comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
te que ds est. filius sit splendor. paterne głe
& figura substantie eius. Qui gͥ figura & i¬
mago ẽ patris: patrem imaginatur. & affigu¬
rat. quasi sculptura quedam eius uł scriptu¬
ra. inqua pater splendet. id ẽ plene apparet.
ut recte filius dicatur splendor eiꝰ. Edt g̃ pat̃
insculptus. atq inscriptus filio. cuiiis figura filiꝰ
est. & imago. ut filius sit eius scriptum. quẽ sͥ ha¬
bet inscriptum. Aliter filius dicitur scriptum.
qui habet in se formas omniũ rerum. Sic enĩ
omĩa creata sunt. ut diuini u̾bi forme digesse¬
runt. nec aliter in essentiam ꝓdierunt. qͣm in
uerbo sũmo forme digesserunt. Non funt ibi
aliud forme. aliud ipsum uerbum. ubi uichil ẽ
aluid. & aliud. s omĩa sunt ipsum. ut qͣmius
formarum diuersitas intelligibilit̾ ibi sublu¬
ceat. non suit tam̃ omnia. nisi irum & id ip¬
sum. u̾bum. qͦmuis ubi est uera & ꝑ fecta cari¬
tas. ubi tamen scd̃m creatas res. quedam appa¬

Expanded text:
te quae Deus est, Filius sit splendor paternae gloriae, te quae Deus est, Filius sit splendor paternae gloriae, et figura substantiae ejus. Qui ergo figura et imago est patris, patrem imaginatur et effigurat, quasi sculptura quaedam ejus, vel scriptura in qua pater splendet; id est bene apparet ut recte filius dicatur splendor ejus. Est ergo pater insculptus atque inscriptus filio, cujus figura filius est et imago, ut filius sit ejus scriptum, quem sibi habet inscriptum. Aliter filius dicitur scriptum, quia habet in se formam omnium rerum. Sic enim omnia creata sunt, ut divini verbi formae digesserunt; nec aliter in essentiam prodierunt, quam in verbo summo formae dictaverunt. Non sunt ibi aliud formae, aliud ipsum verbum, ubi nihil est aliud et aliud, sed omnia sunt idipsum: ut quamvis formarum diversitas intelligibiliter ibi subluceat, non sunt tamen omnia nisi unum et idipsum verbum; et quamvis ibi est vera et perfecta unitas, ibi tamen, secundum creatas res quaedam appa
Abbreviated transcription (Latin):
Diesq nr̃os in tua pace disponas. Signant᷑
tua posuit. Est enim pax mundi: ẽ pax dĩ.
Pax mundi in utilis. pax dei salubris. Pacem
constituit mundus. ut libere liceat iti uo¬
luptatib. Sacem dat scĩs deus. ut manda¬
tis intenti diuinis secure studeant uirtutibus:
orauimus maxime ꝓ eccłia. ꝓ fidei cultorib
periodus maxime occupatur circa sacrificium.
ut fiat ꝑfectum. & in aliam mutetur substã¬
tiam. ĩ mortalem & in corruptam. Quam o
gła. ut głosa fiat. benedictam ĩmortalitate.
ut ĩmortalis fiat. benedictam incorruptio¬
ne. ut in corrupta fiat. benedictam diuini¬
tate. ut ds fiat. Transit ad partes a toto. u
niu̾salis benedictionis partes imprecatur
hostie. cui uniu̾sam benedictionem fuerat
imprecatus. ut cum prius posuerit in omi¬
bus. benedictam. particulariter subiungat
ascriptam:⁊ ratam. ⁊ rationabilem: ⁊ accep¬
tabilem. que sunt partes omĩmode bene¬
dictionis. As criptam. Scimus quia in tͥnita¬

Expanded text:
Diesque nostros in tua pace disponas. Signanter tua posuit. Est enim pax mundi, est et pax Dei. Pax mundi inutilis, pax Dei salubris. Pacem constituit mundus, ut libere liceat uti voluptatibus. Pacem dat sanctis Deus, ut mandatis intenti divinis secrete studeant virtutibus. oravimus pro Ecclesia, pro fidei cultoribus, ingredimur maxime occupatur circa sacrificium, ut fiat perfectum, et in aliam mutetur substantiam immortalem et incorruptam. Quam out gloriosa fiat; benedictam immortalitate, ut fiat immortalis; benedictam incorruptione, ut incorrupta fiat; benedictam divinitate, ut Deus fiat. Transit ad partes a toto, ut universalis benedictionis partes imprecetur hostiae, cui universam benedictionem fuerat imprecatus, ut cum prius posuerit in omnibus benedictam particulariter subjungat, ascriptam, et ratam, et rationabilem, et acceptabilem, quae sunt partes omnimodae benedictionis. Ascriptam. Scimus quia in T
Abbreviated transcription (Latin):
ut pͥmum & suꝑ om̃s beata di genitrix hono¬
om̃s. Hanc gͥ oblationem. Quia hoc sacrifi¬
cium tͥ offerimus in corpore eccłiȩ cõmimi¬
cando. & memoriam sc̃orum uenerando:
igitur hanc oblationem precamur ut placatus
accipias. ut scilicet si peccatis nr̃is pp̃edimur.ꝯ
feruniis sacrificium. seruitutis nr̃e. id ẽ de
ri. qui tͥ scd̾m acceptos gradus in hac oblatio¬
ne sacrificii. seruimus. S & cuncte familie tu¬
e id est totrus assistentis collecte. Solitarii
sic intelligunt. Seruitutis nr̃e id ẽ mei cũ
meo ministro. S & cunct̾e familie tue id ẽ¬

Expanded text:
ut primum et super omnes beata Dei Genitrix honoomnes. Hanc igitur oblationem. Quia hoc sacrificium tibi offerimus in corpore Ecclesiae communicando, et memoriam sanctorum venerando. Igitur hanc oblationem, precamur, ut placatus accipias: ut scilicet si peccatis nostris praepedimuferimus sacrificium. Servitutis, id est cleri, tibi qui secundum acceptos gradus in hac oblatione sacrificii servimus. Sed et cunctae familiae tuae, id est totius assistentis collectae. Solitarii sic intelligunt servitutis nostrae, id est me cum meo ministro. Sed et cunctae familiae tuae, id e
Abbreviated transcription (Latin):
coniungit᷑. ⁊ fit cs. In hoc sacrificio conum¬
guirtur terrena celestib. creatura deo. Cũ
de hoc altari sumimus creaturam. accipimꝰ
de sublimi dm. Cum hic corpus et sangumẽ
xͥ sumimus. de celo dm accipimus. in quo
om̃ĩ bñdictione celesti. ⁊ gr̾a replemur. Su¬
inimuis hic iusibilit̾. corpus et sanguinemxͥ.
sumimꝰ iniusibilit̾ de celo qͦ p̃lata sunt bene
y corpus et sanguinem. Nam qui indigne
sumit. ore quidem sumit. & dente terit. cor¬
poralit̾. s nichil ꝓficit sp̃ualiter. Inmo qui
corpiis et sanguinem dñ accipit indigne. iu¬
dicium sͥ manducat et bibit. Ideq rogamꝰ

Expanded text:
conjungitur, et fit Deus. In hoc sacrificio conjunconjungitur, et fit Deus. In hoc sacrificio conjunguntur terrena coelestibus, creatura Deo. Cum de hoc altari sumimus hujus creaturam, accipimus de sublimi Deum. Cum hic corpus et sanguinem Christi sumimus, de coelo Deum accipimus, in quo omni benedictione coelesti et gratia replemur. Sumimus hic visibiliter corpus et sanguinem Christi, sumimus invisibiliter de coelo, quo perlata sunt benedChristi corpus et sanguinem. Nam qui indigne sumit, ore quidem sumit et dente terit corporaliter, sed nihil proficit spiritualiter. Imo qui corpus et sanguinem Christi sumit indigne, judicium
Abbreviated transcription (Latin):
est ꝑferri hostiam in sublime altare. nisi ouem
humeris pastoris imponi: Et quid oius impo¬
sita humeris. nisi homo assumptus a u̾bo: Et̃
quid est sublimuis u̾bo dĩ : Cotidie assumit
÷ fideles u̾bum cdi. participatione huiꝰ sacrifi¬
cii. Uerbum gͦ dei sublimẽ altare ẽ. ad qͦd ora¬
nius. hostiam ꝑferri in couspectu dĩ. ⁊ ꝑ eam
nos introduci. Conspectus dei est u̾bum patͥs
in quo conspicit omẽ qͦd facit. Nam omẽ qͦd
agit pater. in uerbo euis est. Nam qͦd factũ
est. impso uita erat. E in pͥncipio creauit ¬
& omĩa in sapientia fecisti. Quid rectuis dicit᷑
conspectus clĩ. qmͣ sapientia sua in qua cons¬
picit om̃e qͦd agit: Hostiam gͦ ꝑferri ad subli¬
me altare in conspectu dĩ. qͥd ẽ nisi oblationẽ
nrãm coniungi uerbo. uniri t̾bo. fieri dm.⁊
ꝑeam nos a deo assumi. et uota ur̃a accepta¬
celo. Hostia quã in altari deo offerimus. deo

Expanded text:
est perferri hostiam in sublime altare, nisi ovem est perferri hostiam in sublime altare, nisi ovem humeris Pastoris imponi? Et quid ovis humeris imposita, nisi homo assumptus a Verbo? Et quid est sublimius Verbo Dei? Quotidie assumit sibi fideles Verbum Dei, participatione hujus sacrificii. Verbum ergo Dei sublime altare est, ad quod oramus hostiam perferri in conspectu Dei, et per eam nos introduci. Conspectus Dei est Verbum Patris, in quo conspicit omne quod fecit. Nam omne quod agit Pater, in Verbo ejus est. Nam quod factum est, in ipso vita eratet: Omnia in sapientia fecisti . Quid rectius dicitur conspectus Dei quam Sapientia sua, in qua conspicit omne quod agit? Hostiam ergo perferri in sublime altare, in conspectu Dei, quid est, nisi oblationem nostram conjungi Verbo, uniri Verbo, fieri Deum, et per eam nos in Deum assumi, et vota nostra acceptaDeum. Hostia, quam in hoc altari Deo offerimus, Deo
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s nobis ꝓpiciatur. et celestis bndictio nobs
ab eo mittit᷑. S xp̃c iuuamine non eguit an¬
głorum. qn̾ sua uirtute ascendit in celum
Quid gͦ oramus hanc hostiam ꝑferri. ꝑ manꝰ
angłi ante conspectum cli. cum angłor um
officia necessaria non sint huic ꝓlationi: S
hoc est qͦd dictum est quia in prolatione cor¬
poris et sanguinis xͥ rogamus uota nr̃a ꝑ
ferri. Sunt eni nobis angłi deputati. qui
offerant deo cotidie uota. nr̃a. Unde scͥp¬
tum est. quia angeli eorum semꝑ uident faciẽ
tentiam. extende manũ ualidam. ut que ꝓpi¬
cio ⁊ sereno uultu respicis. etiam ad inusibi¬
lia et sublunia tua ꝑferant᷑. & conspectͥui cu¬
e maiestatis ad mittas. Hic necessitas incur¬
uationis. hic opus supplicatiouis. hic incumbit
consũmatio totius ur̃i laboris. ut hec hostia
ꝑferatur in sublime altare tuum in confpee¬
tu chuine maiestatis tue. Quid est hoc: Qus

Expanded text:
Deus nobis propitiatur, et coelestis benedictio nobis Deus nobis propitiatur, et coelestis benedictio nobis ab eo mittitur. Sed Christus juvamine non eguit angelorum, quando sua virtute ascendit in coelum, quid ergo rogamus hanc hostiam perferri per manus angeli ante conspectum Dei, cum angelorum officia necessaria non sint huic perlationi? Sed hoc est quod dictum est, quia perlatione corporis et sanguinis Christi, rogamus vota nostra perferri. Sunt tamen nobis angeli deputati, qui offerunt quotidie Deo vota nostra: Unde scriptum est: Quia angeli eorum semper vident faciem tentiam, extende manum validam, ut, quae propitio ac sereno vultu respicis, etiam ad invisibilia et sublimia tua perferantur, et conspectui majestatis admittas. Hic necessitas incurvationis, hic opus supplicationis, hic incumbit consummatio totius nostri laboris, ut haec hostia perferatur in sublime altare tuum, in conspectu divinae majestatis tuae. Quid est hoc? Quid
Abbreviated transcription (Latin):
est inuisibilis a conspectii eorum. ipsis postea
missurus scĩ sp̃c donum. ita hostia h ec ab al¬
tari terreno suꝑ qͦd ĩmolatur ad altare subli¬
me ante conspectum dĩ transferat᷑. ut inde
om̃i bũdictione celesti et gr̃a repleam᷑. et que
uisibilit̾ tract̾etur in t̾ra. inisibilit̾ oꝑetur ĩ
celo. Hic oblata ibi accepta. uon mutatione
loci. uł temporis accessui. ut ceptus ab hoc lo¬
co translationis motus. ad alium postea ꝑfi¬
ciatur locum. s sub eodem loco qui panis e¬
rat sit u̾bi caro. Non tranffertur loco. ut
de pane fiat caro. transfertur tam̃ ab altari
ad celum. quia transfert᷑ de pane ad dm. S
quia d̃s ẽ ubiq ñ fit locimutatione. ut con¬
iungatur dõ. de pane facta caro. Trausfer¬
tur intus ad dm iniuisibilit̾. nec mouetur
exterius ab altari uisibilit̾. oblata in altari
deuotione hominũ. accepta in celo ꝓpiciati¬
one di. Tunc eiũ a d̾o quasi acceptat᷑ q̃n

Expanded text:
s invisibilis in conspectu ipsius, postea s invisibilis in conspectu ipsius, postea missurus sancti Spiritus donum, ita hostia haec, ab altari terreno, super quod immolatur, in altare sublime ante conspectum Dei transferatur, ut inde omni benedictione coelesti et gratia repleamur, ut, quae visibiliter tractatur in terra, invisibiliter operetur in coelo. Hic oblata, ibi accepta, non mutatione loci, vel temporis accessu, ut coeptus ab hoc loco translationis motus ad alium postea perficiatur locum. Sed, sub eodem loco, qui panis erat fit Verbi caro. Non transfertur loco, ut de pane fiat caro; transfertur tamen ab altari ad coelum, quia transfertur de pane ad Deum. Sed quia Deus est ubique, non fit loci mutatione, ut conjungatur Deo de pane facta caro. Transfertur intus ad Deum invisibiliter, nec movetur exterius ab altari visibiliter, oblata in altari devotione hominis accepta in coelo propitiatione Dei. Tunc enim a Deo quasi acceptatur, quando
Abbreviated transcription (Latin):
acceptauit. eis ꝓpiciando. ita suscipiat hostiã
hanc. nr̃i miserendo. Melchisedech sacerdos
sũmus dr. quia iiter sacerdotes illius tempo¬
mirum ẽ quomͦ oramꝰ corpus ⁊ sanguinem do¬
mini. in conspectu dĩ ꝑferri. cum scriptum
sit. quia xp̃c semꝑ assistit. uultui patris int̾¬
ubi semꝑ est. S suꝑuis uultum pat̾ris ꝓpi¬
cium & serenum fieri suꝑ hostiam filii roga¬
sione filii patris ꝓpiciationi ingeram. ut
ꝓ amore filii misereat᷑ nr̃i. ⁊ quasi filium
pariupendat. si ꝓ eo nos non recipiat. Ita &
hic rogamus. patri ꝑferri filium. qui semꝑ
ẽ apud eum ꝓ nobis. ut uotum et deuoti
o nr̃a ꝑ filium ueniat ad patrem. & nͥtute
tanti sacrificii uota nr̃a ꝑferant᷑. ante cons¬
pectum dĩ. quasi filius ad patrem non as¬
cendat. si deuotio ur̃a illuc non ꝑueniat.
Tali ratione rogamus. ut sicut xp̃c ante discipis¬
los a terra translatus est in celum. et factus¬

Expanded text:
acceptavit, eis propitiando, ita suscipiat hostiam acceptavit, eis propitiando, ita suscipiat hostiam hanc, nostri miserando. Melchisedech sacerdos summus dicitur, qui inter sacerdotes illius tempomirum est quomodo oramus corpus et sanguinem Domini in conspectu Dei perferri, cum scriptum sit: quia Christus semper assistit vultui Patris, inteubi semper est? Sed superius vultum Patris propitium ac serenum fieri super hostiam Filii rogasione Filii, Patris propitiatione nos ingeramus, ut pro amore Filii misereatur nostri, et quasi Filium parvipendat, si pro eo nos non recipiat. Ita et hic, rogamus Patri perferri Filium, qui semper est apud eum pro nobis, ut votum et devotio nostra, per Filium veniat ad Patrem, et virtute tanti sacrificii vota nostra proferantur ante conspectum Dei, quasi Filius ad Patrem non ascendat, si devotio nostra illuc non perveniat. Tali ratione rogamus, ut sicut Christus ante discipulos a terra translatus est in coelum, et factu
Abbreviated transcription (Latin):
& cet̾a. usq ĩmaculatam hostiam. Finis¬
.finis
respicit ad pͥncipium. Supra que id est
sc̃m sacrificium. ĩmaculatam hostiam
respicere digneris. ⁊ accepta habere. Ac si
diceret. Supra que respicias ⁊ accepta ha¬
beas. ideo quia sc̃m sacrificium sunt. et
ĩmaculata hostia. ut qui de merito nr̃o confidi¬
mis. maiestate tanti sacrificii adiuuem᷑. Cur
oramus patrem ꝓpicium & serenum esse suꝑ¬
hanc hostiam & eam acceptam habere. qua ni¬
tis terrent᷑. et de se diffidunt. hostiam accep¬
tabilem sͥ pretendant. et euis. se ꝓtegentes scu¬
to sub ea ꝓpicium sͥ patremq serenum depos¬
caut. et ei se acceptos desiderent. sub ea quã
nequaqͣm acceptabilem dubitant. ut qui se
patri non audent offerre. ne magis irritent.
nobis. ut cum offermiꝰ qͦd placet. placet᷑ no¬
bis cd. Unde et exempla scorum adhibent᷑.
abel iusti. patriarche abrahe. sũmi sacerdo¬
tis melchisedech. ut sicut eorum sacrificia d̾s̃

Expanded text:
 etc. usque immaculatam hostiam. Finis respicit ad principium. Supra quae, scilicet sanctum sacrificium, immaculatam hostiam respicere digneris et accepta habere, ac si diceret: Supra quae respicias et accepta habeas, ideo quia sanctum sacrificium sunt et immaculata hostia, ut, qui de merito nostro diffidimus, majestate tanti sacrificii adjuvemur. Cur autem oramus Patrem propitium et serenum esse super hostiam, et eam acceptam habere, qua nitis terrentur et de se diffidunt, hostiam acceptabilem sibi praetendant, ut ejus scuto se protegentes, sub ea propitium sibi Patrem serenumque deposcant, et ei se acceptos desiderent sub ea quam nunquam non acceptabilem dubitant, ut qui Patri per seipsos non audent offerre, ne malis irritent, nobis, ut, cum offerimus quod placet, placetur nobis Deus. Unde et exempla sanctorum adhibentur Abel justi patriarchae Abrahae, summi sacerdotis Melchisedech, ut, sicut eorum sacrificia Deus
Abbreviated transcription (Latin):
his quidem qui tantum ore sumunt. s e
tiam his qui mente: non qui p̾mit dente:
s qui tangit fide. Unde scriptum ẽ. No¬
li me tangere. nondum enĩ ascendi ad
patrem meum. Acsi diceret. Uis me ma¬
nib tangere. uis me tangere corporaliter.
noli fic: fidem tuam uolo. fide me tange.
crede ad patrem me ascendisse. id ẽ me
esse equalem patri. Et calicem salutis per¬
petuc. Qd diximus de pane. idem pocest di¬
ci de calice. & qͦd dictum est uite eterne:⁊

Expanded text:
iis quidem qui tantum ore sumunt, sed iis quidem qui tantum ore sumunt, sed iis qui etiam mente, non qui premunt dente, sed qui tangunt fide. Unde scriptum est: Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum . Ac si diceret: Vis me manibus tangere, vis me corporaliter tangere, non sic, fidem tuam volo. Fide me tange, crede ad Patrem me ascendisse, id est me esse aequalem Patri. Et calicem salutis perpetuae. Quod diximus de pane, idem potest dici de calice. Et quod dictum est vitae aeternae, et
Abbreviated transcription (Latin):
tionem: ne decipiaris de mutata substantia¬
non est panis. s sola caro. S panem dixit. qͣi
diceret cibum. sicut scriptum est. Ego sum
panis uiuiis. & panem angłorum mandu¬
cauit homo. Quomͦ panis uite et̾ne qui
sumttur a multis ad dampnationem: hu¬
uis panis iurtus. fides est que ꝑ dilectionẽ
oꝑatur. Est ciũ ⁊ panis myst̾ium fidĩ. sicut
de calice dictum est. Sumptus gͦ sñ fide ñ
ꝓficit. Naisihic panis ẽ myst̾rum fidei.
sid ẽ occultum qͦd sola cernit̾ur fide. quid
ꝓdest sine fide sumi. qͦd sũ fide non cer¬
nitur.: Oculum ꝑ didisti. qͥd ceco ꝓsunt
in archa diuitie: Quid ꝓdest diuitias
humane redemptionis inꝰ te recondere. qͥs
non uides oculo fidei ꝑdito: Unde scrip¬
tum est. Qui manducat & bibit corpus &
sanguinem dnĩ indigne: uidicium sͥ man¬
ducat & bibit. Nam ille manducat indig¬
ne. qui manducat sine fide. que ꝑ dilecti.¬
onem oꝑat᷑. Est gͦ hic panis uite eterne ñ

Expanded text:
tionem, ne decipiaris mutata substantitionem, ne decipiaris mutata substantinon est panis, sed sola caro. Sed panem dixit, quasi diceret cibum, sicut scriptum est: Ego sum panis vivus . Et, panem angelorum manducavit homo . Quomodo est panis vitae aeternae, qui sumitur a multis ad damnationem? Hujus panis virtus, fides est, quae per dilectionem operatur . Est enim et panis mysterium fidei, sicut de calice dictum est. Sumptus ergo sine fide, non proficit. Nam si hic panis est mysterium fidei, id est occultum, quod sola cernitur fide, quid prodest sine fide sumi quod sine fide non cernitur? Oculum perdidisti, quid caeco prosunt in arca divitiae? Quid prodest divitias humanae redemptionis in te recondere, quas non vides oculo fidei perdito? Unde scriptum est: Qui manducat et bibit corpus et sanguinem Domini indigne, judicium sibi manducat et bibit . Nam ille manducat indigne qui manducat sine fide quae per dilectionem operatur. Est ergo hic panis vitae aeternae, non
Abbreviated transcription (Latin):
habere culpabile. opus qͦd solus ds fecit. ⁊ ñ
aluis. id̾o ĩmacrilata. hominis enĩ qui sñ
re creatus est. qͣmuis de massa peccatrice.¬
exordium non possinnis culpare. nisi deo
peccatum uelmnis ascribere. ideo ĩmacu¬
lata. Tamen de pura & iniuni. ab omĩ
peccato uirgine. creditur conceptiis & natꝰ.
ideo ĩmacrlata. Ex quo enĩ angłica saluta¬
none audiuit gr̃a plena. creditur purifica¬
ta fide. etiam reliquũ uite custo de sc̃õ sp̃u
uixisse sñ omĩ culpa. Ab ĩmaculata gͦ sumꝑ¬
ta est hec hostia. Ideo & ipsa ĩmaculata. Ex
hoc loco ammonem᷑. qͦd panis appositus al¬
tari debet esse candidissimus: & in quo nul¬
lus possit inspici neuus. ut hoc appareat
infigura qͦd p̃dicatur de substantia. ut
pura.⁊ ĩmaculata uideat᷑ exterius figura. cu¬
uis substantia dicit᷑ interius pura ⁊ ĩmacu¬
lata. Panem sc̃m uite eterne. Cum panem
audis. ne putes esse quifuerat ante benedic¬

Expanded text:
habere culpabile opus quod solus Deus fecit et non habere culpabile opus quod solus Deus fecit et non alius, ideo immaculata. Hominis enim initium,re creatus est quamvis de massa peccatrice non possumus culpare, nisi Deo peccatum velimus ascribere, ideo immaculata. Tamen de pura ab omni peccato virgine, creditur conceptus et natus, ideo immaculata. Ex quo enim angelica salutatione audivit: Gratia plena , creditur purificata fide etiam reliquum vitae, custode Spiritu sancto, vixisse sine omni culpa. Ab immaculata ergo sumpta est haec hostia, ideo et ipsa immaculata. Et hoc loco admonemur quod panis appositus altari debet esse candidissimus, et in quo nulla possit inspici macula, ut hoc appareat in figura quod praedicatur de substantia, ut pura et immaculata videatur exterius figura, cujus substantia dicitur interius pura et immaculata. Panem vitae aeternae. Cum panem audis, ne putes esse qui fuerat ante benedic
Abbreviated transcription (Latin):
purificans. pura. quia diuina. purior lude
le lumen. & ideo pura. hostiam sc̃am. Ho¬
stie ueteres erant. quidem sce. s non ꝑ se scẽ.
s quia tẏpum gerebant huiꝰ hostie sc̃e. Ille
imꝑfecte erant. & ideo minus scẽ. ista ꝑfec¬
ta.⁊ ideo plene sc̃ã. Iue dimittebant peccatũ.
unius ppłi. ista tollit peccata totius mundi.
plenum. & ꝑfecta redemptio. Ille impetra¬
bant ueniam. debiti sine solutione. hec
reddit debitum plena recompensatione:
deo hec plene & ꝑfecte scã. ille sc̃e sedminus
& imꝑerfecte. h ostiam ĩmaculatam. Id est
sine omĩ macula. culpe. ut pote concepta:⁊
nata sine peccõ. & deinde sñ culpa uixit in
minido. Ideo ĩma culata. Nata quidem est de
humana carne. s sine conditione ꝓpagatioĩs
humane. ideo ĩmaculata. Est sñ iuro. de
sc̃a uͥgine concepta. ido ĩmaculata. Est con¬
cepta sine humano opere. sola uͥtute diui¬
na. ido ĩ maculata. Non enĩ potest iniciũ

Expanded text:
purificans; pura, quia divina, purior luce purificans; pura, quia divina, purior luce  luce corporea. Hostiam sanctam. Hostiae veteres erant quidem sanctae, sed non per se sanctae, sed quia typum gerebant hujus hostiae sacratae. Illae imperfectae erant, et ideo minus sanctae; ista perfecta, et ideo plene sancta. Illae dimittebant peccatum unius; ista tollit peccata totius mundi. pretium plenum et perfecta redemptio. Illae impetrabant veniam debiti sine solutione, haec reddit debitum, plena recompensatione. Ideo haec plene et perfecte sancta, illae sanctae, sed minus et imperfecte. Hostiam immaculatam. Id est sine omni macula culpae; utpote concepta et nata sine peccato, et deinde sine culpa vixit in mundo, ideo immaculata. Nata quidem est de humana carne, sed sine conditione propagationis humanae, ideo immaculata. Est sine viro de sancta Virgine concepta, ideo immaculata. Est concepta sine humano opere, sola virtute divina, ideo immaculata. Non enim potest initium
Abbreviated transcription (Latin):
sessionem est iam transiatum. qͦd de possibi¬
litate iam ꝓdiit ad actum. qͦd iam possidet᷑.¬
acceptum. Corpus gͦ ⁊ sanguis xͥ. sunt dona a
deo nobis parata: Dona sunt. que utiliter da¬
ri possunt. dona sunt nr̃a. s in celo colloca¬
ta in xp̃o. Data uͦ quando fiunt nobis de cui¬
atura panis & ium. Data q̃n sumimus in al¬
tari. quando reficimur inde sensualiter. do¬
na in celo. data in terra. Dona apud dm in
lo. nuda ⁊ aꝑta. data in altari tecta sensibili¬
bus & occulta. tam̃ hic & ibi. et eadem et uera
hostiam puram. Autique ueteris legis hosti¬
e. de irrationabilibus auimalib carnales
ra. redacte. Hec autem hostia pura ẽ. quia
quamuis caro uera sit et sanguis: tamen sp̾ua¬
lis est et incorrupta. Diuiditur et consumi
non potest. consumit᷑ et incorrupta manet.
Teritur et ẽ illesa. frangitur & iutegra est. Hec
hostia caro ẽ.⁊ ñcarnalis. s incontaminata

Expanded text:
sessionem est jam translatum, quod de possibisessionem est jam translatum, quod de possibilitate jam prodiit ad actum, quod jam possidetur. Corpus ergo et sanguis Christi sunt dona a Deo nobis parata. Dona sunt, quae utiliter dari possunt. Dona sunt vera, sed in coelo collocata in Christo. Data vero, quando fiunt nobis de creatura panis et vini; data quando sumimus in altari, quando reficimur inde sensualiter. Dona, in coelo; data, in terra. Dona, apud Deum lo nuda et aperta; data, in altari, tecta sensibilibus et occultata: tamen hic et ibi, ea vera. Hostiam puram. Antea veteris legis hostiae de irrationalibus animalibus carnales ra redactae. Haec autem hostia pura est, quia, quamvis caro vera sit et sanguis, tamen spiritualis est et incorrupta. Dividitur, et consumi non potest. Consumitur, et incorrupta manet. Teritur, et est illaesa. Frangitur, et integra est. Haec hostia caro est, non carnalis, sed incontaminata
Abbreviated transcription (Latin):
mysterium fidei. siquidem occultus ꝑtinet ad
fidem. Qui ꝓ uobis et ꝓ. multis effundet᷑ in
remissionem peccori. Pro uobis scilicet p̃¬
sentib. Pro multis. paganos ⁊ udeos discer¬
nit. & falsos xp̃ianos. Hec quotiensq fecerits
in mei memoriam facietis. Nam sine hac
ͥ sermonem. fac̾ sermo ueritatis qͦd dicit. qͥa
ipse dixit & facta sunt. ipse mandauit et cre¬
ata sunt. Sine drbio fit in creatura. quod
xͥ sermo dicit de creatura. Es enĩ omp̃c sermo
tiuis. ogenitor. fit gͦ sermone xͥ corpus &e sangͥs¬
consumimus. mortem dñi donec ueniat memo¬
ramus. & ne sub hiis mysteriis hec memoria
officio huiꝰ sacrificii deseruimus. uł scd̃m solita¬
rios hic in p̃senti ministramus. S &.p..
senti deuote collecta. uł scd̾m solitarios in u¬
nitate eccłie fidelit̾ ubiq iuuentium. eiusdẽ
daudum etiam si non detur paratum. donũ ẽ
qͦd dari potest. datum uͦ quod in alterus pos¬

Expanded text:
mysterium fidei, siquidem occultus pertinet ad mysterium fidei, siquidem occultus pertinet ad fidem. Qui pro vobis et multis effundetur in remissionem peccatorum. Pro vobis, scilicet praesentibus; pro multis, paganos et Judaeos discernit, et falsos Christianos. Haec quotiescunque feceritis, in mei memoriam facietis. Nam sine hac Christi sermonem. Facit sermo Veritatis quod dicit: Quia ipse dixit et facta sunt, ipse mandavit et creata sunt . Sine dubio ut in creatura quod Christi sermo dicit de creatura. Etenim omnipotens sermo tuus, o Genitor. Fit ergo sermone Christi corpus et sangusumimus, mortem Domini, donec veniat, memoramus . Et ne sub his mysteriis haec memoria officio hujus sacrificii deservimus, vel secundum solitarios hic in praesenti ministramus. Sed et plsenti devote collecta; vel secundum solitarios in unitate Ecclesiae fideliter ubique viventium. Ejusdem dandum, etiamsi non detur, paratum. Donum est, quod dari potest. Datum vero, quod in alterius pos
Abbreviated transcription (Latin):
let. Mysterium fidei. ꝑtinet ad fidem ca¬
tholicam credere pꝰt benedictionem esse ue¬
rum sanguinem. ut infidelis sit. qui hoc ñ
crediderit. Item dicit᷑ mysterium qͦd senfibi¬
libus tegitur occultum. sicut ueritas san¬
guiis in sapore iuui latet & specie. Calix
gͦ altaris est myst̾ium fidi. quia sub figura
⁊ sapore uini occultus. creditur uerus san¬
guis. Est myst̾ium fidei. quia qͦd credit᷑
senfibilibus quibusdam obtegitur. Nam
uerus sanguis creditur. qͦd uinum iusu
sentitur & gustu. Est fidĩ myst̾ium. quia
qͦd fides credit. nitus est occultum. Intus ẽ
uerus sanguis. uera fide. exterius ẽ falsum
uinum. uera specie. Mentitur uinum et
non ẽ. non apparet sanguis & est. Sensus
decipitur qualitate. certa tenetur fides
rei ueritate. Ideo sanguis dicit᷑ fiłi mystĩ¬
um. quia sauguinem fides credit intus
occultum. Aꝑtum est quod sentitur. occul¬
tum est qͦd creditur. & sic qͦd occultum ẽ fi¬
dei est. sicut qͦd patet sensui. Est gͦ sanqͥ̃s

Expanded text:
. Mysterium fidei pertinet ad fidem catholicam credere post benedictionem esse verum sanguinem, ut infidelis sit qui hoc non crediderit. Item dicitur mysterium quod sensibilibus tegitur occultum, sicut veritas sanguinis in sapore vini latet et specie. Calix ergo altaris est mysterium fidei, quia sub figura et sapore vini occultus creditur verus sanguis. Est mysterium fidei, quia quod creditur sensibilibus quibusdam obtegitur. Nam verus sanguis creditur quod vinum visu sentitur et gustu. Est fidei mysterium, quia quod fides credit intus est occultum. Intus est verus sanguis vera fide, exterius est falsum vinum vera specie. Sentitur vinum et non est. Non apparet sanguis, et est. Sensus decipitur qualitate, certa tenetur fides rei veritate. Ideoque sanguis dicitur fidei mysterium, quia sanguinem fides credit intus occultum. Apertum est quod sentitur, occultum est quod creditur. Et si quid occultum est fide fidei est, sicuti quod patet est sensus. Est ergo sanguis
Abbreviated transcription (Latin):
His p̃cib cecidit qͥcqͥd leuiticus offer
Et quocũq mͦ tẽpore siue gradu
His p̃cib patrẽ dediscere uidicis ira
Et flecti constat ⁊ meminisse patri
Tanqͣm sub nebula sacra dona freq̃ntat ⁊ offt̾
Et crucis est ut mens lingua q cedat e

Expanded text:
His precibus cedit quidquid leviticus offert, His precibus cedit quidquid leviticus offert, Et quocunque modo, tempore, sive gradu. His Patrem precibus dediscere judicis iras, Et flecti constat, et meminisse Patris. Tanquam sub nebula sacra dona frequentat et offeEt crucis est, ut mens linguaque cedat eis.
Abbreviated transcription (Latin):
Tanqͣm carbones uit᷑ sacroscã sacerdo
Nomina scõrum ꝯmemoranda geri
Hos ⁊ enĩ iuus carbonib assimilamu
Qui splendent actu. uiris amore calen
Deniq si sequit᷑. qͦd lex iubet ũbra figa
Dũ litat. hunc ignẽ m̃te nunist̾ habe
Ingrediens ⁊ enĩ scõrum scã sacerdo
Dectore gestabat nomina scͥpta patru
Scilicet infimians exempla fidẽq pͥoru
His imitanda. qͥb mystica m̃sa pate
ei satis esse dõ ũbis meminisse bonoru ꝯ
Si non exhibeas morib ipse bono
Sic sacrifex intusq calens. extͣq choruscans
Carbones carbo factus ⁊ ipse geri
Sic bñ contexit multorũ nomina patru o
Sic meritis multos expͥmit ipse patre
ac nebula fumi tegit᷑ leuiticꝰ orans
Ut pateat nulli dũ chimiama cͤmat
Hac prece ꝓ nobis hac sedulitate p̾catu
Up̃c. ut angłicum trauscat intuitu
Nescit᷑ qͣntum sũpte p̃sentia carni
Possit apud patrẽ qͥd sñ uoce p̾ce

Expanded text:
Tanquam carbones inter sacrosancta sacerdos, Tanquam carbones inter sacrosancta sacerdos, Nomina sanctorum commemorando gerit. Hos etenim vivis carbonibus assimilamus, Qui splendent actu, juris amore calent. Denique qui sequitur quod lex jubet umbra figurat; Dum litat, hunc ignem mente minister habet. Ingrediens etenim sanctorum Sancta sacerdos Pectore gestabat nomina scripta patrum. Scilicet insinuans exempla, fidemque priorum, His imitanda, quibus mystica mensa patet. Nec satis esse Deo, verbis meminisse bonorum, Si non exhibeas moribus ipse bonos. Sic sacrifex, intusque calens, extraque coruscans, Carbones carbo factus et ipse gerit. Sic bene contexit multorum nomina patrum, Sic meritis multos exprimit ipse patres. ac nebula fumi regitur leviticus orans, Ut pateat nulli, dum thymiama cremat. Hac prece pro nobis, hac sedulitate precatur Christus, ut angelicum transeat intuitum. Nescitur quantum sumptae praesentia carnis, Possit apud Patrem, quid sine voce preces.
Abbreviated transcription (Latin):
Munã st̃. qm̃ munerat unde d̾m
His qͦ nominib pulcre satis hostia simplex
Inuuit᷑. scripto iam recitata me
Hec ⁊ eñ totũ qͦd spondebatur in illi
Completũ memorant. sub specieq gerun t
Nam qͦd sꝑauit pͥus in ueruece sacerdo
In capro ppłs. in uituloꝙ duce
Crux dedit. esca sapit. totũ canit esca tͥbutũ
Nominib trinis. hec tria sacra notan
In pͥmis que tͥ offerimiꝰ. usq ꝯmuincãtes
rose. ꝓq suo pͥncipe. gente. domo.
t custodiri quos dedit ipse deu
An celis etiã semꝑ ꝓ plebe sacerdo
Pro seruo dñs. ꝓ grege pastor agi
oster in hoc sacrifex aaron xp̃mq secutu s
inc etiꝰã ꝓ pontificis regisq salut
ro reliqius infra sicut oportet agens
Carbones unios in sacro sc̃a ger
Lege iubebat᷑ aaron festiuus eisdem m¬
Thuribulo positis. thus ad olere de
Thuribulũ carnis tanqͣm carbone refertũ
Untutũ cumulo xp̃c ad astra tuli
as ex igne deo quo nĩtis fluxa cremantur
Quo lapse carnis lubrica sumpsit hom

Expanded text:
unt, quoniam munerat inde Deum. His quoque nominibus pulchre satis hostia triplex Innuitur, scripto jam recitata meo. Hoc etenim totum quod spondebatur in illis, Completum memorant, sub specieque gerunt. Nam quod speravit prius in vervece sacerdos, In capro populus, in vituloque duces: Crux dedit, esca sapit, totum canit esse tributum, Nominibus trinis haec tria sacra notans. In primis quae tibi offerimus, usque antistite Pro se, proque suo principe, gente, domo. Et custodiri quos dedit ipse Deus. In coelis etiam semper pro plebe sacerdos, Pro servo dominus, pro grege pastor agit. Noster in hoc sacrifex Aaron, Christumque secHinc etiam pro pontificis, regisque salute, Pro reliquis infra sicut oportet agens.Carbones vivos in sacrosancta geri. Lege jubebatur Aaron festinus eisdem Thuribulo positis thus adolere Deo. Thuribulum carnis tanquam carbone refertum Virtutum cumulo Christus ad astra tulit. Hos ex igne Deo quo mentis fluxa cremantur, Quo laxae carnis lubrica sumpsit homo.
Abbreviated transcription (Latin):
mant᷑ anime & corporis. Ex hoc uerbo ãmo¬
nemur. ut appositus panis integer sit. & nul¬
la fractioris lesura itiolatus. In primis que tͥ
offerimus ꝓ ecclia tua sca catholica. In ꝑri¬
mis qͦd suꝑiorib uĩgitur scd̾m pdictum sen¬
sum. iungitur etiam inferiorib significan¬
do qͦd offeramus. hostiam pͥmum ꝓ tota eccle¬
sia. deinde ꝓ aliis que secuntur. Quam pa¬
cificare. custodire. Ab hostib usibilib ⁊ in¬
uisibilib. ut nec hominum ꝑsecutionib
conculcetur. nec instinctu demonum crimi¬
nib polluatur. Custodire in ipsa pace. Adi¬
nare. Ne scismatib ullis & heresib diuidat᷑.
s in unitate sacramentoꝵ & catholice fidĩ
in omib tota aduetur eccłia. Et regere
digneris. toto orbe terrarum. Ut insuis
consiliis. dispositionib. iudiciis. decretis.
institutis. actionib. nullo decipiatur erro¬
Una cum fanuilo tuo. pp̃.nr̃o. ⁊ antistite

Expanded text:
mantur animae et corporis. Ex hoc verbo admomantur animae et corporis. Ex hoc verbo admonemur, ut appositus panis integer sit et nulla fractione vel laesura violatus. Imprimis, quae tibi offerimus pro Ecclesiae tua sancta Catholica. Imprimis, quod superioribus jungitur secundum praedictum sensum, jungitur etiam inferioribus, significando quod offeramus hostiam, primum pro tota Ecclesia, deinde pro aliis qui sequuntur. Quam pacificare ab hostibus visibilibus et invisibilibus ut nec hominum persecutionibus conculcetur, nec instinctu daemonum criminibus polluatur. Custodire. In ipsa pace. Adunare. Ne schismatibus ullis et haeresibus dividatur, sed in unitate sacramentorum catholicae fidei, in omnibus tota adunetur Ecclesia. Et regere digneris toto orbe terrarum. Ut in suis consiliis, dispositionibus, judiciis, decretis, institutis, actionibus nullo decipiatur erroUna cum famulo tuo papa nostro, et antistite
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ incorrupta. Hdona q̃ tͥ donamꝰ: ut ds̃ fiant assũp¬
tatͥ. Siqͥdẽ & u̾bũ caro factũ ẽ. ħ mimera. Solemꝰ illos
munare: aqͥb aliqͥd monemͦ obtin̾e. Hec inunera
quibus te in pane t̾reno in pane terreno mune¬
ramus. ut obtineamus iuide celestem. Hec
munera quib in corporali cibo te munera¬
mus. ut alimentum inde celeste conseqͣ¬
mur. H et nurera quib te muneramus ĩ
substantia panis & uini. ut ꝑcipiamus in¬
de corpus & sanguinem xp̃i. ħec sc̃a sacrifi¬
cia illibata. Sc̃ã: quia deo oblata. Illibata
quia adhuc integra ⁊ intacta. Neq enĩ con¬
tingi debent. donec sumpserint ium spi¬
ritualem. ⁊ conu̾sa fuerint in xͥ corpus ⁊
sanguinem. Nam prius sumpta
ferrent. Unde quidam supioribus ad um¬
gunt: qͦd sequitur. sic distinguendo. illibata
inprimis. id est intacta primĩ. quousq di¬
uina benedictione nuitata. ad salutem su¬

Expanded text:
tionem incorrupta; haec dona quae tibi donamus, ut fiant tionem incorrupta; haec dona quae tibi donamus, ut fiant  munera. Solemus illos munerare a quibus aliquid molimur obtinere. Haec munera quibus te in pane terreno muneramus, ut obtineamus eum coelestem; haec munera, quibus in corporali cibo te muneramus, ut alimentum inde spirituale consequamur; haec munera, quibus te muneramus in substantia panis et vini, ut percipiamus inde corpus et sanguinem Christi. Haec sancta sacrificia illibata. Sancta, quia Deo oblata; illibata, quia adhuc integra et intacta. Neque enim contingi debent, donec sumpserint vim spiritualem, et conversa fuerint in Christi corpus et sanguinem. Nam prius sumpta, t. Unde quidam superioribus adjungunt quod sequitur, sic distinguendo. Illibata imprimis, id est intacta primum quousque divina benedictione munita, ad salutem su
Abbreviated transcription (Latin):
tuum dñm nr̃m suppli¬
ces. Etiam reale sacrifici¬
Ium acceptari. ut laudes
uocum substantiale se¬
quatur sacri
gamius & petimus. Rogatio ostendit humii¬
litatem: petitio confidentiam. Qui aliquid
implorat humilitatem debet ostendẽ. & de¬
impetratione confidere. Itaq supplices roga¬
muis confidenter petimus. Unde scriptũ ẽ
Petat a dño nichil hesitans. Qui enĩ hesitat.
similis ẽ fluctui maris. & it̾m. Quicqͥd cre¬
dentes petieritis accipietis. Uti accepta ha
beas. Accepta idest grata. & placita habeas.
Accepta habeas. culpis nr̃is data uenia. non
offensus. inmo nr̃a deuotione placatus.
penedicas. Benedicas multiplicando grãm.¬
Benedicas augendo dignitatem. inmo con¬
uertendo in excellentissimam. ĩ mortalita¬
tis & incorruptionis. creaturam. Hec dona.
hec munera. Hec dona que tͥ donamus. ut
tibi maneant ꝑ tuam benedictiaonem fir¬
mata. ħ dona q̃ tͥ donamꝰ: ut apd̃ te ꝯsistant ꝑ tuã bñdic¬

Expanded text:
tum Filium tuum supplices rogamus, et reale sacrificium acceptari, ut laudes vocum substantiale sequatur sacrificium. Rogamus et petimus. Rogatio ostendit humilitatem, petitio confidentiam; qui aliquid implorat humilitatem debet ostendere et deimpetratione confidere. Itaque supplices rogamus, confidenter petimus. Unde scriptum est: Petat a Domino nihil haesitans. Qui enim haesitat, similis est fluctui maris . Et iterum: Quidquid credentes petieritis, accipietis . Uti accepta habeas et benedicas. Accepta, id est grata et placita. Accepta habeas, culpis nostris data venia non offensus, imo nostra devotione placatus. Et benedicas, multiplicando gratiam, augendo dignitatem, imo convertendo in excellentissimam immortalitatis et incorruptionis creaturam. Haec dona. Haec dona, quae tibi donamus, ut tibi maneant per tuam benedictionem firmata; haec dona quae tibi donamus, ut apud te consistant per tuam benedic
Abbreviated transcription (Latin):
m. Intransitiue dictum est. et est allotheta fi¬
gura. casus. ꝓ casu. calix sangiunis mei. Acsi
diceret. Calix scilicet sanguis mneus. Similit̾
hic patet. quod benedictione fuerit factus
sangius. Ad benedictionem enĩ p̾missam sub¬
dit. Hic est calix sanguinis mei. Noui et e¬
terni testamenti. Nouum eni euangłii te¬
stamentum in eternum confirmauit sangͥ¬
ne mortis sue. Sic abraham oblatis ouib
& bobus. cum ab ymelech. ⁊ phicol. principẽ
nulicie. ꝑ cussit. fedus id ẽ oues ⁊ boues per¬
cussit in fedus. ut sanguine animalium
& morte fedus confirmaret᷑. Et iacob fugi¬
ens in galaad. fact̾o uiram̾to cum auuncu¬
losuo laban. ĩmolauit uictunas. ut sangͥne
uictunarum fedus iuram̃ti confirmaret᷑.¬
& moyses ut confirmaret testamentũ qͦd acce¬
pit insyna. uictime sanguinem asꝑłit. yso¬
po in totum ppłm & tabernaculum. Nisi e

Expanded text:
 intransitive dictum est; et est secundum figuram casus pro casu. Calix sanguinis mei, ac si diceret, calix scilicet sanguis meus. Similiter hic patet quod benedictione fuerit factus sanguis. Ad benedictionem enim praemissam subdidit: Hic est calix sanguinis mei. Novi et aeterni testamenti. Novum enim Evangelii testamentum in aeternum confirmavit sanguine mortis suae. Sic Abraham oblatis ovibus et bobus, cum Abimelech, et Phicol principe militiae percussit foedus, id est oves et boves percussit in foedus, ut sanguine animalium et morte foedus confirmaretur . Et Jacob fugiens in Galaad, facto juramento cum avunculo suo Laban, immolavit victimas, ut sanguine victimarum foedus juramenti confirmaretur . Et Moyses, ut confirmaret testamentum quod accepit in Sina, victimae sanguinem aspersit hyssopo, in totum populum, et tabernaculum . Myste
Abbreviated transcription (Latin):
do cameracensis eccłiȩ mi¬
nister indignus: Ulbo¬
doni dilecto filio sub uene¬
rabili abbate haffliginien¬
si fulgentio dnicis castris
Lmilitanti: salutem. Presũp¬
tionis argui timeo. qͦd ausus sum rem dif¬
ficilem contingere et extendẽ canatus in
alta ꝓfunditate. scilicet exponere canonẽ
altaris. & ꝓpalare tanta mystĩa. sicut scrip¬
tum est. Altiora te ne quesieris. & fortiora
te ne scrutatus fueris. S quomcuniq me
iudicent alii: tu scis frater quanta p̾cum
instantiꝰ me uicisti. ut tantum onus
fustollerem. magis credens aduuiari deuo¬
tione & precib tuis: quã mȩa uirtute. Im¬
pium enĩ erat tanto desidĩo non adqui¬
escere. etiam si uires excedat. & iuidi caui
magis sub fasce ruendum. qͣm omino con¬
tradicendum. Itaq confisus de dei auxilio
& tuis p̃cib. sic cepi p̃sens apud te. et absens
ꝑfeci sine te. orans ut textus cuiꝰq capitu¬
li pscribatur expositioni totus. ne cito p̃¬
sumant᷑ ad ditiones. uł detractiones. uł

Expanded text:
DO, Cameracensis Ecclesiae minister indignus, ODONI, dilecto filio suo, sub venerabili abbate Hafliginensi Fulgentio, Dominicis castris militanti, salutem. Praesumptionis argui timeo, quod ausus sum rem difficilem contingere, et extendere conatus in alta profunditate: scilicet exponere canonem altaris, et probare tanta mysteria, sicut scriptum est: Altiora te ne quaesieris, et fortiora te ne scrutatus fueris . Sed quomodocunque me judicent alii, tu scis, frater, quanta precum instantia me vicisti, ut tantum onus sustollerem, magis credens adjuvari devotione et precibus tuis quam mea virtute. Impium enim erat tanto desiderio non acquiescere, etiamsi vires excedat: et judicavi magis sub fasce ruendum, quam tibi omnino contradicendum. Itaque confisus in Dei auxilio, ut tuis precibus tibi coepi praesens apud te, et absens perfeci sine te. Odo autem, ut textus cujusque capituli praescribatur expositioni totius, ne cito praesumantur additiones vel detractiones, vel
Abbreviated transcription (Latin):
de uirgine. cotidie de pane creat eius carnẽ
et de uino sangumem. Sc̃ificas. Cotidie scĩficat
oratione sacerdotis. et cooꝑatione sp̃c sci. uiiii¬
ficas. Cotidie uiuficat. corpori prius manina¬
to. dans uitam. Unde et prius dicebatur. ratio¬
nalis hostia. S enedicis. Cotidie benedicit. sid̾m¬
qͦd suꝑus eam p̃cabamur. ii om̃ib fieri bene¬
nobis. corpus filii sui. quia quidem apud pa¬
trem ẽ eternum in sublimi. Cotidie p̃stat uo¬
bis in altari. et qͦd apuid eum donum est in
celo. apuid homines cdatum est int̾ra. Datur

Expanded text:
de Virgine, quotidie de pane creat ejus carnem, de Virgine, quotidie de pane creat ejus carnem, et de vino sanguinem. Sanctificas. Quotidie sanctificat, oratione sacerdotis et cooperatione Spiritus sancti. Vivificas. Quotidie vivificat, corpori prius inanimato dans vitam. Unde et prius dicebatur rationabilis haec hostia. Benedicis. Quotidie benedicit, quomodo superius eam precabamur in omnibus fieri benenobis corpus Filii sui, quia quod est apud Patrem in sublimi, quotidie praestat nobis in altari. Et quod apud eum donum est in coelo, apud homines datum est in terra. Per
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ dñe bona creas. ꝑ quem dictum est rela
ereas. cũ corpus ⁊ sanguis xͥ non sit nisi unũ.
nĩ apponuntur panes. tot manent figure
substantiarum pluralitate. conu̾sa in uno xͥ¬
corpore. ut uisibilit̾ appareat pluralitas. ubi
est inuisibilit̾ substantie uiitas. & unum sit in¬
diuiduum. insubstantia. ubi multiplex est in¬
figura. Apponunt᷑ panes figura plurales & sub
rum. cessat. pluralitas substantiarum. Est u
niultas expendimus. uł in plurib hostiis mul¬
tos uno x corpore reficimus. in uno u̾siculo mon¬
strantes et eorum que apparent pluralitatem
et ipsius substantie inuisibilis unitatem: cũ
hostias plures et imũ dicimꝰ corpus. S ⁊ in
hoc loco. dicimus hec omĩa bonai. om̃s scilic&
hostiaf. quas in orbe toto celeb  eccłia. Que
quidem si sensibiles intueris qualitates. infi¬
nite sunt numero: si substantiam. sangius
est unus. & una caro. Que semꝑ a deo crean¬
tur. quia qui semd u̾bi sui corpus creauit

Expanded text:
semper bona creas. Per quem, dictum est relata, cum corpus et sanguis Christi non sit nisi unum. ot enim apponuntur panes, tot manent figurae, substantiarum pluralitate conversa in uno corpore, ut visibiliter appareat pluralitas ubi est invisibiliter substantiae unitas, et unum sit individuum in substantia ubi multiplex est figura. Apponuntur panes figura plures, et subsrum, cessat pluralitas substantiarum. Est unmultas expendimus, vel pluribus hostiis multos uno corpore Christi refecimus, in uno versiculo monstrantes, et eorum quae apparent pluralitatem, et ipsius substantiae invisibilis unitatem, cum hostias plures et unum dicimus corpus. Sic et in hoc loco dicimus: Haec omnia bona, omnes scilicet hostias quas in orbe toto immolat Ecclesia. Quae quidem, si sensibiles intueris qualitates, infinitae sunt numero; si substantiam, sanguis est unus et una caro: quae semper a Deo creantur, quia qui semel Verbi sui corpus creavit
Abbreviated transcription (Latin):
posice. hec ꝑfecta. ⁊ a solo dño formata. Uñ
& sequit᷑. Et diuina institutione formati.
ce nos orare. & dñs informauit huius eos¬
eos insticutione: Audemus dicere. Audacia
uidentur et presumptio. homines diuina .⁊ in¬
non audat᷑ia. Audentes andacia rei sunt. au¬
dentes obedientia laudandi. Ausus obedien¬
tie bonus. ausus suꝑbie malus. Et sicut oran¬
di causa sub iuncta est. quia p̾ceptum ẽ. ita
audiendi causa p̃cessit. quia inde sumus a d̾o
ceptis salutaribus moniti. et audemiis dicẽ.
quia sumꝰ in diuma institutiõe formati. Na
iñ oramꝰ. qͥa iñ p̃ceptũ accepimꝰ ⁊ ido audemꝰ
qͥa nos pauidos ad hoc d̃s animauit. Dedit p̃cep¬
tũ orandi ad salutem. dedit fiduciã andendi
ꝓpt̃ timorẽ. Pater nr̃ quies incelis. Dnĩcã
or̃onẽ ñ expono. qͥa multos patres exposuisse
reperio. Nec oportet hic ponẽ. qͦd ĩ multis locis
ꝓmptũ ẽ inuenire. Ameri. Libera nos qs̃ due.¬

Expanded text:
positae; haec perfecta, et a solo Deo formata. Unde positae; haec perfecta, et a solo Deo formata. Unde et sequitur: Et divina institutione formati. ce nos orare ; et Dominus informavit eos hujus orationis institutione. Audemus dicere. Audacia videtur et praesumptio homines innon audacia. Audentes audacia, rei sunt; audentes obedientia, laudandi. Ausus obedientiae bonus; audacia superbiae, mala. Et, sicut orandi causa subjuncta est, quia praeceptum est, ita audendi causa praecessit, quia inde sumus divinaaeceptis salutaribus moniti; et, audemus dicere, quia sumus inde divina institutione formati. Nam ideo oramus, quia inde praeceptum accepimus; et ideo audemus, quia nos pavidos ad hoc Deus animavit. Dedit praeceptum orandi ad salutem, dedit fiduciam audendi propter timorem. Pater noster, qui es in coelis. Dominicam orationem non expono, quia multos Patres exposuisse reperio. Nec oportet hic ponere quod in multis locis promptum est invenire. Libera nos qu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quem pater de carne
carnem creat. sc̾ificat. uiuificat. benedicit
ed pstat. ꝑ eiindem ipsum filium ẽ deo patͥ
cum sp̃u scõ omĩs honor et gła. Est honor ⁊
gła patri ꝑfilium. sicut scriptum est. Pater
manifestaui nomen tuum hominib quos
dedisti mͥ. Et pater clarifica filium tuum
ut et filius tiuis clarificet te. Habet etiã
honorem. et głam pater cũ filio. cum qͦ in¬
diuisam habet potentiam. et diuinitatem.
so honorem ⁊ głam pater. in quo ẽ. Nam
scriptum ẽ. Pater inme est et ego in patre.
Quia pater in me: ideo quicqͥd habet pater. ha¬
bet infilio. Non habere potest. nisi in ip¬
so inquo est. Oremus preceptis salutarib
moniti. Orenus. cohortatur orare subdens
causam quia sumus inde salutari p̃cepto
ammoniti. Lege eugłm et inuenies precep¬
tum. Cur hanc solam orationem p̾cedit
adhortatio. cum plures in hoc canone facia¬
mus. ⁊ ad nullam hortati sumus: Quia
ille sunt inferiores. ⁊ humana ratione com¬

Expanded text:
Per quem Pater de pane carnem creat, sanctificat, vivificat, benedicit et praestat: per eumdem ipsum Filium, est Deo Patri, cum Spiritu sancto, omnis honor et gloria. Est honor et gloria Patri per Filium, sicut scriptum est: Pater, manifestavi nomen tuum hominibus, quos dedisti mihi . Et: Pater, clarifica Filium tuum, ut et Filius tuus clarificet te . Habet enim honorem et gloriam Pater cum Filio, cum quo communem habethonorem et gloriam Pater, in quo est. Nam scriptum est: Pater in me est, et ego in Patre . Quia Pater est in me, ideo quidquid habet Pater, habet in Filio: non enim habere potest, nisi in ipso in quo est. Oremus: Praeceptis salutaribus moniti. Cohortatur orare, subdens causam: quia sumus inde salutari praecepto moniti. Lege Evangelium, et invenies praeceptum. Cur hanc solam orationem praecedit adhortatio, cum plures in hoc canone faciamus, et ad nullam hortati sumus? Quia illae sunt inferiores, et humana ratione com