comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ ꝯsuptꝰ iudebar sb̃ito lib̾asti me:
qñ errabã reduxisti me. q̃n ignorabã
dociusti me. qͣndo pettabam corripu¬
isti me: qͣndo ꝯtristabar cõsolatus
es me. qͣndo desꝑabã ꝯfortasti me. q̃n
cecidi erexisti me. trm̃ steti tenuisti me.
qñ iui duxisti me. qñ ueni suscepisti
ta alia de quib mͥ dulce erit semꝑ co¬
gitare. semꝑ loqui. semꝑ grãs agere:

Expanded text:
sumptus videbar, subito liberasti me; quando errabam, reduxisti me; quando ignorabam, docuisti me; quando peccabam, corripuisti me, quando tristabar consolatus es me, quando desperabam confortasti me, quando cecidi erexisti me; quando steti, tenuisti me, quando ivi duxisti me; quando veni, suscepisti ia multa de quibus mihi dulce erit semper cogitare, semper loqui, semper gratias agere, ut
Abbreviated transcription (Latin):
to amor iste singłaris ditit᷑. qͥ tũ in
młtos diffundat᷑ ita tñ unite sĩgłos
amplexat᷑. Uere pulcrũ ⁊ mirificũ
cũctis p̾sidens: singłos ĩpleus. ubiq
p̾sens: oĩm curam agens. ⁊ tñ sin¬
glis qͣr õib ꝓuidens. Sic c̾te mͥ ui¬
det᷑ cũ eiꝰ miseratõnes circa me atten¬
do: qd̃ si fas est dic̾e qͦdamiꝰ nichil
aliud: agat ds̃. nͥ ut mee saluti ꝓ¬
uideat. Et ita totũ ad custodrã meã
octupatũ indeo qͣi oĩm oblitus sit:
⁊ in soli uacare uelit Sẽꝑ p̃sentẽ

Expanded text:
to amor iste singularis dicitur, qui, cum se in multos diffundat, ita tamen unice singulos amplexatur. Vere pulchrum et mirificum Cunctis praesidens, singulos implens, ubique praesens, omnium curam agens, et tamen singulis quasi omnibus providens. Sic certe mihi videtur cum ejus miserationes circa me attendo, quod si fas est dicere quodammodo nihil aliud agat Deus, nisi ut meae saluti provideat, et ita totum ad custodiam mei occupatum video, quasi omnium oblitus sit, et mihi soli vacare velit. Semper praesentem
Abbreviated transcription (Latin):
te cognoscã ⁊ pre cet̾is ml̾tis de tuis se¬
tretis reuelata intelligã. alios coeta¬
guam discertã sermonẽ gͣtũ. doctnã
suadibilem. efficatiam in oꝑe grãm
in uceptis. solam̃ in adu̾sis cantelam

Expanded text:
te agnoscam, et prae caeteris multis de tuis secretis revelata intelligam. Alios coaetaguam disertam, sermonem gratum, doctrinam suasibilem, efficaciam in opere, grain coeptis, solamen in adversis, cautelam
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ ⁊ ꝯpenniũ tante pluuie cũ tonitis
⁊ fuluũb ⁊ tẽpestatib fc̃e st̃ qͣitas nul¬
la memorat hoĩnũ antitͥtas. Lapides
pluuia de celo cadentes arbores ⁊ fructi¬
fecas uineas ⁊ segetes penitꝰ destruxe

Expanded text:
toris Henrici tante pluvie cum tonitruis et fulminibus et tempestatibus facte sunt, quantas nulla memorat hominum antiquitas. Lapides pluvia de celo cadentes, arbores et vineas et segetes destruxe
Abbreviated transcription (Latin):
dit ih̃m stãtẽ: ⁊ nesciebat qr iħc ẽ. O
piũ o delectabile pietatis spectacłm.
Ip̃e ͥ q̃rit᷑ ⁊ desiderat᷑. ⁊ ocłtat se ⁊ ma¬
iufestat. Ocultat se ut ardentiꝰ reqͥrat᷑.
⁊ reqͥsitꝰ cũ gaudio ĩueniat᷑ inuentus
cũ sollicitudĩe teneat᷑. ⁊ tentꝰ nõ du¬
tat᷑ douͤ in amoris sui tubicło mãsi¬
onẽ fcũtꝰ intͦ ducat᷑. Hac arte sapĩa lu¬
dit in orbe t̾raꝵ: ⁊ delicie eꝰ ẽẽ cũ filus¬

Expanded text:
dit Jesum stantem, et nesciebat quia Jesus est . O pium, o delectabile pietatis spectaculum! Ipse qui quaeritur et desideratur, et occultat se et manifestatur: occultat se ut ardentius requiratur, et requisitus cum gaudio inveniatur, inventus cum sollicitudine teneatur, et tentus non dmittatur; donec in amoris sui cubiculum mansionem facturus introducatur. Hac arte sapientia ludit in orbe terrarum; et deliciae ejus esse cum fil
Abbreviated transcription (Latin):
eietũti. Intrauit int̾ epulas discũbẽ¬
tiũ: tuturrit ad pedes ihũ. effundebat
suꝑ eos torrentes lacrimarũ. Tu uͦ¬
ubi affectꝰ uehemẽtior ĩtanduit ⁊ ue¬
ld carbo latͥmaꝵ ymbre resꝑsus fortuᷤ
exarsit: uideres ab illa sacratis uesti¬
giis crebra ⁊ insaciabilia oscła ĩfigi
uideres effuse unctoĩs suauitate totã
domũ ĩpleri. Qͥd igit᷑ illa nͥ ĩ torrentib
ualliũ reqͥescebat. de qͣ tot ⁊ tãti gr̃e tor¬
rentes effluebãt. Uñ ⁊̃ dimissis ei pccis
mstis. qr młtũ dilex̾at: ĩa sit̃ columba
q̃ lacte ẽ lota residebat ad pedes ihesu
uyxta fluenta pͥeuissima. c̃ qͥdẽ soror eiꝰ
marcha satag̃et circa fretuẽs minist̾i¬
ũ. Q memorẽ de sepult᷑e offitio ꝙ p̃ue¬
uit. de pedib ascendẽs. ad unctõnẽ capi
tis. tũ in eam fremeret alld̃ auaricie se¬
pulcrũ fetẽs odorẽ pietatis fre nõ susti¬
nens: Nõ potuit amor tantꝰ xͦ ⁊̃ moriẽ
m̃etũ plorãs. sõ h̃ebat uiuũ ⁊ tota st̃

Expanded text:
ium; intravit inter epulas discumbentium, cucurrit ad pedes Jesu; effundebat super eos torrentes lacrymarum: ad ubi affectus vehementior incanduit, et velut carbo lacrymarum umbra respersus fortius exarsit, videres ab illa sacratis vestigiis creberrima et insatiabilia oscula infigi, videres effusae unctionis suavitate totam domum compleri. Quid igitur illa nisi in torrentibus vallium requiescebat, de qua tot et tanti gratiae torrentes effluebant? Unde etiam dimissis ei peccatis multis, quia multum dilexerat, jam sicut columba quae lacte est lota, residebat ad pedes Jesu juxta fluenta plenissima, cum quidem soror ejus Martha satageret circa frequens ministerium. Quid memorem de sepulturae officio quod praevenit, de pedibus ascendens ad unctionem captis, cum in eam fremeret illud avaritiae sepulcrum fetens, odorem pietatis ferre non sustinens: non potuit amor tantus Christo etiamentum plorans. Non habebat vivum, et tota super
Abbreviated transcription (Latin):
cadẽs resupinus de equo inuia plana
urio tm̃ lapide ultore. qͥ ad h̃ ibi relictuᷤ¬
erat in fixo capiti eiꝰ ⁊ quassato cerebro
expirauit. ⁊ludiens hec ⁊ hiꝰmodi ga¬
ufridꝰ uen̾abilis carnotensis ep̃c cuia
ppͣ innocentõ eqͥtanie legatõ fuerat
cõm̃data: duxit set̃ scm̃ ber ꝓ nardũ.

Expanded text:
 resupinus de equo in via plana, uno tantum lapide ultore, qui ad hoc ibi erat relictus, infixo capiti ejus, exspiravit. Audiens haec et hujusmodi Gaufridus venerabilis Carnotensis episcopus, cui a papa Innocentio Aquitaniae legatio fuerat commendata, duxit secum S. Bernardum.
Abbreviated transcription (Latin):
ascene in eccͣ bĩ iacobi morit᷑. ⁊ añ alta¬
re sepelit᷑. Qui morit᷑us ꝓtes suos qͦs
sec̃ hebat ꝯtestat᷑: ut filia sua maior
ludouitꝰ apd̾ burdegalam cũ optima¬
tib regni p̃sentib uingͥ sͥ nuptiis ꝙͣ
sollẽpnib: cuiꝰ p̃r ludouitꝰ untͣ eũdem¬

Expanded text:
arasceve in aecclesia beati Jacobi moritur, et ante altare sepelitur. Qui moriturus proceres suos, quos secum habebat, contestatur, ut filia sua major Ludovicus apud Burdegalam, optimatibus regni presentibus, jungit sibi nuptiis quam solle
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ssione. tota burdegalensis ꝓuincia
⁊ ñ erat ĩ aquitania qͥ poss resict̾e pͥn¬
cipi cuiꝰ aĩm indurau̾at deus qͥ ꝑsuadẽ¬
te girardo engolisiẽsi ep̃o ⁊ instillau¬
te in tor eiꝰ semina dissessionis: fc̃s e¬
rat scismatis defensor ⁊ aucdor. Hic gi¬
rardꝰ nusit ad petrũ leonis ut ei lega¬
tõnẽ cõced̾e̾t: ⁊ ip̃e ei fidelitate uirata
obediret in suꝑ ⁊ pͥncipẽ t̾re ⁊ qͦscum
poss ad eiꝰ imꝑiũ inclinaret. Gauisus
hõ ꝑditõis. locũ se inuẽisse in qͦ dilatarz
maliciã suã: cito annuit. ⁊ libent. ⁊ ini¬
sit ad eũ gilonẽ tusculanũ cardinalẽ
ep̃m: qui solus de romaiis c̃ petͦ portu¬
ensi ei ad heserat. Igit᷑ girandꝰ resũptis
cornib: tꝑ añ ñ fecerat. publice ꝓcedebat
nutratꝰ. Ab his gͦ duob uiolent̾ expel¬
lit᷑ a sede sua guilłmꝰ ep̃c pictauensis
uir honestus ⁊ catholitꝰ. ⁊ pro eo aluiᷤ
quidã nobił gen̾e s degeũ fide intrusu̾ẽ.

Expanded text:
pressione tota Burdegalensis provincia; et non erat in Aquitania, qui posset resistere principi, cujus animam induraverat Deus: qui, persuadente Girardo Engolismensi episcopo, et instillante in cor ejus semina dissensionis, factus fuerat schismatis defensor et auctor. Hic Girardus misit ad Petrum Leonis, ut ei legationem concederet, et ipse ei fidelitate jurata obediret: insuper et principem terrae, et quoscunque posset, ad ejus imperium declinaret. Gavisus homo perditionis locum se invenisse, in quo dilataret malitiam suam, cito annuit, et libenter: et misit ad eum Gilonem Tusculanum cardinalem episcopum, qui solus de Romanis cum Petro Portuensi ei adhaeserat. Igitur Girardus, resumptis cornibus, quod ante non fecerat, publice procedebat mitratus. Ab his ergo duobus violenter expellitur a sede sua Guillelmus episcopus Pictaviensis, vir honestus et catholicus: et pro eo alius quidam nobilis genere, sed degener fide, in
Abbreviated transcription (Latin):
ta ꝑuitam. Magno debito obligata es.
aĩa mea. Multũ accepisti: ⁊ nicħ a te
nẽ datũ ẽ: nͨ meliꝰ nec decentiꝰ ꝙͣ ꝑ dilc̃õ¬
te ꝙͣ plus diligendũ inuenit uite. Si
tͥa gͣtuito plus dilexit te talem fecit
ce. ut iam nũc m̾ito plus diligat te.

Expanded text:
ta per vitam. Magno debito obligata es, anima mea. Multum accepisti, et nihil a te onem datum est, nec melius nec decentius quam per dilectiote, quoniam plus diligendum invenit in te, sed quia gratuito plus dilexit te, talem fecit te ut jam nunc merito plus diligat te.
Abbreviated transcription (Latin):
foris decorauit: initꝰ sapĩa illustrauit
sensus dans qͣi ext̾iorẽ ornatũ sapĩam
qͣ uit̾iorẽ habitũ. Sensus qͣi qͣsdam
gemas fulgentes appendẽs ext̾ius.: sa¬
pĩa qͣ naturali pulcritudĩe faciẽ uult
da fu̾at. Multũ głari pofas ⁊ mułtum
tustodire debueras. ne tale donũ ꝑteres
minito amplꝰ misera fieres. ꝙͣ eo nõ
accepto uł ñ ꝑfecto misera fuisses. ne
te cũ dãptio amisse pulcritudĩs: simul
torq̃ret ꝯfusio feditatis. S inde quid¬

Expanded text:
foris decoravit, intus sapientia illustravit. Sensus dans quasi exteriorem, sapientiam quasi interiorem habitum. Sensus quasi quasdam gemmas fulgentes appendens exterius, sapientiam quasi naturali pulchritudine faciem vultus dendum! Multum gloriari poteras, et multum custodiri debueras, ne tale donum perdereimmunito amplius misera fieres, quam eo non accepto vel non perfecto misera fuisses, ne te cum damno amissae pulchritudinis simul torqueret confusio foeditatis, et abje
Abbreviated transcription (Latin):
uaret illuc imi cecid̾as: ip̃e descend̾e dig¬
natꝰ est huc ubi iacebas. Et ut iuste tͥ
redd̾et᷑. qd̾ ꝑ did̾as: ip̃e dignatꝰ ẽ pie pa¬
ti qd̾ tosabas. Descendit gͦ. suscepit. sus¬
tinuit uicit. restaurauit. Descendit
ad morta lem suscepit mortalitatem
sustinuit passionẽ uicit mortẽ. restaura¬

Expanded text:
varet te illuc unde cecideras, ipse descendere dignatus est huc ubi jacebas: et ut tibi juste redderetur quod perdideras, ipse dignatus est pie pati quod tolerabas. Descendit ergo, suscepit, sustinuit, vicit, restauravit. Descendit ad mortalem, suscepit mortalitatem, sustinuit passionem, vicit mortem, restaura
Abbreviated transcription (Latin):
s hõib intendebãt. Quomͦ rursũ uł
illa ur ista sũ fortitudĩe. cũ ꝯstet for¬
titudĩs ẽẽ nõ mediocris cohib̾e ułle ⁊
ut sit ꝯtenta uoluntas mͦ illo medio
nudo. puro. solo ꝯstante sͥ eqͣli iuidiq
sui ut pote ex oĩ ꝑte parit̾ crrcũtiso. qͣm

Expanded text:
ibus intendebant. Quomodo rursum vel ista, vel illa sine fortitudine? cum constet fortitudinis esse, et non mediocris, cohibere velle et ut sit contenta voluntas modo illo medio, nudo, puro, solo, constante sibi, aequali undique sui, utpote ex omni parte pariter circumciso, quem
Abbreviated transcription (Latin):
riuit p̾dentia. ħ itẽ est q̃ int̾ uolupta¬
tes ⁊ necessitates media qͣi arbitra se¬
dẽs. utͥmq certis lunitib dist̾m̃inat
fines. istis assignãs ⁊ p̃bẽs x sat est
illis ꝙ nimis est demẽs ⁊ sic ex alt̾urro
t̾ciam formãs uͥtutẽ. ꝙ̃ dicũt temꝑanti¬
am. Nempe intempterantẽ ip̃a cq̃side¬
ratio censet. tam eũ qͥ ncc̃iis ꝑtinacit᷑
demit. qͣm qui indulget sr̃eluis. uñ¬

Expanded text:
rivit prudentia. Haec item est, quae inter voluptates et necessitates media, quasi quaedam arbitra sedens, utrimque certis limitibus disterminat fines, istis assignans et praebens quod sat est; illis quod nimis est demens; et sic ex alterutro tertiam formans virtutem, quam dicunt temperantiam. Nempe intemperantem ipsa consideratio censet, tam eum qui necessariis pertinaciter demit, quam qui indulget superfluis. N
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmulgatũ est. ut siqͥs ur̃m puellã uͥginẽ
ducẽt priꝰ ea ad ꝓuintie pͥncipẽ adducẽt
ut ille cũ ea dormiret. ⁊ sic illa demrũ ad
iudeũ rediens nuberet. Qͣ de re adeo cõtri¬
ti estis: ut nemo ur̃m desponsare uirgi¬
nẽ uellet. Sic ꝑ oiũ successiones fẽpoꝵ
diu̾sa uob̃ indicebant᷑ mandata maioꝵ

Expanded text:
em duceret, prius eam ad provinciae principem duceret, ut cum ea dormitaret, et sic demum ad Judaeum rediens nuberet. Qua de re adeo contriti estis, ut nemo virginem desponsare vellet. Sic per omnium successiones temporum diversa vobis indicebantur mandata
Abbreviated transcription (Latin):
audita sunt. Occssi quidẽ sunt ⁊ cremati
⁊ captiuoꝵ more uenditi. Adeo increuit
uenditio illa: donec ꝑ uno argenteo cap
Uenderis inimitis tuis inseruor ⁊ ancil¬
las ⁊ nõ erit qͥ emat. Naues ⁊̃ illas imple¬
te sine ullo renuge uł gub̾naculo uagari¬
ꝑ pelagꝰ sũt diisse. Pret̾ea pꝰ qͣm ĩ hãc
captiuitatẽ teiecti fuistis: ĩ tolerabilia
nrãm legeretis. nͨ ur̃os eam filios doce
cremabat᷑. aut pectinib f̾reis acutissimiꝰ

Expanded text:
audita. Occisi quidem sunt, sunt et cremati, et captivorum more venditi, adeoque crevit illa venditio, donec pro uno argenteo trigens: Venderis inimicis tuis in servos et ancillas, et non erit qui emat . Naves etiam ipsis impletae, sine ullo remige vel gubin hac captivitate dejecti estis, intolerabilia licet legeretis, nec vestros eam filios docercremabatur, aut pectinibus ferreis acutissimis
Abbreviated transcription (Latin):
istoꝵ. Totũ tirtũspite mundũ.
ubic dyabolus hamũ pcai aliti fomite
telectatõĩs inescat. Fugiendꝰ gͥ est mũdꝰ. ut¬
eiꝰ ꝯtupiscentie fugiant᷑. Aliotͥr si in mũdo
reman̾e uolueris nͦ abscisis manib nec
trũcatis pedib nec effossis ocłis eo qd̃ scan¬
dalizau̾int te: scandalo ñ carebis. Relin
lizet ⁊ ꝑ eas aĩmũ. Igit᷑ qͣndo quidẽ nͨ sine
mẽbris officialib possumꝰ uiu̾e nͨ illis
scandalizantib bñ uiu̾e. uecessario q̃rẽdꝰ
est locꝰ nõ tam corporib qͣm morib salu¬
bris uͥ corpor eoꝵ sensuũ ñ carentes officii
illoꝵ scandalis careamꝰ. Et qͥs locꝰ ad hͦ
ydoneus nͥ claustrũ ubi pax includit᷑ ho¬
nestas claudit᷑. excluditur uoluptas. se¬
cludit᷑ libido. De tuo loco scͥptũ est. Meliꝰ
est sed̾e in angło domatis ꝙͣ cũ muliere li¬
tigiosa. Angulus est ꝯcors cohitatõ clau̾¬
traliũ in qͣm ip̃i claustrales de diu̾sis ho¬

Expanded text:
istorum? Totum circumspice mundum; ubique diabolus hamum peccati aliquo fomite delectationis inescat. Fugiendus est ergo upiscentiae fugiantur. Alioqui si in mundo remanere volueris, nec abscissis manibus, nec truncatis pedibus, nec effossis oculis, eo quod scandalizaverint te, scandalo non carebis. Relinqlizet, et per eas animum. Igitur quandoquidem nec sine membris officialibus possumus vivere, nec illis scandaest locus, non tam corporibus, quam moribus salubris: ubi corporeorum sensuum non carentes officiis, illorum scandalis careamus. Et quis locus ad hoc idoneus, nisi claustrum, ubi pax includitur, honestas clauditur, excluditur voluptas, secluditur libido? De quo loco scriptum est: Melius est sedere in angulo domus, quam cum muliere litigiosa . Angulus est concors cohabitatio claustralium, in quam ipsi claustrale de diversis ho
Abbreviated transcription (Latin):
marcessibilib iocũdaꝵ sententiaꝵ floscłis
pleuissime referto. Redi gͦ fr̃ redi de forna¬
ce f̾rea ad claustri refrig̃iũ. ut in loco a¬
menissimo sb̃ dño hũanissimo ie¬
su xp̃o piissimo uoluptuosissime tnfigaᷤᷤ
p̃sentis hꝰ miserie breuẽ clamitatem.¬

Expanded text:
immarcescibilibus jucundarum sententiarum flosculis immarcescibilibus jucundarum sententiarum flosculis plenissime referto. Redi ergo, frater, redi de fornace ferrea ad claustri refrigerium; ut in loco amoenissimo, sub Domino humanissimo, Jesu Christo piissimo, voluptuose transigas praesentis hujus miseriae
Abbreviated transcription (Latin):
est dyabolus qui dr̃ rixoaldꝰ qr semꝑ rixã
alit. Nam ⁊ ħ nom̃ legit᷑ eẽ ꝓpriũ cusdã de¬
monis. Auge gͦ fr̃ dilectissime fuge
rixã ꝙͣ̃ tibi mouet rixoaldꝰ iste ꝑ illam
rixendẽ ⁊ redi ad claustrũ tuũ locũ pacis
⁊ quietis. amatorẽ silentii rixe ꝑ sequtorẽ
Redi ft̃ redi amũdano cirtuitu inqͦ ĩpii
ambulant qũe semꝑ leo rugiens tircuit
t̃rens ꝙ̃ deuoret ad claustralẽ tetragonũ:
ubi mirabilit̾ fabricante prudentia colup¬
ne iusticie sr̃ bases fortitudinis cem̃to
temꝑantie firmissime solidate spei episti¬
lia infatigabilit̾ sustinentes ⁊ ꝑ int̾ ual¬
la discretõnis s̾ratim oisposite caritatis
lat̾a .i. latitudinẽ in humilitatis angłos
.s. angustias liuearit᷑ ꝯsũmantes. ⁊ ab
eisdem intipientes uite ordinatissime
pulthrimã stabiliũt qͣdrat᷑am. srricep
te in medio tetͣgoni ad cumulũ decoris pͣ¬
to diuinaꝵ scͥpturaꝵ medicinalib ⁊ in

Expanded text:
itur Rixoaldus, qui semper rixam alit. Nam et hoc nomen legitur esse proprium cujusdam daemonis. Fuge ergo, frater dilectissime, fuge rixam, quam tibi movet Rixoaldus iste per illam Rixandam, et redi ad claustrum tuum, locum pacis et quietis, amatorem silentii, rixaeque persecutorem. Redi, frater, redi a mundano circuitu, in quo impii ambulant, quem semper leo rugiens circuit, quaerens quem devoret: ad claustralem tetragonum, ubi mirabiliter fabricante prudentia, columnae justitiae super bases fortitudinis, caemento temperantiae firmissime solidatae, spei epistilia infatigabiliter sustinentes, et per intervalla discretionis seriatis disposita charitatis latera, seu latitudinem in humilitatis angulos, scilicet angustias lineariter consummantes, et ab eisdem incipientes, vitae ordinatissimae pulcherrimam stabiliunt quadraturam, arrecoris prato divinarum Scripturarum, medicinalibus, et
Abbreviated transcription (Latin):
pud extestͥam honorifice suscepit
laudunenses cũ fe̾tͦ. rob̾tꝰ archidi¬
aconus: qͥ diu lauduni manserat ꝓ au-¬
tonia ubi ostensa est eis sepult᷑a uen̾a¬
bił bede p̃sb̃r: uixta ꝙ̃r sepulta ẽ mulier
illa u̾sificatrix inclita. Ibi iacebat qͥdã¬
bilis bede p̃sbr̃i qr plures ibitẽ ꝯsueue¬
rãt sanari. Ip̃a uͦ nocte. in cuiꝰ crastinũ
fe̾trũ laudunense illuc aduenit: mulier
ila u̾sificatrix apparuit infirmo dicens.
nensib intrastino retuliss infirmꝰ. ⁊ ex aqͣ¬
teliqͥaꝵ lotaꝵ bibiss ilico sauatꝰ est. An¬
de uenerũt in ꝓuintiã danauexĩe uͥ ostende¬
rũt eis in digne cathedr̃a ⁊ furnũ famosi
illiꝰ regis scd̃m fabulas britãnoꝵ arturi.
mi. Ibi apd̾ uillã tĩ uõma ditit᷑ puella de¬
cẽnis anatuitate ceta illiũnata ẽ. ⁊ iu¬
uenis anatiuitate surdꝰ auditũ recepit
Quidã uͦ manũ hñs arid̾a uirgari cepit¬

Expanded text:
pud Execestriam honorifice suscepit Laudunenses cum feretro Robertus archidiaconus, qui diu Lauduni manserat pro autonia: ubi ostensa est eis sepultura Venerabilis Bedae presbyteri; juxta quem sepulta est mulier illa versificatrix inclyta. Ibi jacebat quidabilis Bedae presbyteri; quia plures ibi consueverant sanari. Ipsa vero nocte, in cujus crastinum feretrum Laudunense illuc advenit, mulier illa Versificatrix apparuit infirmo, dicens: nensibus in crastino retulisset infirmus, et ex aqo sanatus est. Inde venerunt in provinciam Danavexeriae: ubi ostenderunt eis indigenae cathedram et furnum famosi illius regis, secundum fabulas Britannorum, Arturmi. Ibi apud villam, quae Bunnia dicitur, puella decennis a nativitate caeca, illuminata est; et juvenis a nativitate surdus auditum recepit. Quidam vero manum h
Abbreviated transcription (Latin):
egre ferentes se uixta pris fui seuerita¬
te a iiuenili leuitate coh̾ceri. dispositi
un palacio insidiis ignorante alt̾o cõ¬
stantino leonis imꝑatoris filio prẽm
de palatii solio deponũt: ⁊ tõso ei ut
moris est capite. ad uicinã insulam ĩ
qua cenobite philosophabant᷑ tnͣsmit¬
tũt. Sol horribilẽ eclypsim passus est
fixͣ uiͣ. hora diei t̾cia. quo die in hispa¬
nia addarã rex saracenoꝵ: a radamiro
tus est. In italia cometa mixe magni¬
tudiuis apparuit: portentẽs famem
ũ secuta est. Nex otcho corpꝰ innotenti
mt̃is in urbẽ magatab̾ch tnͣsfert E¬
ringiam sibi sh̃uigauit. resistente sͥ
solo mecẽsiũ ep̃o adelbone fr̃e ducis
frederiti. Steph̃s ⁊ ꝯstantinꝰ uidentes
post patris sui depulsionẽ. cõstantinũ
filiũ leonis imꝑatoris  oĩb sibi p̃fci.
⁊ se iam in scõis uix haberi. tũ delibera¬
rẽt hͦ qd̾ de patre fecerant etiã de cõstan¬
tino facere publicato eoꝵ cõsilio ꝑ dy¬

Expanded text:
egre ferentes se justa patris sui severitate a juvenili levitate coerceri, dispositis in palatio insidiis, ignorante altero Constantino Leonis imperatoris filio, patrem de palatii solio deponunt, et tonso ei ut moris est capite, ad vicinam insulam, in qua coenobitae philosophabantur, transmittunt. Sed horribilem eclypsim passus est feria 6, hora diei tertia. Quo die in Hispania Addaram rex Saracenorum a Radamiro tus est. In Italia cometa mirae magnitudinis apparuit, portendens famem quae secuta est. 945. Rex Otho corpus Innocentii martyris in urbe Magataburch transfertringiam sibi subjugavit, resistente sibi solo Mettensium episcopo Adalberone, fratre ducis Frederici. Stephanus et Constantinus, videntes, post patris sui depulsionem, Constantinum filium Leonis imperatoris ab omnibus sibi preferri, et se jam vix in secundis haberi; cum deliberarent, hoc quod de patre fecerant, etiam de Constantino facere, publicato eorum consilio per Di
Abbreviated transcription (Latin):
litate ne nimis suit sb̾tilia uł mollia In
colore: ne ninuis uitida. siue qͦlib alio
u̾satõis expetit fucata. Informatõne. ut
siit decent᷑ et religiose ꝯposita .i. ne nimᷤ¬
magna aut dependentia. aut fluxa. ne
nimis stͥcta siue qͦlib alio mͦ scd̃m scli
uanitatẽ dexorta. Coaptatõ ad modum
portandi ꝑtiriet. Nam sunt quidã stulti
qͥ stultis plac̾e̾ cupientes. qͦd̾a artificio
uestim̃ta sua cͥca ꝯponunt. alii uͦ maio¬
ri scͣrlitate ridicło setͣnͣsũtunt. Alii aũ
ut pomp̃a de se faciarit explicarit ea. et
qͣntũ possũt lacus distendũt. Alii ten̾e
corrugata inunũ colligũt alii ꝯtor tm̃n¬
tes ⁊ ꝯplectentes in uoluunt. Alii toto
conamine stringentes ⁊ findentes ea: oĩa
corꝑis sui liniam̃ta. in u̾etundissima
qͣdam tͤpitudine aspicientib num̾anda
exponũt. A lii iactando ⁊ uentilando pã¬
nos suos leuitatẽ m̃tis sue ex ip̃a ħ̃ĩtꝰ
sui mobilitate ostendũt. Alii ĩcedentes

Expanded text:
litate, ne nimis sint subtilia vel mollia. In colore, ne nimis sint nitida, sive quolibet alio onversationis expetit fuscata. In formatione, ut sint decenter et religiose composita, et hummagna aut dependentia, aut fluxa, nec nimis stricta, sive quolibet alio modo secundum saeculi vanitatem detorta. Coaptatio ad modum portandi pertinet, nam sunt quidam stulti qui stultis placere cupientes, quodam artificio vestimenta sua circa se componunt. Alii vero majori scurrilitate ridiculose transvertunt, alii autem ut pompam de se faciant, explicant ea, et quantum possunt, latius distendunt. Alii temere corrugata in unum colligunt, alii contorquentes et complectentes involvunt. Alii toto conamine stringentes et findentes ea, omnia corporis sui lineamenta, inverecundissima quadam turpitudine aspicientibus numeranda exponunt. Alii jactando et ventilando pannos suos, levitatem mentis suae ex ipsa habitus sui mobilitate ostendunt. Alii incedentes
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsit̾are. ꝓpt̾ca debent amatores religioĩs
oꝑe demonstͣre: qͣntũ ip̃i t̾rena despitiãt
uet carue q̃ moritura est cuitu suꝑstitõso
excolere. s pompe in dum̃itoꝵ moꝵ orna¬
m̃ta ante ferce uestim̃ta płus ulia ꝙͣ¬

Expanded text:
siderare? Propterea debent amatores religionis opere demonstrare quantum ipsi terrena despiciant, nec carnem quae moritura est cultu superstitioso excolere, sed pompae indumentorum, morum ornamenta anteferre. Vestimenta plus vilia
Abbreviated transcription (Latin):
exire. Et malachias. surgat. inquit
s ĩ ꝑatũ se senciebat Qd̾ ⁊ si poss ire
ep̃ari reformidabat. Ita cũ uolũtate
obediendi pugnante gemino hoste
pond̾e languoris ⁊ motu ouers. uicit¬

Expanded text:
ium. Et Malachias: « Surgat, » inquised imparatum se sentiebat: quod etsi posset ire, episcopari reformidabat. Ita cum voluntate obediendi, pugnante gemino hoste, pondere languoris, et metu honori
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃o. Gr̃atactũ ẽ de elc̃one. Dissensere
partes. q̃b ꝙ ut assolet p̾sulẽ uolentib
ꝯstituere suũ ñ dĩ uenit illuc mala¬
chias: audita dissensione. Conuotato
totũ negociũ Sͥ deb̾e credi cui potissi¬

Expanded text:
episcopo. Tractatum est de electione: dissensere partes, quibusque, ut assolet, praesulem volentibus constituere suum, non Dei. Venit illuc Malachias, audita dissensione. Convocato totum negotium sibi debere credi, cui potissi
Abbreviated transcription (Latin):
cet mt̾tis pͥuilegiis gaudeat nͨ p̃textu mi¬
licie legẽ dñi ꝑmittit᷑ ignorare. S ⁊ priu¬
ceps xp̃ianissimꝰ legib suis uidit̃: nec
dedignent᷑ pͥncipes satros canones imi¬
tari Inutilis eñĩ ẽ oĩs ꝯstitutõ pͥncipis
siũ est eccł̃iastice discipline ꝯforms. Se¬
quit᷑. Et hẽbit secũ leget ꝙ illud õib die

Expanded text:
audeat; nec praetextu militiae legem Domini permittitur ignorare. Sed et princeps Christianissimus legibus suis indicit: « Nec dedignetur princeps sacros canones imitari. Inutilis enim est omnis constitutio principis, si non est ecclesiasticae disciplinae conformis. » Sequitur: Et habebit secum, le
Abbreviated transcription (Latin):
litt̾aꝵ cui cotidie legẽ dm̃ leg̾e p̃cipit᷑. Qͣ
enĩ die legẽ nõ leg̾it. nõ ei dies uite ẽ ille
s dies mortis. hinic est qd̃ in litt̾is qͣs rex
romanoꝵ misisse legit᷑ ad regẽ francoꝵ
hortans eũ ut libros suos lib̾alib disci¬
pluus institui fac̾et. adiecit int̾ cetera.
Rex illittatus ẽ tͣ asinꝰ coronatꝰ. Qd̾ si
forte illittatus ẽ: certe litt̾atoꝵ cõsilus
eũ regi necesse eit. Huic est tid̾ exẽplar legis
a sacdotib leuitite tͥb iubet᷑ assum̃e idẽ
achatholicis uiris ⁊ litt̾atis. Plato ut
boetiꝰ testis est res publicas fore beataᷤᷤ
dixit. si eas aut sapient̾es regent aut eaꝵ
rectores sapientie stud̾ent Sapientia ip̃a
dicit. ꝑ me reges reguant. ⁊ ꝯditores le¬
gũ iusta decernũt. Genitiles sapientiã

Expanded text:
 cui quotidie legem Domini legere precipitur. Qua enim die legem non legerit, non ei dies vite est ille, sed dies mortis. Hinc est quod in literis, quas rex Romanorum misisse legitur ad regem Francorum, hortans eum ut liberos suos liberalibus disciplinis institui faceret, adiecit inter cetera: rex illiteratus est quasi asinus coronatus. Quod si forte illiteratus est, certe literatorum consiliis eum regi necesse est. Hinc est quod exemplar legis a sacerdotibus levitice tribus iubetur assumere, id est catholicis viris et literatis. Plato, ut Boetius testis est, res publicas fore beatas dixit, si eas aut sapientes regerent, aut earum rectores sapientiae studerent. Sapientia enim ipsa dicit: Per me reges regnant, et conditores legum justa decernunt . Genti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ꝑ aerẽ discursitare uidemꝰ. Elecus
uideoꝵ captiuitatẽ cãm ẽẽ dicũt. Qͣn eti¬
am ꝓpt̾ dolorẽ ip̃m ter in die qͣi leonẽ ru¬
b iriore calcautiũ intortulari ferunt
more quoq columube quẽdã susurrii so¬
lentis uoce dic̃e Heu mͥ. heu m. Ut qͥd do¬
mũ mea indesertũ redegi templũ ꝙꝑ meũ
cremaui ⁊ filios meos ingentes tnͣstuli
lus qui tnslati sunt demensa prĩs sui.

Expanded text:
per aerem discursitare videmus. MOYSES. m esse dicitis. Quin etiam propter dolorem, eum ter in die, ut leonem rubus more calcantium in torculari asseritis. More insuper columbae, quemdam susurrii solentis dicere voce: Heu mihi, heu mihi! ut quid domum meam in desertum redegi, et templum meum cremavi, et filios meos in gentes transtuli? filiis qui translati sunt de mensa patris sui!
Abbreviated transcription (Latin):
uobis ip̃is ꝯtrarii estis. cũ ex una parte
ẽẽ moyse significetis. qr punctũ hore no¬
eis de d̾o dicere. s ip̃m ⁊̃ cotidie semel ĩ
die plorare ⁊ ab eiꝰ oculis duas ꝓdeũ¬
tes lacͥmas in magnũ mare dicũt detid̾e
nocturno de stalis uidet᷑ cad̾e. Hec aũ rõ:
dñi ex .iiii. elemẽtis ostendit ꝯpositũ ẽẽ.

Expanded text:
obis ipsis contrarii estis, cum ex una parte Moyse esse significetis, quia punctum horae noeis de Deo dicere, sed eum etiam quotidie semel in die plorare, et ab ejus oculis duas prodeuntes lacrymas in magnum mare dicunt concidernocturno de stellis videtur cadere. Haec autem ratio, Deum ex quatuor elementis ostendit compositum esse.
Abbreviated transcription (Latin):
lia repeciidaꝵ tenet᷑ qͥ tũ hẽrẽt alitͣm
potestatẽ ob iudicand̾ uł denũciandum
petuniã acceꝑit. qͦ magis aut minus
qͥd ex officio fac̾et. Hec u̾ba legis sũt
Itẽ ꝙi. Om̃s ꝯgnitores ac iudices a pe¬
cuniis ⁊ patrotiniis manꝰ obstinen.¬
ant. neq alienũ uirgiũ suam putẽt p̃¬
dam. Plebisscito ⁊̃ ꝯtinet᷑. ne qͥs p̃sidũ

Expanded text:
eret aliquam potestatem, ad judicandum vel determinandum, pecuniam acceperit, quo magis ad minus quid ex officio faceret. Haec verba legis sunt. Iterumque omnes cognitores aut judices a pecuniis et patrociniis manus abstineant. Neque enim alienum jurgium suam putent praedam. Plebiscito et
Abbreviated transcription (Latin):
chefredꝰ ꝑugil orationi insisteret fur
affuit. raptũ q equm ascendit ⁊ fugit.
e pastorib suscitauit: ei ꝙ qd̃ cõting̃at
signo ostendit. Pacta itat nocte sc̃o ꝙ
affixũ suꝑ equm sedere. Qũe app̃hendẽ¬

Expanded text:
peruigil orationi insisteret, fur affuit, raptumque equum ascendit, & fugam e pastoribus suscitavit, eique quod contigerat signo ostendit. Peracta itaque nocte et facto affixum loco super equum sedere. Quem apprehenden
Abbreviated transcription (Latin):
S qͣntũ: Sic ds̃ dilexit mũdũ ut uni
genitũ daret. Et paulus. Qͥ ꝓprio ait
filio ñ peꝑtit: s pro nob̾ tͣdidit illum.
Ip̃e qͦr filiꝰ ꝓ se. Maiorẽ inqͥt caritatẽ ue¬
ab infirmis amari. Se dicet aliquis.
Ita qͥdẽ ab hoib: s nõ ita ab angelis

Expanded text:
nes: Sic Deus dilexit mundum, ut Filium unigenitum daret : et Paulus, Qui proprio, ait, Filio non pepercit, sed pro nobis tradidit illum . Ipse quoque Filius pro se, Majorem, inquit, charitatem neab infirmis omnipotens. Sed dicit aliquis: Ita quidem ab hominibus; sed ab angelis
Abbreviated transcription (Latin):
aĩa uid̾e nõ pot̾at: sonitũ tñ sulphu¬
rei fluminie ⁊ ululatũ patientiũ ĩ eo
audiebat fumꝰ uͦ de sulphure ⁊ de ca¬
dauerib. inde surgebat fecidus: qui
suꝑabat om̃s penas qͣs prius uide¬
rat. Ibi erat tabula longissima de u¬
no monte in aliũ montẽ porrecta: in
modũ pontis supͣ uallem extensa. q̃
nulle passus hẽbat in longitudine:
in latitudine pedem unũ Que põtẽ.
hoc ponte uidit aĩa illa młtos cad̾e:
⁊ unũ solũ p̃sbitum illesum ꝑtransi¬
re. qͥ erat ꝑegͥnus portans palmã ⁊ in
aĩam dixit. Ne timeas abhac qͥdem¬
pena lib̾ab̾is s aliam patieris. ⁊ p̃
cedeus tenuit eam: ⁊ ultra pontem
duxit illesam dicens. Hec ẽ incͥt ual¬
lis horribilis

Expanded text:
anima videre non poterat; sonitum tamen sulphuanima videre non poterat; sonitum tamen sulphurei fluminis, et ululatum patientium in eo audiebat. Fumus vero de sulphure et de cadaveribus inde surgebat fetidus, qui superabat omnes poenas, quas prius viderat. Ibi erat tabula longissima, de uno monte in alium montem porrecta, in modum pontis supra vallem extensa: quae mille passus habebat in longitudine; in latitudine pedem unum. Quem pontemhoc ponte vidit multos cadere, et unum solum presbyterum illaesum pertransire, qui erat peregrinus, portans palmam, et ianimam, dixit: « Ne timeas; ab hac poena liberaberis, sed aliam patieris. » Et praecedens tenuit eam, et ultra pontem duxit illaesam, dicens: « Haec est vallis horribilis,
Abbreviated transcription (Latin):
aĩa tribulatões suꝑabat. Sĩ illam
laminã desceudebat młtitudo mise¬
raꝵ aĩaꝵ: ⁊ illic tremabant᷑. donec
ad modũ crenui in sartagine liq̃ste
nam colabant᷑ sicut colari solet cera
ꝑ pãnũ. ⁊ it̾m in sarbonib ignis ar¬
dentib renouabant᷑ ad tormentum.
penã inqͥt angłs. ducent᷑ ad maiores
ñ patieris. Post hec uen̾ũt ad nõtẽ
mire magnitudinis: ⁊ horroris mag¬
ni. ⁊ uaste solitudinis. Qui transeun¬
tib ãgustũ ualde p̾bebat it̃. Ex una
parte illiꝰ montis. edat ignis putudꝰ
sulphurẽ ⁊ tenebrosus. Et alt̾a parte
iuix glatialis. ⁊ uentꝰ horribilis. Et
erat mõs ille tortorib plenꝰ qͥ furcaᷤᷤ
hẽbant ferreas ignitas ⁊ t̾ͥdentes acu¬
tissimos. quib ugulabãt aĩas tnͣ¬
sire uolentes: ⁊ trahebant ad penas
⁊ ꝑuices de niue ⁊ grandine mittebãt
uenit ad uallẽ ꝓfundã ⁊ putudã ni-¬
mus ⁊ tenebrosã. cꝰ ꝓfunditatẽ ip̃a qͥdẽ

Expanded text:
a tribulationes superabat. Super illam laminam descendebat multitudo miserarum animarum; et illic cremabantur, donec ad modum cremii in sartagine liquescenam colabantur, sicut colari solet cera per pannum; et iterum in carbonibus ignis ardentibus renovabantur ad tormentum. poenam, inquit angelus, ducuntur ad majores. non patieris. » Post haec venerunt in montem mirae magnitudinis, et horroris magni, et vastae solitudinis; qui transeuntibus angustum valde praebebat iter. Ex una parte illius montis erat ignis putidus, sulphureus et tenebrosus: ex altera parte nix glacialis, et ventus horribilis. Et erat mons ille tortoribus plenus, qui furcas habebant ferreas ignitas, et tridentes acutissimos, quibus jugulabant animas transire volentes, et trahebant ad poenas: et per vices de nive et grandine mittebant fundam, et putidam nimis, et tenebrosam; cujus profunditatem ipsa quidem
Abbreviated transcription (Latin):
erant: nõ aleone ordinati. Si qͥ autẽ
digni indicant᷑: nõ accepta p̾us cõsetra¬
tõne ordinant᷑ in dicto ire eodẽ decreto: ꝙ¬
⁊ dapnatis a cõsiantino neophito. Ro¬
mani gͥ a ppͣ ioh̾e pecurua illecti. imꝑa¬
torẽ cũ pautis rome morantẽ subito ag¬
criti ut nisi ab imꝑatore ⁊ a ppͣ lone mi¬
lices imꝑatoris a cede reuocarent᷑ usꝙ
ad int̾uitõnẽ romani delent᷑. Quib ꝑ
leoñe imꝑatori recõciliatis: post abscessũ
fecerãt. se nũqͣm electuros ppͣmi sine eiꝰ
ifilii eiꝰ othonus ꝯsensu. bñdictũ sibi ppͣm
manos cede ⁊ fame a deo afflixit. ut le-¬
oñe ppͣm se recepturos ꝓmitterẽt. Sic¬
bñdictꝰ reiectꝰ: nõ solũ papatu s ⁊̃ sacerdo¬
tio a leone exordinatur. Ex tronicis¬

Expanded text:
erant nondum a Leone ordinati. Si qui autem erant nondum a Leone ordinati. Si qui autem digni judicantur, ut non accepta prius consecratione ordinantur, indicto illis eodem decreto, et damnatis a Constantino neophyto. Romani igitur a papa Joanne pecunia illecti, imperatorem cum paucis Romae morantem subito agtriti, ut nisi ab imperatore et papa Leone milites imperatoris a caede revocarentur, usque ad internecionem Romani delerentur. Quibus per Leonem imperatori reconciliatis, post abscessum fecerant, se nunquam electuros papam sine ejus et filii sui Othonis consensu, Benedictum sibi papam manos caede et fame adeo afflixit, ut Leonem papam se recepturos promitterent. Benedictus rejectus non solum papatu, sed etiam sacerdotio a Leone exordinatur.
Abbreviated transcription (Latin):
xcͦu. scẽ wib̾tus fundator gẽmela censisy
cenobii. apd̃ gorziam ubi deo militabat
ꝓpt̾ amorẽ ibi frequentis sc̃e religionis.¬
collecto a tota ytalia ep̃oꝵ cõcilio. ioħes¬
ppͣ de nefariis causis infamat᷑. Qui. iuͦ
euocatꝰ dum se extusatũ uenire cunctat᷑.
post młta tandẽ eo acũctis p̃iudicato. leo
adhuc laicus electõne om̃iũ ⁊ cõsensu ĩ¬
patoris ppͣ sb̃ stituit᷑ Dic leo p̾sidẽs a płi¬
ca. Nec londũ romani alterata fide a pud
imꝑatorẽ: ppͣm recipiunt ioh̾em Ille sy¬
nodo collecta leorẽ deposuit ⁊ eiꝰ gesta cas¬
sauit. Statutũ qͦ est paiblico oũm inditio
synodũ alcone habitã nec nõiandã sy¬
nodũ: s ꝓscibulũ fauens adult̾is. Qͥ¬
tũꝙ gͦ eo ordinante erãt dãpnati. Iussi
sũt suam ep̃oꝵ ꝓscͥptõnem p̾sentare in
carta hec cõtinente u̾ba. Pat̾ ms nichil
sibi habuit: nichil mͥ dedit. Et sic deposi¬
ti remanserũt in illis gͣdib si qͦs habu¬

Expanded text:
ctus Wibertus fundator Gemmelacensis coenobii apud Gorsiam, ubi Deo militabat propter amorem ferventis ibi religionis,Collecto in tota Italia episcoporum concilio, Johannes de nefariis causis infamatur. Qui tertio evocatus, dum se excusatum venire cunctatur, post multa tandem eo a cunctis prejudicato, Leo adhuc laicus, electione omnium et consensu imperatoris papa substituitur. Sic Leo presidens apostolica. Nec longum, Romani alterata fide apud imperatorem, papam recipiunt Johannem. Ille synodo collecta Leonem deposuit, et ejus gesta cassavit. Statutumque est publico omnium judicio, synodum a Leone habitam nec nominandam synodum, sed prostibulum favens adulteris. Quicumque igitur eo ordinante erant damnati, jussi sunt suam ipsorum proscriptionem presentare in carta haec continente verba: Pater meus nihil sibi habuit, nihil mihi dedit. Et sic depositi, remanserant in illis gradibus, si quos habu
Abbreviated transcription (Latin):
t dũ inde redirẽt angłe raphael ⁊
nouitiꝰ. apparuit eis angls qͥ gu¬
bernabat solẽ in hũani gen̾s seruitutẽ.
tuꝰ ⁊ cepit oscitare ⁊ gemitꝰ ⁊ planctꝰ dare
Et oblitꝰ p̃ceptũ angłi cepit statĩ narrare
q̃ uiderat. ditẽs cirtũstantib ⁊ q̃rentib qͥd

Expanded text:
t dum inde redirent angelus Raphael et novitius, apparuit eis angelus, qui gubernabat solem in humani generis servitutemuus: et coepit oscitare, et gemitus et planctus dare; et oblitus praeceptum angeli, coepit statim narrare quae viderat, dicens circumstantibus et quaerentibus quid
Abbreviated transcription (Latin):
signiret᷑ batulo ⁊ anulo. Erat eñi auimꝰ
karoli inuictꝰ adu̾sus auariciã. nec facile
tũt inueniss aditũ aditũ aliqͥs nisi intͣss
ꝑ ostiũ. Pret̾ea ꝑ tot t̾raꝵ in tristitia uequi¬
bat requiri sedes apłica ut unituiꝙ elec¬
to assensũ suũ ꝯmodaret. dũ eẽt ꝓpe rex qͥ
nichil ꝑ auariciã disponeret. nũc oĩa regũ
palacia luxus ⁊ ambitꝰ occupant. Qrͣe
m̾ito sponsa xͥ lib̾tatẽ suã asseru̾at ne mã¬

Expanded text:
signiretur baculo et annulo. Erat enim animus signiretur baculo et annulo. Erat enim animus Caroli invictus adversus avaritiam: nec facile tunc invenisset aditum aliquis, nisi intrasset per ostium. Praeterea per tot terrarum interstitia nequibat requiri sedes apostolica, ut unicuique electo assensum suum commodaret, dum esset prope rex qui nil per avaritiam disponeret. Nunc omnia regum palatia luxus et ambitus occupavit; quare merito sponsa Christi libertatem suam asseverat, ne
Abbreviated transcription (Latin):
Si oculꝰ tuꝰ fu̾it simplex. totũ corpꝰ tuũ
lucidũ erit. Si autẽ neqͣm: totũ corpꝰ tirũ
erit tenebrosũ. Crebro miserabił int̾ pella¬
uit egen ut eiꝰ leuarẽ inopiã. Ego futuroꝵ
isciꝰ nõ ab nui. s diu̾sis monetis honus-¬
tũ dimisi. Discedẽs ille latronẽ offendit.
qͥuidẽs eũ nũmos portantẽ claua. qͣm fe¬
rebat ꝑcussũ occidit. Nũqͥd inde iudicãdꝰ
sũ qͥ ꝑegrino ded̾am unde causam mortis
incurrit᷑. In legib eccl̾iasticis ⁊ forensib
idẽ stm̃ diu̾so respectu ⁊ punit᷑ ⁊ laudatur
aĩadu̾tit᷑ in latroñe qd̃ hoĩem occidit ĩocłto.
ꝓbat᷑ in milite qd̃ fud̾it hostẽ in bello. Itaq
homicidiũ ĩisto laudabile i illo uituꝑabi¬
le: laudatꝰ ẽ olim p̾decessor nr̃ adrianus
pͥmꝰ p̃dicande memorie qd̾ ĩ uestituras ec¬
cłiaꝵ. Barolo magno cõcesserit. ita ut nul¬
lus electꝰ ꝯsetraret᷑. ab ep̃c nisi pͥus a rege ĩ¬

Expanded text:
us fuerit simplex, totum corpus tuum lucidum erit: si autem nequam, totum corpus tuum erit tenebrosum . Crebro miserabilis interpellavit egenus, ut ejus levarem inopiam. Ego futurorum nescius non abnui, sed diversis monetis onustum dimisi; discedens ille latronem offendit, qui videns eum nummos portantem, clava quam ferebat percussum occidit. Nunquid inde judicandus sum, qui peregrino dederim, unde causam mortis incurrit? In legibus ecclesiasticis et forensibus idem factum diverso respectu et punitur et laudatur. Animadvertitur in latronem, qui hominem occidit in occulto; probatur in milite, quod fuderit hostem in bello. Itaque homicidium in isto laudabile, in illo vituperabile. Laudatus est olim praedecessor noster, Adrianus I, praedicandae memoriae, quod investituras ecclesiarum Carolo Magno concessit; ita ut nullus electus consecraretur ab episcopo, nisi prius a rege in
Abbreviated transcription (Latin):
tulerũt pͥncipib. Certe ñõ ẽ ep̃i officiũ ut
ip̃e iubeat ꝯmitti p̃liũ. Cet̾um spectat ad
minꝰ ep̃i ut si naufragiũ ĩnocẽtie uideat. ⁊
manu ⁊ lingua occurrat. Erechiel sacerdo¬
tes accusat qd̃ nõ stet̾int ex adu̾so nͨ se op¬
posuerũt murũ uł clipeũ ꝓ domo isrł. due
sũt ꝑsone ĩ eccl̃ia ad reseranda uicia ꝯsti¬
tute. Una q̃ exacuat eloqͥũ alt̾a q̃ portet
gladiũ. Ego ut uos mͥ testes estis non ne¬
glexi partes meas quo ad sꝑaui ꝓfic̃e ar¬
maui lingũa. Illũ cuiꝰ int̾ est agere rẽ gla¬
dio. certificaui nũcio. Occupatũ se rescͥpsit
bello uindelicoꝵ. rogãs ut meis laborib
⁊ suis expensis nõ gͣuaret. latronũ cõtilia¬
bula deturbare. Si renuissẽ ꝙͣ extusatõne
d̃o offerrẽ cũ imꝑator suas in me refudiss
partes uid̾em cedẽ tiuiũ. dampnũ ꝑegri¬
noꝵ ⁊ dormitarẽ. Quisqͥs parcit lat̾ni
occidit in nocẽtẽ.

Expanded text:
lerint principibus. Certe non est episcopi officium, ut ipse jubeat committi praelium. Caeterum spectat ad munus episcopi, ut si naufragium innocentiae videat, et manu et lingua occurrat. Ezechiel sacerdotes accusat, quod non steterint ex adverso, non se opposuerint murum vel clypeum pro domo Israel. Duae sunt personae in Ecclesia ad resecanda vitia constitutae; una quae exacuat eloquium, altera quae praestet gladium. Ego, ut vos mihi testes estis, non neglexi partes meas. Quoad speravi proficere, armavi linguam; illum cujus interest rem agere gladio, certificavi nuntio. Occupatum se rescripsit bello Vindelicorum, rogans ut meis laboribus, et suis expensis non gravarer latronum conciliabula deturbare. Si renuissem, quam excusationem Deo afferrem, cum imperator suas in me refudisset partes? Viderem caedem civium, damnum peregrinorum, et dormitarem? Quisquis parcit latroni, occidit innocentem.
Abbreviated transcription (Latin):
siuis afeuxit. Siqͥdẽ harlom̃anũ ĩ cli¬
tam usꝙ ad dyaconatꝰ officiũ ꝓuetũ
ip̃e pat̾ cepit ⁊ excetauit: ꝓ eo td̾ ad
apostasiã cõn̾sus ⁊ om̃i gen̾e nocẽdi reg̃¬
nũ ꝑturbãs alt̃ qͥdam iulianꝰ effectꝰ
erat. Porro alt filiꝰ eiꝰ karolus dũ in¬
cõsulte uoluiss exꝑiri exꝑtã tiu̾dam
abbuini militis fortitudinẽ ⁊ soli sol
cõgressus fecisset ab epdẽ abbuino ig¬

Expanded text:
Siquidem Karlomannum in clericatu usque ad diaconatus officium provectum, ipse pater caepit et excecavit, pro eo quod ad apostasiam conversus et omni genere nocendi regnum perturbans, alter quidam Julianus effectus erat. Porro alter filius ejus Karolus dum inconsulte voluisset experiri expertam cujusdam Albuini militis fortitudinem, et solus soli congressus fuisset, ab eodem Albuino, ig
Abbreviated transcription (Latin):
tis a dño respecta ẽ. Tũc miẜabilit̾ reg¬
no extorris: post paucũ tempꝰ in solio
gloriose reponieris. Et hͦ tͥ signũ. Ueni¬
ent hodie piscatores tui: magnã pis¬
ciũ młtitudinẽ corbib enchentes. Qd̾
mirũ est: tũ gelante aqͣ fluminis tuil
tale speretur. S ⁊ tẽpus frigidũ: om¬
nẽ artẽ piscanciũ eludit. Tu fortune
scd̾e compos. mem̃to lib̾atoris tui: ⁊
eiꝰ nũtui. hoc idẽ iisũ ẽ ꝑ sõpnũ: matri
sue. Experrecti ambo sompnia sua
referebãt: Et ecce piscatores adueni¬
ũt: tũ magna pisciũ copia. Nõ młto
post. ergastulũ exire ausus in qͦ a da¬
nis tenebat᷑: magne astucie ꝑicłm fe¬
ad eluigiã rediit: exponẽs ꝙ sotiis oĩa
uruit repente suꝑ barbaros ociosos
Quoꝵ płimis occisis reliq̾ tũ rege su¬
o dederũt obsides qd̾ xpĩani fierẽt. ⁊ ab
auglia discedẽt. Qd̃ ⁊ fc̃m ẽ. Riex eoꝵ
guorũ qũe nr̃i gurmindũ uocant cũ
xit ꝓcerib ⁊ om̃i pene ppło baptira¬

Expanded text:
tis a Domino respecta est. Tu miserabiliter regno extorris post paucum tempus in solio gloriose reponeris. Et hoc tibi signum. Venient hodie piscatores tui magnam piscium multitudinem corbibus evehentes, quod mirum est; cum gelante aqua fluminis nihil tale speretur, sed et tempus frigidum omnem artem piscantium eludit. Tu fortunae secundae compos, memento liberatoris tui, et ejus nuntii. » Hoc idem visum est per somnium matri suae. Experrecti ambo somnia sua referebant; et ecce piscatores adveniunt cum magna piscium copia. Non multo post ergastulum exire ausus, in quo a Danis tenebatur, magna astutia ad Ebungiam rediit, exponensque sociis omnia, irruit repente super barbaros otiosos, quorum plurimis occisis, reliqui cum rege suo dederunt obsides, quod Christiani fierent, et ab Anglia discederent, quod et fecerunt. Rex eorum Gedrum, quem nostri Gurmindum vocant, cum 30 proceribus et omni pene populo baptiza
Abbreviated transcription (Latin):
ronã susceꝑat. Hic regnauit annis
uis: cũ hostib pugnauit. Hic cũ qͣdã
die in uisula melusus solus domi eẽt
dũ: corpꝰ curis egrũ sopori dedit: ⁊ ecce
sc̃s cuchb̃tus lindifarnensis quond am
ep̃c sic dornuẽtẽ alloqͥt᷑. Ego sũ cuchb̾¬
tus: si audisti. Misit me dñs: ut t̾ ꝓsꝑa¬

Expanded text:
s nis cum hostibus pugnavit: qui cum, quadam die in insula inclusus, solus domi esset, sis, corpus curis aegrum sopori dedit; et ecce sanctus Cuthbertus Lindifarnensis quondam episcopus sic dormientem alloquitur: « Ego sum Cuthbertus, si audisti, misit me Dominus, ut t
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ea qͣ dignꝰ ẽ. ꝯfusione pestifer ille recessit.
Cauti gͥ ofr̃ẽs estote. ⁊ ĩmensas grãs oĩpo¬
tenti ac raisicordissimo saluatori grãs agi¬
te: qr ⁊ neqͥssimũ hostẽ a nob̃ expubit ⁊ ip̃e
nobistũ festũ celebraturꝰ remansit .uiii.

Expanded text:
um ea qua dignus est confusione, pestifer ille recessit. Cauti igitur estote, & immensas gratias omnipotenti ac misericordissimo Saluatori agite, qui & nequissimum hostem a vobis expulit, & ipse nobiscum festum suum celebraturus remansit
Abbreviated transcription (Latin):
set̃bat᷑. qͥ restitit ⁊ ait Cuiꝰ est oagͥcola ag̃
iste trũe colis. Qui ait. Bĩ pet᷑: ⁊ dõni at̃is
nũciare nr̃o abb̃i ut disponat domui sue
finẽ sortiet᷑. dic aut̃ ei petrũ apłm ħ tͥ nũ
denũcia famulanites.Ldem hugo in arti¬
cło mortis positꝰ: retolẽs anniu̾sarium
psos admonuit. tã tenatis erat memori¬
e ⁊ tante caritatis. qd̾ ibi fr̃ne saluti erat¬
ñ in mentor uͭ raro qͥsꝙͣ reminiscit᷑ ꝓprie
In ip̃a nocte qͣ mortuꝰ ẽ bñdictões lectõrũ
lectorib ĩposuit. Ectͤmũ eiꝰ u̾bũ fuit ad
suꝑ erat in breui uascłõ t̾nis uitib totũ
corpus magnũ affluent̾ ꝑ iractũ est: tr
uit ad solũ lepidũ capd̃ sufficẽt uͥ bene¬
dictõne celesti młtiplitãt int̾ manus

Expanded text:
uebatur, qui restitit et ait: « Cujus est, agricola, ager iste quem colis? » Qui ait: « B. Petri et Domini abbatis nuntiare nostro abbati, ut disponat domui suae finem sortietur. Dic autem ei Petrum apostolum denuntia famulantes. » 11. Idem Hugo in articulo mortis positus, recolens anniversarium iosos admonuit; tam tenacis erat memoriae et tantae charitatis, quia ibi fraternae salutis non erat immemor, ubi raro quisque reminiscitur propriae. In lectoribus imposuit. Extremum ejus verbum fuit ad supererat in brevi vasculo, ternis vicibus totum corpus magnum affluenter perunctum est; quod vix ad solum lepidum caput sufficeret, nisi benedictione coelesti multipli
Abbreviated transcription (Latin):
troeuntes in diu̾soriũ ad curam corꝑis
assed̾es cõtinuo ꝙ dapib appositis. ex¬
ortus est in domo luctus. płi̾b ex fami¬
lia subito extinctis. Qra peste ꝑ uicinaᷤᷤ¬
edes grassante: mox ascensis mulis dif¬
fugerũt. Idẽ archidiaconꝰ in gallia ꝯse¬
derat in cõcilio: uice pp᷑. Ibi plures ep̃i
ꝑ symoniam sc̃i. Quoꝵ uriꝰ huiꝰ criminꝰ
insimulatꝰ nullis testib argui: nullis
argumẽtis pot̾at cõfutari. Ita dicendi
arte callebat. Tũc archidiatonꝰ tesset
humanũ eloquiũ. ꝓducat᷑ oracłm diui¬
nũ. Certũ ẽ. qõ ep̃alis gr̃a sp̃c sc̃i donũ¬

Expanded text:
troientes diversorium, ad curam corpori troientes diversorium, ad curam corpori assedere, continuoque dapibus appositis exortus est in domo luctus, pluribus ex familia subito exstinctis. Qua peste per vicinas aedes grassante, mox ascensis mulis diffugerunt. Idem archidiaconus in Gallia consederat in concilio vice papae; ibi plures episcopi per Simoniam, quorum unus hujus criminis insimulatus nullis testibus argui, nullis argumentis poterat confutari, ita dicendi arte callebat. Tunc archidiaconus: « Cesset humanum eloquium, producatur oraculum divinum. Certum est quod episcopalis gratia Sp