comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aduersum te epłãm & orb̃ agnoscit. & authenticã inmnanꝰ
tuas uenisse conuincimꝰ: Et miror quod pudore immo
quam pudentia neges. quod uerum ẽe. non ambigis.
Ergo pollutꝰ erit epiphamus qui tibi pacem dedit.&.
mala in suo corde seruauit: Eurnon illud uerius sit
quod te primũ monuerit. quod uoluerit emendare. &
ad rectum iter reducere. ut uidae osculũ non refutarae:
ut ꝓditorem fide frangera patientia. E postquam
se intellexerit casso labore sudilre. nec pardum mutare
uarictates. nec ethiopem pellem suam. quod mente.
papam anastasium disputas. ut quia siricii ep̃i habes
epłãm. iste contra te scribere non potuerit. Uereor
ne tibi factam iniuriam susceperis. Nescio quomo¬
do homo acutus & prudens ad has in eptias deuoluaris.
ut dum stultos lectores putas. te stultum esse de¬
monstres. Post egregiam argum̃tationem ponis
inclausula. Absit hoc ascĩsuiris. De ur̃a scola solent ista

Expanded text:
adversum te epistolam, et orbis agnoscit, et authenticam in manus adversum te epistolam, et orbis agnoscit, et authenticam in manus tuas venisse convincimus: et miror quo pudore, immo qua impudentia neges, quod verum esse non ambigis? Ergo pollutus erit Epiphanius, qui tibi pacem dedit, et in suo corde dolum servavit. Cur non illud verius sit, quod te primum monuerit? quod voluerit emendare, et ad rectum iter reducere, ut Judae osculum non refutaret, ut proditorem fidei frangeret patientia; et postquam se intellexit casso sudare labore, nec pardum mutare varietates, nec Aethiopem pellem suam, quod mente papam Anastasium disputas, ut quia Siricii Episcopi habes epistolam, iste contra te scribere non potuerit. Vereor ne tibi factam injuriam suspiceris. Nescio quomodo acutus et prudens ad has ineptias devolvaris, ut dum stultos lectores putas, te stultum esse demonstres. Post egregiam argumentationem, ponis in clausula: « Absit hoc a viris sanctis. De vestra schola solent ista 554
Abbreviated transcription (Latin):
mala dogmata contra fidem adinuenit. dĩ eccłãe hostis
extitit: Faec ẽ. uiri sc̃ĩ de te testificatio. sic ab eo ornatꝰ
sic laudatus ingrederis . Ista ẽ epła quã de cubiculo fra¬
tris eusebii nũmis aureis ꝓduxisti. Ut calum mareris in ter¬
p̃tem. & me aꝑtissime. teneres criminis reum. quare ꝓhono¬
narrabili carissimum transtulissem. Sed quid ad te qui
prudenti consilio cuncta moderaris. & sic medius incedis
ut si inueneris qui tibi credant. nec anasta sius contra te.
nec epifanus scripserint. nisi ipsac epłae reclamauerint.
&fregerint tuae frontis audatiam statim udicium utrꝰq
contemnas. & non ad te ꝑtineat suic scripserint. siue non
scripserint. quia de umocente &. absente scribere non
sunt ut ostendatur ore quidem & osculo pacem dedisse:
mala aut̃ &dolum in suo corde seruasse. Si enĩ argum̃¬
taris. xhaet sunt uerba defensionis tuae : ipsius esse

Expanded text:
mala dogmata contra fidem adinvenit, Dei Ecclesiae hostis mala dogmata contra fidem adinvenit, Dei Ecclesiae hostis exstitit! » Haec est viri sancti de te testificatio: sic ab eo ornatus, sic laudatus incedis. Ita est epistola, quam de cubiculo fratris Eusebii nummis aureis produxisti, ut calumniareris interpretem, et me apertissimi teneres criminis reum, quare pro honorabili charissimum transtulissem. Sed quid ad te, qui prudenti consilio cuncta moderaris, et sic medius incedis, ut si inveneris qui tibi credant; nec Anastasius contra te, nec Epiphanius scripserint; nisi ipsae epistolae reclamaverint, et fregerint tuae frontis audaciam, statim judicium utriusque contemnas, et non ad te pertineat, sive scripserint, sive non scripserint, quia de innocente et absente scribere non sunt, « ut ostendatur ore quidem et osculo pacem dedisse, mala autem et dolum in suo corde servasse. » Sic enim argumentaris, et haec sunt verba defensionis tuae. Ipsius esse
Abbreviated transcription (Latin):
eccłastici gregis portio fuit. Simulq risum tenere ñ
possum. quod aquodam prudente cõmonitus in lau¬
des epiphanii ꝑsonas. Hic ẽ ille delirus senex hic
ant pono ncopΦITUC hic qui sexmilia origenis
lbros te p̃sente cantauit. qui om̃ium gentiũ lingius
p̃dicationem sibi contra origenem inunctã putat
Qui ideo eum legi ꝓhib& ne alii cuis furta cognoscaN
Lege scripta tua. & epłam euis. immo epłas. equib.
unum ꝓferam tuȩ fidei testimonium. ut non in me¬
rito nunc ate laudatus esse uideatur
e aut̃ fr̃t liberae ds̃ & scm̃n populum xp̃i qui tibi credit᷑
.ẽ. & om̃s fr̃squi tetum sunt. & maxime rufinum prbt̃m¬
ab heresi origenis & aliis heresibus. & ꝑditione earum
Sienim propt̾unum uerbum aut duo quae contraria.
fidei sunt multȩ hereses abiecte sunt ab eccłã. Quantomagis
hic inter hereticos habebitur. qui tantas ꝑuersitates & tã

Expanded text:
Ecclesiastici gregis portio fuit . Simulque risum tenere non Ecclesiastici gregis portio fuit . Simulque risum tenere non possum, quod a quodam prudente commonitus, in laudes Epiphanii personas: « Hic est ille delirus senex, hic est anthropomorphites; hic qui sex millia Origenis libros, te praesente, cantavit; qui omnium gentium linguis praedicationem sibi contra Origenem injunctam putat; qui ideo eum legi prohibet, ne aliis ejus furta cognoscant. » Lege scripta tua, et epistolam ejus, immo epistolas, e quibus unum proferam tuae fidei testimonium, ut non immerito nunc a te laudatus esse videatur. « Te autem, frater, liberet Deus, et sanctum populum Christi, qui tibi creditus est, et omnes fratres qui tecum sunt, et maxime Rufinum prab heresi Origenis et aliis heresibus et perditione earum. si enim propter unum uerbum aut duo, quae contfidei sunt, multae haereses objectae sunt ab Ecclesia, quanto magis hic inter haereticos habebitur, qui tantas perversitates, 553 et tam
Abbreviated transcription (Latin):
quantum te timeam. Siuel paruam scedulã contrame
romani ep̃i aut alteruis eccłae ꝓtuleris. om̃a quae inte
scripta sunt mea crimina confitebor. Numquid & ego
non possem ꝓfectionẽ tuam discutere : Cuius aetatis
fueris : Vnde quo tempore nauigaris : Vbi uixeris:
Quibus inter fueris: Sed absit. ut quod inte rep̃hendo
faciam. m ineccłastica disputatione anilid̃ uirgiorũ
deliram̃ta conpingam. Hoc solum prudentiȩ tuę
dixisse sufficiat. ut caueas in alterum dicere. quic quid
mirata tua tergi uersatio. ut post osculum. pꝰorationẽ.
neges eum contrate potuisse scribert quomodo si con¬
tendas non potuisse. eum mori qui paulo ante uixerit.
aut certior sit tui rep̃hensio. quã post pacem excõmuni¬
catio Ex nob̾ inquit exierunt. sed non fuer̃ ex nobis: Si¬
ticum pꝰ unam aalteram cõmonionẽ uitandum apłs
p̃cepit qui utiq antequam uitetur atq damnetur.

Expanded text:
quantum te timeam: Si vel parvam schedulam contra me quantum te timeam: Si vel parvam schedulam contra me Romani episcopi, aut alterius Ecclesiae protuleris, omnia quae in te scripta sunt, mea crimina confitebor. Numquid et ego non possem profectionem tuam discutere? Cujus aetatis fueris, unde, quo tempore navigaris? ubi vixeris? quibus interfueris? Sed absit, ut quod in te reprehendo, faciam: et in ecclesiastica disputatione, anilium jurgiorum deliramenta compingam. Hoc solum prudentiae tuae dixisse sufficiat, ut caveas in alterum dicere, quidquid mira tua tergiversatio, ut post osculum, post orationem, neges eum contra te potuisse scribere: quomodo si contendas non potuisse eum mori, qui paulo ante vixerat, aut certior sit tui reprehensio, quam post pacem excommunicatio. Ex nobis, inquit, exierunt: sed non fuerunt ex nobis, ticum post unam et alteram commonitionem vitandum Apostolus praecipit, qui utique antequam vitetur atque damnetur,
Abbreviated transcription (Latin):
securi hominis esse cursum. malui ꝑmaleas & cicla¬
das ciprum ꝑgere. Vbi susceptus auenerabili ep̃o
epiphanio cuius tu testimonio gloriaris: ueni antio¬
chiam. Fruitus sum cõmunione pontificis confessoris¬
que paulini. & deductus ab eo media hieme & grauis
simo frigore : in traui hrerusolimã. Vidimulta
miracula & quae prius ad me fama ꝑtulerat. õculoꝵ
uidicio conꝓbaui. Inde contendi ad aegyptum. lustraui
monasteria nitriae. & inter scoꝵ choros aspides latere per¬
spexi. Frotinus concito gradu bethleem meam reuersus
sum ubi adoraui p̃sepe & incunabula saluatoris
Vidi quoq formissimum lacum. nec me in erti tradidi
otio. sed multa didici quac ante nesciebam. Quid aut̃
de me romȩ uidiciũ sit. & quid postea scriptũ. nolo taceas:
non uerbis tuis quae simulare potes. & inpunito iactare
mendatio sed scriptis eccłasticis arguendus sim. Vide

Expanded text:
securi hominis esse cursum, malui per Maleas et Cyclasecuri hominis esse cursum, malui per Maleas et Cycladas Cyprum pergere. Ubi susceptus a venerabili episcopo Epiphanio, cujus tu testimonio gloriaris, veni Antiochiam, ubi fruitus sum communione pontificis confessorisque Paulini, et deductus ab eo media hyeme et frigore gravissimo, intravi Hierosolymam. Vidi multa miracula; et quae prius ad me fama pertulerat, oculorum judicio comprobavi. Inde contendi Aegyptum, lustravi monasteria Nitriae, et inter Sanctorum choros aspides latere perspexi. Protinus concito gradu Bethleem meam reversus sum, ubi odoravi praesepe et incunabula Salvatoris. Vidi quoque famosissimum lacum, nec me inerti tradidi otio; sed multa didici, quae ante nesciebam. Quid autem de me Romae judicatum sit, et quid postea scriptum, nolo taceas, ripturarum, et ego non verbis tuis quae simulare potes, et impunito jactare mendacio, sed scriptis 552 ecclesiasticis arguendus sim. Vide
Abbreviated transcription (Latin):
plura reseruare statui quam referre. Flaec sunt tuoꝵ
ornamenta uerborum. & post ista. siquid inte asperũ
dixero statim mihi inscriptionem & gladios cõminaris.
Et interim homo eloquentissimus arte ludis rethorica
& simulas te p̃terire quae dicis. ut qui obiecta ꝓbare
non poteris: quasi p̃termissa facias criminosa. Haec
ẽ. tua tota simplicitas. Sic amico parcis. & rescruas
te ad tribunalia uidicum. in aceruũ crimenũ mihi
urbe ordinem : Narrabo brauter Mense aut̃ augu¬
sto flantib &esus cum sc̃o uincentio p̃sbitero & adu¬
lescente fr̃e & aliis monachis. qui nunc hierusolume
cõmorantur. nauem in romani portu sccurus ascendi
maxima me sc̃oꝵ frequentia ꝑsequente. Ueni regiũ.
inscilleo littore paulu lum steti. ubi ueteres didici
mihi accolȩ illius locimulta narrarent. darentq con¬
silium. ut non ad ꝓthei colũnas. sed adionȩ portum
nauigarem illũ enĩ fugientiũ & turbatorum. hunc

Expanded text:
plura servare statui, quam referre. » Haec 551 sunt tuorum plura servare statui, quam referre. » Haec 551 sunt tuorum ornamenta verborum. Et post ista si quid in te asperum dixero, statim mihi proscriptionem et gladios comminaris. Et interim homo eloquentissimus arte ludis rhetorica, et simulas te praeterire quae dicis, ut qui objecta probare non poteras, quasi praetermissa facias criminosa. Haec est tua tota simplicitas, sic amico parcis, et reservas te ad tribunalia judicum, ut acervum criminum mihi,Urbe ordinem? Narrabo breviter. Mense Augusto, flantibus etesiis, cum sancto Vincentio presbytero, et adolescente fratre, et aliis monachis, qui nunc Hierosolymae commorantur, navim in Romano portu securus ascendi, maxima me Sanctorum frequentia prosequente. Veni Rhegium, in Scyllaeo littore paululum steti, ubi veteres didici mihi accolae illius loci multa narrarent, darentque consilium, ut non ad Protei columnas, sed ad Jonae portum navigarem: illum enim fugientium et turbatorum, hunc
Abbreviated transcription (Latin):
nium quod nulli uerum uidetur. ut tante urbis sa¬
cerdos uł innocenti inuiriam facere potuerit . ut
absenti : In nocentẽ te uocas. ad cuuis interp̃tationẽ
deas Et tantum romanȩ urb̵ uidicium fugis ut
magis obsidionem barbaricam quam pacatt urb uelis sen¬
tentiam sustinere. Esto p̃teriti anni epłam ego finxerim
rerentia adorientem scripta quismisit : In quib. papa
anastasuis tantis te ornauit floribus. ut cum ea legeris:
magis te uelle defendere . quam nos incipias accusare
Simulq considera inamicabilem illam prudentiam
tuam. & sales atticos & sc̃ĩ eloquii uenustatem. Ab alus
appeteris. aliorum criminatione confoderis. & contra
me furibundus iactaris & loqueris. Num quid & ego
non possum enarrare tu quomodo de urbe discesseris :
Quid de te inp̃sente uidicatum sit : quid postra scrip¬
tum : quid uiraueris : Ubi nauem conscenderis:
Quam sc̃e ꝑuirium uitaueris: Poteram pandere sed

Expanded text:
nium, quod nulli verum videtur, ut tantae urbis sanium, quod nulli verum videtur, ut tantae urbis sacerdos, vel innocenti injuriam facere potuerit, vel absenti. Innocentem te vocas, ad cujus interpretationem dere non audes. Et tantum Romanae urbis judicium fugis, ut magis obsidionem barbaricam, quam pacatae urbis velis sententiam sustinere. Esto, praeteriti anni ego epistolam finxerim. Recentia ad orientem scripta quis misit? In quibus papa Anastasius tantis te ornat floribus, ut cum ea legeris, magis te velle defendere incipias, quam nos accusare. Simulque considera illam inimitabilem prudentiam tuam, et sales Atticos, et sancti eloquii venustatem. Ab aliis appeteris, aliorum criminatione confoderis, et contra me furibundus jactaris, et loqueris, « Numquid et ego non possum enarrare, tu quomodo de Urbe discesseris? Quid de te in praesenti judicatum sit? quid postea scriptum, quid juraveris? ubi navim conscenderis? quam sancte perjurium vitaveris? Poteram pandere, sed
Abbreviated transcription (Latin):
testimonio roboratos. Non .ẽ. leue quod tibi in pingit
tantȩ urbis pontifex. uł ab alio obiectum timere susce¬
pit. Vociferare & clamita ꝓ compita. ꝑplateas. non¬
.ẽ. non est meus liber. & si m̃s ẽ. schedulas in em̃ da¬
tas eusebuis furto abstulit. Aliter ego edidi. immo
nec edidi. Vni eas dedi. aut̃ certe paucis. Et tam
scelaratus inimicus. tam neclegentes amici fueruN
ut om̃ium codices abeo parit᷑ falsarentur. Haec fr̃t
carissime facere debueras. & non illi tergum obũters
ln me transmarinas maledictoꝵ tuoꝵ sagutas dirigere
Quid enim uulneribus tuis ꝓdest si ego fuero uulnerat᷑
An solatium ꝑcussi est. amicũ secũ uidere morientem:
Siritii iam indño dormentis ꝓfers epłas. & uiuentis
anastasii dicta conteminis: Quid enĩ tibi ut ais officers
potest quod te ignorante. aut scripsit. aut forte non
scripsit : Ꝙsi scripsit suffucit tibi totius orb testimo¬

Expanded text:
testimonio roboratos. Non est leve quod 550 tibi impingit testimonio roboratos. Non est leve quod 550 tibi impingit tantae urbis pontifex, vel ab alio objectum temere suscepit. Vociferare et clamita per compita, per plateas: Non est meus liber; et si meus est, schedulas inemendatas Eusebius furto abstulit. Aliter ego edidi, immo nec edidi. Nulli eas dedi, aut certe paucis; et tam sceleratus inimicus, tam negligentes amici fuerunt, ut omnium codices ab eo pariter falsarentur. Haec, frater charissime, facere debueras, et non illi tergum obvertens, in me transmarinas maledictorum tuorum sagittas dirigere. Quid enim vulneribus tuis prodest, si ego fuero vulneratus? An solatium percussi est, amicum secum videre morientem? 21. Siricii jam in Domino dormientis profers epistolam, et viventis Anastasii dicta contemnis. Quid enim tibi, ut ais, officere potest, quod te ignorante, aut scripsit, aut forte non scripsit? Et si scripsit, sufficit tibi totius orbis testimo
Abbreviated transcription (Latin):
opponas cassiculãs. sed fortissimome & solidissimo rete¬
constringas: Si aut̃ romani ep̃i est. stulte facis exemplar
petere cuimissa .ẽ: & non ab illo qui miserit de oriente
expectare testimonium. cuius auctorẽ & testem habeas
inuicino. Vade potius romam. & p̃sens apud eum expo¬
stula. curtibi & absenti aimocenti fecerit contume¬
liam. Primum ut non reciper& expositionem fidei tue
quam om̃is ut scribis italia conꝓbauit & baculo tua
uti noluerit litterarum contra canes tuos: de in ut
epłas contra te ad orientem mitter&. & cauteriũ tibi
hereseos dum nescis inurera. diceraeq libros origenis.
ñTΕΡΙΑΡXΩΝ ate et̃ translatos & simplici romane
eccłac plebi traditos. ut fidei ueritatem quã ab apłis
didicerant. ꝑte perderent & quo tibi maiorem facera.
inuidiam. ausus sit criminari hos ipsos p̃fationis tuae

Expanded text:
opponas cassiculos, sed fortissimo me et solidissimo opponas cassiculos, sed fortissimo me et solidissimo constringas reti. Si autem Romani episcopi est, stulte facis ab eo exemplar epistolae petere, cui missa non est, et non ab illo qui miserit, de oriente exspectare testimonium; cujus auctorem et testem habeas in vicino. Vade potius Romam, et praesens apud eum expostula, cur tibi et absenti et innocenti fecerit contumeliam. Primum, ut non reciperet expositionem fidei tuae, quam omnis, ut scribis, Italia comprobavit, et baculo tuarum uti noluerit litterarum contra canes tuos. Deinde, ut epistolas contra te ad Orientem mitteret et cauterium tibi haereseos, dum nescis inureret, diceretque libros Origenis περὶ Ἀρχῶν a te translatos, et simplici Romanae Ecclesiae traditos, ut fidei veritatem quam ab Apostolo didicerant, per te perderent, et quo tibi majorem faceret invidiam, ausus sit criminari hos ipsos, Praefationis tuae
Abbreviated transcription (Latin):
non ignoro. ꝑ illus stultitiam : tua in me malitia deba¬
chata .ẽ. Quem ego si epła mea reppuli ne solus habere
uidearis baculũ literarum : non debes turpitudinẽ
simulare uerboꝵ quã nusquam om̃ino legisti. sed in¬
tellegere & confiteri ꝑ illius uecordiam. tuis calũmis
fuisse responsum. In epła sc̃ĩ pape anastasii lubricus
extitisti & turbatus. in quo figas gradum non repperis.
Modo enim dicis ame esse compositam. nuñ abeo adte
debuisse transmiti. cii missa .ẽ. Rursum inuistitiã
scribentis argues. &iam si scripta sit ab illo siue non scrip¬
ta. ad te nihil ꝑtinere testaris qui p̃cessoris euis habeas
testimonium. & rogantẽ romam ut eam in lustrarae p̃sen¬
tia tua: oppiduli tui amore contemseris. Si ame fictã
epłãm suspicaris. cur eam in romanȩ eccłae carthario non
requiris. ut cum de p̃henderis ab ep̃o non datam. manifesto¬
sime criminis reum teneas. Et nequaquã aranearũ mihi

Expanded text:
non ignoro. Per illius stultitiam tua in me malitia debanon ignoro. Per illius stultitiam tua in me malitia debacchata est; quam ego si epistola mea repuli, ne solus habere videaris baculum litterarum, non debes turpitudinem simulare verborum, quam nusquam omnino legisti; sed intelligere et confiteri, per illius vecordiam, tuis calumniis fuisse responsum. 20. Epist. Papae exstitisti; et turbatus, in quo figas gradum non reperis. Modo enim dicis a me esse compositam, nunc ab eo ad te debuisse transmitti, cui missa est. Rursum injustitiam scribentis arguis; etiam si scripta sit ab illo, sive non scripta, ad te nihil pertinere testaris, qui praecessoris ejus habeas testimonium, et rogantem Romam, ut eam illustrares praesentia tua, oppiduli tui amore contempseris. Si a me fictam epistolam suspicaris, cur eam in Romanae Ecclesiae chartario non requiri? ut quum deprehenderis ab episcopo non datam, manifestissime criminis reum teneas: et nequaquam aranearum mihi
Abbreviated transcription (Latin):
quando testimonium de scripturis in eum tam inuiriose
posuisti. ut ego repetere id meo ore non audeam. Non au¬
des repetere . qui tacendo amplius criminaris : & quia ñ
habes quod abicias. simulas uerecundiã. ut lector te putie
mii parcere. qui m̃tiens nec tuae. animȩ peꝑcisti. Quod
.ẽ. illud testimonium de scripturis quodde tuo illo puden¬
tissimo ore non exeat : Aut quid in scĩs libris potest turpe
memorari. si crubescis loqui : Scribe saltem ut nos proca¬
citatis ꝓprius sermo conuincat. Qcetera sileam: ex
hoc uno capitulo conpbabo ferream te frontẽ possidere
fallaciae. Vide quantũ timeã criminationẽ tuam
Si protuleris quod minaris. mea erunt unuiersa quae
tua sunt. Ego inuigilintio tibi respondi. eadẽ enim
accusabat quae tu postea & ancus laudas & inimicus
accusas. Scio aquo illius contra me rabies concitatasit:
Noui cuniculos tuos. simplicitatem quã om̃s predicaNT

Expanded text:
« Quando testimonium de Scripturis in cum tam injuriose « Quando testimonium de Scripturis in cum tam injuriose posuisti, ut ego id repetere meo ore non audeam. » Non audes repetere, qui tacendo amplius criminaris. Et quia non habes quod objicias, simulas verecundiam, ut lector te putet mihi parcere, qui mentiens nec tuae animae pepercisti. Quod est illud testimonium de Scripturis, quod de tuo illo pudentissimo ore non exeat? Aut quid in sanctis Libris potest turpe memorari? Si erubescis loqui, scribe saltem, ut nos procacitatis proprius sermo convincat. Ut caetera sileam, ex hoc uno capitulo comprobabo, ferream te frontem possidere fallaciae. Vide quantum timeam criminationem tuam. Si protuleris quod minaris, mea erunt universa quae tua sunt. Ego in Vigilantio tibi respondi. Eadem enim accusabat, quae tu postea et amicus laudas, et inimicus accusas. Scio a quo illius contra me rabies concitata sit, novi cuniculos tuos. Simplicitatem 549 quam omnes praedicant,
Abbreviated transcription (Latin):
tia theophili fuisse aduitorem & discipulum : cum
& ille antequã episcopus fier& ꝓhumilitate sibi insita
num quã docuerit & tu postquam hic ep̃s factus est
alexandriȩ non fueris. & audes dicere insuggillatio¬
nẽ mei. magistros meos nec accuso nec muto : Quod
si uerum ẽ. suspicditam mihi facis conuersionẽ tuã
Nec damno ut criminaris institutores meos sed timeo
illud isaiȩ. Uae qui dicunt malum bonum. & bonũ malũ
Qui ponunt tenebraslucem. &lucem tenebras. quidic̃
amarũ dulce. &dulce amarum. Tu aut̃ dum inter mulsũ
magistrorum. & uenena parit̃ bibis : A magistro apło reces¬
sisti. qui doc& &iam angłm & se si infide erraueriit non
Ubi enim eum scripsi heretica apud alexandriam commu¬
nione maculatum : Dalibrum. ꝓfer epłãm. nusquã om̃i¬
no repperies. Et eadem licentia immo inpudentia men¬
tiendi. qua putas om̃s tuis sermonib. credituros ad dis.

Expanded text:
tia 548 Theophili fuisse auditorem et discipulum: cum tia 548 Theophili fuisse auditorem et discipulum: cum et ille antequam episcopus fieret, pro humilitate sibi insita numquam docuerit, et tu postquam hic episcopus factus est, Alexandriae non fueris. Et audes dicere in suggillationem mei, Magistros meos, nec accuso, nec muto. Quod si verum est, suspectam mihi facis conversationem tuam. Nec enim damno, ut criminaris, institutores meos, sed metuo illud Isaiae: Vae qui dicunt malum bonum, et bonum malum: qui ponunt tenebras lucem, et lucem tenebras: qui dicunt amarum dulce, et dulce amarum . Tu autem dum inter mulsum magistrorum et venena pariter bibis, a magistro Apostolo recessisti, qui docet etiam Angelum et se, si in fide erraverint, nonUbi enim eum scripsi haeretica apud Alexandriam communione maculatum? Da librum, profer epistolam, nusquam omnino reperies, et eadem licentia, immo impudentia mentiendi, qua putas omnes tuis sermonibus credituros, addis:
Abbreviated transcription (Latin):
damnati palatio obsident. & facto cuneo. fidem xp̃i in
uno homine ꝑsequuntur : Meȩ aut̃ comimnuno nis
& pape theo plnli nullũ aliũ testem uocabo nisi ipsũ
quẽ ame lesum simulas. Cuius epłas ad me semper
datas. &iam eo tempore non ignoras quo mihi eas reddi
ꝓhibeas. & cotidie missis tabellariis inimicũ eius
amicũ nr̃m & familiarissimum iactitabas. & ea quȩ ñc
inpudent̃ scribis mentiebaris. ut illius contra nosodia.
concitares & in iuriae dolor. fidei fiera opp̃ssio Sed
uir prudens & apłicȩ sapientiȩ. tempore ac rebus
ꝓbauit & nr̃m in se animum. & ur̃as contra nos insi¬
dias. Si discipuli mei ut scribis tibi romȩ inuidiam
concitarunt & inem̃ datas schedulas te normiente
furati sunt : quis papã theophilum aduersus ꝑduel¬
les in aegipto suscitauit : Quis regum scita : quis orb̵
in hac parte consensum : & gloriaris te abaulescen¬

Expanded text:
damnati, palatia obsident, et facto cuneo, fidem Christi in damnati, palatia obsident, et facto cuneo, fidem Christi in uno homine persequuntur? Meae autem communionis, et Papae Theophili, nullum alium testem vocabo, nisi ipsum quem a me laesum simulas, cujus epistolas ad me semper datas, etiam eo tempore non ignoras, quo mihi eas reddi prohibebas, et quotidie missis tabellariis, inimicum ejus amicum nostrum et familiarissimum jactitabas, et ea quae nunc impudenter scribis, mentiebaris, ut illius contra nos odia concitares, et injuriae dolor, fidei fieret oppressio. Sed vir prudens et Apostolicae sapientiae, tempore ac rebus probavit et nostrum in se animum, et vestras contra nos insidias. Si discipuli mei, ut scribis, tibi Romae insidias concitarunt, et inemendatas schedulas, te dormiente, furati sunt: quis papam Theophilum adversus perduelles in Aegypto suscitavit? Quis regum scita? quis orbis in hac parte consensum? Et gloriaris te ab adolescen
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpositum quippe nob̃.ẽ. pedes lauare uenientium.
non merita discutere. Recordare fr̃t confesionis cius.
&pectoris quod flagella setuerunt. Mem̃to carceris.
tenebrarum exilii. metalloꝵ. & non in dignaberis hospitio
transeuntẽ esse susceptum. An ideo tibi rebelles uidet᷑ m
quia calicem aquae frigide unnomine xp̃i sitientibus
& tu odisse plus debeas : Hereticorũ factio nuꝑ fugata
de aegipto & alexandria se herosolimam contulit.
& hoc uoluit copulari. ut quorum essae unus dolor:
una fiera & accusatio. Quosiste reppulit. spreuit. ab¬
iecit dicens se non esse inumncum fidei. nec contra eccłam
bella suscipere quod prius temptauit: doloris fuisse
non ꝑfidiȩ.nec alterius appetisse in nocentiã. sed suã
ꝓbare uoluisse. Impium putas: Post sententias sacer¬
dotum post imperiale rescriptum quod quale sit
nouerit ipse qui meruit quid tibi uidetur de his qui

Expanded text:
Propositum quippe nobis est pedes lavare venientium, Propositum quippe nobis est pedes lavare venientium, non merita discutere. Recordare, frater, confessionis ejus, et pectoris quod flagella secuerunt. Memento carceris, tenebrarum, exsilii, metallorum, et non indignaberis hospitio transeuntem esse susceptum. An ideo tibi rebelles videmur, quia calicem aquae frigidae in nomine Christi sitientibus et tu odisse plus debeas? Haereticorum factio nuper fugata de Aegypto et Alexandria, se Hierosolymam contulit, et huic voluit copulari, ut quorum unus esset dolor, una fieret et accusatio. Quos ille repulit, sprevit, abjecit, dicens se non esse inimicum fidei, nec contra Ecclesiam bella suscipere: quod prius tentavit, doloris fuisse, non perfidiae: nec alterius appetisse innocentiam, sed suam probare voluisse. Impium putas, post sententias sacerdotum imperiale rescriptum? quod quale sit, noverit ille qui meruit. Quid tibi videtur de his, qui
Abbreviated transcription (Latin):
Aut ego fallor. aut illud.ẽ. uerum quod plurimi iacti¬
tant te origenistarum hostes in illo ꝑsequi. & sub occasio¬
ne unius utrumq seuire: Si pape theophili sententus
delectaris. & uenias putas pontificum de creta. conuelli.
quid de ceteris dicis quos ipse damnauit: Quid de papa
anastasio. de quo nulli ut ais uerum uidetur. ut tantȩ
urb̵ sacerdos ut innocenti tibi in uiriam facere potuerit
uł absenti : Nec hoc dico quod de ep̃oꝵ sententiss ui¬
dicem. aut eorum cupiam statuta rescindi: Sed quo unꝰ¬
quisq suo periculo faciat quod sibi uidetur. & ipse noue¬
rit quomodo de suo uiditio uidicandum sit. Nob̵ in
monasterio hospitalitas cordi. ẽ. om̃s ad nos uenientes
lȩta humanitatis fronte suscipimꝰ. Ueremͣ enĩ ne maria
cum iosepħ locum non inemat in diuersorio. ne nob̃
iħs dicat exclusus. hospes eram. & non suspepistis me
Solos hereticos non recipimus. quosuos solos recipitis

Expanded text:
Aut ego fallor, aut illud est verum quod plurimi jactiAut ego fallor, aut illud est verum quod plurimi jactitant, te Origenistarum hostes in illo persequi, et sub occasione unius in utrumque saevire. Si papae Theophili sententiis delectaris, et nefas putas Pontificum decreta convelli, quid de caeteris dicis, quos ipse damnavit? Quid de papa Anastasio, de quo nulli, ut ais, verum videtur, ut tantae urbis sacerdos, vel innocenti tibi injuriam facere potuerit, vel absenti? Nec hoc dico, quod de episcoporum sententiis judicem, aut eorum cupiam statuta rescindi; sed quod unusquisque suo periculo faciat, quod sibi videtur, et ipse noverit, quomodo de suo judicio judicandum sit. Nobis in monasterio hospitalitas cordi est; omnesque ad nos venientes, laeta humanitatis fronte suscipimus. Veremur enim ne Maria cum Joseph locum non inveniat in diversorio, ne nobis Jesus dicat exclusus: Hospes eram, et non suscepistis me . Solos 547 haereticos non recipimus, quos vos solos recipitis.
Abbreviated transcription (Latin):
fidei cõmunione sociatus sim. & tibi ipse respondes. t̃c̃
credo quando paulum quem ille dã nauerat summo
isu a om̃ib studus defendebas quando cũ inperiale
scriptum recipere sacerdotium. quod episcopali iuditio
amiserat instigabas. Non prius ꝓme respondebo quã
de aliorum iniuruis loquar. Cuius. ẽ. humanitatis.
cuiusue clementiae insultare aliorum miseriis & uul¬
nera cunctis aliena monstrare: Sic & te docuit ille
samarites semi necẽ adstabulũ reportare. oleũ plagis
in fundere. mercedem stabulario polliceri : Sic reuec¬
tam ouem. reꝑtam dragmã. ꝓdigum filium legis esse
susceptum : Esto ego teleseram. & quib. dam ut dicis
stimulis ad maledictorum in saniam ꝓuocaram. Quid
cõmeruit homo latens. ut nudares cicatrices eius. & ab¬
ductã cutem insperato dolore rescinderes : Nonne &iã
si ille dignus essa contumelis. tu facere non deberes:

Expanded text:
fidei communione sociatus sim, et ipse tibi respondes, « Tunc fidei communione sociatus sim, et ipse tibi respondes, « Tunc credo, quando Paulum quem ille damnaverat, summo nisu et omnibus studiis defendebas: quando eum per imperiale scriptum recipere sacerdotium, quod episcopali judicio amiserat, instigabas. » Non prius pro me respondebo, quam de aliorum injuriis loquar. Cujus est humanitatis, cujusve clementiae, insultare aliorum miseriis, et vulnera cunctis aliena monstrare? Siccine te docuit ille Samarites, seminecem ad stabulum reportare? oleum plagis infundere? mercedem stabulario polliceri? Sic revectam ovem, repertam drachmam, prodigum filium legis esse susceptum? Esto, ego te laeseram, et quibusdam, ut dicis, stimulis ad maledictorum insaniam provocaram: quid meruit homo latens, ut nudares cicatricem ejus, et obductam cutem, insperato dolore rescinderes? Nonne etiam si ille dignus esset contumeliis, tu facere non deberes?
Abbreviated transcription (Latin):
illiusq discipulos. & aliam aduersum apollinarem a
eundem origenẽ ꝑhoc ferme biennium int̾p̃tatus sum
& inedificationem eccłae legendas nr̃ae linguae
hominib dedi alud operum eiꝰ me nescio transtulisi
st tam̃ tu qui papae theophili diciste in om̃ib senten¬
tiã sequi. caue ne hoc magistri & condiscipuli tui aud¬
ant . & offendas quã plurimos qui me latronem. te
martirẽ uocant. ne irascatur tibi qui contra
papam epiphanium adtr epistolas dirigens. ortabatir.
ut prrmaneres infidei ueritate. ut non mutares
ullo tempore sententiam. quȩ eprstula holograsa
tenetur ab his ad quos perlata est: & post haec
mo& tuo loqueris.&. de quo supra dixeras. Ego
tibi &ĩ furenti satis faciam. nunc dicis. Quid tibi udetur.
habesne ultra aliquid quo neruos tuȩ loquacitatis inten
arum turpitudines. & scortorum amatorum. quẽ ludrica
quando papȩ theophili sententiam sequi ceperim. eiq

Expanded text:
illiusque discipulos, et alias adversum Apollinarium et illiusque discipulos, et alias adversum Apollinarium et eumdem Origenem, per hoc ferme biennium interpretatus sum; et in aedificationem Ecclesiae, legendas nostrae linguae hominibus dedi. Aliud operum ejus nescio me transtulisse. Et tamen tu qui papae Theophili dicis te in omnibus sententiam sequi, cave ne hoc magistri et condiscipuli tui audiant, et offendas quamplurimos, qui me latronem, te martyrem vocant, ne irascatur is tibi, qui contra papam Epiphanium ad te epistolas dirigens, hortabatur ut permaneres in fidei veritate, et non mutares ullo terrore sententiam. Quae epistola holographa tenetur ab his, ad quos perlata est. Et post haec more tuo loqueris, « Ut de quo supra dixeras, ego tibi etiam furenti satisfaciam: nunc dicis, Quid tibi videtur: habesne ultra aliquid, quo nervos tuae loquacitatis intendarum turpitudines et scortorum amatorumque ludicra quando papae Theophili sententiam sequi coeperim, eique
Abbreviated transcription (Latin):
euadere non sinit. Nec intantum abutare simplicitate
lectoris. Et sic om̃s qui tua scripta lecturi sunt brutos
putes. ut cum uulnera putrescere sinas: sano corporiit
nullo menbit amputato nec aliqua corporis parte de¬
secta. Haec ẽ. tuȩ simplicitatis pura & aꝑta confessio.
quam ab omibus italiae ep̃is asseris esse susceptam
Crederẽ dicenti. nisi me dubitare de te iste liber non pi¬
phili facer& Et tam̃ miror quomodo ꝓbarit italia. quol
roma contempsit ep̃i susceperint. quod sedes apłica
papa theophilus expositionẽ fidei nuꝑ ediderit quac
aduos nec dum ꝑuenit & polliceris quod quicquid ille
scripsit. tu sequaris. Ego me hoc scripsisse non noui
nec istius modi umquã luteras direxisse. Sed tu id ciro
ad incerta consentis. &his quae qualia futura sunt nesd
ut certe de clines & ad eorum non tenearis assensum
Dicas sin hodicas & pascalem euis epłãm contra origent̃

Expanded text:
evadere non sinit. Nec intantum abutare simplicitate evadere non sinit. Nec intantum abutare simplicitate lectoris: et sic omnes qui tuam scripturam lecturi sunt, brutos putes, ut cum vulnera putrescere sinas, sano corpori te Nullo membro amputato, nec aliqua parte corporis desecta. » Haec est tuae simplicitatis pura et aperta confessio, quam ab omnibus Italiae episcopis asseris esse susceptam. Crederem dicenti, nisi me dubitare de te iste liber, non Pamphili, faceret. Et tamen miror quomodo probaverit Italia, quod Roma contempsit? Episcopi susceperint, quod sedes Apostolica papa Theophilus expositionem fidei nuper ediderit, quae ad vos necdum pervenit: et polliceris quod quidquid ille scripserit, tu sequaris. Ego me hoc scripsisse non novi, nec istiusmodi umquam litteras direxisse. Sed tu idcirco ad incerta consentis, et his quae qualia futura sint nescis, ut certa declines, et ad eorum non tenearis assensum. Duas, synodicam et paschalem, ejus epistolas contra Origenem
Abbreviated transcription (Latin):
quae mala sunt in p̃fatione laudasti: & non illud ad¬
iunxi quod tu callide simulas. cur quȩ mala erant
ad latinoꝵ notitiam transtulisti. Mala enim ostendere
interdum non docentis. ẽ. sed uetantis: ut caueat lec¬
tor non ut sequatur herrores. ut nota conteminae. quȩ
non nũ quam ignota miracula sunt. Et audes pꝰhȩc
dicere quod ego auctor scriptorum taliũ sim.
tu aut̃ ut interpres in quibus em̃ dart aliquid potueris
egeris quam interpres. in quibus non potueris. solum int̃p̃tat᷑
fueris. Recte ista diceres silibri tui periarcħoñ. p̃fatiuncu¬
lam non haberem. Quod & hilaruis intrans ferendis home
lus eiusfecit. ut &bona &ͫ a lanon in t̾p̃ti sed suo inputi.¬
rentur auctori: Si non dixisses amputasse te pessima &oh
ma relinquisse. ut cumq de lucto euaderes. Hoc ẽ. quod
de struit strophas ingenioli tui. & te hinc inde constricti

Expanded text:
quae mala sunt, in Praefatione laudasti? Et non illud adquae mala sunt, in Praefatione laudasti? Et non illud adjunxi, quod tu callide simulas: Cur quae mala erant, ad Latinorum notitiam transtulisti? Mala enim ostendere interdum non docentis est, sed vetantis  Al. vitantis: ut caveat lector, non ut sequatur errores; ut nota contemnat, quae nonnunquam ignota miraculo sunt. Et audes post haec dicere, quod ego auctor talium scriptorum sim: tu autem ut interpres, in quibus emendare aliquid potueris, plus egeris quam interpres; in quibus non potueris, solum interpres fueris. Recte ista diceres, si libri tui περὶ Ἀρχῶν Praefatiunculam non haberent. Quod et Hilarius in transferendis ejus Homiliis fecit, ut et bona et mala non interpreti, sed suo imputarentur auctori. Si non dixisses, amputasse te pessima, et optima reliquisse, utcumque de luto evaderes. Hoc est quod destruit strophas ingenioli tui, et te hinc 545 inde constrictum
Abbreviated transcription (Latin):
tuȩ testimonio roborasti Cogis me eadem rursus itera
it & permeas lineas incedere. Dicis enĩ in eodem ꝓlo¬
go te ea quae ab hereticis addita fuerant amputasse.
& ꝓhis reposuisse bona: Si hereticorũ mala abstulisti.
ergo quȩ dẽpsisti uł ad didisti. aut origenes erunt. aut
tua. quãe utiq quasi bona posuisti. Sed multa in his
mala negare non poteris. Quid inquies ad me : Ori¬
geni inputa. Ego enim ea tantum quae abhereticis
addita fuerant comnmutaui. Expone causas quare he¬
reticorum mala tuleris. & origenis integra dereliqueris
Nonne ꝑspicuum ẽ. quod mala origenis exparte sub
hereticorum nuncupatione damnaueris. et exparte
susceperis. quia non mala. sed bonȩ. & tuȩ. eẽ fidei
uidicabas : Haec sunt de quib quȩsiui utrũ bona
essent anmala. quae in p̃fatione laudasti. quae am¬
putatis pessimis quasi obtima remansisse confessus es.
& te inuere argum̃tationis adpendi aeculeo. ut sibona dixe

Expanded text:
tuae testimonio roborasti? Cogis me eadem rursus iterare, tuae testimonio roborasti? Cogis me eadem rursus iterare, et per meas lineas incedere. Dicis enim in eodem Prologo te ea quae ab haereticis addita fuerant, amputasse, et pro his reposuisse bona. Si haereticorum mala abstulisti, ergo quae dimisisti vel addidisti, aut Origenis erunt, aut tua, quae utique quasi bona posuisti. Sed multa in his mala negare non poteris. Quid, inquies, ad me? Origeni imputa: ego enim ea tantum quae ab haereticis addita fuerant, commutavi. Expone causas, quare haereticorum mala tuleris, et Origenis integra dereliqueris? Nonne perspicuum est, quod mala Origenis ex parte sub haereticorum nuncupatione damnaveris, et ex parte susceperis, quia non mala, sed bona, et tuae esse fidei judicabas? Haec sunt de quibus quaesivi, utrum bona essent, an mala, quae in Praefatione laudasti, quae amputatis pessimis, quasi optima remansisse confessus es, et te in verae argumentationis appendi equuleo, ut si bona dixer
Abbreviated transcription (Latin):
quȩdam de appollinari. quȩdam exmeipso posuisse.
Si g apollinaris sunt & originis quȩ sub aliorum
nomine posui. quomodo inlibris tius mihi
crimen inpingis. qd quando ascribo alius hoo
dicit. quidam sic suspicantur : Alius ille & quidam
ego sim Inter apollinarem & didimũ & explanationis
stilus. & dogmatũ magna diuersitas est. Cũ in uno capi¬
tulo diuersas pono sententias. num contrarias sensus se¬
qui credendus sum: Sed haec alias. nunc quęro a teqͥs¬
tibi obiecerit . quare de origene uł abstuleris quȩdam.
uł ad dideris. uel mutaris. & te quasi in aeculeo appen¬
sum in terro gauerit. bona sunt. anmala quae transtu¬
listi. frustra similas in nocentiam. ut interrogatione
stulta ueram ꝑ contationem extenues. Ego non accusi¬
ui quare origenem ꝓuoluntate transtuleris hoc enĩ &
ipse feci & ante me uictorinus ilarus. ambrosiusq fe¬
cerunt : sed quare translationẽ hereticum p̃fationis

Expanded text:
quaedam de Apollinario, quaedam ex me ipso posuisse. quaedam de Apollinario, quaedam ex me ipso posuisse. Si ergo Apollinarii sunt et Origenis, quae sub aliorum nomine posui: quomodo in libris tuis mihi crimen impingis, quod quando scribo: « Alius hoc dicit; Quidam sic suspicatur; » alius ille, et quidam, ego sim. Inter Apollinarium et Didymum explanationis, styli, et dogmatum magna diversitas est. Cum in uno capitulo diversas pono sententias, num contrarios sensus sequi credendus sum? Sed haec alias. 14. Quid damnetibi objecerit, quare de Origene vel abstuleris quaedam, vel addideris, vel mutaveris, et te quasi in equuleo appensum interrogaverit: bona sunt, an mala 544 quae transtulisti? Frustra simulas innocentiam, ut interrogatione stulta, veram percontationem extenues. Ego non accusavi quare Origenem pro voluntate transtuleris: hoc enim et ipse feci, et ante me Victorinus, Hilarius, Ambrosiusque fecerunt; sed quare translationem haereticam Praefationis
Abbreviated transcription (Latin):
contrarius fidei xp̃i ad ꝓbetur : Dic potuis. Inueni librũ
putaui martiris ne time as paenitentiã : lã tenon urgebo
non quȩram aquo acceperis. Uel mortuorum aliquem
nominato. uł in platea abignoto homine emisse tẽ dicito
Non enĩ dannationẽ tuã quȩrimus sed conuersionem:
Melius ẽ. ut tu erraueris. quã ut martir hereticus fuerit
Interim de p̃senti compede ut cumq. erue pedem. infu¬
turo uidicio tu uideris : quid ad martiris contrate. respon¬
& deluis quod nullus accusat. Ais enim quod in meis
ipse tius respondes. & contra me loqueris. Et tibi dico
Quȩso quisꝑmiserit ut in cõmentariis tius quȩdã de
origene. quedã de apollinare. quȩdam de ipso scriberes
& non de origene totum aut exte aut exalio : Inte in
terim dum aluid agis crim̃ fortissimum ꝑdidisti. & oblitꝰ
es ueterts ꝓuerbii mendaces memores esse debere
dicis enim me in cõmentariis meis quȩdã de origene.

Expanded text:
contrarius fidei Christi approbetur. Dic potius, Inveni librum, contrarius fidei Christi approbetur. Dic potius, Inveni librum, putavi illum martyris: ne timeas poenitentiam. Jam te non urgebo, non quaeram a quo acceperis: vel mortuorum aliquem nominato, vel in platea ab ignoto homine te emisse dicito. Non enim damnationem tuam quaerimus, sed conversionem. Melius est, ut tu erraveris, quam ut Martyr haereticus fuerit. Interim de praesenti compede, utcumque erue pedem. In futuro judicio tu videris, quid ad martyris contra te responet diluis quod nullus accusat. Ais enim quod in meis ipsi respondes, et contra me loqueris: « En tibi dico: Quaeso quis permiserit, ut in Commentariis tuis, quaedam de Origene, quaedam de Apollinario, quaedam de te ipso scriberes, et non de Origene totum, aut ex te, aut ex alio? » Interim in te dum aliud agis, crimen fortissimum prodidisti, et oblitus es veteris proverbii: Mendaces memores esse debere. Dicis enim me in Commentariis meis, quaedam de Origene,
Abbreviated transcription (Latin):
martiris ego qui illũ dico hereticum non fuisse. nec
scripsisse librum qui ab om̃ib rep̃henditur. antu qui uo¬
lumen hominis arriani titulo cõmutato sub nomine mar¬
tiris edidisti : Non tibi sufficit scandalũ gr̃aetiȩ nisiil¬
lum & latinoꝵ auribus ingeras. & inclitũ martirẽ tua
quantũ inte . ẽ. translatione deformes : Tu quidem alia
res : sed ut origenes ꝑnos scripta defenderes:. At tam̃ scito
romanam fidem apłica fide laudatam. istus modi p̃stigias
non recipere. & &iam si angłs aliter adnuncia quã semel
p̃dicatum. ẽ. pauli auctoritate munitam non posse mutare
Ergo fr̃t siue ate falsatus .ẽ. liber ut multi putant siue
ab altero ut tu forsitan ꝑsuadere conaberis. & temere
tiris.: muta titulum. & romanã simplicitatem tanto pe¬
riculo libera. Non tibi expedit. ut ꝑte clarissimus
martir hereticus iuidicetur. ut qui effudit ꝓ xp̃o sanguinẽ.

Expanded text:
martyris? Ego qui illum dico haereticum non fuisse, nec martyris? Ego qui illum dico haereticum non fuisse, nec scripsisse librum, qui ab omnibus reprehenditur: an tu, qui volumen hominis Ariani, titulo commutato, sub nomine Martyris edidisti? Non tibi sufficit scandalum Graeciae, nisi illud et Latinorum auribus ingeras, et inclytum Martyrem tua quantum in te est translatione deformes. Tu quidem alia res, sed ut Origenis per nos scripta defenderes. Attamen scito Romanam fidem, Apostolica voce laudatam, istiusmodi praestigias non recipere: etiam si Angelus aliter annuntiet, quam semel praedicatum est, Pauli auctoritate munitam non posse mutari. Ergo, frater, sive a te falsatus est 543 liber, ut multi putant: sive ab altero, ut forsitan persuadere conaberis, et temere esse martyris, muta titulum, et Romanam simplicitatem tanto periculo libera. Non tibi expedit, ut per te clarissimus martyr haereticus judicetur; ut qui effudit pro Christo sanguinem,
Abbreviated transcription (Latin):
monio martiris om̃s origenis scriptis crederent premissa
munitione tanti auctoris & testis. Nec tibi sufficit doctis¬
simiuiri apologia : isi scribas &ꝓpriũ uolum̃ ꝓdefensione
cuis quibus ꝑmultos disseminatis : tuto iam libras p̃eri
archonuertis egreco & hos ipsos p̃fatione cõmendas dicens
non nulla in his abhereticis de prauata. quae tu de alioꝵ
librorum origenis lectione correxeris. Me quoq Laudas
ne tibi amicorũ meoꝵ quispiam contradicit. Origenis
cacum de primas. Frm & collegã uocas. & imitatorẽ te mei
operis confiteris. Cumq ame translatas origenis septua¬
ginta homilias. & non nullos thomos in apłm uctas. in
quibus sic cuncta limauerĩ. ut nihil in illis quoda fide
catholica discrep& latinus lector inueniat. nunc eosdẽ
libros hereticos criminaris. & uerso stilo quem p̃dica¬
tuaȩ cernis inimicũ. Quis eduob. calumniator est

Expanded text:
monio Martyris, omnes Origenis scriptis crederent: praemissa monio Martyris, omnes Origenis scriptis crederent: praemissa munitione tanti auctoris et testis. Nec tibi sufficit doctissimi viri Apologia, nisi scribas et proprium volumen pro defensione ejus: quibus per multos disseminatis, tuto jam libros περὶ Ἀρχῶν vertis e Graeco, et hos ipsos Praefatione commendas, dicens nonnulla in his ab haereticis depravata, quae tu de aliorum librorum Origenis lectione correxeris. Me quoque laudas, ne tibi amicorum meorum quispiam contradicat. Origenis coenum deprimas: fratrem et collegam vocas, et imitatorem te mei operis confiteris. Cumque a me translatas Origenis septuaginta homilias, et nonnullos tomos in Apostolum jactes, in quibus sic cuncta limaverim, « ut nihil in illis, quod a fide catholica discrepet, Latinus lector inveniat; nunc eosdem libros, haereticos criminaris: et verso stylo, quem praedicatuae cernis inimicum. Quis e duobus calumniator est
Abbreviated transcription (Latin):
eem plaribus diligentior fui. & in cȩsariensi bibliotheca
Quae cum legissem : primum librum eũ dep̃hendi. quẽ tu
solum sub nomine martrris edidisti. de filio & sp̃u scõ in
bonã partem plerisq blas phemus cõmutatis. & hoc uł didi¬
mum ut te. uel alium fecisse nescio quẽ : quod tu aꝑtissime
in libris. periarchoñ fecisse conuinceris : maxime cum idẽ
eusebius. ut iam in duob libris docui scribat pamphilum
nihil ꝓprii operis edidisse. Dic gͦ &tu a quo exemplar acce¬
peris Nec mihi ad subter fugiendum crim̃ mortuos aliqͦs
nomines ut cum auctorem ostendere non potueris. illum
ꝓferas qui non potest respondere: Sin aut̃ ruulus iste in
tuis scriniis fontem hab& : quid sequatur &iã me tacente
non dubitas. Verum fac ab alio quoliba& amatore orige¬
nis libri huius titulum & auctoris uocabulum conmuta¬
tum. Cur hoc in latinã linguã uertis : Uidelic& ut testi¬

Expanded text:
exemplaribus diligentior fui, et in Caesariensi Bibliotheca exemplaribus diligentior fui, et in Caesariensi Bibliotheca Quae cum legissem, primum eum librum deprehendi, quem tu solus sub nomine martyris edidisti, de Filio et Spiritu Sancto, in bonam partem plerisque blasphemiis commutatis. Et hoc vel Didymum, vel te, vel alium fecisse nescio quem, quod tu apertissime in libris περὶ Ἀρχῶν, fecisse convinceris: maxime cum idem Eusebius ut jam duobus  superioribus  libris docui scribat Pamphilum, nihil proprii operis edidisse. Dic ergo et tu, a quo exemplar acceperis, nec mihi ad subterfugiendum 542 crimen, mortuos aliquos nomines: ut cum auctorem ostendere non potueris, illum  Al. alium proferas, qui non possit respondere. Sin autem rivulus ille in tuis scriniis fontem habet, quid sequatur, etiam me tacente, non dubitas. Verum fac ab alio quolibet amatore Origenis, libri hujus titulum, et auctoris vocabulum commutatum, cur hoc in Latinam linguam vertis? Videlicet ut testi