comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
an ut fieri solet ꝑ recapitu¬
lationem narraturũ reuers
sit ad ea. Cum ꝓgressis de filiis
eius ad eum locum ꝑuenisset
enun paranimphus ⁊ princeps
milicie qui ibi memorati sũt
utrum uiuere poterunt qͣndo
enun fẽs amicus abrahe. Non
ponamus autẽ ante qͥuã nasce¬
retur ysaac illd̃ fuisse fc̃m de¬
inde ysaac suscepit filios cum
nes erant qnͣdo esau uendidit
est potuit ergo esse quasi cen¬
tenarius. si post illd̃ fc̃m fili¬

Expanded text:
an, ut fieri solet, per recapitulationem narrator ad ea reuersus sit. cum progressus de filiis eius ad eum locum peruenisset, enim paranymphus et princeps militiae, qui ibi commemorati sunt, utrum enim factus est amicus Abrahae, nondPonamus ante annum quam nasceretur Isaac, illud fuisse factum: deinde Isaac suscepit filios, cumnes erant quando vendidit micus factus est. Potuit ergo jam esse quasi centenarius, si post illud factum fili
Abbreviated transcription (Latin):
H. Quinqͣguita cubitis pla¬
ge orientalis generałr mi-¬
cia credenciũ signant᷑ qr in
remissione peccatoꝵ et spe
future beatitudinis celebrã¬
tur quoꝵ speciał distinctio
subinfertur que ad eundem
finem bñ ꝯsiderata refertur
denarius quoq suꝑna premia designat ubi hũana nat᷑a
in utraq sua sub̾a inmortalit̾ subleuata ĩ diuine uisio¬
nis presencia letatur. Deus enim trinitas est corpus nr̃m
ex .iiii. elementis subsistit. Interior homo ternario nu̾o.

Expanded text:
. Quinquaginta cubitis plagae orientalis generaliter initia credentium signantur, quia in remissione peccatorum, et spe futurae beatitudinis celebrantur, quorum specialis distinctio subinfertur, quae ad eumdem finem bene considerata refertur. a in utraque sua substantia immortaliter sublevata, in divinae praesentia visionis laetatur. Deus namque trinitas est. Corpus nostrum ex quatuor elementis subsistit. Interior homo noster ternario numero
Abbreviated transcription (Latin):
latitudo atrii que respicit ad
occasum solis ubi terminato
labore diurno noctis sopore gͣ
tuali uita quies electoꝵ seqͣr
et merces eterna. In uinea qͦ¬

Expanded text:
Latitudo atrii, quae ad occasum respicit solis, ubi terminato labore diurno noctis sopor, et actuali, quies electorum et merces aeterna sequi
Abbreviated transcription (Latin):
cepi de manibz amor¬
reoꝵ ĩ gladio meoꝵ
⁊ sagita siccima uixͣ
grecam ⁊ latinam
osuetudinem decli¬
nata est hebraice .ni.¬

Expanded text:
cepi de manibus Amorrhaeorum in gladio meo et sagitta. Sichimam, juxta Graecam et Latinam consuetudinem declinata est
Abbreviated transcription (Latin):
nifesto ⁊ ĩ temꝑe suo que iã
causaliter tercio die t̾̃ ra ꝓdu¬
codices hñt eden ad ortũ ex qͦ
possumus comincere ꝑadysum
in oriente sitũ. Ubicũq añ sit
scimus eum terrenũ es̃ ⁊ inter¬
iecto occeano ⁊ montib opꝑosi¬
tis remotissimũ a nr̃o orbe ĩ alto
situm ꝑtingentem usq ad lu¬
narem cutulũ. unde aque dilu¬
uii illuc minue ꝑuenerunt.

Expanded text:
nifesto, et in tempore suo, quae jam causaliter tertio die terra codices habent: « Eden ad Ortum. » Ex quo possumus conjicere paradisum in Oriente situm. Ubicunque autem sit, scimus eum terrenum esse, et interjecto Oceano, et montibus oppositis, remotissimum a nostro orbe, in alto situm, pertingentem usque ad lunarem circulum; unde aquae diluvii illuc minime pervenerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Aug̾. Si quis putat aĩas corꝑe
exutas locis corporalib contł¬
neri cũ sint sine corꝑe nõ dee-¬
runt qui faueant ⁊ diuitem
tendant. Ip̃am q aĩam om̃io corꝑeam pp̃ ardentem linguã¬
⁊ stillam de lazari digito cupitam sed melius ẽ dubitare de oc¬
cultis qm litigare de incertis. Ouitem ĩ supplicio. pauꝑem in
refrigerio esse nõ dubiti. sed quomodo intelligatur flamma ĩ

Expanded text:
 Si quis putat animas corpore exutas locis corporalibus contineri, cum sint sine corpore, non deerunt qui faveant, et divitem contendant, ipsamqet stillam de Lazari digito cupisse. Sed melius est dubitare de occultis, quam litigare de incertis. Divitem in supplicio, pauperem in refrigerio esse non dubito. Sed quomodo intelligatur divitis li
Abbreviated transcription (Latin):
capitulat ut ostendat quomo¬
do ꝑadysum deus plantauit et
eietit deus de terca om̃e lignũ
⁊ c̾. Iam enim tc̃ ꝓduxerat terra
om̃e lignũ die .s. tercio. s cum
ex his generib sint ligna insti¬
tuta in ꝑadyso ꝓduxit ĩ mas¬

Expanded text:
capitulat ut ostendat quomodo paradisum Deus plantavit. « Et ejecit Deus de terra omne lignum, » etc. Jam enim tunc produxerat terra omne lignum, die scilicet tertio. Sed cum ex his generibus sint ligna instituta in paradiso, produxit in ma
Abbreviated transcription (Latin):
sigc̃at qui multipli-¬
catus est ualde .xii.
duces generauit cũ
młtitudo carnaliũ
genuit ysaac tp̃ra
st̃ regenerationis qͥb
fusus est sangnus x
⁊ geius hũanum ad
uitam restauratũ.

Expanded text:
icat, qui multiplicatus est valde; duodecim duces generavit, cum multitudo carnalium genuit Isaac, tempora sunt regenerationis, quibus fusus est sanguis Christi et genus humanum ad vitam restauratum.
Abbreviated transcription (Latin):
es nomen dei tui inuanũ. nomẽ
dei ueritas est. Ip̃e enum ait. ego
sum ueritas. qui loquitur ueri¬
tatem de deo loqͣr. Qui enĩ loquit᷑
mendaciũ de suo loqͣr. uetitatem
loqui est rõnabiliter loqui ẽ ua¬
nitatem loqui strepere est. scd̃m
ergo preceptum est de dilectione
ueritatis cui contraria est dilectõ
iniquitatis. loqͣr ueritas ꝑstrepit
uanitas huic contͣria est secunda
plaga ranarũ habundancia qͣꝵ
loquacitas nanitatẽ sigc̃at. ama¬
tores ueritatis nõ accipiunt noc̃
dei inuanũ qr a ueritate ĩ uanita¬
tem nõ recedũt qui aũ ueritati ccͦ

Expanded text:
es nomen Dei tui in vanum. Nomen Dei veritas est: ipse enim ait: Ego sum veritas. Qui loquitur veritatem, de Deo loquitur; qui enim loquitur mendacium, de suo loquitur. Veritatem enim loqui est rationabiliter loqui: vanitatem loqui, strepere est. Secundum ergo praeceptum est de dilectione veritatis, cui contraria est dilectio iniquitatis. Loquitur veritas, perstrepit vanitas. Huic contraria est secunda plaga, ranarum abundantia, quarum loquacitas vanitatem significat. Amatores veritatis non accipiunt nomen Dei in vanum, quia a veritate in vanitatem non recedunt. Qui autem veri
Abbreviated transcription (Latin):
dñs deus noster et recedent rane a te et a domo tua et a
seruis tius. et a ppło tuo tm̃ in flumine remanebũt.
Egressi qz sunt moyses et aaron a pharaone et cla-¬
mauit moyses ad dñm ꝓ responsione ranarum quã
cͥondixerat pharaoni. fecit q dñs uixta uerbum moy-

Expanded text:
nus Deus noster. Et recedent ranae a te, et a domo tua, et a servis tuis, et a populo tuo: tantum in flumine remanebunt. Egressique sunt Moses et Aaron a Pharaone: et clamavit Moses ad Dominum pro sponsione ranarum quam condixerat Pharaoni. Fecitque Dominus juxta verbum Mo
Abbreviated transcription (Latin):
famis qui hoc ordine complebunt᷑. Ecce .uii. anni ueniẽt
fertilitatis magne inuniuersa terra egypti quos seq̃n¬
tur .uii. alii anni tante sterilitatis ut oblinioni cuncta¬
tradatur retro habuneaicia. Consumptura est enim
fames om̃em terram ⁊ ubeitatis magnitudinẽ ꝑditu-¬
ra est mopie magnitudo. Qd̃ autẽ iudisti scd̃o ad ean
dem rem ꝑtinet sompniũ fumitatis iudiciũ est eo qd̃
fiat sermo dñi et uelocius impleat᷑. Nunc ergo ꝓuideat
⁊ ꝑficiat eũ terre egypti qui con

Expanded text:
famis qui hoc ordine conplebuntur ecce septem anni venient fertilitatis magnae in universa terra Aegypti quos sequentur septem anni alii tantae sterilitatis ut oblivioni tradatur cuncta retro abundantia consumptura est enim fames omnem terram et ubertatis magnitudinem perditura inopiae magnitudo quod autem vidisti secundo ad eandem rem pertinens somnium: firmitatis judicium est: eo quod fiat sermo Domini: et velocius impleatur. Nunc ergo provideat et preficiat eum terre Egypti. qui con
Abbreviated transcription (Latin):
edisserat ꝑedit ioseph. Compniũ regis unũ est q̃ fac¬
tuus est deus ostendit phoni. septem boues pulchre et
septem spice pulchre plene septẽ ubertatis ñc anrie
amdem q uim sompnii ꝯprchendũt. S e tu boues¬
ut ⁊ tem porłm euentui ⁊ mistico inte llectui seꝵ iuat

Expanded text:
edisserat. Respondit Joseph: Somnium regis unum est: quae facturus est Deus, ostendit Pharaoni. Septem boves pulchrae, et septem spicae plenae, septem ubertatis anni sunt: eamdemque vim somnii comprehendunt. Septem quoque
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ notandũ qd̃ prius precipi¬
untur renes accingere post
baculos tenere qr illi debent
pastoralem curam susciꝑe.
qui iam in corpore suo scuit
fluxa luxurie domare ut cũ
aliis forcia predicant mol¬
⁊ comedetis festinanter mã¬
data .s. dei misteria redemp¬
toris gaudia patrie celestis
cum festinatione cognosci
mus. utrum cras liceat ig

Expanded text:
 notandum quod prius praecipimur renes accingere, postmodum baculos tenere: quia illi debent curam pastoralem suscipere qui jam in suo corpore sciunt fluxa luxuriae domare, ut cum aliis fortia praedicant, ip Comedamus festinanter ut mandata Dei, mysteria redemptionis, gaudia patriae coelestis cum festinatione cognoscammus, utrum cras liceat ig
Abbreviated transcription (Latin):
In edron. Cuittas est in tribri
braice cuntas artee .iiiiͣ. ibi enĩ
situs est adam maximus ⁊ ha-
caderet ⁊ est rex sennaar que ex¬
cussio dencium ł fetor eoꝵ inter¬
pretatur hic significat hereticos
qui ad causam tendũt ⁊ u̾bis
dolosis fetidũ sensũ euomunt
p̃tatur hic stulticiã genciũ sig¬
nificat qui miquitate ebrii crea¬
turam ꝓ treatore colunt scl̃i q
illecebriͣs uoluunt᷑ chodoloamor
decorus manipłs interp̃tat᷑ qui

Expanded text:
In Hebron. » Civitas est in tribu Jbraice civitas, arbe quatuor. Ibi enim situs est Adam maximus et Abrcaderet, et est rex Sennaar, quae excussio dentium vel fetor eorum interpretatur. Hic significat haereticos, qui ad casum tendunt, et verbis dolosis fetidum sensum evomunt. rpretatur: stultitiam gentilium significat, qui iniquitate ebrii creaturam pro Creatore colunt, et saeculi illecebris volvuntur. « Chodorlahomor. » Decorus manipulus interpretatur, qui
Abbreviated transcription (Latin):
quoq bale uincũt cũ pusisla¬
nimes ĩ desꝑationẽ mittũt. bale
enim interpretat᷑ precipitatio.l
absorbicio ad hoc maxime diabe¬
lus certat ut post lapsum pec¬
cati ĩ desꝑationem mittat.

Expanded text:
ale vincunt, cum pusillanimes in desperationem mittunt; Bale namque interpretatur praecipitatio vel absorbitio: ad hoc maxime diabolus certat ut post lapsum peccati in desperationem mittat.
Abbreviated transcription (Latin):
silentis. cum eis qui ĩ uetusta ma
citatem libidinis sequi ꝑsuadent.
uincunt ⁊ bersa .i. in angustia
tim̃tis ⁊ sedicioli cũ eos qui cu-¬
ris scłi angustant᷑ ac nephas ra¬
pine agere nõ formidant ob¬
iunt ⁊ ꝓstemũt. uincunt
quoqz sennaar regem ad ame
.i. tertene cum eos qui terrena
tm̃ sapiunt ĩ luxuria ꝑman̾e
hortantur ut dicant comeda
meber qui interp̃tatꝰ ĩbi ꝑdi¬
cio ⁊ est rex sõbor .i. singuli
meroris cũ ꝑ iracũdiam ⁊ inui¬
diam incautos decipiũt. Unde

Expanded text:
silentis, cum eos qui in malitia vetcitatem libidinis sequantur, persuadet. Vincunt et Bersa, hoc est, in angustia tumentis et seditiosi, cum eos qui curis saeculi angustiantur ac nefas rapinae agere non formidant, obruunt et prosternunt. Vincunt quoque Sennaab regem Adamae, id est terrenae, cum eos qui terrena tantum sapiunt in luxuria permanere hortantur, ut dicant: « Comemeber, qui interpretatur ibi perditio, et est rex Seboim, id est cinguli maeroris, cum per iracundiam et invidiam incautos decipiunt; unde
Abbreviated transcription (Latin):
iste damascus eliezer addidit qz
abram mͥ aũ nõ dedisci semẽ. Et
ecce uernaculus meus erit heres
meus. statim q sermo dñi fc̃s est
ad eum dicens. Non enĩ hic ert he¬
res tuus. s qui egrediet᷑ de utero

Expanded text:
iste Damascus Eliezer. Addiditque Abram: Mihi autem non dedisti semen, et ecce vernaculus meus, haeres meus erit. Statimque sermo Domini factus est ad eum, dicens: Non erit hic haeres tuus, sed q
Abbreviated transcription (Latin):
⁊c̾. sanguis super
utrumq postem
ponitur qnͣdo nõ
solum ore corporis
sed eciam ore cor¬
dis hauritur ⁊ ad

Expanded text:
Qui sanguis super utrumque postem ponitur, quando non solum ore corporis, sed etiam ore cordis hauritur. In
Abbreviated transcription (Latin):
cincti lumbos in ueritate et
caltiati pedes in p̃paratione e¬
uuangłii .p. stamus aũ con¬
fidenter si dñm deprecamur ut
conteratur sathanas sub pedib
nr̃s. qnͣto enĩ nos constant̾ et
fortiter stamus tanto pharao
infirmus. si aũ infirmm uel du¬
bii eẽ ceꝑimus ualidior fiet cũ
enum eleuaret moyses manus
uincebatur amalech cũ qͣi las¬
sas deiceret inualescebat. nos
gͦ in uirtute cruicis xp̃i extolla¬
mus brachia et leuemius in
or̃one scãs manus ut dei auxi¬
lum mereamͣ hinc iacob ait
resistite diabolo ⁊ fugiet a nob̾
agamus ergo ut nõ solum fu¬
giat sed conteratur sub pedib¬
cedamus de egyꝑto uicioꝵ fluc¬
tus seculi tanqͣm iter solidũ

Expanded text:
bos in veritate, et calceati pedes in praeparatione Evangelii pacis . Stamus autem confidenter, Dominum deprecamur, ut conteratur Satanas sub pedibus nostris. Quanto enim nos constanter et fortiter stamus, tanto Pharao infirmius. Si autem infirmi vel dubii esse coeperimus, validior fiet. Cum enim elevaret Moses manus, vincebatur Amalec; cum quasi lassas dejiceret, invalescebat. Nos ergo in virtute crucis Christi extollamus brachia, et levemus in oratione sanctas manus, ut Dei auxilium mereamur. Hinc Jacobus ait: Resistite diabolo et fugiet a vobis . Agamus ergo ut non solum fugiat, sed conteratur sub pedibcedamus de Ægypto vitiorum fluctus seculi tamquam iter solidum
Abbreviated transcription (Latin):
lucis interne radios
istłite postqͣm uoca¬
ti sunt ccͣ moysen
decrescente labore cõ¬
querentur dicentes.
uideat dñs ⁊ iudicet

Expanded text:
unc cum lucis internae radios Israelitae, postquam vocati sunt, contra Moysen de excrescente labore conqueruntur dicentes: Videat Dominus et judicet
Abbreviated transcription (Latin):
pharaones ⁊ ser¬
tis ei glãdium ut
occideret nos. Re
istum. Quare mi
qͣmius nesciant sicut cayphas
qui ait. expedit ut unus mou¬
atur ꝓ ppło quid diceret nescie
nus odor sumus aliis in uitam
aliis in mortem ita ꝓpheticus ser¬
mo suauis odor est credentib du¬
biis uero ⁊ incredulis ⁊ qui fa¬
tentur se pplm ph̾onis. odor exe¬
crabilis efficitur. Ip̃e quoq mo¬
yses dicit dño ex quo locutus sũ
cum ph̾one afflixisti ppłm tuũ
qr anteqͣm sermo dei audiatur.
non est tribulatio uel tempta¬
tio. sed ubi signum belli tuba
predicationis ostendit trsbula¬
tionum pugna consurgit. ex
quo ergo lo qui cepit moyses ⁊
aaron ad phonem affugitur
ppls dei ex quo in aĩam tuam
sermo dei ꝓlatus est certamen
intrate iuirtutib ccͣ iuicia sus¬
citatur que prius intrate in
pace durabant. s ubi sermo
mentum turbatio magna con¬
surgit et sñ federe nascitur bel¬
lum. quia in iusticia iusticie
nõ conuenit nec sobrietati he¬
brietas uel ueritati mendaciũ.

Expanded text:
Pharaone eti ei gladium, ut occideret nos. Revistum? quare miquamvis nesciant, sicut Caiphas, qui ait: Expedit ut unus moriatur pro populo ; quid diceret nesciebsti bonus odor sumus, aliis in vitam, aliis in mortem, ita propheticus sermo suavis odor est credentibus; dubiis vero et incredulis, et qui fatentur se populum Pharaonis, odor exsecrabilis efficitur. Ipse quoque Moses dicit Domino: Ex quo locutus sum cum Pharaone, afflixisti populum tuum; quia antequam sermo Dei audiatur, non est tribulatio, vel tentatio: sed ubi signum belli tuba praedicationis ostenderit, tribulationum pugna consurgit. Ex quo ergo loqui coepit Moses et Aaron ad Pharaonem, affligitur populus Dei. Ex quo in animam tuam sermo Dei prolatus est, certamen intra te virtutibus contra vitia suscitatur, quae prius intra te in pace durabant. Sed ubi facere men, turbatio magna consurgit, et sine foedere nascitur bellum: quia injustitia justitiae non convenit, nec sobrietati ebrietas, vel veritati mendacium.
Abbreviated transcription (Latin):
ueri̾tatis columpnas .s. attii
celestis posse computati qͥ
nõ instar eris inuincibilem
inter aduersa pacĩam hab̾e
didicerit nisi sese celestiũ ob-¬
seruancia ⁊ annũciatione ũ¬
boꝵ uelud argenti laminis
undiq muniendo exhorna¬
uerit nͥ se om̃i subiectione
preceptis duuinis qiͣ argenteo
capiti supposuerit ⁊ tuore d̾i
uelud enea basi stabilierit.

Expanded text:
eritatis, columnas scilicet atrii oelestis, posse computari, qui non instar aeris invincibilem inter adversa patientiam habere didicerit, nisi sese coelestium observantia et annuntiatione verborum, velut argenti laminis undique muniendo exornaverit, nisi se omni subjectione praeceptis divinis, quasi argenteo capiti, supposuerit, et timore Dei velut aenea basi stabilierit.
Abbreviated transcription (Latin):
ouem innocencia designat᷑. asi¬
ni ergo primcgenita oue mu¬
tare est inmũde uite primordia
ad innocencie simplicitatem
uertere ut postqͣm illa pecca¬
tor egit que ut inmũda dñs
respuit ea iam agendo ꝓferat
que dei sacrificio mũda impo-¬

Expanded text:
ovem vero innocentia designatur. Asini ergo primogenita ove mutare est immundae vitae primordia ad innocentiae simplicitatem convertere, ut postquam omnia tor egit, quae ut immunda Dominus respuit, ea jam agendo proferat, quae Dei sacrificio munda impo
Abbreviated transcription (Latin):
.d .t. de fragore celi et grandine
exterritus erat pharao. unde ro-¬
gabat moysen ut oraret ꝑ eo.
confitens iniquitatem suam
⁊ ppłi sui s moyses alium ti-¬
morem querebat facile enim ẽ
penam timere. sed nõ est hocde
mei abraham ⁊ timor ysaac
esset michi nunc me ĩanem di¬
misisses.¬

Expanded text:
. De fragore coeli et grandine . De fragore coeli et grandine exterritus erat Pharao. Unde rogabat Mosen ut oraret pro eo, confitens iniquitatem suam et populi sui. Sed Moses alium timorem quaerebat. Facile enim est poenam timere: sed non est hoc Demei Abraham, et timor Isaac adfuisset mihi, nunc me inanem dimisisses
Abbreviated transcription (Latin):
minũ ⁊ c̾. in tertio magi ce
dunt dicecites digitus dei .ẜ.
late dño deo ⁊c̾. in quinto u¬
bi nece petudum ceditur ño
cedit ed ampluis induratur.
similiter in sexto suꝑ plagã
ulcerum. In septimo uero cũ
grandine uastetur. ⁊ ignib.
uocauit moysen et aaron di¬
cens. peccaui ⁊̃ nunc dñs ius¬
tus. Ego autẽ et ppłi mei iniqͥ
⁊c̾. In õctauo cum locustis ur¬
geretur festinant̾ uocauit mo-¬
ysen et aaron peccaui ante do-¬
minũ deum nrm et in nos sus¬
cipite pecc̃m meum ⁊̃ nunco¬
rate ad dñm deum nc̃m. In no¬
no cum tenebris suffunditur
uocat moysen et aaron dicens.
Ite et seruite dño deo ur̃o. In de¬
cuno cum primitiua extingũ¬
tur uocat eos nocte ⁊ dicit sur¬
gite exte de ppło meo nos ⁊ fi¬
lii isił ⁊c̾. et adiungit. Bene¬
dicite aũ ⁊ me nõ possunt ħ
explicari nisi eodem sp̃u quo
non ergo quib cũq ad expla-¬
nandum dicta ꝓphatum sed
ꝓphetis dñr ẽẽ subiecta.

Expanded text:
minum, etc. In tertio magi cedunt, dicentes: Digitus Dei est late Domino Deo, etc. In quinto, ubi neces pecudum esse dicuntur, non cedit, sed amplius induravit. Similiter in sexto super plaga ulcerum. In septimo vero, cum grandine vastatur et ignibus, vocavit Moysen et Aaron, dicens: Peccavi etiam nunc, Dominus justus, ego autem et populi mei iniqui, etc. In octavo cum locustis urgeretur, festinanter vocavit Mosen et Aaron dicens: Peccavi ante Dominum Deum vestrum et in vos. Suscipite peccatum meum, etiam nunc orate ad Dominum Deum vestrum. In nono, cum tenebris suffunditur, vocat Mosen et Aaron, dicens: Ite et servite Domino Deo vestro. In decimo, cum primitiva exstinguuntur, vocat eos nocte et dicit: Surgite, exite de populo meo, vos et filii Israel, etc. Et adjungit: Benedicite autem et me. Non possunt haec explicari nisi eodem spiritu quo non ergo quibuscunque ad explanandum dicta prophetarum, sed prophetis dicuntur esse subjecta.
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ dc̃m est ño erunt tibi dii a¬
lii preter me ut aliud preceptũ
sit. nõ faciestibi y̾dolum ⁊c̾.
ubi figmenta colenda ẽẽ ꝓhi¬
bentur. unum aũ uolunt ẽẽ
ño ꝯcupisces uxorem ꝓximi tu¬
i. et nõ concupisces domum
ꝓ. t̾. et om̃ia usq in finem.
qui uero illa tria esse dñt ⁊ is¬
de uno colendo deo precipitur
ne aliquid preter illum ꝓ deo
colatur ħ̃ autẽ extrema in du¬
o diuiditur ut aliud sit nõ
concupisces. uxo. ꝓximi tui
aliud ño cõcupides domũ ꝓxi¬
mi tii .x. tñ eille precepta nent̾¬

Expanded text:
quod dictum est, Non erunt tibi dii alii praeter me; ut aliud praeceptum sit, Non facies tibi idolum, etc. ubi figmenta colenda prohibentur. Unum autem volunt esse, non concupisces uxorem proximi tui, non concupisces domum proximi tui et omnia usque in finem. qui uero illa tria esse dicunt et isde uno colendo deo praecipitur, ne aliquid aliud praeter illum pro deo colatur; haec autem extrema in duo diuidunt, ut aliud sit: non concupisces uxorem proximi tui, aliud: non concupisces domum proximi tui. decem tamen esse praecepta neut
Abbreviated transcription (Latin):
sicut ño rediturus aduenam¬
aduenam traditionis ꝑfidiã
nocte udas exisse ꝑhibetur cũ
egrediente illo ab eungłista di
diuiti dicitur hac nocte repetẽt
aĩam tuam a te. salomon qͦ¬

Expanded text:
sicut non rediturus ad veniam, et ad traditionis perfidiam nocte Judas exisse perhibetur, cum egrediente illo ab evangelista dicdiviti dicitur: Hac nocte repetunt animam tuam abs te . Anima q
Abbreviated transcription (Latin):
minus descendit.
ut ad ea que ultra
infumitatẽ nr̃am
sunt uidenda sub¬
lenemur sed ĩ hanc
dñs descendit quia
uobis multũ ꝓfici¬
entib parum de se
cum in enis sub̾a ꝑs
tatur. sed q hunc
expͥmere ꝑfecto ser

Expanded text:
eum descendit. ut ad ea quae ultra infirmitatem nostram sunt videnda sublevemur. Sed in hanc Dominus descendit, quia nobis multum proficientibus parum de se cum in ejus substantitatur. Sed quia hunc exprimere perfecto serm
Abbreviated transcription (Latin):
guntur intentius ab omni labe maloꝵ se expurgare cõ-¬
tendunt cum metu et pauore curates ne añ districtũ indi-¬
cem ꝓducti ꝓ sordido uicioꝵ habitu expellantur ĩ tenebͣs
exteriores s arpareant induti sic electi dei iuscera mĩe benigni-¬
tatem humilitatẽ modestiam pacĩam ⁊ caritatem qd̃ ẽ uin¬
culum ꝑfectionis tunuca ergo iacinctina. ht̃ horam ĩ capi¬
tio textilem. sicut ĩ extremus uestium ꝑtib solet fieri cum
doctor egregius atanta ꝑfectione opus uirtutũ inchoat.
ad qͣntam alius longo labore iux aliqͣndo ꝑueniat. ⁊ cum
tanto timore famulatus om̃i hora cum deo suo ambulat
qnͣtum alius iux moriturus ⁊ ad iudiciũ ultimũ ingres-¬
surus hr̃e sufficiat s qr tota ꝑfectio sacerdotis in oꝑib et
doctrina ueritatis ꝯsistit. scd̃m ilid̃. Cepit ih̾c facere ⁊ docere
recte subiungitur. deorsum uero ad pedes eiusdem tunice ⁊c̾.¬
B. Deorsum ad pedes tunice¬

Expanded text:
guntur, intentius ab omni labe malorum se expurgare contendunt, cum metu et pavore curantes, ne ante districtum judicem producti pro sordido vitiorum habitu expellantur in tenebras exteriores, sed appareant induti, sicut electi Dei, viscera misericordiae, benignitatem, modestiam, patientiam et charitatem, quod est vinculum perfectionis . Tunica ergo hyacinthina habet oram in capitio textilem, sicut in extremis vestium partibus solet fieri: cum doctor egregius a tanta perfectione opus virtutum inchoat, ad quantam alius longo labore vix aliquando per veniat; et cum tanto timore famulatus omni hora cum Deo suo ambulat, quantum alius vix moriturus, et ad judicium ultimum ingressurus habere sufficiat; sed quia tota perfectio sacerdotis in operibus et doctrina veritatis consistit, secundum illud: Coepit Jesus facere et docere , recte subc. Deorsum namque ad pedes tunic
Abbreviated transcription (Latin):
gracia repleti ⁊ indoctoꝵ ordi¬
collo est ꝑ collum recte loq̃ndi¬
usus exprimitur. sicut fieri¬
solet in extremis uestiũ ꝑtĩb.
sicut uestib oꝑa ita ext̾remis

Expanded text:
gratia repleti, et in doctorum ordicollo est, per collum recte loqusus exprimitur, sicut fiersolet in extremis vestium partibus: sicut vestibus opera, ita extremis
Abbreviated transcription (Latin):
rena desiderat sublimia ñõ pre¬
subdita ad ꝯtemplationis alta se erigit sed lapidib ꝑcu
citum ꝓbent. ut sollicite sciant. si nulla iam mala ꝓximis
cirtũscriptũ lumen uidere cupientes cunctas cirtũscuptio¬
nis sue y̾magines depumũt ⁊ in eo qd̃ suꝑ se attingere ap-¬
petunt uincunt qd̃ sunt.
O. Sacra eloquia ĩ exordio narrationũ qͣlitates exprimũt
corporis aliq̃n a qͣlitate aeris. aliq̃n a qͣlitate temꝑis signant
qr in monte uerba dei audire nõ potuit sed precepta in cam
ad sũma nõ ualuit. sed se ĩ infinuis negligenter niuendo laxa¬
a dextris untutis sedit stantem se uidisse manifestat. stare enĩ
adiuuantis est. ⁊ recte stare cernitur qui in bello certaminis

Expanded text:
nsiderare sublimia non praesubdita, ad contemplationis alta se erigit. Sed lapidibus pecitium probent, ut sollicite sciant, si nulla jam mala proximis circumscriptum lumen videre cupientes, cunctas circumscriptionis suae imagines deprimunt: et in eo quod super se contingere appetunt, vincunt quod sunt. o sacra eloquia in exordiis narrationum qualitates exprimunt corporis, aliquando a qualitate aeris, aliquando a qualitate temporis signant, quia verba Dei in monte audire non potuit, sed praecepta in campad summa non valuit, sed semetipsum in infimis neglecte vivendo laxaa dextris virtutis Dei sedet, stantem se vidisse manifestat. Stare quippe adiuvantis est, et recte stare cernitur, qui in bello certaminis
Abbreviated transcription (Latin):
dians sodomam et gomorram ⁊ adamam. et seboim usz
lasa hii sũt filii cham in cognitionib et lingus ⁊ gene¬
rationib terus q ⁊ gentib sui De sem

Expanded text:
diaris Sodomam et Gomorram, et Adamam, et Seboim, usque Lesa. Hi filii Cham in cognationibus, et linguis, et generationibus, terrisque et gentibus suis. De Sem
Abbreviated transcription (Latin):
Aꝓximo mutuũ postulamꝰ
cum ꝓ etema remuneratione
curam dñici gregis suscipimus
s si timorem dei qiͣ pecuniam
exigentis semꝑ aute ocłos cor-
aut debilitas peccoris pastori
ño imputatur. si euis curam
strenue gessit ⁊ qiͣ deo presente
reddat .n .q.

Expanded text:
ximo mutuum postulamus, cum pro aeterna remuneratione curam Dominici gregis suscipimus. Sed si timorem Dei, quasi pecuniam exigentis, semper ante oculos cordiaut debilitas pecoris pastori non imputatur, si ejus curam strenue gessit, et quasi Deo praesente;reddat n
Abbreviated transcription (Latin):
leuiores reddunt
qr mediator dei ⁊
hoĩm cum igne sp̃c
data legis grauia
que dum carnalit̾
tenerenter portari
nõ poterant tofła¬
biliora nob̾ ꝑ spi-¬
ritualem incesli-¬
genciam oscendit.
qͣi enuim manus
moysi lenes reddi¬
dit qui pondus mã¬
datoꝵ legis ad ueri¬
tatem confessionis
in deserto recepit sig¬
nificat qr predica¬
tores cũ mittuntur
ad opus predicatio¬
nis debent se a soli¬
tudine temꝑali ex¬
honustate cũm u̾o
postea ad ep̃atum
ł ad aliam dignita¬
tem assumuntur
tunc ꝓ sibi subiec¬
tis sollicitudinem
tam in sp̃ualibus
qͣm in temporalib
gerere debent.
filii eius et uxor eiꝰ ad moysen ĩ
desertum ubi erat castra metatꝰ
uixta montem dei et mandait
moysi dicens. Ego cognatus tuus

Expanded text:
leviores reddunt, quia Mediator Dei et hominum cum igne sancti data legis gravia, quae dum carnaliter tenerentur, portari non poterant, tolerabiliora nobis per spiritualem intelligentiam ostendit. Quasi enim manus Moysi leves reddidit, quia pondus mandatorum legis ad virtutem confessionis in deserto recepit, significat quia praedicatores cum mittuntur ad opus praedicationis, debent se a sollicitudine temporali exonustare: cum vero postea ad episcopatum vel ad aliam dignitatem assumuntur, tunc pro sibi subjectis sollicitudinem tam in spiritualibus quam temporalibus gerere debent. filii eius et uxor ad Mosen in desertum ubi erat castrametatus iuxta montem Dei et mandavit Mosi dicens ego cognatus tuus
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Iosapħ qͣiͣ nescienti indicat ubi ⁊ qñ marcem sipelie. atit forte ꝓphetice Iꝯmerorans ibi sepultam
et sepelui eam uuxta iami eftrate que alio nomne ap¬
pellatur bechleem. Uicens autem filios eius dixit ad eum.
qui sunt isti. Respondit filii mei sũt quos donauit mͥ d̾s
ĩ hoc leco. adduc eos inquit ad me. ut benedicam illis. Ocli
enĩ isrł caligabant pre nunia senectute ⁊clare uidere ñ
poterat applicatos q ad se deosculatus et cutũplexus di¬
xit ad filium suũ. Non sum fraudatus a conspectu tuo
insuꝑ ostendit mͥ deus semen tuũ. Cumq tulisset eos

Expanded text:
 Joseph quasi nescienti indicat ubi et quando matrem sepelierit, forte prophetice commemorans ibi sepulet sepelivi eam juxta viam Ephratae, quae alio nomine appellatur Bethlehem. Videns autem filios ejus, dixit ad eum: Qui sin hoc loco. Adduc eos, inquit, ad me, ut benedicam eis. Oculi enim Israel caligabant prae nimia senectute, et clare videre non poterat. Applicatosque ad se deosculatus est, et circumplexus dixit ad filium: Non sum fraudatus a conspectu tuo, insuper ostendit mihi Deus semen tuum. Cumque tulisset eos
Abbreviated transcription (Latin):
gredintur tecum ut possit iune.
olles gͥ tecũ ex omnib que mã¬
di possunt et cõportabis apud te
et erunt tam tibi quam illis in
cibum fecit ergo noe omnia que
eum. Ingredere tu et omnis domꝰ
tua in archam te enim uidi iustũ
coram me in generatione hac. Ex

Expanded text:
gredientur tecum ut possint vivere tolles igitur tecum ex omnibus escis quae mandi possunt et conportabis apud te et erunt tam tibi quam illis in cibum fecit ergo Noe omnia quae eum: Ingredere tu, et omnis domus tua in arcam, te enim vidi justum coram me in generatione hac. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
dieus archam¬
tu et filii tui
uxor tua ⁊ uxo¬
res filioꝵ tuoꝵ
tecum. Et ex
cunctis ani¬
mantib uni¬
uerse terre bina induces in archam
ut uiuant tecũ masculimi sexus
et femini Ne uolucrib iuxta ge¬
nus suum et de iumentis ĩ gen̾e
suo et ex omni reptili terrre sed̾
genus suũ. Sma de omnib isir

Expanded text:
dieris arcam et filii tui, uxor tua, et uxores filiorum tuorum tecum. Et ex cunctis animantibus universae carnis bina induces in arcam, ut vivant tecum, masculini sexus et feminini. De volucribus juxta genus suum, et de jumentis in genere suo, et ex omni reptili terrae secundum genus suum: bina de omnibus ingr
Abbreviated transcription (Latin):
primogenita ꝓpter
escam fratu mino¬
ri uendidit.⁊postea
paterna benedictio¬
ne sibi ꝓmissa pri¬
uatus est udaicum
ppołm significat qui
tus dei filius appella
solum primatus sui
honorem amisit s
⁊ celestis regni prẽ¬

Expanded text:
primogenita propter escam fratri minori vendidit, et postea paterna benedictione sibi promissa privatus est, Judaicum populum significat: qui tus Dei filius appellatlucra non solum primatus sui honorem amisit, sed et coelestis regni pr
Abbreviated transcription (Latin):
scd̃m lucam. sicut ergo .uii. gẽ¬
neratione pecc̃m caym solutũ
est nõ enum iudicabit deus bis
in id ip̃m ⁊ qui semel receꝑit ĩ
uita sua nõ eosdem crutiatus
pacietur in morte quos passus
est in uita sua ita ⁊ lameth .l.
tocius mundi pecc̃m xp̃i solue¬
tur aduentu. Referbat mͥ qͥdã
hebrens.lxx. uii. aĩas exisse de

Expanded text:
m. Sicut ergo septima generatione peccatum Cain solutum est: « Non enim judicabit Deus bis in idipsum, » et qui semel recepit in vita sua, non eosdem cruciatus patietur in morte quos passus est in vita sua: ita et Lamech, id est, totius mundi peccatum, Christi solvetur adventu. Referebat mihi quidam H
Abbreviated transcription (Latin):
Oz. Quis sumilis
simulacris genciũ
comparat deum n
demonibz qui sibi
falso nomen deoꝵ
asciscunt s dicit il¬
los deos qui ꝑ grãm
nullus ei similis ĩ
potencia ł natura
qͥd̾ aũ d̾r similes ei
dissimilis qͣntum
ad substanciã. Illa
enĩ sp̃es camns est
et decor uiui corꝑis
illa coloꝵ luctus ⁊
cera tabulis sensu
carentib suꝑ posi¬
ta nlts ergo in diis
incõmutabilis sñ
inicio ⁊ fine nulł¬

Expanded text:
 Quis similis simulacris gentium comparat Deum, nec daemonibus qui sibi falso nomen deorum asciscunt, sed dicit illos deos qui per gratnullus ei similis in potentia vel natura; quod autem dicitur, similes ei dissimilis quantum ad substantiam. Illa enim species carnis est, et decor vivi corporis; ista colorum fucus, et cera tabulis sensu carentibus superposita. Nullus ergo in diis incommutabilis, sine initio et sine
Abbreviated transcription (Latin):
Idem. T̃emistrato¬
res ideo dñr quia
triplex est homi¬
nib peccandi ma
in facto enim iudcõ
incogitatione pec¬
catur. Ideo teriustͣ¬
tores ꝑ singulos di¬
in nobis possident
uiam peccandi ⁊
semper speculant᷑
et agunt insidiis
ut aut ille ex mi¬
sero homine sermo
aut isle iniquum
opus extorqueat.
aut ille cogitatõem
pessimam rapiat.
deniqz semen uer¬
bi dei ubi cadit et
deꝑit triplex descri¬
bitur locus secus
uiam in spinis im
petrosis econtrario
terra bona affert
triplicem fructũ
sexagesimum cen¬
tesimum tricesimũ
triplex enim est ⁊̃
bene agendi uia q
uł opere uł cogita¬
tione uel uerbo ali¬
quid boni agitur.
go ternistratores st̃
angeli neqͣm qui
inhiis uiis obser¬
agant ĩ peccatum
quos merget dñs¬

Expanded text:
iam. Ternistratores ideo dicuntur, quia triplex est hominibus peccandi via. In facto enim, in dicto et in cogitatione peccant. Ideo ternistratores per singulos diin nobis possident vias peccandi, et semper speculantur et agunt insidiis, ut aut ille ex misero homine sermonem aut ille iniquum opus extorqueat, aut ille cogitationem pessimam rapiat. Denique semen verbi Dei ubi cadit et deperit, triplex describitur locus, secus viam, in spinis, in petrosis. Econtrario terra bona affert triplicem fructum, sexagesimum, centesimum, tricesimum . Triplex enim est etiam bene agendi via, quia vel opere, vel cogitatione, vel verbo aliquid boni agitur; go ternistratores sunt angeli nequam, qui in his viis obseragant in peccatum; quos immerget D
Abbreviated transcription (Latin):
iudiciũ a domo dei. quis ergo
finis eoꝵ qui nõ crediderunt
qui temꝑalia flagella nõ sen¬
ciuint qr in ecernum ꝑibũt
quoꝵ nequicia chami peccan¬
te figurata est cui d̾r male¬
dictus chanaan puer ⁊c̾. pr̃e
peccante filius sentenciam
accipit qr reꝓboꝵ nequicia
hic diu ꝓficĩo s ꝑio ĩ poscĩm¬

Expanded text:
judicium a domo Dei. Quis ergo finis eorum qui non crediderunt, qui temporalia flagella non sentiunt? Quia in aeternum peribunt; quorum nequitia Cham peccante figurata est. Cui dicitur: « Maledictus Chanaan puer, » etc. Patre peccante, filius sententiam accepit, quia reproborum nequitia hic diu proficit, sed perit in pos
Abbreviated transcription (Latin):
los abiit. tulit q om̃em sub̃am suam greges ⁊ quicqͥd¬
greges ĩ mesopotamia acquisierat ꝑgens ad ysaac pũm
suũ in terrã chanaan Eo temꝑe ibat laban ad tonden

Expanded text:
los abiit; tulitque omnem substantiam, et greges, et quidquid in Mesopotamia acquisierat, pergens ad Isaac patrem suum in terram Chanaan. Eo tempore Laban ierat ad tonden
Abbreviated transcription (Latin):
tyri et sydonis ꝙͣ
illos transisse nõ
legitur qͣmius scͥp¬
tura fortasse potu¬
erit terram pheni¬
cis appellare ubi
palmarum arbores
iam esse ceꝑant pꝰ
heremi uastitatẽ
eum ꝓfectionis
sue iniuenerũt lo¬
cum .iͥi.lxx. pal
loca que colebant᷑
sz ille sensus est ꝓ¬
babilior ut credã¬
mus sic appellatã
tẽ fuisse terram
Ierꝵ. Raphydim
est locus in deserto
iuxta montẽ oreb
heremus usqz ad mor¬
tem synai syn uo¬
catur et ex tota pro¬
uncia ⁊ locus uniꝰ
mansionis nomen
accepit. sicut ⁊ mo¬
ab tam urbis qm
ꝓuincie nomen est
phidim. uñ benedi¬
citur qr ꝓfecta est
om̃is multitudo fi¬
lioꝵ iscł de heremo
syn ꝑ mansiones
suas iuxta os dñi
uniꝰ regionis uoca¬
bulo demonstrari.

Expanded text:
Tyri et Sidonis, qua illos transisse non legitur. quamquam scriptura fortasse potuerit terram Phoenices appellare, ubi palmarum arbores iam esse coeperant post heremi uastitatem, enim profectionis suae inuenerunt locloca quae colebantur. uerum ille sensus est probabilior, ut credamus sic appellatam tunc fuisse terram. in Raphidim. Est locus in deserto juxta montem Horeb. eremus usque ad montem Sinai Sin vocatur, et ex tota provincia etiam locus unius mansionis nomen accepit, sicut et Moab tam urbis quam provinciae nomen est.phidim. Unde bene dilibro: profecta est omnis multitudo filiorum Israhel de heremo Sin per mansiones suas iuxta os dominunius regionis uocabulo demonstrari.
Abbreviated transcription (Latin):
meritoꝵ s qr iniustũ est ut nłto m̾ito
nõ naturam sed uoluntatem malam
puniendam esse credendũ est nec eius:
tali uoluntati aptauit uł ip̃am ordina¬
tionem in qua eum ⁊̃ inuitũ fecit uti
ta de illo sua bonitate ẽẽt fciuus. Initi-¬

Expanded text:
ecit. Et quia injustum est ut nullo merito non naturam, sed voluntatem malam puniendam esse credendum est; nec ejus tali voluntati aptavit Deus; vel ipsam ordinationem Dei, in qua eum invitum etiam fecit utilta de illo sua bonitate esset facturus. Fi
Abbreviated transcription (Latin):
aiatur ce moia: acease uade et ꝓficissere ĩ mesopotamiã
syrie ad domum bathuel prẽm matris tue. et accipe tͥ
inde utorem de filiab laban auunculi tui. Deus autem
om̃ipotens benedicat tibi et crescere te faciat atq mul¬
tiplicet ut sis intuitas ppłoꝵ et det tibi benedictiones a¬
braham et semini tuo post te. ut possideas terram. pere¬
grinationis tue qm̃ pollicitus est auo tuo. cñq dimisis¬
set eum ysaac ꝓfectus ꝑuenit in

Expanded text:
re Chanaan: sed vade et proficiscere in Mesopotamiam Syriae, ad domum Bathuel patris matris tuae, et accipe tibi inde uxorem de filiabus Laban avunculi tui. Deus autem omnipotens benedicat tibi, et crescere te faciat, atque multiplicet: ut sis in turbas populorum. Et det tibi benedictionem Abraham, et semini tuo post te: ut possideas terram peregrinationis tuae, quam pollicitus est avo tuo. Cumque dimisisset eum Isaac, profectus venit in
Abbreviated transcription (Latin):
rosolua ⁊ om̃ib uidee regio¬
ut inde u̾xoiem duceret. ⁊ qd̃ post benedictõnẽ
precepisset ei dicens. Non actipies conugem de filiab

Expanded text:
rosolyma, et omnibus regiout inde uxorem duceret et quod post benedictionem praecepisset ei dicens non accipies coniugem de filiab
Abbreviated transcription (Latin):
tiuis minatur ut octidat te. Nunc ergo filii audi uocem
meam et consurgens fuge ad laban frẽm meum ĩ aram
habitabis q cũ eo pauroi dns eonet requiescat furor fra¬
tus tui et cesset indignatio eius obluuscatur q eoꝵ q̃
fecisti in eum postea mittam et adducam te inde huc.
Cur utroq orbabor filio in una die. Dixit quoq rebec-¬
ca ad ysaas tedet me iuite mee ꝓpter filias heth. Sit acce¬
perit iacob uxorem de styipe huius terie nolo iuuere o-¬

Expanded text:
tuus minatur ut occidat te. Nunc ergo, fili, audi vocem meam, et consurgens fuge ad Laban fratrem meum in Haran; habitabisque cum eo dies paucos, donec quiescat furor fratris tui, et cesset indignatio ejus, obliviscaturque eorum quae fecisti in eum; pocur utroque orbabor filio in una die dixit quoque Rebecca ad Isaac taedet me vitae meae propter filias Heth si acceperit Iacob uxorem de stirpe huius terrae nolo vivere
Abbreviated transcription (Latin):
Cratitula .ii. intus
parietes uero foris
parẽbant. cornua
quoqz foris paren¬
cia sp̃ali fastigio al¬
cius eminẽbant. de¬
auratur u̾o crati
aurantur parietes
cum eadem gracia
dñice dilectionis ꝑ
bona oꝑa exterius
dilatatur deauran¬
duciam fortitudi¬
ł ꝑ pacĩam fortiter
sa pienter repellere ł
corrigere didicerũt
certamen certaui.¬

Expanded text:
Craticula quippe intus parietes vero foris parabant cornua, et ipsa foris parentia, speciali fastigio altius eminebant. Deauratur autem craticaurantur parietescum eadem gratia divinae dilectionis per bona opera exterius dilatatur. Cornua deauranducia fortitudientiam fortiter prudenter repellere vel corrigere didicerint,certamen certavi
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta ordinem hu¬
mane rõnis ꝓ mo¬
dulo nr̃o dinoscere
sufficimus ⁊ qͣi ĩ
die consꝑicunus ĩ

Expanded text:
uxta ordinem humanae rationis pro modulo nostro dignoscere sufficimus, jam quasi in die conspicimus. In
Abbreviated transcription (Latin):
pit eo modo conse¬
tacuerit ut id̾ agn¬
iuxta hostium ot¬
cidatur an qd̃ est
credibiluis ideo dixit
exsanguine qui ẽ
ille qui liniturus
sanguinem excipit¬
iuxta hostium posi¬
turus est ut ad ma¬

Expanded text:
 eo modo consetacuerit, ut idem agnjuxta ostium occidatur? An, quod credibilius, ideo dixit ex sanguine qui est ille qui liniturus sanguinem excepitxta ostium pourus est, ut ad ma
Abbreviated transcription (Latin):
mos ur̃as et ledere. custodi uer¬
bum istud legitiimũ tibi ⁊ filiis
tius usq in etemnumꝰ umq
introieritis terram qm dñs datu¬
rus est uobis ut pollicitus est ob¬
seruabitis cerimonias istas. Et cũ
dixerint uobis filii ur̃i que ẽ ista
religio dicetis eis. uictima tran¬
situs dñi est qñ transunt suꝑer do¬
mos filioꝵ isrł in eͥg  pto pͥ eiuu¬
ens egypcios et domos ur̃as libe

Expanded text:
stras et laedere custodi verbum istud legitimum tibi et filiis tuis usque in aeternum cumque introieritis terram quam Dominus daturus est vobis ut pollicitus est observabitis caerimonias istas et cum dixerint vobis filii vestri quae est ista religio dicetis eis victima transitus Domini est quando transivit super domos filiorum Israhel in Aegypto peens Aegyptios et domos nostras libe
Abbreviated transcription (Latin):
nłs potestate̾ sig¬
re possent potestas¬
autem ip̃a scĩfica¬
tione consumabat᷑¬
qua precepti sunt
scĩficari a moyse.¬

Expanded text:
manus potestatem sigre possent: potestaautem ipsa sanctificatione consummabatqua praecepti sunt sanctificari a Moyse
Abbreviated transcription (Latin):
quoq arredem sumes sup capi
cuius ponent a aion etͣ filii eius manus. Quem cũ mac¬
taueris tolles de sanguine eiꝰ et fundes circa altare. Ip-¬
sum aũ auietem secabis ĩ frustra lota q in testina eiꝰ
ac pedes pones super conscisas carnes et suꝑ caput il¬

Expanded text:
que arietem sumes, super cujus caput ponent Aaron et filii ejus manus. Quem cum mactaveris, tolles de sanguine ejus, et fundes circa altare Ipsum autem arietem secabis in frusta, lotaque intestina ejus ac pedes pones super concisas carnes, et super caput il
Abbreviated transcription (Latin):
mum hoc potuis¬
se latere ait ergo
fcã est et archa lon¬
gitudinis .u. pal-¬
marum latitudi-¬
nis trium. uñ pa¬
nat cubitum quẽ
duo palmi faciũt.
¶. unus cubiti
latitudo ꝓ dispen-¬
satione dñice can¬

Expanded text:
us hoc potuisse latere. Ait ergo: Facta est autem et arca longitudinis quinque palmorum, latitudinis trium . Unde panat cubitum quem duo palmi faciunt. Latitudo. Unius cubiti latitudo pro dispensatione Dominicae char
Abbreviated transcription (Latin):
habet ergo archa
imum cubitum
minus unica nos
pietate sibi ac prĩ
sociandos diligit
tate complectitur
donec ad eius uisio¬
nem ubi eum tote

Expanded text:
Haec ergo arca unum cubitum minus unica nos pietate sibi ac Patri associandos diligit,tate complectitur, donec ad ejus visionem, ubi eum ex toto
Abbreviated transcription (Latin):
iethro consideranda
sunt. Dicit enĩ ñc
consilium dabo tibi
⁊ erit deus tecũ ubi
michi uidetur sig-¬
nificari. nimis in¬
tentũ hũanis actõ¬
nib animũ dõ quo¬
dam modo euatua¬
ri quo fit tanto ple¬
nior qͣnto ĩ suꝑna¬

Expanded text:
i consideranda sunt: dicit enim: consilium dabo tibi, et erit deus tecum. ubi mihi uidetur significari nimis intentura humanis actionibus animum deo quodam modo uacuari, quo fit tanto plenior, quanto in su
Abbreviated transcription (Latin):
et putaret se hũa
doctrina gencium
ꝑbam suꝑaret et
que in lege d̾i erãt
fideles ex gentibus
afferent. sciebat qͦ
moyses qr hunc
ret et faceret que¬
cumq drẽt. legis
quoq diminutõ
suggerente euuã¬

Expanded text:
et putaret se humandoctrina gentium erbiam superaret; et quae in lege deerant, fideles ex gentibus afferrent. Sciebat quoque Moyses quia hunc ret, et faceret quaecunque diceret, legis quoque diminutio suggerente Eva
Abbreviated transcription (Latin):
scĩa legis aliquid
meriti hñt consili¬
um dedignantur ĩ¬
ferioris ⁊̃ sacerdotis
ne dũ laici ne dum
gentilis sz moyses
qui erat mansuetꝰ
suꝑ om̃s homines
accepit consilium
inferioris ut prin¬
cipib daret formã
humilitatis et sig¬
naret ymaginem
futuri sacramenti.
sciebat qñq futu-¬
rum ut gentiles bo¬
num consilium ꝓ¬
ferent apd̃ moysẽ.
bonum ⁊ sp̃ualem
intellectũ afferen¬
tes ad legem. ⁊au¬
diret eos. lex faciẽs
om̃ia que dicerent.
Non enim potest
facere lex sicut iu¬
dei dñt. qr infirma¬
tur lex in carne .i.
hil enim ad ꝑfr̃m
adduxit lex scd̾m
hoc aũ consilium
qd̃ nos afferimus
modo carnaliter ñ
possunt potest lex
lepre sp̃ualiter ser¬
uari sicud ergo in¬
telligimus sentimꝰ.
⁊ consiliũ damus.
omĩa facit lex scd̃
litteram uero non
omĩa sed panca.

Expanded text:
ia legis aliquid meriti habent, consilium dedignantur inferioris, etiam sacerdotis, nedum laici, nedum gentilis: sed Moyses, qui erat mansuetus super omnes homines , accepti consilium inferioris, ut principibus daret formam humilitatis, et signaret imaginem futuri sacramenti. Sciebat quandoque futurum ut gentiles bonum consilium proferrent, apud Moysen bonum et spiritualem intellectum afferentes ad legem, et audiret eos lex faciens omnia quae dicerent. Non enim potest facere lex sicut Judaei dicunt, quia infirmatur lex in carne, id hil enim ad perfectum adduxit lex . Secundum hoc autem consilium quod nos afferimus modo carnaliter non possunt; potest lex leprae spiritualiter servari. Sicut ergo intelligimus, sentimus et consilium damus, omnia facit lex: secundum litteram vero non omnia, sed pauca.
Abbreviated transcription (Latin):
fideles et dilecti auditores ꝓmpta ad obediendũ fidei corda af
ad cognoscendũ ⁊ ĩflammentur ad diligendũ dm̃i predican¬
do ministrant ꝑ olei namq puguedinem qͣlassi ⁊ ĩfirmi
.d. dñi ⁊ c̾. ql qr ñĩe fuctum indigentib exhibiu mͥ quoq
rahel offerant oleum a aron uero ⁊ filii euls allato igne cõ¬
ponant lucemam que audeat ĩ tabemacło dei auditores .s.

Expanded text:
fideles et religiosi auditores prompta ad obediendum fidei corda affad agnoscendum, et inflammentur ad diligendum Deum, praedicando ministrent. Per olei namque pinguedinem, qua et lassi misericordiae fructum indigentibus exhibui, mihi quoque go filii Israel offerant oleum, Aaron autem et filii ejus allato igne componant lucernam, quae ardeat in tabernaculo Dei. Offerant
Abbreviated transcription (Latin):
ministeriũ angłoꝵ igneam cu¬
stodiam constituit flamieus
gladius tribulationes ⁊ dolores¬
exceidemur uł sentencia iuste
dampnationis que hoĩ data qͥ
ita dampnatus est ut xp̃i pas¬
sione redum posset. unde gla¬
dius uersatilis d̾r qr potest re¬
moueri. Remotis est enĩ enoch
⁊ helye ⁊ cotidie remouetur
fidelib de hac uita ad suꝑnã
beatitudinem transeuntib nͥ
dicit flãmam. ⁊. gla. s flame¬
um gladiũ qui enĩ ad ꝑadysũ
redeunt necesse est ut igne sp̃c
omnia noxia precidant.

Expanded text:
ministerium angelicum igneam custodiam constituit. Flammeus gladius tribulationes eercemur; vel sententia justae damnationis, quae homini est data, qui ita damnatus est ut Christi passione redimi posset. Unde gladius versatilis dicitur, quia potest removeri. Remotus est enim Enoch et Eliae, et quotidie removetur fidelibus, de hac vita ad supernam beatitudinem transeuntibus. Nec dicit flammam et gladium, sed « flammeum gladium: » qui enim ad paradisum redeunt, necesse est ut igne Spiriomnia noxia praecidant.
Abbreviated transcription (Latin):
icit nec̾bo dei friumphantis de
homine exceriori. Ille in .ccc .x.⁊
dem trinitatis ꝑfectionem sigr̃at
oꝑis quib nututũ contͣ incia
plẽna uictoria ꝑficitur.

Expanded text:
jicit, verbo Dei triumphans de homine exteriori. Ille in trecentis dem Trinitatis et perfectionem significat operis quibus virtutum contra vitia plena victoria perficitur.
Abbreviated transcription (Latin):
U̾nde amabat eũ
iacob eo qd in se¬
nectute genuisset
eum se nesciente
enĩ mũdo filius dĩ
de uirgine natus
fuit tamqͣm filius

Expanded text:
Unde amabat eum Jacob, « eo quod in senectute genuisset eum. » Senescente enim mundo, Filius Dei de Virgine natus fuit, tanquam filius
Abbreviated transcription (Latin):
uidei de quoꝵ cogna¬
tione carnem susce¬
uidebant qd̃ gracia
uirtutũ in eo fiebat
qd̃ testabatur prĩs
precipuam dilectio¬
nem inudebant nͥ
poterant ei quicꝙͣ
pacifice loqui ⁊ se¬
puis insidias tende¬
bant et pr̃em fami

Expanded text:
Judaei, de quorum cognatione carnem suscevidebant quod gratia virtutum in eo fiebat, quod testabatur Patris praecipuam dilectionem, invidebant, nec poterant ei quidquam pacifice loqui, et saepius insidias tentabant, et Patremfami