comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Agmina dux equitei siub& suc cederebollo
munitumq: latus leuo ꝓducere crro
s ic pedes ex facili. pulloq urguentereceptus
Iñritus & uictor subdocto marte pependit
Hactenus armorum discrimina c&erabello
Fata dedituariis incestus motib aer
Pigro bruma gelu sicoirq aquilonibus hȩrens
A& here constricto pluuias innubetenebat¬
V rebant montana niues camposq: iacentes
Nonduraturȩ conspecto sole prunȩ
Atq: omnes proprior mergenti si dera caelo
Aruerattellus hibernodura sereno
s ed postquamuernus calidum titana recepio
s idera respiciens dilapseportitor helles
Atq iterum aequatis adiustȩpondera librae
Temporib uices redis. tunc solerelicto
Crnthia quo primum cornudubitanda refulsit
Exclusit borean flammisq accepit in euro
Illesuo nubes quascumq inuenit in axe
Torsit in occiduum nabateis flatib orbem
& quas sentit arps & quas gangaica tellus

Expanded text:
Agmina dux, equitemque iubet succedere bello, Agmina dux, equitemque iubet succedere bello, Munitumque latus laevo praeducere gyro. Sic pedes ex facili, nulloque urgente, receptus, Irritus et victor, subducto Marte, pependit. Hactenus armorum discrimina: cetera bello Fata dedit variis incertus motibus aer. Pigro bruma gelu, siccis Aquilonibus haerens, Aethere constricto pluvias in nube tenebat. Urebant montana nives, camposque iacentes Non duraturae conspecto sole pruinae: Atque omnis propior mergenti sidera coelo Aruerat tellus hiberno dura sereno. Sed postquam vernus calidum Titana recepit Sidera respiciens delapsae portitor Helles, Atque iterum, aequatis ad iustae pondera Librae Temporibus, vicere dies: tunc, sole relicto, Cynthia quo primum cornu dubitanda refulsit, Exclusit Boream, flammasque accepit ab Euro. Ille suo nubes quascumque invenit in axe, Torsit in occiduum Nabataeis flatibus orbem: Et quas sentit Arabs, et quas Gangetica tellus
Abbreviated transcription (Latin):
Q ui prestat terris aufest tibi nomen hiberus
Prima dies belli cessauit mastecruento
s pectandisq ducum uires nimero saq signa
Exposuit piguitsceleris pudor arma furentum
Continuit patriaeq & ruptis legib unum
dona uerediem ꝓnocum caesar olrmpho
In noctem subita circum dedit agmina fossa
Dum prime perstantacies hostemq fefellit
& ꝓpeconsertis abduxit castra maniplis
Lucem noua collẽ subito conscenderecursu
Q uimedius tutam castris dirimebat ilerdam
Imperat hunc hostem pariter terrorq pudorq
Impulit & rapto tumulum prior agminecaepit
hisuistus ferrumq locum ꝓmittitatillis
Ipselocus miles rupes oneratus in altas.
Nit itur aduersoq: acies in monte supina
her& & integrum casuraumbone sequentis
Erigitur nullitelum iubrareuacabit
Dum labat& fixo. firmatues tigia pilo
Dum scopulus stirpesq tenent atq hosterelicto
Cȩdunt esseuiam uidit lapsuraruina

Expanded text:
Qui praestat terris, aufert tibi nomen Iberus. Qui praestat terris, aufert tibi nomen Iberus. Prima dies belli cessavit Marte cruento, Spectandasque ducum vires numerosaque signa Exposuit. Piguit sceleris; pudor arma furentum Continuit; patriaeque et ruptis legibus unum Donavere diem. Prono tunc Caesar Olympo In noctem subita circumdedit agmina fossa, Dum primae perstant acies, hostemque fefellit, Et prope consertis obduxit castra maniplis. Luce nova collem subito conscendere cursu, Qui medius tutam castris dirimebat Ilerdam, Imperat. Huc hostem pariter terrorque pudorque Impulit; et rapto tumulum prior agmine cepit. His virtus ferrumque locum promittit: at illis Ipse locus. Miles rupes oneratus in altas Nititur: adversoque acies in monte supina Haeret, et in tergum casura, umbone sequentis Erigitur. Nulli telum vibrare vacabat, Dum labat et fixo firmat vestigia pilo, Dum scopulos stirpesque tenent, atque, hoste relicto, Caedunt ense viam. Vidit lapsura ruina
Abbreviated transcription (Latin):
tꝓcul extremis terrarum caesar inoris.
mastem saeuus agit non multa caede nocentem¬
Em Laxima sed fati ducib momenta daturum
Lure pari rector castris affraniusillis
Acp&e ius erat. concordiadixit in ȩquas.
Imperium commune uicestutelaq ualli
Peruigil alterno par& custodia signo
His pr&er latias acieserat impiger astur
ue tonesq leues ꝓfugiq agente uetusta
Callorum celtae mescentes nomen hiberis
Coll&um & modico leniq excreuit in altum
Pinguescoilumtumulo suꝑhunc fundata u&usta
urgiti lerdamanu placidis p̃labiturundis
he sperios intersicoris nonultimus amnis
Faxeus ingentiquem pons amplectitur arcu
Hibernas passurus aquas at proxima rupes
Signaten& magni. neccaesar colleminore
Castraleuat. medius dirimit tentoria gurges
E xplicat hine tellus campos effusa patentis¬
I ixoculo prendente modum camposqi coertens
Cinga rapax u&itus fluctus & litora cursa
Oceani pepulis sesuo namgurgitemixto

Expanded text:
cul extremis terrarum Caesar in oris Martem saevus agit, non multa caede nocentem, Maxima sed fati ducibus momenta daturum. Iure pari rector castris Afranius illis Ac Petreius erat: concordia duxit in aequas Imperium commune vices, tutelaque valli Pervigil alterno paret custodia signo. His praeter Latias acies erat impiger Astur, Vettonesque leves, profugique a gente vetusta Gallorum Celtae, miscentes nomen Iberis. Colle tumet modico, lenique excrevit in altum Pingue solum tumulo: super hunc fundata vetusta Surgit Ilerda manu: placidis praelabitur undis Hesperios inter Sicoris non ultimus amnes; Saxeus ingenti quem pons amplectitur arcu, Hibernas passurus aquas. At proxima rupes Signa tenet Magni: nec Caesar colle minore Castra levat: medius dirimit tentoria gurges. Explicat hinc tellus campos effusa patentes, Vix oculo prendente modum, camposque coerces, Cinga rapax, vetitus fluctus et litora cursu Oceani pepulisse tuo: nam gurgite mixto,
Abbreviated transcription (Latin):
Inuitatq patris claudenda adlumina d&tra
Vttorporesenex caruit uiresq cruentus
Coepit haberedolor. non perdamtem pora dixit
Aseuis ꝑ missa deis. iuiulumq senilem
Confodiam. ueniam misero concede parenti
Arge quodamplexus extrema quodoscula fugi
Nondum destituit calidus tua uulnera sanguis
Semianimꝗ̧ q: iaces. & adhuc potes esse suꝑstes
sic fatus quamuis capulum peruiscera missum
Polluerit gladii tamen alta subae quoratendit
Praecipiti saltum la&um p̃cederenati.
Festinantem animam mostinon credidituni
Inclinant iam fata ducum nec iamamplius ulle
b elli casus erat graiae ꝑ maxima classis
mergitur astaliae mutato remige puppes
Uictores uexere suosnaualia paucae¬
Praecipiti tenuere fuga quisi nurbo parentum
Fl&us erat quanti matrum perlictora planctus
Coniux saepe suiconfusis uultibus unda
Credidit orauiri romanumampl&a cadauer
Accensisqi rogis miseri decorporetrunco
Cestauere patres atbrutus in aequoreuictor

Expanded text:
Invitatque patris claudenda ad lumina dextram. Ut torpore senex caruit, viresque cruentus Coepit habere dolor, Non perdam tempora, dixit, A saevis permissa deis, iugulumque senilem Confodiam. Veniam misero concede parenti, Arge, quod amplexus, extrema quod oscula fugi. Nondum destituit calidus tua vulnera sanguis, Semianimisque iaces, et adhuc potes esse superstes. Sic fatus, quamvis capulum per viscera missi Polluerat gladii, tamen alta sub aequora tendit Praecipiti saltu. Letum praecedere nati Festinantem animam morti non credidit uni. Inclinant iam fata ducum, nec iam amplius anceps Belli casus erat: Graiae pars maxima classis Mergitur: ast aliae mutato remige puppes Victores vexere suos: navalia paucPraecipiti tenuere fuga. Quis in urbe parentum Fletus erat! quanti matrum per litora planctus! Coniunx saepe sui, confusis vultibus unda, Credidit ora viri, Romanum amplexa cadaver: Accensisque rogis miseri de corpore trunco Certavere patres. - At Brutus, in aequore victor,
Abbreviated transcription (Latin):
Totius emidottiȩ sic pas quã fatam̃ ꝓ egit
Stat uultum cestistaci ts mortemque reposcit
Carmibus magicis opus herbirque cadauor
Vt cadat ut nequeunt
uumã sibi reddeste fata
Con sumsto iam iuresemel tune robure multo
Extruit illa rogum uenit de functus atignes
Accensam iuiuenẽ positum frulque teree to
t andem passamori sactoque ad castra parentis
& comes & cȩlolucis ducente colorem
Dum ferr& utos intratentoria gressus
Iusrsa tenere diem dinsas nox prestait umbras

Expanded text:
Tutius Emathia. Sic postquam fata peregit, Stat vultu moestus tacito, mortemque reposcit. Carminibus magicis opus est, herbisque, cadaver Ut cadat, et nequeunt animam sibi reddere fata, Consumto iam iure semel. Tum robore multo Exstruit illa rogum: venit defunctus ad ignes; Accensa iuvenem positum strue liquit Erichtho, Tandem passa mori: Sextoque ad castra parentis It comes: et coelo lucis ducente colorem, Dum ferrent tutos intra tentoria gressus, Iussa tenere diem densas nox praestitit umbras
Abbreviated transcription (Latin):
Segnior oceano quam lexgerna uocabat
łuc̃ificus trtãnũquã magis &hȩra contra
Egit equos cursumque polora piente raorsit
Defectus que pati uoluit rapteque labores
Lucis & ad traxit pubes ñ pabula famis
s od na herralicopurism luceret in orbe
A tnox felicis magno parsultima uitȩ
Sollicitur uana de cepit imagine samnus
Uam pompe iana uisus sibi sed edie atri.
Innumeram efficiem somane cernere plebis
At tollique suum l&is ad sidera nomen
uocibus & pausũ .cuneos certaresonantes
ꝗualis erat populi facies clamorque fauentis
Olim cum iuuenis primique aate trium phi
Poet domitas gentes quas torrens ambitdiiberus
& quȩ cum que fugas sertorius in pulit arma
Vespere pacateͦ pura uenerabilis ȩque
Quã cursũs erat ornant & oga plau dente senatu
s edit adhuc romanos eques seu fine bonorum
Auxiuenturis ad tempora lxare fugit
s. iue ꝑ ambager solitas contraria uisis
Vaticinata quies magnitulit omnia planctus
s euu&it opatrias ultrai bicernere sedes

Expanded text:
Segnior Oceano, quam lex aeterna vocabat, Luctificus Titan numquam magis aethera contra Egit equos, currumque, polo rapiente, retorsit: Defectusque pati voluit, raptaeque labores Lucis: et adtraxit nubes, non pabula flammis, Sed ne Thessalico purus luceret in orbe. At nox, felicis Magno pars ultima vitae, Sollicitos vana decepit imagine somnos Nam Pompeiani visus sibi sede theatri Innumeram effigiem Romanae cernere plebis, Adtollique suum laetis ad sidera nomen Vocibus, et plausu cuneos certare sonantes. Qualis erat populi facies clamorque faventis, Olim cum iuvenis primique aetate triumphi Post domitas gentes, quas torrens ambit Iberus, Et quaecumque fugax Sertorius impulit arma, Vespere pacato, pura venerabilis aeque Quam currus ornante toga, plaudente senatu, Sedit adhuc Romanus eques. Seu fine bonorum Anxia venturis ad tempora laeta refugit, Sive per ambages solitas contraria visis Vaticinata quies, magni tulit omina planctus. Seu vetito patrias ultra tibi cernere sedes,
Abbreviated transcription (Latin):
Calcatis que ruunt castris stantor dine nullo
Arteducis nulla ꝑmittunt que omnia fatis
sitotidem magnis oceros totidem que paentir
Vrbis regnasuaefunesto in marcelo cassa
Nontam p̃cipiti ruerent in proeliacursu
uidit uthostiles in rectum exire caternas
Pompeius nullasque moras ꝑmittere bello
s ed suꝑ is placius sediem stat conde gelato
Atconitus tantoque ducis saria timere
Oueerat p̃mittit iudem&us totumque ꝑ agm̃
sublimi preuectus equoquem flagitat inquid
Vostra diem uirtusfinis ciuilibus armis
Quẽ quȩ sitis adeex totas effundi touires
Extremum fenri super ÷ op̃ unaque gentis
Horatrahit quisquis patriam carosque penatis
Qui subolem acthalamos desertaque pignara querit
Ensepetot medio posuit dr̃ omnia campo
caura iub& melior suꝑ os sperare sedas
Ipsitela regent ꝑ ius cera caesaris ipsi Ig¬
Romanes sancire uolent hoc sanguine miler
si socero dareꝰ regna meo mundum que pararent
P recipitare meã fatis potuere senectam

Expanded text:
Calcatisque ruunt castris: stant ordine nullo, Arte ducis nulla; permittunt omnia fatis. Si totidem Magni soceros, totidemque petentes Urbis regna suae funesto in Marte locasses, Non tam praecipiti ruerent in proelia cursu. Vidit ut hostiles in rectum exire catervas Pompeius, nullasque moras permittere bello, Sed superis placuisse diem: stat corde gelato Adtonitus: tantoque duci sic arma timere Omen erat. Premit inde metus, totumque per agmen Sublimi provectus equo: Quem flagitat, inquit, Vestra diem virtus, finis civilibus armis, Quem quaesistis, adest. Totas effundite vires; Extremum ferri superest opus, unaque gentes Hora trahit. Quisquis patriam carosque penates, Qui sobolem ac thalamos desertaque pignora quaerit, Ense petat: medio posuit deus omnia campo. Caussa iubet medior superos sperare secundos: Ipsi tela regent per viscera Caesaris, ipsi Romanas sancire volent hoc sanguine leges. Si socero dare regna meo mandumque pararent, Praecipitare meam fatis potuere senectam
Abbreviated transcription (Latin):
ȩ que tuo quatient misorum cum classi camundũ
Surrexis sesinu uereor cuulibus armis.
Pompeio nullo tristem committere damno
t utior interea populis & tutior omni.
Regolate positamq ꝓcul fortuna mariti.
N on totatemola premat sinuminas nostrus.
Inpule rintacies. maneat pars aptĩmagni
Quod fulgisse uelint. uistantũ in firmadolerẽ:
Cepit & ad tonito cessarum pectore sensus:
Tandemuox maestas potuit ꝑferne que rellas
Nilmihi diffatis thalami supemsq relictũ est
Magne quere nr̃os. ñ rũpit funus amoris

Expanded text:
Eque tuo, miserum quatiunt cum classica mundun, Eque tuo, miserum quatiunt cum classica mundun, Surrexisse sint. Vereor civilibus armis Pompeium nullo tristem committere damno. Tutior interea populis, et tutior omni Rege, late, positamque procul fortuna mariti Non tota te mole premat. Si numina nostras Impulerint acies, maneat pars optima nostQuo fugisse velim. Vix tantum infirma dolorem Cepit, et adtonito cessere e pectore sensus. Tandem vix moestas potuit proferre querelas: Nil mihi de fatis thalami superisque relictum est, Magne, queri: nostros non rumpit funus amores
Abbreviated transcription (Latin):
Occulere heuquantum menter dominatur in aequas
Con iunx sola fuit mentomͥuorbera paratam.
Destituunt blandeq uiuat uentura trahentem.
Iudulgere more tempus subducerefatis.
N octe sub extrema pulso torpore qui&is.
Dum fou& amplexu grauidum cornelia curis.
Pectus & auersip&it osculagrata mariti.
u mentis mirata cenas ꝑcussaq ceco.
uulnere non aud& flentem deprendere magnũ
Illegemens non punc uitamihi indulcior inquit.
Cum cȩdit uitae lecto sod tempore coniurx.
Uenit mȩstadies & quã nimiumq parumq
Distulimus iam totus ad est in praelia caesar
Caededum ÷ bollis quorum tibituta latebra.
Los bos erit desistep̃ces temptare paraui.
Iam mihinon longo same patiere praecessus.
Praecipites aderunt casus ꝓperante ruina
Summa cadunt satisẽ audissepericula magni.
Meq tuus decepit amor. ui uilia bella.
Sispectare potes namiam me marte parato.
Securos cepis sepud& cum copiuge somnos.

Expanded text:
Occulere. Heu quantum mentes dominatur in aequas Occulere. Heu quantum mentes dominatur in aequas Coniux sola fuit. Mentem iam verba paratam Destituunt, blandaeque iuvat ventura trahentem Indulgere morae, et tempus subducere fatis. Nocte sub extrema, pulso torpore quietis, Dum fovet amplexu gravidum Cornelia curis Pectus, et aversi petit oscula grata mariti: Humentes mirata genas, percussaque caeco Vulnere, non audet flentem deprendere Magnum. Ille gemens: Vita non nunc mihi dulcior, inquit, Cum taedet vitae, laeto sed tempore, coniux, Venit moesta dies, et quam nimiumque parumque Distulimus: iam totus adest in proelia Caesar. Cedendum est bellis: quorum tibi tuta latebra Lesbos erit. Desiste preces tentare: negavi Iam mihi: non longos a me patiere recessus. Pracipites aderunt casus: properante ruina, Summa cadunt. Satis est audisse pericula Magni: Meque tuus decepit amor, civilia bella Si spectare potes. Nam me iam, Marte parato, Securos cepisse pudet cum coniuge somnos,
Abbreviated transcription (Latin):
Quas uetus docteq parimodera minedextrae
Permixtus habuerediu latũq perequor
Vt terrestricoit c sortis puppib: agm̃
Ped naxsȩua modumuenti ueliq: tenorem
Eripuit nautis excussitq: ordine puppes
Stremona sicgelidũ bruma pollente rolinquunt
Potura & enile crues primoq uolatu
effingunt uarias casu monstrante figuras
Mox ubiꝑcussit tensas notus altior alas
Efusos temerũ nuxteglomerantur in orbes
Et tͦpata peritdispersis littera pinnis
Cumprimum rede unte dieiuolentior aer
Puppibus incubuit phoebeo concitus ortu
Pretereuut frustra temptanti litoralissi
umped quue tenent nudas aquilonib: undas
succedens boriue iamportum fecerat aust̃
Vndiq: conlatis in roliur caesaris armis
Summa uidens durimagnus discrimina martis
Iam castris in stare suis seponerecutum
Goniugitdecreuit onus lesboq: remota
Teprocula seuis trepitu corneliabelli.

Expanded text:
Quas ventus ductaeque pari moderamine dextrae Quas ventus ductaeque pari moderamine dextrae Permixtas habuere diu: latumque per aequor, Ut terrestre, coit, consertis puppibus, agmen. Sed nox saeva modum venti velique tenorem Eripuit nautis, excussitque ordine puppes. Strymona sic gelidum, bruma pellente, relinquunt Poturae te, Nile, grues, primoque volatu Effingunt varias, casu monstrante, figuras. Mox ubi percussit tensas Notus altior alas, Confusos temere immixtae glomerantur in orbes, Et turbata perit dispersis littera pennis. Cum primum redeunte die violentior aer Puppibus incubuit, Phoebeo concitus ortu, Praetereunt frustra tentati litora Lissi, Nymphaeumque tenent. Nudas Aquilonibus undas Succedens Boreae iam portum fecerat Auster. Undique collatis in robur Caesaris armis, Summa videns duri Magnus discrimina Martis Iam castris instare suis, seponere tutum Coniugii decrevit onus, Lesboque remotam Te procul a saevi strepitu, Cornelia, belli
Abbreviated transcription (Latin):
cumtorin hac anima populorum uita salusq:
Pendeat & tantus caput l sibi feritorbis
Seuitiaẽ uoluis semori nullus netuorũ
e meruit comitum fats ñ posse suꝑstes
Essetuis cũ terra per& mare corporas egnis
N ostra soportenuit pud& eutibi causa petende
Haec fuit hes periue uisum est quod mittere quem quam
ł am seuo cruedele mari sors ultimarerum
ndubios casus & prona pericula mortis
p̃cipitares ol& mundiam summa tenentem
ꝑmissi mare tantũ quid numina lassas
Pufficit ad satum bellifauor istelaborq:
Fortunȩ quote nris in pegit arenis
Hin eusus placuere deum non rectorut orbis
Nec dominus rerum sed felix naufragusesses.
Talia iactantis discurra nocteserenus
Oppressit cumisoledies fesumq: tum̃tis
Conpos uitpelagus uentis patientibus undas
Nec non hesperus lassatum fluctibus aequor
Vtuidereduces purũq: in surge recaelo
Fracturũ pelagus bore an soluere carinas

Expanded text:
Cum tot in hac anima populorum vita salusque Cum tot in hac anima populorum vita salusque Pendeat, et tantus caput hoc sibi fecerit orbis, Saevitia est voluisse mori. Nullusne tuorum Emeruit comitum, fatis non posse superstes Esse tuis? Cum te raperet mare, corpora segnis Nostra sopor tenuit. Pudet, heu! Tibi caussa petendae Haec fuit Hesperiae: visum est, committere quemquam Tam saevo, crudele, mari. Sors ultima rerum In dubios casus et prona pericula mortis Praecipitare solet. Mundi iam summa tenentem Permisisse mari! Tantum quid numina lassas? Sufficit ad belli summam favor iste laborque Fortunae, quod te nostris impegit arenis? Hine usus placuere deum, non rector ut orbis, Nec dominus rerum, sed felix naufragus esses? Talia iactantes, discussa nocte serenus Oppressit cum sole dies, fessumque tumentes Composuit pelagus, ventis patientibus, undas. Nec non Hesperii lassatum fluctibus aequor Ut videre duces, purumque insurgere coelo Fracturum pelagus Borean, solvere carinas,
Abbreviated transcription (Latin):
Armam & uuditin agnũ mihi romasitundum
Ius saplabe tuli fasces perbolla negato
Nulla meis aberititulis romana potestas
Et dictor eã strgiã ettonsulat umbras
Priuatũ fortuna norim ili funore rullo
Estopus os iperila cer̃  retin &ecadauer
Fluctib inmediis desitmihi busta rogusq
dumm&uar semꝑterraq: exspectat ab omni
haec factũ decumus dictũ lrable flucous
Inualidacum puppe leuat nec rursus ab alto
Aggere pelagi sed pertulit unda
Scruposisq: angusta uagant ubilitoras axis
In posuit terricepariter totregna tot urbes
Fortunãq: suamtacta tellure recopit
Sed nontam rome ans cesariam lucepropinquam
Quamtacita sua castra fuga comitesq: fefellit
Circum fusaduce fleuit gemituq: suorum
Etñ ingratis incorsit turba querellis
Qđ tedurotulit uirtus temeraria caesar
Autq nos uiles animas in fata relin quens
nuũ s̃ pargenda dabastua membra procellis

Expanded text:
Arma metu: vidit Magnum mihi Roma secundum. Arma metu: vidit Magnum mihi Roma secundum. Iussa plebe tuli fasces per bella negatos. Nulla meis aberiEt dictator eam Stygias et consul ad umbras, Privatum, Fortuna, mori. Mihi funere nullo Est opus, o superi: lacerum retinete cadaver Fluctibus in mediis: desint mihi busta rogusque, Dum metuar semper, terraque exspecter ab omni. Haec fatum decimus, dictu mirabile, fluctus Invalida cum puppe levat: nec rursus ab alto Aggere deiecit pelagi, sed pertulit unda, Scruposisque angusta vacant ubi litora saxis, Imposuit terrae. Pariter tot regna, tot urbes Fortunamque suam, tacta tellure, recepit. Sed non tam remeans Caesar iam luce propinqua, Quam tacita sua castra fuga comitesque fefellit. Circumfusa duci flevit, gemituque suorum Et non ingratis incessit turba querelis: Quo te, dure, tulit virtus temeraria, Caesar? Aut quae nos viles animas in fata relinquens, Invitis spargenda dabas tua membra procellis?
Abbreviated transcription (Latin):
Rursus hiant undeu iremin &ȩquore malus
Nubilatanguntur uelis & terra carina
Nampelagus qua partes ed& noncelatharonar
Ex baustum incumulos omnisq: influctibur unda ost
Artis opom ucerom&us nescitq: magistor
Quam ftangit cuicedat aqdis cordia ponti
Suc currit miseris fluctus q euerterepurpom
ri ual& influctur uictum latus unda repllens
Eregitatq: omnis urgitrates ardua uento
Non humilem saso nauadis non litoracurue
Thorsaliȩ saxosa pauentoreq malignos
Ambiacie portus scopulora cerauninaute
Fummatiment creditiam digna pericula gorar
Patis eẽ suis quantus nee uertore dixit
eo esiporis laborest parua quem puppe sedentom
Tamagnop&ieremari siglorial&i
Estpelago donatã ei bollisq negamur
Inerepidus quã cumq datis muumina mortem
ccipiam lic& ingentes apruperit actus
Festinatadios fatis ad magnaper egii
Arctaas domuigentes inimica subegi

Expanded text:
Rursus hiant undae, vix eminet aequore malus. Rursus hiant undae, vix eminet aequore malus. Nubila tanguntur velis, et terra carina. Nam pelagus, qua parte sedet, non celat arenas: Exhaustum in tumulos, omnisque in fluctibus unda est. Artis opem vicere metus: nescitque magister, Quam frangat, cui cedat aquae. Discordia ponti Succurrit miseris, fluctusque evertere puppim Non valet in fluctus: victum latus unda repellens Erigit, atque omni surgit ratis ardua vento. Non humilem Sasona vadis, non litora curvae Thessaliae saxosa pavent, oraeque malignos Ambraciae portus: scopulosa Ceraunia nautae Summa timent. Credit iam digna pericula Caesar Fatis esse suis. Tantusne evertere, dixit, Me superis labor est: parva quem puppe sedentem Tam magno petiere mari? Si gloria leti Est pelago donata mei, bellisque negamur; Intrepidus, quamcunque datis mihi numina, mortem Accipiam. Licet ingentes abruperit actus Festinata dies fatis; sat magna peregi. Arctoas domui gentes: inimica subegi
Abbreviated transcription (Latin):
Monstriferos agitundasinus sic rector olrmpi
Cus pide frat̃na las tum inscecula fulmen
a diuuit regnoq: accersitterra secundo
Cummare conuoluit gentescum littorat & hrs
N uͦluit ubla pati celo contentͥatener¬
T unc quoq: tantamaris moles creuisse in anstrȩ
N esuperum rector pressiss & nubibus undas
Non caeli nox illa fuit lat& obsitus aer
Inferne pallore domus ñibisq: grauatus
Dep̃mitur fluctusq: in nubib: accipitimbres
Lux &iam mecuenda perit nec fulgora currunt
Clara sed÷ obscurum nimbosus dissilit aer
Tum superum conuexatremunt atq: arduus axis
In sonuit inataq: poli compage lam borant
Extimuit naturachaos rupirse uidentor
Concordes elem̃ta moras rursusq: ficere
Noxmanes mixturadehis spes unas alutis
Qđ tantamundi ñ dũ periereruina.
Q uantũ leucadio placidus deuertice pontus
Despiciturtantũ naute uidere trementis
Fluctib a summis preceps mare cũq tumentis

Expanded text:
Monstriferos agit unda sinus. Sic rector Olympi Monstriferos agit unda sinus. Sic rector Olympi Cuspide fraterna lassatum in saecula fulmen Adiuvit, regnoque accessit terra secundo, Cum mare convolvit gentes, cum litora Tethys Noluit ulla pati, coelo contenta teneri. Nunc quoque tanta maris moles crevisset in astra, Ni superum rector pressisset nubibus undas. Non coeli nox illa fuit: latet obsitus aer Infernae pallore domus, nimbisque gravatus Deprimitur, fluctusque in nubibus accipit imbrem. Lux etiam metuenda perit, nec fulgura currunt Clara, sed obscurum nimbosus dissilit aer. Tunc superum convexa fremunt, atque arduus axis Insonuit, motaque poli compage laborant Extimuit natura chaos: rupisse videntur Concordes elementa moras, rursusque redire Nox manes mixtura deis. Spes una salutis, Quod tanta mundi nondum periere ruina. Quantum Leucadio placidus de vertice pontus Despicitum; tantum nautae videre trementes Fluctibus e summis praeceps mare: quumque tumentes
Abbreviated transcription (Latin):
Primus aboceano caput exerisatiant eo
Ehore mouens uestus iamtetollente funebat
Pontus etinsiopulos tota serexorat undas
Oocurrit gelidus boreas pelagisq rotundit
&dubiũ pendet uento ciu concidat ae quor
Sed sciti ciuicitrabier aquilonis etundas
Torsit & apstrusas penitus uada fecit huronas
N ec ꝑfert pontum boreas ad saxasuũq
Influctus hiori frangitmare motaq possunt
Aequora s ubductis &iam concurrereuentis
oneri cessas seminas ñ imbrib: atris
Aeoliiacuissenotũ sub carcere saxi.
Credideru cuntos solita departeruentis
Defendissesuas uiolentot urbine terras
Sicpelagus mansis selo cos nam parua procellis
a equora raptaferunt egeas transit inundas
T hyrrenũ sonationio uagus adria ponto
a quoties frustra pulsator aequore montis
Obruit illa dies quãcelsa cacumina pessum
T ellus uicta dedit non illo littore surgunt
Tamualidi fluctus alioq: exurbe uoluti
A magno uenere marimundumq: coercens

Expanded text:
Primus ab Oceano caput exeris Atlanteo, Core, movens aestus: iam te tollente furebat Pontus, et in scopulos totas erexerat undas. Occurrit gelidus Boreas, pelagusque retundit: Et dubium pendet, vento cui pareat, aequor. Sed Scythici vicit rabies Aquilonis, et undas Torsit, et abstrusas penitus vada fecit arenas. Nec perfert pontum Boreas ad saxa, suumque In fluctus Cori frangit mare: motaque possunt Aequora subductis etiam concurrere ventis. Non Euri cessasse minas, non imbribus atrum Aeolii iacuisse Notum sub carcere saxi Crediderim: cunctos solita de parte ruentes Defendisse suas violento turbine terras; Sic pelagus mansisse loco. Non parva procellis Aequora rapta ferunt: Aegeas transit in undas Tyrrhenum: sonat Ionio vagus Hadria ponto. Ah quoties frustra pulsatos aequore montes Obruit illa dies! quam celsa cacumina pessum Tellus victa dedit! Non illo litore surgunt Tam validi fluctus, alioque ex orbe voluti A magno venere mari, mundumque coercens
Abbreviated transcription (Latin):
Ardera nilum quebibers perruniuagantom
Accossit mortilybie fatisq: miuorebn
Famam dipsas ab& terris adiuta perustis
scrutatur uenas pepitus squalentis harenȩ
Punc redit adrirtes & fluctus accipithore
&quo reus plac& sed non & sufficit humor
Necientit fatiq genus mortem que ueneni
Sedputates sesitum ferroq aperire tumentes
sustinuit uena sadq: hos implereue pepo

Expanded text:
Arderet, Nilumque bibens per rura vagantem. Accessit morti Libye, fatisque minorem Famam Dipsas habet, terris adiuta perustis. Scrutatur venas penitus squalentis arenae: Nunc redit ad Syrtes, et fluctus accipit ore Aequoreusque placet, sed non sibi sufficit, humor. Nec sentit fatique genus mortemque veneni, Sed putat esse sitim, ferroque aperite tumentes Sustinuit venas, atque os implere cruo
Abbreviated transcription (Latin):
Culmina & exstructos spolis hostilibus arcus
Haut ꝓcul est imapompei nomen harena
Depressumtu mulo quod non legat aduena rectus
Qđ nisimonstratum romanu stranseat hospes
noxi aciuilitellus aegiptia fato
Haut equidemꝰ merito cumanȩ carminauatis
Cautum nenili pelusia tangeretora
Hesperius miles ripas que & a tecumentis
Quid tibi seuap̃cer protanto crimine tellus
Vortatꝰ quas nilus quonascitur orber&entus
& sterelis egeant hibermis imbribus agri
Totaque inethipum putressoluaris harenas
Nos imẽplu tuũ romana accepimꝰ ĩsim
Semi deosq canes & sistra nbentia luctus
& quem tu plangis hominem testare sos rim
Tun ostros aegiptetones in puluere manes
Tu quo que cum se uo dederis iaintem platiran no
Nondum pompeicineris oro mapa.sti
Exuladhuc iacetum braducis si secula prima
Victoris dimuereminas nunc excipo saltim
Ossatui magnisi necdum subruta fluctu

Expanded text:
Culmina, et exstructos spoliis hostilibus arcus, Culmina, et exstructos spoliis hostilibus arcus, Haud procul est ima Pompeii nomen arena, Depressum tumulo, quod non legat advena rectus, Quod, nisi monstratum, Romanus transeat hospes. Noxia civili tellus Aegyptia fato, Haud equidem immerito Cumanae carmine vatis Cautum, ne Nili Pelusia tangeret ora Hesperius miles, ripasque aestate tumentes. Quid tibi saeva precer pro tanto crimine tellus? Vertat aquas Nilus, quo nascitur orbe, retentus, Et steriles egeant hibernis imbribus agri, Totaque in Aethiopum putres solvaris arenas. Nos in templa tuam Romana accepimus Isin, Semicanesque deos, et sistra iubentia luctus, Et quem tu plangens hominem testaris Osirin: Tu nostros, Aegypte, tenes in pulvere Manes. Tu quoque, cum saevo dederis iam templa tyranno, Nondum Pompeii cineres, o Roma, petisti: Exsul adhuc iacet umbra ducis. Si saecula prima Victoris timuere minas: nunc excipe saltem Ossa tui Magni, si nondum subruta fluctu
Abbreviated transcription (Latin):
In cludis situs est quaterra extremare fuso
Pend& in oceano romanum nom̃ & omne
Imperium magno tumuli est modus obrue saxa
Crimine plenadeum si tota est hercolis oete
& iuga totauagant bromionis ei aqua re
Vnus inegipto est magni lapis omnra lagi
Rura tenerepotest in nullo cespiteno men
haeserit erremus populi cinerumq: tuorum
magne m&u nullas nilicalcemus harenas
Quodsi tamsa crodignaris nomine saxum
Adde actus tantos monumentaq: maxi marerum
Adde trucis lepidi matus alpinaq bella
Armaquesertosi reuocato consule utta
&currus quos egit eques commertia tuta
Centibus & pauidos cilicas maris ad de subactam
Barbariam gentesque uagas & quicquid in euro
Regno rum boreaque iac& dic semꝑ ab armis
Cubilem rep&is s&ogamter curribus actis
Contentũs multos patriae donas s&rium phos
Quis capit hȩotumulus surgitmi serabi lebustum
Son nullis plenumtitulis nonordine tanto
Factorum solitumq: legi non altadeorum

Expanded text:
Includis? Situs est, qua terra extrema refuso Pendet in Oceano. Romanum nomen et omne Imperium Magno est tumuli modus. Obrue saxa, Crimine plena deum. Si tota est Herculis Oete, Et iuga tota vacant Bromio Nyseia, quare Unus in Aegypto Magno lapis Omnia Lagi Arva tenere potest, si nullo cespite nomen Haeserit. Erremus populi, cinerumque tuorum, Magne, metu nullas Nili calcemus arenas. Quodsi tam sacro dignaris nomine saxum, Adde actus tantos, monimentaque maxima rerum: Adde truces Lepidi motus, Alpinaque bella, Armaque Sertori, revocato consule, victa, Et currus, quos egit eques: commercia tuta Gentibus, et pavidos Cilicas maris. Adde subactam Barbariem, gentesque vagas, et quidquid in Euro Regnorum Boreaque iacet. Dic semper ab armis Civilem repetisse togam: ter curribus actis Contentum patriae multos donasse triumphos. Quis capit haec tumulus? Surgit miserabile bustum Non ullis plenum titulis, non ordine tanto Fastorum: solitumque legi super alta deorum
Abbreviated transcription (Latin):
Siluarum secre capetit uacuosq peragros
ex ul in aduersis xplorat cornua truneis
Necredit in pastus nisi cun ceruice recepta
ex cussi placueretori mox reddita uietor
Quos lib& insaltus comitantib agmina tauris
Inuito pastore trahit sic uiribus impar
T radidit his periũ profugusq perapula runi
Brundisii tutas concessit magnus in arces
u rbsest dictaeis olimpossersa colonis
Quoscreta profugos uexere ꝑ aequora puppes
Cecropiae uictum mentitis thesea uelis
anclatus angustum iam se cogentis in artum
hesperie tenuem produc& mȩquora sulcum

Expanded text:
Silvarum secreta petit, vacuosque per agros Silvarum secreta petit, vacuosque per agros Exsul in adversis explorat cornua truncis; Nec redit in pastus, nisi cum cervice recepta Excussi placuere tori: mox reddita victor Quoslibet in saltus comitantibus agmina tauris Invito pastore trahit: sic viribus impar Tradidit Hesperiam, profugusque per Apula rura Brundusii tutas conscendit Magnus in arces. Urbs est Dictaeis olim possessa colonis, Quos profugos Creta vexere per aequora puppes Cecropiae, victum mentitis Thesea velis. Hac latus angustum iam se cogentis in arcum Hesperiae tenuem producit in aequora l
Abbreviated transcription (Latin):
I dem perscydhici profugum diuortia ponti
Indomitum regom romanaq fata morantem
Admortem sylla felicior iro coegi
Pars mundi mihi nullauacat sed tota tenetur
T errameis quocumque iac& subsole tropleis
Hic me uictorem gelidas ad phasidis undis
Arecos hab& calida medius milii cognitus axis
Deg ypto etquo umbras numquã flectentis yenen
Secasus moa iura timent tediymque fugacom
Nui farit hes perium postomnia flumina betis
medomitus cognouit a raps memarte feroces
Heniochi notiq orepto uellere colchi
Cappadoces mea signatiment & dedita sacris
Incerti iudea dei mollos quo sophene
Armenias cilicasq feros taurosq subigi
Q uod socero bellum preter ciuile reliqui
V erbaducis nullo partes clamore sequuntur
Hecmatura petunt promissȩ classica pugne
Sonsitꝰi pse metum magnus placuitque referri
Figna necintante discrimina mittero pugnie
Iamuctum fama non uisi caesiris agmer
Pulsus ut armentis primocertamine taurus

Expanded text:
 ego per Sythici profugum divortia Ponti Indomitum regem, Romanaque fata morantem, Ad mortem, Sulla felicior, ire coegi. Pars mundi mihi nulla vacat: sed tota tenetur Terra meis, quocumque iacet sub sole, tropaeis. Hinc me victorem geldas ad Phasidos undas Arctos habet: calida medius mihi cognitus axis Aegypto, atque umbras nusquam flectente Syene. Occasus mea iura timent, Tethynque fugacem Qui ferit Hesperius post omnia flumina Baetis. Me domitus cognovit Arabs, me Marte feroces Heniochi, notique erepto vellere Colchi. Cappadoces mea signa timent: et dedita sacris Incerti Iudaea dei, mollisque Sophene. Armenios, Cilicasque feros, Taurosque subegi. Quod socero bellum, praeter civile, reliqui? Verba ducis nullo partes clamore sequuntur, Nec matura petunt promissae classica pugnae. Sensit et ipse metum Magnus; placuitque referri Signa, nec in tantae discrimina mittere pugnae Iam victum fama non visi Caesaris agmen. Pulsus ut armentis primo certamine taurus
Abbreviated transcription (Latin):
Infelix argigenitor non ille uuentae
Tempore phocaicis ullicessurus in armis
V ictum aeuo rohurcecidit fessusq senecta
e xemplum non miles erat qui fune reuiso
s aepecadis longesenior ꝑtranstra carinae
Peruenitadpuppim spirantisq inuenitastus
Non la crimae cecideregenis. non pectora tundit
Distentis totoriguit. sed corpore palmis
Nox subit atq oculis uaste obduxerse tenebrae
& miserum cernens ad gnoscere desinit argum
Ilecaput labens &iam languentia colla
Uilio patreleuat uox faucis nulla solutas
ꝓsequitur tacito tantum p&itoscula uentus

Expanded text:
Infelix Argi genitor: non ille iuventae Infelix Argi genitor: non ille iuventae Tempore Phocaicis ulli cessurus in armis: Victum aevo robur cecidit, fessusque senecta Exemplum, non miles erat. Qui, funere viso, Saepe cadens longae senior per transtra carinae Pervenit ad puppim, spirantesque invenit artus. Non lacrimae cecidere genis, non pectora tundit, Distentis toto riguit sed corpore palmis. Nox subit, atque oculos vastae obduxere tenebrae, Et miserum cernens agnoscere desinit Argum. Ille caput labens et iam languentia colla, Viso patre, levat: vox fauces nulla solutas Prosequitur: tacito tantum petit oscula vultu
Abbreviated transcription (Latin):
Hisuꝑ hostiles legerunt brachia remos
& ratium tenuere fugam. non perdere la&uro
m aximacura fuit multos sua uulnera puppi.
Adfixitmoriens & rostris abstulit ictus
Stantem sublime thrrrenum culmine ꝓre
Lrcdamus excusse balearis tortor habenae¬
E lande p&ens solido fregit cauatem pora plumbo
Sedib expulsi post quam cruor omnia rupit
V incula ꝓcurrunt. oculistat lumine rapto
Attonitus mortisq illas putat es setenebras
At postquam membris sensit constare iugo rem
Vos agito socii. sic ut tormenta sol& is
mequoq: mi endis. rectum componite telis
Egere quod superi: ẽ. animae thrrrene ꝑonis
bellorum casus ingentem militis usum
hochab& exmagna defunctum partecadauer
Uiuentes feriere loco sic fatus in hostem
Caecat elamanus. sed nontamen in ricamictit
Excipit haeciuuenes generosi sanguinis argus.
qua iam non medius disceditinilia uenterꝰ
Adiuuitq suo. ꝓcumbens pondere ferrum
Stabat diuersauictae lam paruecarinae

Expanded text:
Hi super hostiles iecerunt brachia remos, Et ratium tenuere fugam. Non perdere letum Maxima cura fuit; multus sua vulnera puppi Adfixit moriens, et rostris abstulit ictus. Stantem sublimi Tyrrhenum culmine prorae Lygdamus excussa, Balearis tortor habenae, Glande petens, solido fregit cava tempora plumbo. Sedibus expulsi, postquam cruor omnia rupit Vincula, procumbunt oculi: stat lumine rapto Adtonitus, mortisque illas putat esse tenebras. At postquam membris sensit constare vigorem, Vos, ait, o socii, sicut tormenta soletis, Me quoque mittendis rectum componite telis. Egere quod superest animae, Tyrrhene, per omnes Bellorum casus. Ingentem militis usum Hoc habet ex magna defunctum parte cadaver: Viventis feriere loco. Sic fatus in hostem Caeca tela manu, sed non tamen irrita, mittit. Excipit haec iuvenis generosi sanguinis Argus, Qua iam non medius descendit in ilia venter, Adiuvitque suo procumbens pondere ferrum. Stabat diversa victae iam parte carinae
Abbreviated transcription (Latin):
Passos sicanio tegitur qui carbo sepulchro
Q uique feros inouit sertorius ex ulhiberos
Quan quã siqua fides his toquoq: iungere caerar
Inuideo nostrasq manus quod roma furenti.
Opposuit pari thorum utinã post proelia sospes
& sythicis crassus uictor remeass& aborus
V tsimilia causa caders quodspartacus hosti
Tequoq sisuperititulis accedere nostris
Iusserunt ua l& in torquendo dextera pilo
Feruidus haeciterum circa prȩcordia sanguis
Incaluit discesit nonesse ad bella fugaces
Iuipacem potuere pati lic& ille solutum
Defectumq uoc& neuos mea terreat aetas
Duxit in his castris senior dummiles in illis
Quopotuit ciuem populus perducere liber
Ascendi supraque nihil nisi regna reliqui
Mon priuatacupis romana quisquis in urbe
Pompeium transire paras hic consul uterque
Hincacies statura ducum est cesarnesenatus

Expanded text:
Passus, Sicanio tegitur qui Carbo sepulcro, Passus, Sicanio tegitur qui Carbo sepulcro, Quique feros movit Sertorius exsul Iberos. Quamquam, si qua fides, his te quoque iungere, Caesar, Invideo, nostrasque manus quod Roma furenti Opposuit. Parthorum utinam post praelia sospes, Et Scythicis Crassus victor remeasset ab oris, Ut simili caussa caderes, qua Spartacus hostis. Te quoque si superi titulis accedere nostris Iusserunt, valet in torquendo dextera pilo: Peridus haec iterum circum praecordia sanguis Incaluit: disces non esse ad bella fugaces, Qui pacem potuere pati. Licet ille solutum Defectumque vocet, ne vos mea terreat aetas. Dux sit in his castris senior, dum miles in illis. Quo potuit civem populus perducere liber, Adscendi, supraque nihil, nisi regna, reliqui. Non privata cupit, Romana quisquis in urbe Pompeium transire parat. Hinc consul uterque, Hinc acies statura ducum est. Caesarne senatus
Abbreviated transcription (Latin):
Magnus & inmixto firmar& robore partis
Iamq: secutor diussurus classica phoebo:
Temptandasq: ratus moturi militis ir as:
Adloquitur tacitas ueneranda uoce cohortes:
Oscelerum ultores melioraq: signa secuti
Ouere romana manus quibus arma senatus.
Non priuata dedit uotis de pascite pugnam:
Ardentibperii seuis populatibusdgri
Gallica ꝑ gelidas rabier ꝑ funditur alpes:
Iamit& igit sanguis pollutus cȩsaris ensis.
Dime lius belli tulimus quodãna prioris:
Coeperit indenefus iamiã me p̃sidero me:
Supplicium penãq p&at neq enĩ istauocari:
Proelia iusta dec& patrieq red uindicis iram:
Nec magis hoc bellum ÷ quam qđ catillina parauit :¬
Arsuras intecta faces sociusq furoris
Lentulus ęxertiq manus uesana c&hegi
Orabies miseranda ducis cum fata camillis
Tecaesar magnisq uelit miscere metellis
Atcinnas mariosq uenis sternere ꝓfecto
Mitcatulo iacuit lepidus postrasq securis

Expanded text:
Magnus, ut immixto firmaret robore partes. Magnus, ut immixto firmaret robore partes. Iamque secuturo iussurus classica Phoebo, Tentandasque ratus moturi militis iras, Adloquitur tacitas veneranda voce cohortes: O scelerum ultores, melioraque signa secuti, O vere Romana manus, quibus arma senatus Non privata dedit, voti deposcite pugnam. Ardent Hesperii saevis populatibus agri: Gallica per gelidas rabies effunditur Alpes: Iam tetigit sanguis pollutos Caesaris enses. Di melius, belli tulimus quod damna priores. Coeperit inde nefas. Iamiam, me praeside, Roma Supplicium poenamque petat. Neque enim ista vocari Proelia iusta decet, patriae sed vindicis iram. Nec magis hoc bellum est, quam cum Catilina paravit Arsuras in tecta faces, sociusque furoris Lentulus, exsertique manus vesana Cethegi. O rabies miseranda ducis! Cum fata Camillis Te, Caesar, magnisque velint miscere Metellis, Ad Cinnas Mariosque veni. Sternere profecto, Ut Catulo iacuit Lepidus, nostrasque secures
Abbreviated transcription (Latin):
Erigit& medus subrepit uinea muris.
Ecce nefas bellireseratis agmina postis.
Captiuũ traxereducem. ciuisq suꝑbi:
Consticit antepedes. uultutamen altaminaci
Kobilitas recta ferrum ceruica poposcit:
Scit cȩsar poenamque p&iueniamq: timere :
u i uelic& nolis & nr̃õ muneredixit.
Cernediem uistisiam spes bonapastib esto
Exemplumq mei uel si lib& arma recempta
Et nihil acuenia siuiceris ipse paciscor.
Fatun& astricts laxari uincula palmis:
mperat heu quanto melius uelcede ꝑ acta:
arcere romano potuit fortuna pudori
oenarum extremum ciui qđ castra secutur
it patriaẽ magnumq ducem totumq senatũ:
gnosci prȩmit illegrauis interitus iras
tsecum romam ne p&ispacisq recessus
Degener inmedior bellinonire furoris:
Iandudũ moriture paras rue cestus & omis.
Lucis rumpe moras & cesaris effuge minas:
Nescius interea captiducis armu parabat:

Expanded text:
Erigit, et mediis subrepsit vinea muris: Erigit, et mediis subrepsit vinea muris: Ecce, nefas belli, reseratis agmina portis Captivum traxere ducem, civisque superbi Constitit ante pedes. Vultu tamen alta minaci Nobilitas recta ferrum cervice poposcit. Scit Caesar poenamque peti, veniamque timeri. Vive, licet nolis, et nostro munere, dixit, Cerne diem. Victis iam spes bona partibus esto, Exemplumque mei: vel, si libet, arma retenta; Et nihil hac venia, si viceris ipse, paciscor. Fatur, et adstrictis laxari vincula palmis Imperat. Heu quanto melius vel caede peracta Parcere Romano potuit fortuna pudori; Poenarum extremum cui fit, quod castra secutus Sit patriae Magnumque ducem totumque senatum, Ignosci. Premit ille graves interritus iras, Et secum: Romamne petes, pacisque recessus, Degener? In medios belli non ire furores, Iamdudum moriture, paras? Rue certus, et omnes Lucis rumpe moras, et Caesaris effuge munus. Nescius interea capti ducis, arma parabat
Abbreviated transcription (Latin):
ẽtumontanis totus nunc rontibus exi:
Atq: omnis trabegurges aqua ut spumeus al nor
Discussa compageferas hoclimite bellum:
hereat hac hostis lentur ferat ociaripa:
ꝑrx̧cipitem cohib&educem uictoria nobis
hic primum stans cessarerit nec plura locutus
Deuoluit rapidum nequiquã moenibur agmen:
Nam priore campis ut conspicit amne soluto:
Rumpit caesariter. calida ꝓ latus abira
Nonsatis ẽ muris latebras quesissȩ pauori:
Obstruitis campos. fluuiisque arce reparatis.
Ignaui non situmido megurgite gantes.
Sum moueat stabit iam flumine caesarinullo.
Postrubiconis aqua sequitum properate cateruȩ.
Itesimul pedites ruiturum. ascendite pontem
Haec ubi dicta leuis totas accepit abenas:
Incampum sonipes crebroque simillim animbo:
Trans rippam ualidi torserunt tellalacesti:
Ingreditur pulsa fluuium stacione uocante.
Caesar & atutas hostis compellitur arces:
Eciam moturas ingencia ponderaturris.

Expanded text:
Et tu montanis totus nunc fontibus exi, Et tu montanis totus nunc fontibus exi, Atque omnes trahe, gurges, aquas ut spumeus alnos, Discussa compage, feras. Hoc limite bellum Haereat, hac hostis lentus terat otia ripa. Praecipitem cohibete ducem: victoria nobis Hic primum stans Caesar erit. Nec plura locatus, Devolvit rapidum nequidquam moenibus agmen. Nam prior e campis ut conspicit, amne soluto, Rumpi Caesar iter, calida prolatus ab ira: Non satis est, muris latebras quaesisse pavori? Obstruitis campos, fluviisque arcere paratis, Ignavi? Non, si tumido me gurgite Ganges Submoveat, stabit iam flumine Caesar in ullo, Post Rubiconis aquas. Equitum properate catervae: Ite simul pedites: ruiturum adscendite pontem. Haec ubi dicta, levis totas accepit habenas In campum sonipes: crebroque simillima nimbo Trans ripam validi torserunt tela lacerti. Ingreditur pulsa fluvium statione vacantem Caesar, et ad tutas hostis compellitur arces. Et iam moturas ingentia pondera turres
Abbreviated transcription (Latin):
Ne quora nubi fero po lus concerserit curo:¬
Uindicat unda notũ faciles. sed uestere mentes:
Terror erat dubiamq fidem fostuna ferebat:
Gens &rusca fuga trepidi nud atalibonis.
Qua silue qua sax a fugit depellit̾ arcae:
Lentulus asculea uic torcedentib instat
Deuestitq acies solus que ex agmine tanto:
Dux fugit & nulladucentia signa cohortes
T uquoq: nudatam cõmissȩ deseris arcem:
Scipio nuceriae quamquam firmissimapubes :¬
hissedeat castris iam pridem caesaris armis :¬
parthorum seducta m&u. quanigallica damna:
Suppleuit magnas dumq: ipse adbellauocar&:
Ponauit socero romani sanguinis usum:
si titiur ualidis circum data muris:
łectatenent pugnax domiti tua dassica seruat :¬
o ppositus quondam poluto tiromicͥoni.
ut procul in mensã campocum surgerenubem:
Ardentisq: acies ꝑcursis solecorusco
Cons pex̃ telis rocie decurrite dixit:
ꝥ luminis adripas unde que im mergite pontem:

Expanded text:
Aequora, nubiferoque polus cum cesserit Euro,Aequora, nubiferoque polus cum cesserit Euro,ndicat unda Notum. Facilis sed vertere mentes Terror erat, dubiamque fidem fortuna ferebat. Gens Hetrusca fuga trepidi nudata Libonis,Qua silvae, qua saxa, fugit. Depellitur arce Lentulus Asculea. Victor cedentibus instat, Divertitque acies: solusque ex agmine tanto Dux fugit, et nullas ducentia signa cohortes. Tu quoque commissae nudatam deseris arcem, Scipio, Nuceriae: quamquam firmissima pubes His sedeat castris, iampridem Caesaris armis Parthorum seducta metu: qua Gallica damna Supplevit Magnus, dumque ipse ad bella vocaret, Donavit socero Romani sanguinis usum. At te Corfini validis circumdata muris Tecta tenent, pugnax Domiti: tua classica servat Oppositus quondam polluto tiro Miloni. Ut procul immensam campo consurgere nubem, Ardentesque acies percussis sole corusco Conspexit telis, Socii, decurrite, dixit, fluminis ad ripas, undaeque immergite pontem: