comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uatorem. R: Colt MaRia librũ isaie ppħȩ. Uirginem
qͣm ibi parituram legisti: Gaude et exulta. quia tu ẽẽ me¬
iusti. Tu ibi p̃figurata es uirgo: tu ecce eoncipies in utero.
ion de ziro: sed de sp̃u sc̃o. Et grauida eris: & incõrrup¬
ta ꝑmanebis. Paries quiedem filium: e uirginitatis ñ patie¬
Tuͥ queimentũ. Effiueris grauida: et eris mat̾ semꝑ intacta.
Senties pondera uentris: et pudorẽ non ꝑdes castitatis. Intu¬
mescunt ubera tua: et intacta manebunt genitalia tua. Atilla
dixit. Ecce ancilla oñi. fiat mͥ scd̃m uerbum tuũ. Ofeli xͭ obe¬
suentia: c in sigris GRa: qͥ dum humiliter fidem dedit. c̃eli opi
st obedientiã malle. quam sacrifitium: cenuam dĩ plus
qm hole causta: hec fuir uera obedientia. omni sacrifirio gra¬
tior: hec uoluntas cunctis hostus acceptior. ȩc ꝓmeruit głam
qͣm post modum ipsa plausit. Eece ait er hoc beatã me liceñ

Expanded text:
vatorem. Recole, Maria, in libro Isaiae prophetae, virginem vatorem. Recole, Maria, in libro Isaiae prophetae, virginem quam parituram legisti ; et gaude atque exsulta, quia tu esse meruisti. Tu ibi praefigurata es Virgo, tu ecce concipies in utero, non de viro, sed de Spiritu sancto: et gravida eris, et incorrupta permanebis. Paries quidem filium, et virginitatis non patieris detrimentum. Efficieris gravida, et eris mater semper intacta. Senties pondera ventris, et pudorem non perdes castitatis. Intumescent ubera tua, et intacta manent genitalia tua. At illa dixit: Ecce ancilla Domini: fiat mihi secundum verbum tuum. O felix obedientia, o insignis gratia, quae dum fiderat: Obedientiam malo quam sacrificium, et scientiam Dei plus quam holocausta . Haec fuit vera obedientia omni sacrificio gratior, haec voluntas cunctis hostiis acceptior; hinc promeruit gloriam, quam ipsa postmodum plausit: Ecce, ait, ex hoc beatam me dicent
Abbreviated transcription (Latin):
exultatione miratur. Gaudeams et nos fr̃s in die tante sol
lep̃nitatis uirginis xẽi. que dum desponsata eẽt fabro: cęli
eẽc scĩ. Nec illa audiens saudet: cupitq effici mater. Quid
gͦ SI Sine corruptione nascit᷑ : qui de sc̃ificatione ẽcipitur: &¬
Non enim decebat. ut ille qui nobis afferebat salutẽ matri
ri. celoq ñ capitur: intra unius corpusculi menbra suscipit᷑.
tc ẽ illa nouitas hieremiȩ ꝓpħe uaticinio p̃nuntiata.
Fatiet inquit oñs nouũ suꝑ terram: femina circũdabit
uirũ. O femina suꝑ feminas benedicta: qͦ uirum omnino
ñ nouit : et uirũ suo utero circũdedit. Circũda sirũ ma¬
ria angelo fidem dando. Sine qua eua ꝑdidit uirũ. ser¬
tioni ignaram: terretur uirgo nouitate uerboꝵ: Ad.Im
misit ad te: qui nasciturus ẽ exte. Concipies erã q pari¬
es filiũ. non euius libet meriti hominem: sed totis scłi sal¬

Expanded text:
exsultatione miratur. Gaudeamus ergo et nos, fratres, exsultatione miratur. Gaudeamus ergo et nos, fratres, in die tantae Virginis, quae dum desponsaretur fabro, coeli  sancti Spiritus. Haec illa audiens gaudet, cupitque effici mater. Quid igitur mirum, si sine corruptione nascitur, qui de sanctificatione concipitur: Non enim decebat ut ille qui nobis afferebat salutem, matri ri coeloque non capitur, intra unius corpusculi membra suscipitur. Haec est illa novitas Jeremiae prophetae vaticinio praenuntiata: Faciet, inquit, Dominus novum super terram; femina circumdabit virum . O femina super feminas benedicta, quae virum omnino non novit, et virum suo utero circumdedit! Circumdat virum Maria angelo fidem dando; quia Eva perdidit virum sertionis ignaram. terretur uirgo nouitate uerborum, ad qmisit ad te, qui est nasciturus ex te. Concipies enim et paries filium; non cujuslibet meriti hominem, sed totius saeculi Sal
Abbreviated transcription (Latin):
Sc̃s suꝑueniet in te: ut ꝓlem gignas. et uirguitatem ñ amit¬
tas. Filium ꝓferes: et post partũ in corrupta ꝑmanebis.
ptata ora ria scłm omne captiuũ: tuum dep̃catur assen¬
sum. Te dña: munde sibi suȩ fidei obsidem fecit. Noli mo¬
rari uirgo nuntiũ. festinant̃ Responde uerbũ. & suscipe filiũ
Da fidem. et senti uirtutem. Ecce inqͥt ancilla om̃i: fiat michi
scdm uerbũ tuum. Nec mora reuertitur nuntiu: et uirgmalẽ
thalamum in greditur ap̃c. efficitur subito pregnans beata
dĩ Genuria: et cuncta ꝑ scl̃a p̃dicatur hec feli.x. Concepit
max ad credulitatẽ uerbi virilis ignara c̃sortii: impletͣ uterꝰ
nullo humano pollutus amplexii. Eatat itaq URGO cum
c̃cipit. uirgo grauida. UIRGO cum parit: et urgo post partũ.
reclara gͦ illa uirginitas: et głosa fecunditas . Erultat ma¬
ria. et matrem se leta mirat᷑: ac de spũ sc̃o se peperisse gau¬
det. Nec quia peperit in nupta terretur: sed quia genuit cũ

Expanded text:
s, et virginitatem non perdas; filium proferas, et post partum incorrupta permaneas. O beata Maria, saeculum omne captivum tuum deprecatur assensum: te, Domina, mundus suae fidei obsidem fecit. Noli morari, Virgo: nuntio festinanter responde verbum, et suscipe filium; da fidem, et senti virtutem. Ecce, inquit, ancilla Domini, fiat mihi cundum verbum tuum . Nec mora, revertitur nuntius, et virginalem thalamum ingreditur Christus. Efficitur subito praegnans beata Dei genitrix, et cuncta per saecula praedicatur hinc felix. Concepit mox ad credulitatem verbi, virilis ignara consortii: impletur uterus nullo humano pollutus amplexu. Exstat itaque virgo cum concipit, virgo gravida, virgo cum parit, et virgo post partum. Praeclara ergo illa virginitas, et gloriosa fecunditas. Exsultat Maria, et matrem se laeta miratur, et de Spiritu sancto se peperisse gaudet: nec quia peperit innupta, terretur; sed quia genuerit, cum
Abbreviated transcription (Latin):
ta transcenderit. quia et similitudo ꝓmittitur sc̃is. ueritas ñ
negatur. Hoc quippe pruulegium non natura est. sed gr̃a
beatȩ uirginis aIA &IT de qua natus ẽ ipse d̃s̃ et homo. id.¬
circo et ipsa plus ẽ meritis et ñ natura. qm uirgo et homo.
Unde. et si cetere uirgines imitant᷑ illam usq ad conceptum
partus. et Gabrielis noue salutationis obsequiũ. deinde totũ
altissimi obumbratur. Ante hoc ipsum sane uterus uirginiᷤ
qmuis mundus. quam uis impollutus et alienus a contagio¬
ne peccati. quamuis sc̃s. tamen ad huc uilitate humanitatiᷤᷤ
induitur. ut ita dicam. ac si lana candidissima fuciq coloris
dealbata. Adqͣm sane cum accessit sẽc sc̃s. quasi ipsa eadẽq
lana cũ inficitur sanguine conchilii uel muricis uertitur in
purpuram. uersa ẽ et ipsa sine. coitu in matrem. ut ñ sit iam

Expanded text:
ta transcenderit, quia et si similitudo repromittitur sanctis, veritas tamen negatur. Hoc quippe privilegium non naturae est, sed gratiae beatae virginis Mariae, de qua natus est ipse Deus et homo. Idcirco et ipsa plus est meritis, et non natura, quam virgo et homo. Unde etsi caeterae virgines imitantur illam usque ad conceptum partus, et Gabrielis novae salutationis obsequium, deinceps totum t virtute Altissimi obumbratur. Ante hoc ipsum sane uterus Mariae virginis quamvis mundus, quamvis impollutus et alienus a contagione peccati, quamvis sanctus, tamen adhuc vilitate humanitatis induitur ut dealbata. Ad quam sane cum accessit Spiritus sanctus, quasi ipsa eademque lana, cum inficitur sanguine conchylii, vel muricis, vertitur in purpuram, versa est et ipsa sine coitu in matrem, ut non sit jam
Abbreviated transcription (Latin):
ad eundẽ euebi. ac ꝑse dep̃cari cepit ep̃m dicens.
qͥa dupla satisfactione. restituo agrũ que iniq
ꝑuasi. tantũ ut oret ꝓme sc̃itas tua. luo qͣ ꝙ.
recusante. cõpulit euͦ ui ut abiret ad eccłamꝰ.
Quo descendente ut eccłam ingressus ẽ. et hic
epͣm eocalauit. recepitq confestĩ eccła re sua̾.
Lemens maatyn
At in passione eiꝰ legit᷑. anchora collo suspensa.
in mari p̃cipitatꝰ est. Nunc autẽ indie sol¬
lempnitatis eiꝰ recedit mare ꝑtria miliaria
siecũ gradientib iter p̃bens. usq dũ ad sepul¬
erũ mr̃is ꝑuenit᷑. ibiq uota reddenteᷤᷤ et o

Expanded text:
ad eodem evehi ac per se depraecari episcopum, dicens, ad eodem evehi ac per se depraecari episcopum, dicens, quia: 'Dupla satisfactione restituo agrum, quem inique pervasi, tantum ut oret pro me sanctitas tua'. Illo quoque recusante, conpulit eum vi, ut abiret ad eclesiam. Quo discendente, ut eclesiam est ingressus, et hic spiritum exalavit; recepitque confestim eclesia rem suam.lemens martyr, ut in passione eius legitur, anchora collo eius suspensa, in mari praecipitatus est. Nunc autem in die solemnitatis eius recedit mare per trea milia; siccumque gradientibus iter praebens, usque ad sepulchrum martyris pervenitur. Ibique vota re
Abbreviated transcription (Latin):
cireiure urbẽ suꝑ asinũ faciã. ut sis inri¬
diculũ om̃ĩb qͥ te aspecerint. At illo silens.
ad nota recurrit p̃sidia. ꝓsternit᷑ in orati¬
one̾. celebrat uigilias. ac nocte̾ totã in la¬
erimis & psallentio ducit. Mane aute̾ fac¬
to. aecedit ad lichnos qͥ de camera eccłe de
pendebant. extendens q uirga quã manu¬
tenebat. effregit cunctos dicons. Non hic
accendet᷑ lumꝰ. donee ulciseat᷑ as de im¬
micis. & restituat nes domꝰ sue. łtec eo di¬
cente. ꝓtinꝰ hereticꝰ ille in rediuiuã febre cor¬
ruit. Cũq in extremis ageret. misit ad ep̃m
dicens. Oret ꝓme sac̾dos ad dnͣm ut uiuã &
restituã agrũ. ac similẽ eiꝰ conferã dñationi.
Quib pontifeae respondit. łã oraui dñm et exau¬
diuit me. Misit et alios ac t̃cios adeũ nuntios.
Sed sac̾dos in uno responso ꝑsistens ñ mouebat᷑ ad
hec. ut peo orationẽ daret. ad dñm. hee ille
hereticꝰ cernens. iussit se in plaustro pom. at q

Expanded text:
circuire urbem super asinum faciam, ut sis in ridiculo omnibus qui te aspexerint. At ille silens ad nota recurrit praesidia: prosternitur in oratione, 811 celebrat vigilias, ac noctem totam in lacrymis et psallentio ducit. Mane autem facto, accedit ad lychnos qui de camera ecclesiae dependebant, extendensque virgam quam tenebat in manu, effregit cunctos, dicens: Non hic accendatur lumen, donec ulciscatur Deus de inimicis et restituat res domus suae'. Haec eo dicente, protinus hereticus ille in rediviva febre corruit. Cumque in extremis ageret, misit ad episcopum, dicens: 'Oret pro me sacerdos ad Dominum, ut vivam et restituam agrum ac similem eius conferam dominationi'. Quibus pontifex respondit: 'Iam oravi ad Dominum, et exaudivit me'. Misit et alios ac tertios ad eum nuntios. Sed sacerdos in uno responso persistens, non movebatur ad haec, ut pro eo orationem daret ad Dominum. Haec ille hereticus cernens, iussit se in plaustro conponi atque
Abbreviated transcription (Latin):
ceris Ille uͦ quia erat hereticꝰ paruipendens
bec qͥ ab ep̃o dicebant᷑. rẽ in sua dñatione reti¬
nuit. Int̾ ea ꝓcedente die. arripit᷑ afebre.
Cũq ñ mͦ ardore corporeo uerũ etiã animȩ ue¬
aret᷑ in co̾modo. misit ad ep̃m nuntios dicenᷤ.
Dignet᷑ ꝓ me sacerdos oratione ad dñm fundere.
&ꝰ ego dimittã agrũ eiꝰ. Quo orante. hic a uali¬
tudine qͦ grauabat᷑. conualuit sactꝰq ẽ sanꝰ.¬
& aut suis. Quid putatis. qͦd isti no romani cli¬
cant.Aiunt eni me obhoc me fuisse grauatũ.
qͥd tulerim egrũ eoꝵ. qͦd mͥ iuxta consuerudi¬

Expanded text:
ceris. Ille vero, quia erat hereticus, parvi pendensceris. Ille vero, quia erat hereticus, parvi pendensb episcopo dicebantur, rem in sua dominatione retinuit. Interim, procedente die, arripitur a febre, cumque non modo ardore corporeo, verum etiam animae vexaretur incommodo, misit ad episcopum nuntios, dicens: Dignetur pro me sacerdos orationem ad Dominum fundere, et ego dimittam agrum ejus. Quo orante, hic a valetudine qua gravabatur convaluit, factusque sanus, ait suis: Quid putatis, quid isti nunc Romani dicant? Aiunt enim me ob hoc fuisse febre gravatum, quia tulerim agrum eo
Abbreviated transcription (Latin):
rũ amminieulo uirtutis ꝓpͥe depellat effectu :
ati sepulcbrũ. Cũq ad pau̾um̃tul ꝓstratꝰ qͣ necessi¬
tas eaogegat p̃caret᷑ fideliter. medio fere noctis
om̃s qͥ aderant sopor obtinuit. Statimq infirmo
conatꝰ eiciendȩ urinȩ imminet. tangensq unu̾
puerorũ uoce tenui uasculũ postulat exchiberi.
Illatoq dũ urina̾ nitit᷑ eicere. lapide̾ magnũ
emisit. Qui tam ualidꝰ fuit. ut cadens sonũ in
ipsa qͦ parata fuerat conea ꝓferret. Tunc ablata
febre cũ omni dolore. naui restaurat᷑ incolomi.
cełia qͦq agatensis
urbis que sc̃i andreȩ apłi reliquiis plaudit.
pleru̾q gloriosis inlustrat᷑ miraculis. ꝑuasores
rerũ suarũ Sepius arguit. Deniq gomachariuᷤᷤ
Pelinque o fili res pauperũ. qͥs orcdinationi nr̃e
ans co̾mendauit. ne tibi sit noxiũ et a lacrimis
egentiũ qͥ de fructib eiꝰ ali consueuerant ene¬

Expanded text:
rum adminiculo, virtutis propriae depellat effectu? rum adminiculo, virtutis propriae depellat effectu? ati sepulcrum. Cumque, pavimento prostratus, quae necessitas exigebat fideliter precaretur, medio fere noctis omnes qui aderant sopor obtinuit. Statimque infirmo conatus ejiciendae urinae imminet, tangensque unum puerorum, voce tenui vasculum postulat exhiberi, illatoque, dum urinam nititur ejicere, lapidem magnum emisit; qui tam validus fuit, ut cadens sonum in ipsa quae parata fuerat concha proferret. Tunc ablata febre cum omni dolore, navi restauratur incolumis. esia quoque Agatensis urbis, quae sancti Andreae apostoli reliquiis plaudit, plerumque gloriosis inlustratur miraculis, pervasores rerum suarum saepius arguit. Denique Gomacharius eum, dicens: 'Relinque, o fili, res pauperum, quas ordinationi nostrae Dominus commendavit, ne tibi sit noxium, et a lacrimis egentium, qui de fructibus eius alere consueverant, ene
Abbreviated transcription (Latin):
pignoꝵ. qua insc̃o altari unde alias abstilerat aollo¬
eauit. Nũmolꝰ aute cũ theob̃ti regis tẽpore ad iusti¬
nianũ imperatorẽ ꝑgens. constantino politane iti¬
neris ꝓlieitatẽ ua nauali euectꝰ sulcaret. ad urbẽ
patras. in qͣ idẽ habet᷑ apłs ẽ appulsus. Ne demi
ibi eũ satellitib moraret᷑. infirmata uesiea caleu¬
losus efficit᷑. delne diuersis dolorib artatꝰ febe
consumit᷑. ablataq delecꝰtatione eomedendi at q:
bibendi. aduentũ mortis solius p̃stolat᷑. Igit᷑ dũ
se ita fessũ & sine spe uitȩ decernit. testamtu̾ suu̾
petit seribi. munitoq subseriptionib ac sigillis.
inquiri p̃cepit si forsitan aliqͥs reꝑiret᷑ ĩ eiuitate
qͥ ꝑitꝰ in arte medicinȩ possit ꝑituro succurrere.
uos dilectissimi easso fatigatis labore. & int̃ homi¬
nes requiritis medicina. eũ habtat᷑ hie celestis
medicus. qͥ sepe infirmoꝵ ualitudines sine herba¬

Expanded text:
pignorum, quam in sancto altari unde alias abstulerat collopignorum, quam in sancto altari unde alias abstulerat collocavit. Mummolus autem, cum Theodeberti regis tempore, ad Justinianum imperatorem pergens, Constantinopolitani itineris viam navali evectu sulcaret, ad urbem Patras, in qua idem habetur apostolus, est appulsus. Ac dum ibi cum satellitibus moraretur, infirmata vesica calculosus efficitur. Dehinc diversis doloribus arctatus febre consumitur: ablataque delectatione comedendi atque bibendi, adventum mortis solius praestolabatur. Igitur dum se ita fessum et sine spe vitae decernit, 756 testamentum suum petit scribi, munitumque subscriptionibus ac sigillis, inquiri praecepit si forsitan aliquis reperiretur in civitate qui peritus in arte medicinae posset perituro succurrere. vos, dilectissimi, casso fatigatis labore, et inter homines requiritis medicinam, cum habeatur hic coelestis medicus, qui saepe infirmorum valetudines sine herba
Abbreviated transcription (Latin):
mrͣm. ñ minꝰ fide qua parma ꝓtectꝰ. ꝑ medias in¬
gredit᷑ fla̾mas. app̃hensãq ab altari sc̃as reliquias
nichil ab igne nocit extulit foras.s. continuo ita con¬
strictus ẽ. ut gressũ in antea mouore nͥ ualeret.
Tunc indignũ se iudicans qͥ eas ferret. unã puella̾
par uulã inpollutãq elegit ap̃da. eui illas ad collũ
posuit. et sic ad patria̾ ꝓsꝑe accessit. Tune colloca¬
tis in altari nouiacensis eccłȩ ubi nulla ad huc
sẽoꝵ pignora habebant᷑. annis singulis deuotissime
eoꝵ sollempnia celebrabat. Cuiꝰ filius cũ hec post
morte̾ patris nͥ impleret. a febre quartana ꝑ an¬
nũ integrũ laborans. uouit ut noua̾ basilicã in
honorẽ eoꝵ construeret. Quo facto. amota febre
sanatus est. Sed ner hoc sine diuinitatis ꝓuidentia
beati uincentii reliqͥas deferebant ad uicũ ipsũ delati
Sunt. Tunc rogante p̃sbit̾o. diuisert ei particada

Expanded text:
martyrum, non minus fide quam parma protectus, per medias inmartyrum, non minus fide quam parma protectus, per medias ingreditur flammas, adprehensasque ab altare sanctas reliquias, nihil ab igne nocitus·, extulit foras, sed continuo ita constrictus est, ut gressum in antea agere non valeret. Tunc indignum se iudicans, qui eas ferret, unam puellam parvulam inpollutamque elegit a praeda, cui capsulam ad collum posuit et sic in patriam tis in altari Novivicensis ecclesiae, ubi nulla adhuc sanctorum pignora habebantur, annis singulis devotissime eorum solemnia celebrabat. Cujus filius, cum haec post patris obitum non impleret, a febre quartana per annum integrum laborans, vovit ut novam basilicam in eorum honorem construeret; quo facto, amota febre sanatus est. Sed nec hoc sine Divinitatis providentia beati Vincentii reliquias deferebant, ad vicum ipsum delati sunt. Tunc rogante presbytero, diviserunt ei particulam
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sentẽ intã głosa morte finiuit. Tamen cũ oleũ de¬
flueerit. tantu odore̾ narib p̃stat. ut putes ibi
multoꝵ aromatũ sparsam esse congeriem. Quod ñ sine
miraculo. ac ꝓbeneficio habet᷑ in populis. Na exo hoc
seu munctiones facte siue potiones date. plerũq lan¬
guentib cõmodũ p̾stant. Post eiuꝰ głosã assũptione̾
multȩ iurtuteᷤᷤ uel ad hoc sepulchrũ. uel ꝑloea diuer¬
sa in qͣ eiꝰ reliquis collocate sunt ferunt᷑ ostense. De
qͥb pauca memorari nͣ putam absurdũ. qͥa edifica
rans burgundiã deuastabat. in quada basilica
reliquie ĩa dicti apłi cũ sat᷑nin mr̃is tonebant᷑.
accensa q basilica cũ ia tecꝰtoꝵ moles dirueret. pau¬
ꝑes ac senes qͦs barbaris reliquerat flebant dicentes.
erint. His ita flentib nutu dĩ adueniens turonieꝰ
homo ac condolens bis lam̃tis. & discens uirtutẽ

Expanded text:
praesentem vitam gloriosa morte finivit. Tamen cum oleum depraesentem vitam gloriosa morte finivit. Tamen cum oleum defluxerit, tantum odorem naribus praestat, ut putes ibi multarum aromatum sparsam esse congeriem. Quod non sine miraculo ac beneficio habetur in populis. Nam ex hoc seu inunctiones factae sive potiones datae plerumque languentibus commodum praestant. Post cuius gloriosam adsumptionem multae virtutes vel ad hoc sepulchrum vel per loca diversa, in qua eius reliquiae collocatae sunt, feruntur ostensae. De quibus pauca memorari non putavi absurdum, quia aedificarans Burgundiam devastabat, in quadam basilica reliquiae jam dicti apostolicum Saturnini martyris tenebantur. Accensaque basilica, cum jam tignorum moles dirueret, pauperes ac senes, quos barbaries reliquerat, flebant, 755 dicentes: erint. His ita flentibus, nutu Dei adveniens Turonicus homo, condolens his lamentis et discens virtutem
Abbreviated transcription (Latin):
mine erat. Euge miserrime. en paulũ apłm
huc uenientẽ. Inuocatꝰ enĩ ab hoc homine. ec¬
ce ad est. Tunc euanescentib umbris. hic ad
sensũ suũ reuersus. & cruce̾ uirtutis dñicȩ pec¬
tori nutanti depingens. penitentiã genis
lacrimarũ imbre ꝑfusis agebat cur ista tẽp¬
tasset. Unde manifestũ ẽ. hunc eundẽq homi¬
ne᷑. ꝑ uirtuteꝰ Sc̃i pauli ab hoc seue mortis p̃cipi¬
tio fuisse saluatũ.
ndreas apłs magnũ miraculũ
in die sollẽpnitatis sue ꝓfert. hoc ẽ manna
in modũ farinȩ. uel oleũ cũ odore nectareo. qͦd de
tumulo eiꝰ excundat. ꝑ id enĩ qͦ sit fertilitas anni
sequentis ostendit᷑. Si exriguũ ꝓfluocerit. ereiguu t̾ra
ꝓfert fructũ. Si uͦ fuerit copiosũ. magnũ arua
mediũ basilicȩ ꝓfluct riuus ille. Flec autẽ agunt᷑
apucl ꝓuntiã achaiã in ciuitate patras. in qͣ beatus
apłs diue martyr ꝓ redẽptonis nomuine exucifixeus

Expanded text:
mine erat: 'Fuge miserrime! En Paulum apostolum mine erat: 'Fuge miserrime! En Paulum apostolum huc venientem! Invocatus enim ab hoc homine, ecce adest!' Tunc evaniscentibus umbris, hic ad sensum suum reversus et crucem virtutis dominicae pectori nutanti depingens, paenitentiam, genis lacrimarum imbre perfusis, agebat, cur ista temptasset. Unde manifestum est, hunc eundemque hominem per virtutem beati apostoli ab hoc saevae mortis praecipitio fuisse salvatum.s magnum miraculum in die solemnitatis suae profert, hoc est manna in modum farinae, vel oleumcum odore nectareo, quod de tumulo ejus exundat. Per id enim quae sit fertilitas anni sequentis ostenditur. Si exiguum profluxerit, exiguum terra profert fructum; si vero fuerit copiosum, magnum arva medium basilicae profluat rivus ille. Haec autem aguntur apud provintiam Achaiam, in civitate Patras, in qua beatus apostolus sive martyr pro Redemptoris nomine crucifixus
Abbreviated transcription (Latin):
las et parturnut &. peꝑit. ac lacte spũali nutri¬
tas ad cibũ solidũ seripturarũ sc̃arũ opaca rese¬
rando ꝑduocit. De cuiꝰ uirtutib multa qͥde au¬
diuimꝰ. Sed de plurimis unũ tatũ miraculuͣ stu¬
dumꝰ declarare. Factũ ẽ autẽ in qͦdã loco. ut
homo laqueuͭ sibi ad eoctorquendã uitaͣ instigante
diabolo p̃pararet. Cũq secretũ cellulȩ in qͣ hec
ageret repꝑisset. fune trabẽ transmisso. laqueu̾
cepit innectere. nomͣ tam̃ sẽꝑ beati pauli apłi in¬
uocabat dicens. adiuua me sc̃e paule. Et ecce
umbra squalida atq funesta. qͦ nichil maiꝰ uul¬
tu qua diabolũ similabat apparuit ei. hortans
At ille cũ opꝰ hoc id ẽ uite extorquende para¬
ret. semꝑ aiebat. Beatissime paule. esto adiutor
m̃s. Deniq ecpedito ĩã laqueo eũ uehemtius ur¬
geret᷑ abumbra ut collũ innecteret. Subito
affuit alia umbra huic similis. dicens ei qͦ eũ ho¬

Expanded text:
las et parturivit et peperit ac lacte spiritali nutrilas et parturivit et peperit ac lacte spiritali nutritas ad cibum solidum Scripturarum Sanctarum opaca reserando perduxit. De cuius virtutibus multa quidem audivimus, sed de plurimis unum tantum miraculum studuimus declarare. Factum est autem in quodam loco, ut homo laqueum sibi ad extorquendam vitam, instigante diabolo, praepararet. Cumque secretum cellulae, in qua haec ageret, repperisset, funem trabi transmissum, laqueum coepit innectere, nomen tamen semper Pauli apostoli invocabat, dicens: 'Adiuva me, sanctae Paulae!' Et ecce umbra squalida atque funesta, quae nihil minus vultu quam diabolum similabat, apparuit ei, hortans At ille cum opus hoc, id est vitae extorquendae, pararet, semper agebat: 'Beatissime Paule, esto adiutor meus!' Denique expedito iam laqueo, cum vehementius urgueretur ab umbra, ut collum inmitteret, subito adfuit alia umbra huic similis, dicens ei quae cum ho
Abbreviated transcription (Latin):
sepulerhũ sb altare collocatui. ual. de retũ
babet᷑. ded dorare desiderat. resorati cen¬
cellis quib locus ambit᷑ accedit suꝑ sepul hru
et sic fenestella paruula patefacta. immiso
introrsũ capite. que necessitas ꝓmit efflagi¬
tat. Nec morat᷑ effectus. si petitionis tantu
iusta ꝓferat᷑ oratio. Quod si beati apłi petri¬
ferre desidostat subsidiũ. palliolũ aliquod
cdictu si fides hominis p̃ualuerit eleuatũ atu¬
mulo pallioluͣ ita imbuit᷑ diuina uirtute. ut
multo amplius quͣa prius pensauerat ponde¬
ret᷑. et tunc seit qͥ leuauerit eũ gr̃a eiꝰ sump¬
sisse qͦd petiit. Multi enĩ et elaues aureas ad
reserandos cancellos beati sepulchri faciunt. qͥ
firmitateᷤᷤ tribulantiũ medicantur. Omi̾a enĩ
integra p̃stat. Sunt ibi & colũpnȩ mirȩ elegan¬
tiȩ candore niueo qͣtuo numero q̃ cibor ũ se¬
pulchri sustinere dicunt᷑¬
urbe roma gladio ꝑeussus occubuit. ex euiꝰ
sacro corpore lac defluxcit & aqua. Nec mirũ

Expanded text:
sepulchrum sub altare collocatum, valde rarum habetur. Sed qui orare desiderat, reseratis cancellis, quibus locus ille ambitur, accedit super sepulchrum; et sic fenestella parvula patefacta, inmisso introrsum capite, quae necessitas promit efflagitat. Nec moratus effectus, si pejusta proferatur oratio. Quod si beata auferre desiderat pignora, palliolum aliquod dictu! si fides hominis praevaluerit, a tumulo palliolum elevatum ita imbuitur divina virtute, ut multo amplius quam prius pensaverat ponderet; et tunc scit qui levaverit, cum ejus gratia sumpsisse quod petiit. Multi enim et claves aureas ad reserandos cancellos beati sepulcri faciunt, qui firmitati tribulatorum medeantur. Omnia enim fides integra praestat. Sunt ibi et columnae mirae elegantiae candore niveo, quatuor numero, quae ciborium sepulcri sustinere dicunturbem Romam gladio percussus occubuit. Ex cuius sacro corpore lac defluxit et aqua. Nec mirum,
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ in una sollempͦnitatũ. ut mulier eũ par uu¬
sollempnia obdormiuit infans. Duͣ hec age
rent᷑. ecce sonꝰ subito factꝰ ẽ accedentis aquȩ.
De hinc oblita sobolis suȩ mulier cepit uelocit᷑
cũ popło reliqͦ petere ripã. Igit᷑ insequente
maris accessu post qu̾a adlitusꝰ uenerat memi¬
nit se filiũ reliquisse. Tunc fletu magno deree¬
ta terris. miserã se clamitans litora uocib
replebat. atq discurrebat ꝑ circuitũ ri¬
paruͣ si forte enecatã ꝓle̾. eiectãq litori
qͥs conspieasset. Sed eũ nichil inueniret in¬
dicii. tande̾ consolata aꝓpinquis ad ꝓpria
reducit᷑. totũ annũ in lucꝰtu atq lam̃tatio¬
ne deducens. Recurrente aute anni cirrubo.
uenit iteruͣ ad easpectandã mr̃is sollẽpnita¬
tẽ. fortassis aliqͣ de infantulo inuenire in¬

Expanded text:
 In una sollempnitatum mulier cum paruusollemprentur, ecce sonus subito factus est accedentis pelagi. Dehinc oblita mulier subolis sui, coepit velociter cum reliquo populo petere ripam. Igitur insequenti maris accessu, postquam ad litus venerat, meminit se filium reliquisse. Tunc cum fletu magno deiecta terris, miseram se clamitans, litora vocibus replebat atque discurrebat per circuitum riparum, si forte enecatam prolem eiectamque litori quis conspicasset. Sed cum nihil inveniret indicii, tandem consolata a propinquis, ad propria reducitur, totum annum in luctu ac lamentatione deducens. Recurrente autem anni circulo, venit iterum ad expectandam martyris solemnitatem, fortassis de infantulo
Abbreviated transcription (Latin):
peteret dnm.fonte̾ posset suo nestituere locos
ait. Famꝰ inquit dilectissimi: & siuera st̃
qͣ pontitor nrͣ asser uit. hec exͤ elemͣtis mr̃is
pignora. nẽ appanebit cuͥ eiꝰ fuerit uenitꝰ
maris estata. Tune cũ ꝓsollentio ad locã
fonq accedit. & clictis psal nis nͥ oratione
ꝓster nit. positisq sc̃is reliquis nͥ ipso fontis
adie cte petumdit qͥ quonda uacserto dam

Expanded text:
peteret Dominum, fontem posset suo restituere loco, peteret Dominum, fontem posset suo restituere loco, ait: Eamus, inquit, dilectissimi, et si vera sunt quae portitor noster asseruit haec esse Clementis martyris pignora, nunc apparebit, cum ejus fuerit virtus manifestata. Tunc cum psallentio ad locum fontis accedit. Et dictis psalmis, in oratione prosternitur positisque sanctis reliquiis in ipso fontis aditu, petiit ut qui quondam in deserto dam
Abbreviated transcription (Latin):
tis. ut gauderes cernere holꝰ siue uirgultũ.
si fuisset ab eodẽ irriguũ. Opitulabat᷑ etiã in
eo gr̃a maiestatis diuinȩ. ut in qͦ fuisset flu¬
entũ emissũ. uelocit᷑ germina acciꝑent in¬
enem̃tũ. Cũq eũ in colȩ loei quasi ludũ agen¬
teᷤ ꝑsingula que qͤ loca deducerent. insidia¬
toris ut eredo inuidia sub t̾ra dehiscit. ac
ui qͦddã aduenire regioni loci in colȩ p̃stolan¬
t̾ uteritũ. simulq & beneficiũ qͦa hab̾e con¬
fueuerant. iugi fletu deplorant. Curmcalũ
igit᷑ uniꝰ atqr alteriꝰ anni. in hac ariditate
ꝑtransut. Arescunt sioi loci illius omiͥa qͦ ir¬
rigari consueuerant. Tertio qͦq anno acci¬
dit. ut qͥdã it̾ agens beati elem̃tis mr̃is eurꝰ
ũ supͣ meminimꝰ reliqͥas exchiberet. qͣs ar iclio
ipsius urbis prbro uiro in omĩ scitate reli¬
gioso aetulit. Ad que eũ die noctuq uemia
mesta penderet. confisi de eiꝰ oratione. qͦd si

Expanded text:
tis, ut gaudere cerneres holus sive virgultum, tis, ut gaudere cerneres holus sive virgultum, si fuisset ab eodem inrigatum. Opitulabatur etiam in eo graentum emissum, velociter germina acciperent incrementum. Cumque eum incolae loci, quasi ludum agentes, per singula quaeque loca deducerent, insidiatoris, ut credo, invidia, sub terra dehiscens, ac vum quemdam advenire regioni loci incolae praestolantur interitum, simulque et beneficium quod habere consueverant, jugi fletu deplorant. Curriculum igitur unius atque alterius anni in hac ariditate pertransiit. Arescunt siti loci illius omnia, quae irrigare consueverat. Tertio quoque anno accidit ut quidam iter agens beati Clementis martyris, cujus jam supra meminimus, reliquias exhiberet, quas Aridio ipsius urbis presbytero, viro in omni sanctitate religioso, detulit. Ad quem cum die noctuque vicini moesti tenderent, confisi de ejus oratione, quod si
Abbreviated transcription (Latin):
cipat om̃s ad in grediendũ. et ipsa pͥma¬
tumulũ. Cumq ꝓstrata solo orationẽ exples¬
set. erecta sursũ genis ubti fleruũ imbrib
madefactis. bũ diuertit in parte altera
uultũ aspicit filiũ in eo loco ubi euͣ dormien¬
tẽ reliquerat. in ipso adhuc sopore teneri.
Estimans autẽ euͣ esse defunctuͣ. accedit cõmi¬
nꝰ quasi collectura cadauer exanime. Sed enͣ
eu̾ dormire cognouisset. eoccitatũ uelociter
expectantib populis incolomem leuauit in
ulnis. in t̾rogansq int̾ oseula ubi ꝑ anni fuis¬
set spatia. nescire se ait si annꝰ integer p̃te¬
risset. tantũ dormisse se suaui sopore in uniꝰ
nac̾tis spatio estimabat.
ons erat irriguus ruri ciudã infra
territoriũ urbis lemouicinȩ euiꝰ unda
tam hortoꝵ sata. qua agroꝵ eulta uel foue¬
bat accessu. uel impetu fecundabat. Bedu¬
cebat᷑ etiã factis decursib ꝑ loea necessaria.
ut ubi eũ natura nͥ dabat studiũ ꝓuocaret.
Et erat ta dulcib uena excuberante fluen¬

Expanded text:
pat omnes ad ingrediendum, et ipsa ptumulum. Cumque prostrata solo orationem explesset, erecta sursum, genis ubertim fletuum imbribus madefactis, dum divertit in parte altera vultum, aspicit filium in eo loco, ubi cum dormientem reliquerat, in ipso adhuc sopore teneri. Aestimans autem, eum esse defunctum, aceedit comminus, quasi collectura cadaver exanime; sed cum eum dormire cognovisset, excitatum velociter, expectantibus populis, incolomem levavit in ulnis. Interrogansque inter oscula, ubi per anni fuisset spatia, nescire se ait, si annus integer praeterisset; tantum dormisse se suavi sopore in unius noctis spatio aestimabat. 36. Fons erat inriguus ruri cuidam infra territurium urbis Lemovicinac, cuius unda tam hortorum sata quam agrorum culta vel fovebat accessu vel impetu fecundabat. Deducebatur etiam, factis decursibus, per loca necessaria, ut, ubi cum natura non dabat, studium provocaret. Et erat tam dulcibus, vena exuberante, fluen
Abbreviated transcription (Latin):
humilitatẽ docendã. caput desuꝑ tonderi
instituit. Qui ab apłis ceteris ep̃s ordinatus.
rome cathedrã locauit. Cuiꝰ oratione uł pauli.
Symonis magi calliditas uel detecꝰta ẽ uł ob¬
ruta. Extant hodieq apud urbẽ romanã
duȩ in lapide fossulȩ. suꝑ que beati apłi de¬
flero poplite orationẽ contra ipsũ dimone
magũ ad dum effudent In qͥt. eus de ptuuus
tinit. houiste q mox sanitatẽ tribuunt
ei sẏmoniaca bella eũ ad eruce̾ uenisset. in¬
pleta ia felicis trophei certamine. esupiu
uociferans uͥt dñm exaltari. sicq dirigens¬
gp̃m uiacẽ in astris. sepultꝰ est in tomplo
qͦd uoeitabat᷑ antiquitꝰ uaticanũ. Qtuor on¬
ames columpnarũ ualde acimurabiliu n

Expanded text:
humilitatem docendam, caput desuper tonderi humilitatem docendam, caput desuper tonderi instituit, qui ab apostolis caeteris episcopus ordinatus, Romae cathedram locavit. Cujus oratione et Pauli, Simonis Magi calliditas vel detecta est, vel obruta. Exstant hodieque apud urbem Romanam duae in lapide fossulae, super quem beati apostoli, deflexo poplite, orationem contra ipsum Simonem Magum ad Dominum effuderunt. In quibus cum de pluviis tuntur, haustaeque mox sanitatem tribuunt.ac Simoniaca bella ad crucem venisset, impleto jam felicis tropaei certamine, resupinis vociferans ut Dspiritum vivacem in astris, sepultus est in templo quod vocitabatur antiquitus Batecanum, quattuor ordines columnarum valde admirabilium n
Abbreviated transcription (Latin):
reliquus plaudit pictura : qͣ dñm nr̃m quasi
p̃cinet linteo indicat erucifixũ. Que pictu¬
ra dũ assidue cerneret᷑ apopulis. apparuit
dicens. Om̃s uos obtecꝰti estis uaruis indum̃tiͤ.
tius. et operi me uestim̾to. Et prbͣr ñ intel¬
legens uisionẽ. data die nequaqu̾a rememo¬
ratus est e ea  Rursũq apparuit ei. sed &
illud par iupendit. Post terciũ autẽ ddiẽ sedȩ
uisionis. grauib eeruciato uerberib ait.
blonne dicera t᷑ ut oꝑares me uestim̃to ne cerꝰ¬
nerer nudꝰ. et nichil ex hoc ate actũ ẽ Uade
inquit et tege linteo picturã illã in qͣ eruei¬
firis appareo. ne tibi uelor suꝑueniat inte¬
rit᷑. At ille cõmotꝰ & ualde metuens. narra¬
uit ea ep̃o. Sui ꝓtinꝰ iussit desuꝑ uelũ expancdi.
&e sis obtecta no pictura suspicit Nam et si
perunꝑ detegat᷑ ad contẽplandũ. moce dimisso
uelo contegit᷑: ne derecta cernat᷑.¬

Expanded text:
reliquiis plaudit, pictura, quae Dominum nostrum quasi reliquiis plaudit, pictura, quae Dominum nostrum quasi praecinctam lenteo indicat crucifixum, quae pictura dum assiduae cerneretor a populis, apparuit dicens: Omnes vos obtecti estis variis indumentis tius, operi me vestimento!' Et presbiter non intellegens visionem, data die nequaquam ex ea re memoratus est. Rursumque apparuit ei; sed et illud parvi pendit. Post tertium autem diem gravibus excruciato eo verberibus, ait: Nonne dixeram tibi ut operires me vestimento, ne cernerer nudus: et nihil ex hoc a te actum est? Vade, inquit, et tege linteo picturam illam, in qua crucifixus appareo, ne tibi velox superveniat interitus. At ille commotus, et valde metuens, narravit ea episcopo, qui protinus jussit desuper velum expandi et sic obtecta nunc pictura suspicitur. Nam et si parumper detegatur ad contemplandum, mox demisso velo contegitur, ne detecta cernat
Abbreviated transcription (Latin):
ab ierosolunis accipiens reuenttoat᷑ in patriã
sed prius romã abire chsposuit. Ueru ubi al¬
tas italię solitudies est ingressus. icidit in
latrones. Ueo mora spoligt sbisi auentis
& ipsa qͦq capsa in q gestabat brata pignora
capit. Fanstimanteᷤᷤ eniꝰ inimici ili auri ibi¬
at̃ sestertia aggregata. effracta claui. oĩa
rimant᷑ intente. Sed eũ nichĩ in ea pecu¬
me repperissent. eactracta pignora in ignẽ
piecerunt. cesoq homine discessert̃. At ille
semiuiuus exurgens ut uel cineres excustoꝵ
colligeret. pignoꝵ. inuenit suꝑ carbones
aecensos illesas iacere reliquias. Ipsũ qͦq lin¬
teu̾ qͦ in uolute erant ita admirat᷑ integru̾
ut ñ putaret᷑ prunis iniectu̾. sed eũ ex aquis
incolumu. Multos enĩuidimꝰ qͥ uel in iorda¬
ne. uel inaquis leuid urbis tincti. ab hoc fu¬
exant nigebo mundati.
St et apid narbonensẽ
urbẽ in eccłia semare. qͦ beati genesu mr̃is

Expanded text:
ab Hierosolymis accipiens, revertebatur in patriam: ab Hierosolymis accipiens, revertebatur in patriam: sed prius Romam abire disposuit. Verum ubi altas Italiae solitudines est ingressus, incidit in latrones. Nec mora, spoliatur ab indumentis, et ipsa quoque capsa in qua beata gestabat pignora capitur. Existimantes enim inimici illi auri ibidem sestertias aggregatas, effracta clave, omnia rimantur intente. Sed cum nihil in ea pecuniae reperissent, extracta pignora in ignem projiciunt, caesoque homine discesserunt. At ille semivivus exsurgens, ut vel cineres exustorum colligeret pignorum, invenit super carbones accensos illaesas jacere reliquias: ipsumque linteum quo involutae erant ita admiratur integrum, ut non putaretur prunis injectum, sed cum ex aquis incolumis. Multos etiam vidimus qui vel in Jordane, vel in aquis 743 Levidae urbis tincti, ab hoc fuerant morbo mundati.st et apud Narbonensim urbem in eclesia seniore, quae beati Genesii martyris
Abbreviated transcription (Latin):
& aqua ipsa a spaltro ꝑmixta ẽ. Unde a n nul¬
lis mare aspaltri appellat᷑. in qͦ qͥ natare nes¬
ci suꝑ aquas fert᷑. & cirea eũ sulphur adherde¬
liter mundant᷑. Est autẽ ab ierieo duodecim
milia. Pnope autẽ ierico habent᷑ arboreᷤ qͦ lanaͦ
gignuit. eobibent enĩ poma in modũ cucur¬
bitanu̾ . testas in circuitu habenteꝰ duras. in¬
trinserus aute̾ lana sunt plena. Et de his enĩ
ferunt ipsi iesimnaue solert fieri indum̃ta.
ced oe hodie tales exhibent lanas ex qͥb nos
edͥbidã delatas uidimꝰ & admirati sumꝰ uel
candorẽ. uel subtilitatẽ earũ.
am uidi ante
hoc tempꝰ hominẽ iohannẽ nomine. qͥ agali¬
lis lepsus abierat. et in ipso loco qͦ dñm dicei¬
mꝰ baptiliatũ aiebat se ꝑannu integrũ cõmo¬
ratũ fuisse. Qui assidue abluebat᷑ in amne. sed
redditꝰ pͥst ine sanitati reformata in mełius
cute ganatus est. Flic reliq as biate marie

Expanded text:
et aqua ipsa asphalto permixta est: unde a nonnulet aqua ipsa asphalto permixta est: unde a nonnullis mare Asphalti appellatur; in quo qui natare nescit, super aquam fertur, et circa eum sulphur adhaereautem ab Hiericho duodecim milia. Prope autem Hiericho habentur arbores, quae lanas gignunt. Exhibent enim poma in modum cucurbitarum, testa in circuitu habentes dura, intrinsecus enim plena sunt lanae. Et de his enim ferunt ipsi Hiesu Nave solere fieri indumenta. Sed et hodieque tales exhibent lanas, ex quibus nos a quibusdam delatas vidimus et admirati sumus vel candorem vel subtilitatem earum.Nam vidi ante hoc tempus hominem, Joannem nomine, qui a Galliis leprosus abierat, et in ipso loco quo Dominum diximus baptizatum aiebat se per annum integrum commoratum fuisse. Qui assidue abluebatur in amne: sed redditus pristinae incolumitati, reformata in melius cute, sanatus est. Hic reliquias beatae Mariae
Abbreviated transcription (Latin):
excpirauit. Factusq est timor magnꝰ omĩb
nee quisqu̾a ultra beata pignora ausus est
mutare.
ł quia toliantus taptiste meminimꝰ. dig̃¬
nũ eͣ ut de iordane aliqua memor eri
igit᷑ amonte phanio duo consiuigunt fonte
quoꝵ unꝰ ior alter dan uocitat. Que ab
utraq parte phaniade urbis que prius
cesarea philippi uocabat᷑ aescenlent. sub
ipsa urbe tam fluentes coniuneti. qua nonu¬
ne uno iordanem efficiunt. qͥ usq hierico euu¬
tatẽ & ultra defluit. In eo habet᷑ locus. in qͦ
añs baptili atꝰ t̃. In uno & eni refluau aqͦ ipsa
reuoluit᷑. in qͦ nẽ lepsi mundant᷑. Qxͣ autẽ ad
purgent᷑. De publico tamen dũ ibi cõmorat
fuerint. uictũ accipiunt. sanati aut ẽ acł ꝓpͥa
discedunt Ipse qͦq iordanis ab eo loco in quin¬
to miliaru mari co̾miatꝰ mortuq nom̃ amit¬
tit. Mare enĩ mortuũ ob hoc dicit᷑. eoqd ab in¬
cendio sodome uel rosiquarũ urbiũ ẽ uersatũ.

Expanded text:
exspiravit; factusque est timor magnus omnibus, exspiravit; factusque est timor magnus omnibus, nec quisquam ultra beata pignora ausus est mutare. quia Iohannis baptistae meminimus, dignum est, ut de Iordane aliqua memoremus. Igitur a monte Phanio duo consurgunt fontes, quorum unus Ior, alter Dan vocitatur; qui ab utraque parte Phaniadae urbis, quae prius Caesarea Philippi vocabatur, descendentes, sub ipsa urbe tam fluentis coniuncti quam nomine uno Iordanem efficiunt, qui usque Hiericho civitatem et ultra defluit. In eo habetur locus, in quo Dominus baptizatus est. In uno etenim reflexu aqua ipsa revolvitur, in qua nunc leprosi munpurgentur. De publico tamen, dum ibi commorati fuerint, victum accipiunt; sanati autem, ad propria discedunt. Ipse quoque Jordanis ab eo loco in quinto milliario, mari commixtus Mortuo, nomen amittit. Mare enim Mortuum ob hoc dicitur, eo quod ab incendio Sodomae vel reliquarum urbium est versatum,
Abbreviated transcription (Latin):
cecidit suꝑ linteuͥ. Quod cernent eᷤ. duas demn¬
altari dũ supplicant. ut ad huc maiꝰ aliqͥd me¬
reant᷑ apollice. due iterũ guttȩ eo eo flune
runt. At illi gauisi colligenteᷤᷤ deuote qͥ ans
dederat. iuata numeruͦ seruoꝵ suoꝵ diuiserꝰ
lint eũ cũ gutris suis. que nͣ sine grancdi admi¬
ratione urbib intuler. Et qͥa locus ille mau¬
riennensis ad taurinensem quondã urbe̾ ꝑ¬
tinebat. tempore illo qͦ rufus erat ep̃s. ait
archidiaconꝰ etꝰ adeu᷑. Nłon ẽ ęquũ ut hoe pig¬
itꝰ in loco uiliori teneatur. Sed furge & acciꝰ¬
pe eũ. et defer ad taurmensem eccłia qͥ plus
popularis habet᷑. Cui ille respondit. qͥa hec
agene ñ audebat. Archidiaconꝰ dixit. Ego
hoc defera si ꝑmittis. Et epͣs. Fac qͦd libet.
Tunc archidiaeonꝰ accedens ad locũ dũ ui¬
gilias celebrat. mittit manu ad capsulã.
mor amens effectus. accensus febre die tuio

Expanded text:
cecidit super lenteum. Quod cernentes, duas deincecidit super lenteum. Quod cernentes, duas deinaltare, dum supplicant, ut adhuc maius aliquid mereantur a pollice, duae iterum ex eo fluxerunt guttae. At illi gavisi, collegentes devote quae Dominus dederat, iuxta numerum servorum suorum diviserunt lenteum cum guttis suis, quae non sine grandi admiratione urbibus intulerant. Et quia locus ille Mauriennensis ad Taurinensim quondam urbem pertenebat, tempore illo, quo Rufus erat episcopus, ait archidiaconus eius ad eum: 'Non est aequum, ut hoc pignus in loco viliori teneatur, sed surge et accipe eum et defer ad Taurinensim eclesiam, quae plus popularis habetur'. Cui ille respondit, quia haec agere hoc deferam, si permittis. Et episcopus: Fac quod libet. Tunc archidiaconus accedens ad locum, dum vigilias celebrat, mittit manum ad capsulam. Mox amens effectus, accensus febre, die tertio
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. piecit se ante sepulchrũ.. & obtestat᷑ ñ se
ex inde durrecturã prius qua hec petitio ob¬
tineret᷑ a sẽo. Seprima uͦ cdie cũ ĩaͣ media defi¬
ceret. apparuit suꝑ altare polleoe miri cando¬
ris ac lucis effulgens. Cognito autẽ mulier
dĩ dono. Surreccit a paium̃to. Facꝰtaq cap¬
sula aurea. in ea reconlidit que do̾ largien¬
te meruerat. & sic gaudens remeauit ad
ꝓpria. inpletũ q estͦ in illa. quod dñs ait
in euangelio. Amen dico uobis qd̾ si ꝑseuera¬
uerit pulsans. & si nͣ surgit ꝓ eo qd̾ amicꝰ¬
eiꝰ sit ꝓpt̾ imꝓbitate̾ tam eiꝰ surgit. & tri¬
buit ei quot quot habet necessarios. Post hec
tres epͣi aduenientes de ciuitatib suis ad acd¬
orandũ in hoc loco. uoluert parte̾ de hoc
pignore. elicere. positoq i medio. nchil
oninino auferre potuert. Tune una nocte¬
uigilantes. dep̃cati sunt ut aliqͥd mererent᷑
a pollice. Posito q sub eo linthen. dũ parte̾
auferre conant᷑: una ex eo gutta sanguinis

Expanded text:
tum, projecit se ante sepulcrum; et obtestatur non se exinde surrecturam, priusquam haec petitio obtineretur a Sancto. Septima vero die, cum jam inedia deficeret, apparuit super altare pollex miri candoris ac lucis effulgens. Cognito autem mulier Dei dono, surrexit a pavimento, factaque capsula aurea, in ea recondidit quae Domino largiente meruerat, et sic gaudens remeavit ad propria: impletumque est in illa quod Dominus ait in Evangelio: Amen dico vobis, quod si perseveraverit pulsans, et si non surgit, pro eo quod amicus sit, propter inprobitatem tamen eius surgit et tribuit ei, quotquot habet necessarios. Post haec tres episcopi advenientes de civitatibus suis ad adorandum in hoc loco, voluerunt partem de hoc pignore elicere; positumque in medio, nihil omnino auferre potuerunt. Tunc una vigilantes nocte, deprecati sunt, ut aliquid mererentur a pollice; positumque sub eo lenteum, dum partem auferre conantur, una ex eo gutta sanguinis
Abbreviated transcription (Latin):
merito mirata ẽ. et quomͦ fieret qͦd ꝓmittebat᷑ sciscita qm̃ quã uis
desponsata tam̃ nunqͣm se nupturã. neq urũ cognit᷑a certissime
sciebat. Hȩc de uirginitate. De humilitate uͦ dicendũ qͦd cũ ab
angło salutaret᷑. et mater dĩ eligeretur: quomͦ fieret salua uirgini

Expanded text:
merito mirata est; et quomodo fieret, quod promittebatur, sciscitata esmerito mirata est; et quomodo fieret, quod promittebatur, sciscitata esdesponsatam, tamen se nunquam nupturam, neque virum cognituram certissime sciebat. Haec de virginitate. De humilitate vero dicendum est quod cum ab angelo salutaretur, mater Dei eligeretur, quomodo fieret salva virgini
Abbreviated transcription (Latin):
quasi murus uallauit: ut nullus umqͣm libidini eẽt ad eam
accessus. nec sensus eiꝰ aliqua corrũperetur illecebra. Et qͥa uirginitatẽ
cũ libido non possit solet impugnare suꝑbia. est in eatdẽ urgine tur¬
ris humilitatis. quȩ a muro uirginitatis om̃em repellit suꝑbiam. Et qͥa
humilitatẽ cũ suꝑbia non possit. solet inꝑugnare libido: murꝰ uirgi¬
nitatis a turre humilitatis om̃em repellit libidinẽ. Itaq hȩc duo.
murus indelicet uirginitatis et turris humilitatis. ab alterutro mu¬
nitur. ut nunqͦm in humili iurgine fuerit nec suꝑba uirginitas. nec
chil ueruis fides xp̃iana credere possit. ponamꝰ tam̃ aliqua de euuan¬
gelio. eiꝰ uirginitatis et humilitatis testimonia. Quippe cũ ab angło
nenti nubere diceretur filium habebis. non miraretur. neq int̾ro¬
garet quomodo istud fieret. ut pote quȩ se desponsatã et in ꝓximo nup¬
turã sciret et a uro granidari usu naturȩ speraret. Hȩc autẽ non in¬

Expanded text:
undique vallavit, ut nullus unquam libidini ad eam esset accessurus, nec sensus ejus aliqua corrumperentur illecebra. Et quia virginitatem, cum libido non possit, solet impugnare superbia, est in eadem virgine turris humilitatis, quae a muro virginitatis omnem repellit superbiam. Et quia humilitatem, cum superbia non possit, solet impugnare libido, murus virginitatis a turre humilitatis omnem repellit libidinem. Itaque haec duo, murus videlicet virginitatis et turris humilitatis ab alterutro muniuntur; ut nunquam in humili Virgine fuerit nec superba virginitas, nec hil verius Christiana fides credere possit, ponamus tamen aliqua de Evangelio, virginitatis ipsius et humilitatis testimonia. Quippe cum ab angelonenti nubere diceretur, Filium habebis, non miraretur, neque interrogaret quomodo istud fieret, ut pote quae se desponsatam, et in proximo nupturam sciret, et a viro gravidari usu naturae speraret: haec autem non im
Abbreviated transcription (Latin):
suscipiar. nã nondicã uerba blandientis repleta led
cȩlefta mysteria nunci tibi. neq cõpositã uerbis
rethoricis suadelã circufero. sed p̃ces dirigo ad pa
Uidua cansa nuptiarũ. Accelera g ut fiat sacra. o mit¬
tat᷑ amagno impr̃e constantino. ciryllo epo lerosoli¬
mitano. ut uemam&. ipsa maritiq mei corpꝰ affe¬
rã ad possessionẽ meã. Atillȩ accipiens sacrã amag¬
no impr̃e constantino. misit eam ciryllo epõ hie
sunt necessaria. &e Indica mͥ. Que p̃paratis his.

Expanded text:
suscipiar. Nam non dicta verbis blandis repleta, sed coelesti mysterio nuntiata, neque compositam verbis rhetoricis suadelam circumferentia, sed preces dirigo ad patvidua, causa nuptiarum. Accelera ergo ut fiat Sacra, et mittatur a magno imperatore Constantino, Cyrillo episcopo Jerosolymitano, ut veniam et ipsa, maritique mei corpus afferam ad possessionem meam. » At ille accipiens Sacram a magno imperatore Constantino, misit eam Cyrillo episcopo  necessaria sunt, et indica mihi. Quae, praeparatis his q
Abbreviated transcription (Latin):
Qualit᷑ rex ludoyeꝰ adbaptisteriũ uenit. &¬
de ostenso miraculo qͦmͦ specie colum bȩ in
rostro ampullã cũ chrysmate saero cune¬
tis uidentib oranti scõ remigio aportauit: ꝙ
quomͦ de exercitu francoꝵ unacũ rege tria
milia uiroꝵ exceptis paruulis.& mulieribꝰ
sunt baptilati. & post ea pars gentis fran¬
coꝵ que residua erat cũ Raganario ꝑbeatũ
remigiũ ad fidẽ conu̾sa & baptilata ẽ xnii
Quomͦ sc̃s remigius de rebꝰ sibi arege. ⁊ fran¬
tradidit. ꝙ. de his que in rem̃si ꝓuineia il
ubi nutritus fuerat tradidit. ibiq Gene

Expanded text:
Qualiter rex Chludowicus ad baptisterium venit, et Qualiter rex Chludowicus ad baptisterium venit, et de ostenso miraculo, quomodo speties columbe in rostro ampullam cum crismateg sacro, cunctis videntibus, oranti sancto Remigio apportavit, et quomodo de exercitu Francorum una cum rege tria milia virorum, exceptis parvulis et mulieribus, sunt baptizati, et postea pars gentis Francorum que residua erat cum Raganario per beatum Remigium ad fidem conversa et baptizata est. 16. Quomodo sanctus Remigius de rebus sibi a rege et Franit; et de his quae in Rhemensi provincia illubi nutritus fuerat tradidit: ibique Gene