comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
exfr̃ib nr̃is uel quibus lib& publicis functionib
occupatos. clericos facere contendunt. Quib post¬
ea maiortristitia. cũdereuocandis eis aliquid ab
imꝑatore precipitur. quam grã nascitur. Sit cer¬
te inexemplũ sollicitudo & tristitia frũm quam
sȩpe ꝑtulimꝰ imꝑatore presente. cũ ꝓipsis prius
rogaremus. Quod ipse nobiscũ positus cognouisti.
Quib nonsolũ inferiores clerici excurialibus.
uerum etiam insacerdotiũ constituti ingens
molestia ut redderentur instabat. Erat enĩ pa¬
stor głossissimus. inꝑsequendis popłi criminib
rigidus. uiduarum & orphanoꝵ pater mittissimus.
misericors pauꝑibus. cunctis cõpatiens infirmis & do¬
lentibus. QUi successit Innocentius. Innocentio:
Sc̃s łuodus. Fuodo. Siluester. Siluestro: Malsonus.
Malsono: Germanus. Germano:. Crescentius. Crescen¬
tio uero: Płaiꝰ Gildardus. fr̃ beati Medardi. quorũ
uitã magnifico stilo beatus fortunatus scribit. Una

Expanded text:
riales, vel quibuslibet publicis functionibus occupatos, clericos facere contendunt: quibus postea major tristitia cum de revocandis eis aliquid ab imperatore praecipitur, quam gratia nascitur. Sit certe in exemplum sollicitudo et tristitia fratrum, quam saepe pertulimus imperatore praesente, cum pro ipsis prius rogaremus, quod ipse nobiscum positus cognovisti. Quibus non solum inferiores clerici ex curialibus, verum etiam in sacerdotium constituti, ingenti molestia ut redderentur instabat. Erat enim pastor gloriosissimus in persequendis populi criminibus rigidus, viduarum et orphanorum pater mitissimus, misericors pauperibus, cunctis compatiens infirmis et dolentibus. Cui successit Innocentius, Innocentio sanctus Evodus, Evodo Silvester, Silvestro Malsonus, Malsono Germanus, Germano Crescentius, Crescentio vero beatus Gildardus, frater beati Medardi, quorum vitam magnifico stylo beatus Fortunatus scripsit Una
Abbreviated transcription (Latin):
Sucessit presul fulgens uir tute seuerus:
Moribus insignis. commissis acsibi mrtis:
E USEBIUS dulcis. & mordinẽ pontificali:
Constans. enituit uirtutum. floribus almis
Marcellinus hiac successit munere xẽi:¬
Pastor precipuus. morũ bonitate decorus:¬
Ptruigil in popło Petrus dignus quoq custos:
Scẽ commissum sibi rexit pontificatui:¬
Uictritius uictor uitiorum fortis & ulto.
Eccłam domini mandatis imbuit alinis:
Eccłam recreans domini plebemq refoymans
Eloquiis plenus sacris. succssit Nodu
Fortis. & in nocuus. prudens. pius. atq modestus:¬

Expanded text:
Successit praesul fulgens virtute Severus, Moribus insignis, commissis ac sibi mitis. Eusebius, dulcis-et in ordine pontificali Constans, enituit virtutum floribus almisMarcellinus huic successit munere ChrisPastor praecipuus, morum probitate decorusPervigil in populo Petrus dignus quoque custos, ncte commissum sibi rexit pontificatuictricius, victor vitiorum fortis et ultor, esiam Domini mandatis imbuit almis. esiam recreans Domini, plebemque reformansEloquiis plenus sacris, successit Evodus, Fortis et innocuus, prudens, pius atque modestus
Abbreviated transcription (Latin):
suerunt. anno dñicȩ incarnationis millesimo
tricesimo scđo. pͥdie idꝰ decembris. ubi ꝑ eorum
merita dñi ac Saluatoris nr̃i gr̾a cunctis fidelit
petentibꝰ plurima imꝑtire dignat᷑ beneficia.

Expanded text:
suerunt, anno Dominicae Incarnationis millesimo suerunt, anno Dominicae Incarnationis millesimo tricesimo secundo, pridie idus Decembris: ubi per eorum merita Domini ac Salvatoris gratia cunctis fideliter petentibus plurima impertire dignatur ben
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenire non potuit głosa p̃uentus passione.
Freuenit qͥppe triumphus martyrii officium
sacerdotis. & laudem hominum obseqͥum p̃cessit
angłorum. O gła pontificis. qui sui pontificatus
exordium sanguine ꝓprio consecrauit. & ꝓ salute
gregis se ipsum uelut aries electus sacrificium
dño plibauit. Reuerentissimꝰ igit᷑ pat̾ Hemric̃
cum suorum collegio monachõrum. domnus
etiam lsenb̾tꝰ abbas cenobii scȩ̃ RINiTaTis de uici¬
no monte. genere teutonicꝰ. lib̾alibꝰ disciplinis erudi¬
tissimus. & in om̃i religione ꝓbatissimꝰ cum ali is
pluribꝰ religiosis uiris. p̃sente inclito duce north¬
mannorum̃ Rotb̾to Ricardi scđi filio cum suis opti¬
matibꝰ. & plurima utriusq sexus multitudine
suscipientes beatorũ martyrũ pignera balsami
& thuris odore fragrantia cum hẏmnis & canticiꝰ
sp̾ualibꝰ in eccłia beati Petri apłorum principis
dc̃iq Audoeni eximii confessoris honorifice depo¬

Expanded text:
pervenire non potuit gloriosa praeventus passione. pervenire non potuit gloriosa praeventus passione. Praevenit quippe triumphus martyrii officium sacerdotis; et laudem hominum obsequium praecessit angelorum. O gloria pontificis, qui sui pontificatus exordium sanguine proprio consecravit, et pro salute gregis seipsum velut aries electus sacrificium praelibavit! Reverendissimus igitur pater Henricus, cum suorum collegio monachorum, dominus etiam Isembertus abbas coenobii sanctae Trinitatis de vicino monte, genere Teutonicus, liberalibus disciplinis eruditissimus, et in omni religione probatissimus, cum aliis pluribus religiosis viris, praesente inclyto duce Northamannorum Roberto, Richardi secundi filio cum suis optimatibus, et plurima utriusque sexus multitudine suscipientes beatorum martyrum pignora, balsami et thuris odore fragrantia, cum hymnis et canticis spiritualibus in ecclesia beati Petri apostolorum principis, sanctique Audoeni eximii confessoris honorifice depo
Abbreviated transcription (Latin):
Vnde ad modum exterriti neforte id comꝑtum
foret indicio latentis oꝑis. dñi inuocantes auxiliũ.
om̃ia uti inuenerant decent̾ cõposita reliqueruNt.
igitur p̃libatus heros maximis refertus gazis di¬
uina se comitante gr̾a iter arripuit. & prospero
calle confecto rothomagũ ꝑuenit. p̃missoq abbi
nuntio aduentꝰ sui causam̃ pate fecit: Facta itaq
huiꝰ rei cognitione honorabilis eiusdem urbis pon¬
tifex nomine Rotb̃tus cum uniuersis tã eccłiastici
quã monastici ordinis agminibꝰ festiuo cultu sc̃oꝵ
reliqui is obuiam ꝓcessĩt. cũ magnis laudum
p̃coniis. uti congruebat triũphatoribꝰ & amiciᷤᷤ
dĩ. qui lauerunt stolas suas & candidas eas fecerunt
in sanguine agni. UIl Erat enĩ gła in excelsis dõ.
& in terra pax̃ hominibus bonȩ uõluntatis. cum
scĩssimi p̃sulis & inuictissimi martyris eo redi¬
ret corpꝰ ex animȩ. qͦ quondã uiuens in carne

Expanded text:
Unde admodum exterriti, ne forte id compertum Unde admodum exterriti, ne forte id compertum foret indicio latentis operis, Domini invocantes auxilium, omnia uti invenerant decenter composita reliquerunt. Igitur praelibatus heros maximis refertus gazis divina se comitante gratia iter arripuit, et prospero calle confecto, Rothomagum pervenit, praemissoque abbati nuntio, adventus sui causam patefecit. Facta itaque hujus rei cognitione honorabilis ejusdem urbis pontifex nomine Robertus cum universis tam ecclesiastici quam monastici ordinis agminibus festivo cultu sanctorum reliquiis obviam processit cum magnis laudum praeconiis, uti congruebat triumphatoribus et amicis Dei qui laverunt stolas suas, et candidas eas fecerunt in sanguine Agni. 10. Erat enim gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis, cum sanctissimi praesulis et invectissimi martyris eo rediret corpus exanime, quo quondam vivens in carne
Abbreviated transcription (Latin):
immortalitatis decoranda neglectui ibidem
haberi conspiceret. nec cõpetenti ministrorũ
officio frequentari uti dignum erat aduerteret :
decreuit om̃ino ea ad suum trans ferre monasteriũ.
sitam̃ dĩ omĩpotentis in cuiꝰ manu sunt omĩa
concederet arbitrium. Qua ꝓpt̃ prepropere
regressus abb̃i suo causam in notuit. a quo con¬
festim redeundi accepit mandatum. insuꝑ &
quibꝰ sci martẏres ad primȩ erant uenerationi
& głȩ si id palam fieret impediret᷑. aut popłariũ
factione ac tumultu ab incoeptis om̃ino frustra¬
ret᷑. in tempestȩ noctis silentio ad locum qͦ tantũ
thesauri seruabat᷑ clanculo cum suis accedit.
fractisq loculis & scõrum martyrum NiGa Si1
ac scuuiculi corporibꝰ cum sc̃i Quirini reliquiis
reuerenter assũptis. ocius inde recessit. Fertur
etiam quia cum illud ubi iacuerant feretrum reserare
conarent᷑. unꝰ ex eo clauus longe exiliens disparuit

Expanded text:
immortalitatis decoranda, neglectui ibidem immortalitatis decoranda, neglectui ibidem haberi conspiceret, nec competenti ministrorum officio frequentari, uti dignum erat, adverteret; decrevit omnino ea ad suum transferre monasterium, si tamen Dei omnipotentis in cujus manu sunt omnia, concederet arbitrium. Quapropter, praepropere regressus, abbati suo causam innotuit, a quo confestim redeundi accepit mandatum, insuper et quibus sancti martyres adprime erant venerationi et gloriae, si id palam fieret, impediretur, aut popularium factione ac tumultu ab inceptis omnino frustraretur, intempestae noctis silentio ad locum quo tantum thesauri servabatur, clanculo cum suis accedit: fractisque loculis et sanctorum martyrum Nicasii ac Scuviculi corporibus cum sancti Quirini reliquiis reverenter assumptis ocius inde recessit. Fertur etiam quia cum illud ubi jacuerant feretrum reserare conarentur, unus ex eo clavus longe exsiliens disparuit.
Abbreviated transcription (Latin):
men reꝑiunt & sedentem̃. aꝑta etiam uoce re¬
ferentem. qđ beatꝰ Quirinus inclericali habitu
forma conspicuus in quadam loci amoenitate
ingruente inedialbeatorũ martyrũ NiGasii ac
Scuuiculi corpora cum reliquiis beati Quirini
ad orientalem franciȩ plagam quȩ lotharingia
nuncupat᷑ in locũ nr̃ȩ possessionis qͥ Uuambasiũ
dicit᷑ detulerunt. ibiq requi euert̾ usq ad tẽpori
heinrici regis francorum. Hac tempestate uene¬
rabilis abbas nomine heinricus beati Audotni coe¬
nobio rothomagensi p̾erat. sub qͦ non minima
monachorũ turba uͦ regi xp̾o regulariter mili¬
tabat: łrat int̾ eos quidam sem̃or uocabulo
benricus ȩtate ꝓuectus & consilio maturꝰ. qui
ab eodem patre ad locum quem p̾dixinus pro
monasterii utilitate legat᷑. Qui cum p̾ciosissi¬
ma xp̃i militũ menbra ad presens quidem pro
naturȩ conditione resoluta. sed generali resur¬
rectione insolubili cõpage reparanda & gła

Expanded text:
mem reperiunt et sedentem, aperta etiam voce remem reperiunt et sedentem, aperta etiam voce referentem quod beatus Quirinus in clericali habitu forma conspicuus in quadam loci amoenitate ingruente inedia, beatorum martyrum Nicasii ac Scuviculi cum reliquiis beati Quirini ad orientalem Franciae plagam, quae Lotharingia nuncupatur, in locum nostrae possessionis, qui Wambasius dicitur, detulerunt; ibique requieverunt usque ad tempora Henrici regis Francorum. Hac tempestate venerabilis abbas nomine Henricus beati Audoeni coenobio Rothomagensi praeerat, sub quo non minima monachorum turba vero Regi Christo regulariter militabat. Erat inter eos quidam senior vocabulo Genricus, aetate provectus, et consilio maturus, qui ab eodem patre ad locum quem praediximus pro monasterii utilitate legatur. Qui cum pretiosissima Christi militum membra ad praesens quidem pro naturae conditione resoluta, sed generali resurrectione insolubili compage reparanda, et gloria
Abbreviated transcription (Latin):
dentem dñmq laudantem remiserunt. Aluiꝰ
quidam dissolutis om̃ibꝰ menbris dum sc̃oꝵ ex orat
clementiam. pͥstinȩ incolumitatis ꝑcepit grãm.
ut patenter daret᷑ intelligi in illa electoꝵ gła
quo culmine p̃cellant honoris. quoue reuerentię
cultu in terris debeant honorari. qͥ tam celeriter
humanis queunt in cõmodis opitulari. U. re
missarum solennia agerent᷑. a euangłicam lec¬
tionem diacono recitante. quetdam puella uoca¬
bulo clena inopina sorte subito ad terrã cecidit.
& sp̃m exalauit. Tunc om̃s qui aderant metu
pariter & stupore attoniti. defunctam foras
efferunt. & sepulturȩ tradere decernunt. Vnꝰ
uͦ non tepide fidei ceteris dissuadet hoc fieri.
quin potius scõs martyres assiduis ibidem mi¬
raculis choruscantes in cõmune ex orent. quatinꝰ¬
Qđ cum fecissent. & hora reficiendi ab oratorio
exissent : post paululũ regressi puellam incolu¬

Expanded text:
dentem Dominumque laudantem remiserunt. 6. Alius dentem Dominumque laudantem remiserunt. 6. Alius quidam dissolutis omnibus membris, dum sanctorum exorat clementiam pristinae incolumitatis percepit gratiam, ut patenter daretur intelligi, in illa electorum gloria quo culmine praecellant honoris, quove reverentiae cultu in terris debeant honorari, qui tam celeriter humanis queunt incommodis opitulari. 7. Caemissarum solemnia agerentur, evangelicam lectionem diacono recitante, quaedam puella vocabulo Clena inopina sorte subito ad terram cecidit, et spiritum exhalavit. Tunc omnes qui aderant metu pariter et stupore attoniti, defunctam foras efferunt, et sepulturae tradere decernunt. Unus vero non tepidae fidei, caeteris dissuadet hoc fieri, quin potius sanctos martyres assiduis ibidem miraculis coruscantes in commune exorent. Q et hora reficiendi ab oratorio exissent, post paululum regressi, puellam incolu
Abbreviated transcription (Latin):
etiam signis eorum dñs merita declarauerit in
ipso trañs lationis itinere : nequaquam obliuuio¬
ne interlita. sed ab eis quibꝰ hoc contigit in p̃sen¬
tarum litterali sollertię sunt tradita. Ex his
tamen uirtutum insigni is non abre arbitror
hic aliqua paucis memorari. ad eorum głam.
quorum hodie festiue celebramꝰ memoriam.
Vna enim ubiq est diuinȩ maiestatis oꝑatio.
nec ulla locorum discretio. si tamen non desit
atq contractus. maternis aduectꝰ humeris ad
memoriam sco̾rum. ex timplo solutis linguȩ reti¬
naculis in noua uerba ꝓrupit. & aurium surdi¬
tate deposita. incedendi officium admisit.
lter quoq gemino orbatꝰ lumine. bacillo re¬
gente suspensoq gradu sco̾rum pignerũ uestigia
ꝓsequebat᷑. & ab eis sibi uisum restitui p̃cabatur
Nec mora ueriluminis testes aeterna claritate
fulgentes obscuris orbibꝰ lucis radios infuderunt.
& discussa caligine oculorum. ad ꝓpria clare ui¬

Expanded text:
etiam signis eorum Dominus merita declaraverit in etiam signis eorum Dominus merita declaraverit in ipso translationis itinere nequaquam oblivione interlita, sed ab iis quibus hoc contigit impraesentiarum litterali solertiae sunt tradita. Ex his tamen virtutum insigniis non abs re arbitror hic aliqua paucis memorari ad eorum gloriam quorum hodie festive celebramus memoriam. Una enim ubique est divinae majestatis operatio, nec ulla locorum discretio, si tamen non desit atque contractus, maternis advectus humeris ad memoriam sanctorum, ex templo solutis retinaculis, in nova verba prorupit, et aurium surditate deposita, incedendi officium admisit. 5. Alter quoque gemino orbatus lumine, bacillo regente, suspensoque gradu sanctorum pignorum vestigia prosequebatur, et ab eis visum sibi restitui precabatur. Nec mora veri luminis testes aeterna claritate fulgentes obscuris orbibus lucis radios infuderunt; et discussa caligine oculorum ad propria clare vi
Abbreviated transcription (Latin):
re ipsorum constructa est aeccłia. in qua multo
tẽpore scõrum reqͥeuert̾ corpora. Nl. Pos ⁊¬
plurima gͥ annorũ curricula effera gens danoꝵ
barbaricõ more piraticam exercens cum ingenti
classe francie fines irrumꝑe. & occiduę regionis
ꝓuinciam quȩ nunc northiannia dicit᷑ deuastan¬
do cȩpit consumere. Horum gͦ infandorũ metu
gentilium p̃dictorũ ossa martyrum. scẽq Pientiȩ
cum beatissimi AudoENi p̃sulis gleba aduicum
condatensium st̾ translata. Post̃ pauci temporis
interstitium beati Quirini corpꝰ magna ex parte
& ex reliquiis beatorum Nio asii ac Scuuiculi
ad locum qui malmundariensis dicit᷑ summa
cum reuerentia asportant᷑. ubi miraculoꝵ gła
assidue illustrant᷑. Ibi etiam inhonore beati Qui ⁊ꝗ¬
rim nobile extat cęnobium monachorum xp̾o
militantium. ad eius memorialẽ ꝑpetuum:
Qua uͦ ex causa quoue id factum sit ordine. quibꝰ

Expanded text:
re ipsorum constructa est ecclesia, in qua multo re ipsorum constructa est ecclesia, in qua multo tempore sanctorum requieverunt corpora. 3. plurima igitur annorum curicula, effera gens Danorum, barbarico more piraticam exercens, cum ingenti classe Franciae fines irrumpere, et occiduae regionis provinciam, quae nunc Northmannia dicitur, devastando coepit consumere. Horum ergo infandorum metu gentilium praedictorum ossa martyrum sanctaeque Pientiae cum beatissimi Audoeni praesulis gleba ad vicum Condatensium sunt translata. Post pauci temporis interstitium B. Quirini corpus magna ex parte et ex reliquiis beatorum Nicasii ac Scuviculi ad locum qui Malmundariensis dicitur summa cum reverentia asportantur, ubi miraculorum gloria assidue illustrantur. Ibi etiam in honore B. Quirini nobile exstat coenobium monachorum Christo militantium ad ejus memoriale perpetuum. Qua vero ex causa quove id factum sit ordine, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓscȩ Runtatis fide trino decorati martẏrio.
a loco occisionis surgentes. & ꝓpriis manibus
capita bauilantes ymnis canora cęlesti turba
comitante uaduni antea in cognitũ psallentes
dño transmearunt. & in amoenissima eiusdem flumi¬
nis ripa requieuertꝰ. O magna & mirifica nostri
Saluatoris gr̃a. qui fortissimos bellatores & in
palestra fidei ad amante duriores hac pͥuilegi i
insigniuit gła. ut ferro trucidati uiuentium
more haud titubante gressu incederent. pariq
tripudio cum angłorum melodia dĩ nom̃ ꝑsona¬
rent. Om extinguibilis dilectiokaritatis Seraphin
ardens incendiis. quȩ patient̾ hausto calice passioniᷤᷤ.
tota adhic flagrat in laudibꝰ redẽptoris. Uene¬
rabilis deniq PitNtia monitis scõrum ad fidem
xp̃i conuersa. eorũ corpora honorifice sepeli¬
uit. dans ipsum p̃dium sui uiris qđ quadinacus
dicit᷑ ad scõrum memoriam. Ubi postea in hono¬

Expanded text:
pro sanctae Trinitatis fide trino decorati martyrio, pro sanctae Trinitatis fide trino decorati martyrio, a loco occisionis surgentes, et propriis manibus capita bajulantes, hymnis canora coelesti turba comitante vadum antea incognitum psallentes Domino transmearunt, et in amoenissima ejusdem fluminis ripa quieverunt. O magna et mirifica nostri Salvatoris gratia, qui fortissimos debellatores, et in palestra fidei adamante duriores, hac privilegii insignivit gloria, ut ferro trucidati, viventium more, haud titubante gressu incederent, parique tripudio cum angelorum melodia Dei nomen personarent! O inexstinguibilis dilectio charitatis seraphim ardens incendiis, quae patienter hausta calice passionis, tota adhuc flagrat in laudibus Redemptoris! Venerabilis denique Pientia monitis sanctorum ad fidem Christi conversa, eorum corpora honorifice sepelivit, dans ipsum praedium sui juris quod Wadiniacus dicitur ad sanctorum memoriam, ubi postea in hono
Abbreviated transcription (Latin):
NIGasio uidelicet epm̃. Qui¬
rinum prb̃m. ao scuuiculum
apud dm̃ existunt meritis.
ꝑ gła uictoriosissuȩ passionis. In exercitu qͥppe
regis nr̃i głosiores faciunt milites uulnera ge¬
nerosȩ mortis. & purpureo cruorẽ perfusis
dulciora restant p̾mia diuinę retributionis.
Ex quorum agmine triumphali beatꝰ NIG ASIIIS
sociiq eius olim ꝓueritatis p̃conio reꝓbis facti
ludibrio. immortalem angłorum uitã mostis
cõpendio cõpararunt. & felici cõmertio ꝓ terrenis
cȩlestia. ꝓ perituris ae terna cõmutart᷑. Omissis
gͦ quȩ̃ a principio passionis eorum narrat historia.
paucis de fine dicamꝰ. ut ad ea quȩ hodiernȩ con¬
gruunt trans lationi cõpetentius accedamus.
Nuictissimi gͥ athletȩ̨ dĩ post sc̃ȩ̃ fidei & p̃dicatio¬
nis constantiam. post uirtutum ac signorum cõ¬
piam. tandem in confessione dñi gladio obtrun¬
cati. diuinis conspectibꝰ sunt immolati: Dehinc
sucçedente opacę noctis silentio. tres uiri isti

Expanded text:
Nicasium videlicet episcopum, Quirinum presbyterum, ac Scuviculum apud Deum existunt meritis pro gloria victoriosissimae passionis. In exercitu quippe regis nostri gloriosiores faciunt milites vulnera generosae mortis, et purpureo cruore perfusis dulciora restant praemia divinae retributionis. Ex quorum agmine triumphali beatus Nicasius, sociique ejus olim pro veritatis praeconiis reprobi facti ludibrio immortalem angelorum vitam mortis compendio compararunt, et felici commercio pro terrenis coelestia, pro perituris aeterna commutarunt. Omissis ergo quae a principio passionis eorum narrat historia, paucis de fine dicamus, ut ad ea quae hodiernae congruunt translationi competentius accedamus. 2. Invictissimi igitur athletae Dei post sanctae fidei et praedicationis constantiam, post virtutum ac signorum copiam, tandem in confessione Domini gladio obtruncati divinis conspectibus sunt immolati. Dehinc succedente opacae noctis silentio, tres viri isti
Abbreviated transcription (Latin):
domine sepus beati andree
apostoli tui repetita solennitas: ut
cuus patrocuua sine intermissione
recolimus: perpetuam defensionem
sentiamus. per xpistum dominum¬

Expanded text:
Domine, saepius beati Andreae apostoli tui repetita solemnitas, ut cujus patrocinia sine intermissione recolimus, perpetuam defensionem sentiamus. Per. Secreta. In
Abbreviated transcription (Latin):
D uirgniem desponsatam ui¬
ro. cui nomeu erat ioseph de
domo dauid:⁊ nomen urginis ma¬
ria. Multas obcausas saluator noster
non de simplici uirgie. sed de despou¬
sata uoluit nasci. Primo uidelicet. ut
per generationem ioseph cuius maria
cognata erat. marie quoq nosceretur
origo. Neq enim moris est scripturaꝵ:
femmarum genealogiam texere. Nain
de utroq potest intelligi: quod dicitur
de domo dauid. Demnde ne uelut ad-¬
ultera lapidaretur a indeis. malens a¬
liquos de suo ortu: qmͣ de pudore du¬
bitare parentis. Simul ⁊ uirgnubus
impudicis occasionem tollens. ne ma¬
trem quoqz saluatoris dicerent. falsis
suspicionibus infamatam. Et ut in
egiptum fugiens ⁊ rediens haberet so¬
latium uiri. qui integerrime uirgini¬
tatis custos pariter ⁊ testis existeret.

Expanded text:
d virginem desponsatam viro cui nomen erat Joseph, de domo David, et nomen virginis Maria. » Multas ob causas Salvator non de simplici virgine, sed de desponsata voluit nasci. Primo videlicet, ut per generationem Joseph, cujus Maria cognata erat, Mariae quoque nosceretur origo. Neque enim mos est Scripturae, feminarum genealogiam texere. Nam et de utroque potest intelligi, quod dicitur de domo David. Deinde, ne velut adultera lapidaretur a Judaeis, malens aliquos de suo ortu, quam de pudore dubitare parentis. Simul et virginibus impudicis occasionem tollens, ne matrem quoque Salvatoris dicerent falsis suspicionibus infamatam. Tertio, ut in Aegyptum fugiens et rediens, haberet solatium viri, qui integerrimae virginitatis custos pariter ac testis exsisteret.
Abbreviated transcription (Latin):
ohanues baptista ⁊ precursor diũ¬
saluatoris. quem diu uenturum po¬
pulis uerbo predicauerat:ipsum iã
uenentem ad se sicut ex lectione sancti
euangelii fratres modo cum legeretur
audistis. mox digito demonstrauit.
dicens. Este agnus dei ecce qui tollit
peccata mundi. Ecte agnus dei. ecce ĩ
nocens. ⁊ ab omni peccato imnumis
ut pote. os quidem de ossibus adam et
ne peccatrice traxit maculan culpe Ecce
qui tollit pectata mundi. ecce qui iu¬
stus inter peccatores. mitis inter ĩpios.
hoc est. quasi agnus inter lupos appa¬
rens: etiam peccatores ⁊ impios iustifi¬
candi habet potestatem. Tu autem do

Expanded text:
oannes Baptista, et praecursor DomSalvatoris, quem diu venturum populis verbo praedicaverat, ipsum jam venientem ad se, sicut ex lectione sancti Evangelii, fratres, modo cum legeretur, audistis, mox digito demonstravit, dicens: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi. nocens et ab omni peccato immunis, ut pote qui os quidem de ossibus Adam, etne peccatrice traxit maculam culpae. Ecce qui tollit peccata mundi; ecce qui justus inter peccatores, mitis inter impios, hoc est, quasi agnus inter lupos apparens, etiam peccatores et impios justificandi habet potestatem. Quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
omnia per ipsum facta sunt. ⁊ sine ip̃o
iua temporalem mediatoris
die facta est. sanctoruni uerbis euan¬
gelistarum. mathei udelicet et luce.
manifestastam cognouinius: libet
etiam de uerbi. id est diuinitatis euis
eteruitate. in qua patri mauet semper
equalis. beati iohanius euangeliste
dicta scrutari. Qui singularis priuile¬
ut ceteris altius diuinitatis ipsius cape¬
ret sinuil ⁊ patefaceret archanum. Neq
enim frustra in cena supra pectus donũ¬
ihesu. recubuisse perhibetur: sed per hoc
typice docetur. quia celestis haustum sa¬
piencie. ceteris excelentius. de sanctissĩo
euisdem pectoris fonte potauerit. Unde
⁊ merito in figura quatuor animaliũ
aquile uolanti comparatur. Tu autẽ¬

Expanded text:
incipio Quia temporalem mediatoris a die facta est, sanctorum verbis evangelistarum, Matthaei videlicet et Lucae, manifestatam cognovimus, libet etiam de Verbi, id est, divinitatis ejus, aeternitate in qua Patri manet semper aequalis, beati Joannis evangelistae dicta scrutari, qui singularis privileut caeteris altius divinae ret simul et patefaceret arcanum. Neque enim frustra in coena supra pectus Domini Jesu recubuisse perhibetur, sed per hoc typice docetur quia coelestis haustum sapientiae caeteris excellentius de sanctissimo ejusdem pectoris fonte potaverit. Unde et merito in figura quatuor animalium aquilae volanti comparatur. Cunct
Abbreviated transcription (Latin):
iuie quesumus domine pre¬
cibus nostris: nt quicunq ĩ¬
tra templi huius. cuius anniuersari¬
um dedicationis diem celebramus
ambitum continemur. placita tibi
atqz perfecta corporis ⁊ anmie placea¬

Expanded text:
ue, quaesumus, Domine, precibus nostris ut quicunque infra templi hujus, cujus anniversarium dedicationis diem celebramus, ambitum continemur, plena tibi atque perfecta corporis et animae
Abbreviated transcription (Latin):
pro tanta diei
solennitate. de
lectioiis euau¬
gelice expositioe
trauscurrimius:
sed libet. ut de hac eadem solemutate aliq̃
subtilius loquanuir. Due etenim uite e¬
rant. quarui unant nouinius. alterã
uesciebanius. Una quippe mortalis est.
altera immortalis. Una corruptionis.
alia incorruptioiis. Una numortalita¬
tis. alia resurrectionis. Sed uenit media¬
tor dei ⁊ hominunt. homo xpistus ihũs.
suscepit unam ⁊ ostendit alteram. Unam
ptulit moriendo: ostendit alteram resurgẽ¬
do. Si igitur mortalem uitam. scientib
resurrectionem. promitteret caris.⁊ ta¬
men hanc uisibiliter non eriberet. quis
euis promissiombus crederet: factus
itaq homo apparuit in carne. mori di¬
guatus est ex uoluntate. resurrexit ex
potestate. ⁊ ostendit exemplo quod no¬
bis promisit in premio. Sed fortasse
aliquis dicat. iure ille resurrexit. qui
cuni deus esset. tenert a morte non po¬

Expanded text:
pro tanta diei solemnitate, de lectionis evangelicae expositione transcurrimus, sed libet ut de hac eadem solemnitate aliquid subtilius loquamur. 6. Duae etenim vitae erant, quarum unam novimus, alteram nesciebamus. Una quippe mortalis est, altera immortalis, una corruptialia incorruptionis; una mortis, alia resurrectionis. Sed venit Mediator Dei et hominum, homo Christus Jesus; suscepit unam, et ostendit alteram: unam pertulit moriendo, et ostendit alteram resurgendo. Si igitur nobis mortalem vitam scientibus resurrectionem promitteret carnis, et tamen hanc visibiliter non exhiberet, quis ejus promissionibus crederet? Factus itaque homo apparuit in carne, mori dignatus est ex voluntate, sed resurrexit ex potestate, et ostendit exemplo quod nobis promisit in praemio. Sed fortasse aliquis dicat: Jure ille surrexit qui, cum Deus esset, teneri a morte non po
Abbreviated transcription (Latin):
Tuero ex hodierna lectione
audiuimus: eam in quam
angelo. exhibuerat hunulitatem: ho¬
minibus quoq curauit exhibere. et
quod maioris est uirtutis: hoc etiam
minoribus. Quis enim uesciat uir¬
guiem deo consecratain muliere uiro
dedita gradum habere potiorem: Quiᷤ
dubitet matrem regis eterm iure ma¬
tri militis esse preferendan: Attamen⁊
ipsa memor scriptire precipientis. quã¬
to maior es. humilia teipsum in oĩ¬
bus. mox ut angelus qui ei loque
montana conscendit gestansq̃z in
utero deum. seruorum dei habitacu¬
la petit. ac requirit alloquia. Tu

Expanded text:
ero ex hodierna lectione audivimus, eamdem, quam angelo exhibuerat humilitatem, hominibus quoque curavit exhihere, et quod majoris est virtutis, hoc etiam minoribus. Quis enim nesciat virginem Deo consecratam, muliere Deo dedita gradum habere potiorem? Quis dubitet matrem regis aeterni jure matri militis praeferendam? Attamen ipsato magnus es, humilia te in omnibus , moxque ut angelus qui divinum emontana conscendit, gestansque in utero Deum, servorum Dei habitacula petiit, ac requirit alloquia, in
Abbreviated transcription (Latin):
sius precibus a foca cesare impetraue¬
rat: ut donaret ecclesie xpisti templũ
rome. quod ab antiquis pantheon
uocabatur. quia hoc quasi simula¬
chrum omniuni inderetur esse deoꝵ.
In quo eliminata omni spurcicia
fecit ecclesiam sancte dei genitricis.
atqz omniun martirum xpisti: ut
exclusa demonum multitudine. mul
uatalis domini. ad ecclesiam in ho-¬
uore sanctorum omnium consecra¬
tan conueniret. ibiqz mssarum sol¬
leunitate a presule sedis apostolice ce¬
lebrata. omnibusq rite perfectis. u¬
nusquisqz in sira cum gaudio remea¬
ret. Ex hac ergo consuetudine decretũ
nium sanctorunt in die qua predixi¬
mus haberetur. quatenus quicquid
humana fragilitas per ignorantiã

Expanded text:
esare impetraret donari Ecclesiae Christi templum Romae, quod ab antiquis Pantheon ante vocabatur, quia hoc quasi simulacrum omnium videretur esse deorum; in quo, eliminata omni spurcitia, fecit ecclesiam sanctae Dei genitricis, atque omnium martyrum Christi, ut, exclusa multitudine daemonum, natalis Domini, ad ecclesiam in honore omnium sanctorum consecratam conveniret, ibique missarum solemnitate a praesule sedis apostolicae celebrata, omnibusque rite peractis, unusquisque in sua cum gaudio remearet. Ex hac ergo consuetudine sanctae Rnium sanctorum, in die qua praediximus, haberetur, ut quidquid humana fragilitas per ignorantiam,
Abbreviated transcription (Latin):
subtilius considerare debeamus. Scã¬
quippe ecclesia. quoti die spiritualit̾
facit: quod tunc per apostolos corpo¬
raliter faciebat. Nan sacerdotes eus
cum per exorcisini gratiam manuni
credentibus imponunt et habitare
maliguos spiritus in eorum mente
contradicunt. quid aliud faciunt. nisi
demonna eiciunt; Et fideles quiqz qui
iam uite ueteris secularia uerba derelĩ¬
quunt. sancta autem msteria insouãt.
conditoris sui laudes ⁊ potencian quã¬
tunt preualent narrant. quid aliud fa¬
cuinit. insi ligius nois loquuntur:
Qui dum bonis sus exortationibus
maliciam de alienis cordibus auferũt.
serpentes tollunt. Et duni pestiferas.
suasiones audiunt. sed tamen ad ope¬
rationem prauai minime pertrahũ¬
tur: mortiferum quidem est quod bibũt.
sed non eis nocebit. Tu autem donũe:¬

Expanded text:
subtilius considerare debeamus. Squippe Ecclesia quotidie spiritaliter facit quod tunc per apostolos corporaliter faciebat. Nam sacerdotes ejus cum per exorcismi gratiam manum credentibus imponunt, et habitare malignos spiritus in eorum mente contradicunt, quid aliud faciunt, nisi daemonia ejiciunt? Et fideles quique qui jam vitae veteris saecularia verba derelinquunt, sancta autem mysteria insonant, conditoris sui laudes et potentiam, quantum praevalent, narrant, quid aliud faciunt, nisi novis linguis loquuntur? qui dum bonis suis exhortationibus malitiam de alienis cordibus auferunt, serpentes tollunt. Et dum pestiferas suasiones audiunt, sed tamen ad operationem pravam minime pertrahuntur, mortiferum quidem est quod bibunt, sed non eis nocebit. Qui quotie
Abbreviated transcription (Latin):
niuipotens sempiterne deus
maiestatem tuam supplices
exoramus: ut sicut unigenitus filiꝰ
tuus hodierna die cum nostre caruis
substantia in templo est presentatus
ita nos facias purificatis tibi mentib
presentari. Per eundem dommum no¬

Expanded text:
nipotens sempiterne Deus, Majestatem tuam supplices exoramus, ut sicut Unigenitus Filius tuus hodierna die cum nostrae carnis substantia in templo est praesentatus, ita nos facias purificatis tibi mentibus praesentari. Per eumdem Domin
Abbreviated transcription (Latin):
tueanuir fratres karissimi dili¬
gentus uerba legis que proposu¬
mus. t uidebimus apertissime quant be¬
atissima dei genitrix. ⁊ perpetua iurgo
maria. simul cuni filio quem genuit.
ab omni fuerit legis subiectione liber¬
rima. Cuni enim dicat lex mulierem
que suscepto semine peperisset munim¬
dau decerui.⁊ per longa tempora simnuil
cunt prole quant genuisset. Oblatis uic
illã que sine uirilis susceptione seimiis
iurgo peperit. una cum filio qui uatus
est ei. neq immiidant describat: neq
per hostias salutares doceat esse mundã¬
dami. Et ut darent inquit hostiam se¬
cundum quod dictum est in lege donũ
par turturum aut duos pullos colũ¬
barum. Hostia hec pauperun erat.

Expanded text:
tueamur, fratres charissimi, diligentius verba legis quae proposuimus, et videbimus apertissime quam beatissima Dei genitrix, et perpetua virgo Maria, simul cum Filio quem genuit, ab omni fuerit legis subjectione liberrima. Cum quae suscepto semine peperisset, immundam decerni, et per longa tempora simul cum prole quam genuisset, oblatis Deo illam quae sine virilis susceptione seminis virgo peperit, una cum filio qui natus est ei, neque immundam describat, neque per hostias doceat esse mundan. Et ut darent, inquit, hostiam secundum quod dictum est in lege Domini, Par turturum, aut duos pullos colubarum. Hostia haec pauperum erat.
Abbreviated transcription (Latin):
legimus. Ioram autem genuit o¬
ziam; Orias auten genuit ioathã:
in quarto regum uolumine. legini
de ioram ochoriam fuisse generatũ.
Quo mortuo. iez abel filia regis io¬
rani soror ochorie. tulit ioas filium
fratris sui. ⁊ eum interuectioni que
exercebatur ab athalia subtraxit:
amasias. Postquam regnauit filiꝰ
euis azauas. qui appellatur ⁊ orias:¬
cui successit ioathan filius euis. Cer¬
ius ergo quod secundum fidem hy¬
storie: tres reges in medio fuerunt.
quos hic euangelista pretermsit.
Iorain quippe non genuit oriam:
sed ochoriam ⁊ reliquos quos enmn̾a¬
quia euangeliste propositum erat.
tres tessere decades in diuerso tempor
statu ponere. ⁊ iorai generi se miscu¬
erat mi piissime iesabel. idcrco usq¬
ad terciam generationem eus me¬
moria tollitur. ne in sancte natiui¬
tatis ordiue poueretur. Tu auteni

Expanded text:
letur. Joram autem genuit Oziam, Ozias autem genuit Jonathan. In quarto Regum volumine legimus de Joram Ochoziam fuisse generatum, quo mortuo, Josabeth filia regis Joram, soror Ochoziae, tulit Joas filium fratris sui, et eum internecioni, quae exercebatur ab Athalia, subtraxit: Amasias, post quem regnavit filius ejus Azarias, qui appellatur et Ocui successit Joathan filius ejus. Cernis ergo quod secundum fidem historiae tres reges in medio fuerint, quos hic Evangelista praetermisit: Joram quippe non genuit Oziam, sed Ochoziam: et reliquos quos enumeraEvangelistae propositum erat tres tessarescedecades in diverso temporum statu ponere, et Joram generi se miscuerat impiissimae Jezabel, idcirco usqad tertiam generationem ejus memoria tollitur, ne in sanctae nativitatis ordine poneretur. Et
Abbreviated transcription (Latin):
nos splendor effulgeat.⁊ lux tue lucis
corda eorum qui per gratiam tuam
renati sunt: sancti spiritus illustrati¬
one confirmet. Perdominum nr̃m
ihesum xpistum filium tuum. Qui
tecum uiuit ⁊ regnat in unitate euis¬
dem spiritus sancti deus. Per omnia¬

Expanded text:
nos splendor effulgeat, et lux corda eorum qui per gratiam tuam renati sunt sancti Spiritus illustratione confirmet. Per Dominum nostrum Jesum Christum Filium tuum, qui tecum vivit et regnat Deus in unitate ejusdem Spiritus sancti
Abbreviated transcription (Latin):
Otandum auten. quia qd̃
de caruali dixit. Hoc etiam de
spirituali est generatione sentiendum:
uequa quant uidelicet. eam postquau
semel expleta fuerit. posse repeti. Siue
enun hereticus siue scismaticus. sue fa¬
cuorosus quisqz in confessione saucte
trinitatis baptiz et: non ualet ille qui.¬
ita baptisatus est a bois catholicis re¬
baptizari. ne confessio uel inuocatio tã¬
ti nominis uideatur anulari. Et quia
nichodemus ad priman domini respõ¬
sionem sollicitus. quomodo sit intelli¬
genda. diligenter inqurit: meretur iã
plenius instrui. t quia seuida natiui¬
tas non carualis. sed sit hiritualis au¬
amen dico tibi. nisi quis regnatus fu¬
erit. ex aqua tspiritu sancto: non potest

Expanded text:
otandum autem, quia quod de carnali dixit, hoc etiam de spiritali est regeneratione sentiendum. Nequaquam videlicet eam postquam semel expleta fuerit, posse repeti. Sive enim haereticus sive schismaticus facinorosus quisque in confessione sanctae Trinitatis baptizet, non valet ille qui baptizatus est, a bonis catholicis rebaptizari, ne confessio et invocatio tanti nominis videatur annullari. Et quia Nicodemus ad primam Domini responsionem sollicitus quomodo sit intelligenda diligenter inquirit, meretur jam planius instrui, et quia secunda nativitas non carnalis est, sed spiritalis auamen dico tibi, nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sanct
Abbreviated transcription (Latin):
possit ascendit. dum quilibet humi¬
lis. ⁊ proprie conscius infirinitatis.
confidens in domino proclamat.
Michi autem absit gloriari insi in
cruce domini nostri ihesu xpisti. Ascẽ¬
sa autem siccomoro. transeuntem
prope deum ceruit. quia per hanc
laudabilem fatuitatem. ⁊ si necdum
ut est. solide. iam tamen raptini.⁊ qua¬
si in transitu. luci sapiencie. celestis
nitendit. Et cum peruenisset ad lo¬
cum: suspiciens ihesus uidit illun.
perambulans saluator iericho ad lo¬
cum ubi precurrens zacheus. siccomo¬
rum conscenderat. uenit. quia missis
per mundum sui uerbi precomibus.
in quibus ipse nimirum t loqueba¬
tur ⁊ ibat: uenit ad populum natio¬
num qui passionis euis. fide iam sub¬
limis excistens. etiam diumĩtatis eiꝰ.
ardebat aguita fide beari. Tu autem¬

Expanded text:
possit, ascendit, dum quilibet humilis et proprie conscius infirmitatis, confidens in Domino proclamat: Mihi autem absit gloriari, nisi in cruce Domini nostri Jesu Christi . Ascensa autem sycomoro, transeuntem prope Dominum cernit, quia per hanc laudabilem fatuitatem, et si necdum, ut est solide, jam tamen raptim, et quasi in transitu luci sapientiae coelestis intendit. Et cum venisset ad locum, suspiciens Jesus, vidit illum. Perambulans cum ubi praecurrens Zachaeus sycomorum conscenderat: quia missis per mundum sui verbi praeconibus, in quibus ipse nimirum et loquebatur et ibat, venit ad populum nationum, qui passionis ejus fide jam sublimis existens, etiam divinitatis ejus ardebat agnita facie beari. Su
Abbreviated transcription (Latin):
regum uolumine legimus de ioram
ochoriam fuisse generatum. Quo
mortuo: iosabeth filia regis ioram so¬
ror ochozie tulit ioas filium fratris
ab athalia subtraxit. cui successit in
regnum filius eius amasias. Post
quem regnauit filius eius azarias.
ioathan filius euis. Sed quia ioram
idcurco usq ad terciam euis generati¬
ouem memoria tollitur ne in san¬
cte natiuitatis ordine poueretur. Tu

Expanded text:
Regum volumine legimus de Joram Ochoziam fuisse generatum, quo mortuo, Josabeth filia regis Joram, soror Ochoziae tulit Joas filium fratris ur ab Athalia  Al. Atholia, subtraxit. Cui successit in regnum filius ejus Amasias, post quem regnavit filius ejus Azarias, Joathan filius ejus. Cernis ergo idcirco usque ad tertiam generationem memoria tollitur, ne in sanctae nativitatis ordine poneretur. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
cce fratres karissimi. uerba sa¬
cre lectioius sub breuitate dis¬
cussimus: nunc in contemplatiouẽ
tante festiuitatis. animumi trausfera¬
mus. Sed quia cum lectione euange¬
lica nobis est etiam actiumi apostolo¬
rum lectio recitata: ex ea ergo aliquid
in usumi nostre contemplationis tra¬
hanius. Iudistis etenm. quia spũs
sauctus super discipulos in igueis lĩ¬
guis apparuit. omnunriq linguarũ
scientiam dedit. Quid scilicet hoc mira¬
culo designans. iusi quod sancta eccle¬
sia eodem spiritu repleta. omnium gẽ¬
tum erat noce locutura: Qui uero cõ¬
tra domuum turrem edificare cona¬
ti sunt: cominimuonem unius lĩgue
amiserunt. Iu his uero qui denui hu¬
militer metuebant: lingue omnes
uuite sunt. Hic ergo humilitas uir¬
tutem meruit: illic superbia confusio¬

Expanded text:
cce, fratres charissimi, verba sacrae lectionis sub brevitate discussimus, nunc in contemplationem tantae festivitatis animum transferamus. Sed quia cum lectione evangelica vobis est etiam Actuum apostolorum lectio recitata , ex ea ergo aliquid in usum nostrae contemplationis trahamus. Audistis etenim quia Spiritus sanctus super discipulos in igneis linguis apparuit, omniumque linguarum scientiam dedit. Quid scilicet hoc miraculo designans, nisi quod sancta Ecclesia, eodem Spiritu repleta, omnium gentium erat voce locutura? Qui vero contra Deum turrim aedificare conati sunt communionem unius linguae perdiderunt , in his autem qui Deum humiliter metuebant linguae omnes unitae sunt. Hic ergo humilitas virtutem meruit, illic superbia confusio
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ õĩmodis honori ⁊ exaltatiõi ĩpiꝰ eccłie sicut uir nobiłt
prudẽsꝯ sapiens. feruent̃ intendis. Ind ẽ ꝙ qͣnto ãpliꝰ ꝑ tuã¬
diligimꝰ tãto i his q̃ ad tũi spectãt officiũ mag̃ te solb̾ieiti
reddimꝰ frnitatẽ tuã moñetes:⁊ districte p̃cipientes. qͣtinꝰ:
ommisso illo dolore ninno ⁊ amaritudĩe cordis q̃ tẽ pt̃
batiõe t̾re audimꝰ afligi. officiũ cõmisse tib sollicitudis.
prudent gerere satagasc si qͣndo se oportinitas exhibit¬
ad reformationẽ pacis int̃ reges diligent̃ intendas.
solito pontificali seu̾itate corpigas ⁊ emendes. nec ita pieta¬
tẽ matͥs seq̃ris qͥd uidearis poitpoñe seu̾itatẽ magist̃. Ccom¬
mendam᷑ si qͥd mansuetudinẽ ⁊ patiãm tuã sic̾ se nobo m̾ito¬

Expanded text:
 omnimodis honori et exaltationi ipsius Ecclesiae, sicut vir nobilis, prudens et sapiens, ferventer intendis. Inde est ut quanto plus tuatant officium, magis te sollicitum reddimus, fraternitatem tuam monentes et districte praecipientes, quatenus, omisso illo dolore nimio, et amaritudine cordis, qua te pro turbatione terrae audimus affligi, officium commissae tibi sollicitudinis prudenter gerere satagas; et si quando se opportunitas exhibet, reformationem pacis inter reges diligenter intendas, et ni sunt commissi, studiosius solito pontificali severitate corrigas et emendes: nec ita pietatem matris sequaris, quod videaris postponere severitatem magistri. Commendamus siquidem mansuetudinem
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritate. p̃sũpserit usib ꝓpͥis applicare. cũ auc¬
toritate nr̃a e tua a suo ꝓposito districtiõe ex łiastica
reuocesi ad restitutionẽ ablatoꝵ cog̾e ñ postpo¬
nas. aut pͥor̃e eccł̃iã ab eiꝰ. obedientia prs absoluas.
Suꝑ his aũ sic̃ uir prudẽs⁊ sapiens sollieitꝰ ⁊ stu¬
aios existasi ita pruident̃ ĩ oĩb tuũ geras officiũ.
eu p̃es deura n regimine tuo ĩ sp̃ualib ⁊ t̃ꝑalib¬

Expanded text:
auctoritate praesumpserit usibus propriis applicare, eum aucauctoritate praesumpserit usibus propriis applicare, eum auctoritate nostra et tua a suo proposito districtione ecclesiastica revoces, et ad restitutionem alienatorum cogere non postponas, aut priorem ecclesiam ab ejus obedientia prorsus absolvas. Super his autem, sicut vir et prudens et sapiens, sollicitus et studiosus existas, et ita prudenter in omnibus tuum geras officium cui praees de cura et regimine tuo in spiritualib
Abbreviated transcription (Latin):
luntate ꝓparuł de mandato scłaris rn clieũ nũdũ ab ȩccłia
dãpnatũ uiolentas manꝰ iniẽit. aut ip̃m ĩ uncła dicc̃it.
n appellatiõ e remota publice accessis eandelis exc̃õĩcatũ
denunties. uł denuntiari facias m sic exc̃omuni catũ
uitari. Si uͦ ełicꝰ aliqͥs ꝓ sius culpis amnist̾ialib: p̃latoꝵ
exlie captꝰ fu̾it ñ patiaris eũ custodie publice manq¬
pari. aut in capcere laicoꝵ recludi s p̾otiꝰ i domo tua
uider ⁊ uͥ sed̃m qͣlitatẽ ⁊ qͣntitatẽ delicti debeat etodiri.
Ea ũ qͣ ad ius eccłiȩ tue spectare noscunt᷑. õi fauor e¬
n timore postposito. trenue satagase: legtime reuoeare
ita qd̵ ex inde sollicitudo⁊ ꝓudentia tua dbeat ñ ĩmnto
cõmendari ⁊ ȩccłia t cõmissad taciturnitate iua
nullũ ualeat p̃iudiciũ sustiñe. Ild aũ arctiꝰ tͥ duximꝰ¬
iniungendũ ut occasiõe p̾scͥpte c̃otentiõis qͣ int̾ reges
usat᷑. aut alia d ciusa curã ñ p̃sumas pastorale dose

Expanded text:
atis in clericum nondum ab Ecclesia damnatum violentas manus injecerit, aut ipsum in vincula dejecerit, et appellatione remota, publice accensis candelis excommunicatum denunties, vel denuntiare facias, et sicut excommunicatum vitari. Si vero clericus aliquis pro suis culpis a ministerialibus praelatorum Ecclesiae captus fuerit, non patiaris eum custodiae publicae mancipari, aut in carcerem laicorum retrudi, sed potius in domo tua, cti debeat custodiri. Ea vero quae ad jus Ecclesiae tuae spectare noscuntur, omni favore et timore postposito, strenue satagas et legitime revocare, ita quod exinde sollicitudo et providentia tua debeat non immerito commendari, et ecclesia tibi commissa de taciturnitate tua nullum valeat praejudicium sustininjungendum, ut occasione praescriptae contentionis quae inter reges versatur, aut alia de causa, curas non praesumas pastorale deser
Abbreviated transcription (Latin):
saluti ꝓpͥe prospitiens abbatiam deseruit. & adppͥũ
locum scilico fiscannũ rediit. Inqͦ sc̃e usq quo in
episcopatu intronizatus. ẽ. uiã. Hic xccł̃am a
Rotb̃to archep̾o inceptam cõpleuit. & a stante

Expanded text:
saluti propriae prospiciens, abbatiam deseruit, et ad proprium saluti propriae prospiciens, abbatiam deseruit, et ad proprium locum, scilicet Fiscamnum, rediit, in quo sancte usquequo in episcopatu inthronizatus est, vixit. Hic ecclesiam a Rotberto archiepiscopo incoeptam complevit, et astante
Abbreviated transcription (Latin):
scitatis exribuit. Deniq igne diuini amoris ex ełu.¬
ans. acriorẽ uitam eligens. licentia ababbatȩ qui
accłe p̃erat acepta. italiam petiit. eremiq cultor
solitariam uitam ducens: oꝑe manuũ iuxit.
De functo itaq abbate florentinensis accłȩ quȩ inhonore
beate mariȩ semꝑ uirginis constructa ẽ: elegit
eum marchio bonefacius uir nobilis & potentis¬
simus. & ita licet inuitꝰ: bonoꝵ tamen uirorum
ãmonitionib suꝑat᷑. abbas euꝰdẽ loci ordinatꝰ. ẽ.
ubi multo tempore subditos ꝓposse suo sancte &
regulaliter rex. Sed quia uita iustoꝵs ẽ. detrim̃tũ
pessimoꝵs: monachi qui tempore predecessoris sui
indisciplinate iuxerant constantiam regulȩ patris
benedicti quaeos regulariter constrinxerat ferre
nolentes. sed momibus bonis oꝑib sibi resistentes.
detrimentũ uitȩ ei machinati sunt. Q̾ quia plurib
annis in hoc laborans nullo mͦ se in eis uidit ꝓficere:

Expanded text:
sanctitatis exhibuit. Denique igne divini amoris exaestusanctitatis exhibuit. Denique igne divini amoris exaestuans, acriorem vitam eligens, licentia ab abbate qui ecclesiae praeerat accepta, Italiam petiit; eremique cultor solitariam vitam ducens, opere manuum vixit. Defuncto itaque abbate Florentinensis ecclesiae, quae in honore beatae Mariae semper virginis constructa est, elegit eum marchio Bonifacius, vir nobilis et potentissimus; et ita licet invitus, bonorum tamen virorum admonitionibus superatus, abbas ejusdem loci ordinatus est: ubi multo tempore subditos pro posse suo sancte et regulariter rexit. Sed quia vita justorum est detrimentum pessimorum, monachi, qui tempore praedecessoris sui indisciplinate vixerant, constantiam regulae Patris Benedicti, qua eos regulariter constrinxerat, ferre nolentes, sed in omnibus bonis operibus sibi resistentes, detrimentum vitae ei machinati sunt. Et quia pluribus annis in hoc laborans, nullo modo se in eis vidit proficere,