comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nunquã tͥ mali aliqͥd feci. in fide tua me suscipe. Tc̃ turbatꝰ
mox affuit maximꝰ. lugens & ꝑstrepens familia conuenit.
Cos aũt qͦs ille insistentes sibi grauit̃ tolerabat. ipsi malignos
sp̃s uidere ñ poterant. s eoꝵ presenciã. in confusione. in
pallore. ac tremore illiꝰ qͥ detrabebat᷑ uidebant. Pauore
aũ tetre eoꝵ imaginis huc illuc uertebat᷑. In lectulo iaceba
insinistro latere asspectũ eoꝵ ferre ñ poterat. Uertebatͦ
ad parietẽ. ibi aderant. Cũq constrictꝰ nimis. rela xari
usq mane. inducias uel usq mane. S cũ hec clamarae
in ipsis suis uocib de habitaculo sue carnis euulss ẽ. De
qͦ nimirũ constat. qͥa ꝓ nobis ñ ꝓse ipso ista uiderit. ut
eiꝰ uisio nob ꝓficiat quos ad huc diumna potencia longanit᷑
expectat. Nã illi tetros sp̃s ante mortẽ uidisse & inducias
petisse ꝗd ꝓfuit. qui easdãe inducias quas petit ñ accepit.

Expanded text:
nunquam tibi mali aliquid feci, in fide tua me suscipe. Turbatus nunquam tibi mali aliquid feci, in fide tua me suscipe. Turbatus mox Maximus adfuit, lugens ac perstrepens familia convenit. Eos autem quos ille insistentes sibi graviter tolerabat, ipsi malignos spiritus videre non poterant, sed eorum praesentiam, in confusione, et pallore, ac tremore illius qui trahebatur videbant. Pavore autem tetrae eorum imaginis huc illucque vertebatur in lectulo; jacebat in sinistro latere, aspectum eorum ferre non poterat; vertebatur ad parietem, ibi aderant. Cumque constrictus nimis relaxari seusque mane, inducias vel usque mane. Sed cum haec clamaret, in ipsis vocibus de habitaculoquo nimirum constat quia pro nobis ista, non pro se, viderit, ut ejus visio nobis proficiat, quos adhuc divina patientia longanimiter exspectat. Nam illi tetros spiritus ante mortem vidisse, et inducias petiisse, quid profuit, qui easdem inducias quas petiit, non accepi
Abbreviated transcription (Latin):
ne illiꝰ uehement̃ instruat᷑. Quidã uir nobilis in ualeria
ꝓuincia nõe crisorius fuit. quẽ lingua rustica populus
crisoriũ uocabat. Uir ualde idoneus. s tantũ pͥenus uiciis.
quantũ reb. Suꝑbia tumidus. carnis suȩ uoluptatib deditꝰ.
In acqͥrendis reb auaricie facib incensus. S cũ tot malis
dñs finẽ ponere decreuiss&. sic̃ a religioso qͦdã qͥ nc̃ suꝑ ẽ
ꝓpinquo illiꝰ didici corporis languore ꝑcussus ẽ. Qui ad extre¬
mũ ueniens ea hora qua iã de corpore erat eociturꝰ. aꝑtis oculis
uidit tetros && nigerrimos sp̃s corã se assistere & uehem̃ter
imminere. ut ad inferni cdaustra se raperent. Cepit tre¬
mere. pallescere. sudare. & magnis uocibꝰ inducias petere.
filiũq suu̾ nõe macunũ. quẽ ipse iã monachus monachũ
uidi. nimis & turbatis uocib uocare dicens. Maxime curre.

Expanded text:
ne illius vehementer instruetur. Quidam vir nobilis in Valeria ne illius vehementer instruetur. Quidam vir nobilis in Valeria provincia nomine Chrysaorius fuit, quem lingua rustica populus Chryserium vocabat: vir valde idoneus, sed tantum plenus vitiis, quantum rebus; superbia tumidus, carnis suae voluptatibus subditus, in acquirendis rebus avaritiae facibus accensus. Sed cum tot malis Dominus finem pinquo illius didici, corporis languore percussus est. Qui ad extremum veniens, eadem hora qua jam de corpore erat exiturus, apertis oculis vidit tetros et nigerrimos spiritus coram se assistere, et vehementer imminere, ut ad inferni claustra se raperent. Coepit tremere, pallescere, sudare, et magnis vocibus inducias petere, filiumque suum nomine Maximum, quem ipse jam monachus monachum vidi, nimiis et turbatis clamoribus vocar
Abbreviated transcription (Latin):
interitꝰ quasi tempestas in gruerit quando uenerit suꝑ uos
tribulatio &e angustia tc̃ inuocabt̃ me & ñ exaudiã. mane
consurgent & ñ inuenient me. Ecce aꝑire clamant. & re¬
pulsionis suȩ dolore conpulsȩ appellationẽ dñantis in gemi¬
nant dicentes. Dñe dñe apperi nobis. Preces offert᷑. s nesci¬
unt᷑. Quia tcͣ uelut in cognitos ds̃ deserit. qͦs mͦ suos ꝑ uitȩ
meritũ ñ agnoscit. Ubi apte quoq generalis ad discipłos ex¬
hortatio subinfert᷑. cũ dr̃. Uigilate itaq qͥa nescitis diẽ
neq horã. Quia pꝰ peccata ds̃ penitenciã suscipit. Si scirae
qͥsq de p̃senti scło qͦ tempore exir&. aliud tempꝰ uoluptatib
tpaliud penitenciȩ aptare potuiss&e. S qͥ ueniã penitenti
ipsũ diẽ in qͦ loqͥm᷑. ad inducias conuersionis accepimꝰ. &
piat. si signa egritudinis uicinã mortẽ denuncient. indu
refero quã si in m̃te uultis audire caritas ur̃a ex consideratio¬

Expanded text:
ando venerit super vos tribulatio, et angustia, tunc invocabunt me, et non exaudiam; mane consurgent, et non invenient me . Ecce aperiri clamant, et, repulsionis suae dolore compulsae, appellationem dominantis ingeminant, dicentes: Domine, Domine, aperi nobis. Preces offerunt, sed nesciuntur, quia tunc velut incognitos Dominus deserit, quos modo suos per vitae meritum non agnoscit. 6. Ubi apte quoque generalis ad discipulos exhortatio subinfertur, cum dicitur: Vigilate itaque, quia nescitis diem neque horam. Quia post peccataquisque de praesenti saeculo quo tempore exiret, aliud tempus voluptatibus, atque aliud poenitentiae aptare potuisset, sed qui poenitenti veniam ipsum diem, in quo loquimur, ad inducias conversionis accipimus, et piat, si signa aegritudinis vicinam mortem denuntient, inducrefero, quam si intente audire vult charitas vestra, ex consideratio
Abbreviated transcription (Latin):
nis & angustiȩ. dies calamitatis & miserie. dies tenebrarũ &
caliginis. dies nebulȩ. & turbinis. dies tubȩ. & clangoris
ual& explere. Quanta uͦ tc̃ erit electoꝵ leticia qͥ de eiꝰ me¬
rent᷑ uisione gauderede cuiꝰ conspectu uident & elem̃ta
contremescere : Cũ eo simul ad nupcias intrare. qͥ & in sponsi
nupcias gaudent. & tam̃ ipsi s̃ sponsȩ. quia in illo et̃ni
regni thalamo uisioni nr̃e ds̃ conuingit᷑. quȩ scilicae usio
numquã iã in ꝑpetuo ab amoris sui amplexib euellat᷑. lc̃
regni ianua lugentib claudit᷑. quȩ mͦ cottidie peniten¬
tib apperit᷑. Erit nãq & tẽ peuitentia s fructuosa ñ¬

Expanded text:
 dies calamitatis et miseriae, dies tenebrarum et caliginis, dies nebulę et turbinis, dies tubae et clangoris.valet explicare! Quanta vero tunc erit electorum lętitia, qui de eius merentur visione gaudere, de cuius conspectu vident et elementa contremescere, cum eo simul ad nuptias intrare! Qui et in sponsi nuptiis gaudent, et tamen ipsi sunt sponsa, quia in illo ęterni regni thalamo visioni nostrae deus coniungitur. Quae scilicet visio numquam iam in perpetuum ab amoris sui amplexibus evellatur. Tunc regni ianua lugentibus / clauditur, quae modo cotidie pęnitentibus aperitur. Erit namque tunc paenitentia, sed fructuosa
Abbreviated transcription (Latin):
datũ soluerit. minimꝰ uocat᷑ Quia euiꝰ uita despicitur.
sib unusqͥsq subsistit. Geminatꝰ aũ qͥnariꝰ denariũ ꝑficit.
Et qͥa ex utroq sexu fideliũ multitudo colligit᷑. sc̃a ȩccła decẽ
uirginibꝰ similis denunciat᷑. In quamali cũ bonis. & reꝓbi
cũ electis ad miati st̃. recte similis uirginib prudentib.
se appetitu custodiunt. & spe ad in teriora rapiunt᷑. Carne̾ ma
cerant & toto desiderio ad suꝑnã patriã anhelant. Et̃na
p̃mia expetunt. ꝓ laboribꝰ suis reciꝑe laudes humanas
nolunt. Hi nimirũ glãm suã. ñ in honore hominũ pont̃.
s intra c̾scienciã contegunt. Et sunt ñ nulli qͥ corpꝰ ꝑ absti¬
nenciã affligunt. s de ipsa sua abstinencia humanos
fauores expetunt. Doctrine inseruiunt. indigentib multa
iargiunt᷑. S fatue ꝓfecto uirgines s̃. quia solã laudis transi

Expanded text:
datum solverit minimus vocatur, quia cujus vita despicitur,  denarium perficit; et quia ex utroque sexu fidelium multitudo colligitur, sancta Ecclesia decem virginibus similis denuntiatur, in qua quia mali cum bonis, et reprobi cum electis admixti sunt: recte similis virginibus prudentibus scerant, et toto desiderio ad supernam patriam anhelant, aeterna praemia expetunt pro laboribus suis recipere, laudes humanas nolunt. Hi nimirum gloriam suam non in ore hominum ponunt, sed intra conscientiam contegunt. Et sunt plerique qui corpus per abstinentiam affligunt, sed de ipsa sua abstinentia humanos favores expetunt; doctrinae inserviunt, indigentibus multa largiuntur, sed fatuae profecto sunt virgines, quia solam laudis transi
Abbreviated transcription (Latin):
Qd ẽ aut̃ qđ tẽ a prudentib oleũ petunt. nͥ qđ in aduentu uidi¬
cis cũ se intꝰ uacuas inuenerint. testimoniũ foris querunt
Acsi a sua fiducia decepta ꝓximis dicant. qͥa nos quasi sine oꝑe
repelli conspicitis. dicite de nr̃is oꝑib qđ ui distis. S pruden¬
tes uirgines respondent dicentes. Ne forte ñ sufficiat nobis
& uobis. In illo enĩ die qđ tam̃ de qͥbꝰdã in pace ȩccłe qͥescen¬
tibꝰ loquor. sibi met ipsis testimoniũ uniꝰcuiꝰq uix sufficit. quan¬

Expanded text:
Quid est autem quod tunc a prudentibus oleum petunt nisi quod in adventu judicis, cum se intus vacuas invenerint, testimonium foris quaerunt. Ac si a sua fiducia deceptae, proximis dicant, quia nos quasi sine opere repelli conspicitis, dicite de nostris operibus quid vidistis. Sed prudentes virgines respondent, dicentes: Ne forte non sufficiat nobis et vobis. In illo enim die quod tamen de quibusdam in pace Ecclesiae quiescentibus loquor sibimetipsi testimonium uniuscujusque vix sufficit; quan
Abbreviated transcription (Latin):
s om̃s oleũ ñ habent. qͥa plerũq in se bona oꝑa cũ electis
& reꝓbis ostondt̃. S soli ad sponsũ ueniunt cũ oleo qͥ de his
que foris egerint. intꝰ głam reqͥrunt. Unde qͦꝙ ꝑ sp almistã¬
Morã aũ faciente sponso dormitauert̃ om̃s &e dormier̃. Qui a
dũ uenire uidex ad extremũ uidiciũ differt. electi & reꝓbi
in mortis somno sopiunt᷑. Dormire & enĩ mori ẽ. Ante somnũ
uͦ dormitare ẽ. ante mortẽ a salute languescere. Quia ꝑ
somnũ egritudinis. ꝑueniur ad somnũ moriis. Media aũt
nocte clamor factus ẽ. ecce sponsus uenit exite obuã ei.
De aduentu sponsi clamor in media nocte fit. qͥa sic dies
iudicii surripit. ut p̃uiderę ñ ualeat. quando uenit.
Unde scriptũ est. Dies dñi sicut fur in nocte ita ueni&. lẽ¬

Expanded text:
iam non habent, quia plerumque bona in se opera, cum electis et reprobis ostendunt, sed soli ad sponsum veniunt cum oleo, qui de his quae foris egerint intus gloriam requirunt, unde per PsalmistaMoram autem faciente sponso dormitaverunt omnes, et dormierunt. Quia dum venire judex ad extremum judicium differt, electi et reprobi in mortis somno sopiuntur: dormire etenim mori est. Ante somnum vero dormitare, est ante mortem a salute lapondus aegritudinis pervenitur ad somnum mortis. Media autem nocte clamor factus est: Ecce sponsus venit, exite obviam ei. 3. De adventu sponsi clamor in media nocte fit, quia sic dies judicii subrepit, ut praevideri non valeat quando venit. Unde scriptum est
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa peccator homo sũ. Immo si peccatorẽ te c̃sideras.
oporta ut a te dñm ñ repellas. S qͥ id circo melioris
habitus uias. & rectioris uite app̾hendere arcẽ nolunt.
qͥa infirmos eẽ se c̃spiciunt. quasi & peccatores se eẽ¬
fatent᷑ & dnm̃ repellunt. eũq quẽ in se scificare debu¬
erant. fugiunt. Et uelut in ꝑturbatione c̃siliũ non
habent. dũ moriunt᷑ & uitã timent. Vnde & huic seruo

Expanded text:
 peccator sum . Imo si te peccatorem consideras, oportet ut a te Dominum non repellas. Sed qui idcirco melioris habitus vias, et rectioris vitae apprehendere arcem nolunt, quia infirmos se esse conspiciunt, quasi et peccatores se fatentur, et Dominum repellunt, eumque quem in se sanctificare debuerant, fugiunt, et velut in perturbatione consilium non habent, dum mor
Abbreviated transcription (Latin):
regnare cũ dño. Temporis itaq leticiȩ fluxũ restrin¬
gite. carnis uoluptatis edomate. Quicqͥd animo ex p̃senti
scso arrid& ex consideratione et̃ni ignis a maresoat
Quicqͥd in m̃te puerit̾ hylarescit. hoc disciplinȩ iuueni lis
censura coherceat. ut dũ sponte temporilia fugitis. ęt̾na gau¬
dia sine labore capiatis. Scdm Matheum.¬

Expanded text:
regnare cum Domino. Temporalis itaque laetitiae fluxa restrinregnare cum Domino. Temporalis itaque laetitiae fluxa restringite, carnis voluptates edomate. Quidquid animo ex praesenti saeculo arridet, ex consideratione aeterni ignis amarescat. Quidquid in mente pueriliter hilarescit, hoc disciplinae juvenilis censura coerceat, ut dum sponte temporalia fugitis, aeterna gaudia sine labore capiatis, praesta
Abbreviated transcription (Latin):
regni similitudine thesaurũ inuentũ ac bonã margaritã
ꝓnilit. pꝰ modũ uͦ inferni penas de maloꝵ cõbustione narrauit.
atq in conclusione subiungit. Ido scriba doctꝰ. in regno cęloꝵ
similis ẽ patrifamilias ꝓferenti de thesauro suo noua &¬
uet̾a. Ac si aꝑte diceret᷑. Ille in scã ecoła doctꝰ p̃dicator ẽ.
qͥ & noua scit ꝓferre de suauite regni. & uetusta dicere
de t̃rore supplicii. ut uel pene terreant. qͦs p̃mia ñ in¬
uitant. Audiat de regno qđ amae. audiat de supplicio qđ
timeat. ut torpentẽ animũ. & t̾rę uehem̃ter inheren¬
tẽ.si amor ad regnũ ñ trahit. uel timor mine᷑. Eoce
enĩ de gehenne exp̃ssione dr̃ Ibi erit fletꝰ & stridor
denciũ. S qͥa p̃sencia gaudia secunt᷑ ꝑpetua lam̃ta.
hic fr̃s km̃i uanã leticiã fugite. si illic flere formi¬
datis. Nemo aeenĩ potest. & hic gaudere cũ scło. & illic

Expanded text:
regni similitudine thesaurum inventum, ac bonam margaritam regni similitudine thesaurum inventum, ac bonam margaritam protulit, postmodum vero inferni poenas de malorum combustione narravit, atque in conclusione subjungit: Ideo omnis scriba doctus in regno coelorum, similis est patrifamilias si aperte diceretur: Ille in sancta Ecclesia doctus praedicator est, qui et nova scit proferre de suavitate regni, et vetusta dicere de terrore supplicii, ut vel poenae terreant, quos praemia non invitant. Audiat de regno quod amet, audiat de supplicio unusquisque quod timeat ut torpentem animum et terrae vehementer inhaerentem, si amor ad regnum non trahit, vel timor minet. Ecce enim de gehennae expressione dicitur: Ibi erit fletus et stridor dentium. Sed quia praesentia gaudia seharissimi, vanam laetitiam fugite, si illic flere formidatis. Nemo etenim potest et hic gaudere cum saeculo, et illic
Abbreviated transcription (Latin):
ri ñ possumꝰ. qͥ &si testam̃tũ uetus edocuit. noui tam̃ dicta ñ
ꝓtulit. Dũ gͦ ab hoc intellectu excludimꝰ. ad aliũ uocam᷑. Omis
scriba doctus in regno cȩloꝵ similis ẽ patrifamilias intelligi
ual& quia ñ de his qui fuerant: s de his qͥ eẽ in eccła poterant
loquebat᷑ qͥ tc̃ noua & uetera ꝓferunt. cũ utriꝰq testam̃ti predi¬
cam̃ta uocib & moribus locunt᷑. Qd̃ tam̃ intelligi & alit̾ potest¬
Setustũ qͥppe humani generis fuit ad inferni claustra des¬
cendere ꝓ peccats suis supplicia ęt̾na tolerare. Cui ꝑ me¬
diatoris aduentũ nouũ aliqͥd accessit. ut si hic recte studeat
uiuere. celorũ regna ualeat peneirare. Et hõ in terra
editꝰ a corruptibili uita moriat᷑. in cęlo collocandus. Et
uetꝰ itaq ẽ ut ꝓ culpa humanũ genꝰ in ęt̾na pena intereat.
& nouũ ut conuersũ in regnũ uiuat. Qđ qͦ in conclusione
locutionis suȩ dñs subdidit. hoc ẽ utq qđ p̃misit. Prius enĩ de

Expanded text:
 qui etsi Testamentum Vetus edocuit, Novi tamen dicta non protulit. Dum ergo ab hoc intellectu excludimur, ad alium vocamur. Sscriba doctus in regno coelorum, similis est patrifamilias , intelligi valet quia non de his qui fuerant, sed de his qui esse in Ecclesia poterant, loquebantur. Qui tunc nova et vetera proferunt cum utriusque Testamenti praedicamenta vocibus et moribus loquuntur. laustra descendere, pro peccatis suis supplicia aeterna tolerare. Cui per Mediatoris adventum novum aliquid accessit, ut si hic recte studeat vivere, coelorum regna valeat penetrare: et homo in terra editus, a corruptibili vita moriatur, in coelo collocandus. Et vetus itaque est, ut pro culpa humanum genus in aeterna poena intereat; et novum, ut conversus in regno vivat. Quod ergo in conclusione locutionis suae Dominus subdidit, hoc est utique quod praemisit. Prius enim de
Abbreviated transcription (Latin):
errorẽ & gauddio dii. quid frustra deciꝑis  Hinc rursũ
ait. Cor sapienciũ ubi tristicia ẽ & corstultorũ ubi
lȩticia. ꝑ timescamꝰ ꝗͥ p̃cepta dĩ. si celebramꝰ ueracit̾

Expanded text:
errorem, et gaudio dixi: Quid frustra deciperis? Hinc rursus errorem, et gaudio dixi: Quid frustra deciperis? Hinc rursus ait: Cor sapientium ubi tristitia est, et cor stultorum ubi laetitia . Pertimescamus ergo praecepta Dei, si celebramus ver
Abbreviated transcription (Latin):
in obediendo. uisibilia sequendo. cibũ uetitũ gustando.
discessimꝰ s ad eã necẽẽ ẽ. ut flendo. obediendo. uisibilia con¬
teminendo. atq appetitũ carnis refrenando redeamꝰ. Ergo
ꝑaliã uiã ad regionẽ nrãm regredim᷑. qm̃ quiã paradisi
est fr̃s dm̃i ut semꝑ pauidi. semꝑq suspecti. ponamꝰ ante
oculos cordis. hinc culpas oꝑis. illinc extremȩ udiciũ distrie¬
tionis. Pensemꝰ quã districtõ uidex ueniat. qͥ uidiciũ minat᷑.
demn&. Puniamꝰ fletib culpas. & cũ psalmistȩ uoce. pre ne¬
uiamꝰ faciẽ eiꝰ in ẽtessione: ¶oluptatũ Nos gͦ fallacia nulla
decipiat. nulla uana leticia seducat. In ꝓirimo nãq est
uider qͥ digit. Ue uobis qͥ redetis nẽ qͥa iugebitis & flebitis.
Hĩc aenĩ salemon ait. Risus dolori miscebit᷑. & extrema
gaudii. luctꝰ occupat. Hinc ttũm dicit. Risũ leputaui

Expanded text:
inobediendo, visibilia sequendo, cibum vetitum gustando, inobediendo, visibilia sequendo, cibum vetitum gustando, discessimus; sed ad eam necesse est, ut flendo, obediendo, visibilia contemnendo, atque appetitum carnis refrenando, redeamus. Per aliam ergo viam ad regionem nostram regredimur, quoniam qui a paradisi es charissimi, ut semper pavidi semperque suspecti ponamus ante oculos cordis hinc culpas operis, illinc judicium extremae districtionis. Pensemus quam districtus judex veniat, qui judicium minatur demnet. Puniamus fletibus culpas, et cum Psalmistae voce praeveniamus faciem ejus in confessione . Voluptatum nos ergo fallacia nulla decipiat, nulla vana laetitia seducat. In proximo namque est judex qui dixit: Vae vobis qui ridetis nunc, quia lugebitis et flebitis . Hinc etenim Salomon ait: Risus dolori miscebitur, et extrema gaudii luctus occupat . Hinc iterum dicit: Risum deputavi
Abbreviated transcription (Latin):
myrrã. Nato qͦ regi aurũ offerimꝰ. si in conspectu illiꝰ
claritate suꝑnę sapiencie resplendemꝰ. Thus offerimꝰ
si cogitationes carnis ꝑ sc̃a orationũ studia in ara cor¬
dis incendimꝰ. ut suaue aliꝗd dõ ꝑ cȩleste desideriũ. re¬
dolere ualeamꝰ. M yrrã offerimꝰ. si carnis uicia ꝑ absti
nenciã mortificamꝰ .ꝑ. mirrã nãq ut diaimꝰ agit᷑.
ne mortua caro putrefiat. Mortuã uͦ carnẽ putrescere
ẽ. hoc mortale corpꝰ fluxui iuxuriȩ deseruire. Sicut
hões in fetore luxuriȩ uitã finire. Mirrã gͦ dõ offerimꝰ
quando hoc mortale corpꝰ. a luxurię putredine ꝑ condi¬
m̃tũ continenciȩ custodimꝰ. Magnũ uͦ nob̾ aliqͥd magi
innuunt qđ in regionẽ suã ꝑuiã aliã reuertunt᷑. In eonãq
qđ admoniti faciunt ꝓfectonob̾ insinuant ꝗd faciamꝰ
Regio qͥppe nr̃a paridisus ẽ. ad quã iħu cognito redire
per uiã qua uenimꝰ ꝓhibem᷑. A regione & enĩ nr̃a. suꝑbiendo

Expanded text:
Regi coelorum aurum offerimus, si in conspectu illius claritate supernae sapientiae resplendemus; thus offerimus, si cogitationes carnis per sancta orationum studia in ara cordis incendimus, ut suave aliquid Deo per coeleste desiderium redolere valeamus; myrrham offerimus, sinentiam mortificamus. Per myrrham namque, ut diximus, agitur 1471 ne mortua caro putrefiat. Mortuam vero carnem putrescere, est hoc mortale corpus fluxui luxuriae deservire, sicut homines in fetore luxuriae vitam finire. Myrrham ergo Deo offerimus, quando hoc mortale corpus a luxuriae putredine per condimentum continentiae custodimus. 7. Magnum vero nobis aliquid magi innuunt, quod in regionem suam per aliam viam revertuntur. In eo namque quod admoniti faciunt, nobis profecto insinuant quid faciamus. Regio quippe nostra paradisus est, ad quam, Jesu cognito, redire per viam qua venimus prohibemur. A regione etenim nostra superbiendo,
Abbreviated transcription (Latin):
aut celeste est desideriũ. ager uͦ in qͦ t̾esaurꝰ abscondit᷑. disc¬
plina studii cȩlestis. Quẽ ꝓfecto agrũ uenditis om̃ib cõpa¬
rat qͥ uoluptatib carnis renũneians. cuncta sua t̾rena des¬
deria ꝑ discipline celestis custodiã calcat. ut nicħ iã qđ caro
blandit᷑ libeat. nicħ qđ carnalẽ uitã trucidat sp̃s phorescat.
Rursũ celeste regnũ negociatori hoĩ simile dr̃. qͥ bonas marga

Expanded text:
sciplina studii coelestis. Quem profecto agrum venditis omnibus comparat, qui, voluptatibus carnis renuntians, cuncta sua terrena desideria per disciplinae coelestis custodiam calcat, ut nihil jam quod caro blanditur libeat, nihil quod carnalem vitam trucidat spiritus perhorrescat. 2. Rursum coeleste re
Abbreviated transcription (Latin):
aquarii nascit᷑. in hac uita piscatoris ministeriũ sor¬
ciat᷑. Piscatores ut fert᷑ getulia ñ hab&e. Quis qͥ dicat
quia nemo illic in stella aquarii. nascit᷑. ubi piscator
om̃imꝰ ñ habetͦ. Rursꝰ quos nasci signo libre assert᷑.
trapez stas futos dict̃. Et traprzłtas multarũ genciũ
ꝓuinciȩ ignorant. F ateant᷑ ꝗͦ neceẽ ẽ. aut hoc in eis
signũ deeẽ. aut effectũ fatalẽ nullo mͦ hab̾e. In ꝑsarũ
qͦq francoꝵ q tra reges ex genere ꝓdeunt. qͥb ꝓfecto
nascĩb. qͥs estim& quanti eisdẽ mom̃tis horarũ. ac tẽ¬
porũ. ex seruili conditione nascant᷑: Et tam̃ filu
cũ serui qͥ secũ fuerant geniti. in seruitute moriant᷑.
ec de stella breuit diximꝰ. ne mathematiooꝵ. stulticiã
indiscussã p̃terisse uideam̃. Magi uͦ aurũ & thus & mirrã

Expanded text:
Aquarii nascitur, in hac vita piscatoris ministerium sorAquarii nascitur, in hac vita piscatoris ministerium sortiatur. Piscatores vero, ut fertur, Getulia non habet. Quis ergo dicat quia nemo illic in stella Aquarii nascitur, 1470 ubi piscator omnimodo non habetur? Rursum quos nasci sub signo Librae asserunt, trapezitas futuros dicunt; et trapezitas multarum Gentium provinciae ignorant. Fateantur ergo necesse est, aut hoc in eis signum deesse, aut effectum fatalem nullo modo habere. In Persarum quoque, Francorumque terra Reges ex genere prodeunt; quibus profecto nascentibus quis aestimet quanti eisdem momentis horarum ac temporum ex servili conditione nascuntur? et tamen regum cum servi qui secum fuerant geniti, in servitute moriantur. Haec de stella breviter diximus, ne Mathematicorum stultitiam indiscussam praeterisse videamur. 6. Magi vero aurum, thus et myrr
Abbreviated transcription (Latin):
q hoẽm subc̃stitutionib stellarũ putant. & hoc in
aduitoriũ sui erroris assumunt. qđ noua stella exut
cũ dñs in carne apparuit. Cuiꝰ fuis fatũ. eandẽ que
apparuus stellã putant. S si euanglii uerba pensamꝰ.
qͥb de eadẽ stella dr̃. Usq dũ ueniens starae supͣ ubi
erat puer. Nũ ñ puer ad stellã. s stella ad puerũ
cucurrit: Si dici liceat ñ stella fatũ pueri. s fatũ stelle
qͥ creauit administrat. Neq enĩ ꝓptͣ stellas hõ.s stelle
ꝓpt̾ hoĩem facte st̃. Et si stella fatũ hoĩs dr̃. ipsis suis
ministeriis subeẽ hõ ꝑhibet᷑. Certe cũ iacob de utero
tẽpore. eodẽq mom̃to utrũq mat̾ fuader. it ñ una utriꝰq
uitȩ equalitas fuit. S ad hec solent mathematici respõ¬
dere. quia uirtꝰ constellationis. in ictu pungentis ẽ. Quib
tat᷑. neceẽ iã erit ut tot dicant fata. ꝗtͦ s̃ m̃bra nas¬
cenciũ. Fateri &ia mathematici solent. qđ qͥsqͥs signo

Expanded text:
que hominem sub constitutionibus stellarum putant; et hoc in adjutorium sui erroris assumunt, quod nova stella exiit cum Dominus in carne apparuit, cujus fuisse fatum eamdem quae apparuit stellam putquibus de eadem stella dicitur: Usque dum veniens staret supra ubi erat puer, dum non puer ad stellam, sed stella ad puerum cucurrit, si dici liceat, non stella fatum pueri, sed fatum stellae qui creavit administrat. Neque enim propter stellas homo, sed stellae propter hominem factae sunt. Et si stella fatum hominis dicitur, ipsis suis ministeriis subesse homo perhibetur. Certe cum Jacob, de uterotempore, eodemque momento utrumque mater fuderit, non una utriuit enim ipse: Sed ad hoc solent mathematici respondere quia virtus constellationis in ictu puncti est. Quibus tatur, necesse jam erit ut tot dicant fata, quot sunt membra nascentium. Fateri etiam mathematici solent quod quisquis in signo
Abbreviated transcription (Latin):
Edm̃ negant. Hi uidelic& aurũ offert̾. s offerre ei¬
thus nolt᷑. Et st̃ ñ nulli qͥ hc̃ dm̃ & regẽ fatent᷑. s assũp¬
sisse carnẽ mortalẽ negant. Hi nimirũ ei & aurũ &
S fferamꝰ thus ut credamꝰ qđ is qͥ in tempore apparuit. ds̃
ante tẽpora ea titit. Offeramꝰ myrrã. ut eũ quẽ credimꝰ
in sua diuinitate impassibilẽ credamꝰ &ĩa in nr̃a fuisse
carne mortalẽ: quãuis in auro thure. & myrra potest

Expanded text:
offerre thus nolunt. Et sunt nonnulli qui hunc et Deum et regem fatentur, sed assumpsisse carnem mortalem negant. Hi nimirum ei aurum et ; offeramus thus, ut credamus quod is qui in tempore apparuit Deus ante tempora exstitit; offeramus myrrham, ut eum quem credimus in sua divinitate impassibilem credamus etiam in nostra fuisse carne mor
Abbreviated transcription (Latin):
cognosct᷑. & duriora saxis scindi ad penitendũ nolunt. eũ.
confiteri abnegant quẽ elem̃ta ut diximꝰ aut signis. aut
herode reqͥsiti locũ natiuitatis eiꝰ exp̾munt quẽ script᷑ȩ¬
fierae ad testimoniũ damnationis: & nobis ad aduitoriũ¬
benedicer& designauit. Qui & caligans oculis. & ꝓphe¬
tans in p̾senni filiũ ñ uidit. cui tamꝰ multa in p̾terũ
p̃uidit: Quia nimirũ uidaicus ppłs ꝓpheciȩ spiritu
plenus. & cecus eũ de qͦ multa in futuro predixit. in p̃senti¬
positũ ñ agnouit. S natiuitate regis nr̃ cognita hero¬
des ad callida argum̃ta conuertit᷑. ne t̃reno regno
pͥuaret᷑. Renunciari sibi ubi puer inueret᷑ postulat.
adorare uelle se simulat. ut qͣsi hunc si inuenire po̾sit

Expanded text:
cognoscunt, et duriora saxis scindi ad poenitendum nolunt eumque confiteri abnegant, quem elementa, ut diximus, aut signis aut Herode requisiti locum nativitatis ejus exprimunt, videfieret ad testimonium damnationis, nobis ad adjutorium designavit, qui caligans oculis et prophetans in praesenti filium non vidit, cui tamen multa in posterum praevidit. Quia nimirum Judaicus populus, prophetiae spiritu ple nus, et caecus, eum de qregem, abierunt. Nativitate Regis nostri cognita, Herodes ad callida argumenta convertitur, ne terreno regno privaretur. Renuntiari sibi ubi puer inveniretur postulat. Adorare velle se simulat, ut quasi hunc, si invenire possit,
Abbreviated transcription (Latin):
seruus cũ iã uidex culpas eraminat. talentũ de t̾ra leuat
uia s̃ pleriq qͥ tc̾ se a t̾renis oꝑib subtrahunt. quando
iã ꝑ animaduersionẽ udicii. ad ȩt̾nũ supplicuĩ trabum
a nte gͦ de talenti nr̃i ponenda ratione ugilemꝰ: ut cũ
iã uidex ad feriendũ ĩmin&. lucrũ nos qd fecimꝰ excus&̾.

Expanded text:
servus cum jam Judex culpas examinat talentum de terra levat. servus cum jam Judex culpas examinat talentum de terra levat. Quia sunt plerique qui tunc se a terrenis operibus subtrahunt, quando jam per animadversionem Judicis ad aeternum supplicium trahuntur. Ante ergo de talenti nostri ponenda ratione vigilemus, ut cum jam Judex ad feriendum imminet, lucrum nos quod fecimus excuset.
Abbreviated transcription (Latin):
bens rerũ affluenciã uigil&̾ ne a miscdĩȩ largitate tor¬
pescat. Habens artẽ qua regit᷑ magnoꝑe studeat. ut usũ
atq utilitatẽ illiꝰ cũ ꝑruno parciat᷑. Habens loquendi locũ
apł diuitẽ. damnationẽ ꝓ retento talento timeat. si ñ cũ
unoqͦq nrm̃ uenturꝰ uidea exig&. quantũ dedit. Et gͦ de
talenti sui rationib redeunte dño qͥsq securꝰ sit cũ tremore
pens& cottidie qđ accepit. Ecce namq uixta ẽ. ut ille qͥ
t̾ra in qͣ natꝰ ẽ longe discessit. S ꝓfecto reuertet᷑ ut de
talentis ranonẽ ponat. qͥa si a bona actione torpescimꝰ. de
ipsis donis que contulit. nos districtiꝰ uidicat. Consideremꝰ
ꝗ que accepimꝰ. atq in eorũ erogatione uigelemꝰ. Nulla
nos a sp̃ali oꝑe t̾rena cura impediat. ne si in t̾ra talentũ
abscondat᷑. talenti dñs ad iracundiã ꝓuocet᷑. Piger eenĩ

Expanded text:
bens rerum affluentiam vigilet ne a misericordiae largitate torbens rerum affluentiam vigilet ne a misericordiae largitate torpescat, habens artem qua regitur magnopere studeat ut usum atque utilitatem illius cum proximo partiatur, habens loquendi locum apud divitem damnationem pro retento talento timeat, si, cum vaunoquoque nostrum venturus judex exiget quantum dedit. Ut ergo de talenti sui rationibus, redeunte Domino, quisque securus sit, cum tremore penset quotidie quid accepit. Ecce namque jam juxta est ut ille qui terra in qua natus est discessit, sed profecto revertitur, ut de talentis rationes ponat: quia si a bona actione torpescemus de ipsis donis quae contulit, nos districtus judicat. Consideremus ergo quae accepimus atque in eorum erogatione vigilemus. Nulla nos a spiritali opere terrena cura impediat, ne si in terra talentum absconditur, talenti Dominus ad iracundiam provocetur. Piger etenim
Abbreviated transcription (Latin):
bras mitit᷑ .F penã qͥppe in ext̾iores cadet qͥ ꝑ culpã
suã sponte in interiores tenebras cecidit. Iuc coactus
patit᷑ tenebras ultionis. qͥ hic libenter sustinuit tenebras
acceptione securꝰ est. Nullus nãq ẽ qͥ uerascit᷑ dicat. talen¬
tũ minime accepi. ñ ẽ unde rationẽ ponere cogar. Talenti
enĩ nõe cuiliba& pauꝑi aiã hoc ipsũ reputabit᷑. qđ uel mi¬
nimũ accepit. Alius nãq accepit intellegenciã. p̃dica¬
tonis ministeriũ deb& ex talento. Alius t̾renã substan
intelligenciã nec rerũ affluenciã accepit̾. s tam̃ didicit
artẽ qua pascit᷑. ipsaq ars ei in talenti acceptione repu¬
tat᷑. Aliꝰ nicħ hoꝵ assecutus ẽ. sed tam̃ fortasse familiaritatis
locũ apd diuitẽ meruit. talentũ ꝓfecto familiaritatis acce¬
pit. Si gͦ nicħ ei ꝓ indigentib loqͥt᷑ ꝓ talenti ratione
damnat᷑. Habens ꝗͥ intellectũ curae om̃ino ne taceat. Ha¬

Expanded text:
ret. Per poenam quippe in exteriores cadet, qui per culpam sua sponte in interiores tenebras cecidit. Illic coactus patitur tenebras ultionis, qui hic libenter sustinuit tenebras acceptione securus est. Nullus namque est qui veraciter dicat: Talentum minime accepi, non est unde ponere rationes cogar. Talenti enim nomine quilibet pauperi etiam hoc ipsum reputabitur, vel quod minimum accipit. Alius namque accepit intelligentiam, praedicationis ministerium debet ex talento; alius terrenam accepitintelligentiam, nec rerum affluentiam accipit, sed tamen didicit artem qua pascitur, ipsa ars ei in talenti acceptione reputabitur; alius nihil horum assecutus est, sed tamen fortasse familiaritatis locum apud divitem meruit, talentum profecto familiaritatis accepit; si ergo nihil ei pro indigentibus loquitur, pro talenti retentione damnatur. Habens ergo intellectum curet omnino ne taccat, ha
Abbreviated transcription (Latin):
corde duricia. que hc̃ nec ꝑ ꝓpheciȩ donũ. nec ꝑ miracula
agnouit. Omĩa qͥppe elem̃ta auctorẽ suũ uenisse testata
s̃. Ut enĩ de eis quȩdã usu humano loqr. dm hc̃ cęli eẽ
cognouert̃. qͥa ꝓtinꝰ stellã misert̃. Mare cognouit. quia
sub plantis eiꝰse calcabile prebuit. Terra cognouit. qͥa
eo moriente contremuit. Sol cognouit. qͥa lucis suȩ ra¬
dios abscondit. Saxa &̾ parietes agnouert᷑. qͥa tẽpore
morͣentis eiꝰ scissȩ st̃. Infernꝰ cognouit. qͥa hos qͦs tenebat

Expanded text:
er miracula agnovit. Omnia elementa auctorem suum venisse testata sunt. Ut enim de eis quaedam usu humano loquar, Deum hunc coeli esse cognoverunt, quia protinus stellam miserunt. Mare cognovit, quia sub plantis ejus se calcabile praebuit. Terra cognovit, quia eo moriente contremuit. Sol cognovit, quia lucis suae radios abscondit. Saxa et parietes cognoverunt, quia tempore mortis ejus scissa sunt. Infernus agnovit, quia hos quos teneb
Abbreviated transcription (Latin):
nasti. & congregas ubi ñ sparsisti. & timens abii. & ab¬
scondi talentũ tuiũ in t̾ra. Ecce habes qđ̃ tuũ est. No¬
adlucrũ deseruire desimulat. & timuisse se dicit in
lucrũ talentũ expendere. qͥ hoc solũ timere debuerat.
ne hoc sine lucro ad dñm reportar&e. St̃ enĩ pleriq int᷑¬

Expanded text:
 sparsisti, et timens abii, et abscondi talentum tuum in terra. Ecce habes quod tuum est . » Noad lucrum deservire dissimulat, et timuisse se dicit in lucrum talentum expendere, qui hoc solum timere debuerat, ne hoc sine lucro ad dominum reportaret. Sunt plerique int
Abbreviated transcription (Latin):
qͥsq in tabernacula ęt̾̃na recipit᷑. & ȩt̾̃ni regni luce ꝑdita.
ad exteriores tenebras reꝓbi ꝑtrahunt᷑. Nc̃ enĩ bonos malosq
cõmunit̃ qͣsi ꝑmixtos pisces fidĩ sagena nos continae. s litus
fuerint mutari ñ posst̃. nos aũt mali capim᷑. s in bonitatẽ
ꝑmutam᷑. Cogitemꝰ ꝗ in captione. ne diuidam᷑ in littore.
Ecce quã grata uobis ẽ hodierna sollemnitas. ita ut se non
modico addicat. si cii exhoc conuentu ur̃o deesse contin
mine. & cruciat᷑ et̾na cõbustione. Unde & hanc eandẽ cõ¬
parationẽ dñs sub breuitate apperit. cũ subiungit. Sic
erit in cõnsumatione scli. Exibunt angłi & seꝑabunt ma¬
los de medio iustoꝵ & mittent eos in caminũ ignis ibit erit

Expanded text:
quisque in tabernacula aeterna recipitur, et interni regni luce perdita, ad exteriores tenebras reprobi pertrahuntur. Nunc enim bonos malosque communiter quasi permistos pisces fidei sagena nos continet, sed littus fuerint mutari non possunt; nos autem mali capimur, sed in bonitate permutamur. Cogitemus igitur in captione, ne dividamur in littore. Ecce quam grata est vobis hodierna solemnitas, ita ut se non modicum addicat, si cui ex hoc conventu vestro deesse contingmine, cruciatur aeterna combustione? Unde et hanc eamdem comparationem Dominus sub brevitate aperit cum subjungit: Sic erit in consummatione saeculi. Exibunt angeli, et separabunt malos de medio justorum, et mittent eos in caminum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ talenta qͥnq erterioꝵ administrationẽ meruit ᷤ ͤ. ab
intellectu int̾norũ adhuc uacuus fuit. Unũ ꝗͦ talen¬
tũ qđ intellectũ significare diximꝰ. illi dari debuit. qͥ
bene exteriora quȩ acceꝑat ministrauit. Qđ cottidie
in sc̃a eccła cernumꝰ. qͥa pleriq dũ bene ministrant er¬

Expanded text:
 talenta exteriorum administrationem meruit, ab intellectu interiorum adhuc vacuus fuit. Unum ergo talentum, quod intellectum significare diximus, illi dari debuit qui bene exteriora quae acceperat ministravit. Quod quotidie in sancta Ecclesia cernimus, quia plerique du
Abbreviated transcription (Latin):
carne nasceret᷑. discordiã cũ angłis habuimꝰ. a quoꝵ clari¬
tate & mundicicia ꝑ pͥmȩ culpȩ meritũ. ꝑ cottidiana de¬
licta longe distabamꝰ. Quia enĩ peccando extranei eramꝰ
a dõ extraneos nos a suo consortio deputabant angłi
ciues dĩ : s qͥa nos cognouimꝰ regẽ nr̃um. recognouer nos
angłi ciues suos. Quia enĩ cȩli re&x terrã nr̃ȩ carnis assũp¬
sit. Infirmitatẽ nram illa iã angłica celsitudo ñ despicit.
ad pacẽ nrãm angłi redeunt. intencionẽ pͥoris rixȩ
pꝰponunt. Et quos infirmos pͥus abiectosq despexerant.

Expanded text:
eretur, discordiam cum angelis habuimus, a quorum claritate atque munditia per primae culpae meritum, per quotidiana delicta longe distabamus. Quia enim peccando extranei eramus a Deo, extraneos nos a suo consortio deputabant angeli, cives Dei. Sed quia nos cognovimus regem nostrum, recognoverunt angeli cives suos. Quia enim coeli rex terram nostrae carnis assumpsit, infirmitatem nostram illa jam angelica celsitudo non despicit. Ad pacem nostram angeli redeunt, intentionem prioris discordiae postponunt. Et quos infirmos prius abjectosque despexerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
dare pecuniã meã nũmulari is. & ego ueniens rerepissẽ
unq qđ meũ e̾e̾t cũ usura. Ex uerbis suis seruus ꝯft̾i¬
git᷑ cũ dñs dicit. Meta ubi ñ semino. & ꝯgrego ubi non
sparsi. acsi aꝑte dicat. Si uxta tuã sentenciã & illud
dũ dediꝰ. Pecuniã uͦ nũmulariis dare est. eis scienciã pͣdi¬

Expanded text:
dare pecuniam meam nummulariis, et ego veniens recepissem utique quod meum est cum usura. Ex verbis suis servus constringitur cum dominus dicit: Meto ubi non semino, et congrego ubi non sparsi. Ac si aperte dicat: Si juxta tuam sententiam et illud dum dedi. Pecuniam vero nummulariis dare
Abbreviated transcription (Latin):
St̃ nãq ñ nulli qͥ donũ intellegenciȩ ꝑceperunt. s tam̃ sola
talenta contulit. rationẽ posit᷑us redit. qͥa is qͥ nc̃ pie
spiritalia dona tribuit. districte in uiditio merita exqͥ¬
rit. Quid qͥs accepit considerit. & qđ pͥmũ. de acceptis
report& pensat. Seruus qͥ geminata talenta rettulit.
a dño laudat᷑. atq ad ȩternã remunerationẽ ꝑducit᷑.
cũ ei uoce dñica dr̃. Euge serue bone & fidelis. qͥa suꝑ

Expanded text:
Sunt namque nonnulli qui donum intelligentiae perceperunt, sed tamSunt namque nonnulli qui donum intelligentiae perceperunt, sed tamtalenta contulit, rationem positurus redit; quia is qui nunc pie spiritualia bona tribuit, districte in judicio merita exquirit. Quidquid quisque accepit considerat, et quod lucrum de acceptis reportet pensat. Servus qui geminata talenta retulit, a domino laudatur atque ad aeternam remunerationem perducitur cum e
Abbreviated transcription (Latin):
intellectꝰ tantũmͦ designat᷑. S is qͥ qͥnꝙ talecta accepat
alia qͥnq lucratꝰ ẽ. Quia s̃ ñ nulli. qui ꝗsi int̾na ac mistia
penetrare nesciunt. ꝓ intentione tam̃ suꝑnȩ pat̾e docẽt
recta que posst̃. de ipsis ex t̾iorib quȩ acceperunt. Dũꝙ
se a carnis petulancia. a t̃renaru. ambitu. atq a uisibi¬
atq oꝑationẽ ꝑcipiunt. subtilia de int̾nis intelligunt¬
nira de ext̾ĩorib oꝑant᷑. Cũq & intellegendo & oꝑando
aliis p̃dicant. quasi duplicatũ de negocio lucrũ reportat.¬
ene aũ alii qͥnq alii duo in lucrũ uenisse referunt᷑. Quia
dũ utriq sȩaui predicatio impendit᷑. quasi accepta talenta
geminant᷑. S is qͥ unũ talentũ acceꝑat. abiens fodit in t̾rã.
& abscondit pecuniã dñi sui. Talentũ qͥppe in t̾rã absconaiẽ
ẽ acceptũ ingeniũ in t̾renis actib implicare. lucrũ spiri¬
tale ñ quȩrere. cor a t̾renis cogitationib nunꝗͣ leuare.

Expanded text:
Sed is qui quinque talenta acceperat, alia quinque lucratus est; quia nonnulli sunt qui, etsi interna ac mystica penetrare nesciunt, pro intentione tamen supernae patriae, docent recta quae possunt, de ipsis exterioribus quae acceperunt; dumque se a carnis petulantia, a terrenarum rerum ambitu, atque visibiatque operationem mira in exterioribus operantur. Cumque intelligendo et operando aliis praedicant, quasi duplicato negotio lucrum reportanque, vel alia duo in lucrum venisse referuntur: quia dum utrique sexui praedicatio impenditur, quasi accepta talenta geminantur. Sed is qui unum talentum acceperat, abiens fodit in terram, et abscondit pecuniam domini sui. Talentum in terra abscondere, est acceptum ingenium in terrenis actibus implicare, lucrum spirituale non quaerere, cor a terrenis cogitationibus nunquam levare.
Abbreviated transcription (Latin):
multa uident᷑. S tc̃ fidelis seruus supͣ multa constituet᷑.
quanlo de uit ta om̃i corruptionis molestia de ȩt̃nis gau¬
diis in illa celesti secde głatur. Tc̃ ad dñi sui gaudiũ ꝑfec¬
te intromittit᷑. quando in et̾na illa patria assũptꝰ. atq cortibus
sit iã qd̃ exteriꝰ doleat de corruptione. Seruus aut̃¬

Expanded text:
c fidelis servus supra multa constituitur quando, devicta omni corruptionis molestia, de aeternis gaudiis in illa coelesti sede gloriatur. Tunc ad domini sui gaudium perfecte intromittitur, quando in aeterna illa patria assumptus, atque angelorsit jam quod exterius doleat de corruptione. Sanctus
Abbreviated transcription (Latin):
ris. Quo c̃tra dauid cũ regni sui potenciã corã archa dñi
saltando dispccerae dixit. Ludã & uilior fiã plusquã factꝰ
sũ. & ero humilis in oculis meis. Quẽ enĩ ñ extollerit ora
leonũ frangere. ursorũ brachia dissipare. despectis pͥorib fr̃bus¬
b eleͥgi. reꝓbato rege ad regni gub̃nacula ungi. timẽdũ
cũctis io lapide goliã sternereᷤ. a rege ꝓposit̾a extinetis
alophilis p̃pucia numerora reportare. regnũ e& ꝓmissa¬
one ꝑciꝑe. cunctũq ifrabeliticũ popłm sine ulla pꝰmodũ
contradictione possidere. & tam̃ se in cunctis despicit.¬

Expanded text:
ris. Quocirca, David cum regni sui potentia coram arca Domini ris. Quocirca, David cum regni sui potentia coram arca Domini saltando despiceretur, dixit: Ludam, vilior fisum, et ero humilis in oculis meis . Quem enim non extolleret ora leonum frangere, ursorum brachia dissipare, despectis prioribus fratribus eligi, reprobato rege ad regni gubernacula ungi, timendum cunctis uno lapide Goliam sternere, a rege proposita exstinctis allophylis numerosa praeputia reportare, regnum ex promissione percipere, cunctumque Israeliticum populum sine ulla postmodum contradictione 1461 possidere?
Abbreviated transcription (Latin):
custodiant. cũ quȩdã mirabilit̃ sciunt. illud ante m̃tis ocu¬
los student reuocare qđ nesciunt. Et dũ ex parte alia in¬
firmitatẽ suã considerant. ex ea parte qua ꝑfectus ẽ eoꝵ
custos uirtutis. Restat qͦ ut in om̃e qđ scit. sese mens depͥ¬
mat. ne qđ uirtꝰ sciencie congregat. uentꝰ elationis tollat
ũ bona fr̃s agitis semꝑ ad memoriã male acta reuocate
ut caure culpa conspicit᷑. nunquã de bono opere incaute
animꝰ letet᷑. Suꝑiores inuicẽ eos maxime qui uobis cõmissi
ñ st̃ ꝓxrimos ur̃os attendite quia & quos agere aliqua pͣua
conspicitis que in eis lateant bona nescitis. Magnꝰ gͦ unꝰ¬
quisq eẽ studeat. s tam̃ aliqͦm eẽ se nesciat. ne dũ sibi
magnitudinẽ arrogant᷑ tribuit. amittat. Hinc aeenĩ ꝑ
n& ipsis prudentes. Hinc paulus ait. Nolite prudentes eẽ
apud uosm&e ipsos. Hinc contra suꝑbientẽ saulẽ dr̃. Cũ esses
magnũ feci. qͥa uͦ tu te magnũ c̃spicis. a me paruus estima¬

Expanded text:
custodiant, cum quaedam mirabiliter sciunt, illud ante mentis oculos student revocare quod nesciunt, ut dum ex parte alia infirmitatem suam considerant, ex ea parte qua perfectus est eorum se iam custos virtutis. Restat ergo ut in omne quod scit sese mens deprimat ne quod virtus scientiae congregat ventus elationis tollat. Cum bona, fratres, agitis, semper ad memoriam male acta revocate, ut dum caute culpa conspicitur nunquam de bono opere incaute animus laetetur. Superiores invicem, eos maxime qui vobis commissi non sunt, proximos vestros attendite, quia et quos agere aliqua prava conspicitis, quia in eis lateant bona nescitis. Magnus ergo unusquisque esse studeat, sed tamen aliquo modo esse se nesciat, ne dum sibi magnitudinem arroganter tribuit, amittat. Hinc etenim peet coram vobismetipsis prudentes . Hinc Paulus ait: Nolite prudentes esse apud vosmetipsos . Hinc contra superbientem Saul dicitur: 1460 magnum feci. Quia vero tu te magnum conspicis, a me parvus existima
Abbreviated transcription (Latin):
&iã cũ agant forcia desemaeipsis senciunt uilia. qͥd in
 & si quelib& assint aꝑa. nulla s̃ nͥ ax humilitate condiant᷑.
M iranda qͥppe actio cũ eleuatione ñ eleuat᷑. s grauat. Qui
enĩ sine humilitate uirtu tes congregat. qͣsi in ueniũ puluere᷑
portat. Unde aliꝗd ferre cernit᷑. inde det̾ius cecat᷑.
In cunctis ꝗͦ que agitis fr̃s mei. radicẽ boni oꝑis humilitatẽ
tenete. Hec qͥb iã suꝑiores s qͥb adhuc inferiores estis
aspicite. ut dũ meliorũ uobis erempla p̃ponits. ad maiora
semꝑ ascendere ex humilitate ualeatis. Secundũ LOCAM.¬

Expanded text:
iam cum agunt forcia, de semetipsis vilia senciunt, quid in si quelibet bona assint opera, nulla sunt, nisi ex humilitate condiantur. Miranda quippe accio cum elacione non eleenim sine humilitate virtutes congregat, in ventum pulverem portat; et unde aliquid ferre cernitur, inde deterius caecatur. In cunctis ergo quae agitis, fratres mei, radicem boni operis humilitatem tenete; nec quibus jam superiores, sed quibus adhuc inferiores estis, aspicite, ut dum meliorum vobis exempla proponitis, ad majora semper ascendere ex humilitate valeatis. HOM
Abbreviated transcription (Latin):
nãq ẽ qͥ an. Ego sũ panis uiuus qͥ de cęlo descendi. hocꝰ
ꝗ in qͦ dñs nascit᷑ domꝰ panis ante uocatꝰ e᷑. qͥa futurũ
ꝓfecto erat ut ille ibi ꝑ matiã carnis apparerq qͥ electo
m̃tes int̾na sacietate reficer&. Qñ in parentũ domo s
in uia nascit᷑. ut ꝓfecto ostender& qͥa ꝑ humanitatẽ quã
assũpserat. qͣsi in alieno nascebat᷑. Auenũ uidelica̾ ñ

Expanded text:
is vivus, qui de coelo descendi . Locus ergo in quo Dominus nascitur, domus panis antea vocatus est, quia futurum profecto erat ut ille ibi per materiam carnis appareret, qui electorum mentes interna satietate reficeret. Qui non in parentum domo, sed in via nascitur, ut profecto 1461 ostenderet, quia per humanitatem suam quam assumpserat quasi in alieno
Abbreviated transcription (Latin):
sponder&. Contrariũ gͦ ueritati uidet᷑ eẽ qđ ioħs sonuit
s tam̃ a ueritatis tramite ñ recessit. Qui cũ se &ia ꝓpħam
negat. qͥa uidelicae ñ solũ poterat redemptorẽ p̃dicare
s aeĩa de monstrare. Quis nã sit continuo expͥmit dũ
subiungit. Ego uox clamantis in deserto. Scitis fr̃s um̃i¬

Expanded text:
sonuit, sed tamen a veritatis tramite non recessit. 2. Qui cum se etiam prophetam negat, quia videlicet non solum poterat Redemptorem praedicare, sed etiam demonstrare, quisnam sit continuo exprimit, dum subjungit: Ego vox clamantis in deserto. Scitis, fr
Abbreviated transcription (Latin):
nalis animꝰ designat᷑ Qui. mox ut fauore uel de tractione
tangit᷑ in partẽ quãlib& inclinat᷑. Si enĩ abhumano ore
aura fauoris flauerit. hilarescit. ex tollit᷑. totũ ꝙ se qͣsi
ad grãm inflectit. S si inde uentus de tractionis eru¬
perit unde laudis aura ueniebat. mo& hc̃ quasi in par¬
tẽ alt̾am ad uĩ furoris inclinat. S harundo uento agita¬
ta ioħ̃s ñ erat. quia hc̃ nec blandũ gr̃a. Nec cuiꝰ lib&
detractio in ira asꝑũ faciebat. nec ꝓsꝑa hẽ erigere. nec
aduersa nouerant inelinare. Harundo qͦ agitata uento

Expanded text:
nalis animus designatur? Qui mox ut favore vel detractione nalis animus designatur? Qui mox ut favore vel detractione tangitur, statim in partem quamlibet inclinatur. Si enim ab humano ore aura favoris flaverit, hilarescit, extollitur, totumque se quasi ad gratiam inflectit. Sed si inde ventus detractionis eruperit, unde laudis aura veniebat, mox eum quasi in partem alteram ad vim furoris inclinat. Sed arundo vento agitata Joannes non erat, quia hunc nec blandum gratia, nec cujus libet detractio ira asperum faciebat. Nec prospera hunc erigere, nec adversa noverant
Abbreviated transcription (Latin):
predicamꝰ xp̃m crucifirũ. uideis qͥdẽ scandalũ. gentib aut̃
stulticiã. Stultũ qͥppe hoĩb uisũ ẽ. ut ꝓ hõib auctor uite
moreret᷑. & inde contra eũ homo scandalũ sũpsit. unde &eĩa
plus debitor fieri debuit. Nã tanto ds̃ ab hõib dignshono¬
randõ eẽqͣnto ꝓ hominib & indigna susceperat. Quid ẽ gͦ
dicere. Beatꝰ qui ñ fuerit scandalizatꝰ imme. Nisi aꝑta
uoce abiectionẽ mortis suȩ. humilitatẽq signare: Acsi patent̃
dicat. Mira qͥdẽ facio s abiecta ꝑpeti ñ dedignor. Quia gͦ
moriendo te subsequor. cauendũ ualde ẽ hõib ne in me
mortẽ defpiciant qui signa uenerant᷑. S dimissis ioħis discipłis¬
ꝗd de eodẽ ioħe turbis dicat audiamꝰ. Quid existis uidere¬
in deserto: arundinẽ uento agita tã Qđ uidebic& ñ asse¬
rendo s negando intulit. harundinẽ qͥppe mox ut aura
contigerit. in partẽ alt̾am flectit. Et ꝗd ꝑ arunclinẽ nͥ car¬

Expanded text:
dem scandalum, gentibus autem stultitiam . Stultum quippe hominibus visum est ut pro hominibus auctor vitae moreretur; et inde contra eum homo scandalum sumpsit, unde etiam plus debitor fieri debuit. Nam tanto Deus ab hominibus dignius honorandus est, quanto pro hominibus et indigna suscepit. Quid est ergo dicervoce, abjectionem mortis suae humilitatemque signare? Ac si patenter dicat: Mira quidem facio, sed abjecta perpeti non dedignor. Quia ergo moriendo te subsequor, cavendum valde est hominibus, ne in me mortem despiciant, qui signa venerantur. Et cum discessisat audiamus: Quid existis in desertum videre? Arundinem vento agitatam? Quod videlicet non asserendo, sed negando intulit. Arundinem quippe mox ut aura contigerit, in partem alteram flectit. Et quid per arundinem nisi car
Abbreviated transcription (Latin):
a bonitatis suȩ studio ñ mutat᷑. Unde iohannes qͦq ad
uerba inuidiȩ p̃dicam̃ta respondit ateȩ. Nã ꝓtinꝰ adiun¬
git. Ego baptizo in aqua. medius aũ ur̃m stetit. quẽ
uos nescitis. loħs ñ in spũ. s aqua baptizat. qͥa peccata
soluere ñ ualens. baptizatoe. corpora ꝑ aquã lauat. sed

Expanded text:
e studio non mutatur. Unde Joannes quoque ad verba invidiae praedicamenta respondit vitae. Nam protinus adjungit: Ego baptizo in aqua; medius autem vestrum stetit, quem vos nescitis. Joannes non spiritu, sed aqua baptizat, quia, peccata solvere non valens, baptizatorum corpora per aquam lavat, sed