comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tas .: Si enim uos portare negli¬
quos uicaria dilectio ꝑ patien¬
tiam non coniungit: Inaedifi¬
cio aute ut pͥdiximus lapis.
qui portat portatur. quia sicut
ego iam eoru mores tolero qui
ad huc in conuersatione bonia
peris rudes sunt : ita ego qua¬
que ab illis toleratus sum qui
me intimore dñi prȩcesserunt
& portauerunt. ut portatus por¬
tare discerem: Sedipsi quoque
amaioribus portati sunt : Lapi¬
des uero quiin summitate atque
extremitate fabricae ponuntur
ipsi quidem portantur ab aliis.
sed alios pequa quã portant: Quia
& hi quii fine ecclesiae idest in
extremitate mundi nasciturist
to lerantur quidem amaiorib:
ut eorum mores ad bona meri¬
ta componantur. Sedcũ nom
eos sequntur qui ꝑ illos ꝓficiant
nullos suꝑse fidelis fabrice iam
lapides portant: nunc itaq abi
portantur a nobis nos urro porta¬
tisumus ab aliis.: Omne autẽ pon¬
dus fabricae fundamentũ portat:
quia mores simul omnium solus
redẽptor noster tolerat: De quo

Expanded text:
tas . Si ego enim vos portare negliquos vicaria dilectio per patientiam non conjungit? In aedificio autem, ut praediximus, lapis qui portat, portatur, quia sicut ego jam eorum mores tolero, qui adhuc in conversatione boni operis rudes sunt: ita ego quoque ab illis toleratus sum, qui me in timore Domini praecesserunt et portaverunt, ut portatus portare discerem. Sed ipsi quoque a majoribus portati sunt. Lapides vero qui in summitate atque extremitate fabricae ponuntur, ipsi quidem portantur ab aliis, sed alios ne quaquam portant: quia et hi qui in fine Ecclesiae, id est in extremitate mundi nascituri sunt, tolerantur quidem a majoribus, ut eorum mores ad bona merita componantur; sed cum eos non sequuntur qui per illos proficiant, nullos super se fidelis fabricae jam lapides portant. Nunc itaque alii portantur a nobis, nos vero portati sumus ab aliis: omne autem pondus fabricae fundamentum portat, quia mores simul omnium solus Redemptor noster tolerat, de quo
Abbreviated transcription (Latin):
tioni faciamꝰ quia in nr̃o bono opere aliquandõ cairen¬
dũ ẽ scandalũ ꝓocum. Aliquando uero ꝓnihilo con¬
tẽnen dũ. Qđ mipso nr̃o auctꝯre didicimꝰ: quidũ tributũ
petro inquisito peteretur: pnus paradigma ꝓposuit.
respondit: Ergo liberi sunt filii. Sed postquã liberũ se
esse monstrauit: nefortasse scandalũ cuiquã facer&.
subdidit. Vt aut̃ Non scandalizemꝰ eos. uade ad mare
mitte amũ. & eũpisce quiprius ascenderit tolle. &aꝑto

Expanded text:
tioni faciamus quia in nostro bono opere aliquando caventioni faciamus quia in nostro bono opere aliquando cavendum est scandalum proximi, aliquando vero pro nihilo contemnendum. Quod in ipso nostro auctore didicimus, qui, dum tributum Petro inquisito peteretur, prius paradigma 1225 proprespondit: Ergo liberi sunt filii. Sed postquam liberum se esse monstravit, ne fortasse scandalum cuiquam faceret, subdidit: Ut autem non scandalizemus eos, vade ad mare, et mitte hamum, et eum piscem qui
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid donastis. & ego. Nã & ego qđ donaui. propt̃ uos
inꝑsona xp̃i. ut non circũ ueniamur a satana. Non enĩ igna¬
ramꝰ cogitationes eiꝰ. Si enĩ parcendũ erat. cur se humi¬
litate tanta uoluntati discipulor magister egregius soci¬
at ut neq adiscipulis neq ab eo discipuli incõpassionis
causa diuisi uiderentur. nisiquia sollicito ꝓuidentiȩ ocu¬
lo attendit qđ plerũq dũ alt̾ donat alt̃ irascitur : Et quale
ẽ iã miscđae sacrificium. qđ cũ discordia ꝓocimi offertur.
Vnde recte ait. ut non circũ ueniamur asat̾ana. Non enĩ igno¬
ramꝰ cogitationes eiꝰ: quia uidelic& inde in alterius corde
rixe malũ sol& immittere. unde alterũ conspicit pieta¬
tis negotiũ fecisse. Inꝑfectũ enĩ bonũ est. quod sic agiur:
ut ne quid ei ex alio latere male subrepat. non ad tendatur: nisi
forte hoc quod sine cuiuspiam scandalo fieri non potest culpa
sit non fecisse. Hoc uero ideo dicimus. ut notũ ur̃ȩ dibecꝰ¬

Expanded text:
aliquid donastis et ego. Nam et ego quod donavi, per vos in persona Christi, ut non circumveniamur a Satana: non enim ignoramus cogitationes ejus . » Si enim parcendum non erat, cur se humilitate tanta voluntati discipulorum magister egregius sociat, ut neque ipse a discipulis, neque ab eo discipuli in compassionis causa divisi viderentur, nisi quia sollicito providentiae oculo attendit, quod plerumque dum alter donat, alter irascitur? Et quale est jam misericordiae sacrificium, quod cum discordia proximo offertur? Unde certe ait: « Ut non circumveniamur a Satana, non enim ignoramus cogitationes ejus. » Quia videlicet inde in alterius corde rixae malum solet immittere, unde alterum conspicit pietatis negotium fecisse; imperfectum enim bonum est, quod sic agitur, ut ne quid ei ex alio latere mali subrepat, non attendatur. Nisi forte hoc, quod sine cujuspiam scandalo fieri nosit non fecisse. 4. Hoc vero ideo dicimus, ut notum vestrae dilec
Abbreviated transcription (Latin):
dealtioribus loquuntur. Vadunt ergo animalia. adutilita¬
tẽ proximi. stant ad custodiã sui. rleuantur ad contẽplatio¬
nẽ dĩ. Sed& rotȩ parit̾ uadunt. stant. rleuantur. quia quęsita
sacra lectio talis inuenitur. qualis & fit ipse aquo quȩritur. Ad
actiuã enĩ uitã ꝓfecisti. ambulant tecum: adimmobilitatem
ẽẽ. quia scripture saerȩ duo sunt testam̃ta. quȩ utraq dĩ sp̃s
scribi uoluit ut nos abanimȩ morte liberar&. Uelcerte quia
duo sunt prȩcepta caritatis dibectio uidelic& dĩ & dibectio
ꝓocimi. ꝑquȩ utraq nos sacrę scripturȩ dicta uiuificant. Scđo

Expanded text:
de altioribus loquuntur. Vadunt ergo animalia ad utilitade altioribus loquuntur. Vadunt ergo animalia ad utilitatem proximi, 1230 stant ad custodiam sui, elevantur ad contemplationem Dei. 16. Sed et rotae pariter vadunt, stant, elevantur, quia quaesita sacra lectio talis invenitur, qualis et fit ipse, a quo quaeritur. Ad activam enim vitam profecisti, ambulat tecum. Ad immobilitatemesse, quia Scripturae sacrae duo sunt Testamenta, quae utraque Dei spiritus scribi voluit, ut nos a morte animae liberaret. Vel certe quia duo sunt praecepta charitatis, dilectio videlicet Dei, et dilectio proximi, per quae utraque nos sacrae Scripturae dic
Abbreviated transcription (Latin):
rotȩ gradiuntur. quia saera eloquia dictor̃ suor̃ passus ine-¬
orum itinere disponunt. Et sunt alii qui infide quã accepe¬
runt ita ad tenendũ fortessunt: pt aduersis quibusq resiste¬
re ualeant. & non solũ minime ꝗͣꝑ uersitatẽ trahant̾afide.
sed &iam ꝑuersa loquentes impugnent tosq ad rectitudinẽ ꝑ¬
trahant. Cũ istis stantib stant &iam rote. quia eis rectitudint̃
sua ꝑ sacra eloquii uerba confirmant: cũ ineis audiunt. State
Sterete traditiones quas didicistis. Strursum Aduersarius ur̃
diabolus tãquã leo rugiens cireuit quȩrens quẽ deuor&. ciui resistite
fortes infide. Et sunt alii quiomã terrena despiciunt. nulla qui̧
prȩtereunt possidere dignantur. indĩse ut prȩdictũ ẽ contem¬
platione suspendunt. Cũ his ergo eleuatis &rotę patit̾ beuant᷑.
quia inquantũ quisq ad alta ꝓfecerit: intantũ ei & sacra eloqͥa

Expanded text:
rotae gradiuntur, quia sacra eloquia dictorum suorum passus in erotae gradiuntur, quia sacra eloquia dictorum suorum passus in eorum itinere disponunt. Et sunt alii qui in fide quam acceperunt ita ad tenendum fortes sunt, ut adversis quibusque resistere valeant, et non solum minime ad perversitatem trahantur perfidiae, sed etiam perversa loquentes impugnent, eosque ad rectitudinem pertrahant. Cum istis stantibus stant etiam et rotae, quia eis rectitudinem suam sacri eloquii verba confirmant, cum in eis audiunt: State et tenete traditiones quas didicistis . Et rursum: Adversarius vester diabolus, tanquam leo rugiens, circuit quaerens quem devoret, cui resistite fortes in fide . Et sunt alii qui omnia terrena despiciunt, nulla quae praetereunt, possidere dignantur, et in Dei se, ut praedictum est, contemplatione suspendunt. Cum his ergo elevatis et rotae pariter levantur, quia in quantum quisque ad alta profecerit, intantum ei et sacra eloquia
Abbreviated transcription (Latin):
cognouit &si iniustus ad tẽplum uenit iustificatus a tẽplo re¬
diit. qđ petrus negationis maculas lacrimis lauit. qd̾ latro
qui mneruee cognouit culpã in ipsa iam morte inuenit urni¬
am. Dequibus adhuc rotis eadẽ ꝓpheta replicat atq sub iun
git. CŨ EUNTIBUS IBANI. &CUSTANTIBUS STABANT
ETCŨELEUATIS ATERRA PARITER ELEUABANTURETROIE
SEQUENTES EA. QUIASP̃S UITE ERAT INROTIS. Hec sicut
nostis fr̃s carissimi exmaxima parte iã dicta sunt. sed iterata
descriptione narrantur. Nec nos itaq pigeat eadẽ breuit̾ ex¬
narrare. Hoc enĩ Solũ in his uerbis nouũ aditur. qđ dictũr̃
cũ stantib stabant. Sunt aut̃ quidã quiusq adhoc ꝓficiunt.
ut terrena quae accipiunt bene dispensare nouerint. miscđe
operibus intendant. oppressis subueniant. Hi udelic& ua¬
dunt in eo qđ se ad proximi utilitatẽ tendunt. Cũ his ergo

Expanded text:
cognovit, etsi injustus ad templum venit, justificatus a templo recognovit, etsi injustus ad templum venit, justificatus a templo rediit ; quod Petrus negationis maculas lacrymis lavit ; quod latro qui in cruce cognovit culpam, in ipsa jam morte invenit veniam . De quibus adhuc rotis eadem propheta replicat, atque subjungit: VERS. 21.-- Cum euntibus ibant, et cum stantibus stabant; et cum elevatis a terra pariter elevabantur et rotae, sequentes ea, quia spiritus vitae erat in rotis. 15. Haec, sicut nostis, fratres charissimi, ex maxima parte jam dicta sunt, sed iterata descriptione narrantur. Nec nos itaque pigeat eadem breviter exnarrare. Hoc enim solum in his verbis novum additur, quod dictum est: Cum stantibus stabant. Sunt autem quidam qui usque ad hoc proficiunt, ut terrena quae acceperunt bene dispensare noverint, misericordiae operibus intendant, oppressis subveniant. Hi videlicet vadunt, in eo quod se ad proximi utilitatem tendunt. Cum his ergo
Abbreviated transcription (Latin):
rare sed odisse. non ẽ uirtus mansuetudinis. sed uelam̃tũ furoris
tus orasse se &iam ꝓdeicientib confitetur. qđ nemoscõrũ ad
ris humani sputa. colaphos. spineã corona. crucẽ. lanceã ꝑtulit.
cris eloquiis inuenit qđ morses iubente dño contra egrpti
regẽ inquantisse predicationis liberȩ uerbis erexit. qđ stephanꝰ
iudeis ꝑfidisse lapidantib dicere uos semꝑ sp̃ui scõ restitistis nec
int̾ lapides timuit. qđ petrus fustibus cesus ne in nomine ihũ
loquatur cũ magna libertate respondit oboedire oport& dõ
magis quã hominibus. qđ paulus catenarũ uinculis stringitur
sed tam̃ uerbũ dĩ non ẽẽ alligatũ dicit. Siuitȩ sp̃s ad penitentiȩ
lam̃ta cõpungit. sequuntur ꝓtinus rotȩ: cũscripture sacrar
uerba dauid pęnitentiã ꝓferunt qđ rex rep̃hensus aꝓpheta¬
quia subiectus cebesti regi non fuit subiecto increpanti non e¬
rubuit confiteri qđ fecit. qđ publicanꝰ quireatũ suȩ nequitre

Expanded text:
odisse, non est virtus mansuetudinis, sed velamen furoris. tus, orasse se etiam pro dejicientibus confitetur; quod nemo sanctorum ad t redemptor generis humani, sputa, colaphos, spineam coronam, crucem, lanceam pertulit, cris eloquiis invenit Moyses, jubente Domino, contra Aegypti regem in quantis se praedicationis liberae verbis erexit ; quod Stephanus Judaeis perfidiantibus diceret: Vos semper Spiritui sancto restitistis , nec inter lapides timuit ; quod Petrus, fustibus caesus, ne in nomine Jesu loqueretur, cum magna libertate respondit: Obedire oportet Deo magis quam hominibus ; quod Paulus catenarum vinculis stringitur , sed tamen verbum Dei non est alligatum . 14. Si vitae spiritus ad poenitentiae lamenta compungit, sequuntur protinus et rotae, cum Scripturae sacrae verba David poenitentem proferunt; quod et reprehensus aquia subjectus coelesti regi non fuit, subjecto increpanti non erubuit confiteri quod fecit . Quod publicanus, qui reatum suae nequitiae
Abbreviated transcription (Latin):
hunc ꝑferuorẽ sp̃s gladus strauit. qđ finees ꝑsequendo luxuriam
lit &occidit. qđ paulus negligentib discipulis uirgã minatur. Si
tur &rotȩ: quia insacris eloquiis inurnit qđ morses & aaron cũ lo¬
quentes recta ꝑsecutionẽ populi passi sunt ad tabernaculũ cucui
rerunt. ꝓipso populo eocorantes quẽ fugiebant. Sca aut̃ eorũ
mens & timorẽ suꝑbientiũ ꝑtulit. & tam̃ contra tos adodiũ Non

Expanded text:
hunc per fervorem spiritus gladiis stravit ; quod Phinees, persequendo luxuriam, hunc per fervorem spiritus gladiis stravit ; quod Phinees, persequendo luxuriam, lit et occidit . Quod Paulus, negligentibus discipulis, virga minatur . 12.tur et rotae, quia in sacris eloquiis invenit quod Moyses et Aaron, cum loquentes recta persecutionrerunt pro ipso populo exorantes, quem fugiebant. Sancta autem eorum mens et timorem superbientium pertulit, et tamen contra eos ad od
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ hoc qđ se nr̃is oculis uisibilit̃ subtraxit nrĩs se mentib in ui¬
sibilit radicauit. Caput ergo nrm incisũ inhȩsit corpori. quia
ꝓnobis quidẽ redep̃tor nr̃ passus ẽ. sed a nobis separatus ꝑ pas¬
sionẽ Non est. Quia igitur dicta sacri eloquii cũ legentiũ spu
uiuificamus. ut mortifera a nobis opera repollamꝰ. Potest enĩ intelli¬
gi quia sp̃s uadit. cũ legentis animũ diuersis modis &ordinib tangit
ds : quando hunc ꝑ uerba sacri eloquii modo inzelo excitans adul¬
tiont̃ erigit. modo ad patientiã mittigat. modo in prȩdicatione in¬
struit. modo adpenitentiȩ lamenta compungit. Sed curramꝰ breuit᷑
phec eadẽ uerba quȩ dixim. &uideamꝰ quo modo sequuntur rotȩ
mũ sp̃s uitę inzeli feruore tetigerit: ꝓtinus insacris eloquiis uid&
qđ morses ad castra rediens &populũ peccasse ꝑidola cognoscens

Expanded text:
per hoc quod se nostris oculis visibiliter subtraxit, nostris se mentibus inviper hoc quod se nostris oculis visibiliter subtraxit, nostris se mentibus invisibiliter radicavit. Caput ergo turturis incisum inhaesit corpori, quia pro nobis quidem Redemptor noster passus est, sed a nobis separatus per passionem non est. Quia igitur dicta sacri eloquii cum legentium spiritu vivificamur, ut mortifera a nobis opera repellamus. Potest etiam intelligi quia spiritus vadit cum legentis animum diversis modis et ordinibus tangit Deus, quando hunc per verba sacri eloquii modo in zelo excitans, ad ultionem erigit, modo ad patientiam mitigat, modo in praedicationem instruit, modo ad poenitentiae lamenta compungit. Sed curramus breviter per haec eadem verba quae diximus, et videamus quomodo sequuntur rotae mum spiritus vitae in zeli fervore tetigerit, protinus in sacris eloquiis videt quod Moyses, ad castra rediens, et populum per idola peccasse cognoscens,
Abbreviated transcription (Latin):
sitate concȩditur. Caput ergo turturis exparte incisũ sit & ex par¬
te inhereat. ut sicut dictũest & auoluntate carnis mens nr̃a in¬
cisa sit. & tam̃ anecessitate non sit abscisa. Quid si hoc sacrificu
genꝰ sub trpica redẽptoris nr̃i intelligentia alius a contẽplatione
requirat: Ascendat ergo ad fortiora anim. eleuentur animalia
ut eleuentur parit̾ & rote. Quis enĩ caput nrm ẽ. nisi redẽptor
generis humani : De quo scriptũ ẽ. Ipsũ dedit caput supra omnẽ
eccłam. quȩ ẽ corpus ipsius. Quẽ cũ uidx̧i ꝑsequerentur. nom̃ eius
delere deterra conati sunt. Cũq eũ crucifixcũ & sepultũ uiderent.
hunc se ab amore omĩum diuisisse credidert̃. Sed caput turturis
&incisũ ẽ & tam̃ a suo corpore diuisũ non ẽ. quia exeo qđ ꝓnobis
mortẽ ꝑtulit om̃s nossibi uerius ipsa sua morte coniunxit. &

Expanded text:
sitate conceditur. Caput ergo turturis ex parte abscissum est, et ex parsitate conceditur. Caput ergo turturis ex parte abscissum est, et ex parte inhaeret, ut, sicut dictum est, et a voluntate carnis mens nostra incisa sit, et tamen a necessitate non sit abscissa. Quid, si hoc sacrificii genus sub typica Redemptoris nostri intelligentia alius ad contemplationem requirat? Ascendat ergo ad fortiora animus, eleventur animalia, ut eleventur pariter et rotae. Quis enim caput nostrum est, nisi Redemptor generis humani? De quo scriptum est: Ipsum dedit caput supra omnem Ecclesiam, quae est corpus ipsius . Quem cum Judaei persequerentur, nomen ejus delere de terra conati sunt. Cumque eum crucifixum et sepultum viderent, hunc se ab amore omnium divisisse crediderunt. Sed caput turturis et incisum est, et tamen a suo corpore divisum non est, quia ex eo quod pro nobis mortem pertulit, omnes nos sib verius in ipsa sua morte conjunxit; et
Abbreviated transcription (Latin):
caput eiꝰ adpennulas ita ut collo inhereat. ut ñpenitus ab¬
rũpatur. In quibus uerbis dubius legentib sensus historicus.ñ. ẽ.
Sed si hȩc intelligere moralit̃ requiras. agitur rota. dũ ad morabẽ
intelligentiã ducitur sacri uerbi sententia. Nos enĩ ipsi inomĩ¬
potentis dĩ sacrificio e̾ẽ turtur debem. ita ut caput nr̃m retor¬
queatur adpennulas. idest anima aduirtutes. Non enĩ inmerito
ꝑcaput mentẽ intelligimꝰ: quia sicut caput corpus. ita mens ac¬
tiones regit. Sed caput ad pennulas retorqueri prȩcipitur
adopera coniungas. Nec ita
caput abscidendũ ẽ ut acorpore diuidatur. sed exparte decisũ
corpori suo iubetur inherere quia uidelic& mens nr̃a¬
a carnali debectatione incidenda ẽ. sed acarnis eura necessaria
incidenda non ẽ. Hinc enĩ scriptũẽ. Carnis curã nefeceritis in de¬
sideriis. Quȩ ergo incdesideriis ficri ꝓhibetur. ꝓculdubio inneces¬

Expanded text:
caput ejus ad pennulas, ita ut collo inhaereat, et non penitus abcaput ejus ad pennulas, ita ut collo inhaereat, et non penitus abrumpatur . In quibus verbis dubius legentibus sensus historicus non est. Sed si haec intelligere moraliter requiras, agitatur rota dum ad moralem intelligentiam ducitur sacri verbi sententia. Nos enim ipsi in omnipotentis Dei sacrificio esse turtur debemus, ita ut caput nostrum retorqueatur ad pennulas, id est animus ad virtutes. Non enim immerito per caput mentem intelligimus, quia sicut caput corpus, ita mens actiones regit. Sed caput ad pennulas retorqueri praecipitur, opera conjungas. Nec ita caput abscindendum est, ut a corpore dividatur, sed ex parte decisum, corpori suo jubetur inhaerere, quia videlicet mens na carnali delectatione incidenda est, sed a carnis cura necessaria incidenda non est. Hinc enim 1228 scriptum est: Carnis curam ne feceritis in desideriis . Quae ergo in desideriis fieri prohibetur, procul dubio in neces
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ legis accepit. &̃ tam̃ peccator̃ suor̃ spinas nondeseruit. nec
eiꝰ uitia diuini sermonis flãma concremauit. Fortasse in hoc
facto alius maiora ꝑtrpũ contẽplari desiderat: huius quia
sensus excrescit: eleuatur parit̃ &rota. In t̾ homines enĩ ꝑfectꝰ
homo factus ẽ unicus dĩ. qui sua peccata non habuit sed spi¬
nas nrãe nequitie suscxpit. atq usq ad passionẽ ꝓnobis humi¬
liari dignatus ẽ: & insem&ipso ignẽ tribulationis nrẽ suscipe
re. Sed arsit & ñ arsit: quia & exhumilitate ẽ mortuus. & tam̃
inmortalis ea diuinitate ꝑ mansit. Suscxpit anobis unde sa¬
crificiũ frer& ꝓnobis. &tam̃ inpassibilis atq in cõmutabilis
ꝑmansit inꝓprus. ut nos cõmutar& anr̃is. Alius fortasse ꝑ
tionẽ requirit. Pat& cunctis uixxta historiã hoc qđ in lege
seriptũẽ: ut turtur quȩ ꝓpeccato offertur retorqueatur

Expanded text:
dem legis accepit, et tamen peccatorum suorum spinas non deseruit, nec dem legis accepit, et tamen peccatorum suorum spinas non deseruit, nec ejus vitia divini sermonis flamma concremavit. Fortasse in hoc facto alius majora per typum contemplari desiderat. Hujus quia sensus excrescit, elevantur pariter et rotae. Inter homines enim perfectus homo factus est unicus Dei Filius, qui sua peccata non habuit, sed spinas nostrae nequitiae suscepit, atque usque ad passionem pro nobis humiliari dignatus est, et in semetipso ignem re. Sed arsit et non arsit, quia etsi ex humanitate est mortuus, tamen immortalis ex divinitate permansit. Suscepit a nobis unde sacrificium fieret pro nobis, et tamen impassibilis atque incommutabilis permansit in propriis, ut nos commutaret a nostris. Alius fortasse peam contemplationem requirit. Patet cunctis juxta historiam hoc quod in lege scriptum est, ut turtur quae pro peccato offertur, retorqueatur
Abbreviated transcription (Latin):
ergo ibat sp̃s. illuc eunte spũ &rotȩ parit̾ leuabantur
sequentes eũ. Rotae enĩ sp̃m sequuntur. quia uerba sacri eloqiuii
Inuna eadẽq scripture sententia alius Sola historia pascitur. a¬
lius typica. alius uero intelligentiã ꝑ trpũ contẽplatiuũ quęrit
Et fit plerũq ut sicut dictũ ẽ inuna eadẽq sententia cuncta si¬
mul tria ualeant inueniri. Mosses enĩ cũ deardente rubo uo¬
catus fuiss&. accessit ꝓpius ut uidera uisũ. Et ecce rubus arde¬
gnũ ẽ hoc miraculum.
Sisolã in eo historiã requiras. est unde legentis nutriatur animus:
ut uideas qđ in ligno ignisardeat & non consumat Tũ
uero si trpicã intelligentiã queras. quid flãma nisi legẽ dequa
scriptũ ẽ indexctera e̾iꝰ ignea lex:  Et quid rubus ilbe. nisi iu¬
daicũ płm designauit peccator̃ suor̃ spinis obsitũ: Sedrubus
ardens consumi non potuit. quia udaicus popłus &ignẽ qui¬

Expanded text:
ergo ibat spiritus, illuc eunte spiritu et rotae pariter levabantur, ergo ibat spiritus, illuc eunte spiritu et rotae pariter levabantur, sequentes eum. Rotae enim spiritum sequuntur, quia verbaenim eademque Scripturae sententia alius sola historia pascitur, alius typicam, alius vero intelligentiam per typum contemplativam quaerit. Et fit plerumque ut, sicut dictum est, in una eademque sententia cuncta simul tria valeant inveniri. Moyses enim cum de ardenti rubo vocatus fuisset , accessit propius ut videret visum, et ecce rubus ardest hoc miraculum. Si solam in eo historiam requiras, est unde legentis nutriatur animus, ut videas quod in ligno ignis ardeat, et non consumat. typicam intelligentiam quaeras, quid flamma nisi legem, de qua scriptum est: In dextera ejus ignea lex ? et quid rubus ille, nisi Judaicum populum designavit, peccatorum suorum spinis obsitum? Sed rubus ardens consumi non potuit, quia Judaicus populus et ignem qui
Abbreviated transcription (Latin):
uerba esse cȩlestia sentias. Si accensus ꝑ contẽplationis
gr̃ãm tem &̃ipsũ ad celestia suspendas & mira atq inef¬
fabilis sacri eloquii uirtus agnoscitur. cũ suꝑno amo¬
re legentis animus penłtratur. Quia ergo animal ad al
ta se subleuat. rota uolat. Sequitur. Quorcũq isN
SP̃S IlluC EUNTE SP̃U ETROTE PARITER LEUABAN¬
tur Sequent es Eũ. Quo enĩ sp̃s legentis tendit. illuc
& diuina eloquia leuantur. quia si ineis altũ quid uiden¬
do & sentiendo quȩsieris. hȩc eadẽ saera eloquia tecum
crescunt. tecũ in altioribus ascendunt. Bene aut̃ deisdẽ
re morale aut historicũ quȩrit: sensus hunc moralis hi¬
storiȩ sequitur. Si quid tipicũ: mox figurata locutio
agnõscitur. Siquid contẽplatiuũ: statim rotȩ quasi pen¬
nas accipiunt & inaera suspenduntur. quia in uerbis
sacri eloquii intelligentia cębestis aperitur. Quocũq

Expanded text:
verba esse coelestia sentias, si accensus per contemplationis verba esse coelestia sentias, si accensus per contemplationis gratiam temetipsum ad coelestia suspendas. Et mira atque ineffabilis sacri eloquii virtus agnoscitur, cum superno amore legentta se sublevat, rota volat; sequitur: « Quocunque ibat s, illuc eunte spiritu et rotae pariter levabantur, sequentes eum. 9. Quo enim spiritus legentis tendit, illuc et divina eloquia levantur, quia si in eis altum quid videndo et sentiendo quaesieris, haec eadem sacra eloquia tecum crescunt, tecum in altiora ascendunt. Bene autem de eisdem re morale aut historicum quaerit, sensus hunc moralis historiae sequitur. Si quid typicum, mox 1227 figurata locutio agnoscitur. Si quid contemplativum, statim rotae quasi pennas accipiunt, et in aere suspenduntur, quia in verbis sacri eloquii intelligentia coelestis aperitur. Quocunque
Abbreviated transcription (Latin):
altius intelligit. quanto in eis altius intendit: Vnde nec
eleuantur rote. si non ebeuantur animalia: quia nisi legen¬
tiũ mentes ad alta ꝓfecerint. diuina dicta uelut inimis
non intellecta iacent. Cũ rnĩ legenti cuilib& sermo scriptu¬
rȩ sacrȩ sitepidus uidetur sensus diuini eloquii eius men¬
tẽ non excitat. & incogitatione sua nullo intellectus lumine
emicat: rota & otiosa & in terra t̃: quia animal Ponebeua¬
tur a terra. At uero sianimal ambul& id÷ beneuuuendi
ordines quȩrat. & ꝑgressũ cordis inueniat quẽ ad modũ
gressũ boni operis ponat: ambulant parit̃ & rote. quia
tantũ insacro eloquio ꝓfectũ inuenis quantũ apud illũ
ipse ꝓfeceris. Siuero pennatũ animal sese in contẽpla¬
tione tenderit. rote ꝓtinus a terra subbeuantur : qui at̾¬
rena non esse intelligis quȩ prius insaero eloquio uixta
terrenũ morẽ dicta credidisti. fitq ut scripture sacrae

Expanded text:
altius intelligit, quanto in eis altius intendit. Unde nec altius intelligit, quanto in eis altius intendit. Unde nec elevantur rotae, si non elevantur animalia, quia nisi legentium mentes ad alta profecerint, divina dicta, velut in imis, non intellecta jacent. Cum enim legenti cuilibet sermo Scripturae sacrae si tepidus videtur sensus divini eloquii ejus mentem non excitat, et in cogitatione sua nullo intellectus lumine emicat, rota et otiosa et in terra est, quia animal non elevatur a terra. At vero si animal ambulet, id est bene vivendi ordinem quaerat, et per gressum cordis inveniat quemadmodum gressum boni operis ponat, ambulant pariter et rotae, quia tantum in sacro eloquio provectum invenis, quantum apud illud ipse profeceris. Si vero pennatum animal sese in contemplatione tetenderit, rotae protinus a terra sublevantur, quia terrena non esse intelligis, quae prius in sacro eloquio juxta terrenum morem dicta credidisti. Fitque ut Scripturae sacrae
Abbreviated transcription (Latin):
unt. atq & abipsis se custodiunt quȩ latent: ꝓfecto oculos in
dorsis habent. Qđ tamen intelligi &alit̃ p̾otest. quia ea quȩ
sunt antt faciem nram uidemus. dorsa aut̃ nr̃a alius in nobis
uid&. & nos uidere nonpossum. Quia aut̃ scĩuiri solbert̃ se
aspiciunt. in quibus abalus iudicart possunt. & districte se
uident sicut sepe abalus districte uidentur. qui inse nrcea
quȩ se latẽre poterant ignorant. lumen indorso portant
Ambulant animalia. cũ scĩ uiri inscriptura sacra intelligunt
quẽ ammodũ moralit̃ uiuant. Eleuantur uero a terra anima¬
lia. cũ scĩ uiri se in contẽplatione suspendunt. Et quia unus¬
quisq sc̃orũ quanto ipse inscriptura sacra ꝓfecęrit tanto
hec radem scriptura saera ꝓficit apud ipsum. recte dici
diuina eloquia cũ legente crescunt. Nã tanto illa quisq

Expanded text:
unt, atque ab ipsis se custodiant quae latent, profecto oculos in unt, atque ab ipsis se custodiant quae latent, profecto oculos in dorsis habent. Quod tamen intelligi et aliter potest, quia ea quae sunt ante faciem nostram videmus, dorsa autem nostra alius in nobis videt, et nos videre non possumus. Quia autem sancti viri solerter se aspiciunt in quibus ab aliis judicari possunt, et districte se vident, sicut saepe districte ab aliis videntur, qui in se nec ea quae se latere poterant ignorant, lumen in dorso portant.evabantur simul et rotae. 8. Ambulant animalia cum sancti viri in Scriptura sacra intelligunt quemadmodum moraliter vivant. Elevantur vero a terra animalia, cum sancti viri se in contemplatione suspendunt. Et quia unusquisque sanctorum quanto ipse in Scriptura sacra profecerit, tanto haec eadem Scriptura sacra proficit apud ipsum, recte dicitet rotae, quia divina eloquia cum legente crescunt; nam tanto illa quisque
Abbreviated transcription (Latin):
gentiã oculum clausit. Quia ergo scõrum mentes undiq
se circũ spicientes inuigilant. atq in omĩ suo opere pauoris
& sollicitudinis oculũ circũducunt. ne aut praua agant.
aut recta quȩ prȩcepta sunt non agant. autbonis actib ex¬
pletis insuis cogitationib intumescant. & tanto grauius of¬
fendant. quanto qͣuȩ iustẽ uidentur agene foris occultius
peccant. recte dr̃. totũ corpus eorũ plenũ meireuitu oculis.¬
Sciendũ quoq ẽ qđ intrans latione ueteri non habrtur totum
corpus eorũ pbenũ oculis incircuitu. sed dicitur. dorsa eorũ
plena oculis. Quȩ uidelic& sententia abedificationis intel¬
lectu non discrepat. Ea enĩ quȩ sunt infacie. sepe peccatores
homines custodire solent. Iusti aut̃ uiri quia se &ineis custo¬
diunt que inpromptu & infacie non uidentur: indorsis ocu¬
los habere referuntur. Qui ergo & ea quȩ inoccultissunt discuti¬

Expanded text:
gentiam oculum clausit. Quia ergo sanctorum mentes undique gentiam oculum clausit. Quia ergo sanctorum mentes undique se circumspicientes invigilant, atque in omni suo opere pavoris et sollicitudinis oculum circumducunt, ne aut prava agant, aut recta quae praecepta sunt non agant, aut bonis actibus expletis, in suis cogitationibus intumescant, et tanto gravius offendant quanto justi videntur foris et occultius peccant, recte dicitur: Totum corpus eorum plenum oculisSciendum quoque quod in translatione veteri non habetur: Totum corpus eorum plenum oculis in circuitu, sed dicitur: Dorsa eorum plena oculis. 1226 Quae videlicet sententia ab aedificationis intellectu non discrepat. Ea enim quae sunt in facie saepe etiam peccatores homines custodire solent. Justi autem viri, quia se et in eis custodiunt quae in promptu et in facie non videntur, in dorsis oculos habere referuntur. Qui ergo et ea quae in occultis sunt discuti
Abbreviated transcription (Latin):
bio oculũ non habemꝰ. Nam pharisyus ille qui ascenderat intẽ¬
plũ orare testante euangło quid dixit agnouimꝰ: Ait enim.
Ds. grãs ago tibi. Recte aut̃ grãs dõ agebat. aquo accxperat bona
quȩ fecerat. Qui &riam subiungit qui a non sũ sicut cȩteri hominũ.
raptores. iniusti adulteri. uesut ꝙĩa hic publicanus. leuinobis
in sabbato. decimas do omĩum quȩ possideo &iam ad exhiben
oculũ phariseus habutrat. sed adhumilitatis custodiã oculũ¬
unde ab hostibus intretur. Quid enĩ prodest custodia quȩ
pene. ubiq circũponitur. quando mimicis. tota ciuitas ꝑ
neglectũ loci unius aperitur :. Pharisȩus aut̃ qui ieuinũ eox¬
hi buit. decimas dedit. dõ grãs retulit: quasi pene ꝑcireui¬
tũ insue ciuitatis. custodia uigilauit. Sed quia unũ inse fo¬
ramen suꝑbiȩ non adtendit. ibi hostẽ ꝑtulit. ubi ꝑ negli¬

Expanded text:
bio oculum non habemus. Nam Pharisaeus ille qui ascenderat in tembio oculum non habemus. Nam Pharisaeus ille qui ascenderat in templum orare, testante Evangelio, quid dixit agnovimus. Ait enim: « Deus, gratias ago tibi. » Recte autem gratias Deo agebat in quo acceperat bona, quae fecerat, qui etiam subjungit: « Quia non sum sicut caeteri homines raptores, injusti, adulteri, velut etiam hic publicanus. Jejuno bis inoculum habuerat, sed ad humilitatis custodiam unde ab hospene ubique circumponitur, quando inimicis tota civitas per neglectum loci unius aperitur? Pharisaeus autem qui jejunium exhibuit, decimas dedit, Deo gratias retulit, quasi pene per circuitum in suae civitatis custodia vigilavit. Sed quia unum in se foramen superbiae non attendit, ibi hostem pertulit, ubi per negli
Abbreviated transcription (Latin):
in rursũ cũ dicer& quia om̃e qđ inos intrat non coinqui¬
nat homine. Etunc accȩdentes discipuli dixcerunt scis
quia pharisci audito  uerbo scandaliratisunt. Atilbe res¬
pondens ait. Omis plantatio quã non plantauit pat̾ meus
cȩlestis. eradicabitur. Sinite illos. cȩcisunt. duces cȩcorũ
Ecce magistra ueritas unde inquorundã cordib scanda¬
lũ gigneretur qđ non debuit tributũ dedit. & quia rur
sũ generare scandalũ in quorundã cordib contra ueritatẽ
uidit. in suo eos scandalo remanere ꝑmisit. Exquare nobis
considerandũ ẽ: quia inquantũ sine peccato possumꝰ. uitare
proximor scandalũ debemꝰ. Siaut̃ deueritate scandalũ sumit᷑
utilius ꝑmittitur nasci scandalũ. quã ueritas relinquatur.
Corpora ergo animaliũ plena sunt oculis. cũ se hinc̃ inde caute
circũspiciunt. Sed sciendũ nobis ẽ. quia sȩpe dũ alidꝰ nba
intendim̾. fit ut alia negligamus. & ubi negligimus. ibi ꝓculdu¬

Expanded text:
i rursum cum diceret: « Quia omne quod in os intrat, non coinquinat hominem, tunc accedentes discipuli dixerunt: Scis quia Pharisaei, audito hoc verbo, scandalizati sunt. At ille respondens ait: Omnis plantatio quam non plantavicoelestis, eradicabitur. Sinite illos, caeci sunt, et duces caecorum. Ecce magistra Veritas, ne in quorumdam cordibus scandalum gigneretur, quod non debuit tributum dedit; et rursum quia generari scandalum in quorumdam cordibus contra veritatem vidit, in suo eos scandalo remanere permisit. 5. Ex qua re nobis considerandum est quia, in quantum sine peccato possumus, vitare proximorum scandalum debemus. Si autem de veritate scandalum sumitur, utilius permittitur nasci scandalum quam veritas relinquatur. Corpora ergo animalium plena sunt oculis cum se hinc inde caute circumspiciunt. 6. Sed sciendum nobis est quia saepe, dum aliis rebus intendim
Abbreviated transcription (Latin):
tis multitudine ad scae fidei
sacramenta conuersae ardeNł
cordascorũ amore caelestis
patriae. in hiant gaudus a&¬
nis .sperant ad sociu&atẽ suoru
ciuium in caeloꝵ Sedtamenex¬
empla huius ardoris quem do¬
no scisps accȩperunt. absp̃itili¬
bus patribus srnagag& accipi¬
unt⁊ Vnde ipsa quoque
gazo filatia & in aquilonis latere
posita oculos aduiam australp
tendunt  Ecceenim ex gentib
aspicimus qui no bisin suis dicas
cottidiae sci desider ii exempla
prȩbent: an non qua sicalore
meridiani feruoris ardebat
quila estuebat dicens. Sicut
ceruus desiderat ad fontes aqua¬
rum itadesiderat animamea
ad tedĩ. Sitiuit anima mea
ad dmuuium quandoueniam

Expanded text:
tis multitudine ad sanctae fidei tis multitudine ad sanctae fidei sacramenta conversae ardent corda sanctorum amore coelestis patriae, inhiant gaudiis aeternis, suspirant ad societatem suorum civium in coelo; sed tamen exempla hujus ardoris, quem dono sancti Spiritus acceperunt, a spiritalibus patribus Synagogae capiunt. Unde ipsa quoque gazophylacia et in Aquilonis latere posita oculos ad viam Australem tendunt. Ecce enim ex gentibus aspicimus, qui nobis in suis dictis quo tidie sancti desiderii exempla praebent. 9. An non quasi calore meridiani fervoris ardebat, qui aestuabat, dicens: Sicut cervus desiderat ad fontes aquarum, ita desiderat anima mea ad te, Deus. Sitivit anima mea ad Deum vivum; qua
Abbreviated transcription (Latin):
ubi accenditur ignifte amo¬
ris. Potestautem per aquilo¬
nis portam gentilitas. Per
australẽ uiam iudȩa Perori¬
entis autem portam ipsedñs
designari: per aquilonis quippe portã¬
noninmerito igentilitas figura¬
tur. quam intorporis frigore
possedit quidixit: sed eboininon¬
te testamenti in lateribus aqui¬
lonis: peraus tralem quoque por¬
tã rectae iudea accipitur. inqua
spiritales patres caelestaamo¬
re ferbuerunt: quorum unus
loquitur dicens:: Conuerterr
dñe captiuitatem nostram: sicut
torrens in austro. Quae a& na¬
lem populum alute in quouelut
tamen suis doctoribus a ꝓph&is
addm ac ꝓximum calorecarita¬
tis arsit. Orientalis aute mici
porta non inmerito ipsumsignat.
dequoscriptumest: Ecceuir ori¬
ens nomeneius. & de quo zach¬
arias. ait: uisi tauit nos oriensex
alto. Sunt ergo garzofilatiãcan¬
torum ex laterie portae aquilo¬
aħs quia non solum inudȩa fue¬
runt corda scorum sp̃italiter
accensa: Sed&iam ingentilita¬

Expanded text:
ubi accendimur ignibus amoubi accendimur ignibus amoris. 8. Potest autem per Aquilonis portam gentilitas, per Austri viam Judaea, per Orientis autem portam ipse Dominus designari. Per Aquilonem quippe non immerito gentilitas figuratur, quam ille in torporis frigore possedit qui dixit: Sedebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis . Per Australem quoque portam recte Judaea accipitur, in qua spiritales patres coelesti amore ferbuerunt. Quorum unus loquitur, dicens: Converte, Domine, captivitatem nostram, sicut torrens in Austro . Quae etsi carnalem populum habuit in quo velut tamen suis doctoribus ac Prophetis ad Deum ac proximum calore charitatis arsit. Orientalis autem porta non immerito ipsum signat, de quo scriptum est: Ecce vir, Oriens nomen ejus . Et de quo Zacharias ait: Visitavit nos Oriens ex alto . Sint ergo gazophylacia cantorum ex latere portae Aquilonis, quia non solum 1422 in Judaea fuerunt corda sanctorum spiritaliter accensa, sed etiam in gentilita
Abbreviated transcription (Latin):
postreceptam fidem ad huc ali¬
quatenus infrigore culpartor¬
pescit Qui senim in hac uita
ualeat postfidem sineculpa
uiuere Cumiohannes dicit
Sidixerimus qui a peccatum
non habemus ipsinosseducinx
& ueritas in nobis non est.
Guius uerbis ia cob. aoncordans
ait: inmultisenim offendimx
omnes Siautem peccata pr&e¬
rita infideiꝑceptione dinis¬
sasunt. & adhuc postfidem ad
peccatum dec̾linatur. quar nob
erit presuptio iustitiaeꝰ. quȩ
spesuitar ꝑmanentis. nisi ut
hunc dum adhuc inter portam
orientis & aquilonis sumus
Aduiam australem mentis o¬
culos leuemus. qua tͥnus ex
sca caritate feruentis calor nos
amoris liber& aculpa tepõris
& frigoris: sint ergo gazo filitia
interportam orientis & aquilo¬
nis Sedsicut dictumest
adaustralem uiam facies iaten¬
dant: ut inter hoc quod nati
infide sumus & quod post
adpeccata de lapsi despepi &a¬
tis presumimus exerct amus
nos m& ipsos in ardo recaritatis.
& ibi tendamus oculos cordis

Expanded text:
post perceptam fidem adhuc aliquatenus in frigore culpae torpescit. Quis enim in hac vita valeat post fidem sine culpa vivere, cum Joannes dicat: Si dixerimus quia peccatum non habemus, ipsi nos seducimus, et veritas in nobis non est ? Cujus verbis Jacobus concordans, ait: In multis enim offendimus omnes . Si autem peccata praeterita in fidei perceptione dimissa sunt, et adhuc post fidem ad peccata declinatur, quae nobis erit praesumptio justitiae, quae spes vitae permanentis nisi ut nunc, dum adhuc inter portam Orientis et Aquilonis sumus, ad viam Austri mentis oculos levemus, quatenus, ex sancta charitate ferventes, calor nos amoris liberet a culpa torporis et frigoris? Sint ergo gazophylacia inter portam Orientis et Aquilonis; sed, sicut dictum est, ad Australem viam facies intendant, ut inter hoc, quod nati in fide sumus, et quod post, ad peccata delapsi, de spe pietatis praesumimus, exerceamus nosmetipsos in ardore charitatis, et ibi tendamus oculos cordis,
Abbreviated transcription (Latin):
myrram uero corpora mortua
condiuntur. ne uermibus cor¬
rum pantur.: Mrrraergo &
thuris sacrificium offerunt. quͥ
& carnem afficiunt ne eis corru¬
ꝓtionis uit iadominentur. & re¬
dolentem in conspectudni amo¬
rissui hostiam incendamt᷑.
Seque ipsos dõ in scis uirtutibus
ex hibent : Vnde& illic subditur
& uniuersi pulurris pigmen¬
tarii puluis est pigmentarii
uirtus bene operantis. & notan¬
dum quoduirtutes beneo peran¬
tiͦdo non pigmenta sed pulues
dicuntur.: Cum enim quaẽ¬
lib& bonaagimus. pigmenta
offerimus: cum uero ipsa &iam
bona quȩ agimus r&ractamus.
& nequid inhis sinistrumsit
iudicio r&ractationis ad ten¬
dimus: Quasi expigmentis
puluerẽ facimus ut orationẽ
uram perdiscr&ionem & amore
subtilius incendamus.. Ecce haec
ut dño largiente potuimus coram
mo enim inere prebendat. Si post
h& c alocutione cessa uero: quia
sicut omnes ternitis nr̃a etribu¬
lationes excreuerunt: undꝗt

Expanded text:
myrrham vero mortua corpora myrrham vero mortua corpora condiuntur, ne vermibus corrumpantur. Myrrhae ergo et thuris sacrificium offerunt qui et carnem affligunt, ne eis corruptionis vitia dominentur, et redolentem in conspectu Domini amoris sui hostiam incendunt, seque ipsos Deo in sanctis virtutibus exhibent. Unde et illuc subditur, Et universi pulveris pigmentarii, pulvis enim pigmentarii, virtus bene operantis. Et notandum quod virtutes bene operantium non pigmenta, sed pulvis dicuntur; cum enim quaelibet bona agimus. pigmenta offerimus; cum vero ipsa etiam bona quae agimus retractamus, et ne quid in his sinistrum sit, judicio retractationis attendimus, quasi ex pigmentis pulverem facimus, ut orationem nostram per discretionem et amorem subtilius incendamuut Domino largiente potuimus, corammo autem me reprehendat si post hanc locutionem cessavero, quia, sicut omnes cernitis, nostrae tribulationes excreverunt. Und
Abbreviated transcription (Latin):
oratio ꝓspiciebatur. cuminspon¬
si laudedicȩtur. Quarest istaquȩ
ascendit perdesertum sicut
uirgula fumiexaromatibus
merrae & thus & uniuersi
pulueris pigmentarii. Sc̃a
quippe electorum ecclesia cũ
ab hocmundo in scĩs precibus ar¬
denti amore seerigit. ꝑ defertũ
quod deserit ascendit: qualiter
uero ascendat: adiungit: sicut uir¬
gula fumi ex aromatibus: fumꝵ
deincensonascitur: & ꝑpsalmis¬
tam dicitur Dirigatur oratio
a. sicut incensum in conspec
tuo: fumus excutere lacrim¬
as sol&. Itaq fumus estex
a romatibus compunctio ora¬
tionis. concepta ex uirtutibus a¬
moris: qu&̧amen oratio fumiuir¬
gula dicitur: Quiadum sola cę¬
lestia postulat : secr&a ꝓgreditur.
& notandum quodnon uirga
Seduirgula noncupatur. quia
interdum in conpunctionis ardo¬
re tantȩ subtilitatis estuis amo¬
ris : uthanc nec ipse animus po¬
ssit conphendere. qui iblumina¬
tusmeruit habere: bene autem
legedñi in sacrificio incenditur: ꝑ¬

Expanded text:
oratio jam prospiciebatur, cum in sponoratio jam prospiciebatur, cum in sponsae laude diceretur: Quae est ista quae ascendit per desertum sicut virgula fumi ex aromatibus myrrhae et thuris, et universi pulveris pigmentarii ? Sancta quippe electorum Ecclesia cum ab hoc mundo in sanctis precibus ardenti amore se erigit, per desertum quod deserit ascendit. Qualiter vero ascendat adjungit: Sicut virgula fumi ex aromatibus . Fumus de incenso nascitur, sicut per Psalmistam dicitur: Dirigatur oratio ea sicut incensum in conspectu tuo . Fumus excutere lacrymas solet. Itaque fumus est ex aromatibus, compunctio orationis concepta ex virtutibus amoris. Quae tamen oratio fumigula dicitur, quia Deum sola coelestia postulat. Sic recta progreditur, Et notandum quod non virga, sed virgula nuncupatur, quia interdum in compunctionis ardore tantae subtilitatis aestuat vis amoris, ut hanc nec ipse animus possit comprehendere, qui illuminatus meruit habere. Bene autem lege
Abbreviated transcription (Latin):
quippe testamenti ipsenobis fac¬
tus est : de quo seriptum nouimus.
in quosunt omnes thesauri sapi¬
entiae & scientiae abscondra.
Arca intrauelumest redeptor
nr̃ti in carlo  Alta re uero aureu
uinquo thimiam a incenditur an¬
te uelum: qui a scͥorum corda quȩ
cum magnis uirtutibus indi a¬
more succensa sunt ꝑ scm deside¬
rium in illo ardent. quem adhuc
reuelata facie ui dere possunt.
Inter artam quippe & altareuelu
est : quia hoc quodnos adhue
auisionedi separat corruptio¬
nis urae obsta culum remotum
nonest. Sed quousque anteis¬
lum sumus. oport& ergo ut quasi
thimiatis incensum flamma a¬
moris ardeamus: ꝑ conpnctionis
autem lacrimas Nil terreni:
uiltransitorium quȩ reredeben
solus nobis ipsen sufficiat. qui fe¬
cit omnia: transcendamus per
desiderium omniaut mentem
colligamus in unum: non iamti¬
more poenarum non memoria
uitiorum sedamoris flamia
succensi ardeamus in lacrimiscu
odorae uirtutum Istaelectoꝵ

Expanded text:
quippe testamenti ipse nobis facquippe testamenti ipse nobis factus est de quo scriptum esse novimus: In quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi . Arca intra velum est Redemptor noster in coelo. Altare vero aureum in quo thymiama incenditur ante velum sanctorum corda, quae cum magnis virtutibus in Dei amore succensa sunt, per sanctum desiderium in illo ardent quem adhuc revelata facie videre non possunt. Inter arcam quippe et altare velum est, quia hoc quod nos adhuc a visione Dei separat corruptionis nostrae obstaculum remotum non est. Sed quousque ante velum sumus oportet ut quasi thymiamatis incensum flamma amoris ardeamus. Per compunctionis autem lacrymas nil terrenum, nil transitorium quaerere debemus. Solus ipse nobis sufficiat qui fecit omnia. Transcendamus per desiderium omnia, ut mentem colligamus in unum. 1429 Non jam timore poenarum, non memoria vitiorum, sed amoris flamma succensi, ardeamus in lacrymis cum odore virtutum. 22. Ista electorum
Abbreviated transcription (Latin):
pertimorem plangunt. alia uero
iamse per amorem lamentis af¬
ficiunt: Multinamq: i peccatorũ
suorum memores dumsupplicia
a&na pertimes cunt cottidianis
se lacrimis affligunt. planguNł
mala que fecerunt . & incendui
uitiaigne: compunctionis. quorũ
adhuc suggestiones incordepati¬
untur. ⁊ Quidisti nisi altare sunt
atreumin quo carnes ardent. quia
adhuc ab eiscarnalia operaplan¬
guntur: aliiuero carnalibus uiti¬
is liberi aut longis iam fl&ibus
securi amoris flammna in conpune¬
tionis lacrimis in ardescunt.
Caelestis patriae premia cordis
oculoͥs ꝓponunt. supernis ciui¬
bus inter esseconcupiscunt
Dura t̾is appar& seruitus longitu¬
do peregrinationis suar. regemin
decoresuo uidere desiderant. &
flerecottidiae ex eius amore non
cessant. Quidisti nisi altare st
aureumꝰinquorum corde aroma¬
ta incensa sunt. qui a uirtutes ar.¬
dent Beneautem derodem alta¬
ridicitur. quod ante uelũ areh
sit positum in sca scõrum. Arca

Expanded text:
per timorem plangunt, alii vero per timorem plangunt, alii vero jam se per amorem in lamentis afficiunt? Multi namque, peccatorum suorum memores, dum supplicia aeterna pertimescunt, quotidianis se lacrymis affligunt. Plangunt mala quae fecerunt, et incendunt vitia igne compunctionis, quorum adhuc suggestiones in corde patiuntuaereum, in quo carnes ardent, quia adhuc ab eis carnalia opera planguntur? Alii vero a carnalibus vitiis liberi, aut longis jam fletibus securi, amoris flamma in compunctionis lacrymis inardescunt, coelestis patriae praemia cordis oculis proponunt, supernis jam civibus interesse concupiscunt. Dura eis apparet servitus, longitudo peregrinationis suae. Regem in decore suo videre desiderant, et flere quotidie ex ejus amore non cessant . Quid isti nisi altare sunt aureum, in quorum corde aromata incensa sunt, quia virtutes ardent? Bene autem de eodem altari dicitur quod ante velum arcae sit positum in sancta sanctorum. Arca
Abbreviated transcription (Latin):
afflictum: quod hostia dicitur
& uiuens. qui auiuit in uirtutibus.
& est auitus occisum: hostia uide¬
lic&. quiaiam huic mundo est
a prauis actibus mortuum. T̃NI¬
uens autemquia cunrtaquar p¬
ual& bona operaturo sed qui a
sub altaris nom in ede compuncti¬
onis flamia sermo seintulitne¬
cessarium puto quȩ sit diuersitas
esdem conꝓunctionis ostendere :
Alia quippe conpunctio est quȩ
peramorem nascitur: alia quae
pertimorem : quia aliud est sup¬
plicia fugere aliud prȩmia
desiderare: Unde & in tab̵ nacu
lo perlegem duo altaria fieriui¬
bentur.: unumui delic& exteri¬
us: aliud uero interius Vnu
in atrio. Aliud ante arcam:
V num quod aere operatũ est:
aliud quodauro uestitur atq
in altari greo cremantur car¬
nes inaltari uero aurco incen¬
duntur aromata Quidesthoc
fratres carissimi quod foris con¬
cremantur carnes intus aro
matau Nisi quod cortidue
uidemus qui aduos unt conpunc¬
tonis genera. at quealia adhuc

Expanded text:
afflictum. Quod et hostia dicitur, afflictum. Quod et hostia dicitur, et vivens, quia vivit in virtutibus, et est a vitiis occisum. Hostia videlicet, quia jam huic mundo est a pravis actibus mortuum; vivens autem, quia cuncta quae praevalet bona operatur. 20. Sed quia sub altaris nomine de compunctionis flamma sermo se intulit, necessarium puto quae sit diversitas ejusdem compunctionis ostendere. Alia quippe compunctio est quae per timorem nascitur, alia quae per amorem, quia aliud est supplicia fugere, aliud praemia desiderare. Unde etiam lo per legem duo altaria fieri jubentur, unum videlicet exterius, aliud vero interius; unum in atrio, aliud ante arcam; unum quod aere coopertum est, aliud quod auro vestitum, atqui in altari aureo cremantur carnes, et in altari aureo incenduntur etiam aromata. Quare hoc, fratres charissimi, quod foris concrematumata, nisi hoc quod quotidie videmus, quia duo sunt compunctionis genera, quia alii adhuc