comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
balthasar. Et quomodo in finem pͥ¬
me legius uisionis. fuit añt dam¬
hel usq ad annũ primũ ꝙyri regis:
fuisse ergo eum apud chaldeos in
prstina dignitate purpura byssoq
nestitum usq ad primum annũ cy¬
ri regis persaꝵ intelligimus quando suy¬
uertit chaldeos ⁊ postea cepit ẽẽ cũ dano¬
filio assueri de semine medorũ qui impe¬
rauit super regnũ chaldeorũ. Aut certe
iam dario mortuo. cuius anno primo
septuaginta ebtomadarũ sacramenta
cognouerat. nunc tertio anno regis
cyri hec uidisse narratur. Et uerum uͥ¬
bum ⁊ fortitudo magna. siue dei qui
ista facturus est siue proph̾e̾ qui hec in¬
tellecturus ẽ. In dieb illis ego daniel.
lugebam tͥum ebtomadarũ dieb. Pa¬
nem desiderabilem nõ comodi. ⁊ caro ⁊
uinũ non introierunt in os meũ. sed
neq unguento unctus sum. donee cõ¬
plerentur trium ebtomadarum dies
hoc docemur exemplo. tempore ieui nis
cibis delicatiorib abstinere qd̃ ego pu¬

Expanded text:
visione. Et quomodo in fine primae legimus visionis: Fuit autem Daniel usque ad annum primum Cyri regis? Fuisse ergo eupristina dignitate purpura byssoque vestitum, usque ad primum annum Cyregis intelligimus, quando subvertit Chaldaeos, et postea coepit esse cum Dafilio Assueri de semine Medorum, qui imperavit super regnum Chaldaeorum. Aut certe jam Dario mortuo, cujus anno primo septuaginta hebdomadarum sacramenta conoverat; nunc tertio anno regis Cyri haec vidisse narratur. Et verum verbum, et fortitudo magna. Sive Dei qui ista facturus est, sive prophetae qui haec intellecturus est. In diebus illis ego Daniel lugebam trium hebdomadarum diebus: panem desiderabilem non comedi, et caro, et vinum non introierunt in os meum: sed neque unguento unctus sum, donec complerentur trium hebdomadarum dies. Hoc docemur exemplo, tempore jejunii a cibis delicatioribus abstinere quod ego pu
Abbreviated transcription (Latin):
neris corpus aspitiens nequaquã pa¬
ueat. Et dixit ad me. Panihel uir
desideriorum. Congruent̾ uir desiderio¬
rum uocatur qui instantia precum ⁊
afflictõne corporis ieiunioꝵq duritia
cupit scire uentura ⁊ dei secreta cognos¬
cere. Pro uiro desideriorum sẏminachꝰ
interpretatus ẽ. uirũ desiderabilem.
Omĩs eñĩ scũs habens in se anime pul¬
chritudinem amatur a dño. In tellige

Expanded text:
spiciens nequaquam paveat. -- Et dixit ad me: Daniel vir desideriorum, etc. Congruenter vir desideriorum vocatur, qui instantia precum et afflictione corporis, jejuniorumque duritia cupit scire ventura, et Dei secreta cognoscere. Pro viro desideriorum Symmachus interpretatus est, virum desiderabilem. Omnis enim sanctus habens in se animae pulchritudinem, amatur a Domino. E
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ mutet sperat quod si factũ
foite nõ fuerit deũ impossibilitatis
accuset. Potest inquit homo cẽ si¬
ne peccato tamen cũ dei aduitoro.
Quid faciam: Tolerabo inderim
pannũ nouum. uestim̃to ueteri col¬
ligatũ. donec emĩdatõnis misere
falsitatẽ peior scissura padefaciat
Concedo enĩ ut cõtra ducem uerita¬
tis loquentis cũ dixerit. põt̃ homo
si uelit. dixisse uideatur. põt homo
cũ aduitorio dei. Nũc demũ mi¬
chi ueluti ad exordiũ propõitõnis
sermo reuocandus ẽ. ⁊paulisper
in iurie dolore seposito. cũ reuerẽ¬
tia disputandi ad celsitudinẽ capi¬
tis receurrendum. Caput enĩ nr̃m
suit deus propitiatõnem per fi¬
dem. in sanguie ip̃ius. ad ostentõ¬
neni iustitie. ꝓp̃t remissionẽ pre¬

Expanded text:
dinem mutet, sperat! quod si factum dinem mutet, sperat! quod si factum forte non fuerit, Deum inpossibilitatis accuset? \'potest, inquit, homo esse sine peccato, tamen cum Dei adiutorio. quid faciam? tolerabo interim pannum nouum uestimento ueteri conligatum, donec emendationis miserae falsitatem peior scissura patefaciat. concedo enim, ut contra ducem ueritatis loquentis cum dixerit potest homo si uelit\', dixisse uideatur potest homo cum adiutorio Dei\'. nunc demum mihi uelnti ad exordium propositionis sermo reuocandus est et paulisper iniuriae dolore seposito cum reuerentia disputandi ad celsitudinem capitis recurrendum. capnt enim nostrsuit Deus propitiationem per fidem in sanguine ipsius ad ostensionem iustitiae, propter remissione
Abbreviated transcription (Latin):
promititur. Ad dauid siquidẽ dĩt
deus. Ueritas mea ⁊ miscda me¬
a cũ eo. De salomone uo̾ testatur
ipm elegi michi infiliũ. ⁊ ego e¬
ro ei in patrem. Ex his duob tẽ¬
plũ dñi unus p̃parat. alter edifi¬
er. sed pene cũ ad huc pactare nõ ce¬
pit. ille ante p̾cauit. hic postea
ille multo peccato edificare non
meruit. iste multũ peccando qd̾
edificauerat dereliquid. ⁊ inter
hec mirabiliter sibi ordinatõ sc̃ã
disposuit. ut in der duas etates
quod perpetuũ in homine ẽẽ nõ
poterat pro captu temporis ĩ uẽiret
Tt̾ꝙ aliquãdo nõ poccauit tamen
ut̾q sine peccato eẽ non potult ut
sit deus uerax . omĩs aũt homo m̃¬
dax. sicut scriptũ est. Uani filii ho¬
minũ mendaces filii hominũ in
stateris habentes utiq grãm ⁊
ad uitoriũ tei tamen sine peccato
nec salomon ualuit custodire. ⁊
iouinsani filius ut omp̃t deus pro
ip̃o discipulisq eius tantũ rerũ or¬

Expanded text:
promittitur. ad Dauid siquidem dicit promittitur. ad Dauid siquidem dicit Deus: neritas mea et miserioordia mea cum eo. de Salomone uero testatur: ipsum elegi mihi in filium, et ego ero ei in patrem. ex his duobus templum Domini unus praeparat, alter aedifier, sed paene cum adhuc peccare non. coepit. ille ante peccauit, hie postea. ille multo peccato aedificar non meruit, iste multum peccando quod aedificauerat dereliquit. et inter haec mirabiliter sibi ordinatio sancta disposuit, ut inter duas aetates, quod perpetuum in homine esse non poterat, pro captu temporis inueniret. uterque aliquando non peccaui, tamen uterque sine peccato esse non potuit: ut sit Deus uerax, omnis autem homo mendax, sicut scriptum est; uani filii hominum, mendaces filii hominum in stateris. Habentes utique gratiam et adiutorium Dei, tamen sine peccato nec Salomon ualuit custodire; et Iouiniani filius, ut omnipotens Deus pro ipso discipulisque eius tantum rerum or
Abbreviated transcription (Latin):
in obreptione precaminũ clamat
ad dñm. ⁊ ut ab occultis siuis mũ¬
detur implorat. Et dicitur ei ad nõ
in alio loco. nõ edificabis domum
nomini meo eo quod sis ur bellator
⁊ sangume fuderis quasi uero sor¬
diũ ab olitõne. cunctarũ ita emũda¬
re eum nequiuerit ut dignũ digno
homini prepararet. Dauid usꝙ ad
mortem nõ emũdatur. sed p̃lato ĩ
templi structõne sibi filio se ip̃e ꝯ¬
dempnat. Et goliath cũ armigeto
suo calumpniat᷑ mͥ cur dñs nõ fa¬
ciat ĩ eo ꝙ nũqmͣ fecit ĩ clõ. Dic̃¬
ualet quisq dice̾. ecce hoc rocens
est. ĩa eni p̃cessit in sclis q̃ fuert̃
ante nos ⁊ nouorũ dogmatũ in¬
structor affirmat potest fieri qd̃
nũqmͣ factum est. Non requiras
utrũ fui̾t quod posse nõ ambigis
suo. ⁊ hoc ut nõ nͥ in nocens ⁊ beue
immaculatus extrueret. Quo ad
hoc reges cũctis uirib eligñtur
ut̾q ad adiutoriũ. de custodia utͥq

Expanded text:
in obreptione peccaminum, clamat in obreptione peccaminum, clamat ad Dominum, ut ab occultis suis mundetur implorat, et dicitur ei a Domino, in alio loco: Non aedificabis domum nomini meo, eo quod sis vir bellator, et sanguinem fuderis ; quasi vero sordium abolitione cunctarum ita emundare eum nequiverit, ut dignum digno operi praepararet. David usque ad mortem non emundatur, sed praelato in Templi constructione sibi filio se ipse condemnat: et Goliath cum armigero suo calumniatur mihi, cur Dominus non faciat in eo, quod numquam fecit in saeculo? Diciecce hoc recens est; iam enim praecessit in saeculis quae fuerunt ante nos; et nouorum dogmatum instructor adfirmat: potest fieri, quod numquam factum est! non requiras utrum fuerit, quod posse non ambigas. suo at hoc, ut non nisi innocens et bene inmaculatus exstrueret. duo ad hoc reges cunctis uiribus eliguntur, uterque ad adiutorium; de custodia utrique
Abbreviated transcription (Latin):
prauatur. Unũ atq idem semper o¬
peranti. nũc dicitur. Ñ reuelauit
hoc tibi caro. ⁊ sanguis. sed pater m̃s
qui est in celis. Nũc rursus ingeri¬
tur. nõ sapis q̃ dei sunt. sed q̃ sunt
hominũ. Apls diligendo electus ẽ
Diligendo confusus. habens proni¬
mio amore peccatũ. Si quidem adiu¬
uanti depassione sua dño amoris
inpatientia diperat. protinus tibi es¬
to dñe. nõ erit illud tibi. Omiseria
miserorũ. Si petrus in aliquo xpm̃
amando peccauit. Delicta quis in¬
telligit. Clamat propha. ⁊ clamat
in spũ scõ. clamat ille de quo dixerat
dñs. manus mea auxillabitur ei:
⁊ brachiũ meũ confortauit eum ⁊
nichil proficiens inimicus in eo.
Et quid clamet attende. Ab occul¬
tis meis mũda me dñe. Bauit ille
electus scdm cor. ille quẽ promisit
deus fcũrum om̃s uoluntates suas
ille quẽ unxit in regem. ille quẽ pro¬
phetici sp̃c scificatõne donauit stup̃ẽs

Expanded text:
pravatur . Unum atque idem semper opravatur . Unum atque idem semper operanti, nunc dicitur: Non revelavit hoc tibi caro et sanguis, sed Pater meus, qui est in coelis ; nunc rursus ingeritur: Non sapis quae Dei sint, sed quae sunt hominum . Apostolus diligendo electus est, diligendo confusus: habens pro nimio amore peccatum. Siquidem annuntianti de passione sua Domino amoris impatientia dixerat: 612 Propitius tibi esto, Domine, non erit illud tibi . 24. O miseriam miserorum! Si Petrus in aliquo Christum amando peccavit, delicta quis intelligit ? Clamat propheta et clamat in Spiritu sancto: clamat ille, de quo dixerat Dominus: Manus mea auxiliabitur ei, et brachium meum confortabit eum, et nihil proficiet inimicus in eo : et quid clamet, attende: Ab occultis meis munda me, Domine . David ille electus secundum cor , ille quem promisit Deus facturum omnes voluntates suas , ille quem unxit in regem, ille quem prophetici spiritus sanctificatione donavit, stupens
Abbreviated transcription (Latin):
didit deo ⁊ reputatũ est el ad iustia¬
am ut sit meo quod credidit uidit
⁊ gauisus ẽ. ꝑfectus ac sine ma¬
cula cõmouetur multarũ genti¬
um pater constitutus infide ⁊
fidelium sinus inrequie ut simꝰ
om̃s quisperamus in deo cũ fideli
abraham. Beati in maculati mui¬
a. scͥptum ẽ. ꝑ fidem em̃ ambula¬
mus nõ per speciem. Ad uo̾ si uis
de immaculato qualẽ danid orãs
querit audire. uanã possibilitatis tue
de pone fiducĩa ⁊ prostratus inp̃cib
cũ prophã oratõne cõũgere flens pa¬
rit̾ ac dicens. Delicta quis in telligit
ab occultis meis mũda me dñe ⁊ ab
alienis ꝑce seruo tuo. Si enĩ mͥ nõ
fuerint dñati tunc unmaculatus
ero. Infelix ego homo. delicta q̃ nũ¬
dum intelligo. quãdo uitabo: Potrus
diligit xp̃m. nͨ uinqͣm̃ a. dilectõne
declamat. Testimõio dilcõnis dñi.
Nunc petra fũdamenti ecclie con¬
stituitur. nũc sathane uocabulo de¬

Expanded text:
didit Deo et reputatum est ei ad iustitdidit Deo et reputatum est ei ad iustitiam; ut sit in eo quo credidit, uidit et gauisus est — perfectus ac sine macula commonetur, multarum gentium pater constifidelium sinus, in requie ut simus omnes, qui speramus in Deo cum fideli Abraham. Beati immaculati in via, scriptum est: per fidem enim ambulamus, non per speciem . At vero si vis de immaculato qualem David orans quaerit audire, vanam possibilitatis tuae depone fiduciam, et prostratus in precibus cum propheta oratione conjungere, flens pariter ac dicens: Dilecta quis intelligit? Ab occultis meis munda me, Domine, et ab alienis parce servo tuo. Si enim mihi non fuerint dominati, tunc immaculatus ero . Infelix ego homo, delicta quae nondum intelligo, quando vitabo? Petrus diligit Christum, nec umquam a dilectione declinat: testimonio dilectionis Domini, nunc petra fundamenti Ecclesiae constituitur , nunc Satanae vocabulo de
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. itaq qui se existimat stare. uide¬
at ne cadat. Et quasi forma hominũ
de se ipse pronũtiat dicens. Castigo cor¬
pus meũ. ⁊ in seruitutẽ redigo ne
forte aliumꝰ aliis p̃dicauerim ipse
reprob efficiar. Ita sine cͥmine dici.
quẽ quã. et sine q̃rela nõ est perfec¬
tõnis testimoniũ. s conu̾satõnis
emplum. De immaculato aũt ubi¬
cumq scriptura pronũtiat sicut
dauid ait. Beati immaculati in ui¬
a qui ambulant ui lege dñi. sana
doctrina traditũ reor. quia uere bea¬
ti sint qui sunt immaculati in uia
hoc est perfecta fide in u̾itate gradĩe¬
tes nõ declinantes heretica prauita
patrẽ. Igitur qui sine macula atq
lepra nec conuiolatus ab his quoꝵ
sermo serpit ut cancer uenerande
głia trinitatis audit. credit ĩ telligit
beatus infide ĩmaculatus ꝙ ꝯsistit
ex quo etiã dicitur ad abraham. Am¬
bula coram me. Et esto sine macula
Necessario enun abraham qui cre¬

Expanded text:
dicit: Itaque qui se existimat stare, videdicit: Itaque qui se existimat stare, videat ne cadat . Et quasi forma hominum de se ipse pronuntiat dicens: Castigo corpus meum et in seruitutem redigo: ne forte, cum aliis praedicauerim, ipse reprobus efficiar. ita sine crimine dici quemquam et sine querella non est perfectionis testimonium sed conuersationis exemplum. De inmaculato autem ubicumque Scriptura pronuntiat; sicut Dauid ait beati inmaculati in uia, qui ambulant in lege Domini, sana doctrina traditum reor, quia uere beati sint qui sunt inmaculati in uia, hoc est perfecta fide in ueritate gradientes, non declinantes haeretica prauitatPatrem. igitur qui sine macula atque lepra nec conuiolatus ab his, quorum sermo serpit ut cancer, uenerandae gloriam Trinitatis audit credit intellegit, beatus in fide inmaculatusque consistit. ex quo etiam dicitur ad Abraham: ambula coram me et esto sine macula. necessario enim Abraham — qui cre
Abbreviated transcription (Latin):
io b. tanta temptatõne suꝑata
du plicatis q om̃ib ⁊ restitutis ĩ
superbiã elatus inuidiciũ incide¬
ret dẏaboli. admonetur ab occlꝰ¬
tis suis ut ⁊ si aforis de iustitia
laudaretur. indos tñ ei se sciret
consilio cõntinens sermones ĩ
corde. ⁊ me putat latere: Accĩge
tanqũa uir lumbos tuos. Incer¬
rogabo. tu aut̃ responde mͥ. Ubi
eras confundarẽ terrã: Iudica
michi si nosti scientĩa. Et post
multam docendi correptõnem
uł corripiendi doctrinã. Respõ¬
dens iob dño dixit. Quid ergo
uidicor cõmonitus ⁊ increpa¬
tus adño. audiens talia. cum
nichil sum: Talis ⁊ zacharias ho¬
mo sine querela dignus honore
hominũ. dignus testimonio scͥp¬
turarũ quẽ aliqua iam ut arbitror
ex hoc in flatio titillabat incipi¬
ebatq plus credere famã qͣm ꝯsci¬
entiam. Per corripientem anglĩ no¬
ta infidelitatis arguitur ⁊ temporario
silentio castigatur. Unde ⁊ paulus

Expanded text:
Iob tanta temptatione superata Iob tanta temptatione superata duplicatisque omnibus et restitutes in superbiam elatus in iudicium incideret diaboli, admonetur ab occultis suis, ut etsi a foris de iustitia laudaretur, intus tconsilium, continens sermones in corde, et me putat latere? Accinge tamquam vir lumbos tuos. Interrogabo: tu autem responde mihi. Ubi eras cum fundarem terram, indica mihi, si nosti scientiam . Et post multam docendi correptionem, vel corripiendi doctrinam: respondens Job Domino dixit: Quid ergo judicor commonitus et increpatus a Domino, audiens talia cum nihil sim . Talis et Zacharias, homo sine querela, dignus honore hominum, dignus testimonio Scripturarum, quem aliqua jam, ut arbitror, ex hoc inflatio titillabat, incipiebatque plus credere famae quentiae, per corripientem angelum nota infidelitatis arguitur, et temporario silentio castigatur. Unde et Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
aut iohẽs non manducasset aut
dñs fefellisse credendus est. S
econtrario in utroq i̾tas est.
qr ⁊ iohẽs in substantiã carnis
esce aliquid sumpserit. ⁊ rursũ
uere dixerit dñs in iohẽm. nec
cũ ceti̾s nec id mandicasse quod
ceteros se scripturasq sc̃as oc¬
cultata sepe scientia dei hominũ
manifestare sententias. Quam¬
obrem obsequent̃ accipitur. quo¬
tiens cumq scriptura commemo¬
illud ultimũ iudicium del cui uiu¬
u̾sorũ conscientia subicitur ⁊ lingͣ
omĩim confitetur. deuiq liquido in¬
tellige quia iustificatõ iob. passio¬
nũ q eius in caruem p̃missio pro¬
indo consilio dei ꝯfusionem dẏabo¬
li arrogantis oꝑata ẽ. ut dum
homo de honore creatoris ip̃o dño
probande laudatur infidelitatis n¬
tam declinans angelus pumret᷑
Rursus aut̃ ne famulo suo gra¬
uiorem plagam facet᷑ dum sana¬
ret. ⁊ per curam carnis anime uul¬
nus infligeret. Hoc ẽ ne beatus

Expanded text:
aut Iohannes non manduoasse aut aut Iohannes non manduoasse aut Dominus fefellisse credendus est ? sed e contrario in utroque ueritas est, quia et Iohannes in substantiam carnis escae aliquid sumpserit et rursum uere dixerit Dominus in Iohannem, nec cum ceteris nec id manducasse quod ceteros, probans se Scripturasque sanctas occultata saepe scientia Dei hominum manifestare sententias. quamobrem obsequenter accipitur, quotiescumque Scriptura commemoillud ultimum indicium Dei, cui uniuersorum conscientia subicitur et lingua omnium confiteatur. Denique liquido intellege, quia instificatio Iob passionumque eius in carnem permissio prouido consilio Dei confusionem diaboli arrogantis operata est, ut, dum homo de honore creatris ipso Domino probante laudatur, infidelitatis notam declinans angelus puniretur. rursus autem ne famulo suo grauiorem plagam faceret, dum sanaret, et per curam carnis animae uulnus nfligeret, hoc est, ne beatus
Abbreviated transcription (Latin):
ienim cogitatõ concipit. crimem
uero nõ nisi actus ostendit. Esse
⁊̃ sine querela eorũ cognitõni.
niditioq astribitur quib in pro¬
mptu est in facie quidem mansue¬
tudinem aspicere sed cordis bel¬
la nescire. Unde ⁊ paulus ꝯfitẽ¬
der iubet dicens. Opoitet en im
epm̃ sine crimine ẽẽ. W alibi ge¬
nerale dat destimoniũ cormthiis
atq asserit. ita ut nõ indigeatis
ulla gr̃a. ex pectantes reuelatõem
Ecce paulus quos testimonio su¬
o usq in finem ꝯfirmat ẽẽ sine
crimine. Mox eosdem. in eadem
epłai corripit dicens. Iam qͥdem
om̃io delic̾tum ẽ. in nobis nos
quod iudicia habeatis int̾ uos
Sub uno titulo hisdemq ꝑsonis
Ecte sine crimine. ecce delictum
unde declarat. nõ statim sine de¬
licto asseri quẽ uideas sine cͥmĩe
nominari. Dixit enĩ ⁊ dñs ihc̃.
Nenit iohẽs non manducans
neq bibens. Et iterũ scriptũ:
Esca illius erat locusta. ⁊ mel
siluestre. Nunquid ex alterut᷑.

Expanded text:
enim cogitatio concipit, crimen enim cogitatio concipit, crimen uero non nisi actus ostendit. esse etiam sine querella eorum cognitioni iudicioque adscribitur, quibus in promptu est, in facie quidem mansuetudinem aspicere sed cordis bella nescire. unde et Paulus confidenter iubet dioens oportet enim episcopum sine crimine esse;- et alibi generale dat testimonium Corinthiis atque adserit: ita ut non indigeatis in ulla gratia, expectantes reuelationemecce Paulus quos testimonio suo usque in finem confirmat esse sine crimine, mox eosdem in eadem epistula corripit scribens: iam quidem omnino delictum est in uobis, quod iudicia habeatis inter uos. sub uno titulo iisdemque personis ecce sine crimine, ecce delictum: unde declarat, non statim sine delicto adseri quem uideas sine crimine nominari. dixit enim et Dominus Iesus: uenit Iohannes non manducans neque bibens. et iterum scriptum est: esca illius erat locusta et mel siluestre. numquid ex alterutro
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quẽ ⁊ accessum habemus fidei in gr̃a
ista ꝑ quã stamus ⁊ gloriamur. Un¬
de ⁊petrus apls ad monet dicens.
Recipientes finẽ fidei ur̃e. salutem
animarũ. de qua salute ex qui sierũt
atq scrutati sunt prophe̾ qui defu¬
tura in nos gr̃a dei prophetauerũt
Ex quo euidentissime de claratũ est
nemini hominũ dei deẽe adiutoriũ.
presertim cum ⁊ seductor insistat¬
⁊ insit in firmitas confusa euacu¬
ata ẽ calumpnia ceci arguentis qͥ
ait. Forte tu dei aduitoriũ negas:
S qm̃ de iob fecimus mentõnem
⁊ superiori testimomio recensitum
est dño dicente. Homo sine cri¬
mine uerax dei cultor. abstinẽs se
ab om̃ĩ opere malo. Solet enim
a nobis sepissime dictari ad pro¬
bandum hominem sine peccato
ẽẽ posse. quia fuerit hoc est quia
tiob testimonio dei homo homo¬
sine crimine ẽ dictus.⁊ uerax. ⁊
zacharias sine q̃rela in ewanglio
probatus ostenditur. Dixit dñs
ad iob. Homo sine cͥmine. Nun¬
quid dixit sine peccato: Pectatum

Expanded text:
 quem accessum habemus fidei in gratia ista, per quam stamus et gloriamur. unde et Petrus apostolus admonet dicens: reoipientes finem fidei uestrae, salutem animarum. de qua salute exquisierunt atque scrutati sunt prophetae, qui de futura in nos gratia Dei prophetauerunt. ex quo euidentissime declaratum est, nemini hominum Dei deesse adiutorium, praesertim cum et seductor insistat et insit infirmitas. Confusa euacuataque oalumnia est caeci arguentis, qui ait: forte tu Dei adiutorium negas?\' sed, quoniam de Iob fecimus mentionem et superiori testimonio recensum est Domino dicente homo sine crimine, uerax Dei cultor, abstinens se ab omni malo — solet enim a nobis saepissime dictitari ad probandum hominem sine peccato posse esse, quia fuerit, hoc est, quia et Iob testimonio Dei homo sine crimine est dictus et uerax et Zacharias sine querella in euangelio probatus ostenditur —: dixit Dominus de Iob homo sine crimine, numquid dixit sine peccato\'? peccatum
Abbreviated transcription (Latin):
animam eius custodi. Nemo ex
hoc exstimet dyabolum ad sedu¬
cendum in corpore tantũ modo.
aminã laborare. nisi eciã ab ip̃o
corpore uellendam si nõ sautium
in firmũq hominẽ miserentis
dei tutela muniret ⁊ obiua cũc¬
tis insidiarum eius conatibus
semper occurret. Habes ut ar¬
bitror ⁊̃ ingentib sufficientẽ
cooperantis grẽ probatõnem:
accipe manifestam quoꝙ signi¬
ficantiam de illo p̃cipuo dono.
quod eccłie ⁊ corpori suo poculiare lar¬
gitur. Paulus apłs. ad corinchios
scribit. Grãs ago deo meo semper
pro uobis in gr̃a dei q̃ data est uob̾¬
in xp̃o ihũ. quia in omib diuites

Expanded text:
animam ipsius custodi. nemo ex animam ipsius custodi. nemo ex hoc aestimet diabolum ad seducendam in corpore tantummodo animam laborare nisi etiam ab ipso corpore uellendam, si non saucium infirmumque hominem miserentis Dei tutela muniret et obuia cunctis insidiarum eius conatibus semper occurreret. Habes, ut arbitror, etiam in gentibus sufficientem cooperantis gratiae probationem: accipe manifestam quoque significantiam de illo praecipuo dono, quod Ecclesiae et corpori suo peculiare largitur. Paulus apostolus ad Corinthios scribit: gratias ago Deo meo semper pro uobis in gratia Dei, quae data est uobi
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e dyabolus dum testatur de uni¬
uersitate. de uno interrogatur.
Ammadu̾tisti inquid deus in pue¬
rum meũ iob. quia nõ est quisq
similis illi super terram. nouit spe¬
tiati unumquẽq dñs. nouit
⁊ dẏabolus. Ille potestate nature.
ille labore nequitie. Iste ut temp¬
tet. ille ut probet. Iob contradicẽ¬
te adu̾sario. acreatore laudatur.
Wlt dñs opus uidicare hominis
quod ip̃e operatur in eo. ad uͦ dead¬
iutorio ⁊ dyabolus ꝯficetur. Di¬
cit enĩ. Nonne tu circum sepisti
q̃ sunt extradomũ. ⁊ intra domũ
eius: Et petente inimico famulũ
suũ spoliat. per temptatõnem nõ
nudat. aufert substantĩa. ⁊ dat
gr̃am. Ecce inquit om̃ia q̃ qunq
ht̃ do in manu tua. s ip̃m noli
tangere. Parũ est hoc. Inuidus
furit. mortẽ conatur inducere
s ecõtrario dispensatõne dei moue¬
tur gr̃a nõ aufertur ex petita p̃do¬
ni p̃da p̃mutitur. ⁊ rursus p̃de sue
custos adhibetur. Dicitur enĩ ad
eum. Ecce trado eũ tibi. tantum

Expanded text:
ipse diabolus dum testatur de uniuersitate, de uno interrogatur: animaduertisti, inquit Deus, in puerum meumlob, quia non est quisquam similis illi super terram? nouit speciatim unumquemque Dominus, nouit et diabolus; ille potestate naturae, iste labore nequitiae; iste ut temptet, ille ut probet. Iob contradicente aduersario a creatore laudatur. uult Dominus opus iudicare hominis, quod ipse operatur in eo, at uero de adiutorio etiam diabolus confitetur. dicit enim: nonne tu circumsaepsisti quae sunt extra domum et intra domum eius? expetente inimico famulum suum Deus spoliat per temptationem, non nudat, aufert substantiam et dat gratiam: ecce, inquit, omnia quaecumque habet do in manu tua, sed ipsum noli tangere. parum est hoc. inuidus furit, mortem conatur inducere, sed e contrario dispensatione Dei mouetur , gratia non aufertur; expetita praedoni praeda permittitur et rursus praedae suae custos adhibetur. dicitur enim ad eum: ecce trado eum tibi, tantum
Abbreviated transcription (Latin):
minis infidelis originale peccatũ.
peccat humanũ genus. deus quoq
penituit quod hominẽ fecisset int̾ra
O dñe sustine panlisper stulticiã
meam. donec qui sibi sapiens ⁊ pru¬
dens uidetur erubescat ⁊ sentiat im¬
prudentiam. Peccande uno homine
ox quo in uniu̾sam successionẽ dira
condagia transierunt regnũq in
unu̾sos mortis in ualuit penitet te
irasceris. doles ⁊ usq quo uerbun
caro factum passionem cruce ac
morte opus habeat conmoueris.
Forte satius fuerat unũ deleri ilico
peccatorẽ. ⁊ mox alius scdã psalma¬
tõne subsistutus. qͦ ab om̃i sorde li¬
bera ⁊ inmaculata propago descẽ¬
deret. An hec te ommpotens deus
quia nõ fecisse agnoscimus nõ po¬
tuisse creditur. O pette super quã
petram xp̃c suam fundauit eccłiam
⁊ o paule qui fundamentũ posu¬
isti propt̾ quod aliud nemo pocest
uos saltem huic qui cõsiliarius deo
ẽ ⁊ mediatoi sacris respondete s¬

Expanded text:
minis infidelis originale peccatum; minis infidelis originale peccatum; peccat humanum genus; Deum quoque paenituit quod hominem fecisset in terra. O Domine, sustine paulisper stultitiam meam, donec, qui sibi sapiens et prudens uidetur, erubescat et sentiat inprudentiam! peccante uno homine, ex quo in uniuersam suocessionem dira contagia transierunt regnumque in uniuersos mortis inualuit, paenitet te, irasceris, doles et, usquequo Verbum caro factum passione, cruce ac morte opus habeat, commoueris. forte satius fuerat unum deleri ilico pecoatorem et mox alium secunda plasmatione substitui, quo ab omni sorde libera et inmaculata propago descenderet. an haec te, omnipotens Deus, quia non fecisse agnoscimus, non potuisse credimus? o Petre, super quam petram Christus suam fundauit ecclesiam, et o Paule, qui fundamentum posuisti, praeter quod aliud nemo potest uos saltem huic, qui consiliarius Deo est et mediator, sacris respondete s
Abbreviated transcription (Latin):
rum. Hoc etĩa nũt animus uicib
in cessabili parturitõne custodit.
Et tamen iratus sepissime deus t̾¬
re fructus negat. ymbriũ ubertate
diminuit. Et quod auferre in totũ
potu it. ma luit castigare ut et cor¬
rectõnem plaga ostenderet.⁊ ordinẽ
natura seruaret. Fecitq deus homi¬
nem de limo terre. ⁊uitalis sp̃s in¬
sufflatõne inuentẽ posuit inparadi¬
so delitiarum. libero in super do na¬
uit arbito. circumq mandato me¬
dio immortalitatis ⁊ mortis. Quã¬
us asserant tui qui abundantiora
de pectoie suo uenena suxerunt. moi¬
talem eũ fuisse factum. nichilq
eidem dampni extrãs gressione con¬
tigisse precepti. At uero prẽcante
homine. terra maledicitur labonb
ac dolorib homo ip̃e coonustatur
ut in sudore faciei panem ad quirat
iubetur. nota mortis circum scribit᷑
donec ĩ terram de qua sumptus est.
reu̾tatur. Eicitur. Adam deparadẏso
generat filios trahentes secum se¬

Expanded text:
rum.. hoc etiam nunc annuis uicibus rum.. hoc etiam nunc annuis uicibus incessabili parturitione custodit; et tamen iratus saepissime Deus terrae fructus negata imbrium ubertate diminuit et quod auferre in totum potuit maluit castigare, ut et correptionem plaga ostenderet et ordinem natura seruaret. fecit Deus hominem de limo terrae et uitalis spiritus insufflatione uiuentem posuit in paradiso deliciarum, libero insuper donauit arbitrio uinxitque mandato medio inmortalitatis et mortis; quamuis adserant toi, qui abundantiora de pectore tuo uenena suxerunt, mortalem eam fuisse factum nihilque eidem damni ex transgressione contigisse praecepti. at uero praeuaricante homine terra maledicitur, laboribus ac doloribus homo ipse coonustatur, ut in sudore faciei panem adquirat iubetur, nota mortis circumscribitur, donec in terram, de qua sumptus est, reuertatur; eicitur Adam de paradiso, generat filios trahentes secum se
Abbreviated transcription (Latin):
creatura creatorem. ⁊ dñi donũ ag¬
nosceret. ⁊ precepti stabilitatem in
subiectõnem lapsus libertatem pro¬
spiciens. ad hoc tantũ ip̃a libertate
uti uellet ut ꝑ eam seruitiũ quore¬
geretetur eligeret digno habitꝰ
suditõ ut expudenti seruitute de¬
fensionem ex libera uoluntate mer
uolens hoc ago. merchedem habeo.
Duo luminaria magna om̃i potens ds
dixit ⁊ facta sunt p̃cepitq ut diui¬
dant diem ac noctem. ⁊ sint in sig¬
na ⁊tempora ⁊ dies. ⁊ annos. Nũ¬
quid hec semel decreta distinctio nõ
usq in presentem permanet diem.
Et tamen hec ip̃a q̃ sic ordinato mo¬
tu feruntur creatori mutare cũ ue¬
lit potentia merat si ratõ non tenerz
qm̃ in om̃ib potentie dei ratio con¬
ĩcta est. Si enim eẽt apud creato¬
rem. mutatõ operũ. qualiter acrea¬
tura expectari posset obseruatiõ mã¬
datorũ : Iussum adeo ẽ. ut germinet
terra herbam fenũ lignũq fructife¬

Expanded text:
creatura. creatorem et domini donum agcreatura. creatorem et domini donum agnosceret et praecepti stabilitatem , in subiectione lapsus libertatem prospiciens ad hoc tantum ipsa libertate uti uellet, ut per eam seruitium quo regeretur eligeret digno habitus iudicio, ut ex prudenti seruitute defensionem, ex libera uoluntate mereuolens hoc ago, mercedem habeo. \'fiant duo luminaria magna\' omnipotens Deus dixit et facta sunt, praecepitque, ut diuidant diem ac noctem et sint in signa et tempora et dies et annos. numquid haec semel decreta diatinotio non usque in praesentem permanet diem P et tamen haec ipsa, quae sic ordinato motu feruntur, creatori mutare cum uelit, potentia inerat, si ratio non teneret: quoniam in omnibus potentiae Dei ratio coniuncta est. si enim esset apud creatorem mutatio operum, qualiter a creatura expectari posset obseruatio mandatorum? iussum a Deo est, ut germinet terra herbam, faenum lignumque fructife
Abbreviated transcription (Latin):
bũ erat apud deum. Et deus erat u̾bũ
Hoc erat in principio apud deu. Om¬
nia per ipm facta sunt. Ac post pau¬
lulum ex posita diuini operis uarie¬
tate subiũgit. Et u̾bũ caro fac̾tum
ẽ. et habitauit in nobis.⁊ uidimus
honorem eius głam tanquã uiuci na¬
Qui peccatũ nõ fecit. nͨ inuentꝰ est
dolus in ore eius. qui tanqũa agnꝰ
ccram tondente. sic nõ aperiens os
suũ. cũ flagellatus. crucifixus ⁊
mortuus est. qui aculeũ mortis edo¬
muit. qui amortius resurrexit. qui
captiũã ducens captiuitatẽ. ascendit
incelos. Hͥc est uingenitus inpatre
pͥmogenitus in multis fr̃ib ĩ quo
est omĩs plenitudo diuinitatis corpo¬
filius dei in uirtute patris ⁊ głia. q̃
in pͥncipio cõdidit. ⁊ redemit in me¬
dio. etiam ĩ nouissimo iudicabit.
compositis modũ reb imposuit ut
quod rõnale factum fuerat. ratõne
subsiste̾t. ⁊ quod libero donanit ar¬
bitrio ne in licentiam ꝑditõnis excur¬
reret p̃cepti lege restrinxit. ut cũ

Expanded text:
rbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Hoc erat in principio apud Deum, omnia per ipsum facta sunt . Ac post paululum exposita divini operis veritate subjungit: Et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis: et vidimus honorem ejus, gloriam tamquam unici naqui peccatum non fecit, nec inuentusest dolus in ore eius, qui tamquam agnus coram tondente sic non aperiens os suum, cum flagellatus crucifixus et mortuus est, qui aculeum mortis edomuit, qui a mortuis resurrexit, qui captiuam ducens captiuitatem ascendit in caelos. hic est unigenitus in patre, primogenitus in multis fratribus; in quo est omnis plenitudo diuinitatis corpofilius Dei, in uirtute Patris et gloria quae in principio condidit et redemit in medio, etiam in nouissimo iudicabit. conpositis modum rebus inposuit, ut quod rationale factum fuerat ratione subsisteret, et quod libero donarat arbitrio, ne in licentiam perditionis excurreret, praecepti lege restrinxit: ut cum
Abbreviated transcription (Latin):
conseruatam ĩ celis. Uos qui ĩ uir¬
tute dei custodimini ꝑ fidem in
salutẽ paratam reuelari ĩ tempore
nouissimo. Deinde paulus. uas elcõis
profert thesauros salutares ⁊ ait.
Benedictus deus ⁊ pater dñi nri

Expanded text:
atam in caelis nobis, qui in uirtute Dei custodimini per fidem in salutem paratam reuelari in tempore nouissimo. deinde Paulus, uas electionis, profert thesauros salutares et ait: benedictus Deus et pater domini
Abbreviated transcription (Latin):
tur in dño. quã unde nõ acceꝑit iras¬
catur. Nos enĩ cũ eẽmus natura¬
lũ filii ire. ꝓpt̃ delictũ nr̃m. facti
suus filii miscdĩe propt̾ clemen¬
tiam dñi. nichil digni. nisi damp¬
natõne. Non ingeramus dño de
nõ accepto q̃relam. s de accepto gra¬
tiam. repensemus gliãmq soli il¬
li creatori redemptoriq ño dño ihñ
in sanguine suo. ut in nomine eiꝰ
om ne genu curuetur. celestiũ ⁊ tͥ¬
restrium. ⁊ in fernorũ. Quẽ in illa
predicta potestate iudicantem om¬
nis caro uideat. ⁊ cui omĩs lingna
fateatur. Unde ⁊ aplõ ait. Ideo cõ¬
tenduus. siue absentes siue p̃sen¬
tes placere illi. Omnes enĩ nos
manifestari oportet ante tribuna
ip̃i ut referat imusquisq propria
corporis pro ut gessit sine bonuin

Expanded text:
tur in Domino quam unde non acceperit irastur in Domino quam unde non acceperit irascatur. nos enim cum essemus naturaliter filii irae propter delictum nostrum, facti sumus filii misericordiae propter clementiam Domini, nihil digni nisi damnatione. non ingeramus Domino de non accepto querellam sed de accepto gratiam repensemus gloriam solo illi creatori redemptorique nostro Dominoiatorem in sanguine suo, utinnomine eius quern genu curuetur caelestium et terrestrium et infernorum, quem in illa praedicta potestate iudicantem omnis caro uideat et cui omnis lingua fateatur. unde et apostolus ait: ideo contendimus siue absentes siue praesentes placere illi. omnes enim nos manifestari oportet ante tribunal Christi, ut referat unusquisque propria corporis prout gessit
Abbreviated transcription (Latin):
sit humilis insilentio. alter
ut sit suadibilis indocendo. ille
qͣm silentiũ cordi ẽ si foite pos¬
catur rõnem de fide reddere pu¬
tasne nullam ĩ disserendo pati¬
otur offensam: Aut si is cui¬
doctrina in docendo cõmissa ẽ. si de ar¬
rogantia castigetur. putas ne nulla
assumit in humilitate assumit fal¬
latiam: Aut facile arbitraris ut
simplex scurrilitate careat. letus u̾¬
bo. sollicitus iracũdia. patiens negli¬
gentia. mitis pigritia. doctus iactã¬
tia summiissus in uidia. Extra illam
uane glie concupiscentiã: quod si hoc
pie scẽq intelligitur. unusquisq.
nrm assumat. comꝑatõnem ut ma¬
gis semetip̃m in melioris p̃latõne
condempnet. qũã in minoris. dispec¬
tatõne iustificet. Ita demũ in uicẽ
menbra sotiabit. precipue si una ca¬
ritate. ueluti pelle ossa circũdante
ueriusq ĩctis in digentia sui cõ¬
scius homo. hanc ipam̃ quã habet
⁊ magis ex eo unde accepit glorie¬

Expanded text:
sit humilis in silentio, alter sit humilis in silentio, alter ut sit suadibilis in docendo. Ille cui silentium cordi est, si forte poscatur rtasne nullam in disserendo patietur offensam ? aut si is, curina in docendo commissa est, si de arrogantia castigetur, putasne nullam adsumit in humilitate fallaciam? aut facile arbitraris, ut simplex scurrilitate careat, laetus uerbo, ollioitus iracundia, patiens neglegentia, mitis pigritia, doctus iactantia, submissus inuidia, extra illam,uanae gloriae concupiscentiam. quodsi hoc pie sancteque intellegitur, unusquisque nostrum adsumat conparationem, ut magis semet ipsum in melioris praelatione condemnet quam in minoris despectione iustificet. ita demum inuicem membra sociabit, praecipue si, una caritate ueluti pelle ossa circumdante neruisque iunctis indigentia, sui conscius homo hanc ipsam quam habet  magis ex eo unde accepit glorie
Abbreviated transcription (Latin):
proprio ⁊ u̾bere pereclitantur a¬
lieno. Unde ⁊ dñs in cwangłio
ait. Et si ip̃a lux q̃ in nobis ẽ
tenebre sunt ip̃e tenebre quãte
erunt : S concedo ut hoc quã¬
tulumciumq lumen ẽ in defici¬
enti usq in finem iugore ꝑma¬
neat. id est domĩ illud quod for¬
tius est specialis gr̃e nõ amit¬
tat. Alioquĩ plenitudo lucis as
sistit in toto. caligo nõ rema¬
net. Caliginẽ aũt dico in sipi¬
entie de peccati sordib acciden¬
tem. Quid si conpetens ratõ
est. ut quãtũ de luce defuerit
tantũ de caligine suꝑsit. Porro
aũt difficilimũ ẽ ut offendicu¬
lum caligo nõ habeat. Neces¬
se ẽ homini inquãtitate lumi¬
nis. ⁊ in reliquis caliginis cõ¬
stituto. uolenti bonũ. ⁊ nou
effugienti malum. ⁊ subsistere
ad intoriũ. ⁊ non dẽee peccatũ.
Q uod si quiquã obscure dcm̃
uidetur. accipiat exemplum ꝯ¬
u̾satõnis humane. Ouo singłi
hadẽt dona diuersa. Unus ut

Expanded text:
proprio et uerbere periclitantur aproprio et uerbere periclitantur alieno. unde et Dominus in Euangelio ait: et si ipsa lux, quae in nobis est, tenebrae sunt: ipsae tenebrae quantae erunt? Sed concedo, ut hoc, quantulumcumque lumen est, indefioienti usque in finem uigore permaneat, id est donum illud, quod sortitus est specialis gratiae, non amittat — alioquin plenisistit in toto, caligo non remanet: caliginem autem dico insipientiae, de peccati sordibus accidentem, quid si competens ratio est, ut quantum de luce defuerit, tantum de caligine supersit? Porro autem difficillimum est, ut offendiculum caligo non habeat. Necesse est homini in quantitate luminis, et in reliquiis caliginis constituto, volenti bonum et non effugienti malum, et subsistere adjutorium, et non deesse peccatum. Quod si cuiquam obscure dictum videtur, accipiat exemplum conversationis humanae. Duo singuli habent dona diversa: unus ut
Abbreviated transcription (Latin):
in quem iuxta testimoniũ iohĩs
Descendens sp̃s sc̃s. ⁊ per manẽs
in ip̃o ẽẽ dñm declaranit. Itaq
si ⁊ nemo ht̃ nisi qui ate petit.¬
⁊ nemo nisi scdm̃ diuisionem m̃¬
suramq accipit. Et qui acceptũ
ht̃ ad ip̃m custodiendũ. alieno
eget auxilio. qua rogo amenti¬
a si bi deplenitudine promitiit
qui in singularitate nõ sufficit:
De dño ewangłista destatur. E¬
rat aũt lux uera q̃ illumĩat om¬
nem hominem uementẽ in hũc
mũdum. Dicit uo̾ dñs apłis suis
Uos estis lux huiꝰ mũdi. Ibi in
solo dño lux dota. quia uera. hic
in cunctis apłis lux quidem s
de luce q̃ tota ẽ. Et cũ hoc in a¬
płis ita est. in quorũ elcõne uni¬
n̾sum eccł̃ie corpus assumptũ
quod nos nos in quã ⁊ singuli
qui post eos inderi possumꝰ. nisi
scdm̃ apłm̃ petrũ homines igna¬
ri credentes tantũ ꝑ fidem ewã¬
gelico propheticoq sermoni dan¬
quam lucerne lucenti in caligo¬
so loco: Quasi illustrati etiam

Expanded text:
monium Iohannis descendens Spiritus Sanctus et permanens in ipso, esse Dominum declarauit. itaque si et nemo habet, nisi qui a te petit, et nemo nisi secundum diuisionem mensuramque accipit et, qui acceptum habet, ad ipsum custodiendum alieno eget auxilio: qua, rogo, amentia sibi de plenitudine promittit, qui in singularitate non sufficit? de Domino euangelista testatur: erat autem lux uera, quae inluminat omnem hominem uenientem in hunc mundum.uos estis lux huius mundi. ibi in solo Domino lux tota, quia uera: hic in cunctis apostolis lux quidem, sed de luce quae tota est. et cum hoc in apostolis ita est, in quorum electione uniuersum Ecclesiae corpus adsumptum est, quid nos — nos, inquam, et singuli — quid post eos uideri possumus, nisi secundum apostolum Petrum homines ignari credentes tantum per fidem euangelico pheticoque sermoni, tamquam lucernae lucenti in caligoso loco? quasi inlnstrati etiam
Abbreviated transcription (Latin):
qui nõ solum p̾cata nõ ht̃ s etĩa
tollit peccata mũdi uentilare suf
sariũ sibi estimat munimẽ in
capite qui possibilitatẽ presumͣ
in carne. ¶Siser. qui scdm̃ ew¬
anglm̃ magis forte si cecus eẽt
peccatũ non haberet. S forsi¬
tan quia septem occłi. septem
sp̃s sunt. habundare si his om¬
nib iactar. ⁊ quasi interiorem
hominẽ suum congestis sep¬
tiforis gre iugere uirtutib
presertim qui sibi totidem dog¬
matũ suorũ titulis głiatur. Un¬
de fieri potest ut iudicio suo se

Expanded text:
qui non solum peccata non habet sed etiam qui non solum peccata non habet sed etiam tollit peccata mundi sarium sibi aestimat munimen in capite, qui possibilitatem praesumit in carne! miser, qui secundum Euangelium magis forte si caecus esset, pecoatum non haberet! sed forsitan, quia septem oculi septem spiritus sunt, abundare se his omnibus iactat et quasi interiorem hominem suum congestis septiformis gratiae uigere uirtutibus, praesertim qui sibi totidem dogmatum suorum titulis gloriatur. unde fieri potest, ut iudicio suo se
Abbreviated transcription (Latin):
endum librũ atq iudiciũ proxi¬
mũq est ut dicat sibi. Ego
potestatẽ habeo ponẽdi. amm̃a
meam ⁊ iterum sumendi eã.
⁊ preparet se in throno xp̃i fu¬
turũ ẽẽ consortẽ. Miser homo
qui non potins in telligit pie¬
parare se antixp̃i aduentum
pietursoie qui cũ fuerit reuelatꝰ.
extollit se super omne quod dicit᷑
aut quod co litur deus iuxta hc̃
qui se iam comparat inquoequa¬
tõnem unici filii dei. Agnus dei
Filius dei ut accipiat librum de
manu patris prefert stigmiata
passionis nõ uidicans perpetra¬
ta nisi in morte atqz in resur¬
tus meus uenire sibi posse per¬
fectõnem uite immaculate mã¬
ducanti bibenti dormientiq cõ
bolus temptans. terq superatꝰ
reliquit. ⁊ non reliquit imper¬
petuũ sed ad tempus. acrior us¬
q ad mortem crucis apło p̃ua
auctore demptatõnib nõ posse
se ultra temptari ꝑturbariq cõ¬
fidit: Agnus ille ꝑfectus ille

Expanded text:
endo librum atque iudicium, proxiendo librum atque iudicium, proximumque est, ut dicat sibi cego potestatem habeo ponendi animam meam et iterum sumendi eam\' et praeparet se in throno Christi futurum esse consortem. miser homo, qui non potius intellegit praeparare se Antichristi aduentum praecursorem, qui cum fuerit reuelatus, extollit se super omne quod dicitur aut quod colitur Deus, iuxta hunc qui se iam conparat in coaequationem unici filii Dei. agnus Dei, filius Dei, ut accipiat librum de manu Patris, praefert\' stigmata passionis, non iudicans perpetratam nisi in morte atque in resurτος mens uenire sibi posse perfectionem uitae inmaculatae manducanti bibenti dormientique conter diabolus temptans terque superatus reliquit et non reliquit in perpetuum sed ad tempus acrior usque ad mortem crucis apostolo pauctore temptationibus non posse se ultra temptari perturbarique confidit! agnus ille perfectus, ille,
Abbreviated transcription (Latin):
Flentem iohem unus esemori¬
b consolatur ⁊ dicit. Noli fle¬
re iohẽs. Ecce uicit leo extͥbu
iuda radax daud. aperire librũ
⁊ soluere signa eus. Quis rogo
iste liber ẽ. quẽ de manu iiuẽtis
in scła nullus fuit dignus acci
pere nisi qui ingreditur sine ma¬
cula. ⁊ operatur iusticiam. Pa¬
rũ est quia sine macula. parum
quia agnus nͥ in occisus. nisi pu¬
ritatẽ uite passionis testimõio
coronass. habens septẽ cormia
⁊ occlos septem qui sunt septẽ
sp̃s dñi. nec dubiũ quim sp̃s sa¬
pientie ⁊ in dellectus. sp̃s consi¬
lii ⁊ uirtutis. sp̃s scientie ⁊ pi¬
etatis sp̃s timoris dñi. Qs ergo
iste liber est. ut credo iudicii. Pa¬
ter enĩ iudicat quẽquã. s ome
iudiciũ filio dedit. Pro dolor co¬
gor dicere quod horrii cogitas¬
se. Ecce nũc ⁊pelagus qui au¬
sus est profiteri se ẽẽ sine ma¬
cula atq peccato consequent̾
arbitratur dignũ se ad accipi¬

Expanded text:
flentem Iohannem unus e senioriflentem Iohannem unus e senioribus consolatur et dicit: noli flere, Iohannes. ecce uicit leo ex tribu Iuda, radix Dauid, aperire librum et soluere signa eius. quis, rogo, iste liber est, quem de manu uiuentis in saecula nullus fuit accpere, nisi qui ingreditur sine macula et operatur justitiam ? Parum est quia sine macula, parum quia agnus, nisi et occisus, nisi puritatem vitae passionis testimonio coronasset, habens septem cornua et oculos septem, qui sunt septem spiritus Dei : nec dubium, quin spiritus sapientiae et intellectuslii et uirtutis, spiritus scientiae et pietatis, spiritus timoris Domini. quis ergo iste est liber? ut credo, indicii. Pater enim non indicat quemquam; sed omne indicium Filio dedit. Pro dolor! cogor dicere, quod horrui cogitasse. ecce nunc et Pelagius, qui ausus est profiteri se esse sine macula atque peccato, consequenter arbitratur dignum se accipi
Abbreviated transcription (Latin):
phetammꝰ.⁊in nomine tuo uir¬
tutes magnas fecimus: Et tũc
ego uirabo illis. ⁊ dicam. Non no¬
ui nos. Discedite ame oꝑarii ini¬
quitatis. Dicitur per prophetam
dauid in persona xp̃i. Domine qͥs
habitabit in tabernaculo tuo: aut
quis requiescet in mõte sc̃o tuo.
Qui in greditur si ne macula ⁊
operatur iustitiam. Hoc est reue¬
ra dicere . qui potest ẽẽ. ⁊ est sine
peccato. Nam ⁊ ip̃e de se dñs ait.
uenit princeps mũdi huius ⁊
nichil in me inuenit suũ. Quid
enim ẽ dẏabolus: Haud dubiũ
quim peccatum. Ab initio enim
dẏabolus mendax est. ⁊ contra
dñs meus est. qui lo quitur uer¬
tatem in corde suo. ⁊ non egit
dolum in lingna sua. Angelus
magnus ⁊ fortis scriptura testã¬
te clamat in celo. Qs dignus
est aperire librum. ⁊ soluere sig¬
na euis. nec quisꝙ poterat neq
in celo neq in tetra neq sub t̾ra¬
rarũ nemo dignus repertus eẽt
qui aperiret librũ ut ideret eũ¬

Expanded text:
phetauimus et in nomine tno uirphetauimus et in nomine tno uirtutes magnas fecimus? et tunc ego inrabo illis, et dicam: non noni nos, discedite a me, operarii iniquitatis. dicitur per prophetam Danid in persona Christi: Domine, quis habitabit in tabernaculo tuo aut quis requiescet in monte sancto tuo? qui ingreditur sine macula et operatur iustitiam. hoc est reuera dicere: qui potest esse et est sine peccato. nam et ipse de se Dominus ait: uenit princeps mundi huius et nihil in me inuenit suum. quid enim est diaboli? haud dubium, quinpeccatum. ab initio enim diabolus mendax est, et contra Dominus mens est, qui loquitur ueritatem in corde suo et non egit dolum in lingua sua. angelus magnus et fortis Scriptura testante clamat in caelo: quis dignus est aperire librum et soluere signa eius? nec quisquam poterat, neque in caelo, neque in terra, neque sub tod nemo dignus repertus esset qui aperiret librum aut videret
Abbreviated transcription (Latin):
tem. in resurrectõne głorifica¬
tus existeret. Ita sit. quia mis¬
cdĩa ⁊ u̾tas. preeunt semper
faciem dei ut si in tempore ab
ingemiscente uo luntarium sa¬
crificium. ut u̾i̾tas ⁊ miscdĩa
fiat. tribulati spũ. ⁊ contriti
cordis offertur infine miscdĩa
iudicio preferatur. Dñs xp̃s uẽ¬
turus in glia dei patris. ⁊ cre¬
ditur ⁊ speratur. iudicare uiuos
⁊ mortuos. a cuus aspectu ut
scͥptura testatur fugiet celum ⁊
terra ⁊ existunt homines qui nͦ
propt̾ ignorãtĩa. ut nõ dicam ꝓpt̾
constientĩa iudicio superuenturo
subiectos eẽ se iudicent. ⁊ ad uen¬
tum dñi illustratõnemq fulgoris
eius elementis ardentib ⁊ mũdo
preennte tcepident: Quos exillis
fore timeo de quib p̃monet dñs
Multi enun dicent in illa die ho¬
milies scilicet de illa carnali arro¬
gantia qua homines seducebat
⁊non tam coram deo quam ad huc
apud semetipõs iusti. Domine do¬
mine nonne in nomine tuo pro¬

Expanded text:
tem in resurrectione glorificatem in resurrectione glorificatus existeret. ita fit, quia misericordia et ueritas praeeunt semper faciem Dei, ut, si in tempore ab ingemescente uoluntarium sacrificium, ut ueritas in misericordia fiat, contribulati spiritus et contriti cordis offertur, in fine misericordia iudicio praeferatur. Dominus Christus uenturus in gloria Dei Patris et creditur et speratur iudicare uiuos et mortuos, a cuius adspectu, ut Scriptura testatur, fugiet caelum et terra; et existunt homines, qui nec propter ignorantiam, ut non dicam propter oonscientiam, iudico superuenturo subiectos esse se iudicent et aduentum Domini inlustrationemque fulgoris eius elementis ardentibus et mundo pereunte trepident ! quos ex illis fore timeo, de quibus praemonet Dominus: multi enim dicent in illa die — homines scilicet de illa carnali arrogantia, qua homines seducebant, et non tam coram Deo quam adhuc apud semet ipsos iusti — Domine, Domine, nonne in nomine tno pro