comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
regorius omni potenti sunt dĩ iustitia futurorũ prescia
ab ipsa mundi origine gehenne ignẽ creauit qͥ inpoena re¬
ꝓborũ eẽ semel inciper& sed ardor ẽ suũ &iã sine lignis nũ quã
peccauert̃ in&̃no supplincio in animao parit & carne
cruciabunt᷑ in ferni supplicus peccatorib: deditis fit miseris
morssine mortefinis. sine fine defectus. sine defectu quia&
mors uiuit & finis sẽꝑ incipit. & deficere defectus nescit
rẽ fugat. flã ma conburit sed nequa quac̃ tenebras decutt¬
Itẽ ipse. multitudo electorũ nunc a fidẽ ꝑ scõs dostores trahi¬
tur. sed quandoq: in cȩlestẽ patriã congregat᷑ ut ibi om̃s e¬
lecti sine finelaudent cũ uiderint si ne fine quẽ laudent
Inxernauita ꝑfecte corp redemptoris efficit᷑ omnis mul¬
titudo scõrũ Elestos enim nunc poena corruptionis adgro¬
uat sed tunc in corruptionis gloria exaltat. Cyprianꝰ¬
Cȩlo martires gaudent ueritatis inimictis ignis absum&

Expanded text:
regorius: « Omnipotentis Dei justitia, futurorum praescia, ab ipsa mundi origine gehennae ignem creavit, qui in poena reproborum esse semel inciperet, sed ardorem suum etiam sine lignis nunquam fpeccaverunt, in aeterno supplicio in anima pariter et carne cruciabunmors sine morte, finis sine fine, defunctus sine defunctu, quia et mors vivit, et finis semper incipit, et deficere drem fugat; flamma comburit, sed nequaquam tenebras decuterit. Multitudo electorum nunc ad fidem per sanctos doctores trahitur, sed quandoque ad coelestem patriam congregatur, ut ibi omnes electi sine fine laudent, cum viderint sine fine quem laudent. In aeterna vita perfecte corpus Redemptoris efficitur omnis multur. Electos enim nunc poena corruptionis aggravat, sed tunc incorruptionis gloria exaltat: et quanelo martyres gaudent, ueritatis inimicos ignis adsumet.
Abbreviated transcription (Latin):
suã bieronimꝰ dixẽ discat aliquando reticiscere quinũ quã di¬
dicit loqui. ambrosius dix̃ est homo qͥse lentiũ affectat qͥdẽ
sed cor eiꝰ multũ secondẽnat iste talis multũ loqt & alius qͥ ma
custodit Isidorus Scito qͦtẽ pore loquaris considera quando dicas¬
tẽ pore congruoloquere tẽpore congruotace ñ loquaris nisi inter
m̃ sura in sermo nesit statera semꝑ uerbatua sint modertita mo
dũ loquendiñ cransecis plus dilige audire quã dicere ģ̃regorius
rectitudinẽ iustitie tenere nequa quã possit testat᷑ ꝓpħ quiait
Vir linguosus ñ dirig&ur suꝑ terrt̃ hinc salo moniterũ dicit in

Expanded text:
a. HIERONYMUS. Discat aliquando recte cessare, qui nunquam didicit loqui. AMBROSIUS. Est homo qui silentium affectat quidem, sed ejus cor multum se condemnat. Iste talis multum loquitur. Et est alcustoditTempore congruo loquere: tempore congruo tace. Non loquaris nisi interrmo dum loquendi non transeas. Plus dilige audire quam dicere; plusrectitudinem justitiae tenere nequaquam possit, testatur Propheta qui ait: Vir linguosus non dirigetur super terram . Hinc Salomon iterum ait: In
Abbreviated transcription (Latin):
Tudũt secundũ duritiam cordistiu & cor inpenitens thesaurigas
tibiirt̃ indieire & reuelationes iusti iuditudĩ Suspicatus es ini¬
qͥ tatẽ qđ ero tibi similis. paratũ ÷ qr mala factatua placentabi
placere putas & mihi dm̃ qr ñ pateris ultorẽ uistenere partiti pem
ero tibi similis dũ nonuis tumihies se similis. Esto te enim in quid sicut

Expanded text:
ns, thesaurizas tibi iram in die irae et revelationis justi judicii Dei . Suspicatus es iniquitatem, quod ero tibi similis. Parum est quia mala facta tua placent tibi, placere putas et mihi. Deum quia non pateris ultorem, vis tenere participem, niquitatem, quod ero tibi similis: dum non vis tu mihi esse similis. Estote enim, inquit
Abbreviated transcription (Latin):
humilitas in conuersatione stabilitas infide uerecundia
in iuriũ facere ñ nosse & forstũ posse tollerare cũ fratrib:
poc cemtenere. dm̃ toto corde diligere a mare illo qđ pa¬
bilit̃ adherere cruci eiꝰ fortit̃ acfidenter adsistere
quande de eius nomine & honore certec m̃ ÷ exhibere inser¬
mone constantiã quã confitemur in questione fiduciamquã
congredimur. inmorte pacientiã qua coronamur. hoc ÷ quod¬

Expanded text:
humilitas in conuersatione, stabilitas in fide, uerecundia iniuriam facere non nosse et factam posse tolerare, cum fratribus pacem tenere, Dominum toto corde diligere, amare in illo quod pabiliter adhaerere, cruci ejus fortiter ac fidenter assistere; quando de ejus nomine et honore certamen est, exhibere in sermone constantiam, qua confitemur, in quaestione fiduciam, qua congredimur, in morte patientiam, qua coronamur. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
custodiã uias meas. Consu&udo ÷ humanitatis ut cũ se
ciliquis laudabilis conuersatione trastauerit calumniantium
insidiis ꝓtinꝰ app&ctur isteergo dithunqͥ deꝓbabiliopinio ne pes¬
simorũ contraxit in uidicc̃ secũ ipse deliberans dicit Melius cẽsi¬
lentiũ tenere quã ali quidmali quid malitiosis edicere custodic̃¬

Expanded text:
lingua mea. Consuetudo est humanitatis, ut cum se aliquis laudabili conversatione tractaverit, calumniantium insidiis protinus appetatur. Iste ergo Idithum, qui de probabili opinione pessimorum contraxit invidiam, secum ipse deliberans dicit, melius esse silentium tenere, quam aliquid malitiosis edicere  ed
Abbreviated transcription (Latin):
Cypricin: Oramus & p&imꝰ ut fiat in nob̵ uo luntas dĩ que utfi¬
atin nobis op: e dĩuoluntate id ÷ ope eiꝰ & ꝑtectione qr nemosuis
test transeat a me calixiste & exemplũ discipulis suis tribuens
ut ñ uolunto tẽ suã sed dĩ fatient ad didit dic̃s uerũ tam̃ non
qđ ego uolo sed qđ tu & in alio loco đt non descendi decȩlo ut
fcicia muo luntatẽ mec̃. sed uoluntate eiꝰ qͥ memisit. qđ sifili¬
us ob audiuit ut facer& uolunta tẽ patris quanto magis seruus
obaudire deb& ut faciat uoluntatẽ dni. sicut in epła sua ioħ¬

Expanded text:
r, oramus et petimus ut fiat in nobis uoluntas Dei: quae ut fiat in nobis, opus est Dei uoluntate id est ope eius et protectione, quia nemo suistest, transeat a me calix iste, et exemplum discipulis suis distribuens, ut non uoluntatem suam sed Dei faciant, addidit dicens: uerumtamen non quod ego uolo sed quod tu uis. et alio loco dicit: non descendi de caelo, ut faciam uoluntatem meam, sed uoluntatem eius qui misit me. quodsi filius obaudiuit ut faceret patris uoluntatem, quanto magis seruus obaudire debet ut faciat domini uoluntatem, sicut in epistula sua Io
Abbreviated transcription (Latin):
Sustine dnm̃ uirilit̃ age & rł sed quando istuderit taarduũ:
mor talitarduũ ÷ amanti Sed audio ñ falsamuocẽ dicentis
Sustine dnm̃ toler ustionẽ renũ uirilit̃ & ustionẽ cordis fortiter
non tibi negatũ putes qđ ñ dũ accipis nedisperatione deficicis
Videqr dictũ ÷ sustine dnm̃ bonũ sine defestiõne operantes uitem
istabonorũ ÷ nese a resto ꝓposito carnis in becillitate subducaant
Virilit̃ agite id÷ in bonis operib: constantissime ꝑdurate nec femi¬
nea mollicie deficiatis qͥ cor da ur̃a dnõ constanter offertis sic
enim sustinentiũ pectora roborantur si pem suam indñi uirtu¬
te confirm& hoc aut̃ p̃ceptũ uiris feminisq: cõmune ÷ Uirilit̃

Expanded text:
sustine Dominum. Sed quando istud erit? Arduum est mortali, tardum est amanti: sed audi non fallacem vocem dicentis: Sustine Dominum. Tolera ustionem renum viriliter, et ustionem cordis fortiter: non tibi negatum putes, quod nondum accipis. Ne desperatione deficias, vide quia dictum est: Sustine Dominum. ENARRATIOista bonorum est, ne se a bono proposito carnis imbecillitate subducant. Viriliter agite, id est in bonis operibus constantissime perdurate, nec feminea mollitie deficiatis, qui corda vestra Domino constanter offertis. Sic enim sustinentium pectora roborantur, si spem suam in Domini virtute confirment. Hoc autem praeceptum viris feminisque commune est, viriliter
Abbreviated transcription (Latin):
re oboedientiđ̃ ꝓpositũ Sane ñ parua ÷ diuersitas alienãq con¬
trarie uident᷑ eẽ mandatis dñ lieuero ł int̾rũpere mandatũ
ł contaminare illud uidentur alieu ad explendũ id atq edifi¬
abomni speciemala absten&euos si quid ergo ÷ qđ conueniat

Expanded text:
arva est diversitas: aliae namque conarva est diversitas: aliae namque contrariae videntur esse mandatis Dei, aliae vero interrumpere mandatum, vel contaminare illud videntur, aliae vero ad explendam id atque aedifiab omni specie mala abstinete vos . Et iter
Abbreviated transcription (Latin):
gomirũ speccator homo oboedientie in p̃sentis uite brȩuitate
se subicit qñ do hȩc mediactor dĩ & hominũ & cũ oboedientes re¬
munerat non reliquid. sciendum ÷ nũ quã ꝑ oboedientiã
malũ fieri aliqñdo autem deb& ꝑ oboedientiã bonũ qđ agit᷑
intermitti Neq i mala in para dyso arbor extitit quam
dñs homni ne contingere inter dixit. sed ut ꝑ melius oboe¬
dientiȩ meritũ homo bene conditus crescer&. dignũ fuerat
ut hunc &iam bono ꝓhiber& qua tenus tanto uerius hoc qđ
a ger& uirtus es s& quanto & abonoces scns auctori suo sesub ditum
humilius ex hiber& Scriptũ ÷ in librosa lomonis melior ÷ oboedien¬
tia quac̃ uictima. Oboedientia quippeuiltimis iurep̃ponit᷑ qr per¬
uictimas alienacaro ꝑ oboehentiã uͦ uoluntas ꝓpria mastt¬
tur. tanto igit᷑ quisq dm̃cicius placat quanto ante eiꝰ oculos
repressa arbitrii sui suꝑbiagladio p̃ceptise inmolat. basilius

Expanded text:
entiae in praesentis vitae brevitate se subjicit, quando hanc mediator Dei et hominum etiam cum obedientes remunerat, non relinquit? Sciendum est, nunquam per obedientiam malum fieri, aliquando autem debet per obedientiam bonum quod agitur intermitti. Neque enim mala in paradiso arbor exstitit, quam Deus homini ne contingeret interdixit . Sed ut melius per obedientiae meritum homo bene conditus cresceret, dignum fuerat ut hunc etiam a bono prohiberet, quatenus tanto verius hoc quod ageret virtus esset, quanto et a bono cessans, auctori suo se subditum humilius exhiberet. Scriptum est enim, Melior est obedientia quam victimae . Obedientia quippeuictimas aliena caro, per obedientiam uero uoluntas propria mactatur. Tanto igitur quisque Deum citius placat quanto ante eius oculos, repressa arbitrii sua superbia, gladio precepti se immolat. Quo
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ &dexteram gladio spĩttli ut sacrifitia funesta fortit̃
respuat. Odies ille quali & quatꝰ adueniat frĩ dilectis simi
cum coeperit populũ suũ dñs recensere & diuine cognitio¬
nis examine sigulorũ merita recognoscere quȩ sit gloria¬
& quanta l&itia ad mitti ut dm̃ui de as honorari ut cũ
postolos & mar tyressa luta recũ iustis & dĩ amicis in regno
cȩlorũ date in morta lits uoluntate gcudere sumere
illic qđ necoculus uid necaiuris audiuit nec in cor hominis ascende¬

Expanded text:
mus et dexteram gladio spiritali, ut sacrificia funesta fortiter mus et dexteram gladio spiritali, ut sacrificia funesta fortiter rum. O dies ille qualis et quantus adueniet, fratres dilectissimi, cum coeperit populum suum Dominus recensere et diuinae cognitionis examine singulorum merita recognoscere, mitteret quanta laetitia admitti ut Deum videas, honorari ut cum apostolos et martyres salutare; cum justis et Dei amicis in regno coelorum datae immortalitatis voluptate gaudere; sumere illic quod nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascend
Abbreviated transcription (Latin):
regorius uid& ille corda pectora singulorũ ÷ iudicaturus
ñ tantũ defastis sed & uerbis & cogitationib: nr̃is omniũm̃ts
uolunta tes quȩ conceptas in ipsis adhuc clausi pectoris late¬
bris intu&ur. It̃ ipse proeliantes nos & fidei ÷ congressione
totis & paremur adagonẽ intr in corrupto fideinte graus¬
tute deuota ad aciem quȩ nob̵ indititur dĩ castra ꝓcedantur
armentur integrine ꝑdant integritatẽ quȩ nuꝑ st&it arnĩ¬
tur & lapsi utlapsus recipiat qđ ammisit in tegros honor
contra inimi iacula munitũ sit pectus & tutũ calciatis
euangelico magisterio & armatipe des utcũ serpenscal¬
cari a nob̵ & obteri coeperit & mordere & supplantari non
possit portemꝰ fortit̃ scutũ fidei quo ꝓtegente quic quidia¬
culat᷑ inimic: possit extingui. accipiamꝰ quoq: ad tegim̃tũ
capitis galeam sclutarẽ ut muniant᷑ aures neaudiant
edicta feralia muniantur. Oculineuideaent d&estando si¬
mulacra muniat᷑ frons ut signũ dnĩ in colo meseru&ur mu

Expanded text:
ctora singulorum, et iudicaturus non tantum de factis sed et de uerbis et de cogitationibus nostris omnium mentes uoluntatesque conceptas in ipsis adhuc clausi pectoris latebris intuetur. Denique totis et paremur ad agonem, mente incorrupta, fide integra, uirtute deuota. ad aciem quae nobis indicitur Dei castra procedant. armentur integri, ne perdat integer quod nuper stetit. armentur et lapsi. ut et lapsus recipiat quod amisit, integros honor, contra inimici jacula munitum sit pectus et tutum. Calciati sint evangelico magisterio et armati pedes, ut, cum serpens calcari a nobis et obteri coeperit, mordere et supplantare non possit. Portemus fortiter scutum fidei, quo protegente quicquid jaculatur inimicus possit extingui. Accipiamus quoque ad tegumentum capitis galeam salutarem, ut muniantur aures, ne audiant edicta feralia; muniantur oculi, ne videant detestanda simulachra; muniatur frons, ut signum Dei incolume servetur; mu
Abbreviated transcription (Latin):
suoo & sil uni a bori Humiliatus en im significat humi prostratꝰ
siluis se sequoq: dt̃ abonis p̃dicationib: nedo cer& conteminentom
Sed quia consu&udo malorũ ÷ ut quã uis bona audiant nullatenꝰ
ad quiescant qͦ ꝓpt̃ abonis se dt̃ neces si tate siluis se qr salubrẽ
commonitionẽ recipere non poterant qui contentio nũ semina
teporcos nondũ dt̃ renouatꝰ ÷ dolormeus. significat sibieum&
ante sus se quando uota iniquorũ intelle gentiȩ uirtute nosrde
Modo cũt cũder& iniquitites hominũ contra se potius exereð¬
re renouatus ÷ dolor eiꝰ pietatis in tuitu tribulatione suc̃ facci¬
m& uebam ut ñ loquerer ut silentiũ mihi inponerem. Hoc enim
dixerã custodiã uicis meas ut ñ delinquã in linguamei. & dũtimeo
lo qͥ ne peccã obsurdui & humiliatꝰsũ & silui abonis dũ nimistimeo
neloquar aliqua mala tacui omãbona tim̃do enim nimis ut dixi¬
nedicer& aliqua ñ bona statuit sibinulla dicere ł bona.TiI.¬

Expanded text:
s esse purissimum. Humiliatus enim significat humi prostratus. Siluisse quoque se dicit a bonis praedicationibus, ne doceret contemnentem. Sed quia consuetudo malorum est, ut quamvis bona audiant, nullatenus acquiescant, quapropter a bonis se dicit necessitate siluisse; quia salubrem commonitionem recipere non poterant, qui contentionum semina te porcos . Nam cum dicit, renovatus est dolor meus, significat sibi eum et ante fuisse, quando vota iniquorum intelligentiae virtute noscebat. Modo autem cum videret iniquitates hominum contra se potius exercitari, renovatus est dolor ejus pietatis intuitu; tribulationem suam facimetuebam, ut non loquerer, ut silentium mihi imponerem; hoc enim dixeram, Custodiam vias meas, ut non delinquam in lingua mea: et dum timeo loqui ne peccem, Obsurdui et humiliatus sum, et silui a bonis. Dum nimis timeo, ne loquar aliqua mala, tacui omnia bonane diceret aliqua non bona, statuit sibi nulla dicere vel bona
Abbreviated transcription (Latin):
Hieronimꝰ Becctꝰ qͥ tenebit & allid& perruulus suos ad p&rã
paruuli dicunt᷑ cogitationer uerbi gratiac uidimulierẽ
concupiui eã Statim siñ abscidero concupiscentiõ illã & subpe¬
dẽ tenuero & allisero ad p&rã donec parua ÷ concupiscentia non
pot ÷ postea abscididũ creuerit. Becctꝰer go ÷ qͥstatĩ abscidit

Expanded text:
rvulos tuos ad petram. Parvuli dicuntur cogitationes. Ac si dicat: Vidi mulierem, concupivi eam: statim si non abscidero concupiscentiam illam, et sicut pedem tenuero, et allisero ad petram donec parva est concupiscentia, non potest postea abscindi quando creverit. Beatus ergo est qui statim abs
Abbreviated transcription (Latin):
tatũ coroeum & rł Cassiodũs talit̃ hic yppotecus
sillogismꝰ enascitur siñ ÷ exaltatũ cormeũ Neq elatisun
oculi mei a suꝑbia scilic& reddo alienus at tam̃ ñ ÷ exalta¬
tũ cor meũ neq: elati sunt oculimei a suꝑbia igit᷑ reddo cli¬
enus Nunc reliqua ꝑscrutemꝰ psalmus hichumilitatẽ

Expanded text:
ticus syllogismus enascitur. Si non est exaltatum cor meum, neque elati sunt oculi mei, a superbia scilicet reddor alienus; attamen non est exaltatum cor meum, neque elati sunt oculi mei: a superbia igitur reddor alienus. Nunc reliqua perscrutemur. Psalmus hic humilitatem
Abbreviated transcription (Latin):
supra modũ quis nescicit in disciplinationes & leuitates cẽ
auris audit & lingua in tẽperantia quid aliud quã continen¬
tia moderat᷑ & cohib& sed intẽ peratus risus continentia coerceat
Sicut incontinentie risus ÷ in ordinatus & in conpositis motib: agere
in risucũ utiq subridendũ tantũ modo l&itiã m̃tis oporteat in¬
digari. Ideo indecorũ aut̃ ÷ sic repitate cũ sonitũ eleuareri sum
qđ certũ ÷ ꝑ in continentia m̃tis accedere solerit &iam in uitis
queris grauitatẽ & constantiã anima mollire acre soluere sol&
Vnde & salomon. risui inquid dixi inm̃ sac̃ & sicutuox spinarũ sub
olla itarisus stultorũ. &iterũ stultus in risuex alta tuo cẽ suam

Expanded text:
supra modum quis nesciat indisciplinationis et levitatis esse supra modum quis nesciat indisciplinationis et levitatis esse auris auditus, et linguae intemperantiam aliud quam continentia moderatur et cohibet? Sed et intemperatos risus continentia coercet: sicut incontinentiae signum est, inordinatis et incompositis motibus agere in risu: cum utique subridendo tantummodo laetitiam mentis oporteat indicari; indecorum autem sit crepitaest per incontinentiam mentis accidere solere etiam invitis; quae res gravitatem et constantiam animi emollire ac resolvere solet. Unde et Salomon: Risum, inquit, dixi amentiam . Et: Sicut vox spinarum sub olla, ita risus stultorum . Et iterum: Stultus in risu exaltat vocem suam
Abbreviated transcription (Latin):
ab inmoderata locutione non partinir IIII Scun nili to tes uł uea
ꝑ quos dam grados desi dio sc mens in foueã lapsus impelletur &dũ
otio sci uerba cauere neglegimꝰ & noxiaꝑ uenimus ut prius loqui
aliena libeat & post modũ d&rastionib: ui tũ de quib: loqui tur
Omne uerbũ otiosũ qđ locuti fuerint homines rationẽ redden
deeo indieiuditii Otio sum quippe uerbũ ÷ qđ aut ratione us¬
te necessitatis. aut intentione pie utilitatis car&. siergo ra¬
tio deotioso sermone exigit᷑ pensemꝰ quȩ pena multi loquium
maneat in quo &iam ꝑnoxia uerba peccat᷑. ꝓpt̃ ea cauen¬
dũ ÷ omnib: nob̵ ioci&risus in moderata luxoria ꝑ quã plerũ¬
q a marissima int̃fr̃r̃ nascunt᷑ scandala nec deb& ex hacrẽ
occasio discordie ꝓuenire ꝑ quã & siñ nascer&ur litigiũ ca¬
uenđ tam̃ nob̵ erat adedificationẽ sermo ñ ꝑtinens & scien¬
tes quia & deotioso sermone ratio dño estreddenda. Ncẽ risu

Expanded text:
er  quosdam gradus desidiosa mens in foveam lapsus impellitur, et dum otiosa verba cavere negligimus, ad noxia pervenimus, ut prius loqui aliena libeat, et postmodum detractionibus vitam eorum de quibus loquitur omne verbum otiosum, quod locuti fuerint, reddent rationem de eo in die judicii. Otiosum quippe verbum est quod aut ratione justae necessitatis, aut intentione piae utilitatis caret. Si ergo ratio de otioso sermone exigitur, pensemus quae poena multiloquium maneat in quo etiam per innoxia verba peccatur. CAda est omnibus nobis joci et risus immoderata luxuria, per quam plerumque amarissima inter fratres nascuntur scandala. Nec debet ex hac re occasio discordiae provenire, per quam etsi non nasceretur litigium, cavendus tamen nobis erat ad aedificationem sermo ntes quia et de otioso sermone ratio Domino est reddenda. Nam risum
Abbreviated transcription (Latin):
a ppetunt homines angusta quȩ ꝑ labores &ieiunia panditur¬
rimꝰ nec inuentione op ÷ Spontese cufert &errantiũ uia ÷ an¬
gustã uͦ nec om̃s inueniunt nec qͥ in uenerint statim ingrȩdi
tatib: demedio itinere reuertuntur. basilius. hicsi militeran
hartatur In tribulationib: constringimur ett exutra que pdet¬
te nos qͥiter cigimus ne pror suis in aliud aliquid declinemꝰ
periculũ enim ÷ in utraq lib& partẽ dedinare sicut exigul
pontis transitu ubi exutraq parte eũ qui forte dedinauerit
concitifluminis unda rapiat & auferat ꝓptea aut̃ scriptũ ÷ nec
declinaueris indextrã nequȩ insinistrã & dauidait iusta semi¬

Expanded text:
appetunt homines; angusta, quae per labores et jejunia panditurramus, nec investigatione opus est, sponte se offert erranti in via; angustam vero nec omnes inveniunt, nec qui inveniunt, statim ingrediunuptatibus, de medio itinere revertuntur. Attendite gustatur et coarctatur in tribulationibus. Constringimur enim ex utraque parte nos qui iter agimus, ne prorsus in aliud aliquod declinemus. Periculum enim est, in utramlibet partem declinare: sicut in exigui pontis transitu, ubi ex utraque parte eum qui forte declinaverit, conciti unda fluminis rapit et aufert. Propterea ergo scriptum est: Ne declinaveris in dextram neque in sinistram . Et David ait: Juxta semi
Abbreviated transcription (Latin):
courãt maho Cxegorius ac&ũ simittatur in nitro ferues¬
citnitrũ. si c̃ scriptũ ÷ sic̃ ac&ũ in nitro ita qui cantat carmina
cor de pessimo. ꝑuersa mens qñ do ꝑ increpationẽ corripitur aut
ꝑp̃dicationis dulcedinẽ adbona sua detur decorreptione fit
deterior & in demurmurationis iniqͥtate succendit᷑ unde debuit
ab iniqͥtate compesciquis quis ꝓpeccato ꝑcutitur nisi murmu¬
rando renitat᷑ eo ipso iam iustꝰ inchocit eẽ quoferientis ius¬
tur. apło dicente oma facite si nemurinurationib & ȩsita¬
tionib alienus sit a frm unitate opꝰ eiꝰ abiciat᷑ oa nifestius

Expanded text:
urmurio. Acetum si mittatur in nitro, fervescit nitrum, sicut scriptum est: Sicut acetum in nitro, ita qui cantat cantica cordi pessimo . Perversa mens, quando per increpationem corripitur, aut per praedicationis dulcedinem ad bona suadetur, de correptione fit deterior. Et inde in murmurationis iniquitate succenditur, unde debuit ab iniquitate compesci. Quisquis pro peccato percutitur, nisi murmurando renitatur, eo ipso jam justus esse inchoat, quo ferientis jusRESP. Apostolo dicente: Omnia facite sine murmuratione et haesitationibus ; alienus sit a fratrum unitate qui murmurat, et opus
Abbreviated transcription (Latin):
Y prianꝰ añ homouidit infacie ds̃ aũt in corde ipse quo¬
sũ scrutans renes & cordis. ꝑspicit ille abdita & secr&a at¬
q: occulta considerat nedĩ oculos aliquis pot÷ eua deredi¬
centis egods̃ ad ꝓximans & ñ ds̃ delogin quo. si absconsus¬
fuerit homo in aibsconditis ergo ego ñ uidebo eũo non ne
Hȩc ꝓpria uirtus di ÷ & corda nrã discutere & animinr̃ iuigorem
potentio lucȩ pen&rare Nã lic& nob multo celsiores sint potesta¬
tes cȩlorũ Nullitam̃ creaturarũ datũ ÷ cogitationũ nrãrum
plenissime secr&a cognoscere agnos citacũt ꝑstste in nob solus
ta renes ad animi constantissimũ uigorẽ siue adcor poreas de¬
iti contradictione blas phemant dicentes nec uidere dm̃ qđ homi¬
nes faciunt nec intellegere quedelinquunt qm̃ taliũ hominũ cogi¬

Expanded text:
quosum scrutator renis et cordis . Perspicit ille abdita, et secreta atque occulta considerat. Nec Dei oculos potest aliquis evadere dicentis: Ego Deus approximans, et non Defuerit homo in absconditis, ergo ego non videbo eum? NonneHaec propria virtus est Dei, et corda nostra discutere, et animi nostri vigorem potentiae suae luce penetrare. Nam licet nobis multo celsiores sint potestates coelorum, nulli tamen creaturarum datum est cogitationum nostrarum plenissime secreta cognoscere. Agnoscit autem perfecte in nobis solus ta: renes ad animi constantissimum vigorem, sive ad corporeas derta contradictione blasphemant, dicentes: Nec videre Deum quod homines faciunt, nec intelligere quae delinquunt. Sequitu
Abbreviated transcription (Latin):
ratũ ł uo ł tatẽ dĩ promte & libent̃ debemꝰ accipere & explere
qđ distũ ÷ Obtẽperantes inuicẽ in carita tex p̃i sinaut̃ contra¬
riũ aliquid mandatis dĩ ł qđ eci corrũ pere uideat᷑ aut conta¬
minare iubemur abccliquo tẽpus ÷ nob dicere obtẽpercre
oport& dõ magis quã hominib: &rursũ meminis se dm̃ di¬
centis alieni ccũt uocẽ ñ secuntur sed fugiunt abeo quõ nes¬

Expanded text:
emus accipere et explere, quod dictum est: Obtemperantes invicem in charitate Christi . Sin autem contrarium aliquid mandatis Dei, vel quod ea corrumpere videatur aut contaminare, facere jubemur aliquo, tempus est nos dicere: Obtemperare oportet Deo magis quam hominibus . Et rursum meminisse Domini dicentis: Alieni autem vocem non sequuntur, sed fugiunt ab eo, quoniam nes
Abbreviated transcription (Latin):
si mirabilib: in notescere hominib: & nec quesiui ciliquid supra
uires meas undeme apud imperitos lastarẽ Nonergo sictibi¬
dr̃ humilis esto & ñsapicis humilis esto ꝓpt̃ suꝑbiam altus
esto ꝓp̃t̃ scipientiã. aud i uidentẽ sententiã dehacre Nolice
pueri efficim̃tib: sed malitia infantes estote ut m̃tib ꝑ festis
humiles ꝓpt̃ cauendã suꝑbiam altos ꝓp̃t̃ capiendam scpienͣ¬

Expanded text:
in mirabilibus innotescere hominibus; nec quaesivi aliquid supra in mirabilibus innotescere hominibus; nec quaesivi aliquid supra vires meas, unde me apud imperitos jactaredicitur, Humilis esto, ut non sapias. Humilis esto, propter superbiam; altus esto, propter sapientiam. Audi evidentem sententiam de hac re: «Nolite pueri effici mentibus; sed malitia infantes estote, ut mentibus perfecti humiles, propter cavendam superbiam; altos, propter capiendam sapien
Abbreviated transcription (Latin):
dat᷑ excelso. Nã sialiqua heremita cellulesuȩ uacans talia
dicer& magnatam̃ pacientiȩ laude fulger&ur hocpurpu¬
rait̃ hoc ꝓpħ rũ decebat eximius ut studiosius refulger& suꝑ¬
bicc̃ quanto cimplius bonorũ daritatera diabat. sed quid
a nob̵ exigit᷑ si cb illota lia pandebantur. prȩsta dnẽ humi¬
litaitẽ regis : ꝓph&e pacientic̃ qm̃ in quacũq ꝑsona ista ue¬
retua sunt p̃mia. Non it hoc passim huma naiuo luntatesu¬
inter uirtutes eximias honorata consurgit qm̃ etim dig̃¬
natio que ma iestatis assumpsit. deniq: conderemꝰ quan¬
tũ honorata sit humilites quȩ suꝑbie contraria in xii gradunos¬
lũ agustinus siergo humiliatũ corsa crificiũ dõe Sacrificiũ¬
dõ obtulit qui dix̃ dnẽ ñ est exaltatũ cormeũ Uidealio loco
sic offerentẽ dicit dõ ui dehumilita tẽ metĩ & laborẽ meum
elatis oculimei. Neq: ingressus sũ in magnis neq: inmirabilib:
suꝑme. Hoc planius dicat᷑ & audiatur ñ fui suꝑbus nolui qua

Expanded text:
ndatur excelso. Nam si aliquis eremita cellulae suae vacans talia diceret, magna tamen patientiae laude fulgeret. Hoc purpuratus, hoc prophetarum dicebat eximius, ut tanto studiosius refugeret superbiam, quanto amplius honorum claritate radiabat. Sed quid a nobis exigitur, si ab illo talia pendebantur? Praesta, Domine, humilitatem regis, prophetae patientiam, quoniam in quacunque persona ista vere tua sunt praemia. Non enim hoc passim humana voluntate suinter virtutes eximias honorata consurgit, quoniam eam dignatio tuae majestatis assumpsit. Denique consideremus quantum honorata sit humilitas, quae superbiae contraria, in duodecimo gradu nosrnit» . Si ergo humiliatum cor sacrificium Deo est, sacrificium obtulit qui dixit: «Domine, non est exaltatum cor meum.» Vide alio loco sic offerentem: dicit Deo, «Vide humilitatem meam et laborem meum, nt oculi mei; neque ingressus sum in magnis, neque in mirabilibus super me.» Hoc planius dicatur, et audiatur. Non fui superbus, nolui quasi
Abbreviated transcription (Latin):
Ieb& ergo oboedientia & in aduersis ex suo eliquid habere & rur¬
sus in ꝑsperis ex suo aliquid omnimodo non habere Quatenꝰ & in
aduersis tanto situerior qñto ap̃ senti ipsaquã diuinitꝰ ꝓcipitgloria
fũditꝰ exm̃te separatur ab omni potente d nõ oboedientia usq
aedmortẽ seruanda p̃cipitur. sicut uericas ait non possũ ego
ame faccere quic quat̃ sed sic̃ audio iudico. ipsesicut oudiuit iudi¬
cat. Tunc &iã oboedit paetricũ iudex hui: uenerit scł ne nob̵ usq

Expanded text:
et ergo obedientia et in adversis ex suo aliquid habere, et rursum in prosperis ex suo aliquid omni modo non habere, quatenus et in adversis tanto sit verior, quanto a praesenti ipsa quam divinitus percipit gloria, funditus ex mente separatur. Ab omnipotente Domino obedientia usque ad mortem servanda praecipitur, sicut Veritas ait: Non possum ego a meipso facere quidquam, sed sicut audio, judico . Ipse sicut audit, judicat. Tunc etiam obed
Abbreviated transcription (Latin):
encralis hic continentiȩ modus ÷ ut secundũ captiuitatẽ uiriũ
ł corporis ł &citis tantũ sibi m& cibiun: quisq concedat qñ tũ sus¬
tentatio carnis ñ qñ tũ desideriũ saturitatis ex poscit in utraq
enim paste sustinebit magnũ de trim̃tũ quisquis in equalita¬
tẽ tenens nc̃ uentrẽ ieiuniorũ ariditate constringit nc̃escarũ
nimi & ate uoracitatis obpressa emittere aodm̃ p̃cespuras le¬
inpedit᷑ monacħ ciduigilia scũ escarũ largitate feruescit Non
pressi somno uigiliarũ frustus amittimꝰ & maximũ d&rim̃tũ a ni¬

Expanded text:
secundum capacitatem virium, vel corporis, vel aetatis, tantum sibimet cibi unusquisque concedat, quantum sustentatio carnis, non quantum desiderium saturitatis exposcit. In utraque enim parte sustinebit maximum detrimentum, quisquis inaequalitatem tenens, nunc ventrem jejuniorum nimietate aoracitatis oppressa emittere ad deum preces puras le monachus ad vigilias cum escarum largitate torpescit. Nonpressi somno vigiliarium fructus amittimus, et maximum detrimentum ani
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ uerbiis dic̃manũ suc̃ a peruit in opi& palmais sucis exten¬
dit ad pacuperes ait qđ & deo perib: elimosinarũq genera lit̃
fiunt in pauperes accipi potẽ s & melius de uerbo dĩ qđ indu¬
m̃tũ sclutis animab confert intelligit᷑ de quobeatꝰ iob gloria¬
tur dics̃ iustitia indutꝰ sum & uestiu me si c̃uestim̃to XXI¬

Expanded text:
peruit inopi, et palmas suas extendit ad pauperem. Quod et de operibus eleemosynarum quae generaliter fiunt in pauperes accipi potest, sed melius de verbo Dei quod indumentum salutis animabus confert, intelligitur; de quo beatus Job gloriatur dicens, Justitia indutus sum, et vestivi me, sicut vestimento
Abbreviated transcription (Latin):
rationabilẽ culturat̃ oculusdõ prestat obsequiũ siturpia dedi¬
n& aspicere & lingua merebit᷑ p̃miũ suũ quando benedictionib:
occupatur & auditꝰ placebit dõ sised& ractionib: ñ cõmiserit
& pedes laudare dm̃ poter̃. sicursũ suũ ab omni malitia reuoca¬
re festinant & manus bene dicunt sira pinas renuntia uerint

Expanded text:
omilia super Ps.: ‘Oculus deo prestat obsequium si turpia declinet aspicere, lingua meretur premium quando dei laudibus occupatur, auditus placebit deo si se detractionibus non immisceat, pedes laudare deum poterunt si cursum suum ab omni malitia reuocare festinent, manus benedicunt deum si rapinis renuntient
Abbreviated transcription (Latin):
NOΝHabere Cyprianꝰ telare & inuidere alterius bono non est
parũu sed grande pet magnũ peccatũ diabolus interinitia statim
mundi reliliuore ꝑculsus perut primꝰ & sicꝑdidit alios radixomniũ¬
um surgit. animositas indeꝓcedit. a uaritiã telus in flã mat
t̃ inflat᷑ suꝑbia. Ex acerbat᷑ seuitia ꝑfidia p̃uaricat᷑. In pacien¬
tia concutit furit discordia feruescitirai hinc omne prccis uin¬
culũ rũ pit᷑ hic frat̃na caritas uiolat᷑. hinc adultera tur ueri¬
ta sunitas scindit᷑ hinc uultus minaxtoruus aspectꝰ pallor
in faciȩ inbiis tremor stridor indentib: Quid plurare ferc̃ deteli

Expanded text:
vore. Zelare et invidere alterius bono non est parvum, sed grande et magnum peccatum. Diabolus inter initia statim mundi zeli livore percussus periit primus, et sic perdidit alios. Postquum surgit: animositas inde procedit. Avaritiam zelus inflammat: dtur. inflat superbia, exacerbat saeuitia, perfidia praeuaricatur, inpatientia concutit, furit discordia, ira feruescit, nec se culum rumpitur, hinc caritas fraterna uiolatur, hinc adulteratur ueritas, unitas scindituin facie, in labiis tremor, stridor in dentibus. Quid plura referam? De zeli
Abbreviated transcription (Latin):
Hec sententia cũ refert᷑ ad dilectionẽ dĩ om̃a flagitia moriunt᷑ cum
ad ꝓximi omã facinora nemo enim uult corrũ pi habita culũ suũ
Non enim deb& corrũ pere habi tacculũ dĩ seipsũ scilic& & ne mo
uult sibi aa quo quat̃ nocere nec ipse egit᷑ cui quã nocuerit sic uersoc
tyrandi decupiditatis caritas regnat iustissimis legib: dilecti

Expanded text:
e sententia cum refertur ad dilectionem dei, omnia flagitia moriuntur, cum ad proximi, omnia facinora. nemo enim uult corrumpi habitaculum suum: non ergo debet corrumpere habitaculum dei, se ipsum scilicet. et nemo uult sibi a quoquam noceri: nec ipse igitur cuiquam nocuerit. Sic euersa tyrannide cupiditatis caritas regnat iustissimis legibus dilecti
Abbreviated transcription (Latin):
si quidẽ qđ nos liberat atq: cõm̃dat Sciens h ꝓph&a in hoc a¬
gone scł cũ corpore pacẽ fidelissimos ñ habere & cũ suis ui¬
tiis hic illis continuũ eẽ certam̃ . pulcherrime dix̃ inqͥrepacem
ut quã uis ec̃ hic ñ habeant ta m̃ sẽꝑ ab eis studiosis sime ꝑqui
sed uli sequamur intentiqr illiceã inuenire ñ possum: nisihic
diligentius inqͥramꝰ. quȩ tc̃ conphendi dabit᷑ qñdo ipsũ conspi¬

Expanded text:
siquidem quod nos liberat atque commendat. Sciens autem propheta in hoc agone saeculi cum corpore pacem fidelissimos non habere, et cum suis vitiis hic illis continuum esse certamen, pulcherrime dixit, inquire pacem; ut quamvis eam hic non habeant, tamen semper ab eis studiosissime perquiseduli, sequamur intenti: quia illic eam invenire non possumus, nisi hic diligentius inquiramus. Quae tunc comprehendi dabitur, quando ipsum conspi
Abbreviated transcription (Latin):
motꝰ hominis misericordit̃ dignat᷑ aspiscere huncꝓtinus ad
constantiȩ maturitatẽ format atq suꝑne gratiȩ respectucor
eiꝰ ad grauitatẽ consili repente ꝑducit. INactib: a postłR

Expanded text:
motus hominis misericorditer dignatur aspicere, hunc protinus ad motus hominis misericorditer dignatur aspicere, hunc protinus ad constantiae maturitatem format, atque supernae gratiae respectu cor ejus ad gravitatem consilii repente perducit. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
porcilia sed & na cogitamus. aobnosius. Nã cũ dicat quȩ¬
rite regnũ dĩ & hȩc om̃a adicient᷑ uob̵ Nec ad p̃sens nec adre¬
decibo qͥmili tantregno Nouitrex quẽ ad modũ familiã suam
pascat alat uestiat &ideo dix̃ iacto indm̃ cogitatũ tuũ & ipsete
& hȩc om̃a ad ponent᷑ uob̵ quȩrentib regnũ & iustitiã dĩ omã ꝓ¬
mittit ad poniNc̃ cũ dĩ sint om̃a habenti dm̃ nihildeerit sidõ
ipseñ desit Sic da nihel inleonũ lacuscius su regis indusũ . pran¬
missio poss̃aliquidagere qͥb: diuitiȩ qͥb: salus corporis qͥ¬
b regna tribuuntur solus ipsenibil indig& qͥd nĩ timore diti
tus est
Hraueb consilium cordis omnẽ in constantiã uagationis
expellit sunt anime quel eu motũ nc̃ ista nc̃ illa desiderent
omp̃s ergo ds̃ qu ipsas leues flustuationes m̃tiũ ñ leuit̃pensat
uagationẽ cordis relinquendo diiudicat sed cũ ꝑ gratiãres¬
picit uagac̃ m̃tẽ in consiliis tabilitatẽ figit cũ ds̃ omp̃s leues

Expanded text:
cum dicat: quaerite regnum dei et haec omnia adicientur uobis, nec ad praesens nec in rede cibo, qui militant regno. nouit rex quemadmodum familiam suam pascat alat uestiat, et ideo dixit: iacta in deum cogitatum tuum et ipse et haec omnia adponentur uobis. quaerentibus regnum et iustitiam Dei omnia promittit adponi. nam cum Dei sint omnia, habenti Deum nihil deerit, si Deo ipse non desit. sic Danieli in leonum lacum iussu regis incluso pranromissio! Possunt aliquid egere. quibus divitiae, quibus salus corporis, quibus regna tribuuntur: solus ipse nihil indiget qui timore Domini ditatus estautem consilium cordis omnem inconstantiam vagationis expellit. Sunt animae quae levi motu nunc ista, nunc illa, desiderent. Omnipotens ergo Deus, quia ipsas leves fluctuationes mentium non leviter pensat, vagationem cordis relinquendo dijudicat. Sed cum per gratiam respicit vagam mentem, in consilii stabilitatem figit. Cum Deus omnipotens leves
Abbreviated transcription (Latin):
adimitationẽ scili c& iohan ñ baptiste qͥ in heremo tota &ate
ꝑmansit helie quoq & helisci atq: illouũ deqͥb: a postolus ita me¬
morat circuier̃ in melotis & pellib: caprinis angustiati ad flo¬
tiegentes quib dignꝰ nꝰ erat munđ in solitudinib: errantes & mon¬
tib: & peluncis &cauernis t̃rȩ Itaq coenobitarũ disciplinco a¬

Expanded text:
ad imitationem scilicet Iohannis Baptistae, qui in heremo tota aetate ad imitationem scilicet Iohannis Baptistae, qui in heremo tota aetate permansit, Heliae quoque et Helisaei atque illorum de quibus apostolus ita memorat: circumierunt in melotis et in pellibus caprinis angustiati, adflicti, egentes, quibus dignus non erat mundus, in solitudinibus errantes et montibus et speluncis et in cauernis terrae. de
Abbreviated transcription (Latin):
taic Singularis ac solitariȩ uitȩ districtione nominatis unde
consequens fuit ut ex cõmunione consortii FoI Nobis utai
celleq: hac diuersoria eorũ Roi nobia uocar&ur istudergo
solũ fuit antiquissimũ monachorũ genus qđ ñ modo tẽpore
ita dixerim fecundissima radices scõrũ &iam anachor& arũ
uimꝰ extitis se qͥñ ut quidã pusilla nimitatis causa nec in pa¬
cientiȩ morbo sed desi derio sublimioris ꝓfestus contẽ plati¬
onisq duinȩ solitudinis secr&a sestatis lic& eorũ prius ne¬
cessi tetis obtentu dũ cẽpore ꝑ secutionis aofiniũ suorũ debi¬
tt in sidias heremũ pen&ras sedicat᷑ Iic ergo ꝓcessit exila
÷quȩ dix̃mus disciplinã aliud ꝑfestionis genꝰ cui: selta tores ana¬
chor&e iđ secessores meritonuncupant᷑ eo qđ nequa quã conten¬
ti acuistoria quã inter homines occultas insidicis calcaueruN
a ꝑtocerta mine hanc manifesto conflicto demonib: congre¬
dicupientes uastos heremi recessus pene trareñtimeant

Expanded text:
tes singularis ac solitariae vitae districtione nominati sunt. Unde consequens fuit ut ex communione consortii coenobitae cellaeque ac diversoria eorum coenobia vocarentur. Istud ergo solum fuit antiquissimum monachorum genus; quod non modo tempore, ita dixerim, fecundissima radice, sanctorum etiam anachoretarum uimus extitisse: qui non ut quidam pusillanimitatis causa nec inpatientiae morbo, sed desiderio sublimioris profectus contemplationisque diuinae solitudinis secreta sectati sunt, licet eorum prior necessitatis obtentu, dum tempore persecutionis adfinium suorum deuitat insidias, heremum penetrasse dicatur. ita ergo processit ex illa qua diximus disciplina aliud perfectionis genus, cuius sectatores anachoretae id est secessores merito nuncupantur, eo quod nequaquam contenti hac uictoria, qua inter homines occultas insidias diaboli calcauerunt, aperto certamine ac manifesto conflictu daemonibus congredi cupientes uastos heremi recessus penetrare non timeant,
Abbreviated transcription (Latin):
re raro ergo & magna necessitate obiur gationer
adhibenda ẽ ita tam̃ ut &iã in his ipsis ñ nob̵ sed dõ ut
seruiat᷑ instemꝰ. ipseestit finis ut nihil duplicicor defacia mus
auferentes trabẽ deoculonro inuidentiȩ ł malitiae ł simulatio¬
nes ut uidecmꝰ ei cere festucã deo culo frĩstui. uidebimꝰ enim¬
eã oculis colũ bequales insponsa xp̃ip̃dicantur quã sibielegit
ds̃ gloriosat̃ eđam ñ habentẽ macculã neq rugã iđ mundac̃&¬
Non facies qđ iniquũ ÷ nec iniuste iudicabis nec consideres psonã
paiuperis non honoris uultũ potentis iusteiudi cabis ꝓximotuo
Argue peccat es contestare nec peocent increparesistentes sed¬

Expanded text:
 Raro ergo et magna necessitate obiurgationes adhibendae sunt, ita tamen, ut etiam in his ipsis non nobis, sed deo ut seruiatur instemus. ipse est etiam, ut nihil duplici corde faciamus, auferentes trabem de oculo nostro inuidentiae uel malitiae uel simulationis, et uideamus eicere festucam de oculo fratris nostri. eam oculis columbae, quales in sponsa Christi praedicantur , quam sibi elegit Deus gloriosam Ecclesiam, non habentem maculam neque rugam , idNon facies quod iniquum est: nec injuste judicabis; nec consideres personam pauperis, nec honores vultum potentis: juste judica proximo tuoArgue peccantes, contestare ne peccent, increpa resistentes; e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuenit salutaris emundatiosi illut quo corrigimur utiq plas
omemus melius ÷ enim hic parũ ꝑaffligi quã in illa iudicatione
dã pnari ꝓicit &iã sermones dĩ postse qui diuina iussa contẽpnit
cui ante oculos ñ est qđ sẽ ꝑ conuenit intueri. a qustiNus¬
Nuuͦ odisti eruditionẽ odisti disciplinã qñ doparco cantas & lau¬
das qñ do castigo murmaras qr si qñdo parco simdr̃tuus & qñdo
castigo ñ sũ ds̃tuus ego quos amo arguo & castigo quina prũ otui¬

Expanded text:
io  ed., emendatio, si illud quo corrigimur utique plus amemus. Melius damnari. Projicit etiam sermones Dei post se, qui divina jussa contemnit, cui ante oculos non est, quod semper convenit intueri. Vers odisti eruditionem. Odisti disciplinam. Quando parco, cantas et laudas; quando castigo, murmuras: quasi quando parco, sim Deus tuus; et quando castigo, non sim Deus tuus. Ego quos amo, arguo et castigo . Tu vero odi
Abbreviated transcription (Latin):
cauit ut &ict̃ uniuersus porilus parit cũ filiis suis ex¬
tinguer&ur & archa testam̃ti ab alienigenis pe r&̃
& ipse in suꝑ omnib: subuersis miseranda morte corruer&
uerat & corripuerat filios ꝓpeccato tanta dĩ iraaconda ac¬
censa est quidsperandũ ÷ dehis qͥ cognoscunt aliorũ delista
& reticent Gre cõr Necesse ut rector animarũ uirtutes
acui ta uigilanti cura discernat ne aut remittendo qđ feri

Expanded text:
cavit, ut etiam universus populus pariter cum filiis suis exstingueretur, et arca testamenti ab alienigenis raperetur, et ipse insuper omnibus subversis miseranda morte corrueretui corripuerat filios, pro peccato, tanta Dei iracundia incensa est, quid sperandum est de his qui cognoscunt aliorum delicta  putatur. Unde necesse est ut rector animarum virtutes ac vitia vigilanti cura discernat, ne aut cor tenaci
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sumaent sermonib: misꝑcere diuinis sed altius intendere qr deillis
pecca torib hocdr̃ q inferius discribunt᷑ deqͥb dr̃ intelligite hȩc om̃s
qui obliuis cimini dnm̃ co&erũ conuersis ao penitentib: laudes ñ
int̃dic̃ diuina clem̃tia hui enim qͥ cor dedurati sunt & abscelerũ
suorũ paruitate ñ desinunt : ꝓhibentur dñi narrare iustitias
iđ ł cõmunisermone aliquid deilla maiestate ꝓferre. qros deb& eẽ
iustũ qđ iustitias dñi enarrare p̃sumat aqustinus¬

Expanded text:
praesumant sermonibus miscere divinis. Sed altius intende, quia de illis peccatoribus hoc dicitur qui inferius describuntur, de quibus ait: Intelligite haec, ombliviscimini Dominum. Caeterum conversis ac poenitentibus laudes non interdicit divina clementia. Hi enim qui corde durati sunt, et ab scelerum suorum pravitate non desinunt, prohibentur Domini narrare justitias, id est vel communi sermone aliquid de illa Majestate proferre; quia os debet esse justum quod justitias Domini enarrare praesumit. Sequitu
Abbreviated transcription (Latin):
quale gelus animarũ . porro filii heli diuina sa crificia
temeraentes peccabant corã dño & deridebant ꝑ eos mul¬
tis sacrificiũ dĩ unꝰ & helisa c&rdos ꝓeorũ iniqͥtate dãnatus :
qđ eos peccantes minꝑ seuera animad uersione flestebat
miserũ me & qͥdẽ corruit: & qͥdẽ corripuit sed lenitate &
mansu&u dine patris ñ seueritate & auctoritate pontificis
quor sententia discant sacer dotes qm̃o ipsi ꝓpt̃ peccata filiorũ¬

Expanded text:
accinctus ephod. 8. Porro filii Heli, divina sacrificia temerantes, peccabant coram Domino, et deridebant per eos multi sacrificium Dei. Unde et Heli sacerdos pro eorum iniquitate damnatus est, quod eos peccantes minus severa animadversione plectebat. Miserum me! et quidem coercuit, et quidem corripuit, sed lenitate et mansuetudine patris, non auctoritate et severitate pontificis. 9. Qua sententia discant sacerdotes quomodo ipsi propter peccata filioru
Abbreviated transcription (Latin):
&inipsis tabescimꝰ qm̃o ergo uiuere poterimꝰ & est sensus cũ se¬
mel nob morsꝓposita sit & uulnerib: nr̃is nulla medicina pos¬
sit restituere sanite᷑ tẽ qͥ necese ÷ laborare & srustra con¬
sũ mi & p̃sentẽ uitac̃ Nc̃cũ des peratione transigere ut salucẽ
hac fruamurꝙ futura ꝑdidimus qͥb res ponde dñs ñ uellese

Expanded text:
ipsis tabescimus: quomodo ergo vivere poterimus? Et est sensus: Cum semel nobis mors proposita sit, et vulneribus nostris nulla medicina possit restituere sanitatem, quid necesse est laborare, et frustra consumi, et praesentem vitam non cum desperatione transigere, ut saltem hac fruamur, quia futuram perdidimus? Quibus respondet Deus, non velle se
Abbreviated transcription (Latin):
So ergo res podere est doniseiꝰ p̃cedentib: nrã obsequia red¬
ñtimemꝰ. It̃ ipse pespondere cuilib& dicimꝰ cũeiꝰ faltis congni¬
Aut nũ quid ꝓp̃ceatibi dein punitate blandirisqr dr̃ in p̃senti ũ¬
ñ reddit & longitu dinẽ tẽporis & habdantiã bonitatis intu¬
ens putas iã ñ eẽ iuditiũ audiimmo scripture sententiã ñ
tardat ꝓmissis dns̃ sed pacient̃ agit ꝓpt̃ uos nolens aliquẽ¬

Expanded text:
o ergo respondere est donis ejus praecedentibus nostra obsequia redmus. --Respondere cuilibet dicimur cum ejus factis congru numquid propterea tibi de impunitate blandiris, quia Deus in praesenti non reddit: et tu longitudinem temporis, et abundantiam bonitatis intuens, putas jam non esse judicium? Audi Scripturae sententiam: Non tardat Dominus promissis, sed patienter agit p
Abbreviated transcription (Latin):
sumꝰ paruulos nos inuenit ista confusio scł hui: & offocauit nos
babilonia ergo ꝑsecuta : paruulos nos sed ds̃ de dit nob̵ agnitionẽ
sui iã grandib: ut ñ sequeremur errores parentũ nr̃orũ iamiu
indm̃ pficiant & r&ribuant bcbyllonice quã r&ributionẽ par¬
faciat ad sup̃ta mala consu&udo cũ paruula ẽ elide illã sedti¬

Expanded text:
s, parvulos nos invenit ista confusio saeculi hujus; et offocavit nos Babylonia ergo persecuta est parvulos nos; sed Deus dedit nobis agnitionem sui jam grandibus, ut non sequeremur errores parentum nostroruin Deum proficiant, et retribuant Babyloniae. Qualem retributionem faciat adversum te mala consuetudo, cum parvula est cupiditas
Abbreviated transcription (Latin):
centia ten& qr iã ill& tenere ꝓuestus ÷ nã qñdo aliquid tenemus
hoc in potestate nrã redigim: & desinit fieri liberũ qđ nob ceperit
eẽ captiuũ addidit & ad lib& ad p&rã ut ñ mor& tenens neuolup¬
tas blanda subripiat ad lib&ait ad p&rã in dnm̃ utiq: soluatorem
de quoscriptũ ÷ p&raherat xp̃s ut stactim confracta dispereant
que noste t̃rimis motib: instigabant. Genebrdiscutiendũ ÷ qđ dix̃
paruulos tuos. carisscilic& errores qͥ misera matre nascunt᷑
hidũ paruuli fuerint facilius tenent᷑ atq: inp&ra illã cȩlestẽ effi¬
cacit̃ elidunt᷑ Nac̃ siiac̃ coeperint eẽ adulti & robustissima & ate
iuuenescere. grauior pugna cũ eis nastit᷑ nec facilea nrã infirmi¬

Expanded text:
centia tenet, quia illa jam tenere provectus est. Nam quando aliquid tenemus, hoc in potestate nostra redigimus, et desinit fieri liberum, quod nobis coeperit esse captivum. Addidit, et allidet ad petram, ut non moretur tenens, ne voluptas blanda subripiat. Allidet, ait, ad petram, in Dominum utique Salvatorem, de quo scriptum est: Petra auiquid tenemus, quae nos teterrimis motibus instigabant. Bene autem discutiendum est quod dixit, parvulos tuos; carnis scilicet errores, qui misera matre nascuntur. Hi dum parvuli fuerint, facilius tenentur, atque in petram illam coelestem efficaciter eliduntur; nam si jam coeperint adulti esse, et robustissima aetate juvenescere, gravior pugna cum eis nascitur, nec facile a nostra infirmi