comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cum se ne ad id quidem quod muliebri cogitabat animo. satis
perse ualidum crederet singulos patris amicorum temptare
sermonibus perplexis institit. & primo quidem ex his aspernan¬
tium tale quicꝗ̃ praebuerunt speciem. quia plus in demetrio spei
ponebant. deinde crescente in dies philippi odio in romanos.
cui perseus indulgeret demetrius summa ope aduersaretur. pro¬
erat rati. fouendamq spem potentioris. perseo se adiungunt. ce¬
tera in suum quaq tempus differunt. in praesentia placet om¬
ni ope in romanos accendi regem. impelliq ad consilia belli ad
quae iam sua sponte animum inclinasset. simul ut demetrius
in dies suspectior esset ex composito sermones ad spem romano¬
rum trahebant. ubi cum alii mores & instituta eorum alii res
gestas. alii speciem ipsius urbis non dum exornate neq publi¬
cis neq priuatis locis. alii in singulos principum eluderent. ui¬

Expanded text:
cum se ne ad id quidem, quod muliebri cogitabat animo, satis cum se ne ad id quidem, quod muliebri cogitabat animo, satis per se validum crederet, singulos amicorum patris temptare sermonibus perplexis institit. et primo quidam ex his aspernantium tale quicquam praebuerunt speciem, quia plus in Demetrio spei ponebant; deinde crescente in dies Philippi odio in Romanos, cui Perseus indulgeret, Demetrius summa ope adversaretur, proerat, rati fovendamque spem potentioris, Perseo se adiungunt. cetera in suum quaeque tempus agenda differunt; in praesentia placet omni ope in Romanos accendi regem inpellique ad consilia belli, ad quae iam sua sponte animum inclinasset. simul ut Demetrius in dies suspectior esset, ex composito sermones ad rem Romanorum trahebant. ibi cum alii mores et instituta eorum, alii res gestas, alii speciem ipsius urbis nondum exornatae neque publicis neque privatis locis, alii singulos principum eluderent, i
Abbreviated transcription (Latin):
tisq gladus. mors inquit una indicta est. uiae ad mortem heae
sunt. qua quemq animus fert effugite superbiam regiam. agire
uiuenes mei primum qui maiores estis capite ferrum. aut haurite
poculum: si segnior mors uiuat: & hostes aderant & auctor mor¬
tis instabat. alii alio laeto absumpti semianimes e naue pracipi¬
tantur. ipsa deinde uirum comitem mortis complexa in mare
sese deiecit. naue uacua dominis regii potiti sunt. huius atroci¬
tas facinoris nouam uelut flamam regis inuidie adiecit. ut uol¬
go ipsum liberosq eius execrarentur. quae dire breui ab omni¬
bus dus exauditae. ut seuiret ipse in suum sanguinem effecerũt.
perseus enim cum in dies magis cerneret fauorem & dignitate
demetrii fratris apud multitudinem macedonum crescere. & gra¬
tiam apud romanos. sibi spem nullam regni superesse. nisi in sce¬
lere ratus ad unum id omnes cogitationes intendit. ceterum

Expanded text:
tisque gladiis “mors” inquit “una vindicta est. viae ad mortem hae tisque gladiis “mors” inquit “una vindicta est. viae ad mortem hae sunt; qua quemque animus fert, effugite superbiam regiam. agite, iuvenes mei, primum, qui maiores estis, capite ferrum aut haurite poculum, si segnior mors iuvat.” et hostes aderant et auctor mortis instabat. alli alio leto absumpti semianimes e nave praecipitantur. ipsa deinde virum comitem mortis complexa in mare sese deiecit. nave vacua dominis regii potiti sunt. huius atrocitas facinoris novam velut flammam regis invidiae adiecit, ut vulgo ipsum liberosque exsecrarentur; quae dirae brevi ab omnibus diis exauditae, ut saeviret ipse in suum sanguinem, effecerunt. Perseus enim cum in dies magis cerneret favorem et dignitatem Demetrii fratris apud multitudinem Macedonum crescere et gratiam apud Romanos, sibi spem nullam regni superesse nisi in scelere ratus, ad id unum omnes cogitationes intendit. ceterum
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. comitemq ipsum fugae futurum esse. proficiscuntur a the¬
salonica eneam ad statum sacrificium quod eneae conditori cum
magna cerimonia quot annis faciunt. ibi die per solennes epu-¬
las consumpto. nauem praeparatam a poridae sospitis omnibus
de tertia uigilia conscendunt. tamꝗͣ redituri in thessalonicam.
sed traicere in cuboeam erat propositum. ceterum in aduersum
uentum nequicꝗͣ eos tendentis prope terram lux oppressit. & re¬
gii qui praeerant custodiae portus lembum armatum ad pertra¬
hendam eam nauem miserunt. cum graui edicto ne reuertere¬
tur sine ea. quoniam dies ad propinquabat. poris quidem adhor¬
tationem remigum nautarumq intentus erat: interdum ma¬
nus ad caelum tendens opem ut ferrent orabat. ferox interim fe¬
mina admulto ante praecogitatum facinus reuoluta. uenenum
diluit. ferrumq promit. & posito in conspectu poculo instric¬

Expanded text:
dixit comitemque ipsum fugae futurum esse. proficiscuntur ab Thedixit comitemque ipsum fugae futurum esse. proficiscuntur ab Thessalonica Aeniam ad statum sacrificium, quod Aeneae conditori cum magna caerimonia quotannis faciunt. ibi die per sollemnes epulas consumpto navem praeparatam a Poride sopitis omnibus de tertia vigilia conscendunt tamquam redituri in Thessalonicam; sed traicere in Euboeam erat propositum, ceterum in adversum ventum nequiquam eos tendentes prope terram lux obpressit, et regii, qui praeerant custodiae portus, lembum armatum ad retrahendam eam navim miserunt cum gravi edicto, ne reverterentur sine ea. cum iam adpropinquabant, Poris quidem ad hortationem remigum nautarumque intentus erat; interdum manus ad caelum tendens deos, ut ferrent opem, orabat. ferox interim femina ad multo ante praecogitatum revoluta facinus venenum diluit ferrumque promit et posito in conspectu poculo stric
Abbreviated transcription (Latin):
alio tolleret. eam crudelitatem fedam perse fediorem unius do¬
mus cdlades fecit. herodicum principem thessalorum multis an¬
te annis occiderat. generos quoq eius postea interfecit. in uidui¬
tate relicta filiae singulos filios paruos habentes theoxena & ar¬
cho nomina mulieribus erant. theoxena multis petentibus asper¬
uata nuptias est. archo poridi cuidam longe principi gentis nup
sit. & apud eum plures enixa partus paruis ad modum relictis om¬
uibus decessit. theoxena ut in suis manibus liberi sororis educaren¬
tur poridi nupsit. & tamꝗ̃ omnis ipsa enixa foret sororis que in
cadem habebat cura postꝗ̃ regis edictum de comprehendendis
liberis eorum qui interfecti essent accoepit ludibrio futuros. non
regis modo sed custodum etiam libidinis rata ad rem atrocem
ꝗ̃ in potestatem philippi uenirent. poris abominatus mentionẽ
tam fedi facinoris a theneo deportaturum eos ad fidos hospites

Expanded text:
alio tolleret. eam crudelitatem, foedam per se, foediorem unius doalio tolleret. eam crudelitatem, foedam per se, foediorem unius domus clades fecit. Herodicum, principem Thessalorum, multis ante annis occiderat; generos quoque eius postea interfecit; in viduitate relictae filiae singulos filios parvos habentes, Theoxena et Archo nomina iis erant mulieribus. Theoxena multis petentibus aspernata nuptias est, Archo Poridi cuidam, longe principi gentis Aenianum, nupsit et apud eum plures enisa partus, parvis admodum relictis omnibus, decessit. Theoxena, ut in suis manibus liber sororis educarentur, Poridi nupsit, et tamquam omnes ipsa enisa foret, suum sororisque filios in eadem habebat cura. postquam regis edictum de comprehendendis liberis eorum, qui interfecti essent, accepit, ludibrio futuros non regis modo, sed custodum etiam libidini rata, ad rem atrocem quam in potestatem Philippi venirent. Poris abominatus mentionem tam foedi facinoris Athenas deportaturum eos ad fidos hospites
Abbreviated transcription (Latin):
tui placuissent fatebatur ut facile appareret non dutius q̃ ne¬
cesse esset facturum. neq obscurum erat rebellaturum: omniaq
quae tunc ageret diceretq cõ spectare. lam primum omnem fe¬
re multitudinem ciuium ex maritimis ciuitatibus cum familus
suis in emathiam quaȩ nunc dicitur quondam appellata peonia
est. traduxit. thracibusq & aliis barbaris urbes tradidit habitan¬
das. fidiora haec genera hominum fore ratus in romano bello.
ingentem ea res fremitum macedonia tota fecit. relĩquentesq
suos cum conuigibus ac liberis pauci tacitum dolorem continebãt.
ereerationes quae in agminibus proficiscentium in regem iuncẽ¬
te odio metum exaudiebantur. his ferox animus omnes homines
omnia loca temporaq suspecta habebat postremo negare propa¬
lam coepit satis tutum sibi quicꝗͣ esse nisi liberos eorum quos in¬
terfecisset comprehensos in custodia haberet. & tempore alium

Expanded text:
tui placuissent, fatebatur, ut facile adpareret, non diutius, quam netui placuissent, fatebatur, ut facile adpareret, non diutius, quam necesse esset, facturum. neque obscurum erat rebellaturum, omniaque, quae tunc ageret diceretque, eo spectare. iam primum omnem fere multitudinem civium ex maritimis civitatibus cum familiis suis in Emathiam quae nunc dicitur, quondam adpellata Paeonia est, traduxit, Thracibusque et aliis barbaris urbes tradidit habitandas, fidiora haec genera hominum fore ratus in Romano bello. ingentem ea res fremitum Macedonia tota fecit; relinquentesque penates suos cum coniugibus ac liberis pauci tacitum dolorem continebant, exsecrationesque in agminibus proficiscentium in regem vincente odio metum exaudiebantur. his ferox animus omnes homines, omnia loca temporaque suspecta habebat. postremo negare propalam coepit satis tutum sibi quicquam esse, nisi liberos eorum, quos interfecisset, comprehensos in custodia haberet et tempore alium
Abbreviated transcription (Latin):
pestas. procurariq aruspices uisserunt. simul procuratum est
quod tripedem mulum reate natum nuntiatum erat. & a formis
edem appollinis occaiete de caelo tactam. ob ea prodigia uigin¬
ti hostus maioribus sacrificatum. & diem unum supplicatio fuit.
Per cos dies ex litteris terenti propr. cognitum .p. sempronium in
ulteriore ispania cum plus annum eger fuisset mortuum esse.
eo maturius in hispaniam praetores uissi proficisci. Legationes
deinde transmarin.e introducte sunt. prima eumenis & pharna¬
cis regum & rhodiorum quaerentium de sinopensium clade phi¬
lippi quoq legati acheorum & lacedemonum sub idem tempus
uenerunt. his prius martio audito qui ad res graciae macedoni¬
eq uisendas missus erat. responsa data sunt. Asiae regibus ac rho¬
dus responsum est legatos ad eas res uisendas senatum missurum.
de philippo & iram aucerat marcius. nam ita fecisse qua sena¬

Expanded text:
pestas, procurarique haruspices iusserunt. simul procuratum est, pestas, procurarique haruspices iusserunt. simul procuratum est, quod tripedem mulum Reate natum nuntiatum erat et a Formiis aedem Apollinis Caietae de caelo tactam. ob ea prodigia viginti hostiis maioribus sacrificatum est et diem unum supplicatio fuit. per eos dies ex litteris A. Terenti propraetoris cognitum P. Sempronium in ulteriore provincia, cum plus annum aeger fuisset, mortuum esse. eo maturius in Hispaniam praetores iussi proficisci. legationes deinde transmarinae introductae sunt, primae Eumenis et Pharnacis regum et Rhodiorum querentium de Sinopensium clade. Philippi quoque legati et Achaeorum et Lacedaemoniorum sub idem tempus venerunt. iis prius Marcio audito, qui ad res Graeciae Macedoniaeque visendas missus erat, responsa data sunt. Asiae regibus ac Rhodiis responsum est legatos ad eas res visendas senatum missurum. de Philippo auxerat curam Marcius: nam ita fecisse eum, quae sena
Abbreviated transcription (Latin):
praeterea iussi septem milia peditum sociorum ac latini nominis.
& quadringentos equites. & mittere ad .M. marcellum in galli¬
am cui ex consulatu prorogatum imperium erat. in hispaniam
utramq qua ducerentur quattuor milia peditum ciuium roma¬
norum & ducentos equites & sociorum septem milia peditum
cum trecentis equitibus scribi uissa. &. Q. fabio labeoni cum exer¬
citu quem habebat in liguribus prorogatum in annum imperiũ
est. Uer procellosum eo anno fuit. Pridie parilia medio ferme
die atrox cum uento tempestas coorta multis sacris profanisq lo¬
cis stragem fecit. signa en ea in capitolio deiecit. forem ex ede
lun e quae in auentino est raptam tulit. & in posticis partibus ce¬
reris templi adfixit. Signa alia in circo maximo cum columnis
quibus super stabant. euertit. Fastigia aliquot templorum a culmi¬
nibus abrupta fede dissipauit. Itaq in prodigium uersa ea tem¬

Expanded text:
praeterea iussi septem milia peditum sociorum ac Latini nominis praeterea iussi septem milia peditum sociorum ac Latini nominis et quadringentos equites et mittere ad M. Marcellum in Galliam, cui ex consulatu prorogatum imperium erat. in Hispaniam utramque quae ducerentur quattuor milia peditum civium Romanorum et ducenti equites et sociorum septem milia peditum cum trecentis equitibus scribi iussa. et Q. Fabio Labeoni cum exercitu, quem habebat, in Liguribus prorogatum in annum imperium esset. Ver procellosum eo anno fuit. pridie Parilia, medio ferme die, atrox cum vento tempestas coorta multis sacris profanisque locis stragem fecit, signa aenea in Capitolio deiecit; forem ex aede Lunae, quae in Aventino est, raptam tulit et in posticis parietibus Cereris templi adfixit, signa alia in circo maximo cum columnis, quibus superstabant, evertit; fastigia aliquot templorum a culminibus abrupta foede dissipavit. itaque in prodigium versa ea tem
Abbreviated transcription (Latin):
RINCIPIO INSEOUENTIS ANNI CONSU¬
les praetoresq sortiti prouincias sunt. consu¬
Nibus nulla praeter ligures quae decerneretur
erat. luris dictio urbana ogulino gallo. in¬
ter peregrinos. M. ualerio euenit. hispania¬
Ium. Q. fuluio flacco citerior .p. manlio ul¬
or.L. cecilio dentrici sicilia. C. terentio histre sardinia. di¬
ctus habere consules iussi. Q. fabius ex liguribus scripserat a¬
puanos ad rebellionem spectare. periculumq esse ne impetum in a¬
grum pisanum facerent. Et ex hispanis citeriorem in armis esse a
cum celtiberis bellari sciebant. in ulteriore quia du eger esset pre¬
tor luxuria & ocio solutam disciplinam militarem esse: ob ea no¬
uos exercitus conscribi placuit quatuor legiones in ligures. uti sin¬
gulae quina milia & ducenos pedites. trecenos haberent equites
sociorum isdem latini nominis quindecim milia peditum ãdita.
& octingenti equites. hi duo consulares exercitus essent. scribere

Expanded text:
rincipio insequentis anni consules praetoresque sortiti provincias sunt. consulibus nulla praeter Ligures quae decerneretur erat. iuris dicto urbana M. Ogulnio Gallo, inter peregrinos M. Valerio evenit, Hispaniarum Q. Fulvio Flacco citerior, P. Manlio ulterior, L. Caecilio Dentri Sicilia, C. Terentio Istrae Sardinia. dilectus habere consules iussi. Q. Fabius ex Liguribus scripserat Apuanos ad rebellionem spectare periculumque esse, ne impetum in agrum Pisanum facerent; et ex Hispaniis citeriorem in armis esse et cum Celtiberis bellari sciebant, in ulteriore, quia diu aeger esset praetor, luxuria et otio solutam disciplinam militarem esse. ob ea novos exercitus conscribi placuit, quattuor legiones in Ligures, uti singulae quina milia et ducenos pedites, trecenos haberent equites; sociorum iisdem Latini nominis quindecim milia peditum addita et octingenti equites; hi duo consulares exercitus essent. scribere
Abbreviated transcription (Latin):
tiatumq erat haud procul siciliam insulam quae non ante fue¬
rat nouam editam emari esse. hannibalem hoc anno antias ua¬
lerius decessisse est auctor. legatis ad eam rem ad prusiam mis¬
sis praeter .T. quintium flaminium. cuius in ea re celebre est no¬
men .l. scipione asiatico .p. scipione nasica:¬

Expanded text:
tiatumque erat haud procul Sicilia insulam, quae non ante fuetiatumque erat haud procul Sicilia insulam, quae non ante fuerat, novam editam e mari esse. Hannibalem hoc anno Antias Valerius decessisse est auctor legatis, ad eam rem ad Prusiam missis praeter T Quinctium Flamininum, cuius in ea re celebre est nomen, L. Scipione Asiatico et P. Scipione Nasica
Abbreviated transcription (Latin):
haud procul flumine hibero in agro ausetano & proelia secunda¬
cum celtiberis fecit. & oppida quae ibi communierant aliquot ex¬
pugnauit. citerior hispania in pace fuit. Eo anno quia & .p. sem¬
pronius proconsul diurno morbo est implicitus. & nullo lacescẽ¬
te peroportune quieuerunt lusitani. nec in liguribus memorabi¬
le quicꝗͣ a.p. fabio consule gestum. marcellus ex histria reuoca
tus exercitu dimisso romam comitioꝵ causa reduit. creauit con¬
sules. cN. bebium tamphilum &. L emilium paulum. cum . M.emi¬
lo lepido hic edilis curulis fuerat a quo consule quintus annus e¬
rat. cum is ipse lepidus post duas repulsas consul factus esset. Prae¬
tores inde facti. & fuluius flaccus. M. ualerius leuinus .p. emi¬
lius terum . M. ogolnius gallus. L. celius denter .c. terentius is¬
tra. supplicatio extremo anno fuit prodigioꝵ causa quod sang¬
uine per biduum pluuisse in ara concordiae satis credebant. nũ¬

Expanded text:
haud procul flumine Hibero in agro Ausetano et proelia secundahaud procul flumine Hibero in agro Ausetano et proelia secundacum Celtiberis fecit et oppida quae ibi communierant aliquot expugnavit. ulterior Hispania eo anno in pace fuit, quia et P. Sempronius proconsul diutino morbo est inplicitus et nullo lacessente peropportune quieverunt Lusitani. nec in Liguribus memorabile quicquam a Q. Fabio consule gestum. ex Histria revocatus M. Marcellus exercitu dimisso Romam comitiorum causa rediit. creavit consules Cn. Baebium Tamphilum et L. Aemilium Paulum , cum M. Aemilio Lepido hic aedilis curulis fuerat, a quo consule quintus annus erat, cum is ipse Lepidus post duas repulsas consul factus esset. praetores inde facti Q. Fulvius Flaccus M. Valerius Laevinus P. Manlius iterum M. Ogulnius Gallus L. Caecilius Denter C. Terentius Istra . supplicatio extremo anno fuit prodigiorum causa, quod sanguine per biduum pluvisse in area Concordiae satis credebant, nun
Abbreviated transcription (Latin):
tia plures ad talia audenda impellantur. & excoeperunt & pro¬
secuti cum donis legatos sunt.M. claudius consul gallis ex pro¬
uincia exactis histricum bellum moliri coepit litteris ad senatũ
missis ut sibi in histriam traducere legiones liceret. Id senatui pla¬
cuit. illud agitabant uti colonia deduceretur. nec satis consta¬
bat utrum latinam an ciuium romanoꝵ deduci placeret. pos¬
tremo latinam potius coloniam deducendam patres censuerunt.
triumuiriq creati sunt.p. scipio nasica . C. flaminius.l. manli¬
us acidinus. Eodem anno mutinam & parma coloniae ciuium
romanoꝵ sunt deductae. bina milia hominum in agrum qui prox¬
ime boiorum ante tuscorum fuerat. octona iugera parmae. qui¬
na mutinae accoeperunt. deduxerunt triumuiri. M aemilius
lepidus.T. ebucius carus. L. quintius crispinus & saturna colo¬
nia ciuiũ romanoꝵ in agrum caletranum est deducta. deduxe¬

Expanded text:
tia plures ad talia audenda inpellantur. et exceperunt et protia plures ad talia audenda inpellantur. et exceperunt et prosecuti cum donis legatos sunt. M. Claudius consul Gallis ex provincia exactis Histricum bellum moliri coepit litteris ad senatum missis, ut sibi in Histriam traducere legiones liceret. id senatui placuit. illud agitabant, uti colonia Aquileia deduceretur, nec satis constabat, utrum Latinam an civium Romanorum deduci placeret. postremo Latinam potius coloniam deducendam patres censuerunt. triumviri creati sunt P. Scipio Nasica C. Flaminius L. Manlius Acidinus . eodem anno Mutina et Parma coloniae civium Romanorum sunt deductae. bina milia hominum in agro, qui proxime Boiorum, ante Tuscorum fuerat, octona iugera Parmae, quina Mutinae acceperunt. deduxerunt triumviri M. Aemilius Lepidus T. Aebutirus Carus L. Quinctius Crispinus . et Saturnia colonia civium Romanorum in agrum Caletranum est deducta. deduxe
Abbreviated transcription (Latin):
ciae praeesset permissu edificare conati sunt. Neq senatui placere
deditos spoliari. itaq se cum his legatos ad consulem missuros.
qui si redeant unde uenerint omnia his sua reddi uibeant quiq
protinus eant trans alpis & denuntient gallicis populis multitu¬
dinem suam domi contineant. alpis prope in exsuperabilem fi¬
nem in medio esse. non utiq his meluis fore. qui eas primi peruias
fecissent. legati missi. L. furius. Q. minucius. L. manlius acidinus
galli redditis omnibus quae sine cuiusqͣ in iuria habebant. italia ex¬
cesserunt. legatis romanis trans alpini populi benigne responderũt.
seniores eorum nimiam lenitatem populi romani castigarunt
quod eos homines qui gentis inuissu profecti occupare agrum ĩ¬
perii romani & in alieno solo aedificare oppidum conati sint i¬
punitos dimisissent. debuisse grauem temeritatis mercedem sta¬
tui. quod uero eriam sua reddiderunt uereri ne tanta indulgẽ¬

Expanded text:
ciae praeesset, permissu aedificare conati sint, neque senatui placere ciae praeesset, permissu aedificare conati sint, neque senatui placere deditos spoliari. itaque se cum iis legatos ad consulem missuros, qui, si redeant, unde venerint, omnia iis sua reddi iubeant, quique protinus eant trans Alpes et denuntient Gallicis populis, multitudinem suam domi contineant: Alpes prope inexsuperabilem finem in medio esse; non utique iis melius fore, qui eas primi pervias fecissent. legati missi L. Furius Purpurio Q. Minucius L. Manlius Acidinus . Galli redditis omnibus, quae sine cuiusquam iniuria habebant, Italia excesserunt. legatis Romanis Transalpini populi benigne responderunt. seniores eorum nimiam lenitatem populi Romani castigarunt, quod eos homines, qui gentis iniussu profecti occupare agrum imperii Romani et in alieno solo aedificare oppidum conati sint, inpunitos dimiserint; debuisse gravem temeritatis mercedem statui; quod vero etiam sua reddiderint, vereri, ne tanta indulgen
Abbreviated transcription (Latin):
& egestate ad quaerendam sedem alpis transgressos quae inculta
per solitudines uiderent ibi sine ullius inuiria consedisse: oppidũ
quoq aedificare coepisse. quod inditium esset nec agro nec urbi uim
adlaturos uenisse. nuper. M. claudium ad se nuntium misisse bel¬
lum se cum his ni dederentur gesturum. se certam et si non specio¬
sam ꝗͣ pacem incerta belli prae optantis dedisse prius in fidem qͣ
in potestate populi .r. post paucos dies iussos & urbe & agro dece¬
dere sese tacitos abire quo terrarum possent in animo habuisse.
arma deinde sibi & postremo omnia alia quae ferrent agerentq
adempta. orare se senatum populumq romanum ne in se innoxi¬
os deditos acerbius q̃ in hostis seuirent. huic orationi senatus ita
responderi uissit. neq illos recte gessisse cum italiam uenirent. op¬
pidumq in alieno agro nullius romani magistratus qui ei prouin¬

Expanded text:
et egestate ad quaerendam sedem Alpes transgressos, quae inculta et egestate ad quaerendam sedem Alpes transgressos, quae inculta per solitudines viderent, ibi sine ullius iniuria consedisse; oppidum quoque aedificare coepisse, quod indicium esset nec agro nec urbi ulli vim adlaturos venisse. nuper M. Claudium ad se nuntium misisse bellum se cum iis, ni dederentur, gesturum. se certam etsi non speciosam pacem quam incerta belli praeoptantes dedidisse se prius in fidem quam in potestatem populi Romani. post paucos dies iussos et urbe et agro decedere sese tacitos abire, quo terrarum possent, in animo habuisse. arma deinde sibi et postremo omnia alia, quae ferrent agerentque, adempta. orare se senatum populumque Romanum, ne in se innoxios deditos acerbius quam in hostes saevirent. huic orationi senatus ita responderi iussit: neque illos recte fecisse, cum in Italiam venerint oppidumque in alieno agro nullius Romani magistratus, qui ei provin
Abbreviated transcription (Latin):
pit relicto inde a philippopolim praesidio quod haud multo post
ab odrysis expulsum est. oppidum in derrhiopo condere instituit
peonica regio est prope erigonum fluuium qui ex illyrico per
peoniam fluens in axium editur amnem haud procul stobis ue¬
tere urbe nouam urbem perscida. ut is filio maiori haberetur
honos appellari uissit. Haec dum in macedonia geruntur consu¬
les in prouincias profecti. marcellus nuntium praemisit ad .L. por¬
cium proconsulem ut ad nouum gallorum oppidum legiones ad¬
moueret. aduenienti consuli galli sese dediderunt. duodecim mi¬
lia armatorum erant. pleriq arma ex agris rapta habebant. ea e¬
gre patientibus his adempta. quaeq alia aut populantes agros ra¬
puerant aut secum attulerant. de his rebus qui quaererentur le¬
gatos romam miserunt. introducti in senatum ae ualerio pr ex
posuerunt se superante in gallia multitudine in opia coactos agri

Expanded text:
pit. relicto inde ad Philippopolin praesidio, quod haud multo post pit. relicto inde ad Philippopolin praesidio, quod haud multo post ab Odrysis expulsum est, oppidum in Deuriopo condere instituit— Paeoniae ea regio est—prope Erigonum fluvium, qui ex Illyrico per Paeoniam fluens in Axium editur amnem, haud procul Stobis, vetere urbe; novam urbem Perseida, ut is filio maiori haberetur honos, adpellari iussit. dum haec in Macedonia geruntur, consules in provincias profecti. Marcellus nuntium praemisit ad L. Porcium proconsulem, ut ad novum Gallorum oppidum legiones admoveret. advenienti consuli Galli sese dediderunt. duodecim milia armatorum erant, plerique arma ex agris rapta habebant; ea aegre patientibus iis adempta quaeque alia aut populantes agros rapuerant aut secum adtulerant. de his rebus qui quererentur legatos Romam miserunt. introducti in senatum a C. Valerio praetore exposuerunt se superante in Gallia multitudine inopia coactos agri
Abbreviated transcription (Latin):
cessisq sibi qua patri negata essent. & omnis mentio romanoꝵ
quantam dignitatem ei apud ceteros macedonas. tantam inuidiã
non apud fratrem modo sed etiam apud patrem conciliabat. utiq
postꝗͣ legati alii romani uenerunt. & cogebatur decedere threcia
praesidiaq deducere & alia aut ex decreto priorum legatorum
aut ex noua constitutione senatus facere. sed omnia merens qui¬
dem & gemens. eo magis quod filium frequentiorem prope cum
illis quam secum cernebat. obedienter tamen aduersus romanos
faciebat. nequam mouendi extemplo belli causam praeuerten¬
dos etiam animos a suspicione talium consiliorum ratus. mediã
in thraeciam exercitum in odrisas & dentheletos & bessos duxit.
philippopolim urbem fuga desertam oppidanorum qui in prox¬
ima montium uiga cum familiis recoeperant sese. coepit cam¬
pestrisq barbaros depopulatis agros eorum in deditionem acce¬

Expanded text:
cessisque sibi, quae patri negata essent; et omnis mentio Romanorum cessisque sibi, quae patri negata essent; et omnis mentio Romanorum quantam dignitatem ei apud ceteros Macedonas, tantam invidiam non apud fratrem modo, sed etiam apud patrem conciliabat, utique postquam legati alii Romani venerunt, et cogebatur decedere Thracia praesidiaque deducere et alia aut ex decreto priorum legatorum aut ex nova constitutione senatus facere. sed omnia maerens quidem et gemens, eo magis quod filium frequentiorem prope cum illis quam secum cernebat, oboedienter tamen adversus Romanos faciebat, ne quam movendi extemplo belli causam praeberet. avertendos etiam animos a suspicione talium consiliorum ratus, mediam in Thraciam exercitum in Odrysas et Dentheletos et Bessos duxit; Philippopolin urbem fuga desertam oppidanorum, qui in proxima montium iuga cum familiis receperant sese, cepit, campestresque barbaros, depopulatus agros eorum, in deditionem acce
Abbreviated transcription (Latin):
nentis metus terruerat. demetrium ut pacis auctorem cum in gent
fauore conspiciebant. simul & spe hauddubia regnum ei post mor¬
tem patris destinabant nam et si minor etate q̃ perseus esset huc
uista matre familiae. illum pelice ortum esse. illum ut ex uolgato
corpore genitum nullam certi patris notam habere. hunc insig¬
nem similitudinem philippi prae se ferre. at romanos demetriũ
in paterno solio locaturos. persei nullam apud eos gratiam esse
haec uolgo loquebantur. itaq & persea cura angebat ne parum ꝓ
se una atas ualeret. cum aliis omnibus rebus frater superior esset.
& philippus ipse uix sui arbitru foret. quem heredem regni relin¬
queret. credens sibi quoq grauiorem esse ꝗͣ uellet minorem filiũ
censebat. offendebatur interdum concursu macedonum ad eum
& alteram iam se uiuo regiam esse indignabatur. & ipse iuuenis
hauddubie inflatior redierat. subnixus erga se uidiciis senatus. cõ¬

Expanded text:
nentis metus terruerat, Demetrium ut pacis auctorem cum ingenti nentis metus terruerat, Demetrium ut pacis auctorem cum ingenti favore conspiciebant, simul et spe haud dubia regnum ei post mortem patris destinabant. nam etsi minor aetate quam Perseus esset, hunc iusta matre familiae, illum paelice ortum esse; illum ut ex vulgato corpore genitum nullam certi patris notam habere, hunc insignem Philippi similitudinem prae se ferre; ad hoc Romanos Demetrium in paterno solio locaturos, Persei nullam apud eos gratiam esse. haec vulgo loquebantur. itaque et Persea cura augebat, ne parum pro se una aetas valeret, cum aliis omnibus rebus frater superior esset; et Philippus ipse, vix sui arbitrii fore, quem heredem regni relinqueret credens, sibi quoque graviorem esse, quam vellet, minorem filium censebat. offendebatur interdum concursu Macedonum ad eum, et alteram iam se vivo regiam esse indignabatur; et ipse iuvenis haud dubie inflatior redierat, subnisus erga se iudiciis senatus con
Abbreviated transcription (Latin):
ad idus martias sunt. quibus p. claudius. L. portius consulatum
inierunt. ita & uixisse in tribunatu ne uideret diesq ei dici ab
eo potuisse. decessisse autem ante.L ualeri &.M. porci censuram
trium clarissimorum suae cuiusq gentis uirorum non tempore ma¬
gis congruente comparabilis mors uidetur esse. q̃ quod nemo eo¬
rum satis dignum splendore uitae exitum habuit. lam primum
omnes non patrio solo mortui: nec sepulti sunt. ueneno absump¬
ti. hannibal exul hannibal proditus ab hospite. captus philopeme¬
nes in carcere & in uinculis expirauit. scipio & si non exul neq dã¬
natus. die tamen dicta. ad quam non fuerat. reus absens citatus uo¬
luntarium sibi metipse solum sed etiam funeri suo exilium in¬
dixit. Dum ea in peloponnenso a quibus deuertit oratio gerũ¬
tur reditus in macedoniam demetrii legatorumq aliter aliorum
ad fecerat animos uolgus macedonum quos belli ab romanis immi¬

Expanded text:
ad idus Martias sunt, quibus P. Claudius L. Porcius consulatum ad idus Martias sunt, quibus P. Claudius L. Porcius consulatum inierunt. ita et vixisse in tribunatu Naevi videtur diesque ei dici ab eo potuisse, decessisse autem ante L. Valeri et M. Porci censuram. trium clarissimorum suae cuiusque gentis virorum non tempore magis congruente comparabilis mors videtur esse, quam quod nemo eorum satis dignum splendore vitae exitum habuit. iam primum omnes non in patrio solo mortui nec sepulti sunt. veneno absumpti Hannibal et Philopoemen; exul Hannibal, proditus ab hospite, captus Philopoemen in carcere et in vinculis exspiravit; Scipio etsi non exul neque damnatus, die tamen dicta, ad quam non adfuerat reus, absens citatus, voluntarium non sibimet ipse solum, sed etiam funeri suo exilium indixit. dum ea in Peloponneso, a quibus devertit oratio, geruntur, reditus in Macedoniam Demetri legatorumque aliter aliorum adfecerat animos. vulgus Macedonum, quos belli ab Romanis inmi
Abbreviated transcription (Latin):
italia habenti ut a ueneno caueret praedixerunt. hilegatum cõ¬
sularem qui auctor esset prusiae per scelus occidendi hospitis mi¬
serunt. execratus deinde in caput regnumq prusiae & hospitalis
deos uiolate ab eo fidei testis inuocans. poculum exhausit. hic uitae
exitus fuit hannibalis. scipionem & polibius & rutilius hoc anno
mortuum scribunt. ego neq his nec ualcrio adsentior his quod
lectum inuenio cum superioribus duobus lustris africanus fuisset.
quo uiuo nisi ut ille senatu moueretur. quam notam nemo memo¬
riae prodidit. alius princeps in locum eius lectus non esset. antiatẽ
auctorem refellit tr. pl. M. neuius aduersus quem oratio inscrip¬
ta .p. africani est. hic neuius magistratum init. tribunus pl. p̃.
claudio. L. porcio cos. sed inut tribunatum ap. claudio . M. sem¬
pronio consuł. ad quattuor idus decembres. inde tres menses

Expanded text:
Italia habenti, ut a veneno caveret, praedixerunt; hi legatum conItalia habenti, ut a veneno caveret, praedixerunt; hi legatum consularem, qui auctor esset Prusiae per scelus occidendi hospitis, miserunt. ” exsecratus deinde in caput regnumque Prusiae et hospitales deos violatae ab eo fidei testes invocans, poculum exhausit. hic vitae exitus fuit Hannibalis. Scipionem et Polybius et Rutilius hoc anno mortuum scribunt. ego neque his neque Valerio adsentior, his, quod lectum invenio, cum superioribus duobus lustris Africanus fuisset, quo vivo, nisi ut ille senatu moveretur, quam notam nemo memoriae prodidit, alius princeps in locum eius lectus non esset. Antiatem auctorem refellit tribunus plebis M. Naevius , adversus quem oratio inscripta P. Africani est. hic Naevius in magistratuum libris est tribunus plebis P. Claudio L. Porcio consulibus, sed iniit tribunatum Ap. Claudio M. Sempronio consulibus ante diem quartum idus Decembres. inde tres menses
Abbreviated transcription (Latin):
festa ut iter semper aliquot praeparatum fugae haberet septem
exitus e domo fecerat. ex his quosdam occultos ne custodia sepi¬
rentur. sed graue imperium regum nihil inexploratum quod in¬
uestigari uolunt efficit. totius circuitum domus ita custodus cõ¬
plexi sunt. ut nemo inde elabi posset. hannibal postꝗͣ est enun¬
tiatum milites regios in. uestibulo esse. postico quod deuium max¬
ime atq occultissimi exitus erat. fugere conatus. ut id quoq occur¬
su militum obseptum sensit & omnia circa clausa custodus dispo¬
sitis esse. uenenum quod multo ante praeparatum ad talis habebat
casus poposcit. liberemus duturna cura populum romanum quan¬
do mortem senis expectare longum censent. nec magnam nec
memorabilem exinermi proditoq flaminius uictoriam feret. mo¬
res quidem populi romani quantum mutauerint uel hic dies argu¬
mento erit. patres eorum pyrro regi hosti armato exercitum in

Expanded text:
festa, ut iter semper aliquod praeparatum fugae haberet, septem festa, ut iter semper aliquod praeparatum fugae haberet, septem exitus e domo fecerat, et ex iis quosdam occultos, ne custodia saepirentur. sed grave imperium regum nihil inexploratum, quod vestigari volunt, efficit. totius circuitum domus ita custodiis complexi sunt, ut nemo inde elabi posset. Hannibal, postquam est nuntiatum milites regios in vestibulo esse, postico, quod devium maxime atque occultissimi exitus erat, fugere conatus, ut id quoque obcursu militum obsaeptum sensit et omnia circa clausa custodiis dispositis esse, venenum, quod multo ante praeparatum ad tales habebat casus, poposcit. “liberemus” inquit “diuturna cura populum Romanum, quando mortem senis expectare longum censent. nec magnam nec memorabilem ex inermi proditoque Flamininus victoriam feret. mores quidem populi Romani quantum mutaverint, vel hic dies argumento erit. horum patres Pyrrho regi, hosti armato, exercitum in
Abbreviated transcription (Latin):
prusiam regem legatus.T. quintius flaminius uenit quem suspec¬
tum romanis. & recoeptus post fugam antiochi hannibal & bellũ
aduersus eumenen motum faciebat. Ibi seu quia a flaminio inter
cetera obiectum prusiae erat hominem omnium qui uiuerent in¬
festissimum populo romano apud eum esse. qui patrie suae primũ
deinde fractis eius opibus antiocho regi auctor belli aduersus po¬
pulum romanum fuisset. seu quia ipse prusias gratificaretur prae¬
senti flaminio romanisq perse necandi aut tradendi eius in po¬
testatem consilium coepit. a primo colloquio flaminu milites ex¬
templo ad domum custodiendam hannibalis missi sunt. semper
talem exitum uitae suae hannibal prospexerat animo & romano¬
rum in explicabile odium in se cernens. & fidei regum nihil sane
confisus. prusiae uero leuitatem etiam expertus erat. flamini quo¬
ꝙ aduentum sibi uelut fatalem horruerat. ad omnia undiq in¬

Expanded text:
Prusiam regem legatus T. Quinctius Flamininus venit; quem suspecPrusiam regem legatus T. Quinctius Flamininus venit; quem suspectum Romanis et receptus post fugam Antiochi Hannibal et bellum adversus Eumenem motum faciebat. ibi seu quia a Flaminino inter cetera obiectum Prusiae erat hominem omnium, qui viverent, infestissimum populo Romano apud eum esse, qui patriae suae primum, deinde fractis eius opibus Antiocho regi auctor belli adversus populum Romanum fuisset, seu quia ipse Prusias, ut gratificaretur praesenti Flaminino Romanisque, per se necandi aut tradendi eius in potestatem consilium cepit, a primo conloquio Flaminini milites extemplo ad domum Hannibalis custodiendam missi sunt. semper talem exitum vitae suae Hannibal prospexerat animo et Romanorum inexpiabile odium in se cernens et fidei regum nihil sane fretus, Prusiae vero levitatem etiam expertus erat; Flaminini quoque adventum velut fatalem sibi horruerat. ad omnia undique in
Abbreviated transcription (Latin):
uicit pars auidior pene missusq qui uenenum ferret. accepto pocu¬
lo nihil aluid locutum ferunt ꝗͣ quaesisse si incolumus licortas. is al¬
ter imperator acheoꝵ erat. equitesq euasissent. postꝗͣ dictum est in¬
columis esse bene habet inquit & poculo impauide hausto haud
ita multo post expirauit. non duturnum mortis eius gaudium
auctoribus crudelitatis fuit. Uicta namq messen e bello exposcen¬
tibus acheis dedit noxios. ossaq reddita philopemenis sunt & se¬
pultus ab uniuerso achaico est concilio. adeo omnibus humanis
congestis honoribus ut ne diuinis quidem abstineretur abscripto¬
ribus rerum graecis latinisq tantum hinc uiro tribuitur. ut a qui¬
busdam corum uel ut ad insignem notam huius anni memoriae
mandatum sit tres claros iperatores eo anno decessisse. philo¬
pemenen hannibalem.p. scipionem. adeo in equo eum duobus
potentissimarum gentium summis imperatoribus posuerunt. Ad

Expanded text:
vicit pars avidior poenae; missusque qui venenum ferret. accepto pocuvicit pars avidior poenae; missusque qui venenum ferret. accepto poculo nihil aliud locutum ferunt quam quaesisse, si incolumis Lycortas—is alter imperator Achaeorum erat— equitesque evasissent. postquam dictum est incolumes esse, “bene habet” inquit, et poculo inpavide exhausto haud ita multo post exspiravit. non diuturnum mortis eius gaudium auctoribus crudelitatis fuit. victa namque Messene bello exposcentibus Achaeis dedidit noxios, ossaque reddita Philopoemenis sunt et sepultus ab universo Achaico est concilio, adeo omnibus humanis congestis honoribus, ut ne divinis quidem abstineretur. ab scriptoribus rerum Graecis Latinisque tantum huic viro tribuitur, ut a quibusdam eorum, velut ad insignem notam huius anni, memoriae mandatum sit, tres claros imperatores eo anno decessisse, Philopoemenem Hannibalem P. Scipionem . adeo in aequo eum duarum potentissimarum gentium summis imperatoribus posuerunt. ad
Abbreviated transcription (Latin):
to incuria & senatu uocato consultari coeptum: iam in uesperas¬
cebat & non modo cetera sed ne in proximam quidem noctem ubi
satis tuto custodiretur expediebant. obstupebant ad magnitudinẽ
pristinae eius fortunae uirtutisq & neq ipsi domum recipere custo¬
diendum audebant. nec cuiꝗͣ uni custodiam eius satis credebant.
admonent deinde quidam esse thensarum publicum sub terra sax¬
o quadrato septum eo uinctus demittitur. & saxum ingens quo o¬
peritur machina super impositum est. ita loco potius ꝗ̃ homini cuiq
credendam custodiam rati lucem insequentem expectauerunt.
postero die multitudo quidem integra memor pristinorum eius
in ciuitatem meritorum parcendum ac per cum remedia quaeren¬
da esse praesentium malorum. censebant. defectionis auctores quo¬
rum in manu res erat in secreto consultantes. omnes ad necem ciuis
consentiebant. sed utrum maturarent an differrent ambigebant.

Expanded text:
eo in curiam et senatu vocato consultari coeptum. iam invesperaseo in curiam et senatu vocato consultari coeptum. iam invesperascebat, et non modo cetera, sed ne in proximam quidem noctem ubi satis tuto custodiretur, expediebant. obstupuerant ad magnitudinem pristinae eius fortunae virtutisque, et neque ipsi domum recipere custodiendum audebant nec cuiquam uni custodiam eius satis credebant. admonent deinde quidam esse thesaurum publicum sub terra, saxo quadrato saeptum. eo vinctus demittitur, et saxum ingens, quo operitur, machina superinpositum est. ita loco potius quam homini cuiquam credendam custodiam rati lucem insequentem expectaverunt. postero die multitudo quidem integra, memor pristinorum eius in civitatem meritorum, parcendum ac per eum remedia quaerenda esse praesentium malorum censebant; sed defectionis auctores, quorum in manu res publica erat, in secreto consultantes omnes ad necem eius consentiebant, sed, utrum maturarent an differrent, ambigebatur.
Abbreviated transcription (Latin):
prius ꝗ̃ appropinquare urbi satis scirent. ad spectaculum omnes
simul liberi ac serui pueri quoq cum feminis effunduntur. Itaq
clauserant portam turba dum pro se quisq nisi ipse oculis suis cre¬
didisset uix pro comꝑata tantam rem habiturus uideretur. egre
sum mouentis obuios intrare portam qui adducebant philope¬
menen potuerunt. atq confercta turba iter reliquum clauserat.¬
& cum pars maxime clausa a spectaculo esset theatrum repente
populi adduceretur una uoce omnes exposcebant. magistratus &
principes ueriti ne quem motum misericordia praesentis tanti ui¬
ri faceret cum alios uerecundia pristinae maiestatis collata pre¬
senti fortunae alios recordatio ingentium meritorum motura esset.
procul in conspectu eum statuerunt. deinde raptim ex oculis homi¬
num abstraxerunt. praetore dynocrate dicente esse quaȩ pertinen¬
tia ad summam belli percontari eum magistratus uellent. abduc

Expanded text:
priusquam adpropinquare urbi satis scirent, ad spectaculum omnes priusquam adpropinquare urbi satis scirent, ad spectaculum omnes simul liberi ac servi, pueri quoque cum feminis, effunduntur. itaque clauserat portam turba, dum pro se quisque, nisi ipse oculis suis credidisset, vix pro comperta tantam rem habiturus videretur. aegre submoventes obvios intrare portam, qui adducebant Philopoemenem, potuerunt. aeque conferta turba iter reliquum clauserat; et cum pars maxima exclusa a spectaculo esset, theatrum repente, populi, una voce omnes exposcebant. magistratus et principes veriti, ne quem motum misericordia praesentis tanti viri faceret, cum alios verecundia pristinae maiestatis conlatae prsenti fortunae, alios recordatio ingentium meritorum motura esset, procul in conspectu eum statuerunt, deinde raptim ex oculis hominum abstraxerunt dicente praetore Dinocrate, esse, quae pertinentia ad summam belli percunctari eum magistratus vellent. inde abducto
Abbreviated transcription (Latin):
xilio tradunt. sed pudor relinquendi equites nobilissimos gentis
ab ipso nuper lectos tenuit. quibus dum locum ad euadendas an¬
gustias cogendo ipse aginen praebet. sustinens impetus hostium ꝓ¬
lapso equo & suo ipse casu & onere equi super eum ruentis haud
multum abfuit quin exanimaretur. septuaginta annos iam natus
&. ditino morbo ex quo tum primum reficiebatur uiribus ad mo¬
dum ad tenuatis iacentem hostes superfusi oppresserunt. cognitũ¬
q primum uerecundia memoriaq meritoꝵ haud secus ꝗ̃ ducem
suum attollunt. reficiuntq. & ex ualle deuia inuiam portant uix
sibi met ipsi prae nec opinato gaudio credentes. pars nuntios mẽ¬
senen praemittunt. debellatum esse: philopemenen captum ad¬
duci. primum adeo incredibilis uisa res ut non pro uano modo
sed uix pro sano nuntius audiretur. deinde ut super alium ali¬
us idem omnes ad firmantes ueniebant. tandem facta fides. &

Expanded text:
xilio tradunt; sed pudor relinquendi equites, nobilissimos gentis, xilio tradunt; sed pudor relinquendi equites, nobilissimos gentis, ab ipso nuper lectos, tenuit. quibus dum locum ad evadendas angustias cogendo ipse agmen praebet, sustinens impetus hostium, prolapso equo et suo ipse casu et onere equi super eum ruentis haud multum afuit, quin exanimaretur, septuaginta annos iam natus et diutino morbo, ex quo tum primum reficiebatur, viribus admodum adtenuatis. iacentem hostes superfusi obpresserunt; cognitumque primum a verecundia memoriaque meritorum haud secus quam ducem suum adtollunt reficiuntque et ex valle devia in viam portant, vix sibimet ipsi prae necopinato gaudio credentes; pars nuntios Messenen praemittunt, debellatum esse, Philopoemenem captum adduci. primum adeo incredibilis visa res, ut non pro vano modo, sed vix pro sano nuntius audiretur. deinde ut super alium alius idem omnes adfirmantes veniebant, tandem facta fides; et
Abbreviated transcription (Latin):
derant. uertebatur & utrum manerent in achaico concilio lace¬
demonii. an ut antea fuerat secretum eius unius in peloponnes¬
so ciuitatis uis esset. restitui. uidiciaq facta tolli. placet lacede¬
monem manere in achaico concilio scribiq & id decretum con¬
signari & ab lacedemoniis & acheis. legatus in macedoniam.
marcius est missus. iussus idem in peloponnesso sociorum res as¬
picere. nam ibi quoq & ex ueteribus discordus residui motus
erant: & messenae desciuerat a concilio achaico. cuius belli &
causas & ordinem si expromere uelim immemor sim propositi
quo statui non ultra attingere externa nisi qua romanis cohe¬
rerent rebus. cuentus memorabilis est. quod cum bello superiores
essent achei. philopemenes praetor eorum capitur ad prae occupan¬
dam coroneam quam hostes petebant. in ualle iniqua cum equitib
paucis oppressus. ipsum potuisse esfugere thracum cretensiumq au¬

Expanded text:
derant, vertebatur, et, utrum manerent in Achaico concilio Lacederant, vertebatur, et, utrum manerent in Achaico concilio Lacedaemonii, an, ut ante fuerat, secretum eius unius in Peloponneso civitatis ius esset. restitui iudiciaque facta tolli placuit, Lacedaemonem manere in Achaico concilio, scribique id decretum et consignari a Lacedaemoniis et Achaeis. legatus in Macedoniam Q. Marcius est missus, iussus idem in Peloponneso sociorum res aspicere. nam ibi quoque et ex veteribus discordiis residui motus erant, et Messene desciverat a concilio Achaico. cuius belli et causas et ordinem si expromere velim, inmemor sim propositi, quo statui non ultra adtingere externa, nisi qua Romanis cohaererent rebus: eventus memorabilis est, quod, cum bello superiores essent Achaei, Philopoemen praetor eorum capitur ad praeoccupandam Coronen, quam hostes petebant, profectus atque ibi in valle iniqua cum equitibus paucis obpressus. ipsum potuisse effugere Thracum Cretensiumque au
Abbreviated transcription (Latin):
lium satisfieri uoluisset romanis. multa & dissimulare & obli¬
uisci & pati preterita senatum posse. & credere etiam demetrio
credendum esset. obsidem enim se animum eius habere & si cor¬
pus patri reddiderit & scire quantum salua in patrem pietate
possit amicum eum populi romani esse. honorisq eius causa mis¬
suros in macedoniam legatos. ut siquid minus factum sit ꝗͣ de¬
buerit. tum quaeq sine piaculo rerum praetermissarum fiat. uel¬
le etiam sentire philippum integra omnia sibi cum populo ro¬
mano demetri filii beneficio esse. haec quae augendae amplitu¬
dinis eius causa facta erant. extemplo inuidiam mox etiam in
perniciem adolescenti uerterunt. Lacedemonii deinde intro¬
ducti sunt multae & paruae disceptationes iactabantur. sed quae
maxime rem continerent. erant utrum restituerentur quos ac¬
hei damnauerant nec ne: inique an iure occidissent quos occi¬

Expanded text:
lium satisfieri voluisset Romanis. multa et dissimulare et oblilium satisfieri voluisset Romanis. multa et dissimulare et oblivisci et pati praeterita senatum posse, et credere etiam, Demetrio credendum esse: obsidem enim se animum eius habere, etsi corpus patri reddiderit, et scire, quantum salva in patrem pietate possit, amicum eum populi Romani esse, honorisque eius causa missuros in Macedoniam legatos, ut, si quid minus factum sit, quam debuerit, tum quoque sine piaculo rerum praetermissarum fiat. velle etiam sentire Philippum, integra omnia sibi cum populo Romano Demetri filii beneficio esse. haec, quae augendae amplitudinis eius causa facta erant, extemplo in invidiam, mox etiam in perniciem adulescenti verterunt. Lacedaemonii deinde introducti sunt. multae et parvulae disceptationes iactabantur; sed, quae maxime rem continerent, erant, utrum restituerentur, quos Achaei damnaverant, necne, inique an iure occidissent, quos occi