comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
libatum sic q sua scele̾ratũ frust᷑¬
tur intentio. At ꝓphanus dacianꝰ
qd̾ coñsumi nequit huminult ab¬
scondi sub ꝓfundi gurgutis silen̾¬
tio. Nlec tenetur a molari nec ce¬
lari potest mari quem nimolau¬
de singulari uenerari uoto pari

Expanded text:
libatum Sicque sua sceleratum Frustratur intentio. At profanus Datianus Quod consumi nequit humi, Vult abscondi sub profundi Gurgitis silentio. Nec tenetur a molari, Nec celari potest mari. Quem nunc laude singulari Venerari voto pari
Abbreviated transcription (Latin):
gura ut premonstrat in siͥptu¬
ra hostiarum tangens iutͥa legis
sub uelamine Marcus leo ꝑ de¬
sertum clamans rugit in aꝑtũ
iter fiat deo certum mundum cor

Expanded text:
gura: Ut praemonstrat in Scriptura. Hostiarum tangens jura Legis sub velamine. Marcus leo per desertum Clamans, rugit in apertum. Iter fiat Deo certum, Mundum cor
Abbreviated transcription (Latin):
te supplices exoramus: ut hc
famulum tuũ .N. respic̾e dig¬
neris ꝓpicius. ⁊ hoc primũ pa¬
bulum salis gustantẽ ñ diu¬
tius esurire ꝑmittas. quo mu¬
nus cibo expleatur celesti: qͣtẽ¬
nus sit semper dñe spiritu fer¬
uens. spe gaudens. tuo nõi ser¬

Expanded text:
te supplices exoramus, ut hunc famulum tuum respicere digneris propitius, ut hoc primum pabulum salis gustantem, non diutius esurire permittas, quo minus cibo expleatur caelesti, quatenus sit semper, Domine, spiritu fervens, spe gaudens, tuo se
Abbreviated transcription (Latin):
tempus est leticie. Ihesu uictor iħu
uita ihesu uite uia trita cꝰ morte mors
sopita ad paschalem nos inuita men¬
sam cum fidrcia. uiue panis unax
unda uera uitis ⁊ feconda tu nos

Expanded text:
Tempus est laetitiae. Jesu victor, Jesu vita, Jesu vitae, via trita. Cujus morte mors sopita, Ad paschalem nos invita Mensam cum fiducia. Vive panis, vivax unda, Vera vitis et fecunda, Tu nos
Abbreviated transcription (Latin):
cipuli cius. Et ait ad illos. Tñs¬
fretemus trans stagnũ. Et as¬
cenderunt. Nauigantib autẽ
illis: oldormuiit. Et descendit
procella uentimn stagnũ: etcõ¬
pellebantur ⁊ periclitabant᷑
Accedentes autem suscitaue¬
runt eũ dicentes. Preceptor
perumus. At ille surgens: in¬
crepauit uentũ. ⁊ tempesta¬
tem. ⁊cessauit. ⁊ facta est tͣn

Expanded text:
ius et ait ad illos transfretemus trans stagnum et ascenderunt navigantibus autem illis obdormiit et descendit procella venti in stagnum et conplebantur et periclitabantur accedentes autem suscitaverunt eum dicentes praeceptor perimus at ille surgens increpavit ventum et tempestatem
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃c sempit̃ne deus qui in uni¬
genito tuo nouam creaturã
nos tibi ẽẽ fecisti: custodi oꝑa mĩe
statis emunda. ut ꝑ auxiliũ gr̃e
tue in illius inueniamur forma.
in quo tetum ẽ nr̃a substantia. Qͥ¬

Expanded text:
 sempiterne Deus, qui Unigenito tuo novam creaturam nos tibi esse fecisti, custodi opera misstatis emunda, ut per auxilium gratiae tuae in illius inveniamur forma, in quo tecum est nostra substantia.
Abbreviated transcription (Latin):
iam salutis uox erumpat libera.
Hec est die̾s quam fecit dominus di¬
es nr̃i doloris t̃minus dies sauitifera.

Expanded text:
am salutis Vox erumpat libera. Haec est dies quam fecit Dominus, Dies nostri doloris terminus, Dies salutifera.
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ⁊ testulis fixus uluditur
multa tamen hic luce frlutur
ab angelis u̾isitatus. In lectulo
tandem repositus ad superos tͣnsit
emeritus sic q suo triumphans
sp̃us est principi pr̾esentatus.

Expanded text:
tur Et testulis fixus illiditur. Multa tamen hic luce fruitur: Ab angelis visitatus. In lectulo tandem repositus: Ad superos transit emeritus. Sicque suo triumphans spiritus Est principi praesentatus.
Abbreviated transcription (Latin):
est ergo helyseus domũ: ⁊eccepu¬
er mortuus iacebat in lectulo eiꝰ.
Ingressus q clausit hostũi super
se. ⁊ super puerum: et orauit ad
domunũ. Et ascendit. ⁊ incubuit
suꝑ puerũ. Posuit q os suũ suꝑ
os eius. ⁊ oculos suos super ocu¬
los eius. ⁊ manus suas suꝑ manꝰ

Expanded text:
us domum et ecce puer mortuus iacebat in lectulo eius ingressusque clusit ostium super se et puerum et oravit ad Dominum et ascendit et incubuit super puerum posuitque os suum super os eius et oculos suos super oculos eius et manus suas super manus
Abbreviated transcription (Latin):
gelicus sublimatur. Hic marti¬
nus qui cathecuminus nudum
uestit. ⁊ nocte ꝓtinus in sequente
h̾ac ueste dominus ÷ indutus. Hic
martinus sꝑnens nuliciam mi¬
micis mnermus obinam ire parat

Expanded text:
gelicus Sublimatur. Hic Martinus jam catechumenus Nudum vestit, et nocte protinus In sequenti, hac veste Dominus Est indutus. Hic Martinus spernens militiam, Inimicis inermis obviam Ire parat
Abbreviated transcription (Latin):
matronali cum pudore uirgmnali
nitet celi cardine. Rubus quon¬
dam ⁊ ardebat. ⁊ hunc ardor non
urebat nec uirorem nocuit. Sic

Expanded text:
matronali, Cum pudore virginali Nitet coeli cardine. Rubus quondam exardebat. Et hunc ardor non urebat, Nec virorem nocuit. Sic
Abbreviated transcription (Latin):
d honorem tuum xp̃e reco¬
lat ecclesia. Precursoris ⁊ lap¬
tiste tui natalicia. Laus ÷ regis
in preconis ip̃ius precͥomo quẽ
untirium ditat donis sublimat
officio. ꝓmittente gabriele seniori

Expanded text:
d honorem tuum, Christe, Recolat Ecclesia, Praecursoris et Baptistae Tui natalitia. Laus est regis, in praeconis Ipsius praeconio. Quem virtutum ditat donis, Sublimat officio. Promittente Gabriele Seniori
Abbreviated transcription (Latin):
tormentis non eneruat robur m̃¬
tis iudicis insania. Crucem uidens
preparari suo gestit conformari
magistro discipuus. Mors ꝓ morte

Expanded text:
tormentis. Non enervat robur mentis Judicis insania. Crucem videns praeparari, Suo gestit conformari Magistro discipulus. Mors pro morte
Abbreviated transcription (Latin):
nu placatus sum: suꝑ malu
quod feci uob̃. Nolite tunere a
facie regis babylonis:quẽ uos
pauidi formidatis. Nolite eum
metuere dicit dñs: qr uob̾cum
sum ego ut saluos faciam uos.
⁊eruam uos de manueius. Et da¬
bo uob̾ miscd̃ias: ⁊ miserebor ue¬
stri. Et habitare faciam interra

Expanded text:
lacatus sum super malo quod feci vobis nolite timere a facie regis Babylonis quem vos pavidi formidatis nolite eum metuere dicit Dominus quia vobiscum sum ego ut salvos faciam vos et eruam de manu eius et dabo vobis misericordiam et miserebor vestri et habitare vos faciam in terra
Abbreviated transcription (Latin):
iudicio uniu̾sa fundantur. res¬
pice propitius ad preces nr̃as. et
electum nob̾ antistitẽ tua pieta¬
te conserua. ut xp̃ĩana plebs q̃
tali gub̾natur auctore. sub tan¬
to pontifice credulitatis sue me

Expanded text:
udicio universa fundantur, respice propitius ad preces nostras, et electum nobis antistitem tua pietate conserva, ut Christiana plebs, quae tali gubernatur auctore, sub tanto pont
Abbreviated transcription (Latin):
sa preter eun qui creat causalia.
ffediua uel fornalis causa deus
⁊ finalis s nunqͣm materia. Dig¬
ne loqui de personis uim transcen

Expanded text:
sa praeter eum Qui causat causalia. Effectiva vel formalis Causa, Deus, et finalis. Sed nunquam materia. Digne loqui de personis, Vim transcen
Abbreviated transcription (Latin):
taste ꝓfudit thorus resmiranda.
Angelus consilii natus est deuir¬
gine sol de steua. Sol occasũ nesci¬
ens stella semper rutilans semper

Expanded text:
tae profudit thorus; Res miranda. Angelus consilii Natus est de Virgine, Sol de stella. Sol occasum nesciens, Stella semper rutilans, Semper
Abbreviated transcription (Latin):
euis: abiit in domũ suã. Post
hos autem dies concepit elisa¬
beth uxor cus: ⁊ occultabat se
mensib quinq dicens. Quia
sic michi fecit dominus: in dieb
quib respexit auferre opprobri

Expanded text:
in domum suam. Post hos autem dies concepit Elisabeth uxor ejus, et occultabat se mensibus quinque, dicens: Quia sic mihi fecit Dominus in diebus quibus respexit auferre opprobri
Abbreviated transcription (Latin):
data mea: facta fuiss sic̃ flum̃
pax tua. ⁊ iusticia cua sic̃ gur¬
gites maris.Et fuiss sic̃ harena
semen tuum: ⁊ styrps uteritu¬
i: ut lapilli eius. Nonint̾isset
⁊ ñ fuiss attritũ nom̃ eius: a
faue mea

Expanded text:
data mea facta fuisset sicut flumen pax tua et iustitia tua sicut gurgites maris et fuisset quasi harena semen tuum et stirps uteri tui ut lapilli eius non interisset et non fuisset adtritum nomen eius a facie mea
Abbreviated transcription (Latin):
iħ̃u. uenit autẽ ⁊ nichodemus qͥ
uenerat ad iħm. nocte primũ: fe¬
cũ aromatib: sicut mos est iude¬
is sepelire. Erat autem in loco ubi
crucifixus ÷ ortus: ⁊ in orto mo

Expanded text:
 Venit autem et Nicodemus, qui venerat ad Jesum nocte primum, fecum aromatibus, sicut mos est Judaeis sepelire. Erat autem in loco, ubi crucifixus est, hortus:
Abbreviated transcription (Latin):
cisti: Rdit iħc Regnũ meum:
non ÷ de hoc mundo. Si de ħ mun¬
do ẽẽt regnũ meũ: ministͥ uti¬
q mei decertarent: ut non tra¬
derer iudeis. slunc autẽ regnũ

Expanded text:
idi, dixit: Regnum meum non est de hoc mundo. Si de hoc mundo fuisset regnum meum, ministri utique mei decertarent ut non traderer Judaeis. Nunc autem regnum
Abbreviated transcription (Latin):
intͦiuit cũ iħu ĩ atͥumpontificis.
Petrus autem stabat ad hostũi
foris. Exuit ergo discipulus ale
alius. qui erat notus pontifici: ⁊
dixit hostiarie. ⁊ introduxit pe¬
trum. Dixit ergo petro ancilla
hostiaria. Nu̾m quid et tu exdis¬
cipulis es hominis istus: Dĩcit

Expanded text:
introivit cum Jesu in atrium Pontificis. Petrus autem stabat ad ostium foris. Exiit autem discipulus ille alius: qui erat notus Pontifici: et dixit ostiarie: et introduxit Petrum. Dixit ergo Petro ancilla ostiaria. Numquid et tu ex discipulis es hominis istius? Negavit
Abbreviated transcription (Latin):
desto domine supplicafonib
clementie tue longinqua mise¬
ratio. sana uulnera. eorumq re¬
nutte peccata. ut nullis iniqͥta¬
tib a te separati. tibi dominosẽ¬
per ualeant adherere. ꝑ¬

Expanded text:
desto Domine supplicationibus clementiae tuae longinqua miseratio: sana vulnera, ejusque remitte peccata, ut nullis iniquitatibus a te separatus tibi Domino semper valeat adhaerere.
Abbreviated transcription (Latin):
uos sicut electi dei sci ⁊ dilecti
uiscera mi sccł̃ie: benignitatem.
humilitatem. modestiam. pati¬
entiam: supportantes inuicem:
et donantes uob̃met ip̃is. Siquis
adu̾sus aliquẽ ht̃ querelã: sicut¬
et dominus donauit uob̃: ita et
uos. Super omĩa autem hec cari¬
tatem habentes: qd̃ est uincłm
ꝑfectõnis. Et pax dei exultet in
cordib ur̃is: in qua ⁊ uocati es

Expanded text:
et dilecti, uiscera misericordiae, benignitatem, humilitatem, modestiam, patientiam, subportantes inuicem et donantes uobis ipsis, si quis aduersus aliquem habet querellam: sicut dominus donauit uobis, ita et uos. super omnia autem haec caritatem habete, quod est uinculum perfectionis. et pax Christi exultet in cordibus
Abbreviated transcription (Latin):
sideat: tͥ ergo domine supplices
preces tͥ fletum cordis effundimꝰ
tu parce confitentib. ut sic in hͣ
mortalitate pecc̃a sua te adinuã¬
ce defleant. qualiter intrem̃da
iudicidie sentenciam dãpna¬
tionis et̾ne euadant. ⁊ nesciant
qd̃ t̾ret in tenebris. qd̾ stridet in
flaminis. atq ab erroris uia ad
iter reu̾si iusticie nequaꝙͣ ultͣ
uulnerib saucientur. s inte¬
grum sit eis atq perpetuũ. et
qd̃ gr̃a tua contulit. ⁊ qd̃ mise¬
ricordia reformauit. ꝑ do. Ab¬

Expanded text:
sideat. Tibi ergo, Domine, supplices sideat. Tibi ergo, Domine, supplices preces, tibi fletum cordis effundimus. Tu parce confitentibus, ut sic in hac mortalitate peccata sua te adjuvante defleant, qualjudicii die sententiam damnationis aeternae evadat, et nesciat quod terret in tenebris, quod stridet in flammis, atque ab erroris via ad iter reversus justitiae nequaquam ultra vulneribus saucietur, sed integrum sit ei et perpetuum, et quod gratia tua contulit, et quod misericordia reformavit. Per
Abbreviated transcription (Latin):
desto domune supplicatõs
b nrĩs: ⁊ me qui etiam mi¬
sericordia tua pumus indige¬
o clement̃ exaudi. ut quẽ non
electõnis meritis. s dono gr̃e
tue constitiusti oꝑis huiꝰ mi¬
nistrum. da fiduciam dui mu¬
neris exequendi. ⁊ ip̃e in nr̃o
ministerio quod tue pietatis
tum. ut eccłie tue sc̃e acuiꝰ inte¬
gritate deuiarant peccando.
admissoꝵ reddant᷑ innoxii ue¬
nam consequendo. ꝑdo. oro¬
s humani gn̾is benig¬
nissime conditor ⁊ miseri¬
cordissime reformator. qui ho¬
minẽ inuidia diaboli ab et̃¬
nitate deiectum. unici filu
tui sanguine redemisti. uiui¬
fica hos famulos tuos. quostͥ
nullatenus mori desideras. et
qui non derelinquis deuios as¬
sumere correctos. moueant pi
ria. tu eorum medere uulne¬
rib. tu iacentib manũ por¬
uige salutarem. ne eccłia tua
aliqua sui corporis poitõne ua¬
stetur. ne grex tuus detͥmentũ
sustineat. ne de familie tue dãp¬
no inimicus exultet. ne renatos
lauachio salutari mors scd̾a pos¬

Expanded text:
desto Domine supplicationibus nostris; et me qui etiam misericordia tua primus indigeo, clementer exaudi: ut quem non electione meriti sed dono tuae gratiae constituisti operis hujus ministrum; da fiduciam tui muneris exequendi, et ipse in nostro ministerio, quod tuae piettum, ut Ecclesiae tuae, a cujus integritate deviarant peccando, admissorum reddantur innoxii veniam consequendo. Per, s humani generis benignissime conditor et misericordissime reformator, qui hominem invidia diaboli ab aeternitate dejectum unici Filii tui sanguine redemisti, vivifica hos famulos tuos quos tibi nullatenus mori desideras, et qui non derelinquis devios, assume correctos. Moveant pieria. Tu eorum medere vulneribus. Tu jacentibus manum porrige salutarem, ne Ecclesia tua aliqua corporis sui portione vastetur, ne grex tuus detrimentum patiatur, ne de familiae tuae damno inimicus exsultet, ne renato lavacro salutari mors secunda pos
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatem contemplatus sp̃u An¬
ro carens ⁊ argento choruscat mi¬
raculis. a neruoꝵ sub momento
claudum soluit uinculis. Parali¬
si dissolutus eneas erigitur petrũ
ꝑresens dei mitus ad uotũ ꝓ secͥ¬
tur. Petrus uitam dat thabite

Expanded text:
eritatem Contemplatus spiritu. Auro carens et argento, Coruscat miraculis. A nervorum sub momento Claudum solvit vinculis. Paralysi dissolutus Aeneas erigitur. Petrum praesens Dei virtus Ad votum prosequitur. Petrus vitam dat Thabit
Abbreviated transcription (Latin):
ues quod biformis nat᷑e sunt n nuste. qͦs aurifrisios uocant. aqͥia qͥ dẽ
teunores actipitre maiores. quis altũ pedem iinguib armatu aptũ
irapatem. altum uͦclausum ⁊ paciacũ. soliq. natatii ydneñ nete audaꝑti
alaꝵ remigio quietos se ꝯtinent ⁊ sustentant. Cumq pisciculos inifundo
aucduũ laticantes ꝑtantam eris ⁊ aqͥ turbulentam it ⁊ nne. sinceoracu¬
miue ꝯspiciant ꝑnici uelocitate se deorsum mitint oumq nigunt erigũ¬
sutessio qͣi pede pacifico plande ao nos ingreoit᷑ : inseras tandẽ adãs ng̃

Expanded text:
ues quoque biformis nature sunt hic multe quas aurifrisios uocant, aquila quidem minores accipitre maiores, quibus alterum pedem unguibus armatum, apertum et rapacem, alterum uero clausum et pacificum solo natatui ydonedefigant alarum remigio quietas se continent et sustenant. 40Cumque pisciculos in fundo fluctium latitantes per tantam aeris et aque turbulentam intercapedinem linceo acumine conspiciant pernici uelocitate se deorsum mittunt; 41dumque mergunt emergusuccessibus quasi pede pacifico blande ingreditur, miseras tandem animas tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
pede. qͣi ꝓmanu fungens. pellem totam acapite lupe retrahens: usq
adumbilicũ replicauit ⁊ statim exp̾ssa forma uetule cuiꝰdam apparuit.
Quo uiso tandem sacͥdos obnixe p̾tulautera ⁊ deuote suscipientem t̾ro¬
re tn᷑. magis qͣm rõne ꝯpulsus co̾icauit. ⁊ statim peilis alupo retracta pͥoi
forme se co.. aptauit. hiis gͦ tite poꝰ qͣm r̾ite ꝑactis: humanã magis ꝙͣ
bestialem societatẽ. eis ad igniłm nocte tota exhibuit. Mane uͦ fc̃o extra
siluani eos ꝯduceus: uam eis certissimam longe p̾ostendit mnultas ⁊̃¬
sac̾ooti suꝑ impenso beneficõ grãs indicessu referebat ꝓmittens effica¬
tiores inulto se gratias ei relaturum: si dns ip̃m̃aͥ hoc ex ilio cuiꝰ du¬
as ꝑtes iam ꝯpleu̾at: reuocau̾it. B̃ienno  ꝑ elapso ꝯtigit me ꝑut¬

Expanded text:
pede quasi pro manu fungens pellem totam a capite lupe retrahens usque ad umbilicum replicauit et statim expressa forma uetule cuiusdam apparuit. 16Quo uiso tandem sacerdos obnixe postulantem et deuote suscipientem terrore tamen magis quam ratione compulsus communicauit et statim pellis a lupo retracta priori forme se coaptauit. 17Hiis ergo rite potius quam recte peractis, humanam magis quam bestialem societatem eis ad igniculum nocte tota lupus exhibuit. 18Mane facto, extra siluam ipsos conducens uiam eis certissimam longe preostendit. 19Multas gratias super impenso beneficio in discessu referebat, promittens efficaciores multo se gratias ei relaturum, si dominus ipsum ab hoc exilio, cuius duas partes iam compleuerat reuocauerit. 20 Biennio uero post e
Abbreviated transcription (Latin):
acus quoq płimos ⁊ pulcherrimos piscosos. ⁊ gͣnors p̾aliis t̾ris qͣs ui¬
dimus qͣi spãie qͥd: hec t̾ra reffert. Qui ⁊ medi amnes aliqͣntulũ ele¬
uator ⁊ ualde amenos intra se: ꝯtinent uͥ set᷑tatis ⁊ refugii loca ꝓpͥaq domici¬
lia ⁊ p̾t̾ qͣm nauigio inaccessibilia dnãtores t̾raꝵ metari solent. De marinis¬
tis hñdant mariti slumina uͦ lacucq suic ꝯͥq innans feccunda sunt pistib ⁊ p̾

Expanded text:
2Lacus quoque pulcherrimos, piscosos et grandes pre aliis terris quas uidimus quasi speciale quid hec terra prefert qui et mediamnes aliquantulum eleuatos et ualde amenos intra se continent, ubi securitatis et refugii loca propriaque domicilia et preterquam nauigio inaccessibilia dominatores terrarum metari solent. 3Marinishabundant maritima. 4Flumina uero lacusque suis sibique innatis fecunda sunt piscibus et
Abbreviated transcription (Latin):
na: ninus ꝓrsus incognita sinsq nouitate ualde miranda: cepi diligñs
scrutator etui ͤ Quis t̾re sitꝰ. que nat᷑a. que gentis origo. qͥ mores. Quoocuem aqͥb
biles ⁊ occultas uias. solꝰ occeanꝰ cirtumfertur ⁊ euagat᷑. dic̃ n orientales pla¬
ge ꝓpriis quib aniisͥ innatis p̾minent ⁊ p̾cellunt ostentis: sͨ ⁊ occidenta¬
les circumferentie suis nͨ munculis illustrant᷑. Quociens quippe tͦnqͣm sexii¬

Expanded text:
na nimis et prorsus incognita suique nouitate ualde miranda cepit diligens scrutator euertere quis terre situs que natura que gentis origo qui mores, quociens a quibbiles et occultas uias solus oceanus circumfertur et euagatur. 3Sicut enim orientales plage propriis quibusdam et sibi innatis preminent et precellunt ostentis, sic et occidentales cirumferentie suis nature miraculis illustrantur. 4Sic quidem Hi
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ ꝑ omiã fere sin lat̾a marinaq litoxa t̾m ualde demissa. Iti tñ incol¬
les uarios atousq montes enormit eresta ñ tartum cͥcmiferentias. Uerũ
etiam ꝓintimas sui ꝑtes sabulosas magit hñs qͣm saxosas. Ue giele ferti¬
leba p̾pigui ub̃iq frugum ꝓuentu: seux t̾ra est  utate.¬
⁊ fecunda. frugib arua petore montes nemorosti feris habundati

Expanded text:
er omnia fere sui latera marinaque littora terra ualde demissa. 6Interius tamen in colles uarios arduosque montes enormiter erecta; 7non tantum circumferencias, uerum etiam penitimas sui partes sabulosas magis habet quam saxosas. 8Gleba prepingui uberique frugum prouentu felix est terra et fecunda frugibus arua, pecore montes, nemora feris habundans.
Abbreviated transcription (Latin):
michaelis antiq nimis ⁊ autentice religionis ubilapis qͥdam ẽ extͣ hostium
eccłie a dextris ip̃i fere coherens hostio intiꝰ suꝑioris ꝑtis ꝯcauitate co¬

Expanded text:
Michaelis antique nimis et authentice religionis, ubi lapis quidam est extra ostium Michaelis antique nimis et authentice religionis, ubi lapis quidam est extra ostium ecclesie a dextris, ipsi fere coherens ostio, in cuius superioris partis concauitate co
Abbreviated transcription (Latin):
quodam ibi aqua nocturno temꝑe hauriente imnam auicular. nõ
sporte s catu simul hausisse ⁊ cũ carnes in aqua illa diucoquere nt̃
uet exquoqͥ potiussent: tandẽ auis mona suꝑ enatrans inuenta est¬
ꝓrsus illesa. que tum adstagnum relata suissent: statim extocte carnes
fuerũt. Qontigit ⁊̃ temporri nrĩs. rob̾to filio stephani cum dermitio
carnib coq̃ndam imposuiss tͥum ignium ꝯsumpta mat̾ia usq acd̃
mediam noctem coquendo ñ ꝓfecit. s iam t̾no carnes extͣcte semꝑ ñ
mimis crude reꝑte sunt quam cũ fuerant imposite. Tandem uero cum
hospes int̾frustra carnium aicłam ꝯsͣpexiss: audiensq q uod de
stgno illo fuiss: statim cum lacrimis exclamauit: me mnenum
quod uniqͣm infortumum istuo indomo mea ꝯtingere debuit. cle auib enĩ
sci colmam una hec erat ⁊ statim carnes ꝑse inpoit̾e cocturam qͣm amise¬
rant adiniserunt. Sagntariꝰ uͦ non multo post reb humanis miserabrit̾

Expanded text:
quodam ibi aquam nocturno tempore hauriente, unam auicularum non sponte sed casu simul hausisse; 7et cum carnes in aqua illa diu coquerentur nec excoqui possent tandem auis in olla supernatans inuenta prorsus illesa, que cum ad stagnum relata fuisset, statim carnes excocte fuerunt. 8Contigit autem temporibus nostris Roberto filio Stephani cum Dermitio carnibus coquendam imposuisset, trium ignium consumpta materia, usque ad mediam noctem coquendo non profecit, sed iam tercio carnes extracte semper non minus crude reperte sunt quam cum fuerant imposite. 9Tandem uero cum hospes inter frusta carnium auiculam illam aspexisset, audiensque quod de stagno illo fuisset, statim cum lacrimis exclamauit: 10«Heu me miserum quod unquam infortunium istud in domo mea contingere debuit. 11De auibus enim sancti Colmani hec erat!». 12Et statim carnes per se imposite cocturam quam amiserant admiserunt. 13Sagittarius uero non multo post rebus humanis miserabiliter
Abbreviated transcription (Latin):
gessit crudelissima cui uͥq cessit uistoria. In quadam tñ austrant
hẏbernie in silla diem̃ obiit qͣm ⁊ sin nominis ꝑpetuam fecit heredem.
Finorum autẽ nemedii nepotum ab nepotumq successio inbreui tem¬
poris numositate intm̃ excreuit ut totam fere insulam longe ha¬
bundantiꝰ solito ꝑomues eiꝰ angelos adimpiessent. S qm̃ plus gra¬
uitatis hnt res q̃ c̾ tempore crescunt ⁊ rara sol subitis reb meẽ fides
sic̃ subito intautam excreuerãt inulttudinẽ. sic subditis ⁊ in opinatis
reiꝵ euentib caũ longe ciciore qͣm ortu defecerunt. Bellis namq fre¬
quentib qͣ cum gigantib gesserant qͥbꝰ tunc temporis habũdabat
uͦ residua tot iminentia ea tempestate maloꝵ incõmoda fuge
p̃sidio declinantes ꝑtim sinthiami ꝑtim greciam nauigio pecierũt
¶Nucentis gͥ ⁊ sexdetim annis nemedii gen̾atio hyb̾niam tenuit ⁊

Expanded text:
gessit crudelissima; 4cui ubique cessit uictoria. 5In quadam tamen australis Hibernie insula diem obiit, quam et sui nominis perpetuam fecit heredem. 6Filiorum autem Nemedi, nepotum abnepotumque successio in breui generis numerositate in tantum excreuit ut totam fere insulam longe habundancius solito per omnes eius angulos adimplessent. 7Sed quoniam ‘Plus grauitatis habent res que cum tempore crescunt’ et ‘Rara solet subitis rebus inesse fides’, sicut subito in tantam excreuerant multitudinem, sic subitis et inopinatis rerum euentibus et casu longe citiore quam ortu defecerunt. 8Bellis namque frequentibus que cum gigantibus gesserant, quibus tunc temporis habundabat eta fuit. 9Pars uero residua tot imminentia ea tempestate malorum incommoda fuge presidio declinantes, partim Scithiam, partim Greciam nauigio petierunt. 10Ducentis igitur et sedecim annis Nemedi generatio Hiberniam tenuit. 11Et
Abbreviated transcription (Latin):
st inconnactia uicus qͥdam quem sancti nannani illustrat ectͣa u̾ͥ
aͣntiquo tͣnꝰ pulicum excreuerat muititudo ut ea pestilentia locꝰ
iste fere desertus ⁊ habitatorib uacinis extitiss donec int̾cessione scĩ n¬
Inprato uero tanta suꝑ habũdit copia ut non tantum hominib u̾um¬
st imagenia ꝓuincia q̃dam q̃ fernegenan dicit᷑ qͣm a expulsis.¬
wazefordia solum slanensis aqua diftmiat. uñ mures maiores
qui uulgarit̾ rati uocant᷑ ꝑmp̾cationem scĩ yuori ep̃i cuĩ forte libros
corroserant ꝓrsus expulsi nec ibi postea nasci nͨ uiuere ualent inuecti.

Expanded text:
st in Connactia uicus quidam, quem sancti Nannani illustrat ecclesia, ubi ab antiquo tanta pulicum excreuerat multitudo ut ea pestilentia locus ille fere desertus et habitatoribus uacuus extitisset; 2donec intercessione sancti Nan4In prato uero tanta superabundat copia ut non tantum hominibus uerum etiamia prouincia quedam que Fernegenam dicitur, quam a Weisefordia solum Slanensis aqua determinat, unde mures maiores, qui uulgariter rati uocantur, per imprecationem sancti Yuori episcopi, cuius forte libros corroserant, prorsus expulsi ut nec ibi nasci nec uiuere ualeant inuecti.
Abbreviated transcription (Latin):
In mitto ũ pꝰ tempore itm de uoruagie ⁊ insuiaꝵ torealium
ꝑtib qͣi dereliquiis gentis pͥoris ⁊ qr uł oituscͥa fide uł parentũ relatiõe
t̾ram optimam nouerant: non inbellica cdasse: s sub patis obtentu ⁊ qͣi
iñcature ext̾cende p̾dextu ininsulam quidam aduenerunt. Qui ⁊ mari¬
tinͣos hyb̾me portꝰ statim occupantes tandem deassensu pͥncipum t̾re
ciuitates imp̃it uarͥ as t̾re ꝯstruxerunt. Qm̃ n innate ociositatis uicio
gens hyb̾nica ut cliximus. nec maria lustrare nec m̾cat᷑e indulgere ali¬
qͣtenꝰ uolu̾at de cõi tociꝰ regni ꝯsilio ꝑutile uidebatur. ut gens aliqͣ cuiꝰ
quib regnum ꝑtib ad mitteret᷑ s Iuerunt autẽ cluces istoꝵ tres frẽs.

Expanded text:
1Non multo uero post tempore iterum de Norwegie et insularum Borealium 1Non multo uero post tempore iterum de Norwegie et insularum Borealium partibus quasi de reliquiis gentis prioris et quia uel oculata fide uel parentum relatione terram optimam nouerant, non in bellica classe sed sub pacis obtentu id est mercature exercende pretextu, in insulam quidam aduenerunt; 2et maritimos Hibernie portus statim occupantes, tandem de assensu principum terre ciuitates in ipsis uarias construxerunt. 3Quoniam enim innate otiositatis uitio gens, ut diximus, nec maria lustrare nec mercature indulgere aliquatenus uoluerant, de communi tocius regni consilio perutile uidebatur ut gens aliqua cuiuquibus regni partibus adimitteretur. 4Fuerunt autem duces istorum tres fratres,
Abbreviated transcription (Latin):
turgesius adamass s ex ille uirꝰ sub pectore u̾sans fuiam suam ip̃r
ꝯcedens ad insulam qͣndam mesie instagno .ẜ. delochouer illam cũ.xi
puellis egreglis ei missurum spopondit. Quib ⁊ tͣgesmt gauisus cũ
ꝑuolante ⁊ rei euentum ut assolet diuulgante. nor hagiencis
pesiuerat aut̃ atͣgelio pre He midensis regisqõne dolosa. L luite¬
ictus midensium rex ⁊ indolo nequitia iam aĩo ꝯcepta quonã
denore urarte aues q̃ dam inregnimĩ nuꝑ aduecte t̾re toni prĩec pesti¬
fere destrui possunt ⁊ deleri. Cumq responsum accepiis uioo. eoꝵ
u̾q destruentos si iam forte nidificassent de casteilis noruuagieuiit
ħ intͥpretantes mortuo t̾geno in eoꝵ aestructionẽ ꝑtotam hybiaiense
insula unanuinit᷑ insurrexerunt. Annos gͥ currit᷑.xxx. noroariemsitã¬
seruntute depinisa ⁊ pristinam lib̾tatẽ recuꝑait ⁊ao regni gub̾na¬
tula denuo successit. ue ostmannorum aduentu.

Expanded text:
lachelini, Turgesius adamasset, rex ille uirus sub pectore uersans filiam suam ipsi concedens ad insulam quandam Midie in stagno scilicet de Lochwer illam cum quindecim puellis egregiis ei missurum se spopondit. 10Quibus et Turgesius gauisus cum ruolante et rei euentum ut assolet diuulgante, Norwagenses uesiuerat autem a Turgesio predictus Midensium rex et in dolo, nequitictus Midensium rex et in dolo, nequitia iam in animo concepta, quonam tenore uel arte aues quedam in regnum nuper aduecte terre toti patrieque pestifere destrui possent et deleri. 13Cumque responsum accepisset, nidos eorum ubique destruendos si iam nidificassent, de castellis Norwegensium hoc interpretantes, mortuo Turgesio in eorum destructione per totam Hibernicam insulam unanimiter insurrexerunt. 14Annos igitseruitute depulsa et pristinam libertatem recuperauit et ad regni gubernacula denuo successit. LII <DE OSTMANNORVM ADVENTV>
Abbreviated transcription (Latin):
liquiis incollo gestantem dicebat aut̃ obreu̾entiam scĩ illiꝰ neminem au¬
sumᷤ ħ souare. cum gͥ hyb̾nto more circuinstanti populo cornu porngeros
ciuandum. Sac̾aos quidam bernarsꝰ noiẽ demanris ei allno arriputt ⁊ qri suo
apponens aeremq impeliens sonare tepit qͥ ⁊ eatem hora muitis aftantibꝰ
dupplici passione ꝑcussus est. Cum it torrentis eloqun pͥus extraiss ⁊ de latoriᷤ
linguam detͤͣstor habuiss sermonis cu̾ilibet usum statim amisit.uñ ⁊s
hac ꝑte si lesus ẽ: ut semꝑ actenꝰ lingue fu̾it impeite. Prec̾ea litargͥĩ
paciens sic statim obliuioni cuncta tracdiderat ut uix ⁊ se nomẽ hũnsse
meminiss Tunc uͦ tam enorinit᷑ in memoria lesus fuerat: ut psalmos
quos antea cordetenꝰ optime nou̾at: multis abinde ꝯieb qͣ i de nouo

Expanded text:
liquiis in collo gestantem. 7Dicebat autem ob reuerentiam sancti illius neminem ausum hoc sonare. 8Cum ergo Hibernico more circumstanti populo cornu porrigeret osculandum, sacerdos quidam Bernardus nomine de manibus eius illud arripuit et oris apponens angulo aeremque impellens sonare cepit. 9Qui et eadem hoduplici passione percussus est. 10Cum enim torrentis eloquii prius extitisset et delatoris linguam detractor habuisset, sermonis cuiuslibet usum statim amisit, unde et in hac parte sic lesus est ut semper hactenus lingue fuerit impedite. 11Preterea lethargum patiens sic statim obliuioni cuncta tradiderat ut uix etiam se nomen habuisse meminisset. 12Enim uero tam enormiter in memoria lesus fuerat ut psalmos quos antea cordetenus optime nouerat, multis abinde diebus quasi de nouo
Abbreviated transcription (Latin):
ti epis uero li pianio ħ fere solum reprehensione dignim inuenid equors
iupopulo delinqͥnti tam enorunt᷑ correctione desides ninus simit e
negligentes. quod gͥ nͨ p̾dicant nͨ corripuint.: ħ ipõs p̾dico corripiendos qd̾
non arguunt hinc arguo. quod rep̾hendere nequeant nẽgleguntt
hinc rep̾hendo. Si i p̾lati atempore patricii ꝑ tot annoꝵ cͥcula curriclã
tiomi ⁊ correptioni ꝓ officii debito uirilit̾ uifitissent. ⁊ p̾notatas gentis
enormitates aliciuatenus extirpassent:. aliquam meis ꝓculoubio for¬
nam honeftatis ⁊ religionis inp̾sissent. s ñ fuit impsis qͥtanqͣm tuba
uotem exaltaret ñ fuit qui exaduerso ascenderet ⁊ murũ ꝓ domo islł
dimicaret qͣm ip̃e sͥ suo p̾cioso sanguine ao quisiuit. uñ ⁊ omnes scĩt̾re
istiꝰ ꝯfessores sunt ⁊ nullus martir quod malio regno xpane difficile

Expanded text:
pis uero et prelatis hoc fere solum reprehensione dignum inuenio quod in populi enormiter delinquentis correctione desides nimis fuerunt et negligentes. 7Quod igitur nec predicant nec corripiunt, hinc ipsos predico corripiendos; 8quod non arguunt, hinc arguo; 9quod reprehendere negligunt, hinc reprehendo. 10Si enim a tempore Patricii per tot ationi et correptioni pro officii debito uiriliter institissent, aliquam in eis eis procul dubio formam honestatis et religionis impressissent. 11Sed non fuit in ipsis qui tanquam tuba uocem exaltaret, non fuit qui ex aduerso ascenderet et murum pro domo Israel se a Christi dimicaret, quam ipse sibi suo pretioso sanguine adquisiuit. 12Vnde et omnes sancti terre istius confessores sunt, et nullus mar
Abbreviated transcription (Latin):
Sm gͥ ħ ⁊ hiꝰ tatheo casselensi archiep̃o uiro lit̾ato ⁊ discreto corã
geraito ecce romane tłico tunc ao partes illas legationis cuiꝰda
uice tnsmisso aliqͣn obietissem ⁊ derantis t̾re illiꝰ enormitatib in p̾latos
p̾cipue culpami refud̾em. Ualidissimũ inde argumentũ sumens qd
niuiꝰ unqͣm inregno illo ꝓ eccͣa dei martyrio coronã adeptꝰ fuiss: obliqͤ
satis t ad hominẽ soiuent nõ orationẽ responit. u̾m ẽ inquid. qr lic gñc¬
niã batbara nimis incutta ⁊ crudelis eẽ indeat᷑: uirii tamẽ ecͣcͣicis hpnorẽ
maguũ ⁊ reu̾entiã semꝑ exhib̾e solebant ⁊ iscõs dei nulla o̾catione ma¬
num excendere.s nunic in regnum gñs aouenit qͥ martires ⁊ fac̾e nouit
⁊ consueuit amodo hib̾ma sic̃ alie regiones martires habebit.

Expanded text:
s in Hiberniam Tadeo Cassiliensi archiepiscopo uiro litterato et discreto coram Gerardo ecclesie romane clerico tunc ad partes illas legationis cuiusdam uice transmisso, aliquando obiectum fuisset et de tantis terre illius enormitatibus in prelatos precipue culpam refunderetur, ualidissimo inde argumento assumpto, quod nullus unquam in regno illo pro ecclesia dei martyrii coronam adeptus fuisset, oblique satis, et ad hominem soluens, non ad orationem respondit: 15«Verucrudelis esse uideatur, uiris tamen ecclesiasticis honorem magnum et reuerenciam semper exhibere solebant et in sanctos dei nulla occasione manum extendere. 16Sed nunc in regnum gens aduenit, que martyres et facere nouit t consueuit. 17Amodo Hibernia, sicut et alie regiones, martyres hab
Abbreviated transcription (Latin):
ue gentis istius in musis inftͣumentis ꝑricia inꝗꝑabili.¬
Nmusicis solum instrumentis commencabuẽ inuenio gñtis istiꝰ diligẽ¬
tiam. In quib p̾onim natione qͣm uidimus incomparabilis instructa ẽ.
Nou it inhiis sĩt inbritanuicis quib assueti suuiuc instrumentis taroa ⁊
morosa ẽ modulatio uerum uelox ⁊ preteps suauis taiũ ⁊ iotundi suauita¬
l. souoritas. Mirum quod intanta tam p̾cipiti digitoꝵ reꝰpacitate musica
seruatur ꝓportio ⁊ arte ꝑomnia iucempni. Inter scrispatos mocu. les
organaq muiciplitit᷑ intricata tam suaui uelotitate tam dispari pari

Expanded text:
E GENTIS HVIVS IN MVSICIS INSTRVMENTIS PERICIA INCOMPARABILI 1In musicis solum instrumentis commendabilem inuenio gentis huius diligentiam; in quibus pre omni natione quam uidimus incomparabiliter instructa est. 2Non enim in hiis sicut in Britannicis quibus assueti sumus instrumentis, tarda et morosa est modulatio, uerum uelox et preceps, suauis tamen et iocunda sonoritas. 3Mirum quod in tanta tam precipiti digitorum rapacitate musica seruatur proportio; 4et arte per omnia indempni, inter crispatos modulos organaque multipliciter intricata, tam suaui uelocitate, tam dispari parit
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ cumi filiis sinis ⁊ nepotib ñ mediocriter tam inrer successil ꝓ sꝑa¬
ri ceprt qͣmi successiꝰ bͥ nam abaduenti eoꝵ pꝰ qͣm tretentoꝵ annoꝵ
enouitut ẽ artulus ao .ix. iam milia uiroꝵ successionis sue traditũt
nuu̾ius extreuisse. Tande uero inbello magno quos cum gigantib
gessit potitum iuctoria qr mortaliũ iuctoria qr mortaliũ ꝓsꝑitas

Expanded text:
uero cum filiis suis et nepotibus non mediocriter tam in rerum successibus prosperari cepit quam successionibus. 4Nam ab aduentu eorum postquam trecentorum annorum euolutus est circulus, ad nouem iam milia uirorum successionis sue traditur numerus excreuisse. 5Tandem uero in bello magno quod cum gigantibus gessit potitum uictoria, quia mortalium prosperitas nescit
Abbreviated transcription (Latin):
nani gen̾is ordo ꝓcesserit: gens hagͥtulture labores asꝑuans ⁊ ciuiles
gasas parum affectans ciuium qr iura muitum detrectans. insiluis
⁊ pascius uitam qͣm actenꝰ assuerͣant nec dissuescere nouit nec desarer
Agris gͥ passim uruntur pastius parum floridis cuitis parce. Goncitiᷤᷤ
tu cultorũ agri ꝑpauci płim tam̃ sui natura fertiles ⁊ fecundi. Uum¬

Expanded text:
ani generis ordo processerit, gens hec, agriculture labores aspernens et ciuiles gazas parum affectans ciuiumque iura multum decretans in siluis et pascuis uitam quam hactenus assueuerant nec desuescere nouit nec descire. 10Agris igitur passim utuntur pascuis parum floridis, cultis parce, consitis tu cultoru
Abbreviated transcription (Latin):
huc colorib illustratas notare potis intricaturpas ^ rue nec omnia pociꝰ
angelica quam huina diligentia iau aseu̾r eẽ compõita
octe prima cuiꝰ mane librum scrptor nichoaturꝰ fuerat : astiq ei anges
isompius siguram quandam table qͣm manu p̾ͥferebat inpͥslam ei
stendens ⁊ dicens. putasne hanc figuram inpͥma libri qͣm scͥptur es
paina possis inpͥm̾e. cui scͥptor. De tante subtilitatis arte detam igno¬
te ⁊ musttate rei clifficens noticia: responoit neqͣquam. cui angelus.
cuciꝰ intuendũ ⁊ subtusꝰ intelligendũ tͥ tam mentis quam corporis oc¬
tulos aꝑiat ⁊ adrte ꝓtͣhendũ: manꝰ dirigat. Quo facto nocte seqͥnte
muldas ei presentans qͣs omnes diuina opitulante grã statim adu̾tẽs
⁊ memorie fidelit̾ commẽdans libro suo locis ꝯpettentib adunguẽ
siptor inpressit. sic gͥ angelo presentante brigida orãte scꝑtore ĩmitãte

Expanded text:
huc coloribus illustratas notare poteris intricaturas, ut uere hec omnia pocius huc coloribus illustratas notare poteris intricaturas, ut uere hec omnia pocius angelica quam humana diligentia iam asseueraueris octe prima cuius mane librum scriptor inchoaturus fuerat, affuit ei angelus in sompnis figuram quandam tabule quam manu preferebat impressam ei ostendens et dicens: 10«Putasne hanc figuram in prima libri quem scripturus es pagina possis imprimere?». 11Cui scriptor de tante sublimitatis arte, de tam ignote et inusitate rei diffidens noticia, respondit: 12«Nequaquam». 13Cui angelus: cutius intuendum et subtilius intelligendum tibi tam mentis quam corporis oculos aperiat et ad recte protrahendum manus dirigat». 14Quo facto nocte sequente multas ei presentans; quas omnes diuina opitulante gratia, statim aduertens et memorie fideliter commendans, libro suo locis competentibus ad unguem scriptor impressit. 15Sic igitur angelo presentante, Brigida orante, scriptore imitante,
Abbreviated transcription (Latin):
offitus signiim peferens honestettit. Inip̃o aiceslu pͥmo dm iohis ab
hỹbernia aneque ꝑtot durauerat icła ⁊ tam delectadiłe brizide lotiõ
nustrauerat demũ pͥce quã cepat minus caute msidentem rhumanos
accessus parum eintantem bacło quẽ gestalat rutitus cͥoanis bxxecta
At quo patet casum inscd̃is forte metuendum ⁊ uite qluitne delecta¬
iiu i er concordantiam. uͥ quod pagine: sere tor figure diuise uariuꝙ
colorsu cdistinctissime. hic maiestatis uultum uideas dimnit inp̾ssim
hinic misticas euuͣgelistai formas. uuc senas. nũc qͣtnas nũc uineb ala
halas nabentes. huic aqunam inde uitulum. hinc hõis faciem. nde deo¬
nis aliasq figuras fere infiuitas. Quas si suꝑficialit ⁊ uuali ainore
minus actute ꝯspexeris. ittura pociꝰ uidebitur qͣm ligata ni ulam ꝓrate¬
archas ⁊ artitas. tam nodosas ⁊ uincłatim colligatas tamq. recerrib acł¬

Expanded text:
officiis, signum preferens honestatis. 5In ipso discessu primo domini Iohannis ab officiis, signum preferens honestatis. 5In ipso discessu primo domini Iohannis ab Hibernia, auem que per tot durauerat secula et tam delectabiliter Brigide locum illustrauerat, demum prede quam ceperat minus caute insidentem et humanos accessus parum euitantem, baculo quem gestabat rusticus quidam obpetiit; 6ex quo patet casum in secundis fore metuendum et uite diuturne delectaeronimum concordantiam, ubi quot pagine tot figure diuerse uariisque coloribus distinctissime. 3Hic maiestatis uultum uideas diuinitus impressum; 4hinc euangelistarum formas, nunc senas, nunc quaternas, nunc binas alas habentes; 5hinc aquilam, inde uitulum, hinc hominis faciem, inde leonis aliasque figuras infinitas. 6Quas si superficialiter et usuali more minus acute conspexeris, litura pociarctas et articas, tam nodosas et uinculatim colligatas, tamque recentibus ad
Abbreviated transcription (Latin):
Item pinptatione uirgiuis capraꝵ fetus hic nõ ꝓueniunt. S̾uit ⁊nͥ
campesta puicherrims q̃ brigide pastua uocantur. inqͥ muius aratrũ
tancim depascius ili dictumi fuerit. Et qͣntum longis carpunt armẽ¬
tempore brigide faico quidam egregiusmestito ⁊ mansueto.¬
locum istum frequentabat. qͥ ⁊ ectastice turris sumitati inside
domesticata anates ⁊alias aues tam campestres qͣm fliriales tirca plani¬
ciem bilcarie tum intuenium ñ modica delestarione ꝑseqͥ soiebat ⁊ ad̃t¬
ram auaere inata uelocitate cohercere. Quis ⁊ locꝰ miseris auicħis renn¬
obsdelur. Mrzum dehꝰ alite quod cirta acdeccͣam qͣni fret̃atabat: parem
non alittebeat s amoris tempore ꝓtui inte sȩ cecens ⁊ apu monta¬
quo conpieto: itum adectam solus reũtebat uiris et le uasticis itũc
pretipue cum mira ecclesianum sinus ⁊ septa diuimis deputantux

Expanded text:
11Item per imprecationem uirginis caprarum fetus hic non perueniunt. 12Sunt et hic 11Item per imprecationem uirginis caprarum fetus hic non perueniunt. 12Sunt et hic campestria pulcherrima, que Brigide pascua uocantur, in que nullus aratrtanquam de pascuis illis dictum fuerit, ‘Et quantum longis carpunt armentempore Brigide falco quidam egregius locum istum frequentabat, qui et ecclesiastice turris summitati insidere domesticata, anates et alias aues tam campestres quam fluuiales circa planitiem Kildarie cum intuentium non modica delectatione prosequi solebat et ad terram ab aere innata uelocitate coercere. 3Mirum de hoc alicoercere. 3Mirum de hoc alite quod circa ecclesiam quam frequentabat parem non admittebat, sed amoris tempore procul inde secedens ex con4quo completo iterum ad ecclesiam solus reuertebatur, uiris ecclesiasticis et tunc precipue cum intra ecclesiarum sinus et septa diuinis deputantur
Abbreviated transcription (Latin):
gloriosa brigida redit illustrenr. digna memoratu sunt miracula
ilta. inter que primũ occurrit ignis. Brigide quẽ mextingiubilem
ditũt. Non quod extingin ñ possit: s qr tam solicite tam accurate moni¬
ales ⁊ scẽ mulieres ignem suppetente ma̾ia fouent ⁊ nutͥunt: ut
Uum tempore brigide .xx. moniales hic dño mlitassent: ip̃a uicesi¬
ma existente post giꝰoriosum eꝰ trmsitum una de .xx. tm̃ semp hac¬
tenus ex ticerurt ⁊ iuimerum ũ auxerunt. Qum uͦ singulis noctis
singule porduiem ignem custodiant: nocte uicessima momalis ulti¬
ma ligeus apõitio iuquia Brigida custodi ignem tium teem noxisti
contingit:e sit igue ieucto mane matia moresolito ꝯsumpta iuex¬
orbitłari sepe ignis iste circunitur intraquem mas
non intrat ⁊ si forte intrare p̾sumpserit: quod atemeraiis qͥb dam ñ¬
nmqͣm ẽ atcemptatũ oiinam ultionem neuadit Item mulierib
solm ⁊hus ñ orit Aati s follib tm̃ ⁊ uentilabris ignem lis ꝯsutare.

Expanded text:
gloriosa Brigida reddit illustrem, digna memoratu sunt miracula multa, inter que primum occurrit ignis Brigidie, quem inextinguibilem dicunt, non quod extingui non possit, sed quia tam sollicite, tam accurate, moniales et sancte mulieres ignem suppetente materia fouent et nutriunt, ut um tempore Brigide uiginti moniales hic domino militassent ipsa uicesima existente, post gloriosum eius transitum tantum una de XIX extiterunt et numerum non auxerunt. 4Cum uero singulis noctibus singule per ordinem ignem custodiant, nocte uicesima monialis ultima lignis appositis inquit: 5«Brigida, custodi ignem tuum; 6te enim nox ista contingit». 7Et sic igne relicto mane materia more solito consumpta inexorbiculari sepe ignis iste circuitur, intra quem mas non intrat; 9et si forte intrare presumpserit, quod a temerariis quibusdam nonnunquam est attentatum, diuinam ultionem non euadit. 10Item mulieribus solum et hiis non oris flatu, sed follibus tantum et uentilabris, ignem licet exsufflare.
Abbreviated transcription (Latin):
eleta ꝙͥ maria ex ꝑte ⁊ piurimũ debilitata natione istacumi
uaniis int̾ se ꝯflictib cum eo potꝰ delo. quod cũ aua ͣdam neme¬
dii posticate q̃ de ꝑtib sithie suꝑuenerat graui cum aispentłio qeile¬
ras. denum achuienerimt d hyspanie ꝑtaos i .ix. nauium casie q tuoꝵ
nobiles milesi regis filii. qͥ ⁊statim totam usulam uemĩe iebeuate
S. ueudicauer irt. recedeute u tempore cluo istoꝵ nobilissus here

Expanded text:
eleta igitur magna ex parte et plurimum debilitata natione ista, tum uariis inter se conflictibus, tum eo pocius bello quod cum alia quadam Nemedi posteritate que de partibus Scithie superuenerat graui cum dispendio gesserat, demum aduenerunt de Hispanie partibus, in XL nauium classe quatuor nobiles Milesii regis filii, qui et statim totam insulam nemine rebellante sibi uindicauerunt. 2Procedente uero tempore duo istorum nominatissimi, Hebe
Abbreviated transcription (Latin):
dere lapsus subite pestilentie ⁊ exaeris forte corruptioe deiter¬
torum gigantum cadauerib ex orta eum cum omnib fere si¬
is ab oiebat euentus. Ex illa namq mortalitate solus fertur euasi¬
se r uauus. Qui silie ruanꝰ ut antiq̃ ferunt hystorie ꝑmulta ⁊pi¬
q̃m efatui treo: roset annoꝵ curicula usq adtemtora lau
qrat roseruatut ⁊ aueo laptiriatus fuit. h uerur ut auint nyonicꝰ
historis relator cunda gentis gesta amemiorie auar in na ais
quitate abolitei sco patricio replicabat. nichil enm tam axũ
lic s morte uiienoi inaucias extorserit: patem mꝰeni ruaiis

Expanded text:
erpetua, subite pestilentie et ex aeris forte corruptione de interemptorum gigantum cadaueribus exorta, eum cum omnibus fere suis abolebat euentus. 6Ex illa namque mortalitate solus fertur euasisse Ruanus, qui scilicet Ruanus, ut antique referunt historie per multa icula usque ad tempora beati Patricii reseruatus et ab eo baptizatus fuit. 7Hic uerus, ut aiunt, Hibernice historie relator cuncta gentis gesta a memorie sinibus pre nimia antiquitate abolita sancto Patricio replicabat; 8nichil enim tam fixum licet a mo
Abbreviated transcription (Latin):
motꝰ h̃ nimqͣm uix semel inarmno: tonitruũ audies. ¶ Nonhͥ tonita
trent uõ flumina feriunt. ñ cataracte obruunt non t̾re mot absortenti. non
lea rapit ũ parous lasc̾at. ñ ursa deuorat. ñ tigris absiuntt: Non aibarioꝵ ex¬
hemia ⁊̃ ab hostib facta. ulla ueneni suspitõ redoit infesta. Non nouse pri¬
iugnꝰ. tor mafne qͣntumlib offense maritꝰ toxitata pocicia reforinidat. e

Expanded text:
motus hic nunquam. 8Vix semel in anno tomtruum audies. 9Non hic tonitrua motus hic nunquam. 8Vix semel in anno tomtruum audies. 9Non hic tonitrua terrent, non fulmina feriunt. 10Non cataracte obruunt, non terremotus absorbent. 11Non leo rapit, non pardus lacerat, non ursa deuorat, non tigris absumit. 12Non cibariorum exenia, etiam ab hostibus facta, ulla ueneni suspicio reddit infesta. 13Non nouerce priuignus, non matrone quantumlibet offense maritus toxicata pocula refor
Abbreviated transcription (Latin):
maritd ⁊ coti corrupti onõ neuenosa manus ẽ formidanda. Nec tm̃ cibaria ⁊
pocula: uerum ⁊ uestes selle ⁊ subsellia ueneno suspesta sunt Insidiant᷑
uenena. insidiant᷑ ⁊ uenenosa aĩalia. insidiatur omniũ rerũ nociua. ut re
mortes que uita. De aerit nr̃i clementia in comꝑabili.
abet gͥ oriens uenenosas. hc̃ toxicatas opulennas snas. Nos autem
aurea rerum cõmoditate que ⁊ usu decent̾ suppetat ⁊ nat᷑e sufficiat oẽs
orientales pompas sola aeris clementia cõpemanrus. Odei donum iut̾ris ĩ¬
comꝑabile.o inestimabilẽ ⁊ ñ dum intellectã mortalib grãm diuinitus
collatam secure̾ sub diuo secͣi nudo in marmore oñt. nõ auram uł algore
penet᷑blem uł estu ꝑiculosam uł corruptione pestisferam formidamꝰ. Et qd̾
spirando includimus ⁊ qͦ continent̾ indludi᷑ benigna salubritate fetera¬
Unt ⁊ aliaꝵx quarumdã rerum sic̃ ⁊ u̾mium defectus hͥ lauoabiles t̾re¬

Expanded text:
et coci corrupti domino uenenosa manus est formidanda; 15nec tantum cibaria et pocula, uerum etiam uestes, selle et subsellia ueneno suspecta sunt. 16Insidiantur uenena, insidiantur et uenenosa animalia, insidiatur omnium rerum nociuarum res mortes, que uita? XII DE AERIS HVIVS CLEMENTIA INCOMPARABILIS 1Habeat igitur oriens uenenosas, habeat toxicatas opulentias suas. 2Nos, cum aurea rerum mediocritate, que et usui decenter suppetat et nature sufficiat, omnes orientales copias sola aeris nostri clementia compensamus. 3O dei donum in terris incomparabile, insestimabilem et nondum intellectam mortalibus gratiam diuinitus collatam! 4Securi sub diuo, securi nudo in marmore dormimus. 5Non auram uel algore penetrabilem, uel estu periculosam, uel corruptione pestiferam formidamus et quod spirando includimus et quo continenter includimur, benigna salubritate federauarundam rerum, sicut et uermium, defectus hic laudabiles. 7Terre
Abbreviated transcription (Latin):
uec cessaint donet hostili inuasione cuncta ibreui sic predixerat sunt
puo hildariam  sagitarius quidam defamilia iicat᷑iͭ amittente.¬
comitis septem transiliens ignem brigide ore sufflauit. qͥ sta¬
tien resiliens dementire cepit ⁊ quicũq obinabat insuffians in os
eiꝰ dicerat. uide sic ignem. ħrigide sustlaui. Sic quoq ꝑ domos tocꝰ ii¬
le clisturrens u̾cumq ignem iuuenit: eadem uba ingeminaus cum
insutiauit. Tandem uero eaptus a socis ⁊liganit: rogauit ut aqͣm
primam ouceretur adquam cductus ore sesictato tm̃ erausit quos

Expanded text:
e designabat. 19Donec hostili inuasione cuncta in breui sicut predixerat sunt pud Kildariam sagittarius quidam de familia Ricardi comitis sepem transiliens ignem Brigide ore sufflauit; 2qui statim resiliens dementari cepit et cuicumque obuiabat insufflans in os eius dicebat: 3«Vides? Sic ignem Brigide sufflaui». 4Sic quoque per domos tocius uille discurrens ubicumque ignem inuenit eadem uerba ingeminans eum exsufflauit. 5Tandem uero captus a sociis et ligatus rogauit ut ad aquam proximam duceretur. 6Ad quam ductus ore desiccato tantum exhausit, quod