comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sum. nͥ occurras mͥerranti. ⁊ itẽ. Etiam iõ:
qr te sustinui totadie. i. toto tractu scła¬
ris temꝑis: reditꝰ m̃s tuam expectat mi¬
sediam. Duo hic ponit ꝯm̃dabilia: di
ut dm̃ saluatorẽ credamꝰ: et pacienter
retͥbutionẽ eiꝰ expectemꝰ. Neminisẽe¬

Expanded text:
ranti; et item etiam ideo, quia te sustinui tota die, id est toto tractatu saecularis temporis, reditus meus tuam exspectat misericordiam. Duo hic ponit commendabilia, dicut Deum salvatorem credamus, et patienter retributionem ejus exspectemus. VERS
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ m̃s: ego exꝑtus in mał meã infirmi¬
tatẽ: iam inte ꝯfido. ñ inme. qͥ pͥus ĩme
ꝯfidens: uolui eẽ. sic̃ ds̃. Unde adhane
infirmitatẽ carnis ꝑductus: de suꝑbia
meaerubui.iam gͣ inte solo: ꝯfido. ⁊
ideo: ñ erubes cam: ꝑ pecem̃: qͦd de me
catũ: quod fit ex inimicorũ suggestioe.
illd̾ ꝑdam. Et hoc ẽ. qd̾ ait Neq iriz¬

Expanded text:
o expertus in malis meam infirmitatem, jam in te confido, non in me, qui prius in me confidens volui esse sicut Deus. Unde ad hanc infirmitatem carnis perductus de superbia mea erubui. Jam ergo, in te solo confido. Et ideo, non erubescam per peccatum quod de me catum quod fit ex inimicorum suggestione, illud perdam. Et hoc est quod ait: VER
Abbreviated transcription (Latin):
tu. s ꝓpter bonitatẽ tuã. nat᷑ałr tͥ insitã.
qͣ om̃ia ex nichilo fecisti. Distingue: int̾
gamiseros. Bonitas: erga quoslibr. Fa¬
cit autẽ ds̃ bonũ: et amiseriᷤ ĩploratꝰ.
et bonitate ductus. Nemo emo enĩbonꝰ

Expanded text:
 propter bonitatem tuam naturaliter tibi insitam, qua omnia ex nihilo fecisti. Distingue inter ga miseros; bonitas erga quoslibet, facit autem Deus bonum, et a miseris imploratus, et bonitate ductus. Nemo enim bonus
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ ñ capit᷑ ab alienis: qui ẽ. mũdꝰ asius.
Iñ: ꝯgrue subdit. et ab alienis .s. a pec¬
catis. Q aliunde sunt: parce. Aliena .it.
affligt̃ me. Et iõ dico: parce mͥ seruo
tuo. ñ suꝑbo mõ. et in pͣate mea ẽẽ. cu¬
ꝑienti. ab ilł gͦ munda: tollendo mͥ ex
rep̃ellendo suasorem. qr iam seruus tuꝰ

Expanded text:
quia non capitur ab alienis qui est mundus a suis. quia non capitur ab alienis qui est mundus a suis. Unde congrue subdit, et ab alienis, scilicet a peccatis, quae aliunde sunt, parce. Aliena enim affligunt me. Et ideo dico, parce mihi, servo tuo, non superbo meo, et in potestate mea esse cupienti. Ab illis ergo, munda, tollendo mihi mrepellendo suasorem, quia servus tuus
Abbreviated transcription (Latin):
cia pars. U̾bi ꝓpħa petit se auitus pͣga¬
ri. ut sit dignus psalmista: qui ħreferat
dulcia sunt uidicia. S m̃tiñ uidenti.: que
erit suauitas: Nulla. s qͣre ñ uidet. ꝑpt̾
delicta. nec mir̃. Delicta enĩ quis intellig̃.
ł ita ꝯtinua. Qͣ dic̾et. Seruus tuus ẽtodit
iudicia. S timeo: ne quibdã p̃occuper.
quo minꝰ ea cꝰtodiam. Qis enĩ intelligit
ita delicta m̃tẽ ñ sinunt uidere: uł lucẽ.
dare: o dñe: munda me ab occultis¬
meis. et parce ab alienis seruo tuo. Oĩa
pecc̃ã in duob includit. Occultis .s. ⁊ a¬
lienis. Occulta st̃: originalia. et etiam:
que secreta uoluntate orunt᷑. q̃ młtis
añ effectũ rei celant᷑. que si forte nosct᷑:
ũdic̃ salomon: ñ eas pꝰꝯcupiscẽtias. Als¬
ena st̃: que suadentib mał hominib: uł
ab occultis :.i. acupiditatib in me latẽ¬
tib: meis: scilicet que ex me ꝓuenuĩt:
munda me. Mea enĩ me inquinant. A
meis dico munda: ũ ñ seducar abalieniᷤ.

Expanded text:
ia pars, ubi Propheta petit se a vitiis purgari, ut sit dignus Psalmista qui haec referat dulcia sunt judicia; sed non videnti quae erit suavitas? nulla. Sed quare non videt? Propter delicta. Nec mirum. Delicta enim quis intelligit? Vel ita continua, quasi dicat: Servus tuus custodit judicia, sed timeo ne quibusdam praeoccuper, quo minus ea custodiam. Quis enim intelligit ita delicta mentem non sinunt videre, vel lucem, dare, o Domine, munda me ab occultis, et parce ab alienis. Cassiod. Omnia peccata in duobus includit, occultis scilicet et alienis. Occulta sunt originalia, et etiam quae secreta voluntate oriuntur, multis ante effectum rei celantur quae si forte noscuntur, ut dicit Salomon, non eas post concupiscentias . Ilena sunt, quae suadentibus malis hominibus, vel Ab occultis, id est a cupiditatibus in me latentibus, meis scilicet quae ex me proveniunt, munda me. Mea enim me inquinant. A meis dico, munda, ut non seducar ab alienis,
Abbreviated transcription (Latin):
Si mei. ¶dico: parce ab alienis. ñ ita:
qd̾ omĩno tollantur: qd̃ impossibile ẽ:
S ne dñent᷑. Qia si meiñ fiu̾nt dñati.
munda: ab occultis: parce abalienis. ita
occulta .s. et aliena: tẽ imacłatꝰ ero. acͥmi¬
occultũ: qͦ cecidit diabłs. et alienũ qͦ hõ

Expanded text:
si dicat: Parce ab alienis, non ita quod omnino tollantur, quod impossibile est, sed ne dominentur, quia si mei non fuerint dominati, munda ab occultis, parce ab alienis, ita,occulta, scilicet et aliena, tunc immaculatus ero a crioccul
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ ascensionẽ apłis misit. a quo nemo
absꝯditur. qr ut dẽ. õiũ corda nouit.
ut ualeat arguere mũdũ de pecẽo. d̃
iusticia. et de iudicio. Inhis u̾b̃: ostẽdr᷑
tͥnitas. et unitas. et utqͣ. xͥ natura. ubi

Expanded text:
post ascensionem apostolis misit, a quo nemo absconditur, quia ut Deus omnium corda novit ut valeat arguere mundum de peccato, et justitia, et de judicio . In his verbis ostenditur Trinitas et unitas et utraque Christi natura. Ubi
Abbreviated transcription (Latin):
thes aurũ dĩ assimĩdꝰ. sybus autem dĩ
ẽ. ille: qui ẽ. mel .i. solutus iam a scłi hꝰ
iuncłis. expectans diem quo ueniat
uitȩ ꝯcret᷑. nͨ acarnalitate omĩno liber.
cuiopꝰ ẽ. p̃ssura ñ depͥm̃tis: s expͥm̃tis
manꝰ cdei. ut de tẽꝑali uita: dirigat᷑ ad
custodit ea: in c̾todiẽd ilł retͥbutio młta
dulcia .pꝰ. salubria. et ita: ñ loquẽdo :s
eustodiendo: ꝓbat ea dulcia custodit
ea. dico: et retributio multa: que qͣnta
iõ: ñ ait: ꝓ custodiendis.s inctodiendis:¬

Expanded text:
hesaurum Dei assumendus. Cibus autem Dei est ille qui est mel, id est solutus jam a saeculi hujus vinculis, exspectans diem quo veniat vitae concretus, nec a carnalitate omnino liber, cui opus est pressura, non deprimentis, sed exprimentis manus Dei, ut de temporali vita dirigatur ad custodit ea in custodiendis illis retributio multa. dulcia, post salubria. Et ita non loquendo, sed custodiendo probat ea dulcia. Custodit ea dico, et retributio multa quae quanta ideo non ait, pro custodiendis, sed in custodiendis
Abbreviated transcription (Latin):
tur ꝙͣ ipstꝰ dñ. Desidabilia suꝑ aurũ
et lapidem p̃ciosum multũ: & dulcio¬
ra suꝑ mel ⁊ fauumd esicłabilia. adhuc
ꝯm̃dat udicia dĩ. Qͣdicat. & quia
talia sunt cdĩ iudicia: iõ: sunt multũ

Expanded text:
RS. 11.-- « Desiderabilia super aurum et lapidem pretiosum multum; et dulciora super mel et favum. » Desiderabilia. Adhuc commendat judicia Dei. Quasi dicat: Et quia talia sunt judicia Dei, ideo sunt multum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ c̃. Pͥ auei eñi sunt fideles. ⁊ pauciores
prudentes: in dispensatõe u̾bi dĩ. Ra¬
rꝰ enĩ doctor ẽ qui eloquiis diunis adul
rior: qui singłis ꝯgrua diiudicet. Illigͦ
ñ st̃ dispensatores: s ꝓdigi extyrpato¬
res. qñcelanda: in reuerenter quib ñ
oportet: detegt̃. et studiose querenda
sine m̃sura ꝓfundt̃. in cauti. uinoq de¬
briant: quos opꝰ ẽ alibi lacte. plus cu¬
rantes ingenium ostentare: ꝙͣ ꝓximis
ꝓdeẽ. Uñ intab̾nacło dñi in mensa e¬
rant aceptabula et phiale. ac tyati. qͥb
offerebant᷑ libamina. In aceptabuł mor¬
dax et asꝑa p̾dicatio. in ꝯminationib.
In phiał larga p̃dicatio. Incyatbis: mi¬
mina et tenuis signat᷑: q in doctͥna
sacͥ eloquii: ñ solũ sũt exhibenda ma¬
gna et archana: que debriant: S ⁊̃ par¬
ua et tenu̾a. q̃ qi ꝑ gustum: noticiam
pr̃ent. Alit̾ enĩ instruendi sunt: Sapi

Expanded text:
 Pauci enim sunt fideles, et pauciores prudentes in dispensatione verbi Dei. Rarus enim doctor est, qui eloquiis divinis aliqrior quod singulis congrua dijudicet. Illi ergo non sunt dispensatores, sed prodigi exstirpatores, quia celanda irreverenter, quibus non oportet detegunt, et studiose quaerenda sine mensura perfundunt incauti, vinoque debriant quos opus est ali lacte, plus curantes ingenium ostentare quam proximis prodesse. Unde in tabernaculo Domini in mensa erant acetabula ac phialae, ac cyathi, quibus offerebantur libamina. In acetabulis mordax et aspera praedicatio, in comminationibus; in phialis larga praedicatio; in cyathis, minima et tenuis signatur quia in doctrina sacri eloquii non solum sunt exhibenda magna et arcana quae debriant, sed etiam parva et tenuia, quae quasi per gustum notitiam praestent. Aliter enim inst
Abbreviated transcription (Latin):
cent. Qeͣ. Exiert̃ in fines t̾rȩ u̾ba eorum:
.i. dispensatõe incarnatõis suȩ: in qͣueñ
expugnare errores mudi: in sole. Soltͥa
facit. lucet. ⁊ urit. et uarietatẽ tẽꝑmfac̃.
Posuit gͦ tab̾nacłm in sole .i. in teꝑe. qr
carnem assũpsit: temꝑalib uicissitu¬

Expanded text:
cat: Exierunt in fines terrae verba eorum, est dispensationem incarnationis suae, in qua venit expugnare errores mundi. Alcuin. in sole; sol tria facit, lucet, urit, et varietatem temporum facit. Posuit ergo tabernaculum in sole, Aug. in tempore, quia carnem assumpsit temporalib
Abbreviated transcription (Latin):
patrẽ głificauit suꝑ t̾ram. et firmam̃tũ.
facti: qui pͥus tra fuerant ꝑtimorẽ: ad¬
dic̃t᷑ celi .i. alti. qr altũ nuntiant. inisto:
ũbum in pͥncipio apudꝑatrẽ. S quia ad¬
nuntiauert eũdẽ dĩ filiũ: hominẽ fac

Expanded text:
Patrem glorificavit super terram; et firmamentum, facti, qui prius et terra fuerant per timorem, andicuntur coeli, id est alti, quia altum nuntiant. In isto Verbum in principio apud Patrem, sed quia annuntiaverint eumdem Dei F
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ ꝑde bona mundi: seruił quo timore
pene a malo oꝑe cohibem᷑. initialis qͦ
partim ex timore pene. partĩ ex amore
iusticie seruit᷑. filiał siue castus. qͦ spõsũ
offende timemꝰ. et separari. Et de ħ timo
quorũ amore formcat᷑ anima: sẽs ẽ. s:
castus. qͣnto dilig̃ eccłia: tanto diligẽtiꝰ
cauet offende sponsũ. Et iõ: ñ foras mit¬
titur hic timor: a caritate ꝑfecta.s ꝑma¬
net. q̃ foras mittit initialẽ. qui ĩ carita¬
te quidẽ ẽ: s ñ ꝑfecta. Seruilẽ ã ⁊ mũda¬
nũ: caritas ⁊̃ imꝑfecta euacuat. Tuor

Expanded text:
e bona mundi; servilis, quo timore poenae a malo opere cohibemur; initialis, quo partim ex timore poenae, partim ex amore justitiae servitur; filialis, sive castus, quo sponsum offendere timemus et separari. Et de hoc timorquorum amore fornicatur anima, sanctus est, sed castus; quo quanto diligit Ecclesia, tanto diligentius cavet offendere sponsum. Et ideo non foras mittitur hic timor a charitate perfecta , sed permanet: quae foras mittit initialem, qui in charitate quidem est, sed non perfecta; servilem autem et mundanum, charitas etiam imperfecta evacuat.
Abbreviated transcription (Latin):
uelo carnaliũ obseruatõũ. freceptũ dico:
illuminãs occłos .i. int̾ioris hominis as¬
pectũ. ñ obtundens: sic̃ moyses. in cuiꝰ
facie ñ poterant intencłe filii isrł.⁊ iõ po¬
nebat uelam̃ suꝑ faciẽ sũa. &. Timor

Expanded text:
velo carnalium observationum: praeceptum dico, illuminans oculos, id est interioris hominis aspectum non obtundens, sicut Moyses in cujus facie non poterant intendere filii, Israel, et ideo ponebat velamen super faciem suam . VER
Abbreviated transcription (Latin):
Eociui apatre: et ueni in mundum It̾m
relinquo mundũ. et uado ad patrem.
tum: mortalitatẽ nr̃am suscipiens:
ñ ꝑmisit ullũ mortaliũ se exeusare:
de umbra mortis.i. de pecc̃ĩs. qr et ip¬
sam umbrã penetͣuit. et dissoluit: ca¬

Expanded text:
Exivi a Patre, et veni in mundum; iterum relinquo mundum, et vado ad Patrem .tum mortalitatem nostram suscipiens, non permissit ullum mortalium se excusare de umbra mortis, id est de peccatis; quia et ipsam umbram penetravit, et dissolvit ca
Abbreviated transcription (Latin):
mortalitas carns :i. ipsi eidẽ morta¬
litati et infirmitati carnis ꝯdescen
ge positis: indicat: ut simplicib:
ñ uerbum patris: s scĩam. q̃ ẽ. de hu¬
manis. i. de hu̾manitate .&ͥ. ł. indicat

Expanded text:
mortalitas carnis, id est ipsi eidem mortalitati et infirmitati carnis condescege positis, indicat, ut simplicibus, non Verbum Patris, sed scientiam quae est de humanis, id est de humanitate Christi. Vel, indicat
Abbreviated transcription (Latin):
loquelȩ accipiunt᷑ publice ꝑsuasiones.
que fiunt ad multitudinẽ. sermones:
ꝯmunes narratões. que cotidie et cui¬
q fiunt. Seqͣr. In omnẽ t̾ram exiuit
sonꝰ eorũ: et infines orbis t̾re uer¬
ba eorul
It omnẽ t̾rã. Hic ostendit quã late
p̃dicauert̃. Qͣ. tam mirifice p̃dicaue¬
rt̃. etͤ etiã tam late: quod in omnẽ t̾rã
.i. in oĩ parte ambitꝰ tr̃ȩ: exiuit sonꝰ eoꝵ¬

Expanded text:
loquelae accipiuntur publicae persuasiones, quae fiunt ad multitudinem; sermones, communes narrationes, quae quotidie et cuique fiunt. VERS. 4.-- « In omnem terram exivit sonus eorum et in fines orbis terrae verba eorum. » In omnem terdicat: Tam mirifice praedicaverunt, et etiam tam late, quod in omnem terram, id est in omni parte ambitus terrae exivit sonus eo
Abbreviated transcription (Latin):
It finem ps̃ dauid.
Ps almus iste: a
que hic tͣctant᷑. In tentione monet. ut
relict̾a uetustate: ad nouũ hoĩem. et
nouam legem accedamꝰ. Modus. Tri¬
ꝑtitus ẽ. psalmus. Prmo: ꝓpħa loq̃s
noue legis. Sccdo laudat p̃cepta noui
et uet̾is testam̃ti. Ibi. Lex dñi. Tercio:
petit purgari a uitiis. ut sit dignꝰ tãta
sacͣm̃ta referre. Ibi. delicta quis intelli¬
git. Cõm̃dans gͦ p̃dicatõẽ noue legis:
qui p̃dicent. et quid. et ꝙͣ discrete. ⁊ ꝙͣ
mirifice: et ꝙͣ late. in pͥma parte osten¬

Expanded text:
In finem psalmus David. Psalmus iste agiquae hic tractantur. Intentio. Monet ut relicta vetustate ad novum hominem, vel ad novam legem accedamus. Modus. Tripartitus est psalmus, Primo Propheta loquens  Secundo laudat praecepta et Novi et Veteris Testamenti, ibi, lex Domini. Tertio petit purgari a vitiis, ut sit dignus tanta sacramenta referre, ibi, delicta quis. Commendans ergo praedicationem novae legis, qui praedicent, et quid et qui discrete, et quam mirifice, et quam late, in prima parte osten
Abbreviated transcription (Latin):
p̾hendit iacob fugientem: cum
omnib que acquisierat in meso¬
potamia: ibiq pꝰ uirgia et rycas
pacificati sunt: et fedus amicitiȩ
inierunt. Collectisq lapidib fece¬
runt tumulum et comełunt suꝑ
eum. Qem uocauit laban tumu¬
lus testis : et iacob aceruus testimo¬
nii. Pixitq laban ad iacob. Tumulꝰ
ego transibo illum ꝑgens ad te.
aut tu p̾terieris. malum michi cogi¬

Expanded text:
prehendit Laban Jacob fugientem, cum omnibus quae acquisierat Jacob in Mesopotamia, ibique post jurgia et rixas pacificati sunt, et foedus amicitiae inierunt; collectisque lapidibus fecerunt tumulum, et comederunt super eum, quem vocavit Laban, Tumulus testis; et Jacob, Acervus testimonii. Dixitque Laban ad Jacob: Tumulus ego transiero illum pergens ad te, aut tu praeterieris, malum mihi cogi
Abbreviated transcription (Latin):
tes .i. hereticos et alios eis ꝯsentientes.
rum sectarum. ne ibi series success¬
quia ñ correptioni s ꝯtentioni studẽt.
tionis. uenient ad xp̃m dona ferentes.
exegypto .i. ex tenebris gentium. Egy¬
pti uel ethyopie nomine. fidem õiũ
gentium significat: A parte totum.
ne manentes in peccatis puniant᷑.
ps allite dño. Deo regna t̾re cantate. &¬
ł magis in fine p̾cedentis u̾sꝰ ẽ. dõ: Com¬
m̃daturq fides qua sine p̾cedentib o¬
ꝑib ustificatur homo. que pꝰ ꝑdilec¬
tionem incipit oꝑari. Est gͦ sensus.¬

Expanded text:
t. Haereticos et alios eis consentientes, rum sectarum, ne ibi series successiquia non correctioni, sed contentioni student. tionis, venient ad Christum, dona ferentes ex Aegypto, id est ex tenebris gentium. Aegypti vel Aethiopiae nomine, fidem omnium gentium significat a parte totum. ne manentes in peccatis, puniantur. psallite Domino. » Deo, regna terrae, cantate, Vel magis in fine praecedentis versus est, Deo. Commendaturque fides quasi, non praecedentibus operibus justificatur homo quae per dilectionem incipit operari. Credet ergo A
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa eius .i. ethyopie. quod in greco ñ ẽ.
ambiguũ .i. credendo indm̃. p̾ueniet
oꝑa sua. ut pͥus credat. pꝰea oꝑetur. Uł
ita. ut ꝑ egyptum sẏnagoga accipiat᷑.
quam p̃ueniet credendo: ethyopia. idẽ.
etiam extrema pars gentium. Et ẽ Ue¬
nient legati ex egypto.i. ex synagoga.
que erat intenebris. Et ethyopia .i. ex
trema pars gentiũ deo .i. ad dm̃ ueniẽs.
p̃ueniet manus eiꝰ egypti .i. legalia oꝑa¬

Expanded text:
eco non est ambiguum, id est credendo in Deum praeveniet opera sua, ut prius credat, postea operetur. Vel ita ut per Aegyptum Synagoga accipiatur, quam praevenit credendo Aethiopia, id est extrema pars gentium. Et est, venient legati ex Aegypto, id est ex Synagoga, quae erat in tenebris; et Aethiopia, id est extrema pars gentium, Deo, id est ad Deum veniens, praeveniet manus ejus, Aegypti, i
Abbreviated transcription (Latin):
mere nouit: amare ñ desinit. Ipͥs al¬
mus iste in matutinis laudib illi
ps almo adiungitur qui t̾cio lococan¬
tatur: qr in hoc ꝑsalmo benedictio
trinitatis imploratur. cuiꝰ una eadẽq
ẽ. sine du̾sitate eẽntia. In ꝑsalmo

Expanded text:
mere novit, amare non desinit. Psalmere novit, amare non desinit. Psalmus iste in matutinis laudibus illi psalmo adjungitur, qui tertio loco cantatur, quia in hoc psalmo benedictio Trinitatis imploratur, cujus una eademque est sine diversitate essentia. In psalmo
Abbreviated transcription (Latin):
.l. homoxp̃s dedit fructum suũ .i. repa¬
rationẽ. benedictionẽ. Unde benedi¬
cat nos ds̃ .ł ita ut ꝑ t̾ram accipiat᷑
ȩccłia: quȩ pͥus spinis plena erat. S
ꝓtulit fructum bonum. s. tricesimũ.
sexagesimũ et centesimũ. Et ħẽ. t̾ra
quȩ priꝰ spinas germinabat .i. eccłia:¬
ta sunt miracła. lingus omĩũ sunt
locuti. ꝯu̾si. omnia sua distribuebat
hoc debet: immo benedicat nos etiã
suum: s ñ nisi ꝑ benedicentẽ dm̃. Iõ
ut fructum demus. benedicat nos ⁊̃
ds̃ pater. ds̃ filius ñr ñ gentium. be¬
nedicat nos etiã atq etiam multipli
ꝑ ħ qd̾ dicit eum et ñ eos. notatur
unitas. Rñ sequit᷑. et metuant eum.
Orsi dicat ad q̃uid ualet benedictio :
Ad metum. Et iõ: omnes fines t̾re me¬
tuant eum: quia ueniet nidex. qui
priꝰ humił apparuit. agnoscamus hu¬
milem: ut ñ paueseamus excelsum.
fcce metus dei int̾ beneficia postu¬
latur: ut credita caute custodiãtur.
Timor dei incipit: et ꝯsũmat. Q ti¬

Expanded text:
 reparationem, benedictionem. Unde: Benedicat nos Deus. Vel ita, ut pro terra accipiatur Ecclesia, quae prius spinis plena erat, sed protulit fructum bonum, scilicet tricesimum, sexagesimum et centesimum. Et hoc est terra, quae prius spinas germinabat, id est Ecclesta sunt miracula, linguis omnium sunt locuti, conversi omnia sua distribuebant hoc debet, imo, benedicat nos Deus, sed non nisi per benedicentem Deum, ideo ut fructum demus, benedicat etiam nos Deus Pater, Deus Filius, noster, non gentium, benedicat nos etiam atque etiam multiplicper hoc quod dicit eum, et non eos notatur unitas. Unde sequitur: Et metuant eum. Quasi dicat: Ad quid valet benedictio? ad metum. Et ideo omnes fines terrae metuant eum, quia veniet judex, qui prius humilis. Agnoscamus humilem, ut non expavescamus excelsum. Ecce metus Dei inter alia beneficia postulatur, ut credita caute custodiantur, timor Dei incipit et consummat. Qui ti
Abbreviated transcription (Latin):
dicat. Prior enim in nob̃ ẽ. benedic¬
tio dei. que ẽ. quasi pluuia: tr̃am nr̃e
m̃tis irrigans. Inde nos benedicimus
eum qd̃ ẽ. qiͣ fructus: et in utroq nos
postea bendicit bonis augendo. Be¬
nedicit enĩ creator creature: multipli¬
candonumero et mito. Benedicit
creatura creatori. eum corde oꝑe. uo
ce laudando. et omne bonum qd
habet ei attribuendo. S qͣuia mult
uolunt benedici copia temꝑaliũ
quidem omnia a dõ sunt. s ꝯmunia
sunt bonis et mał: addit qd ꝓpͥum ẽ.
iustis. Illuminet uultum suum suꝑ¬
nos. et cetera. Hec ẽ benedictio dextrȩ:
quȩ tantum bonorum ẽ. Illa ẽ. bene¬
dictio sinistre: que ẽ. ꝯmunis bonis
et mał. Si en̾im solis bonis daret ls̃
bona scłi. putaret malus ꝓpter hoc
daret: timeret infirmus ad dm̃ ꝯu̾ti:
agricola: ñ subtrahendo ista. dat enĩ
bonis ut ꝯsoletur intrantes: clat et
mał ut discant boni querere alia ñ
ꝯmunia mał. Tollit ea bonis. ut pro¬
bent se fortes. sicut iob. Aufert mał:

Expanded text:
 Prior enim in nobis est benedictio Dei, quae est quasi pluvia, terram nostrae mentis irrigans. Inde nos benedicimus eum, quod est quasi fructus, et in utroque nos Postea benedicit, bonis augendo; benedicit enim Creator creaturae, multiplicando numero et merito. Benedicit creatura Creatori, corde, voce et opere laudando, et omne bonum quod habet ei ascribendo. Sed quia multi volunt benedici copia rerum tempquidem omnia sunt a Deo, sed communia sunt bonis et malis, addit quod proprium est justis, illuminet vultum suum, etc. Haec est benedictio dexterae, quae tantum bonorum est. Illa est benedictio sinistrae, quae communis est bonis et malis. Si enim solis bonis Deus daret bona saeculi, putaret malus propter haec daret, timeret infirmus ad Deum converagricola, non subtrahendo ista. Dat ergo bonis, ut consolentur intrantes; dat et malis, ut discant boni quaerere alia non communia malis. Tollit ea bonis, ut probent se fortes sicut Job; tollit ea malis,
Abbreviated transcription (Latin):
sam: illuminet sapientia. ne ipsa sit
in tenebris. ut sciamus nos factos
adymaginem dei. Et si a nob defor¬
mata ẽ: ab ipso reformetur. & mise¬
reatur nr̃i. Eccẽ uinide incepit. Miscdia
enim incipit. misericordia ꝯseruat¬
nos. Illuminat ad hoc. Et cognos

Expanded text:
sam. Illuminet sapientia, ne ipsa sit in tenebris, ut sciamus nos factos ad imaginem Dei, et si a nobis deformata est, ab ipso reformetur. Et misereatur nostri, ecce unde incepit. Misericordia enim incipit, misericordia nos conservat. Illum
Abbreviated transcription (Latin):
Post̾ canticum re¬
surrectionis. suam¬
ꝓpb̃a subdit dep̃ea¬
tionem: orans. ut
benedicti ad dei cognitionem ducant᷑.
Et ꝓpħat benedictionem omĩũ genti¬
um ꝑ aduentum xp̃i: uñ monet eum
laudare. Et ẽ. sensus tituli. s salmus
iste qui monet ad bene oꝑandũ canti¬
ci. quia hic ẽ. exultatio de benedictioe.
mittens nos in finem .i. in xp̃m: est:
beatur noticia saluatoris. Scdohorta¬
tur ꝯfiteri ꝓ directione et iudicio ibi.
Confiteantiir. Tercio. eadem ammo¬
nitio ponitur.: s ad aliud tendens ibi.
Confiteantur. Et quia in p̃cedenti psal¬
mo monuerat nos benedicere dm̃. qd
ñ possumꝰ: nisi ipse pͥor benedicat nos:
Ideo. hic p̾catur benedici. dicens.¬

Expanded text:
Post canticum resurrectionis, Propheta subdit deprecationem, orans ut benedicti ad Dei cognitionem ducantur etans benedictionem omnium gentium per adventum Christi, unde monet eum laudare. Et est sensus tituli: Psalmus iste, qui monet ad bene operandum, est cantici, quia hic est exsultatio de benedictione, et mittens nos in finem, id est beatur notitia Salvatoris. Secundo hortatur confiteri pro directione et judicio, ibi, confiteantur. Tertio eadem admonitio ponitur, sed ad aliud tendens, ibi, confiteantur. Et quia in praecedenti psalmo monuerat nos benedicere Deum, quod non possumus, nisi ipse prior benedicat nos. Ideo hic precatur benedici dicens
Abbreviated transcription (Latin):
dicat. Et quia cognoscitur xp̃s ingẽ¬
tib quȩ uiam inuenert̃: ꝯfiteantur.
mus. et cum ꝯgnoueriNt o ds̃ ꝯfiteã¬
tur tibi popłi .i. se accusent et te lau¬
dent. Et ñ tantum popłi t̾rȩ unius. s
omnes ppłi ꝯfiteantur tibi. nedicat᷑

Expanded text:
uia cognoscitur Christus in gentibus, quae viam invenerunt, confiteantur mus, et cum cognoverint, o Deus, confiteantur tibi populi, id est se accusent et te laudent. Et non tantum populi terrae unius, sed omnes populi confiteantur tibi, ne dicatur
Abbreviated transcription (Latin):
fessio non ducit ad pęnam. qr qui
iam ꝯfessi sunt ñ timent futura iu¬
dicia tanquam ibi dampnandi. qͥb
non ultor. et exultent gentes qr bo¬
nus est cui ꝯfessio fit. nam et ꝯfes¬
sos liberat: et suꝑbos dampnat. Uñ
ꝯsequenter subdit. conuertens ser¬
monem ad ipsum. Quoniam uidi¬
ppłos in equitate. Et equitas illa ñ
est tim̃da bonis: quia modo dirig̃
illos. Ynde subdit. & gentes in t̾ra

Expanded text:
fessio non ducit ad poenam, quia qui jam confessi sunt, non timent futura judicia, tanquam ibi damnandi, quibusnon ultor; et exsultent gentes, quia bonus est, cui confessio fit. Nam et confessos liberat, et superbos damnat. Unde consequenter subdit, convertens sermonem ad ipsum; quoniam judipopulos in aequitate. Et aequitas illa non est timenda bonis, quia modo dirigit illos. Unde subdit: Et gentes in terra
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Tercͤia pars. ubi eadem ammonitio
ponitur: s ad aliud tendens. Ad hoc
scilicet: quia t̾ra dedit fructum suũ.
ut et si idem initium sit: hic et supra.¬
sensus tam̃ ad diu̾sa intendit. Gauꝰ¬
dens gͥait. Confiteantur tibi popłi
d̃s: ꝯfiteantur tibi ppłi omnes. Re¬
petit eadem que supra dixerat in
exhortando. adiciens aliam rem. s. de
fructu t̾rȩ. sõ frequentato u̾bo postu¬
lat nos benedici. Yñ sequit᷑. t̾ra dedit.
Oesi dicat. Iõ ꝯfiteantur: qr t̾ra de¬
dit fructum suum .i. Maria genuit x.¬
hec ͤ t̾ra: de nr̃o limo. de nr̃o luto: d
adam dedit florem pͥmũ xp̃i qui ait.
Ego fios campi et lilia ꝯuallum. Iste
gͦ flos. fructꝰ factus ẽ: ut lilium ede¬
remus. ut carnẽ eius manducaremꝰ.
Istẽ fructus ẽ uirgo de uirgine. dñs
de ancilla. ds̃ ex homine. filtus exma¬
tre: fructus de t̾ra. Et in hoc fruclu ⁊
deus nr̃ benedicat nos deus: et me

Expanded text:
 Tertia pars, ubi eadem admonitio ponitur, sed ad aliud tendens, ad hoc scilicet, quod terra dedit fructum, ut etsi idem initium sit, sensus tamen ad diversa tendat. Gaudens igitur ait: Confiteantur tibi populi, Deus, confiteantur tibi populi omnes. Repetit eadem quae supra dixerat in exhortando, adjiciens aliam rem, scilicet de fructu terrae, et frequentato verbo postulat nos benedici. Unde sequitur, terra dedit. Quasi dicat: Ideo confiteantur, quia terra dedit fructum suum, id est Maria genuit aec terra de nostro limo, de nostro luto, de Adam dedit florem primum, qui ait: Ego flos campi et lilium convallium . Iste ergo flos fructus factus est, ut illum ederemus, ut carnem ejus manducaremus. Iste ergo fructus est virgo de Virgine, Dominus de ancilla, Deus ex homine, filius ex matre, fructus de terra. Et in hoc fructu, et 6.-- « Benedicat nos Deus, Deus
Abbreviated transcription (Latin):
et peccã dimitti. ut ꝓsꝑo fine exeat:
ibi. Exaudi orationem meã. Transilia¬
tor autẽ iste t̾renis abdicans illece¬
bris. de bona opinone semꝑ ꝯͣtͣhit in¬
uidiam iniquorum et calumpniam.
Uñ delib̾at int̾ malos tacere. ne quid
dicat male. ita incipiens. cocooe

Expanded text:
et peccata dimitti, ut prospero fine exeat, ibi, exaudi orationem meam. Aug. Transilitor autem iste, terrenis abdicans illecebris, de bona opinione semper contrahit invidiam iniquorum et calumniam. Unde deliberat inter malos tacere, ne quid dicat male, ita incipiens: VE
Abbreviated transcription (Latin):
ruli sunt et dolosi. sed disꝑdat dñs
labia dolosa. nͨ iͦpsos hõies. s dolo¬
sos. et garrulitates eorũ. et addit.
uniũsa: ne quis dolosꝰ se excipiat.
.l. se exceptum putet. qͣ pͤassint ꝑe¬
ant: qui in una prauitate ꝯuenũt.
Et disꝑdat linguã magniloꝗͣ .i. suꝑ
et iõ ñ ft̃ subditi. Pł philosopbi: sig¬
eloquentiã. deinde qͣlit̃ lingua magłꝙͣ

Expanded text:
ruli sunt et dolosi, sed disperdat Dominus labia dolosa. Non ipsos homines, sed dolos et garrulitates eorum. Cassiod. Et addit, universa ne quis dolosus se excipiat, id est se exceptum putet, quasi passim pereant qui in una pravitate conveniunt. Et disperdat linguam magniloquam, id eset Deo non sunt subditi. Vel philosophi loqu
Abbreviated transcription (Latin):
Inopes dicunt᷑ recte gentiles. qui nec
legem: nec ꝓpħas habuert̃. Pauꝑes
iudei. qui spualit̾ legẽ ñ intellexert̃.
& ẽ. sensꝰ. ꝓinopia et pauꝑtate. spũa¬
liũ bonorum: quã paciuntur uidei &
gentiles: mittam filiũ. Uł ꝑ in opes
et pauꝑes. eosdẽ significat. & ẽ sẽgꝰ.

Expanded text:
qui nec legem nec prophetas habuerunt; pauperes, Judaei, qui spiritualiter legem non intellexerunt. Et est sensus: Pro inopia et paupertate spiritualium bonorum, quam patiuntur Judaei et gentiles, mittam Filium meum; vel per inopes et pauperes eosdem significat, id est
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s extrinseci subiecti sunt. Qnti.n
mͦ currt̃ ad eccłiam ñdum xp̃iani.
rogantes auxilium eccłie. Subueni¬
risibi temꝑalit̾ uolunt: et si ineter¬
num nobiscum regnare adhuc uo¬
dumeredentes sub pedib habeat
quia excłiȩ auxilium quert̃. atq tẽ¬
poralit̾ ei seruiunt. ł in ꝑsonam apo¬
stolorum dicentium sic. Subiecit nob̃
apłis qui de iudea sumꝰ. ppłos. genti¬
um Passienim a sius honorantur
pe. quib ppłi subiecti sunt.ł. ita in
ꝑsona eorundem apłorum. ds̃ subie¬
cit sibi popłos .i. uideos. nobis asso¬

Expanded text:
omnes extrinseci sunt. Quanti enim modo currunt ad Ecclesiam nondum Christiani rogantes auxilium Ecclesiae? Subri sibi temporaliter volunt, etiam si in aeternum nobiscum regnare adhuc nondum credentes sub pedibus habeat, quia Ecclesiae auxilium quaerunt, atque temporaliter ei serviunt. Vel in persona apostolorum dicentium sic: Subjecit nobis, apostolis qui de Judaea sumus, populos gentium. Passi enim a suis, honorantur pe, quibus populi subjecti sunt. Vel ita in persona eorumdem apostolorum; Deus subjecit sibi populos, id est Judaeos, nobis, asso
Abbreviated transcription (Latin):
pientia. Et merito. Et .i. qr similis
factus ẽ. uitio suo. non natus illis.¬
dalum ipsis: & postea in ore suo cõ¬
illi: et hec uia .i. uita que dicitur
uia. quia ducit ad mortẽ. Uia dico
illorum ñ dẽi. scandalum ẽ.i. stim̾u¬
lus et dolor. ñ securitas. qr de suis
actib torquetur. ipsis .i. malis.
Non ita sit tͥ: ut tales putes ẽẽ.
beatos. Uita malorum. scandalũ
ẽ. Unde ab acuch. ꝓmiquitate ui¬
di temptoria ethiopie. turbabũt᷑
pelles tre madian. Ethiopes nigͥ:
demones sunt. animas seductorũ¬
in nigredine peccorum et uitioꝵ
ealigine obfuscantes. Sñ dedi¬
sti eum escam poplis ethiopum.
horum tet gtoria et tabernacła:
sunt mali. qui de uitiis uel hono¬
rib laborant.Sicut boni et̃na q̃¬
rentes. sunt templum sp̃e scĩ. Idẽ
etiam sunt pelles tr̃e madian. qr
t̾ram amant. et ñ celum. ñ dant
trena ꝓȩt̾nis. sicut iobait. Pellem
ꝓ pelle. ⁊ omina que habet hõ:
dabit ꝓ anima sua .s. pellem t̾re¬

Expanded text:
pientia. Et merito et, id est quia similis factus est illis vitio suo, non natura; illis,dalum ipsis; illi. Et haec via, id est vita, quae dicitur via, quia ducit ad mortem. Via dico, illorum, non Dei, est scandalum, id est stimulus et dolor, non securitas, quia de suis actibus torquentur ipsis, id est malis. Non ita sit tibi, ut tales putes esset beatos. Vita malorum scandalum est. Unde Habacuc: Pro iniquitate vidi tentoria Aethiopiae; turbabuntur pelles terrae Madian ,. Aethiopes nigri daemones sunt, animos seductorum nigredine peccatorum et vitiorum caligine offuscantes. Unde: Dedisti eum escam populis Aethiopum . Horum tentoria et tabernacula sunt mali, qui de divitiis vel honoribus laborant, sicut boni aeterna quaerentes sunt templum Spiritus sancti . Idem etiam sunt pelles terrae, quia terram amant, non coelum; non dant terrena pro aeternis, sicut Job ait: Pellem propelle, et omnia quae habet homo, dabit pro anima sua . Pellem pr
Abbreviated transcription (Latin):
psalmus dauid.
Ps almus iste breuit᷑
agit de passione xp̃i
et resurrectione. ubi
ita et nos in tribulatione rogamus.⁊ ẽ.
Ps almus iste dirigenꝰ nos ĩ finem .i. inxͦ.¬
adiuncta sibi uoce corꝑis. Intentione
monet in passionib sꝑare in domino.
Modus. biꝑtitus ẽ. ps almus. Primo enu
Scdo. uideorum pͣuitatẽ irridet ibi. Sagit¬
te. Totus itaq xp̃c in passione orat dicẽs.
Exaudi ds̃ orationẽ meã eũ tribulor.
meã. Non quidem ut ñ moriar. s ati¬
potes ꝑdere. Hoc modo eripitur iste:
etiam cum occiditur. Non enim homi¬
nem timet. ł cedit. Tita scdm litteram
nr̃am: et distinguitur littera aliter. Ex¬
audids̃ orationem meã. ut me exaltes:
eripe anima meã a timore inimici. et
non atimore mortis: quia omnis hõ

Expanded text:
psalmus David. Psalmus iste breviter agit de passione Christi et resurrectione, ubi ita et nos in tribulatione, rogamus. Et est psalmus iste dirigens nos in finem, iadjuncta sibi voce corporis. Intentio: Monet in passionibus sperare in Domino. Modus: Bipartitus est psalmus. Primo enumSecundo Judaeorum pravitatem irridet, ibi, sagittae. Totus itaque Christus in passione orat, dicens:» Exaudi, Deus, orationem, cum tribulor; meam non quidem, non ut moriar, sed a tiperdere. Hoc modo eripitur iste, etiam cum occiditur. Non enim hominem timet, vel cedit. Vel ita secundum litteram nostram, et distinguitur littera aliter, exaudi, Deus, orationem meam, ut me exaltes; et eripe animam meam a timore inimici, et si non a timore mortis, quia omnis homo
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm eum ꝑderent: ne mundꝰ pꝰ eum
iret. Dicebant enim: ꝑ discipłm tra¬
datur. a iudice occidatur: et ita nicħ
ad nos. Scrutati sunt iniquitates. sed
ipsi scrutantes. defecerunt in scruti¬
no: i. in suo pͣuo ꝯsilio. ł tta Scrutati
sunt iniquitates: ipsi dico scrutantes
scrutinia .i. acerba et occulta ꝯsilla.
S quanto acutius cogitant: tanto
plus defecert̾ au̾itate s. et equitate:
et intenebris m̾guntur. quia dm̃ ñ
uident. et iõ putant se ñ uicłi a deo.
dicat. Qui scrutatur iniqua: defec̃. d̃s:¬
s ħ ꝯtra homo serutans bonum: ac¬
cedet ad cor altum .i. ad altum cordis
intellectum. ut qui res diuinas inqͥrit.
qd̃ ẽ. ad cor altum ire. ut ibi ñ deficit s
cresc̃: et eo ꝑuenit. ut ab eo sũmꝰ ⁊ oĩps
ds̃ eẽ. crecdatur. Uñ sequitur. Et exal¬
tabitur ds̃ . s. in corde eiꝰ Ds enim nõ ĩ
se s incorde hominis grandescit. Uł
ita. Qͣ. Scrutati sunt: s frustra. quia
accelet sponte ad passionem et cor

Expanded text:
 eum perderent, et ne mundus post eum iret. Dicebant enim: Per discipulum tradatur, a judice occidatur. Vel ita: Nihil ad nos scrutati sunt, sed ipsi scrutantes defecerunt in scrutinio, id est pravo suo consilio. Vel ita: Scrutati sunt iniquitates, ipsi dico scrutantes scrutinia, id sed quanto acutius cogitant, tanto plus deficiunt a veritate et aequitate, et in tenebras merguntur: quia cum non vident Deum, putant se non videri a Deo. dicat: Qui scrutatur iniqua, deficit; sed econtra homo scrutans bonum, accedet ad cor altum, id est ad cordis intellectum altum, ut qui res divinas perquirit, quod est ad cor altum ire; et ibi non deficit, sed crescit. Et eo pervenit, ut ab eo summus et esse credatur. Unde sequitur: Et exaltabitur Deus, scilicet in corde ejus. Deus enim non in se, sed in corde hominis grandescit; vel ita scrutati sunt, sed frustra, quia accedet sponte ad passionem. Et, cor
Abbreviated transcription (Latin):
Qͣ. Occiditur ut homo in passione:
et ipse idem ex altat᷑ũ d̾s ĩ resurectõe.
Uł ita ꝯtinua. ñ imitata sententia: qr
xp̃c cognoscebat laqueos eorum.
Cur gͦ p̾ualuert̃ : Qa uoluit. Et hoc ẽ.

Expanded text:
 occiditur ut homo in passione et ipse idem exaltatur ut Deus in resurrectione. Vel ita continua, non mutata sententia: Quia Christus cognoscebat laqueos eorum, cur ergo praevaluerunt? Quia voluit. Et hoc est,
Abbreviated transcription (Latin):
obinittere uolentes qui multa egit
ut refrenarent᷑: nẽc miracłis moti
fuerunt. sermonem nequã. ł malig.¬
nantium. ut. reus ẽ. mortis. ł exp̃edit
ut unus homo moriatur ꝓpopło: et ħ¬
sͥ .i. ad malum suũ ñ domino. cui ño
nocuert̃: s sͥ cum dicunt. Sanguis
eius suꝑ nos. et suꝑ filios nr̃os. Bemñ
exponit qualiter arcum intenłunt.
se. pꝰea cum discipło: ut abscondent. l.
ita dicentes. Si discipłs tradit. si ro¬
mani crucifigert᷑. quid ad nos .Iste ẽ.
mos malorũ. Qͥ enim dolum parat:
putat fallere. Ynde sequitur. Bixert̃
terit cauere : Putabant enim eum
latere quẽ occidebant. Iõ putabant

Expanded text:
obmittere volentes qui multa egit, obmittere volentes qui multa egit, ut refrenarentur, nec miraculis moti fuerunt sermonem nequam; vel, malignum, ut: reus est mortis ; vel: Expedit ut unus moriatur prost ad malum suum, non Domino, cui non nocuerunt, sed sibi, cum dicunt: Sanguis ejus super nos, et super filios nostros . Deinde exponit qualiter arcum intenderuntse, postea cum discipulo, ut absconderent laqueos, ita dicentes: Si discipulus tradit, si Romani crucifigunt, quid ad nos? Iste est mos malorum. Qui enim dolum parat, putat fallere. Unde sequitur: Dixeruntterit cavere. Putabant enim eum latere quem occidebant. Ideo putabant
Abbreviated transcription (Latin):
exaccuert᷑ .l. s. ut .g. aꝑte inclamã¬
do mortem. ẜt ita si ñ manib: lingͥs
occidunt. Et loquit᷑ hic xp̃c. & inten¬
dunt arcum .i. dolos. arcus enĩ occul¬
te: gladius aꝑte ferit. Rem amarã:
licet u̾ba sint dulcia: Gestant enim
mel in ore: acculeum in dorso. Qe. Oceul
lum traderetur: qd ẽ. res amara. ut cõ¬
uiua sit ꝓditor. Ad quid intendunt::
ut sagitent in occultis. quantũ ad
suam opinionem ꝑ discipłm et huiꝰ¬
modi: omĩa facientes: ut nil fecisse
uiderent᷑. Quem : Scił immacłatum:
iõ ẽẽt eis tim̃dum. Magna iniquitas
iudeorum hic ostenditur. Et iõ: in ex¬
cusabiles sunt. Intendunt arcum. ⁊
sic ꝑficient: qr S̾mbito sagitabunt¬
inopinati. qiͣ ñ p̃uisi sagittabt̃ eum.
qͣi nescientem: ut eis uidetur: qui se
bunt: et inde ñ timebunt. Ocor durũ.
occidere uelle hominem. qui mortu¬
os suscitabat: et in de ñ timere. Iõ ñ
timent. qr firmauert̃ obstinatione.
ñ uitate. ullo modo nec etiã ꝑ uidicẽ

Expanded text:
clamando mortem, et ita si non manibus, linguis occiderunt; et loquitur hic Christus; et intenderunt arcum, id est dolos. Arcus enim occulte, gladius aperte ferit rem amaram, licet verba sint dulcia; gestant enim mel in ore, aculeum in dorso. Cassiod.,lum traderetur, quod est res amara ut conviva sit proditor. Ad quid intenderunt, ut sagittent in occultis, quantum ad suam opinionem, per discipulum et hujusmodi, omnia facientes, ut nil fecisse viderentur. Quem? immaculatum. Ideo esset eis timendum. Magna iniquitas Judaeorum hic ostenditur. Et ideo inexcusabiles sunt, intenderunt arcum, et sic perficient, qinopinati, quasi non praevisi sagittabunt eum quasi nescientem, ut eis videtur, qui se bunt, et inde non timebunt, o cor durum, occidere velle hominem, qui mortuos suscitabat: et inde non timere. Ideo non timent, quia firmaverunt obstinatione, non veritate. Nullomodo. Nec etiam per judicem
Abbreviated transcription (Latin):
a timore dĩ inimici. s etiam tim̃tes
dm̃: oꝑa dei .i. resurrectionem et as¬
censionem.⁊ c̃. Et intellexerunt facͥta
sus. eur ñ descendit de cruce: qr mo¬
riendum erat et resurgendum. qd̾
tunc ñ fuit intellectum. Ie tabitur¬

Expanded text:
timore inimici, sed timentes Deum, opera Dei, id est resurrectionem et ascensionem, etc., et intellexerunt facta sus? cur non descendit de cruce? quia moriendum erat et resurgendum. Quod tunc non fuit intellectum. VER
Abbreviated transcription (Latin):
nantium. ut ꝯciliis iudeorum: et amul¬
titudine oꝑantium actu iniqͥtatem.
ut eum occid̾ent. qui eis tot bona
in capite factum cernimꝰ: qd̾ et m̃bra
exꝑiunt᷑. hoc exemplo reliqui formã¬

Expanded text:
nantium, ut conciliis Judaeorum, et a multitudine operantium, actu iniquitatem, ut eum occiderent, qui eis tot bona in capite factum, nec minus quod et membra experiuntur. Hoc exemplo reliqui firma
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sccła pars uͥ enumeratã eore ym
iudeorum pͣuitatẽ. irridet. qui ma¬
gis turbati sunt annuntiata resur¬
rectione: iustiuͦ letati. Quasi. Scruta¬
ti sunt: s plage eorum facte sunt sic̃
sagnte paruulorum .i. nil nocuert̃. ut
canne puerorum. Et lingue eorum
quib dixert̃ custodib. dicite. nobis
dormientib uenert̃ discipłi eiꝰ. et fura¬
ad uerecundiam eorum. Si ẽnim dorm¬
er̃t. qͦmͦ yidere potuert̃.: Si uero nil
uiderunt. quomͣ testes fuert̃: contͣ
se gͦ mentiendo locuti sunt. ł linguȩ
monem nequã. Dico exaltabit᷑ ds̃: et
defecisse. Alii de illis turbantur: ⁊ ip̃i
tam̃ ñ penitent. Conturbati fuert̃ illi
qui saluti suȩ ꝯsilium querentes dixert̃.
Qͥd faciemus uiri fratres: Et timint
dm̃ omnis homo .i. utẽs ratione. Qͥ gͦ
ñ timuit. ñ fuit homo: i. ratione usus S
si timeat homo dm̃. ñ eũ t̾reat homo.
quin annuntiet sic̃ et apłi: quib ꝯmi¬
nabantur pͥncipes sac̾dotum dicentes.

Expanded text:
 Secunda pars, ubi enumeratam Judaeorum pravitatem irridet, qui magis turbati sunt annuntiata resurrectione. Justi vero laetati. Quasi dicat: Scrutati sunt, sed plagae eorum factae sunt sicut sagittae parvulorum, id est nil nocuerunt, ut cannae puerorum et linguae eorum. Quibus dixerunt custodibus, dicite: Nobis dormientibus venerunt discipli ejus et furas, id est ad verecundiam eorum. Si enim dormiebant, quomodo videre potuerunt? Si vero nihil viderunt, quomodo testes fuerunt? Contra se ergo mentiendo locuti sunt. Vel, lingumonem nequam. Dico exaltabitur Deus, et, defecisse, alii de illis turbantur, et ipsi tamen non poenitent. Conturbati fuerunt illi qui salutis suae consilium quaerentes dixerunt: Quid faciemus, viri fratres? Et timuit Deum omnis homo, id est utens ratione. Qui ergo non timuit, non fuit homo, id est ratione usus; sed, si timet homo Deum, non eum terreat homo quin annuntiet, sicut apostoli, quibus comminabantur principes sacerdotum, dicentes
Abbreviated transcription (Latin):
aliter ꝯtinuat᷑ hic u̾sꝰ ad p̃cedentia.
xisti.⁊ c̃: et hoc iõ: ut in habitẽ in do
mo.d.ĩ. l.d. ¶Cantatur iste psalmꝰ:
in exequiis defunctoꝵ fideliũ. qr ꝑgͣ
cias hic enum̾atas: uelut ꝑ quas dã
dietas: ad uitã ascenditur et̾nã. q̃ tẽ fi

Expanded text:
aliter continuatur hic versus ad praecedentia. xisti, etc. Et hoc ideo, ut inhabitem in dom dierum. Cantatur iste psalmus in exsequiis defunctorum fidelium, quia per gratias hic enumeratas velut per quasdam dietas ad vitam ascenditur aeternam, quae
Abbreviated transcription (Latin):
pp arab̾ ĩ reliqͥiis tuis .i. paras ad passio¬
nẽ tuã. ut cũ putarẽt occide.: Salꝰ mũ¬
di fieret. Parauit gͦ xp̃s intentionem
eorũ. bonũ de ea disponendo. Sequitur.
Exaltare dñe in uirtute tua: canta¬
bimus et psallemus urtutes tuas.
tis. qͣuã infirmitatẽ putauert̃. & nos:

Expanded text:
praeparabis in reliquiis tuis, id est paras ad passionem tuam, ut cum putarent occidere, salus mundi fieret. Paravit ergo Christus intentionem eorum, bonum de ea disponendo. VERS. 13.-- « Exaltare, Domine, in virtute tua; cantabimus et psallemus virtute tuas. tis, quam infirmitatem putaverunt, et nos c
Abbreviated transcription (Latin):
D̾s ds̃ m̃s. ds̃ geminat ex affectu. Uł
p̃tib. magis sensũ ꝙͣ u̾ba sequentib.
res pice dico: et neccesse ẽ.: qi dereli¬
quisti mȩ .i. pene et culpe exposiusti
Et hoc quare: Sedi hebreũ ita iunge

Expanded text:
Deus meus. Deus, geminat ex affectu. Velretibus, magis sensum quam verba sequentibus. Respice, dico, et necesse est, quia dereliquisti me, id est, poenae et culpae me exposuisti. Et hoc quare? secundum Hebr. ita junge
Abbreviated transcription (Latin):
hominis. qr longe ẽs apecc̃orib salꝰ.
Et hec u̾ba: scilicet deliqͥsti me: et
longe. et quare: ñ sunt iusticie. s
delictorũ meorũ .i. ostendunt me ñ
ẽẽ. iustũ. s peccatorẽ. Uł sub una disq̃e¬
tione. longe a salute mea st̃ ũba de¬
lictorum meorũ .i. u̾ba mea: diẽ xp̃s¬

Expanded text:
hominis, quia longe est a peccatoribus salus . Et haec verba, scilicet dereliquisti me, et longe, et quare, non sunt justitiae, sed delictorum meorum, id est ostendunt me non esse justum, sed peccatorem. Vel sub una distinctione, longe a salute mea sunt verba delictorum meorum, id est verba mea, dic
Abbreviated transcription (Latin):
tricesimꝰ qͣitꝰ. et qͥnqͣgesimꝰ qͣrtꝰ. sexage¬
Simꝰ octauꝰ. gentesimꝰ octauꝰ. Ogrũ õĩu
tał ẽ. forma: q agemitu et ab oratõe
incipiut̃. & in salutẽ hominũ terminã¬
tur. ne audita passione: fideles desꝑẽt.
s ex ea: ueram salutẽ ẽe. credant. In tu¬
tulo tñ ñ fit m̃tio de passione. s de re¬
surrectõe. cum ait: ꝓ assumptõne. uł
Sus ceptõe matutina. S: ꝑ id qd̾ sequit᷑.
.i. ꝑ as sũptõẽ: notatur qd̾ p̃cedit. idẽ.
passio. ut cũ dicit᷑ aliquĩ manumis

Expanded text:
 sexagesimus octavus, centesimus octavus. Quorum omnium talis est forma: Quia a gemitu et operatione incipiunt, et in salute hominum terminantur, ne audita passione fideles desperent, sed ex ea veram salutem esse credant, in titulo tamen non fit mentio de passione, sed de resurrectione cum ait: Pro assumptione vel susceptione matutina , sed per id quod sequitur, id per assumptionem notatur quod praecedit, id est passio, ut cum dicitur aliquis manumiss
Abbreviated transcription (Latin):
monet. ꝯpatixp̃o. ut ꝯregnemꝰ. Modꝰ.
Triꝑtitꝰ ẽ. psalmꝰ. Primo: p̃mittitur ꝯq̃s¬
tio de delictõe. nͥñ ⁊ oratio siẽ in õĩb psal¬
mis de passiõe. Scdo deseͥbit᷑ passio. uͥ
et orat᷑ resurrectio. Ibi. cͥcudedunt me.¬
⁊c̃. Tercio fructꝰ ⁊ utilitas passionis os¬

Expanded text:
 Modus. Tripartitus est psalmus. Primo praemittitur conquestio de derelictione, necnon et oratio, sicut in omnibus psalmis de passione. Secundo, describitur passio, ubi et oratur resurrectio ibi, circumdederunt etc. Tertio fructus et virilitas passionis os
Abbreviated transcription (Latin):
in p̃senti: pones eos dorsum .i. ordina
et ꝯtẽptis: aĩtis. Et in reliquiis tuis .i.
in his que relĩquiis et reꝓbas :.i.ĩ eu
piditatib regni t̾reni quas ñ amas:
pp̃arabis tͥ ad passionẽ: uultũ .i. ĩpu
ditatẽ: xp̃m̃ occidut. qd̾ pacienter sus¬

Expanded text:
in praesenti, pones eos dorsum, Aug. id et contemptis averteris. Et in reliquiis tuis, id est in his quae relinquis, et reprobas, id est in cupiditatibus regni terreni, quas non amas pditatem Christum occiderunt: quod patienter sus
Abbreviated transcription (Latin):
tua. inueniat᷑. cũ ad iudiciũ uen̾is: oĩb
inimicis tius. qi eã in hułitate tua nõ
cognouert̃. et dextera tua .i. claritas:
qua regnas ad dexteram patris: inue¬
niat puniendos indie iudicii. õs qͥ te
odert̃. qi ip̃i nẽ ñ inuenert̃ eã. ł. ad pa¬
trem loquitur: et accipit᷑ partĩ de p̃sẽq̃:

Expanded text:
udicium veneris omnibus inimicis tuis, qui eam in humilitate tua non cognoverunt, et dextera tua, id est claritas qua regnas ad dexteram Patris, inveniat puniendos in die judicii omnes qui te oderunt, quia ipsi nunc non invenerunt eam. Vel ad Patrem loquitur et accipitur parti
Abbreviated transcription (Latin):
to ĩmunitate: feł peccĩ nr̃i ñ nocuit. Ẽt
ISti st̃ duodecĩ lapides p̃ciosi mrationali
iudicii qui erant in sculpti nõib. duodec̃i
filiorũ isrł: que sũmꝰ sac̾dos ĩg̃ssurꝰ tab̾na¬
cłm: in pectore gestabat. qr doctorecełias¬
ticꝰ: iutã scõrũ p̃cedentiũ debet inspice̾. atq
doctrinã. et qͥ p̃cipue oꝑib urtutũ floruint.

Expanded text:
munitate fel peccati nostri non nocuit. Et pIsti sunt duodecim lapides pretiosi, in rationali judicii, qui erant insculpti nominibus duodecim filiorum Israel, quae summus sacerdos ingressurus tabernaculum in pectore gestabat, quia doctor ecclesiasticus vita sanctorum praecedentium debet inspicere atque doctrinam; et qui praecipue
Abbreviated transcription (Latin):
uiuentiũ: ꝑdes .i. ñ erit eis fructus bea
elinauert̃ in te mala: cogitauert̃ cõ¬
silia que non potuerunt stabilis e¬
que sͥ iminere a romanis te regnante
putabant: declinauert̃ .i. retors ert̃: in.
te occidendũ. ł que in eis malast̃: de¬

Expanded text:
uin. id est non erit eis fructus beat cogitaverunt consilia quae non potuerunt stabiliquae sibi imminere a Romanis te regnante putabant, declinaverunt id est, retorserunt in te occidendum. Gl. int. Vel, mala,
Abbreviated transcription (Latin):
mutãs ꝑsonam: ostẽdit ⁊̃ illos ext̾ius
iras ci mał uidebit᷑: ꝯturbabit eos eũ
dicet. Ite maledicti inignẽ ȩt̃nũ ⁊̃ mox:
deuorabit eos ignis infernał uͥerit
fletꝰ et stridor dentiũ. Ordo damꝑnat¬
onis ostenłr. qu̾ia pꝰ accusatonẽ ꝯseĩȩ¬
ma porta erit clamor: et a scda ulula¬
A pͥma gͦ porta quȩ ẽ. uisꝰ: erit clamor:
eum ipis uid̾int oĩa mala sua: ꝓpͥis ꝯsci

Expanded text:
mutans ostendit illos etiam exterius irasci malis videbitur, conturbabit eos cum dicet: Ite, maledicti, in ignem aeternum : et mox devorabit eos ignis infernalis, ubi erit fletus et stridor dentium. Aug. Ordo damnationis ostenditur, quia post accusationem consciema porta erit clamor, et a secunda ululaa prima ergo porta, quae est visus, erit clamor, cum impii viderin
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce.Imꝑones suꝑ eũ głiam de iudicio.
qr in dĩtate iudicabit. et magnũ decorẽ.
in maiestate que tẽ apparebit. Nota qd
manitate enĩ udicabit: qr in forma serui
om̃ib in iuidicio apparebit. In diuinita¬
fuit petrꝰ. cuiꝰ umbra infirmis anabãt᷑.
ĩpones sr̃ eũ. p̃ter quẽ ñ ẽ. aliud fundam̃¬
tũ. i ait apłs. fundam̃tũ enĩpositũ ẽ. qd̾

Expanded text:
Ecce, impones super eum, gloriam de judicio, quia in deitate judicabit, et magnum decorem, in majestate, quae tunc apparebit. Nota quomanitate enim judicabit, quia forma servi omnibus in judicio apparebit. In divinitafuit Petrus, cujus umbra infirmi sanabantur . Impones super eum, praeter quem non est aliud fundamentum, ut ait Apostolus: Fundamentum positum est, q