comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
O ffert ⁊ felle mellito ꝯpluit oibem
Quo nexu q̃ lege meant. qͦ fed̾e uincti
Lucifer ⁊ nr̃i cillemꝰ assecla solis
Nascentis uexilla gerunt. famulant ounti
Alternãt ꝙ uites sibiqͣs partit᷑ ut̾q
Alt̾ ĩ alt̾iꝰ usũ transcribit᷑ alt̃
Solis ĩ occasu splendescit solis ĩ ortu
Alter. ualt̾mi sibi mutua noĩa donãt
hesꝑus occasũ coĩtat᷑ lucifer ortũ
Quom᷑ m̃dicat alienũ luna decorẽ
Cur aluice sua phebe demissa parũꝑ
De tͥmenta sue deplorat lucis at infra
Pleniꝰ ex hausta tociꝰ luminis amplã
Iacturã guerit᷑ s rursꝰ frĩs iigne
Ardescens nutrit atria dampna decoris
ꝑfectos tanelem cͥcũfert plena nitores
Qiuis liget ĩ nube pliuiiã. cur mugiat aer
Q s rapiat uentos qͥs eoꝵ seminz uas
Cur ĩ tot facies exir substantia nubis
unc pluue plena latrimis nc̃ cana pͥmis
unc uestita niues facie nẽ grantdinis arma
uscipit ⁊ celi mirat᷑ t̾ra sagutas

Expanded text:
Offert, et felle mellito compluit orbem: Offert, et felle mellito compluit orbem: Quo nexu, qua lege meant, quo foedere juncti Lucifer et nostri Cyllenius assecla solis Nascentis vexilla gerunt; famulantur eunti, Alternantque vices, sibi quas partitus uterque, Alter in alterius usum transcribitur, alter Solis in occasu splendescit, solis in ortu Alter, et alterni sibi mutua nomina donant; Hesperus occasum comitatus, Lucifer ortum. Quomodo mendicat alienum luna decorem, Cur a luce sua Proebe demissa, parumper Detrimenta suae deploret lucis, at infra Plenius exhausta totius luminis amplam Jacturam queritur, sed rursus fratris in igne Ardescens, nutrit attriti damna decoris, Perfectos tandem circumfert plena nitores; 337 Quis liget in nube pluviam, cur mugiat aer, Quis pariat ventos, quis eorum seminet iras Cur in tot facies exit substantia nubis, Nunc pluviae plenae lacrymis, nunc cana pruinis, Nunc vestita nivis facie, nunc grandinis arma Suscipit, et coeli miratur terra sagittas.
Abbreviated transcription (Latin):
Li mitis ambages. deserta ꝙ nescia gͥssͦ
Ñ rabies uenti ñ ymbrib ebria nubes
Ñ tonitrꝰ horrenda lues ñ nubilꝰ aer
Q uin suꝑos adeat qͥn nisitz astra deiq
I bibat aithanũ diumno fonte madescens
Ternit ĩ archanis suꝑũ quis ꝯditor orbis
Eͥ d deus ip̃e uelit. qͥd mundo p̃parz aut qͥd
P uideat. uel ꝓnideat. uel destinz orbi¬
Quid possint celi secreta. quid astra loqͣnt
Cur celi cursus motu minet᷑ codemz
S emꝑ inoctasum uergens tͣꝙ planeta
M ili tet acluerso motu celũꝙ refrenet
M orbida saturni mundo quid stella minet᷑
Qͣ ue salutis opẽ ionialis grã mundo
N unciet aut martis sidꝰ que bella pphetz
Qͦ duce qͣ causa quo fomite qͦ ue patrono
T emꝑie motu. uita splendore meatu
ꝓuid applaudit blandit᷑ ꝯsulit orbi
S ol otulus mundi uite fons cereꝰ orbis
Q uas uenꝰ il lecebras que tristia gaudia tͥstes
L eticias. mala dulcia. potula fellea. terris

Expanded text:
Limitis ambages, desertaque nescia gressus Limitis ambages, desertaque nescia gressus Non rabies venti, non imbribus ebria nubes, Non tonitrus horrenda lues, non nubilus aer, Quin Superos adeat, quin visitet astra, Deique Imbibat arcanum, divino fonte madescens. Cernit in arcanis superum, quis Conditor orbis, Quid Deus ipse velit, quid mundo praeparet, aut quid Praevideat, vel provideat, vel destinet orbiQuid possint coeli secreta, quid astra loquantur; Cur coeli cursus motu nugetur eodem, Semper in occasum vergens; contraque planeta Militet adverso motu, coelumque refrenet. Morbida Saturni quid mundo stella minetur, Quamve salutis opem Jovialis gratia mundo Nuntiet, aut Martis sidus quae bella prophetet. Quo duce, qua causa, quo fomite, quove patrono, Temperie, motu, vita, splendore, meatu, Providet, applaudit, blanditur, consulit orbi Sol, oculus mundi, fons vitae, cereus orbis: Quas Venus illecebras, quae tristia gaudia, tristes Laetitias, mala dulcia, pocula fellea terris
Abbreviated transcription (Latin):
lus potunt tali meliꝰ conlita sapore
rgo uota preces animũ fundamꝰ millun
Ut nr̃is faueat uotis ut uota secũ det
Qͥ solus ꝯplere potest nes tarda sequet᷑¬
N ens diuina p̃ces si mens ligau̾it extͣ
Qͣ non rethoricis oratio picta aiguris
ñ ignauꝰ opr̃ cumulꝰ ũ musa maronis
ñ amor ypocrita nͨ honor uenator amoris
De mulcet s sola precũ dulcendo ꝑorat
Si tñ a fonte cordis dedlucta madescat
R estat ĩ ambiguo nͨ certa luce patescit
Qͤ nr̃m quib auxiliis. quo calle max
L egati q̃ uota deo p̃sentet ⁊ instans.
Y mbre p̃cũ pretib diuinias ꝯpluat auras
S tñ ut ꝓpͥe mentis sentencia dictat
Nulla potest meliꝰ. istiꝰ mun̾is usum
Amplecti ꝙͣ nr̃a soror. p̾dencia cuiꝰ
Debellare ne quid uͥtutẽ turba la bor
Cuiꝰ tt̃ gressus obstacula nuilla retardãt
ñ strepitꝰ ñ ira maris. ñ uallis abyss̾
Ñiuga. ñ celsi p̃ceps auclatia montis
Aspiras ꝙ iuo saxis collisa. nͨ ip̃e

Expanded text:
lus poterunt, tali melius condita sapore. Ergo vota, preces, animos fundamus in illum, Ut nostris faveat votis, ut vota secundet, Qui solus complere potest; nec tarda sequetur Mens divina, preces si mens legaverit extra: Quam non rhetoricis oratio picta figuris, Non ignavus opum cumulus, non musa Maronis, Non amor hypocrita, nec honor venator amoris Demulcet, sed sola precum dulcedo perorat. Si tamen a fonte cordis deducta madescat Restat in ambiguo, nec certa luce patescit, Quae nostrum quibus auxiliis, quo calle viarLegati, quae vota Deo praesentet, et instans Imbre precum, precibus divinas compluat aures. Sed tamen ut proprie mentis sententia dictatNulla potest melius istius muneris usum Amplecti, quam nostra soror Prudentia, cujus Debellare nequit virtutem turba laborum: Cujus iter, gressus, obstacula nulla retardant, Non strepitus, non ira maris, non vallis abyssus, Non juga, non celsi praeceps audacia montis, Asperitasque viae saxis callosa, nec ipsae
Abbreviated transcription (Latin):
Que p̃missa uelint. uultu signert᷑ eoꝵ
Cur lig extirmos mediꝰ mediator eoꝵ
Ternnꝰ. ⁊ firmo ⁊ fibul omma nexu
Cur decͤtati. sixties nascat᷑ elenchi
Zudo uł affe̾sis uł sincopa cͣtat elenchũ
E lit̾ usurpans uires ⁊ robur elenchi
Singła ꝑcurris inluctio. colligit ome
S tñ inferior sose subnuttit elencho
E lit̾ exemplũ dese parit ĩmo recisa
P arte sui curtata parens sibi pignora gĩgnit
E lit̾ ÷ munita locis ars. ipsa localis
Q mͦ diffinit. partit᷑. colligit. unit
Singula. q̃ gͦmio ⁊ plectit᷑ illa loqͣa
Q mͦ res pigens. descriptio claudit easdẽ
Nsinit ĩ uaris descͥptio curr̾e uintꝰ
Qͥ genꝰ insp̃es diuisũ seꝑet. aut quid
Duudit ĩ partes totũ. rursũ ꝙ renodat

Expanded text:
missa velint vultu signetur eorum. Cur liget extremos medius mediator eorum Terminus, et firmo confibulet omnia nexu. Cur decurtati species nascatur elenchi, Quando vel apheresis vel syncopa curtat elenchum. Qualiter usurpans vires et robur elenchi. Singula percurrit inductio, colligit omne, Sed tamen inferior sese submittit elencho. Qualiter exemplum de se parit, imo recisa Parte sui curtata parens sibi pignora gignit. Qualiter est munita locis ars ipsa localis;Quomodo definit, partitur, colligit, unit Singula, quae gremio complectitur illa capaci. Quomodo res pingens descriptio claudit easdem, Nec sinit in varios descriptum currere vultus. Quid genus in species divisum separat, aut quid Dividit in partes
Abbreviated transcription (Latin):
Euclides. canit ut pheb. citarrxat ut orpheus
F itinat ut ꝑdix. ut dedalus erigit arter
Fabricat ut cydops. ut lempniꝰ arma monetat
Istruit ut seneta. blandit᷑ ut appiꝰ uiꝙ
Ut cato. succendit ut curio. uelat ut alt̾
ꝑ seus. ut crassꝰ similans. ut iultꝰ alt᷑
Dissimilans. ut solatꝰ implicat explicat id̾
U t naso. u̾nat ut staqiꝰ. ut maro dictat
Foncipit exponit. unitat᷑ gestat. ad iinpl
Deiturii sensꝰ. nr̃i demostinis uas.
Q uidii flumon. lutani fulinen abissum

Expanded text:
Euclides, canit ut Phoebus, citharizat ut Orpheus, Euclides, canit ut Phoebus, citharizat ut Orpheus, Circinat ut Perdix, ut Daedalus erigit arces, Fabricat ut Cyclops, ut Lemnius arma monetat, Instruit ut Seneca, blanditur ut Appius, urget Ut Cato, succendit ut Curio, velat ut alter Persius, ut Crassus simulans, ut Julius alter Dissimulans, ut Soldius implicat, explicat idem Ut Naso, vernat ut Statius, ut Maro dictat. Concipit, exponit, imitatur, gestat, adimplet Mercurii sensus, nostri Demosthenis iras, Ovidii flumen, L
Abbreviated transcription (Latin):
Eiꝰ mobsequio semꝑ feru̾e parate
Tet dores meas effund̾t dona sophie
& sese totã p̾dentia fundit in illas
Se partit᷑ cis. ũbi thesaurrrat ĩ illa¬
S ic diuisa tñ man ĩ teꝗͣ sparsaq tandẽ
Colligit᷑. diffusa redit cũ fenore multo
Delegans uultꝰ ĩcã mentis ꝙ latebͣs
I uultu uelud ĩ spetł̾o. chorꝰ iste soroꝵ
Conspicit. attentlit. discit. notat. atꝙ docat᷑
Q uicqͥd carta tenz quicqͥd mens concip̃. aud¬
2 ingua loqui. totam ꝙ bibit sñ fine sophiã.
Qͥd manꝰ artificis pictoris gr̃a. fabri
Derta scultoris sollers inclustria poscit
U t oensis pingit chorꝰ hͥ. ñ nulo figãt
U t fabiꝰ loquit᷑. ñ tulliꝰ ipse ꝑorat᷑
U t samiꝰ sentit. sap̃ ut plato. q̃rit ut hmes
D iuidit ut socͣtes. ut zeno colligit. instat
Ut brisso. studet ut crisias. spetulat᷑ ut aig
Temꝑis ex cursus ut cesar cogit. ut athlas.
S idera ꝑquirit. ut ⁊etꝰ ponda librat

Expanded text:
Ejus in obsequio semper fervere paratae. Ejus in obsequio semper fervere paratae. Tot dotes in eas effundunt dona sophiae, Quot sese totam prudentia fundit in illas, Se partitur eis, sibi thesaurizat in illis. Sic divisa, tamen manet integra, sparsaque tandem 341 Colligitur, diffusa redit cum foenore multo. Delegans vultus in eam mentisque latebras, In vultu velut in speculo chorus iste sororum Conspicit, attendit, discit, notat, atque docetur, Quidquid charta tenet, quidquid mens concipit, audet Lingua loqui, totamque bibit sine fine sophiam. Quod manus artificis, pictoris gratia, fabri Dextera, sculptoris solers industria poscit. Ut Zeuxis pingit chorus hic, ut Milo figurat, Ut Fabius loquitur, ut Tullius ipse perorat, Ut Samius sentit, sapit ut Plato, quaerit ut Hermes, Dividit ut Socrates, ut Zeno colligit, instat Ut Brisso, studet ut Crisias, speculatur ut Argus, Temporis excursus ut Caesar cogit, ut Atlas Sidera perquirit, ut Zetus pondera librat,
Abbreviated transcription (Latin):
is u̾bis accensa magis p̾dentia. m̃tem
Sistit. ⁊ incerto figit uestigia mentis
tempestas animi morit᷑. fluctꝰꝙ reced̾t
elle suum ꝯmune facit cũ uelle soroꝵ
ogitat ex quirit stud. ĩ uenit. eligit gͦ
Qͤ uia quis callis. que semita rectiꝰ ipãm
Deferat ad suꝑos. arthana ꝙ regna tonantis
Ut ꝙ mninꝰ possit gress uexare uiantis
Lumitis asꝑitas pes scandala nesciat immno
Ut cicius possit munꝰ ꝯplere qd̾ instat
In quo ꝑcurrat celũ mare. sid̾a currũ
Imꝑat ex tudi sapientia. nͨ pede lento
Affectũ sequit᷑ effectꝰ. s simul instant
Nascit᷑ effectꝰ dum nascit᷑ ip̃a uoluntas
S ic matri ꝓliq simul ꝯcedit᷑ ortͣ
Ca ute. prudentes pulchre similes ꝙ puelle
S eptẽ. que uultũ sub septẽ uultib unĩ
D eddunt. quas facies. genꝰ etas forma. potestas
U na tenz. tenz una fides. tenz mia uo luntas
Assistũt fronesi. fronesis s̾creta seq̃nt᷑

Expanded text:
is verbis accensa magis Prudentia mentem is verbis accensa magis Prudentia mentem Sistit, et in certo figit vestigia mentis. Tempestas animi moritur, fluctusque recedunt, Velle suum commune facit cum velle sororum. Cogitat, exquirit, studet, invenit, eligit: ergo Quae via, quis callis, quae semita, rectius ipsam Deferet ad superos, arcanaque regna Tonantis? Utque minus possit gressus vexare viantis Limitis asperitas, pes scandala nesciat, imo Ut citius possit munus complere quod instat, In quo percurrat coelum, mare, sidera, currum Imperat excudi sapientia, nec pede lento Affectum sequitur affectus, sed simul instant. Nascitur effectus, cum nascitur ipsa voluntas. Sic matri prolique simul conceditur ortus. Cautae, prudentes, pulchrae, similesque puellae Septem, quae vultum sub septem vultibus unum Reddunt, quas facies, genus, aetas, forma, potestas Una tenet, tenet una fides, tenet una voluntas, Assistunt Phronesi, Phronesis decreta sequuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
Acrior ĩ sultꝰ uicioꝵ pugna ꝙ mai
Nobis intumb. si nos cliuisi̾t erior
Pꝰ tꝙͣ cementi rũpit cliscordia muros
Hostili pugne muros exponit ĩermes
Atrius insultat. seuit ꝙ ꝑfundiꝰ ensis
I serte partes ubi nulla repagula donant
Nseries haꝵ conserta repagular eusi
Atriꝰ ĩ uolutres iouialis fulmina᷑ ales
Cũ plebẽ uolucrũ uenienris disgregat horror
Ub̾iꝰ torrens diffundit᷑ obice nullo
Defendente uiã fluuio ꝙ negante meatũ
Ergo ⁊ tordes uotũ tͣramꝰ ĩ unũ
Q d̾ nato᷑ petit rõ mendat. honestas
Ei probat. ĩmo cupit pietas deposcit ⁊ optar
Nꝰ tronesis sola distans ⁊ tͣria disters
Nos om̃s patis ⁊ formi lege iugatas
D uuid in partes ut amoris uincla relaxet
In nr̃ãm ueniz mentẽ ner uicta labore
Ered̾e credat᷑ cit᷑ preludia luste
Uel tumido flatti ꝑflare suꝑbia metitẽ
ł ibi liuor edat animi mordẽ receit᷑
Intantũ deberet opꝰ. tantũ ꝙ fauorẽ
S i flammata minꝰ torperz nr̃a uoluntas

Expanded text:
Acrior insultus vitiorum pugnaque major Nobis incumbet, si nos diviserit error. Postquam caementi rumpit discordia muros, Hostili pugnae muros exponit inermes. Acrius insultat saevitque profundius ensis, 340 Consertae partes vi nulla repagula donant, Nec series harum conserta recalcitrat ensi. Acrius in volucrem Jovialis fulminat ales, Cum plebem volucrum venientis disgregat horror. Uberius torrens effunditur, obice nullo Defendente viam, fluvioque negante meatum. Ergo concordes votum curramus in unum, Quod natura petit, ratio commendat, honestas Approbat, imo cupit, pietas deposcit et optat. Nec phronesis sola, distans, contraria, discors, Nos omnes pacis conformi lege jugatas Dividet in partes, ut amoris vincla relaxet: In nostram veniet mentem, ne victa labore Cedere credatur citra praeludia luctae; Vel tumido flatu perflare superbia mentem, Vel sibi livor edax animi mordere recessus. In tantum deberet opus, tantumque favorem, Si flammata minus torperet nostra voluntas,
Abbreviated transcription (Latin):
Uis logice ueri facie tinicata ietidit
Falła. negãt faisũ. ueri latitare subumb
Cur psendo logitꝰ artis fur: artis adult᷑
Falsꝰ ⁊ ypocrita. fuctiuꝰ predo. sophistã
Mentit᷑ logice uultũ. fretꝰ ꝙ qͥbusda
Pdigiis. temptat ꝓuero uendẽ falsum
Q locꝰ in logita ditat᷑ qͥd ue localis
griutas. qͥd causa loci. quid maxima. q̃ sit
Uis argum̃ti. manas afonte locili
Sut argum̃tũ firmet locꝰ. qrm elenchũ

Expanded text:
Vis logicae veri facie tunicata recidit Vis logicae veri facie tunicata recidit Falsa, negans falsum veri latitare sub umbra. Cur pseudologicus artis fur, artis adulter, Falsus et hypocrita, furtivus praedo, sophista, Mentitur logicae vultum, fretusque quibusdam Prodigiis tentat pro vero vendere falsum. Quid locus in logica dicatur, gruitas, quid causa loci, quid maxima, quid sit Vis argumenti, manans a fonte locali. Cur argumentum firmet locus, armet elenchum
Abbreviated transcription (Latin):
In sompnes animi motꝰ. uigilẽ ꝙ min̾uam
P̃ dicat. ⁊ setũ uigiles uigilare luc̾nas
Qͦ dã litigio ⁊ m̃dens crinis ĩ una
Deuiat. ⁊ secũ pugnans rixat᷑ mepte
Nec pecten castigat eũ. ñ forpicis ura
Morsꝰ. tonsure ñ mord a pocapa finẽ
Dũ stellis oculi c̾tant arde purant᷑
Icumbũt aquilȩ iusꝰ i lincis adorant
Ituitꝰ ocłos tales. seseq fatentut
De uictos. ⁊eis seste ꝯfre uent᷑
Dextͣ manꝰ floris donat᷑ honore si nstrͣa
Scorpiꝰ incendens. caude mucͦue minat᷑
Nel sapit ista manꝰ. felł git uia saporẽ.
H spond risum. fletꝰ ꝯcludit᷑ illa
ħ capit illa fugat. ħ afficit. inficit illa.
ħ ferit. ħ mulcet. ħ ungit pungit᷑ illa.
Nõ sordis squalore iacens. ñ luce suꝑba
Uestis erat metliũ ietinens utͥmꝙ recacta
Illic aite noua pictae nouꝰ hystrio uer
Monstrat elentoꝵ pugnas. logiee q duellũ
Q ualit̾ ancipitis gladi mutͦue coruscans

Expanded text:
Insomnes animi motus, vigilemque Minervam Insomnes animi motus, vigilemque Minervam Praedicat, et secum vigiles vigilasse lucernas. Quodam litigio contendens crinis in ima Deviat, et secum pugnans rixatur inepte. Non pecten castigat eum, non forcipis urget Morsus, tonsurae non mordet apocopa finem. Dum stellis oculi certant, ardere putantur, Succumbunt aquilae visus, et lyncis adorant Intuitus, oculos tales seseque fatentur Devictos, et eis sese conferre verentur. Dextra manus floris donatur honore, sinistram Scorpius incidens caudae mucrone minatur. Mel sapit ista manus, fellis gerit illa saporem. Haec spondet risum, fletu concluditur illa. Haec capit, illa fugat; haec afficit, inficit illa. Haec ferit, haec mulcet; haec ungit, pungitur illa. Non sordis squalore jacens, non luce superba, Vestis erat medium retinens, utrimque reducta. Illic arte nova pictor novus, histrio veri, Monstrat elenchorum pugnas, logicaeque duellum: Qualiter ancipiti gladii mucrone coruscans
Abbreviated transcription (Latin):
Tctatꝰ. uendit ꝙ fidẽ. ne p̃mia libri
De ꝑeant. errat ꝙ fides. ne rumor aberrz
S olos artifices qnos fama beauit adulra
N aude. nͨ a fama discessit gła facti
ħ script᷑a tenz. minime dignata fati
G mancos humiles. qͥ solo cornce gaudẽt
Qͦ s ñ ad mutit intꝰ pinguedo medulle.
S foris exposct̃ fragm̃ta. putamine solo
⁊ tenti. nucls neq̾unt libare saporẽ nudei¬
aciꝰ equirens. sollers. studiosi laborans ¶¬
Urgo scd̃a stud. intrat penet᷑lia mentis
E ffigiet spẽm. multo ꝙ setund honore
U t nec mat̾ĩe nformt laude scõus
Cũ themone suo ⁊t̃dens disput z axis¬
I mmo p̃cellens specie ⁊cludat eidẽ
n decor ⁊ sp̃es. afflass uͥginis artꝰ¬
S ic̃ p̾signis menbror disserit ordo
Ni facies quadã macie resꝑsa iace̾t
Uallat eã macies. macie uallata ꝑ funde
Subsid. ⁊ nudis cutis ossib arida nubit
ħ habicu. gestu. mane pallore figãt

Expanded text:
Tractatus, venditque fidem, ne praemia libri Tractatus, venditque fidem, ne praemia libri Depereant, erratque fides ne rumor aberret. Solos artifices quos fama beavit adulta Laude, nec a fama discessit gloria facti, Haec sculptura tenet, minime dignata fateri Grammaticos humiles, qui solo cortice gaudent: Quos non admittit intus pinguedo medullae, Sed foris exposcunt fragmenta, putamine solo Contenti nuclei nequeunt gustare saporeintendens, solers, studiosa, laborans, Virgo secunda studet, intrat penetralia mentis,Effigiet speciem, multoque secundet honore; Ut nec materiae, nec formae laude secundus Cum temone suo contendens disputet axis, Imo praecellens specie concludat eidem. Et decor et species afflasset virginis artus, Sicut praesignis membrorum disserit ordo, Ni facies quadam macie respersa jaceret. Vallat eam macies, macie vallata profunde Subsidet, et nudis cutis ossibus arida nubit. Haec habitu, gestu, macie, pallore, figurat
Abbreviated transcription (Latin):
u oñis concussa metu. ñ fracta latore srũ aiponit¬
Ad ꝓͥum desudat opꝰ multũ ꝙ rebellis auxili¬
ateries. tanclẽ sequit᷑ suꝑata uolentera
am p̃clicta iacent addtempꝰ. ⁊ otia suant
st̾menta. quib piu̾les excolit annos
Hic ortu sculptaͣ nous. uitaq recenti
Gramatice locit artifices ⁊ uiuẽ ogit
I llic donatꝰ. rector patronsꝰ. ⁊ heres
Gramatice ẜcepta docens. uicisi ꝙ retidens
Doctͥna u̾bis studio. iõne figura.
Ampliat. ex tollit ditit defendit. honesfat
Pramancã uotat hc̃ signans subnoĩe num̃
Lost̃ aristarts donaria tundit raieem
ramaticã. cuiꝰ thesauios ampliat. auget
iicus uures ꝙ suas mensurat ĩ illa
ꝑres gͣmatite dislitas og it in uinu
Dindimꝰ. ⁊ pͥis describit singła formis
Gramatice cͣctus ꝑtͣctat apostota nr̃
Pigriꝰ indictis torporis sompnia passꝰ
Inscͥptis erians pͥis. aut ebriꝰ esse
Ant magis ĩ sanꝰ. aut dormitare putat᷑
Claudicat ille fide. ne fama clauidic eiꝰ

Expanded text:
 oneris concussa metu, non fracta labore, Aprium desudat opus, multumque rebellis ateries tandem sequitur superata volentem. 344 Nam praedicta jacent ad tempus, et otia servant Instrumenta, quibus pueriles excolit annos, Hic ortu sculptura novo, vitaque recenti Grammaticae locat artifices, et cudere cogit; Illic Donatus rhetor, patronus, et haeres, Grammaticae praecepta docens, vitiumque recidens, Doctrina, verbis, studio, ratione, figura, Ampliat, extollit, ditat, defendit, honestat Grammaticam vocat hunc, signans sub nomine numen. Noster Aristarchus donaria fundit in artem Grammaticam, cujus thesauros ampliat, auget Divitias, viresque suas mensurat in illa. Partes grammaticae dissutas cogit in unum Dindimus, et propriis describit singula formis. Grammaticae tractus pertractat apostata noster, Pigrius in dictis torporis somnia passus, In scriptis errans propriis aut ebrius esse, Aut magis insanus, aut dormitare putatur. Claudicat ille fide, ne fama claudicet ejus
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ subiecta notent. cur sic ꝓ nõia forme
D edignẽt᷑ opem. ꝙ demonstͣcio sola
S ub ueniat. forme ꝙ uicẽ ꝯpens ĩ illis
Crõne regat pars partẽ. q̃ ue regtat᷑
Cur nomen substans aliis. uel cet̾a pingens
Mat̾ie gerat officiũ. formã ue fige̾t
U̾ bi. cur redeat inse. uł tͣnseat actꝰ
Fedꝰ amicicie c᷑ u̾bis nomina suent
Nu̾̃bo iunctũ soluat sua debita nom̃
Q ue nisi conueniãt. or̃o muta tacebit
Nͣplenos sens uox decͤtata loquer᷑.
Cnii partẽ capiens abuto e repenclait utrumꝙ
Dictio ꝗ debet᷑ ei sit retlolit utruma.
Tur relique partes istas uenerent᷑. ⁊ istis
Mese sub mittant. nͨ eis suire recusent
Hartis series seriatim pida ꝓpinat.
Delicias otuls. ⁊ menti fertula donat
Nã pictor p̃doctꝰ eam descͥpserat. immo
P lus pictore potens. pictura ꝙ. clamitat illum

Expanded text:
sic pronomina formae Dedignentur opem, quod demonstratio sola Subveniat formaeque vicem compenset in illis. Qua ratione regat pars partem, quave regatur. Cur nomen substans aliis, vel caetera pingens Materiae gerat officium, formamve figuret, Verbi cur redeat in se vel transeat actus. Foedus amicitiae cur verbis nomina servent, Et verbo junctum solvat sua debita nomen, Quae nisi conveniat, oratio muta tacebit, Nec plenos sensus vox decurtata loquetur. Cur partem capiens ab utroque rependat utrique Dictio quod debetur ei, sic reddit utrumque Cur reliquae partes istas venerentur et istis Sese submittant, nec eis servire recusent. Haec artis series seriatim picta propinat Delicias oculis, et menti fercula donat. Nam pictor praedoctus eam descripserat, imo Plus pictore potens picturaque clamitat illum
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ suare meas leges ⁊ ura retusz
Nos gͦ liget unꝰ amor lig una uoluntas
Unũ uelle lig. lig unũ nolle soroes
Cet̾a si pacis normã s̾uare tenent᷑
Nos magis ad qͣrũ nutũ disponit᷑ orbis
Quas penes arbitͥum uis ÷. ⁊ regła mundi
Qͥ s nexꝰ quis uerꝰ amor. ꝙ fedꝰ amoris
Que pieras qͤ pura fides. que linea recti
In reb reliqͥs saltẽ uestigia pacis
Seruabit. si nr̃a manz concorclia cliscors
De fluet in menbͣ cap̃is iactura dolennis capitis
Defluet ĩ ramos uitiũ ratlitis amare
Defluet ĩ riuos tabes ⁊gnata fluento
Q uis lune splendor. si solis lum̃ obeirz:
Quis ruii fluctꝰ. si copia fluminis aret.
Quis gͥni fruct. si torpens languz arista
Si nrãm pacẽ discordia tlissur immo
Rumpit. nr̃a perit uͥtꝰ. nã stare negat᷑¬

Expanded text:
ura recuset. Nos ergo liget unus amor, liget una voluntas, Unum velle liget, liget unum nolle, sorores. Caetera sic pacis normam servare tenentur Nos magis, ad quarum nutum disponitur orbis, Quas penes arbitrium, jus est, et regula mundi. Quis nexus, quis verus amor, quod foedus amoris, Quae pietas, quae pura fides, quae linea recti, In rebus reliquis saltem vestigia pacis Servabit, si nostra manet concordia discors? Defluet in membra capitis jactura dolentis. Defluet in ramos vitium radicis amarae. Defluet in rivos tabes cognata fluento. Quis lunae splendor, si solis lumen oberrat? Quis rivi fluctus, si copia fluminis aret? Quis grani fructus, si torrens languet arista? Si nostram pacem discordia dissuit, imo Rumpit, nostra perit
Abbreviated transcription (Latin):
Fego minerua uidens. tanto splendore sophie
Tot donis. tantis ꝙ danis. splende sorores
Sidanat ĩ iuingit. iub ĩ ꝑat orat it instans
Q uelib istaꝵ comitũ. comitante sophia
Fope. mente fide. studeat. de sud. anhel
nstet. uefficiẽt. ut curr aurat adesse
Puo t̾re spaciũ mare nubila sida celum
Enseat. ⁊ trini suꝑato cardine celi
Scrutet᷑ setreta noys. sensus q ꝓfundos.
Uauriat ⁊ sĩmi ꝑquirat uelle magistri

Expanded text:
go Minerva videns tanto splendore Sophiae, Tot donis, tantisque datis, splendere sorores, Ordinat, injungit, jubet, imperat, orat, ut instans Quaelibet istarum comitum, comitante Sophia, Corpore, mente, fide, studeat, desudet, anhelet, Instet, et efficiat, ut currus currat ad esse, Quo terrae spatium, mare, nubila, sidera, coelum, Transeat, et trini superato cardine coeli Scrutetur secreta noys, sensusque profundos Hauriat, et summi perquirat velle magistri
Abbreviated transcription (Latin):
De facili poss uitasse. nͨ uxor ad aprans
Naminis s̾pentes colutros iactass ⁊ ipsos
Ubib por tans. potas ĩ ubẽ moiter
Nistabili nexui. concordi fecłe. pace
ꝑ petua. uicib in eis elemeata ligass
Intestinꝰ aduͤ strepitꝰ. pͥmorlia uerũ
Dissona concur̾et g̾mana ꝙ bella mouẽt
Officiis exempta suis. iguara meatꝰ
Ccabͣ si tu. confusa locis. ꝑmixta figuris
Fortui ciᷤᷤ a gitama modis. elementa iat̾ent
Nnisi sponte meis obuoxia legibz essent
Astra poli. celiꝙ uices. septẽꝙ planete
Ordine. pate. fiden u̾̃o. nexi ꝙ ligati
Omnia fortuitiᷤ flue̾nt. ĩc̾ta ruiuis
Ni mea corꝑib aĩas uncta᷑ ligass
Dedignans habitare casas. eigastula carnis

Expanded text:
De facili posset vitasse, nec uxor adoptans De facili posset vitasse, nec uxor adoptans Mammis serpentes, colubros lactasset, et ipsos Uberibus potans, potasset in ubere mortem. Ni stabili nexu, concordi foedere, pace Perpetua, vicibusque meis elementa ligassem, Intestinus adhuc strepitus primordia rerum Dissona concuteret, germanaque bella moveret; Officiis excepta suis, ignara meatus, Scabra situ, confusa locis, permista figuris, Fortuitis agitata modis, elementa jacerent. Et nisi sponte meis obnoxia legibus essent Astra poli, coelique vices, septemque planetae, Ordine, pace, fide, numero, nexuque ligati, Omnia fortuitis fluerent incerta ruinis. Ni mea corporibus animas junctura ligasset Dedignans habitare casas, ergastula carnis
Abbreviated transcription (Latin):
i mea uira meas leges meꝰ federa mundꝰ
olim seruass ueladhuc seruar amoris
uincula. ñ tantis gemẽt subcladib orbis
Pheb. errantis natiue cͥmina lugens
Noctis abusiuie tenebras legass inorbem
Nõ ixx thebanus. poliicis fr̃ ⁊ hosus
E xutꝰ frẽm sese mutass in hostem
Nõ ꝓgne ⁊ menta dolos. ex ut patentẽ
ꝓ pietate scelus redolens ꝓmate nou̾cam
Insua degenem uertiss uisccia detram
Troie nobilitas. tioie decꝰ. uidita tipie
Fama uirerẽt adhuc nͥ laudis flore carẽt
Dõ auri potũ siciens. nõ ebriꝰ auio
Aurũ potass crassus. male potꝰ ĩ auro
Nõ olu mule nefas. ñ cesaris arma
Nͣpiũ regis auimũ nõ fedã regni
Funĩs. ĩ nuda solus iacuss harena
Post tantos belli strepitꝰ pt᷑ fulmina martis
Post glaclii furias post tot discrimina cesar
Ñ frandẽ pugnã ꝙ stili sensiss meitem
Cesaris in sultꝰ belli mom̃ta. furorẽ
Fortune. casꝰ ꝙ uices. atoniꝰ olim

Expanded text:
Si mea jura, meas leges, mea foedera, mundus Olim servasset, vel adhuc servaret amoris Vincula, non tantis gemeret sub cladibus orbis. Phoebus, et errantis naturae crimina lugens Noctis abusivae tenebras legasset in orbem; Non rex Thebanus, Polynicis frater et hostis, Exutus fratrem sese mutasset in hostem; Non patriae commenta dolos, exuta parentem, Proprietate scelus redolens, pro matre novercam, In sua degenerem vertisset viscera dextram. Trojae nobilitas, Trojae decus, inclyta Trojae Fama vireret adhuc, nec laudis flore careret; Non auri potum sitiens, non ebrius auro Aurum potasset Crassus, male potus in auro; Non olim civile nefas, non Caesaris arma, Non pueri regis animum, non foedera regni, neris, in nuda solus jacuisset arena. Post tantos belli strepitus, post fulmina Martis, Post gladii furias, post tot discrimina, Caesar Non fraudes, pugnamque styli sensisset inertem. 339 Caesaris insultus, belli momenta, furorem Fortunae, casusque vices, Antonius olim
Abbreviated transcription (Latin):
Nobis y pocritã mentiri nescit amorem
penes ignorat ignauam gaza quietem
Ultima nobilitas ⁊ forme laude scd̾a
A longe sequit᷑ harũ uestigia. quãuis
Nescio quid presigne gerat. tñ hꝰ adunguẽ
Nõ potãt religuis facies equare fauorem
Qune fortune melior. s partiꝰ ipsa
Uracia nate dotes effundit in illa
H et suꝑum soboles. gressus mat᷑at ĩ artẽ
Nature pͥo ꝙ domũ chorꝰ afflat honore

Expanded text:
324 Nobis hypocritam mentiri nescit amorem: 324 Nobis hypocritam mentiri nescit amorem: penes ignorat ignavam gaza quietem,Ultima Nobilitas, et formae laude secunda A longe sequitur harum vestigia, quamvis Nescio quid praesigne gerat, tamen hujus ad unguem Non poterat reliquis facies aequare decorem: Munere fortunae melior; sed parcius ipsa Gratia naturae dotes effundit in illam. Haec superum soboles gressus maturat in arcem Naturae, proprioque domum chorus afflat honore
Abbreviated transcription (Latin):
Nec subitos animi motꝰ ꝑ pessa repente
Turrit ad hec oꝑa s ad ħ delibãt utrum
ossit. ⁊ ad libram rationis. sirgła pensat
tinꝰ ergo suas uocat ĩ sua uota sorcres
quib emeriti descendat tͣmite recto
egula consilii. mentis qi coherceat estum
t sic freta suo scalpro rationis. ĩ ipsos
ffectiis oꝑm. mentis dedutat ydeas
ut lima meliore diu ꝯcepta recidat
rgo consilii non aspernata rigorem
onciliũ celeste uocat. ꝑ egrinat ab alto
ilicie celestis honor. terram ꝙ serenat
uce sua. dignatus humũ uestire beatis
ressib. ⁊ nr̃i tola̾ns fastidia mundi
splenclore suo desceudit regia celi
um lumen ꝓpͥum t̾re ꝯcedit ad horam
am noua mirat᷑ tellus uestigia ferre.
aud ouus. s uis onĩs pensat᷑ honore.
acis alumpna mou pͥmos ⁊ corclia gress̾.
Et pleno ciuicta ꝑ fundens copia cornu
pudor. ⁊ certo ꝯtenta modestio fine
elici gressu. felix comitat᷑ honestas

Expanded text:
Nec subitos animi motus perpessa, repente Nec subitos animi motus perpessa, repente Currit ad haec opera; sed ad haec deliberat utrum Possit, et ad libram rationis singula pensat. Protinus ergo suas vocat in sua vota sorores, A quibus emeriti descendat tramite recto Regula consilii, mentisque coerceat aestum. Ut sic freta suae scalpro rationis, in ipsos Effectus operum mentis deducat ideas, Aut lima meliore diu concepta recidat. Ergo consilii non aspernata rigorem, Concilium coeleste vocat; peregrinat ab alto Militiae coelestis honor, terramque serenat Luce sua, dignatus humum vestire beatis Gressibus, et nostri tolerans fastidia mundi. A splendore suo descendit regia coeli, Dum lumen proprium terrae concedit ad horam. Jam nova miratur tellus vestigia, ferre Gaudet onus, sed vis oneris pensatur honore.acis alumna movet primos Concordia gressus, Et pleno cuncta perfundens Copia cornu,Pudor, et certo contenta Modestia fine, Et elici gressu felix comitatur Honestas
Abbreviated transcription (Latin):
uctoris mentlico stilũ. phaleras ꝙ poete
He mea sogicie dio deiecta senescat.
Nc taceat calamus scabra rubigine torpens
cribendi nouitate. uetus iuuenesc̾e carta
audet. ⁊ antiqu as cupiens exire latebras
idet. ⁊ intenui modulat᷑ haruntune musa
onte tuo sic phebe tuũ perfunde poctam.
t conpluta tuo mens aricla flumine germen
onet. ⁊ ĩ fructus condudat germinis usum.
t sibi iuncta magis nate dona resultent
Et ꝓpͥum tlonet donis myxta fauorem
Sollers nate studiũ. que singła sparsim
Munã ꝯtułat aliis. ⁊ludat inunum
udit opus. ꝑ qd̾ operi condudit᷑ omni
ristina sic operum peccata repensat in uno
t quod deligiud alias conpenset in isto
upplicat huic oꝑi famulans opꝰ om̃e deidris.
t tanta cupiens uestiri dote fauoris
ncudis deposcit opẽ. s fessa laborat
ncus. que tantos uires expendit inusus.
lt᷑ sese posse stud. nata᷑ suum ꝙ
upͣ se metitur opꝰ sic uinc̾e̾ fertur.
Artifices alios. quod se suꝑare fatetus

Expanded text:
uctoris mendico stylum, phalerasque poetae, Ne mea segnitiae Clio dejecta senescat: Ne jaceat calamus, scabra rubigine torpens. Scribendi novitate vetus juvenescere charta Gaudet, et antiquas cupiens exire latebras, Ridet, et in tenui lascivit arundine musa. Fonte tuo sic, Phoebe, tuum perfunde poetam, Ut compluta tuo mens arida flumine, germen Donet, et in fructum concludat germinis usum.Ut sibi juncta magis Naturae dona resultent, Et proprium donet donis mistura pavorem, Solers Naturae studium, quae singula sparsim Munera contulerat aliis, concludit in unum; Cudit opus, per quod operi concluditur omni. Pristina sic operum peccata repensat in uno, Ut quod deliquit alias, compenset in isto. Supplicat huic operi, famulans opus omne decoris; Et tanta cupiens vestiri dote favoris, Incudis deposcit opem; sed fessa laborat Incus, quae tantos vires expendit in usus, Ultra sese posse studet Natura, suumque Supra se metitur opus, sic vincere fertur Artifices alios, quod se superare fatetur.
Abbreviated transcription (Latin):
ot detꝰ excusat. soluens obietta laboris.
Si natura negat animi succũbe̾ robur
D eb. ⁊ affectus effestu claudere nr̃os
Nam quod nulla nalz ꝑse. supplebit ĩ unũ
Quirara manꝰ. ut que nõ singula ꝓsunt
M ulta uiuent collata simul. nã plurimꝰ amnẽ
Q iiulꝰ excrescens gignit. cintillaq flammã
Multa parit. multꝰ ꝙ lopis ⁊dudit acernum

Expanded text:
Hoc decus excusat, solvens objecta laboris. Hoc decus excusat, solvens objecta laboris. Si natura negat, animi succurrere robur Debet, et affectus effectu claudere nostro. Nam quod nulla valet per se, supplebit in unum Conjurata manus, ut quae non singula prosunt, Multa juvent collecta simul. Nam plurimus amnem Rivulus excrescens gignit, scintillaque flammam Multa parit, multusque lapis concludit acervum.
Abbreviated transcription (Latin):
Net tñ hereutes maculas absterg̾e possum
Quas habitus firimi p̃striptio longa tuet᷑
Nam metlicuia sil ubi morbi cã seuesait
Net uet̾es morbi molimina tarda reqiurũt
Unica comiecto tante solatia pestis
siul instant̾ caute solert̃ adumĩ
e sudemꝰ opꝰ in quo tot inun̾a fundat.
uelib ut post has dotes uideat᷑ egere
Nostroꝵ crimen oꝑm redimat᷑ in uno
Unius ꝓbitas multoꝵ crimina perdat
Unaq quam plures ext̾miner unda lituras
Non terre. fetem redolens nõ materialis
S diuinꝰ homo. nr̃o molimiue terras
ncolet. ut nr̃is don solatia dampnis.
nsideat celis animo. s corꝑe terris
nterris humanꝰ erit. diuinꝰ inastris
it homo sit ꝙ deus fiet sic factus utq
d̾ neuter. mettia ꝙ uia tutissimꝰ ibit
it speculum nobis. ut nos spetulem᷑ in illo
ue. sit nr̃a fides. que nr̃a potentia. iurtꝰ
i labor accusat nr̃os ĩ mi̾me tanto

Expanded text:
Nec tamen haerentes maculas abstergere possum, Nec tamen haerentes maculas abstergere possum, Quas habitus firmi praescriptio longa tuetur. Nam medicina silet, vi morbi causa senescit: Nec morbi veteres molimina tarda requirunt. Unica conjecto tantae solatia pestis, simul instanter, caute, solerter, ad unum Desudemus opus: in quo tot munera fundat Quaelibet, ut post has dotes videatur egere, Nostrorum crimen operum redimatur in uno, Unius probitas multorum crimina penset, Unaque quam plures exterminet unda lituras 328 Non terrae faecem redolens, non materialis, Sed divinus homo, nostro molimine terras Incolat, et nostris donet solatia damnis. Insideat coelis animo, sed corpore terris. In terris humanus erit, divinus in astris. Sic homo, sicque Deus fiet, sic factus uterque Quod neuter, mediaque via tutissimus ibit. Sit speculum nobis, ut nos speculemur in illo; Quae sit nostra fides, quae nostra potentia, virtus Si labor accusat nostros in munere tanto
Abbreviated transcription (Latin):
Occeani uentoꝵ p̃lia mente fideli
I spicit. ⁊ certa sollers indagine claudit
Temꝑis ex cursus. cur contristara p̾inis
⁊ug hiemps cana rid uer estaat estas
Effluit autumpnꝰ. rerũ torrente ꝓfundo.
U l cur terra sed. fluit amnis ꝓt̾unt aer.
Flamma uolat. reliquis ꝙ fidẽ ñ ĩ iida seruat.
Non audens iuolare fidẽ. cur feda t̾ris.
⁊ abilis unda tenz. certo contenta meatu.
Impleuit tanta ꝙ nitens d̾itate refulsit
Ipsa domꝰ tanti lucẽ muata diei
onçilii sterit ĩ medio natura. parũꝑ
D uitib exponens dextͣ ꝙ suentia dictans
Suspendens aĩos. uoces ex uut ĩ istas
Seꝑe dui multũ. solerti mente reccto
S ingula. q̃ nr̃e pinxit sollertia dextre
S nichil ĩ uenio. ꝙ ĩ om̃i parte heate
Uuiat. quin istas nobis deferre querelas
Possit. si nrãm uelit accusare mineruam
S nr̃as errasse manꝰ qr penitz. error
Haut nocet. ⁊ nr̃os demgͣt partiꝰ act

Expanded text:
Oceani, ventorum praelia mente fideli Oceani, ventorum praelia mente fideli Conspicit, et certa solers indagine claudit Temporis excursus; cur contristata pruinis Luget hiems canis, ridet ver, aestuat aestas, Effluit autumnus rerum torrente profundo, Vel cur terra sedet, fluit amnis, profluit aer, Flamma volat, reliquisque fidem non invida servat, Non audens violare fidem, cur foedera terris Labilis unda tenet, certo contenta meatu. Implevit, tantaque nitens deitate refulsit Ipsa domus, tanti lucem mirata diei: Concilii stetit in medio Natura, parumper Vultibus exponens, extraque silentia dictans. Suspendens animos voces exivit in istas: Saepe, diu, multum solerti mente retracto Singula, quae nostrae pinxit solertia dextrae: Sed nihil invenio quod in omni parte beate Vivat, quin multas nobis deferre querelas Possit, si nostram velit accusare Minervam. Sed nostras errasse manus quia poenitet, error Haud nocet, et nostros denigrat parcius actus.
Abbreviated transcription (Latin):
Ꝙͣ furor ip̃e sinit quicquid distillar abillo
Nequicie rotũ sese partit᷑ morbem
Illic tliues eget. sitit aurũ. totꝰ mauro
M idas nec metas aĩo conced̾ habendi
Dilitis excedit legẽ plꝰ mlite miles
Aiax. milicieꝙ modꝰ decurrit ĩ uam
Fractꝰ amore paris. uenis decotꝰ ĩ igne
Militat ĩ uen̾e. dũ militis exuit actꝰ
Quultꝰ pͤcara sui solat᷑ inillo
Percipit. aut aus modicã subt̾ fugit artem
I nscriptam thalamis picture fabula monstt᷑
Singula deternens sensu natura ꝓfundo
Sedib hiis sua uira ten legesꝙ figa̾t
P iida. quas toto sparsim diuulgat ĩ cebe
S crutat᷑ uerũ causas. ⁊ semina mundi
Qͥ s chaos antiquũ uultu meliore redemit
Dũ forme melioris opem uultꝰ ꝙ decorem
Q ueret atꝙ suũ lugeret silua cetorem
Q uis ficlei nexu qiuilia bella refrenens
N fiatrũ rixas elementis oscła patis
Indidit. ⁊ neruũ nodo meliore ligauit
Teriarũ motꝰ. mugitꝰ fulminis. iras

Expanded text:
Quam furor ipse velit: quidquid distillat ab illo Quam furor ipse velit: quidquid distillat ab illo Nequitiae, totum sese partitur in orbem. Illic dives eget, sitit aurum totus in auro Midas, nec metas animo concedit habendi. Militis excedit legem, plus milite miles Ajax, militiaeque modus decurrit in iram. Fractus amore Paris, Veneris decoctus in igne, Militat in Venere, dum militis exuit actusEt vultus peccata sui solatur in illo. Pectoris, aut ejus modicam subterfugit artem, Inscriptum thalamis picturae gratia monstrat. 327 Singula decernens sensu Natura profundo, Sedibus his sua jura tenet, legesque figurat Provida, quas toto sparsim promulgat in orbe; Scrutatur rerum causas, et semina mundi: Quis chaos antiquum vultu meliore redemit, Dum formae melioris opem vultusque decorem Quaereret, atque suum lugeret silva tumultum: Quis fidei nexu civilia bella refrenans, Et fratrum rixas, elementis oscula pacis Indidit, et numeri nodo meliore ligavit. Terrarum motus, mugitum fulminis, iras
Abbreviated transcription (Latin):
Has spẽs. rerũ q tiopos. ⁊ sõpnia ueri.
Regia picta tenz tanto festiua clecore
Q minꝰ in uultu gestans ĩ signe decoris
Postremo subtristis hab pictura penares
Uel uusisse parũ uł saltem sõpnia passam.
Credas uel tenues ire sensisse ꝑtellas
Uł magis oblitã fati p̃sentis. i illa
Natam peitasse putes. delira uidet᷑
Picture facies. meliorẽ posce̾ formã
S neq gẽmaꝵ ratliꝰ splendore diescens.
Net iia argenti. nec fuig̾e gͣtuis aurũ
Excusare potest picture crimen adiat
Qͥn pictura suo languens palescat ĩ aurs
Illic pannoso plebescit carmine nr̃
Eunius. ⁊ pͥami fortunas intimat. illic
Neuiꝰ incelos audens os ponere mutum
Gesta clucis macedũ tencbrosi cartñis ũb
Ping̾e dum temptat. ĩ pͥmo linune fess̃
Heret. ⁊ ignauã querit᷑ torpesce̾ musam
Illic p̾cipiti nero fulmine ꝯcutit orbem
Indulgens sceleri. cogit plus uelle furarẽ

Expanded text:
Has species rerumque tropos, et somnia veri, Has species rerumque tropos, et somnia veri, Regia picta tenet, tanto festiva decore. Sed minus in vultu gestans insigne pudoris, Postremos subtristis habet pictura penates. Vel lusisse parum, vel saltem somnia passam Credas, vel tenues irae sensisse procellas; Vel magis oblitam facti praesentis in illa Naturam peccasse putes, delira videtur Picturae facies meliorem poscere formam. Sed neque gemmarum radius splendore diescens, Nec nitor argenti, nec fulgure gratius aurum, Excusare potest picturae crimen adultum, Quin pictura suo languens pallescat in auro. Illic pannoso plebescit carmine noster Ennius, et Priami fortunas intonat; illic Maevius in coelos audens os ponere mutum, Gesta ducis Macedum tenebrosi carminis umbra Pingere dum tentat, in primo limine fessus Haeret, et ignavam queritur torpescere musam. Illic praecipiti Nero fulmine concutit orbem, Indulgens sceleri, cogit plus velle furorem,
Abbreviated transcription (Latin):
ħ ꝓbat ista facis. ħ disputat. ĩ petͣt ista
Falsa cupit. s adħ pictura fidelirs instat
Illic arma parat logico. logice ꝙ palestram
Pingit aristotiles. s es diuiniꝰ ipsa
Sc̃pniat archana terũ. celi ꝙ ꝓfunda
M ente plaio. sensũ ꝙ dei ꝑquir̾e temptat
More suo seneca mores ratione monetar
Optimꝰ excultor moꝵ m̃tis ꝙ colonꝰ
Diuitis ĩ genuii uena tholomeꝰ in undaus
Deuectꝰ suꝑas curru rõnis marces
Tulliꝰ. ⁊ dic̾tis ornatꝰ fulgura donat
Uirgilii musa tuendacia multa colorat
I facie ueri ⁊texit pallia falso
Hic uigor ⁊ sonsꝰ equali muna lance
Pensant altid̾e uigor arinat. sensꝰ ulixẽ
N e mentem fermentz opũ ꝯuictꝰ habunde
F undit opes tyrꝰ ⁊ munsa cogit auire
M ilitat ĩstantis feruens audacia turni
Ense ronans. ignara metꝰ. ⁊ ꝑdiga uite
Y politi ꝙ pudor uen̾is subductꝰ habenis
G audez ⁊ excepro lug citerea pudore

Expanded text:
Haec probat, ista facit; haec disputat, impetrat ista Haec probat, ista facit; haec disputat, impetrat ista Falsa cupit; sed ad haec pictura fidelius instat. Illic arma parat logico, logicaeque palaestram Pingit Aristoteles; sed eo divinius ipsa Somniat arcana rerum, coelique profunda Mente Plato, sensumque Dei perquirere tentat. More suo Seneca mores ratione monetat, Optimus excultor morum, mentisque colonus. Divitis ingenii vena Ptolomaeus inundans, Devectus superas curru rationis in arces, Tullius, et dictis ornatus fulgura donat. Virgilii musa mendacia multa colorat, Et facie veri contexit pallia falso. Hic vigor et sensus aequali munera lance Pensant. Alciden vigor armat, sensus Ulyssem. Ne mentem fermentet opum convictus, abunde Fundit opem virtus, et munera cogit abire. Militat instantis fervens audacia Turni Ense tonans, ignara metus, et prodiga vitae, Hippolytique pudor Veneris subductus habenis, Gaudet et excepto luget Cytheraea pudore
Abbreviated transcription (Latin):
gnantis gremiũ telluris ĩ ebriat iste
otꝰ. ⁊ ad partꝰ inuitat uota ꝑeutis
rborib similes tell nõ inuicla potꝰ
onat. ⁊ asft̾m ꝑiendi sugg̾it illis
n inedio nemoris euadit ĩ aera montis
rlua planicies. ⁊ nubib oscula donat
ic domꝰ erigit᷑ natẽ. si tñ isto
oĩe censeri fas sit. cum numine possit.
ide̾as suꝑare domos. suꝑm ꝙ penates
et sibi dignet᷑ ⁊ ferre palacia regimi
nr̃is larib excepta beatior aiua
Aera metit᷑. altis suspensa columpnis.
Si de gemmaꝵ p̾fulgat ard ĩ auro
Nͥminꝰ argenti ꝓprio donat᷑ honore
Ñ ibi mat̾ies q̃ sit demissior istis.
Ut res pict minꝰ auero deuiet esse
Onoua picture murratula transit adẽe
Qd̃ nichilesse potest. pictura ꝙ simia ueri
Aite noua ludens ĩ res urmbͣcissa rerũ
Uertit. ⁊ ĩ uerũ m̃dacia singła mutar
Sic logice uires. artis subtilit̾ huiꝰ
Argumenta p̃munt. logice ꝙ sophismata uinc̃r

Expanded text:
Praegnantis gremium telluris inebriat iste Praegnantis gremium telluris inebriat iste Potus, et ad partus invitat vota parentis. Arboribus similes tellus non invida potus Donat, et affectum pariendi suggerit illisn medio nemoris evadit in aera montis Ardua planities et nubibus oscula donat. Hic domus erigitur naturae, si tamen isto Nomine censeri fas sit, cum numine possit Sidereas superare domos, superumque penates, Nec sibi dignetur conferre palatia regum, A nostris laribus excepta beatior aula. Aera metitur altis suspensa columnis; Sidere gemmarum praefulgurat, ardet in auro, Nec minus argenti proprio donatur honore. Non ibi materies quae sit demissior istis JUt res picta minus a vero deviet esse. O nova picturae miracula, transit ad esse Quod nihil esse potest! picturaque simia veri, Arte nova ludens, in res umbracula rerum Vertit, et in verum mendacia singula mutat. Sic logicae vires artis subtiliter hujus Argumenta premunt, logicaeque sophismata vincunt.
Abbreviated transcription (Latin):
P arturit. ⁊ tanta natoꝵ ꝓle suꝑbir
F lore nouo gaudens. folio cͥnita uirenti
õ demorsa situ. nõ irã passa securis
õ deiecta solo. sparsis ñ deuia ramis.
mbit silua locũ muri mentita fig᷑am
Nõ floꝵ p̃dat᷑ opes. folii ꝙ capillum
Fond hiemps. ten̾am floꝵ depasta iuuentã
xiliũ parit᷑ arbor q̃ cũ tributum⁊
erminis ut fructus nat̾e solue̾ nestit.
uius mercari fructu meliore fauorem
ontendens. aliasꝙ suo p̃cellere dono
yrenes nemor. ci thariste ueris. iillum
onuene̾ locũ. mellitaꝙ carmina sparsim
õmentantur aues. dũ gucturis organa pulsãt᷑
ingũt ore lirã. dũ cantꝰ ibibit istos
uditꝰ clulces offert sonꝰ aurib escas
medio lac̾mat᷑ humꝰ. fletuꝙ beato¬
ducens lacͥmas. fontẽ sudore ꝑhenui
arturit. ⁊dulces petꝰ singultat aguq
xuit ĩgenitas feces. augenteus orbis ãnis¬
dpuri remeans elementi uira nitore
ulguiat ĩ ꝓprio ꝑegͥna fece solutus

Expanded text:
Parturit, et tanta natorum prole superbit. Parturit, et tanta natorum prole superbit. Flore novo gaudens, folio crinita virenti, Non demorsa situ, non iram passa securis, Non dejecta solo, sparsis non devia ramis, Ambit silva locum, muri mentita figuram. Non florum praedatur opes foliique capillum Tondet hiems, teneram florum depasta juventam; Exsilium patitur arbor, quaecunque tributum Germinis et fructus naturae solvere nescit. Cujus mercari fructu meliore favorem Contendens, aliasque suo praecellere dono Syrenes nemorum, citharistae veris, in illum Convenere locum, mellitaque carmina sparsim Commentantur aves, dum gutturis organa pulsant. Pingunt ore lyram, dum cantus imbibit istos Auditus, dulces offert sonus auribus escas. In medio lacrymatur humus, fletuque beato Producens lacrymas, fontem sudore perenni Parturit, et dulces potus singultat aquarum. Exuit ingenitas faeces argenteus amnis, Ad puri remeans elementi jura, nitore Fulgurat in proprio peregrina faece solutus:
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̃ minꝰ in religuis meluis sapplet᷑ uusto
Qͥd p̃larga manꝰ nat᷑e possit. ⁊ in quo
Graciꝰ effuntlat clotes. exponit ĩ isto
Inque pubescons ten̾a la nugine flor
Sid̾ib stellata siis. succensa rosaꝵ
Ourice t̾ra nouũ ꝯtenclit pnige̾ celum
Non ibi nascentis exspirat gr̃a floris
Nascendo moriens nꝰ cnĩ rosa mane puella
Nesꝑe languz anꝰ. s uultu semꝑ eod̾e
Gaudens. et̾n uiuenestit mn̾e ueris
Hunt florem ñ urit hiemps ñ decoqͥd estus.
Non ibi bachantis boree furit ira. nͨ illit
Fulminat aura nothi. nͨ spicula gͣnlinis ĩstãt
Qͥ cqͥd de pascit oculos. uel ĩ ebriat aures
Se ducit gustꝰ. nares suspendit odore
Demulc tactũ. retinz locꝰ ille coloꝵ
Iste parit nullo uexatꝰ uom̾e quicqͥd
Militat ad u̾sus morbos. nrãm q renodar
nstantis morbi ꝓscripta peste salutẽ
Nõ rerũ uultus uerũ miracula gignens
Eponte. nͨ ex t̾no rellꝰ ad iuita colono
Nateͤ ꝯtenta manu zephiri q fauore

Expanded text:
 minus in reliquis, melius suppletur in uno, Quid praelarga manus Naturae possit, et in quo Gratius effundat dotes, exponit in isto: In quo pubescens tenera lanugine florum Sideribus stellata suis, succensa rosarum Murice, terra novum contendit pingere coelum. Non ibi nascentis exspirat gratia floris, Nascendo moriens: nec enim rosa mane puella Vespere languet anus; sed vultu semper eodem, Gaudens aeterni juvenescit munere veris. Hunc florem non urit hiems, non decoquit aestas, Non ibi bacchantis boreae furit ira, nec illic Fulminat aura noti, nec spicula grandinis instant. Quidquid depascit oculos, vel inebriat aures, Seducit gustus, nares suspendit odore, Demulcet tactum, retinet locus iste locorum: Iste parit nullo vexatus vomere, quidquid Militat adversum morbos, nostramque renodat Instantis morbi proscripta peste salutem. Non rerum vulgus, verum miracula gignens Sponte, nec externo tellus adjuta colono, Naturae contenta manu, zephyrique favore