comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ea deserit᷑. ut aduerã fidem ac legitimã re
deat᷑ .i. ut peccatũ em̃det᷑. uoluntatis pͣuita¬
te correpta: tanꝗͣ. siqͥs cũ hoĩe solus expoliare ñ
possit. in ueniat sociũ iniqͥtatis ⁊ cũ eo pasciscat᷑
ut simul hec faciant. spolia q partiant᷑: qͦ faci¬
nore conmisso. totũ solus auferat dolo. ille ꝓfec
to sceleratior udicandus ÷. at si qd̾ male fece¬
rat ei displicuiss: ⁊ꝓpt̾e̾a cũ participe facinoris
p̃dam diuid̾e noluisset ut homini cui ab lata
fuerat reddet᷑. eũ ꝑsidũ ne ꝑsidus dice̾t. ꝯta mu¬
lier si side ꝯuigali uiolata sidem seruet ad ult̾s.
utiq mala ẽ. s sinec adult̾o: peior ẽ: porro sieã
flagitii peniteat. ⁊ ad caltitatẽ rediens coniuga¬
lẽ. peccata ac placita adult̾ina rescĩdat: miror
sieam sidi ui olatͥcem uł ipse adult̃ putauit:
sdem insermone de elice dñi. Qͥ ita incipit:
Peto inqͥd apłs intͥbulationib meis ꝓuobis. xx¬

Expanded text:
ea deseritur ut ad fidem veram legitimamque redeatur, ut peccatum emendatur voluntatis pravitate correpta, tanquam si quis cum hominem solus exspoliare non possit, inveniat socium iniquitatis, et cum eo paciscatur, ut simul id faciant, spoliumque partiantur, quod facinore commisso totum solus auferat, dolet quideto sceleratior iudicandus est. at si id, quod male fecerant, ei displicuisset et propterea cum participe facinoris praedam diuidere noluisset, ut homini, cui ablata fuerat, redderetur, eum perfidum nec perfidus diceret. ita mulier, si fide coniugali uiolata fidem semet adultero, utique mala est; sed si nec adultero, peior est. porro si eam flagitii paeniteat et ad castitatem rediens coniugalem pacta ac placita adulterina rescindat, miror, si eam fidei uiolatricem uel ipse adulter putabiicipe facinoris praedam diuidere noluisset, ut homini, cui ablata fuerat, redderetur, eum perfidum nec perfidus diceret. ita mu
Abbreviated transcription (Latin):
x̾ter sane ueniam frĩ petenti. alit̾ inimicoꝑ
sequenti dare precipiuntur. huic uidelicet ut
accepta remissione peccati quos uos insõtes
nocuit socia nobis caritate conmunica: illi
uͦ ut cum nobis malum uult ⁊ si potest fac̃

Expanded text:
ter sane veniam fratri petenti, aliter inimico persequenti dare praecipimur. Hunc videlicet, ut, accepta remissione peccati, quo nos insontes nocuit, socia nobis charitate communicet, illi vero, ut cum nobis malum vult, et, si potest, facit,
Abbreviated transcription (Latin):
pabile qd̾ hi qͥdissimilit̃ uiuunt ⁊ a maloꝵ fac¬
tis ab horrent parcunt tũ peccatis alienis qͦ
edocẽ aut obiurgare deberent. dũ eoꝵ offen¬
siones cauent ne sibi ne noceant inhis reb qͥb lici¬
te baniatq innocentes utunt᷑. s cupidiꝰ ꝗͣ oporte¬
bat eos qͥ in hoc mundo ꝑegͥnant᷑. Ipate Riꝰ ex¬

Expanded text:
pabile, quod hi, qui dissimiliter uiuunt et a malorum factis abhorrent, parcunt tamen peccatis alienis, quae dedocere aut obiurgare deberent, dum eorum offensiones cauent, ne sibi noceant in his rebus, quibus licite boni adque innocenter utuntur, sed cupidius, quam oportebat eos, qui in hoc mundo peregrinantur et spe
Abbreviated transcription (Latin):
iam fr̾ erat. uͥdicit. Alexander erarius in¬
ulta mala mͥ ostemdit. redaat illi deꝰ scđm
opera illius. MHȩc differencia uidam a petro
distinguit. nonquia penitenti non sit ignos¬
cendum ne contra sentenciam dni. quia seꝑ
ignoscendum petenti fr̃ĩ p̾cepit. ueniamꝰ:
s quia magnitudo peccati misit eũ in desꝑa.¬
tionem cum dixissit. Peccaui: tradens sangͥem
uistum. Quod fortassȩ ÷. peccare insꝑitum
scm̃: scilicet oppugnare ꝑuiuidiam frat᷑¬
nam caritatem. Quod peccm̃: neq hic neq
quis. Ad mortẽ. io ÷ usq aomortẽ. qr peccm
ꝗͥ hic non corrigitur. eius uenia frustra¬
peccat. in nocte peccat: qui sciens peccat. tãꝙͣ

Expanded text:
 non erat, ubi dicit: Alexander aerarius multa mala mihi ostendit: reddet illi Deus secundum opera illius . Haec differentia Judam a Petro distinguit, non quia poenitenti non sit ignoscendum, ne contra Domini sententiam, qua semper ignoscendum petenti fratri praecepit, veniamus; sed quia magnitudo peccati misit eum in desperationem, cum dixisset: Peccavi tradens sanguinem justum . Quod fortasse est peccare in Spiritum sanctum, scilicet oppugnare per invidiam fraternam charitatem. Quod peccatum neque hic, neque quis . Ad mortem, id est, usque ad mortem, quia peccatum quod hic non corrigitur, ejus venia frustrapeccat, in nocte peccat; qui vero sciens, tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
intelligi plerasq corpoꝵ debilitates. euenire
ꝓpter ꝓeccata: ⁊iccireo forsitan pͥus dimittũ¬
tur peccata: ut causis debilitatis ablatis sani¬
q: st̃ differentie causarũ ꝓqͥb inhac uita mo¬
lestiis corꝑalib affligim᷑. aut enĩ ad merita
augenda ꝑpatientiã iusti in infurͣtate corꝑis
gͣuant᷑. ut iob. tobias. ⁊ martires: aut ad custo¬
diam uirtutũ ne suꝑbiant. ut paulus. nemag¬
nitudo reuelationũ extollat me: datꝰ ÷ mͥ stimu¬
lus carnis meȩ. angłs sathanȩ qͥ me colaphiz et:
aut ad corrigenda peccata. sic̃ maria soror aaron
inheremo obũba tem̾itatis ꝑcussa ÷ lepra. &¬
potuit ab infirmitate curari. aut ad głam dei
saluantis. siue ꝑse ipsũ siue ꝑ famulos suos. si¬
parentes eiꝰ s ut manifestarent᷑ oꝑa dei i nillo:
afflictionũ iniseria ostendebant qd passuri
essent ꝑpetuo ingehenna. Qb ꝯgruit illd̃
ꝓpħȩ. ⁊ diplici contͥcione cont̾e eos Sã.

Expanded text:
intelligi plerasque corporum debilitates evenire propter peccata. Et ideo forsitan prius dimittuntur peccata, ut causis debilitatis ablatis sanit differentiae causarum, pro quibus in hac vita molestiis corporalibus affligimur. Aut enim ad merita augenda per patientiam justi infirmitate corporis gravantur, ut Job et Tobias et martyres, aut ad custodiam virtutum, ne superbiant, ut Paulus, nitudo revelationum extollat me, datus est mihi stimulus carnis meae angelus Satanae ut me colaphizet . » Aut ad corrigenda peccata, sicut Maria soror Aaron in eremo ob verba temeritatis percussa est lepra, potuit ab infirmitate curari. Aut ad gloriam Dei salvantis, sive per se ipsum, sive per famulos suos, siparentes ejus, sed ut manifestarentur opera Dei in illo iseria ostenderunt, quid passuri essent perpetuo in gehenna. Quibus congruit illud prophetae: « Duplici contritione contere nos .
Abbreviated transcription (Latin):
Si aut̃ non potest ħ. saltem huiꝰ necessitafis tm̃¬
retinẽt non nullam beniuolenciam. Illtro uero
q non ht̃ dupplex cor. ne mendacium ꝗ dicñd̾
est. ut si cui gladius conmendet᷑. ipmittat se red¬
diturum. cum ille qui emendauit reposcet: si
forte furens gladium suum repetat non est.¬

Expanded text:
 hoc nondum potest; vel sola hujus necessitatis retinet nonnullam benevolentiam. Illud vero quod non habet duplex cor, nec mendacium quidem dicendum est: tditurum, cum ille, qui commodavit poposcerit, et si forte gladium suum repetat,
Abbreviated transcription (Latin):
ra adultionem ꝑtinet: indignatõ ad mo¬
tum animi mediocrem. Indignanur filuᷤ:
corum sarcinis honerati. Magna enim distancia
est. inter peccantes ⁊i peccatores. sicut inter ri¬
dentes ⁊ irrisores. inter scͥbentes scͥptores. nã
preuaricet᷑: nichil ei ꝓdest. custodiuit se a sã
guine. non custodiuit ab adult̾io: utiq ĩ iino

Expanded text:
 ad ultionem pertinet, indignatio ad motum animi mediocrem. Indignamur siquidetorum sarcinis onerati. Magna enim distantia est inter peccantes et peccatores, sicut inter ridentes et irrisores, inter scribentes et scriptores: nam praeuaricetur. nihil ei prodest. custodiuit se aliquis a sanguine, non custodiuit ab adulterio; utique in uno
Abbreviated transcription (Latin):
quia nonsolum aput nos. s & aput philoso¬
iniuria lacessiti nat᷑alib stimulis concitam᷑:
uelcum requiescente impetu. ⁊ furore restͥcͥto
potest mens habere uidicium ⁊ ultõnem
damaure conturbet. ne quaquã tũ intumes¬
centis gurgitis impetu subleuemur Id̾e¬

Expanded text:
autem non solum apud nos, verum etiam apud philosoinjuria lacessiti, naturalibus stimulis concitamur, vel cum requiescente impetu et furore restincto, potest mens habere judicium, et nihilomdam aura, conturbet, nequaquam tamen intumescentes gurgitis furoris impetu sublevemur.
Abbreviated transcription (Latin):
omẽ peccatũ ẽe̾ mendatiũ. Nenĩ fit pecẽm
nͨ ea uoluntate qͦ uolumꝰ ut bñ sit nob̾.
uł nolumꝰ ut male sit nob̾. Gͦm̃ daciũ ÷ qͣd ẽ
fiat ut bñ sit nob̾. ħĩc pociꝰ male ẽ nob̾. uł
c̃fiat ut meliꝰ sit nob̾. ħic pociꝰ peiꝰ ẽ nob̾.¬

Expanded text:
omne peccatum esse mendacium. Non enim fit peccatum nisi ea uoluntate, qua uolumus ut bene sit nobis uel nolumus ut male sit nobis. Ergo mendacium est, quod, cum fiat ut bene sit nobis, hinc potius male est nobis, uel cum fiat ut melius sit nobis, hinc potius peius est nob
Abbreviated transcription (Latin):
net nos: Laudari amale uiuentib uolo: ab¬
horreo. detestor. dolori mͥ ÷. ñ uoluptati. lauda
timeo nesim in anicatis appetentior ꝗͣ soliditatis.
ERigo qͥd dicã : slec plene uolo: nec plene nolo:
lon plene uolo: ne in laude humana ꝑielitẽ. Nlõ
plene. nolo: ne ingͣti sint qͥb p̃dico. Ier̃ ad nepoti

Expanded text:
nt. Laudari autem a male viventibus nolo, abhorreo, detestor, dolori mihi est, non voluptati; laudartimeo ne sim inanitatis appetentior, quam soliditatis. Ergo quid dicam? Nec plene volo, nec plene nolo. Non plene volo, ne in laude humana pericliter; nec plene nolo, ne ingrati sint quibus praedico. Sarcina
Abbreviated transcription (Latin):
qr incarne ñ nũꝗͣ filii ex patͥs peccato ꝑimunt᷑:
deleto enĩ originali peccato: parentiĩ neqͥtia in
anima ñtenet᷑: Qͥd enĩ ÷ qd paruuli filii pler̃¬
q ademonib arripiunt᷑: nͥ qd̾ caro mea silii
expatͥs pena multat᷑: Insemet ipso ꝑcutit᷑ pat̃¬

Expanded text:
 nonnunquam filii etiam ex patris peccato perimuntur. Deleto autem originali peccato, ex parentum nequitia in anima non tenentur. Quid enim est quod parvuli filii plerumque a daemonibus arripiuntur, nisi quod caro filii ex patris poena multatur? In semetipso enim p
Abbreviated transcription (Latin):
peluis noua ꝯparet᷑. ⁊ p̃ter hoc nichil aliud tangat
taris pͣtinent. Palȩ in alia pelue lauant᷑. & inalia

Expanded text:
pelvis nova comparetur, et praeter hoc nihil aliud tangat.taris cultum pertinent. Pallae in alia pelve laventur, et in alia
Abbreviated transcription (Latin):
xUII. Pen singłas eccłias rusticanas parro¬
chias siue possessiones man̾e in mobiles apud eos
qͥ eas retiuent ep̃os. ⁊ maxime qͥ eas sine uiolentia
iam ꝑ xxx annos tenentes guber nauit. Si uͦ in¬
t᷑ xxx annos iam facta suerit aut siat dehis alt̃¬
catio. hcere eis qͥ se dixerunt lesos. ꝓpt̾ eas mou̾e̾

Expanded text:
. Per singulas ecclesias rusticanas, parochianas, sive possessiones manere immobiles apud eos qui eas retinent episcopos et maxime qui eas sine violentia jam per XXX annos tenentes gubernaverunt. Si vero intra XXX annos facta fuerit aut fiat de his altercatio, licet eis qui se dixerint laesos, propter eas movere
Abbreviated transcription (Latin):
er uenit adnos eo qd̾ qͥdã p̃ter eccłiasticos ordi¬
nes affec tantes pocentiã ꝑ gͣmaticã formã unã
ꝓuintiam induas diuidant ita ut exhoc inueni¬
ant᷑ metͦpolitani ep̃ĩ inuna eadẽ una ẽẽ ꝓuintia.
Statiutꝰ aũt seã sy nodꝰ deinceps nichcale atempta

Expanded text:
ervenit ad nos eo quod quidam praeter ecclesiasticos ordines affectantes potentiam per pragmaticam formam unam provinciam in duas dividant, ita ut ex hoc inveniantur duo metropolitani episcopi in eadem una esse provincia. Statuit ergo sancta synodus deincep
Abbreviated transcription (Latin):
p̾actam penitentiam pꝰ altaris reꝯciliationẽ.
suꝑ cales oriri solem suũ. nec minꝰ tͥbuit ꝙͣ an¬
tea tͥbuebat. largissima mun̾a uite ac salutis.
t᷑. ds tñ suꝑ eos sue penͣtentie ñ obliuiscit᷑. Ex
quoꝵ nu̾o siqͥs uobis dicat aut date mͥ eundem
itm penitendi locũ aut desꝑatũ me ꝑ mittite
nabili qͥdẽ ap̃ dñi s ap̃ hoĩes plerosq õe lauda¬
bili. aut sime ab hac neqͥtia reuocatis dicite utrũ
mͥ aliqͥd ꝓsit aduitã futurã. s inista uita illece¬
brosissime uoluptatis blandim̃ta ꝯtempsero
silibidinũ inxitam̃ta frenauͦ. si adcastigan-
traxero. si me penitendo uehem̃tiꝰ ꝗͣ pꝰ exeruciauͦ¬
liꝰ. si pauꝑes sustentauo̾ largiꝰ. si caritate ꝙͣ. co.¬
oꝑit multitudinẽ peccatoꝵ f lagͣuo ardentiꝰ:

Expanded text:
tam poenitentiam, post altaris reconciliationem, super tales oriri solem suum, nec minus tribuit quam ante tribuebat, largissima munera vitae ac salutis. tur; Deus tamen super eos suae patientiae non obliviscitur. Ex quorum numero si quis nobis dicat, Aut date mihi eumdem iterum poenitendi locum, aut desperatum me permittite,nabili quidem apud Dominum, sed apud homines plerosque etiam laudabili: aut si me ab hac nequitia revocatis, dicite utrum mihi aliquid prosit ad vitam futuram, si in ista vita illecebrosissimae voluptatis blandimenta contempsero, si libidinum incitamenta frenavero, si ad castigandtraxero, si me plius, si pauperes sustentauero largius, si caritate, quae cooperit multitudinem pecca
Abbreviated transcription (Latin):
qu̾e foris ꝓcul dubio ñ habebant ñ eis repetit᷑ la¬
uacrũ carnis. slon desuit cẽ foris positisista for¬
ma pietatis. s nͥ intꝰ ñ pot᷑ eis dari initas sp̃c̃ in
forma palmitis ẽt̃ p̃cer uitẽ. s inuisibilẽ uitã
cͣmenta que portant ⁊ celebrant &̃ seg̾gati ab
unitate corꝑis xͥ foriã possunt ex̾ibere pieta¬
tis. uͥntꝰ uͦ pietatis in uisibił. ⁊ spualis ita meis ñ p̃¬

Expanded text:
 foris procul dubio non habebant, non eis repetitur lavacrum carnis. Non defuit etiam foris positis ista forma pietatis, sed nisi intus non potest eis dari unitas Spiritus in forma palmitis etiam praeter vitem; sed invisibilis vita menta, quae portant et celebrant etiam segregati ab unitate corporis Christi, formam possunt exhibere pietatis, virtus vero pietatis invisibilis et spiritalis ita in eis non p
Abbreviated transcription (Latin):
segregant. tales nec uincłis peccatoꝵ absolui
nec iauiam possint regni celestis ingredi.
s ANaclet s. om̃ib ep̃is .⁊ sac̾dotib inea be¬
nedictꝰ ds̃. Saulus Uas electionis uno
die uuoq tempore glouosa morte eum petͦ
sub pͥncipe nerone. agonizans coronatꝰ ÷ soki¬

Expanded text:
segregant, tales nec vinculis peccatorum absolvi, nec januam possint regni coelestis ingredi. Anacletus omnibus episcopis et sacerdotibus in ea: Benedictus Deus! Paulus, vas electionis, uno die unoque tempore gloriosa morte cum Petro sub principe Nerone agonizans coronatus
Abbreviated transcription (Latin):
electꝰ ab om̃ib p̃sentib legatis inꝑialib con¬
secret᷑. nullusq sine ꝑiculo iuramenta uł pro¬
mnissiones aliqͣ noua adinuentione audent ex¬
torquere nͥ que antiqͣ exigit consuetuds ł ec¬
archii que agnominat᷑ constantiana considenti

Expanded text:
electus presentibus legatis imperialibus consecretur; nullusque sine sui periculo iuramenta aut promissiones aliquas nova adinventione audeat extorquere, nisi quae antiqua exigit consuetudo, ne ecarchii quę cognominatur Constantiniana, consedentibus
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃o parił mos est. Si milit aut̃ ⁊ ap̃d anthio¬
chiam cet̾asq ꝓuicias. honor suus inuicui¬
q seruet᷑ eccłie. ꝑ omĩa aũt manifestũ ÷ qd̾
si qͥs p̃ter uoluntatẽ ⁊ ꝯscientiam metͥpolita¬
ni ep̃i su̾i̾t ordinatꝰ. hẽ conciliũ magnũ oe
scm̃ censuit ñ deb̾e esse ep̃m. Sane si conu

Expanded text:
em moris est. Similiter autem et apud Antiochiam caeterasque provincias honor suus unicuique servetur Ecclesiae. Per omnia autem manifestum quod si quis praeter voluntatem et conscientiam metropolitani episcopi fuerit ordinatus, hoc concilium magnum et sanctum censuit non debere esse episcopum: sane si c
Abbreviated transcription (Latin):
uiolentias pontisice obeunte qͤ ob hoc inferunt᷑.
qi absa imꝑiali notitia ⁊ suoꝵ legatoꝵ p̃ sentia
pontificis fit conseeratio. nec canico ritu ⁊ con¬
suetudine abinꝑatore directi int̃st̾ nuncii qͥ scã¬
dala uetent sieri uolumꝰ ut cũ institudendꝰ ÷ põ¬
tifex conuenientib ep̃is ⁊ uniu̾so clero eliga¬

Expanded text:
violentias, pontifice obeunte, quae ob hoc inferuntur, quia absque imperiali notitia et suorum legatorum praesentia pontificis fit consecratio, nec canonico ritu et consuetudine ab imperatore directi intersunt nuntii, qui scandala vetent fieri, volumus ut cum instituendus est pontifex, convenientibus epis
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ. & non solũ derufino s õ de uniu̾sis qͦs uir sepiꝰ
memoratꝰ: zelo dĩ ⁊ fid̾i̾ religione r ep̃hendit. Item
origenis ñ nulla opuscula qͦuir beatissimꝰ ieronimꝰ
non repudiat. legenda suscipimꝰ. heliqͣ aũt omĩa
cũ auctore suo dicimꝰ ẽẽ renitenda. Itẽ cronica.
eusebii ceseriensis atq eidẽ historiȩ eccłiasticȩ lib̃s
qͦs ꝗͣuis in pͥmo narrationis suȩ libro tepuerit. ⁊ pꝰ
in laudib atq excusatione origenis scismatici unui
tionẽ ꝑtinet usq qͣq ñ dicimꝰ renuendos. Item oro¬
uecessariam. adu̾sus paganoꝵ calũpnias ordinauit¬
historiã. mira q breuitate ꝯtexuit. Item uenera¬
bilis uiri sedulii paschale opus qd̾ eroicis descͥpsit
u̾sib insigni laude ꝓferimꝰ. Item iunuenei nichi¬
lominꝰ laboriosũ opis ñ sꝑnimꝰ s miram᷑: Cetera qͦ¬

Expanded text:
 non solum de Ruffino, sed etiam de universis quos vir saepius memoratus zelo Dei et fidei religione reprehendit. Item, Origenis nonnulla opuscula quae vir beatissimus Hieronymus non repudiat, legenda suscipimus. Reliqua autem omnia cum auctore suo dicimus esse renuenda. Item, Chronica Eusebii Caesariensis, atque ejusdem Historiae ecclesiasticae libros, quamvis in primo narrationis suae libro tepuerit, et post in laudibus atque excusatione Ortionem pertenent, usquequaque non dicimus renuendos. Idem Oronecessaria adversus paganorum calumnias ordinavit, miraque brevitate contexuit. Item, venerabilis viri Sedulii paschale opus quod heroicis descripsit versibus, insigni laude proferimus. Item, Vincentii nihilominus laboriosum opus non spernimus, sed imitam
Abbreviated transcription (Latin):
sio georgii: ap̃. scͥpt᷑a qͤ appellat᷑ ꝯtͣditio salomõis
cerintꝰ. malicion. Basilides. ehion. paulus &̃ soma
Montanꝰ qͦ cũ suis obscenissim̃is seqͣcib apollinaris.
ualentinꝰ. siue manicheus faustꝰ. africanꝰ. sabelll.
arri. macedonꝰ. eunomiꝰ. nouastꝰ. sabastiꝰ. celertꝰ.

Expanded text:
sio Georgii, apocrypha. Scripta quae appellantur SalomonisCerinthus, Marcion, Basilides, Ebion, Paulus etiam SaMontanus quoque cum suis obscenissimis sequacibus; Apollinaris, Valentinus, sive Manichaeus, Faustus, Sabellius, Arius, Macedonius, Eunomius, N
Abbreviated transcription (Latin):
rit mechat᷑. Sola fornicatio est. qͣuxoris uinẽ
affectrĩ. Immo cũ illa unã carnẽ inaliã diuise¬
rit ⁊ se fornicatione seꝑaui̾t: amarito ñ deber te¬
neri: ne uirũ qͦ submaledieto faciat dicente seͥp¬
mittit᷑. & qr poterat accidere ut aliqͥs calũ pniã
fac̾et innocenti. ⁊ obscd̾am copulã nuptiarũ ue¬
t̾i cͥm̃ iuping̾e̾t: sic pͥ orẽ dimitt̾e iubet᷑ urorẽ.¬
ut scd̾am pͥma iuuentute ñ hãt. Qd̾ enĩ dic̃ tale
est. siñ ꝓpt̾ libidinẽ s ꝓpt̃ inuriã dimittis uxo¬
rẽ: qr exꝑtꝰ infelices pͥores nonarũ te ĩmittis ꝑi

Expanded text:
est, quae uxoris vincat affectum; imo, quum illa unam carnem in aliam diviserit, et se fornicatione separaverit a marito, non debet teneri, ne virum quoque sub maledicto faciat, dicente scripmittitur. Et quia poterat accidere, ut aliquis calumniam faceret innocenti, et ob secundam copulam nuptiarum veteri crimen impingeret, sic prioreut secundam, prima vivente, non habeat. Quod enim dicit, tale est: Si non propter libidinem, sed propter injuriam dimittis uxorem: quare expertus infelices priores nuptias
Abbreviated transcription (Latin):
sa fornicationis licet di mitt̾e uxorẽ qr illa pͥmo
esse uxor noluit que sidẽ marito ñ seruauit :¬
sam br̃ ii i. epłam ad corinthios: Hoc
uult apłs ut si mulier discedat ꝓpt̾ malã ꝯu̾sati¬
onẽ uiri aut innupta maneat aut uiro suo re¬
c̃ciliet᷑. Non enĩ mnulier iꝑmittit᷑ ut nubat. si ui¬
rũ snũ causa fornicationis dimiserit aut apostasie.
apostatet uir aut usũ querat uxoris inu̾tere. nec
alii pot nub̾e mulier nec reu̾ti ad illũ. & uir
uxorẽ nedimittat. sub audit᷑ excepta causa forni¬
catianis. Et ideo ñ subiecit sic̃ demuliere dicens.
sidimiserit uxorẽ peccantẽ qi ñ ita lege ꝯstͥncuit᷑
uir sic̃ mulier. cap̃ enĩ mulieris uir ⁊ NEs I

Expanded text:
sa fornicationis licet dimittere uxorem; quia illa primo esse uxor noluit, quae fidem marito non servavitam Epistolam ad Corinthios: Hoc vult Apostolus, ut si mulier discedat propter malam conversationem viri, aut innupta maneat, aut viro suo reconcilietur, non enim permittitur mulieri ut nubat, si virum suum causa fornicationis dimiserit aut apostasiae, apostatet vir aut usum quaerat uxoris invertere, nec alii potest nubere mulier, nec reverti ad illum. » Et vir uxorem non dimittat, subauditur, excepta causa fornicationis. Ideo non subjecit sicut de muliere, dicens:si dimiserit uxorem peccantem; quia non ita lege constringitur vir sicut mulier: caput enim mulier
Abbreviated transcription (Latin):
erde nabal uirũ stultũ i inpiũ atq omĩa que ad
illũ ꝓtinerent demoliri. s ad pͥmã int̾cessionẽ abi¬
gail prudentis femine nabal remisit minas. le¬
tione. sollertiꝰ obseruanda. ut si talẽ forte lapsũ
incidimꝰ exqͦ sine aliqͦ peccato sitr gere ñ possimꝰ.
illũ potiꝰ euadendi. aditũ petamꝰinqͦ miniꝰ ꝑiculũ esse cer¬
nunꝰ: iuxta illos qͥ hostilib clausi muris c̃ euad̾e de¬
siderant portarũ accessũ sibi int̃dictũ ꝯsiderant. ĩbi
necesse ÷ ut desiliendi lõc̃ eligaut. uͥmuro existente
breuiore minimũ ꝑiculi cadentes inerant. Neñ xxx¬

Expanded text:
ere Nabal virum stultum et impium , atque omnia quae ad illum pertinerent demoliri; sed ad primam intercessionem Abigail, prudentis feminae, Nabal remisit minas. Ntiopeccato surgere non possimus, illum potius evadendi aditum potamus, in quo minus periculum esse cernimus: juxta illos qui, hostilibus clausi muris, cum evadere desiderantes, portarum accessum sibi interdictum considerant, ibi necesse est ut desiliendi locum eligant, ubi muro existente breviore, minimum periculi cadentes incurrant.
Abbreviated transcription (Latin):
Quicũq
penitens. qͥ cũq digamꝰ. qͥcũq uidue maritꝰ ad
sacͣm militiam indebite ⁊ inconpetent̃ irrepsit.
hac sibi ꝯditione anobis ueniam intelligat. rela¬
xatam ut inmagno debeat ꝯputare benesicio. si
ad ẽpta oͣmni spe. ꝓmotionis inhoc qͦ inuenit᷑ ordiẽ

Expanded text:
quicunque poenitens, quicunque bigamus, quicunque viduae maritus ad sacram militiam indebite, et incompetenter irrepsit, hac sibi conditione a nobis veniam intelligat relaxatam, ut in magno debeat computare beneficio, si adempta sibi omni spe promotionis in hoc quo invenitur ordi
Abbreviated transcription (Latin):
sis hominib esse p̃dicatũ. ut dñicoꝵ die nullus de
dñico die corpus lauari peccatũ ÷ lauari eodẽ
die nec facies debet. Si aut̃ incorꝑis partẽ con¬
ceait᷑. eur hoc exigente necessitate toti corꝑi ne
rͦ orationib insistendũ. ut si qͥd negligẽtie ꝑUu di

Expanded text:
sis hominibus esse praedicatum, ut Dominicorum die nullus debDominico die corpus lavare peccatum est, lavari ergo die eodem nec facies debet. Si autem hoc in corporis parte conceditur, cur hoc, exigente necessitate toti corpori dmodo orationibus insistendum, ut si quid negligentiae per sex
Abbreviated transcription (Latin):
uendut. Ipse dixit. ego sũ u̾itas. Cũ societatem
srĩutatis aliqua discordie. peste cõmaculant dñin
ꝓdunt. qr ds̃ caritas est. Qͥ oẽ si nullus pecumain
det dñm argenteis uendunt. qr pͥncipis scłi ima¬
ginẽ .i. exempla hostis antiqͥ neglecta ꝯdicoris

Expanded text:
 societatem fraternitatis aliqua discordiae peste commaculant, Dominum produnt, quia Deus charitas est ; qui, etiam si nullus pecuniam det, Dominum argenteis vendunt, quia principis saeculi imaginem, id est exempla hostis antiqui, neglecta Conditoris,
Abbreviated transcription (Latin):
ani ñ ꝓbas. Ualere uis adu̾sus illũ sententias dona-¬
tistar ũ. ualeant ad u̾suste sententie maximianista¬
rũ. ep̃i illũ dampnauert̃. ep̃i ⁊te. Quare pꝰea egis¬
ti causam tuã. ⁊ obtimusti ibi maximianistas. sic̃
ille pꝰ ea egit causam suã ⁊ obtinuit ibi donatistas s
exemplo reuolutũ talia uidelicet maximianistas.
c̃queri depͥmiano. qualia isti ꝯ questi st̃ dececilia

Expanded text:
 si valere vis adversus illum sententias tunc Donatistarum, valeant nunc adversus te sententiae Maximianistarum: episcopi illum damnaverunt; episcopi et te. Quare postea egisti causam tuam, et obtinuisti ibi Maximianistas; sicut ille postea egit causam suam, et obtinuit ibi Donatistas? Qexemplo revolutum, talia Maximianistas conqueri de Primiano, qualia omnes isti conquesti sunt de Caecilia
Abbreviated transcription (Latin):
xͥ efficit᷑. nec alienari ab illꝰ panis calicisa con¬
sortio etiã siante ꝗͣ. panẽ illũ comedat ⁊ calicem
bibat dehoc scl̃o mnunitate corꝑis xͥ constitutꝰ
abscedat. Sac̃m̃ti illiꝰ qͥppe participatione ab enesi¬
cio ñ pͥuat᷑. qñ ipse hoc qd illiꝰ sac̃ĩ tũ sigecat inue¬

Expanded text:
Christi efficitur, nec alienari ab illius panis calicisque consortio, etiam si antequam illum panem edat et cbibat, de hoc seculo in unitate corporis Christi constitutus abscedat. Sacramenti quippe illius participatione ac beneficio non privatur, quando ipse hoc, quod illud sacramentum sig
Abbreviated transcription (Latin):
abtismi sane uicẽ aliqñ inplere passionẽ de
latrone illo eui ñ baptizato dictũ z. hodie mec̃
passionẽ ꝓnomine xͥ. id qd̾ exbaptismo de ẽ ssupple¬
re pꝰse. s cẽ sidẽ confessionẽq cordis si forte ad ce¬
lebrandũ mist̾iũ baptismi. i nangustiis tẽpoꝵ
succurri ñ pot̃. Quantũ itaq ualeat os sine uisibi¬

Expanded text:
aptismi sane uicem aliquando implere passionem de latrone illo, cui non baptizato dictum est: hodie mecum passionem pro nomine Chrire posse, sed et fidem conversationemque cordis, si forte ad celebrandum mysterium baptismi in angustiis temporum succurri non potest. » Quantum itaque valeat etiam visibi
Abbreviated transcription (Latin):
ti sunt meriti qͥ c̃ morte differre ñ possent baptira
do sinre uitã quã negando ad eiꝰ daptismũ ꝑ ueni¬
re. ad̾ utiq sifecissent õt hoc eis in lauachro di¬
mitt̾et᷑ qd̾ timore mortis negauert̃ xp̃m. In quo
lauacͦ:⁊ illis facinꝰ tam iumane dimissũ ÷ qͥ oecide

Expanded text:
ti sunt meriti, qui, cum mortem differre non possent, baptizaando ad eius baptismum peruenire. Quod utique si fecissent, etiam hoc eis in illo lauacro dimitteretur, quod timore mortis negauerant Christum, in quo lauacro et illis facinus tam inmane dimissum est, qui occide
Abbreviated transcription (Latin):
hos dies. Si aut̃ dicimꝰ aqua ñ fuisse baptiratos
metuendũ ⁊ ne gͣuit᷑ ineis erremꝰ. nedemꝰ homi¬
nib auctoritatẽ. c̾tẽpnendi baptismũ qͦ. ad eo ñ¬
ẽ contẽpnendũ ipsa apłica disciplina cõm̃dat ut
corneliꝰ centurio ⁊ qͥcũ illo erant &̃ iam accep

Expanded text:
. si autem dicimus aqua non fuisse baptizatos, metuendum est, ne grauiter in eis erremus, ne demus hominibus auctoritatem contemnendi baptismum, quem usque adeo non contemnendum ipsa apostolica disciplina commendat, ut Cornelius centurio et hi qui cum illo erant etiam accep
Abbreviated transcription (Latin):
marito relictã sortitꝰ ostendit᷑ si penitentiã publi¬
cã fortassif ñ gessit nec ulla parte corꝑis uitiatꝰ
apparet. si ser uili aut originarie ñ ÷ ꝯditioni
obnexiꝰ. sicurie etiam ꝓ bat᷑ nexib ab solutꝰ. si
assecutꝰ ÷ litteras sine qͥb uix ostiarioꝵ potest¬
men accipiat. Ac si modeste conu̾sationis honesteq

Expanded text:
marito relictam sortitus ostenditur;  si poenitentiam publicam fortassis non gessit, nec ulla corporis parte vitiatus apparet; si servili aut originariae non est conditioni obnoxius; si curiae jam probatur nexibus absolutus; si assecutus est literas, sine quibus vix fortassis ostmen accipiat, ac si modestae conversationis honestaeque
Abbreviated transcription (Latin):
synodũ qr de his qͥ iuclero ẽnumerant᷑. qͥdã ꝓpt̃ t᷑pis
lueͥ grãm maiorẽ posessionẽ. ẽduetiones ⁊ causas scla¬
res suscipiant ⁊ seipsos qͥdem aministeriis seĩs ꝑ
desidiam separent. addomos aũt sclariũ emcur¬
rant. ⁊ substantiarũ eoꝵ gubernationes auaritie
causas suscipiant. decreuit gͥ scã ⁊ magna sino¬
secłarib nͥ forte qͥ legib adminoꝵ etatũ tut elaᷤ
siue curationes in exeusabiles atrahunt᷑. aut
cui ipsiꝰ ciuitatis ep̃e eccłiasticarũ rerũ comini¬
serit gubernacła. ł orphanoꝵ aut uiduarũ que
in defense st̾. aut earñ ꝑsonarũ que maxime ee¬
cłiastieo indigent amminicło ꝓpt̃ timorẽ dĩ. Si qͥs

Expanded text:
his qui in clero connumerantur quidam propter turpis lucri gratiam aliorum possessionum conductiones et causas saeculares suscipiant, et se ipsos quidem a ministeriis sanctis per desidiam separant, ad domos autem saecularium concurrant et substantiarum eorum gubernationes avaritiae causa suscipiant. Decrevit se, nisi forte qui legibus ad minorum aetatum tutelas sive curationes inexcusabiles attrahuntur, aut cui ipsius civitatis episcopus ecclesiasticarum rerum commiserit gubernacula, vel orphanorum aut viduarum quae indefensae sunt aut earum personarum quae maxime ecclesiastico indig
Abbreviated transcription (Latin):
nieuiq nr̃m dr̃. Manꝰ cito nemini im posueris
neq conmunices peceatis alienis. Q uid ÷ cito manꝰ
in ponere. nͥ ante etatẽ maturitatis ante tempus exa¬
minis. ante meritũ laboris. ante exꝑientiam discipli¬
ne. saterdetalem honorẽ tribuere non ꝓbatis : Et qͥd
÷ coninunicare peccatis alienis nͥ talẽ effici ordinan¬
cerdote iudiciũ ita semet ipsũ gͣui afficit dãpno qͥ
adsue dignitatis collegiũ sublimat indignat᷑ sEx cõ¬

Expanded text:
um dicitur, Manus cito nemini imposueris, neque communices peccatis alienis ? Quid est cito manus imponere, nisi ante aetatem maturitatis, ante tempus examinis, ante meritum obedientiae, laboris, ante experientiam disciplinae sacerdotalem honorem tribuere non probatis? Et quid est communicare peccatis alienis, nisi et talem effici ordinancerdote judicium, ita gravi semetipsum afficit damno qui ad suae dignitatis collegium sublimat indignum. No
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥb ipsi inhabitant in ipsis: Quã locutionẽ
magis alienȩ linguȩ ẽẽ arbitror. ꝙͣ sensũ aliꝗͣ
tũ pitior mallet hoc cotrigi: tit ñ floriet s
florebit dice̾t᷑. Aec qͥcꝗͣ inpedit correctionẽ nͥ
ꝯsuetudo cantantiũ. Ista gͦ facile &̾ ꝯtẽ pmipꝰ¬

Expanded text:
in quibus ipsi inhabitant in ipsis ? Quam locutionem magis alienae linguae esse arbitror, quam sensum aliquem tamen peritior mallet hoc corrigi, ut non floriet, sed florebit diceretur; nec quidquam impedit correctionem, nisi consuetudo cantantium. Ista ergo facile eti
Abbreviated transcription (Latin):
tis. deniq inp̃s cxUiIi. uͥ.lxx. int̾pres tnͣstule¬
runt.odnẽ saluͣm me fac. iebreo scͥptũ: anna
adonaꝵ. oseanna. Quod int̾ pres nr̃ ierorimꝰ
diligentiꝰ elucidanse ita tnstulit. obsecro duẽ. sal¬
ua obseecro. Idẽ namq significat odnẽ ꝑuit̃iee¬

Expanded text:
tis. Denique in psalmo CXVII, ubi LXX Interpretes transtulerunt: O Domine, salvum me fac, in Hebraeo scriptum est: Anna adonai, hosi anna. Quod interpres noster Hieronymus diligentius elucidans ita transtulit: « Obsecro, Domine, salva, obsecro. » Idem namque significat, o Domine
Abbreviated transcription (Latin):
nit ad prẽ nisi per me. Ad quã uiã omes cõmuniter ĩui¬
tat dicens. Uenite ad me om̃es qui laboratis ⁊ onerati es¬
tis. ⁊ ego uos reficiaz. Quia nõ est ꝑsonarũ acceptio apud
deũ. ibi nõ est iudeus. neq ꝯrecus. masculus ⁊ femĩa. seruus
⁊ liber. barbarus ⁊ scyttia. sed omĩa ĩ om̃ibus xp̃s. Omẽs
ergo unũ sunt ĩ xp̃o iliũ. Du ergo xp̃us finis est legis. qͥ
sine lege sunt. sme xp̃o sunt. Agitur pp̃lus sine lege. pplũs
sine xp̃o est. abusiue uero ĩ tꝑibꝰ euangely ppłm fieri smne
xp̃o. qñ aplis ĩ cunctas yentes licẽtia predicatõis data est.
qñ tonitruũ euãgely ꝑ cũctas seculi ꝑtes intonuit. qñ
gentes que sectabantur ĩiusticia. appłienderũt iusticiam.
Qñ qui longe fuerant. fact sunt ꝓpe ĩ sanguine xp̃i. qui

Expanded text:
nit ad Patrem nisi per me . Ad quam viam omnes homines nit ad Patrem nisi per me . Ad quam viam omnes homines ti estis, et ego uos reficiam. quia non est personarum acceptio apud Deum. ubi non est Iudaeus et Graecus, masculus et femina, seruus et liber, barbarus et Scytha, sed omnia in omnibus Christus: omnes enim unum sunt in Christo Iesu. dum ergo Christus finis est legis, qui sine lege sunt sine Christo fiunt. igitur populus sine lege populus sine Christo est. abusiuum ergo in temporibus euangelii populum fieri sinepostolis in cunctas gentes licentia praedicationis data est , quando tonitruum Evangelii per cunctas saeculi partes intonuit; quando gentes quae non sectabantur justitiam, apprehenderunt justitiam ; quando qui longe fuerant, facti sunt prope in sanguine Christi ; qui
Abbreviated transcription (Latin):
dñs cũ ad pres ascendit postꝙͣ resurexit a mortius.ad ap̃las
suos loquitur dicens. Uos aũt sedete ĩ ciuitate hic. quoadus¬
q induamini uirtute ex alto. Tunita ergo corꝑis xp̃i. disci¬
plina ecclesie est. Qui aũt extra disciplmaz est. alienus est
quisq in quo uocatus est. in eo permaneat apud dñm̃.
gradus est. populus sine lege. Qui duz dei dit¬
ta ⁊ legumͦ scita tõtempnit. per diuersas errorũ uias eũ¬
dem ꝑdicionis laqueũ ĩturrit. De quibus uys sub ꝑso
aut̃ sicut oues errauimus. unusquisq in uia sua declma¬
uit. De quibus etia eadẽ sapĩã loquit᷑ ꝑ salomonẽ Mul-¬
te uie uidẽtur homĩ rcte ⁊ nouissima earũ deducũt ad mõ¬
tem. Que utiq multe ꝑdicionis uie tũc incedũt᷑. cũ una
regalis uia. lex dei uidelicet. que neq ad dextera neq ad
sinistraz declinat. per negligentiaz deserit. De qua scilicz
tredenti. denũctiat. Eoo sum uia. ueritas ⁊ uita. ⁊ nemo ue¬

Expanded text:
a mortuis, ad Apostolos suos loquebatur dicens, Vos autem sedete in civitate, quoadusque induamini virtute ex alto . Tunica ergo corporis Christi, disciplina Ecclesiae est: qui autem extra disciplinam est, alienus est quisque in quo vocatus est, in eo permaneat apud Dominumradus est, populus sine lege: qui dum Dei dicta, et legum scita contemnit, per diversas errorum vias praevaricationis laqueum incurrit. De quibus viis sub perautem sicut oves erravimus, unusquisque in viam suam declinavit : de quibus viis etiam Sapientia loquitur per Salomonem, Multae viae videntur hominibus rectae, et novissima earum deducunt ad mortem . Quae utique multae perditionis viae tunc inceduntur, cum una regalis via, lex Dei videlicet, quae neque ad dexteram neque ad sinistram declinat, per negligentiam deseritur. De qua via Do credenti , denuntiat: Ego sum via, veritas et vita. Nemo ve
Abbreviated transcription (Latin):
ris. terre fecunditas. solatiũ pauꝑm. hereditas filiorũ. ⁊ sibi¬
metipi spes future bl̃ĩtudinis. Actũ sciat ꝙ sicut in tlicono
liom̃i primus constitutus est. fic ⁊ in penis si iusticia non
fecerit. primatũ habiturus est. Omnẽs nãq q̃scũq pctores
sõ se ĩ pñti habuit. supͣ se mõ plagali ĩ uĩa futũa pẽa habebit.
est epyscopus negligens. Qui gradus sũi honorẽ
requirit inter honñẽs. sed ministery sui dignitatez corã deo
pro quo legacione fungitur nõ custodit. Prnio nãq ab ep̃õ

Expanded text:
ris, terrae fecunditas, solacium pauperum, hereditas filiorum et sibiris, terrae fecunditas, solacium pauperum, hereditas filiorum et sibimet ipsi spes futurae beatitudinis. attamen sciat quod sicut throno hominum primus constitutus est, sic et in poenis, si iustitiam nofecerit, primatum habiturus est. Omnes namque quoscumque peccatores sub se in praesenti habuit, supra se modo implacabili, in illa poena futura habebit. est episcopus negligens; qui gradus sui honorem inter homines requirit, sed ministerii sui dignitatem coram Deo, pro quo legatione fungit
Abbreviated transcription (Latin):
carorũ ⁊ liberoru mortes. at tristicia conferunt. hostiũ in¬
cursus ꝓuintias ũdiq uastant. bestie armentorũ a pecoru
greges dilacerant. tempestates ueris ⁊ hyemis terrarũ fecun¬
ditatez a maris simnisteria ꝓhibent. ⁊ aliqñ fulminũ ictus
segetes ⁊ arborũ flores pãpinnosq exurit. Buꝑ omĩa uẽo re
gis imusticia nõ solui pñtis ympery facies fuscat. sed eciã fili¬
os suos a ne potes ne post se reꝯm hereditatez teneãt obscurat.
Propter piatulum .n. salomonis. regnũ domus isrl. dñs de
manibus filiorũ suorũ dispersit. Et ꝓpter iusticia dauid regis
lucernaz de semne eius semꝑ in ilrr̃lm reliquit. Eice ꝙͣtũ iustici¬
a regis seculo seculo ualet. intuentibus ꝑspicue patet. Est .n. pax
popusorũ. tutamen prĩe. ĩmunitas plebis. mumimentũ gentis.
tura languorũ. gaudiũ homi. temꝑies aeris. serenitas ma

Expanded text:
carorum et liberorum mortes tristitiam conferunt, hostium incarorum et liberorum mortes tristitiam conferunt, hostium incursus prouincias undique uastant, bestiae armentorum et pecorum greges dilacerant, tempestates ueris et hiemis terrarum fecunditatem et maris ministeria prohibent, et aliquando fulminum ictus segetes et arborum flores et pgis injustitia non solum praesentis imperii faciem offuscat, sed etiam filios suos et nepotes, ne post se regni haereditatem teneant, obscurat. Propter piaculum enim Salomonis regnum domus Israel Dominus de manibus filiorum ejus dispersit, et propter justitiam David regis lucernam de semine ejus semper in Jerusalem reliquit. Ecce quantum justitia regis saeculo valet, intuentibus perspicue patet. Est enim pax populorum, tutamen patriae, immunitas plebis, munimentum gentis, cura languorum, gaudium hominum, temperies aeris, se
Abbreviated transcription (Latin):
olorũ phytonissarũq sẽsticionibus nõ intendere. rratũdia dif¬
ferre. prĩa fortiter e iuste contra aduersarios defendere. ꝑ oĩa
in deo uiuere. ꝓsperitatibus nõ eleuare am̃i. cuncta aduersa
pacienter ferre. fidem chattiolica ĩ deũ hiabere. filios suos non
sinere ympie agere. tertis horis orõnbus insistere. añ horas
congruas nõ gu̾stare cibum. Ue n. terre cuiꝯ rex est puer ⁊ ciuꝯ
pricipes mane comedũt. Met regni ꝓsperitatem faciũt ĩ pre¬
senti. ⁊ ad celestia regna meliora ꝑducunt. Qui uero secũdu
hant legem nõ dispensat. multas niniru aduersitates ympe¬
ry tollerat. Iocirco .n. pax pplorũ sepe rumpit᷑. ⁊ offendicula eciã
de regno suscitant᷑. terrarũ qͥq fcuctus diminuũt᷑. ⁊ seruicia
pplorũ prepediũt᷑. multi ecia dolores ꝓsperitate regni ĩficiut

Expanded text:
olorum pythonissarumque superstitionibus non intendere, iracundiam difolorum pythonissarumque superstitionibus non intendere, iracundiam differre , patriam fortiter et iuste contra aduersarios defendere, per omnia in Deo uiuere, prosperitatibus non eleuare animum, cuncta aduersa patienter ferre, fidem catholicam in Deum habere, filios suos non sinere impie agere, certis horis orationibus insistere, ante horas congruas non gustare cibum. uae enim terrae, cuius rex est puer et cuius principes mane comedunt. haec regni prosperitatem in prgem ad coelestia regna meliora perducunt. Qui vero regnum secundum hanc legem non dispensat, multas nimirum adversitates imperii tolerat. Idcirco enim pax populorum saepe rumpitur, offendicula etiam de regno suscitantur, terrarum quoque fructus diminuuntur, et servitia populorum praepediuntur, multi et varii dolores prosperitatem regni inficiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
uicie sunt ammorũ enormitas. Pxouidẽdũ ergo pauꝑibo
est. ut semetipõs quales sunt intelligant. ⁊ quod rebus cõ
sequi non ualent. mentis tumore superbire desistant.
est rex ũquus  cm̃ regen nõ ĩiquũ. sed correto¬
rem inquorũ esse oꝑtet. Inde in semetip̃o nomĩs sui dignitatẽ
om̃ibus rectoris officiũ ꝓcuret. Bed qualiter alios corrige po¬
terit. qui ꝓprios mores ne miqui suit nõ torrigit. Qmͣ iusti¬
cia regis exaltatur soliũ. st ueritate solidantur gubernatula po¬
puloruz. ¶ Iusticia uero regis est neminez ĩiuste ꝑ potentiam
opprimere. sme accepcõne ꝑsonarũ ĩter urũ ⁊ ꝓximũ suum
iudicare. aduenis ⁊ pupillis ⁊ uiduis defensorez esse. furta co¬
hubere. adulteria punire. iniquos nõ exaltare. impios de ter
defendere. pauꝑes elemosinis alere. iustos suꝑ regm negotia cõ¬
stituere. senos sapientes ⁊ sobrios consiliarios fir̃e. magorũ a arci¬

Expanded text:
vitiae sunt animorum enormitas. Providendum ergo pauperibus vitiae sunt animorum enormitas. Providendum ergo pauperibus est, ut semetipsos quales sint intelligant: et quia rebus consequi quod capiunt non valent, mentis tumore superbire desinant. Gest, rex iniquus. Etenim regem non iniquum, sed correctorem iniquorum esse oportet. Inde in semetipso nominis sui dignitatem subjectis omnibus rectoris officium procuret. Sed qualiter alios corrigere poterit, qui proprios mores, si iniqui sint, non corrigit? Quoniam in justitia regis exaltatur solium, et in veritate regis solidantur gubernacula pupulorum. Justitia vero regis est, neminem injuste per potentiam opprimere, sine acceptione personarum inter virum et proximum suum judicare, advenis et pupillis et viduis defensorem esse, furta cohibere, adulteria punire, iniquos non exaltare, impudicos et hdefendere, pauperes eleemosynis alere, justos super regni negotia constituere, senes et sapientes et sobrios consiliarios habere, magorum et hari
Abbreviated transcription (Latin):
tant. Cui .n. dei dispẽsacõne pauꝑtatez necessaria acceꝑint.
ĩ illorũ arbitrio pendet utrũ pauꝑes spũ sunt. Non .n. qui¬
busiũq pauꝑibus teli regna ꝓmittũt᷑. sed hys tm̃mõ quibꝰ
diuiciarũ ĩopiam. amorũ sumilitas tomitat᷑. Pauꝑ eñ
hiuil. pauꝑ spũ appellatur. qui cuz egenus cernitur. nũꝙͣ in
suꝑbiam eleuat᷑. qm̃ ad appetenda regna celorũ. plus ualet
mentio humilitas.ꝙͣ presenciũ diuiciarũ tꝑał paupertas.
Etem̃ humiles qui bene possessas diuicias hiabent. possũt
pauꝑes spũ appellari. ⁊ suꝑbĩ molul liabentes. haut dubiũ
est. btĩtudine pauꝑtatis priuari. Se ꝯuibus utrisq sacta
scriptura ita loquitur. Est quasi diues tũ nclul habeat. s⁊ este
quasi pauꝑ cũ in multis diuigys sit. Quasi diues est pau¬
te. Diues ergo ĩõpia est mentis humilitas. ⁊ inepte di¬

Expanded text:
tant. cum enim Dei dispensatione paupertatem necessariam acceperint, tant. cum enim Dei dispensatione paupertatem necessariam acceperint, in ipsorum arbitrio pendet utrum pauperes spiritu sint. non enim quibuscumque pauperibus caeli regna promittuntur, sed his tantummodo quibus diuitiarum inopiam animorum humilitas comitatur. pauper enim humilis pauper spiritu appellatur, qui cum egenus foris cernitur, numquam in superbiam eleuatur: quoniam ad petenda regna caelorum plus ualet mentis humilitas quam praesentium diuitiarum temporalis paupertas. etenim humiles qui bene diuitias possessas habent possunt pauperes spiritu appellari , et superbos nihil habentes haud dubium est beatitudine paupertatis priuari. de quibus utrisque sancta scriptura ita loquitur: est quasi diues, cum nihil habeat et est quasi pauper, cum in multis diuitiis sit. quasi diues est paute. diues ergo i
Abbreviated transcription (Latin):
quis in plateis uotez eius. Ette xp̃s nõ cõtendit neq clama-¬
uit. ⁊ tu si morũ xp̃i silitudinẽ retinere tupis. ne cõtendab.
ne abusiuus ĩ ecclesia tristiana existas. Duis .n. sectatoribꝰ
tificet᷑ nom tuũ. Irustra .n. pr̃ez contẽdit ĩ terra. qui prẽm
⁊ prĩa cõfitet᷑ se liabere in celo. Cuiꝯ possessor nẽo efficitur
ctauus abusiõĩs gradus est. pauꝑ gradu a¬
suꝑbus. qui niclul lins ĩsuꝑbiaz extollitur. tuz
contristari debuerat. suꝑcilioso suꝑbie tumore. inflatam
mentez contra dnm erigere. Per qd̾ uiciũ lapsi corruerũt
qui in sumo teli conditi erant culmĩe. Quid ergo uult
quasi potens in terra suꝑbire. qui pre om̃ibus siominibꝰ
debuerat humilis apparere. Ded ne de pauꝑtate sua tristia¬
ni celi sede appareat. qui ĩ terra penitus nitul ꝓturat. Ca¬
uendum uero pauꝑibus est ne duz ꝑ necessitatez terre reꝯ¬
nũ ꝑdũt. ꝑ mentis imprudencia ecia celorũ regna amit¬

Expanded text:
tus non contendit neque clamauit: et tu si morum Christi similitudinem retinere cupis, ne contendas, ne abusiuus in ecclesia Christianus existas. suis enim sectatoribus tificetur nomen tuum. frustra et patriam profitetur habere se in caelo: cuius possessor nemo efficitur, ctauus abusionis gradus est pauper superbus, qui nihil habens in superbiam extollitur, cum contristari debuerat supercilioso superbiae tumore inflatam mentem contra Deum erigere ? per quod uitium lapsi corruerunt qui summo caeli conditi erant culmine. quid ergo uult quasi potens in terra superbire, qui prae omnibus hominibus debuerat humilis apparere? sed ne de paupertate sua tristitin caeli sede appareat qui in terra penitus nihil procurat. cauendum uero pauperibus est, ne dum per necessitatem terrae regnum perdunt, per mentis imprudentiam etiam caelorum regna amit
Abbreviated transcription (Latin):
stet om̃e uerbũ. Si illos nõ audierit. dit ecclesie. Bi ecclesia
nõ audierit. sit tibi sicut etsinicus ⁊ publicanus. Tali ordĩe
expellendus est qui cuicũq doctori uł ep̃o adhierere nolu¬
am aut repudiata nõ accipiat uxorez. Qui ergo excõmu¬
nicatũ a cattiolito illo nõ ꝑmittente recipit. iuxa satri sa-¬
ne epm̃ ad eos quibus ĩ spetulacõne p̃positus est. esse oꝑtett.
Ceterũ. qualis in semetipm̃ esse debeat. paulus ap̾lus expo¬
nit. ut ad gradũ ep̃ĩ ueniens sit sobrius. prudens. tastus. sa¬
piens. modestus hospitalis. filios hiabens subditos cũ om̃i
tastitate. testimomiũ habens bonũ ab hys qui foris sunt.
nõ ebriosus. nõ neopliytus. Ut ꝑ siet ip̃e prius ostendat in
oꝑe. qd̃ alios docet in sermone doctrine. Caueant ergo ne¬

Expanded text:
erbum: si illos non audierit, dic ecclesiae: si ecclesiam non audierit, sit tibi sicut ethnicus et publicanus. tali ordine expellendus est qui cuicumque doctori uel episcopo adhaerere noluam aut repudiatam non accipiet uxorem. qui ergo excommunicatum a catholico illo non permittente recipit contra sepiscopum, ad eos quibus in speculationem positus est, esse oportet. Caeterum vero, qualis in semetipso esse debeat, Paulus apostolus exponit: ut ad gradum episcopi veniens sit sobrius, prudens, castus, sapiens, modestus, hospitalis, filios habens subditos cum omni castitate, testimonium habens bonum ab his qui foris sunt, non ebriosus, non neophytus, ut per haec ipse ostendat in opere, quod alios docet in sermone doctrinae . Caveant ergo ne
Abbreviated transcription (Latin):
esayas eidez indiscipliate plebi p̃dicat ditens. Quiescite
agere puerse. discite bene facere. Et eide psalmista consona
uote psalsit oicens. Declina a malo ⁊ fat bonũ. Infelix ergo
est qui abicit disciplina. agit .n. extra milites aliqͥd. qui dm
crucifigentes nõ sciderũt tunta. qui ecclesie xp̃i stindit dis¬
ciplma. Bicut .n. tunica totũ corpus p̃ter caput tegit. ita dis¬

Expanded text:
idem indisciplinatae plebi praedicat, dicens: Quiescite agere perverse, discite bene facere . Et ad eamdem Psalmista consona compsallit, dicens: Declina a malo, et fac bonum . Infelix ergo est qui abjicit disciplinam. Audet enim extra milites aliquid qui, Dominum crucifigentes, non ejus sciderunt tunicam, qui Ecclesiae Christi scindit disciplinam. Sicut enim tunica totum corpus praeter caput tegitur, ita dis
Abbreviated transcription (Latin):
cepit. ad ydolorũ cultũ tribus isrł que erant in ꝑtes sama¬
rie attraxit. Per que exempla euidenter ostendit᷑. quosdaz
sublimiori statu ad maiorez ꝑfectõnez crestere. quosdam
uero ꝑ suꝑciliũ dñaconis ad deteriora defluere. Per qd̾
utrumq intelligitur eos qui ad meliora constendũt ꝑ
uirtutez animi ⁊ dei auxiliũ posse id facere. Et eos qui ad
deteriora diuertũt ꝑ mentis inbecillitatez ꝑiter ⁊ negligen¬
tia errare. Unde dñs absq uirtute fieri nõ debet. quam
uirtutez sine dei auxilio nemo habet. Qui .n. multa tuet᷑
si nõ liabet fortitudinẽ nõ ualet id agere. ꝯm̃ magna mꝯͣ¬
nis infestacionibus ⁊ aduersitatibus solent laborare. Dĩs
igit qui p̃est liot primitus tota animi intentõe proturet.
ut ꝑ om̃ia de dñi adiutorio omm̃o nõ dubitet. Bi namq
ceperit ĩ actibus suis auxiliatore lirẽ deũ. nullus hom̃i

Expanded text:
cepit, ad idolorum cultum decem tribus Israel quae erant in parte Samacepit, ad idolorum cultum decem tribus Israel quae erant in parte Samariae adtraxit. per quae exempla euidenter ostenditur quosdam in sublimiori statu ad maiorem perfectionem crescere, quosdam uero per supercilium dominationis ad deteriora defluere. per quod utrumque intellegitur eos qui ad meliora conscendunt per uirtutem animi et Dei auxilium posse id facere et eos qui ad deteriora deuertunt per mentis inbecillitatem pariter et neglegentiam errare. unde dominus absque uirtute fieri non debet, quam uirtutem si non habet fortitudinem animi, non valet id agere: quoniam magna magnis infestationibus vel adversitatibus solent laborare. Omnis igitur qui praeest, hoc primitus tota animi intentione procuret, ut per omnia de Dei adjutorio omnino non dubitet. Si namque coeperit in actibus suis auxiliatorem habere Dominum domi