comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit. Et hoc est arguere mundũ. ostendere illi uera
et̃. quȩ cred̃e ñ uult. Crede enĩ noluit. aduenisse saluatorẽ.
S aluator aut̃ seruata iustitia ñ trepidauit reuertiadeũ qͥse
miserat. & ꝑ id qđ regressus. ẽ ꝓbauit se inde uenisse. quia
nemo ascendit addm̃. nisi qui de scendit adõ. Uidente sergo
potustutef a scende eũ. confusx sunt udentes uerũ essẽ
qd̃ uelut falsũ spreuer̾. ltaq ista istitia argu& eos qua
iustũ ꝓbatũest. quia regressus .e. unde uenentt. Sic atitem
arquit eos de peccato. quia ñ solũ crede noluer̃ ei sed&
ocẽidereũ. De iuditio uͦ sic eos corripuit: dũ ostendit prin¬
cipẽ mundi reũ factũ & compressũ abeo. cuĩ fidei ñ comu¬
nicnt᷑. Uidentes enĩ animas de inferis ire incelos cognoue¬
runt ad iudicatũ esse principẽ huius mundi. ut reusꝰ factus
in eau sa saluatoris. que tenebat amittere. Hȩc quidẽ a scen¬
deate saluatore ussa sunt. sed suꝑ ueniente in discipłos qpũ

Expanded text:
ostendit. Et hoc est arguere mundum, ostendere illi vera esse quae credere noluit. credere enim noluit a deo uenisse saluatorem. saluator autem seruata iustitia non trepidauit reuerti ad eum qui se miserat, et per id quod regressus est, probauit se inde uenisse, quia nemo ascendit ad deum, nisi qui descendit a deo. uidentes ergo potestates ascendere eum confusae sunt, uidentes uerum esse quod uelut falsum spreuerant. itaque ista iustitia arguit eos, qua iustum probatum est, quia regressus est unde uenerat. sic autem arguit eos de peccato, quia non solum credere ei noluerunt, sed et occiderunt eum. de iudicio uero sic eos corripuit, dum ostendit principem mundi reum factum et conpressum ab eo, cuius fidei non communicarunt. uidentes enim animas de inferis ire in caelos cognouerunt adiudicatum esse principem huius mundi, ut reus factus in causa saluatoris quae tenebat amitteret. Haec quidem ascendente saluatore uisa sunt, sed superueniente in discipulos spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
mis de xp̃o. Et nom̃ eius. ẽ. in qͥt uerbũ di. Qđ uerbũ multas ha¬
ba interptationes. Namnihil de dõ est qd̃ nom ꝯł dicatur. sed ppt̃¬
auetoritatẽ unius dr̃: qđ de ipso natum. ẽ uerbũ appellaut̃ ide
hac ratione docti quascimꝰ uerbant̾a uon nisi ex nobis. eẽ xp̃m de
dõ esse credeimuis. Nec alit̃ quidẽ oportuit dic̃i: ut de ipso. & non
Qitos etmereaetur. Nam similimͦ. & uirtus & sapientu
Q uocat᷑. utt endẽratione de ipso intelligit᷑. Si eni dixo¬

Expanded text:
mus de Christo: et nomen eius est uerbum dei, quod uerbum multas hamus de Christo: et nomen eius est uerbum dei, quod uerbum multas habet interpauctoritatem unius Dei, quod de ipso natum est, Verbum appellavit: ut hac ratione ducti, qua scimus verba nostra nonnisi ex nobis esse, Christum de Deo esse crederemus. Nec aliter quidem oportuit dici ut de ipso, et non extra eum crederetur. Nam simili modo et Virtus et Sapientia Dei vocatur, ut eadem ratione de ipso intelligatur. Si enim dix
Abbreviated transcription (Latin):
Ns. Sca foree ad patris ꝑsonã ꝑtinere dicat᷑. Sed hoc in loco nulla ẽ.
nulla sunt : Dicat nmne fotinus sihee homimi genuflectirrt: qut diu
as potentias illas cȩlestes & scõs agłos ut homnẽ adorent decreuit.
Sed absit. qͥa aĩ nibiꝰ stalcũ decerint maxime cũ non licett iusidm aõ¬
oari. qnto magis in gelis : Rex enĩ adorat᷑ int̾ris. qua suncariusdĩ.
⁊ p̃s aut̃ post uicaria impl&a dispensatione ꝗdortr in eelis & m
terra Regimꝰ namq quia uerbũ caro factum.ẽ hoc est nutustro
seo sp̃u in carnatũ esse ex coaria. Hoc uerbũ i principio aptid dm̃
fuisse. & dm̃ esse. hoc qͦq & filiũ dĩ appellari. Quo modo gͦ ñ ante
mariã est. qđ & in principio erat. & aserat etiã. si obexentus dĩihoc
ẽs neges: Uerbũ tam̃ negas. raq ignoras hocuerbũ faut̃ dĩ sꝑ¬
pellatũ. & hoc apuad dͥm̃ fuisse in principto. Quagͦ nitiore post
mariã dicis. eẽ. qđm principiolegis fuisse: In apoealy pslenĩ legi¬

Expanded text:
s. Sed forte ad Patris personam pertinere dicatur? Sed hoc loco nulla est nulla sunt. Dicat nunc deus potentias illas caelestes et sanctos angelos, ut hominem adorent, decreuit. sed absit, quia deus nihil stultum decernit, maxime cum non liceat nisi deum adorari; quanto magis in caelis! rex enim adoratur in terris quasi uicarius dei, Christus autem post uicariam impleta dispensatione adoratur in caelis et in terra. Legimus namque quia uerbum caro factum est, hoc est ministro sancto spiritu incarnatum esse ex Maria, hoc uerbum in principio apud deum fuisse et deum esse, hoc quoque filium dei appellari. quo modo ergo non ante Mariam est, quod et in principio erat et deus erat? etiam si obcaecatus deum hoc esse neges uerbum, tamen non negas neque ignoras hoc uerbum filium dei appellatum et hoc apud deum fuisse in principio. qua ergo ratione post Mariam dicis esse, quod in principio legis fuisse? in Apocalypsi enim legi
Abbreviated transcription (Latin):
Unicam messẽ ⁊i aniaint̾ serit. & indubitatu ad dm̃ fides
iriua repꝑitur. Uerbi gr̃a. dictũ sit. ut qđ uolumꝰ ꝑ spicuũ
prius amitterẽ: quã id qđ p̃catus fueram uupetrarẽ. Nunc
a creberrun in orationẽ aut ꝑ porticus deambulo. aut de
sbenore cõputo: aut abductus upi cogitatione. etiã quȩ di¬
au crubescenda sunt gero. ubi est fides: Sicine pugunꝰ orass

Expanded text:
Deum fides, ardue reperitur. Verbi gratia dictum sit, ut quod volumus perspicuum prius amitterem, quam misericordiam impetrarem. Nunc vero creberrime in oratione mea, aut per porticus deambulo, aut de fenore computo, aut abductus turpi cogitatione, etiam quae dictu erubescenda sunt, gero. Ubi est fides? siccine putamus orasse
Abbreviated transcription (Latin):
nũ insertũ putabat. De usie uͦ nomine abiciendo. urri sum
ipio intempore cũ fraudẽ fuisse in expositione riuor popti
uentilare ualens myr sensis ep̃s qui eam conseripstuat p¬
sente souro p̃torii p̃side qui ex iussu regis synodo aderat ꝓ¬
susiẽ. searrianũ non. ee. penitus ab eorũblasphemils e aem¬

Expanded text:
nsis synodi. --De Usiae vero nomine abjiciendo, verisimilis ipso in tempore, quum fraudem fuisse in expositione rumor populi ventilaret, Valens Mursensis Episcopus, qui eam conscripserat, praesente Tauro praetorii praefecto, qui ex jussu regis synodo aderat, professus est se Arianum non esse, et penitus ab eorum blasphemiis abhor
Abbreviated transcription (Latin):
constantino. hispatio & uusebio consulib. nomine uiutatis
noseitur. Nam illo tẽpore ruhil tam piũ atq conueniens ser¬
uis dĩ uidebat᷑ quã unitatẽ sequi & cotius mundi cõmunio¬
nẽ nor scidi. p̃sertim cũ suꝑficies expositionis iubil sacrile¬
giũ priferr&. Credimꝰ aiebant iunũ solũ uerũ dm̃n. pa¬
trem oiñipotentẽ. Hoc etiã nos confitem᷑. Credimꝰ & in

Expanded text:
Constantio, Eusebio et Hypatio consulibus, nomine unitatis noscitur. Nam illo tempore, nihil tam pium, nihil tam conveniens servo Dei videbatur, quam unitatem sequi, et a totius mundi communione non scindi. Praesertim quum superficies expositionis, nihil jam sacrilegum praeferret: Credimus, aiebant, in unum verum Deum, Patrem omnipotentem.
Abbreviated transcription (Latin):
rius enĩuineit᷑. discipłs edocet᷑. Consentimꝰ in fide consentiam¬
mentare. Orthodoxus dix̃. Quiatri pacẽ eũ scitopetis & nos
olue ramũ gladio inserunus. Luciferianꝰ dix̃. En tollomanus.¬
& cedo. Uicisti. Uerũ cũ arma deponã. sacram̃ti in quo me uri¬
re cõpellis quȩro rationẽ. Or thodoxus dix̃. Gratulor interun tͥ

Expanded text:
rius enim vincitur, discipulus docetur. 186 mentari. O. Quia tu pacem cum scuto petis, et nos olivae ramum gladio inserimus. L. En tollo manus, cedo, vicisti. Verum cum arma deponam, sacramenti, in quod me jurare compellis, quaero rationem. O. Gratulor interim tib
Abbreviated transcription (Latin):
dño. Qui de sin sũ uenit. suꝑ om̃s. ẽ: qui aut̃ de t̾ra est: de t̾ra
loquit᷑. Qui uͦ de celouenit. qđ uidit & audiuit testificat᷑. & cesi¬
moniũ eiꝰ nemo accipit Ecce iołs om̃s secũ parit̃ ad cõparitio¬
nẽ dñi terrestres appellat: quia illũ decelis testat᷑ uenisse¬
ceteros uͦ om̃s de t̾ri. ẽẽ hoc est de inferiorib. Et ipse dñs ut̃
cetera eadẽ loqͥt᷑ dicens. Non enĩ descendi degelo ut faciã uolu¬
tatẽ meã. sed uoluntatẽ eius qui mẽ milte patris. & iterũ dñs
int̾ alia hoc sensuloqͥt᷑ dicens. & ñ dico uobis. qͥa ego rogabo
patrẽ. Ipse enĩ pat diligit uos: qͥauos mediligitis & creditis
qͥa ego ⁊ dõ exiiii. Exiui apatre & uem in hunc mundũ iterũ
relinquo mudũ & uado ad patrẽ. Tunc uidentes discrpłim in

Expanded text:
de sursum uenit, super omnes est; qui autem de terra est, de terra et loquitur; qui uero de caelo uenit, quod uidit et audiuit, testificatur et testimonium eius nemo accipit. ecce Iohannes omnes secum pariter ad conparationem domini terrestres appellat, quia illum decaeteros vero omnes de terra esse, hoc est, de inferioribus. Et ipse Dominus inter caetera eadem loquitur, dicens: Non enim descendi de coelo ut faciam voluntatem meam, sed uoluntatem eius, qui me misit. patris. et iterum dominus inter alia hoc sensu loquitur dicens: et nunc dico uobis, quia ego rogabo patrem. ipse enim pater diligit uos, quia uos me diligitis et creditis quia ego a deo exiui patre et ueni in hunc mundum; iterum relinquo mundum et uad
Abbreviated transcription (Latin):
quis te iter roga in hoc credimꝰ qm̃ a dõ ex isti. hȩc interp̃ta¬
tione ñ indigent. qͥppe cũ ista sũma sit religionis ure. it xp̃m
ante carnẽ inclis cũ dõ fuisse credamꝰ ut filiũ apud pate
Iam si ꝓpt᷑ iustam conuersationẽ & cȩlestẽ doctrina de celo
& adõ se dĩx exisse & irenisse in mundũ. eadẽ debuerant
doctrina quȩ uenerat adõ. relicto itindo adam̃ est re¬
gressa. Aliud enĩ qđ dicant ñ habent. Si enĩ de celo uenisse
& a dõ exisse & uenisse in hunc mundũ. ad uircutes &rdo¬

Expanded text:
te interroget; in hoc credimus, quoniam a deo existi. haec interpretatione non indigent, quippe cum ista summa sit religionis nostrae, ut Christum ante carnem in caelis cum deo fuisse credamus ut filium apud patrem. Nam si propter iustam conuersationem et caelestem doctrinam de caelo et a deo se dixit exisse et uenisse in mundum, eadem debuerant doctrina, quae uenerat a deo, relicto mundo ad deum est regressa. aliud enim quod dicant non habent. si enim de caelo uenisse et a deo exisse et uenisse in hunc mundum ad uirtutis et do
Abbreviated transcription (Latin):
nhis om̃ib quȩ ꝓpositasunt. ñuna. ẽ eausa. Breuit̾ enĩ. fingu¬
larũ causarum significatȩ sunt formȩ. Quia unus quidẽ est ĩp̃s.
turus erat. non .ẽ. falsũ. Sedsinon istud ad ꝑsonã trahas sead
ad naturã: alterũ enim se uenturũ apatre ꝓmisit xp̃s. ut
quia in differens est eorũ diuinitas. in p̃sentia xp̃inon absens
tis eũ. quia apud uos manebit & uobiscũ erit. ut securi esseꝗ
apłi. quia post ascensũ dñi noriminorẽ aut degenerẽ ad tutto¬
nem habituri essent pastorẽ aut rege̾. Nam non . ẽ. dubum¬
clarificatus. ẽ dñs. Ante ascensũ enim. dñs formã discipłis
dedit. quomͦ acciꝑe deberent baptizati sp̃m scm̃: qđ nune ab¬

Expanded text:
his omnibus quae proposita sunt non una est causa. breuiter enim singularum causarum significatae sunt formae, quia unus quidem est spiritus, turus erat, non est falsum, sed si non istud ad personam trahas, sed ad naturam. alterum enim se uenturum a patre. promisit Christus, ut, quia indifferens est eorum diuinitas, in praesentia Christi non absens tis eum, quia apud uos manet et uobiscum est, ut securi essent apostoli, quia post ascensum domini non minorem aut degenerem ad tuitionem habituri essent pastorem aut regem. nam non est dubclarificatus est Dominus. Ante ascensum enim Dominus formam discipulis dedit, quomodo accipere deberent baptizati Spiritum sa
Abbreviated transcription (Latin):
feteris legis p̃rogatiua signari. Om̃ia enĩ in p̃teritũ in figu¬
ra future fidei gesta & designata noscunt᷑ ut uerũ nos
tenere ñ ambigeremꝰ. qͣndo eã quȩ nunc audinꝰ & credimus
ante scła p̃destinata.. uidemus non soli ĩuocib secd & signorũ
uirtutib cõmendata. Sed nunc illud est. sieodẽ mͦ ut designa¬
tasunt. anobis intellecta cõparent᷑. ut diẽ pente costen. un¬
de & quaratione tractussit: congrue dinoscamꝰ. Seripture
& enĩ dm̃nee sensus. sui sollicitis & deuotis aꝑiunt. indigentib
claudunt. Nec enĩ par erat. ut resquȩ dieb ac meritis reser¬
uata sunt. parũ al om̃ib uidẽtur. Dies gͦ pentecosten qͥ apascha¬
quinquagesimꝰ cõputat᷑. hanchab& rationẽ. ut sicut ebdoma¬
pletũ est paschȩ mysteriũ. ad redẽptionẽ salutis humane. qͥa
semꝑ post cur ricła dierũ septẽ. ad primũ reuertinecesse est:
ut declaret᷑ ȩtatẽ mundi septenarionumero consũmari. & ad

Expanded text:
ueteris praerogatiua signari. omnia enim in praeteritum in figura futurae fidei nostrae gesta et designata noscuntur, ut uerum nos tenere ante saecula praedestinata uidemus, non solum uocibus, sed etiam signorum uirtutibus commendata. sed nunc illud est, si eodem modo ut designata sunt a nobis intellegantur, ut dies pentecostes unde et qua ratione tractus sit congrue dinoscamus. scripturae etenim dominicae sensus suos sollicitis et deuotis aperiunt, indiligentibus claudunt. nec enim par erat, ut res, quae meritis ac dignis reseruatae sunt, passim ab omnibus uiderentur. Pentecoste Pascha computatur dies, hanc habet rationem, ut sicut popletum est Paschae mysterium in redemptionem salutis humanae; quia semper post curricula dierum septem, ad primum reverti necesse est, ut ostendatur aetatem mundi septenario numero consummari, et ad
Abbreviated transcription (Latin):
dico ñ eam quȩ naturalis.ẽ. nãutiq in legẽ eraq̃¬
ni. quã utiq de athens decẽ uirimissi & post alii duo acd¬
runt. quȩ in duab tabulis scripta erit. quȩ in capitolio obru¬
de sunt: sed eadẽ quȩ factorũ appellatur. ut circũciđdent᷑
sabbatẽ obseruarent & neomenias. discernerent sscas. circa
mumenda uasa essent solliciti. & ceten quȩ continent᷑ in
lege huiꝰmodi. Hane gͦ legẽ. dicit iram oꝑare. P ropt̃ea enim
irato dõ addita sunt hȩc. ut oneri essent ꝑfidiȩ iudeorũ. De
tantu diũ necess et ut aeid prxterrat Undȩ apłipetrus

Expanded text:
eam quae naturalis est nam utique in lege erani, quam utique de Athenis decem uiri missi et post alii duo adtulerant, quae in duabus tabulis scripta erat, quae in Capitolio obrutae sunt, sed eandem, quae factorum appellatur, ut circumciderentur, sabbatum obseruarent et neomenias, discernerent escas, circa mundanda uasa essent solliciti, et cetera, quae continentur in lege huius modi —, hanc ergo legem dicit iram operari. propterea enim irato deo addita sunt haec, ut oneri essent perfidiae Iudaeorum; de tantis enim necesse est ut aliquid praetereat. unde apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
ex eo cetericur ricła sortirent᷑. Ac ꝑ hoc ipsa die resurrex̃ quã
caꝑent. ac scirent euangłicũ ius p̃dicare. Qđ factũ. duplici
testimonio confirmat᷑. quia & p̃destinatũ ostendit᷑. & mani
niũ ꝑhibendũ. Cũ enĩ in cognitis sibi inꝑiti diuersis linguis
magnalia dĩ locunt᷑. diuinitus se inspiratos ostendunt. Lex¬
sͥ filiis isrł tertio die m̃sis tertu data ẽ. ꝑ moysen. sicut in
libro exodi continot᷑. qui dies aquarta decima m̃sis prima quo
die factum .ẽ. pascha inegypto. quinquagesimus. e id est pente¬
costen. Unde factum .ẽ: ut ad legẽ fidri p̃dicanda. in pentecosten
centia quinquagesum dieiqux̧ & primi est sciret. Hine ta¬
ropło udeorũ Qditaesse. sec dierũ continuatio ꝓbat quib
collegerunt & septima dic idest sabbato quietie. Usariab
fed bebescat. qui hominẽ falsa spe drrecit. Ne in hoc uaon

Expanded text:
ex quo ceteri curricula sortirentur. ac per hoc ipsa die resurrexit quam caperent ac scirent euangelicum ius praedicare. quod factum duplici testimonio confirmatur, quia et praedestinatum ostenditur et maninium perhibendum. Cum enim incognitis sibi imperiti diversis linguis magnalia Dei loquuntur, divinitus se inspiratos ostendunt. Filiis ergo Israel tertio die mensis tertii data est Lex per Moysen, sicut in libro Exodi continetur, qui dies a quarta decima mensis primi, quo die factum est pascha in Aegypto, quinquagensimus est, hoc est pentecosten. unde factum est, ut ad legem fidei praedicandam in pentecosten dentia quinquagesimi diei, quae et primi est, sciretur. Hinc fapopulo Judaeorum, quod ita esse sex dierum continuatio probat, quibus colleietur satanas, sed hebescat, qui hominem falsa spe dejecit, ne in hoc man
Abbreviated transcription (Latin):
datus .ẽ. ut primũ decidera in eossicut & in ceteros creden¬
tes in pentecosten. Deinde quasi primisac̃dotes. ut ep̃i manus
imiponentes. credentib darent sp̃m scm̃. Nam ꝓdigia ut fie¬
rent ꝑ apłos. temporis gr̃a est. ñ ꝑsonarũ. Sed beatificati
sunt. quia eos tempus inuenit quo dñs donũ suñ effudit ap
terram. ut potestatẽ acciꝑent ad exemplũ eredentiũ ꝑ spm¬

Expanded text:
datus est, ut primum decideret in eos, sicut et in caeteros credentes, in Pentecoste. Deinde quasi primi sacerdotes, ut episcopi manus imponentes credentibus darent Spiritum sanctum. Nam prodigia ut fierent per Apostolos, temporis gratia est, non personarum: sed beatificati sunt, quia eos tempus invenit, quo Dominus donum suum effudit super terram, ut potestatem acciperent ad exemplum credentium, p
Abbreviated transcription (Latin):
rent discipłi utrũ ex dõ ess&̾ cũ uident lazarũ iã fetidũ
quarto die resuscitatũ. eecianatiutate ocłos reforma¬
tos. tactu fimbrie mulierẽ a ꝓfluuid liberatã. noue natu¬
ra immutatã in iuno. an de ꝑsona dĩ nemoplane dubeta
ii tiiuirtutib qͥppe cũ dicerent illũ aluheliã esse. alii
iheremiã aut unuex ꝓphois. Nam cũ lapidare uellent

Expanded text:
 utrum a Deo exissent, cum vidissent Lazarum jam fetidum quarta die resuscitatum , caeco a nativitate oculos reformatos , tactu fimbriae mulierem a profluvio liberatam , aquae naturam mutatam in vinum . At de persona Domini nemo plane dubitavit, vel de virtutibus: quippe cum dicerent illum alii esse Eliam, alii Jeremiam, aut unum ex Prophetis . Nam c
Abbreviated transcription (Latin):
sĩ haeat apło paulo similiter p̃dicante. qui ꝓprio inquit filio uo
r̃ pepeit poss&e de nudo nomine filui dabitari. Namcui aclat uo
puerse aliud debere credi asser̃ quã ratio fidei contin&: quasi pli
chont. dõ quã uosi do se uolunt credi. Si enĩ adiectũ non fuicsa. si pli
possae didoitari. Dieeretur eñ similis ec patri apt suocedait¬

Expanded text:
stolo Paulo similiter praedicante: Qui proprio, inquit, filio suo non pepercit: posset de nudo nomine Filii dubitari. Nam cum addat veperversae aliud debere credi asserunt, quam ratio fidei continet, quasi plus deut Deo quam ipse de se voluit credi. Si enim adjectum non fuisset, vero, posset dubitari. Diceretur enim similis esse Patri, propt
Abbreviated transcription (Latin):
uisuri illũ erant ꝑ partes. ingalilea illis constraut ut
simul om̃ib apparer&. et ad ordinandã disciplinam
apłi sugnat. Nam desꝑantũ est contristari. & ipse in qͥt¬

Expanded text:
uisuri illum erant per partes, in Galilea illis constituit, ut uisuri illum erant per partes, in Galilea illis constituit, ut simul omnibus appareret et ad ordinandam disciplinam APOSTOLUS SIGNAT; NAM DESPERANTUM EST CONTRISTARI ET IPSE: \'
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ p̃dicat᷑. ñ ad alterũ ꝓficit dm̃.. qͥa qđ de dõest.. ñ se ꝑmit¬
tit alterũ dm̃ dici. Siue enĩdĩ. siue qđ de dõ est unus est dr̃
Nibil enĩutiq distat uit̾ dm̃. & qđ de dõest. Est enĩ alt̃. Ipse enĩ
alt̃ ꝓpt̃ ꝑsonã. quia filius nuncupat᷑. ipse uidẽ. ꝓpt̾ unita¬
tẽ substantiȩ. ne rep̃hensibile uideat᷑. qͥa ꝑsonã dixi. Solent
enĩ quidã abnuere. Sed apłm sequamͣ quiatt. Nam qđ dona¬
passurũ dicera Et post tertiũ diem resurrecturum.
adiecit. & post quã resurrexero. p̃cedã uos in galileã
ibi me uidebitis. Et angłs mulierib similit. cum inue¬
Lin fidelis .ẽ. sed te uideo ñ de uerbis saluatoris dubitari
sed sensũ requirere. Quare cũ in iherosolimis post passio¬
nẽ suã uifus sit. dixit se in galileã abhis uicũ. eũ in ihero¬
solimã uisus.ẽ. Sed particłatim ad recreandos animos
discipłorũ. in galileam uͦ ab om̃ib Simul gͦ qui in iherłm

Expanded text:
us praedicatur, non ad alterum proficit Deum: quia quod de Deo est, non se permittit alterum Deum dici. Sive enim Deus, sive quod de Deo est, unus est Deus. Nihil enim utique distat inter Deum, et quod de Deo est. Est enim alter. Ipse enim alter, propter personam, qua Filius nuncupatur: ipse vero idem, propter unitatem substantiae. Ne reprehensibile videatur quia personam dixi, solent enim hoc quidam abnuere; sed Apostolum sequamur qui ait: Nam quod donaPASSURUM DICERET ET POST TERTIUM DIEM RESURRECTURUM, ADIECIT: \'ET POSTQVAM RESURREXERO, PRAECEDAM UOS IN GALILEAM; IBI ME VIDEBITIS\'. ET ANGELUS MULIERIBUS SIMILITER. CUM INUEinfidelis est, sed te uideo non de uerbis saluatoris dubitare, sed sensum requirere, quare, cum in Hierosolymis post passionem suam uisus sit, dixit se in Galilea ab his uideri. cum in Hierosolyma uisus est, sed particulatim ad recreandos animos discipulorum, in Galilea uero ab omnibus simul, ergo qui in Hierusalem
Abbreviated transcription (Latin):
datȩ sunt. Prima est que generalis. ẽ. quȩ inpenterosten da¬
ta est. Non solũ enĩm apłos. uerũ etiã in om̃s cecidit sp̃s sẽs
credentes. ut loquerent᷑ magnalia dĩ diuersis linguis. uniꝰ
gentis homines. Scda forma specialis.ẽ: non enĩ ꝑtinor ad
ertia forma.ẽ. que solis apłis concessa est insignis & uirtuti.¬
b faerendis. adfidei merementũ. Semina enim fidei. sunt

Expanded text:
Prima est quae generalis est, quae in Pentecoste data est; non solum enim in Apostolos, verum etiam in omnes cecidit Spiritus sanctus credentes, ut loquerentur magnalia Dei linguis diversis unius gentis homines. Secunda forma specialis est. Non enim pertinet ad Tertia forma est, quae solis Apostolis est concessa, in signis ac miraculis faciendis ad fidei increment
Abbreviated transcription (Latin):
lderir ꝑ maesuiest. Quare & saluator int̃ ipsa primordia
ugnire ñ debuit Cũ enĩ diabolus suꝑbir&. homo ado factu
rost us e. illi inimieus ut auxiliis dĩ iminitus quia in par
erat uirib resistera illi. accepto mandato unius dtimagi
gr orons urdoerbolus aut solita subtilutte sumilautt se
ianor are quid peeptũ fuisso adõ & inucint eua stabilẽ Post
uuenit eosdic diabolus deuicto homine criũ phait ane
rutus eretius suu uendidit peccato. Nong̃ iustũenit uictor
stntim auferbe uiolent spolia qͥa qđ facit drs̃. ustefactt tro¬
aoia cũ acembe peccauerithomo. assentiens eni freate Frop
udolatriũ admisit hoc est in dm̃ peccauit. Ideoq ñ Illi fselru
dubute suburniri qͥnec penituit. Post aut iustis multamalam
toli sathanas iob. iosepħ iheremiȩ. esaie ⁊ acharie. a ceterta
orm̃ia ponsit dĩ. sed illud facit qđ eongriut rationi: ut inreu¬
hensibilis ꝓ seuera. Quid opus erait ut galathor gtun rep¬

Expanded text:
 ipsa primordia venire non debuit. Cum enim diabolus superbiret, et homo a Deo factus positus est illi inimicus, ut auxiliis Dei munitus, quia impar erat viribus, resisteret illi accepto mandato unius Dei imagilita subtilitate simulavit se ignorare quid praeceptum fuisset a Deo, et invenit Evam instabilem, post cumvenit eos. Sic diabolus devicto homine triumphavit, hic victus genus suum vendidit peccato. Non ergo justum erat victori statim auferre violenter spolia: quia quod facit Deus, juste facit. Praeterea cum acerbe peccaverit homo; assentiens enim fieri se Deum, idololatriam admisit, hoc est in Deum peccavit: ideoque non illi statim debuit subveniri, qui nec poenituit. Post autem justis multa mala intulit satanas: Job, Joseph, Jeremiae, Isaiae, Zachariae, et caeteris omnia possit Deus: sed illud facit quod congruit rationi, ut irreprehensibilis
Abbreviated transcription (Latin):
res Ideo dix̃ illis. ẜuacuati estis axp̃o. lus enĩ reconciliationis
qđ int̃ eos constituerat sꝑnentes. ad pristinũ uideorũ sensũ con¬
uersi sunt: accusantes tamse quã reconciliatorẽ. Om̃e enĩ quod
displic&. accusatur. Et qm̃ hec resgalathas ad legẽ conuerti
coegerit. ut unũ dm̃ sine mysterio faterent᷑. quãsi legiess&
imins ñ est. sed duorũ utiq Uos aut̃ conuersi ad legẽ. arbi¬
trũ recusastis. Dĩ tam̃ unus. ẽ. Quo dicto. ñ sic se xp̃m dm̃ p̃di¬

Expanded text:
tis? Ideo dixit illis: Evacuati estis a Christo. Jus enim reconciliationis quod inter eos constituerat spernentes, ad pristinum Judaeorum sensum conversi sunt, accusantes tam se quam reconciliatorem. Omne enim quod displicet, accusatur. Et quoniam haec res Galatas ad Legem converti coegerat, ut unum Deum sine mysterio faterentur, quasi Legi essetunius non est, sed duorum utique: vos autem conversi ad Legem, arbitrum recusastis, Deus tamen unus est. Quo dicto non sic se Christum D
Abbreviated transcription (Latin):
traditio ñ abolitio intelligitur. Considera enĩ. quomͦ
pat̃ tradiderit filio regnũm. ipso hoc dño prestante.
Om̃ia enĩ inquit mihi tr̾adita sunt: apatre meo. Si pacer
gͦ desiit habere cũ tradidit. potest & de saluatore diei
quia cũ tradidit amisit. Nam filius post quã ncut¬
traditũ sibi apatre regnũ dixit. patrẽ ad hue pre¬
ferens ait. Hȩc est autem uita gẽnia ut
seant de solũ & uerũ dm̃m. & que nusisti
xp̃m. Scđm hunc igit᷑ sensũ. & silius non
amittir
regnũ cum tradit᷑. Ut hec uera sint. & angłs & ciaru¬
hel non discrepare ab hõs sensurdicuntur Qui enim
horũ testimoniũ detractandũ prtat. ꝑ fi

Expanded text:
raditio, non abolitio intellegitur. considera enim quo modo pater tradiderit filio regnum ipso hoc domino protestante: omnia enim, inquit, mihi tradita sunt a patre meo. si pater ergo desiit habere, cum tradidit, potest et de saluatore dici quia, cum tradidit, amisit. nam filius, postquam traditum sibi a patre regnum dixit, patrem adhuc praeferens ait: haec est autem uita aeterna, ut scant te solum et uerum deum et quem misisti m. secundum hunc igitur sensum et filius non amittit regnum cum tradit, ut haec uera sint, et angelus et Danihel non discrepare ab hoc sensu dicuntur. qui enim horum testimonium detractandum putat, perfi
Abbreviated transcription (Latin):
induetinlege. ut uinũdm̃ & singulare erederent. Xum
lut ministrũ tantũ ex p̃destinatione uenisse ad dispen¬
sandum donũ gr̃ę dĩ.
Ianifestum.ẽ. sic induetor galathas in legẽ fuisse. ut & xp̃m
udeott̃ est. qͥmagnalib uirtutũ uicti credider post crucem
om̃isspes in xp̃oponenda. hu sunt quos apłs falisos frs appellat
sugͦ postapłorũ traditionẽ. galatharu sensũ corruꝑat ppaut
lucheos corsicerent sub nomine saluatoris. Hinc apłi xp̃m dieit
fesiones . & reconciliat eos ut eiꝰ sententiã seentia snit bat
discordiã pristinã ludeorũ enĩ circũcisione uidicante & gentili

Expanded text:
INT IN LEGE, UT UNUM DEUM ET SINGULAREM CREDERENT, CHRISTUM AUTEM MINISTRUM TANTUM EX PRAEDESTINATIONE UENISSE AD DISPENSANDUM DONUM GRATIAE DEI? Manifestum est sic inductos Galatas in legem fuisse, ut et Christum Iudaeorum est, qui magnalibus uirtutum uicti crediderunt post crucomnis spes in Christo ponenda. hi sunt, quos apostolus falsos fratres appellatst apostolorum traditionem Galatarum sensum corruperant, ita ut Iudaeos eos facerent sub nomine saluatoris. hinc apostolus Christprofessiones reconciliat eos ut eius sententiam secuti amittant discordiam pristinam. Iudaeo enim circumcisionem uindicante et gentil
Abbreviated transcription (Latin):
legẽ iudeorũ seruantes. necesa ẽ. ut pͥuartoeta. Tantaem
surit p̃cepta. quȩ impleri in possible .ẽ.Nam quom de istalex
dicore que natutalis ẽ. quã moyses ideoscripsit ut Quetu¬
tatẽ illius firmaro ñ quia ante nerat: cũ legamus uinqiea¬
ds̃eese ante morsen. sed ut exponera& romanos non debara
ui ere iem sublege ꝯuossa lege agere expediertt. Nomn alit
eiĩ possent seruare iustitiã. Demq dicit adeoi bit non alre
potestarẽ t̃ bonũ fac. Et qui contẽpnunt. ipsi abi dq̃ptiatio

Expanded text:
legem Iudaeorum seruantes necesse est ut praeuaricetis; tanta enim sunt praecepta, quae impleri inpossibile est\\ Nam quo modo de ista lege diceret, quae naturalis est? — quam Moyses ideo scripsit, ut auctoritatem illius firmaret. non quia ante non erat, cum legamus uindicatum esse ante Moysen —, sed ut exponeret Romanos non debere uiuere iam sub lege, quos sub lege agere expediebat; non aliter enim possent seruare iustitiam. denique dicit ad eos: uis non timere potestatem? bonum fac et: qui contemnunt, ipsi sibi damnatio
Abbreviated transcription (Latin):
psadicta conferens. satis tibi debueras facere. Nam sie solent est.
dubii facere questiones: ut unius dicta & quȩ fas non est rep̃
uidetur contrariũ. sine obstinatione quȩrendũerat. Propo¬
sitio enĩ hȩc: inpunitatẽ peccandiuult. Nam apłs utiq cum
manos qui subfide xp̃i in legẽ fuerant inducti.¬

Expanded text:
Ipsa dicta conferens satis tibi debueras facere. nam sic solent Ipsa dicta conferens satis tibi debueras facere. nam sic solent dubii facere quaestiones, ut unius dicta et quem fas non est repreuidetur contrarium sine obstinatione quaerendum erat. Propositio enim haec inpunitatem peccandi uult. nam apostolus utique, cum rret apud Romanos, qui sub fide Christi in legem fuerant inducti
Abbreviated transcription (Latin):
Uñis questio ut dilucidari possit. ad oraginẽ rruocanda est.
teptauer̃. Dũ gͦ hȩc memorara. et quid ꝓpt̾ istamala passi
sunt ad terrorem incutiendũ exponer&. ut ipso uos exemplo
malitiȩ uł tẽptatione quȩ in dño fit reuocar&e. Siumna itaq tẽp¬
tatio. & si sublege dĩagens exalia parte. aut abidolis arocilium
petat diffidens de dõ. ideo hoc apłs cauendũ mon&. Ut aut̃
humana tẽptatio ñ nos teneat. oxhortat᷑. qͥa humana tẽptatio
ẽ. in dĩ causa desꝑare de homine. & ꝓmptũ esse in fide dĩ. Tẽp¬
tatio enĩ hec diffic̾entia intelligitar. ut de ꝓmissis dĩ non diffi¬
dant de humanis. Quia in om̃i errore seductionis humana tra¬
ditio est quȩ infesta mundanis rationib dĩ legiobsistit. desꝑans
de ꝓmissis eiꝰ. habes gͦ manifestatũ quxsit in dm̃ tẽptatio &
quȩ ẽ. humana tẽptatio. quã fastidire ũ debemꝰ. si fidei dĩ
& ubi non est lex nec p̃uaricatio. Sine his enĩ esse. securitat

Expanded text:
nis quaestio ut dilucidari possit, ad originem revocanda est. tentaverunt : dum ergo haec memoraret, et quid propter ista mala passi sunt, ad terrorem incutiendum exponeret, ut ipso nos exemplo malitiae vel tentationis quae in Domino fit revocaret divina namque tentatio est, si sub lege Dei agens, ex alia parte aut ab idolis auxilium petat, diffidens de Deo, ideo hoc Apostolus cavendum monet. Ut autem humana tentatio nos teneat, exhortatur: quia humana tentatio est, in Dei causa desperare de homine, et promptum esse in fide Dei. Tentatio enim haec diffidentia intelligitur, ut de promissis Dei non diffidant. De humanis, quia in omni errore seductionis humana tentatio est, quae infesta mundanis rationibus Dei legi obsistit, desperans de promissis ejus. Habes ergo manifestatum quae sit in Deum tentatio, et quae est humana tentatio, quATUR\' ET: \'UBI NON EST LEX, NEC PRAEUARICATIO\'. SINE HIS ENIM ESSE SECURITAS EST.
Abbreviated transcription (Latin):
aliuncẽ reddere ꝓfiteant᷑. Quã gratũ gͦ & p̃tiosũ benefitiũ
stun aut. qđ nec morte cõpensarĩ putant Sed forte contra
casn adisimul antelegẽ & postlegẽ peccatis pressi totos se
carni deder sine dubio fuer̃ aliqui qui creatori dõ deuoti
auntes serefrenarent. Age. Nũquid huexpunetauita
min fernũ descender̃.: Si autẽ ante quã post morte adde
p̃s uenisse. liberato adã qui peccato ꝓprio tenebatur
inorte: eeteris ad cȩlũ iter facer& eredentib ut qͥa hic
bene uirerant: grati creatori& restauratori de functire¬
bent̃ incelũ. Dãpnũ gͦ est qͥa ñ ante uenit xp̃s. Dãpnum
ee mani festũ est. sed quȩre iustũ an iniustũ sit. Solent

Expanded text:
illi vicem reddere profiteantur. Quam gratum ergo et pretiosum beneficium illi vicem reddere profiteantur. Quam gratum ergo et pretiosum beneficium existimant, quod nec morte compensari putant? Sed forte contra dicatur: Si multi ante Legem, et post Legem peccatis pressi totos se carni dederunt; sine dubio fuerunt aliqui, qui creatori Deo devoti a vitiis se infraenarent. Age, numquid hi expuncti a vita non in infernum descenderunt? Si autem ante, post mortem Adae, Christus venisset; liberato Adam, qui peccato proprio tenebatur, a morte, caeteris ad coelum iter fecerit credentibus, ut quia hic bene vixerant, grati Creatori et restauratori defuncti reciperentur in coelum. Damnum ergo est, quia non ante venit Christus. Damnum esse manifestum est. Sed quaere
Abbreviated transcription (Latin):
ut ñ ante uenir& dñs. Primũ enĩ diisit genus hum anũ
uti uoluntate sua. ñ sine testimoniosui: quia ex ipsa fabri
camundi & annua munera quȩ elem̃tor ũ ministerio huma¬
nis usib exhiberi decreuit. cognosei & tuneri diuinitatẽ
mores in mutarent᷑. dignatus.ẽ. uisitare genus hominũ.
ut data lege uł reformata. erat enĩ in natura. sed negligi
coeꝑat. &᷑ notitiã sui & legis auctoritatẽ restaurar&. ut
recognito dõ & renouata lege. timere inciꝑent. certiqͥa
qui legẽ dedit. iudicaturus ess& actus humanos. & quia
accepta lege apeccatis se cohiber e noluer̃ cũ possint dui
etiã ꝑ ꝓphas ammoniti. motus ds miscdia: misit filiũ sutũ.
qui se ꝓillis offerens. & mortẽ destruens. data illis remis¬
sione peccatorũ dõ patri illos iustificatos offerr&. ut seuen¬
tes de quo ꝑicło sint erepti. sine cessatione dõ gr̃as agarit.
ut etiã si usus exiger& sanguinẽ ꝓ illo fundentes nec sic se

Expanded text:
ut non ante ueniret dominus. primum enim dimisit genus hominum uti uoluntate sua, non sine testimonio sui, quia ex ipsa mundi fabrica et annua munera, quae elementorum ministerio humanis usibus exhiberi decreuit, intellegi et timeri diuinitatem mores immutarentur, dignatus est visitare genus hominum, ut data Lege, vel reformata erat enim in natura, sed negligi coeperat, et notitiam sui et Legis auctoritatem restauraret; ut recognito Deo, et revocata Lege timere inciperent: certi quia qui Legem dedit, judicaturus esset actus humanos. Et quia accepta Lege a peccatis se cohibere nequiverunt, cum possent, diu etiam per Prophetas admoniti: motus Deus misericordia misit Filium suum, qui se pro illis offerens, et mortem destruens, data illis remissione peccatorum, Deo Patri illos justificatos offerret: ut scientes de quo periculo sunt erepti, sine cessatione Deo gratias agant; ut etiam si usus exegerit sanguinem pro illo fundentes, nec sic se
Abbreviated transcription (Latin):
rogae ꝓ discipłis. ut amali in festatione tuti prestentur.
beniq sic dicit. Nlon rogo ut tollas eos de mundo.sed ut ser¬
cit. Ait nãq. Habemꝰ aduocatũ. qui postulat ꝓpeecatis
nr̃is. & totius mundi. Proxp̃ianis gͦ duplici genere postu¬
lat. quia & ꝓpecȩatis illorũ orat. & ut tutiadiaboli infesta¬
tione prestent᷑. P rohis aut̃ qui ñ eredunt. hȩe sola de¬
p̃catio . ẽ ut cũ ꝓ peceatis suis & ꝑfidia plecti merentur.
bonitas & pacientia dĩ expecta illos siforte uelnt corri¬
gi. Nec enĩ postulat ut ignoscantur illis peccata diffiden¬
tib sed ut dilationẽ accipiant longã. ut si sexmendaue¬
rint. dimittantur illis delicta. Hoc gͦ postulat ꝓ illis

Expanded text:
rogat pro discipulis, ut a mali infestatione tuti praestentur. denique sic dicit: non rogo ut tollas eos de mundo, sed ut sercit; ait namque: habemus aduocatum, qui postulat pro peccatis nostris et totius mundi. pro Christianis ergo duplici genere postulat, quia et pro peccatis illorum orat et ut tuti a diaboli infestatione praestentur. pro his autem, qui non credunt, haec sola deprecatio est, ut, cum pro peccatis suis et perfidia plecti merentur, bonitas et patientia dei expectet illos, si forte uelint corrigi. nec enim postulat ut ignoscantur illis peccata diffidentibus, sed ut dilationem accipiant longam, ut, si se emendauerint, dimittantur illis delicta. hoc ergo postulat pro il
Abbreviated transcription (Latin):
mur. requirendum est. utrum filii dĩ an diaboli
an aliud tertium si possit acmitti.
ñs cũ filu isrł sȩpe de linquerent educti de egrpto. ititus
rullũ illorã i terram ꝓmissionis intrare ꝑmisit. Excepto¬

Expanded text:
mur, requirendum est utrum filii Dei, an diaboli, mur, requirendum est utrum filii Dei, an diaboli, an aliud tertium, si possit admitti. Dominus cum filii Israel saepe delinquerent educti de Aegypto, iratus, nullum illorum terram promissionis intrare permisit, et
Abbreviated transcription (Latin):
nos obligatos impedim̃tis carnalib inuenerit. p̃dicta ꝑ secutio.
Detinent̾ enĩ homines quasi cõpedes de sideria scł aria & facultates
mundane. nec seductionẽ di aboli possunt effugere. Ideo gͦ or andũ
ẽ. ne tempore quo fugiendũ est. hiemis & sabbatun nobis ratio in¬
ueniat᷑. sed ut liberos nos abhis inpedim̃tis. di presta auxiliũ
ut ñ sit qđ nos desidiosui captos mancip& mundo. Qm̃ gͦ de noui¬
sima ꝑsecutione loquebatur saluator quȩ futura. ẽ. tempore
antixp̃i. ⁊deo hiemẽ posuit qua nouissimũ tempus.ẽ. & sabbatũ
sumilit̾ qui postremus dies . ẽ. ut sicut his temporib asꝑa & diffici¬
lis fuga. e. ita significar&e illo tempore tam graues futuras ꝓse¬
cutiones & pressuras. ut uix aliquis eas possit effugeri Ci ert¬
qui filius dĩnon.ẽ. diaboli est. Semꝑ ergo filius est sea
aliquanido dĩ. aliquando diaboli. Quid ergo nase¬

Expanded text:
nos obligatos inpedimentis carnalibus inuenerit praedicta persecutio. nos obligatos inpedimentis carnalibus inuenerit praedicta persecutio. detinent enim homines quasi conpedes desideria saecularia et facultates mundanae nec seductionem diaboli possunt effugere. ideo ergo orandum est ne tempore, quo fugiendum est, hiemis et sabbati in nobis ratio inueniatur, sed ut liberos nos ab his inpedimentis dei praestet auxilium, ut non sit, quod nos desiderio sui captos mancipet mundo. quoniam ergo de nouissima persecutione loquebatur saluator, quae futura est tempore Antichristi, ideo hiemem posuit, quae nouissimum tempus est; et sabbatum similiter, qui postremus dies est, ut, sicut his temporibus aspera et difficilis fuga est, ita significaret illo tempore tam graues futuras persecutiones et pressuras, ut uix aliquis eas possit effugerequi filius Dei non est, diaboli est: semper ergo filius est, sed aliquando Dei, aliquando diaboli. Quid ergo nasci
Abbreviated transcription (Latin):
sonũ uerborũ si accipiamꝰ. ñ conuenit. Nec enĩ dr̃ aliqͥd de hab&
ut erem̃tum faciat ꝑnos. sed nos dũ reuertim᷑ ad auetorẽ
uite nr̃e & confitemur illũ. ad quirit nos ad salutẽ. & crem̃¬
tũ factẽ in nobis diuinitas. Ideo in eis qui abeo recedunt. de¬
trimentũ est. hoc est gͦ in tegrũ non esse. quod est & detrim̃¬
uł sabbato. cum tempus ꝑsecutionis huius differrinon
possit dicente apło. qui reuelabitur in suo tempore
ieme tuta fugañ est.Frigora enĩ sunt. unbres assidui. ningua
gelat. flumina exeunt. ⁊ deoq fugientib ꝑgraue.ẽ. Latere en
in siliuis ñ possunt. neq inmontib. neq in speluncis. Sabbato aut
urgta uideos longuis aciuitate exire non lie&. nec altũ ascender
ae ꝑ hoc fugere s̃abbato ñ potes. Quo mͦ aut̃ hȩc tempora fugã tita
ñ faciunt ꝓpt̾ impeduñta supͣdicta. ita & fuga nr̃a tuta nerit. si

Expanded text:
sonum uerborum si accipiamus, non conuenit — nec enim deus aliquid dehabet, sonum uerborum si accipiamus, non conuenit — nec enim deus aliquid dehabet, ut crementum faciat per nos —, sed, nos dum reuertimur. ad auctorem uitae nostrae et. confitemur illum, adquirit nos ad salutem et crementum facit in nobis diuinitas, ideo in eis qui ab eo recedunt, detrimentum est. hoc est ergo integrum non esse, quod est et detrime UESTRA HIEME U;FjL SABBATO,\' CUM TEMPUS PERSECUTIONIS HUIUS DIFFERRI NON POSSIT DICENTE APOSTOLO: \'QVIREUELA significat? Hieme tuta fuga non est: frigora enim sunt, imbres assidui, ningit, gelat, flumina exeunt; ideoque fugientibus pergrave est. Latere enim in siluis non possunt neque in montibus . neque in speluncis. sabbato autem iuxta Iudaeos longius a ciuitate exire non licet nec altum ascendere ac per hoc fugere sabbato non potes. quo modo autem haec tempora fugam tutam non faciunt propter inpedimenta supra dicta, ita et fuga nostra tuta non erit, si
Abbreviated transcription (Latin):
saluuesse. qđ integrũ. Nam dicit rex daniheli. Salua sunt signa
danhel. & ille respondit. Saluarex. idest in tegra. Ut nobis stt
uiteger sp̃s. eũ non nos deserit. Quos enĩ sp̃s deserit. lamñerunt in¬
tegri in causa regenertionis. quia ñ habent eũ ꝑquẽ filii dĩuoca¬
bantur. Nec hoc̃ est contrariũ. si ipsũ sp̃m dicamus nobis peocanti¬
b nos deserere. & in tegrũ non. et̃. Ideo enĩ integer ñ est dũ nos dese¬
rit. quiditi & rector nr̃ erat. Quia si caput nr̃m est.. & nos mẽbra
etuis. Cũ aut̃ aduersũ aliquid facimꝰ. ñ ille nos. sed nos illũ uidemͣ
deserere & tunc ille uidetur integer ñ esse. cũ nos amitat. ho
enĩ uerũ ac manifestũ est. quia non ille se a nobis auerat. sed
nos ab illo. cũ peccamꝰ. Et ad colosenses int̾ cetera ait. Ex qͦ om̃e
corpus subministratũ & ꝓductũ crescit in crem̃tũ dñi. Qđ iuxta

Expanded text:
\'saluum\' esse, quod \'integrum\'. nam dicit rex Daniheli: salua sunt signa, \'saluum\' esse, quod \'integrum\'. nam dicit rex Daniheli: salua sunt signa, Danihel? et ille re spondit: salua,.rex, id est Integra\', ut nobis sit integer spiritus, cum non nos deserit. quos enim spiritus deserit, iam non erunt integri in causa regenerationis, quia non habent eum, per quem filii dei uocabantur. nec hoc est contrarium, si ipsum spiritum dicamus nobis peccantibus nos deserere et integrum non esse. ideo enim integer non est, dum nos deserit, qui dux et rector noster erat,. quia, si caput nostrum est, et nos membra eius. cum autem aduersum aliquid facimus, non ille nos, sed.nos illum uidemur deserere et tunc ille uidetur integer non esse, cum nos amittit. hoc enim uerum ac manifestum est, quia non ille se. a nobis auertit, sed nos ab illo, cum peccamus. et ad Colosenses inter cetera ait: ex quo omne corpus subministratum.et productum crescit in crementum domini, quod iuxta
Abbreviated transcription (Latin):
cor ruptibilis a mortalis ẽ amissa anima deformat carens rigu
cefiuitt minteritũ interit enĩ cũuigorcotuim mearrus figia
ꝓfectus sit carniꝑ animã. sed interitũ habeat anima ꝑ carnẽ
quia ñ corpus gubernauit spũalit̾ cũ reginadatasit carni: se
ipsa doc& oꝑa carnalia. Tale igit᷑ hominẽ cũ eccła abicit. spĩ
hab& saluũ. scm̃ seilica. quĩ eccłȩ curator est. Quia sip issi fue¬
rint talẽ int̾ se habere quiuxorẽ patris polluit libidine. ut lege
ñ poter̃. Sp̃s eiuĩ testimoniũ ꝑ hib&. qđ suinꝰ filui dĩ. Hec apłs ad
plebẽ loquit᷑. quia adhuc ep̃i ȩccłus ñ erant locis om̃ib ordinati
ideo plebẽ iub& hoc facere qđ facturus ess& sullic creatus fuissa
ep̃s. ut conspirantes urunũ eicerent illũ de coetu suo. ne consen¬
tire uiderent᷑ oꝑib eius. Quia qͥñ arguit eũ quẽ potest. sed recipit
quasi ñ errantẽ: delinquendi illi fomitẽ prestat. Qua causa con¬

Expanded text:
corruptibilis et mortalis est, amissa anima deformatur — carens figura defluit in interitum; interit enim, cum uigorem omnium membrorum amittit ullus profectus sit carni per animam, sed interitum habeat anima per carnem, quia non corpus gubernauit spiritaliter, cum regina data sit carni, sed ipsa docet opera carnalia. Talem igitur hominem cum ecclesia abicit, spiritum habet saluum, sanctum scilicet, qui ecclesiae curator est, quia, si passi fuerint talem inter se habere, qui uxorem patris polluit libidine, ut lege non poterunt. spiritus en.im testimonium perhibet quod sumus filii dei. Haec apostolus ad plebem loquitur, quia adhuc episcopi ecclesiis non erant locis omnibus ordinati. ideo plebem iubet hoc facere, quod facturus esset, si illic creatus fuisset episcopus, ut conspirantes. in unum eicerent illum de coetu suo, ne consentire uiderentur operibus eius, quia qui non arguit eum,_ quem potest, sed recipit quasi non errantem, delinquendi illi fomitem. praestat, qua causa con
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ multa peceata in corpus admitti uideant᷑. om̃is enim qui
sibi ex quacũq parte corporis uimintulerit. in corpus uti
suũ peccat. Est enĩqui se abscidit. est qui laqueo uitam finiuit.
est qui ferrũ in se iniecit. Qua re apłs. oinNe inquit¬

Expanded text:
CUM MULTA PECCATA IN CORPUS ADMITTI UIDEANTUR — OMNIS ENIM QVI CUM MULTA PECCATA IN CORPUS ADMITTI UIDEANTUR — OMNIS ENIM QVI SIBI EX QVACUMQVE PARTE CORPORIS UIM INTULERIT, IN CORPUS UTIQVE SUUM PECCAT; EST ENIM QVI SE ABSCIDIT, EST QVI LAQVEO UITAM FINIUIT, EST QVI FERRUM IN SE INIECIT —, QVA RE APOSTOLUS:
Abbreviated transcription (Latin):
cito transferimini abeo quocauit uosin gr̃a. in aliudeitan¬
głm. qđ non est aliud. Miratur gͦ. qui a post rem lenẽ & in uiꝰ
grauẽ. asꝑitati studerent & oneri. hoc est ut post fidei sim¬
plicitatẽ. circũcidise ꝑ elementis ꝑmitterent. neomenas
colerent & sabbatũ Flem̃tis subiecti. & ne ꝓseudo apłis occasio¬
nẽ dedisse uideret᷑ dicentib. aliud. eẽ. qđ acceꝑant galathe
quã ueritatis hab& traditio. statim subierit. Qđ non est ali¬
ud. nisi sunt aliqui qͥuos conturbant. & uolunt conuertere
euangłm xp̃i. Aliud gͦ erat ad qđ ab apło uocati erant euangłmi.
quã qđ sequi coeꝑant impulsu pseudo apłorũ. non tam̃ aliud
erat qđ xp̃s tradiderat ut uł ꝑ id inerrorẽ se inductos cogno¬
scerent. & solã fidẽ sequerentur: ꝓfitente sxp̃m dĩ & hunc
sufficere ad salutẽ tribuendã. ꝑ quẽ fuerant remissionẽ pec¬
catorũ adepti ñ ꝑ legẽ. quia sine lege gra di dgnat delicta.

Expanded text:
cito transferimini ab eo qui vocavit vos in gratiam, in aliud Evangelium, quod non est aliud. Miratur ergo, quia post rem levem et minus gravem, asperitati studerent et oneri: hoc est, ut post fidei simplicitatem circumcidi se, pro elementis permitterent, neomenias colerent et sabbatum, elementis subjecti ac provocatinem dedisse uideretur dicentibus aliud esse quod acceperant Galatae quam ueritatis habet traditio, statim subiecit: quod non est aliud, nisi sunt aliqui qui uos conturbant et nolunt conuertere euangelium Christi. aliud ergo erat, ad quod ab apostolo uocati erant euangelium, quam quod sequi coeperant inpulsu pseudoapostolorum, non tamen aliud erat quam Christus tradiderat, ut uel per id in errorem se inductos cognoscerent et solam fidem sequerentur profitentes Christum deum et hunc sufficere ad salutem tribuendam, per quem fuerant remissionem peccatorum adepti, non per legem, quia sine lege gratia dei donat delicta. LVIII.
Abbreviated transcription (Latin):
cunt᷑. num & de paganis pagani nascuntur.
Ion om̃e quodnascitur. hoc est: qđ & unde nascit᷑. Nam & aurũ
de terranascitur. & tam̃ terra ñ est. & gẽmȩ. & alia multa.
malũ. Ambo gͦ ignorantes sunt. Sed hoc it̾ est int̾ eos. quia
cere. paganus tam̃ est. quia sine sensu est. neq suũ habens
sub ereatoris deuotione generat᷑. sicut dixit adã de cam. Pro¬
ereaui hominẽ ꝑ dm̃. Quia sicut pagani indeuoti ereatori. de¬
moniis gr̃as agunt in om̃ib quȩ agunt: ita & iudei dõ ereatori
supplices. licce inꝑfecte. laudant eũ in om̃i actusuo. Hoc mͦ etiã¬

Expanded text:
NI? NAM ET DE PAGANIS PAGANI NASCUNTUR. Non omne quod nascitur hoc est, quod et unde nascitur. nam et aurum de terra nascitur, et non tamen terra est, et gemmae et alia multa, ambo ignorantes sunt. sed hoc interest inter utrumque, cere; paganus tamen est, quia sine sensu est. de Iudaeo sub creatoris deuotione generatur, sicut dixit Adam de Cain: procreaui hominem per deum. sicut enim pagani indeuoti creatori daemoniis gratias agunt in omnibus quae agunt, ita et Iudaei deo creatori supplices laudant eum in omni actu suo
Abbreviated transcription (Latin):
oronsionẽ que rens inclinandisaluatorẽ. exactorũ didngmne
onimos dieunauit ut es facerent uoluntatẽ. & accedenter ac
petrũ qui primus int̃ discipłos erat. solui debereabeorũ magui
ess&. aut certe humilitate suffragiquȩrerent a quo solueretur.
Et dñs ut in ꝓuidũ diabolũ & aduersus se ipsũ semꝑ machinas instru¬
delegauerat: & captipisci os aꝑire. & illic inuenire modũ exactioni
stto auxilio ad soluendũ. & ut signũ uirtutis maxime de monstrar&.
ꝑ qđ captos adiabolo ad setraher&. ut arguiñto & astutia sua dia¬
bolus torqueret᷑. Dicunt gͦ ex actores didraginȩ ad p& rũ apłm.
ꝓ om̃ib soluisse uidet᷑. quia sicut om̃s in saluatore erant causa
magisterii. ita & post saluatorẽ in p& rocontinent᷑. Ipsũ enim.¬

Expanded text:
rens, si posset inclinare saluatorem, exactorum didragmae animos occupauit, ut eius facerent uoluntatem, ut accedentes ad Petrum, qui primus inter apostolos erat, solui debere ab eorum magiesset aut certe humilitate suffragii quaereret a quo solueretur. tunc dominus, ut inprouidum diabolum et aduersus semet ipsum semper machinari ostbet et capti piscis os aperire et illic inuenire modum exactioni sito auxilio ad soluendum. uerum etiam signum uirtutis maximae demonstraret, per quod captos a diabolo ad se traheret, ut argumento et astutia sua diabolus torqueretur. dicunt ergo exactores didragmae ad Petrum apostolum: pro omnibus soluisse uidetur, quia, sicut in saluatore erant omnes causa magisterii, ita et post saluatorem in Petro omnes continentur. ipsum enim