbo colore
uocatũ. Elbũ eĩ est mediꝰ color ẽ¬
int̾ nigrũ et albũ. et elbũ ab albo
diriuatũ. ¶Luteꝰ color tubicũdꝰ ꝙ
est croceũ. Na crocꝰ lutei coloriᷤ
mesticũ. osticiũ qr exusto ẽ. Fit eĩ ex
depẽdẽti fuligine tectoꝵ aggesta as
ela ꝓ longitucline staminũ dc̃ũ
curꝰ diriuatiuũ ẽ telaria ¶ Infu¬
cur. ¶Raclui licti: qd̾ radendo fĩt

Expanded text:
 adspiratione. Ferrugo color est purpurae subnigrae quae fit in Hispania,Dicta autem ferrugo quod omnis purpura prima tinctura eiusmodi coloris existat. Glaucus color est ferrugineus subniger. Elbidum ab elbo colore vocatum; elbum est enim medius color inter nigrum et album, et elbum ab albo dirivatum. Luteus color rubicundus, quod est croceus. Nam crocum lutei coloris . Osticium, quia ex usto est. Fit enim ex dependenti fuligine tectorum egesta asTela pro longitudine staminum dicta, cujus derivativum est telaria. Insutur. Radii
Abbreviated transcription (Latin):
pt᷑ annũciatõne prne ac̃ sue uo¬
u̾tatis. Uñ et apd ꝓpħam mag¬
ni ꝯsilii angis legitur. dũ sit deus
tura reuelauit. Sacerdos qr pro
nob̾ se ostiam obtulit. Pastor.
zneus u̾o: a loco nazareth. Et me¬
fect. Siquid̾ et de aliis inferioribꝰ
reb noĩnũ spõs ad se trahit xp̃c:

Expanded text:
pter annuntiationem paternae, ac suae voluntatis. Unde, et apud prophetam magni consilii angelus legitur, dum sit Deus,tura revelavit; sacerdos, quod pro nobis hostiam se obtulit; pastor, zaraeus vero a loco Nazareth; a mefecit. Siquidem et de aliis inferioribus rebus nominum
Abbreviated transcription (Latin):
sit. Ueritas qr nõ fallit. s tͥbu¬
it qd̾ promittit: uita: quia cre¬
auit. ¶ Imago dr ꝓpt̾ parẽ siłi¬
tudine prĩs. Figura est. qr sus¬
cipiens forͣm serui opeꝵ uirtutũ¬
q similitudine patris in se ima¬
ginez atq imm̃isa magnitudĩe
designauit. Manus dei ẽ: qr oĩa
ꝑ ip̃m fc̃a st̃. hinc et dext̾a: ꝓpt̾
effectũ operis tocus creature. q̃ ꝑ
ip̃m formata est. Brachiũ qr ab
ip̃o ouĩa ꝯtinẽtur. Hirtꝯ pro eo
ꝙ ocm potestatẽ pr̃is in semet¬
ip̃o ħeat. et oẽ celi terreq crtatu¬
ram gub̾uet contincat atq reg̾t
¶Sapiencia. pro co qd̾ ip̃e reueli

Expanded text:
sit. Veritas, quia non fallit, sed tribuit quod promisit. Vita, quia creavit. Imago dicitur propter parem similitudinem Patris. Figura est, quia suscipiens formam servi operum virtutumque similitudine Patris in se imaginem atque inmensam magnitudinem designavit. Manus Dei est, quod omnia per ipsum facta sunt. Hinc et dextera propter effectum operis totius creaturae, quae per ipsum formata est. Brachium, quia ab ipso omnia continentur. Virtus, pro eo quod omnem potestatem Patris in semetipso habeat, et omnem caeli terraeque creaturam gubernet, contineat atque regat. Sapientia, pro eo quod i
Abbreviated transcription (Latin):
forͣm serui: pat̾ maior me ẽ. hoĩes
aũt minꝰ intlłigentes qͥd et ꝓ quo
sũ ea que dicta st̃: ut ad se ĩuice
ꝑsone referãtur. uolũt nõia ẽẽ ua¬
ture atq sb̾e ⁊ faciũt errorẽ ĩ fide

Expanded text:
m Pater major me est. 47. Homines autem minus intelligentes quid pro quo sus ea quae dicta sunt ut ad se invicem personae referantur, volunt nomina esse naturae at
Abbreviated transcription (Latin):
xpt nãq a crisiate est appellat᷑ꝰ.
hoc est unctus. Preceptũ eĩ fue¬
rat udeis ut sacrũ cõfic̾e̾nt ũguẽ¬
tũ quo ꝑungi possent hii qui uo¬
cabant᷑ ad sacerdociũ uł regnũ: ⁊¬
sicut mĩc regnũ: et sicut nũc regi¬
bus indum̃tũ puipure insigne ẽ
regie dignitatis. sic ilł unctõ sacͥ
unguenti nom̃ ac potestate regi¬
am ꝯferebat. & inde xp̃i dicti a
ctismate qd est. uncto. Nã cris¬
ma grece: latine uncto int̾p̾tat᷑

Expanded text:
 namque a chrismate est appellatus, hoc est, unctus. 300 Praeceptum enim fuerat Judaeis ut sacrum conficerent unguentum quo perungi possent ii qui vocabantur ad sacerdotium, vel ad regnum; et sicut nunc regibus indumentum purpurae insigne est regiae dignitatis, sic illis unctio sacri unguenti nomen ac potestatem regiam conferebat, et inde christi dicti a chrismate, quod est unctio. 3. Nam chrisma Graece, La
Abbreviated transcription (Latin):
faciet genus humanũ. Sicut eĩ
xp̃c significat pr̃e rege: ita
iħ̾us sigͥcat saluatorez. Nõ itaq
nos saluos facit quicũq rex. S
rex saluator. qd̃ uerbũ latina lĩ¬
gua aña nõ h̾ebat s here poterat
sicut potuit qñ uoluit. ¶ Emia¬
nuel ex hebreo in latinũ sigͥcat
nob̾cũ deus. scil qr per uirginẽ
natꝯ deus hoĩb in carne morta¬
li apparuit: ut terrenis uiã sa

Expanded text:
um suum. Sicut enim Christus significat Regem, ita Jesus significat Salvatorem. 9. Non itaque nos salvos facit quicunque rex, sed rex Salvator. 301 Quod verbum Latina lingua antea non habebat, sed habere poterat, sicut potuit, quando voluit. 10. Emmanuel ex Hebraeo in Latinum significat nobiscum Deus, scilicet quia per Virginem natus Deus hominibus in carne mortali appar
Abbreviated transcription (Latin):
tur. sen ab illa lance que diu̾sis
frugũ. uł pomoꝵ generibꝰ ad tẽ¬
pla gentiliũ solebat defferrizaut
a satiris nom̃ tractũ qui hñt ca
aũt poete theologiai dicti sũt
qui de clus carmina faciebant
Officiũ aũt poete in eo ẽ ut
ca que uere gesta st̃ in alias spe¬
aes obliqͥs figuratõnib cũ deco¬
re aliquo ꝯuersa traducat. Uñ
et lucamis id̾o in nu̾o poetaꝵ
nõ ponit̾: qr uidetur historias
ꝯposuisse nõ poema. Apud po¬
etus aũt : tres caract̾es ẽe clicen¬
di. Unũ in quo tm̃i poeta loqͥt᷑
ut est in libris uirgilii georgico¬
rũ. aliũ clragiaticũ ĩ quo nũꝙͣ
poeta loquitur: ut est in come
tepersone locunt᷑.¬
.uiii. de sibil

Expanded text:
uuntur; seu ab illa lance quae diversis uuntur; seu ab illa lance quae diversis frugum vel pomorum generibus ad templa gentilium solebat deferri; aut a satyris nomen tractum, qui inultaautem poete theologi dicti sunt, quoniam de diis carmina faciebant. Officium autem poete in eo est, ut ea que vere gesta sunt, in alias species, obliquis figurationibus, cum decore aliquo conversa transducant. Unde et Lucanus ideo in numero poetarum non ponitur, quia videtur historias conposuisse, non poema. Apud poetas autem tres characteres esse dicendi: unum, in quo tantum poeta loquitur, ut est in libris Vergilii Georgicorum: alium dramaticum, in quo nusquam poeta loquitur, ut est in comoetae personae loquuntur. De sibyl
Abbreviated transcription (Latin):
uñ et lira clicta. Tragedi dicti
qd̃ initõ canentibus pͥmũ erat
hyrcus quẽ greci tragos uocant.
mltũ honore ad epti st̃: et excel¬
lentes in argum̃tis fabulaꝵ ad
ueritatis ymagnie fictis. Come¬
di appellati sũ a loco: qr curtũ pa¬
gos agebant. Quos greci comas
appellant. sũ a comessatõne. So¬
lebant enĩ post cibũ hoĩes ade¬
os aucliendos uenire. S ꝯmedi
pͥuatoꝵ hoĩnũ p̃dicant acta tra¬
gici res publicas sũ regũ hysto¬
nas. Item tragicoꝵ argum̃ta ex
rebus luctuosis st̃: comicoꝵ ex re¬
bus letis. Duo aũt st̾ genera co¬
micoꝵ id est. ueteres ⁊ noui.
Ueteres qui et iocoridiculares ex
nal uł alii. Du enĩ uniu̾soꝵ de¬
licta corripiũt neg uetubat᷑ eis¬
ip̃m pessimũ quẽq describere nͣ
hendere. uñ et nudi pugũt᷑: eo
qd̾ per eos uicia singła demidentur
Satirici aũt clicti st̃ sũ ꝙ pleui sit
omĩ facũclia. sũ sacuritate ⁊ copi¬
a. De plurib ciĩ simul rebꝰ loꝯ¬

Expanded text:
Unde et lyra dicta. Tragoedi dicti, quod initio canentibus praemium erat hircus, quem Graeci τράγος vocant. m honorem adepti sunt, excellentes in argumentis fabularum ad veritatis imaginem fictis. Comici appellati, sive a loco, quia circum pagos agebant, quos Graeci comas vocant: seu a comessatione. Solebant enim post cibum homines ad eos audiendos venire. Sed comici privatorum hominum praedicant acta; tragici vero res publicas et regum historias. Item tragicorum argumenta ex rebus luctuosis sunt: comicorum ex rebus laetis. Duo sunt autem genera comicorum, id est, veteres et novi. Veteres, qui et ioco ridiculares extnalis vel alii. Hi enim universorum delicta corripiunt, nec vitabatur eis pessimum quemque describere, nec hendes vitia singula denudentur. Saturici autem dicti, sive quod pleni sint omni facundia, sive a saturitate et copia: de pluribus enim simul rebus loq
Abbreviated transcription (Latin):
mines exuta feritate ratõe uite
here cepissent. seq ac deos suos
dinib pulchriora. et simulacͣ
ayporib ampliora faciebant ĩ
eloquio eiam qͣsi angustiore ho¬
norandos putauerũt: laudesq
eoꝵ ⁊ uerbis illustribꝰ et iocũcli¬
orib numeris extulerũt. Id genꝰ
res poete. Uates auimẽtis appel¬
latos. Uarro auctor est uł auiẽ¬
clis carminib id est flectenctis
hoc est modulandis. et ꝓuide po¬
ete latine uates olim scripta e¬
et qͣsi uesania in scribendo ꝯmo¬
uerentur. uł qd modis uerba cõ¬
nect̾ent uiere antiquis ꝓuĩce̾

Expanded text:
mines exuta feritate rationem vitae habere coepissent, seque ac deos suos domibus pulchriora, et simulacra corporibus ampliora faciebant, ita eloquio etiam quasi augustiore honorandos putaverunt, laudesque eorum et verbis inlustrioribus et iucundioribus numeris extulerunt. Id genusres poetae.' Vates a vi mentis appellatos Varro auctor est; vel a viendis carminibus, id est flectendis, hoc est modulandis: et proinde poetae Latine vates olim, scripta eet quasi vesania in scribendo commoverentur; vel quod modis verba conecterent, viere antiquis pro vincire
Abbreviated transcription (Latin):
Cupiditas om̃iũ criminũ matla est.
Uũ et apłs ait. E adix om̃iũ muloꝵ
cupilitas est. Quam quida appeten¬
tes: erauerũt a fide. Si ergo suctiditur
radir criminũ nõ pullulant cetẽ sobo¬
les pcc̃oꝵ. Multi causa cupiditatis ter¬
rene: et ip̃am fidem remĩciauerũt. Cu¬
piclitas enĩ xp̃m uendidit. Na et
plensq tm̃ in reb alienis est desicenũ¬
ut etia homicidiũ ꝑpetrure nõ uereãt᷑
Sicut achath qui appetitu cupiditatis
sue sanguinis expleuit effuisionez. Sepe
iiiqui mala que concupiscũt assecunt᷑.
qͥtinus de effectu mali desiderii forcius pu¬
niantur. E lectos aũt suos deus nõ cdimit¬
tit ire in desideriũ maloꝵ ꝑfectone s in¬

Expanded text:
Cupiditas omnium criminum mater est. Unde et Apostolus ait: Radix omnium malorum cupiditas est; quam quidam appetentes erraverunt a fide . Si ergo succiditur radix criminum, non pullulant caeterae soboles peccatorum. 5. Multi causa cupiditatis terrenae etiam ipsam fidem renuntiaverunt. Cupiditas enim Christum vendidit. Nam et plerisque tut etiam homicidium perpetrare novereantur, sicut Achab, qui appetitum cupiditatis suae sanguinis explevit effusione . 6. Saepe iniqui mala quae concupiscunt assequuntur, quatenus de affectu mali desiderii fortius puniantur. Electos autem suos Deus non dimittit ire in desideriorum malorum perfectionem,
Abbreviated transcription (Latin):
Nũꝙͣ saciar nouit cupiditas. Semper
cnĩ auanis eget: ꝙͣtoq magis acquirit.
tanto ampluis quent. Nec solũ desiderio
augendi extuiciatur. s etiam admictendi
metu afficitur. Inopes nascimur in hac ui¬
re cupiniꝰ. Plerũq potentes tunta cupidi¬
tatis rabie inflãmant᷑. ut de ꝯfimiis suis.
pauperes excludant: nec hitare ꝑmittũt

Expanded text:
Nunquam satiari novit cupiditas. Semper enim avarus eget; quantoque magis acquirit, tanto amplius quaerit; nec solum desiderio augendi excruciatur, sed etiam amittendi metu afficitur. 8. Inopes nascimur in hac vire cupimus? 9. Plerique potentes tanta cupiditatis rabie inflammantur, ut de confiniis suis pauperes excludant, nec habitare permittant.
Abbreviated transcription (Latin):
on posse ꝙ̃ pia spialia bel xl.¬
la suscipere: nͥ pͥus carnis edomane¬
rit cupiditates. Non potest ad ꝯtẽplã¬
dum deũ mens eẽ libem: que desiderus
huiꝰ mundi et cupiditatib mriat. Neq
enĩ alta conspicere poterit occulꝰ.ꝙ pul¬
iusclaudit. ¶ Omi peccato peior est
auancia: et amor peccuniaꝵ. uñ ꝑ sa¬

Expanded text:
on posse quempiam spiritualia bella suscipere, nisi prius carnis edomuerit cupiditates. 2. Non potest ad contemplandum Deum mens esse libera, quae desideriis hujus mundi et cupiditatibus inhiat. Neque enim alta conspicere poterit oculus quem pulvis claudit. 3. Omni peccato pejor est avaritia et amor pecuniarum. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
flatu dyabolice inspiratõnis urunt᷑. Ac
no uetito manducaret. Accendit caim ÷¬
mentem inuida: ut frẽm ocrideret. Accen¬
dit salomonez luxurie fascib: ut ꝑ amo¬
rem libidiuis ydola adoraret. Accendit
ricie annecteret: Hus ergo inspiratõib
diabolus corda hominũ occultis depͣuat
cupiditatib.

Expanded text:
flatu diabolicae inspirationis uruntur. Accno vetito manducaret. Accendit Cain mentem invidia, ut fratrem occideret. Accendit Salomonem luxuriae fascibus, ut per amorem libidinis idola adoraret. Accendit ritiae adnecteret. His ergo inspirationibus diabolus corda hominum occultis depravat cupiditatibus.
Abbreviated transcription (Latin):
etatum. id finem homo uertit᷑. Itaet
mũdus per hoc ꝙ listenditur tp̃re de¬
ficit. Qͥ a unde hõ atq mũdꝰ cresc̾e̾ inde
qũm suo et̾no man̾et consilio huius
mũdi constructõ. Nec tp̃s ante p̾nci¬
pũ s et̾nitas fuerit. Tempꝰu̾o a sb̾sti

Expanded text:
omo vergit, ita et mundus per hoc quod distenditur tempore, deficit, quia unde homo atque mundus crescere videtquando in suo aeterno maneret consilio hujus mundi constructio, nec tempus ante principium, sed aeternitas f
Abbreviated transcription (Latin):
u̾o sempit̾ne in u̾bo uunco dictũ ẽ. ¶ Si tͣns¬
sitorie dicdtũ est a d̾o fiat: erat utiq crratã
ceret fiat: nulla extitit arratura. Ip̃m fiat
ꝙ dictũ est. in et̾nitate u̾bi nõ in uocis so¬
no enũciatũ est. ¶Nõ sepcies a d̾o iusa
sepciesq a do̾ laudata est creatura .q̃. dñ¬
ꝙͣ fieret ꝑfc̃e. ab illo est iusa. S dũnos si¬

Expanded text:
enim sempiterne in verbo unico dictum est. Si tranenim sempiterne in verbo unico dictum est. Si transitorie dictum est a Deo Fiat, erat utique creatura ceret Fiat, nulla exstitit creatura, ipsum Fiat quod dictum est, in aeternitate Verbi, non in vocis sono, enuntiatum est. 16. Non septies a Deo visa, septiesque laudata est creatura, quae antequam fieret perfecte ab illo est visa; sed dum nos si
Abbreviated transcription (Latin):
tura angłoꝵ: qũ creaturã ipam ꝯtẽpla¬
batur quodãmͦ uesꝑascebat. Nõ aũt
ꝑmanendo in eius creature ꝯtuitu: sed
laudem eius ad d̾m referens eaq meliꝰ
in diuina rõne conspiciens ꝯtinuo ma¬
ne fiebat. Si uero ꝑman̾et neglecto cre¬
atore in creature aspectu: iam nõ uespera
s nox utiq fieret. ¶ Dũ se creatura meliꝰ
in d̾o ꝙͣ in se ip̃a nouerit ip̃a sui cognitõ q̃
maior i do est cdies et lux dr. Cognitõ u̾o
sua in se ip̃a. ad ꝯpensatõnẽ cognitõnis il¬
lius que est in dõ: qr longe inferior ẽ uespe¬
ra noĩatur. Id̾oq post uesperam mane fi¬
ebat. qr dũ suam in se cognitõtõnẽ sibi
satisfac̾e nõ. agnosc̾et. ut se plemiꝰ nosse po¬
tuiss ad d̾m sese referebat creat᷑a. in quo
se dies agnoscendo meliꝰ fieret. ¶ Nõ sic
q̃.dmod̾ nos tnͣsitorie clicimꝰ fiat aliquid
sic deus clicit fiat celũ in pͥncipio. Illud

Expanded text:
tura angelorum, quando creaturam ipsam contemplatura angelorum, quando creaturam ipsam contemplabantur, quodammodo vesperascebat; non autem permanendo in ejus creaturae contuitu, sed laudem ejus ad Deum referens, eamque melius in divina ratione conspiciens, continuo mane fiebat. Si vero permaneret, neglecto Creatore, in creaturae aspectu jam non vespera, sed nox utique fieret. 14. Dum se creatura melius in Deo quam in se ipsa noverit, ipsa sui cognitio, quae major in Deo est, dies et lux dicitur. Cognitio vero sua in seipsa, ad compensationem cognitionis illius, quae est in Deo, quia longe inferior est, vespera nominatur. Ideoque post vesperam mane fiebat . Quia dum suam in se cognitionem sibi satisfacere non agnosceret, ut se plenius nosse potuisset, ad Deum esse referebat creatura, in quo dies se agnoscendo melius fieret. 131 15. Non sic quemadmodum nos transitorie dicimus, fiat aliquid, sic Deus dixit Fiat coelum in principio. Illud
Abbreviated transcription (Latin):
et creans tenebras. s qr. ingłica cieatã
natura que nõ est p̃uaricata lux cłr.
Illa auit que p̃uaricata est tenebrarũ
noĩe nũcupatur. uñ et in pͥncipio lux a
tenebris dicłr: S q ethos et illos deus¬
creauit. Inde formans lucem et creãs te¬
ans. s etiam formãs. Malos u̾o cteans
lis q accpiend̾ ẽ. ¶Post adnumeratã
celi terreq creatura: id̾o nominat᷑ ĩ ge¬
nesis sp̃c̃ sanctus. ut qr suꝑferci eũ clici
oportebaat ante illa nominarẽt᷑ quorũ
płs indicut: dũ suꝑ emmentẽ uiã karitatiꝰ
demonsfrit. Ido suꝑferti. aquis sanctꝰ d̾r.
cunꝰ atq ꝑtegende nos suꝑfertur nobis
et oleũ merito fr̾iora semꝑ appetũt. qr ꝑ
ipõꝵ figurã suꝑferii uiiuerse creature sp̃t
factus: angłi st̾. quoꝵ ꝓpt̾ unntatẽ insi¬
nuandam. nõ dies cli p̾mus. S clies clic¬
tus est unus. Et idcͥco ip̃e repetit᷑ sꝑ in
excecutõne creature. Qͥ clies hoc est na¬

Expanded text:
et creans tenebras ; sed quia angelica natura, quae non est praevaricata, lux dicitur; illa autem quae praevaricata est, tenebrarum nomine nuncupatur. Unde et in principio lux a tenebris dividitur. Sed quia et hos et illos creavit, inde formans lucem et creans teans, sed et formans; malos vero creanslisque accipiendum est. 10. Post annumeratam coeli terraeque creaturam, ideo nominatur in Genesi Spiritus sanctus, ut quia superferri eum dici oportebat, ante illa nominarentur quorum s indicat , dum supereminentem viam charitatis demonstrat. 11. Ideo superferri aquis sanctus dicicimus, atque protegendo nos superfertur nobis.et 130 oleum merito superiora semper appetunt, quia per ipsorum figuram superferri universae creaturae Spiritus factus angeli sunt, quorum propter unitatem insinuandam non dies primus, sed dies dictus est unus; et idcirco ipse repetitur semper in exsecutione creaturae. Qui dies, hoc est, na
Abbreviated transcription (Latin):
gites miñsa. ¶ Fecit d̾s omia ualde bonͣ
Nich̾ ergo natura malũ: qñ et ip̃a q̃ ĩ crea¬
turis udentur ẽẽ. Penalia si bñ utantur
et bona et ꝓsꝑa st̾. Si male utant᷑ nocent
Itu ergo pendenda est creatura ex nr̃o usu
nõ bona. Non er fua natura ualde bona

Expanded text:
t mali. 6. Fecit Deus omnia valde bona. Nihil ergo natura malum, quando et ipsa quae in creaturis videntur esse poenalia, si bene utantur, et bona, et prospera sunt, si male utantur, nocent. Ita ergo perpendenda est creatura ex nostro usu non bona, nam ex sua natura valde bona
Abbreviated transcription (Latin):
elem̃toꝵ in pulchro et apto confistit. S
pulchiũ c̃ẽ ꝙ ꝑ se ip̃m est pulcheũ. Ut
hõ ex aĩa et mebris om̃ib constans. a p¬
tũ u̾o ẽẽ : ut uestimentũ et uctũ. Ideq
hominẽ dici pulchrũ ad se: qr nõ uesti¬
mento et inctui est. homo necessarius
s ista homini. Ido̾. aũt illa apta qr ñ sͥ
sicut h̃o pulchra aut ad se. s ad aliud.
Id̾ est. ad hominẽ ad ꝯmodata ñ sͥ met
necessaria. Hoc et de cet̾is elem̃toꝵ na¬

Expanded text:
m in pulchro et apto consistit; sed pulchrum ei quod se ipsum est pulchrum, ut homo ex anima et membris omnibus constans. Aptum vero est, ut vestimentum et victus. Ideoque hominem dici pulchrum ad se, quia non vestimento et victui est homo necessarius, sed ista homini; ideo autem illa apta, quia non sibi, sicut homo, pulchra, aut ad se, sed ad aliud, id est, ad hominem accommodata, non sibimet necessaria. Hoc et de caeteris elementorum na
Abbreviated transcription (Latin):
est illi uelle ꝙ ip̃e est. et ꝙ ip̃e est utiq¬
est et̾nũ est et in ꝯmutubile ẽ. Hec est
ergo uoluntas eius. Materies ex qͣ
enĩ sonꝰ cantu. qr suauitas cantilene
ad sonũ uocis nõ sonꝰ ꝑtinet. ad suaita¬
tem. Ac ꝑ ħ utrũq simł sũt. S ille ad

Expanded text:
elle quod ipse est et quod ipse est, utique aeternum et incommutabile est. Haec est ergo voluntas ejus. 6. Materies ex quaest sonus cantu, quia suavitas cantilenae ad sonum vocis, non sonus pertinet ad suavitatem; ac per hoc utrumque simul sunt, sed ille ad
Abbreviated transcription (Latin):
is uocata est. qr uõd̾ ex ea formͣta erãt
que formͣa restabant. ¶ Uerũ ip̃a ma¬
teua ex nichilo fc̃a erat. Aluid ẽ aliqd̾ fi¬
en posse. Aliud fieri ncc̃e est. fieri aũt ne¬
cesse est: ꝙ deꝰ naturis inseruit. fieri aũt
posse est: ꝙ exͣ cursũ iudiciũ natur cre¬
ator ut facet qũ uoluit ẜuauit. Nõ ex¬

Expanded text:
rmata erant quae formari restabant; verum ipsa materia ex nihilo facta erat. Aliud est aliquid fieri posse, aliud fieri necesse esse. Fieri necesse est quod Deus naturis inseruit, fieri autem posse est quod extra cursum indictum naturarum creator ut faceret quandoque voluit re
Abbreviated transcription (Latin):
hominis potestate consistit conuersionis
est grã per ꝙͣ nos met ip̃os iudicamꝰ. qũi
flentes uial.i nr̃a punimꝰ. et bono ꝙ ex d̾o
nũ. Cerciũ conseꝙ̃li boni oꝑis p̾miũ. Nã
ꝙ ait ꝓph̾a. Solue fasciculos. depͥmentes

Expanded text:
onis est gratia, per quam nosmetipsos judicamus, quando flentes mala nostra punimus, et bono quod ex Deo num, tertius, consequendi boni operis praemium. Nam quod ait propheta: Solve fasciculos de
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpend̾e põt quanti sit ponderis in iusticia
uł quanti fulgoris radio iusticia cdareat
nͥ quis pͥus toto mentis ad uisu ꝯu̾tat᷑ ad
cłm. Quatenus ip̃o lumine quo inlustra¬
tur et suã feclitate agnoscat: et lum̃ ꝙ
ceco corde nõ intuebatur intlłigat. Tũc

Expanded text:
pendere potest quanti sit ponderis in justitia, vel quanti fulgoris radio justitia clareat, nisi qui prius toto mentis nisu convertatur ad Deum, quatenus ipso lumine quo illustratur et suam foeditatem agnoscat, et lumen quod caeco corde non intuebatur intelligat. 5. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
ga mittant. ¶ el causis ar
deluderes. Ab effectis argumẽ¬
tũ est cũ hus que fc̃a st̃ aliqͥd¬
approbatur. ut uirgiliꝰ degene¬
res aĩos timor arguit. ¶Acõ¬
paratõne argum̃tũ est: ꝙͣdo
ꝑ collatõnez ꝑsonaꝵ sũ causa¬
tũ sentencie ro sb̾ inpugnato¬
ne formatur ut uirgiliꝰ. Tu po¬
tes eneam manib sb̾cluc̾e gra¬
ium. Nos aliqͥd ꝯͣ ritulos ui¬
usse nefand̾ est. ¶ Itez argum̃¬
ta que dũr extrinsecꝰ q̃ greci
tegnos id est artis exꝑtes uo¬
cant: ut testimoniũ. Testimo¬

Expanded text:
uga mittant. A causis argdeluderes. Ab effectis argumentum est, cum ex his, quae facta sunt, aliqapprobatur, ut Vergilius: 'Degeneres animos timor arguit.' A comparatione argumentum est, quando per collationem personarum siue causarum sententiae ratio sub imputatione formatur – Vergilius: 'Tu potes Aenean manibus subducere Graium; nos aliquid contra Rutulos iuuisse nefandum est?' Argumenta ducuntur extrinsecus quae Graeci atechnos, id est artis expertes, uocant, ut est testimonium. Testimo
Abbreviated transcription (Latin):
ex psona. sccłs ex nature aut¬
toritate tercus ex tprib auc¬
toritatũ. Quartus ex dictis
fc̃isq maioꝵ qͥntꝰ ex torm̃tis
Tertius ergo supior modus
qui est ex tp̃rib in octo sp̃os
diiuatur. Pina ingenio. sccla
operib. tema etate. Oͣrta for¬
tuna. qͥnta arte. sexta usu. sep¬
tuna necessitate. octaua ꝯcur¬
sione fortuitoꝵ. Cestimoniũ
om̃e est ꝙ. ab aliqͣ ext̾na resiuĩ¬
tur. ad facienda fice. Perso¬
na nõ qͣlicũq est q̃ testimouii¬
pondus ħt ad facienda fidem
S moꝵ ꝓbitate debet ẽẽ lau¬
cabił. Nature auctoritas est
qͣ maxima uirtus ꝯsistit. c̃esti¬
monia młta st̾ que afferãtur
auctoritrite. id est ingeniũ o¬
pes. etas. fortuna. ars. usus.
necessitas. et ꝯcursio reꝵ for¬
tuitaꝵ. ¶ Adictis frĩsq maioꝵ
petitur fidos. cũ pͥscoꝵ dicta fuc¬
ta q memorant. ¶ A torm̃tis
fidos ꝓbutur. post qͥ uemo credi¬
tur uelle mentiri. Ea u̾o que
ratorib. clialeticis poctis uiris¬

Expanded text:
naturae auctoritate, tertio ex temporibus auctoritatum, quarto ex dictis factisque maiorum, quinto ex tormentis. Tertius ergo superior modus, qui est ex temporibus, in octo species derivatur. Prima ingenio, secunda opibus, tertia aetate, quarta fortuna, quinta arte, sexta usu, septima necessitate, octava concursione fortuitorum. Testimonium omne est, quod ab aliqua externa re sumitur ad faciendam fidem. Persona non qualiscumqpondus habet ad faciendam fidem; sed morum probitate debet esse laudabilis. Nature auctoritas est, que maxima virtute consistit. Testimonia multa sunt que afferunt auctoritatem, id est ingenium, opes, etas, fortuna, ars, usus, necessitas, concursio rerum fortuitarum. A dictis factisque maiorum petitur fides, cum priscorum dicta factaque memorantur. A tormentis fides praebetur, post quae nemo creditur uelle mentiri. Ea uero quae ratoribus, dialecticis, poetis et iuris
Abbreviated transcription (Latin):
ut sit uerbũ ut cico. Uerre
chicit euersisse ꝓuinctia ł̃ nom̃
a uerbo cum a latrocinari d̾r
latro. Nom̃ a nomine. Te
cis declinat̾one formata secũ¬
clũ argum̾̃tũ a gn̾e est cũ de
eodez gu̾e sentencia cłr ut uir¬
cũ gn̾ali questioni fidez spes fa¬
penetrat sacedemona pastor
A simili argum̃tũ est ꝙͣdo re¬
b aliquib similia ꝓferũt᷑.
Sugg̾e tela mͥ nõ ullũ dext̾a
frustra. Torserit in rutulos.
steterũt q ĩ corpore graium
Iliacis campis. ¶A clifferen¬
cia argumentũ ẽ qũ ꝑ cliffe¬
rencia aliqͣ separantur. Ut
uirgiliꝰ. Non liomedis eqͦs
nec curtũ cernis achilł. argu
crepantes sibimet opponũtur
ut uirgiliꝰ. Mortaline mami
fc̃e ĩmortaline carme. Fas
h̾eant certosq inc̾ta ꝑicła
lustret eneas. A ꝯseq̃ntibus
argum̃tũ łr. qñ oppositã

Expanded text:
erbum, ut Cicero Verrem dicit everrisse provinciam; vel nomen a verbo, cum latrocinari dicitur latro. Nomen est a nomine; Tercis declinatione formata. Secundum argumentum a genere est, cum de eodem genere sententia dicitur, ut Vercum generali quaestioni fidem species fapenetrat Lacedaemona pastor. A simili argumentum est, quando rebus aliquibus similia proferuntur: Suggere tela mihi, non ullum dextera frustra Torserit in Rutulos, steterunt quae in corpore Grajum Iliacis campis. 115 8. A differenia argumentum est, quando per differentiam aliqua separantur – Vergilius: 'Non Diomedis equos nec currum cernis Achillis.' A do res discrepantes sibimet opponuntur – Vergilius: 'Mortaline manu factae immortale carinae fas habeant, certusque incerta pericula lustret Aeneas?' A consequentibus argumentum
Abbreviated transcription (Latin):
A repugnantib argum̃tũ est
qͣndo illd̃ qd obicit̾ aliqͣ ꝯͣrieta¬
domi te int̾fic̾e uoluiss. ¶A
ꝯugatis argum̃tũ est cũ ꝯtra
probabiłr ostendit᷑. qͥd sit ex
re qͣ uenturũ. Ut uirgilrꝰ. No¬

Expanded text:
A repugnantibus argumentum est, quando illud quod objicitur, aliqua contrarietadomi te interficere voluisset'. A coniugatis argumentum est, cum contra probabiliter ostenditur quid sit ex re quaque venturum, ut Vergilius
Abbreviated transcription (Latin):
bras. ¶Saltꝰ est clensitas arboꝵ al¬
ta: uocata ħ noĩe eo ꝙ cxiliat ĩ al¬
tũ. ⁊ ĩsb̾limi ꝯsurgat. ¶Auiaria se
creta nemoꝵ dc̃a: ꝙ iͥ aues frẽꝙ̃tãt
¶ Recidiua arboꝵ st̃: q̃ aliis sextis
repululãt. Alii recidiua arboꝵ a¬
ceclendo clictũt: qr pꝰt casũ nascit᷑
Alii a recidẽdo ⁊ repullulado dixe¬
rũt. ¶Ergo reciduũ. uͥ mors aut
casꝯ fit. ¶Insicio dr cũ fisso trũco
surtulꝰ fecũde arboris inserit᷑. aut¬

Expanded text:
bras. Saltus est densitas arborum albras. Saltus est densitas arborum alta, vocata hoc nomine eo quod exiliat in altum et in sublime consurgat. Aviaricreta nemora dicta, quod ea aves frequentant. 10. Recidiva arborum sunt quae, aliis sectis, repullulant. Alii recidiva a cadendo dicunt, quia post casum nascuntur. Alii a recidendo, et repullulando dixerunt; ergo recidivum, ubi mors, aut casus. 11. Insitio dicitur, cum fisso trunco surculus fecundae arboris sterili
Abbreviated transcription (Latin):
barũ ab aruis ĩflexũ crełr. eo
ꝙ t̾ris fixis raclicibꝰ adherẽt. Utraq
aut ido sibi pene sinulia st̃. q ex u¬
no alt̾ni gignit᷑. Na dũ sem̃tẽ in
boris hasta ¶ Alii. arbustũ locũ: ĩ qͦ
arbores st̃. uolũt acciꝑe sic̾ salictũ
sic et uirecta: uͥ uirgule noue ⁊ ui¬
rentes. Arbor aũt et fructifera ⁊ ste¬
il. Arbos au̾t nõ nͥ fructifera. ¶Ge¬
ne aũt feminino arbores clm̃s. po¬
ma uͦ neutro. ¶Enitex breuis est
appellatꝰ.ꝙ t̾ra fronde tegat. cuiꝰ
plurale nom̃ frutecta. Arbor: alta ẽ
uilua u̾o pissũ nemꝰ et breue. Sil¬
ia dicta: quasi ex sila. ꝙ iͥ ligua ce¬
aunt᷑. Nam greci ex silon lignũ
añt. Multa eĩ latina noĩ: greca
lenĩq ethimologia recipiũt.
lemꝰ a numinibꝰ nĩcupatũ. qr pa¬
dni ibi idola cõstituebãt. Sũt eĩ
emora arbores maiores ũbrose
olicẽ cletrahes tropo antifrasin co
ꝙ nõ luccat sũ aluce: ꝙ ĩeo luceat
funalia uł cerei ꝓpt̾ nemoꝵ tene¬

Expanded text:
barum, ab arvis inflexum creditur, eo quod terris, fixis radicibus, adhaerent. Utraque autem ideo sibi pene similia sunt, quia ex uno alterum gignitur. Nam dum sementem in boris hasta. Alii arbustum locum, in quo arbores sunt volunt accipere, sicut salictum: sic et virecta, ubi virgultae novellae et virentes. Arbor autem et fructifera et sterilis; arbos autem non nisi fructifera. Genere autem feminino arbores dicimus; poma vero neutro. Frutex brevis est appellatus quod terram fronde tegat; cuius plurale nomen frutecta. Arbor alta est. Silva vero spissum nemus et breve. Silva dicta quasi xylva, quod ibi ligna caedantur; nam Graeci t. Multa enim Latina nomina Graecam plerumque etymologiam recipiunt. Nemus a numinibus nuncupatum, quia pagani ibi idola constituebant: sunt enim nemora arbores maiores, umbrosae lo lucem detrahens, tropo antiphrasi, eo d non luceat; sive a luce, quod in eo lucebant funalia vel cerei propter nemorum tene
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ cliriuatõnẽ tnͣslatũ. ¶ Flores no¬
miuati. qd cito defluãt de arbori¬
b̾. qͣi fluores ꝙ cito soluãt᷑. In hus
chupler grã coloris et odoris. ¶Aus
rando. uñ et generatõ. ¶Fructus
nom̃ accepͭ a frumine .i. eminẽ¬
te gutturis parte. qͣ uescim̃ unde

Expanded text:
per derivationem translatum. Flores nominati quod cito defluant de arboribus, quasi fluores, quod cito solvantur. In his duplex gratia, coloris et odoris. Austrrando unde et germinatio. Fructus nomen accepit a frumine, id est eminente gutturis parte, quo vescimur; unde
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ qͣi radiis qͥb fixa t̾ris in ꝓfũdo
clem̾git᷑. Na phisici clñt parẽ eẽ
altitudinẽ raclicũ ⁊ arboꝵ. Alii ra¬
dicẽ a similitudine raclioꝵ dictã
putãt. uł qr si eradat᷑ nõ repullu¬
lat. Truncꝰ ẽ statura arboris ĩsis¬
tens radici. Corticẽ uet̾es curucẽ
Lib̾ ẽ corticis ꝑs int̾ior dictꝰ alibra¬
to cortice .i. ablato. Est eĩ mediũ
qͥdda int̾ lignũ et corticẽ. ¶ Rami
st̃ qͥ de trũco manãt. sic̾ a ramuł ce¬
tera. Surtuli. a precisione serre
ce pullulat. Ramꝰ. qͥ de ip̃o rõbore
arboris uirga q̃ de ramis. ꝓDe enĩ
uirgultũ. appellat᷑: ꝙ a radice ar¬
boris nascit᷑ et ꝙ inutile ab agricoł

Expanded text:
diis quibusdam fixa terris in profunda dimergitur. Nam physici dicunt parem esse altitudinem radicum et arborum. Alii radicem a similitudine radiorum dictam putant, vel quia, si eradatur, non repullulat. Truncus est statura arboris insistens radici. Corticem veteres corucemLiber est corticis pars interior, dictus a liberato cortice, id est ablato: est enim medium quiddam inter lignum et corticem. Rami sunt qui de trunco manant, sicut a ramusculis cetera. Sce pullulat; ramus, qui de ipso robore arboris; virga, quae de ramis. Proprie autem virgultum appellatur, quod ad radicem arbori
Abbreviated transcription (Latin):
reuertelunt᷑ ꝑtinẽt ad ꝯtemplatiue ui¬
te uite mensuraz: In qua quisq inten¬
derit sua reuerberatur infirmitate flec¬
titur atq iteꝵ renonata intentõne ad
cam uñ descenderut rursus erigit᷑: ꝙ fĩ¬
in hac uita nõ põt. de qua si qͥs reflectat
uł ad momitũ stutĩ iucioꝵ excipitur lu¬
euelli dñs p̾cipit uita cõtem platina ẽ
Duo oculi in facie actiua uita et ꝯtẽ¬
platina in homine. Qͥ ergo cõtempla¬
tõne docebit errorẽ. me luis si euellat ꝯ¬
templatõnis oculũ seruans sͥ unũ uite
actuał obtutũ ut sit utiliꝰ illi ꝑ simplicc̃

Expanded text:
revertebantur, pertinent ad contemplativae vitae mensuram; in qua dum quisque intenderit, sua reverberatus infirmitate reflectitur, atque iterum renovata intentione, ad ea unde descenderat rursus erigitur. Iiva vita non potest, de qua si quisque reflectat vel ad modicum, statim vitiorum excipitur luevelli Dominus praecepit , vita contemplativa est. Duo oculi in facie, activa vita et contemplativa in homine. Qui igitur per contemplationem docebit errorem, melius est si evellat contemplationis oculum, servans sibi unum vitae activae obtutum, ut sit utilius illi per simplicem
Abbreviated transcription (Latin):
manifesto ad secretũ cõtemplatõnis in¬
timore uertũtur. ut intꝯ cł̾m laudẽt ubi
acceperũt unde foris ad eiꝰ glia opernitur
Sicut aquile moris ẽ semp occulũ ĩ radi¬
tu: ita et sc̃ in ꝯtemplatõne ad actualẽ
tes illa sũma sic eẽ utilia: ut tñ ista hu¬
milia sint paululũ nr̃e incligencie ne¬
cessaria. In actiue uite genere humanͣ
intentõ ꝑseuerant̾ inceclit. In cõtẽpla

Expanded text:
manifesto ad secretum 302 contemplationis inmanifesto ad secretum 302 contemplationis intimae revertuntur, ut intus Deum laudent, ubi acceperunt unde et foris ad ejus gloriam operantur. 7. Sicut aquilae moris est semper oculum in raditu, ita et sancti a contemplatione ad actualem tes illa summa sic esse utilia, ut tamen ista humilia sint paululum nostrae indigentiae necessaria. 8. In activae vitae genere humana intentio perseveranter incedit; in conte
Abbreviated transcription (Latin):
tolłr. qui in illa utił inuenit᷑. Q̾ cũq ad¬
huc tp̾ralem gli̾az aut carnalez affec¬
cat concupiscenciã: a contemplatõne
ꝓhibetur: ut positus in actuał uite: o¬
ꝑit̃one purgetur. ¶ In ista enĩ prius
per exciciũ bom opens cũcta exauriẽda
sũt uicia: ut in illa iã puramentis a cie
ad ꝯtempland d̾m quisq ꝑtranseat
pͥncipiũ destinaret: que ꝯtemplatõe
sigͥcut. lia illi hoc est laboriosa uita sb̾¬
ponitur: que. actiuaz demonstrat. Si
cut sepultus ab omi negõ terreno pri¬
uatur: ita et contẽplat̾o ne uacans¬
ab om̃i occupatõne. itualia uertitur
et sicut ab actiuali uita conscentlentes
in ꝯtemplatõnis quiete sepeliũtur. ita
ab actõne scli recedentes cos uita actuͣ
in se quasi sepeliendo suscipit. ac ꝑ hoc
uite mũdane actiua uita: et uite acti¬
ue contẽplatina sepulchrũ ẽ. ¶ Uin scĩ
sicut a secreto ꝯtemplatõnis egrediũtꝰ
ut publicũ actõnis ita rursꝰ ab actõnis

Expanded text:
nitur. Quicunque adhuc temporalem gloriam, aut carnalem affectat concupiscentiam, a contemplatione prohibebitur, ut positus in actualis vitae operatione purgetur. In ista enim prius per exercitium boni operis cuncta exhaurienda sunt vitia, ut in illa jam pura mentis acie ad contemplandum Deum quisque pertranseat.principium, destinaret, quae contemplationem significat, Lia illi, hoc est, laboriosa vita supponitur, quae activam demonstrat . 5. Sicut sepultus ab omni negotio terreno privatur, ita et contemplationi vacansab omni occupatione actuali avertitur. Et sicut ab actuali vita conscendentes in contemplationis quiete sepeliuntur, ita ab actione saeculi recedentes eos vita activa in se quasi sepeliendos suscipit; ac per hoc vitae mundanae activa vita, et vitae activae contemplativa sepulcrum est. 6. Viri sancti, sicut a secreto contemplationis egrediuntur ad publicum actionis, ita rursus ab actionis
Abbreviated transcription (Latin):
lus enĩ tam audaci uoce ausꝰ en
ad clisceptatõne iusticie clm̃¬
uocare: Cur in rebus humans
et mũdi istius tanta rr. u̾sat᷑
iqͥtas. Micheas qͥs ħ. uł qͥs iste
Sophonias specłm. ut archanii
dñi int̾pretatur. et utrũq ad ꝑ¬
ph̾as ꝯuenit: Ip̃i enĩ el scimit

Expanded text:
lus enim tam audaci voce ausus est Deum ad disceptationem iustitiae provocare, cur in rebus humanis et mundi istius tanta rerum versatur iniquitas. Micheas, quis hic, vel quis iste? Sophonias speculum, vel arcanum Domini interpretatur. Utrumque ad prophetam convenit; ipsi enim sciunt
Abbreviated transcription (Latin):
Teitiũ genꝰ soninii: sic̾ iacob
sb̾ nixa in celo scalam dormiẽs
uiclit. Quartũ genus per nubez
sicut ad moysen. et ad iacob pꝰt
plagã loqͥtur d̾s. Qͥntũ genus
uox de celo sicut ad habraa sonu¬
it clicens: ne u̾cias manũ tuam
in puerũ: et apd̾ saulũ in uia.
saule saule qͥd me pseq̃ris. Sex¬
tũ genus accepta parabola sicut
apd salomonẽ in ꝓu̾biis : ⁊ apd̾
balaam cũ euocaretur bal abalach
Septimũ genꝰ repleto sp̃c scĩ.
sicut pene a pd̃ om̃s ꝓphas. Alii
tria genera uisionũ eẽ clixerũt
unũ sccłm ocłos corporis sicut
uiclit. abraham tres uiros sb̾ ili¬
ce mambre: ⁊ moyses ignẽ ĩ ru¬
bo. ⁊ cliscipłi tnͣsfiguratũ clnĩm ĩ
monte. int̾ moysen et heliã et
quo imaginam̃ q̃ per corpꝰ senti¬
mꝰ. Sicut uilit petius uas illd̃
sb̾micti de celo cũ uariis aĩalibus
cũ t̾minat. S ꝙ̃admodũ figu¬

Expanded text:
Tertium genus somnium; sicut Jacob subnixam in coelo scalam dormiens vidit . Quartum genus per nubes; sicut ad Moysen et ad Job post plagam loquitur Deus. Quintum genus vox de coelo; sicut ad Abraham sonuit, dicens: Ne injicias manum tuum in puerum ; et ad Saulum in via: Saule, Saule, quid me persequeris? Sextum genus accepta parabola; sicut apud Salomonem in Proverbiis: et apud Balaam, cum evocaretur a Balac. Septimum genus repletio sancti Spiritus; sicut pene apud omnes prophetas. Alii tria genera visionum esse dixerunt. Unum secundum oculos corporis; sicut vidit Abraham tres viros sub ilice Mambre, et Moyses ignem in rubo, et discipuli transfiguratum Dominum in monte inter Moysen et Heliam, etquo imaginamur ea quae per corpus sentimus; sicut vidit Petrus discum illum submitti de caelo cum variis animalibus, cumterminat, sed quemadmodum figu
Abbreviated transcription (Latin):
reeclificatũ est. Sic et templis¬
g uibs. Aggeus uo latinũ festiã
ltbs tesonat. clestrctũ enĩ tẽ¬
qu cdificand̾ ꝓpħat. et post luc¬
pui capptiuitatis regressionis lett¬
qĩ preclicat. Malachias uit¬

Expanded text:
et templum. Aggaeus in Latino festinus et laetus resonat. Destructum enim templum aedificandum prophetat, et post luctum captivitatis regressionis laetitiam praedicat. Malachias i
Abbreviated transcription (Latin):
sigio futuri noĩa ista sortiti sũt
ẜuenit enĩ in adutoriũ et ꝯsola¬
tone onũ ppło redeunti ad prĩa
Nim et templũ clm̃ id̾ reedifica¬
ip̃i restaurauerũt. Ananias grã¬
gua caldea. ꝙ int̾pretatur cle corꝰ
meus. Azarias auxiliũ dñi. Idem
dã enĩ inherẽtes humo curuatos
in t̾ram. ⁊ ea q̃ in imo st̃ cogitã¬
tes. ⁊ in reb transeu̾tib spẽ po¬
nẽtes: transiliuit canẽdo iste qͥ

Expanded text:
esagio futuri nomina ista sortiti sunt: fuerunt enim in adiutorium et consolationem omni illi populo redeunti ad patriam. Nam et templum Domini reedificaipsi restauraverunt. Ngua Chaldaea, quod interpretatur decorus meus. 332 25. AZARIAS, auxilium Domini. Idem dam enim inhaerentes humo, curvatos in terram, et ea quae in imo sunt cogitantes, et in rebus transeuntibus spem ponentes transilivit