comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
3ͦ Dona ẽ terra altitudine
montium temꝑamento colliũ
et planitie campoꝵ. et bonũ ẽ¬
predium amenum et fertile. et
bona domus paribr menbris
dispoĩta. et ampla et lucida et
bona aninalia animata corpa
et bonus aer modestus et sa¬
lubris et bonus cibus suauis
acq aptus ualiticonn. et boã
ualitudo sine dolorib et sine¬
lassitudine. et bona. facies ho¬
minis dimensa pariliter et
affecta hylariter. et loculent̾
colorata. et boms aĩmus ami¬
ci consensionis dulcedine et
amoris fide. et bonus uir uistꝰ
et bone diuitie. quia facile ex¬
pediunt. et bonum celum cũ
sole luna et scellis. et bom an¬
geli scã obediencia et bona locu¬
tio suauiter docens et cõgruẽs
monens audientem. et bonĩ
Ronũ hoc et bomim illud. col¬
le hoc et tolle illud. et uide ip̃m
bonum. si potes. Ita uidebis deũ
non alio bonum. Seo bommi
om̃is bomi. Neq enim in hiis
om̃ibus bois uł que cõme¬
moraui. uł que alia cerm̃tur
siue cogitantur diceremus

Expanded text:
 bona est terra altitudine montium et temperamento collium et planitie camporum, et bonum praedium amoenum ac fertile, et bona domus paribus membris disposita et ampla et lucida, et bona animalia animata corpora, et bonus aer modestus et salubris, et bonus cibus suavis atque aptus valetudini, et bona valetudo sine doloribus et lassitudine, et bona facies hominis dimensa pariliter et affecta hilariter et luculenter colorata, et bonus animus amici consensionis dulcedine et amoris fide, et bonus vir justus, et bonae divitiae, quia facile expediunt, et bonum coelum cum sole et luna et stellis suis, et boni Angeli sancta obedientia, et bona locutio suaviter docens et congruenter monens audientem, et bonum Bonum hoc et bonum illud: tolle hoc et illud, et vide ipsum bonum, si potes; ita Deum videbis, non alio bono bonum, sed bonum omnis boni. Neque enim in his omnibus bonis, vel quae commemoravi, vel quae alia cernuntur sive cogitantur, diceremus
Abbreviated transcription (Latin):
tuit audiamꝰ. Multi emĩ cade
uolunt cum dauid et nolunt
surge cum dauid. Non ergo ca¬
dendi exemplum ꝓponitur. s
si cecideris resurgendi. attenoe¬
ne cadas. Nõ sit delectatio mi¬
noꝵ lapsus maioꝵ. Sed sit ca¬
sus maior cremor minoꝵ.¬
est. Audiant qui nõ cecidunt
ne cadant. Audiant qui ce¬
cid̾unt ut surgant. Tanti¬
dientes et querunt patrocinia
peccandi attendunt unde de¬
fendãt quod cõmitt̾e ꝑau̾ũt.
non unde timeant quod cõmi¬
sunt: et dicit sibi. Siautem

Expanded text:
tur, audiamus. Multi enim cadere volunt cum David, et nolunt surgere cum David. Non ergo cadendi exemplum propositum est, sed si cecideris, resurgendi. Attenne cadas. Non sit delectatio minorum, casus majorum: sed sit casus majorum, tremor min. Audiant qui non ceciderunt, ne cadant. Audiant qui ceciderunt, ut surgant. Adientes, et quaerunt sibi patrocinia peccandi; attendunt unde defendant quod committere paraverunt, non unde caveant quod non commiserunt, et dicunt sibi: Si
Abbreviated transcription (Latin):
ad illicita. et aliena progrediẽs.
frenanda non relaxanda ĩꝑio
dampnanda non impio collo¬
canda attende securus si nõ
hẽs unde mouearis. S respon¬
des fortiter teneo. nũquid tu
fortior qmͣ dauid. Admonet
etiam tale exemplum no se
cii ulti enĩ res adu̾sas timẽt.
ri. Prius corrũpunt ꝓsꝑaut
inueniant quod frangant
aduersa/ frẽs mĩ adu̾sus feli¬
citatem acrius niguandum
ubi factꝰ est securus denictis
hostib p̾ssuris caruit tumo¬
rem exercuit. ualeat hoc exẽ¬
plum / adid ut timeamꝰ feli¬
malum uon cõmiẜunt. ut ni¬
gilent custodire integritate
nam.et ẽ attendunt᷑. ħmag¬
num cecidisse ꝑui timeant.
Sin̾o anquis iam lapsus R

Expanded text:
ad illicita et aliena progrediens, ad illicita et aliena progrediens, frenanda est, non relaxanda; imperio domanda, non in imperio collocanda. Attende securus, si non habes unde movearis. Sed respondes: Fortiter teneo. Numquid tu fortior quam David? 4. Admonet etiam tali exemplo, non ses. Multi enim res adversas timent, res ri. Prius corrumpit prospera, ut inveniat quod frangat adversa. Fratres mei, adversus felicitatem acrius vigilandum um. Factus est securus devictis hostibus, pressura caruit, tumor excrevit. Valet ergo hoc exemplum ad id, ut timeamus feliui non commiserunt, ut vigilent custodire integritatem suam, et cum attendunt magnum cecidisse, parvi timeant. Si vero aliquis jam lapsus haec
Abbreviated transcription (Latin):
iud enim nullum sibiad etẽ¬
ꝑlum ꝓposuerat. ut tu. cecite¬
rat lap̾su cupiditatis non pa
odit danid. Prepas te ad pec¬
candum. Disponis peccate. li¬
brum dei ut pecces in spicis.
Scripturas dei adħ andis ut
facias quod displicet deo. R
non fecit dauid correptus est
ꝑ ꝓpham. non lapsus est ĩ pro¬
infirmitatem suam. et que con
defigunt in pulcritudine car¬
uis aliene. nec seip̃os faciunt
de pu̾sa simplicitate secures.
nunt enim sibi casum dauid.
et ad hoc illum magnum ui¬
dent cecidisse. ut parui nõ ca¬
possint cadere. Repͥmunt g¬
ergo occulos appetulantia ñ
se facile adiungunt. nõ se¬
miscent mulierib alienis.
non leuant occules faciles
ad aliena domicilia ad alie¬
na so laria. delonge enĩ m¬
dit dauio illani in q̃ captꝰ ẽ
Mulier longe.libido ꝓpe. ali¬
bierat gȯ uideret . inͦ illo unde
tas carnis. recordanda sũt
regnet. In est pcc̃m cum delec¬
taris. tegnat si consenẜis. car¬
nał delectatio pres tim usq

Expanded text:
id nullum sibi ita ad exemplum proposuerat, ut tu: ceciderat lapsu cupiditatis, non patodit David: praeparas te ad peccandum, disponis peccare: librum Dei ut pecces inspicis; Scripturas Dei ad hoc audis, ut facias quod displicet Deo: hoc non fecit David; correptus est per Prophetam, non lapsus est in proinfirmitatem suam; et quod damdefigunt in pulchritudine carnis alienae, nec seipsos faciunt de perversa simplicitate securos, nunt enim sibi casum David, et ad hoc illum magnum vident cecidisse, ut parvi nopossint cadere. Reprimunt enim oculos a petulantia, non se facile adjungunt, non miscent se mulieribus alienis, non levant oculos faciles ad aliena maeniana, ad aliena solaria. De longe enim vidit David illam, in qua captus est. Mulier longe, libido prope. Alibi erat quod videret, in illo unde c infirmitas carnis, recordanda sunt regnet. Inest peccatum, cum delectaris; regnat, si consenseris. Carnalis delectatio, praesertim usque
Abbreviated transcription (Latin):
lore dicimus et tremore. S
tamen deus noluit tace̾ qͥ nõ¬
luit scribi. dicam gͦ non qd̾
uolo s quod cegor. Dicam nõ
exhortans adimitationem.
sed instruens ad timorem.

Expanded text:
em dicimus et tremore, sed tamen Deus noluit taceri quod voluit scribi. Dicam ergo non quod volo, sed quod cogor; dicam non exhortans ad imitationem, sed instruens ad timorem.
Abbreviated transcription (Latin):
io nolo ut ta me punias. qr
ego pcc̃m meũ punio. i̾o peto
ut tu iguosças. quia ego ag
Non intueor alios oblitus m̃i
de occulo frĩs mei. eum sit tͣbeᷤ
in occło meo. s peccatum me¬
um añ me est semꝑ.¬

Expanded text:
ideo nolo ut tu me punias, quia ego peccatum meum punio; ideo peto ut ignoscas, quia ego agnnon intueor alios oblitus mei, de oculo fratris mei, cum sit trabes in oculo meo : peccatum meum ante me est
Abbreviated transcription (Latin):
agentem. Ad te nathan ꝓph̾a
non ẽ missꝰ. Ipẽ dauio ad ce mis¬
sus est. Audieum clamantez
et simul clama. Auoi gemẽtẽ
et congemisse. Audi flentem
et cõlacrimare. Audi correptũ
et conletare. Si tibinon potu¬
it ĩtcludi peccatum spes ue¬
nie non ĩtcludatur. Missus

Expanded text:
mentem. Ad te Nathan propheta non est missus, ipse David ad te missus est. Audi eum clamantem, et simul clama; audi gementem, et congemisce; audi flentem, et lacrymas junge; audi correctum, et condelectare. Si tibi non potuit intercludi peccatum, spes veniae non intercludatur. Missus
Abbreviated transcription (Latin):
peccas. et eligendi bom auidi¬
date falleris. et ineo reus gõ¬
bonum consilium dei nõ au¬
dis. Quid continenoũ et qͥd
eligendum sic. quod fortene¬
gligis discere. Simeligendo
bono falleris ubi peccas. qr si
bonum queris ut refectionẽ
desideras. Bona sunt ista q̃
queris. Sed mala tibi erimit
deẜto illo a quo bona facta st̃.
Ronũ tuum quere o aĩa:
Sũmum bonum hoc ẽ tuũ
bonum. Quid ergo dest: cui
sũmũ bonum. bonum ẽ Sñt
enm et inferiora bona que
noli hec sola querere. Coheres
xp̃i quid gaudes quia sotius
es pecori. erige spem tuam ad
bonimi bonorum om̃ium ip̃e
erit bonum tuum aquo in
tuo genere factus es bonus.
et omĩa in suo genere bona¬
facta sunt.¬

Expanded text:
peccas, eligendi bona aviditate falleris; et in eo reus bonum consilium Dei non audis, quid contemnendum et quid eligendum sit; quod forte negligis discere, si in eligendo bono fallebaris. Ubicumque peccas quasi bonum quaeris, quasi refectionem desideras. Bona sunt ista quae quaeris; sed mala tibi erunt, deserto illo a quo bona facta sunt. Bonum tuum quaere, o anima. Summum bonum, hoc est tuum bonum. Quid ergo deest cui summum bonum bonum est? Sunt enim et inferiora bona, quae noli solum quaerere. Cohaeres Christi, quid gaudes, quia socius es pecori? Erige spem tuam ad bonum bonorum omnium. Ipse erit bonum tuum, a quo tu in tuo genere factus es bonus, et omnia in suo genere facta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Qui certamĩbo delec¬
tantur alienabumtur apace.
et sĩnnis difficultatib impli¬
cabuntur. Inicium eĩ sũme
difficultatis ẽ bellũ atq cõtẽp¬
tio. et per hoc significari arbitr

Expanded text:
qui certaminibus delectantur, alienabuntur a pace, et summis difficultatibus implicabuntur. Initium enim summae difficultatis est bellum atque contentio, et hoc significare arbitr
Abbreviated transcription (Latin):
do Omnes qui ab incio se¬
suli fuerunt insti caput xp̃
hñt. Illum enim uenturu
c̃ẽ crediount quem nos ueĩsse
et in eius fide et ip̃i sanati sũt .
meratis ficelib obinicio usq
infinem. adiunctis etiam le¬
ut fiat illa ciuitas sub imore¬
ge. et una quedam ꝓm̃cia sb
uno imꝑatore felix in ꝑpetua
pace et salute laudans dnm̃n
sine fine. bta sine fine.

Expanded text:
 Omnes qui ab initio saeculi fuerunt justi, caput Christum habent. Illum enim venturum esse crediderunt, quem nos venisse t in ejus fide et ipsi sanati sunt, imeratis fidelibus ab initio usque in finem, adjunctis etiam leut fiat illa una civitas sub uno rege, et una quaedam provincia sub uno imperatore, felix in perpetua pace et salute, laudans Deum sine fine, beata sine fine.
Abbreviated transcription (Latin):
escas inquirat. młtũ errat. Nõ eĩ h est
susciꝑe abstienciam. s mutare luxuri¬
am. Qũo istis dcũri sumꝰ: Ut qd̃ sibi
subtrahũt. dent pauꝑib. A quib soli¬
tus cibus ita relinquitur. ut ĩ alio tẽpe¬
ꝙͣ qd̃ minus erogat abstĩencia. ẜuet ꝑ¬
manens auancia. nel cõsumat dila¬
taluxuria:¬

Expanded text:
s inquirant, multum errant. Non enim est hoc suscipere abstinentiam, sed mutare luxuriam. Quomodo istis dicturi sumus, ut quod sibi detrahunt dent pauperi; a quibus solitus ita cibus relinquitur, ut in alio compad minus erogat abstinentia, servet permanens avaritia, aut consumat dilata luxuria
Abbreviated transcription (Latin):
est patris dext̾a nisi eternã illa
ineffabłis q felicitas quo ꝑueĩt
filius hominis etiam carnis ĩ¬
mortalitate ꝑcepta. Nam et si ita
ẜm effectiuam uͥtutẽ sapienter
et fideliter cogitemus. Quid in
dixit. Et brachiũ dñi cui reue¬
latum est.¬

Expanded text:
em Patris dextera, nisi aeterna illa ineffabilisque felicitas, quo pervenit Filius hominis etiam carnis immortalitate percepta? Nam si ita secundum effectivam virtutem sapienter et fideliter cogitemus, quid intdixit: Et brachium Domini cui revelatum est
Abbreviated transcription (Latin):
.uii. Ego fateor me ex eor nuo
bento ꝓficiũt. Unde si aliqͥd ĩ
cautius. uł intoctius a me põi¬
tũ ẽ. qd̃ nõ solũ ab aliis qui id
uite possũt m̾ito rep̾hẽdatur.
uer ⁊̃ ameip̃o. Quia et ego
saltim pꝰea uit̾e debeo. si ꝓficio.
Nec miranoũ ẽ. nec dolenouz
s potius ignoscẽdũ atq gratu¬
landũ. nõ qr erratũ ẽ. s qi ĩpro¬
batũ ẽ. Nam nimis ꝑuerse seipͣ
amati qui et alios uult erra¬
re. ut error suus lateat. Erto
eĩ melius et utilius uͥ ip̃e erra¬
uit. alii nõ errent quoꝵ admo¬
nitu errore careat qd̃ uolu̾it
saltẽ cõites ertoris nõ hẽat
õiũ libroꝵ meoꝵ q̃ mͥ scribe di¬

Expanded text:
inde fateor me ex eorum nubendo proficiunt. Unde si aliquid vel incautius, vel indoctius a me positum est, quod non solum ab aliis qui videre id possunt, merito reprehendatur, verum etiam a meipso, quia et ego saltem postea videre debeo, si proficio; nec mirandum est, nec dolendum: sed potius ignoscendum atque gratulandum, non quia erratum est, sed quia inprobatum. nam nimis peruerse se ipsum amat, qui et alios uult errare, ut error suus lateat. quanto enim melius et utilius, ubi ipse errauit, alii non errent, quorum admonitu errore careat! quod si noluerit, saltem comites erroris non habeat. omnium librorum
Abbreviated transcription (Latin):
ĩnuicicias. bellũ. ħ c̾ta sentimus.
ꝑacẽ u̾o ĩcertũ bonũ. qm̃ corda
eoꝵ cũ quib eam ten̾e uolumuᷤ
ignoramꝰ: Et si hodie noste pos¬
nẽtur domo. Et cñ quis inte secu¬
rus ẽ cũ tanta sepe mala ex eoroc
cultis insidus extiterũt. tanto am̃¬
riora ꝙͣto par dulcior fuit queue¬
ra putata ẽ. cũ astussissie fingetur.
ꝑp̃ quod oiu pectora sic attingiti
lit cogat ĩ gemitũ qd̃ ait Cullius.

Expanded text:
la certa sentimus; pacem uero incertum bonum, quoniam corda eomm, cum quibus eam tenere uolumus, ignoramus, et si hodie nosse posnentur domo? Et tamen quis inde securus est, cum tanta saepe mala ex eorum occultis insidiis exstiterint, tanto amariora, quanto pax dulcior fuit, quae uera putata est, cum astutissime fingeretur? Propter quod omnium pectora sic adtingit, ut cogat in gemitum, quod ait Tull
Abbreviated transcription (Latin):
corpeas uo luꝑtates. neglecta tẽpe¬
se amantis laudari ab hõibr. spieto
tẽtõns iustĩa cõtẽpta. ac ꝑ hoc. qui
si ad ipiscatur ip̃e fit ĩ bono malu.
et miser meliore priuatus.

Expanded text:
corporeas uoluptates neglecta tempeeruerse amantis laudari ab hominibus spreto tentioris iustiore contemta. ac per hoc qui si adipiscatur, ipse fit in bono malus et miser meliore priuatus.
Abbreviated transcription (Latin):
porum / ac doctrine uł artes
animaꝵ. et ordinem aliquẽ
tenet aut pecit sicut sunt põ¬
dera uł collocationes corpor¬
acqz amores. aut delectacoes
animaꝵ. O porcet igitur ut cͤ¬
atorem ꝑ ea que facta sunt ĩ¬
tellectu conspicientes trini¬
tatem intelligamꝰ euiꝰ incre¬
aturis qũo dignum est appet
uestigium. In illa enim trimi¬
om̃ium et ꝑfectissima pul¬
critudo et beatissima delecta¬
tio.

Expanded text:
 artes animarum; et ordinem aliquem petit aut tenet, sicut sunt pondera vel collocationes corporum, et amores aut delectationes animarum. Oportet igitur ut Creatorem per ea quae facta sunt intellecta conspicientes, Trinitatem intelligamus, cujus in creatura quomodo dignum est, apparet vestigium. In illa enim Triniomnium, et perfectissima pulchritudo, et beatissima delectatio.
Abbreviated transcription (Latin):
Dec oĩa que arte diuina fta
sunt. et unitatem quãdam
in se oscenount. et spẽm et
ordinem. quidquio enim ẽ
et unũ auquid est. sicut sũt¬

Expanded text:
ia quae arte divina facta sunt, et unitatem quamdam in se ostendunt, et speciem et ordinem. Quidquid enim horum est, et unum aliquid est. »
Abbreviated transcription (Latin):
In ip̃a cor¬
reptõne uel coheitone alieno¬
ꝵ poc̃oꝵ cauẽdũ ẽ. ne se extollat
qui alterũ corripit. et aplica ẽ
intus lenitatis teneatur dilcĩo.

Expanded text:
in ipsa correptione, vel coercitione alienorum peccatorum cavendum est, ne se extollat, qui alterum corripit, et apostolicaintus lenitatis teneatur dilectio.
Abbreviated transcription (Latin):
tis. Si forsitan ut solet
hum̃ane fragilitatis condi¬
tio aliqua negłie macła ma¬
lignus sp̃s in nob inficit ci¬
tiłis ꝑ confessionem et pẽi¬
centiam fontemq lacrimia¬
rum abluere cum oĩstudio
festinemus. ne diu sine amu¬
Quia ꝑacior est nos recipe
op̃s deus odit in om̃ib ho¬
minib .i. negligentiam re¬
u̾itendi et desꝑationem sa¬
lutis. tm̃ ħ absint acogita¬

Expanded text:
t si forsitan, ut solet humanae fragilitatis conditio, aliquam negligentiae maculam malignus spiritus in nobis infigat, citius per confessionem et poenitentiam fontemque lacrymarum abluere eam omni studio festinemus, ne diu sine amiquia paratior est nos reciperomnipotens Deus odit in omnibus hominibus, id est, negligentiam revertendi, et desperationem salutis. Tantum haec absint a cogita
Abbreviated transcription (Latin):
fieri petimus uoluntatẽ dni
in celo et in terra. qd̾ utrunq
ad cõsũmationem nre ĩcolu¬
mitatis ꝑtinet et salutis. Nã
cum corpus ex terra et sp̃m pos¬
sideamꝰ ex celo ip̃i terra et celũ
sumus. et in utroq .i. in corpõe
et in sp̃u. ut dei uoluntas fiat
oramus. Est emĩ inter carnẽ
et sp̃m colluctatio. et discordã¬
tibꝰ aduersus se ĩuicem coti¬
diana congressio. ut non ea¬
que uolumus ip̃i faciamus
dum sp̃s celestia et diuina
querit. caro terrena et scłaria
concupiscit. et ideo pecimus
inter duo ista ope et aucilio dĩ.
concordiam fieri ut dum in
sp̃u et carne uoliitas dei g̾it᷑.
que ꝑ eum renata est aĩa r̾uet᷑.¬

Expanded text:
em petimus uoluntatem Dei in caelo et in terra: quod utrumque ad consummationem nostrae incolumitatis pertinet et salutis. nam cum corpus e terra et spiritum possideamus e caelo, ipsi terra et caelum sumus et in utroque id est et corpore et spiritu ut Dei uoluntas fiat oramus. est enim inter carnem et spiritum conluctatio et discordantibus aduersum se inuicem cottidiana congressio, ut non quae uolumus ipsa faciamus, dum spiritus caelestia et diuina quaerit, caro terrena et saecularia concupiscit. et ideo petimus inter duo ista ope et auxilio Dei concordiam fieri, ut dum et in spiritu et in carne uoluntas Dei geritur, quae per eum renata est anima seruet
Abbreviated transcription (Latin):
siłis sic longe ab eofiat. nc̃ce ẽ/ auda¬
cia qua uult eẽ siłior. Ip̃a ẽ. qua legi¬
b dei obtẽp are detractat. du sue pote¬
atq cupiditate ad inferiora. ꝙͣ ẽ ip̃e.
tanto stulticia miseriaq cõpletur.
Dũcõne igͥ redit in deũ. qua se illi nõ
oppon̾e. s suppon̾e affectat. Od̾ ꝙto
fecerit inftancius atq studiosius.
tãto erit beatior atq sublimior. et il¬
lo solo dũante lib̾rimus

Expanded text:
 audacia qua vult esse similior. Ipsa est qua legibus Dei obtemperare detrectat, dum suae poteatque cupiditate ad inferiora quam est ipse, tanto magis stultitia miseriaque completur. Dilectione igitur redit in Deum, qua se illi non componere, sed supponere affectat. Quod quanto fecerit instantius ac studiosius, tanto erit beatior atque sublimior, et illo solo dominante liberrimus
Abbreviated transcription (Latin):
le desid̾asti. et docet ꝙ bene de
in istis ꝓsꝑitatib fau̾et nobis.
ut omnĩa nob̾ hũndarent. mil¬
lamq in cp̃re isto mortalita¬
tis nr̃e cribulatione nullas
p̾ssuras angustias q pac̾en᷑.
non dic̾emꝰ nsi ista eẽ sũma
bona que p̾stat deus ẜuis sui

Expanded text:
le desiderasti, et docet quid debeas in istis prosperitatibus faveret nobis, ut omnia nobis abundarent, nullamque in tempore isto mortalitatis nostrae tribulationem, nullas pressuras angustiasque pateremur; non diceremus nisi ista esse summa b
Abbreviated transcription (Latin):
Ip̃a cormpiẽda st̃. coram oĩb. q̃
peccãtur coram oĩb. Ip̃a corri¬
pienda st̃ secretius. que pͤ cãt
secretius. Distribuite tẽpa. et ꝯ¬
cordate scripturã. Sic agamus.
et sic agẽdũ ẽ. nõ solũ qñ in noᷤᷤ
peccatur. s eciam qñ pcatur ab
alio et ab altero nesciatur. Nesci

Expanded text:
ripienda sunt coram omnibus quae peccantur coram omnibus. Ipsa vero corripienda sunt secretius quae peccantur secretius. Distribuite tempora, et concordat scriptura. Sic agamus, et sic agendum est, non solum quando in nos peccatur, sed etiam quando peccatur ab aliquo, ut ab altero nesciatur, i
Abbreviated transcription (Latin):
alius illũ nouit. Ego aũt nolo
illũ publice cornꝑe. et tu q̃ris ĩ¬
scriptis. Ego ꝓrsus nec ꝓto. nec¬
tñ negligo. Corripio ĩ secreto.ꝑo¬
no ante ocłos eiꝰ dei iudiciũ. Ter¬
reo cruẽtam cõsciam. ꝑsuateo pe¬
utẽciam. Hac caritate p̾diti eẽ
debemꝰ. Unde alu hõies teprehẽ¬
aut ꝑutant nos scire qd̃ nescimꝰ
aut putant nos tace qõ scimus
ram te cornpio. qr curare nolo
nõ accusare. Sũt hõies adult̾i
ĩ domib siis. ĩ secreto pcant. Ali

Expanded text:
 novit. Ego nolo illum publice corripere, et tu quaeris inscribere? Prorsus nec prodo, nec negligo: corripio in secreto, pono ante oculos ejus Dei judicium, terreo cruentam conscientiam, persuadeo poenitentiam. Hac caritate praediti esse debemus. Unde aliquando homines reprehenaut putant nos scire quod nescimus, aut putant nos tacere quod scimram te corripio, quia curare volo, non accusare. Sunt homines adulteri in domibus suis, in se
Abbreviated transcription (Latin):
pi coniuges manen¬
te plane uxoris uolinitate
adhibere auam unde coes
filii nascantur uniꝰ cõmix¬
tione ac sennĩe. Alt̾iꝰ aũt iu¬
re ac põtate apud antiquos
patres fas erat. Utrum at̃¬
et minc fas sit. non tem̾e
dixerim. Non est enĩ mĩc
illa ꝓpagandi nccͣitas que
cunc fuit qñ et petitibus¬
et cõnigib alias pp̃ copio¬
siorem post̾itatem suꝑon¬
cere licebat quod minc ñ¬

Expanded text:
 coniuges manent. plane uxoris uoluntate adhibere aliam, unde communes filii nascantur unius conmixtione ac semine, alterius autem iure ac potestate apud antiquos patres fas erat; utrum et nunc fas sit, non temere dixerim. non est enim propagandi necessitas, quae tunc fuit, quando et parientibus coniugibus alias propter copiosiorem posteritatem superducere licebat, quod nunc
Abbreviated transcription (Latin):
Non om̃is defectus uł culpe
Nam cum sint inter se duois¬
ta contraria proficere et defi¬
cere usitatius profectꝰ ĩ bono.
accipitur defectꝰ in malo. qñ
non additur uł subĩtelligitur
inquid ꝓficiatur uł deficiat᷑.
Cum u̾o additur põt et malũ
õe proficere. bonumq defic̾e.
aꝑte quippe dixit apłs. poro
tates deuita. Multuin enim
ꝓficiunt ad impietatem. ait
et de quibusdam proficientes
in peiꝯ Ita et defectus a bono
in malimmi. Malus est. A malo
in bonum bonus est. Bonꝰ
quippe defectꝰ dictus est. Desi¬
derat et deficit amma mea ĩ
atria domini

Expanded text:
Non omnis defectus vel culpaNam cum sint inter se duo ista contraria, proficere et deficere; usitatius profectus in bono accipitur, defectus in malo, quando non additur vel subintelligitur in quid proficiatur vel deficiatur: cum vero additur, potest et malum esse proficere, bonumque deficere. Aperte quippe dixit Apostolus, tates evita: multum enim proficient ad impietatem» : ait et de quibusdam, «Proficient in pejus» . Ita et defectus a bono in malum malus est, a malo in bonum bonus est. Bono quippe defectu dictum est, «Desiderat et deficit anima mea in atria Domini
Abbreviated transcription (Latin):
eris ille nõ fantasmate sõpniatus.
s ab ip̃a u̾itate formatus cõsul et põ¬
tifer. Uacuas ymagines fłi opis mmi¬
adheas. induuso ꝑ itinera dĩna comi¬
tatu.ut et sacertotiũ corde ꝑfc̃o discaᷤ
mereri. et ppłis ad salutẽ magr̃o ore
cõsułe. Satis ẽ hoc mõitis et horta¬
tui. Modico eĩ sermone et labore te
arbitror militantẽ ad xp̃m posse in¬
citari. Iã apueris ad studia ueritatis

Expanded text:
eris ille non phantasmate somniatus, sed ab ipsa veritate formatus consul et pontifex, vacuas imagines falsi operis imadhaereas indiuulso per itinera diuina comitatu, ut et sacerdotium corde perfecto discas mereri et populis ad salutem magistro ore consulere. Sat hoc monitis et hortatui. modico enim sermone et labore te arbitror, mi Licenti, ad Christum posse incitari, iam a pueris ad studia ueritatis
Abbreviated transcription (Latin):
tẽptus est inter nes anobis.
et postea nobiscum. et docuit
nes contempni quia cõcẽptꝰ
est. docuit nes tollerare. quia
tollerauit. docuit pati. qr passꝰ
est. et ꝓmisit resurrectures qr
resurrexit. inseip̃o ostendens
quio sꝑare debeannis.

Expanded text:
temptus est inter nos a nobis, et postea nobiscum, et docuit nos contemni, quia contemptus est; docuit tolerare, quia toleravit; docuit pati, quia passus est; et promisit resurrecturos, quia resurrexit, in seipso ostendens quid sperare debeamus.
Abbreviated transcription (Latin):
mordaces scissure. ꝑturbatõnes.
merores. formidies. insana gau¬
dia. discoroie. lites. bella. ĩsioien
micicie. fła adulatõ. Fraus. furtũ.
tas. senicia. nequicia. luxuria. petu¬
lancia. ĩputẽçia. fornicatõnes. ad¬
eciam dic̾e. sacrilegia. heses. blas¬
femie. piuria. oppressiones mocẽ¬
dicia. molẽtie.latro cinia. et qͥcꝙ
tũ de uita ista hõim nõ receoit. Ue
tis. et pu̾si amoris radiceuẽienti¬
a cũ qua oĩs filius adam nascitur.

Expanded text:
mordaces cure, perturbationes, merores, formidines, insana gaudia, discordie, lites, bella, insidie, fallacia, adulatio, fraus, furtum, a, sevitia, nequitia, luxuria, petulantia, impudentia, fornicationes, adetiam dicere, sacrilegia, hereses, blasphemie, periuria, oppressiones innocendicia, violentie, latrocinia; et quicquid tamen de uita ista hominum non recedit? Verum ris et peruersi amoris radice uenientia, cum qua omnis filius Adam nascitur.
Abbreviated transcription (Latin):
Cede dinis uocib. ne ꝑturbeis
et ampliꝰ uulnereris. Cõmis¬
sum ẽ ne defendatur. In cõfes¬
sionem ueniat non in defen¬
sionem. Adhibes te defenscez
pcc̃i tui. Uinceris non uincẽ¬
tem patronum adhibuisti.
Non tibi est utilis defensio
tua. Quis es qui te defen¬
dis te. ydoneꝰ es. te ad accusã¬
dum/ noli dicere. Aut nichil
feci. aut quid magnũ feci. aͭͤ h
fecerunt et alii. Sienim fa¬
ciendo peccatum nichil te di¬
cis fecisse. nichil eris. nichil
accipies. Paratus est deus
dare indulgentiam. claudis
Iule ꝑatus est dare. tu noli
oppon̾e obicem defensionis.
s aꝑi sinũ confessionis. qr¬

Expanded text:
cede divinis vocibus, ne perturberis et amplius vulnereris: commissum est, non defendatur; in confessionem veniat, non in defensionem. Adhibes te defensorem peccati tui, vinceris: non innocentem patronum adhibuisti, non est tibi utilis defensio tua. Quis es enim qui te defendas? Idoneus es tu ad accusandum te. Noli dicere, aut, Nihil feci; aut, Quid magnum feci; aut, Fecerunt et alii. Si faciendo peccatum nihil te dicis fecisse, nihil eris, nihil accipies; paratus est Deus dare indulgentiam, claudis paratus est dare, noli opponere obicem defensionis, sed aperi sinum confessionis. A
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ab eius sẽie adiuto sua gr̃a. id̃ ipͦ
Ita fcm ẽ. ut nec deũ aliqͥo futurũ
lateret. nec p̾sciẽto qũeꝙͣ pcare cõ¬
pelleret. Et quio ĩteet ĩter ꝓpriam
ce et humane ratõnali creature.ꝯ¬

Expanded text:
 ab eius semine adiuto sua gratia idem ipIta factum est, ut nec Deum aliquid futurorum lateret, nec praesciendo quemquam peccare conpelleret et, quid interesset inter propriam cae et humanae rationali creatur
Abbreviated transcription (Latin):
Illis qui desꝑatione ꝑiclitã
miqꝰ cõuersus fu̾it omes
iniquitates eius obliuiscar.
Propter illes ergo qui de¬
sꝑatione ꝑiclitantur. ꝓposu¬
it indulgentie portum. pp̃¬
eos u̾o qui spe ꝑiclitantur.
et dillatõib illudũt᷑ fecit
diem mortis incertũ

Expanded text:
ui desperatione periclitantur, iniquus conversus fuerit, omnes iniquitates ejus obliviscar . Propter illos ergo qui desperatione periclitantur, proposuit indulgentiae portum: propter illos qui spe periclitantur et dilationibus illuduntur, fecit diem mortis incertum.
Abbreviated transcription (Latin):
libet laxem habenas cupidi¬
tatib meis impleam desid̾
ia mea. Quare hoc. quia mi¬
Ficors est dñs. Bonus deus.
tes sibi iam non posse igno¬
sci penitentib. et statuentes
ad dampnationẽ sine dubio
obstinatos dicunt apud se¬
metipos Iam dampnati su¬
mus. Quiare quod uolu mꝰ¬
nõ facimꝰ. aĩo gladioꝵ ferr o
destinatoꝵ. Ideo molesti sunt
desꝑati. Iam enĩ quod time¬
ant non hñt . et uehem̃ter
timendi sunt. Istos desꝑatio
necat. Spes illos inter spem
et desꝑacõem fluctuat aĩmͦ
Metuendũ est ne te occidat
endũ. Eursus ne te occidat
desꝑatio. et cum putas iãm
tibi non ignosci. quia gͣuia
cõmisisti non agas pmam
et incurras iudicis smnãm.¬

Expanded text:
libet; laxem habenas cupiditatibus meis, impleam desideria animae meae. Quare hoc? Quia misericors est Deus, bonus est Deus, tes sibi non posse jam ignosci poenitentibus, et statuentes se ad damnationem sine dubio destinatos, dicunt apud seipsos, Jam damnandi sumus, quare non quod volumus facimus? animo gladiatorum ferro destinatorum. Ideo molesti sunt desperati: jam enim quod timeant non habent, et vehementer timendi sunt. Istos desperatio necat, spes illos. Inter spem et desperationem fluctuat animus. Metuendum est ne te occidat endum est rursus ne te occidat desperatio, et cum putas jam tibi non ignosci quae gravia commisisti, non agas poenitentiam, et incurras in judicem Sa
Abbreviated transcription (Latin):
Scaritas qmͣ magnas uireᷤ
habes que de celo deum depo¬
siustiO cara sanitas. O scã
et uera caritas que tanta es
in cerris qnta eris in celis. q̃
tm̃ potes ihac pugna morta¬
litatis adhuc solicita qñtum
pot̾is ĩ illa pace ꝑfecta. et secu¬
ra. Enigila itaq om̃is aĩma
xp̃iana. et si inte emmnet uir¬
tus caritatis que omĩa susti¬
net. dñi tui unitate uestigia.
xp̃s enim ait petrus apłs pro
nobis passus est uob̾ relinq̃ns
exemplum. ut seqͣmĩ uestigia
eius . Et si ille pp̃ tͥe de celesti
sede ad terrena descendit. tu
pp̃ te fuge terrena appete celes¬
factus ẽ ip̃e saluator surge et am¬
bula.¬

Expanded text:
aritas quae magnas vires habes, et de coelo Deum deposuisti; o cara sanitas, o sancta et vera charitas quae tanta es in terris, quanta eris in coelis! Quae tantum potes in hac pugna mortalitatis adhuc sollicita, quantum poteris in illa perfecta pace secura? Evigila itaque omnis anima christiana, et si in te eminet virtus charitatis quae omnia sustinet, Domini tui imitare vestigia. s enim, ait apostolus Petrus, pro vobis passus est, relinquens vobis exemplum, ut sequamini vestigia ejus . Et si ille propter te de coelesti sede ad terrena descendit: tu propter te fuge terrena, appete coelesfactus est ipse Salvator: surge, ambula
Abbreviated transcription (Latin):
maxĩe. q̃ incautam uiam eta¬
tẽ facile caꝑiũt ꝑ amicabłes
ĩuo lutũ. Alt̾ũ qd̾ q̃dam noria
tatĩ ꝓut quisq posset deffẽdere.
molientib. Q ͦ successu creberri¬
mo gaudebat adolescẽtis aĩosi¬
tas. et ĩpetus suos ꝑnicatie ma¬

Expanded text:
maxime, que incautam illam etatem facile capiunt, per ammirabiles involutum, alterum, quod quedam noxia tatim, ut quisque posset, defendere molientibus. Quo successu creberrimo gliscebat adolescentis animositas, et impetu suo in pervicaciae ma
Abbreviated transcription (Latin):
uelut dĩnando predicunt. qua¬
pp̃ bono xpĩano sine matheatici
siũ quilib ĩpie dĩnantiũ ma¬
xime dicentes u̾o cauendi sunt
ne consorcio demonior aiãm
deceptam pacto quodam socie¬
tatis irreciant

Expanded text:
icunt. Quapropter bono christiano, sive mathematici, sive quilibet impie divinantium, maxime dicentes vera, cavendi sunt, ne consortio daemoniorum animam deceptam, pacto quodam societatis irretiant
Abbreviated transcription (Latin):
titur ꝑtim facilioris sensus acu
liorib uigent partim expiẽtia
calidiore ꝓpter magnam n lõ¬
gitudine uite ꝑtin scĩs ange¬
us quid ip̃i ab omipocente deo

Expanded text:
tim quia subtilioris sensus acumtilioribus vigent, partim experientia callidiore propter tam magnam longitudinem vitae; partim sanctis Angelis quod ipsi ab omnipotente Deo
Abbreviated transcription (Latin):
Quod ẽ cibus ad salutem
hominis. hoc ẽ concubitus
ad salutem generis. Et ucrũ¬
q non est sine delectatione
ꝑantia refrenante in usum
naturalem redacta libido ẽẽ
non põt. Quod ẽ antem in
sustentanda uita illicitꝰ cibꝰ.
hoc ẽ in acquirenda prole for¬
incarius uł adult̾inꝰ conen¬
bitus. Et ꝙ est in luxuria
uentris et gͥuturis inlicitus
cibus hoc ẽ in libidine nlła
ꝓlem querente illicitꝰ con¬
cubitus. Et quod est in ci¬
bolicito non miuus ĩmode¬
ratior appetitus. hoc est incõ¬
ingibus ueniał ille concubi¬
tus. Sicut ergo securius ẽ
Ita securius ẽ defungi sineli
concubitu stirpem habere. uñ¬
cũq autem nascantur hoĩes
si pentum uicia non sectent᷑
et deuni recte colant honesti
et salui erunt. Semen em̃
hõis ex quantũq homine. dĩ
creatura ẽ. Et eo male uten¬
tibꝰ male erit. non ip̃m alñ
malum erit. Sicut filiibo
est adulterioꝵ. Sic malife¬
lii cõnigatoꝵ nullum cͥmẽ

Expanded text:
 est cibus ad salutem hominis, hoc est concubitus ad salutem generis: et utrumque non est sine delectatione perantia refrenante in usum naturalem redacta, libido esse non potest. Quod est autem in sustentanda vita illicitus cibus, hoc est in quaerenda prole fornicarius vel adulterinus concubitus. Et quod est in luxuria ventris et gutturis illicitus cibus, hoc est in libidine nullam prolem quaerente illicitus concubitus. Et quod est in cibo licito nonnullis immoderatior appetitus, hoc est in conjugibus venialis ille concubitus. Sicut ergo satius est ita satius est defungi sine coitu stirpem quaerere. Undecumque autem nascantur homines, si parentum vitia non sectentur, et Deum recte colant, honesti et salvi erunt. Semen enim hominis ex qualicumque homine, Dei creatura est, et eo male utentibus male erit, non ipsum aliquando malum erit. Sicut autem fiest adulteriorum; sic mali conjugatorum, nullum crimen
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ intrisecus agit na ẜm corpus
doctrina mistratur extrĩsecus. O
autẽ ad arborẽ colendi negłia. hoc
ad corpus metẽdi incia. ħ ad aĩã
discẽdi segnitia. Et ꝙ ad arborer
humor ĩutilis. ħ ad corpus uictꝰ
exicialis. ħ ad aĩam ꝑsuasio ñqͥta¬
bi similẽ agrũ dãpnatꝰ accepit spi¬
nas ĩquit et tribulos ꝑiet tibi.

Expanded text:
d intrinsecus agit natura, seruidoctrina ministratur extrinsecus. quod autem ad arborem colendi neglegentia, hoc ad corpus medendi incuria, hoc ad animam discendi segnitia: et quod ad arborem humor inutilis, hoc ad corpus uictus exitiabilis, hoc ad animam persuasio iniquitamilem sibi agrum damnatus accepit: Spinas, inquit, et tribulos pariet tibi
Abbreviated transcription (Latin):
sed omĩs qui dimitcit uxo¬
rem suam. et ducit alteram
et si pp̃ea dux̾̃it ut faciat xp̃i¬
anam. Sed etiam quis
quis non algatꝰ uxori. con¬
cinentiam deo uouerit mlło
modo debet ista compensacõe
peccare. ut ideo credat sibi
uxorem ẽẽ ducendam. quia
ꝓmisit que miptias eius ap¬
pecit se futuram ẽẽ xp̃iana.
Quod enim cuiq anceqm
uoniss ucebat. Cum id se nũ¬
qmͣ facturum uouerit non
licebit. Si tamen ionou̾it
qd̾ nonendum fuit. Sicutie
amncło coniugali uł exconsẽ¬
su nouentib. et carnana debi¬
ta sibi iniuoẽ relaxantibus
fidelib castisq coniugibus.
ꝙ alteꝵ sine altera. uł alt̾am
sine alto uouere fas non est
Hec ergo et si qua aliasut
que reccissime uouentur cũ
homines nou̾int nulla con¬
dicione rummpenda sunt qui
legitur. Uouete. et tedoite
comino deo uestro.

Expanded text:
sed omnis, qui dimittit uxorem suam et ducit alteram, etsi propterea duxerit, ut faciat christianam, sed etiam ququis non alligatus uxori continentiam Deo voverit, nullo modo debet ista compensatione peccare, ut ideo uxorem credat sibi esse ducendam, quia promisit, quae nuptias ejus appetit, futuram se esse Christianam. Quod enim cuiquam antequam vovisset licebat, cum id se nunquam facturum voverit, non licebit; si tamen id voverit, quod vovendum fuit, sicuti ea vinculo conjugali, vel ex consensu voventibus, et carnalia debita sibi invicem relaxantibus fidelibus castisque conjugibus, quod alterum sine altera, vel alteram sine altero vovere fas non est. haec ergo et si qua alia sunt, quae rectissime uouentur, cum homines uouerint, nulla condicione rumpenda sunt, qualegitur: uouete et reddite domino deo uestro.
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ nemo exit amicꝰ. et nẽo
uitrat innicus. Quis co¬
dex nobis legendꝰ ẽ. aut̃
nobis modo tractatur. et io
tractatur. ut ibiteneatur . Io
modo ꝑ sillabas diuiditur. ut
ibi totus acq integer cõtem¬
plecur. Non tibi deerit uer¬
bum dei. S ed tamen non per
lrãs non per sones. non per
codices. non per lectorem nõ
qr in hoc mundo erat. et mũd
ꝑ eum factus ẽ. tale u̾bum
contẽplaturi sumꝰ appebit
Si tamen post finitam uia
non iudici tradamur. ut iu¬
dex mittat in carcem. S eo
finita ma sicut sꝑamꝰ et op¬
tamꝰ. et studemꝰ ad patriam
uenimus. Ubi cõtemplabĩ
quod semꝑ laudabimus. Nes
illud deficiet qd̃ nobis preste
est. nec nes qui fruenur. ne
fastidiet qui manducabit n
deficiet quod manouca iã
Magna iua ⁊ mira contẽpla¬
tio eut. Et quis de iua digne
dicẽt ito tempore.¬

Expanded text:
mus, nemo exit amicus, et quo nemo intrat inimicus; quod codex ibi nobis legendus est, aut vobis modo tractatur. Ideo modo tractatur, ut ibi teneatur; ideo modo per syllabas dividitur, ut ibi totus atque integer contempletur. Non ibi deerit verbum Dei; sed tamen non per litteras, non per sonos, non per codices, non per lectorem, nonquia «in hoc mundo erat, et mundus per eum factus est» . Tale verbum contemplaturi sumus. «Apparebit»si tamen post finitam viam non judici tradamur, ut judex mittat in carcerem. Sed si finita via, sicut speramus, et optamus, et studemus, ad patriam venerimus, ibi contemplabimur quod semper laudabimus: nec illud deficiet quod nobis praesto est, nec nos qui fruimur; nec fastidiet qui manducabit, nec deficiet quod manducabit. Magna illa et mira contemplatio erit. Et quis de illa digne dicit isto tempore
Abbreviated transcription (Latin):
caͦ. xiiii. Uẽi mediolanũ ad ãbro¬
siũ ep̃m ĩ optimis notũ orbi t̾re.
piũ cultorẽ tuũ. cuiꝰ tũc eloquia
sitenue mistrabant. adipẽ frum̃¬
ti tui. et leticiam olei tui. et sobͥ¬
am uin ebrietatẽ ppło tuo ad eũ
ducebar abste. nesciens ut per
eũ ad te sciens ducerer. suscepit
me pat̾ne ille hõ dei. et pegrina¬
tõz meam satis ep̃alicer dilexiti
Ecoe amare cepi.¬

Expanded text:
. Et veni Mediolanum ad Ambrosium episcopum, in optimis notum orbi terrae, pium cultorem tuum; cujus tunc eloquia strenue ministrabant adipem frumenti tui, et laetitiam olei, et sobriam vini ebrietatem populo tuo. Ad eum autem ducebar abs te nesciens, ut per eum ad te sciens ducerer. Suscepit me paterne ille homo Dei, et peregrinationem meam satis episcopaliter dilexit. Et eum amare coepi
Abbreviated transcription (Latin):
in inferno. s quia cognosce¬
bat illam ẽẽ inutilem. Roga¬
bat ergo ut ãnũciaretur frĩ¬
b suis quatinus ag̾ent peĩ¬
tentiam in hoc scło fructuo¬
sam. quia tunc prodest hoĩ
penit̾e cum põt peccare.

Expanded text:
in inferno; sed quia cognoscebat illam inutilem, rogabat ut annuntiaretur hoc fratribus suis; quatenus agerent poenitentiam in hoc saeculo fructuosam; quia tunc prodest homini poenitere, cum potest ipse peccare.
Abbreviated transcription (Latin):
rabilis ẽ muidi fabrica. S
mirabilior fabricator. Et ma¬
le cocupatur creaturis qui a
creatore discedit. cuisi hefit.
inferiora calcabit. ne quod
dilexerit ccͣ creaturam conu̾¬
tatur in penam.¬

Expanded text:
rabilis est fabrica mundi, sed mirabilior fabricator. Et male occupatur creatis, qui a Creatore discedit: qui si haeserit superiori, inferiora calcabit; ne quod dilexerit contra naturam, convertatur in poenam
Abbreviated transcription (Latin):
corpora et p̾cipue bcoꝵ mar¬
tirum reliquias ac si xpi mẽ¬
bra sincerissima honoranda.
et̃ basilicas eoꝵ nomine appel¬
latas. et ueliit loca diuino
cłtui mancipata affectu piis¬
simo. et deuotione fidelissima

Expanded text:
corpora, et praecipue beatorum martyrum reliquias ac si Christi membra, sincerissime honoranda, et basilicas eorum nominibus appellatas, velut loca divino cultui mancipata, affectu piissimo et devotione fidelissima
Abbreviated transcription (Latin):
lo. Eemedia conu̾sionis
ad deum᷑. Nuius sunt cun¬
ctatiomb disferenda. ne
tempus correptionis peat
tarditate. Qui emm pem¬
tenti indulgentiam ꝓini¬
sit. dissimsanti diem certũ
non spopondit.¬

Expanded text:
. Remedia conversionis ad Deum nullis sunt cunctationibus differenda; ne tempus correctionis pereat tarditate. Qui enim poenitenti indulgentiam promisit, dissimulanti diem crastinum non spopondit
Abbreviated transcription (Latin):
.xxbi. Tanta uis est probitatis
et castitatis ut om̃s uł pene
humana natura nec usq adeo
sic ẽ curpitudine uitiosa. ut co¬
cum amittat sensum honestatis.

Expanded text:
 enim vis est probitatis et castitatis, ut omnis vel pene humana natura, nec usque adeo sit turpitudine vitiosa, ut totum amittat sensum honestatis.
Abbreviated transcription (Latin):
la sunt. Si enim iusta sũt
bona sunt. Sed cibi patien¬
ti hec boua sunt. non uis ut
mala sint cibi. que Iusta sit
dei. Non sit mala inconsp¬
cu dei miquitas tua. Non
enm deus cessauit uocare
aut uocatum neglexit instͣ¬
ere aut ĩstructum cessauit
ꝑricere. aut ꝑfectum negle¬
ait coronare. Quio dicis
qr es pocor. Comuiert̾e. et

Expanded text:
la sunt: si enim justa sunt, bona sunt; sed tibi patienti haec mala sunt. Non vis ut mala sint tibi, quae justa sunt Dei? Non sit mala in conspectu Dei iniquitas tua. Non enim cessavit vocare, aut vocatum neglexit instruere, aut instructum cessavit perficere, aut perfectum neglexit coronare. Quid dicis? Quia es peccator? Convertere, et
Abbreviated transcription (Latin):
I. Quero auobis. si quis eris
epuletur bis ꝑͦ unũ diem. et huic ce¬
nanti ouuscula cũ exiguo larco appo¬
nantur. eodẽ lardo condita atq micta¬
irrigat pp̃ diligenciam ualitioĩs dua¬
uictus sit cotroianus. Alius u̾o ex a¬
lia ꝑte nch̃ gustans carmũ. nichil i¬
fruges mł̃tis ferculis uariatas et lõ¬
go pipe aspsas. nona hora libenter as¬
sumat. noctis eciam principio tłia
cenaturus. Bibat autẽ mulsũ. et nõ¬

Expanded text:
 quaero a vobis, si quis existepuletur bis per unum diem; et huic coenanti oluscula cum exiguo lardo apponantur, eodem lardo uncta atque conditairriget propter diligentiam valetvictus sit quotidianus: alius vero ex alia parte nihil gustans carnium, nihil vifruges multis ferculis variatas et largo pipere aspersas nona hora libenter assumat, noctis etiam principio talia coenaturus; bibat autem mulsum, caro
Abbreviated transcription (Latin):
Qd uero non solum
quedam demones futura p̾¬
dicunt. ueꝵ etiam quedã mi¬
ra faciunt. pro ip̃a utiq suicor¬
poris excellentia. cur non con¬
tempnantur aprudentib cũ
pleꝵq iniqui ac ꝑditi hoĩes.
ita exerceant corpora sua tan¬
taq diuersis artib possint ut
qui hoc nesciunt nec alũ uidert̃
eciam narrata uix credant.
Qd̾ multa symiabuli ceteri¬
q cheacci artifices ꝙ multa opi¬
fices. Maximeq mechanici
miranda fecerunt / ip̃i idõ me¬
liores sunt bonis et sancta
piecate p̾dictis hominib.T¬

Expanded text:
d vero non solum quaedam daemones futura praedicunt, verum etiam quaedam faciunt, pro ipsa utique sui corporis excellentia, cur non contemnatur a prudentibus, cum plerique iniqui ac perditi homines ita exerceant corpora sua, tantamque diversis artibus possint, ut ea qui haec nesciunt, nec aliquando viderunt, etiam narrata vix credant. Quam multa funambuli, caeterique theatri artifices: quam multa opifices, maximeque mechanici miranda fecerunt? Num ideo meliores sunt bonis, et sancta pietate praeditis hominib
Abbreviated transcription (Latin):
Dũ despõsatur uͥgo fabro. celi
nupsit architecto. Pmittitur ei
filius. ꝑ uisitatõ sci spiritus. B
illa audiens gautet materq
effici cupit. Quio gͥ mirũ. si sñ
corruptõne nascitur. qui de scĩ¬
ficatõne cõcipitur. Nõ eĩ dece¬
bat. ut ille qui nobis afferebat
salutẽ. matri p̾ripu̾it ĩtegrita¬
tis dignitatẽ. Nam qui terra.
mari. celoq nõ capit intra u¬
mꝰ corpuscłi mẽbra suscipitur.
Hec ẽ illa nouitas.ihemie ꝓpħe¬

Expanded text:
dum desponsaretur fabro, coeli nupsit architecto. Promittitur enim ei filius per visitationem sancti Spiritus. Haec illa audiens gaudet, cupitque effici mater. Quid igitur mirum, si sine corruptione nascitur, qui de sanctificatione concipitur: non enim decebat ut ille qui nobis afferebat salutem, matri praeriperet integritatis dignitatem. Nam qui terra, mari coeloque non capitur, intra unius corpusculi membra suscipitur. Haec est illa novitas Jeremiae p
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ nõ corpꝰ. Proinde si dicamꝰ
potens speciosꝰ iustus bonus
quatitates. Sed non ita ẽ ĩilla
in illa ineffabili simplici q na
illic diciuidetur ẜm sub̃ani sic¬

Expanded text:
e, hoc habere. Proinde si dicamuspotens, speciosus, justus, bonus, qualitates: sed non ita est in illa ineffabili simplicique natillic dici videtur, secundum s
Abbreviated transcription (Latin):
regit. et tunc bene regit cuz
se regendam subicit deo. Cũ
autem transgreditur pcepta
eius. laborib et erumpnis
ꝑ eadem ip̃a quã regere po¬
terat implicatut.

Expanded text:
regit, et tunc bene regit, cum ipsa regendam se subjicit Deo: cum autem transgreditur praecepta ejus, laboribus et aerumnis per eadem ipsa quae regere poterat implicatur.
Abbreviated transcription (Latin):
nes trahas. et nos dũ condescẽ¬
dis nobis faciliꝰ conẜgamus
tibi. Multis si quide nobis ad
significand̾ te hoĩb de reb infe¬
riorib ad te spẽs ducis. Quia
reu̾a iuxta ꝓpͥam naturã te in¬
uisibile et incircũscriptũ / ac ꝑ
ymaginẽ et similitudiẽ tuã
factu asẜunt stulta tem̾itate
ymagine tuã creasse. et enim

Expanded text:
nos trahas; et nos, dum condescendis nobis, facilius consurgamus tibi. Multis siquidem modis ad significandum te hominibus, de rebus inferioribus ad te species ducis, quem revera juxta sibilem et incircumscriptum: ac per imaginem et similitudinem Dei factum, asserunt stulta temeritateimaginem tuam creasse. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
nos ab errore colligis et conti¬
nes in u̾itate. longitudo u̾o q̃
nos longaĩmit̾ malos portas.
donec emẽdates future patrie
restituas. Alticudo aũt qua cẽz
sensũ. et hoĩnũ et angeloꝵ ĩmẽ¬
sitate scĩe supexcellis Profun¬
ditas qͦ qua dãpnates ĩferius
iusta eqͥtate disponis atq rec¬
do iuditio idex iustus pordi¬
nas. Om̃e igitur suꝑgͤ diatur
creat᷑am et mẽtis intuitũ ultͣ
omia dirigat qui aliquid no¬
luerit de cua plibare ꝓpͥetate.¬
motis pacifico. pie credit᷑. et scẽ
cogitatur. Sed licet neõ scit qͥ
te inhac ualle lacͥmaꝵ uale¬
at efficacit̾ cõp̾hend̾e uł diffi¬
nire. Magnũ tñ et miꝵ ualde
nr̃ẽ etati datũ ẽ scire. Dete sũ¬

Expanded text:
nos ab errore colligis et contines in veritate; longitudo vero, qua nos longanimiter malos portas, donec emendatos futurae patriae restituas; altitudo autem, qua omnem sensum et hominum et angelorum immensitate scientiae superexcellis; profunditas quoque, qua damnandos inferius juxta aequitatem disponis, atque recto judicio judex justus praeordinas. Omnem igitur supergrediatur creaturam, et mentis intuitum ultra omnia dirigat, qui aliquid voluerit de tua praelibare proprietatemotis pacifico pie creditur, et sancte cogitatur. Sed licet nemo sit, qui te in hac valle lacrymarum valeat efficaciter comprehendere vel diffinire, magnum tamen et mirum valde nostrae aetati datum est, scire de te sum
Abbreviated transcription (Latin):
Dens qui sine cõ¬
cubitu apes fetare creauit.
et agroꝵ cuncta semina ab¬
sq libidine seminari uł na¬
sci decreuit. hominem quo
ex homine sinõ peccass per
concubitum nosuntarium
non ꝑ libidinis scortum Exo¬
riri in ꝑadiso ꝑmisiss¬

Expanded text:
enim qui sine concubitu apes fetare creavit, et agrorum cuncta semina absque libidine seminari vel nasci decrevit, hominem quoque ex homine, si non peccasset, per concubitum voluntarium, non per libidinis scortum exoriri in paradiso permisiss
Abbreviated transcription (French):
ad nos ꝑtinet qui p̾oestina¬
tos anon pdestinatis discer¬
nere non ualemus. et ob
hoc oṁes salues fieri uelle
debemus omib ne peant.
uł ne alios ꝑdant. adhiben¬
da est anobis medicinaliter
seuera correctio. Dei est ãt
non corripimus. ne anquis
inde peat. Cur non etiam
timore corripimꝰ. ne aliquis

Expanded text:
ad nos pertinet, qui praedestinatos a non praedestinatis discernere non valemus, et ob hoc omnes salvos fieri velle debemus; omnibus, ne pereant, vel ne alios perdant, adhibenda est a nobis medicinaliter severa correptio: Dei est autem non corripimus, ne aliquis inde ptimore corripimus, ne aliquis
Abbreviated transcription (Latin):
ffirmiter tene. et nullatenus
dubites. posse quitẽ hõiez. ꝙ̃
hibet imbecillitas. uel adu̾sitaᷤ.
uerba sce legis et enuãgelii.si¬
ue leg̾e. siue er ore cuiꝰꝙͣ predi¬
catoris audire. s õĩnis manda¬
tis obedire. nẽier posse. nisi qũe
deus gr̃a sua p̾uẽit. ut qd̃ auroit
corꝑe. et corde ꝑcipiat. et accep¬
pta dĩnitus. bona uolũtate. at¬
q uirtute. mãdata dei fac̾e. et
deus oꝑatur ĩ nobis. et uelle.
et ꝑfic̾e. ꝓ bona uolũtate.¬

Expanded text:
ime tene, et nullatenus dubites, posse quidem hominem, qu aliqua prohibet imbecillitas vel adversitas, verba sanctae legis et Evangelii sive legere, sive ex ore cujusquam praedicatoris audire: sed divinis mandatis obedire neminem posse, nisi quem Deus gratia sua praevenerit, ut quod audit corpore, etiam corde percipiat, et accepta divinitus bona voluntate atque virtute, mandata Dei facere et operatur in nobis et velle et perficere, pro bona voluntate