comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
timur acreatura quam fecit
deus quia offendimus deum.
Nõquid hoc angeli patiuntur
fortassis. et ncs in illa uita ista
non timebimus. De pena tua
pcc̃a tua accusa non indicem.
Nam pp̃ suꝑbiam inscituit.
deus itami creaturam. mĩmã
et abiectissimam. ut nos ip̃a
torqueret. Ut cum suꝑbus
fuerit homo et se iactauerit ad¬
uersus deum. et cum sit mor¬
talis et mortalem terruerit
et cum homo sic ꝓximũ hoĩem
non agnouerit. Cumi erexerit
pullicib subditur. Qu̾id est
ꝙ te inflas humana superbia
Homo tibi dixit cõuiciumet
tumuisti. et iratus es pullicib
resiste ut dormias. Cognosce
quio sis. Nam ut noueritis tc̃
bo de serpentib. Muscas et sa¬
nas illis ũniscit. ut reb uilissi¬
mis suꝑbiado maretur.

Expanded text:
 creatura quam fecit Deus? Quia offendimus Deum? Numquid haec Angeli patiuntur? Fortassis et nos in vita ista illa non timeremus. De poena tua peccatum tuum accusa, non judicem. Nam propter superbiam instituit Deus istam creaturam minimam et abjectissimam, ut ipsa nos torqueret: ut cum superbus fuerit homo, et se jactaverit adversus Deum; et, cum sit mortalis, mortalem terruerit; et, cum sit homo, proximum hominem non agnoverit; cum se erexerit, pulicibus subdatur. Quid est quod te inflas humana superbia? Homo tibi dixit convicium, et timuisti, et iratus es; pulicibus resiste ut dormias: cognosce qui sis. Nam ut noveritis, fraibus, de serpentibus; muscas et ranas illis immisit , ut rebus vilissimis superbia domaretur.
Abbreviated transcription (Latin):
tems bubites archam dĩ
ẽẽ catholicam eccłiam. et ĩtͣ
eam usq infinem scłi. frũ¬
co nixtas paleas contineri
hoc ẽ bonis males sacramĩtoꝵ
coĩone misceri. Et monii ꝓ¬
fessione sine clericorum siue
eẽ simus et malos. Nec pro
malis bonos deẜ endos. si pro
bomis malos in qnͣtum exi¬
git fidei et caritatis ratio. tol
nec posse aliquem intra eccłiã
catholicam recte credentem.
bñq uiuentem alieno iqmͣ
macłari pcc̃o. si nimꝙͣ peccati
nec consensumi prebeat nec
fauorem. Uciliterq males a
bonis intra ecc̃iam tollerari.
tur. ut uidentes et audiente
que bonasunt. mala sua res¬
puant iudicãdos se a deo pro
Suis malis opib respiciant
atq ita preuenti dono gr̃e
de suis miquitatibus con¬
fuindantur. et ad bonamin¬
cam cõstitutis iinc debere
oꝑum dissimilitudine seꝑa¬
ri. Ut cim quibus cõicant¬
mala opera. quibus illi sunt
criminosi cõmñia. In fine
u̾o scłi bonos a malis etiam
corpore sepandos qñ ueniet

Expanded text:
tenus dubites, aream Dei esse catholicam Ecclesiam, et intra eam usque in finem saeculi frumento mixtas paleas contineri, hoc est, bonis malos Sacramentorum communione misceri: et in omni professione, sive clericorum, sive bonos simul et malos. Nec pro malis bonos deserendos, sed pro bonis malos, in quantum exigit fidei et charitatis ratio, toleNec posse aliquem intra Ecclesiam catholicam recte credentem beneque viventem, alieno unquam maculari peccato, si cuiquam peccanti nec consensionem praebeat, nec favorem: utiliterque malos a bonis intra Ecclesiam tolerari, tur, ut et videntes et audientes quae bona sunt, mala sua respuant, et judicandos se a Deo pro suis malis operibus contremiscant; atque ita praeveniente dono gratiae, de suis iniquitatibus confundantur, et ad bonam vicam constitutis nunc debere operum dissimilitudine separari; ut cum quibus divina cmala opera, quibus illi sunt criminosi, communia. In fine vero saeculi bonos a malis etiam corpore separandos, quando veniet
Abbreviated transcription (Latin):
laus ẽ adħ̾ere deo. ut ei uiuat mͦde sa¬
piat. illo gaudeat. tãtoq bono sine i¬
morte.sine ercore. sine molestia ꝑ f̾iu¬
atur. Quis digne cogitare potest ał
eloqui:
re deo. Maloꝵ u̾o miẜie cã ẽ. nõ ad¬
tur qr nõ adh̾ent deo. Nõ eĩ cre ature
rõnalis. uł intellcũalis. bonũ ẽ. quo bt̃a

Expanded text:
laus adhaerere Deo, ut ei uiuat, inde sapiat, illo gaudeat tantoque bono sine morte sine errore sine molestia perfruatur, quis digne cogitare possit aut eloqui? rent Deo, detur, quia non adhaerent Deo: non est creaturae rationalis vel intellectualis bonum, quo beata
Abbreviated transcription (Latin):
cupucentia peior est q̃mͣ ig¬
norantia. qr ignorantia sine cõ¬
cupiscĩa minus peccat concu¬
piscĩa uero sine ignorantia
actu. Sic et econtͣrio fieri põt
ut concupiscentia maneat a¬
ctu. et p̾teat reatu

Expanded text:
concupiscentia pejor est quam ignorantia, quia ignorantia sine concupiscentia minus peccat; concupiscentia vero sine ignorantia actu; sic e contrario fieri potest, ut concupiscentia maneat actu, et praetereat
Abbreviated transcription (Latin):
O cõteptus ẽ deus iubens qui crea¬
uerat. qui aosuã ymaginẽ fecerat.
qui ceteris aĩalib p̾posuerat. qui in
padyso cõstituerat qui õiũ rezr co¬
piam salutẽq p̾stiterat. qui p̾cep¬
tis nec płib nec grauib. nec dif¬
ficiliorib onerau̾atr s uno breuis¬
simo atq leuissio ad obediẽcie salu¬
britatẽ ãmĩcłatus fu̾at quo eã crea¬
turam cui libera seruitus expediret
seẽẽ dñm cõmonebat. iusta dãptõ
subsequuta ẽ. Talis q dãpnatõ. ut
hõ qui custodiento mandatũ futu¬
rus fu̾at ĩcarne spũalis. fieret ant̃
mẽte carnalis. Et qui sua suꝑbia
sibi placuerat. dei iustĩa sibi donare¬
tur. Nec sic ut ĩ sua eẽt õimode po¬
testate. s a seip̃o quo dissenciens. sb̃
illo cui peccando cõsensit ꝓ liberta¬
te qua cõcupiuit. durã miserãq age¬
ret ẜuitutẽ. mortuus spũ uolens.
et corpe moriturus ĩuitus. deẜtor

Expanded text:
o contemtus est Deus iubens, qui creauerat, qui ad suam imaginem fecerat, qui ceteris animalibus praeposuerat, qui in paradiso constituerat, qui rerum omnium copiam salutisque praestiterat, qui praeceptis nec pluribus nec grandibus nec difficilibus onerauerat, sed uno breuissimo adque leuissimo ad oboedientiae salubritatem adminiculauerat, quo eam creaturam, cui libera seruitus expediret, se esse Dominum commonebat: iusta damnatio subsecuta est, talisque damnatio, ut homo, qui custodiendo mandatum futurus fuerat etiam carne spiritalis, fieret etiam mente carnalis et, qui sua superbia sibi placuerat, Dei iustitia sibi donaretur; nec sic, ut in sua esset omnimodis potestate, sed a se ipse quoque dissentiens sub illo, cui peccando consensit, pro libertate, quam concupiuit, duram miseramque ageret seruitutem, mortuus spiritu uolens et corpore moriturus inuitus, desertor
Abbreviated transcription (Latin):
gat et impuum. et incogita¬
dionib impioꝵ interrega¬
tio erit. Discutit deus quio
quisquis uoluerit. Nuquio
potuerit.

Expanded text:
 et impium ; et, In cogitationibus impii interrogatio erit . Discutit Deus quid quisque voluerit, non quid potuerit.
Abbreviated transcription (Latin):
nem. Si peccatũ in secreto ẽ.
insecreto corripe. Si pcc̃m pu¬
blicum est. et aꝑtum publi¬
ce corripe. ut ue emẽdetur et
çe ceri timeant.

Expanded text:
 si peccatum in secreto est, in secreto corripe, si peccatum publicum est, et apertum publice corripe, ut ille emendetur, et caeteri timeant.
Abbreviated transcription (Latin):
at. qui nec errat dũ subuẽit. nec
laborat. Nam illud qd̃ ignoranꝰ
quisq nõ recte facit. et quod recte
nolens face nõ ꝑt̾ iteo dicũtur p¬
cata: qr de pcco illo libe nõ uolũta¬
tis origine ducũt. Illuo eĩ p̾cedẽᷤᷤ

Expanded text:
at, qui nec errat dum subvenit, nec at, qui nec errat dum subvenit, nec laborat. 54. Nam illud quod ignorans quisque non recte facit, et quod recte volens facere non potest, ideo dicuntur peccata, quia de peccato illo liberae voluntatis origine
Abbreviated transcription (Latin):
et eua peccau̾ũt quid nos miseri
fecimus. ut cũ ignorãcie cecitate
et difficultatis cruciatib nasc̾emͦͦ
et pͥmo erraremꝰ nescientes qͥdno¬
bis eẽt faciendũ: Deinde ubi no¬
bis inciꝑent aꝑiri p̾cepta iufticie.
uellemus ea fac̾e. et renuẽte carna¬
lis ꝯcupĩe nescio qua nccitate non
ualeremus. Oaub breuiter respon
detur. ut quiescant. et aduersus de¬
ũ murinutare desistant. Recte enĩ
fortasse q̃ rerẽt᷑ si erroris et libidĩs
nlłus hõmi uictor exist̾et. Cũ u̾o
ybiq sit p̾sens qui młis modis ꝑ
cet: do ceat credẽtẽs. cõso letur sꝑã¬
tẽ. diligẽtẽ adhortetur. conãtẽ ad¬
iuuet. exaudiat dep̾ cantẽ. Nõ ti¬
brõputatur ad culpam quod ĩui¬
tus ignoras: s ꝙ negligis q̃rere
qõ ignoras. Neq illud ꝙ uuln̾ata
memibra nõ colligis. s ꝙ uolẽte
tiliter q̃ri. qd̾ ĩntiliter ignoratur.
et hũiliter cõfitẽdam imbecillitatẽ¬
eẽ ; ut q̃rẽti et cõfitẽti ille subuẽi¬

Expanded text:
et Eva peccaverunt, quid nos miseri fecimus, ut cum ignorantiae caecitate, et difficultatis cruciatibus nasceremur, et primo erraremus nescientes quid nobis esset faciendum; deinde ubi nobis inciperent aperiri praecepta justitiae, vellemus ea facere, et renitente carnalis concupiscentiae nescio qua necessitate non valeremus? Quibus breviter respdetur, ut quiescant, et adversus Deum murmurare desistant. Recte enim fortasse quererentur, si erroris et libidinis nullus hominum victor existeret: cum vero ubique sit praesens, qui multis modis per cet, doceat credentem, consoletur sperantem, diligentem adhortetur, conantem adjuvet, exaudiat deprecantem; non tibi deputatur ad culpam quod invitus ignoras; sed quod negligis quaerere quod ignoras; neque illud quod vulnerata membra non colligis, sed quod volentem tiliter quaeri quod inutiliter ignoratur, et humiliter confitendam esse imbecillitatem, ut quaerenti et confitenti ille subveni
Abbreviated transcription (Latin):
cipł atur maria. Scriptũ qͥp¬
pr ẽ. Mulieri qͦ dixit deus.
Młiplicabo erupnas tuas. et
cõceptus tuos. In colore ꝑi¬
es filios. et sub uiri pt̃ate e¬
ris. et ip̃e dñabitur tui. Etũ¬
pnam maria sustinuit. euiᷤ
aĩam gladius passionis xp̃i
ꝑtrãsiit. s cõ ceptus nõ młti¬
plicauit. nec sub uiri ptate¬
.l. mariti ptate deguit q̃ inte¬
gerrimis uiscerib. de spũ scõ¬
mansit. Que qr sine pcci col¬
luuione. et sine uirilis adimi¬
xtionis detrimẽto suscepit. si¬
ne dolore genuit. et sine inte¬
gritatis iublatõne. putore nͥ¬
ginitatis integra ꝑmansit.

Expanded text:
tum quippe est, Mulieri quoque dixit Deus, Multiplicabo aerumnas tuas et conceptus tuos. In dolore paries filios, et sub viri potestate eris, et ipse dominabitur tui . Aerumnam Maria sustinuit, cujus animam gladius passionis Christi pertransivit : sed conceptus non multiplicavit, nec sub viri, id est, mariti potestate deguit, quae integerrimis visceribus de Spiermansit. Quem quia sine peccati colluvione, et sine virilis admixtionis detrimento suscepit, sine dolore genuit, et sine integritatis violatione, pudore virginitatis integra permansit.
Abbreviated transcription (Latin):
scitas. et singłaris gr̃a. que
susceptõne dei singͦłr estĩa¬
ta ẽ digna. Nõ mnto gͦ exci¬
pitur a quibdam gen̾alib
uera estimatõne. qła tanta
Euat gr̃a. et atcollit digͥta¬
tis p̾rogatĩa.

Expanded text:
s ejus et singularis gratia, qua susceptione Dei singulariter aestimata est digna. Non immerito ergo excipitur a quibusdam generalibus vera aestimatione, quam tanta servat gratia et attollit dignitatis praerogativa.
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ium cupiditas ꝑimenda ẽ.
ut hic consumetur. non dif¬
fenda ut ibi sacietur. Pmo
penas fuge gehennas deuita.
añqm̃ desideres ꝓmittentẽ
deum. caue minantem.

Expanded text:
orum cupiditas , perimenda est ut hic consumatur, non differenda ut ibi satietur. Primo poenas fuge, gehennas devita: antequam desideres promittentem Deum, cave minantem.
Abbreviated transcription (Latin):
aciem dirigit acq inplacabi¬
les curmas framea dĩna cõ¬
cidit. tremũt diri sub cortẽe
caruifices et rabiosis redac¬
ti. stridorib cõtabescunt. ip̃a

Expanded text:
acies dirigit, atque implacabiles turmas framea divina concidit: fremunt diri sub tortore carnifices, et rabiosis adacti stridoribus contabescunt. Ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
alis scientie que mentemꝰ tu¬
am isluminet. et ad iutam
eternam sicut desidero et op¬
co ꝑducat. toto enim cordis
affectu opco et deuni depre¬
cor. ut semꝑ ad interiora te
extendas donec puenias ad
sublimem ꝑpetue bcĩtudinis
nobilitatem quam inte op¬
cimne scio. nlłis amicoꝵ tuoꝵ
consiliis nulla scłarium am¬
bitione desiderioꝵ abamore
xp̃i ĩmutare ꝑmicts. Noli
tuam conitatem alioꝵ mali¬
guitate obscurare. Sed ubiq
qnͣtum uales amabilis corã
deo et om̃i ppło. appareas. Nõ
deerit tibi gracia adimuantis
tacis tue actendit

Expanded text:
alis scientiae, quae mentem tuam illuminet, et ad vitam aeternam, sicut desidero et opto, perducat. Toto enim cordis mei affectu opto, Deumque deprecor, ut semper ad anteriora te extendas, donec pervenias ad sublimem perpetuae beatitudinis nobilitatem, quam in te optime scio, nullis amicorum consiliis, nulla saecularium ambitione desideriorum, ab amore Christi immutari permittas. Noli tuam bonitatem aliorum malignitate obscurare; sed ubique quantum vales, amabilis coram Deo et omni populo appareas. Non deerit tibi gratia adjuvantis tatis tuae attendit
Abbreviated transcription (Latin):
epta ꝓmissa heditatẽ
in q̃ nullus moriet᷑. nullus mot¬
ciues qui singuł gandeãt suis
rebꝰ. qr deus erit oĩa m om̃ibꝰ.
cuiꝰ societatem quisquis in hac¬
in hac pegrinatione fideliter et
flagranter desid̾au̾it assuescit
pͥuatis p̾ferre coĩa. non sua q̃¬
rendo. Sed que Ihu xͣ.¬

Expanded text:
epta promissam haereditatem, in qua nullus morietur, nullus ocives qui singuli gaudeant suis rebus, quia Deus erit omnia in omnibus . Cujus societatem quisquis in hac peregrinatione fideliter et flagranter desideraverit, assuescit privatis praeferre communia, non sua quaerendo, sed quae Jesu
Abbreviated transcription (Latin):
nĩo.xlui. Non facit beatum
nomĩem. nisi qui facit hoĩem.
Nam qui tanta creature sue
bona bonis malisq largitur ut
sint. ut homines sit. ut uigen¬
ces sensib nalentes q uiribus.
affluentes opib sint seip̃m bo¬
nis dabit. ut bti sint. quia eius
et̃ hoc ẽ minuis ut boni suit.
Illi u̾o qui in hac erũpnosa uita
in hiis moribudis menbris.
sb̾hac sarcina corruptibilis car¬
nis. anctores sue bẽ nite. et qiͣ
condicores eẽ noluerunt. uelo
ꝓpriis eam uirtutib appetẽtes
iamq retinentes non ab illo
fonte uͥtutum petentes atq spe¬
rantes deum suꝑbie sue resis¬
tentem sentire mĩme potuert̃.¬

Expanded text:
neque enim facit beatum hominem, nisi qui fecit hominem. nam qui tanta creaturae suae bona bonis malisque largitur, ut sint, ut homines sint, ut uigentes sensibus, ualentes uiribus, adfluentes opibus sint, se ipsum bonis dabit, ut beati sint, quia eius etiam hoc est munus, ut boni sint. illi uero, qui in hac aerumnosa uita, in his moribundis membris. sub hac sarcina corruptibilis carnis auctores suae beatae uitae et quasi conditores esse uoluerunt uelut propriis eam uirtutibus appetentes iamque retinentes, non ab illo fonte uirtutum petentes atque sperantes, deum superbiae suae resistentem sentire minime potuer
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯc̃. Om̃is scĩ edificii status
custodiente cõsistit. qm̃ tune
utił p̾positoꝵ custodia est. cñ
Et non solum greges. s etia
ip̃os dignatur custodire pa¬
stores.

Expanded text:
. Omnis sancti aedificii status,custodiente consistit. Quoniam utilis praepositorum custodia est, cum et non solum greges, sed etiam ipsos dignatur custodire pastores.
Abbreviated transcription (Latin):
ao probam. Sicut scriptura dicit de
diuicus. diuicie si affluant. ne cor¬
apponatis: hoc eciã de delicus tibidi¬
co. delicie si affluant. ne apponatis cor.
Nõ ideo magnipendas te. ꝙ nõ desũt
que affatĩ suppetũt. qd̃ ueluo ex fõte
largissimo terrene felicitatis fluant.
Oĩo h ͨ in te despice atq cõtẽpne. neĩ
hus quicꝙͣ requiras p̾cer ĩtegram cor¬
ꝑis ualitudĩe. Hec eĩ cõtẽpͦnẽda nõ¬
ra et ppetua sanitate. q̃ nõ t̾rena infir¬
mitate deficiens corruptibłi uo lup¬
tate reficitur. s celesti firmitate ꝑsi¬
stens. eterna incorruptibłitate uege¬
tatur. Nam ip̃e apłs. carnis inquit
prudẽciam ne feceritis ĩ cõcupiscẽciis.
qr gerimꝰ curam caris. s ad nc̃citatẽ
salutis. Nemo eĩ ũꝙ carnẽ suam o¬
dio hũit. sicut itẽ dixerat. Hinc ẽ ꝙ¬

Expanded text:
propter quod scriptura dixit de diuitiis: Diuitiae si adfluant, ne adponatis cor, hoc etiam de deliciis tibi dico: Deliciae si adfluant, ne adponas cor. non ideo te magni pendas, quod non desunt, quod affatim suppetunt, quod uelut ex fonte largissimo terrenae felicitatis fluunt. omnino haec in te despice atque contemne, ne in his quicquam requiras praeter integram corporis ualitudinem. haec enim contemnenda nota et perpetua sanitate, quae non terrena infirmitate deficiens corruptibili uoluptate reficitur, sed caelesti firmitate persistens aeterna incorruptibilitate uegetatur. nam et ipse apostolus: Carnis, inquit, prouidentiam ne feceritis in concupiscentiis, quia gerimus curam carnis sed ad necessitatem salutis. nemo enim umquam carnem suam odio habuit, sicut ipse itidem dicit. hinc e
Abbreviated transcription (Latin):
Non sic implere dicitur deus¬
mũdũ uelut aq̃ uelut aer. ue¬
lut ip̃a lux. ut minore sui ꝑte
minorem mũdi parcẽ impleat
et maiore maiorez. nouit u̾q
totꝰ ẽẽ. et nullo continetꝰ᷑ loco.
Nouit uenire non recedendo.
ubi erat. Nouit abire nõ deẜẽ¬
do quo uen̾at.

Expanded text:
non sic deus implere dicitur mundum uelut aqua, uelut aer, uelut ipsa, lux, ut minore sui parte minorem mundi partem impleat et maiore maiorem. nouit ubique totus esse et nullo contineri loco; nouit uenire non recedendo, ubi erat; nouit abire non deserendo, quo uenerat.
Abbreviated transcription (Latin):
Quid incersit ad ĩcolimitatẽ
bonosq mores ipas hominum
dignitates ꝙ alii uicerunt. alii
uicti sunt. om̃o non iudeo p̾t̾
illum głie humane inanissi¬
mũ faustum in quo ꝑceꝑunt
mercedem suam. qui eiꝰ ingẽti
cupitudine arẜunt. et ĩgentia
bella gessunt. Nonquid enĩ
illoꝵ agri tributa non solum̃t
aiquid eis licet disc̃̾e ꝙ auĩs
non licet. Nuquid non mul¬
tisenatores sunt in aliis Eris
qui romam n ͨ facie quidẽ no¬
runt. Solle iactantiam. et

Expanded text:
quid intersit ad incolumitatem bonosque mores, ipsas certe hominum dignitates, quod alii uicerunt, alii uicti sunt, omnino non uideo, praeter illum gloriae humanae inanissimum fastum, in quo perceperunt mercedem suam, qui eius ingenti cupidine arserunt et ardentia bella gesserunt. Numquid enim illorum agri tributa non soluunt? Numquid eis licet discere, quod aliis non licet? Numquid non multi senatores sunt in aliis terris, qui Romam ne facie quidem norunt? Tolle iactantiam, et
Abbreviated transcription (Latin):
Nompe dyaboli sunt queq
slucita desideria que turpant
non que exornant aiãm. ut
sunt desideria carnis. desid̾ia
uł occłoꝵ migacitas specta¬
cłoꝵ ad ambicoẽm scli ĩsaua
supbia ubi est fumꝰ ĩflatus.
ut homo positus in aliqua po¬
cestate hominẽ se ẽẽ non ag¬
noscat. Cum de homine iu¬
dicat. Qui uult ergo mũdũ¬
uinc̾e. tria ista uincat que st̃

Expanded text:
ompae diaboli sunt quaeque illicita desideria quae turpant, non quae exornant animam; ut sunt desideria carnis, desideria ulorum, nugacitas spectaculorum; ad ambitionem saeculi insana superbia: ubi est fumus inflatus, ut homo positus in aliqua potestate, hominem se esse non agnoscat, cum de homine judicat. Qui vult ergo vincere tria ista, vincat quae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
nore uolatico et ꝑituro hñdo
aliquio nolunt ẽẽ btĩ. Quere
ergo ꝙ hẽas ut bt̃s sis. Cumeĩ
beatus fu̾is melior utiq eris.
ꝙͣ cum miser es. fieri autem
nõ põt ut res det̾ior te faciat
meliorem. Homo es decerius
te ẽ quidquid cupis. quo bt̃s
ẽẽ desideras/ antum argentum
quel corporalia quib inhias.
ois. inferiora sunt te. tu u̾o me¬
lior et potior es. Et utiq nis
melior ẽẽ qmͣ es cum bt̃s ẽẽ
uis quia miser es. Et queris¬

Expanded text:
olatico et perituro. Habendo aliquid volunt beati esse: quaere ergo quid habeas, ut beatus sis. Cum enim beatus fueris, melior utique eris, quam cum miser es. Fieri autem non potest ut res deterior te faciat meliorem. Homo es, deterius te est quidquid cupis, quo beatus esse desideras. Aurum, argentum, quaelibet corpora, quibus inhias dis, inferiora sunt te. Tu melior es tu potior es: et utique vis melior esse quam es, cum beatus esse vis, quia miser es. Meli
Abbreviated transcription (Latin):
ergo quib btĩficetur aĩnus
tuus . In ip̃o ãt aĩo ẽ ymago dĩ.
mens hominis capit eam/ ac¬
cepit eam. et incliuando se ad
pccm̃ decoloranit eam. Ssedad
eam uenit reformator qui e¬
rat. eius añ formator. Iam g¬
natura tua angelis equabitur
Iam super non est nisi creator.
Erige te ad illum.et noli despõe¬
nõ hẽbis. deum cum uolueris ha¬
bebis. quia et añqmͣ uelles uenit ad te.
et cum aduersa uoluntate eẽs
se. Pete aliico si melius ĩueneris
se tibi seruat deus. Auare quid
inhias celo et cerre melior ẽ qui
fecit celum et terram ip̃m nisu¬
eris. Hunc solum desideres et

Expanded text:
eras quibus beatificetur animus tuus. In animo tuo est imago Dei, mens hominis capit eam. Accepit eam, et inclinando se ad peccatum decoloravit eam. Ipse ad eam venit reformator, qui erat ejus ante formator; quia natura tua, angelis aequabitur . Jam supra non est nisi Creator. Erige te ad illum. Noli dnon habebis: Deum cum volueris, habebis. Quia et antequam velles, venit ad te: et cum adversa voluntate essesse? Pete aliud, si melius inveneris: se tibi servat Deus. Avare, quid inhias coelo et terrae? Melior est qui fecit coelum et terram: ipsum visueri
Abbreviated transcription (Latin):
ab hiis uirtutib ura caritas de¬
putet alienos. ques pro breu¬
tate temporis et ẜc̃e susceptoita
p̾termisses ẽẽ cognoscite. ut tñ
certissime nou̾itis om̃es esse

Expanded text:
ab his virtutibus vestra charitas deputet alienos quos pro brevitate temporis et pro sermone suscepto ita praetermissos esse cognoscite ut tamen certissime noveritis omnes esse
Abbreviated transcription (Latin):
aut uitẽdo. aut audiento. aut odorã¬
do. aut gustanto. aut tangento. Qͥ
gͦ se absfineͭ ab illicito uisu abstine¬
at ab illicito auditu. ab illicito odora¬
tu. ab illicito gustu. ab illicito tactu.

Expanded text:
iendo, aut odorando, aut gustando, aut tangendo. Qui ergo se abstinet ab illicito visu, ab illicito auditu, ab illicito odoratu, ab illicito gustatu, ab illicito tactu,
Abbreviated transcription (Latin):
Ioseph a cõuigio marie seꝑã¬
ens concubitu. Sed uirgõ pe¬
nifice insinuatur frdelibus
cõiigatis etiam ẜuata pari
cõsensu cõtinentia. posse per¬
manere uocariq cõiugium
non ꝑmixco corporis sexu
et cuitodico mentis affectu.
Preẜtim. quia nasci eis etiã
filius potuit sine ullo cõple¬
xii carnali qui pp̃ soles gignẽ¬
dos filios adhibendus ẽ. Neq
enim pp̃ea non erat appellã¬
dus iosepħ pater xp̃i. quia
non eui concubendo genu
erat. Qũ quide recte pater
etiam eius eẽt. quem nõ ex
sua coniuge ꝓcreatum al̃o
adoptasset.

Expanded text:
eum a conjugio Mariae separejus concubitu, sed virgo penifice insinuatur fidelibus conjugatis, etiam servata pari consensu continentia, posse permanere vocarique conjugium, non permixto corporis sexu, sed custodito mentis affectu: praesertim quia nasci eis etiam filius potuit sine ullo complexu carnali, qui propter solos gignendos filios adhibendus est. Neque enim propterea non erat appellandus Joseph pater Christi, quia non eum concuerat, quandoquidem recte pater etiam ejus, quem non ex sua conjuge procreatum alicubi adoptasset.
Abbreviated transcription (Latin):
tẽptationes et delectationes
et si non consentimus tamẽ
molestiam patimur. contẽp¬
niinus ergo et magnum ꝑi¬
culum. ne qui contempnit
uincatur. Ei autem nõ cõ¬
sentiendo uĩcimꝰ molestiam
cum patimur resistendo dele¬
ctationib corporis non ces¬
sat. nec morit᷑ hostis nͥ ĩ mor¬

Expanded text:
electationes: etsi non consentiamus, tamen molestiam patimur, et contendimus, et magnum periculum est ne qui contendit vincatur; si autem non consentiendo vincamus, molestiam tamen patimur resistendo delectationibus. Non cessat, et non moritur hostis, ni
Abbreviated transcription (Latin):
cłis cupiditatũ malaꝵ. uel anodis
pc̃coꝵ suoꝵ. Remissio pcc̃oꝵ so lutio
ẽ. Quid eĩ ꝓdess la aro. qr ꝓcessit de
monumẽtͥo. nisi dic̾etur. soluite eñ
et sinite abire: Ip̃e quitẽ uoce de sepł¬
crosuscitauit. ip̃e clamando aĩam red¬
dioit: ip̃e t̾renam molẽ sepulcro impo¬
sitam uicit. et ꝓ cessit ille uinctus. Nõ
gͦ pedib. ꝓpriis. s uirtute ꝓducẽtis fit

Expanded text:
ditatum malarum, vel a nodis peccatorum suorum. Remissio peccatorum, solutio est. Quid enim prodesset Lazaro, quia processit de monumento, nisi diceretur: «Solvite eum, et sinite abire» ? Ipse quidem voce de sepulcro suscitavit, ipse clamando animam reddidit, ipse terrenam molem sepulto impositam vicit, et processit ille vinctus: non ergo ped
Abbreviated transcription (Latin):
uolu̾it. et ĩsipiens cogitatio
mea dicens. Quis enĩ es tu.
meritis ulam optin̾e sꝑas.i
Et ego fiducianter respondẽ¬
bo. Ecio cui credidi qr in caiͣ¬
tate minia adoptauit me in
filium qr uerax in ꝓmissione¬
et potens ĩ exhibit̾ione. Et l
ei facere quod uult. nec possũ
terreri multitudine pcc̃oꝵ si
mors dñ in menter uenerit.
Claui et lancea clamant mͬ
et ego intraui. et ibi requiesco
Excendit manꝰ suas in cruce
pccõꝵ incer brachia saluacois
mei. et mori uolo et niuere
cupio ibi securꝰ decantabo. Ex¬

Expanded text:
s cogitatio mea, dicens: Quis enim es tu, meritis illam obtinere speras? Et ego fiducialiter respondeo: Scio cui credidi, quia in charitate nimia adoptavit me in filium, quia verax est in promissione, potens in exhibitione, et licet ei facere quod vult. Non possum terreri multitudine peccatorum si mors Domini in mentem venerit, Clavi et lancea clamant mihet ego intravi, et ibi requiesco expandit manus suas in cruce . Inter brachia Salvatoris mei et vivere volo, et mori cupio. Ibi securus decantabo: Ex
Abbreviated transcription (Latin):
tiat nauigantem. Quid ciboꝵ
usquequaq copia contra fa¬
men. Quid sapor diuersitas
contra fastidium.nͤ diffusa di¬
uinitus. non ccquoꝵ arte. ac
labore quesita. Qnͣta ĩ multis
reb tuende atq recupande sa¬
lutis auxilia. Qmͣ grata incifsi¬
cudo diei alt̾antis. et noctis..
Auraꝵ qm blanda tempies. In
fructib et pecorib ĩdumento¬
rum conficiendoꝵ qnͣta mat̾ieᷤ
Omĩa cõmemorare quis pos¬
sit. Hec autẽ que ame uelut ĩ
quẽdam aggerem sunt coarc¬
tata. si uellem uelut colligiata
in uolucra soluere atq discu
hec omĩa mifoꝵ sunt dampnͣ¬
toꝵq solacia. non prenia btõ¬
rum. Que gͥ illa sunt si tot ac
talia et tanta sunt ista. Quio
dabit eis quos p̾destinauit ad
uitam. qui hec dedit etiam eis
quos predestinauit ad morte.¬

Expanded text:
tiat nauigantem! Quid ciborum tiat nauigantem! Quid ciborum usquequaque copia contra famem? quid saporum diuersitas contra fastidium, naturae diffusa diuitiis, non coquorum arte ac labore quaesita? quid in tam multis rebus tuendae aut recuperandae salutis auxilia! Quam grata uicissitudo diei alternantis et noctis! Aurarum quam blanda temperies! In fruticibus et pecoribus indumentorum conficiendorum quanta materies! Omnia commemorare quis possit? Haec autem sola, quae a me uelut in quendam sunt aggerem coartata, si uellem uelut conligata inuolucra soluere adque discuhaec omnia miserorum sunt damnatorumque solacia, non praemia beatorum. Quae igitur illa sunt, si tot et talia ac tanta sunt ista? Quid dabit eis quos praedestinauit ad uitam, qui haec dedit etiam eis quos praedestinauit ad morte
Abbreviated transcription (Latin):
tudo et utilitas creature que
homim est licet mistes labces
miẜiasq proiecto. atq damp¬
nato spectanda atq sinenda
diuina largitate concessa est
quo smonẽ terminari põt in
celi et terre et maris multimo
da et uaria pulchritudine. In
ip̃ius lucis tanta copia tamq
mirabili sp̃e. In sole et luna et
syderib in oppacitatib nemo¬
rum et coloribus et odorib
floꝵ in diuersitate ac multitu¬
dine uolucrum garrulaꝵ at
pictaꝵ. In multiformi spẽ tot
tantoꝵ q animantium quoꝵ
illa plus hñt adimrationis q̃
molis mĩmum. Plus eĩ formi¬
caꝵ et apiculaꝵ oꝑa scupemus
qmͣ ĩmensa corpora balnenar.
In ip̃ius quoq maris transgͦ¬
dispectacło cum sese tam diui¬
sis colorib uelut uestib ĩduit
et aliqñ uiride atq hoc multis
modis. aliqñ purpureũ aliqñ
ceruleum est. quam porro de¬
leccabilr spectatur. etiam qũcũq
turbatur et fit ĩmanior suaui¬
tas quia sic demulcet intuente¬
ut dũmodo non iactet et qua¬

Expanded text:
tudo et utilitas creature, que homini, licet in istos labores miseriasque proiecto atque damnato, spectanda atque sumenda, divina largitate concessa est, quo sermone terminari potest: in celi et terrda et varia pulchritudine, in ipsius lucis tanta copia tamque mirabili specie, in sole ac luna et sideribus, in opacitatibus nemorum, in coloribus et odoribus florum, in diversitate ac multitudine volucrum garrularum atque pictarum, in multiformi specie tot tantorumque animantium, quorum illae plus habent admirationis, quae molis minimum plus enim formicularum et apicularum opera stupemus quam inmensa corpora balaenarum, in ipsius quoque maris tam grandi spectaculo, cum sese diuersis coloribus uelut uestibus induit et aliquando uiride adque hoc multis modis, aliquando purpureum, aliquando caeruleum est. Quam porro delectabiliter spectatur etiam quandocumque turbatur, et fit inde maior suauitas, quia sic demulcet intuentem, ut non iactet et qua
Abbreviated transcription (Latin):
putandum istis transgressoib
angeł. ad mitum fuire. hanc
uisibiliũ reꝵ mat̾iam. Sed dõ
potius aquo ħ potestas datur.
qnͣtum in sublimi et sp̃ali sede
ĩcõmutabił iudicat. Nam et dã¬
pnatis et iiquis etiam ĩme¬
ctallo ẜuit aqua et ignis et
terra. ut faciant inde non quͣ
cendi sunt. quia ꝑ illes magis
resistentes moysitanas et spẽte¬
fecerunt. nõ ei. eas ip̃i creau̾ũt¬
.Sicut enm nec
pentes dicimus creatores ho¬
minũ nec agricolas creatores
frugum. ꝙͣuis eoꝵ excnͣsecus
adhibitis motib/ ista creandi
dei uirtus interius opetur. ita
non solum males/ sed̃ nec bonoᷤ
angelos fas est putari creatões
Sed pro subtilitate sui sensus
et corporis semina istaꝵ rerũ
nobis cccłtiora nou̾unt. et
ea ꝑ congruas temꝑ acões ele¬
mencoꝵ latenter sꝑ̃gunt atq
ita et gignendaꝵ reꝵ. et acce¬
lerãtoꝵ incrementoꝵ p̾bent
occasiones. Sed nec boni hoc
qnͣtum deus iubet. nec mali
hoc iniuste ip̃e faciunt. nisi ꝙͣ¬

Expanded text:
putandum est istis transgressoribus angelis ad nutum seruire hanc uisibilium rerum materiam, sed deo potius, a quo haec potestas datur, quantum in sublimi et spiritali sede incommutabilis iudicat. nam et damnatis iniquis etiam in metallo seruit aqua et ignis et terra, ut faciant inde quod uolcendi sunt, quia per illos magi resistentes famulo dei ranas et serpentefecerunt; non enim eas ipsi creauerunt.parentes dicimus creatores hominum nec agricolas creatores frugum, quamuis eorum extrinsecus adhibitis motibus ista creanda dei uirtus interius operetur: ita non solum malos sed nec bonos angelos fas est putare creatores, si pro subtilitate sui sensus et corporis semina rerum istarum nobis occultiora nouerunt et ea per congruas temperationes elementorum latenter spargunt atque ita et gignendarum rerum et accelerandorum incrementorum praebent occasiones. sed nec boni haec nisi quantum deus iubet, nec mali haec iniuste faciunt nisi qu
Abbreviated transcription (Latin):
nouimus hominẽ posse ambu¬
lare. et neq hoc posse si nõ per¬
mittatur. uolare aũt nõ posse
etiam si ꝑmitcatur. Sic et illi
angeli quedam post̾ facere si
ꝑmittantur ab angłis potentõ¬
tib ex imꝑio dei. quedam u̾o
non posse. nec si ab eis ꝑmittãt᷑.
quia ille non ꝑmittit a quo ẽ
ilł tał nature modꝰ qui etiam
ꝑ angeles suos. et illa pleꝵ q
non ꝑmittit e que concessit
ut possint.

Expanded text:
enim hominem posse ambulare et neque hoc posse, si non permittatur; uolare autem non posse, etiam si permittatur. sic et illi angeli quaedam possunt facere, si permittantur ab angelis potentioribus ex imperio dei; quaedam uero non possunt nec si ab eis permittantur, quia ille non permittit a quo illis est talis naturae modus, qui etiam per angelos suos et illa plerumque non permittit quae concessit ut possint.
Abbreviated transcription (Latin):
De comisione autem nulliꝰ
desꝑandum est .nͦ siue foris si
et iusitat in uirga facinora
disꝑgit ab eis. si et ip̃i alũ mi¬
feantur anime sue placentes
deo. Eĩc enim bonus qui
ꝑseu̾auerit usq infinem hic
saluꝰ erit. Sic et malus siue
foris siue intus qui ꝑseu̾au̾it
usq infinem hic sauius non

Expanded text:
De conuersione autem nullius desperandum est siue foris siuet uisitat in uirga facinora dispergit ab eis, si et ipsi aliquando misereantur animae suae placentes deo. sicut enim bonus qui perseuerauerit usque in finem, hic saluus erit, sic et malus siue foris siue intus qui perseuerauerit usque in finem saluus non
Abbreviated transcription (Latin):
Si ꝑdideris causa¬
cam tuam quia nullius hẽs
defensionem. aut cestimoĩum
custodi intus ĩnocẽtiam tua
ubi nemo oppͥmit cãm tua
p̾ualuit in te falsum testimo¬
nium. Sedapud hoĩes nũꝙͣ
apud deum preualuit uͥ ca
tua dicenda est qñ deus erit
itcer aliꝰ testis quam cõscĩa
tua nõ erit inter iudicem iu¬
stum et causam tuam. Noli
timere insi conscĩam tuam.¬

Expanded text:
si perdideris causam tuam, quia nullius habes defensionem aut testimonium. Custodi intus innocentiam tuam, ubi nemo opprimit causam tuam. Praevaluit in te falsum testimonium, sed apud homines: numquid apud Deum valebit, ubi causa tua dicenda est? Quando Deus judex erit, alius testis quam conscientia tua non erit. Inter judicem justum et conscientiam tuam noli timere nisi causam tuam
Abbreviated transcription (Latin):
Sacrificiũ deꝰ nõ recipit difficẽtis. et
ab altari recedẽtis. Prius frater recõ ci¬
liari iubetur pacificis p̾cib. ut deus
possit sibi eẽ placatus. Sacrificiũ ẽ
unata. Neq eĩ in sacrificus que cayn
et abel pͥmi obtulerũt. munera eor
deus s corda intuebat᷑ ut ille place¬
ret ĩ mumn̾e. qui placebat ĩ corde. Abel
ꝑacificus et iuitus. deo sacrificabat
mocẽter: et docuit ceteros qñ ad alta¬
re munꝰ offerũt. sic uiu̾e cũ dei timore¬
et cũ simplici corde. et cũ lege iusticie.¬
et cũ ꝯcordiepace. Meruit ille dũ m¬

Expanded text:
sacrificium Deus recipit dissidentis et ab altari reuertentem prius fratri reconciliari iubet, ut pacificis precibus et Deus possit esse pacatus. sacrificium Deounata. Neque enim in sacrificiis quae Abel et Cain primi optulerunt munera eorum Deus, sed corda intuebatur, ut ille placeret in munere qui placebat in corde. Abel pacificus et iustus, dum Deo sacrificat innocenter, docuit et ceteros, quando ad altare munus offerunt, sic uenire cum Dei timore, cum simplici corda, cum lege iustitiae, cum concordi
Abbreviated transcription (Latin):
is cõiugib fruerẽtur m̃ores so¬
cietatis t̾ngene deflurerũt deẜta pie¬
male amat᷑. ppõitoq deo et̾uo. ĩt̾no.
sempiterno. bono. ꝙ̃ ad modũ iusti¬
cia deẜta et aurũ amatur ab aua¬
ris. nlło poc̃o auri s hõis. ita se ht̃ oĩs
creatura. Cũ eĩ bona sit. et bene ama¬
r pt̃ et maie. Bene .s. oroĩe custo¬
dito. male oroĩe ꝑturbato. qd̃ in
laute quadam cerei breuiter uersi
camus amantes. Ordĩe neglecto
ꝑ te qd̾ cõditur abs te. Creator siue¬
raciter ametur. hoc ẽ. si ip̃e nõ ẽ aᵈ
ꝑ illo qd̃ nõ ẽ ip̃e ametur. male a¬
man nõ p̃t. Nam et amor ip̃e. or¬
dinate amandus ẽ quo bene ama¬
tur qd̃ amandũ ẽ. ut sit ĩ nobis uͥ¬
tus qua niuitur bene Unde michi
uidetur. ꝙ diffinitõ breuis. et u̾a uͥ¬
co canticoꝵ cantat spõsa xp̃i cuutaᷤ
dei. Ordĩauit ĩ me caritatẽ. Li

Expanded text:
eis conjugibus fruerentur, in mores societatis terrigenae defluxerunt, deserta piemale amatur postposito Deo, aeterno interno sempiterno bono, quem ad modum iustitia deserta et aurum amatur ab auaris, nullo peccato auri, sed hominis. Ita se habet omnis creatura. Cum enim bona sit, et bene amari potest et male: bene scilicet ordine custodito, male ordine perturbato. Quod in laude quadam Cerei breuiter uersibpeccamus amantes Ordine neglecto pro te, quod conditur abs te. Creator autem si ueraciter ametur, hoc est si ipse, non aliud pro illo quod non est ipse, ametur, male amari non potest. Nam et amor ipse ordinate amandus est, quo bene amatur quod amandum est, ut sit in nobis metus qua uiuitur bene. Unde mihi uidetur, quod definitio breuis et uera uico canticorum cantat sponsa Christi, ciuitas Dei: Or
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ celoꝵ. qr nõ uult. ut ibi si
puocamurab adu̾sario.ut gratis
deu colamus. Qñ ille querit qd̃
obitiat ꝓ magno se putauit in¬
uẽisse qd̃ dixit. Nũqͥd gtatis iob
colit deum. qr nõ uiterat cor eis:
S qr uitebat dĩcias eius. cau̾e te¬
bemus. ne ad p̾miu diligamus
deũ. Quid eĩ pp̃ p̾ͥmiũ dilecturus
ẽ deus: Quale pͥmiũ ẽ. qd̃ tibi da¬
turus ẽ deu: Quicqͥd tibi dedent¬
aliud. minus ẽ. ꝙ̃ ip̃e. Coles nõ
gratis. ut aliquid ab ip̃o accipias
gratis. Igit᷑ cole et ip̃m accipies. Si
e̾i ẜuat tibi deus quoftuaris. et si
amas qd̃ fecit qualis ẽ ille qui
fecit: Si pulcher ẽ mũdus. quał
ẽ artitex mũdi : Euelle ergo tuũ.
ab amore creature. ut mhereas

Expanded text:
regnum coelorum, qui non vult ut ibi simprovocamur ab adversario, ut gratis Deum colamus, quando ille quaerens quod objiciat, pro magno se putavit invenisse quia dixit, Numquid gratis Job colit Deum? Non quia viderat cor ipsius, sed quia videbat divitias ejus. Cavere debemus ne ad praemium diligamus Deum. Quid enim? Propter praemium dilecturus es Deum? Quale praemium est quod tibi daturus est Deus? Quidquid tibi aliud dederit, minus est quam ipse. Colis non gratis, ut aliquid ab ipso accipias. Gratis cole, et ipsum accipies. Se enim servat tibi Deus, quo fruaris. Et si amas quae fecit, qualis est ille qui fecit? Si pulcher est mundus, qualis est artifex mundi? Evelle ergo cor tuum ab amore creaturae, ut inhaereas
Abbreviated transcription (Latin):
amans cre aturam. adultera est
Illius eĩ amore nich castius. ich
telcablius. illo deẜto. hec ãplectẽ¬
to efficieris ĩmũda. O aĩa. ut illiꝰ
amplerib digna sis. dimitte ista.
et illi inħere gratis. Nam ũ di

Expanded text:
amans creaturam adultera est. Illius enim amore nihil castius, nihil delectabilius. Illo deserto, hoc amplectendo, efficeris immunda. O anima, ut illius amplexibus digna sis, dimitte ista, et illi inhaere gratis. Nam i
Abbreviated transcription (Latin):
obtẽpare. interroga ubi ẜues.
Illa cibi mõstratura ẽ mũitũ
locũ. muratũ cubicłm. archã
ferream. Oĩa muni. Forte do¬
mestitus fur ĩt̾iora prũpet. et
cũ peciñe tue cõsulis. uite tue
timebis. Forte dũ młtũ ẜua.
qui uult eriꝑe. cogitat et occi¬
de. ꝑ ostremo aduersus fures
tuũ. et uestẽ tuam mũias cõ¬
mũi eam adu̾sus rubigĩem ⁊
tineam. Quid fcũrus es : Nõ
ẽ foris hostis auferens. s ẽ in¬

Expanded text:
are: interroga ubi serves. Illa tibi monstratura est munitum locum, muratum cubiculum, arcam ferream. Omnia muni: forte domesticus fur etiam interiora perrumpet; et cum pecuniae tuae consulis, vitae tuae timebis. Forte dum multum servas, qui vult eripere, cogitat et occidere. Postremo adversus fures tuum et vestem tuam communias; communi ea adversus rubiginem et tineam. Quid facturus es? Non est foris hostis auferens, sed est in
Abbreviated transcription (Latin):
diu̾sa erigẽtib. quid fcũrus es:
Hñt allo cutões suas ambe. et
qñ cepis nolle obtẽꝑare. et in
lib̾tatẽ tuam ire. qr iub̾e non
pofsũt blandiũtur. Et plus sl
sa. Quid uicit auaricia: S̾ua
tibi. ẜua fuus tus. si egeb̾. ne¬
mo tibi dabit. Noli adͦ tẽpꝰ in¬
u̾e.cõsule tibi ĩ futurũ. Cõtra
luxuria. Uiue cũ uiuis. Fac be¬
ne cũ aĩa tua. moriturus es
et qñ. nescis. Cui relicturus
es. an sit possessurus ignoras.
Tu demis et subtrahis gutci
.tuo. ille forte cũ mortuuis fu¬
eris. calicẽ suꝑ te nõ ponet. at
si forte ponet ip̃e inebriabitͦ¬
et ad te uilla stilla descẽo. Fac
gͦ bene cũ aĩa tua. qn̈ potes:
cũ potes. Aluro iubet auarici

Expanded text:
diversa exigentibus, quid facturus es? Habent allocutiones suas ambae. Et quando coeperis nolle obtemperare, et in libertatem tuam ire; quia jubere non possunt, blandiuntur. Et plus sunt sa. Quid dicit avaritia? Serva tibi, serva filiis tuis. Si egebis, nemo tibi dabit. Noli ad tempus vivere: consule tibi in futurum. Contra luxuria: Vive cum vivis, fac bene cum anima tua. Moriturus es, et quandosnescis: cui relicturus es, an sit possessurus ignoras. Tu demis et subtrahis gutturi tuo: ille forte cum mortuus fueris, calicem super te non ponet; aut si forte calicem ponet, ipse inebriabitur, ad te nulla stilla descendet. Fac ergo bene cum anima tua, quando potes, cum potes. Aliud jubebat avariti
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ suam. nlła pietatatis yma¬
gĩe excusantib. nõ cessat dice.
cõsule ĩ posteꝵ S forte ip̃i cito
erubescũt. Illos uiteamꝰ. qui fi¬
lios hñt. utrũ certi sint filios
suos possesuros eẽ q̃ reliquerĩt
Intẽdant cũ uiuũt filios alioꝵ.
alios alienis ĩprobitatib. qd̾ ha¬
bebant amittẽtes. alios ꝓpria
nequicia qd̃ posseterant cõsu¬
mẽtes. et remanẽt ĩopes filii
diuitũ. Pcite nasci. ẜui auaricie.
S possitebũt hoc ĩquit filii me¬
.i. Incertũ ẽ. nõ dico fłm ẽ. S
uis relĩquere qd̃ acquisisti tibi.
Certe qo acquisiuisti. relictu
nõ erat. et habes. S tu hr̃e po¬
tuisti qd̃ tibi relictũ nõ ẽ. Pote¬
rũt gͦ hr̃e et illi. qõ tu nõ relin¬
queris. refutata it cõsilia aua
iam loquitur. Ip̃a erũt uerba
nõ ip̃a sina. Serua tibi.ait doꝰ
tuus. cõsule in posterũ. Et hc̃
interroga. U bi ẜuabo: Hẽbiᷤ
thesaurũ ĩ celo. ubi fur nõ ac¬
cedet n tinea corrũpet. In ꝙ tũ

Expanded text:
tem suam nulla pietatis imagine excusantibus non cessat dicere, Consule in posterum. Sed forte ipsi cito erubescunt: illos videamus qui filios habent, utrum certi sint filios suos possessuros esse quae reliquerint. Intendant cum vivunt, filios aliorum, alios alienis improbitatibus quod habuerant amittentes, alios propria nequitia quod possederant consumentes: et remanent inopes filii divitum. Parcite nasci servi avaritiae. Sed possidebunt hoc, inquit, filii mei. Incertum est: non dico, Falsum est; sed vis relinquere? Quod acquisisti tibi. Certe quod acquisisti relictum non erat, et habes. Si tu habere potuisti quod tibi relictum non est, poterunt ergo habere et illi quod tu non reliqueris. CAPUT IX. 10. Consilium jam loquatur: ipsa erunt verba, non ipsa sententia. Serva tibi, ait Dominus tuus, consule in posterum. Et hunc interroga, Ubi servabo? Habebis thesaurum in coelo: ubi fur non accedet, neque tinea corrumpet. In quantum
Abbreviated transcription (Latin):
ut serues. et nõ ĩuẽit locũ ubi
ẜues. Dicat eciam cõseq̃tia.
Cõsule ĩ posteꝵ. In ꝙ̃ cũ posteꝵ
In dies pͥaucos et incertos. Nti
nec ĩ crastinũ. S ecce uiuat
ꝙtũ putat auaritia. nõ ꝙ̃tu
ostẽoit. nõ ꝙͣtũ docet. nõ cp̃tũ

Expanded text:
serves, et non invenit dare locum ubi serves. Dicat etiam consequentia, Consule in posterum. In quantum posterum? In dies paucos et incertos. Dicinec in crastinum. Sed ecce vivat quantum putat avaritia, non quantum ostendit, non quantum docet, non quantum
Abbreviated transcription (Latin):
sura. paꝵ e qr nõ ĩueit crimẽ. s uiri E¬
Fortis accipit nomẽ. tãto nequior. ꝙ̃¬
to sub pocło ĩuictior. Cũ lauoantur
ista et dicitur. felix ẽ. magnus ẽ. bñ ẽ
illi. Et nõ h̾solũ nõ putatur ẽẽ ꝓcc̃m:
s eciam putatur uel dei donĩ. uel cer
te blandũ. et legitimũ bonũ¬

Expanded text:
 invenit crimen, etiam viri fortis accipit nomen: tanto nequior, quanto sub poculo invictior. Cum laudantur ista, et dicitur, Felix est, magnus est, bene est illi; et non solum hoc non putatur esse peccatum, sed etiam putatur vel Dei donum, vel certe suave, blandum et licitum bonu
Abbreviated transcription (Latin):
ca ͦ a. Quid potuit pro salute
nrã fieri ampliꝰ. Quio bñficiẽ¬
ciꝰ. Quid liberalius dĩna pro¬
uidentia dici põt que alegibus
mo deẜuit. Ht enĩ potestas il¬
la iustissima miris et ĩcõp̾hen¬
sibłib moĩs ꝑ quasdã sac̾tissi¬
mas successiones reꝵ sibi ẜui¬
entiũ qͣs creauit. et seuitatem
iudicandi et clementiã lib̾an¬
di.

Expanded text:
 12. Quid potuit pro salute nostra fieri amplius? Quid beneficentius, quid liberalius divina providentia dici potest, quae a legibusino deseruit? Habet enim potestas illa justissima, miris et incomprehensibilibus modis, per quasdam secretissimas successiones rerum sibi servientium quas creavit, et severitatem vindicandi, et clementiam liberandi.
Abbreviated transcription (Latin):
exitio cõstitutus. sitacuero. s cũ
ego dixero. et impleu̾o officiũ
meũ. uos iam attẽdite picłm
ur̃m. Quid u̾o nolo. quio de¬
sidero. quid cupio. q̃re lo quor
quare hic sedeo. quare uino. ni
mꝰ. Cupioitas mea ẽ ista. ho¬
et tũ ego nõ tacuero. liberabo
aĩam meam. s nolo saluꝰ ẽẽ si¬
ne uobis.¬

Expanded text:
exitio constitutus, si tacuero. Sed cum ego dixero, et implevero officium meum, vos jam attendite periculum vestrum. Quid autem volo? quid desidero? quid cupio? quare loquor? quare hic sedeo? quare vivo? nisi mus? Cupiditas mea ista est, hoet tamen ego non tacuero, animam meam liberabo. Sed nolo salvus esse sine vobis.
Abbreviated transcription (Latin):
attingunt. cum eas homo ex
piendo uix cau̾e dioi cerit mł
ta ĩnoxia eo ꝙ sĩt mexpta for¬
midet. Unde cognosc̾e facile
est qnͣto possint maiorib cor¬
porib sensus acrior ẽẽ. non ĩo
tñ demones qr in eo p̾dicti st̃.
lonis homĩb sponendes prudẽ
quisq consenẜit

Expanded text:
attingunt; cum eas homo vix attingunt; cum eas homo vix experiendo cavere didicerit, et multa innoxia quod sint inexperta formidet. Unde conjicere facile est, quanto possit in aeriis corporibus sensus acrior esse: nec ideo tamen daemones, qui eo praediti sunt, bonis hominibus praeponendos prudens quisque censuerit
Abbreviated transcription (Latin):
Qui aũt se abistis cupi¬
dicatib mundant. nec eis se
feriendos rapiẽdosq ꝑmittunt.
sed inquirunt et amãt aliqͥd
qd̃ in eodẽ modo semꝑ est eiꝰ
cuiꝰ ꝑticipatione btĩ sũt. pri¬
mum cõsid̾ant. non ĩo sibi p̃po¬
nendos eẽ demones quo acrio¬
re sensu corporis p̾ualent ae
rei. hoc est subtilioris elem̃ti.
qr nec in ip̃is terrenis corpo¬
rib bestias sibi p̾ponendas pu¬
tant que acrius multa p̾sen¬
tiũt uelut sagacem canem.
quia latente feram olfatu ac̾¬
rimo sic ĩuenit. ut adeam ca¬
piendã ducatum ꝙ̃dam hoĩ
p̾beat. non utiq prudentõre
intellectu aĩ. sed acutiore cors
cadau̾e ex inꝑnisa longitudi¬
ne subuolant. nec acquilam
quia sublimiter uolans de
canto interuallo sub fluctib
natantem piscem dicit᷑ ꝓui¬
dere. et grauiter aqͥs usesa
exertis pedib atq unguibꝰ ra¬
ꝑe. nec alia multa aĩantium q̃¬
grana inter herbas saluti sue
norias pascendo circuerut.
nec aliquid hoꝵ quo ledantur

Expanded text:
Qui autem se ab eis cupiditatibus mundant, nec eis se feriendos rapiendosque permittunt, sed inquirunt, et amant aliquid quod eodem modo semper est, cujus participatione beati sint; primum considerant non ideo sibi praeponendos esse daemones, quod acriore sensu corporis praevalent, aerii scilicet, hoc est subtilioris elementi: quia nec in ipsis terrenis corporibus bestias sibi praeponendas putant, quae acrius multa praesentiunt; velut sagacem canem, quia latentem feram olfactu acerrimo sic invenit, ut ad eam capiendam ducatum quemdam homini praebeat, non utique prudentiore intellectu animi, sed acutiore corporis cadavere ex improvisa longinquitate advolat; nec aquilam, quia sublimiter volans de tanto intervallo sub fluctibus natantem piscem dicitur pervidere, et graviter aquis illisa exertis pedibus atque unguibus rapere: nec alia multa animantium genera, quae inter herbas saluti suae noxias pascendo circumerrant, nec aliquid eorum quo laedantur
Abbreviated transcription (Latin):
fronte gestamus de quo nõ
erubescimus si et in corde ge¬
stamus. Signum enis ẽ
himmisitas eius In scella eũ¬
mmagi cognou̾unt. Et erat ħ
signnin de domino datum
celeste atq p̾clarum. Noluit
steliam esse infronte fideliũ
signũ suũ. s crusem suam.
Dnde huiliatꝰ inde głifica¬
huullatus ip̃e descendit.¬

Expanded text:
fronte gestamus: de quo non erubescimus, si et in corde gestemus. Signum ejus est humilitas ejus. Per stellam eum Magi cognoverunt ; et erat hoc signum de Domino datum, coeleste atque praeclarum: noluit stellam esse in fronte fidelium signum suum, sed crucem suam. Unde humiliatus, inde glorificahumiliatus ip
Abbreviated transcription (Latin):
Suas ciuitates saciuint duo.
amores. Iħrłm facit amor dei.
Babilomam amor scłi. Inter¬
roget g ͦ se unusquisq quio a¬
met. et ĩueniet unde sit ciuis.¬
et si se ĩuerit ciuem babiloĩe
exscirpet cupiditatem. Plantet
caritacem. Si autem se inueu̾it
ciuem ihrłm colłet captiuitatẽ
Speret in libertatem. libro de¬

Expanded text:
stas civitates faciunt duo amores. Jerusalem facit amor Dei: Babyloniam facit amor seculi. Interroget ergo unusquisque, quid amet, et inveniet unde sit civis. Si se invenerit civem Babyloniae, extirpet cupiditatem, plantet caritatem. Si se invenerit civem Jerusalem, toleret captivitatem, speret libertatem. Quid