comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ma in promptu st̃ nr̃is sensib et
ea facile ĩuestigamꝰ: elucet in eis
ordinẽ uidere nõ possumꝰ in ordi¬
nata putant qͥ esse nõ putant
nͥ qͦ udere cõsueuerũt. Aut si pu¬
tant tale aliqͥd putãt qͣle uid̾e cõ¬
sueuerũt. Nos aũt qͦꝵ gressus ne
in illam ꝑu̾sitatẽ ĩcidamus eadẽ

Expanded text:
ma in promptu sunt sensibus nostris, et ea facile investigamus, elucet in eis ordinem uidere non possumus, inordinata arbitrantur. qui esse non putant. nisi quod uidere possunt, aut, si putant, tale aliquid putant, quale uidere consueuerunt. Nos autem, quorum gressus, ne in illam peruersitatem incidamus, eadem
Abbreviated transcription (Latin):
cessare. No gͦ absurdius qͥd
regimine ꝓuidentie dei. cuiꝰ extre¬
ma et exigna uideas tanta dispo¬
sitione formari: ut hiis qͥ aliqͣn-¬
to attentius ea cogitant ineffabi¬

Expanded text:
cessare? Quid ergo absurdius, quid regimine providentiae, cujus extrema et exigua videas tanta dispositione formari, ut aliquanto attentius cogitata ineffabi
Abbreviated transcription (Latin):
tia diuina gub̾nari. Hanc aũt
unam ꝑtem t̾renam ⁊ humidam
aeris ꝙ hͦi uicinioris qͥ t̾raꝵ et aqͥ¬
rũ exhalatõnibꝰ humescit. In qͦ
uenti nubesq cõsurgunt casib
potius ac fortuitis motib agita

Expanded text:
tia gubernari, hanc autem imam partem terrenam et humidam aerisque huius uicinioris, qui terrarum et aquarum exhalationibus humescit, in quo uenti nubesque consurgunt. casibus potius et fortuitis motibus agita
Abbreviated transcription (Latin):
hiis iam ĩbutos ĩuenerat. ut in
eis iam cõsummaret᷑ actio ipsa¬
renuerat. ne si ⁊ ab ip̃is remou̾e¬
tur: ĩprobata potius qm t̾mina¬
ta uideret᷑. si autẽ gentib ĩpon̾et᷑
aut nõ xpi ꝓmittendi cã institu¬

Expanded text:
his iam inbutos inuenerat, ut in eis iam consummaretur ipsa actio prtenuerat, ne si et ab ipsis remoueretur, inprobata potius quam terminata uideretur, si autem et gentibus inponeretur, aut non Christi promittendi causa institu
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ in eis qui ħ qͦ ꝑtin̾ent intel¬
ligebant. Post̾ior autẽ ppls acce¬
neris uel consuetudis aut congͥ¬
entie necessitate retenti credide¬
rant: etiam ꝓhibebat᷑ ut ꝑ illoꝰ

Expanded text:
autem in eis, qui non intelligebant. Posterior ergo populus acceneris, nulla consuetudinis, vel congruenti necessitate retenti crediderant, etiam prohibebatur, ut super
Abbreviated transcription (Latin):
Alia est humor oĩa simplicia
m̃bra transiens: sicut ros qͥ ĩnu¬
tͥmentũ aptus est cõuerti. cũ cor¬
pus nutͥmento caret: ⁊ ut m̃bra
cũ aliqua cã fortis motꝰ aut alia
ea exiccau̾it humectet. Tercia est
humor qͥ paꝵ añ coagulatus
nutͥmentum est in mbroꝵ sub̾a.¬
iam qͥdem ex ꝑte cõplexionis: s
nũdum ex ꝑte eẽntie cõplete siłi¬
tudinisq cõnsum. Quarta est hu¬
mor qͥ est intus in m̃bris simpli¬
cib a pͥncipio natiuitatis. ꝑ quẽ
ꝑtium eoꝵ cõtinuitas existit. Cui
pͥncipiũ est ex sꝑmate. sꝑmatis
pͥncipiũ est ex humorib. Humo¬
res aũt boni nat᷑ales et suꝑflui.¬

Expanded text:
Alia est humor per omnia simplicia membra transiens sicut ros, qui in nutrimentum aptus est converti, cum corpus nutrimento caret; et membra cum aliqua causa fortis motus, aut alia, ea exiccaverit, humectat. Tertia est humor qui parum ante coagulatus, nutrimentum est, in membrorum subiam quidem ex parte complexionis, sed nondum ex parte essentie complete, similitudinisque, conversum. Quarta est humor qui est intus in membris simplicibus a principio nativitatis, per quem partium eorum continuitas existit, cuius principium est ex spermate; spermatis principium est ex humoribus. Humores autem boni, naturales et su
Abbreviated transcription (Latin):
rum morib cõsuetudo surrexit ut
mulieres filios qͦs gignunt nutͥre
ad nutendũ tradant. E uidelz ex
sola incõtinentie cã uidet᷑ inuen-¬
tũ: q̃ dũ se cõtin̾e nolunt. despici¬
unt lactare qͦs gignũt .ui. Detẽ¬

Expanded text:
rum moribus consuetudo surrexit, ut mulieres filios quos gignunt, nutrire ad nutriendum tradant. Quod ex sola causa incontinentiae videtur inventum, quia dum se continere nolunt, despiciunt lactare quos gignunt. Hae
Abbreviated transcription (Latin):
ille minor eungelicus filius ad noꝰ¬
met ip̃es reu̾si surgamus et ad illũ
redeamus a quo peccando recesseramꝰ.
Ibi ẽẽ nr̃m nõ habebit mortẽ. ibi no¬
sce nr̃m nõ habebit errorem. ibi a¬
mare nr̃m non habebit offensionẽ.

Expanded text:
minor ille euangelicus filius ad nosmet ipsos reuersi surgamus et ad illum redeamus, a quo peccando recesseramus. Ibi esse nostrum non habebit mortem, ibi nosse nostrum non habebit errorem, ibi amare nostrum non habebit offensionem.
Abbreviated transcription (Latin):
iusticie desint appecitꝰ cõmodi solus
illi ad penã remansit. In qͦ qͥdem
dupłr punit᷑. siue cũ ab hiis que
ordinate appetit restringit᷑. siue
cũ ad alia cõmoda q̃ ordinate nõ
possũt appeti appetenda relaxat᷑.
In altõ est pena. ĩ altero ⁊ pena

Expanded text:
justitiae deseruit; appetitus commodi solus, illi ad poenam remansit. In quo quidem dupliciter punitur, sive cum ab iis quae ordinate appetit restringitur, sive cum ad alia commoda quae ordinate appeti non possunt appetenda relaxatur. In altero est poena, in altero poena
Abbreviated transcription (Latin):
tas dicat. Q cõclusit ostiis mare
Qͥa nͥ ab ip̃o cogitatõis p̾mordio
cordis fluctus grã diuina retinetͥ
tẽptatõnũ ꝓcellis mare seuiẽs t̾n
ꝓculdubio humane m̃tis obruissa
ut falsis fluctib ꝑfusa aresce̾t .i. ꝑ
niciosis carnis uoluptatib delect̾ati
desiꝑet. Hoc mare tumultuosũ cogi
inqͥetudinis sue cõfusione tenebra¬
tur. Hoc mare caligine qiͣ ĩfantie
dis sublimib adhuc teneris sensib
sue ĩfirmitatis ligat᷑. Terminis .ii.¬
suis dñs ħ mare circũdat. qr cor no¬
strũ adhuc correctõis sue molestia
et cura tribulentun sb̃ m̃sura c̃-¬
templatõis humiliat ut licet plus
appetat. ultͣ tũ qmͣ sͥ cõcedit᷑ nõ ab¬
scondat. Uel cte t̾minis suis dñs h
mare circũdat. qr cor nr̃m tẽptatõis¬
gat. mͦ agens ne praua suggestio
bdam eos usq ad cõsensũ uenireꝑ
hibet ⁊ ĩ qͥbdam uͦ illos ⁊̃ a delectatõe
restringit nimirũ furenti mari t̾mi¬
nos ĩponit ut neqͣqmͣ ĩ oꝑe exeatis

Expanded text:
tas dicat: Quis conclusit ostiis mare, Quia nisi ab ipso cogitationis primordio cordis fluctus gratia divina retineret, tentationum procellis mare saeviens terram procul dubio humanae mentis obruisset, ut salsis fluctibus perfusa aresceret, id est perniciosis carnis voluptatibus delectata deperiret. inquietudinis suae confusione tenebratur. Hoc mare caligine quasi pannis dis sublimibus adhuc teneris sensibus suae infirmitatis ligatur. Visuis Dominus hoc mare circumdat, quia cor nostrum adhuc corruptionis suae molestia et cura turbulentum sub mensura contemplationis humiliat, ut licet plus appetat, ultra tamen quam sibi conceditur non ascendat. Vel certe terminis suis Dominus hoc mare circumdat, quia cor nostrum tegat, modo agens ne prava suggestio ibusdam eos usque ad consensum venire prohibet, in quibusdam vero illos etiam a delectatione restringit, nimirum furenti mari terminos imponit, ut nequaquam in opere exeat, sed
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣlibet ꝑuum totũ deseruit. Cerce
nos et habita cũ amore possidemꝰ
et ea q̃ minime hẽmus ex deside¬
rio q̃rimus. Multũ gͦ petrus et
andreas duisit. qñ uterq ⁊̃ desi¬

Expanded text:
quamlibet parvum totum deseruit. Certe nos et habita cum amore possidemus, et ea quae minime habemus ex desiderio quaerimus. Multum ergo Petrus et Andreas dimisit, quando uterque etiam desi
Abbreviated transcription (Latin):
materia studiũ explicat ut aliquid
qd̃cumq ad effc̃m ꝓmoueat. In quo
riam oꝑandi p̾bet nõ effc̃m oꝑanti
lis uita ncc̃itas cogit multa suad
cupiditas multa uanitas operatur.¬

Expanded text:
materia studium explicat, ut aliquid quodcunque ad effectum promoveat, in quo riam operanti praebet, non effectum operandi lis vitae necessitas cogit, multa suadet cupiditas, multa vanitas operatur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑalia explicant᷑. Primũ est
cis sine nata᷑. Opus dei est eẽntiã
rex de nichilo creare. mat̾iam rerũ
ĩformem disponere. motũ aũt rex
sub certo ordine temꝑare Preterea tͥe
hec ad opus dei ꝑtinent .i. eẽntia
unt mutabilitatẽ qr et rex ẽẽntie
hoc qd̃ st̾ nũqmͣ eẽ desinunt ⁊ rex

Expanded text:
ia explicantur. Primum est cis sine natura. Opus Dei est essentiam rerum de nihilo creare materiam rerum in formam disponere, motum autem rerum sub certo ordine temperare. Propterea tria haec ad opus Dei pertinent, id est essentia unt mutabilitatem, quia et rerum essentiae hoc quod sunt nunquam esse desinunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
itaqz dei est creare formare dispone u
niu̾sa. Opus nature est semina reꝵ
de occulto sinu ꝑ increm̃ta ꝓducere.
eadẽq rursũ marcẽtia cũ concidũt
defectũ ad occultũ sinũ unde ꝓdierãt
reuocare. Opus artificis cum nats
est: ea q̃ oriunt᷑ de t̾ra studio et in¬
dustria adiuuare. Opus solius ar¬
tificis est ĩ subiecta rex mati̾a oꝑa¬
ri uel disiuncta cõponendo uel con-¬
fex mutans nam. S hii tres ualde
dispari potentia: id qd̃ ad effcm ꝑ
ducunt efficiunt. Nam d̾s in oꝑe
suo nec nature oꝑa indiget. nͨ õpi¬
ficis imitantis naturã Eꝑatur.n
d̾s aliq̃n sine nã. aliqñ ĩ natura. a¬
liqñ supͣ nam. Nam sine na pei¬

Expanded text:
itaque Dei est creare, formare, disponere universa. Opus naturae est semina rerum de occulto sinu per incrementum producere, eademque rursum marcescentia cum concidunt per defectum ad occultum sinum, unde prodierant revocare. Opus artificis cum natura est: ea quae oriuntur de terra, studio et industria adjuvare. Opus solius artificis est in subjecta rerum materia operari vel disjuncta componendo, vel conjrtifex imitans naturam. Sed hi tres valde dispari potentia id quod ad effectum producunt, efficiunt. Nam Deus in opere suo, nec naturae opera indiget, nec opificis imitantis naturam. Operatur enim Deus aliquando sine natura, aliquando in natura, aliquando supra naturam. Nam sine na
Abbreviated transcription (Latin):
quarto. Sancti deniq iiri inter il¬
lusiones atq reuelationes ip̃as
uisionũ uoces acq ymagines qͦ¬
dam intimo sapore disc̾nunt: ut
sciant uel qͥd a bono sp̃u ꝑcipiant:
uel qͥd ab illusore paciantur. Nam
si erga hec mens cauta nõ fuerit:
ꝑ deceptorem sp̃m multis se uani¬
tatib ĩmergit. Qui nõ numquã
solet multa uera p̾dicere: ut ad ex¬
tremũ ualeat aĩam ex aliqua fal¬
sitate laqueare. sicut qͥdam nr̃m
nuꝑ cercũ est cõtingisse. Qui dũ
somnia uehement̾ attendẽt: ei ꝑ
somniũ longa spacia. huius uice
ꝓmissa sunt. Cumq multas pe¬
cunias ꝓ longioris uite stipendiis
collegiset: ira repente defunctus est.
ut intactas om̃s relinqueret. et ip¬
se secũ nichil ex bono opere porta¬

Expanded text:
ucet. Sancti autem viri inter illusiones atque revelationes ipsas visionum voces aut imagines qudam intimo sapore discernunt, ut sciant vel quid a bono spiritu percipiant, vel quid ab illusione patiantur. Nam si erga haec mens cauta non fuerit, per deceptorem spiritum multis se vanitatibus immergit, qui nonnunquam solet multa vera praedicere, ut ad extremum valeat animam ex vana aliqua falsitate laqueare: sicut cuidam nostro nuper certum est contigisse, qui dum somnia vehementer attenderet, ei per somnium longa spatia hujus vitae promissa sunt; cumque multas pecunias pro longioris vitae stipendiis collegisset, ita repente defunctus est, ut intactas omnes relinqueret, et ipse secum nihil ex bono opere porta
Abbreviated transcription (Latin):
Sũma regimi̾s senũ est oꝑari qͥd
calefaciat et humectet simul ex nu¬
t̾mentis et balneis et potib ac lap¬
no ꝓlixo. ⁊ mora multa in lecto ex
assidua qͦ urine eoꝵ ꝓuocatione⁊¬

Expanded text:
Summa regiminis senum est operari quod calefaciat et humectet simul, ex nutrimentis et balneis et potibus, a somno prolixo et mora multa in lecto et ex assidua quoque urine eorum provocatione
Abbreviated transcription (Latin):
tatõnum p̾lio et muita paciẽtie
elypeo: ⁊ gladio amoris accincta
ad ꝓͥferenida mala sumit fortitudĩe
et ad rep̾hendendam bona exerit be¬
nignitatẽ. qͣtenus et odioꝵ dela po¬
cent excipiat: amoris iacula ualẽ¬

Expanded text:
tationum praelio et munita patientiae clypeo, et gladiis amoris accincta, ad perferenda mala sumit fortitudinem, et ad rependenda bona exerit benignitatem, quatenus et odiorum tela potenter excipiat, et amoris jacula valen
Abbreviated transcription (Latin):
Uo sunt q̃ p̾pauerat d̾s hõi
tp̃ali ut̾etur et̾no frueret᷑. S qͥa bo¬
nis uti aut frui laudabile ñ est nͥ
bũ utaris ⁊ fruaris: diffinita est
bñ ut̾etur. et̾nis bñ frueret᷑. Modꝰ

Expanded text:
erat Deus homini, temporali uteretur et aeterno frueretur. Sed quia bonis uti vel frui laudabile non est, nisi bene utaris et fruaris: definita est bene uteretur, aeternis bene frueretur. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
ret hõ qͣliter ilło bono frui debẽt.
Secundo ut ⁊̃ qñ eũ illo bono frui cõ¬
ueniret agnosce̾t. Nam qͦ bono ibi
illo bono fruendũ eẽt oĩo q̃rendũ ñ
erat: cũ sñ dubitatõe cõstaret. qr ꝙͣ¬
tomagis illo frueret᷑ q̃s : tanto uti¬
q felicior eẽt. Illic aũt solũ mensu¬
ram qnͣtitatis q̃rendã est. ubi paꝵ
aut nimiũ ẽẽ potest. Fructus aũt
hiꝰ boni ita se ht̃ ut ĩ eo qͥ minus
possidet plenũ sit: ⁊ qͥ amplius ñ
sit suꝑfluũ. In ħ̾ gͥ sola m̃sura cõ¬
stabat ut agnosc̾e̾tur qualit̾ illo bo¬
no frui deb̾e̾t ne ĩ ordinate illud nõ
ceret. Silr ut attende̾t ne illud ante
tempꝰ p̾ripere festinaret: cũ ut pri¬
us qmͣ obedĩam cõsũmasset accipe
uit cõsideramꝰ appetitũ cõmodi. in
lexit intelligimꝰ appetitũ iusti. Ptꝰ¬

Expanded text:
ret homo qualiter illo bono frui deberet. Secundo, ut etiam quando eum illo bono frui conveniret agnosceret. Nam quo bono ibi illo bono fruendum esset omnino quaerendum non erat: cum sine dubitatione constaret, quia quanto magis illo frueretur quis tanto utique felicior esset. Illic autem solum mensura quantitatis quaerenda est; ubi parum aut nimium esse potest. Fructus autem hujus boni ita se habet ut in eo qui minus possidet plenum sit; et qui amplius, non sit superfluum. In hoc ergo solo mensura constabat ut agnosceretur qualiter illo bono frui deberet, ne inordinate illud non ceret. Similiter ut attenderet ne illud ante tempus praecipere festinaret; cum illud priusquam obedientiam consummasset accipevit; consideramus appetitum commodi. In lexit: intelligimus appetitum justi.
Abbreviated transcription (Latin):
Uod aũt nẽ uidemꝰ tẽporalib ĩ¬
teruallis ea moueri ad peragẽ¬
da q̃ suo cuiq gn̾i cõpetunt ex illis
⁊̾ rõnib ĩsitis uenit qͣs d̾s tanqmͣ

Expanded text:
uod nunc uidemus temporalibus interuallis ea moueri ad peragenda, quae suo cuique generi conpetunt, ex illis rationibus insitis ueniat, quas tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
care̾ demptis genitalib possunt: so¬
endũq est non eis caruales estus
nͨ effc̃m libidinis. s solã satiem gn̾a¬
tate et cõtrictõne cordis uł cõtinentia
districtõe debent laxari. licet neqͥ qͣm sit
discredendũ minore ab eis castimoni¬
tie rudim̃tis ꝓpetua tͣnsquillitate di¬
sc̾nit᷑. Hec est .n. uere cõsũmatio ca¬
stitatis q̃ nõ ĩpugnans carnalis cõ
iugem atq ĩmolabilẽ sui retinet pu-¬
ritatẽ nͨ potest aliud qͥd ẽẽ qm scitas.
Hoc aũt fiet qñ iam desinẽs caro ad¬
u̾sus sp̃m cõcupisc̾e desideriis eiꝰ uͥtu¬
tiq cõsenserit: ceꝑuitq sui inuicem¬

Expanded text:
carere demptis genitalibus possunt, sciendum est non eis carnales aestus nec affectum libidinis, sed solam sativae generatate et contritione cordis uel continentiae districtione debere laxari, licet nequaquam sit discredendum minore ab eis castimonitiae rudimentis perpetua tranquillitate discernitur. haec est enim uerae consummatio castitatis, quae non inpugnans carnalis conciugem atque inuiolabilem sui retinet puritatem nec potest aliud quid esse quam sanctitas. hoc autem fiet, quando iam desinens caro aduersus spiritum concupiscere desideriis eius uirtutique consenserit, c
Abbreviated transcription (Latin):
exerceat bonoꝵ et felicitate sua
care nõ possũt aomonent bona
q̃rere. et iniqͥtate sua cogunt ar¬
cius u̾tutẽ amare. postremo ut
dũ illos diuina gr̃a destitutos ui¬
de̾̃t ꝑ q̃libet abrupta uicioꝵ ruere
discant qnͣtas ꝓ salute sua debe¬
ant creatori gratias referre. Silr

Expanded text:
exerceat, quos et felicitate sua icare non possunt, bona quaerere, et iniquitate sua cogunt arctius virtutem amare. Postremo, ut dum illos divina gratia destitutos vident per quaelibet abrupta vitiorum ruere, discant quantas pro sua salute debeant Creatori gratias referre. R
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ex qͥ nascetur etiam caro xp̃i. Ut
maledictus habebat᷑. Uñ et sce mu-
lieres aitendebant᷑ nõ cõcupiditate
contũbendi: s piecate ꝑiendi. ut
rectissime credant᷑ coitũ nõ fuisse
q̃ siture: si ꝓles posset alr ꝑuenire.
Et uiuis uͣsus pͥlium uiuaꝵ con¬
cedebat᷑ uxoꝵ. Cuiꝰ rei nõ cõcupis¬
cẽtiam carns s ꝓuidẽtiam gn̾a¬
sceri maritis plurib uiuis. qr
tanto eent tͦpiores: qͣnto magis ap-¬
peterẽt unde nõ eẽnt fecõdiores.

Expanded text:
 ex quo nasceretur etiam caro Christi. » maledictus habebatur per lieres accendebantur non cupiditate concumbendi, sed pietate pariendi, ut rectissime credantur coitum non fuisse quaesiturae, si proles posset aliter prouenire, et uiris usus plurium uiuarum concedebatur uxorum. cuius rei non concupiscentiam carnis, sed prouidentiam gsceri maritis pluribus vivis; quoniam tanto essent turpiores, quanto magis appeterent unde non essent fecundiores.
Abbreviated transcription (Latin):
rima qͥdem etas in
exordio sui: cõtinet creatõem
inundi. Primo .n. die d̾s in lucis
noĩe cõdidit angelos. Scd̾o in fir¬
mamenti appellatione celos. Cer¬

Expanded text:
rima aetas in exordio sui continet creationem mundi. Primo enim die Deus in lucis nomine condidit angelos; secundo in firmamenti appellatione caelos;
Abbreviated transcription (Latin):
do et bibendoͭ pͥusqͣmͣ tu d̾s escas
et uentrẽ destruas. cũ occideris
ĩdigentiam sacietate mirifica: ⁊
corruptibile ħ indueris incorrup¬
tione sempit̾na. Nũc aũt est su¬
uoluptate pellunt᷑. Nam fames
et sicut febris necant nͥ alim̃toꝵ
medicina succrat. q̃ qͥdem p̾sto ẽ
ex cõsolatõne numerũ tuoꝵ. ĩ qͥb¬
infirmitati nr̃e t̾ra et aqͣ ⁊ celũ
seruiunt. Dumq calamitas de¬
licie nũcupant᷑ ħ̾ me docuisti: ut
quẽ admodũ medicam̃ta sic ali¬
menta sumpturꝰ accedam. Aiuse̾ ĩ

Expanded text:
do et bibendo, priusqutam escas et uentrem destruas, cum occideris indigentiam satietate mirifica et corruptibile hoc indueris incorruptione sempiterna. nunc autem suuoluptate pelluntur. nam fames et sicut febris necant, nisi alimentorum medicina succurrat. quae quoniam praesto est ex consolatione munerum tuorum, in qinfirmitati terra et aqua et caelum seruiunt, calamitas deliciae uocantur. Hoc me docuisti, ut quemadmodum medicamenta sic alimenta sumpturus accedam. sed
Abbreviated transcription (Latin):
Racib barbaris in est cõtemꝑ¬
tus uite. ⁊ ex quadam natura¬
li sapĩe disciplina cõcordant om̃s
ad int̾itum uoluntariũ. dũ nõnul¬
li eoꝵ putant obeuntiũ aĩas reu̾ti
alii nõ extingui. s beatas fieri ma¬
gis. Apud plurimos luctuosa sũt
puerꝑia. Deniq recens natũ. fle¬
tu parens excipit. E contra leta
sunt funera adeo ut exemptos

Expanded text:
racibus barbaris inesse contemptum uitae ex quadam naturali sapientiae disciplina. Concordant omnes ad interitum uoluntarium, dum nonnulli eorum putant obeuntium animas reuerti, alii non extingui, sed beatas magis fieri. Apud plurimos luctuosa sunt puerperia, denique recens natum fletu parens excipit; contrauersum laeta sunt funera, adeo ut exemptos
Abbreviated transcription (Latin):
modice ab humo eleuata. annona
eodem semꝑ tenore.Nites nesciunt:
one nõ nobilitas p̾ualet. s suffra¬
giũ uniu̾soꝵ. Populus enĩ. eler¬
git spectatũ morib. et ĩueterana
clementia etiam annis grauem
S ħ in eo q̃ritur eui liberi nissli ssõ
Nam qͥ pr̃ fu̾it etiã si uita specta
forte dũ regnat pignꝰ sustulerit:
potestate exuit᷑. Maxime ħ custo¬
dit᷑ ne fiat hereditariũ regnũm.
Deinde etiam si rex maximã prefe¬
rat equitatẽ nolunt ei totũ licere.
capitũ solus iudicet. Ꝙ si etiam¬
ipse in pcc̃o aliquo arguit᷑: morte
mulctat᷑ ñ tm̃ ut cuiꝰqm manu
attrectet᷑: s cõ sensu publico rerum
sĩm int̾dicta ei facultate etiam col¬
iloquii potestas post denegat᷑. S ce¬
ne uiuunt. hyrsuti oĩa facietenus
q̃ sola leuis est. Idem qz coriis pis¬
nem exactior cura est. multe uxores
in eiꝰdem uiri coeunt mnr̃imonium.
ft cũ maritꝰ decesserit. apud graui¬
simos iudices suam queq de meri¬

Expanded text:
modice ab humo eleuata. Annona eodem semper tenore. Vites nesciunt; one non nobilitas praeualet, sed suffragium uniuersorum. Populus enim eligit spectatum moribus et inueterata clementia, etiam annis grauem. Sed hoc in eo quaeritur, cui liberi nulli sunt; nam qui pater fuerit, etiamsi uita spectetforte dum regnat pignus sustulit, exuitur potestate; idque eo maxime custoditur, ne fiat hereditarium regnum. Deinde etiamsi rex maximam praeferat aequitatem, nolunt ei totum licere: capitum solus iudicet; ipse in peccato aliquo arguitur, morte multatur: non tamen ut cuiusquam attrectetur manu, sed consensu publico rerum omnium interdicta ei facultate; etiam conloquii potestas punito denegatur. Cne uiuunt, hirsuti omnia facie tenus, quae sola laeuis est; iidem coriis pisnem exactior cura est, multae uxores in eiusdem uiri coeunt matrimonium, et cum maritus homine decesserit, apud grauissimos iudices suam quaeque de meri
Abbreviated transcription (Latin):
suit imitanda noluit uenerari. Ce
dit se ut uana curiositate aliena ĩue¬
stigaret: et uidebat᷑. extra se ꝓficere s
in se defecit: eumq qui erat᷑ supͣ se ñ
ĩuenit. Proposuit de illo estimatões

Expanded text:
suerat imitanda noluit venerari. Nedit se ut vana curiositate aliena investigaret et videbatur ex se proficere et defecit in se et eum qui erat supra se non invenit et proposuit de illo estimationes
Abbreviated transcription (Latin):
Queclam enĩ sita est in organo ex¬
teriori: q̃dam in interiori. Ut phan¬
tasia sita est in interiori. motiua uͦ
que est in neruis ⁊ musculis mem¬
broꝵ mobiliũ: sita est in exteriori.

Expanded text:
quaedam enim sita est in organo exteriori, et quaedam interiori, sicut phantasia sita est in interiori; motiva vero quae est in nervis et musculis membrorum mobilium, sita est in exteriori;
Abbreviated transcription (Latin):
endo et in ea decorquendo bĩtudinis
appetitũ. s ut qͥcqͥd in usũ tꝑaliũ
rõnabilit̾ facimꝰ. et̾noꝵ adipiscendo¬
rũ cõtemplatõe faciamꝰ ꝑ ista tran-¬
seuntes: illis inherentes. Ht̃ .n. et¬

Expanded text:
in ea detorquendo beatitudinis appetitum; sed ut quidquid in usu temporalium rationabiliter facimus, aeternorum adipiscendorum contemplatione faciamus, per ista transeuntes, illis inhaerentes. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
datur memorie. ut sit qͦ redire pos¬
sit q̃ cogit᷑ inde transire. Qmͣuis ⁊̃¬
si ad memoriam cogitatõ nõ redi
uelut rudis ad h sic̾ ducta fuerat
rursꝰ qiͣ descͥptũ memoria fig̾etur.
Neq eñi sic manet u̾bi gr̃a qͣdra¬
ti corꝑis incorꝑali et ĩmutabili rõ.
sic in ea manet ⁊ hõis cogitatio
si tñ ad illam sñ phantasia corꝑa¬
lis spacii potuit ꝑuenire. aut si a¬
licuiꝰ arcificiosi ac musiti soni ꝑtẽ

Expanded text:
datur, ut sit quo redire possit, quae cogitur inde transire: quamvis si ad memoriam cogitatio non redireniret, velut rudis ad hoc sicut ducta fuerat rursus quasi descriptum in memoria figeretur. Neque enim sicut manet, verbi gratia, quadrati corporis incorporalis et incommutabilis ratio, sic in ea manet hominis cogitatio; si tamen ad eam sine phantasia spatii localis potuit pervenire. Aut si alicujus artificiosi et musici soni per
Abbreviated transcription (Latin):
bomi simpł̾r. et sic mouet inrtellẽs
boni ut nũc: ⁊ sic mouet phanta¬
sia. Ouob aũt modis est: unum
mouens. Uno mͦ si attendatur in¬
mediatũ mouens. qr tunc nõ erit
mouens nisi appetitus qui .s. ap¬
tualis boni uel mali. ꝑ spẽm .n. ac¬
tualis intellc̃s et phantasia det̾mi¬
nant motũ. appetitus aũt ꝑ eamdẽ

Expanded text:
boni simpliciter , et sic movet intellectus boni ut nunc, et sic movet phantasia. Duobus autem modis est unum movens, uno modo, si attendatur immediatum movens, non erit movens nisi appetitus, quia aptualis boni vel mali. Per speciem enim actualis intellectus et phantasia decernunt motum, appetitus autem per eandem
Abbreviated transcription (Latin):
Ercium est infirmitas: et p̾cipue
calida et sicca qi calidũ fortissie
mouet et siccũ cõfortat simulachra:
cõtinuando ea. Et tunc simulachra il¬
la descenclũt ad organũ sensus cõmu¬
nis et mouent ipm situt sensut¬
ua. sicut fit in alienatd̃e ĩfumoꝵ ĩ
qͥb materia ĩfirmitatis rapit᷑ ad
caput. Qrͣta cã est fortissima ĩ dica¬
tio et cogitatio circa aliqͥd et p̾cipue
qñ aliquis abstrahit se a sensibus
ext̾iorib et q̃rit locũ solitudinis ⁊
quo minus aĩa ad exteriora reuo¬
cetur. Tunc eñi si fortis sunt yma¬
ginationis et debilis rationis in¬
cipiunt mou̾e simulachra: eo ꝙ
nõ ĩpediant᷑ nec a sensib nec a rõ¬
ne et descendunt ad sensũ cõmu¬
in mente. Et in omib hiis si illi si¬
mulachro circa qd̃ occupat᷑ intͥnse¬
cus sensus cõmunis aliqͥd etiam
modicũ simile offerat᷑ extͥnsecus
ad uisũ uł auclitũ: statĩ uidebit᷑ il¬
lud. Uñ aspicientes ad iuncturas

Expanded text:
ertia est infirmitas, et praecipue calida et sicca, quia calidum fortissime movet, et siccum confortat simulacra continuando ea; et tunc simulacra illa descendunt ad organum sensus communis et movent ipsum sicut sensibilia , sicut fit in alienatione infirmorum, in quibus materia infirmitatis rapitur ad caput. Quarta causa est fortissima meditatio et cogitatio circa aliquid, et praecipue quando aliquis abstrahit se a sensibus exterioribus et quaerit locum solitudinis, in quo minus anima ad exteriora vocetur. Tunc enim si fortis sunt imaginationis et debilis rationis, incipiunt movere simulacra, eo quod non impediantur nec a sensibus nec a ratione et descendunt ad sensum commuoc quod habuit in mente. Et in omnibus his, si illi simulacro, circa quod occupatur intrinsecus sensus communis , aliquid etiam modicum simile offeratur extrinsecus ad visum vel auditum, statim videbitur illud. Unde aspicientes ad iuncturas
Abbreviated transcription (Latin):
diendũ. Operandũ ut iustus esset
custodiendũ ut tutus esset. Ipsa
nõ illi ad suam s ad mr̃am utilita¬
tẽ ⁊ salutẽ seruimꝰ. Nam si nobis
indig̾et: eo ip̃o nõ uerus dñs eẽ
qͣ et ip̃e seruiret. Nec dico nos adn

Expanded text:
diso operari eum, ut iustus esset, et custodire, ut tutus esset, ipsa non illi ad suam, sed ad nostram utilitatem salutemque servimus. Nam si nobis indigeret, eo ipso non verus Dominus esset, qua et ipse serviret. Me
Abbreviated transcription (Latin):
greci albũ clicunt. Cuiꝰ nͨa ex san¬
guine cõmutat᷑. Nam post ꝑtum
si qͥd sangn̾is ñdii fu̾it uteri nutͥ¬
mento cõsũptũ: naͣli meatu fluit
in mãmas. ⁊ eaꝵ uͥtute albescens
lactis accipit qͣlitate.¬

Expanded text:
Graece album dicunt: cuius natura ex sanguine commutatur. Nam post partum si quid sanguinis nondum fuerit uteri nutrimento consumptum, naturali meatu fluit in mammas, et earum virtute albescens lactis accipit qualitate
Abbreviated transcription (Latin):
Num qͥd ⁊̾ hiis oꝑib maiora facit
qͥ oꝑante in se ip̃o cooꝑat᷑ et̾nam
salutẽ: ac iustificatõem suã. Non
hic audeo p̾cipitare snñam. Intelli¬
gat qͥ potest indicet qͥ potest utrũ
maiꝰ sic̾ iustos creare. qmͣ ĩpios in¬
stificare. Certe eñi si equalis est utͣm¬
q potentie h̾ maioris est mĩe. Idem¬

Expanded text:
 his operibus majora facit, qui operante in se Christo cooperatur aeternam salutem ac justificationem suam? Non hic audeo praecipitare sententiam. Intelligat qui potest, judicet qui potest, utrum majus sit justos creare quam impios justificare. Certe enim si aequalis est utrumque potentiae, hoc majoris est miseri
Abbreviated transcription (Latin):
uexarent iuste: sb̾trahentes se leni¬
tati tue. offendentes in rectitudĩe
tuam et cadentes in asperitaten
es pͥsens ⁊ huis qͥ longe fuint ate
deseris cueaturã tuã. Ipi gͦ cõuertant᷑
et q̃rant te: et ecce ibi es in corde ip̃o
et plorantiũ ĩ sinu tuo post uias
suas difficiles et tu facił tges lacmas

Expanded text:
vexarentur; subtrahentes se lenitati tuae, et offendentes in rectitudinem tuam, et cadentes in asperitatem es praesens, etiam iis qui longe fiunt a te. deseruisti creaturam tuam. Ipsi convertantur, et quaerant te; et ecce ibi es in corde eorumet plorantium in sinu tuo post vias suas difficiles: et tu facilis tergens lacrymas
Abbreviated transcription (Latin):
nis inchoasset dicens. Tn uex cepisti
cogitare in stratu tuo quid eẽt futu¬
rũ post ħ et qͥ reuelat mysteria ostẽ¬
dit tibi que uentura sunt. Et paulo
post uidebas. et ecce qͣiͣ statua una
grandis: statua illa magna et statu¬
ra sublimis: stabat cõtra te ⁊c̾. Da¬
mel itaq dũ somniũ adimplendũ
reuent̾ insinuat et ex qua sit ortũ
cogitatione manifestat patent᷑ ostẽ¬
dit᷑. qr hoc plerũq ex cogitatione
simul et reuelatõne generet¬

Expanded text:
nis inchoasset, dicens: Tu rex coepisti nis inchoasset, dicens: Tu rex coepisti cogitare in stratu tuo quid esset futurum post haec, et qui revelat mysteria ostendit tibi quae ventura sunt . Et paulo post: Videbas, et ecce quasi statua una grandis, statua illa magna, et statura sublimis stabat contra te , etc. Daniel itaque dum somnium et implendum reverenter insinuat. et ex qua ortum sit cogitatione manifestat, patenter ostenditur, quia hoc plerumque ex cogitatione simul et revelatione generet
Abbreviated transcription (Latin):
animũ ymagines somnioꝵ.
Aliqñ namq somnia uentris ple¬
nitudine uel inanitate alieñ illusio
gitatione simul et reuelatione gene¬
rant᷑. Sed duo que p̾mo diximus.
om̃s exꝑinento cognoscimus: subũi¬
cta aũt quatuor in sacre scripture pa¬
ginis ĩuenimus. Somnia eteñ nisi
plerũq ab occulto hoste ꝑ illusionẽ
somnia et illusiones nane. Del cerce. ñ
anguriabimini nec obseruabitis som¬
nia. Quib ꝓfecto uerbis cuiꝰ sint dete¬
statõnis ostendit᷑: que auguriis cõiu¬
gunt᷑. Rursũ nisi aliq̃n ex cogitatione
simul ⁊ illusione ꝓcederent: salomon
minime dixisset. Multas curas secũ¬
tur somnia. Et insi aliq̃n somnia ex
ministerio reuelationis orirent᷑. io
marie sponsum ut ablato pu̾o in egỹp¬
tum fugeret ꝑ somniũ angłs ad mo-¬
neret. Rursum nͥ aliqñ sominia in co¬
gitatõne simul et reuelatione ꝓced̾e̾t.
neqͣqmͣ daniel ꝓph̾a nabugodonosor
uisionẽ disserens a radice cogitatio¬

Expanded text:
animam imagines somniorum . Aliquando namque somnia ventris plenitudine vel inanitate, aliquando vero gitatione simul et revelatione generantur. Sed duo quae prima diximus, omnes experimento cognoscimus. Subjuncta autem quatuor in sacrae Scripturae paginis invenimus. Somnia etenim si plerumque ab occulto hoste prae illusione fsomnia, et illusiones vanae , vel certe: Non augurabimini, nec observabitis somnia . Quibus profecto verbis, cujus sint detestationis ostenditur quae auguriis conjunguntur . 2. Rursum, nisi aliquando ex cogitatione simul et illusione procederent, Salomon minime dixisset: Multas curas sequuntur somnia . Nisi aliquando somnia ex mysterio revelationis orirentur, JoMariae sponsum, ut ablato puero, in Aegyptum fugeret, per somnium Veritas admoneret . Rursum, nisi aliquando somnia cogitatione simul et revelatione procederent, nequaquam Daniel propheta, Nabuchodonosor visionem disserens, a radice cogitatio
Abbreviated transcription (Latin):
moriturꝰ est. Hoc aũt ita erit sicut
se hñt alie cause: siue mundo cõtex¬
te siue in dei p̾scĩa seruate. Nam ẜ¬
erat: cui deus addidit .xu. ãnos ad
uitã id utiq faciens qͦd añ mũdi
cõstitutionẽ se facturũ ẽẽ p̾sciebat:
et in sua uoluntate seruauerat. Nõ
gͦ id fecit qͦd fcũrũ nõ erat: hoc .n.
magis erat futurũ qd̃ se facturũ
ẽẽ p̾sciebat. Nec tñ illi anni recte
adici dic̾entur annis: nͥ ad aliqͥd ad¬
derent᷑ qd̃ se alit̾ ĩ aliis habuerat ca

Expanded text:
moriturus est. hoc autem ita erit, sicut se habent aliae causae siue mundo contextae siue in dei praescientia reseruatae; nam sdeus addidit quindecim annos ad uitam, id utique faciens, quod ante constitutionem mundi se facturum esse praesciebat et in sua uoluntate seruabat. non ergo id fecit, quod futurum non erat; hoc enim magis erat futurum, quod se facturum esse praesciebat. nec tamen illi anni additi recte dicerentur, nisi ad aliquid adderentur, quod se aliter in aliis causis
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ. S fortassis in mundo potest ẽẽ:
ut ncc̃e sit hũc hoĩem senesc̾e. Si aũ
uͦ ĩmundo est. in deo est. Hoc .n. ne¬
cessario futurũ est cy ille uult atq¬
le pscuit. Nam multa q̃sem E
ĩfĩores cãs futura st̾. s si ita st̾ ⁊ ĩ p̾¬
scĩa dei: tũc uere futura st̃. Si aũt¬

Expanded text:
. Sed fortassis in mundo est, ut necesse sit istum hominem senescere. Si autem nec in mundo est, in Deo est. Hoc enim necessario futurum est quod ille vult,le praescivit. Nam multa secundum inferiores causas futura sunt; sed si ita sunt et in praescientia Dei, vere futura sunt: si au
Abbreviated transcription (Latin):
tas sibi nõ potest ẽẽ cõtraria. Istas
gͦ sic cõdidit: ut ex eis illud ẽẽ cuiꝰ
cause st̾ possit. s nõ necc̃e sit. Illas
uͦ sic abscondit: ut ex ip̃is ẽẽ nc̃ce
sit h quoz qd̾ ex istis fecit ut ẽẽ pos¬

Expanded text:
tas ergo sic condidit, ut ex illis esse illud, cuius causae sunt, possit, sed non necesse sit; illas autem sic abscondit, ut ex eis esse necesse sit hoc, quod ex istis fecit, ut esse pos
Abbreviated transcription (Latin):
ac ꝙ̃ noxia pͥus erãt innoxia. Et
notandũ ꝙ uiro extrinseca pena
ĩponit᷑ cũ ei dr᷑. Maledc̃a t̾ra in o¬
ꝑe tuo. Mulieri uͦ intͥnseca: qr uir
cabo erũpnas tuas ⁊ c̃.

Expanded text:
 noxia, ante innoxia. Et notandum quod Adae extrinseca poena imponitur: « Maledicta terra in opere tuo; » mulieri vero intrinseca, cum cabo aerumnas tuas, » etc.,
Abbreviated transcription (Latin):
et in corde c ei sedes est ⁊ fornax.
Hiꝰ autẽ u̾tutis actionũ cognitio
ꝑmotũ fit uenaꝵ pulsantiũ qui
motuz cordis est equalis. Porro ex
naturalis uitutis actionib tem¬
ea egressus et habitudinũ eius
diu̾sitates in sanitate et morbo ex
decoctione q̃ fit in stomacho et in¬

Expanded text:
 ei sedes est et fornax. Huius autem virtutis actionum cognitio, per motum fit venarum pulsantium qui motui cordis est equalis. Porro ex naturalis virtutis actionibus temea egressus et habitudinum eius diversitates in sanitate et morbo. Ex decoctione que fit in stomacho et in
Abbreviated transcription (Latin):
liũ uitaliũq uͥtutũ. cũ ꝑ eas a¬
nimalis corꝑis subsistentia. fit.
eiꝰq firmitas. uitał nãq uirtu¬
tis sanitas calorem nalem statu¬
it ꝑ quẽ uita est ⁊ ex eui corrup¬
tione mors seqͥtur. Ex eiꝰ qͣ tem¬
ꝑantia sanitas cõsistit et egres¬
su eiꝰdem a temꝑie morb mouet᷑
Porro ꝑ naturalem calorẽ .iiͦiiͬ.
humoꝵ subsistentia est. Ex qͥb
sanitatis ⁊ morbi. duab hiis uͥ¬
tutib significant᷑. Ex actionib .ii.
iutis uitalis sigͣt᷑ sanitas et de

Expanded text:
lium, vitaliumque virtutum, cum per eas animalis corporis subsistentia sit, eiusque firmitas. Vitalis namque virtutis sanitas, calorem naturalem statuit, per quem vita est et ex cuius corruptione mors sequitur. Ex eius quoque temperantia sanitas consistit et egressu eiusdem a temperie, morbus movetur. Porro per naturalem calorem quatuor humorum subsistentia est, ex quibusanitatis et morbi, duabus his virtutibus significantur. Ex actionibus enim virtutis vitalis significatur sanitas et d
Abbreviated transcription (Latin):
sistentia est: cũ ⁊ sanitatis ⁊ mor¬
bi cause in actionib ĩueniant᷑.
Sanitatis .n. signũ est bonitas
actõnũ. morbi uͦ maliciã eax actõũ
aũ boĩtas ⁊ malicia st̃ ex boĩcate ⁊ ma¬
licia m̃bͦꝵ. Porro sanitas ⁊ malicia

Expanded text:
sistentia est, cum et sanitatis et morbi cause in actionibus inveniantur. Sanitatis enim signum est bonitas actionum, morbi vero malitia earum actionum: aut bonitas et malitia sunt ex bonitate et malitia membrorum. Porro
Abbreviated transcription (Latin):
n decoctionis q̃ fit ĩ uenis eiꝰq pͥua¬
antionis cognitõ ex urina colligit᷑
q̃ est sanguinis a qͦsitas. Euis a
q̃ fit ĩstomacho et intestinis no¬
ciua ex egestione sumit᷑ q̃ est ci¬
boꝵ suꝑfluitas. Illiꝰ uͭ q̃ fit in ha¬
nelitus organis sumit᷑ ex sputis
significant ᷑ corpoꝵ habitudines
ccͣ sanitatẽ: nisi ꝙ minus com¬
munis ad significandũ decoctõe
q̃ fit in oĩ corꝑe. Est .n. sudor sub¬
tilis suꝑfluitas qmͣ membra
ad corꝑis in teriora depellunt. ⁊
ꝑ cutis poros edueunt. x¬
Ne signis sanitaus.

Expanded text:
t decoctionis que fit in venis, eiusque privationis cognitio, ex urina colligitur, que est sanguinis aquositas. Eius autem que fit in stomacho et intestinis, nociva ex egestione sumitur, que est ciborum superfluitas. Illius vero que fit in anhelitus organis, sumitur ex sputis significantur corporis habitudines circa sanitatem, nisi quod minus communis est ad significandam decoctionem que fit in omni corpore. Est enim sudor subtilis superfluitas, quam membra ad corporis exteriora depellunt et per cutis poros educunt. E SIGNIS SANITA
Abbreviated transcription (Latin):
retinent᷑ in intellectu potentiali qr
ip̃e est uirtus apprehensiua. s ex cõ¬
uersione sui ad intellectũ agentem
generant᷑ in ip̃o cũ actualit̾ cõside¬
rat. Nos autẽ dicimus ꝙ manent
in uitellectu possibili. qm̃ aꝵ exp̾s

Expanded text:
 in intellectu possibili, quia ipse est virtus apprehensiva , sed ex conversione sui ad intellectum agentem generatur in ipso, cum actualiter considerat. Nos autem dicimus quod manet in intellectu possibili, eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
q̃dam cõditione mori. Est hoĩs nu¬
dũ nasci. nudũq reu̾ti: ad mr̃em.
nec opes tollere posse suas. Est ho¬
minis putrere solo. saniemq fa
digi. Istius est heres hõ ꝓprietatis
⁊illũ: certius hiis dñmꝰ premia
nulla manent. Res ⁊ opes p̾stan¬
tur ei. famulant᷑ ad horã. Et lo¬
euples mane: uesꝑe pauꝑ erit.
Nemo potest reb iꝰ assignare ma¬
nendi. q̃ nutus hõĩs nõ didicere
seqͥ. Ius illis deus ascripsit. statu¬
iꝙ teneri legib et nutu stare uel
ire suo.

Expanded text:
dam conditione mori. Est hominis nudum nasci, nudumque reverti Ad matrem, nec opes tollere posse suas. Est hominis putrere solo, famemque  fdigi. Istius est haeres homo prosperitatis, et illum Certius his dominum praedia nulla manent. Res et opes praestantur ei; famulantur ad horam, Et locuples mane, vespere pauper erit. Nemo potest rebus jus assignare manendi, Quae nutus hominum non didicere sequi. Jus illis Deus ascribit, statuitque teneri Legibus, et nutu stare vel ire suo.
Abbreviated transcription (Latin):
litatio cũ replecione timorem ĩ¬
ducit apoplexie. Cordis tremor
fortis ac frequens: mortẽ subita¬
neam portendit. Palpebre ⁊ ex¬
tremitates inflate: ꝓgnosticãt
ydropisim. fatigatio ⁊ dissolutõ
cũ appetiue destructione febrem
signͣt. Multus faciei rubor cũ
obfuscatione et angustia aerem
attrahendo uocisq raucedo leprã
faciunt tim̾e q̃ iam incipit acc¬
dere. O rauitas in dextro lat̾e ubi
carine diminute ĩueniunt᷑ ⁊ pũc¬
tura ⁊ tensio: lesionem epatis si
gestionis ĩnuit fastidiũ et grane¬
dinem q̃ in uenis sit. Fetor autẽ
urine: putrefactõem sanguis fe¬
bres q uenturas Ex multis̾
glandulis orit᷑ suspicio magne
collectõis: et ꝑalysis ꝑua magnã
portendit. Quappt̾ cuuislibet pre¬
dcoꝵ causa subtiliter inuestiganda
est: ⁊ ad eiꝰ sanatõem festinandũ.¬

Expanded text:
litatio cum repletione, timorem inlitatio cum repletione, timorem inducit apoplexie. Cordis tremor fortis ac frequens, mortem subitaneam portendit. Palpebre et extremitates inflate prognosticant hydropisim, fatigatio et dissolutio, cum appetitive destructione, febrem significat. Multus faciei rubor cum obfuscatione et angustia aerem attrahendi, vocisque raucedo, lepram faciunt timere, que iam incipit accedere. Gravitas in dextro latere, ubi carine diminute inveniuntur, et punctura, et tensio, lesionem hepatis sigestionis, innuit fastidium et gravedinem que in venis fit. Fetor autem urine, putrefactionem sanguinis, febresque futuras. Ex multis glandulis oritur suspicio magne collectionis et paralysis parva, magnam portendit. Quapropter cuiuslibet predictorum causa subtiliter investiganda est et ad eius sanationem festinand
Abbreviated transcription (Latin):
tudinũ a p̾noscendo dc̃a. Oport
n. medicũ ⁊ p̾terita agnoscere: ⁊¬
p̾sentia scire. ⁊ futura p̾uidere.
tus faciei diu ꝑmanens multꝰ
et fortis: torturam uicinã portẽ¬
dit. Totius uͦ corꝑis saltus mul
tus ac diiturnꝰ spasmũ ꝓnostica.
Oculoꝵ facieiq rubedo ⁊ uenaꝵ ĩ
eis manifestatio lac̾maꝵ descens
et claritatẽ pati nõ posse. Hec õ¬
nia si cũ forti dolore capitis assũt
frenesis future ꝓnostica sunt. In¬
cubus ⁊ scothomia si diu ꝑseua¬
uerint ⁊ fortes extiterint: epilen
ꝑatio: melancoliam signͣt. E eu¬
matismꝰ ⁊ corizasi freq̃nter euẽi¬
ant. timendũ est ne tpysis uel
asma uel passiones pulmonis
ꝓueniant. Eudor multꝰ ac diu
ꝑseuerans. corꝑis repletionem
sigt. Qͣ si male fu̾it olens. febrẽ
iam uiciña designat. Nepletio
qͦ suꝑflua: timorẽ emoptoyce
passionis future ⁊ apoplexie ac
subitanee mortis affert. Pret̾ea
sensuũ turbatio. motuũq debi¬

Expanded text:
tudinum a pregnoscendo dicta. Oportet enim medicum et preterita agnoscere, presentia scire et futura previdere. tus faciei diu permanens multus et fortis, torturam vicinam portendit, totius vero corporis saltus multus multus et diuturnus, spasmum prognosticat. Oculorum facieique rubedo et venarum in eis manifestatio, lachrymarum descensus et claritatem pati non posse, hec omnia si cum forti dolore capitis assunt, phrenesis future prognostica sunt. Incubus et scotomia si diu perseveraverint et fortes extiterint, epilepsperatio, melancholiam significant. Rheumatismus et coriza, si frequenter eveniant, timendum est ne phtisis, vel asma, vel passiones pulmonis proveniant. Sudor multus ac diu perseverans, corporis repletionem significat, qui si male fuerit olens, febrim iam vicinam designat. Repletio quoque superflua timorem, hemoptoice passionis future et apoplexie, ac subitanee mortis affert. Preterea sensuum turbatio, motuumque debi
Abbreviated transcription (Latin):
uult ꝑpeti cecitatẽ suã. Qd hoc a¬
tis sue pond̾e ad aliud semꝑ ĩpelli¬
tur qͣm est. Et ñ in statu suo are¬
ta custodie disciplina teneat᷑ sem¬
ꝑ in deti̾ora dilabit᷑. Qͤ eruĩ semꝑ
stantẽ deseruit. statũ quẽ hr̃e po¬
tuit amisit. Uñ nũc cũ ad melio¬
ra nitit᷑ qͣi cõtra ictũ fulminis co¬
nat᷑. Cũ uo ab intentione ascendẽ¬
di resoluit᷑ sine labore ad ima re¬

Expanded text:
vult perpeti caecitatem suam. Quid hoc avult perpeti caecitatem suam. Quid hoc atis suae pondere ad aliud semper impellitur quam est, et nisi in statu suo arcta custodiae disciplina teneatur, semper in deteriora dilabitur. Quae enim semper stantem deseruit, statum quem habere potuit amisit. Unde nunc cum ad meliora nititur, quasi contra ictum fluminis conatur. Cum vero ab intentione ascendendi resolvitur, sine labore ad ima re
Abbreviated transcription (Latin):
ui uiuens temꝑe. replet᷑ mł¬
tis miseriis. Ecce sc̃i uiri uocib
pena hõib breuit̾ est exp̾ssa: ꝙr
et angustat᷑ ad uitã. et dilatat᷑ ad
miseriam. Si eñi subtilit̾ cõsidere¬
tur om̃e qͦd hic agi᷑ pena ⁊ mise¬
na est. Ipsi eteñi corruptõi carniᷤ
ẜuire ad neci᷑a atq cõcessa miseria
est. ut cõtra frigus uestim̃ta cõtͣ
famem alimenta. cõtra estũ frigo¬
ra reqͥrant᷑. Ꝙ multa cautela cu¬
est. Qd ħ aliud qmͣ mortalis uite
miseria est:ͦ Ex amamꝰ amicos qͥ¬
suspectione offendi ualeant. For¬
midamꝰ inimicos atq securi de
diligentiũ. qiͣ u̾ba suscipimꝰ im¬
micoꝵ et qͥ falli ñqͣm uel fallere uo¬
lumꝰ. ex cantela nostra grauiꝰ er¬
ramꝰ. Eͥd itaq ħ nisi humane iu¬
te miseria est: Ꝙ amissa celesti
prĩa repulsus hõ delectat᷑ in exi¬
lio: grauat᷑ curis. ⁊ tñ cogitare
dissimulat qm graue fit. quia
multa cogitant᷑. ꝙ pͥuatus est
int̾no lumine. ⁊ tñ in hac uita diu

Expanded text:
i vivens tempore, repletus multis miseriis? Ecce sancti viri vocibus poena hominis breviter est expressa; quia et angustatur ad vitam, et dilatatur ad miseriam. Si enim subtiliter consideretur, quod hic agitur, poena et miseria est; ipsi etenim corruptioni carnis servire ad necessaria atque concessa, miseria est: ut contra frigus vestimenta, contra famem alimenta, contra aestum frigora requirantur, quod multa cautela cuest. Quid hoc aliud quam mortalis vitae miseria est? quod amamus amicos suspecti, ne offendi valeant; formidamus inimicos, atque securi de diligentium quasi verba suscipimus inimicorum; et qui falli nunquam vel fallere volumus, ex cautela nostra gravius erramus. Quid itaque hoc, nisi humanae vitae miseria est? quod amissa coelesti patria repulsus homo delectatur exsilio, gravatur curis, et tamen cogitare dissimulat quam grave sit, quia multa cogitantur, quod privatus est interno lumine: et tamen in hac vita diu
Abbreviated transcription (Latin):
queq frugifera. sunt. ult̾iora autẽ
bestiis et serpentib plena atq ona¬
gris magnis in desertũ uagantib.
S̾ eulia autẽ affrice ꝑs medit̾ranea-
et. Humidia ab incolis passim ua-¬
gantib sic est uocata. ꝙ nullam cer-¬
tam hñt sedem. Nam lingua eoꝵ ĩ¬
certe sedes et uage numidie dicunt᷑.
Incipit aũt a flumine ausaga: etĩ
tengitanũ limitem desinit. hñs ab
oiente syrtes minores. a septentrio¬
ne mare qͦd incendit cardiniam. ab
occasn mauritaniã sitifensem. a nu̾¬
die ethyopũ gentes regio campis
pingius. Ubi aũt siluestris est fe-¬
ras educit: ubi ardua equos et
onagros ꝓereat. Eximio etiam mrͣ¬
more p̾dicat᷑:. qd̃ nuimidicũ dr᷑. Ht̃¬

Expanded text:
quaeque frugifera sunt, ulteriora autem quaeque frugifera sunt, ulteriora autem bestiis et serpentibus plena, atque onagris magnis in deserto vagantibus. Getulia autem Africae pars Mediterranea est. Numidia ab incolis passim vagantibus sic vocata, quod nullam certam haberent sedem. Nam lingua eorum incertae sedes et vagae, Numidia dicuntur. Incipit autem a flumine Ampsaga, in Zeugitanum limitem desinit, habens ab ortu Syrtes minores, a septentrione mare, quod intendit Sardiniam, ab occasu Mauritaniam Sitifensem, a meridie Aethiopum gentes: regio campis praepinguis, ubi autem silvestris est, feras educat; ubi jugis ardua, equos et onagros procreat. Eximio etiam marmore praeditatur, quod Numidicum dicit
Abbreviated transcription (Latin):
maida ex qͥb ꝑtholomaida et bere¬
nice a regib noĩate sunt. Est aĩt
pentapolis libie cyrenesi adiuncta. ⁊
eius finib deputata E ripolitha
nã ꝙͦ ꝓunciam greci lingua sua
signant de nuͣo triũ magnaꝵ ur¬
bium. ocea. sabreca. leptis magna.
Hec ht̃ ab oriente syrtes maiores
et trogoditas. a seꝑtentone mare
adatitũ ab occasu bizantiũ. a ni¬
die getulos ⁊ garamantes usc ad
occeanũ echyopicũ ꝑtendentes D¬
zacena regio ex duob nobilissimis
oppidis nomen sortita est. Ex qͥbus
una adrumetus uocat᷑. H sub tripoli
est potens passuũ ducenta uel ampliꝰ
milia: fecunda oleis ⁊ glebis ita pre¬
pinguis. ut iacti ibi seminis incre¬
menta. pene centesuna fruge renas¬
cant᷑. Leugis ut cartago magna:
ip̃a est et uera affrica. int̾ bizantiũ
et numidiã sita. a septentrione ma¬
ri. siculo iuncta. ⁊ a nũdie usq ad ge¬
tuloꝵ regionem porrecta. Cui ꝓxima

Expanded text:
mais, ex quibus Ptolomais et Beremais, ex quibus Ptolomais et Berenice a regibus nominatae sunt. Est autem Pentapolis Libyae Cyrenensi adjuncta et in ejus finibus deputata. Tripolitanam quoque provinciam Graeci lingua sua signant de numero trium magnarum urbium, Oea, Sabrate, Leptis magnae. Haec habet ab oriente Syrtes majores et Troglodytas, a septentrione mare Adriaticum, ab occasu Byzantium, a meridie Getulos et Garamantes usque ad oceanum Aethiopicum pertendentes. Bysacena regio ex duobus nobilissimis oppidis nomen sortita est, ex quibus unum Adrumetus vocatur. Haec sub Tripoli est patens passuum ducenta millia vel amplius, fecunda oleis, et glebis ita praepinguis, ut jecta ibi semina incremento pene centesimo frugis renascantur. Zeugis, ubi Carthago magna, ipsa est et vera Africa inter Byzancium et Numidiam sita, a septentrione mari Siculo juncta, et a meridie usque ad Getulorum regionem porrecta, cujus proxima