comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
poꝵ: ita mari utuntur: ut serpenteᷤᷤ
terra. In sicco qͦ repunt. Murena qͦ¬
tũq mense parit: cũ cet̾i pisces scatuto¬
tempore pariant. Oua eius titissime
crescunt. In sicco lictore elapsas: nulgꝰ
coitu serpentiũ impleri putat. Aris¬
totiles zinirũ uocat: marem ti gn̾at.
discrimen autẽ esse qd̃ murena ua¬
ria ⁊ infirma sit zinirꝰ. un color et
robustus. dentes extra os habeat

Expanded text:
ulsu ita mari utuntur, ut serpentes terra, et in sicco quoque repunt; ideo ocumque mense parit, cum ceteri pisces stato pariant. ova eius citissime crescunt. in sicca litora elapsas vulgus coitu serpentium impleri putat. Aristoteles zmyrum vocat marem qui generet; discrimen esse quod murena varia et infirma sit, zmyrus unicolor et robustus dentesque et extra os habeat
Abbreviated transcription (Latin):
S dicendũ qd̾ olost̃s nõ dicitur
equiuoce: in olofatientib diu̾simo¬
de etiam diu̾so naso. Potentie eñ
tiles. Uñ cũ obiectũ sit unũ sci¬
licet odor unius rationis ent o¬
lofcs̃. Et sicut diu̾sitas oculoꝵ ĩ
hũtib duros oculos ⁊ molles ⁊
habentib uelamen suꝑ oculos
⁊ nõ hñtib nõ facit isũ eqͥuocũ:

Expanded text:
 Dicendum quod olfactus non dicitur aequivoce in olfacientibus diversimode et diverso naso. Potentiae enisophus. Unde cum obiectum sit unum, scilicet odor, unius rationis erit olfactus . Et sicut diversitas oculorum in habentibus duros oculos et molles et habentibus velamen super oculos et non habentibus non facit visum aequ
Abbreviated transcription (Latin):
in ultimo enaporationuis uł im¬
mutatoĩs rei odorifere. Ibi enm
tangit᷑ ⁊ alterat᷑ ce̾bꝵ nõ inspirã¬
tis: ⁊ eundem aerẽ trahit inspi¬
rans. Ergo odorant in equali diᷤ¬
tantia. Querit᷑ etiam uxta hoc
utrũ inspirantia omĩa odorem¬
ex equali distantia. ⁊ p̃cipue ho¬
mo cũ aliis aĩalib. Et uidet᷑ qd̾ sit.
Sienuĩ stat homo cũ cane in ultimo
euaporatõis otoriferi eundẽ aerẽ
trahet homo qm canis. S aer ĩ¬
mutatꝰ odore tangit ce̾bꝵ utͥusq:
gͦ agit in utrũq ⁊ alterat ip̃m¬
S dicendũ qd̾ nõ oportet quod
quoq aĩalia odorant ex equali
dictantia sũ sint respirantia sũ
nõ respirantia ad sensũ odoris.
Non enĩ exigit᷑ tantũ equalitas
agentis: s equalitas ꝑatientis.
ꝓpt̾ hoc in loco ubi debilis est o¬
dor transmutatur c̾e̾bꝵ sicut ali¬
cuiꝰ aĩalis: eo qd̾ hñtiũ symbolũ
facilior est tnͣsmutatio ⁊ in eodẽ
loco nõ potest tnͣsmutani ce̾b

Expanded text:
is vel immutationis rei odoriferae: ibi enim tangitur et alteratur cerebrum non-inspirantis, et eundem aërem trahit inspirans; ergo odorant in aequali distantia. 3 Quaeritur etiam iuxta hoc, utrum inspirantia omnia odoreali distantia, et praecipue homo cum aliis animalibus. Et videtur quod sic. Si enim stet homo cum cane in ultimo evaporationis odoriferi, eundem aërem trahit homo quem canis; sed aër immutatus odore tangit cerebrum utriusque; ergo agit in utrumque et alterat ip dicendum quod non oportet quod quaecumque animalia odorent ex aequali distantia, sive sint respirantia sive non-respirantia . Ad sensum odoris non exigitur tantum aequalitas agentis, sed etiam aequalitas patientis. Et propter hoc in loco, ubi debilis est odor, transmutatur cerebrum siccum alicuius animalis, eo quod ‘habentium symbolum facilior est transmutatio’, et in eodem loco non p
Abbreviated transcription (Latin):
qua ułq ad medullam ce̾bri ⁊ infr¬
suit: paꝵ hñtia caloris cirra locũ
digestionis. Et ideo pauci uaporeᷤ
eleuant᷑ ad cẽ̾bꝵ. Qui si infrigida¬
ti fui̾nt in ce̾bro: pauca ent mati¬
a fleugmatica ⁊ purgabił ꝑ ma
alias. Cũ gͦ quedã aĩalia hẽant
uias aꝑtas odoratꝰ. uidet᷑ odoratꝰ¬

Expanded text:
qua usque ad medullam cerebri et infrisunt parum habentia caloris circa locum digestionis, et ideo pauci vapores elevantur ad cerebrum , qui si infrigidati fuerint a cerebro, pauca erit materia phlegmatica et purgabilis per vias alias. Cum ergo quaedam animalia habeant vias apertas odoratu
Abbreviated transcription (Latin):
organi nõ diffinit᷑ alia potẽtia
sensibił: sid potiꝰ ab obiecto. sicut
cc̃m est. Cum enuĩ potentia sensi¬
bilis. sit potentia passiua ⁊ diffi¬
niri habeat ꝑ actũ suũ. Actũ aũt
habeat ab agente qd̾ est obrectum:
oportet qd̾ ꝑ obiectũ diffiniatut.

Expanded text:
on diffinitur aliqua potentia sensibilis, sed potius ab obiecto, sicut dictum est. Cum enim potentia sensibilis sit potentia passiva et diffiniri habeat per actum suum, actum autem habet ab agente, quod est obiectum , oportet quod per obiectum diffiniatur.
Abbreviated transcription (Latin):
clorib constructo fauo: qid̃ ideo authi¬
mũ uocatur. Hoc quidã attingi uecãt.
ut largo alim̃to ualida soboles: exe¬
at. Alii ex nullo minꝰ apib relinqͤnt:
qr magna set̃it᷑ ubertas magnoꝵ ex¬
partẽ aꝑib reluidnt. Dies statutis
tempestiuitate p̃cipua. ip̃o syro ex¬
plendescente: ptꝰ solstitium xxͣx. fe̾.¬

Expanded text:
floribus constructo favo, quod ideo vocatur anthinum. hoc quidam attingi vetant, ut largo alimento valida exeat suboles. alii ex nullo minus apibus relinquunt, quoniam magna sequatur ubertas magnpartem apibus relinquunt. dies status intempestivitate praecipua, ipso sirio exsplendescente post solstitium die
Abbreviated transcription (Latin):
Carue uescunt᷑: in plemliuuo cres¬
cunt hyeme recondunt᷑. Actores
dicunt int̾fici pueꝵ bunũ: t̾noue¬
nis pũcturs scrabronũ. Scrabro¬
ues ⁊ uespe neqͣqm reges sicut a¬
pes hñt ⁊ ideo ꝑiculis plurimis
sb̾iacent. Horridos sonos ac m᷑m᷑a
deꝓmunt ⁊ hec magis in cauis lo¬
cis. Hoꝵ mella: sunt humanis
usib in utilia q̃ qͥ raꝑe uolu̾it stul¬
to ꝑiculo se subdit. nam eoꝵ acule¬

Expanded text:
Carne vescuntur, in plenilunio crescunt, hyeme reconduntur. Auctores dicunt interfici puerum bimum, ter novenis puncturis scabronum. Scabrones et vespe nequaquam reges sicut apes habent et ideo periculis plurimis subiacent, horridos sonos ac murmura depromunt, et hoc magis in cavis locis. Horum mella sunt humanis usibus inutilia, que qui rapere voluerit, stulto periculo se subit, nam eorum acule
Abbreviated transcription (Latin):
tulos ht̃: ut subtilitate uisus ⁊̃ so¬
lida corpora penetret. Constat enĩ
qd̃ oculus in humido sitꝰ est: iuxta
aquea humiditas dyaphaneitas:
lucis ꝑspicuitas. Et hanc ultimã
cũ natura celesti cũ municat: q̃ est
ultima depuratio a materia in na¬
dermuinato: si ponitur aq̃a substanti¬
a un ultima sui depuratõe qnͣtum
ad ꝑspicuitatẽ in otulo lincis pot̾it
penetrare corpus solidũ et oliscurũ.
Liux h̃t linguam serpentis similem:
s maiorem qͣm in longitudinẽ magnã
porrigit et collũ cirtũagit. Ungues h̃t
grandes. Unitũ fetũ facit: et urina eiꝰ

Expanded text:
culos habet, ut subtilitate visus, etiam solida corpora penetret. Constat enim quod oculus in humido situs est, iuxta aquea humiditas, diaphaneitas, lucis perspicuitas; et hanc ultimam cum natura celesti communicat, que est ultima depuratio a materia in naterminato, si ponitur aquea substantia in ultima sui depuratione, quantum ad perspicuitatem in oculo lyncis, poterit penetrare corpus solidum et obscurum. Lynx habet linguam serpentis similem, sed maiorem, quam in longitudinem magnam porrigit et collum circumagit. Ungues habet grandes, unicum fetum facit et urina eius
Abbreviated transcription (Latin):
lephanti gͦ in bello quoc
piunt homines.partib suis ad¬
uersantes. Sunt enim bellico si
⁊ audates nimis: maxĩe cũ eis ĩ
p̃lio sariguis une uł mtri osten¬
ditur. Intolerabili ut tcm̃ est im¬
petu ruunt in hostes: ut nullo
belloꝵ agmine nulla militum
cõstipatione nullo clipeoꝵ obiec¬
truia cũ multo spu. Per se et indi
cũ his pugnare solent turres lig¬
neas cum armatis xl uł. l suꝑ eoꝵ
dorsa portantes. Itaq legit᷑ ꝙ alex¬
ander magnus contra intos pug¬
paturus: ereas statuas un pleri uis¬
sit primis ardentib. Quas elepha¬
ti putantes hoĩes ẽẽ. labia ꝓtendẽ¬
tes cõburabant᷑. Statimq teperũt
fugere de cet̾o neminem audentes
atringere. Alia uice grumitu ac stri¬
dore porcoꝵ cũ sonitu buctimarũ
multos elephantes suꝑauit: eo
ꝙ talib assueti nõ fuerant. Elephã¬
sauciatos in mediũ ip̃oꝵ recipiũt.

Expanded text:
les. In bello quoque piunt homines partibus suis adversantes: sunt enim bellicosi et audaces nimis, maxime cum eis in prelio sanguis vue vel mori ostenditur. Intolerabili impeturuunt in hostes, ut nullo bellorum agmine, nulla militum constipatione, nullo clypeorum obiectula dulcis. Perse et Indi cum his pugnare solent turres ligneas cum armatis XL super eorum dorsa portantibus. Itaque legitur, quod Alexander magnus contra Indos pugnaturus, ereas statuas impleri iussit prunis ardentibus, que elephantes, putantes homines esse et labia protendentes, comburebant; statimque ceperunt fugere, de cetero neminem audentes contingere. Alia vice grunnitu ac stridore porcorum, cum sonitu buccinarum, multos elephantes superavit, eo quod talibus assueti non fuerant. Elephansauciatos in medium ipsorum recipiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
quia deficiente luna cauant᷑. id est
euacuant᷑. Omniũ enim clausoꝵ
maris aĩalium atq conchaꝵ: incre¬
mento lune membra turgescunt de¬
fectu euatuant᷑. Nam luna tum in
augiento fuerit auget humorem:
⁊ cum in defectu uenerit humores mi¬

Expanded text:
quia deficiente luna cavantur, id est, evacuantur. Omnium enim clausorum maris animalium atque concharum incremento lunae membra turgescunt, defectu evacuantur. Luna enim cum in augmento fuerit, auget humorem: cum vero in defectus venerit, humores mi
Abbreviated transcription (Latin):
intellc̃s. Est autẽ obiectũ ĩtellc̃s
corrũpit᷑. Haric rõnem innuit
augustinus in libro soliloqͥoꝵ
ubi ꝓbat aiãm eẽ ĩmortalem
ex h tid̾ est subiectũ u̾itatis. cũ¬
u̾itas sit ĩmortal. Iteꝵ uniu̾sa¬

Expanded text:
nem. Est autem obiectum intellectus corrumpitur. Hanc rationem innuit Augustinus in libro soliloquiorum , ubi probat animam esse immortalem ex hoc quod est subiectum veritatis, quae est immortalis. Item, universa
Abbreviated transcription (Latin):
Sextus in aspectũ soł uicisq su¬
ꝑue. pene parem suꝑis aĩam ra¬
ꝑit unmatulatã. Septimꝰ astrĩ¬
git stabuliq subarctat amore:
collatãt q deo. Qũa dotem iam
cultus eam q̃ festa serenent: qͥs
dicat speciosa ueni dixere beate:
maiores qr aĩe. Nec eis tam̃ aut¬
ea uͥtus. aut ea lingua fuit: qͥb
ħ̾ apire liceret. Cccedit sensus
m̃tũ qr. retondita m̾ces. P rimꝰ¬

Expanded text:
Sextus in aspectum solis, lucisque suSextus in aspectum solis, lucisque supernae, Pene parem superis animam rapit immaculatam. Septimus astringit, stabilique subharrat amore, Collateratque Deo, quam dotem jam cultus eam, quae festa serenent, Quis dicat: Speciosa veni. Dixere beatae, Majoresque animae; nec eis tamen antea virtus, Aut ea lingua fuit, quibus haec aperire liceret. Excedit sensus, meritumque recondita merces.
Abbreviated transcription (Latin):
plectit᷑ artes. Corrigit aͥxtessus
uirtutib instat. in ip̃am dirigit
intuitum deitatẽ. gaudet in uia.
Seminib quo primꝰ inest aĩalia
bruta. ꝑticipant. aliũ duo nr̃e ꝓpͥ¬
statis. Tres sunt ⁊ suꝑũ. suꝑi ta¬
m̃ anteferunt᷑. Ex actu pͥmo: ue¬
getant᷑ corpora crescunt ꝓuenit in¬
de iugor nexus complexio motus
Et status ⁊ spẽs ⁊ cõuenientia q̃dã
Ex alio tangit: uidet audit gustat
odorat. Odit amat petit apta sibi:
contrana uitat. Soluit᷑ ui somp¬
nos: in somptua mente uagat᷑.
geruntur Tertius in genuas ali¬
as ꝙ ꝑ ambulat artes. Queq ulꝰ
iugeniũ uł discipliua ministrat:
colligit ⁊ uario ꝓfectu mentibi he¬
ret. Quartus ab illicitis: reuotat
residens q peatus: ab iutrare dec
extunc tagnosc̾e sese: incipit inq
nonũ iuti ac tnͣsire detorem. disti¬
mꝰ e qnto: ne᷑ lege teru̾ res incõtes¬
sas: uirtutis a more cauere con¬
cessis aliqit ⁊̃ sine teste carere

Expanded text:
plectitur artes, Corrigit excessus, virtutibus instat; in ipsam Dirigit intuitum Deitatem, gaudet in illa. Seminibus quoque primus inest; animalia bruta Participant alium, duo nostrae proprietatis. Tres sunt et superum; superi tamen anteferuntur, Ex actu proprio vegetantur corpora, crescunt. Provehit inde vigor, nexus, complexio, motus, Et status, et species, et convenientia quaedam. Ex alio tangit, videt, audit, gustat, odorat Odit, amat, peti apta sibi, contraria vitat, Solvitur in somnos, in somnia mente vagatur; geruntur. Tertius ingenuas, aliasque perambulat artes, Quaeque vel ingenium, vel disciplina ministrat, Colligit, et vario provectu mentibus haeret. Quartus ab illicitis revocat, residesque reatus Abjurare docet; extunc cognoscere sese Incipit, inque novum niti ac transire docetur Discimus ex quinto naturae lege teneri, Res inconcessas virtutis amore cavere, Concessis aliquot etiam sine teste carere.
Abbreviated transcription (Latin):
mauri bñ odorant quia nõ bibũt
uinũ. Ergo patet qd̾ nõ potest ẽ
calidũ ⁊ humidũ ce̾bꝵ humanũ
Det᷑ gͦ qd̾ sit calidũ ⁊ siccũ. Cũ gͥ
calidum coagulet siccũ situt dr᷑
ceptioni formaꝵ. Q est incõueni¬
ens. Si uͦ det᷑ qd̾ sit frrgidũ ⁊ siccũ.¬
C cũ frigidũ sit cõstrictinũ sicci e¬
runt due qualitates cõtranantes
receptioni formaꝵ. Qr est iteꝵ in¬
conueniens. Ergo relinqͥt᷑ qd̾ sit
frigidũ ⁊ huũdũ: ut ex heunido sau¬
setur facilis impressio ⁊ ex suigido
bona retentio. quia frigidũ spissat
humidũ aliquantulũ ⁊ ex carẽtia
uapoꝵ causatur puritas spũalis
deferens formas receptas ⁊ retẽtas
Et ꝓp̃ boc dicit aristotiles in libͦ de
respectu sui capitis ⁊ corporis. Cau
caliditas repͥmi debeat ex srgidita¬
te ce̾bri. Cum feperatissimũ aiãl
sit: ⁊ pͥncipiũ totiꝰ tẽꝑamenti sit
cor impossibile est qd̃ cor hominis
calidissimũ sit int̾ omĩa aĩalia.

Expanded text:
dorant, quia non bibunt vinum. Ergo patet quod non potest esse calidum et humidum cerebrum humanum. Detur ergo quod sit calidum et siccum. Cum ergo calidum coagulet siccum, sicut dicceptioni formarum, quod est inconveniens. Si vero detur quod sit frigidum et siccum, cum frigidum sit constrictivum sicci, erunt duae qualitates contrariae receptioni formarum, quod est iterum inconveniens. Ergo relinquitur quod sit frigidum et humidum, ut ex humido causetur facilis impressio, et ex frigido bona retentio, quia frigidum spissat humidum aliquantulum, et ex carentia vaporum causatur puritas spiritus animalis deferentis formas receptas et retentas. Et propter hoc dicit | Aristoteles in libro de respectu sui capitis et corporis. Causcaliditas reprimi debeat ex frigiditate cerebri. Cum enim temperatissimum animalium sit, et principium totius temperamenti sit cor, impossibile est quod cor hominis calidissimum sit inter omnia animalia.
Abbreviated transcription (Latin):
tientes dicunt. Si gͥ cũ calido ẽ
humuidũ: cũ calidũ sit cõgrega¬
tiuũ hõ geneoꝵ sibi cõtinue e¬
leuabit humidũ uaptraliter
a ce̾bro. Et ꝓp̾ hoc continue
turbabit sp̃m anumnalem. sic̃
uidemꝰ qd̃ post cibũ ⁊ p̃cipue
in ebrus bibentib uinum ⁊
magis medonẽ a loco calido di¬
gestiorus ascendũt uapores
ad caput tam̾ nõ turbantes
spm̃n aĩalem scd̃m qd̾ deferre
debet formas ad cellã logisticã
cidit qd̃ turbant᷑ oculi tͦbant᷑
odoratus ⁊ sinulit̾ alii sensus.
De

Expanded text:
dicunt. Si igitur cum calido est humidum, cum calidum sit congregativum homogeniorum sibi, continue elevabit humidum vaporabiliter a cerebro, et per hoc continue turbabit spiritum animalem, sicut nos videmus quod post cibum, et praecipue in ebriis bibentibus vinum , et magis medonem, a loco calido digestionis ascendunt vapores ad caput non tantum turbantes spiritum animalem secundum quod deferre debet formas ad cellam logisticam,cidit quod turbantur oculi, turbatur odoratus et similiter alii sensus. de
Abbreviated transcription (Latin):
praue odorat. uure dicit auiscen¬
na qd̾ licet homo maioris sit ĩ
genei qm alia aĩalia in elicien¬
do odores ab odoratib ꝑ cõfrica¬
titeus subtiliationẽ ⁊ ditinctio¬
nem odoꝵ: tam̃ minus ab odo¬
in organo olofc̃s hũami. Et
huiꝰ signũ est quia cũ sp̃es oĩ¬
um sensusi reponant᷑ in ymagi¬
natione ⁊ phantasia spẽs illiͣ
sensus debilius impͥmunt᷑ in or¬
gano phantasie. Et huiꝰ duplet
est signũ: qd̾ homo rarissume
sompniat de odorib: ⁊ quando sõp¬
uiat se esse infetidis odorib nõ
multum ab hominat᷑: eo qd
phantasina illud debilem mo¬
tũ reliqͥd in hoĩe. aliud signũ
est quia cũ phantasinatis fit
mouere possibilem intellc̃m
ad discernendas naturas reꝵ

Expanded text:
prave odorat. Unde dicit Avicenna quod licet homo maioris ingenii sit quam alia animalia in eliciendo odores ab odorabilibus per confricationem et subtiliationem et distinctionem odorum, tamen minus afficiin organo olfactus humani. Et huius signum est, quia cum species omnium sensuum reponantur in imaginatione et phantasia, species istius sensus debilius imprimuntur in organo phantasiae. Et huius duplex est signum : Unum quod homo rarissime somniat de odoribus , et quando somniat se esse in foetidis odoribus, non multum abominatur, eo quod phantasma illud debilem motum relinquit in homine. Aliud signum est, quia cum phantasmatis sit movere possibilem intellectum a
Abbreviated transcription (Latin):
ceruimus differentias odoꝵ.
Et idep odores denominamus
mine redolentis siue fragãtis¬
grantis ⁊ fetentis. Causa aũt
reꝵ pure optie retente inter
recepte ⁊ optue retente inter
om̃ia aĩalia . Puritatẽ autẽ o
tuuam autẽ receptionẽ ht̃ hu¬
iuidum ⁊ optuã receptionem
frigidũ. qd̾ sic ꝓbatut qd̾ ce̾bꝵ¬

Expanded text:
cernimus differentias odorum et omnes odores denominamus mine redolentis sive fragrantis et foetentis. Causa autemrerum purae optime receptae et optime retentae inter omnia animalia . Puritatem autem optimam autem receptionem humidum, et optimam retentionem frigidum. Quod sic probatur: De
Abbreviated transcription (Latin):
ustela dc̃a est quasi mus dorꝰ.¬
iongus. Nam et telũ: a lon¬
gitudine ccm̃ est. Hec in genio sub¬
dola domib ubi nutrit catulos su¬
os transfert: mutatq sedẽ. Serpẽ¬
tes ⁊̃ et mures ꝑ sequitur. Duo
sunt autẽ gen̾a mustelaꝵ. Alt̾um
enĩ siluestre ẽ discans magnitu

Expanded text:
ustela dicta, quasi mus longus. Nam telum a longitudine dictum. Haec ingenio subdola in domibus, ubi nutrit catulos suos, transfert mutatque sedem, serpentes etiam et mures persequitur. Duo autem sunt genera mustelarum. Alterum enim silvestre e
Abbreviated transcription (Latin):
imitũ eit. Stertoꝵ cõgestio lo¬
cum suũ tenere debebit qr ha¬
bundet humore. ⁊ ꝓpt̾ odoris
horrenda a p̾corii conũtatur
aspectu. Humor eñ habũdãs
hoc prestabit st̾cori. ut si qua
iusunt spinaꝵ semina putre¬
fiant. Stertꝰ asinoꝵ pͥmũ est
maxĩe ortis: deinde ouillum
⁊ caprinũ ⁊ uum̃toꝵ portinũ
uͦ pessimũ. Cinẽs optumi. S
colũbinũ feruidissimũ: cet̾a¬
rũq auiũ satis utile excepto
palustriũ. St̾cus qd̾ anno re¬
qͥeuerit. segetib utile est. nec
h̾bas creat. Si uetͦcis sit minũ
ꝓcerit. Pratis uͦ. retentia st̾tora
ꝓficient. at uber herbaꝵ ⁊ ma¬
ris purgam̃ta. si aquis dulai¬
b eluantur nixta reliqͥs uitẽ
stercoris exhibebunt ⁊ iunus
quem scaturiens aqͣ uł fluuu
intoem̃ta respuerint.

Expanded text:
incendii. Stercorum congestio locum summ teneri debebit, qui abundet humore. Et propter odoris horrenda, a pretorii convertatur aspectu. Humor enim abundans hoc prestat stercori, ut si qua insunt spicarum semina, putrefiant. Stercus asinorum primum est, maxime hortis, deinde ovinum et caprinum et iumentorum; porcinum vero pessimum. Cineres optimi, sed columbinum fervidissimum; ceterarumque avium satis utile, excepto palustrium. Stercus quod anno requieverit, segetibus utile est, nec herbas creat; si vetustius sit, minus proderit. Pratis vero recentiora stercora proficient, at uber herbarum et maris purgamenta, si aquis dulcibus eluantur, mixta reliquis, vicem stercoris exhibebunt; et limus quem scaturiens aqua vel fluvii incrementa respuerint.
Abbreviated transcription (Latin):
rib ira. B ht̃ in pectore duas ma¬
nullas in medio scilicet uentris: ⁊
has paruas respertu sui corporis.
Et qr moditi lactis est: cib enim in
corpus transit: ⁊ qr ñ nisi raro come¬
dit: nec nisi carnẽ q̃ nõ facile ĩ carnᷤͤ
los educant. Seinde ꝑ singulos nu¬
merũ decotͣnt: annis in sequentib.
Et postremo cũ adunũ mat̾na fecũ¬
ditas rediit sterilescunt inet̾num.

Expanded text:
 habet in pectore duas mammillas, in medio scilicet ventris et has parvas respectu sui corporis et hoc quia modice lactis est cibus enim in corpus transit et quia non nisi raro comedit, nec nisi carnem, que non facile in carnis que edunt, deinde per singulos numerum decoquunt annis insequentibus et postremo cum ad unum materna fecunditas recidit, sterilescunt in aeternum.
Abbreviated transcription (Latin):
Minus in his omnib marini
possunt: ut trax illus actor est.
Nichil ante adu̾sari serpentibus
quam cancros: suesꝙ ꝑcussos ħ
pabulo sibi mederi. Cum sol fit ĩ

Expanded text:
minus in omnibus his marini prosunt. Thrasyllus auctor est nihil aeque adversari serpentibus quam cancros; sues percussas hoc pabulo sibi mederi; cum sol sit in
Abbreviated transcription (Latin):
leones frem̾e: tygͥdes racharare
pardos felire pautheras caurire.
uisos uneare uel seuire . apros
frende: Linces urtare. Lupos ulula¬
re serpentes sibilare. Olephantos¬
uigire: tauros mugire. Equos
hinnire: asincis rudere. porcoss
grunuire. Uerres quirritare: au¬
etes lorietare. oues balare. Hyrtos
mictire. edos uebare. canes mutire¬

Expanded text:
anare, pardorum felire, pantherarum caurire, ursorum urcare vel sevire, aprorum frendere, lincum urcare, luporum ululare, serpentum sibilare, onrugire, boum mugire, equorum hinnire, asinorum rudere, porcorum grunire, verris quiritare, arietum lorectare, ovium balare, hyrcorum miccire, hedorum vebare, can
Abbreviated transcription (Latin):
riũ cui ꝑ aliqͣm pescẽ mul¬
titudo sub ducta eit ppłi adiectõe
reparare: cõsiderabis in aliis ha¬
bundantib ceras fauoꝵ et ex¬
tremitates q̃ pullos hñt ⁊ uͥ
signũ nascituri regis in uen̾is.
cum sobole sua recides. ⁊ iid al¬
ueariũ pones. Est aũt hoc: re¬
gis futuri signũ. Int̾ cet̾a fora¬
mina que pullos continent: u¬
nũ maius ac longuis uelud ub̾
apparet. S tũc transferendi sũt
qnͣ erosis cooꝑtulis ad nascen¬
dum maturi capita nituntur
exerere. Nam si ĩ maturos tustu¬
leris int̾ibunt. Si aũt se subitũ
leuabit examen: strepitu eris ter¬
reatur aut testule. Tunc ad alue¬
arium rediet: aut in ꝓxĩa frõde
pendebit: et uidem nouũ uas h¬
bis consuetis et melle cõsꝑsa
manu tontrahat᷑ aut trulla:
et cũ eo loco recͥeu̾it uesꝑe int̾
alia collotetur¬

Expanded text:
rium, cui per aliquam pestem multitudo subducta est, populi adiectione reparare, considerabis in aliis abundantibus ceras favorum et extremitates que pullos habent et ubi signum nascituri regis inveneris, cum sobole sua recides et in id alvearium pones. Est autem hoc regis futuris signum, inter cetera foramina que pullos continent, unum maius ac longius velut uber apparet. Sed tunc transferendi sunt, quando erosis cooperculis ad nascendum maturi, capita nituntur exerere; nam si immaturos transtuleris, interibunt. Si autem se subitum levabit examen, strepitu eris terreatur, aut testule; tunc ad alvearium rediet, aut in proxima frode pendebit. Et inde in novum vas, herbis consueris et melle conspersa, manu contrahatur aut trulla et cum in eo loco requieverit, vespere inter alia collocetur
Abbreviated transcription (Latin):
Musca ꝓt̾na uolat: ⁊ cirtũ uolando
strepitũ facit: ex aere cirtuagitato.
Int̾ alas rostrũ ht̃ quasi cãnam cõ¬
cauã. P edib post̾ib alas acuit. an¬
t̾iorib aũt rostrũ ⁊ capud. ¶lutẽ dili¬
git: nec in tenebris ambulare no¬
uit. Ad calorem se libentius cõfert
humidis in sidet. cruorẽ appetit. Dal¬
sa ⁊ asꝑa fugit: albate ⁊ mundiora l¬
bent̾ cornquinat carnes recent̾ tesaᷤ
uͥcũq tetig̾it: statim u̾mes insetut᷑.
qui corrumpunt in fectas: ⁊ hoc max¬
ime dieb canicularib. In fecta ẽ om̃i
aĩali ⁊ maxĩe homini. Ex corruptiõe
fum generãt᷑: musce in aqua merse
reuiuiscunt expoite. Hyeme latent
extinctis simillie: in augusto pro¬
uolant ĩ portune. Uermiculos autẽ
iugros ac duros ediuit: equib m̾te
ꝓueniunt.

Expanded text:
Musca proterva volat et circumvolando strepitum facit ex aere circumagitato: inter alas rostrum habet, quasi canam concavam, pedibus posterioribus alas acuit, anterioribus autem rostrum et caput. Lucem diligit, nec in tenebris ambulare novit, ad calorem se libentius confert, humidis insidet, cruorem appetit, salsa et aspera fugit, albaque et mundiora libenter coinquinat. Carnes recenter cesas ubicumque tetigerit, statim vermes insequuntur, qui corrumpunt infectas et hoc maxime in diebus canicularibus. Infesta est omni animali et maxime homini. Ex corruptione fimi generantur musce: in aqua merse reviviscunt, soli exposite. Hyeme latent extinctis simillime; in augusto provolant importune, vermiculos autem nigros ac duros edunt, e quibus musce proveniunt.
Abbreviated transcription (Latin):
om̃iũ serpentiũ ictus: ut dicit pli¬
nius. Tunica eius qͣmͣ ꝓicit cũ
innonatur: in uino cocta dentib
⁊ oculis medetur. Adeps eius:
caliginẽ oculoꝵ tollit. lui. de y

Expanded text:
omnium serpentium ictus, ut dicit Plinius. Tunica eius quam proiicit cum innovatur, in vino cocta, dentibus et oculis medetur: adeps eius caliginem oculorum tollit. Hy
Abbreviated transcription (Latin):
oruus sine corax a sono gutturis no¬
m̃ ht̃. eo ꝙ uoce coraciuet. fertͫ hec
auis ꝙ editis pullis escamplene ñ p̃beat.
pͥusqͣ ĩ eis ꝑ pẽnaꝵ nigrediẽm. sili̾tudiuẽ
ꝓpͥi coloris agnoscat. Postꝙͣ autẽ eos tet᷑s
plumis aspexĩt ĩ toto agnitos habũdãtiꝰ
pascit. Hic pͥor ĩ cadaulbus oculũ pecit.

Expanded text:
orvus, sive corax, nomen a sono gutturis habet, quod voce coracinet. Fertur haec avis quod editis pullis escam plene non praebeat, priusquam in eis per pinnarum nigredinem similitudinem proprii coloris agnoscat; postquam vero eos tetros plumis aspexerit, in toto agnitos abundantius pascit. Hic prior in cadaveribus oculum petit.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ exꝑimento certissimo ꝓdiderunt.
qd̃ ceruo ad etatem grauid̾a uenien¬
te osse capitis sub oculo naturaliter
terebrato: uespe contrete ac formate
int̾ius ex humore suꝑfluo. uł ut alii
autumant ex medulla ꝓdeunt euo¬
lautes. Et tunc dicunt eum non
dc̃m est innouetur. aliq̃n ⁊̃ easdem
uespas dicunt ꝓdire concretas E
narib cerui

Expanded text:
experimento certissimo prodiderunt, quod cervo ad etatem gravidam veniente, osse capitis sub oculo naturaliter terebrato, vespe concrete ac formate interius, ex humore superfluo, vel ut alii autumant ex medulla, prodeunt evolantes; et tunc dicunt eum non dictum est innovetur. Aliquando etiam easdem vespas dicunt prodire concretas em naribus. Cervi
Abbreviated transcription (Latin):
elephas tutꝰ est: sui corporis mag¬
nntudine. Nam circa semitas deli¬
tescens ꝑ quas elephanti solito
gradiunt᷑: crura eoꝵ nodis illigat
ac sufforatos punit¬

Expanded text:
elephas tutus est sui corporis magnitudine. Nam circa semitas delitescens, per quas elephanti solito gradiuntur, crura eorum nodis illigat, ac suffocatos per
Abbreviated transcription (Latin):
in utroq sexu: utilius est. Srimus¬
in die coitus nõ implet: sequens
efficatior. Deuide concipiunt ĩ no¬
uẽbri: ut martio pariant turgen¬
tib uirgultis. Alitn agnitule: sẽ¬
per bune in trimatu inutiles pa

Expanded text:
in utroque sexu utilius. primin die coitus non implet, sequens efficacior ac deinde. concipiunt Novembri mense, ut Martio pariant turgescentibus virgultis, aliquando anniculae, semper bimae, nisi in trimatu inutiles. a
Abbreviated transcription (Latin):
res qũã maxĩe suos longis au¬
rib. in fractisꝙ armis ꝙͣ uillosis¬
simos ꝓbant. Feminaꝵ gen̾osita¬
tis insigne latinee corporib e cerui¬
ce biue pendentes. Non omibus
cornua: s quib sunt in his ⁊ indici¬
a annoꝵ ꝑ increm̃ta nodoꝵ. Mutilis:
as aspirare uõ narib. nec ũqͣm fe¬
bre carere: archelaus actor est. Ideo
fortassis aĩa his ꝙͣ ouib ardentior:

Expanded text:
res quam maxime simos, longis auribus infractisque, armis quam villosissimis probant; feminarum generositatis insigne laciniae corporibus e cervice binae dependentes. non omnibus cornua, sed quibus sunt, in his et indicia annorum per incrementa nodorum. mutilis as spirare, non naribus, nec umquam febri carere Archelaus auctor est. ideo fortassis anima iis quam omnibus ardentior
Abbreviated transcription (Latin):
mulant. nec ĩ qͦ loco peꝑerint ĩcubant¬
nis ꝯͣ aucupis indicẽ exeuute ĩ p̾lĩdu¬
ce tocius gregis. Capto eo ꝓcedit alt̾ ac
subinte singłi. Rur sus cͥca conceptũ fe¬
mine capiunt᷑. contͣ aucupẽ exeunte fe¬
mina. ut rixando abigat eũ. Nec in
aĩali alio par opꝰ libidĩs. Si contͣ ma¬
res feĩe stetint aura ab hiis flante pg̾¬
nantes fiunc. hyantes autẽ exerta lin¬
gua ꝑ id tẽpus estuant. Concipiũt ⁊
metusedeat. Eadẽ ĩ pauore libera mat̾¬
naq uocans cuba in sulco resupma gle

Expanded text:
mulant nec in quo loco peperere incubantmulant nec in quo loco peperere incubantnis, contra aucupis inlicem exeunte in proelium duce totius gregis. capto eo procedit alter ac subinde singuli. rursus circa conceptum feminae capiuntur contra aucupum feminam exeuntes, ut rixando abigant eam. 102 nec in alio animali par opus libidinis. si contra mares steterint, feminae aura ab iis flante praegnantes fiunt, hiantes autem exerta lingua per id tempus aestuant. concipiunt et s. eadem in pavore, libera ac materna vacans cura, in sulco resupina gla
Abbreviated transcription (Latin):
tione sollerti. Spineis enĩ feuti¬
ticibus receptus suos uestiunt ut a¬
nimalia q̃ infestant arceantur aspe¬
ris surculoꝵ. Ouis stragulũ pusuis
ẽ atq clanculo reu̾tuntur ne inditi¬
rũq feĩe transuehunt partus ut ma¬
res fallant q̃ eos sepissĩe affligunt
ĩpatientius adulantes. Dimicant c̾ca
conubiũ uictosq credũt feminaꝵ uice
sustine̾ uene̾m. Ip̃as libido sic agitat ut
si uentus a masculis flaui̾t fiant preg¬
nantes odore. Tunc siq̾s hoĩm ubi ĩcu¬
bant ꝓpĩquauit egresse matres ueniẽ¬
tibus sese sponte offerũt. ⁊ simulata de¬
bilicate pedũ uł aliaꝵ quasi statim ca¬
pi possint gressus fingunt tardiores.
Hoc mẽdatio sollicitant obuios ⁊ elu¬
dunt. qͦ ad ꝓfcĩ longius a nidis euo¬
centur. Nec ĩ pullis studiũ segnius ad
cauendũ. Cũ enĩ uisos se ꝑsentiscũt re¬
supinate glebulas pedibus attollunt
qͣꝵ obtentutam callide ꝓtegũt᷑ ut la¬
dices ouis stragulũ molli pusue cõcu¬

Expanded text:
tione sollerti; spineis enim fruticibus receptus suos uestiunt, ut animalia quae infestant arceantur asperis surculorum. Ouis stragulum puluis est, atque clanculo reuertuntur, ne indicirumque feminae transuehunt partus, ut mares fallant, qui eos saepissime adfligunt inpatientius adulantes. Dimicantur circa conubium uictosque credunt feminarum uice uenerem sustinere; ipsas libido sic agitat, ut si uentus a masculis flauerit fiant praegnantes odore. Tunc si quis hominum ubi incubant propinquauit, egressae matres uenientibus sese sponte offerunt et simulata debilitate uel pedum uel alarum, quasi statim capi possint, gressus fingunt tardiores. Hoc mendacio inlicitant obuios et eludunt, quoad prouecti longius a nidis auocentur. Nec in pullis studium segnius ad cauendum: cum uisos se persentiscunt, resupinati glebulas pedibus attollunt, quarum obtentu tam callide proteguntur, ut la ovis stragulum molle pulvere contu
Abbreviated transcription (Latin):
bris aut aurib geret: colorem subolis
pleꝵq uariabit. Minor trimo maior de¬
cenni non debet ad mitti. Aunicula mu¬
la debet amatre depelli. ⁊ ꝑ montes as¬
peros pasci ut itineris laborẽ in ten̾a
etate solidata cõtempnat. Minor u̾o
assellus maxime agro netessarius est
qui et laborẽ tolerat et negligentiam
ppe modũ nõ recusat.

Expanded text:
bris aut auribus geret, colorem sobolis bris aut auribus geret, colorem sobolis plerumque variabit. Minor trimo maior decenni non admitte. Annicula mula debet a matre depelli et per montes asperos pasci, ut iuvenis, laborem, in tenera etate solidata, non contemnat, minor vero asellus maxime agro necessarius est, qui et laborem tolerat et negligentiam propemodum non recusat.
Abbreviated transcription (Latin):
Si qũe gͦ muloꝵ genus creare delec¬
tat: eqͣm magni corporis solidis
ossib et forma egregia debet eligere
in qua nõ uelocitatẽ s robur exqͥrat.
Etas a quadrima usq in decennem
huic admissure iusta conueniet. Dia¬
sinus etqͣm fastidiat admissus: ostẽ¬
sam prius a sinam donec toeundi uo¬
luptas sollicitetur ad hibemꝰ. qͣ sub¬
ducta eq̃m libido incitata nõ sꝑnet:
et raptus illecebris gen̾is sui. ĩ ꝑmix¬
tionẽ consentiet alieni. Si morsu fu¬
rens ledit obiectas: aliqnͣtinus labo¬
re mitescat. Creantur ex etiuo ⁊ asina
uł onagro et equa: s generosius mul¬
lũ ẽ huiusmodi aĩal ꝙͣ qd asino crean¬
te nascet᷑ Utiles tñ ad missarii nascẽ¬
tur ex onagro et asina: qui post in
sobole setutura agilitatẽ fortitudine̾¬
ꝙ rectituant. Ad missapius tñ asinꝰ
sit huiꝰmodi: corpore amplo. solido. mꝰ¬
tuloso strictis et fortib mẽbris: nigr
uł murini maxĩe coloris aut ruber.
Qui tamẽ si discolores pilos in palpe¬

Expanded text:
Si quem multorum genus creare delectat, equam magni corporis, solidis offibus et forma egregia debet eligere, in qua non velocitatem, sed robur exquirat, etas a quadrima usque in decennem huic admissure iusta conveniet. Si asinus equam fastidit admissus, ostensam prius Asinam, donec coeundi voluptas solicitetur, adhibemus: qua subducta, equam libido incitata non spernet et raptus illecebris generis sui in permixtione consentiet alieni, si morsu furens ledit obiectas, aliquatenus labore mitescat. Creantur ex equo et asina, vel ex onagro et equa. Sed generosius nullum est huiusmodi animal quam quod asino creante nascetur. Utiles tamen admissarii nascentur ex onagro et asina, qui post in sobole secutura agilitatem fortitudinemque restituant. Admissarius tamen asinus sit huiusmodi; corpore amplo, solido, musculoso, strictis et fortibus membris, nigri vel murini maxime coloris, aut rubei, qui tamen si discolores pilos in palpe
Abbreviated transcription (Latin):
uł te ligno uł de quacũt re t̾rena
siue ullo t̾reno concubitu gignit᷑
licet ñ nũqͣm ⁊ de ouis nascantur
sicut scorpio. Uernus aũt ñ ut ẜ¬
sib reꝑit: qr ñ est ei spine rigor
ut colubri. s indirectũ corpusculi
sui partes gradatim porrigendo
contractas ⁊ cõtrahendo porrec¬
tas motũ explicat: sict agitatꝰ

Expanded text:
vel de ligno vel de quacunque re terrena sine ullo concubitu gignitur, licet nonnunquam et de ovis nascantur, sicut scorpio. Sunt autem sibus repit, quia non est illi spinae rigor ut colubri, sed in directum corpusculi sui partes gradatim porrigendo contractas et contrahendo porrectas, motus explicat, sicque agitatus
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑfluitatũ. ideit in mat̾ia semi¬
ms ⁊ in sanguine ⁊ humorib.
Calor enĩ digestinus qui cõgͤ¬
gat ꝑtes omogeneas sibi. hec
est subtile spiritale: dulce hu¬
nudũ ⁊ disgregat ethegenca
sibi. hoc est grossũ t̾restre aqͦsũ
expellendo:ille est de uã ignis.
S calor qui est pͥncipiũ uiur¬
ficabilitatis in pte tibi que in¬
corporatur. est ꝓprie calor celes¬
tis: ac p̾cipue qui est alumine

Expanded text:
materiam seminis et sanguinem et humores . Calor enim digestivus qui congregat homogenea sibi, hoc est subtile, spirituale, dulce, humidum, et disgregat heterogenea sibi, hoc est grossum, terrestre, aquosum, expellendo, ille est de natura ignis. Sed calor qui est principium vivificabilitatis in parte cibi, quae incorporatur, proprie calor caelestis est, et praecipue qui est a lumine
Abbreviated transcription (Latin):
duob modꝰ .s. ad substantiã mẽbroꝵ
⁊ ad figurã ac spẽm eoꝵ. Ad substã¬
nẽ caloris digerentis ⁊ frigidi cõ¬
tinentis cõtuuat siccũ. sictũ aũt
ꝑ actionẽ eoꝵdẽ t̾minat humidũ
cͥconstando ip̃m. ut legit᷑ in quarto

Expanded text:
 ad substantiam membrorum et ad figuram et speciem eorundem. Ad substannem caloris digerentis et frigidi continentis continuat siccum; siccum autem per actionem eorundem terminat humidum. circumstando ipsum, ut dicit
Abbreviated transcription (Latin):
fel marini scorpionis rusi: cũ oleo
uet̾i aut melle artito. intipientes
suffusiones discutit. Iteꝵ q fel
cia et talculos sanat: lapis qͦꝵ tui
inuenitur inscorpronis marini cau

Expanded text:
et marini scorpionis rufi cum oleo vetere aut melle Attico incipientes suffusiones discutit; inungui ter tia et calculos sanat, lapis, qui invenitur in scorpionis marini cau
Abbreviated transcription (Latin):
o siue murilegus aut catrus grete
dr̃:. quasi astutus. Nĩal est in mun¬
dũ ac uenenosum et omne muriũ
genus ꝑsequit᷑ cũ bufonib quo
aculeis repungatur: nõ tamẽ neca¬
tur. Mures captos pͥmo lusib affi¬
cit: et post hec illusa comedit. Oculis¬
carbunculosis. tam acute ceruit: qd̃
⁊ in autris tenebrosissimis uelud in
luce mures conspicit. Dentes h̃t ad
modũ serre. Dilos aũt cirta os ht̃:
quib ablatis audatiam ꝑdit Ulan¬
dicuis gaudet loca calida diligit. Uñ
pre nimia pigritia pellem suam ꝯ¬
burit. Hominis manu contrectari
gaudet: et ad ludũ facillune ꝓuotat᷑
loturã faciei: lambendo pͥorib pedib
mutatur libidine ĩpacientissime ac¬
cendit᷑. ⁊ libent̃ coitus tempore sil¬
uest̾ efficit᷑. S cum siluescere domes¬
ricus ceperit aures illi amputant᷑.
Ut scilicet auriũ locis in fusiomi pa¬
tentib. guttas uoctis ac pluie ñ
possit sustin̾e sic q domus tecta co¬

Expanded text:
o sive murilegus aut cattus, grece dicitur quasi astutus animal est immundum ac venenosum et omne murium genus persequitur, cum bufonibus quoque aculeis repungatur, non tamen necatur. Mures captos primo lusibus afficit et post hoc illusos comedit. Oculis tam acute cernit, quod et in antris tenebrosissimis velut in luce mures conspicit. Dentes habet ad modum serre, pilos autem circa os habet, quibus ablatis audaciam perdit. Blandiciis gaudet, loca calida diligit, unde pre nimia pigritia pellem suam comburit. Hominis manu contrectari gaudet et ad ludum facillime provocatur: loturam faciei, lambendo prioribus pedibus, imitatur. Libidine impatientissime accenditur et libenter coitus tempore sylvester efficitur, sed cum sylvescere domesticus ceperit, aures illi amputantur, ut scilicet aurium locis infusioni patentibus, guttas nivis ac pluvie non possit sustinere, sicque domus tecta co
Abbreviated transcription (Latin):
altitudinẽ iudicioꝵ suoꝵ in scru¬
tes mortaliũ: siue fallant᷑ siue cõ¬
solent᷑. siue t̾reantur. ꝓut unicui¬
da uindicta. Si reb uiuentium
int̾essent aĩe mortuoꝵ ⁊ ip̃e nos
qũ eas uidemꝰ alloq̃rentur ĩ sõp¬
uis: ut de aliis tateam me ip̃m
pia mat̾ mea nulla nocte desere¬
ret. q̃ t̾ra mariq sequta est ut me¬
tum uiueret absit enĩ ut facta
sit uita feliciore crudel. adõ ut

Expanded text:
altitudinem judiciorum sutes mortalium, sive fallantur, sive consolentur, sive terrcantur: sicut unicuidicam. si rebus uiuentium interessent animae mortuorum et ipsae nos, quando eas uidemus, adloquerentur in somnis, ut de aliis taceam, me ipsum pia mater nulla nocte desereret, quae terra marique secuta est, ut mecum uiueret. absit enim, ut facta sit uita feliciore crudelis usque
Abbreviated transcription (Latin):
rm iuꝑa sola intra se parit oua u¬
nius coloris et mollia ut pisces.
Tertia die intra ut̾um catulos ex¬
b parit .xx. fere num̃o. Itaq cetĩ
contexta oua in t̾ra incubant: ⁊ fe¬
tũ sequenti excludunt anno. Idem¬

Expanded text:
ium eadem sola intra se parit ova, unius coloris et mollia, ut pisces. tertio die intra uterum catulos exlos parit, XX fere numero. itaque ceteri tcontexta ova in terra incubant et fetum sequenti excludunt ano.
Abbreviated transcription (Latin):
Nam cũ uent̾ eius ad partũ
ingenuert: catuli ñ ex pectantes
maturã nate᷑ solutionẽ. corrosis eiꝰ
latĩb uierũpunt cũ matricis int̾i
corpore nodi fertur aũt ꝙ masculꝰ
ore in serto uiꝑe semen ex puat Il¬
la aũt ex uoluptate libidinis inra¬
biem u̾sa. capud maris ore receptũ
p̃cidit. Ista fit inparens ut parens
qui tyriati dicuntur agrecis. ex libͦ¬
fere serpentiũ gn̾a crudelior fit: ad
feminam tame suam blandus est
ut dñt ambrosius ⁊ basilius. Ab¬
sentẽ nãꝙ feminã mas requirit:¬
⁊ blando sibilo ꝓ clamat. Et uͥ com¬
parẽ aduentare senserit: uenenũ
euomit obreu̾entiã eius honorãs
ꝑa uͥ coeundi cupiditatẽ assũpserit.
ad cõiugolam amplexũ illam euo¬

Expanded text:
Nam et cum venter eius ad partum ingemuerit, catuli non expectantes maturam naturae solutionem conrosis eius lateribus vi erumpunt cum matris interitcorpore, nodi. Fertur autem quod masculus ore inserto viperae semen expuat; illa autem ex voluptate libidinis in rabiem versa caput maris ore receptum praecidit. Ita fit ut parens qui Tyriaci vocantur a Graecis. Sequitufere serpentium genera crudelior sit, ad feminam tamen suam blandus est, ut dicunt Ambrosius et Basilius, absentem namque feminam mas requirit et blando sibilo proclamat et ubi comparem adventare senserit, venenum evomit ob reverentiam eius, honorans bi coeundi cupiditatem assumpserit mad conjugalem amplexum illam evo
Abbreviated transcription (Latin):
ormice sollertia multa est.¬
Ouidet eĩ in futurũ: et p̃pa¬
rat estate qd̾ comedat ĩ hyeme. In¬
messe enĩ eligit triticũ: ordeũ non
tangit.⁊ dũ pluit eis suꝑ firm̃tũ to¬
tũ eicit. Dicunt᷑ in ethiopia ẽẽ for¬
mite ad form canis: tĩ harenas au
sibi messem recondit. Et cũ a grico¬
la plerũꝙ egeat: illa sĩ indiget.
Nulla sunt ei clausa horrea: nulle
impenetrabiles custodie. Nouit ⁊̃
cũ adu̾tit madidatos. ymbre fructꝰ
sucis humescere: explorato diligẽ¬
tius aere qñ iugẽ possit seruare
temꝑiem ac̾uos suos reserat: et
de cau̾nis foras hum̾is suis por¬
tat. ut iugi sole ꝓpria frum̃ta siccẽ¬
tur. Deniq nũqmͣ illis dieb ym¬

Expanded text:
ius sollertia multa; providet enim in futurum, et praeparat aestate quod hieme comedat; in messe autem eligit triticum, hordeum non tangit; dum pluit ei super frumentum, totum eicit. Dicuntur in Aethiopia esse foribi ad formam canis maximi harenas aursibi messem recondit! et cum tu plerumque egeas, illa non indiget. nulla sunt ei clausa horrea, nullae inpenetrabiles custodiae, nulli cum aduerterit madidatos imbre fructus suos umescere, explorato diligentius aere quando iugem possit seruare temperiem, aceruos reserat suos et de cauernis foras suis umeris exportat, ut iugi sole propria frumenta siccentur. denique hautquaquam illis diebus om
Abbreviated transcription (Latin):
mandra qͣm nõ nulli cameleontem
id est leonem t̾re uocant: est aĩal qͣ¬
drupes faciem hñs lacerte. uł ut
dicit aristotiles faciem ht̃ int̾ fati¬
em porti ⁊ symie. In igne uiuit: et
incendiũ extinguit. ꝑfert ⁊ qͣdã
lanã pallid̾a. te qua contexte zone
cõburi ñ possunt. Eit aũt sine sple¬
ne: ⁊ contra omnia aĩalia iecur
ht in sinistra parte In extis ꝙͦ iusce¬
rũ magna est in eo uarietas acet̾is
datie. Timbr ⁊̃ eius cã est: ꝙ color
eius sit uarius ac ꝑmomenta mu¬
tabilis. Oua gallinaꝵ more gignit
et ex eis fetus ꝓducit. In hoc aũt
genere ñ masculus neq femina:
s om̃s gignunt. Alexand̾ papa
ut fertur ex huiꝰ aĩalis laua uesti¬
mentũ hu̾it ꝙ tũ ad mundiciam
aliq̃n lauari deberet nõ aliis aqͥs¬
batur ⁊ ꝑ ignẽ caudescebat

Expanded text:
mandra, quam nonnulli cameleontem, id est leonem terre vocant, est animal quadrupes, faciem habens lacerte, vel, ut dicit Aristoteles, faciem habet inter faciem porci et simie. In igne vivit et incendium extinguit: profert et quandam lanam pallidam, de qua contexte zone comburi non possunt. Est autem sine splene. Et contra omnia animalia, iecur habet in sinistra parte. In extis quoque viscerum magna est in eo varietas a ceteridacie. Timor etiam eius causa est quod color eius sit varius, ac per momenta mutabilis. Ova gallinarum more gignit et ex eis fetus producit. In hoc autem genere non est masculus neque femina, sed omnes gignunt. Alexander papa, ut fertur, ex huius animalis lana vestimentum habuit, quod cum ad mundiciam aliquando lavari deberet, non aquis r ignem candescebat
Abbreviated transcription (Latin):
xͦ. libͦ. Salamandra est aĩal lac̾ce
ne: nũqͣm nisi magnis ymbrib ꝓ¬
ueniens ⁊ serenitate desinens. Huit
tantꝰ est rigor: ut ignem tactũ extin¬
guat. nõ alio mͦ tͣm glacies. Eiusdẽ
sanie q̃ lactea ore uomit᷑ quatũq
parte corporis humani cõtacta to¬
ti defluunt pili. Idꝙ qd̃ cõtactũ est.
colorem ĩnitiliginem nuutat. In his¬

Expanded text:
 sicut salamandrae , animal lacertae numquam nisi magnis imbribus proveniens et serenitate desinens . huic tantus rigor, ut ignem tactu restinguat non alio modo quam glacies. eiusdem sanie, quae lactea ore vomitur, quacumque parte corporis humani contacta toti defluunt pili, idque, quod contactum est, colorem in vitiliginem mutat.
Abbreviated transcription (Latin):
eo ꝙ cõtra incendia ualeat.
Cuius uit̾ omnia uenenata: max
ima ius est. Cetera eĩ singulos
feriunt: ħ plurimos parit̾ inte¬
rimit. Nam si arbori irrepserit
cos qui ederut occidit. Que ⁊̃ si uł
ĩputeũ cadat: uis ueneni potãtes
int̾ficit. Icta cõtra in cendia repug

Expanded text:
od contra incendia valeat. Cuius inter omnia venenata vis maxima est; cetera enim singulos feriunt, haec plurimos pariter interimit. Nam si arbori inrepserit, eos qui ederint occidit; qui etiam vel si in puteum cadat, vis veneni eius potantes interfi
Abbreviated transcription (Latin):
Quod gͦ dicit
galienus caseũ gn̾alit̾ esse malũ
de sub̾a caseata pura est intelligẽ
seus autẽ ꝑ se eit pessimꝰ. Itaq ca¬
seus lacti uicinꝰ ⁊ crassus at buti¬
rosus. bonus est:⁊ sanis sanus.¬
Uũ dicit pliuiꝰ ⁊ oroastͤm ĩ deserto
solo caseo uixisse anius .xx. ita
tpr̃ate ut nõ sentir dolorẽ aliturꝰ

Expanded text:
Quod autem dicit Galenus caseum generaliter esse malum, de substantia caseata pura est intelligendseus autem per se est pessimus. Itaque caseus lacti vicinus et crassus ac butyrosus bonus est et sanis sanus. Dicit Plinius Zoroastrem in deserto, de solo caseo vixisse annis viginti ita temperate, ut non sentiret d
Abbreviated transcription (Latin):
tus studiose oculunt: et absconditos
int̾ ꝓfunda fruticũ uł herbaꝵ pedũ
u̾bere castigant ad latandũ. Cumce
maturuerint: ad fugam robur ex̾ci¬
assuescunt.

Expanded text:
ros studio occulunt et absconditos inter profunda fruticum uel herbarum pedum uerbere castigant ad latendum. Cum maturuit ad fugam robur, exerciadsuescunt
Abbreviated transcription (Latin):
Nicticorax dicitur noctis coruꝰ.
q̃rit. Nam side die uolaret a cetĩs auib
ĩpeteretur. Nocte ut uulgus opinatur
mortẽ hoĩm p̾mĩtiare uidetur uocibus
ĩportinis. Caput h̾c̃ ingens nec ut aues
cetẽ formatũ. Rostrũ ht aducũ ut ni¬
sus ungues amaros ⁊ asperos. In domi¬
suos fouet. Humanis st̾coribus delec¬
tatur mures ⁊ omne genus eaꝵ ꝑse¬

Expanded text:
Nicticorax dicitur noctis corvus,querit; nam si de die volaret, a ceteris avibus impeteretur. Nocte, ut vulgus opinatur, mortes hominum prenunciare videtur vocibus importunis, caput habet ingens, nec ut aves cetere formatum; rostrum habet aduncum ut nisus, ungues hamatos et asperos. In domisuos fovet; humanis stercoribus delectatur, mures et omne genus earum perse
Abbreviated transcription (Latin):
alpa cõbusta in pulue. pa¬
rem et sparsa cũ albugine
dui suꝑ faciem remediũ est contra
lepram. Sanguis eiꝰ si suꝑ capud
pilis nudatũ declinat᷑. pilos redi¬
re cogit ut dicit᷑ auiscenua. Stertꝰ¬

Expanded text:
alpa combusta in pulverem et sparsa cum albugine ovi super faciem, remedium est contra lepram. Sanguis eius si super caput pilis nudatum deliniatur, pilos redire cogit, ut dicitur. DE T
Abbreviated transcription (Latin):
los binos.Uisi aliqũ ⁊ tres. Alt̾m ex pell̃t ter¬
dio nit̾endi. Qux eo qpr̃e ip̃is cibũ uegauit
media pẽne. ut nũto ꝑtus suos oderĩt. Sed
eiectos ab hiis cognacũ genus ocfifragi ex ci¬
prũt ut educãt cũ suis. Uerũ adrltos ꝙͦ ꝑse
d̾ tractu. ut satietur indiget. Dec̾minãt gͦ
spatia nec ĩ proximo p̾dantur.. AR̾. aqͥla

Expanded text:
alterum expellunt taedio nutriendi. quippe eo tempore ipsis cibum negavit inedia pinnae , ut merito partus suos oderint. sed eiectos ab iis cognatum genus ossifragi excipiunt et educant cum suis. verum adultos quoque dum tractu, ut satietur , indiget. determinant ergo spatia nec in proximo praedantur. rapta