comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ergo uduntatẽ meam suscepit tristiciũ meã: Confidenter tristiriã
nomino: qua eruct̃ praedico: Mea est uolunt as qus suamncdhixies¬
q ua ithomo siscept tristiciã meũ ut homo locitus est : &deo dit
Nonsicut ego uolo: sedsicut tuuns: Mea est tristitica quã meo suscepitt af
delectatione diuinitatis &ernȩ tediomere in sirmitatis afficitur
tristis est dñs quia eũ conditio corporalis affectus non formido mortis
offendit: nã qui corpꝰ suscaepit. omãdebuit subire quacorporis
sunt  ute surir& sitir& anger&ur contristar&ur : Diuinitas
aut̃ cõmutari ꝑ hos nescit affectus
inminente discrimine sed a somno infidelitatis & corpõrementis : Dataaũt
eis p̃cȩpto ut sustinerent uigilarent᷑ que secũ pauldlũ ꝓcedens ruit in
faciem suam & humilitatem mentis habitucarnis ostendit:
non possunt dicant qđ ipse dñs non ꝑpt̃ se sed ꝓpt̃ nos dixit :
quid enĩ dixit : p̃ater sifieri potest transeat a me calixiste :

Expanded text:
ergo voluntatem meam, suscepit tristitiam meam. Confidenter tristitiam nomino, quia crucem praedico. Mea est voluntas, quam suam dixi ut homo suscepit tristitiam meam, ut homo lNon sicut ego volo, sed sicut tu vis. » Mea est tristitia, quam meo suscepit affedelectatione Divinitatis aeternae, taedio meae infirmitatis afficitur.er mortem tristis est Dominus, quia eum conditio corporalis affectus, non formido mortis offendit. Nam quia corpus suscepit, omnia debuit quae corporis sunt, ut esuriret, sitiret, angeretur, contristaretur, Divinitas autem commutari per hos nescit affectus.imminente discrimine, sed a somno infidelitatis et corporis et mentis. Dato autem eis praecepto, ut sustinerent vigilarentque secum, paululum procidens ruit in faciem suam, et humilitatem mentis habitu carnis ostendit. non possunt, dicant quod ipse Dominus non propter se, sed propter nos dixit. Quid enim dixit? Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste .
Abbreviated transcription (Latin):
latur & sanguine : aliter: iohannes uinum e siceram᷑ bibit.
dñs cum publicanis & peccatorib manducat acbibit: quia illeabsti¬
nentia meritum aug& cui potentia nulla naturȩ. dñ s aut̃ cui
naturaliter subp&aebat delicta donare cureos declinar&
quos abstinentib: poterat reddere purioris sis & ieiuna uit &
xp̃s: nepraecȩptum declinares: manducauit cũ peccatoribus.

Expanded text:
latur et sanguine. Aliter Joannes vinum et siceram non bibit, latur et sanguine. Aliter Joannes vinum et siceram non bibit, Dominus cum publicanis et peccatoribus manducat ac bibit, quia ille abstinentia meritum auget, cui potentia nulla naturae. Dominus autem cui naturaliter suppetebat delicta donare, cur eos declinaret quos abstinentibus poterat reddere puriores? Sed jejunavit et Christus, ne praeceptum declinares, manducavit cum peccatoribus,
Abbreviated transcription (Latin):
runt ȩuangeliste ipsos pbariseos acdiscipulos iohannis ac dnm̃
questione pulsasse : Hic uero ita sonare uid&ur euange¬
licus sermo. qua siali aliqui quos huꝰi rei cura mouiss& hanc
ei questionem intulerit : un de colligendum a pluribus
hanc dño obiectamessequestionem. & apharis eis scilic&
& adiscipulis iohannis &aconuiuis uelaliis quib lib& quos hoc
mouebat quare discipuli io hannis &pharisȩi ieiunarent
discipuli autẽ saluatoris non ieiunarent: Mistrco autẽ¬
cistrco autẽ
sensu potest ita exponi quod discipuli iohannis &pharisȩorũ
ieiunant xp̃i aut̃ nonieiunant : Quia om̃is quiuel deo peribus legis
sine fide gloriat᷑ uel quodest grauius traditiones sequitur
hominum uel ceste ipsum &uiam xp̃i praeconium sedaure
tantum corporis non autem & fide cordis percipit. spirtđalibus
abstinens bonis ieiuno corde tabescit : quiuero xp̃imẽbris
fideli incorporatur amore: non potest ieunare. quia carne ipsius ȩp u¬

Expanded text:
runt evangelistae ipsos Pharisaeos ac discipulos Joannis hac Dominum quaestione pulsasse. Hic vero ita sonare videtur evangelicus sermo, quasi alii aliqui quos hujus rei cura movisset, hanc ei quaestionem intulerint. Unde colligendum a pluribus hanc Domino objectam esse quaestionem, et a Pharisaeis scilicet et a discipulis Joannis, et a convivis, vel aliis quibuslibet, quos hoc movebat, quare discipuli Joannis et Pharisaei jejunarent; discipuli autem Salvatoris non jejunarent. Mystico autem sensu potest ita exponi: quod discipuli Joannis et Pharisaeorum jejunant, Christi autem non jejunant, quia omnis qui vel de operibus legis sine fide gloriatur, vel, quod est gravius, traditiones sequitur hominum, vel certe ipsum etiam Christi praeconium aure tantum corporis, non autem et fide cordis percipit, spiritualibus abstinens bonis jejuno corde tabescit. Qui vero Christi membris fideli incorporatur amore, non potest jejunare qui carne ipsius epu
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ iugis errabat : ꝑ uerba durissimȩ infidelitatis qua si arrep¬
tis furibunda cautib: seipsum concidebat: Sedat testante iohan¬
ne baptista dñs delapidib suscitauit filios abrahae cũ
dura infidelium corda ad gratiã pi&atis conuertit
UIDENS

Expanded text:
tium jugis errabat, per verba durissimae infidelitatis, quasi arreptium jugis errabat, per verba durissimae infidelitatis, quasi arreptis furibunda cautibus, seipsam concidebat. Sed attestante Joanne Baptista Dominus de lapidibus suscitavit filios Abrahae, dum dura infidelium corda ad gratiam pietatis convertit. Videns
Abbreviated transcription (Latin):
delectabatur: Quidenĩ sunt corpora perfidorũ nisi quaedã
defunctorũ sepulcra in quibus nondĩ habitat sermo sed ani¬
ma pec catis mostua recludit᷑ e
& neque catenis iamquis¬
quã eũ poteꝵ ait hiꝗaRe. q̃sepe cõpedib &catenis
uinerus dis kupiss& catenas & cõpedes cõcumliltea.
& ueco pocenat eũ domine. Catenas & cõpedibus
graues &durȩ leges significant᷑ gentiũ : quib & ineorum rẽ¬
publica peccata cohibent᷑: Ruptisquae catenis ut lucas scribit
acebatur ademonio indesesto qui dciã ipsis trans gressis legibus
asiea scelera cupiditate ducebatur: quae iã uulgarẽ consu&u¬
litas siue aduersis rerum casib: laborar& seupax & prosperitas
aliqua mundi blandientis adrider& nequaquã a seruitio ma¬
lignorũ spirituum collũmentis excuterenouerat. sed per operũ
feditat̃e quasi in monum̃tis iacaebat: perfastũ suꝑ bi&e: in mon¬

Expanded text:
delectabatur. Quid enim sunt corpora perfidorum, nisi quaedam delectabatur. Quid enim sunt corpora perfidorum, nisi quaedam defunctorum sepulcra, in quibus non Dei habitat sermo, sed anima peccatis mortua recluditur? Et neque catenis jam quisquam eum poterat ligare, quoniam saepe compedibus et catenis vinctus dirupisset catenas, et compedes comminuisset. Et nemo poterat eum domare. Catenis et compedibus graves et durae leges significantur gentium, quibus et in eorum republica peccata cohibentur. Ruptisque catenis ut Lucas scribit agebatur a daemonio in deserto, qui etiam ipsis transgressis legibus ad ea scelera cupiditate ducebatur quae jam vulgarem consuetulitas sive adversis rerum casibus laboraret, seu pax et prosperitas aliqua mundi blandientis arrideret, nequaquam a servitio malignorum spirituum collum mentis excutere noverat, sed per operum foeditatem quasi in monumentis jacebat, per factum superbiae in mon
Abbreviated transcription (Latin):
era saest urbs insignis arabiae trans iordanen iuncta monte gala¬
at quẽ tenuit trib: manasse non longe astagno tiberiadis inquo
porci p̃cipitati sunt: Significat aut̃ nationẽ gentiũ quã post som¬
num passionis resurrectionisq suaegloriã missis prȩdicatoribus
saluator est uisitare dignatus : undebene gerasa siue gergesi
ut quidam legunt colonũ eiciens: Siueaduena ꝓpinquans
inter pr&atur uidelic& insinuans quia gentium populus & eũ
a quo nequit̃ incolebat᷑ hostẽ suo decorde reppulerit & quiera lon¬
gefactus sit ꝓpe in sangumexp̃i:¬
curpit demonumtis hoco insp̃ũ inmundo. quidoi¬
liũ habebat in monum̃tis. Homoiste quispũ uexabat᷑ in
mundo & dño uesanꝰ sed mox curandus occurrit: figurã hab& po¬
puli gentilis quiusq: ad tẽpora dominicȩ in carnationis demoni¬
cis delusus doctrinis idola ꝓdeo colebat: Quido micilium habe¬
bat in monumentis : quiꝰ in mortiuis operibus hocestm peccatis

Expanded text:
erasa est urbs insignis Arabiae trans Jordanem, juncta monti Galaad, quem tenuit tribus Manassae non longe a stagno Tiberiadis, in quod porci praecipitati sunt. Significat autem nationem gentium, quam post somnum passionis, resurrectionisque suae gloriam missis praedicatoribus Salvator est visitare dignatus. Unde bene Gerasa, sive Gergesii ut quidam legunt colonum ejiciens, sive, advena propinquans, interpretatur; videlicet insinuans quia gentium populus et eum a quo nequiter incolebatur hostem de suo corde repulerit, et qui erat longe, factus sit prope in sanguicurrit ei de monumentis homo in spiritu immundo, qui domicilium habebat in monumentis. Homo iste qui spiritu vexabatur Domino vesanus, sed mox curandus occurrit, figuram habet populi gentilis, qui usque ad tempora dominicae incarnationis, daemonicis delusus doctrinis idola pro Deo colebat. Qui domicilium habebat in monumentis, quia in mortuis operibus, hoc est in peccatis
Abbreviated transcription (Latin):
fluens sed adnõ curata eccła ẽ congregata degentib quẽ igento
carnaliũ delectationũ polluta fluxui adq a co&u iã suerat
segregata fideliũ : seddũ uerbũ dĩ iudȩã saluare decerner& :
illa pͥratã iã ꝓmis sãq: aliis p̃ripuit specesta salut ẽ Notandũq:¬
qđ & archysinagogi duo denis sit filia i& mulier hȩc ab annis xu.
sanguine fluxerit᷑ : hocẽ eodẽ quohȩc nata sit tẽpore illa coepe¬
in patri archis nasci &gentiũ exterarũ natio ꝑ orbẽ coepit ido¬
latriae saniae foedari : nã & fluxus sanguinis bifariã hocẽ & suꝑ
idolatriae pollutionẽ & suꝑhis quȩ carnis ac sanguinis delectatione
gerunt᷑ potest recte intelligi¬

Expanded text:
fluens, sed a Domino curata, Ecclesia est congregata de gentibus; quae ingenito carnalium delectationum polluta fluxu, atque a coetu jam fuerat segregata fidelium: sed dum verbum Dei Judaeam salvare cerneret, illa paratam jam promissamque aliis praeripuit spe certa salutem. Notandum quod et archisynagogi duodennis sit filia, et mulier haec ab annis duodecim sanguine fluxerit, hoc est, eodem, quo haec nata sit tempore, illa coepein patriarchis nasci, et gentium exterarum natio per orbem coepit idololatriae sanie foedari. Nam et fluxus sanguinis bifariam, hoc est, et super idololatriae pollutione, et super his quae carnis ac sanguinis delectatione geruntur, potest recte intelligi
Abbreviated transcription (Latin):
lim̃ta mea ͤ Non ut ipse quȩ nesciat doceatur. in terrogat:
Sed ut uirtus quam bene nouerat immoquã ipsedederoot
inmuliere declaretur. & declarata agnitaq uirtute fidei
credula mulier dnm̃ tangit : quia qui diuersis inor di¬
Solo chatholicȩ ecclesiae fidelit̃ cordeueneratur. Nãsicut
quidã uidentes ñ uident & audientes ñ audiunt : it a&iã tangentes
ñ tangiłt. quiñ simplici sed lubio uł simulato corde xp̃m tangunt:
in de cuidam amante quidẽ sed nondũ plene tre denti dicitipse
Nolime tangere inondũ enĩ ascendi adpatrẽ meũ : Apte dicens
quid sit ipsum uerat̾iter tan gere pa triscilic& equalemeredoe

Expanded text:
vestimenta mea? Non ut ipse quae nesciat doceatur interrogat, vestimenta mea? Non ut ipse quae nesciat doceatur interrogat, sed ut virtus quam bene noverat, imo quam ipse dederat, in muliere declararetur, et declarata agnitaque virtute fidei, credula mulier Dominum tangit, quia qui diversis inordisolo catholicae Ecclesiae fideliter corde veneratur. Nam sicut quidam videntes non vident, et audientes non audiunt, ita etiam tangentes non tangunt, qui non simplici, sed dubio vel simulato corde Christum tangunt. Unde cuidam amanti quidem, sed nondum plene credenti, dicit ipse: Noli me tangere. Nondum enim ascendi ad Patrem meum . Aperte dicens quid sit ipsum veraciter tangere, Patri scilicet aequalem crede
Abbreviated transcription (Latin):
tateꝰ aꝙ propinquat: uenit autẽ r&ro siue uixta ideid pasdduu
Siquis mihi ministrat mesequatur & alibip̃cipitur post dũm
dm̃ tuũ ambulabis si uequia presentẽ in carnedñm non uidens
peractis iamsac racm̃tis incarnationis illius ad fidei & agnitionis
ei gnatiã ꝑ uenit: sicque dũ participacione sacnrm̃toeũ eius
Saluari apeccatis meruit. quasi tteͣctu uestim̃ torũ eius fontem
sui sanguinis siccauit : fons quippe sanguinis ẽ origo peccati
Cuiusq fons sanguinis est inmundȩ primordium cogitationis
ex quo peccatũ omne nascitur: Sed dñs cũ uerbis euangdicis
ñ solum opera & uerba mala cõpescere: sed & cogitationũ ne¬
quã rac dicẽ extirpa recune uit: Cũ haec utra.q sacram̃tis
euangelicis emundari donauit: quasi uirtutẽ ex sic candifontis
obsceni suis uestimentis indidit: et statim ih̃s coqua¬
cens iNsemecipso iirtutẽ quac oxierat uecp
conuersus ad turbã aiebat: quis teciqn¬

Expanded text:
propinquat. Venit autem retro, sive juxta id quod ipse ait: Si quis mihi ministrat, me sequatur . Et alibi praecipitur: Post Dominum Deum tuum ambulabis. Sive quia praesentem in carne Dominum non videns, peractis jam sacramentis incarnationis illius, ad fidei et agnitionis ejus gratiam pervenit. Sicque dum participatione sacramentorum ejus salvari a peccatis meruit, quasi tactu vestimentorum ejus fontem sui sanguinis siccavit. Fons quippe sanguinis est origo peccati. Cujusque fons sanguinis, est immundae primordium cogitationis, ex quo peccatum omne nascitur. Sed Dominus cum verbis evangelicis non solum opera et verba mala compescere, sed et cogitationum nequam radicem exstirpare curavit, cum haec utraque sacramentis evangelicis emundari donavit, quasi virtutem exsiccandi fontis obsceni suis vestimentis indidit. Et statim Jesus cognoscens in semetipso virtutem quae exierat de eo, conversus ad turbam aiebat: Quis teti
Abbreviated transcription (Latin):
Dum pedestres eosp̃uenis se dicuntur: ostenditur quia ñ in aliã
maris siue ior danis ripã nauigio ꝑuenerunt discipulicũ dĩo
Sed transitonaui aliquo frxxo aut stagno ꝓximos eius dem
regionis locos adierunt. quo&iã indigenȩ pedestres per¬
uenire poterant: Et exiens uidit turba multã ihs.
& mnisertus est. Suꝑ eos quiepaut. Sicut oues

Expanded text:
Dum pedestres eos praevenisse dicuntur, ostenditur quod non in aliam maris sive Jordanis ripam navigio pervenerunt discipuli cum Domino, sed cum transito navi aliquo freto aut stagno, proximos ejusdem regionis locos adierunt, quo etiam indigenae pedestres pervenire potuerunt. Et exiens, vidit turbam multam Jesus et misertus est super eos, qui erant sicut oves
Abbreviated transcription (Latin):
uerunit illi oc̃a quae egerarit & docueranit
Non solum quaȩ ipsi egerarit & do cuerant apstłi dño rencn¬
tiant : sed &iã qua io hannes eis indocendo occupatis sit
pasus : uel sui ul eius dem iohannis ei discipuli renuntiant.
sicut matheus describit: unde hoc qđ sequitur:
Et ait illis cienite seoꝵsũ in desextũ locũ¬

Expanded text:
erunt illi omnia quae egerant et docuerant. Non solum quae ipsi egerant, et docuerant, apostoli Domino renuntiant; sed etiam quae Joannes eis in docendo occupatis sit passus, vel sui, vel ejusdem Joannis ei discipuli renuntiant, sicut Matthaeus describit. Unde hoc quod sequitur: Et ait illis: Venite seorsum in desertum locu
Abbreviated transcription (Latin):
bulam postre surrectionem iustorũ dogmatizant. quando om̃aq:
propter dm̃ dimisimus multiplici nobis sint fenorereddenda in suꝑ
&uita &erna donanda : Nec uident in epti qđ & siinc&eris dignasit rȩpmis¬
sio in uxoribus tamen uxta alios euange listascentenis appareat turpitudo
Presertim cũ dñs &in resurrectione nubendum nonesse test&ur. & xa
quȩ dimissa fuerint ꝓpt̃se recipienda in hoc tempore cũpersecutio¬
nibus asseuer&: Quas utiquaȩ persucutiones illi chiliastae sicut & c&t¬
ra quoq: contraria milleannis suis om̃imodis abesse confirmant: sen¬
sus igitur iste est: quiꝓpt̃ euangeliumxp̃i carnalia reliquerit sp̃irtalia
centi tapus que conpacatione &merto suitaerunt quas paruo numero

Expanded text:
bulam post resurrectionem justorum dogmatizant, quando omnia quae propter Deum dimisimus multiplici nobis sint fenore reddenda, insuper et vita aeterna donanda. Nec vident inepti, quod etsi in caeteris digna sit repromissio, in uxoribus tamen juxta alios Evangelistas centenis appareat turpitudo, praesertim cum Dominus et in resurrectione nubendum non esse testetur , et ea quae dimissa fuerint, propter se recipienda in hoc tempore cum persecutionibus asseveret; quas utique persecutiones illi Chiliastae, sicut et caetera quoque contraria mille annis suis omnimodis abesse confirmant. Sensus ergo iste est: Qui propter Evangelium Christi carnalia reliquerit, spiritalia bona recipiet, quae comparatione et merito sui ita erunt, quasi parvo numero
Abbreviated transcription (Latin):
mscre dentiua ense cotunẽ &eanima una: &erant illis onima conumia
nulusque egenserat untercosquisua prodnoreliquerans dequiba
&c a postolus date tao quam nihl habentes &ominia posiuuon¬
res pocest sane hoc quodait : accipi& centies tantume sune
erte in pae boc domus & frates & sororas &ena tres a filos angros
cum per secutionibus: ꝑsgnificationem altius intelligi: conte¬
nariusq uippe numerus deleua trans latus indeterã sic& cande
in sehxu dligitorũ uideatu tenere figura qu&abaerxt denanuide
uidelic& omnes qui ꝓp̃t̃ regnum dt tẽ poralia spernunt: Au
in hacuta ꝑsetutionib: plenissima eius dẽ regnigaudium fide
cesta degustant at in & pectatione patriae celestis qua iureimdate¬
ra significatur omniũ parit̃ electorũ sincerissima dilectione
fruuitur Verã quia inultiuir tutũ studia noneadẽ quamti¬
piunt intentione pidatis consũmant: seduel accepto uis tutu a more

Expanded text:
is credentium erat cor unum et anima una, et erant illis omnia communia . Nullusque egens erat inter eos qui sua pro Domino reliquerant, de quibus et Apostolus ait: Tanquam nihil habentes et omnia possidentes. Potest sane hoc, quod ait: Accipiet centies, tantum nunc in tempore hoc, domos et fratres et sorores et matres et filios et agros cum persecutionibus per significationem altius intelligi. Centenarius quippe numerus de laeva translatus in dexteram, licet eamdem inflexu digitorum videatur tenere figuram, quam habuerat denarius videlicet omnes qui propter regnum Dei temporalia spernunt, etiam in hac vita persecutionibus plenissima, ejusdem regni gaudium fide certa degustant, atque in exspectatione patriae coelestis quae jure in dextera significatur omnium pariter electorum sincerissima dilectione fruuntur. Verum quia multi virtutum studia non eadem qua incipiunt intentione pietatis consummant, sed vel accepto virtutum amore
Abbreviated transcription (Latin):
tis uitiorum punctionib diuitiarum cupido plurimum
mentem deuastat. ac securã esse nonfinit .: Cum enĩquisq
sollicitus inuigilat quo c ordine siue aste eaquanondũ hab&
adquirat qua rur sum ꝓuidentia eaquae iã ad quae sierat
conseru& quadeniq gloria ac dignitate ad quisitorũ copia
perfruat᷑ : quantis necesse est misera mens ꝑhoras singulas
curatũ stimulis exulcer& : unde apte dñs in expositione
spinarũ appellaturꝰ diuitias. p̃misit aerumnas dicens
oligunt quiis pinis sternitur: his ati qut

Expanded text:
tis vitiorum punctionibus, divitiarum cupido plurimum tis vitiorum punctionibus, divitiarum cupido plurimum mentem devastat, ac securum esse non sinit. Cum enim quisque sollicitus invigilat, quo ordine sive arte ea quae nondum habet acquirat, qua rursum providentia ea quae jam acquisierat conservet, qua denique gloria ac dignitate acquisitorum copia perfruatur: quantis necesse est misera mens per horas singulas curarum stimulis exulceretur? Unde apte Dominus in expositione spinarum appellaturus divitias, praemisit aerumnas dicens: Et alii sunt qui in spinis seminantur, hi sunt qu
Abbreviated transcription (Latin):
n hacdm̃ expostione omis eorũ quiau¬
dire quidẽ uerba salutis potuerunt sed ad salutẽ peruemne
ne quȩ ant distantua conprehendit̃ :⁊ sunt namq quiuerdum
quoda udiunt nulla fide nullo intellectu nulla salao teretande
utilitatis occasione percipere dignant᷑: Quorum indisciplinatis
acduris cordib mandatũ uerbum confestim in mundi spsquasi
uiaetritȩ uolucres semeneripiunt : Sunt qui audit i uerbi
& utilitatem probant & desiderium gustant sed ne adid qđ ꝓbant
perueniant: alios huꝰ uitȩ aduersaꝰ terrendo alios prospera
blandiendo r&ardant : quorũ primos dñs terrae prosȩ
secundos cõparat spinosae : Excipiuntur sanegentiles : quine
audire quidem uerba uitae maerent᷑ : Nec mirum uiderideb&
quare spinis diuitias conparauerit dñs: cũ illȩ pungant
istȩ delectent: Recte enĩ spinȩ uocantur : quia cogitationũ
suarum punctionib: mentem lacerant: & cumusq pͥeccatũ
pertrahunt quasi inflicto uulnere cruentant: sed excep¬

Expanded text:
n hac Domini expositione omnis eorum qui audire quidem verba salutis potuerunt, sed ad salutem pervenire nequeunt, distantia comprehenditur. Sunt namque qui verbum quod audiunt nulla fide, nullo intellectu, nulla saltem tentandae utilitatis occasione percipere dignantur. Quorum indisciplinatis ac duris cordibus mandatum verbum, confestim immundi spiritus quasi vitae tritae volucres semen eripiunt. Sunt qui auditi verbi et utilitatem probant, et desiderium gustant, sed ne ad id quod probant perveniant, alios hujus viae adversa terrendo, alios prospera blandiendo retardant. Quorum primos Dominus terrae petrosae, secundos comparat spinosae. Excipiuntur sane gentiles, qui ne audire quidem verba vitae merentur. Nec mirum videri debet quare spinis divitias comparaverit Dominus, cum illae pugnant, istae delectent. Recte enim spinae vocantur, quia cogitationum suarum punctionibus mentem lacerant. Et cum usque ad peccatum pertrahunt, quasi inflicto vulnere cruentant. Sed et excep
Abbreviated transcription (Latin):
trinaeiꝰ in parabolis omĩa fiunt & facta scilic& & uerba sal¬
uatoris : q̃uia neq in his quae operabatur iustutib neq in eis
quae praȩdicabat archanis eum cognoscere dm̃ ualent: Ideoq:
adremissionẽ peccatorũ quȩ ꝑ gratiã fidei ipsius obtinenda est

Expanded text:
trina ejus, in parabolis omnia fiunt, et facta scilicet et verba Saltrina ejus, in parabolis omnia fiunt, et facta scilicet et verba Salvatoris, quia neque in his quae operabatur virtutibus, neque in eis quae praedicabat arcanis, eum cognoscere Deum valent. Ideoque ad remissionem peccatorum quae per gratiam fidei ipsius obtinenda est
Abbreviated transcription (Latin):
discendũ q̃uesalubre in sinuatur: aures enĩ audiendi aures sunt
cordis & sensus interiores aures: obediendi & facien diqͣ: iussas :¬
xxuiiillis auteor quiporis sunit in panabolis caĩsa
piunt. ut uidentes uidenit et uou cudeant
& audientes audiant & non intellie nt ne
Quarido conuertanitur. & dim itturus pacata
Notandum in his dñi uerbis quia non solum eaqͣ: loquȩbat᷑ uerũ
et iã quȩ faciebat parabolȩ fuerunt. id estrerũ signa mysticarũ.
cũ di c̃tur illsquib in parabolis omnia fiebant. neq qu&̧ ui¬
debant neq quȩ audiebant ad intellectũ potuis se ꝑducere:
Quidenĩ obstar& intuentib ne eaquae uiderant eius facta uel
itinera intelle gerent si non in his aliquid amplius quã carnis
oculis patebat spiritaliter uell& intellegi  illis ergo quiforis
sunt neque ap propinquant pedib dñi ut accipiant dedoc¬

Expanded text:
discendumque salubre insinuatur. Aures enim audiendi, aures sunt discendumque salubre insinuatur. Aures enim audiendi, aures sunt cordis, et sensus interiores, aures obediendi et faciendi quae jussa sunt. Illis autem qui foris sunt in parabolis omnia fiunt, ut videet audientes audiant et non intelligant: ne quando convertantur, et dimittantur eis peccata. Notandum in his Domini verbis quod non solum ea quae loquebatur, verum etiam quae faciebat parabolae fuerunt, id est rerum signa mysticarum, cum dicuntur illi quibus in parabolis omnia fiebant, neque quae videbant, neque quae audiebant, ad intellectum potuisse perducere. Quid enim obstaret intuentibus ne ea quae viderent ejus facta vel itinera intelligerent, si non his aliquid amplius quam carnis oculis patebat spiritualiter vellet intelligi? Illis ergo qui foris sunt, neque appropinquant pedibus Domini, ut accipiant de doc
Abbreviated transcription (Latin):
tuti p&rosa uero loca quȩtx nui cepite contecta susceptũ sem̃
cito germinare que hunt. seduim noc dicis figendȩ non habent:
illani mirum s̃ preccedia quae nullis disciplinȩ studiis erudita:
Nullis temptacionũ ꝓbationib emollita dullcedine tantum
auditi sermonis acꝓmissis calestib ad horõ delectantur.
Sedintempore tẽp̃tationis recedunt: quia cũ momentaneam
calestis oraculi dulcedinẽ in sitȩsibi auste ritai p̃tenduit :
quas ilocus semini scõ deputatus magnam lapidum ẽgeriem pauco
torqr hdmo cooperit: queͥ ideo a fructũ ꝑuenire iustieie ñ ualent:
qua parũ eis in est desiderii salutaris qđ sem̃ aito conciput
& multũ est duritiȩ nocentis qđ fructui salutis obsistat
uotiẽt haec ad monie iuncula ul in euangelio uelin a poca lrꝑsi
iohan sit̃ ponitur : mysticũ esse hoc qđ dicitur atq: ad audiendũ

Expanded text:
tuti. Petrosa vero loca, quae tenui cespite contecta, susceptum semen tuti. Petrosa vero loca, quae tenui cespite contecta, susceptum semen cito germinare queunt, sed vim radicis figendae non habent, illa nimirum sunt praecordia quae nullis disciplinae studiis erudita, nullis tentationum probationibus emollita, dulcedine tantum auditi sermonis ac promissis coelestibus ad horam delectantur, sed in tempore tentationis recedunt; quia cum momentaneam coelestis oraculi dulcedinem insitae sibi austeritati praetendunt, quasi locus semini sancto deputatus, magnam lapidum congeriem pauca terrae humo cooperiunt. Quae ideo ad fructum pervenire justitiae non valent, quia parum eis inest desiderii salutaris quod semen vitae concipiat, et multum inest duritiae nocentis quod fructui salutis obsistat. uoties haec admonitiuncula vel in Evangelio, vel in Apocalypsi Joannis interponitur, mysticum esse hoc quod dicitur, atque ad audiendum
Abbreviated transcription (Latin):
& eo qđ ñ haber& radicẽ exarieit: & uius mysterium seminis
dñs ex posuit: inqua uidelic& expositione discimus. quia
nequaquã ipsȩres inuna eadem̃ que significatione semꝑ
allegorice ponant᷑ : Nãq p&rã duritiã ꝓteruaementis
terrã lenitatẽ animȩ oboedientes. solẽ dicit feruorem ꝑse¬
cutionis sauientis : cũ ipse alibi solem in bono ponat dicens-
fulgere iustos in futuro quasi solem In regno patris eoũ
& instructura domus spirit᷑alis fodiendum in altũ t̃ram eiciedã
& p&crã infundam̃to doceat esse locandã. hoc est abimocordis
si nucogitationes t̃renas expurgandas. & fortitudinẽ fidei inuicgȩ
phis in fundam̃to bonorũ operũ in serendã eẽ moneat: in hoc
ergo loco altitudo ⁊ errx qua c̃p&ent̃ & culta semen uerbi debueroet
excipere: ꝓbitas est animidis ciplinis caelestib exertitatratq:
ad aus cultandũ oboediendũ que diuinis eloquiis regularit̃ iasti¬

Expanded text:
 eo quod non haberet radicem exaruit. Et hujus mysterium seminis Dominus exponit. In qua videlicet expositione discimus quia nequaquam ipsae res in una eademque significatione semper allegorice ponantur. Namque petram duritiam protervae mentis, terram lenitatem animae obedientis, solem dicit fervorem persecutionis saevientis: cum ipse alibi solem in bono ponat, dicens fulgere justos in futuro quasi solem in regno Patris eorum: et in structura domus spiritalis fodiendum in altum, terram ejiciendam, et petram in fundamento doceat esse locandam, hoc est ab intimo cordis sinu cogitationes terrenas expurgandas, et fortitudinem fidei invictae pro his in fundamento bonorum operum inferendam esse moneat. In hoc ergo loco, altitudinem terrae quae competenter exculta semen verbi debuerat excipere, probitas est animi, disciplinis coelestibus exercitati, atque ad auscultandum obediendumque divinis eloquiis regulariter insti
Abbreviated transcription (Latin):
iiumti psedĩs in sequentib hanc parabolam exponens
semen esse uerbum dĩ: seminantemuero seipsum assauerat
uod uero dicit quia ex ut seminans adseminandũ nobis quȩ¬
rendũ reliquit: ex ut ergo seminans ad seminandũ quia dñs
desinu patris egrediens uenit inmundũ : ac uerbũ ueritatis
tuqđapud patrem uidit humano generi uel ꝑse ipsum ł peos
quo sinstituit ipseseminauita iuxta qđ ineiꝰ laudib dicita
Ibacuc existi in salutẽ populitui. ut saluos facias xp̃stuos. ĩ dest
eos quosunctione sp̃stui consecrare actui sci nominis pastici¬
pes facere dignaris: uel ceste exuit ad seminandũ : cũ postuo¬
catã ad fidem suã pastẽ sinagoge alectã ad collectionẽ quoq
gentiũ gratia suae dona diffudit: quod ipsũ &iã suo itinere
designauit: cũ post p̃dicationẽ dom̃i habitã ad maredocturꝰ
exut᷑: Deniq indomo p̃dicans quosdã obblas phemiae suae
scelus in remissibile deseruit : quosdã obdeuocionẽ pi&atis

Expanded text:
inus in sequentibus hanc parabolam exponens, semen esse verbum Dei, seminantem vero seipsum asseverat. Quod vero dicit, Ecce exiit qui seminat seminare, nobis quaerendum reliquit. Exiit ergo seminans ad seminandum. Quia Dominus de sinu Patris egrediens venit in mundum, ac verbum veritatis, quod apud Patrem vidit, humano generi vel per se ipsum, vel per eos quos instituit ipse seminavit. Juxta quod in ejus laudibus dicit Habacuc: Existi in salutem populi tui, ut salvos facias christos tuos, id est, eos quos unctione Spiritus tui consecrare, ac tui sancti nominis participes facere dignaris; vel certe exiit ad seminandum, cum post vocatam ad fidem suam partem Synagogae electam, ad collectionem quoque gentium gratiae suae dona diffudit. Quod ipsum etiam suo itinere designavit, cum post praedicationem domi habitam ad mare docturus exiit. Denique in domo praedicans, quosdam ob blasphemiae suae scelus irremissibile deseruit; quosdam ob devotionem pietatis,
Abbreviated transcription (Latin):
ocdicens: ex ipsorum confessione uolebat intellegi quod
meum noncredendo in regnodiaboli esse delegissent quod
utiq: aduersum sediuisum stare non poss& : Eligant ergo
pharisaei quod uoluerint: sisatanas satanã non potest eicere
nihil contra dnm̃ quod dicerent inuenire potuerunt:
Siaut̃ potest : multo magis sib ꝓspiciant & recedant dereo¬
no eiꝰ quod aduersum se diuisum stare non potest :
Ne mopotest uas a fortis inores sus itqmnũ dipn¬

Expanded text:
oc dicens ex ipsorum confessione volebat intelligi, quod in eum non credendo in regno diaboli esse delegissent, quod utique adversum se divisum stare non posset. Eligant ergo Pharisaei quod voluerint. Si Satanas Satanam non potest ejicere, nihil contra Dominum quod dicerent invenire potuerint. Si autem potest, multo magis sibi prospiciant, et recedant de regno ejus, quod adversum se divisum stare non potest. Nemo potest vasa fortis ingressus in domum diri
Abbreviated transcription (Latin):
ueritus. Prima trepidantium & peri clitantiũ sub¬
uencio ẽ incus sum cordib expellere timorem: secunda tẽpestatum
furias suae p̃ sentia uirtute c̃pescere: Nec mirandũ si asicendente
innaui culam dño uentus cessauit: In quo cũq enĩ coede ds̃ꝑ
gratiã sui ad est amoris. mox uni uersa uicioru & aduersantis
mundi siue spirituũ malignorũ bella cõpressa qui escunt:
Et plus magis intrase Stupesant: NONENI
Intellexerunt depaNib: eꝑat enim coꝑil.

Expanded text:
entus. Prima trepidantium et periclitantium subventio est, incussum cordibus expellere timorem. Secunda tempestatum furias suae praesentiae virtute compescere. Nec mirandum si, ascendente in naviculam Domino, ventus cessavit. In quocunque enim corde Deus per gratiam sui adest amoris, mox universa vitiorum, et adversantis mundi, sive spirituum malignorum bella compressa quiescunt. Et plus magis intra se stupebant. Non enim intellexerant de panibus. Erat enim cor il
Abbreviated transcription (Latin):
uomodo misertus sit suꝑ eos. matheus ex ponit plenius dicens:
& misertus ẽ eis: & curauit languidos eorũ: hoc est enĩ
ueracit̃ pauperũ & non habentiũ pastorem misereri. &
uiã eis ueritatis docendo aperire & molestias corpora¬
les: medicando auferrę sed & ieiunos reficiendo ad lau¬
dẽ suꝑnȩ largitatis animare : qđ &iã sequentia lec¬
tionis huus eũ fecisse cõmemorant: tẽptat autẽ fidẽtur¬
barũ. & probatam digna merde reconpensat: peten
dosoli tudinẽ ansequi current explor&: Illȩ sequen¬
do & ñ inium̃ tis aut uehiculis diuersis sed proprio
labore pedũ iter arripiendo deserti: quantã salutis suae
curã gerant: ostendunt: Rursum ipse ut potens piusq
saluator ac medicus excipiendo fatigatos docendo ins¬
cios. sanando aegrotos. recre ando ieiunos: quantũ
de¬
uotione credentiũ delectetur insinuat:
iux ta uero legĩs allegoriȩ p&entẽ deserta genciã xp̃m
mult fideliũ cateruae relictis moenib: priscȩ conuersationis

Expanded text:
icens: Et misertus est eis, et curavit languidos eorum. Hoc est enim veraciter pauperum et non habentium pastorem misereri, et viam eis veritatis docendo aperire; et molestias corporales medicando auferre; sed et jejunos reficiendo ad laudem supernae largitatis animare. Quod etiam sequentia lectionis hujus eum fecisse commemorant. Tentat autem fidem turbarum, et probatam digna mercede recompensat. Petendo enim solitudinem an sequi curant explorat. Illae sequendo, et non in jumentis aut vehiculis diversis: sed proprio labore pedum iter arripiendo deserti, quantam salutis suae curam gerant ostendunt. Rursum ipse, ut potens piusque salvator ac medicus, excipiendo fatigatos, docendo inscios, sanando aegrotos, recreando jejunos, quantum devotione credentium delectetur, insinuat. Juxta vero leges allegoriae, petentem deserta gentium Christum, multae fidelium catervae relictis moenibus priscae conversationis,
Abbreviated transcription (Latin):
nior uiam suam: incusto diendo inquit sermones tuos
& pate pacientes. gumisenunt qilabuttum iriqua
sr aliticte iacebat: pate facto tecto aeger ante
ibm̃ submittitur : quic reseratis scripturarum misterus¬
adnotitia mxp̃i peruenitur : Hoc est adeiꝰ humilitatem
sidei pi&ate descenditur: & benedomus ihũ uxta alterius
euange listȩ narrationem tegulis esse contecta repperitur:
qua s ub contemtibili litterarum uelamine si adsitgͥreser&
diuina spitit᷑alis gratia uistus inueni&ur denudatio &enĩ
tegularum indomo ihũ apertio estinuilitate lit terae sensus
spiritalis & arcanorum caelestium quod autem cum gra¬
bato deponitur infirmus : significat ab homine in ista adhuc

Expanded text:
nior viam suam? In custodiendo, inquit, sermones tuos . nior viam suam? In custodiendo, inquit, sermones tuos . Et patefacientes, submiserunt grabatum in quo paralyticus jacebat. Patefacto tecto aeger ante Jesum submittitur, quia, reseratis Scripturarum mysterChristi pervenitur, hoc est ad ejus humilitatem fidei pietate descenditur. Et bene domus Jesu juxta alterius evangelistae narrationem tegulis esse contecta reperitur, quia sub contemptibili litterarum velamine si adsit qui reseret divina, spiritualis gratiae virtus invenietur. Denudatio etenim tegularum in domo Jesu apertio est in vilitate litterae sensus spiritualis et arcanorum coelestium. Quod autem cum grabato deponitur infirmus, significat ab homine in ista adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
de quib in &ne sapientie laude dicitur gobri& ateot enim
esa tient ia mdoc& & iustieiam &us tutem. quib atilius nibilost̃
iuita bominibus: quas non nulli uersis nominibus pridentĩt
fortitudinem. temperantiam & iusticiam nuncupant
& cumnon possent offerre eum ibliprȩ turl
nud auer unt tectum ubierat: Desiderant para¬
liticum xp̃o offerre s& turba interpositio ab om̃i paste
recluduntur : quia sepȩ anima post infimi torporis desidiam
addm̃ resipiscens supernȩ qua gratiae remedio cupiensin nouari
priscȩ consu&udinis obstaculo r&ardatur: Sepeinter ipas
orationes secr&ȩ dulcedines & quasi suaue cumdño conloqui¬
um turba cogitationum in terueniens: aciem mentis nex p̃s
uideatur im̃pedit & quid inter hȩc agendum nonutiq
in infimis exterius quaturba tumultu antur remanendum
sed tectum domus in qua xp̃s doc& ascendendum : id est sacrȩ
scripturae sublimitas est app&enda. lexquae dñi cum
psalmista die nostuq in&idanda: Ini quo enĩ corrigit iuue¬

Expanded text:
de quibus in aeternae sapientiae laude dicitur: Sobrietatem enim et sapientiaulli diversis nominibus prudentiam, fortitudinem, temperantiam et justitiam nuncupant. Et cum non possent offerre eum illi prae turba, nudaverunt tectum ubi erat. Desiderant paralyticum Christo offerre, sed turba interposita ab omni parte intercluduntur, quia saepe anima post infirmi corporis desidiam ad Deum resipiscens, supernaeque gratiae remedio cupiens innovari, priscae consuetudinis obstaculo retardatur. Saepe inter ipsas orationis secretae dulcedines, et quasi suave cum Domino colloquium, turba cogitationum interveniens aciem mentis ne Christus videatur impedit. Et quid inter haec agendum? Non utique in infimis exterius qua turbae tumultuantur remanendum, sed tectum domus in qua Christus docet ascendendum, id est sacrae Scripturae sublimitas est appetenda, lexque Domini cum Psalmista die noctuque meditanda. In quo enim corrigit ju
Abbreviated transcription (Latin):
exiebant &iam daemonia a multis clamantic & dicentsa
quia tues filiusdĩ &incrȩpans non sinebat ea loqui qui a sciebant
ipsum essexpm: Demonia ergo filiumdĩ confitebantur
&sciebant ipsum essexpm: quia quem dierum xl ieiunio
fatigatum diabolus hominem cognouerat nec temptando
ualebat an&di filius ess& experiri iam nunc persignorẽ
potentiani uel intellexit uel potius suspicatus est essefili¬
umdĩ: Nonigitur ideo iudȩis eum crucisigere persua sit
quiaxpm̃ siuedĩ filium non esse putauit: sed quia semoste
illius non preuidt essedamnandum : Vere enimdehoc
misterio a seculis abscondito dicit a postolus. quod ne mo
principum huiꝰ scłi cognouit : Sienim cognouissent: num¬
demoniu ꝓhibeat : psalmista manifestat quia it : pecca¬
tori autẽ dixi ds̃ quaretuenarras iusticias meas & ad su¬
dsciplinam : &C̃ Nequis dum praedicantem audit
sequatur errantem : In probus enĩ magister est diabolus
qui falsa ueris sepae permisc&. ut sp&ciae ueritatis testi¬

Expanded text:
ntia, et dicentia: Quia tu es Filius Dei. Et increpans non sinebat ea loqui, quia sciebant ipsum esse Christum . Daemonia ergo Filium Dei confitebantur; et sciebant ipsum esse Christum, quia quem dierum XL jejunio fatigatum diabolus hominem cognoverat, nec tentando valebat an et Dei Filius esset experiri; jam nunc per signorum potentiam vel intellexit, vel potius suspicatus est esse Filium Dei. Non ergo ideo Judaeis eum crucifigere persuasit, quia Christum sive Dei Filium non esse putavit, sed quia se morte illius non praevidit esse damnandum. Vere enim de hoc mysterio a saeculis abscondito dicit Aposprincipum hujus saeculi cognovit: si enim cognovissent, nunus se loqui prohibeat, Psalmista manifestat, qui ait, peccatori autem dixit Deus, quare tu enarras justitias meas? et stitias meas? ne quis, dum praedicantem audit, sequatur errantem; inprobus enim magister est diabolus, qui falsa ueris saepe permiscet, ut specie ueritatis testi
Abbreviated transcription (Latin):
iuirum ademonio liberatum moraliter animum ab inmunda
cogitacionepurgatum significare dixerimꝰ : consequenter
feminam febrib: tentã sed adimperiũ dñĩ curatam carnẽ ostendit
a concupis centiae suae feruore ꝑ continentiae praecepta frenatam:
Omis enĩ amaritudo & ira & indignatio &clamor &blasphemiu.
sp̃s inmundi furor est: fornicationẽ uero in munditiam
libi dinem concupiscentiam malam & auaritiam que est

Expanded text:
virum a daemonio liberatum moraliter animum ab immunda cogitatione purgatum significare dixerimus, consequenter femina febribus tentata, sed ad imperium Domini curata, carnem ostendit a concupiscentiae suae fervore per continentiae praecepta frenatam. Omnis enim amaritudo, et ira, et indignatio, et clamor, et blasphemia , spiritus immundi furor est. Fornicationem vero, immunditiam, libidinem, concupiscentiam malam, et avaritiam febrem
Abbreviated transcription (Latin):
tatem dominicȩ ad mirantur doctrinȩ adquae᷑ in quisitionẽ eorũ
quae audierant per ea quȩ uidebant excitant᷑ : quia nimirum ad
hoc fiebant signa quae uel ipsedñs in ad sup̃to homine faciebat
uel discipulis facere dedit. ut perbac euangelio regnidĩ quod
praedicabat᷑ certius creder&ur: Dumhi quicȩ lestiu terrigenis
gaudic futura promittebant cȩlestia interris ac diuina
opera monstrabant: uerum discipuli ut puri homines
donante dño cuncta gerebant: atdñs ipse singulari
uistute potentic & sanitates ac miracula operabatur
& quae a patre audiebat loquaebatur inmundo: Nam & prius
teste euangelio erat docens eos quasi potestatem habens.
& non sicut scribȩ  & nunc turba adtestante in potestate
imperat spiritib: inmundis. & oboediunt ei:¬

Expanded text:
tatem dominicae admirantur doctrinae, atque ad inquisitionem eorum quae audierant per ea quae viderant excitantur. Quia nimirum ad hoc fiebant signa quae vel ipse Dominus in assumpto homine faciebat, vel discipulis facere dedit, ut per haec Evangelio regni Dei, quod praedicabatur, certius crederetur, dum hi qui coelestia terrigenis gaudia futura promittebant, coelestia in terris ac divina opera monstrabant. Verum discipuli ut puri homines donante Domino cuncta gerebant. At Dominus ipse singularis virtute potentiae et sanitates ac miracula operabatur, et quae a Patre audiebat, loquebatur in mundo. Nam et prius teste Evangelio erat docens eos quasi potestatem habens, et non sicut scribae . Et nunc, turba attestante, in potestate imperat spiritibus immundis, et obediunt ei
Abbreviated transcription (Latin):
dñi dicitur ꝓpt̃ utrũq sexũ quiad fidẽ colligit᷑. mirũ ñ est :
minrndũ uero ualde est quo modo &iã mat̃ dicatur: fide¬
les & enĩ discipulos fractres uocare dignatus ẽ dicens: Ite nun¬
tiate fratrib: meis: quiergo frac t̃dm̃ fieri ad fidẽ ueniendo
potuerit: querendũ est. quo modo & iã essem at̃ possit: Sed
Sciendũ est nobis quiaqui ihũ frat̃ & soror est credendo
mat̃ efficit᷑ pre dicando: quasi enĩ parit dnm: quemcor¬
di audientis Infuderit: & mat̃ ei efficitur: si ꝑ eius uocẽ
am& dñi in proximimente generaetur:
et ixerugi ecepit docere ad cape

Expanded text:
Domini dicitur, propter utrumque sexum qui ad fidem colligitur, mirum non est. Mirandum vero valde est quomodo etiam mater dicatur. Fideles etenim discipulos fratres vocare dignatus est, dicens: Ite, nuntiate fratribus meis. Qui ergo frater Domini fieri ad fidem veniendo potuerit, quaerendum est quomodo etiam mater esse possit. Sed sciendum est nobis quia qui Jesu frater et soror est credendo, mater efficitur praedicando. Quasi enim parit Dominum, quem cordi audientis infuderit. Et mater ejus efficitur si per ejus vocem amor Domini in proximi mente generatur. Et iterum coepit docere ad mare
Abbreviated transcription (Latin):
ostem diabolum dicit: uasa ciꝰ homines abeo deceptis
domũ ei mundũ qui in maligno positus est : in quo usquae ad
saluatoris aduentum malepeccato potiȩbatur imperio
quõ incordib infidelium sine ulla contra dictione quies¬
cebat: alligauit autẽ fortem dns hoc est abelectorum seduc¬
tione conpescuit diabolum: & tunc domumeiꝰ diripuit
quia ereptos adiaboli laquaei seas quos suos esse praeuidit
eccle suae mẽbris ad unauit acperdistinctas in ea gradu¬
um uariorũ dignitates ordinauit: uelceste domumeiꝰ diripo¬
it : quia om̃s mundi pastes quib: olimostis dominabatur
antiquus a postolis opostolorũ que successorib ut in suaquisq
puntia reuocates aberrore populos adiuam uitȩ conuester&
cdistribuit: ostendit ergo ꝑparabolam sediam manifestis si

Expanded text:
ortem diabolum dicit, vasa ejus, homines ab eo deceptos; domum ejus, mundum qui in maligno positus est. In quo usque ad Salvatoris adventum, male pacato potiebatur imperio, quia in cordibus infidelium sine ulla contradictione quiescebat. Alligavit autem fortem Dominus, hoc est ab electorum seductione compescuit diabolum, et tunc domum ejus diripuit, quia ereptos a diaboli laqueis eos quos suos esse praevidit, Ecclesiae suae membris adunavit, ac per distinctas in ea graduum variorum dignitates ordinavit. Vel certe domum ejus diripuit, quia omnes mundi partes quibus olim hostis dominabatur antiquus, apostolorumque successoribus, ut in sua quisque provincia revocatos ab errore populos ad viam vitae converteret, distribuit. Ostendit ergo per parabolam, sed jam manifestissi
Abbreviated transcription (Latin):
ipsedñs hoc loco uoluit nos ostenso suae orationis exemplodocere de
quo secđm lucã dicit᷑: quia ascendit in montẽ ut orar&: In montẽ
nãque oracurꝰ & trans figurand si ca scendit ut ostendat eos qui fructũ
resur rectionis expectant qui regem indecoresuo uidere deside¬
rant mente in excelsis habitare. & continuis p̃cibus in cũbere
debere: Tressolum modo secũ discipulos ducit. uel quia multi
sunt uocati pauci uero electi: uel quia hi quinunc fidem qua
imbuti sunt scẽ trinitatis in corruptumente seruauerint
tunc &erna eꝰ merent᷑ uisione l&ari: & triansfiquratus

Expanded text:
ipse Dominus hoc loco voluit nos, ostenso suae orationis exemplo, docere, de ipse Dominus hoc loco voluit nos, ostenso suae orationis exemplo, docere, de quo secundum Lucam dicitur quia ascendit in montem ut oraret. In montem namque oraturus et transfiguratus sicresurrectionis exspectant, qui regem in decore suo videre desiderant, mente in excelsis habitare, et continuis precibus incumbere debere. Tres solummodo secum discipulos ducit, vel quia multi sunt vocati, pauci vero electi, vel quia hi, qui nunc fidem qua imbuti sunt sanctae Trinitatis incorrupta mente servaverunt, tunc aeterna ejus merentur visione laetari. Et ben
Abbreviated transcription (Latin):
missã future beatitudinis gloriã discipulis manifestat: utostena cẽ¬
lestis uitȩ dulcedine cunctorũ quihat audre possint corda resoueat
&octonario dierũ numero uerũ tempore resurrectionis gaudium
doceat esseuenturum : Nam& ipse octauadie idẽ post sextã sabbati
quacrucẽ ascendit acseptimã sabbati qua in sepulchro quieuit
necratione misteru discrepant aluca quiocto diesdicit : quia illi
medios tantũ ponunt dies unde & absolute pꝰs ex dies factũ cõmemo¬
rant hic primũ quohȩc dñs ꝓmisit & ultimũ quosua ꝓmissa
cõpleuit adiungit: Ideoq tẽperatius feredies occoponit & in
ratione mistica : illipꝰ sexmundi&atesscis̃ ab omĩ labore quie scendũ
hic uero tẽpore octauo designat esse resurgendũ : Unde pulchre
me quianimirũ ꝑ sex&ates quib: operari lic& p̃cib: ẽ insistendũ
ne moctauo r&ributionis tẽpr auidicae corripiam᷑ irato: qđ &

Expanded text:
promissat futurae beatitudinis gloriam discipulis manifestat ut et ostensa coelestis vitae dulcedine, cunctorum qui haec audire possint corda refoveat, et octonario dierum numero, verum tempore resurrectionis gaudium doceat esse venturum. Nam et ipse octava die, id est, post sextam Sabbati quia crucem ascendit, ac septimam Sabbati qua in sepulcro quievit, nec ratione mysterii discrepant a Luca, qui octo dies dicit, quia illi medios tantum ponunt dies, unde et absolute post sex dies factum commemorant. Hic primum quo haec Dominus promisit, et ultimum quo sua promissa complevit adjungit. Ideoque temperantius fere dies octo ponit. Et in ratione mystica illic post sex mundi aetates sanctis ab omni labore quiescendum, hic vero tempore octavo designat esse resurgendum. Unde pulchre eme, quia nimirum per sex aetates quibus operari licet precibus est insistendum, ne in octavo retributionis tempore a judice corripiamur irato. Quod et