comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tit deus. s ⁊ apostolo loquitur.
Que nunc adnuinciata sunt
uobis per ec qui euangelizaue¬
runt uobis sp̃u scõ misso decelis.
Et inlibro quisapiencie describ̾r.
abhiis qui diuina carismata cõ¬
secuti sunt: uox grates deo prefe¬
rens destinatut. Queautẽin celis
sunt quis inuestigauit. Uolun¬
tatem autem tuam quis cogno¬
uit. Disi qued tu dedisti sapien
elsis ⁊ oic correcte sunt semite eo¬
rum qui super terram erant et¬
placita tibi edatissime hommes.
Qui presenti siquidem lectionei
nonsola sapiencia dei .i. uingen¬
itus filius eius datur a patre. Set
edicente. et ego rogabo patrem me¬
um et alium paraclitum dabis
uobis ut sit uob̾cum in etuũ sp̃m¬

Expanded text:
olus loquitur: Quae nunc annuntiata sunt vobis per eos qui evangelizaverunt vobis, Spiritu sancto misso de coelis . Et in libro qui Sapientia inscribitur, ab his qui divina charismata consecuti sunt, vox gratias Deo perferens destinatur. Quae autem in coelis sunt, quis investigavit? voluntatem autem tuam quis cognovit: nisi quod tu dedisti sapientelsis? Et sic correctae sunt semitae eorum, qui super terram erant: etplacita tibi edocti sunt homines . Et in praesenti siquidem lectione, non sola sapientia Dei, id est, unigenitus Filius ejus datur a Patre, sed Salvatore dicente: Et ego rogabo Patrem meum, et alium paracletum dabit vobis, ut sit vobiscum in aet
Abbreviated transcription (Latin):
so ẽ eis ad inmiciciaz. ip̃e debellauic
eg. Et recordatus ẽ dierum anti¬
quorum qui edux̃ de terra pastor¬
emouium qui pꝯsunt uieis spi¬
ritum sc cõgregantes cextera mo¬
ysen. Oui frequent̾ dei adepti st̃
omĩs sensu et animo recordantes
locuntur. misericordie domini rec¬
crebro eis fecit in populis. sie ꝓ
ti sunt. Si quid enim inscupturis
uirtutis nom̃ utrũq significat
recordati au̾t se miscelle et uirtutũ
eiꝰ inquiunt in omnib in quib
recuibuet eis. non iuxta iusticia
eorum. s iuxta misericordiam ⁊
bonitatem eiꝯ qui erit uidex dom¬
ui uiuentis et sensu mũdo ceru
enti deum. Hec siquidem ex he¬
breo sermone in liugua nra int̾p̃¬
tatur isrł .i. mens uidens deum.
intuetur. uidens ꝓpositum bonita¬
tis eiꝯ qui cupit corrigẽ peccãte
bonum illum confitetur dicens.
cliam suam. Si enum iniquitat¬
es corum quos uidicat dominq
adtendat quis sꝯtinebit: Porio

Expanded text:
ersus est eis ad inimicitiam. Ipse debellavit eos, et recordatus est dierum antiquorum. Qui eduxit de terra pastorem ovium, qui posuit in eis Spiritum sanctum, congregans dextera Moysen . 44. Qui frequenter Dei adepti sunt omnes consensu, et animo concordantes loquuntur, Misericordiae Domini reccrebro pro eis fecit in populis, sive pti sunt. Siquidem in Scripturis nomen virtutis utrumque significat. Recordari autem se misericordiae, et virtutum ejus, inquiunt, in omnibus quae retribuit eis, non juxta justitiam suam, sed juxta misericordiam et bonitatem ejus, qui est judex domui videnti, et sensui mundo corde cernenti Dominum. Hoc siquidem ex Hebraeo sermone in lingua nostra interpretatur Israel, id est, mens videns Deum. intuetur, videns propositum bonitatis ejus, qui cupit corrigere peccantem, bonum illum confitetur, dicens.uxta misericordiam suam. Si enim iniquitates eorum quos judicat attendat Dominus, quis sustinebit? Porro
Abbreviated transcription (Latin):
os ⁊ sapiencia cui non posint i
resiste. aut ⁊ contraore. Et ihis
quupe dicens ñ debẽ eos ẽẽ sollici¬
tos quid renderent contradicẽ¬
tibꝰ. qr u eadem hora doceant᷑ a
uite clicens in cordib ur̃is nõ
premeditan ad rendendu. Ego
et capienciam cui non potunt
resistẽ aut contradr̃e: cum euiz
dixenit in tempore rendendi doce¬
rieo ab sp̃u sc̃o quid debeant res¬
pondere: insequentib ait. ego

Expanded text:
s et sapientiam, cui non poterunt resistere, aut contradicere . Et in his quippe dicens, non debere eos esse sollicitos, quid respondeant contradicentibus, quia in eadem hora doceantur anite, dicens, in cordibus vestris non praemeditari ad respondendum: ego et sapientiam, cui non poterunt resistere, aut contradicere . Cum enim dixerit, in tempore respondendi doceri eos a Spiritu sancto quid debeant respondere, in sequentibus ait: Ego
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃u prominciatam: ip̃e lib̾ ꝓphei
a domino dictam ẽẽ cominemora:
Et aucliui inquid ysaias uocem
conuni dicentem. quem mitta
et quis ibit ad populu istum
et dic populo hiuic. aure audietis.
Et post ip̃e dominus ait et. Et cõ¬
uertentur et sanabo eos. ⁊ statim
ꝓpha: usqueqͦ domine: Cum ei¬

Expanded text:
 pronuntiatam, ipse liber prophetae a Domino dictam esse commemorat. Et audivi, inquit Isaias, vocem Domini, dicentem: Quem mittam, et quis ibit ad populum istum?e, inquit, et dic populo huic: Aure audietis . Et post alia ipse Dominus ait: Et convertentur, et sanabo illos. Et statim propheta: Quousque, Domine? cum e
Abbreviated transcription (Latin):
nomen intelligi quomodo eĩ adi
corintiq uocabulum dei suꝑ pr̾e̾
positum. ⁊ donum super filio neq
ratri aufeir dominatrer: neq fi¬
lio diumitatez. Siquidem eadem
si autem dominꝰ: consequent̾ ⁊¬
deus. ut paulo aute iam diximus
cum uocem apłi petri ad anama
qui peccuniam subtraxerat pone
tionis ordo deductus ẽ. cum aũt
uenerit paracditus spẽsc̃s quem¬

Expanded text:
i intelligi. Quomodo enim ad Corinthios vocabulum Dei super Patre positum, et Domini super Filio, neque Patri aufert dominationem, neque filio deitatem: siquidem eadem Si autem Dominus, consequenter et Deus: ut paulo ante jam diximus, cum vocem Apostoli Petri ad Ananiam, qui pecuniam subtraxerat, ponetionis ordo deductus est: Cum autem venerit paracletus Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
deeo. dixit dominꝰ domino meo
sede a dextris meis. Si ergo dauid
sortes fidei loquitur. Oportebat
eodem riusꝯ libro. qui per sp̃min¬
quit sanctum per os dauid pu¬
eri tui locutus es. Quare fremue¬
runt gentes et populi meditatist̃
uama. Esaias quoq cum sermõe

Expanded text:
ens: Dixit Dominus Domino meo, sede a dextris meis? Si ergo David sortes fidei loquitur: Oportebat eodem rursus libro: Qui per Spiritum, inquit, sanctum ore David pueri tui locutus es: Quare fremuerunt gentes, et populi meditati sunt inania ? Isaias quoque cum sermone
Abbreviated transcription (Latin):
tue letisicauerunt cor meu siũ
exemplarib inuẽĩtur. s ⁊ ip̃e pat̃
deus om̃is consolationis dicitꝰ
consolans eos qui in omĩtubula¬
tõe sunt. ut ex ip̃is augustiis ꝑ
paciencia salutem primũ dehic
datur a patre: ut semꝑ cum xͥ dis¬
cipulis commoretur. Cum quibꝰ
et ip̃e saluator est ẽ dicens. ecce
ego uobiscum sum usq ad consũ¬
quitur ut et pat̾ cumipis sit: qr
qui recipit fuium. recipit et patrẽ.
et mansionem cum pre facit a¬
pud eos filius qui digni aduentu
eius extiterunt. s ⁊ ubi sp̃e ocus
faciens eos futura precin̾e ⁊ alia
que ꝓphalis operatioms sunt ser¬
mo dei ad eos dr̃ fcũs. Ut ad io qd̾
consuerudine ꝓph̾aꝵ ẽ hec dicit
dominus: ⁊ illud adclatur. Ser
mo qui factus ẽ ad esaiam siue¬
ad reliquos. Quced aũ ꝓphe sp̃or
sanctum habuerint: deo manifes¬
ano quippe phanzece quid eis de

Expanded text:
tuae laetificaverunt cor meum ; sivexemplaribus invenitur. Sed et Pater, Deus omnis consolationis dicitur: consolans eos qui in tribulatione sunt, ut ex ipsis angustiis 136 per patientiam salutem primum, dehinc datur a Patre, ut semper cum Christi discipulis commoretur, cum quibus et ipse Salvator est, dicens: Ecce enim vobiscum sum usque ad consumquitur, ut et Pater cum ipsis sit, quia qui recipit Filium, recipit et Patrem: et mansionem Filius cum Patre facit apud eos, qui digni adventu ejus extiterint. Sed et ubi Spiritus faciens eos futura praecinere, et alia quae prophetalis operationis sunt, sermo Dei ad eos dicitur factus, ut ad id quod ad consuetudinem propaciens eos futura praecinere, et alia Dominus, etiam illud addatur, Sermquae prophetalis operationis sunt, sermo Dei ad eos dicitur factus, ut ad id quod ad etae Spiritum sanctum habuerint, Deo manifesans quippe Pharisaeos quid eis de
Abbreviated transcription (Latin):
nuncupato ẽ oꝑatur in cordib
eorum qui ea inligent secũdũ ꝙ¬
scriptum est. ⁊ humiles populi si¬
consolatus ẽ. Unde et is qui hoc
beneficium fuerat consecuito cu
preclicans loquebatur domino.
Scd̾m multitudinez doloru me¬
orum in corde meo exortatt̃es tue

Expanded text:
nuncupatus est, operatur in cordibus eorum qui ea indigent. Scriptum est enim: Et humiles populi consolatus est . Unde et his qui hoc beneficium fuerat consecutus, eum praedicans, loquebatur: Domine, secundum multitudinem dolorum meorum in corde meo, consolationes tuae
Abbreviated transcription (Latin):
timonio: de quo. ut testimoniũ
dic̃ de mequimemisit pat̾. Syittẽ¬
te antem filio spuitum ueritatis
quem consolatorez uocauit si¬
mul mittit ⁊ pat. Neq enim
mittente filio pat̾ non mittit
cum eadem uoluuntate patris ⁊
filii mitcit sp̃e uenit. ⁊ saluatorẽ
quoqiz per ꝓphamlcquentez sicut
manifestum ẽẽ pocerit qui totũ

Expanded text:
timonio, de quo ait, testimonium timonio, de quo ait, testimonium dicit de me qui me misit Pater . Mittente autem Filio Spiritum veritatis, quem consolatorem vocavit, simul mittit et Pater: neque enim Pater Filio mittente non mittit, cum eadem voluntate Patris et Filii Spiritus veniat; Salvatore quoque per prophetam loquente, sicut m
Abbreviated transcription (Latin):
corporalis. ⁊ ut ueriꝯ dica excelles
essentiam qr ergo impossibile ẽ
et impium ista que diximo ĩin¬
corporalib creclet exire de patre
mundũ. Et sic̃ loca comuta tces
lecorum ab incorporalib seꝑa¬
mus : sic ⁊ probatres uitꝰ dicoł
foris ab intellectuũ natadiscerni¬
mo. Qr iste corporum sunt recip¬
cium uastitates. In effabili itaq
et sola fide noto sermone credend̾
ẽ saluatorem dem ẽẽ exisse a deo ⁊
sp̃m uentatis a patre egredi loꝙ̃¬
te. sp̃m qui a me egreditur. ⁊ pui¬
enim pos dr̃e de deo sine de domi¬
no. siue de om̃ipotente horum ni¬
chil tetigit s ait de patre nõ ꝙ pat̾
a deo onmipotente sit alio. qr
enim ex deo frequent̾ dicat se¬
exisse saluator ⁊ ꝓprietatẽ tamẽ
et ut ita dicam familaritatem
de qua iam sepe tractauimꝰ exi
uocabulo magis sibi patris ad
dicens. Ego in patreet
pat̾ inine. ⁊ alibiego ⁊ pater unũ
in euangelio obẜuans lector in¬
nium simile ferens ei patris tes¬

Expanded text:
poralis: et ut verius dicam, excellens 26. Quia ergo impossibile est, et impium, ista quae diximus, de incorporalibus credere: exire de Patre . Et sicut loca et commutationes locorum ab incorporalibus separamus: sic et prolationes intus dico et foris ab intellectualium natura discernimus, quia istae corporum sunt reciptium vastitates. Ineffabili itaque et sola fide noto sermone credendum est, Salvatorem 134 dictum esse exisse a Deo, et Spiritum veritatis a Patre egredi, loquente Spiritu qui a me egreditur. e posset de Deo, sive de Domino, sive de omnipotente, nihil horum tetigit: sed ait, de Patre: non quod Pater a Deo omnipotente sit alius: qus. Licet enim ex Deo frequenter se dicat exisse Salvator, proprietatem tamen et ut ita dicam familiaritatem, de qua jam saepe tractavimus, ex vocabulo magis sibi Patris assumit, dicens: Ego in Patre, et Pater in me . Et alibi: Ego et Pater unum in Evangelio observans lector innium simile ferens ei Patris tes
Abbreviated transcription (Latin):
qui a filio mutitur secundũ illud.
Cum autem uenerit paraclitus
quem ego mittam nobis a patre
spo ueritatis. Quem alium para¬
clitũs nominauit nõiuxta uate̾
differenciam. s iuxta oꝑatiõis di¬
uersitatem. Cum enim saluator¬

Expanded text:
qui a Filio mittitur secundum illud: Cum autem venerit ille paracletus, quem mittam vobis a Patre, spiritum veritatis . Quem alium paracletum nominavit, non juxta naturae differentiam, sed operationis diversitatem. Cum enim Salvator
Abbreviated transcription (Latin):
filii ⁊ sp̃x sci non p̃posito uoabulo
ratuo. Licet enum quis possit ex¬
istẽ saxer ut ita dicam cordis et pe¬
nitus mentis aliene. ꝙ itabapti¬
zare conetur ut ununi de precep
imo penitus apeccatis libera
re non potit quos a se existima¬
nitatis ⁊ patrem uere ẽẽ fun patrẽ
⁊ filium uere patus filium ⁊ sp̃m
sanctum u̾e patris ⁊ dei ẽẽ sp̃m et
pline in hac timitate ꝑficit᷑. Nã
cum samator discipulos suos ad
predicandum euangelium mise¬
pat̾q in eccła costituisse dicat᷑ pͥ¬

Expanded text:
iritus sancti, non praeposito vocabulo Patris. Licet enim quis possit existere saxei ut ita dicam cordis, et penitus mentis alienae: qui ita baptizare conetur, ut unum de praeceptimmo penitus a peccatis liberare 131 non poterit, quos a senitatis, et Patrem vere Filii esse patrem, et Filium vere Patris filium: et Spiritum sanctum vere Patris et Dei esse Spiritum: et plinae in hac Trinitate perficitur. Nam cum Salvator discipulos suos ad praedicandum Evangelium misePater in Ecclesia constituisse dicat
Abbreviated transcription (Latin):
bilit cum filio ẽ⁊ ip̃e quoq sapi¬
encia subsistit et ueritas. Si eĩ
capax ẽẽt sapiencie et ueritatis.
in id auquando descend̾et ut desi¬
neret habere quod alunde susce¬
fuius sapiencia et ueritas ip̃e
oubilstens ñ separatur a patre
qui solus capiens et ueritas scͥp¬
tumum Uocib predicatur eim¬
dem curulumunitatis atq sb̾¬
a patris ñ discrepare sentencia.
uisibilis et forma substancie elꝰ.
quicuunq ad hanc ymagui em
uł formam unaginautur atq
formantur adducuntur ad sim¬
iutudiue dei iuxta iures tan¬
tum humam profectꝰ istiꝯ mo
signaculum dei: bii qui form
et unagnez dei capiunt signati ꝑ
cum ⁊ in eo ducuntur adsignacu¬
fide pleni: diuisiones oꝑationu¬
idest ip̃e spx̃ qui opitur omnia ĩ
omnibꝰ oꝑance ergo pr̃e multi¬
plicem carisinatum plenitudĩe.
multiplicat eam fuius subsistẽ¬
tem ꝑsp̃m sanctũ. Alii enimper
sp̃m clatur ẜmo sapiencie alii ser¬
mo sciencie secundum eundẽ spi¬

Expanded text:
biliter cum Filio est, ipse quoque sapientia subsistit et veritas. Si enim capax esset sapientiae et veritatis, in id aliquando descenderet, 129 ut desineret habere quod aliunde susceFilius sapientia et veritas ipse subsistens, non separatur a Patre, qui solus sapiens et veritas, Scripturatum vocibus praedicatur. Eumdem circulum unitatis atque suba Patris non discrepare substantia. invisibilis, et forma substantiae ejus, quicumque ad hanc imaginem, vel formam imaginantur, atque formantur, adducuntur in similitudinem Dei: juxta vires tamen humani profectus, istiusmodsignaculum Dei, hi qui formam et imaginem Dei capiunt, signati per eum, in eo ducuntur ad signacufide pleni. Nam divisiones operationuipse spiritus qui operatur omnia in omnibus . Operante ergo Patre multiplicem charismatum plenitudinem, multiplicat eam Filius subsistentem per Spiritum sanctum. Alii enim per Spiritum datur sermo sapientiae. Alii vero scientiae, secundum eumdem spi
Abbreviated transcription (Latin):
sime. Unus est dominꝰ. arna fides.
unum baptisma: Quis non ex
ipa cegͣetur ueritate suscipere in¬
diffr̃am sancte trinitatis. dum un
lauacrum detur atq fumetur in
q in sanu futuru. ut ꝑfectũ bap¬
tisma putet qd detur innõie pa¬
tus et filii. siñ adsumptõe sp̃x sc̃i¬
nomine prĩs ⁊ sp̃e scĩ fun uaraible

Expanded text:
sime: Unus est Dominus, una fides, unum baptisma. Quis non ex ipsa cogetur veritate suscipere indifferentiam sanctae Trinitatis, dum una ancto: et lavacrum detur atque firmetur in que insanum futurum, ut perfectum baptisma putet id quod datur in nomine Patris, et Filii, sine assumptione Spinom
Abbreviated transcription (Latin):
onis partes. set per comunno¬
nem quibus eum prestare deer¬
euerit alteris est et ip̃e sb̃e
ab hus inquem dispercitur ef
dam creatum eum ostendere uo
tumr ut scilicet in omnib ⁊̃ et̾¬
ua substancia cõrine atur.⁊ qr
ad conditionem eius approbã¬
dam ⁊̃ ꝓpheticunismonem us¬
usmpant dicente domino. Ego¬
creo sp̃mn . ⁊̃ in hcc eos mostiure
debemus prorsus ab intelłetu
ad inuocandum deum tuum.i
o istł qm̃ ego sum fumãs touit¬
ruum ⁊ creans sp̃m ⁊ adnũciãs
in hominib xp̃msuum faciens

Expanded text:
onis partes, sed per communioonis partes, sed per communionem quibus eum praestare decreverit: alterius est et ipse substantiae ab his, in quae dispartitur effdam creatum cum esse ostenderntur: ut scilicet in omnibus etiam aeterna substantia contineatur. Et quia ad conditionem ejus approbandam etiam propheticum sermonem usurpant, dicente Deo, Creo Spiritum: etiam in hoc eos monstrare debemus prorsus ab intellectuad invocandum Deum tuum, o Israel: quoniam ego sum firmans tonitruum, et creans spiritum, et annuntians in homines Christum suum: faciens
Abbreviated transcription (Latin):
deus sede adextris meis. incomu¬
in itaq sermone pronũciat ñ
esse dictum cuiquam creature
sede a dextris meis: et hoc in co¬
mune de creatura pronuciãs
de omnib inunsibilibus crea¬
tinio ait eẽ eas administratori¬
as ꝯpuitus propt̾ quod sub¬
iecit. Nonne omnes sunt ad¬
ministratorii sp̃x inministeri¬
uim missi: Licet enim non om̃s
se sunt qudammodo ⁊ ip̃e possi¬
bilitate sunt misse. missarũ
consortes equalis q substan¬
cie. Q nomodo gͥ alius est ab
uniuersis creatis dominꝰ
per quem principium ad loquẽ¬
dimm accepit. Illa magna salo
ligentes salutem que primci¬
pium accipiens ad loquendũ
perdeum ab hiis qui audier̾t
inos confirmata est÷ Set ⁊¬
deus qui testimoniu phibet
signis et portentis isti aauiti
alius est ab omnib administr¬
atoriis spiritibus. sic et spi¬
ritus sanctus cuius diuisioĩ¬
bus iuxta uoluntacem eis
testionium perhibet deus di¬
stribuens cum non per cccisi¬

Expanded text:
Deus: Sede a dextris meis. In commDeus: Sede a dextris meis. In commune itaque sermo pronuntiat, non esse dictum cuiquam creaturae, Sede a dextris meis. Et hoc in commune de creatura. Et pronuntians de omnibus invisibilibus creaturis, ait eas esse administratores spiritus. Propter quod subjecit: Nonne omnes sunt administratores spiritus, in ministerium missi? Licet enim non omnessae sunt, quodammodo et ipsae possibilitate sunt missae: missarum consortes aequalisque substantiae. Quomodo igitur alius est ab universis creaturis Dominus, per quem principium ad loquendum acceperat illa magna salus, s salutem, quae principium accipiens ad loquendum per Dominum, ab his qui audierunt in nos confirmata est; sed et Deus qui testimonium perhibet signis et portentis isti saluti, alius est ab omnibus administratoriis spiritibus; sic et Spiritus sanctus, cujus divisionibus juxta voluntatem ejus testimonium perhibet Deus, distribuens eum, non per concisi
Abbreviated transcription (Latin):
tatur. S neq in uisibilis cre¬
atura est. ut paulo ante de
eo disputatumꝰ. Unded et ꝑ¬
paulus in epistola quam ad
ebreos scribit. alium eum eẽ
ab omnibus angelis demostr¬
at dicens. Cui enim angelo¬
rum dixit aliquando sede a
dextris meis donec ponam ĩ¬
inicos tuq scabellum pedum
tuorum: Nonne omnes st̃
administratorii spuitus in
nunisterium missi propter eg
qui accepturi erant salutem:
Et pꝰ alia: quomo ⁊ nos effu¬
giemꝯ tantam negligentes
sauitem. quem principium ac¬
cipiens ad loquendum per de¬
um. ab his qui audierant ĩng
confumata est testimoninz dã¬
te deo signis ⁊ portentis ⁊ na¬
riis uirtutibus. Et spuritus
sancti diuisionib iuxta suam
uouuitatem. Hoc enim quod
ait cui angelorum: eque acci¬
pitur ac si dixerit milli ꝑangłi¬
cum nomen significans om̃i¬
um substanciam in uisibilium
creaturarum. Neq emm nul¬
li quidem angelorum. ⁊ aliei
cuidam racionabili creature dix̃

Expanded text:
iatur. Sed neque invisibilis creiatur. Sed neque invisibilis creatura erit, ut paulo ante de eo disputavimus. Unde et Apostolus in Epistola quam ad Hebraeos scripsit, alium eum esse ab omnibus angelis demonstrat, dicens: Cui enim angelorum dixit aliquando: Sede a dextris meis, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum? Nonne omnes sunt administratores spiritus, in ministerium missi, propter eos, qui accepturi erant salutem ? Et post alia: Quomodo nos effugiemus tantam negligentes salutem? Quae principium accipiens ad loquendum per Dominum, ab his qui audierunt in nos confirmata est, testimonium dante Deo signis, et prodigiis et variis virtutibus, et Spiritus sancti divisionibus juxta suam voluntatem . Hoc enim quod ait, cui angelorum, aeque accipitur, ac si diceret, nulli: per angelicum nomen significans omnium substantiam invisibilium creaturarum. Neque enim ulli quidem angelorum, et aliae cuidam rationabili creaturae dixit
Abbreviated transcription (Latin):
angelus conueitibilis appar¬
ruerit. Omnes conuertibil¬
es erunt ⁊ licet non sint con¬
uersi. in beatitudine peiseue¬
rantes : quomodo et aincta
hominum corpora diuisibil¬
ia sunt. quam quam noni
omnia liuidantur : Quedã
enim eorum pars a diuisio¬
ne. et reliquorum similiu
su naturam interpretant᷑.
His ita elisertis alterius sb̾¬
stancie a uisibilibus et in¬
insibilibus creaturis spiritꝰ
sancrus ostenditur. Si aũt
hoc uerum est. impiissime qͥ¬
dam inter omnia connume¬
uunt spiritu sanctum dicẽ¬
tes. in eo quod omnia per
uerbum facta sunt adeo. et
spiritus sancti facturam sign¬
ifican. Neq enim unum
ex onmbus s aliud extra
ostendimus diuidatur in co¬
corporalia ⁊ in incorporalia.
et conditus est spuitu sãc¬
tus: utiq aut insibilis aut
inuisibilis erit creatura. idẽ.
aut corporalis aut incorpor¬
alis. Uerum corpus nequa¬
quam erit sicut prius dixi¬
mus. cum doceat et sciencia
prestet et a sensu ⁊ anima cap¬

Expanded text:
angelus convertibilis apparuerit, omnes convertibiles erunt, licet non sint conversi in beatitudine perseverantes: quomodo et cuncta hominum corpora divisibilia sunt, quamquam non omnia dividantur. Quaedam enim eorum passa divisionem, et reliquorum similium sui, naturam interpretantur. His ita edissertis, alterius substantiae a visibilibus in invisibilibus creaturis Spiritus sanctus ostenditur. Si autem hoc verum est, impiissime quidam inter omnia connumerant Spiritum sanctum: dicentes in eo, quod omnia per Verbum a Deo facta sunt, etSpiritus sancti facturam. Neque enim unum ex omnibus, sed aliud extra ostendimus, dividitur in corporalia, et in incorporalia: et conditus est Spiritus sanctus utique aut visibilis, aut invisibilis creatura erit, id est, corporalis, aut incorporalis. Verum corpus nequaquam erit, sicut prius diximus, cum doceat, et scientiam praestet, et a sensu et 121 anima cap
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Digitum amanu et
manũ ab eocuius ẽ manus mł¬
ta in equalitate discrepare. Set¬
qr de incorporalib scriptura uc¬
loquitur uiutate tantũ uoles
non ⁊̃ mensuram substancie
demostrare. Sic̃ ẽĩ manus non
diuiditur a corpore ꝑ quã cũetͣ
perficit et operatur et in eo ẽ cuiꝰ
cum dedeo ergitas. s intellige
uintatem. quo digito ⁊ lex in ta¬
buł lapideis scripta ẽ. S ⁊ ꝑ auã

Expanded text:
dicens, digitum a manu, et dicens, digitum a manu, et manum ab eo cujus est 128 manus, multis inaequalitatibus discrepare: quia de incorporalibus nunc Scriptura loquitur, unitatem tantum volens, non etiam mensuram substantiae demonstrare: sicut enim manus non dividitur a corpore, per quam cuncta perficit et operatur, et in eo est, cujus cum de Deo cogitas, et intellige unitatem: quo digito lex in tabulis lapideis scripta est. Per aliam
Abbreviated transcription (Latin):
dicens es que debeant rend̾e ⁊
que docentur a sp̃u sapiencia ẽ
quanũ posumo aliam preter
ro pat̾ et fulius unũ sunt. Igit᷑
truntas substancie unitate so
coniunctõem nature. patris.⁊
silii nominatur. Siquidẽ in u¬
no de euangłiis adu̾sꝯ eos qui
ꝯignis domini detrahelunt dicẽ¬
tes. In beelzebub principẽ demo¬
niorum eicit demonia. sciscitãs
saluatorait. Si ego in beelzebub
eicio demonia. fuii nũ in quo eici¬
unt demonias Si aut ego indi¬
gito dei ei cio demonia ergo suꝑ¬
uenit unꝙ regnũ cei. Hunc eudẽ
locum alius euangeli sta describẽs:
loquentem intulit filium siego
Si ergo coniunctus ẽ digitꝰ man¬
ui ⁊ manus ei cuius ẽ manus. ⁊
digitus sine dubio ad eiuo sb̃¬
stanciam reffert̃ cliuis ẽ digito.¬
Uerum caue ne ad hinuilia deiec¬
disputat̾ depingas in animo tu¬
o corporaliu artuũ diu̾sitates ⁊ ĩ¬
cipias tͥ magnitudines ⁊ ineqͣli¬
tates etcetera corporum maiora
uł minora in embra confingere

Expanded text:
docens eos quae debeant respondere: et quae docentur a Spiritu sapientia est, quam non possumus aliam praeter ro Pater et Filius unum sunt. Igitur Trinitas substantiae unitate socconjunctionem naturae Patris et Filii nominatur. Siquidem in uno de Evangeliis adversus eos qui signis Domini detrahebant, dicentes: In Beelzebub principe daemoniorum ejicit daemonia : sciscitans Salvator ait: Si ego in Beelzebub ejicio daemonia, filii vestri in quo ejiciunt? Si autem ego in digito Dei ejicio daemonia: ergo supervenit in vos regnum Dei . Hunc eumdem locum, alius Evangelista describens, loquentem intulit Filium: Si auSi ergo conjunctus est digitus manui, et manus ei cujus manus est: et digitus sine dubio ad ejus substantiam refertur, cujus digiterum cave ne ad humilia dejecdisputatur, depingas in animo tuo corporalium artuum diversitates: et incipias tibi magnitudines, et inaequalitates, et caetera corporum majora vel minora membra confingere:
Abbreviated transcription (Latin):
te insinuat sciencia diuinorum.
Uam ⁊ pat̾ sic docet discipulos sues
dicente illo qui ab eo doctus fu̾at:
deus deciustime sapiencia ⁊ auda¬
cter alio conclamante. deciustime
dens auiuentute mea: atqz ita
ticipes suos ut disciplina sĩ ante
doceat. s natura. Unde ⁊ cum decẽt
solum magistrum uocare discipu¬
disciplinas quedantur a patre et fi
recipit ea que sunt sp̃c. arbitrãs ẽẽ
stulticiam que dicuntur. Dui uo
a perturbationib purgauerit in¬
entem suam. sc̃i spẽ discipliuis .i. ẜ¬
monis sapientie sciencieq ꝯple¬
bitur. intantumut hiis qui eaz
susceperent dicat. Nobis autem
reuelaint deus per sp̃mscm. Deus¬

Expanded text:
ti insinuat scientiam divinorum. Nam et pater docet sic discipulos suos, dicente illo qui ab eo doctus fuerat: Deus, docuisti me sapientiam. Et audacter alio conclamante: Docuisti me, Deus, a juventute mea : atque ita ocet participes suos, ut disciplinam non arte doceat, sed natura. Unde et eum docentur solum magistrum vocare discipuciplinas quae dantur a Patre et Filpercipit ea quae spiritus sunt; arbitrans esse stultitiam quae dicuntur ; qui vero a perturbationibus purgaverit mentem suam, Spiritus sancti disciplinis, id monibus sapientiae, scientiaeque complebitur: in tantum ut is qui ea susceperit dicat: Nobis autem revelavit Deus per Spiritum s
Abbreviated transcription (Latin):
tur habens funi ꝓprietate secund̾
qd̃ deus ẽ. non tamen filietate.
ut filius sit: ostendit quia uiuta¬
te sit unctus ad fuliu. uñ ⁊ filu
dc̃us ẽ spuitus ꝑ adopcionem suã
filios faciens eos qui se recipe uolu¬
dei misit pat̾ sp̃m filii sui ĩ cordai
urã clamantem abba pater. Iste
infide xͥ perfecti sunt. Omnia at̾
illa que sp̃ualia sunt et intellec¬
tualia. Et ut breniteruniueisa:
con cludam. uenitatis et sapiencie
dicramenta docebit uerao. non qͣiͣ
doctor et magister discipline quã
aliunde ẽ consecutꝰ. siquidez hec eo¬
iumẽ qui sapienciam ⁊ aites aliqͣs¬

Expanded text:
tur, habens Filii proprietatem secundum tur, habens Filii proprietatem secundum quod Deus est, non tamen filietatem, ut filius ejus sit, ostendit qua unitate sit junctus ad Filium; unde et Filii dictus est spiritus, per adoptionem suam filios faciens eos qui se recipere voluDei, misit Pater spiritum Filii sui in corda vestra, clamantem abba Pater . Istein fide Christi perfecti sunt. Omnia autem illa quae spiritalia sunt et intellectualia, et ut breviter universa concludam, omnia veritatis et sapientiae sacramenta. Docebit vero, non quasi doctor et magister disciplinae, quam aliunde est consecutus: si quidem hoc eorum est, qui sapientiam et artes aliq
Abbreviated transcription (Latin):
phas relegẽs animo. Nam ⁊ mo¬
yses magnus dei minist̾ ⁊ fam¬
ulus: in nomine eio qui ẽ ⁊ in
nomine del abra ham isaac riac¬
ob uenit: deo ad eum lcquente
sic dices filiis isrł. qui est misit
ces eis deus abraham ysaac ⁊ia
cob mint me ad uos. Seruorũ
quupe iustorum quales erant
de quib dix̃. Mandabo in spũ¬
in eo seruis meis ꝓphetis: in no¬
mine dei fc̃ã est missio. Et qr
in onmpotentis denũcupato
uenerunt. Or uero filii istł in
egypto cõmorantes didicem̃t
ex qui non sunt qͣi deq colere.
Et mumcli pr̃es diuino honore
uenerarz Consequens fuis ut
moyses in eius qui ẽ ad eos uora¬
berans diis ad ueram transou¬
cere deitatem ⁊ ad deumpatru
abraham ysaac. tiacob. quomo
eigo serui qui ui nõie domini
ueniunt per hecip̃o quod su bies¬
tilunt et ẜuiunt indicant do¬
minũ ꝓprietatem cio ferentes¬
domini: ẜui quippe sunt domini:
sic ⁊ filius qui uenit innomin¬
e patris ꝓprietatem portat patrio
⁊ nonien: Et per hoc unigenitꝰ

Expanded text:
as relegens ex animo. Nam et Moyses magnus Dei minister et famulus, in nomine ejus, qui est: et in nomine Dei Abraham et Isaac, et Jacob venit, Deo ad eum loquente: Sic dices filiis Israel, qui est, misit ces eis, Deus Abraham, Isaac, et Jacob misit me ad vos. Servorum quippe justorum quales erant de quibus dixit: Mandabo in Spiritu meo servis meis prophetis , in nomine Dei facta est missio. Et quiin omnipotentis Dei nuncupatione venerunt. Quia vero filii Israel in Aegypto commorantes, didicerunt eos, qui non sunt, quasi deos colere, et mundi patres divino honore venerari: consequens fuit, ut Moyses sub ejus, qui est, vocabulo atransduceret deitatem, et ad Dominum patrum Abraham, Isaac, et Jacob. 31. Quomodo ergo servi qui in nomine Domini veniunt, per hoc ipsum quod subjecti sunt, et serviunt, indicant Dominum, proprietatem ejus referentes: servi quippe sunt Domini: sic et Filius qui venit in nomine Patris, proprietatem Patris portat et nomen, et per haec unigen
Abbreviated transcription (Latin):
est non opationem significat.s
naturam maxime cu ⁊ de domino
similit quid reperiatur. ut domin¬
o iisum est ita fc̃m est. Demq ⁊
ẜmones eius sepissenne lectitãt᷑
ut in illo. Ieumantib eis ⁊ mini¬
strantib .i. cliscipulis xͥ dix̃ sp̃c sc̃s.¬
Serarate mͥ bamabam et paulũ
in opꝰ qued uocami eos. Que uox
diuinitatis ⁊ auctoritatis udex
ñ c̾atam s increatam substanciã
mostrat. eq enim sp̃c sc̃s in
aliud quectlam opꝰ uocauit bar¬
nabum ⁊ paulum quod non sit
patris ⁊ filii: cum ministiũ qued
eis comisit ⁊ tradidit sp̃c. pr̃io ⁊
filii sit minist̾ium. Ad galatas
ruulo loquitur. Qui enim oꝑato
est petro in apostolatum circũcisi¬

Expanded text:
est, non operationem significat, sed naturam: maxime cum et de Domino simile quid reperiatur, ut: Sicut Domino visum est, ita factum est . Denique et sermones ejus saepissime lectitantur, ut in illo: Jejunantibus eis et ministrantibBarnabam et Saulum, in opus ad quod vocavi eos . Quae vox divinitatis et auctoritatis index, non creatam, sed increatam substantiam monstrat. Neque enim Spiritus sanctus in aliud quoddam opus vocavit Barnabam et Paulum, quod non sit Patris et Filii: cum ministerium, quod eis commisit et tradidit Spiritus, Patris et Filii sit ministerium. Ad Galatas Paulus loquitur. Qui enim operatus est Petro in apostolatum circumcisi
Abbreviated transcription (Latin):
filio. ⁊ quia superis demostra tũ
ẽ sccium eẽ per naturam sp̃m
uingenito deo ⁊ deopatu. filius
uero ⁊ pat̾ in unum ꝯunt . iix¬
ta illud. ego et pater unũ sumꝰ.¬

Expanded text:
Filio. Et quia superius demonstratum est socium esse per naturam Spiritum Unigenito Dei, et Deo Patri: Filius vero et Pater unum sunt, juxta illud: Ego et Pater unum sum
Abbreviated transcription (Latin):
ñ saluatoris sit filius. Siquie
nature consorcium ⁊ ut ita dicã
pprietas ꝓpõaru ex ista uoce sign¬
atur. In qua appllatione filii mis
S quomõ filiꝰ in patuis appel¬
latc̃e ueĩt dicens. Ego uem in
nomine patris mei fuii qui ppe.
tantimmꝰ ẽ innomie patris:
uenire salua ꝓprietate filii ad pa¬
trem. ⁊ patus ad filiu: sic̃ eccͣlo
nullꝯ aliꝯ uẽit in nomine pr̃is

Expanded text:
ie Salvatoris nomen sit Filius: si quidem naturae consortium, et ut ita dicam proprietas personarum, ex ista voce signatur. In qua appellatione Filii, misEt quomodo Filius in Patris appellatione venit, dicens: Ego veni in 138 nomine Patris mei : Filii quippe tantummodo est in nomine Patris venire, salva proprietate Filii ad Patrem, et Patris ad Filium: sic e contrario, nullus alius venit in nomine Patris,
Abbreviated transcription (Latin):
sistam. Ergo hoc quod dr̃ creo
dr̾et᷑ creans uentum. D̾s qͥppe
flatꝰ quiper aeris motum effi¬
ciuntur dispositione sua educ̃
scdm̃ illiro qd̾ alibi leginꝰ. qͥ pro¬
duc̃ uẽtos de thesauris suis. be¬
ne aũt quod ⁊ip̃a sentencia nõ
ait qui creaui: s qui creo spõ:

Expanded text:
sistam. Ego hoc quod dicitur, diceretur, creans ventum. Deus quippe flatus hos, qui per aeris motum efficiuntur, dispositione sua ducit: secundum illud quod alibi legimus: Qui producit ventos de thesauris suis . Bene autem quod in ipsa sententia non ait, qui creavi: sed qui creo spiritum.
Abbreviated transcription (Latin):
ucatio sp̃e: cum habuent sapiẽci¬
tem: habebit queq consorciũ ue¬
ritatis inpatre et filio ⁊ sp̃u sco. fi¬
celis autem deus per quen uocati
mine comumcatt̃e habemꝰ cum
iuo et adhuc: coniuuicato autez
gͥ quicumq comincat sp̃iu sco.
statin comunicat patri ⁊ filio. Et
qui caritatem habet patris.habet
ocm̃. set et qui particepe est gr̃e ib¬

Expanded text:
 Cum habuerit sapientitem: habebit quoque consortium sanctitatis in Patre, et Filio, et Spiritu sancto. Fidelis autem Deus, per quem vocati mine, communicationem habemus cum illo . Et adhuc: Communicatio autem  quicumque communicat Spiritui sancto, statim communicat Patri et Filio. Et qui charitatem habet Patris, habettum. Sed et qui particeps est grati
Abbreviated transcription (Latin):
panca ponemus. Arguens petr
ananiam in eoꝙ inuenditionẽ
agn cuius se totum preciũ obtu¬
lisse clicebat fraudem fecisse ex
medio : scĩ spc̃ unitatem addea
non secundum num̾u. s uxt̾
substanciam comprobauit dic¬
ens. Anania quare compleint
dathanas cortuum ut nĩtireris
sp̃ui sc̃õ et absconderes de precio
agri: Nonne manẽs t̾ maneb
tuo remistam. Non enim uẽ¬
Et qui sp̃mi scõ mentitur: mẽtit᷑
subsistit in deo. eotenimꝰ intłłr ⁊

Expanded text:
pauca ponemus. Arguens Petrus Ananiam, in eo quod in venditione agri, cujus se totum pretium obtulisse dicebat, fraudem fecisset e medio: sancti Spiritus unitatem ad Deum, non secundum numerum, sed juxta substantiam comprobavit, dicens: Anania, quare complevit Satanas cor tuum, ut mentireris Spiritui sancto, et absconderes de pretio praedii? nonne manens tibi manebatuo rem istam ? non es. menet qui Spiritui sancto mentitur, mentitur subsistit in Deo, eodem modo et
Abbreviated transcription (Latin):
ant uocatio gencium quam int̾¬
dux̃ ꝑ doctrinam euangelicami
acceptabilis et scĩficata c̾litur
in sp̃u sco. Quia et in hoes cifica¬
tos et acceptos faciens sp̃e sc̃s: sb̾
plemis est unũsa iuxta rr̃ez a¬
git. Docens recte uiuens inirep̃¬
hensibilit̾: signa atq portenta
uere ꝑfreq demostrãs. habet eni¬
sp̃c sc̃i prestan tem sibi tesauruz
et causam plenitudĩs om̃i ũbo¬
norum. Nouit et petrus disci¬
donorum dei naturam: ait quip¬
pe ad eor qui obiurgant bant in¬
troitum suum ad cornelium. Si
nobis in principio: ego quis er¬
am qui possim ꝓhibere deum ⁊ s
super ad sucs: Et agnitor in qͥt
cordium deus testimoniũ tribu
bis. Et nicħ̾ disc̾uit int̾nes et¬
ip̃os eos. fide mundans corta eorir
Inhunc sensum congnut etiam
illud ꝙ inmultis locis dr̃ sp̃c spi¬
ricum sanctum a deo dariNa cob ꝑ¬
puernĩs suscipiam eum. isrł ełc¬
tus m̃s suscipiet eum anima m̃a
dedi spiritum meum in eo. Et ad¬
huc qui dat flatum populo costi¬

Expanded text:
ocatio gentium quam introduxit per doctrinam Evangelicam, acceptabilis et sanctificata redditur in Spiritu sancto: quia et in hac sanctificatos, et acceptos faciens Spiritus sanctuplenus est, universa juxta rationem agit, docens recte, vivens irreprehensibiliter, signa atque portenta vere perfecteque demonstrans. Habet enisancti praestantem sibi thesaurum, et causam plenitudinis omnium bonorum. Novit Petrus discidonorum Dei esse naturam. Ait quippe ad eos qui objurgabant introitum suum ad Cornelium: Si  quomodo et nobis in principio: ego quis eram qui possem prohibere Dominum? Et insuper ad suos, Agnitor, inquit, cordium Deus testimonium tribuibis: et nihil discrevit inter nos et eos, fide mundans corda eorum . In hunc sensum congruit etiam illud quod in multis locis dicitur Spiritum sanctum dari a Domino, Jacob puer meus, suscipiam eum: Israel electus meus, suscipiet eum anima mea: dedi spiritum meum in eo . Et adhuc: Qui dat afflatum populo consti
Abbreviated transcription (Latin):
a terra. quibz consequenter apłs
tum est sub celo in quo oporteat
num dt̃. Magnificasti super oĩa
nomen scm tuum. Tunecomple¬
tum ẽ unguentum effusum nom̃
tuum. significat aut effusionis
cubi aut duo sp̃m sc̃m accipiñt. no
apłs salutem fr̃am gentib memo¬
b̾ enim largam atubutionẽ spc̃ u̾
bum effusionis ostendit. Ex qbꝰ
lem substanciam uocat. que capi¬
atur a plirib ⁊ eis sui consorci¬
um tubuat. Capacem uero: eaz
que conmincatione altius ĩplea
tur. ⁊ capiens alios. ip̃a non capiat᷑
inconuertibile. ⁊ in conu̾tibili. et̾¬
num ẽ consequens: quom̾o capi¬
⁊ conuertibilis creabile subxeq̃ns
est: Nichilergo de creaturis in cõ¬

Expanded text:
a terra ; quibus consequenter Apostolus a terra ; quibus consequenter Apostolus tum est sub coelo, in quo oporteat num loquitur, Magnificasti super omnia nomen sanctum tuum: tunc completum est, Unguentum effusum nomen tuum. Significat autem effusionicubi, aut duo Spiritum sanctum accipiunt, non Apostolus salutem factam gentibus commemohic enim largam attributionem spiritus, verbum effusionis ostendit. Ex quiblem substantiam vocat, quae capitur a pluribus, et eis sui consortium tribuit: capacem vero eam quae communtur: et capiens aliud, ipsa non 120 capiinconvertibile, et inconvertibili aeternum est consequens: quomodo e c convertibili creabile subsequens est. Nihil ergo de creaturis incon
Abbreviated transcription (Latin):
am. sĩt substanciam prolut. neq
enum deus cum angelum mittit
aut aliam c̾aturam: effundamdi
aut principatu. aut trono. aut do¬
pe his que ab aliis participantur
hic fino ꝯsentit. sicut et nunc et
paulo ante de cantate dixiuius:¬
dei. que effusa ẽ incordibus eoruz.
qui sp̃m sc̃o recepunt cantatis enim¬
mĩs ꝓ sp̃mscõ qui datus est nobis.
Saluator quoq qui et ir̃e capabilic
e in similitudine unguenti effusꝰ
dicitur. Uuguentum effusimu
nomen tui. Nanuit unguẽtu
q uase continetur: habet quidez
adoris substanciam s prohibet᷑
lõgius spargi:qr uase intrinsecoi
cluditur. Cum aut uas foras fu¬
erit effusum. enuitcit. ꝓcul bene olẽ¬
ens ante aduentum eius insolo is¬
rahelitico populo uersabatur quãt
uidee uase conclusum. Notꝰ enim
ait inuidea deus. Unissł magnũ no¬
men eius. Quando aũt coruscãs
ram quin pocius in omne c̾aturã
extendit uecabulum suum: imple¬
to eo quod scritu est. Quam adm¬
irabile est nomentuum inuniu̾s¬

Expanded text:
ancti substantiam probat. Neque enim Deus cum angelum mittit, aut aliam creaturam: Effundam, aut principatu, aut throno, aut dope his quae ab aliis participantur, hic sermo consentit: sicut nunc, et paulo ante de charitate Dei diximus, quae effusa est in cordibus eorum qui Spiritum sanctum receperunt. Charim sanctum, qui datus est vobis . Salvator quoque, quia et ipse capabilis est, in similitudinem quoque unguenti effusus dicitur: Unguentum effusum nomen tuum . Nam ut unguentum quod in vase continetur, habet quidem odoris substantiam, sed prohibetur longius spargi, quia vase intrinsecus clauditur: cum autem vas foris fuerit effusum, emittit procul beneolenens, ante adventum ejus in solo Israelis populo versabatur, quasi Judaeae vase inclusum; Notus enim, ait, in Judaea Deus, in Israel magnum nomen ejus . Quando autem coruscans ram, quin potius in omnem creaturam extendit vocabulum suum, impleto eo quod scriptum est: Quam admirabile est nomen tuum in univers
Abbreviated transcription (Latin):
ale conuertitur ⁊ creatur: uerũ
⁊ in omnib c̾aturis ħ eadem con¬
uersio repentur. Nam ⁊ agelorũ
comũsiones et rumas: diuina
elcquia demostrant. Licet enim in¬
multitudo angelorum ⁊ aliarsĩ ex¬
cellencium iitutu in beatitudie
et sanctimonia pceuerent: tamẽ
cum ea que sunilem babent nat¬
am conuersa sunt dilucide ostẽdi¬
tur. In pristino eos statu non per
ĩnuitabilitatem substancie sue¬

Expanded text:
convertitur, et creatur, verum etiam in omnibus creaturis haec eadem conversio reperitur. Nam et angelorum conversiones et ruinas divina eloquia demonstrant. Licet enim multitudo angelorum, et aliarum excellentium virtutum, in beatitudine et sanctimonia perseverent: tamen cum in ea, quae similem habent naturam conversa sint, dilucide ostenditur in primo eos statu non per immutabilitatem suae su
Abbreviated transcription (Latin):
cnrnea. ⁊ humana. De hacitaq
apło scubit. nĩ in sapiencia carna¬
li. s in grã dei conu̾sati simius ĩ
mundo. Carnalem sapienciã di¬
cens. que horum corporib ⁊ humͣ¬
no ꝯubrist̾e̾t oogitatu. Porro sp̃i¬
talis sapiencia et incellectualis
cura inuisibilia et intellectualia
capientib se sui presenciam
cribuit. iuimuas quoq aliis locis
apłs memorat in substancia¬

Expanded text:
carnea et humana. De hac itaque carnea et humana. De hac itaque Apostolus scribit: Non in sapientia carnali, sed in gratia Dei conversati sumus in mundo ; carnalem sapientiam dicens, quae in rebus corporeis ex humano subsistit cogitatu. Porro spiritualis sapientia et intellectualis, circa invisibilia et intellectualia capientibus se sui praesentiam tribuit. In multis quoque aliis locis Apostolus memorat in Spi
Abbreviated transcription (Latin):
premelitari respondere. Sp̃u ergo
sancto tribuente apłis uerba adũ¬
sꝯ eos qui en angelio contraibant
dilucide ostenditur in substancia
eius suꝑintlligi sapiencie sciẽcie
q ẜmonem. Quom̾o aũt salu¬
ator in illa ora os et scienciam dis¬
cipulis largiatur: quib contra¬
dicere non potuerunt pꝰnͣt ne hi
quidem qui apud homines elo¬
quentissimi putantur. non est
huius temporis disserere : quia
nunc ꝓposuimꝰ ostend̾e suꝑĩtel
ita ut is qui eum habet: donati¬
onib dei plenus habeatur. Uñ
et in isaia. ip̃e deus cuiclam dicit.
Ponam sp̃mineũ suꝑ semen tu¬
um: ⁊ benedictiones meas suꝑ
filios tug. Nunquam accipiente
quoquam sp̃ales benedictc̃es dei:
nisi precesserit sp̃e sõs : qr qui sp̃m¬
nos ex quo die audiuimus ñ ces
ut impleamini cognitione uol¬
untatis eius in omni sapiẽcia
et intlłigencia sꝑali: ambulates.
digne deo÷ eos enim qui digne
dei ponentis sp̃m suuum suꝑ eos
hominib uenit: ñ sit sp̃alio. set

Expanded text:
re, aut respondere . Spiritu vero sancto tribuente apostolis verba adversus eos qui Evangelio contraibant, dilucide ostenditur in substantia ejus superintelligi sapientiae, et scientiae sermonem. Quomodo autem Salvator in illa hora os et sapientiam discipulis largiatur, quibus contradicere non queant, ne hi quidem qui apud homines eloquentissimi putantur, non est hujus temporis disserere; quia nunc proposuimus ostendere superintellvirtutum; ita ut is qui eum habet, donationibus Dei plenus habeatur. Unde et in Isaia, ipse Deus cuidam dicit: Ponam Spiritum meum super semen tuum, et benedictiones meas super filios tuos . Numquam enim accipit quisquam spirituales benedictiones Dei, 117 nisi praecesserit Spiritus nos, ex quo die audivimus, non ceecantes, ut impleamini cognitione voluntatis ejus in omni sapientia, et intelligentia spirituali: ambulantes digne Deo . Eos enim qui digne Dei, ponentis super eos hominibus venit, non sit spiritualis, sed
Abbreviated transcription (Latin):
accipiens sapienciam neq per
cuiuldam alterius sapiencie
rarticipatione sapiẽs mincupa¬
tur Siquidem multi iapiẽtes
dicuntur non ex sua natura s
ex comunicatione sapiencie:
ds uero non alterius participa
ens effectus dictus ẽ solꝰ sapi¬
eus set generans sapiencia
⁊ alios faciens sapientes quer
dem inuer̾ib libris reffert̃ repl¬
etum esse ihinaue a domino
sp̃u sapientie. Dic ergo solus sa¬
piens deus non accipiens aliũ¬
de sapienciani. s sapientes faci¬
eus et generans sapientiam.
solus est sapiens extra omne
qui per mincuputce eius sapiẽ¬
tes clicunt᷑. multitudo qui ppe sa¬
pienciu salus mundi. ⁊ qui se¬
metip̃os cegnocunt hii sunt sa¬
pientes ⁊ ruisum cum fu̾is cũ
sapientib sapiens ers. sic ⁊ spe

Expanded text:
neque per cujusdam alterius sapientiae participationem, sapiens nominatur. Siquidem multi sapientes dicuntur, non ex sua natura, sed ex communicatione sapientiae. Deus vero non alterius sapientiaeens effectus, dictus est solus sapiens, et generans sapientiam, et alios faciens sapientes. Quae idem et in veteribus libris refertur, repletum esse Jesum Nave a Domino spiritu sapientiae. Sicut ergo solus sapiens Deus, non accipiens aliunde sapientiam, sed sapientes faciens et generans sapientiam: solus est sapiens, extra omnes qui per nuncupationem ejus sapientes dicuntur: Multitudo quippe sapientium salus mundi : et, Qui semetipsos cognoscunt, hi sunt sapientes: Et rursum: Cum fueris cum sapi
Abbreviated transcription (Latin):
largitor bonorum spem quam
gaudio ac pace complet eo qui
in perturbatam et secata cogita¬
tionem posidentes letas habent
mentes. ⁊ ab omni perturbatc̃e¬
et tempestate tranquillas. Qui
au̾t inuirtute sp̃c sci predicra
boa fuerint consecuti: ⁊̃ rectam fi¬
dem in trinitatis msterio conse¬
quentur. In alio quoq loco eus¬
dem epłe. Non ẽ inquit regnũ di
tem et quam supracliximꝯ: i. pa¬
cemdei gaudio copulatam esse
asserẽs is quise audire pot̾ant
manifestissime probat nõ alia

Expanded text:
largitor bonorum, spem quam gaudio et pace complet eos, qui imperturbatam et sedatam cogitationem possidentes, laetas habent mentes, et ab omni perturbationum tempestate tranquillas. Qui autem in virtute Spiritus sancti praedicta bona fuerint consecuti, etiam rectam fidem in Trinitatis mysterio consequentur. In alio quoque loco ejusdem epistolae, Non est, inquit, regnum Dei tem, et quam supra diximus pacem, Dei gaudio copulatam esse asserens, his qui se audire poterant, manifestissime probat, non alia
Abbreviated transcription (Latin):
tur curationugrẽ atq uirtutũ.
Et ħ enim in enumeratione don
nus cliuina gr̃a habundabat ut
nemo de contradicentib ⁊ eoru
qui ad u̾sꝯ eum disputabant. uile¬
rent resistẽ sapiencie et sp̃m qui
icquebatur in eo. Erat quippe uix¬
et ad discipulo suos iħs ꝑspicue
ꝓclamat. Cum intreductifu̾itis
ad princpatꝰ. ⁊ potestates.⁊ ec̃eilia.
⁊ sinagogas: nolite ẽẽ solliciti quid
us oporteat dicere: aut quid loqua¬
mini in illo tempore. Dabuntur
ne hi quidem qui uehement̾ ĩ dis¬
putacionib callent. S poãmus
ip̃m testimonium. quod ita contexi¬
tur. Cum aũt introdupetint uos
insynagogas. ⁊ principatus.⁊ potes¬
tates. nolite ẽẽ solliciti. quomodo¬

Expanded text:
tur curationum gratiae atque virtutes. tur curationum gratiae atque virtutes. Et haec enim in enumeratione dononus divina gratia abundabat, ut nemo contradicentium, et eorum qui adversus eum disputabant, valerent resistere sapientiae, et Spiritui qui loquebatur in illo. Erat quippe et ad discipulos suos Jesus perspicue proclamat: Cum introducti fueritis ad principatus, et potestates, et concilia, et synagogas, nolite esse solliciti quid vos oporteat dicere, aut quid loquamini in illo tempore. Dabuntur ne hi quidem qui vehementer in disputationibus callent. 10. Sed ponamus ipsum testimonium, quod ita contexitur: Cum autem introduxerint vos in synagogas ad principatus et potestates, nolite solliciti