comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dulntes cxp̃mdĩ filiũ sicut de dõ patre plenũ ꝑfectum¬
÷q dm̃᷑: hominẽ genitũ idest uerbũ dm̃ habentẽ scilicae
sine peccato uerã nr̃i generis carnẽ & animã rationalẽ
qđ ipse dĩ filiꝰ eiudent᷑ ostendit. dicens de carne sua.
Calpate ce uidete quia sp̃s carnẽ ae ossa ñ hab&. sic̃ meꝰ
Qiudetis habere Animã qͦq se babere hisuibis ostendit¬

Expanded text:
enum perfectumque hominem genitum, id est Verbum Dominum, habentem scilicet sine peccato veram nostri generis carnem, et animam rationabilem. Quod ipse Dei Filius evidenter ostendit, dicens de carne sua: Palpate, et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere . Animam q
Abbreviated transcription (Latin):
sua ita uerbũ caro factũ ẽ. ut quã uis nat᷑alit᷑ ñ hoc sit u̾bũ qđ
caro : qͥa duarũ nat᷑arũ ueritas manae in xp̃o. scđm unã tam̃ ꝑso-¬
nã idem u̾bũ caro abipso fierae mat̾nȩ conceptionis initio Us̃
enĩ uerbũ ñ accepit ꝑsonã hominis sed nat᷑am. & in ȩt̃nã ꝑsonã
diuinitatis accepit tẽporalẽ substantiã carnis Unusẽ g xp̾c¬

Expanded text:
c sit Verbum quod caro, quia duarum naturarum veritas manet in Christo. secundum unam tamen personam idem Verbum caro ab ipso fieret maternae conceptionis initio. Deus enim Verbum, non accepit personam hominis, sed naturam; et in aeternam personam divinitatis, accepit temporalem substantiam carnis. Unus
Abbreviated transcription (Latin):
bites om̃em creaturã nat᷑alit̾ mutabilem ado in cõmutabili
ꝑ fruunt᷑. ut ea carere ñ possint. sed hoc ipsũ qđ ab ipso
statu beatitudinis in quo sunt. mutari nullatenus in deterius
possunt. ñ eis naturalit᷑ insitũ sed post quã creati sunt grͣȩ
dixinȩ largitate collatũ: Sienĩ angłi nat᷑alit̾ in cõmutabi¬
les fierent. nũquã de eoꝵ consortio diabolus & eiꝰ angłi

Expanded text:
bites, omnem creaturam naturaliter mutabilem a Deo incommutabili erfruuntur, ut ea carere non possint. Sed hoc ipsum quod ab illo statu beatitudinis in quo sunt, mutari in deterius nullatenus possunt, non est eis naturaliter insitum, sed postquam creati sunt, gratiae divinae largitate collatum. Si enim Angeli naturaliter incommutabiles fierent, nunquam de eorum consortio diabolus et ejus angeli
Abbreviated transcription (Latin):
ut uri uir dc lntũ reddat. similit̾ urmr uixa.
quia sunus acceperit uxorẽ ñ peceat : & si uirgo
rupserit ñ peccat. ita scdm eiꝰdem apli dictum
qͥ statiut in corde suo firmꝰ ñ babens necessitatẽ
ete slatẽ autͣ habens suȩ uolũtatis & uouerit con¬
eonentiã dõ. debae eã usq in fine tota p̾iris sollicitu¬
dine custodire ne dãpnationẽ habeat si pͥmã fidẽ
ir itã fecerit Similit̾ & c̃irgati uiri & c̾ipgane
milieres. si ex consensu ꝑhenne̾ uoueruit conti¬
mentia
nouerint łe uot. sus
ob nonos detineri. nec ei iam sibi debere cõmini¬
carnis quã licitã pͥmitꝰ habuerunt : sed do se debere conti¬
nentiã quã uouerunt Tunc enĩ unus qͥsq regnũ cȩloꝵ qđ¬

Expanded text:
ut uxori vir debitum reddat, similiter et uxor viro; quia si quis acceperit uxorem non peccat, et si virgo nupserit non peccat: ita secundum ejusdem apostoli dictum, qui statuerit in corde suo firmus non habens necessitatem, potestatem autem habens suae voluntatis, et voverit continentiam Deo , debet eam usque in finem tota mentis sollicitudine custodire, ne damnationem habeat, si primam fidem irritam fecerit. Similiter et conjugati viri, vel conjugatae mulieres, si ex consensu perennem Deo voverint continentiam, noverint se voti sui obnoxios detineri; nec jam sibi debere commixtcarnis, quam licitam primitus habuerunt; sed Deo se debere continentiam, quam voverunt. Tunc enim unusquisque regnum coelo
Abbreviated transcription (Latin):
sonas: patrẽq solũ esse qͥdiat bic ẽ filius m̃s dilectꝰ in qua
patris in sonuit. quando iniordanẽ led̾m̃ carne̾ baptia¬
tũ &ascendentẽ ab aqua descendit : & quinqͣ gessimo clie
pꝰ resur resctionẽ xp̃i fideles inino loco positos in lm
ignearũ uisionẽ adueniens repleuit: Il
quarũ uisiones fideles apłosiuno loco constituos reple-¬
uit oꝑa esse tocius sc̃ę irmitatis id est uniꝰ dĩ qͥfecit om̃ia
anullatenꝰ solũ dñi filiũ id est unã extrinitate ꝑsonã soliꝰ
Ostendens enuĩ dei filiꝰ se solũ e̾e de patre genitũ ait Sic
enĩ dilexit dĩ mundũ. ut filiũ suũ unigenitũ darae.

Expanded text:
 vere esse personas. Patremque solum esse, qui dixit: Hic est Filius meus dilectus, in quo patris sonuit, quando in Iordane secundum carnem baptizatum et ascendentem ab aqua descendit , et quinquagesimo die post resurrectionem Christi fideles in uno loco positos in linguarum ignearum divisione adveniens replevit . Ilquarum divisione fideles in uno loco constitutos replevit, opera esse totius sanctae Trinitatis, id est, unius Dei, qui fecit omnia ubites, solum Deum Filium, id est, unam ex Trinitate personam, solius Dei Ostendens enim Deus Filius se solum esse de Patre genitum ait, Sic enim Deus dilexit mundum, ut Filium suum unigen
Abbreviated transcription (Latin):
egritudini semꝑ ẽ consulendũ ꝓpt̾ ea sicui pͥmo conti-¬
erit priuari conuigio. siuoluerit seđas uł etiam t̾cias
mire nuptias. nullũ de illis peccatũ habeb si eas caste
seruauerit. idest si uius & una legitimeͤ dũ taxat
con iuncti fidẽ seruant. ut lle mulieri p̾ter
uxorẽ. nec illa uiro ꝓͣter maritũ ullatenus. misce¬
atur In talibis & li fuerit aliquis coniugalis ex¬
celsus qui tam̃ legitimũ nͣ uiolat thorũ. habebit

Expanded text:
est consulendum, propterea si cui primo contigerit privari conjugio, si voluerit secundas, vel etiam tertias inire nuptias, nullum de illis peccatum habebit, si eas caste servaverit; id est, si unus et una legitime duntaxat conjuncti fidem servant, ut nec ille mulieri praeter uxorem, nec illa viro praeter maritum ullatenus misceatur. In talibus etsi fuerit aliquis conjugalis excessus, qui tamen legitimum non violet thorum, habebit
Abbreviated transcription (Latin):
filii unꝰ sp̃c ẽ de patre a filio ꝓcedere Dicit enĩ filius.
Cũ uenerit sp̃c ueritatis qui ap̾atre ꝓcedit. ubi suũ spm
ꝓphetica atq apłica nob̾ doctrina cõmendat. Glaias en
sui esse significans. pꝰ resurrectionẽ suã in suft lans in
debat. ipse qͦ sp̃s oris eiꝰ. ipse ẽ gladiul qͥ deore eiꝰ ꝓcedit:¬

Expanded text:
itus est, de Patre et Filio procedere. Dicit enim Filius: Cum venerit Spiritus veritatis, qui a Patre procedit . Ubi suum Spiritum ritum sanctum, prophetica atque apostolica nobis doctrina commendat. Isaias enim sui esse significans, post resurrectionem suam insufflans in debat . Ipse ergo Spiritus oris ejus, ipse est gladius qui de ore ejus procedit
Abbreviated transcription (Latin):
inco quia a carnib & auiuo abstineat. ñ tanqͣm res in¬
mimdas refugunt. sed mundioris uitę instituta sectam
t ineo qđ conirgia ñ habent. ñ nuptiarũ bonũ crim̾ esse
enstimant. sed caninentiã irgẽ bonis nuptiis meborẽ
elłe uͣcbitant. isto qͥmaxime tpr quando dr̃ de conti¬
nentia qͥ potest capere capiat Uenupriis uꝰ dr̃. qͥ se nͣ¬

Expanded text:
in eo quod a carnibus et vino abstinent, non tanquam res immundas refugiunt, sed mundioris vitae instituta sectantur: et in eo quod conjugia non habent, non nuptiarum bonum crimen esse existimant, sed continentiam jugem bonis nuptiis meliorem esse non dubitant; isto quam maxime tempore, quando dicitur de continentia, Qui potest capere, capiat ; de nuptiis vero
Abbreviated transcription (Latin):
manens qł erat assiment i qͦd ñerat uerã forma¬
serui ei formȩ in qua dõ patri ẽ ȩqͣlis unirae. e ian¬
to federe naturã utrãq consereret. ut nec inferio¬
rem consumerae glorifcatio. nec suꝑiorem minu¬
unã coeunte ꝑsonã Suscepta ẽ amaiestate humilitas.
auirtute infirmitas. ab ȩt̾nitate mortalitas Et ad
resoluendũ conditionis nr̃ȩ debitũ nat᷑a in uiolabilis
naturȩ ẽ unita passibili. ut qͦd nr̃is remediis congru¬
ebat. unus atq idem mediator dĩ & bominũ homo
P ntegra qͦ ueri hominis ꝑfectaq nat᷑a. uerus natus
suscepit Nam illa quȩ deceptor intulit. & de ceptus¬
homo admisit. nullũ habuerunt in saluatore uestigiũ.
Hec quia cõmunionẽ humanarũ subiit infirmitatũ.
idõ nr̃oꝵ fuit particeps delictoꝵ Assũpsit formã ser¬
ui sine sorde peccati. Humana augens cumia ñ mi¬
nuens. quia ex manitio illa qͥse inuisibilis uisibilẽ
p̃buit & creator ac dñs om̃iũ rerũ unus uoluit essẽ

Expanded text:
am servi formam ei formae in qua Deo Patri est aequalis uniret, et tanto foedere naturam utramque consereret, ut nec inferiorem consumeret glorificatio, nec superiorem minuunam coeunte personam, suscepta est a majestate humilitas, a virtute infirmitas, ab aeternitate mortalitas, et ad resolvendum conditionis nostrae debitum natura inviolabilis naturae est unita passibili, ut quod nostris remediis congruebat unus atque idem mediator Dei et hominum homo ne veri hominis, perfectaque natura, verus natus suscepit. Nam illa quae deceptor intulit et homo deceptus admisit nullum habuerunt in Salvatore vestigium. Nec quia communionem humanarum subiit infirmitatum, ideo nostrorum fuit particeps delictorum. Assumpsit formam servi sine sorde peccati, humana augens, divina non minuens, quia exinanitio illa qua se invis bilis visibilem praebuit, et Creator ac Dominus omnium unus voluit esse
Abbreviated transcription (Latin):
oc scło neq infict᷑o. remillionem accipient peco
cat atq discernat. & tẽpꝰ operũ suoꝵ ꝓquibus receptura ẽ
in iydicio. qđ ordinauit diina iustĩcia. & eiꝰ dem retri¬
bittionis tempꝰ qͦ non etiam licebit. aut oꝑa mutare aut-
nissionẽ peccatorũ suoꝵ de diyina mĩa utilit̾ postulare¬
Ceteri uͦ sp̃c om̃iũ animalib quib ñ ẽ intellectus. quia
quidã eoꝵ de t̾ra. qͥdam de a quis originẽ ducunt He
aquis enĩ sunt reptilia & uolatilia. de t̾ra uͦ quȩdã uͦ quȩ
ribus uiuunt: Anima qͥppe quȩ rationis capax diyinitꝰ
facta ñ ẽ. cũ carne sua & incipit & desinit uiuere. qͥa
quando corpori uitã ñ tribuit & ipsa ñ uiuit. atq ita
miro mͦ cũ om̃i carni anima uixendi sit causa. sp̃c tam̃
in rationabilis tã diu uiuit quã diu incarne manere
potuerit. & dũ a carne sua separatur extinguitꝰ᷑. ita
quando uitã carni ministrare destiterit. & si nonsit

Expanded text:
oc saeculo, neque in futuro remissionem accipient peccacat, atque discernat et tempus operum suorum, pro quibus receptura est in judicio quod ordinavit divina justitia, et ejusdem retributionis tempus, quo non etiam licebit aut opera mutare, aut remissionem peccatorum suorum de divina misericordia utiliteritus omnium animalium, quibus non est intellectus quia quidam eorum de terra, quidam de aquis originem ducunt. De aquis enim sunt reptilia et volatilia, de terra vero quaedam quae ribus vivunt. Anima quippe quae rationis capax divinitus facta non est, cum carne sua et incipit et desinit vivere, quia quando corpori vitam non tribuit, et ipsa non vivit. Atque ita miro modo cum omni carni anima vivendi sit causa, spiritus tamen irrationalis tandiu vivit quandiu in carne manere potuerit, et dum a carne sua separatur, extenuatur al.,quando vitam carni ministrare al., subministrare destiterit. Et si non sit
Abbreviated transcription (Latin):
de iutroq cõmunis ẽ contume lia. aliud uude cõmu¬
nis est gła He nr̃o enĩ illi ẽ minor patre humanitas
de patre illiẽ eqͣlis cũ putre dixinitas łropt̃ hanc ꝗͥ¬

Expanded text:
de in utroque communis est contumelia, aliud unde commude in utroque communis est contumelia, aliud unde communis est gloria. De nostro enim illi est minor Patre humanitas, de Patre illi est aequalis cum Patre Divinitas. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
cõplacui. Quẽ itaq sic̃ hominẽ diabolica tẽpiat astatia.
eidẽ sic̃ dõ angłica famulantꝰ officia Eesurire. sitire.
lasescere. atꝙͣ dormirt᷑. euident̃ humanũ ẽ. sed quuq
panib quinq milia hominũ saturare. & largiri lama¬
ritanȩ aquã unã. cuiꝰ austus bibenti p̾stat ne ultra iã
siciat. supra cdorsũ maris plantis ñ sub sidentib ambu¬
lare. & elationes flucdiuĩ increpata tẽpestate conster¬
nere. sine ambiguitate diuinũ ẽ Sicut gͦ ut multa
p̃t̾ eã ñ eiꝰdẽ nat᷑ȩ ẽ flere miserationis affectu lararũ
amicũ mortuũ. & eundẽ remoto quatridumȩ aggere
sepulturȩ ad uocis imperiũ excitare redixiuũ. aut in
cruce pendere.& in noctẽ luce conuersa om̃ia elem̃ta
treme facere. aut clauis tranfuũ esse ae paradssi portã
sidei latronis aperire. ita ñeiꝰdẽ naturȩ ẽ dicere. ego &
pat᷑ unũ sumꝰ &e dicere pat̾ maior me est Quã uis eni in

Expanded text:
obis . Quem utique sicut hominem diabolica tentat astutia, eidem, sicut Deo angelica famulantur obsequia. Esurire, sitire, lassescere, atque dormire, evidenter humanum est. Sed quinque panibus quinque millia hominum saturare. largiri Samaritanae aquam vivam, cujus haustus bibenti praestat ne ultra jam sitiat, et supra dorsum maris plantis non subsidentibus ambulare, et elationes fluctuum increpata tempestate consternere, sine ambiguitate divinum est. Sicut ergo ut multa praeteream non ejusdem naturae est, flere miserationis affectu Lazarum amicum mortuum, et eumdem remoto quatriduanae aggere sepulturae, ad vocis imperium excitare redivivum, aut in cruce pendere et in noctem luce conversa omnia elementa tremefacere, aut clavis transfixum esse, et paradisi portam fidei latronis aperire; ita non ejusdem naturae est, dicere: Ego et Pater unum sumus ; et dicere: Pater major me est . Quamvis enim in
Abbreviated transcription (Latin):
potestas. quã ut eã insubstantiis suis obti
ahus in utroq ẽ nec diuer sitate diuisus nec ꝓmuti¬
one consusus. nec altͣ ex patre alter ex matre. sed idem
alit᷑ ex patre ante om̃e pͥncipium alit̾ de matre infino
scłoꝵ. ut esset mediator dĩ & hominu homo ap̃c iħe

Expanded text:
potestas, quam ut eam in substantiis suis obtinpotestas, quam ut eam in substantiis suis obtinunus in utroque est, non diversitate divisus, non permistione confusus, nec alter ex Patre, alter ex matre, sedi dem aliter ex Patre ante omne principium, aliter de matre in fine saeculorum, ut esset mediator Dei et hominum, homo Je
Abbreviated transcription (Latin):
uirtute in uiolabilis. in nr̃a infirmitate passibilis in
dentate trinitatis cũ patre & cũ sp̃uscõ unus esꝰdẽq natę:¬
nsusceptione aut̃ hominis ñ uniꝰ substantię s iuis eiꝰ¬
dẽq ꝑsone ut idem esset diues in pauꝑtate.omipł in
abiec tione. inpassibilis in supplicio. in mortalis
in morte Nec enĩ uerbũ aut in carne aut in anima
aliqͥ sui par te cõuersũ ẽ. cũ simplex & in cõmutabilis
nat᷑a deitatis tota in sua sit semꝑ essentia nec sin detri¬
mentũ recipiens nec augm̃tũ & sic assũptã nat᷑am beati¬
ficans. ut glorificata inglorificante ꝑmaneat Cur ant᷑
inconueniens aut in possibile uideatur. ut uerbũ &
caro atq anima unul iħe ap̾e & unus dĩ ehoi̾sq sit¬
s. Sit caro &e anima quȩ dillimiliũ nat᷑arũ siñ
faciunt &iã sine u̾bi incarnatione ꝑsonã. cũ multo
facilius sit ut hane unitatẽ sui atq hoĩs dĩtatis p̃stae

Expanded text:
virtute inviolabilis, in nostra infirmitate passibilis; in virtute inviolabilis, in nostra infirmitate passibilis; in Deitate Trinitatis cum Patre et cum Spiritu sancto unius ejusdemque natin susceptione autem hominis non unius substantiae, sed unius ejusdemque personae: ut idem esset dives in paupertate, omnipotens in abjectione, impassibilis in supplicio, immortalis in morte. Nec enim Verbum aut in carnem, aut in animam aliqua sui parte conversum est; cum simplex et immutabilis natura deitatis tota in sua sit semper essentia; nec damnum sibi recipiens nec augmentum; et sic assumptam naturam beatificans, ut glorificata in glorificante permaneat. Cur autem inconveniens aut impossibile videatur, ut Verbum et caro atque anima unus aro et anima quae dissimilium naturarum sunt, unam faciunt etiam sine Verbi incarnatione personam? cum multo facilius sit, ut hanc unitatem sui atque hominis deitati praestet
Abbreviated transcription (Latin):
potentia
ñ fiere re integratio debiliũ &e
uiyifica¬
tio mortuoꝵ. &̃ sine ueritate car¬
nis nec
crbus ie ip̃no. nec somnus e̾ eͥt
nec essarius
fatigato: Postremo sine uerbi potentia ñ se dñs patri
ꝓfiteretꝰ e qualẽ. & sine ueritate carnis ñ idem dicerae
patrẽ esse̾ maiorẽ cũ catholica fides utrũq suscipiat.

Expanded text:
potentia non fieret redintegratio debilium, et vivificatio mortuorum, et sine veritate carnis, nec cibus jejuno, nec somnus esset necessarius fatigato . Postremo, sine Verbi potentia non se Dominus Patri profiteretur aequalem, et sine veritate carnis non idem diceret Patrem se esse majorem, cum catholica fides utrumque suscipiat,
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ humanã
ab eꝯ separare natam. & sacram̃tũ ꝑ
qͦd unũ
saluati sinnus. in pudentissimis eua¬
cuare
sigmeniis. ¶ Caligans uͦ circa nat¬
urã
corporis xp̃i. necesse ẽ ut e iam
passione eiꝰ eadem obcecatione de sipiat Nã si
crucẽ dñi. ñ putat falsam as usceptũ ꝓmundi
salute suppliciũ uerũ fuisse ñdubitat. cuiꝰ credit mor¬
tem agnoscat ae carnẽ: Hec diffiteatur nr̃icor¬
poris hominẽquẽ cognoscit fuisse passibilem. qm̃ ni
suscepit. & ap̃dicatione euuangłii suũ nͣ auertit auditũ
quȩ nat᷑a trans fixa. clauis pependerit in crucis ligno. &
aꝑto ꝑmilitis lan ceam latere crucifra intellegat unde
sanguis & aqua fluxerit. ut eccła di & lauachro regeneretꝰ
legat eiꝰ dem apłi uerba dicentis Sientis qđ ñ corruptibi¬
libus argento & auro redẽpti estis de uana ur̃a conuersa.¬
tione pat̾nȩ tracditionis. sed p̾cioso sangiune quasi agni¬

Expanded text:
nam ab eo separare naturam et sacramentum, per quod unum salvati sumus, impudentissimis evacuare figmentis? Caligans vero circa naturam corporis Christi, necesse est ut etiam in passione ejus eadem obcaecatione desipiat. Nam si crucem Domini non putat falsam, et susceptum pro mundi salute supplicium verum fuisse non dubitat; cujus credit mortem, agnoscat et carnem: nec diffiteatur nostri corporis hominem, quem cognoscit fuisse passibilem; quoniam , et a praedicatione Evangelii suum non avertit auditum, videat quae natura transfixa clavis pependerit in crucis ligno, et aperto per militis lanceam latere crucifixi intelligat, unde sanguis et aqua fluxerit, ut Ecclesia Dei et lavacro regeneraretur legat ejusdem apostoli verba dicentis: Scientes quod non corruptibilibus argento et auro redempti estis de vana vestra conversatione paternae traditionis, sed pretioso sanguine
Abbreviated transcription (Latin):
sibilis. & in mortalis mortis legibus sub iacere Nloua autͣ
natiyitate generatus. qͥa inuiolata uirginitas quȩ concu¬
piscentiã nesciuit carnis materiã ministrauit Assũpta
ro urginis genito. qͥa natiuitas ẽ mirabilis. ideo nr̃ȩ ẽ
nat᷑e dissimilis Qui enĩ uerus ẽ ds̃. idem uerus ẽ homo
Unulliĩ ẽ in hac natiuitate m̃daciũ. dũ inuicẽ sunt & hu
militas hommis. & altitudo deitatis Sicut enĩ dr̃ ñ mu¬
tatur miseratione ita homo ñ cõsumitur dignitate: Agit
enĩ utra quȩ forma cũ alteriꝰ cõmunione qđ ꝓpͥũ ẽ u̾bo
scilica& oꝑante qͦd u̾bi ẽ. & carne exequente qđ carnisi
Unũ horũ coruscat miraculis. aliud succũbit iniurus
Et ficut u̾bũ ab ȩqͣlitate pat̾ne głȩ ñ recedit. ita caro
nat᷑am nr̃i generis ñ reliqͥt Vnus enĩ idẽq ẽ. qͦd sepe
qd in pͥncipio erat u̾bũ. & u̾bũ erat apud dm̃. & drerat

Expanded text:
s subjacere. Nova autem nativitate generatus: quia inviolata virginitas concupiscentiam nescivit, carnis materiam ministravit. Assumpta  ex utero virginis genito, quia nativitas est mirabilis, ideo nostri est natura dissimilis. Qui enim verus est Deus, idem verus est homo, et nullum est in hac unitate mendacium, dum invicem sunt et humilitas hominis et altitudo deitatis. Sicut enim Deus non mutatur miseratione, ita homo non consumitur dignitate. Agit enim utraque forma cum alterius communione quod proscilicet operante quod Verbi est, et carne exsequente quod carnis est. Unum horum coruscat miraculis, aliud succumbit injuriis: et sicut Verbum ab aequalitate paternae gloriae non recedit, ita caro naturam nostri generis non relinquit. Unus enim idemque est vere quod in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat
Abbreviated transcription (Latin):
quanto minꝰ grauatꝰ t̾reni corporis pondẽ. tanto magis
hac essae p̃dita facultate Sed ostendit dĩ unde bona
uoluntas hominib detur. quã sic amiserunt angłi cũ ha¬
berent ut amissam de inceps habere ñ possent: Qm̃ gͥ¬
digna ẽ eadem uoluntas bona ꝑdĩ grãm ęt̃nȩ beatitũ¬
dinis p̃mio. & iniquitas angłica atq humana esse ñ deb&
in punita. ꝓpt̃ea scđm catholicȩ fidei regulã uenturũ
esse filiũ dei ad puniendos om̃s peccatores angł
de adiudicandos ho mines uiuos & mortuos
fide litͣ expectamus Testatꝰ enĩ beatus petrꝰ
quia dĩ angłis peccantib. ñ peꝑcit. sed carteri
caliginis. mferi detrudens tradidit in iydicio puniendo
reseruari. De hominib qͦq uiyis ac mortuis iudicandis.
beatus paulus hȩc ait Testificor coram dõ & ap̃o iħu qͥ iu.¬

Expanded text:
quanto minus gravatur terreni corporis pondere, tanto magis quanto minus gravatur terreni corporis pondere, tanto magis hac esset praedita facultate. Sed ostendit Deus unde bona voluntas hominibus detur, quam sic amiserunt angeli cum haberent, ut amissam deinceps habere non possint. + digna est eadem voluntas bona per Dei gratiam aeternae beatitudinis praemio, et iniquitas angelica atque humana esse non debet impunita; propterea secundum catholicae fidei regulam, venturum esse Filium Dei ad puniendos omnes peccatores angelos, et ad judicandos homines vivos et mortuos fideliter exspectamus. Testatur enim beatus Petrus quia Deus angelis peccantibus non pepercit, sed carceribus caliginis inferni detrudens, tradidit in judicio puniendos reservari . De hominibus quoque vivis ac mortuis judicandis beatus Paulus hoc ait: Testificor coram Deo, et
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit eiꝰ gratuita bonitas repulsis tenebris in quibus
om̃is humana natiuitas peccati originalis cõdẽp natione
tur reducendos p̃destinauit ad lucẽ. meo pͣe
de monstrans qđ istos originalis peccati uinculis pnder¬
bita gra lib̾atoris ab soluere. cũ alios & quã maxime par¬
uulõs quib nulla possunt. uł bona uel mala in esse ꝓpa
merita uoluntatis in solubili nexu ȩt̃na dãpnatio reti¬
nere. bone qͦq uoluntas & cogitationis iniciũ ñ homini
ex se ipło nasci sed dixinitꝰ &e p̃parari &e tribui meo d̃
euident᷑ ostendit. quia neq diabolus neq aliqͥs angłor
eiꝰ ex qͦruine illiꝰ merito mhanc sunt inferiorẽ de trusi
caliginẽ bonã potuit aut poterit resumere uoluntatẽ
quia si possibile essa. ut humana nat᷑a pꝰ quã adeo auer¬
sa bonitatẽ ꝑ didit uoluntatis. ex se ipsa rursus eã habere
potuissae. multo possibiliꝰ hoc nat᷑a habere angłica. quȩ

Expanded text:
voluit ejus gratuita bonitas, repulsis tenebris in quibus voluit ejus gratuita bonitas, repulsis tenebris in quibus omnis humana nativitas peccati originalis condemnatione versatur, reducendos praedestinavit ad lucem. In eo praecipue demontrans quod istos originalis peccati vinculis indebita gratia liberatoris absolveret, cum alios, et quam maxime parvulos, quibus nulla possunt vel bona vel mala inesse propriae materia voluntatis, insolubili nexu aeterna damnatio retineret. Bonae quoque voluntatis et cogitationis initium non homini ex se ipso nasci, sed divinitus et praeparari et tribui, in eo Deus evidenter ostendit, quia neque diabolus, neque aliquis angelorum ejus, ex quo ruinae illius merito in hanc sunt inferiorem detrusi caliginem, bonam potuit aut poterit resumere voluntatem, quia si possibile esset ut humana natura, postquam a Deo aversa bonitatem perdidit voluntatis, ex se ipsa rursus eam habere potuisset, multo possibilius hoc natura haberet angelica, quae,
Abbreviated transcription (Latin):
prorsus auersione discessit. equitatis suꝑnȩ nidicio iniciũ
suȩ dãpnationis in ipsa auersione uolimtatis inuenit. ut
nͥ aluut eiessae incipere iam puiri quã illius beatifici
boni dilectione destitui. Quã dĩ mȩt̾no sic totã p̾cepit
anere supplicio. ut etiam igne̾m ei ȩt̃nũ
in quo illi om̃s p̃uaricatores angłi nec mala posẜunt.
uolintate. unquam carere nẽc pęna. sed ꝑmanente in
eis in iuste auersionis malo ꝑmaneat etiã iuste retribu.¬
tionis ȩt̾na dãpnatio. horũ maloꝵ princeps diabolus pͥ¬
mos homines qͥa ad pectati participiũ inuidus duxit ñ
ritũ mortis inseruitꝰ  aut̃ misericors & iustus sic̃ dia-¬
bolo atq angłisꝰ eiꝰ ꝓpͥa cadentib uoluntate cȩteros angłos
in suȩ dilectionis ęternitate firmauit. sic &iam humani
generis massã ñ t̾otã insempit̾nũ perire ꝑmisit sed quos

Expanded text:
prorsus aversione discessit, aequitatis supernae judicio initium prorsus aversione discessit, aequitatis supernae judicio initium suae damnationis in ipsa aversione voluntatis invenit; ut non aliud ei esset incipere jam puniri, quam illius beatifici boni dilectione destitui: quam Deus in aeterno sic totam praecepit remanere supplicio, ut etiam ignem ei aeternum pararet; in quo illi omnes praevaricatores angeli nec mala voluntate possint unquam carere, nec poena; sed permanente in eis injustae aversionis malo, permaneat etiam justae retributionis aeterna damnatio. Horum malorum princeps diabolus primos homines, quos ad peccati participium invidus duxit, non ritum mortis inseruit. Deus autem misericors et justus, sicbolo atque angelis ejus propria cadentibus voluntate, caeteros angelos in suae dilectionis aeternitate firmavit, sic etiam humani generis massam non totam in sempiternum perire permisit: sed quos
Abbreviated transcription (Latin):
incepł arbitrio resumere ñ ualerae. ut illius essent sc̃ẽ
cogitationis mitia gratuitȩ ddono bonitatis denuo re¬
nõuandis quib uellae in fundere. cuiꝰ fuit in ipso
ercationis exordio nullis pͣcedentibus meritis. Ips oe
corpara locisatq affectionibus put ipse sapiens uoluit
congrue ae mirabilit᷑ ordinare. Angłi gͦ atq homineis
ꝓeo quia rationabiles sunt facti. et̾ntãtis ac beatitu¬
dinis donũ inse nat᷑ȩ. spͣnalis creationẽ dixinitꝰ acce.¬
perunt. ita scilicae ut sidilectioni creatoris sui iugit᷑
cib beatitudo discederae. & ad suppliciũ eis relinquȩ¬
retꝰ᷑ ȩt̃nitas misera. errorib de inceps dolorib q
crucienda Ede angłis qͥdẽ hoc disposuit & impleuit.
ut siquis eoꝵ bouitatẽ uoluntatis ꝑderae. nũquã eam
sine dixnio munere repararae Pars itaq angłoꝵ
quę asuo creatore dõ qͦ solo bono beata fuii. uõluntariã

Expanded text:
inceps arbitrio resumere non valeret: ut illius esset sanctae inceps arbitrio resumere non valeret: ut illius esset sanctae cogitationis initia gratuitae dono bonitatis denuo renovandis quibus vellet infundere, cujus fuit in ipso creationis exordio nullis praecedentibus meritis spiritus et corpora locis atque affectionibus, prout ipse sapiens voluit, congruis mirabiliter ordinare. Angeli ergo atque homines pro eo quod rationales facti sunt, aeternitatis ac beatitudinis donum in ipsa naturae spiritualis creatione divinitus acceperunt: ita scilicet, ut si dilectioni Creatoris sui jugiter cibus beatitudo discederet, et ad supplicium eis relinqueretur aeternitas misera, erroribus deinceps doloribusque crucianda, Et de Angelis quidem hoc disposuit et implevit, ut si quis eorum bonitatem voluntatis perderet, nunquam eam divino munere repararet. 33. Pars itaque Angelorum, quae a suo creatore Deo, quo solo bono beata fuit, voluntaria
Abbreviated transcription (Latin):
dłq̃ dixinitatis inseruit Quos tam̾en na creauit ut euã
pͣse ipsis illũ diligerent. cuiꝰ se tales creatos oꝑe cognouis¬
sent. cũ eoꝵ ut tales fierent nulla merita p̃cesissent. Ut
autͣ hec dilectio haberet iustam & congruã laudem. u̾olu¬
tatis quoq eis tribuit lib̾tatẽ. ut esset eis possibile siue ad
eũ qui supra eos ẽ intentionẽ sc̃ẽ dilectonis erigere. siue
adse uel adea quȩ infra eos sunt prauę cupiditatis sem&e¬
de do ipsius dĩ mimere cogitare Hec aut̃ nat᷑a intellec¬
tualis inanima b est hominũ & spiritib angłoꝵ: Is̃ qͥp¬
pe cognoscendi ac diligendi se ñ nisi angłis & hominib
dit facultatẽ quib ꝓpt̃ arbitrii libertatẽ q
me debuit intellectua li creaturȩ creatoris benigni¬
tate an ferri ita congnoscendi acdiligentli se facultatẽ
uoluntaq donauit. ut eam unus quisq & habere pos¬
sit ae ꝑdere. si quis tam̃ eam sponte ꝑdera suo eã cle¬

Expanded text:
que divinitatis inseruit. Quos tamen ita creavit, ut etiam prae se ipsis illum diligerent, cujus se tales creatos opere cognovissent; cum eorum, ut tales fierent, nulla merita praecessissent. Ut autem haec dilectio haberet justam et congruam laudem, voluntatis quoque eis tribuit libertatem; ut esset eis possibile, sive ad eum qui supra eos est intentionem sanctae dilectionis erigere, sive ad se vel ad ea quae infra eos sunt pravae cupiditatis semetde Deo, ipsius Dei munere, cogitare. Haec autem natura intellectualis in animalibus est hominum, et spiritibus Angelorum. Deus quippe cognoscendi ac diligendi se non nisi Angelis et hominibus indidit facultatem. Quibus propter arbitrii libertatem, quae maxime debuit intellectuali creaturae Creatoris benignitate conferri, ita cognoscendi ac diligendi se facultatem voluntatemque donavit, ut eam unusquisque et habere posset, et perdere; si quis tamen sponte eam perderet, suo eam de
Abbreviated transcription (Latin):
nio ñ manerae: Seritał gͦ xp̃i sic̃ habae nat̾alẽ ueriratẽ
humanitatis ex uirgine. Us enĩ unigenitꝰ dignatꝰ ẽ in
ut̃o uirginis fierihumanȩ carnis animȩq susceptor. ut
essae humanȩ carnis animȩq saluator Ipse unus inqͦ ẽ
rursus heretici sibimae contraria sencientes diuersos in¬
stituisse cognoscuntꝰ errores. nestoruis scilide &e eutices
Nestorius qͥppe qͥa duas in xp̃o cognouit esse naturas. cona¬
tus ẽ in eo duas p̃dicare ꝑsonas. ita cor babens falsitatis
obscuritate cecatũ. fidei xp̃ianȩ ñ dubitauit suȩ ꝑfidis
sociare m̃datiũ fides enĩ uera sic̃ in xp̃oduas nat᷑as ue.¬
racit᷑ pͣdicat. sic duał in eo ꝑsonas om̃i modis negat.
ł utices uͦ recte credens unã in xp̃o ꝑsonã. ꝑuerse nisus ẽ
unã eiꝰ p̃dicare nat᷑am. cũ uera fides simul in xp̃o & ꝓpͥ¬

Expanded text:
 sic habet naturalem veritatem humanitatis ex Virgine. Deus enim unigenitus dignatus est in utero Virginis fieri humanae carnis animaeque susceptor, ut esset humanae carnis animaeque salvator. Ipse unus, in quo est rursus haeretici, sibimet contraria sentientes, diversos errores intulisse cognoscuntur, Nestorius scilicet et Eutyches. Nestorius quippe, quia duas in Christo cognovit esse naturas, conatus est duas in eo praedicare personas, et ita cor habens falsitatis obscuritate caecatum, fidei Christianae non dubitavit suae perfidiae sociare mendacium. Fides enim vera sicut in Christo duas naturas veraciter praedicat, sic duas in eo personas omnino denegat. Eutyches vero recte credens unam in Christo personam, perverse visus est unam in eo praedicare naturam, cum vera fides simul in
Abbreviated transcription (Latin):
sublege Nlatiuitas carnis. manifestatio ẽ humanȩ nat᷑ȩ:
Partusꝰ uirginis dnuinȩ ẽ uirtutis indiciũ Infantię
pariuili ostenditur humilitate cunarũ Magnitudo
altissimi de claratꝰ uocib angłoꝵ: Similis ẽ rudim̃tis ha¬
minũ quẽ herodes impius molitur ꝯcciderẽ. sed dñs ẽ
om̃iũ quẽ magi gaudentes supplicit̾ ueniunt adorare
n cũ adp̃cur soris sui ioħis baptismũ uenit.n

Expanded text:
 humanae naturae. Partus Virginis divinae est virtutis indicium. Infantia parvuli ostenditur humilitate cunarum. Magnitudo Altissimi declaratur vocibus angelorum. Similis est rudimentis hominum, quem Herodes impius molitur occidere. Sed Dominus est omnium, quem magi gaudent suppliciter adorare. Jam cum ad praecursoris sui Joannis bapt
Abbreviated transcription (Latin):
deretꝰ: forma aut̃ serui ꝑquã in passibilis ditas. sacram̃¬
qͦd sicut dñs
maiestatis dr̃ crucifixis. ita qͥ sempit᷑¬
nitate ȩqua¬
lis est dõ dicitꝰ exaltatus Nec int̾ est
ex. qua
xp̃s sub stantia nominetꝰ. cũ in se¬
parabilit᷑
manente unitate ꝑsonȩ. idem sit
& totus
hõĩs filius ꝓpt̾ carnẽ. & totus dei
cui q̃ ñ habuit conferrentꝰ: Nã scdm potentiã uerbi indif¬
ferentis. om̃ia quȩ hab& pat̾ aeiam filius habae &q
in forma serui a patre accepit. eadẽ informa patris
tione sed simili impietate conatisunt irrumpere:
tantũ credidit gen̾itricẽ. ut aliã ꝑłonã ca̾rnis. aliã
facerae dĩtatis. cũ ita infra uirginea uiscera u̾bũ caro

Expanded text:
deretur. Forma autem servi, per quam impassibilis Deitas sacramederetur. Forma autem servi, per quam impassibilis Deitas sacramequod sicut Dominus majestatis dicitur crucifixus, ita qui ex sempiternitate aequalis est Deo, dicitur exaltatus. Nec interest ex qua Christus substantia nominetur; cum inseparabiliter manente unitate personae, idem sit et totus hominis filius propter carnem, et totus Dei cui quae non habuit, conferuntur. Nam secundum potentiam Verbi, indifferenter omnia quae habet Pater, etiam Filius habet: et quae in forma servi a Patre accepit, eadem in forma Patris tione, sed simili impietate conati sunt irrumpere. ominis tantummodo credidit genitricem, ut aliam personam carnis, aliam faceret Deitatis: cum ita intra virginea viscera Verbum caro
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ ab illo mitio qͦ inutero uirginis uerbũ caro factũ est
nis extiterit. & ꝑ om̃ia increm̃ta corporea uniꝰ ꝑsimȩ
fuerint totius tẽporis actiones. ea ipła tam̃q insepara¬
bilit᷑ facta sunt. nulla ꝑmixtionẽ c̃fundimꝰ s qͦd cuiꝰq:
formȩ sit ex oꝑum qualitate sentimus Nec diuina enĩ
humanis p̃iudicant. nec humana di uiniscũ ita in id ipsũ
utraq concurrant. ut meis nec ꝓpͥetas ab sumatur. nec
na sit neq huiꝰ unitionis solicditas ulła possit diisione
se mñgi. ex altatione tam̃ qua illũ exaltauit dr̃. &
donauit Silli nom̃ qͦd est su ꝑ om̃e nomen. ad eã intelle¬
gimus ꝑtinere formãq ditanda erat tantȩ glorificati¬
omis augm̃to In forma qͥppe dĩ ȩqualis erat filius patri.
& int̾ ge̾nitorẽ atq unigenitũ nulla erat in essentia dis
cretio: nulla in maiestatẽ diuersitas nec ꝑ incarnationis
misteriũ aliqͥd decesserat u̾bo qͦd dĩ patris munere red¬

Expanded text:
um est, nis exstiterit, et per omnia incrementa corporea unius personae fuerint totius temporis actiones; ea ipsa tamen quae inseparabiliter facta sunt nulla permixtione confundimus, sed quid cujusque formae sit ex operum qualitate sentimus. Nec divina enim humanis praejudicant, nec humana divinis: cum ita in idipsum utraque concurrant, ut in eis nec proprietas absumatur, nec na sit, neque hujus unitionis soliditas ulla possit divisione sejungi; exaltationem tamen, qua illum exaltavit Deus, et donavit illi nomen, quod est super omne nomen, ad eam intelligimus pertinere formam, quae ditanda erat tantae glorificationis augmento. In forma quippe Dei, aequalis erat Filius Patri, et inter genitorem atque unigenitum nulla erat in essentia dicretio, nulla in majestate diversitas: nec per incarnationis mysterium aliquid decesserat Verbo, quod ei patris munere red
Abbreviated transcription (Latin):
cati tocuis ex ꝑtẽ Non enĩ suꝑare nos poslemꝰ peccati
& mortis auctorẽ. nͥ nat᷑am nrãm ille susciꝑe & suã fa-¬
cera. queͣ nec peccatũ contaminare. nec mors potuit
quem ad modũ salua uirginitate concepit S si de hoc
xp̃iane fidei fonte purissimo sincerũ intellectũ hau¬
rire ñ poterat. quia splendorẽ ꝑ spicue ueritatis olice.¬
catione sibi ꝓpͥa tenebrarat. do armnȩ̨ euuangłice se
sub didiss& dicente matheo. liber generationis iħu
filii ab
manos. pau¬
lus sẽruus iħu xp̃i uoca¬
Itus apłi¬

Expanded text:
semus peccati semus peccati et mortis auctorem, nisi naturam nostram ille susciperet, et suam faceret, quem nec peccatum contaminare, nec mors potuit quemadmodum salva virginitate concepit. Sed si de hoc Christianae fidei fonte purissimo sincerum intellectum haurire non poterat, quia splendorem perspicuae veritatis obcaecatione sibi propria tenebrarat, doctrinae se Evangelicae subdidisset, et dicente Matthaeo: « Liber generationis Jesu filii Abrmanos: « Paulus servus Jesu Christi vocatus ap
Abbreviated transcription (Latin):
turarũ latatudine labora¬
re. illami
saltẽ cõmunẽ confessionẽ
sillicuo recepisse aumtii qͦ fideliũ uniu̾sitas ꝓfitetꝰ cre¬
dere se indm̃ ptrẽ om̃ipotentẽ. & in iłm ap̃m filiũ¬
ex maria urgine Quib trib sententiis om̃iũ
ftre here. icꝗ machine destruuntur. Cũ enĩ dr̃
cle omũipotente om̃ips. de aet̾no natꝰ ẽ coetͣnus. ñ
posterior tẽꝑe. ñ inferior potestate. ñ dissinulis
gła. ñ dixisus essentia: Idem uͦ sempit̾ni genitoris
imigenitus sempit̾nꝰ. natꝰ ẽ de spu scõ ex uirgine ma¬
ria: Quȩ natiuitas temporalis illi natiuitatĩ diuinȩ
& sempit᷑ nȩ nichil minuit. nichil contulit. sedtotã se
reparando homini quierat de ceptus impendit. ut &e
mito. magno & mirabili ȩqͥtatis iyre certatũ est. dũ om̃i¬
potens di̾ cũ seuissi mo hoste ñ in łua maiestate. sed inmͣa
humlitate congrederes᷑ obitiens ei eandem formã ean¬
demq nat᷑am mortalitatis qͥdem nr̃ȩ participẽ. sed peo

Expanded text:
turarum latitudine laborare, illam saltem communem confessionem sollicito recepisset auditu, qua fidelium universitas profitetur, credere se in Deum Patrem omnipotentem, et in Jesum Chriex Maria Virgine. Quibus tribus sententiis omnium fere haereticorum machinae destruuntur. Cum enim Deuset de omnipotente omnipotens, de aeterno natus est coaeternus, non posterior tempore, non inferior potestate, non dissimilis gloria, non divisus essentia. Idem vero sempiterni genitoris unigenitus sempiternus, natus est de Spiritu sancto, ex Maria virgine. Quae nativitas temporalis, illi nativitati divinae et sempiternae nihil minuit, nihil contulit; sed totam se reparando homini, qui erat deceptus, impendit, et ut inito, magno et mirabili aequitatis jure certatum est, dum omnipotens Deus cum saevissimo hoste non in sua majestate, sed in 399 nostra humilitate congreditur, objiciens ei eamdem formam eamdemque naturam, m
Abbreviated transcription (Latin):
pient ꝙ noscamꝰ qđ pitri qͦdfilio qͦd spu sc̃o in reparatio
cle una erq eãdẽ trinitatis gła sentiamus. Quã us enĩ
nulla ment̾ uel cogitandũ dedõ nulla adloquendũ linqua
sufficeit. tam̃ quantũ cũq illudẽ qͥd humano intellc̃etu
de essertia pat̾ ne dertaris attingitꝰ n unũ atq ideme¬

Expanded text:
apienterque noscamus, quid Patri, quid Filio, quid Spiritui sancto in reparationde una atque eadem Trinitatis gloria sentiamus. Quamvis enim nulla mens ad cogitandum de Deo, nulla ad loquendum lingua sufficiat, tamen quantumcumque illud est quod humano intellectu de essentia paternae Deitatis attingitur, nisi unum atque idem
Abbreviated transcription (Latin):
qbumbrabit łͥ ideoq qͦd nascetur exte som̃ uocabet
filiꝰ di. ut qͥa conceptus uirginis diuini sunt opiañ
denat᷑a concipientis fuerit caro concepti Sñ ita ui
rabilit᷑ singłaris. ut ꝑ nouitatẽ creationis ꝓpͥetas trmo¬
ta sit generis fecunditatẽ enĩ uirgini sp̃c sẽs dedit.
ueritas aut̃ corporis sũpta decorp̾ore est. & edificante
ꝑ sapientia domũ: uerbũ caro factũ ẽ & habitauit in
nobis hoc ẽ in ea carne quã sũpsit ex homine. &e quã

Expanded text:
quod nascetur ex te sanctum, vocabitur Filius Dei; et quia conceptus virginis divini fuit operis, non de natura concipientis fuerit caro concepti? Sed non itrabiliter singularis, ut per novitatem creationis proprietas remota sit generis. Fecunditatem enim virgini Spiritus sanctus dedit; veritas autem corporis sumpta de corpore est, et aedificante sibi Sapientia domum Verbum caro factum est et habitavit in nobis, hoc est in ea ca
Abbreviated transcription (Latin):
quã u̾bi ditas ipsa se in carnẽ anmãq c̃uerterit Quȩ m̃
tã sacrilega ꝑ totũ
mundũ scõꝵ patrũ dãp¬
nata sunt sentenciis
ti ficans impium &cre
nerit in nocentẽ ħam fidem scđm ꝓphetiam euuan¬
gelicam apłicã & saluatoris symbolĩ doctrinã nicea sẏ¬
nodus instituit exam̃ calcedonense confirmauit orbis
t̃rarũ celebrat atq ueneratꝰ: Fandẽ¬

Expanded text:
quam Verbi Deitas ipsa se in carnem animamque converterit. Quae mendacia tam sacrilega, per totum mundum, sanctorum Patrum damnata sunt sententiis. tificans impium, et cnerit innocentem. Eam fidem secundum propheticam, evangelicam, apostolicam, et salutaris symboli doctrinam, Nicaena Synodus instituit, examen Chalcedonense confirmavit, orbis terrarum celebrat atque veneratur. Eamde
Abbreviated transcription (Latin):
ceur. ut ꝓpͥetatẽ aut uocis aut oꝑis insmueiꝰ nobi
uerntas trmnitatis. & ñ diuidat intellectiis qͦd distin¬
guit auditus. Obhoc enĩ quenłã siue sub patris. siue sub
filii siue sub sp̃c scĩ appellatione ꝓmuntur ut conbesc¬
sio fido hũ intrinitate ñ erra. Quȩ cũ sit insepar abidi
nũ quã intellegeretꝰ irmitas e̾eᷤᷤ si semꝑ insepurabilit
liceretur Bẽne gͦ ipsa difficnitas loquendi cor ura
&e filii ae sp̃c scĩ nec linglaritas ẽ nec diuersitas cogitan¬
da. uera unitas & uer̾a trinitas possit quidẽ simu
inte sentiri. sed ñ possit simul are ꝓferti. fundi to
triuitis una uirtus ẽ.im maiestas. una substantia in

Expanded text:
proprietatem aut vocis aut operis insinuetur nobis veritas Trinitatis, et non dividat intellectus quod distinguit auditus. Ob hoc enim quaedam sive sub Patris, sive sub Filii, sive sub Spiritus sancti appellatione promuntur, ut confessio fidelium in Trinitate non erret. Quae cum sit inseparabilis, numquam intelligeretur Trinitas esse, si semper inseparabiliter diceretur. Bene ergo ipsa difficultas loquendi cor nost, Filii et Spiritus sancti nec singularitas est nec diversitas cogitanda, vera unitas et vera Trinitas possit quidem mente simul sentiri, sed non possit simul ore proferri. Fundata tri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpeccatis dep̾catio. sicde p̾canti ñesset remissio conceden¬
cla Sed eniam pęnitentia peccatoꝵ tuc ꝓdest. si eam
mȩccła catholica gerat. cui dr̃ inꝑsona beati petri ligan.¬
di soluendiq tribuit potestatẽ dicens Quȩ alligaueris
t̾rã erunt ligata & in cȩlis & quȩ solueris si¬
te corrererit. ñ priuabitꝰ in̾dul gentiȩ mimȩrȩ. qͥa dĩ
sic̃ ꝑ prophetam dicitꝰ non uult mort̾e̾ morientis tantũ.¬
quantũ ut reuertatꝰ auia sua mala e urat anima eiꝰ.
cuis remanere peccatis: cũ & iam in ipso corpore nemo
uelit subspe futurȩ salutis diycius egrotare Tales eñi
qui ab iniqͥtatib suis recedere neglegunt. & sibi dedo
maulgentiã reꝓmittunt. ñ nũquã ita p̃uenuant repen¬
tino de̾i furore: ut nec conu̾sionis tẽpus nec beneficiũ
remissionis inueniant: Ideo nnũ queq nr̃ m scã scrip¬

Expanded text:
pro peccatis deprecatio, si deprecanti non esset remissio concedenpro peccatis deprecatio, si deprecanti non esset remissio concedenda, sed etiam poenitentia peccatori tunc prodest, si eam in Ecclesia catholica gerat, cui Deus in persona beati Petri ligandi solvendique tribuit potestatem, dicens: « Quae alligaveris super terram, erunt ligata et in coelis: et quae solte correxerit, non privabitur indulgentiae munere: quia Deus sic per prophetam dicit: « Nolo mortem morientis, tantum ut revertatur a via sua mala et vivat anima ejus . uis diutius remanere peccatis, cum etiam in ipso corpore nemo velit sub spe futurae salutis diutius aegrotare, tales enim qui ab iniquitatibus suis recedere negligunt, et sibi de Deo indulgentiam repromittunt, nonnunquam ita praeveniuntur repentino Dei furore, ut nec conversionis tempus, nec beneficium remissionis inveniant. Ideo unumquemque vestrum sancta Scrip
Abbreviated transcription (Latin):
tio ignis et̃ni cum diabolo & eiꝰ angłis depuati sic̃ nul¬
lam ulteriꝰ habebunt requiem. sic nullatenꝰ bonã habe
potu ert̃ uoluntatẽ: Et sic̃ coher edib xp̃idabitꝰ ꝑfec¬
tio grȩ adet̾nã głam. sic consortibus diaboli cumulabit
ipła malignitas penã: quando exteriorib deputata
tenebris nullo illustrabuntꝰ interiore lumine ueritatis
roinde om̃i homini in hac uita esse potest utilis pęniten
amosus. siteto corde renuntiauerit peccatis pͣteritis. &
ꝓeis inconspectu dñi. ñ solũ corporis. sed etiam cordis
lacrimas fuderit & maloꝵ operũ maculas bonis oꝑibus
de luere curauerit: om̃iũ peceatoꝵ indulgentiam mox
habebit: Poc enĩ nobis dñs ꝓphetico ꝓmittit eloqͥo dicẽs:
Si conuersis fueris a ingemueris saluis eris: Ealio loco¬
dicitꝰ Nli peccasti. ne adicias iterũ sedae de pͥteritis de¬
pͣcare ut tͥ dimittantꝰ. Nũ quã peccanti ess&e indicti

Expanded text:
cio ignis aeterni cum diabolo et angelis ejus deputati, sicut nulcio ignis aeterni cum diabolo et angelis ejus deputati, sicut nullam ulterius habebunt requiem, sic bonam nullatenus habere potuerunt voluntatem, et sicut cohaeredibus Christi tiae ad aeternam gloriam, sic consortibus diaboli, cumulabit ipsa malignitas poenam, quando exterioribus deputati tenebris, nullo illustrabuntur interiori lumine veritatis. Proinde omni homini in hac vita esse potest utilis poenitentannosus, si toto corde renuntiaverit peccatis praeteritis, et pro iis in conspectu Dei, non solum corporis, sed etiam cordis lacrymas fuderit, et malorum operum maculas bonis operibus diluere curaverit, omnium peccatorum indulgentiam mox habebit, hoc enim nobis Dominus prophetico promittit eloquio dicens: « Si conversus fueris et ingemueris, salvus erisdicitur: « Fili, peccasti, ne adjicias iterum , » sed et de praeteritis deprecare, ut tibi dimittantur, nunquam peccanti esset indicta
Abbreviated transcription (Latin):
do p̃uenit quos illic ꝑ iuticiã gͥ lorificare disposuit Tempꝰ
uͦ adquirendi uitã etͣnã. in ista tantũ uita dĩ hominib
dedit. ubi uoluit esse eti am pęnitentiã fructuo¬
sam: Icdo aut̾ hic pęnitentia fructuosa ẽ. quia
potest hic homo deposita malicia bene uixere. & i
re dĩ ea gerere quę placeant deo. qđ qui inhac uita non
fecerit. Babelnt quidẽ pęnitentiã infuturo scło de malis
suis. sed indulgentiã in conspectu dĩ ñ inuenia. quia de¬
si erit᷑ Nimulus penitudinis nulla erit iln correctio uo-¬
lintatis Atalib enĩ ita culpabitꝰ iniqͥtas sua. ut nulla¬
tenꝰ ab eis posłit uł diligi. uel desiderari iusticia: Uolũ¬
tas enĩ eoꝵ talis erit. ut᷑ habeat inse semꝑ malignitatis
suȩ. suꝓpliciũ. nũquã tam̃ recipere possit boniatis affec.¬
tum: quia sic̃ illi ꝗcũ xp̃o regnabunt nulis inse male¬
uoluntatis reliquias habebunt. ita illi qui erunt suꝵ pli¬

Expanded text:
do praevenit, quos illic per justitiam glorificare disponit. 38. Tempus vero acquirendi vitam aeternam in ista tantum vita Deus hominibus dedit, ubi voluit esse etiam poenitentiam fructuo autem hic poenitentia fructuosa est, quia potest hic homo deposita malitia bene vivere, et mre Dei ea gerere quae placeant Deo. Quod qui in hac vita non fecerit, habebit quidem poenitentiam in futuro saeculo de malis suis, sed indulgentiam in conspectu Dei non inveniet: quia etsi erit ibi stimulus poenitudinis, nulla tamen ibi eriluntatis, a talibus enim ita culpabitur iniquitas sua, ut nullatenus ab eis possit vel diligi vel desiderari justitia, voluntas enim eorum talis erit, ut habeat in se semper malignitatis suae supplicium, nunquam tamen recipere possit bonitatis affectum, quia sicut illivoluntatis reliquias habebunt, ita illi qui erunt suppli
Abbreviated transcription (Latin):
cȩloꝵ potest quisquã accipere nec uitã et̾nã. quia siue in
catholica siue in heresi quacũq uł scismate quis quã in nomine
patris & filii & sp̃c scĩ baptismi sacram̃tũ acceperit integrũ
sacram̃tũ accepit. s salutẽ quȩ uirtus ẽ sacram̃ti ñ huabe¬
bit. si extra ecłam catholicam ipsum sacram̃tũ habuerit:
Prgo ido deli&e ad ęclam redire. ui ñ sacram̃tũ baptismatis
iterũ recipiat qđ nemo in qͦ liba homine baptirato re¬
petere. sed ut inso cietate catholica utã ȩt̃nã accipiat
ad quã obtinendam nũquã potest esse idoneus qui cũ sa¬
cram̃to baptismatis ab ȩcłã catholica remanseru. ilie nꝰ
Qui si & elemosinas largas faciat. e pnomine xp̃i etiamꝰ
sanguinẽ fundat. ꝓeo qđ inhac uita ñ tenuit ecło catho

Expanded text:
coelorum potest quisquam accipere, nec vitam aeternam. Quia sive in coelorum potest quisquam accipere, nec vitam aeternam. Quia sive in Catholica, sive in haeresi quacumque vel schismate quisquam in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti Baptismi sacramentum acceperit, integrum Sacramentum accipit; sed salutem, quae virtus est Sacramenti, non habebit, si extra catholicam Ecclesiam ipsum Sacramentum habuerit. Ergo ideo debet ad Ecclesiam redire, non ut sacramentum Baptismatis iterum accipiat, quod nemo debet in quolibet homine baptizato repetere; sed ut in societate catholica vitam aeternam accipiat, ad quam obtinendam nunquam esse potest idoneus, qui cum sacramento Baptismatis ab Ecclesia catholica remanserit alienus. Qui si et eleemosynas largas faciat, et pro nomine Christi etiam sanguinem fundat, pro eo quod in hac