comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gatũ ab horrebant ĩaq uelut exans
inglorii & inbelles mori poptabant
uamundꝰ alnꝙ duces dũ exercitũ
mis defecisse uiðent: ut eos salte
murũ ust qͥ ciuitate ab oppidos
tumq tenui discrimine separabat
ducere ñ possent: ignẽ immitti in cruiti
mandauert & sic euiratos dȩ domib
latibulis delitescentes extͣxert. ignis it
in urbe ꝗͣ parte palaciũ cassiani pn¬
bat accensus ẽ: & ab hora diei t̃ciã usa
nocte᷑ mediã ñ defecit & domꝰ uel ec

Expanded text:
gatum abhorrebant; jamque, velut exanimes, inglorii et imbelles, mori praeoptabant. Buamundus, aliique duces, dum exercitum nimis defecisse viderent, ut eos saltem ad murum usque, qui civitatem ab oppido utcunque tenui discrimine separabat, conducere non possent, ignem immitti in civitatem mandaverunt, et sic eviratos de domibus et latibulis delitescentes extraxerunt. Ignis itaque in urbe, qua parte palatium Cassiani prominebat, accensus est, et ab hora diei tertia usque ad noctem mediam, non defecit. Et domus vel ec
Abbreviated transcription (Latin):
nis cũduce suo Ricardo & exercitu copioso ualde:
uastauit burgundiã obsidens autissiodorũ dieb
multis Bur gu̾ndiones aut̃ nullo modo ei sesu̾dere
uolentes: unamit̃ resistebant ei. Obsedit uͦ auallo¬
nẽ castrũ trib fere m̃sib & famis necessitad eũ cępit.

Expanded text:
nis cum duce suo Richardo, et exercitu copioso valde, nis cum duce suo Richardo, et exercitu copioso valde, vastavit Burgundiam, obsidens Autissiodorum diebus multis. Burgundiones autem, nullomodo ei se subdere volentes, unanimiter resistebant ei. Obsedit vero Avallonem castrum tribus fere mensibus, et famis necessitate eum cepit.
Abbreviated transcription (Latin):
bat aut̃ omis popłs sibi or dinari domnũ leotherieum
nobilissimis ortũ natalib tunc archy epmdiaconum
omĩ bonitate conspicuũ s resistebatit quã plurimi cle¬
rici cupientes epis copalẽ conscendere gradũ. Precipue
uͦ frotmundꝰ comes filiꝰ minardi uetulinat᷑ exmala radi¬
ce hoc ñ ꝑmittebat fieri eoqđ habera filiũ clericũ no¬
mine brunonem: uolens de eo facere epm̃. Dĩ aut̃ nu¬
tu congregati suffraganei epĩ senonicȩ ȩccłȩ: cũ uolun¬
tate & auctoritate apłica. sublato omĩ timore humano
sollẽnit̃ ordinauert̃ donnũ leothericũ insede pon¬
tificali ut p̃ee̾t eccłȩ senonensi. Anno dnĩ. m̃ .i. Obut ham¬
ricꝰ duxbur gundiȩ sine filiis. Rebellauerꝙ burgun¬
diones contra regẽ rodbtũ nolentes eũ recipere:
ngresfꝰ itaꝙ landricꝰ comes autissiodorũ: tenuit ci¬
uitate. Annodnĩ. m̃ .iii. Rodb̾tꝰ rex assũptis nor man¬

Expanded text:
bat autem omnis populus sibi ordinari domnum Leothericum, bat autem omnis populus sibi ordinari domnum Leothericum, nobilissimis ortum natalibus, tunc archidiaconum, omni bonitate conspicuum. Sed resistebant quamplurimi clerici, cupientes episcopalem conscendere gradum. Praecipue vero Frotmundus comes, filius Rainardi vetuli, natus ex mala radice, hoc non permittebat fieri, eo quod haberet filium clericum nomine Brunonem, volens de eo facere episcopum. Dei autem nutu congregati suffraganei episcopi Senonicae ecclesiae, cum voluntate et auctoritate apostolica, sublato omni timore humano, solemniter ordinaverunt domnum Leothericum in sede pontificali ut praeesset Ecclesiae Senonensi. Anno Domini 1001, obiit Hainricus, dux Burgundiae, sine filiis, rebellaveruntque Burgundiones contra regem Rodbertum, nolentes eum recipere. Ingressus itaque Landricus comes Autissiodorum tenuit civitatem. Anno Domini 1003, Rodbertus rex, assumptis Norman
Abbreviated transcription (Latin):
sepultꝰ : ꝙ in basilicabeati dionisii martiris par̾isius.
Cu successit rodbtus filiꝰ eiꝰ regũ pussimꝰ & modestus. Anno¬
cȩpit restaure cȩnobiũ scĩ petri milidunens is. & mona¬
chos ibi mittens abbatẽ gauteriũ eis p̃fecit. In ipso anno
tradidit Gaulteriꝰ miles & uxor eiꝰ castrũ milidunũ odo¬
ni comiti. Congregans uͦ rodbtꝰ rex exercitũ copiosũ
ualde & burchardus comes conuocansꝙ nor mannos
cũ duce suo ricar do. olsedit castrũ milidunũ. Castroigts
capto suspensus ẽ caulterꝰ & uxor illi in patibulo burcbi¬
duss autem comes recepit castrũ milidugnibnlu biarcha
posse derant. Igit minałdus comes uetulus senonũ pͥmule
mala ppetrata defunctus:  sepultꝰ inbasilicas c̃e colube
uirginis. Ciu successit fromes diis filius eꝰ habens in ebirbe¬
metropolitanꝰ ep̃s. Post transitũ uͦ illius stecie ecela se¬
nonicasine benedictione sac̃ dotali anno .i. Adclamet¬

Expanded text:
sepultusque est in basilica beati Dyonisii martiris Parisius. sepultusque est in basilica beati Dyonisii martiris Parisius. Cui successit Robertus, filius ejuscoepit restaurare coenobium Sancti Petri Milidunensis, et monachos ibi mittens, abbatem Gauterium eis praefecit. In ipso anno tradidit Gualterius miles et uxor ejus castrum Milidunum Odoni comiti. Congregans vero Rodbertus rex exercitum copiosum valde, et Burchardus comes, convocansque Normannos cum duce suo Richardo, obsedit castrum Milidunum. Castro igitur capto, suspensus est Gualterius, et uxor illius, in patibulo. Burchardus autem comes recepit castrum Milidunum, sicuti ante possederat. Igitur Rainaldus, comes vetulus Senonum, post multa mala perpetrata defunctus est, et sepultus in basilica Sanctae Columbae virginis. Cui successit Fromundus filius ejus, habens in conjumetropolitanus episcopus. Post transitum vero illius, stetit ecclesia Senonica sine benedictione sacerdotali anno I. Acclama
Abbreviated transcription (Latin):
& gerbtũ ordinauerant. Misit quoque leonẽ abbatẽ asede
aplica ad domnũ seuuinũ archy epm̃ urbis senonice. quiui¬
ce sua in urbe remensi sinodũ congregar&. mandans illiut
sine dilatione reuocar&̾ decarcere arnulfũ. & degradaro
Gerbtũ Collecto gͥ concilio iterũ inurbe remensi exius¬
sione apłica. reuocatꝰ ÷ arnulfus decustodia &cũ honore
intelligens iuste pontificalẽ dignitatẽ suscepisso
pęnitentiã ductꝰ ẽ. At cationẽ si gerbti pontificis&
leonis abbatis ualde utilẽ. plenius inuenies ingestis
pontificũ remorũ. Posthȩc domnꝰ gerbtꝰ electꝰ ẽ pon̾tifex
inurbe rauenna ab ottone imꝑatore &apopło eiꝰdẽ urbis
esidensq in eadẽ urbe pontifex quã plurimos annos
defunctus : papaurbis romȩ. Statimq omĩsq popłs roma¬
nͦ sibidari adclamat domnũ cerpentỹ. Assũptꝰ att̃ de
urbe rauenna. ordinatꝰ ÷ pontifex sũmͦ inube roma.

Expanded text:
et Gerbertum ordinaverant. Misit quoque Leonem abbatem a sede et Gerbertum ordinaverant. Misit quoque Leonem abbatem a sede apostolica ad donnum Seguinum archiepiscopum urbis Senonicae , qui vice sua in urbe Remensi synodum congregaret; mandans illi ut sine dilatione revocaret de carcere Arnulfum et degradaret Gerbertum. Collecto igitur concilio iterum in urbe Remensi, ex jussione apostolica revocatus est Arnulfus de custodia, et cum honore ntelligens quod injuste pontificalem dignitatem suscepisset, poenitentia ductus est. Altercationem vero Gerberti pontificis et Leonis abbatis valde utilem plenius invenies in gestis pontificum Remorum. Post haec donnus Gerbertus electus est pontifex in urbe Ravenna ab Ottone imperatore et a populo ejusdem urbis. Residensque in eadem urbe pontifex quam plurimos annos, defunctus est papa urbis Romae. Statimque omnis populus Romanus sibi dari adclamat donnum Gerbertum. Assumptus autem de urbe Ravenna, ordinatus est pontifex summus in urbe Roma .
Abbreviated transcription (Latin):
ñde bere e̾ẽ epm̃ natũ ex concubina
tilo quo uero eiꝰ consetrari fecit domnũ serbtum
monachũ phylosofũ. Qui cerbertus magister fuit
rodbti regis filii istius hugonis. & domni letherici archi
manc ipalit custodiȩ aurelianis ciuitate. Uenerabili su
maq seuauini ar chy ep̃s ñ consensit in gͤradatione arnul fi
neꝙ inoramatione cerbti Iussio aut̃ regis urgebat. Alii
aeirdinauert senbtũ. Seuuinꝰ aut̃ plustimens dm̃ quãt̃renũ
regeꝰ moluit consentire regis nequiciȩ. s magis inquan
tũ potuit redarguit ipsũ regẽ. ꝓpt̾ quã causã ira regis con¬
traeũ efferbuit. ũ magno itaq dedecore expelli iusditrex
ar nul sũ de excłabeate di genitricis mariȩ rem̃sis & sic alliga¬
tũ retrudi in carcerẽ Alligatꝰ aut̃ in carcere aurelianis
ciuitate ubi detinebat᷑ neposeiꝰ haroł. mansit ibi annis
trib. Nuntiat᷑ hȩc omiã p̃suli romano. Quiualde indig

Expanded text:
non debere esse episcopum natum ex concubina. non debere esse episcopum natum ex concubina. In loco vero ejus consecrari fecit donnum Gerbertum monachum philosophum. Qui Gerbertus magister fuit Roberti regis, filii istius Hugonis, et donni Leotherici archiemancipari custodiae Aurelianis civitate. Venerabilis itaque Seguinus archiepiscopus non consensit in degradatione Arnulfi neque in ordinatione Gerberti. Jussio autem regis urgebat. Alii et ordinaverunt Gerbertum. Seguinus autem plus timens Deum quam terrenum regem, noluit contum potuit, redarguit ipsum regem; propter quam causam ira regis contra eum efferbuit. Cum magno itaque dedecore expelli jussit rex Arnulfum de ecclesia Beatae Dei genitricis Mariae Remensis, et sic alligatum retrudi in carcerem. Alligatus autem in carcere Aurelianis civitate, ubi detinebatur nepos ejus Karolus, mansit ibi annis tribus. Nuntiantur haec omnia presuli Romano. Qui valde indig
Abbreviated transcription (Latin):
tu suo incensa hospicia ubi manebant poste suenenens
staq hugo dux qđ mineme possoe liarolũ uincere con¬
siliũ abu̾t cũ ascelino traditore uetulo qͥ enee ep̃sfais
uinctꝰ ÷ karolus cũuxore sua aeductꝰ incustodiaur¬
lianis ciuitate. Nondũ aut̃ ipse barolꝰ erat uncs in
regẽ resistente hugone duee. Manensuͦ idẽ harał
in custodia aurelianis inturrim. genuit illi uxor
sua filios duos hudouicũ & larolũ. ẜodẽ anno unctus .
inregẽ remis ciuitate hugodux & inipso anno rodbe
nillis dieb erat remsiũ ciuitate archi ep̃s uir bonꝰ
& modestꝰ frat̃ lotharu regis ex coneubina nomine
arnulfus. hugo autẽ rex inuidebat ei uolens ext̃¬
minare ꝓgeniẽ lotharuregis. Congregansꝙ inurbe
rem̃si si nodũ isdẽ hugorex. inuitauit archy epm̃seno¬
nicȩ urbis nominẽ Seuuinũ cũ suffrag̾is neis suis
nqͦ concilio fecit degradare domũ arnulfum archiy epcñ
remorũ dolo nepotis sui quẽ tenebat incarcere. dicens

Expanded text:
tu suo, incensa hospitia ubi manebant hostes. Cernens itaque Hugo dux quod minime posset Karolum vincere, consilium habuit cum Ascelino traditore vetulo, qui erat episcopolus cum uxore sua, et ductus in custodia Aurelianis civitate . Nondum autem ipse Karolus erat unctus in regem, resistente Hugone duce. Manens vero idem Karolus in custodia Aurelianis in turri, genuit illi uxor sua filios duos Hludovicum et Karolum. Eodem anno unctus est in regem Remis civitate Hugo dux, et ipso anno Robertillis erat in Remensium civitate archiepiscopus vir bonus et modestus, frater Hlotharii regis ex concubina, nomine Arnulfus. Hugo autem rex invidebat ei, volens exterminare progeniem Hlotharii regis. Congregansque in urbe Remensi synodum , hisdem Hugo rex invitavit archiepiscopum Senonicae urbis nomine Seguinum cum suffraganeis suis. In quo concilio fecit degradare domnum Arnulfum archiepiscopum Remorum, dolo nepotis sui quem tenebat in carcere, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
Hee defunc̾tus ÷ hluddouicꝰ rexfrancorũ filiꝰ karoli calul.
linquens filiũ suũ paruulũ harolũ nomine qui simple
apellat᷑ cũ regno incustodia odonis principis Hotẽ pore :¬
gens incredulan r mannorũ ꝑgallias sese diffudit
cedib incendus. at ꝙ omĩ crudelitatis genere debachata.
einde franci bure in diones. & aquita nienses ꝓceres con¬
huludouici. Sub ipsotẽpore. uenert̃ normanm inburgun
dia ad scm̃ florentinũ. Oc currit aut̃ illis ricardus dux
bur gundiae cũ suo exercitu in territorio tor noderense
irruensꝙ ineos ꝑcussit multitudinẽ exeis inore gladii
& reliqui fugerunt.u. hoñ. iuñ. Tempore illofactus ⁊
terre met circa cenobiũ scẽ colũ bȩ uirginis .u. idꝰ ianuaru.¬

Expanded text:
hhrelinquens filium suum parvulum Karolum nomine, qui Simplex appellatur, cum regno in custodia Odonis principis. Eo tempore gens incredula Normannorum per Gallias sese diffudit, cedibus, incendiis atque omni crudelitatis genere debachata. Deinde Franci, Burgundiones et Aquitanenses proceres conHludovici. Sub ipso tempore venerunt Normanni in Budia ad Sanctum Florentinum. Occurrit autem illis Ricardus dux Burgundiae cum suo exercitu in territorio Tornoderense, inruensque in eos, percussit multitudinem ex eis in ore gladii, et reliqui fugerunt 5. Nonas Junii. Tempore illo factus est terrae motus circa coenobium sanctae Columbae virginis 5. Id. Januar
Abbreviated transcription (Latin):
uattuor filiis supͣ dicti hludouici. si arolo scilie&.
obario. hludouico & propino. ubi mul i fusus: sangt
human̾ s x quib harolus quapel latꝰ iluus. regi
partẽ franciȩ sibi uendicauit. queusq in hodier¬
nũ diem ex suo nomine lotharu regnũ applelatur
caluus uodabat᷑ filiꝰ hludouici pissimi imꝑatoris. cũ
scda ꝓsectione romã petera&e iii lił octobris in ipso it nerȩ
obiit uercellis ciuitate. ibiq sepultus in basilica beati eusebii
martiris requieuit annis.uii. Post hec aut̃ ꝑuisionẽ delitũ :
corpus eiꝰ in francia. & honorifice sepultũ inbasilica beati
dnonisu martiris parisius. Suscepit autẽ regnũ hludo¬
uicus filius eiꝰ Se quenti uͦanno. iohannes papa romanus
aid lagallias ueniens cũfor moso ep̃o portuensi ferens secum
pͣtiosissimas reliquias. pͥmo arelatũ nauigio saduectꝰ. plugi¬
dunũ aliasq ciuitates adtricasinã urbẽ arces sit. Ibi ꝙ cũhl¬
douico regefilio karosi calu locutꝰ ad italiã repedauit. Psi

Expanded text:
uatuor filiis supradicti Ludovici, Carolo scilicet, Lothario, Ludovico et Pippino; ubi multus effusus est sanguis humanus. Ex quibus Carolus, qui appellatus est vero partem Franciae sibi vindicavit, quae usque in hodiernum diem ex suo nomine Hlotharii regnum appellatur.Calvus appellatur, filius Hludovici piissimi imperatoris, cum secunda profectione Romam peteret, 3 Kal. Oobiit Vercellis civitate; ibique sepultus in basilica Beati Eusebii martyris, requievit annis VII. Post haec autem per visionem delatum est corpus ejus in Franciam, et honorifice sepultum in basilica Beati Dionysii martyris Parisius. Suscepit autem regnum Ludovicus filius ejus. Sequenti vero anno, Joannes, papa Romanus, ad Gallias veniens cum Formoso episcopo Portuensi, ferens secum pretiosissimas reliquias, primo Arelatum navigio advectus, per Lugdunum, aliasque civitates ad Tricasinam urbem accessit, ibique cum Ludovico rege, filio Caroli Calvi, locutus, ad Italiam repedavit. Post
Abbreviated transcription (Latin):
guinee acies ꝑtotã celi faciẽ ap̃paruert̃. Sequenti aut̃
m̃se .uiiii. lił aprił. hungri ad huc pagani. franciã. bur¬
gundiã. at ꝙ aquitaniã. ferro & igne depopulari cȩpe¬
runt. Post hȩc rebellauerunt francorũ ꝓceres contra
hludouicũ regẽ. suꝑ om̃s aut̃ hugo magnus In ipsoan
dies. captus ÷ hludouicꝰ rex filiꝰ karoli simplicis doloba¬
iogͤas ciuitate anor mannis. multis ex francorũ popło
int᷑ emptis. consenciente hugone magno Cost hȩc m̃se maio
feria .ii. pluit sanguis suꝑ oꝑarios. &ipso anno m̃se
septẽ brio. hludouicꝰ rex totũ tẽpus uitȩ suȩ plenũ du¬
cens angustiarũ & tribulationũ diẽ clausit extremũ.¬

Expanded text:
guineae acies per totam coeli faciem apparuerunt ib.. Sequenti autem mense 9 Kal. Aprilis Hungri adhuc pagani Frantiam, Burgundiam atque Aquitaniam ferro et igne depopulari coeperunt. Post haec rebellaverunt Francorum proceres contra Hludovicum regem, super omnes autem Hugo Magnus cf. ib. dies, captus est Ludovicus rex, filius Caroli Simplicis, dolo, Bajocas civitate, a Normannis, multis ex Francorum populo interemptis, consentiente Hugone Magno. Post haec, mense Maio, feria III, pluit sanguis super operarios. Et ipso anno, mense Septembri, Ludovicus rex totum tempus vitae suae plenum ducens angustiarum et tribulationum, diem clausit extremu
Abbreviated transcription (Latin):
iꝰ rex reũsus : infranciã cũ magna uictoria. Ot touꝰ
ĩꝑator cũ his qui euaserat cũ magnã confusione reuse̾¬
adꝓpria. Post hȩc naposuit ultra otto impator ueni¬
rce̾ aut ipse uł exercitus eius in franciã.
nipso annopacificatus: hlotharius rex cũ ottone rege
peres cuontia contra uoluntatem hugonis ehamrea

Expanded text:
rius rex, reversus est in Frantiam cum magna victoria. Otto autem rius rex, reversus est in Frantiam cum magna victoria. Otto autem imperator cum his qui evaserant cum magna confusione revepria. Post haec, non apposuit ultra Otto imperator venire, aut ipse, aut exercitus ejus, in Franciam. In ipso anno, pacificatus est Lotharius rex cum Ottone rege, Remis civitate, contra voluntatem Hugonis et Ha
Abbreviated transcription (Latin):
suũ. uenit parisius. ubi int̾̃fectus ne pos ipsius ottonis cũ
aliis plurib ad portã ciuitatis. incenso sub urbio illius
ac tauerat namq seextollens do dicens: qđ lanceã suã
infiger&e inciuitatis portã. Conuocans eͥ hlotharius rex
hugonẽ ducẽ francorũ &e hainricũ ducẽ bur gundionũ
irruensq in eos. fugientib illis ꝑsequtus usq suessionis
ciuitate. Illi autẽ in gressi fluminis alueũ qđ dicitur
axonã. nescientes uadũ plurimi ibi periert̃. Et mul
to plures comsũpsit aqua quã gladius uorass&. Ꝙ tanti
ibi periert̃. ut etiã aqua redundar& cadauer iꝥmortuoꝵ
qua enĩ inpleuerat ripas suas. hlotharius uͦ rex constant
ꝑsequens illos trib dieb & trib noctib usq ad fliiũ
qd̃ fluit iuxta ardennã siue argonã. int̾fectis exhostib
max ima multitudine. desinens aut̃ ꝑsequi illos hlocha¬

Expanded text:
suum, venit Parisius, ubi interfectus est nepos ipsius Ottonis, cum suum, venit Parisius, ubi interfectus est nepos ipsius Ottonis, cum aliis pluribus, ad portam civitatis, incenso suburbio illius. Jactaverat namque se extollendo, dicens quod lanceam suam infigeret in civitatis portam. Convocans igitur Lotharius rex Hugonem ducem Francorum, et Hainricum ducem Burgundionum, irruensque in eos, fugientibus illis persecutus est usque Suessionis civitate. Illi autem ingressi fluminis alveum, quod dicitur Axona, nescientes vadum, plurimi ibi perierunt. Et multo plures consumpsit aqua quam gladius vorasset, et tanti ibi perierunt, ut etiam aqua redundaret cadaveribus mortuorum, aqua enim impleverat ripas suas. Hlotharius vero rex constanter persequens illos tribus diebus et tribus noctibus usque ad fluvium quod fluit juxta Ardennam sive Argonam, interfectis ex hostibus maxima multitudine. Desinens autem persequi illos Hlotha
Abbreviated transcription (Latin):
cu poplo suoa senonensib reportatus: inpat r̃ soaar
cẽ moa a seruis suis sic enĩ iusserat mat̾ ipsius helponis no¬
mine uuarna: planxer̃ aut̃ eũ plantu magno rainardꝰ
coms uarthembal & archieps consanguineus enĩ illorũ erat.
Soens itaꝙ bruno dux socius eiꝰdẽ helponis quiobsederat tre¬
cas eiuitate qđ mortlius eet socuis suus helpo cũ suis reuerẜ:
in patriã suã. Deinde pꝰ ñ multos dies hlotharius rex congregans
exercitũ copiosũ uałde. renouauit indicione sua hlothariũ
regnũ Ueniensq ad palatiũ qđ uocat᷑ aquis grani ubi ma¬
nebat otto imꝑator cł uxore hora prandendi ingressus ꝙ in¬
palatiũ nemine contradicente. cꝯmeder̾ & bibert̃ quicqͥd
illi ad suos usus parauerant. Ot toͦ imꝑator cuuxore sua &ꝰ
popło fugiens reliquid palatiũ. De pͣdatoꝙ lotharius rex
palatio & tota ꝓuincia. reũsus ÷ infranciã cũ pace. nemi¬
ne ꝓsequente. Post hȩc otto imꝑator c̃ gregans exercitũ

Expanded text:
cum populo suo a Senonibus, reportatus est in patriam suam Ardennam a servis suis. Sic enim jusserat mater ipsius Helponis nomine Warna. Planxerunt autem eum planctu magno Rainaldus comes et Archembaldus archiepiscopus; consanguineus enim illorum erat. Videns itaque Bruno dux, socius ejusdem Helponis, qui obsederat Trecas civitatem, quod mortuus esset socius suus Helpo, cum suis reversus est in patriam suam. Deinde vero non post multos dies Hlotharius rex congregans exercitum copiosum valde , renovavit in ditione sua Hlotharium regnum. Veniensque ad palatium quod vocatur Aquisgrani, ubi commanebat Otto imperator cpalatium, nemine contradicente, comederunt et biberunt quidquid illi ad suos usus paraverant. Otto vero imperator, cum uxore sua et populo fugiens, reliquit palatium. Depraedato itaque Lotharius rex palatio et tota provincia, reversus est in Franciam cum pace, nemine persequente. Post haec, Otto imperator congregans exercitum
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ anno pꝰhec mͤ se aug̾. obse dit supͣ dictꝰ hugo mag¬
nꝰ pictauis ciuitatẽ s nĩchil ei ꝓ fuit. Dũenĩ obꝰ siderd̾e
eandẽ urbẽ quadã die intonuit dñs t̃rore magno
disrupitq tͣbo papilionẽ eiꝰ asũmitatẽ usq deorsũ. stupor.
magnꝰ inuasit illũ cũ exercitu suo. itaut uiuere nequi¬
rent. Statĩq infugã ũsi recessert̃ aburbis obsidione.
ecit aut̃ hoc ds ꝑinter cessionẽ beati hylarii: ꝗͥ sẽ ꝑ tu¬
tor & defensor illiꝰ ÷ urbis. In ipso anno defunctus:
sus leb̾tus dux hurgundiȩ relinquens ducatũ ottoni
filiohugonismagni habebat nãq ottofiliã iłius gis lebti
inc̃ugioꝰ. Scdoanno obut hugo magnꝰdux francorũ
sarionore. Hugo dux francorũ effectus:. & otto dipx
burgundionũ. De functo ottone duce burgundionũ
succes sit ha inricꝰ frat̃ eiꝰ: Sub ipsotẽpore. orte con¬
succcis int̃ anosegisũs epm̃trecarũ & rodb tũ comcẽ¬

Expanded text:
dictus Hugo Magnus Pictavis civitatem, sed nihil ei profuit. Dum enim obsideret eamdem urbem, quadam die intonuit Dominus terrore magno, disrupitque turbo papilionem ejus a summitate usque deorsum, stuporque magnus invasit illum cum exercitu suo, ita ut vivere nequirent. Statimque in fugam versi, recesserunt ab urbis obsidione. Fecit autem hoc Deus per intercessionem beati Hilarii, qui semper tutor et defensor illius est urbis. In ipso anno, defunctus est Gislebertus, dux Burgundiae, relinquens ducatum Ottoni, filio Hugonis Magni. Habebat namque Otto filiam illius Gisleberti in conjugio. Secundo anno obiit Hugo Magnus, dux Francorum, Saxionorum. Hugo dux Francorum effectus est, et Otto dux Burgundionum. Defuncto Ottone duce Burgundionum, successit Hainricus frater ejus. Sub ipso tempore oritur contentio inter Ansegisum episcopum Trecarum, et Rodbertum com
Abbreviated transcription (Latin):
icssstudines tẽpoꝵ & rerũ eternꝰ
corditor sapient̃ salubrit̃ cƿordi¬
nat nec adlbitꝰ infrunitorꝓ res
humnanas qisponit ac uariat. sed in
manu potesti & brachio excelsopie
eruat. confrue ꝓuehit ac onpensat.
Nhienie & estat palam uidemꝰ. hoc nichile
in frigore &e cqunate sentimꝰ. hoc in om
rerũ ortu & oqrasu ꝑpendimꝰ. &e in mul¬
lici uarietate qꝑũ dei rite rimari possu
inde multiplices ꝓpagant᷑ hẏstoriȩ. cle
ultimodis euentib qui fiunt in munoo cos¬
die : & dicacib hystoriogͣ phis augntant᷑ co¬
pse fandi materiȩ. Hȩc ideo medullitꝰ t̾sideris
mira p̃struit᷑ dictatoꝵ studio. En ierosoli¬
itunũ iter diumnitꝰ initur. amultis occideata¬
ũ popłis unꝰ grex miro modo congerit᷑ q
e ethnicos in eõas partes unꝰ exercitꝰ c̃ducit᷑.¬

Expanded text:
issitudines temporum et rerum aeternus Conditor sapienter salubriterque ordinat, nec ad libitus infrunitorum res humanas disponit ac variat, sed in manu potenti et brachio excelso pie servat, congrue provehit ac dispensat. Hoc in hieme et aestate palam videmus, hoc nihilominus in frigore et caumate sentimus; hoc in omnium rerum ortu et occasu perpendimus, et in multiplici varietate operum Dei rite rimari possumus. Inde multiplices propagantur historiae de multimodis eventibus qui fiunt in mundo quotidie, et dicacibus historiographis augmentantur copiose fandi materiae. Haec ideo medullitus considero, mira praestruitur dictatorum studio. En Jerosolymitanum iter divinitus initur, a multis Occidentalium populis unus grex miro modo congeritur, et contra ethnicos in Eoas partes unus exercitus conducit
Abbreviated transcription (Latin):
ris macerationẽ defunctus : in ipsa custa dio. us sepultus uriba¬
silica ec̃t̃ funsei confessoris. quȩ: in iplo pacrona castro.
istemporib pagani iomĩ bur gundiã uafiauer̃. tact&ep¬

Expanded text:
ris macerationem, defunctus est in ipsa custodia, et sepultus in baris macerationem, defunctus est in ipsa custodia, et sepultus in basilica Sancti Fursei confessoris, quae est in ipsa Parrona castro. His temporibus pagani iterum Burgundiam vastaverunt, fact
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ anno post hans ꝑsecutionẽ defimetꝰ urican dis dux
burgundiȩ klste i. sepultusq ÷ in hasilica scę colũbȩiur
ginis: inoracorio sci hemphoriani martiyris. Seđo anno portꝰ¬
eiꝰ mortẽ. nodieit᷑ princeps rebeblauit contraliarolu simplicẽ.
unctusq: in basilica regẽ .iii. lł .iuł. Et ndũ anno expleto. XNII.
hł iuł factũ ÷ bellũ suessionis ciuitate mt̾ barolũ simplieẽ
occurrit illi herb̾tꝰ infideliũ nequi simꝰ. & subfiete
paris simulatione incastro qđ par rona dr̃ ut ospitandi or̃i
diliteree cõpulit. & sic eũ dolo captũ retinuit. hahebat eni
idẽ rotbt sororẽ istꝰ herb̾ti inconui. de quo ortus : hugo
maenꝰ. Nc ita que positꝰ harolus rodulfir̃nobilem
filiũ. ricar dihurgundionũ ducẽ quẽ desacrofort susceget. o
ũ consilio huconis magnifilu supra dieti rgbo ꝓ pegnũ franconi
inregnũ sublimauit. lidẽ autẽ karolus omeser pilongã coree¬

Expanded text:
rcio anno post hanc persecutionem defunctus est Ricardus dux Burgundie Kal. Septembris, sepultus est in basilica sancte Columbe in oratorio Simphoriani martiris. ejus mortem, Rodbertus princeps rebellavit contra Carolum Simplicem, unctusque est in basilica in regem III Kal. Julii. Et nondum anno expleto, XVII Kal. Julii factum est bellum Suessionis civitate inter Carolum Simplicem occurit illi Herbertus infidelium nequissimus, et sub fictae pacis simulatione in castro quod Parrona dicitur ut hospitandi gratia diverteret conpulit. Et sic eum dolo captum retinuit. Habebat enim idem Robertus sororem istius Herberti in conjugio; de qua ortus est Hugo Magnus. Illic itaque positus Karolus, Rodulfum, nobilem filium Richardi, Burgundionum ducem, quem de sacro fonte susceperat, una cum consin regnum sublimavit. Idem autem Carolus Simplex, post longam carce
Abbreviated transcription (Latin):
in urbe in eoitiori colle collocatũ est.
piani uͦi. nonas iunii. feria qͣrta antio¬
iã oꝑtinuert̃. & innumeros paganors
bide interemert. Nec etati nec sexui nec
uis conditioni nocte illa indultũ est
mbigua erat. & ideo ꝑmiscui sexusnul
xceꝑat. Dies illuxit. &e qͥ morab̾ant᷑ in
ris. tumultuantib popłis ce reboantib
litius excit uexiliũ buamundi uidunt & ag

Expanded text:
in urbe, in editiori colle collocatum est. Christiani, III Nonas Junii, feria IV, Antiochiam obtinuerunt, et innumeros paganorum ibidem interemerunt. Nec aetati, nec sexui, nec cuivis conditioni nocte illa indultum est. Nox ambigua erat, et ideo promiscui sexus nullum exceperat. Dies illuxit, et qui morabantur in castris, tumultuantibus populis et reboantibus lituis exciti, vexillum Buamundi viderunt
Abbreviated transcription (Latin):
uilla occisus ẽ: &e a xp̃ianis in eccłiã sci petricum
luctu sepultꝰ ẽ. Erat eni nobilis normannus :
Ionib tabescentes inclusis adminiculari
iert. Duo ex eis gͣuit uulnerati exiert᷑
citu godefredi de monte scabioso. tota
silit̾ defendit se. Strauit &̃ duos turcos
coadiutꝰ auxiliis: sed sola manu ꝑseqͣntium
Cũ duces uocaresit milites ñ conuenieba
cũ litui clangerent in domib latitabas
imo mermes & exanimati bellũ diur

Expanded text:
illa occisus est, et a Christianis in ecclesia Sancti Petri cum magno luctu sepultus est. Erat enim nobilis Normannus, mulationibus tabescentes, inclusis adminiculari ausi fuerunt. Duo ex eis graviter vulnerati exierunt de rimus, de exercitu Godefredi de Monte-Scabioso, tota die viriliter defendit se. Stravit etiam duos Turcos, nullis coadjutus auxiliis, sed sola manu persequentiCum duces vocarent milites, non conveniebant; cum litui clangerent, in domibus latitabant. Imo inermes et exanimati, bellum diu
Abbreviated transcription (Latin):
Popłs confestĩ ad lamentũ conuortit &t de
nefitꝰ sui confessione alius aliũ cohortas
Suffusi ora flȩtib cineratis capitiba
dis pedib. om̃s in ȩccłus passim grant dm̃
petunt auxiliũ e rogant c̃siliũ Iurar
õs duces c̃õmuni decreto qd nuliꝰ qab
xerit de illo subtfugeret collegio d
milites habet. de ierosolimitano it ine
ñ receðet. Xp̃ianos gͦ hȩc inspiratio ms
animauit corrobor auit e exhilarau
etrus abrahã qͥoã clericꝰ dẽ ꝓuincia
tib sins uisione huiꝰ modi retulit Q
uenies q̃ latꝰ dñi saluatoris incrucȩn¬

Expanded text:
Populus confestim ad lamentum convertitur, et de reatus sui confessione alius alium cohortatur. Suffusi ora fletibus, cineratis capitibus et nudis pedibus, omnes in ecclesiis passim orant, Domini petunt auxilium et rogant consilium. Juraverunt omnes duces communi decreto quod nullus, quoad vixerit, de illo subterfugeret collegio, dXL milites haberet, de Jerosolymitano itinere non recederet. Christianos ergo haec inspiratio multum animavit, corroboravit et exhilaravit. Petrus Abraham, quidam clericus de Provincia, comitibus suis visionem hujusmodi retulit: Cinvenies, quae latus Domini Salvatoris in cruce p
Abbreviated transcription (Latin):
ꝰaute c̃siliũ hoc sibi diuinitꝰ insinuatũ
tib suis patefecit s popłs discredehat.
ificant̾ẽ subsannabat. Iue aĩ ꝑstitit. & iure¬
do affirmauit. popłsq tande iuranti
it. uiresq pͥstinas in tolerandis penis resũpsit
ea turci qui in castello erant: sedulo
os incursabant & illi ec̃t᷑ ꝑposse suo

Expanded text:
autem consilium hoc sibi divinitus insinuatum comitibus suis patefacit. Sed populus discredebat, et testificantem subsannabat. Ille vero perstitit, et jurejurando affirmavit, populusque tandem juranti credidit, viresque pristinas in tolerandis poenis resumpsit. Interea Turci, qui in castello erant, sedulo Francos incursabant, et illi econtra pro posse suo
Abbreviated transcription (Latin):
ñsñs xp̃s cuidã sac̾doti dũ inhasilicae
sc̃ȩ marie ꝑ noctoret & ꝓ afflicta ders
pollutȩ erant querełã depropsit asꝑasq
las lupananti multitudini adiecit Inte-
splendida crux suꝑ caput eiꝰ resplenduit.¬

Expanded text:
Dominus Jesus cuidam sacerdoti, dum in basilica Dominus Jesus cuidam sacerdoti, dum in basilica Sanctae Mariae pernoctaret, et pro afflicta Dei pollutae erant, querelam deprompsit, asperasque minas lupananti multitudini adjecit. Interim splendida crux super caput ejus resplenduit
Abbreviated transcription (Latin):
i pigritantes dissimulabant. om̃s tñ incõmune
ir babant᷑ & pallebant. Nũ hec aguntur
ceturci subito litora explorantes ad¬
olant imparatos & timoratos nautas truci.¬
int rates in portu remorantes spoliant
nib appositis concremant: & desidiosos hõies
uoto dilacerant. Pugnaces urbis muniones
ndꝰ tcani belli tota die sustinuere. subitoqꝰ
uientũ consilio murũ de lapidib impolitis & sine
nento int̃ ciuitate & ꝯppidũ edificauere. Iosa
maceria opportunũ ut defenðent se xp̃ia
p̃stitit auxiliũ: importunũ autẽ turcis
pugnandi peꝑit ĩpedimentu. Franci tota
ulitate ꝓpter murũ armati assistebant.
sõno nec᷑ cuilibet aliis curandis indulgebant.
niĩ fames pedetenti conualuit. & obsessos
quos & asinos & si qͥo aliud immundũ erat
iorarent cõpulit in tanta egestate fide
inuocabant dñm: o ipse exaudiuit eos.

Expanded text:
alii pigritantes dissimulabant, omnes tamen in commune alii pigritantes dissimulabant, omnes tamen in commune turbabantur et pallebant. Dum haec aguntur, ecce Turci subito, littora explorantes, advolant, imparatos et timoratos nautas trucidant, rates in portu remorantes spoliant, ignibus appositis concremant, et desidiosos homines pro voto dilacerant. Pugnaces urbis muniones pondus Turcani belli tota die sustinuere, subitoque sapientum consilio murum de lapidibus impolitis et sine caemento inter civitatem et oppidum aedificavere. Ipsa enim maceria opportunum ut defenderent se Christianis praestitit auxilium; importunum autem Turcis impugnandi peperit impedimentum. Franci tota sedulitate propter murum armati assistebant, nec somno, nec quibuslibet aliis curandis indulgebant. Interim fames pedetentim convaluit, et obsessos, ut equos et asinos, et si quid aliud immundum erat, devorarent, compulit. In tanta egestate fideles invocabant Dominum, et ipse exaudivit eos.
Abbreviated transcription (Latin):
eos agggrefsi st̃ Incubuit gͦ xp̃ianis magi
desꝑatio. Alii tñ alios c̃solabant᷑ & in dien
cstinã de p̾lio concionabant᷑. Alicͥ tñ uli
ius & fas meticulosiores ad dedecus sui n
de fuga cogitauert᷑. Will̾mꝰ enĩ de gͣnten¬
nil qꝵ albicꝰ fr̃ eiꝰ. guido trussellꝰ & łabe
pauꝑ aliiq plures hest᷑m belli timore
tͣriti st̃ : &e ut in c̃stinũ aufugerent sollia
funib ꝑ murũ demissi st̃ unde ad suã dius¬
nã ignominiã furtiui funabuli uocao¬
Pota nocte ꝑ abruta p̃cipitioꝵs ambi¬
lauert᷑. & cũ multis comitib ad porti
scĩ simeonis pedites manib & pedib
coriatis deuenert᷑. Ibi multas naues
ert̃ & nautas in portu uacillantes or¬
delib nunciis truent̃: dicentes qͦd
a paganis deleti ẽent. His auditis na¬
tarũ alii anchoris abruptis marei
lcabant & carbasa crepitantes in auras obliqͣbant.

Expanded text:
eos aggressi sunt. Incubuit ergo Christianis magna eos aggressi sunt. Incubuit ergo Christianis magna desperatio. Alii tamen alios consolabantur, et in diem crastinam de praelio concionabantur. Aliqui tamen, ultra jus et fas meticulosiores, ad dedecus sui noctu de fuga cogitaverunt. Willelmus enim de Grentemaisnil et Albericus frater ejus, Guido Trussellus eper, aliique plures hesterni belli timore perterriti sunt; et ut in crastinum aufugerent solliciti, funibus per murum demissi sunt. Unde, ad suam diuturnam ignominiam, furtivi Funambuli vocaota nocte per abrupta praecipitiorum ambulaverunt, et cum multis comitibus ad portum Sancti Simeonis pedites, manibus et pedibus excoriatis, devenerunt. Ibi multas naves repererunt, et nautas, in portu vacillantes, crudelibus nuntiis terruerunt, dicentes quod ristiani a paganis deleti essent. His auditis, nautarum alii anchoris abruptis mare jam sulcabant, et carbasa crepitantes in auras obliquabant,
Abbreviated transcription (Latin):
iã cẽ romaniã apuliã qͦq sibi subdio̾it iuraũat
uirihs suis ualde c̃fidebat : qͥa secũ gentes
numeras habebat. Aoiincti etiã erant ill
nascenors rex & ierusolimors adminat
sagictas nec lanceas timebant. nec ret̃
adios arma in bellũ ferebant. T ales
itiq hostes ad pont̾ẽ ferreũ cast metati
e firmitatẽ illã confestĩ expugnauent᷑¬
s extiplo int̃̾fecert reseruato castelli
sione ortuert quȩ ille nichilominꝰ cum
imnosis expbrationib in corosanumisur¬
⁊ exciuit. Nu hec agunt curbaranni
de citide aleph ad filiu acceni
nifeste p̃dixit. Erat n. senex ut potȩ cer¬
naria  futuroꝵ p̃saga Colligebat edia
multa de constellationib mulier sort
suꝑbis ꝓmissionib copescuit ꝙ t̃cia dia
armatꝰ in opꝑidũ sibi cõmissũ cũ nim
uirib uenit. Ap̃iani obuiã ismahelitis
ciuitatẽ re fugere coacti st̃ : & in angi
pontarũ ingressu multi repentino
pecu suffocati ꝑiert. TurciN. uehement

Expanded text:
am et Romaniam, Apuliam quoque sibi subdiderit, juraverat. In viribus suis valde confidebat, quia secum gentes innumeras habebat. Adjuncti etiam erant illi Damascenorum rex et Jerosolymorum admiratus. sagittas, nec lanceas timebant, nec praeter gladios arma in bellum ferebant. Tales tantique hostes ad Pontem Ferreum castrametati sunt, et firmitatem illam confestim expugnaves extemplo interfecerunt, reservato castelli domino, irrisione obtulerunt; quae ille nihilomiminus cum cachinnosis exprobrationibus in Corosam excivit. Dum haec aguntur, Curbaranni mater de civitate Aleph ad filium accessmanifeste praedixit. Erat enim senex, utpote centenaria, et futurorum praesaga. Colligebat etiam multa de constellationibus mulier sortisuperbis promissionibus compescuit, et tertia die armatus in oppidum sibi commissum, cum nimiis viribus, venitcivitatem refugere coacti sunt, et in angusto portarum ingressu multi, repentino impetu suffocati, perierunt. Turci enim vehementer
Abbreviated transcription (Latin):
currerd̃ ntroient : sociosq toco nisu adiulient
tugionũ diuertit. Hoc ut suriani & armo
regionis illiꝰ accolȩ qͥb multa cassianꝰ mul
fecerat copert ex eis fere x concur ul
an. ad discͥrendũ a contribulib suis adiutorui
discurnerit. Illud certũ habetꝰ qmsi castui
Platee uͦ & om̃s ciuitatis int̃capedines ita denls
erant occuꝑatȩ cadauerib: ut liber nemins
daret᷑ incessus Cõpita nimirũ & uiculi cessm
pediebant᷑ corporib : unde horror & fȩtorn¬
miꝰ qͥbus libet incũbebat uiatorib.¬
qͥ ad eiꝰ adminicłm ẽfluxerant: uel as¬
recepti euaserunt. alii uuitȩ suȩ fu
c̃suluent. Sensadolꝰ autẽ caisiani filiꝰ cus¬
baranno magistromilitiȩ soldani psaris
regis occurrit. & cũ multis fletib diros p¬
tris patriȩq casus retulit. Hunc ninurꝰ
sian dũ opsidet᷑ ab occidentalib .sad libationẽ anti
multis inucauerat legationibs Tercia die
stquã ciuitas xp̃ianis subiugata ẽ: sensadolꝰ cur¬

Expanded text:
currerunt, introierunt, sociosque toto nisu adjuverunt. tugurium divertit. Hoc ut Suriani et Armenii, regionis illius accolae, quibus multa Cassianus mala fecerat, compererunt, ex eis fere XX concursuman ad disquirendum a contribulibus suis adjutorium discurrerit. Illud certum habetur, quoniam siPlateae vero et omnes civitatis intercapedines ita densis erant occupatae cadaveribus, ut liber nemini daretur incessus. Compita nimirum et viculi caesis impediebantur corporibus; unde horror et fetor nimius quibuslibet incumbebat viatoribqui ad ejus adminiculum confluxerant, vel adrecepti, evaserunt. Alii vero vitae suae fuga consuluerunt. Sensadolus autem, Cassiani filius, Curbaranno, magistro militiae Soldani, Persarum regis, occurrit, et cum multis fletibus diros patris patriaeque casus retulit. Hunc nimirum Cassianus, dum obsideretur ab occidentalibus, ad liberationem Antiochiae multis invitaverat legationibus. Tertia die, postquam civitas Christianis subjugata est, Sensadolus Curba
Abbreviated transcription (Latin):
solueret᷑. nec alii qͥuisũ ꝓpt̃ muros ad¬
int soous sursũ ꝓugnantib auxiliari
ssent fro tali gͦ euentu c̃gristatis
etas dei suffragata ẽ. Nã ñ ꝓcul a scala
tu dei qͣndã portam quã retroactis dieb
lorantes uidant a sinitra parte pal¬
tes inuenert᷑ ipsaq fracta qͣntotius
ressi scͣ. Tunc nimiꝰ fragon exortus ẽ:
b̾ior dimicandi occasis xp̃iãnis fuccre
turtisq sõno uinoq sepultis crudeliom
s angustia obuenit. Gentiles dũ ꝑicłm
ninens etfugere uellent. in xp̃nanos
egert. & impetuĩ euitare sat agentes
nesciunt . in repentinũ montis discri

Expanded text:
i jusum propter muros aderant, sociis sursum pugnantibus auxiliari possent. Pro tali ergo eventu contristatis pietas Dei suffragata est. Nam non procul a scala nutu Dei quamdam portam, quam retroactis diebus explorantes viderant, a sinistra parte palpantes invenerunt, ipsaque fracta quantocius ingressi sunt. Tunc nimius fragor exortus est, et uberior dimicandi occasio Christianis succrevit, Turcisque somno vinoque sepultis crudelior necis angustia obvenit. Gentiles, dum periculum imminens effugere vellent, in Christianos impegerunt; et impetum evitare satagentes, dum nesciunt, in r
Abbreviated transcription (Latin):
partunt. Ciues laborib longȩ obsidionis
rati uix ex ꝑgiscebant᷑. & adhuc sõnolenti
qo suas mermes egrediebant᷑. sõno sonoq
mantiũ stupe facti cautis incauti oci¬
psabant & rẽ ignorantes ad uensarios
pote suos clientes conuocabant. ubicũq¬

Expanded text:
parcunt. Cives, laboribus longae obsidionis parcunt. Cives, laboribus longae obsidionis fatigati, vix expergiscebantur, et adhuc somnolenti domos suas inermes egrediebantur; somno sonoque clamantium stupefacti, cautis incauti occursabant, et rem ignorantes, adversarios, utpote suos clientes, convocabant. Ubicunq
Abbreviated transcription (Latin):
res ignarus uesꝑ¬
ꝑ cõpendiosa diuerticła repedauit. Buan
interĩ suis mandauit familiarib. ut scal
quã p̃parauerat caute muro appones
& taciturni c̾fident̾ ascendent. & relis
quȩ agenda ẽent. armis animisq ue
prudent᷑ agerent. Lango hardꝰ qđa neo
segred aliiq fere .Lxx. subsecuti fe q
piruꝰ diligent᷑ suscepit & in turmih su
collocauit. Deinde pirnꝰ postquã uidit
plures ñ seq̃rent᷑ ualde tristis mace
dixisse lingua fert᷑. heu heu michro
fruncos et home. hoc ẽ paucos francos
agis. an dormis. : Micte uelocit᷑ qͦs missur
es. qͥa indẽnes ia optinuimꝰ tres turres
Alioqͥn : & nos & ciuitate & amicũ tuũ qͥto
sp̃e & animã suã in sinũ tuũ expandit an¬
citiꝰ cursũ arripiunt. multi as¬
sũ p̃occupant . & septẽ alias pixro docend
turres intrant. Occisis om̃ib qͦs intus
inuenerant. iã ꝑ muros & plateas ꝑsa
passim discurrunt. neminiq obui anti

Expanded text:
rei ignarus, vespper compendiosa diverticula repedavit. Buamundus interim suis mandavit familiaribus ut scalam, quam praeparaverat, caute muro apponerent, et taciturni confidenter ascenderent, et reliqua, quae agenda essent, armis animisque vegeti prudenter agerent. Langobardus quidam, Secred, aliique fere LX subsecuti sunt; quos Pirrus diligenter suscepit, et in turribus suis collocavit. Deinde Pirrus, postquam vidit quod plures non sequerentur, valde tristis, materna dixisse lingua fertur: Heu! heu! michro Francos ethome, hoc est, paucos Francos agis? an dormis? Mitte velociter quos missurus es, quia indemnes jam obtinuimus tres turres. Alioquin et nos, et civitatem, et amicum tuum, qui totam spem et animam suam in sinum tuum expandit, amcitius cursum arripiunt, multi ascensum praeoccupant, et septem alias, Pirro docente, turres intrant, Occisis omnibus, quos intus invenerant, jam per muros et plateas personant, passim discurrunt, neminique obvianti
Abbreviated transcription (Latin):
exitꝰ expeccauit. Paulopost fama p̃saga
mali ꝑcrebruit in castris dcos publicans
agulanos arimitas & plurimas gertilii
nationes aduentare & de bello in xp̃ianos
conduxisse. lã certi eruꝑant uncii qͥ de
mundo subintulert᷑. Uides qͦd in articło res
it᷑ concedimꝰ. saluo in õib qͦd imꝑatori te
audante fecimꝰ sacͣm̃to. Si nob imꝑator ut

Expanded text:
exitus exspectavit. Paulo post, fama, praesaga exitus exspectavit. Paulo post, fama, praesaga mali, percrebuit in castris, Turcos, Publicanos, Agulanos, Azimitas, et plurimas gentilium nationes adventare, et de bello in Christianos condixisse. Jam certi eruperant nuntii, qui de mundo subintulerunt: Vides quod in articulo res nostra nimiter concedimus; salvo in omnibus, quod imperatori te collaudante fecimus, sacramento. Si nobis imperator, ut
Abbreviated transcription (Latin):
oriundꝰ in obsessa ciuitate tres turres habeba
qͥ fȩdꝰ amiciciȩ ꝑ fideles int᷑nuncios cũ buamuns
inierat de quo fama uolans ad eũ multa¬
onib suadebat: & ut uircallens nichil intep
relinqͦbat. Nunc eũ ꝓ infortuniis ciuitatis
ninentib deterrebat nc̃ eũ ꝓ p̃miis copiosis
a ded glose destinant᷑ xp̃ianitati allici¬
Tande parrus famoso amico assensu ꝓbur
tues ei turres suas optulit. filiũq suis
obsidẽ daturũ se spypondit. &e ut inceptu
maturarent neggociũ sũ moꝑe admon
Prudens huamundꝰ intestina lȩtitiã ca¬
Tee lauit: uultũ ce os ad tẽpꝰ cõꝑescuit
Iptimates deinde allocutꝰ de difficultate u¬
endȩ urbis. de ingenti tedio longȩ obsidionis i
laudabili constantia uictoriose expeditio
suasit ut cuilibet suore ab õib concedet᷑ pͥns¬
patꝰ antiochiȩ. qͥ p̃cio seu ui uel amicici
seu qͦlibet ingenio posset eã optinere
õs ibi laborauerunt. Sapiens herosplun
auditis c̃ticuit & opportunitat᷑ẽ optati

Expanded text:
oriundus, in obsessa civitate tres turres habebat; qui foedus amicitiae per fideles internuntios cum Buamundo inierat, de quo fama onibus suadebat: et ut vir callens, nihil intentatum relinquebat. Nunc enim eum pro infortuniis civitati immineniibus deterrebat; nunc eum pro praemiis copiosis, quae a Deo gloriose destinantTandem Pirrus famoso amico assensum praebuit, et tres ei turres suas obtulit, filiumque suum obsidem daturum se spopondit, et ut inceptum maturarent negotium, summopere admonuit. Prudens Buamundus intestinam laetitiam caute celavit, vultum et os ad tempus compescuit. Optimates deinde allocutus de difficultate capiendae urbis, de ingenti taedio longae obsidionis, de laudabili constantia victoriosae expeditionis, suasit ut cuilibet suorum ab omnibus concederetur principatus Antiochiae, qui pretio, seu vi, vel amicitia, seu quolibet ingenio posset eam obtinere.omnes ibi laboraverunt. Sapiens heros pluribus auditis conticuit, et opportunitatem optati
Abbreviated transcription (Latin):
co inqͥt ũr in castris ur̃is intonet alta uoce.
gens francor hodie p̃parata. cras ingredi
sarracenor terra dep̾dandi cauia & sic nr̃is
ur̃is dissimulabit᷑ causa nr̃a. Postquã hostiũ
altitudinẽ longiꝰ abusse nr̃n putauerint:
ꝰq solliciti sub noceis silentio quieuerint. uos
erĩ clandetini scala muris admota accele¬
te. omnẽ tumultũ cõpescite muruq cito
c̃fident᷑ ascendite turresc meas ut ꝓmisi
cipite Post modũ de reb: agenuis ꝓcurate gladi
ꝯrerũ euentꝰ ꝑficite nec aliquid qͦd agendũ

Expanded text:
co vester in castris vestris intonet alta voce, ut gens Francorum hodie praeparata, cras ingrediatur Sarracenorum terram depraedandi causa, et sic nostris dissimulabitur causa nostra. Postquam hostium multitudinem longius abiisse nostri putaverint, minusque solliciti sub noctis silentio quieverint; vos interim clandestini, scala muris admota, accelerate, omnem tumultum compescite, murumque cito et confidenter ascendite, turresque meas, ut promisi, recipite. Postmodum de rebus agendis procurate, gladiisque rerum eventus perficite, nec aliquid quod agendum
Abbreviated transcription (Latin):
Uuilłmꝰ de monte pislerio & alii pluro
Umachina pugnabant lapidib aliisq: teuse
defursũ gͣuabant ce ꝑcussos in ancilib uel gas
ł in capit̃ib facile pimebant. Alii alioso
Surcinis sine int̾missione infestabant. Un
in machinã iacere & nichil ociosũ adinitu¬
pĩani e cont᷑ oleũ qd maxime ignẽ grecũ en¬
tn deficere. dic pͣliũ illud aduesoũ ust qͥ¬
telatũ ẽ. lantũ erat infatigata uirtuꝰ
moꝵ ut audacter refellesent ude sutios

Expanded text:
us de Monte-Pislerio et alii plures in machina pugnabant, lapidibus aliisque telis cives desursum gravabant, et percussos in ancilibus vel galeis, vel in capitibus, facile perimebant. Alii alios ferreis uncinis sine intermissione infestabant. Turin machinam jacere, et nihil otiosum admitiani econtra oleum, quod maxime ignem Graecum exstintamen deficere. Sic praelium illud ad vesperum usque protelatum est. Tantum erat infatigata virtus Agarenorum, ut audacter refellerent versutias
Abbreviated transcription (Latin):
mouent᷑ uit uor &etubarũ clangebant
dassica phalanges armatȩ circũuala
monia balistarii & sagittari dirigeba
spicula & qͥ in arce erant lignea  iusu¬
saxa iactitabant ingentia Sacerdut¬

Expanded text:
unt. Lituorum et tubarum clangebant classica, phalanges armatae circumvallabant moenia. Balistarii et sagittarii dirigebant spicula, et qui in arce erant lignea, saxa jactitabant ingentia Willelmu
Abbreviated transcription (Latin):
anicati sꝑbiugare. Hanc ꝑ octo nises qe
diẽ obsed̾ant: e in eade̾ ĩa capta ꝑtres
madas obsessi fẽ. in ꝗͣ obsidione dĩut᷑na
ꝰ cͦfluxit cuentꝰ gentiliũ: ut nullꝰ me¬
erit copiosiorẽ ĩe uidisse uel audisse
b & noũe dieb. Iot reh occurrentib
uert̃ eã incaute dimittere: s fide la
egauert̃ tutele. Comes aute e hua¬
ndꝰ peculiarit᷑ suꝑ eã sibimet cogitabant.
tatẽ munita & opimã. & multis agare
nationib refertã. Die uͦ crastina
iuiatuscũsuis erpugnare cepit s: obs

Expanded text:
anitati subjugare. Hanc per octo menses et unum diem obsederant, et in eadem jam capta per tres hebdomadas obsessi sunt. In qua obsidione diuturna tantus confluxit conventus gentilium, ut nullus meminerit copiosiorem se vidisse vel audisse  novem diebus. Tot rebus occurrentibus, noluerunt eam incaute dimittere; sed fideli delegaverunt tutelae. Comes autem et Buamundus peculiariter super eam sibimet cogitabant. civitatem munitam et opimam, et multis Agarenorum nationibus refertam. Die vero crastina civitatem cum suis expugnare coepit; sed obs