comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui peregrinantur apuduos Eentes incireuitu nostrosunt quȩ necdum gediderunt:
spem tamen fidei & salutis habent: quia ipsis missum euangelium est. Sicut paulus in
antio chia adiudeos dicebat: Ecce conuestimur ad gentes: sic erum prȩcepit niobis dũs
Dehisnobis serui & ancillȩ conquirantur : id est quiꝑ uerbum docentur. Vnde&xecos
quido cuerunt: dominos appellant: Quod demonstrat ipphilippis custos carceris qui
ad paulum & sulȩam dicebat. Domini quid me oporteat facere ut saluus fiam ĩ. Sed
quiramus⁊ Dicit autem in quilinos hic iudeos qui habitant quidem inlumine nostr
nontamen uolunt eioculos mentis ac comodare. abscondentes eius lucernam subino¬
dio propter quod non simpliciter in quilinos. Lxx ediderunt sed filios inquili non
qui sunt in uobis quod atheo dociore & simmacho planius seriptum est. Afilus ꝑaqui
in quilinorum quihabitant in uobis: dequib chẽ dauid. In habitabuñ & absionident :

Expanded text:
 potentiam. Gentes quae in circuitu nostro sunt quae necdum crediderunt, spem tamen fidei et salutis habent, quia ipsis missum Evangelium est: sicut Paulus in Antiochia ad Judaeos dicebat: Ecce convertimur ad gentes, sic enim praecepit nobis Dominus , de his nobis servi et ancillae conquirantur, id est qui per verbum docentur; unde et eos qui docuerunt dominos appellant, quod demonstrat in Philippis, custos carceris, qui ad Paulum et Syllam dicebat: Domini, quid me oportet facere ut salvus fiam? Sed et quiramus. Dicit autem inquilinos hic Judaeos qui habitant quidem in lumine nostro, non tamen ei volunt oculos mentis accommodare, abscondentes ejus lucernam sub modio. Propter quod non simpliciter inquilinos Septuaginta ediderunt, sed filiorum inquilinorum qui sunt in vobis, quod a Theodotione et Symmacho planius scriptum est: A filiis inquilinorum qui habitant in vobis. De quibus dixit David: Inhabitabunt et abscondent .
Abbreviated transcription (Latin):
cõnputabit autẽ ab anno quosem &ipsum uendidit ei usq ad annũ iubilei siue remissionis.
a quo uidelic& peccans eguit consilio & dostrina usque dũ in tegram &õtumodã peragat
paenitentiã : In qua remissionẽ accipieus x qualis cifiat quipenitus non peccauit: Quid auctẽ
tractabit quib uistutib & corrationib eã quȩ ꝑstudiosã penitentiã est remissionem apore¬
hendere cxp̃cedere posst: Sicut enim qui pecuriam reddit redẽptori: Arinũ remissionis exc
pestare opus ũhabebatt: Erat autemquix quagesim quiiublcus dicebatur. Siequi
peccatũ ad ddendum illud aquales siuepa res uistutes ex quirit p̃cedit penitentiã astio nil
bonis se redimens: Quod demonstrat zacheus. quicũ plurimoꝵ plurima sustulis secit̃
eguit sacco &cinere & lacrimis &oratione. hicenĩ nob̵ est anuus remissionis sic̃ õniaha
habens quȩ nob frusti ficent remissionẽ ũ indiguit autẽ quia peccata quidẽ erant pecu¬

Expanded text:
Computabit autem ab anno quo semetipsum vendidit ei, usque ad annum jubilaei sive remissionis, a quo videlicet peccans eguit consilio et doctrina, usque dum integram et omnimodam peragit poenitentiam, in qua remissionem accipiens, aequalis ei fiat, qui penitus non peccavit. Quid autem tractabit? Quibus virtutibus et correctionibus eam quae per studiosam poenitentiam est remissionem apprehendere et praecedere at autem quinquagesimus, qui jubilaeus dicebatur: sic qui peccatum ad delendum illud, aequales sive pares virtutes exquirit, praecedit poenitentiam actionibus bonis se redimens: quod demonstrat Zachaeus, qui cum plurimorum plurima sustulisset, non eguit sacco et cinere, et lacrymis et oratione. Hic enim nobis est annus remissionis, sic omnia habens quae nobis fructificent remissionem. Non indiguit autem, quia peccata quidem erant pecu
Abbreviated transcription (Latin):
ones relinquens Adhesittimori diuino Nono port& ergo israhelitȩ mulierem
& sapientiam spiritalis scripturae exteriori sapientiae coire. Ita ut e subiciatur
&cum quiexeis nascitur uidelic& eum quiexutra quedocexur. Nonsolum filium
israhelitidis Sodefiliũ egrptiicẽ: Cumsapiat uidelic& quȩ eni.ptusunt. ex gete¬
riori sipientia seconiungat & exquȩ illinc sunt dogmata optinere uelit. Siaũt
aliquando hocfi& & quispiam talis fuerit inter filios intellegibilis fidelis is tahel &
in castris qđ est eoclesia quã iacob infigura ꝑ sonium uidens dicebat castradi sunt hac¬

Expanded text:
s retineri videtur. Non oportet ergo Israelitae mulierem, et sapientiam spiritalis Scripturae, exteriori sapientiae coire, ita ut et subjiciatur, et eum qui ex eis nascitur, videlicet eum qui ex utraque docetur, non solum filium Israelitidis, sed et filium Aegypti esse, cum sapiat videlicet quae Aegyptii sunt, et exteriori sapientiae se conjungat, et ea quae illinc sunt dogmata obtinere velit. Si autem aliquando hoc fiet, et quispiam talis fuerit inter filios intelligibilis fidelis Israel et in castris, quod est Ecclesia ; et qui
Abbreviated transcription (Latin):
ne modisomnib quidem p̃ peccare exigit uirtutes autẽ exigit securdũ possibilicatẽ propt̃ quo dde
uirginitate sinciexs Nonom̃s capiuntin quið: sedadex̃ possidendo docens: Siuis inquit ꝑfastus esse
imandato p̃ dixit Sicergofratestaus uiuit apudte. pecigiam tuam pondabis adusurẽ : e frugum
suꝑ habundantiam none ogers dpaulũ imitare dicenems factussũ in firmes infirmis: pihileos ad
ustutis rationem exigas plis u propria uistute Siautẽ dicas forsitancos pesse sedi firmos sesigere
hociam nonẽ tuũ sedillius est quiscit quuiduere possumus. quidoxit ad illũ quitalentũ abscondit
Oportebut te dare pecuniã mec̃ pũ mularus & egouem eus cũusuris utiq exegissem eam ⁊Atones
condȩpriatus quia usurã p̃accepit. Sed quia pecuni am pand edit: Sibim& ipsienim pater familiass

Expanded text:
re exigit, virtutes autem exigit secundum possibilitatem. Propter quod de re exigit, virtutes autem exigit secundum possibilitatem. Propter quod de virginitate sanciens, non omnes capiunt, inquit. Sed et de non possidendo docens: Si vis, inquit, perfectus esse ; in mandato praedixit: Si ergo frater tuus vivit apud te, pecuniam tuam non dabis ad usuram, et frugum superabundantiam non exiges. Sed Paulum imitare dicentem: Factus sum infirmis infirmus . Nihil eos ad virtutis rationem exigas plus a priore virtute. Si autem dicas forsitan eos posse, sed infirmos se fingere, hoc jam non est tuum, sed illius est qui scit quid vere possumus, qui dixit ad illum, qui talentum abscondit: Oportebat te dare pecuniam meam nummulariis, et ego veniens cum usuris utique exegissem eam . Et non est condemnatus quia usuram non accepit, sed quia pecuniam non dedit; sibimetipsi enim paterfamilias
Abbreviated transcription (Latin):
lito &ix quilino uult: proselitus autem poster siue aduepa est ꝙ nunc ad finem uerut:
It quilinus autem noster quineedum propriam domũ hab& sednrã amͦ moitiope &edi¬
ligenti instructione eg& ut protegatur. & nonquem armodum sinedomo huc &cilluc
err&: Sicergo auxilamus infirmo fratri ut uiuat nobiscum : & piullatenus mouatur
a conuer sationedĩ alienus effcctus uiuexs nobiscum. Id est ꝑnos & ꝑnram̃ dodtrinam quẽ
admodum quibusdim crbis bonis confortatus: Oport& arutemei sicut infirmo condescendye
&m&ri qussecundum uirtutem eiussunt propt̃ ace subdidt. Neaccipias usuras abeo pecam¬
plius quam dedisti, Neforte cum infirmus factus sit & a priori regula hominuitur. habun¬
dantius ab co uirtutũ operationem exigamus: Sed prouoamus eũmapũq eius ut in firmi
sustentemꝵ: Caputq cũ tantũ modolegis &hiunoꝵ manditoꝵ. Ioest ut non pecc& exigentes:

Expanded text:
t inquilino vult. Proselytus autem noster sive advena est, qui nunc ad fidem venit; t inquilino vult. Proselytus autem noster sive advena est, qui nunc ad fidem venit; inquilinus autem noster, qui necdum propriam domum habet, sed nostra admonitione et diligenti instructione eget ut protegatur, et non quemadmodum sine domo huc et illuc erret; sic ergo auxiliamur infirmo fratri ut vivat nobiscum, et nullatenus moriatur, a conversatione Dei alienus effectus, vivens nobiscum, id est, per nos et per nostram doctrinam, quemadmodum quibusdam cibis bonis confortatus. Oportet autem ei sicut infirmo condescenderi quae secundum virtutem ejus sunt. Propterea subdidit, ne accipias usuras ab eo, nec amplius quam dedisti, ne forte cum infirmus factus sit, et a priori regula imminutus, abundantius ab eo virtutum operationem exigamus, sed provocemus eum manumque ejus ut infirmi sustentemus, caputque eum tantummodo legis et divinorum mandatorum, id est, ut non peccet exigentes;
Abbreviated transcription (Latin):
nis sp̃i teclis littera siquidem pauperis exigit subuentionem: & poque claudi. ergee eum uis¬
cere petenti mutuum: Hac nego tiari depiupertatecius super habundantiam exiendo
&usuram ꝑcipiendo &lucrum depi&ate captando: Sp̃s autem. apagoge demorstrat: quomo¬
do oporteat utieis q ille pauꝑ tate pauperes fastisunt. Dequadiunid clamabat. Citonos an¬
ticip& misericordiatua quia pauperes facti sumus nimis. Sic ergo secundum ordineni his que
ditasunt interdimus:. Si adtenuatus fuerit fratertuus &infirmus manu& susctperis cum. Qua¬
suduenum &perogrinum & uixerit terum Fratrem uruiuscuiusq hicequalem dignitate
a conuersationedicit: Hic si inoperatione uirtutum infirmatus fuerit. hocest enim
in firmari manu. propter quod aquila si excederit inquid fratertuus & culpauerit
manuscius tecuauxi liarii secundum lxx interpraum sensum : Nos tam quamprose

Expanded text:
nis spiritalis. Littera si quidem pauperis exigit subventionem, et neque claudi erga eum visnis spiritalis. Littera si quidem pauperis exigit subventionem, et neque claudi erga eum viscera petenti mutuum, nec negotiari de paupertate ejus superabundantiam exigendo, et usuram percipiendo, et lucrum de pietate captando. Spiritus autem anagoge demonstrat quomodo oporteat uti eis qui illa paupertate pauperes facti sunt, de qua David clamabat: Cito nos anticipet misericordia tua, quia pauperes facti sumus nimis . Sic ergo secundum ordinem his quae dicta sunt intendimus: Si attenuatus fuerit frater tuus et infirmus manu, et susceperis eum quasi advenam et peregrinum, et vixerit tecum, fratrem uniuscujusque hic aequalem dignitate et conversatione dicit: hic si in operatione virtutum infirmatus fuerit, hoc est enim infirmari manu, propter quod Aquila si excederit, inquit, frater tuus et culpaverit manus ejus tecum, auxiliari ei, secundum LXX interpretum sensum nos tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
Sinos uobisspiritalia seminauimus magnumest si uestra carnalia m&amus: Hacergo
doctrinȩ separate erant ciuitatibus eorum : quȩ & ꝑ ipsos consistebant & ꝑ ipsos saluabatt
&uendi non poteruñ quia ad ipsos dicebatur: Gratis accepistis gratis date : Vnde &simonẽ
emere uolentem donũ sp̃s. eiusportione siue sorte priuauit : Siad tenuatus fuerit fratertuus
&infirmusmanu & susceperiseum quasi aduenam &peregrinũ & uixerit tecũ : Necccipias
usurrs abeo necamplius quam dedisti : Time dm̃tuũ ut uiuere possit frat̃tuus apudte: Pecu¬
niã tuã ñdabis ei adusurr̃ & frugũ suꝑhabundantiam non ex iges : ego dñs dr̃ ur̃t : quie duxiuos
daerra cgypti utdarem uob terrã canaar &essem ur̃ ds̃ Iu p̃senti lege duo sunt quimirari¬
logis latoris opor teat. Io est sapientia & pi&atis: Sapientia quidem: quiaquȩsunt sublimia
ꝑ ca quȩ uidentur humilia eaponit: Pi&xas autm quȩ st iucustodia litterae & aontẽplatio¬

Expanded text:
magnum est, si vestra carnalia metamus? Hae ergo doctrinae separatae erant civitatibus eorum, quae et per ipsos consistebant, et per ipsos salvabantur, et vendi non poterant, quia ad ipsos dicebatur: Gratis accepistis, gratis date. Unde et Simonem emere volentem donum Spiritus, ejus portione sive sorte privaviet infirmus manu et susceperis eum quasi advenam et peregrinum et vixerit tecum ne accipias usuras ab eo nec amplius quam dedisti time Deum tuum ut vivere possit frater tuus apud te pecuniam tuam non dabis ei ad usuram et frugum superabundantiam non exiges ego Dominus Deus vester qui eduxi vos de terra Aegypti ut darem vobis terram Chanaan et essem vester legislatoris oporteat, id est, sapientia et pietas: sapientia quidem, quia quae sunt sublimia per ea quae videntur humilia exponit; pietas autem quae est in custodia litterae et contemplatio
Abbreviated transcription (Latin):
chriores oculieius uino & dentes lacte candidiores clari enini & apesti euan¬
gelici xp̃i sermones sunt. superlac legale necessaria ergo eorum quedictoo i
aliquid nocens similem & ipse sustin& maculam Iruiudicio uidelic& futuro
Sienim alterius uistuti nocuit aut conteruit ipsius conter&ur siscientiam
obscurauit eusscientia pronullo habebitur. Siuerbis doctor aelibus uocuit
&xeius ser mones in fructuososci atque inutiles iudex effici& propter quoton¬

Expanded text:
chriores sunt oculi ejus vino, et dentes lacte candidiores . » Clari enim et aperti evanchriores sunt oculi ejus vino, et dentes lacte candidiores . » Clari enim et aperti evangelici Christi sermones sunt, super lac legales. Necessarie ergo eorum quae dicta sunt aliquid nocens, similem et ipse sustinet maculam, in judicio videlicet futuro. Si enim alterius virtuti nocuit aut contrivit, ipsius conteretur. Scientiam obscuravit, ejus scientia pro nullo habetur. Si verbis doctoralibus nocuit, et ejus sermones infructuosos ei atque inutiles judex efficiet
Abbreviated transcription (Latin):
errare fecit : Uenia omnino dignus est: Si autem ponsic per cussit ut ꝑfecte
eum adimpieatem perducer& : Ꝙ extoto cum errare facer& ado. Omnino
autem quȩdam ei dixerit Autegerit maculam peccati in rogauit secundum
hoc & panam sustinebit Aitenim Quiiprogauerit maculam cuilib& ciuiũ
suorum sic̃fecit fiat ei frãituram profractura. Siue ut septua gintae contritionẽ
procontritione oculum prooculo. Dentem prodente Siue enim uistuten
quam habuit ciuis siue proximus ille mala docens. Aut suadens. Aut scandaliras
Aut derahens & calumni as contriuit Siue oculum eius uidelic& scientiaro
unum quod lib& predictorum Agens. eaecauit Aut dentem uistutem uerboꝵ
Dentes enim prouerbis scriptura accipere sol& quod ostendit dauid dicens:
acuta: Dexpõ autem lacobpatriarcha in benedictionibus dicebat. pul¬

Expanded text:
errare fecit, venia omnino dignus est, si autem non sic percusserit ut perfecte errare fecit, venia omnino dignus est, si autem non sic percusserit ut perfecte eum ad impietatem perduceret, et ex toto eum errare faceret a Deo, omnino autem quaedam ei dixerit aut egerit, et maculam peccati irrogaverit, secundum hoc et poenam sustinebit. Ait enim: Qui irrogaverit maculam cuilibet civium suorum, sicut fecit, ei fiat. Fracturam pro fractura: sive, ut Septuaginta, contritionem pro contritione, oculum pro oculo, dentem pro dente. » Sive enim virtutem quam habuit, cujus sive proximus ille mala docens aut suadens, aut scandalizans, aut detrahens aut calumnians contrivit, sive oculum ejus videlicet scientiarum, unum quodlibet praedictorum agens caecavit; aut dentem, verborum virtutem. Dentes enim pro verbis Scriptura accipere solet, quod ostendit David dicens: acuta. De Christo autem Jacob patriarcha in benedictionibus dicebat: « Pul
Abbreviated transcription (Latin):
sentia subdidit: Quiper cusserit & occiderit hominem. Siue secundum lxx. Quiper¬
cusserit apumã hominis morte moriatur: Ꝙquis hominis percutit arumami suu¬
Nisiquicum iulicitat adimpi&atem quieum adblasphemos trant sermones i quibus ine¬
reuir pessima peccati morte. quȩ uoerest mors cerimȩ. Propter qđ morte morihunc
quitalisest prexipit: Hictamer a nimãdicers hõminis anuim alem maxim e hominẽ
dicit idest cum quinon potest intellegere quȩ sunt sp̃s. Dequo ait paulus. dcumalis
aitem homo ponꝑcipit eee que sunt sp̃s. Stultitiã erum illi. &non potest intellozihe
quia spiritalitr examinatur: Quem quiper eusserit morte moritur Sed &siꝑ
cusserit anuimal uidelice&eum. quipecoris modo uiuit. Dequo ait dauids.
H omo cum iu honore ess& Non intellexit comparatus est iumentis iusipientib¬
& similis fadtus est cis Redde uicarium tocst arimam proapimae. paetenim quia
peccatorem Aut popularem & ton habentem discr&ionem subtilem dedo

Expanded text:
er. Qui percusserit et occiderit hominem, sive secundum LXX, qui percusserit animam hominis morte moriatur. Et quis hominis percutit animam, nisi qui eum illicitat ad impietatem, qui eum ad blasphemos trahit sermones, in quibus meretur pessimam peccati mortem, quae vera est mors animae? Propter quod morte mori, hunc qui talis est praecepit. Hic tamen animam dicens hominis, animalem maxime hominem dicit, id est, eum qui non potest intelligere quae sunt Spiritus. De quo ait Paulus: Animalis autem hquia spiritaliter exanimatur, quem qui percusserit, morte moriatur. Sed et si percusserit animal, videlicet eum qui pecoris modo vivit, de quo ait David: Homo cum in honore esset non intellexit, comparatus est jumentis insipientibus similis factus est illis , reddet vicarium, id est, animam pro anima. Nec enim quia peccatorem aut popularem, et non habentem discretionem subtilem de Deo,
Abbreviated transcription (Latin):
Nisidñs exercituum reliquiss& nobis semen : quasi sod oma factiessemus. & qua sigo¬
morra similes fuissemus : Sienim non relictum ess& apostolorum semeꝵ. Nihil prohi¬
ber & in modum gomorre & sodome omnem plebem iudai cam perire: Sed apostolorũ
causa nonomnes perierunt: quorum uir tutes & possessiones quales erant in paucis hiscon¬
sidera uerbis: Suburbina autem eorum Nonueniunt: quia possessio sempiter naest: Quoꝵ
a postolorum uidelic&. huenim esse leuita dictqͥ sunt: horum suburbana siue agri nonuon¬
dunt᷑: Ioest conuersationes &uistutes &doctrinȩ : Haecenim a grorum uicȩ colebant . Ita
uc paulus deeis dicer&: Quis plantauit uinecm & defructucius noned& : &rursus. Dugnꝵ
est operarius mercedesua: & rursus: Num quid debubus cura est dõ: Ande nobis utiq

Expanded text:
Nisi Dominus exercituum reliquisset nobis semen, quasi Sodoma facti essemus, et quasi GoNisi Dominus exercituum reliquisset nobis semen, quasi Sodoma facti essemus, et quasi Gomorrha similes fuissemus . Si enim non relictum esset apostolorum semen, nihil prohiberet in modum Gomorrhae et Sodomae omnem plebem Judaicam perire, sed apostolorum causa non omnes perierunt, quorum virtutes et possessiones quales erant, in paucis his considera verbis: Suburbana autem eorum non veneunt, quia possessio sempiterna est. Quorum? Apostolorum videlicet: hi enim esse Levitae dicti sunt; horum suburbana sive agri non venduntur, id est, conversationes et virtutes et doctrinae, haec enim agrorum vice colebant, ita ut Paulus de eis diceret: Quis plantavit vineam, et de fructu ejus non edet? Et rursus: Dignus est operarius mercede sua . Et rursum:
Abbreviated transcription (Latin):
in iubeleo reuertentur addominos: Quare autem dictum est sequitur. Quia domus
urbium leuitarum propossessionibus sunt interfilids israhel: Id est propterex apostoloꝵ
cognationem intelligibilium enim leuitarum : a postolorum possessio inmedio filiorum irł
erat: Sicut cognouimus quia p&rus & iohannes sortem apostolatus. in predicatione
eorum qui ex circumcisione erant ꝑceperunt: Sed & aliomodo apostolis possessio ix
medio filiorum israhel erat. circum cisionem enim habebant &ipsi: & secundum legẽ
israhel semper urxerant propter quod &eorum erant ipsedomus ciuitatum: Ab ipsis
enim erant liberate. & quicum que saluati sunt ꝑ eossaluatisunt & cum in digni essent
ꝓpt̃ blas phemiam quã cõmiserunt ineruaem & quam rursus postresur rectionem p̃sũp¬
serunt : Honore tam enapostolorũ qui & antecrucom crediderunt : & incruce. uel &iam
p̃crucẽ ꝑmanserunt infidesus cepti sunt : & quia hoc uerum est. Disce esaiam dicente:

Expanded text:
in jubilaeo revertentur ad dominos. Quare autem hoc dictum sit, sequitur: Quia domus urbium levitarum pro possessionibus sunt inter filios Israel, id est, propter apostolorum cognationem: intelligibilium enim levitarum apostolorum possessio in medio filiorum Israel erat, sicut cognovimus, quia Petrus et Joannes sortem apostolatus in praedicatione eorum qui ex circumcisione erant perceperunt. Sed et alio modo, apostolis possessio in medio filiorum Israel erat, circumcisionem enim habebant et ipsi, et secundum legem Israel semper vixerant, propter quod et eorum erant ipsae domus civitatum, ab ipsis enim erant liberatae, et quicunque salvati sunt, per eos salvati sunt. Et cum indigni essent, propter blasphemiam quam commiserunt in crucem, et quam rursus post resurrectionem praesumpserunt, honore tamen apostolorum qui et ante crucem crediderunt, et in cruce, vel etiam post crucem permanserunt, in fide suscepti sunt. Et quia hoc verum est, disce ab Isaia dicente:
Abbreviated transcription (Latin):
earum salus mundi: huautem fugiunt Nullo ꝑsequente : Nonenim quem ad modum
illi nr̃ae saluti. Inuident sic & nos illorum unde cos nec ꝑsequimur : Neccum nos ad¬
uersantur. Auer samur: sedimplemus quod esaias propheacdixit Diciteo dientibus
uobis fratres nr̃i & ab hominantibus : &omendñ glorific&ur. & uideatur in exul¬

Expanded text:
earum salus mundi . Hi autem fugiunt nullo persequente. Non enim quemadmodum earum salus mundi . Hi autem fugiunt nullo persequente. Non enim quemadmodum illi nostrae saluti invident, sic et nos illorum: unde eos nec persequimur, nec cum nos aversantur, aversamur, sed implemus quod Isaias propheta dixit: Dicite odientibus vobis: fratres nostri; et abominantibus, ut nomen Domini glorificetur, et videatur in exsul
Abbreviated transcription (Latin):
procadere offend&s. Ait ante inimicos uestros: Quid autem & aliud addidit: ꝑ sequep¬
tur uos. odio habentes uos & fugi&is. Nullo per sequente. hic quodam modo contrariũ
esse uid&ur quoddicitur: Sienim abhostib persecutionem patiuntur. Quomodo
nullo per sequente fugiunt : sed persequentur uos non ad expellendum legis lator
accepit : sed quia currendo imminerent. Ad salutem eorum festinantes: undeperse¬
quentur uos inseruit utem redigent uos simmachus erudiunt in uobis theodotion e di¬
dit: Talem nob autem &paulus persecutionem demonstrat: sequor autem. si cõnp̃hex¬
decm: in quo & cõnpiehensussum ⁊ gentes ergo &sicum dauid deiud eisdicunt. Non¬
ne quite oderunt d̃s oderam illos. Uerum tamen eorum instat salutifestinatq & orat
Scit exim quia adsumptio earum sicut ait paulus. Uita est exmortuis & plenitudo

Expanded text:
pro cadere offendetis, ait, ante inimicos vestros. Quid autem aliud addidit? Persequenpro cadere offendetis, ait, ante inimicos vestros. Quid autem aliud addidit? Persequentur vos odio habentes vos, et fugietis nullo persequente. Hic quodammodo contrarium esse videtur, quod dicitur. Si enim ab hostibus persecutionem patiuntur, quomodo nullo persequente fugiunt? Sed persequuntur vos, non ad expellendum legislator accepit, sed quod currendo imminerent ad salutem eorum festinantes. Unde, Persequentur vos, in servitutem redigent vos, Symmachus: Erudiunt in vobis, Theodotion edidit. Talem autem nobis et Paulus persecutionem demonstrat: Sequor autem si comprehendam, in quo et comprehensus sum . Gentes ergo et si cum David de Judaeis dicunt: Nonne qui te oderant, Deus, oderam illos? Verumtamen eorum instat saluti, festinatque et orat: Scit enim quia assumptio earum, sicut ait Paulus, vita est ex mortuis, et plenitudo
Abbreviated transcription (Latin):
& corde intellegant: Cernisquiaquem ad modum fecerunt ipsi sic& xp̃s eis fecit:
Quia enim eius irritum facere pactum siue testamentum studuerunt recte eorum oculas
&cor excecauit. & ardorem siue haec teriam conficientem oculos eorum &animas con¬
sum mentem eisdedit: Sed quid his ad didit᷑ frustra ser&s sementemquȩ ab hostib deuo¬
rabitur: frustraenim illis proph&arum & legis proferunt semina & doctor ales illinc
seminant sermones non habentes terram festilem adintelligibilium dogmatũ fruitũ
sibi ꝑiafidelitatem & inuidiam contrarios fecerunt: & ponam faciem meam contrauos
secundum proph&icam illacm uocem: Uultus autem dñi suꝑ facientes mala. utperdat
deerra memoriameorum: &corri&is coram hostib uestris: Gentiles enim quosinimi¬
cossibi iudicant. Coram eis cadunt insalute corum offendentes : Vndesymmachus

Expanded text:
et corde intelligant . Cernis quia quemadmodum fecerunt ipsi, sic et Christus feciet corde intelligant . Cernis quia quemadmodum fecerunt ipsi, sic et Christus fecit eis; quia enim ejus irritum facere pactum sive testamentum studuerunt, recte eorum oculos et cor excaecavit, et ardorem sive hecteriam conficientem oculos eorum et animas consumentem eis dedit. Sed quid his addidit? Frustra seretis sementem, quae ab hostibus devorabitur; frustra enim illis prophetarum et legis proferuntur semina, et doctorales illinc seminant sermones non habentes terram fertilem ad intelligibilium dogmatum fructum. sibi per infidelitatem et invidiam contrarios fecerunt. Et ponam faciem meam contra vos, secundum propheticam illam vocem: Vultus autem Domini super facientes mala, ut perdat de terra memoriam eorum, et corruetis coram hostibus vestris . Gentiles enim, quos inimicos sibi judicant, coram eis cadunt, in salute eorum offendentes. Unde Symmachus
Abbreviated transcription (Latin):
ni &tollunt nostrum & locum & gentem: Ergo nonqui alegi aut proph&is con¬
traria docebat : Nam nimis cis consona docuit. sed sui amoris causa suiq causa negoti ser¬
monib: eius nonobo ediebant: Hoc ergo perculsi morbo oculossuos conficiebant: &ani¬
mas consumebant: Nonsolum ex ardescentes furore. &inuidia corrupti : Sed ut
semel in firmatimente : & cogitationes non nimissanas addiscrecionem fastorũ
dictoꝵ ue: habentes in dominicis uerbis. & mira culis interiores suos oculos conficiebant
& animã consumebant. Ita uitexclamarent: Usquequo animã nostram tollis ÷
Situes xp̃s dic nob̵palam: Quod utiq: anima infidelitatis consumptioni subiaaentes era
Sed& ohannes hac decis dicit: Propterea non poterant credere : Quiarur susdixit es auas
eeoȩcacor populihuius. &aures cius ad graua nequando oculissuis uideant & aurib audiantt

Expanded text:
ni, et tollent nostram et locum et gentem . Ergo non quia legi aut prophetis conni, et tollent nostram et locum et gentem . Ergo non quia legi aut prophetis contraria docebat, nam nimis eis consona docuit, sed sui amoris causa, suique causa negotii, sermonibus ejus non obediebant. Hoc ergo perculsi morbo, oculos suos conficiebant et animas consumebant, non solum exardescentes furore, et invidia corrupti, sed ut semel infirmati mente, et cogitationes non nimis sanas ad discretionem factorum dictorumve habentes in Dominicis verbis, et miraculis, interiores suos oculos conficiebant, et animam consumebant, ita ut ad eum clamarent: Usquequo animam nostram tollis? Si tu es Christus, dic nobis palam . Quod utique, quia animae infidelitatis consumptioni subjacentes erant. Sed et Joannes haec de eis dicit: Propterea non poterant credere, quia rursus dixit Isaias: Excaeca cor populi hujus, et aures ejus aggrava, nequando oculis suis videant, et auribus audiant,
Abbreviated transcription (Latin):
trans grediebantur ut cuangelicum testamentum. Inirritum deducerent :
qui illinc habebant exordium: Sic eis &ipse obscura uerba dicebat: &dificile suoꝵ
dogmatum faciebat cõnprehensionem: Sediam quȩ sequantur agnosce: Ardore
callentem oculos uestros: & anima uestra diftac ben:te: Scabies autem morbus est
corporis: Sedmanifestus insuꝑ ficia carnis: & caro eius decurrens: Morbus
autem regius: Id est fit quidem ex accensione: Manifestus autẽ &iam hic est
in suꝑ ficie carnis & pellis decurrens : &multo magis oculis insedens : Hatere autẽ
horum morborum neutrum potest : Tales erant animarum iudaicarum morbima¬
nifestȩ &mali & nequaquam ultra latentes : Emnulantes enim dñi uerbis & miracu¬
lis noniam morbos suos abscondere poterent : Sed clamaͣnt palam atq p̃dicabant
uid faciemus quia hic homo multa signa facit : Si dimittimus eum sic uenient roma¬

Expanded text:
transgrediebantur, ut evangelicum testamentum irritum deducerent, transgrediebantur, ut evangelicum testamentum irritum deducerent, qui illinc habebat exordium, sic eis et ipse obscura verba dicebat, et difficile suorum dogmatum faciebat comprehensionem. Sed jam quae sequantur agnosce: Ardore calentem oculos vestros et anima vestra distabescente. Scabies autem morbus est corporis, sed manifestus in superficie carnis, et corio ejus decurrens. Morbus autem regius, id est, hectaria, fit quidem ex accensione; manifestus autem etiam hic est in superficie carnis, et pellis decurrens, et multo magis oculis insidens: latere autem horum morborum neutrum potest. Tales erant animarum Judaicarum morbi manifesti et mali, et nequaquam ultra latentes. Aemulantes enim Domini verbis et miraculis, non jam morbos suos abscondere poterant, sed clamabant palam atque praedicabant: Quid faciemus, quia hic homo multa signa facit? Si dimittimus eum sic, venient Roma
Abbreviated transcription (Latin):
uonomittere: Sed& mandatadĩ illi ꝓpriae trangrediuntur. & cismaximȩ
inoboedientes sunt : qui exteriorẽ faciem corum Non autem iutentionem dĩ
conseruant. Planius er go a quila &theo dotior & somimachus edidisse
inueniuntur : Namillequi dem ait : Si constitutamecc repro baueris: Illiautem. si
subtilitates meas . Ioest agriuiam rennucritis : Dogmata autem dĩ. & subtilitatẽ
quȩ inspiritalem manditorum intellectum erat traens grediuntur: qui a nouo
testacmento. concordat infirmare euangelicam gratiam. Perhoc uolentes:
quod cos argu ait. Qadirritum perducatis pastumm cum: Quid autem pre
hoc minatus nimis enuim enum similis pęna est preuaricationieorum:
Ego quoque hac faciam uob quo modo uisitabo uos uelociter inegestate:
Nimis enim egentes eosdus ꝑ uerbum suum fecit in tantum ut ad inuicem dicere
urus est sermo hicquis potest cum audire : Si cut ergo sponte legis intellectum

Expanded text:
non omittere. Sed et mandata Dei illi proprie transgrediuntur, et eis maxime non omittere. Sed et mandata Dei illi proprie transgrediuntur, et eis maxime inobedientes sunt, qui exteriorem faciem eorum, non autem intentionem Dei conservant. Planius ergo Aquila et Theodotion et Symmachus edidisse inveniuntur. Nam ille quidem ait: Si constituta mea reprobaveritis: illi autem: Si subtilitates meas renueritis. Dogmata Dei et subtilitatem, quae in spiritalem mandatorum intellectum erat, transgrediuntur, quia Novo Testamento concordat, infirmare evangelicam gratiam per hoc volentes: quod eos arguens ait: Et ad irritum perducatis pactum meum. Quid autem per hoc minatus est? Nimis enim similis poena est praevaricationi eorum: Ego quoque haec faciam vobis. Quomodo? Visitabo vos velociter in egestate. Nimis enim agentes eos Dominus per verbum suum fecit, intantum ut ad invicem dicerent: Durus est hic sermo, quis potest eum audire? Sicut ergo sponte legis intellectum
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ. & qui iuditia contẽpnunt: Nisitraditionem senorum intendentes e legis¬
latoris intentionem trans gredientes : Ad hoc quod cis uidebatur legem eapo¬
nebant: quidicebant. Sicut ait dñs: Quicumꝙ dixerit patri autmatri. donũ
quod cũ ꝙ exmetibi ꝓderit : & ion honori ficauit patrem siũ & matremsuam
It est quicum que docerit parentib: uota sunt dõ ea quȩ ab eo : Ipscenim camuxus
& oblitionẽ obtulicos qui generauerunt honorare noncogitur: Quisunt qui
nomen eius omnia faciunt mandata : nisiquia ueum & ciminũ deconant & nex¬
tam Relinquune autemiuditium & miscricordiam &fidem cum dr̃ cisꝑpro
ph&a dicat: Indica botibi õhomo quid dñs quȩrat acte : Utiq facere iuiditium
& diligere misericordiam : &sollicitũ ambulare cum dõ tuo: Propter quoddis
ad eos ut pate uon omnia implentes legis prȩceptir. Sed que ciussunt grauia relix¬
quentes: & qua minima agentes dicebat: Ha coportebat facere & illao

Expanded text:
ui judicia contemnunt? nisi qui traditionem seniorum intendentes, et legislatoris intentionem transgredientes, ad hoc quod eis videbatur legem exponebant, qui dicebant, sicut ait Dominus: Quicunque dixerit patri aut matri: Donum quodcunque ex me tibi proderit; et non honorificabit patrem suum et matrem suam , id est, quicunque dixerit parentibus: Vota sunt Deo ea quae habeo; ipsi enim ea, munus et oblationem obtuli, eos qui genuerunt honorare non cogitur. Qui sunt qui non ejus omnia faciunt mandata? Nisi qui anethum et acyminum decimant et mentham, relinquunt autem judicium et misericordiam et fidem . Cumnus quaerat a te, utique facere judicium, et diligere misericordiam et sollicitus ambulare cum Deo tuo . Propter quod Dominus ad eos, ut pote non omnia implentes legis praecepta, sed quae ejus sunt gravia relinquentes, et quae minima agentes, dicebat: Haec oportebat facere, et illa
Abbreviated transcription (Latin):
limonẽ dicebuat: ꝓpterca reces sit adhoram: ut &er nũ reciperes ũiam utieruũ Sedproser uo
humilite tim irtan laurtutib idest in fir matum dep̃ henderimus sechuneicuom et ceruon

Expanded text:
lemonem dicebat: Propterea recessit ad horam, ut aeternum reciperes, non jam ut servum, sed pro servo lemonem dicebat: Propterea recessit ad horam, ut aeternum reciperes, non jam ut servum, sed pro servo humiliatum tamen in virtutibus, id est, i
Abbreviated transcription (Latin):
pulsus uendiderit se tibi fratestuus Noncum opprimes seruitute famulorum Sed quas i merceu¬
narius & colonuserit usque ad annum iubelcum operabitur apudte : & posta egredier cũ libi¬
rissuis &reuest&ur ad cognationem suã & ad possessionem pitrũs uoꝵ mes erũ serusunt exego
eduxicos d&erra agypti : Nonuenient conditione seruoꝵ neaffligas eũ ꝑpotentiã scdm&uto
dm̃ tuũ : Multa litera irisa pie&ate plena est Sed multomagis sõ talis intellstus: Quantiũ uin
libeftlrs atumȩ melior est alibestate corporis : tantũ spĩtaliscontẽ platio his quietus possunt fructus
ꝑcipere clariora donat quã latera. Quia littera quidem nullatenus nos his quȩ fratribus eueriui
abuti uult idest cdñfidelib. seduelsiquis corum nob̵uenditus fuerit & qua lib& humiliatus sre¬
ces sitate nullatenus ab eo seruitiũ ser uiexigamus quem exim semel fratrem ꝑ adoptionẽ a pĩs
habumꝗ Quomodo desuceps seruũ habebimus : Vude& paulus secribens deouesumo xo fi¬

Expanded text:
mpulsus, uendiderit se tibi frater tuus, non eum opprimes seruitute famulorum sed quasi mercenarius et colonus erit. Usque ad annum iubilaeum operabitur apud te, et postea egredietur cum liberis suis et reuertetur ad cognationemNon veniant conditione servorum; ne affligas eum per potentiam, sed metuito Deum tuum. Multa littera ipsa pietate plena est; sed multo magis spiritalis intellectus. Quantum enim libertas animae melior est a libertate corporis, tantum spiritalis contemplatio his qui ejus possunt fructus percipere clariora donat quam littera, quia littera quidem nullatenus nos his quae fratribus eveniunt abuti vult, id est, confidelibus; sed vel si quis eorum nobis venditus fuerit, a qualibet humilitatis necessitate, nullatenus ab eo servitium servi exigamus. Quem enim semel fratrem per adoptionem Christi habuimus, quomodo deinceps servum suum habebimus? Unde et Paulus scribens de Onesimo ad Phi
Abbreviated transcription (Latin):
degentibus aut deuideis Aut secundum quod diximus herdu̾cis credenti. Uendatur
autem ei illo uerbum doctorale propter conuersationem eius inpendente quia ln coꝵ¬
gruum est eum qui eum indara scientia & conuersatione notus fuit subeo quipouit̃
ad fidem uenit Agere : Non est enim paruares discipulatus sed multi temporis uita &xã
non modicus decursus ad ꝑfectionẽ necessarius secteredimitur : Qui uoluerit ex fratrib
suis em&eum. Idest quispiam eum similis honorissimilis que scientiae & conuersatiouis ꝑsuã
doctrinam redimat & faciat non opus habere Amꝰmoreri abeis quosipse debuit amꝰmonere
ut pote qui inscientia profecit eos qui adhuc modo genitisunt: Non est enuim qualis cũ que

Expanded text:
ex gentibus, aut de Judaeis, aut secundum quod diximus haereticis credenti, vendatur ex gentibus, aut de Judaeis, aut secundum quod diximus haereticis credenti, vendatur autem ei illo verbum doctorale propter conversationem ejus impendente: quia incongruum est eum qui olim in clara scientia et conversatione notus fuit, sub eo qui noviter ad fidem venit agere, non est enim parva res discipulatus, sed multi temporis vitae etiam non modicus decursus, ad perfectionem necessarius recte redimitur. Qui voluerit ex fratribus suis, emet eum, id est, quispiam eum similis honoris, similisque scientiae et conversationis per suam doctrinam redimat, et faciat non opus habere admoneri ab eis quos ipse debuit admonere, ut pote qui in scientia profecit eos qui adhuc modo geniti sunt. Patruus e
Abbreviated transcription (Latin):
precipit : Vide quomodo hoc custodiri: & secundum anagogex spitalem oport&Ait
euim: Si inualuerit apuduos manus aduenȩ atq peregrini siue ut lxx inquilini &
ad tenuatus fratertuus uendiderit seci aut cuiquam destirpecius. Io est sihi quiad
fidem exgentibus Aut exiudeis aut omnino her&icis nouiter nostrę fidei coniune¬
tus clarus est uistutibus: ita ut potenssit inarguendo & exbrtando pec cantes
huius enim propriae manus inualescit. siue in lax inueuit quia ꝑ suam actionem
inuenire : & aliorum conuersationem & exortationem potest. Deinde & fratestuus
quiolim eruditus est in uerbo: sed & quia ȩqualis tibiest. secundum sortem conuersati¬
tionis: Hoc est enim frater atenuatus : Id est non inueniens exortantem & consi¬
lium dantem. Aduenȩ siue peregrino uel inquilino seuendiderit. Idest ei qui nouiter

Expanded text:
praecipit. Vide quomodo hoc custodiri et secundum anagogen spiritualem oportet. Ait praecipit. Vide quomodo hoc custodiri et secundum anagogen spiritualem oportet. Ait enim: Si invaluerit apud vos manus advenae atque peregrini, sive ut LXX, inquilini, et attenuatus frater tuus vendiderit se ei aut cuiquam de stirpe ejus, id est, si hic qui ad fidem ex gentibus aut ex Judaeis, aut omnino haereticis noviter nostrae fidei conjunctus, clarus est virtutibus, ita ut potens sit in arguendo et exhortando peccantes; hujus enim proprie manus invalescit, sive ut LXX invenit, quia per suam actionem invenire, et aliorum conversationem et exhortationem potest; deinde et frater tuus, qui olim eruditus est in verbo, sed et qui aequalis tibi est secundum sortem conversationis, hoc est enim frater attenuatus, id est, non inveniens exhortantem, et consilium dantem, advenae sive peregrino vel inquilino se vendiderit, id est, ei qui noviter
Abbreviated transcription (Latin):
filios is rahel: Non afflig&is ꝑpotentiam: Nonquia alios quos luenati fuerim ꝑ
exterius in seruitutem redigere Aut conterere laboribus prȩcepit : Nusquam
erm hoc ipsanstione hacdixisse uid&us sed quia none quali potestate iillis &istis
uti possumus: Aliud est eruim in fideles ad fidem ꝑductus. Aiud fidelis lapsus
& ad tenuatus fratertuus uendiderit se ei Aut cui quam destirpteius postuenditio¬
nem potest redimi Quiuoluerit exfratribussuis em& eum : & patruus & pagrueli
& consangumeus & adifinis: Quialex ꝑtinere sibi secundum licteram delibestate
in digerarum israhditarũ ostendit: Propterea eũ qui iueis docerius propter pau¬
ꝑtatẽ aut aliquã alidͥ pecessitatẽ egt ꝓslitis uel iu quilinus quidehis quidem forissur ⁊
geniti adheserunt seruire nonpatitur : sed redimeͥ eum abaliquosuorum cognatorũ

Expanded text:
filios Israel non affligetis per potentiam, non quia alios quos lucrati fuerimus, filios Israel non affligetis per potentiam, non quia alios quos lucrati fuerimus, exterius in servitutem redigere, aut conterere laboribus praecepit; nusquam enim hoc in sanctione hac dixisse videtur, sed quia non aequali potestate in illis et istis uti possumus; aliud est enim infidelis ad fidem perductus, aliud fidelis lapsus, et attenuatus frater tuus vendiderit se ei, aut cuiquam de stirpe ejus, post venditionem potest redimi qui voluerit ex fratribus suis, emet eum et patruus et patruelis, et consanguineus et affinis. Quia lex pertinere sibi secundum litteram de libertate indigenarum Israelitarum ostendit; propterea eum qui in eis deterius propter paupertatem aut aliquam aliam necessitatem egit proselytis vel inquilinis qui de his quidem foris sunt geniti adhaeserunt, servire non patitur; sed redimi eum ab aliquo suorum cognatorum
Abbreviated transcription (Latin):
& ancillas ad qui siuerimus in pendentos procisdostrinȩ pecuniam : Hiu nostro
perpecii a possesone sunt: ged& filuis nostris Id est discipulis diuidere eos Ioest
tradere eorum discipulatum Possumus: quod maui festat paulus : cuius filii qui¬
dem erant sicut discipuli titus &t imotheus: Nam timotheo dilestissimofi¬
lio iufide : &tito dilestissim ĩ filio secundum commnunem fidem adcos seribenis
prescribebat: De iu dehuic ephesios. huic croenses distribuit: Nam illi quidem
scribebat: sicut rogauite ut remaneres ephesi cumirem in mace doniam ut adnun¬
tiares quibus dam nealiter docerent : Tto autem huius reigratia reliquite crece
ut ea quȩ desunit corrigas. & constituas ꝑ ciuitates presbitoros quosegotibi constitui¬
God & quidresta inter illos quos deforis lucrati fuerimus. & equalibus uobis fratri¬
bus quiforsitan humiliati cor riguntur: Scire &iam nunc noslegis lator uoleris:
hac ad comiunem orationem prȩdictorum scripsit: Fratres autem uestros

Expanded text:
erimus, impendentes pro eis doctrinae pecuniam, hi in nostra perpetua possessione sunt; sed et filiis nostris, id est, discipulis, dividere eos, id est, tradere eorum discipulatum possumus. Quod manifestat Paulus, cujus filii quidem erant, sicut discipuli Titus et Timotheus; nam Timotheo dilectissimo filio in fide, et Tito dilectissimo filio secundum communem fidem, ad eos scribens praescribebat; deinde huic Ephesios, huic Cretenses distribuit. Nam illi quidem scribebat: Sicut rogavi te ut remaneres Ephesi, cum irem in Macedoniam, ut annuntiares quibusdam ne aliter docerent . Tito auteut quae deerant corrigas et constituas per ciuitates presbit. Sed et quid restet inter illos quos de foris lucrati fuerimus, et aequales nostros fratres qui forsitan humiliati corriguntur, scire etiam nunc nos legislator volens, haec ad communem orationem praedictorum scripsit: Fratres autem vestros
Abbreviated transcription (Latin):
intra annum redimi solum modo licer& Quȩxumq autem in non muratis. licentiam
haberi liberandiers sẽꝑ ꝑmisit : Leuitarum autem domos siue in muratis. siue noninu¬
ratis sint semꝑ redimi p̃cipit : Agros autem uendere omnes ꝓhibuit : Haec autem
distinstio tamit frutuosec est ad faciom lit terȩ quam ostendit quia lex fuit quidem quo¬
do habuit iuuam̃ et delitterr: Nontamen semꝑ pecd eomni ꝓropter quodei contem¬
platio spiritalis pecessariaest Utilitas autem huic intenderdi ꝑ p&uco : &d eomniman¬

Expanded text:
intra annum redimi solummodo liceret, quaecunque autem in non muratis, licentiam intra annum redimi solummodo liceret, quaecunque autem in non muratis, licentiam haberi liberandi eas semper permisit, levitarum autem domos, sive in muratis, sive in non muratis sint, semper redimi praecepit, agros autem vendere omnes prohibuit. Haec autem distinctio, tam infructuosa est ad faciem litterae quam ostendit, quia lex fuit quidem quando habuit juvamen de littera, non tamen semper, nec de omni, propter quod ei contemplatio spiritalis necessaria est, utilitas autem hinc intendenti perpetua, et de omni man
Abbreviated transcription (Latin):
tric urbis muros habebit licentiam redimendidonec unus impleatur annus : Si non
redimerit. & anni circulus fuerit. euolutus. omptor possidebit etem . & postericius
in ꝑp&uum & redimi non poterit &ã iniubeleo : Sin autem in uille fuerit domus quȩ
muros non hab&a grum iuro uendeur : siante rodemptcc non fuerit in iubeleo reuer¬
t&cur ad dominũ : aecies leuitarum ꝗs inurbibus sunt s̃ ꝑ possunt redemi si redẽpto uor
fuerint aniubeleo aeuer tentur Addominos : quia domus urbium lcui tarum ꝓpossessi¬
onibus sunt inter filiosisrahd Sub urbana autem corum nonuenient qui a possessio sẽ¬
ab aliis ad alios : Erat quippe &iam hocutile quia desufficientii secundũ quo ddocimx
lex curam gerit: cuiusputas rei gratia quando non fuerint intraannum sicut ait redẽp¬
te ꝓpria esse conquirentium iusse sunt : sed nec hoc simpliciter sed immo subtilem qua¬
dam custodiens diuisionem: quȩ cumq enim intramuros sunt munitarum ciuitatum:

Expanded text:
tra urbis muros habebit licentiam redimendi donec unus impleatur annus si non redemerit et anni circulus fuerit evolutus emptor possidebit eam et posteri eius in perpetuum et redimi non poterit etiam in iobeleo sin autem in villa fuerit domus quae muros non habet agrorum iure vendetur si ante redempta non fuerit in iobeleo revertetur ad dominum aedes Levitarum quae in urbibus sunt semper possunt redimi si redemptae non fuerint in iobeleo revertentur ad dominos quia domus urbium leviticarum pro possessionibus sunt inter filios Israhel suburbana autem eorum non venient quia possessio semab aliis ad alios, erat quippe etiam hoc utile, quia de sufficientia, secundum quod diximus lex curam gerit, cujus putas rei gratia, quando non fuerint intra annum, sicut ait, redemptae, propriae esse conquirentium jussae sunt, sed nec hoc simpliciter, sed imo subtilem quamdam custodiens divisionem, quaecunque enim intra muros sunt munitarum civitatum,
Abbreviated transcription (Latin):
iamanib eoum erat : Sicenimd̃ eorum penitentiam suscepit ut ꝓph&ce subdere : niser¬
tuse ads suꝑmalitia quãlocututus fuerat. Ut facer&icis & nonfecit : Et quȩ ost causa quqͥnt¬
ntendia delerepecata facut & facit Mundĩp enitnq proflugiri pedeptionẽ taut pecopus
habeat alium iam axmonentem. Ncq subuigo alterius agere dostrinȩ. Meisunt eium
serui filii ir ł quos eduxid&erra xgrpti: Quomodo autem eos eduxit suspiraens uidelic&

Expanded text:
in manibus eorum erat . Sic enim Deus eorum poenitentiam suscepit, ut propheta subderet, miserin manibus eorum erat . Sic enim Deus eorum poenitentiam suscepit, ut propheta subderet, misertus est Deus super malitia quam locutus fuerat ut faceret eis et non fecit. Et quae est causa quae poenitentiam delere peccata faciat, et facit mundam poenitenti profligari redemptionem, ita ut nec opus habeat alium jam admonentem, neque sub jugo alterius agere doctrinae? Mei sunt enim servi filii Israel, quos eduxi de terra Aegypti. Quomodo autem eos eduxit? Suspirantes videlicet,
Abbreviated transcription (Latin):
operandi redẽptionisimilem: Qnon affliges eum ix labore inconspestutuo ⁊ quidautẽ hoct
ut eũ quiꝑuistutem peccatum respuit: Non ei suꝑ inxꝰponas districte penitentiae pondus
Semel eruim sem& ipsum operib bonis redemit : Orgo nimis recte subdidit quȩ secuntur:
Quodsi ꝑ hatre demi nonpotuerit : anno iubelco egredi&ur cum liberissuis: Quid autem xqua¬
libus peccato uistutib sed m& ipsum nonredemit : Ix anno iubelei siue remissionis. Idest ix ꝑ¬
festec & districta penitentia quem ad modum frequenter diximus. & psumredemi p̃cipit:
Sed & bona opera quȩ prius quam peccass& egit : Quȩ filii unius cuiusꝙ nostrũ sunt
Si autem uis cognoscere quȩ sit ꝑ festa penitentia Nineuitas intende. quip̃ dicauerunt
ieuinium. &rdutisunt saceo amaiore usq ad paruum corum: Ꝙex clamauerunt ad đmm
intente. & cũ toto uumo &auesterunt se unusquisq atuasuam alac & abiuiustec quȩ

Expanded text:
peccato necesse habet. Et non affliges eum in labore in conspectu tuo. Quid autem hoc est? Ut eum qui per virtutem peccatum respuit, non ei superimponas districtae poenitentiae pondus; semel enim semetipsum bonis operibus redemit. Ergo nimis recte subdidit quae sequuntur: Quod si per haec redimi non potuerit, anno jubilaeo egredietur cum liberis suis. Quis autem aequalibus peccato virtutibus semetipsum non redemit, in anno jubilaei sive remissionis id est, in perfecta et districta poenitentia, quemadmodum frequenter diximus, et ipsum redimi praecepit. Sed et bona opera, quae prius quam peccasset egit, filii uniuscujusque nostrum sunt. Si autem vis cognoscere quae sit perfecta poenitentia, Ninivitas intende, qui praedicaverunt jejunium, et induti sunt sacco a majore usque ad minorem, et exclamaverunt ad Deum intente, et cum toto animo; et averterunt se unusquisque a via sua mala, et ab injustitia quae