comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
disti. iniuste. Et hcc diceus. repente
disparuit. Nero siquide his auditis.
ultra qua dici possi timore peuisus
ꝙ uelut amens effectus. ignorabat
quid agere potuisset. Suadentibꝰ¬
uꝰ amicis. iussit patroclum ac bar¬

Expanded text:
juste effudisti. » Haec dicens, repente disparuit. Nero siquidem, his auditis, ultra quam dici possit timore percussus est, et velut amens effectus, ignorabat quid agore potuisset. Tandem suadentibus amicis, jussit solvi Patroclum et Bar
Abbreviated transcription (Latin):
uenit paulus cirea hora nonã ianius
elausis stetitq ante cesarẽ ꝙ ait. Cesar.
ecce ego paulus regis eterni : inuicti
miles. uel nunc erede qͥa ñ sum mortuus.
sed uiuo dõ meo. Tibi aute miser ñ post¬
multũ tempꝰ mala in effabitia iiminent

Expanded text:
uenit Paulus hora nona ianuis clausis stetitque ante Neronem et ait: «Cesar, ecce miles; vel nunc crede quia non sum mortuus, sed vivo Deo meo. Tibi autem, miser, mala ineffabilia imminent
Abbreviated transcription (Latin):
fidei oculos dirigite: ad hoc pietatis affectu conuenite. Ibi xp̃m sus
cipite ꝓ uobis in carne humiliatũ: sed adorate in sua diuinitate
dm̃ cacelsum. Amplectimini paruulum: sed es gitate inm̃sum. Ama¬
te humiliatũ. sed timete excelsum. Ia ai uirgo dilectissimi si qͣrtr᷑
quid maistice significatum fuerit in eo qͦd Redemptor nr̃ amatre &
arentib eir ꝓpria ciuitate in ierłem ad temꝑlum dñi se portam
soluit: inuenimus ipsam gloriosam matrt̃ & uirginem eiusq
pinquos figurã gessisse illiC erłẽ. que ex iudea in apostoi.s g ahdit.
Quancio enum çeła nor̃ terge ci s m̃bra apłs asfatur ditis.
c̃espondi uos uni uiro uirginẽ castam ecribere ouando ip¬

Expanded text:
fidei oculos erigite; ad hoc pietatis affectu convenite. Ibi suscipitefidei oculos erigite; ad hoc pietatis affectu convenite. Ibi suscipite Christum pro vobis in carne humiliatum, sed adorate in sua divinitate excelsum Deum. Amplectimini parvulum, sed cogitate immensum. Amate humiliatum, et timete excelsum. 6. Jam vero, dilectissimi, si quaeritur quid mystice significatum fuerit in eo quod Redemptor noster a matre et parentibus ex propria civitvoluit, invenimus ipsam gloriosam matrem et virginem, ejusque propinquos figuram gessisse illius Ecclesiae quae ex Judaea in apostolis credidit. Quando enim Ecclesia non virgo, cujus membra Apostolus affatur dicens: Despondi enim vos uni viro
Abbreviated transcription (Latin):
tamen qr sedm humanitatẽ filium recognouisti. lactasti: foiusti:
anuni tui sensum o Beatissima uirgo. cum hinc cerneres ex te natũ
tamillũ infantem. illinc adtenderes dm̃ inmensum: Ninc ereatum:
illinc creatorem. Hinc infirmũ: illinc fortissimum. Hinc abidum.
illinc alentẽ. Ninc ñ loquentem: illinc angelos docentẽ. Ogis in¬
quam tanti pectoris archana nobis reserare ualeat. quib modis
cogitatum ad utraq flectebas. cũ unum cundemq dĩ ac hominis
filium manib tenens. hinc ad orares ut dnm. hinc osculareris ut
paruulum: ꝗuis ad tam mesfabile miraculum ñ obstupescat.&
Quis ñ pene elinguis fiat : Generat puella suum & omniũ crea¬
torem: nutrit suũ et omnium nutritorẽ. Portat ad templũ suũ
et omniũ creatorem. O admirandũ spectaculum. ad quod ñ solum
humana. uerum etiã angelica stupescit natura. Ad hoc fr̃s km̃i

Expanded text:
tamen quia secundum humanitatem filium recognovisti, lactasti, fovisti, tamen quia secundum humanitatem filium recognovisti, lactasti, fovisti, odi obsequia, animi tui sensum, o beatissima Virgo? cum hinc cerneres ex te natum tantillum infantem, illinc attenderes Deum immensum; hinc creatum, illinc creatorem; hinc infirmum, illinc fortissimum; hinc alendum, 670 illinc alentem; hinc non loquentem, illinc angelos docentem. Quis, inquam, tui pectoris arcana nobis reserare valeat, quibus modis cogitatum ad utraque flectebas; cum unum eumdemque Dei atque hominis filium manibus tenens, hinc adorares ut Dominum, illinc osculares ut parvulum? 5. Quis ad tam ineffabile miraculum non obstupescat? Quis non pene elinguis fiat? Generat puella suum et omnium creatorem, nutrit suum et omnium nutritorem, portat ad templum suum et omnium rectorem. O admirandum spectaculum, ad quod non solum humana, verum etiam angelica stupescit natura! Ad hoc, fratres carissimi,
Abbreviated transcription (Latin):
tamqͣm legem obseruans in templo qͥm edidisti. ut ñ omnib s pau¬
cis reueletur quis ẽ quem geniusti. Appareat interim lapis humiliᷤᷤ
abscisus de monte sine manib: ut rȩꝓbetur ab edificantib usqͦ qͦ
staruã in pedib ꝑcutiens crescat in montẽ magnum: impleatq
uniuersum orben terrarũ. Oquam parus. o quã magns ẽ quem
peperisu. Paruuisin bumanitate. magnus in diuinitate: paruus
in regno uideoꝵ: mnagnus in regno gentiũ. Sed non ab omnib
in regno uideoꝵ parins estimatur. Nam et ipsa qͦ hunc geniusti.
ex ipso pło isrł in uirgam cruusti. Uirga erum de radice iesse sur¬
rexisti. & florusti. Nirga a aron fronciuisti. et nucẽ neperiti.¬
quia p̃ dutinbr ei monsitatem eius agnouisti. quem tã paruissi
mum extenauni uidisti: ꝓcul dubio. quẽ infantem uulisti.
dm̃ omnipotentem tremens ad orasti. Ad orasti. tremiusti. quem

Expanded text:
tanquam legem observans, in templo quem edidisti, ut non omnibus, sed pautanquam legem observans, in templo quem edidisti, ut non omnibus, sed paucis reveletur quis est quem genuisti. Appareat interim lapis humilis abscissus de monte sine manibus, ut reprobetur ab aedificantibus, usquequo statuam in pedibus percutiens, crescat in montem magnum, impleatque universum orbem terrarum. 4. O quam parvus, o quam magnus est quem peperisti! Parvus in humanitate, magnus in divinitate; parvus in regno Judaeorum, magnus in regno gentium. Sed non ab omnibus in regno Judaeorum parvus aestimatur. Nam et ipsa quae hunc genuisti, ex ipso populo Israel in virgam crevisti. Virga enim de radice Jesse surrexisti, et floruisti. Virga Aaron fronEt quia prae omnibus immensitatem ejus agnovisti, quem tam parvimum ex te natum vidisti; procul dubio quem infantem genuisti, um omnipotentem tremens adorasti, adorans tremuisti: quem
Abbreviated transcription (Latin):
Sciebar enim qͦ ordine conceperat. quo usu pepererat. & quis eẽt
qm genuerat: sed legem cõmunem obseruans. ex spectauit purgatio¬
nis diem: celauit filii maiestatem. Hinc ẽ quod eum intẽplo duo¬
decim annoꝵ int̃ doctores legis inueniens filiũ ioseph uocat dicens.
fili quid fecisti nobis sic. ecce pat̾ tuus et ego dolentes querebamis
te: quem ꝓculdubio sciebat se sine concubitu ioseph c̃cepisse. sine
corruptione uirginali edidisse. Sed cur abscondit conceptionis ac na¬
tiuitatis ipsius sacram̃tum : quem nouit dm in mensum: Num qͥtinã
quia inuidit aliis. quem ad templum deferens sc̃i senis tradidit
manibus : absit. sed ut spũ ꝓphetiȩ repleta. redemptionẽ mundi
impiis ñ aꝑiat. Sciebat eni iam tunc gr̃a plena. spũ diuinitatis¬
afflata: quia si hunc huuis scł̃i principes cognouissent: num qͣm
ꝓ salute nr̃a crucifixissent. Affer itaq seatissima uirgo aiaria

Expanded text:
Sciebat enim quo ordine conceperat, quo usu pepererat, et quis esset Sciebat enim quo ordine conceperat, quo usu pepererat, et quis esset quem genuerat. Sed legem communem observans, exspectavit purgationis diem, celavit Filii majestatem. Hinc est quod eum in templo duodecim annorum inter doctores legis inveniens, filium Joseph vocat dicens: Fili, quid fecisti nobis sic? ecce pater tuus et ego dolentes quaerebamus te , quem procul dubio sciebat se sine concubitu Joseph concepisse, sine corruptione virginali edidisse. Sed cur abscondit conceptionis ac nativitatis illius sacramentum, quem novit Deum immensum? nunquidnam quia invidit aliis, quem ad templum deferens, sancti senis tradidit manibus? Absit. Sed ut prophetae spiritu repleta, Redemptorem mundi impiis non aafflata, quia si hunc hujus saeculi principes cognovissent, nunquam pro salute nostra crucifixissent. Offer ergo, beatissima Virgo,
Abbreviated transcription (Latin):
octaui diei in domo parentũ. hȩc in ordine sequit᷑ dicens. Post¬
qͣm impleti st̃ dies purgationis matris cis. scd̾m legem moẏsi:
tulerunt illum in icrłm ut sisterent eum dño sic̃ scriptum ẽ. in le
ge dni: qr omne masculinũ ad aꝑiens uuluam. scm̃ oño rocabit᷑.
UNCTIS fidelib liquet. nequaquã redempioris matrĩ ex eis
natiuitatt maculã contra.xisse. qͥ illoꝵ. dierum spatio. a sacrĩ ediõ
abstinens purgaretur. que sine humana c̃cupiscentia. sine huma¬
no concubitu uirgo ẽcepit. sine aliqua carnis corruptione uirgo
peperit. et sine fine uirgo ꝑmansit. Ac ꝑ hoe nec masculs et ea
natus uuluam cuis aperuit. Sed hoc iutta legis narrationẽ euan¬
gelista conteocens. claudit implis sacram̃tum diuine incarnationiꝰ¬
matremq legem obseruantem introducit: Sed nec mirũ. si mat̾
obseruaret legem. quam cius filius ñ uenerat soluere. sed adimplere

Expanded text:
diei octavi in domo parentum, haec in ordine sequitur dicens: Postdiei octavi in domo parentum, haec in ordine sequitur dicens: Postquam impleti sunt dies purgationis matris ejus, secundum legem Moysi, tulerunt illum ge Domini, quia omne masculinum adaperiens vulvam, sanctum Domino vocabitur . Cunctis fidelibus liquet nequaquam Redemptoris matrem ex ejus nativitate maculam contraxisse, qua illorum dierum spatio, a sacris aedibus abstinens, purgaretur, quae sine humana concupiscentia, sine humano concubitu, virgo concepit, sine aliqua carnis corruptione virgo peperit, et sine fine virgo permansit; ac plus hoc nec masculus ex ea natus vulvam ejus aperuit. Sed hoc juxta legis narrationem evangelista contexens, claudit impiis sacramentum divinae incarnationimatremque legem observantem introducit. Sed nec mirum, si mater observaverit legem, quam ejus Filius non venerat solvere, sed adimplere.
Abbreviated transcription (Latin):
nis sue religione demonstrent. Hodie namq iuxta legẽ
patri est cum saeris muncrib oblatus. hodie redemptionẽ isrł
eirpectantib ab eodem simeone et anna publice est p̃dicat uS.
quam pium spectaculum : quo ñ nisi pii delectari ꝓbantur.
Stat hinc Sirgo et mater ñ cuiuscumq sed dĩ: suscipitur hinc
paruulus uirginis filius. cui& diuinitatẽ non capit munds. Dẽ
tur oblatio ꝓpuero. non tamen qͤ delicta emundet. Sed que sacra¬
menta declaret. Et qui huius diei p̃conium adtollere cupio. libet
qͣtinus ad ea que dico illa respondeat. immo ad ea que illa narrat.
uar exortationis meȩ respondeat. Deniq Iucas. euangelista ue¬
ritatis historiã de xp̃i in carnatione plenius atq ordinatis ce¬
teris euangelistis etrequens. post annuntiationẽ ei C ab angelo factã
post natixitatẽ angeloꝵ. uocib declaratã. post circũcisionem

Expanded text:
nis suae religione demonstrent. Hodie namque, juxta legem nis suae religione demonstrent. Hodie namque, juxta legem Patrique cum sacris muneribus oblatus. Hodie redemptionem Israel exspectantibus ab eodem Simeone et Anna publice praedicatur. O quam pium spectaculum, quo nonnisi pii delectari probantur! Stat hinc virgo et mater, non cujusque, sed Dei: suscipitur hinc parvulus virginis filius, cujus divinitatem non capit mundus. Occtur oblatio pro puero, non tamen quae delicta emundet, sed quae sacramenta declaret. 2. Et quia hujus diei praeconium attollere cupio, libet quatenus ad ea quae dico illa respondeat; imo ad ea quae illa narrat, vox exhortationis meae respondeat. Denique Lucas evangelista veritatis historiam de Christi incarnatione plenius atque ordinatius caeteris evangelistis exsequens, post annuntiationem ejus ab 669 angelo factam, post nativitatem angelorum vocibus declaratam, post circumcisionem
Abbreviated transcription (Latin):
UBTILIT DRafidelib qͦ sit huius dici festiuitaᷤ
ꝑpendatur. eo deuotionis affectu hanc celebrandã suscipieq̃.
qͦ dñice natiuitatis. circũcisionis. atq apparitionis sollẽpnia
sunt obsequuti. llis̃ ẽ enim ista sollempnitas. cuiꝰ et illa. Sed
nec minor ista. qͣm illa. Quod utiq in hoc sermone. aꝑtis demon¬
strabimus document̾is: huius quippe sollep̾nitas diei. Sicut a quĩ¬
busdam xꝑianis ignoratur. amultis p̃ceteris anni sollẽpnĩtatib
honoratior habetur : maxime eo loco quo primatum eccła catho¬
lica in primo pastore sortita ẽ. In tanta enim reueremia ab illiꝰ
haber᷑: ut ea die cuncta ciuitaris turba in unũ collecta inm̃sis ce¬
reoꝵ luminib choruscans. missarũ sollẽp̃nia deuotissime c̃ce¬
lebrer. nullusq aditũ publice stationis intret: qͥ lamen manu
ñ tenuerit: tanqͣm scilicer dnm in templo oblaturi. immo criã
sustepturi. fidei lumen qͦ interius fulgent: eeteruis oblatio¬

Expanded text:
ubtiliter a fidelibus hujus dici festivitas perpendatur, eo devotionis affectu hanc celebrandam suscipiant, quo Dominicae Nativitatis, Circumcisionis, atque Apparitionis solemnia sunt secuti. Illius est enim ista solemnitas, cujus et illa, sed nec minor est ista quam illa. Quod utique in hoc sermone apertis monstrabimus documentis. Hujus quippe diei solemnitas, sicut a quibusdam Christianis ignoratur, sic a multis prae caeteris anni solemnitatibus honoratior habetur. Maxime autem eo loco quo primatum Ecclesia catholica in Pastore sortita est, in tanta ea reverentia ab illis habetur, ut ea die cuncta civitatis turba in unum collecta, immensis cereorum luminibus coruscans, missarum solemnia concelebrent: nullusque aditum publicae stationis intret, qui lumen manu non tenuerit: tanquam scilicet Dominum in templo oblaturi, imo etiam suscepturi; fidei lumen quo interius fulgent, exterius oblatio
Abbreviated transcription (Latin):
capectans Redemptionem isrł. et sp̃c sc̃s erat in to. Et responsũ
tialiter homini asscribitur. qui ꝙ in iherłm id ẽ in uisiont paci
cõmemoratur. et fidei oꝑatione uirtus et reuerentia timorates. et
sione de incarnati uerbi uisione roboratus fuisse ꝑhibetur. O quã¬
uidere in carne redẽptorem. que putamus fuerit instantia oratio¬
nis eius.: qͥ diuino responso meruit firmari de his qͦ petebat: quȩ
erant eius gemituũ continuata uerba in sc̃a dep̃catione: Non enuim
in petendo cessauit: usqueqͦ responsum acceꝑat suꝑ his que posce¬
bat. FUERUITEidem recroactis temporib multi simili deside¬
rio accensi: dño¬
rio accensi: dñod gͥad discipulos ait. Multi Reges et ꝓpħe

Expanded text:
et responsum ialiter homini ascribitur, qui et in Hierusalem, id est in visione pacis commoratur, et fidei operatione justus, et reverentia timoratus, et sione de incarnati Verbi jussione  forte missione roboratus fuisse promissionem, videre in carne Redemptorem! Quae putamus fuerit instantia orationis ejus, qua divino responso meruit firmari de his quae petebat? Quae erant ejus gemituum continuata verba in sancta deprecatione? Non enim in petendo cessavit, usquequo responsum acciperet super his quae poscebat. Fuere siquidem in retroactis temporibus multi simili desiderio accensi, Domino attestante, qui ad discipulos ait: Multi reges et p
Abbreviated transcription (Latin):
Sed nulla potest ẽẽ accepta dõ mortificationis obĩatio: in quib
ñ fuerit uere fidei castitas. uere karitatis concordia. ꝓinde ñ si¬
ne causa sacrifitium qͦd ꝓ dño mistice oblatũ ꝑhibet᷑. ex turturibꝰ
& columbis fuisse narratur. In turture cnim castitas inuenit᷑. et in
columba karitas comm̃datur. TURT UR nãq intemeratam seruat
uni uiro sidem: columba uͦ aliaꝵ. cohabitantiũ non deserit uni
ueram trinitatis fidem firma credulitate conseruet. q hereticȩ praui
tatis sensum. ptam qͣm fornicationis in qͥnamentum repudiet. Tunc
uere erit columba. si longanimiter usq ad finẽ in catholica sotie¬
tate ꝑmaneat. et ẽtra temptationũ scandala immobili firmitate ꝑ¬
sistat. ut nec hererica fornicatio corrumpat in corde fidei castitatẽ.
nec amara dissensio ecclesiastice karitatis dissipet unitatẽ. Nec est

Expanded text:
tificationis oblatio, in quibus non fuerit verae fidei castitas, veraeque charitatis concordia. Proinde non sine causa sacrificium quod pro Domino mystice oblatum perhibetur, ex turturibus et columbis fuisse narratur. In turture enim castitas invenitur, et in columba charitas commendatur. Turtur namque intemeratam servat uni viro fidem; columba vero aliarum cohabitantium non deserit unitveram Trinittatis sensum tanquam fornicationis inquinamenta repudiet. Tunc vero erit columba si longanimiter usque in finem in catholica societate permaneat, et contra tentationis scandala immobili firmitate consistat, ut nec haeretica fornicatio corrumpat in corde fidei castitatem, nec amara dissensio ecclesiasticae charitatis dissipet unitatem; haec
Abbreviated transcription (Latin):
duos pullos columbaꝵ. Preceptum iegis fuerat. si cui forte agnꝰ
defuisset. et unum hor id ẽ par turturum aut duos pullos colum¬
barũ inuenisset. dõ in oblationẽ filii offerret. nec p̃iudicaret᷑ ex al¬
tramenta significant: credendum ẽ utrumq ad sacrifitiũ ma¬
trẽ inuenisse. atq obtulisse. Deniq in hac oblatione axiũ illa ꝓs¬
gurabatur oblatio. que ꝓ salute mundi oblata ẽ. uespera dici dñi
indelicet passio. ꝑ quam dõ reconciliati sums. De hac qͥppe hostia
uos: et tradidit semet ipsum ꝓ nobis oblationẽ & hostiã dõ in
odorẽ suauitatis. Et rursum. Qui dileccit me inquit. et tradidit se
turtures. atq in colũba columbe: designat etiam hec oblatio mor¬

Expanded text:
os columbarum . Praeceptum quidem legis fuerat, ut si cui forte agnus defuisset, et unum horum, id est aut par turturum, aut duos pullos columbarum invenisset, Deo in oblationem filii offerret, nec praejudicaretur ex aliaeque sacramenta significant, credendum est utrumque ad sacrificium matrem invenisse atque obtulisse. Denique in hac oblatione avium illa praefigurabatur oblatio quae pro salute mundi oblata est vespera diei, Domini videlicet passio, per quam sumus reconciliati Deo. De hac quippe hostia nos, et tradidit semetipsum pro nobis oblationem et hostiam Deo, in odorem suavitatis ; et rursum: Qui dilexit me, inquit, et tradidit seiturtures, atque in columba columbae, designat etiam haec avium oblatio mor
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯcmo. ei dñs in tuglio. quicumq fecerit uolunatẽ patris
mei. qui in celis est: ipse m̃s fr̃. soror. et mater ẽ: quando electi
ñ ꝓpinqui. qui fr̃s et sorores sunt appellati. MattRiaq ac¬
ꝓpinqui redemptorem nrm anazareth in ierłem ad templum
deis repulsa. eiusdem redemptoris dispensationẽ. ad noticiã genti¬
um ꝑduait. Ipsa enim eccła non solum ea gentib uerũ etiam eax
uideis. ierłem. id ẽ uisio pacis recte uocatur. de qͣ ꝑ psalmistam dr̃¬

Expanded text:
lio: Quicunque fecerit voluntatem Patris mei, qui in coelis est, ipse meus frater, soror, et mater est ? Quando electi non propinqui, qui fratres et sorores sunt appellati? Mater itaqopinqui Redemptorem nostrum a Nazareth in Jerusalem ad templum  Judaeis repulsa, ejusdem Redemptoris dispensationem ad notitiam gentium perduxit. Ipsa enim Ecclesia non solum ex gentibus, verum etiam ex Judaeis, Jerusalem, id est Visio pacis, recte vocatur, de qua per Psalmistam d
Abbreviated transcription (Latin):
ueniunt ad gentes: nimirum et ierłem. ad hierłem conuenit. ꝙ tem¬
plum ad tẽplum currit: cum hi.om̃s una sint ierłem ciuitas. unũ
et templum. In hac itaq ciuitate. atq in hoc tẽplo. ab apłis oblatꝰ¬
dicens. Suscepimus ds̃ miscdĩam tuam in medio templi tui. subau¬
dis in medio ecclẽ. que est templum tuũ. Siue autẽ uata historicũ
siue iuata misticum intellectũ cur ap̃c aparentib ad scãm cuuta¬

Expanded text:
veniunt ad gentes: nimirum Hierusalem ad Hierusalem convenit, et templum ad templum occurrit: cum hi omnes una sint Hierusalem civitas, unum et templum. In hac itaque civitate, atque in hoc templo ab apostolis oblatdicens: Suscepimus, Deus, misericordiam tuam in medio templi tui , subaudis in medio Ecclesiae, quae est templum tuum. Sive autem secundum historiam, sive juxta mysticum intellectum, cur
Abbreviated transcription (Latin):
aduidendã uirtutẽ stĩ corporis. cursim prece
ad imperatorem costa NUM .&. nuntiauit
mulierẽ dicen¬
hec est queattu¬
lit cor

Expanded text:
ad videndam virtutem sancti corporis, cursim perrexit ad imperatorem Constantinum, et nuntiavit mulierem, dicenhaec est quae attulit cor
Abbreviated transcription (Latin):
req int̾populares forinsecs. sed in templo dñi conuersatio eius
erit: nequid de ea sinistrũ. uel suspicari saltem possit uel dici.
lta esati ꝓcedente Sicut ipsa mirabilit̃ eix sterili nascet᷑: ita in cc̃¬
parabilit̾ uirgo gerabit altissini filium. qui iħc uocabiaur. qr¬
qͥ de tua

Expanded text:
neque inter populares forinsecus turbas, sed in Templo Domini conversatio ejus neque inter populares forinsecus turbas, sed in Templo Domini conversatio ejus erit: ne quid de ea sinistrum vel suspicari saltem possit vel dici. Itaque aetate procedente, sicut ipsa mirabiliter ex sterili nascetur: ita incomparabiliter virgo generabit Altissimi Filium, qui Jesus vocatur: quae de tua
Abbreviated transcription (Latin):
dorẽ tuum. et audiuit sterilitatis ohꝓbrium ñ recte tͥ obiectum
Peccati quidem. ñ nature ultor est ds̃. Et ideo cum alicius uterũ
claudit. ad hoc facit. ut mirabilis denuo aperiat. & ñ libidiniᷤᷤ ẽẽ
mater sara: nonne ad octogesimum annũ infecunda fuit: Et ta¬
men in ultima senectute genuit isa ac: cui rȩꝓnussa erat benedic¬
tio cninium gentiũ. Rachel qͦq tantum dño grata. tantũ a sco
Quis in ducib uel fortior samsone: uel sanctior sariuele. Et tam̃
hi ambo steriles matres habuere. Si ratio tͥ uerbis meis ñ creiere¬
ꝑsuadet. uel exemplis crede: dilatos dix conceptos & steriles par¬
tus mirabiliores ẽẽ solere. Pro IN ot anna uxor tua pariet¬
⁊ filiam: et uocabis nom̃ eis mARIΑM. Hec erit ut uoustis ab
infantia sua statim dño consecrata: et spu sc̃o replebit᷑ adhuc
exx utero matris suȩ. Omne inmundum ñ manducabit neq bibet.

Expanded text:
dorem tuum, et audivit sterilitatis opprobrium non recte tibi objectum. dorem tuum, et audivit sterilitatis opprobrium non recte tibi objectum. Peccati namque, non naturae ultor est Deus: et ideo cum alicujus uterum claudit, ad hoc facit, ut mirabilius denuo aperiat: et non libidinis esse rae Sara mater, nonne usque ad octogesimum annum infecunda fuit? et tamen in ultima senectutis aetate genuit Isaac, cui repromissa erat benedictio omnium gentium. Rachel quoque tantum Domino grata, tantumque a sancto Quis in ducibus vel fortior Samsone, vel sanctior Samuele? Et tamen hi ambo steriles matres habuere. Si ergo ratio verbis meis tibi non persuadet, crede dilatos diu conceptus et steriles partus mirabiliores esse solere. Proinde Anna uxor tua pariettibi filiam et uocabis nomen eius Mariam. Hec erit ut nouisti ab infantia sua statim domino conex utero matris . Omne immundum neque manducabit neque bibet:
Abbreviated transcription (Latin):
rosolimã et loachim ascendit. Ea qͦq tempestate. ibi isachar
pontifex erat: Cumq in t̃ cȩteros conciues suos etiã ioachim
cũ oblatione adstantẽ uideret. despeait eũ. et munera spre¬
uit. introgans cur inter fecundos ipse infecunds ad stare p̃¬
sumeret. dicens munera sua dõ bidigna posse uideri. qͦm ipse
ple indignũ iudicasset: scripturam dicere. maledictũ eẽ omnẽ
sobolis generatione soluendam: et sic demũ in conspectu dñi
no suffusus ioachim: ad pastores qui cũ pecorib suis in pas¬
cuis erant. secessit. Neq domũ repedare uoluit: ne fora cũ
contribulib suis qui simul aderant. et hoc a sacerdore au¬
dierant. eodem obꝓbrii toumm elogio notaretur. Ut auai
ioachim: neq in uisione mea turberis. Ego enĩ sum angłs dñi
mussus ab eo ad te: ut adnuntiaui tͥ p̃ces tuas ẽẽ exxauditas. et ele¬
mosinas tuas ascendisse in conspectu eiu̾s. Uidens quippe uidit pu¬

Expanded text:
rosolymam et Joachim ascendit. Ea vero tempestate Isachar rosolymam et Joachim ascendit. Ea vero tempestate Isachar ibi pontifex erat. Cumque inter caeteros concives suos etiam Joachim cum oblatione sua videret, despexit eum, et munera ejus sprevit: interrogans cur inter fecundos infecundus ipse stare praesumeret; dicens: munera nequaquam Deo digna posse videri: quem ipse prole indignum judicasset, Scriptura dicente: Maledictum omnem esse, sobolis generatione solvendum, et sic demum in conspectu Dominno suffusus Joachim, ad pastores, qui cum pecudibus erant, in pascuis suis secessit. Neque enim domum repetere voluit: ne forte a contribulibus suis, qui simul aderant, et hoc a sacerdote audierunt, eodem opprobrii elogio notaretur. IV. VeruJoachim, neque in visione mea turberis. Ego enim sum angelus Domini, missus ab ipso ad te, ut annuntiem tibi preces tuas esse exauditas, et eleemosynas tuas ascendisse in conspectum ejus. Videns quippe vidit pu
Abbreviated transcription (Latin):
otrurobeata et oloriosa senꝑ gaCo maria.¬
er aegia stirpe et familia danto oriunda. in cistate naha¬
reth nata. hierosolimis in remplo dñi nutrita fuit: Pat̃ io achin
mater anna dicebatur. Domus paterna eix salilea et cixitate na¬
hareth: maternũ ginus eix bethlet̃ erat. Nita eoꝵ simplea et
recta ante dm: apud hemiines irrep̃hensibilis & pia erat.
Nam omnẽ substantiam suã. trifarie diuiseruÑ. Unã partẽ
templo. et templi seruitorib impendebant: aliam peregriniᷤᷤ.¬
& pauperib erogabant: tertiã sibi et sue familiȩ reseruabat̃s
usib. Ita iusti dõ. hominib pii. ꝑ annos circiter siginti castum
domi coniugium. sine liberoꝵ ꝓcreatione e.xercebant. Nouert̃
tam̃. si ds̃ forte donaret sobolem eis: Se dñi obsequio eã mancit¬
paturos. Cuis rei gr̃a. et templum dñi singulis ꝑ annum festiꝰ.
frequentare solebant. Pact uai est autẽ. ut encenioꝵ festi¬
uitas apꝓpinquarer. unde cũ non nullis contribulib sius hie¬

Expanded text:
itur beata et gloriosa semper virgo Maria de stirpe regia et familia David oriunda: in civitate Nazareth nata, Jerosolymis in Templo Domini nutrita fuit. Pater ejus Joachim: Mater vero Anna dicebatur. Domus paterna est ex Galilaea et civitate Nazareth. Maternum autem genus ex Bethlehem erat. Vita eorum simplex recta ante Dominum, apud homines irreprehensibilis et pia erat. Nam omnem substantiam suam trifarie dividebant, unam partem templo et templi servitoribus impendebant, aliam peregrinis et pauperibus erogabant, tertiam sibi et suae familiae usibus reservabant. Ita justi Deo, et hominibus pauperes, annos circiter viginti, castum Domini conjugium, sine liberorum procreatione exercebant. Voverunt tamen, si forte Deus donaret eis sobolem, eam se Domini servitio mancipaturos: cujus rei gratia, et Templum Domini singulis per annum festis frequentare solebant. III. Factum est autem ut Encaeniorum festivitas appropinquaret: unde cum nonnullis contribulibus suis Je
Abbreviated transcription (Latin):
tiem uobis nascituram uobis filiã: quȩ MARIA uocata suꝑ om̃s
mulieres benedicta erit. Nec a natiuitate statĩ sua dñi gr̃a ple¬
na trib ablactarionis suȩ annis in domo paterna manebit. Pos¬
tea dñi seruitio mancipata: a templo usq ad intellegibiles annoᷤ
omni inmundo se abstinebit. Nirũ numqͣm cognoscet: sed sola
Sine exemplo. sine maculatione. Sine corruptione. sine uirili
cõmiatione. UIRGO filiũ. famula dñm. e gregia nomine: et oꝑe
cũ ꝑueneris ad portam qͦ aurea eo qͦd deaurata ẽ uocat᷑. ibi ꝓsig¬
no uirũ tuũ ꝓ cuius incolomitatis statu sollicita es. obuiũ habebi.
um gͦ hec ita euenerint: scito qͦd ea qͥ annuntio sine dubio cõ¬
plenda erunt. IGIT UR iuixta angelicum p̃ceptum. uterq de
Securi: debitas dño hunuliũ eaaltatori Grãs egert̃. Concepit gͦ¬

Expanded text:
 filiam, quae Maria vocata, super omnes mulieres erit benedicta. Haec a nativitate sua statim Domini gratia plena, tribus ablactationis suae annis in domo paterna permanebit. Postea servitio Domini mancipata, a Templo usque ad intelligibiles annos viens, ab omni immundo se abstinebit. Virum numquam cognoscet: sed sola sine exemplo, sine macula, sine corruptione, sine virili commixtione, virgo filium, ancilla Dominum, et gratia, et nominecum perveneris ad portam, quae Aurea, pro eo quod deaurata est, vocatur: ibi pro signo, virum tuum, pro cujus incolumitatis statu sollicita es, obvium habebis. Cum haec igitur ita venerint, scito quod quae annuntio, sine dubio complenda sunt. VI. Igitur juxta angeli praeceptum, uterque desecuri debitas Domino, humilium exaltatori , gratias egerunt. It
Abbreviated transcription (Latin):
sent: sed et boni om̃s qui eam nouerans. uitam & conuersationẽ
admiratione dignam iudicarent. Tunc pontifex publice de¬
nuntiabat. ut uirgines qͦ in templo in stituebant᷑. et hoc etatis

Expanded text:
sent: sed et boni omnes qui eam noverant, vitam et conversationem ejus sent: sed et boni omnes qui eam noverant, vitam et conversationem ejus admiratione dignam judicarent. Tunc pontifex publice denuntiabat, ut virgines quae in Templo constituebantur, et hoc aetatis
Abbreviated transcription (Latin):
uolueret᷑.&. ab lactationis temps completum eẽt: ad templũ dñi
Uirginẽ cum oblationib adduxert̃. Erant autẽ circa
temp̾lum uata quindecim graduum psalmos. ꝙ undecĩ as¬
tutum. altare holo causti qͦd forinsecus erat. adiri nͥ gradib
uestim̃ta que in ttinere habebant exxuerent. et cultiorib ꝙ mun
sin gillatim gradus sine ducentis et leuantis solamine ita as¬
cendit. ut ꝑfecte erati. in hac dũ taxat causa. nichil dee̾e puta¬
res.Tam quippe dñs in uirginis suȩ infantia magnũ qͥd oꝑa¬
batur. et quanta futura ẽet huis miraculi indicio p̃monstrabat.
ISITUR Sacrifitio scđm consuetudinẽ legis celebrato. & uoto syo
ꝑfecto: uirginẽ intra septa templi cum aliis uirginib ibidem
coridie cũ etatis ꝓcessu. uirtutib ꝓfitiebat: Et quia iuata psal
Cotipit itaq ab angelis freqͤntabatur: cotidie diuina uisione
fruebat᷑: quȩ eã et a malis omnib custodiebat. et bonis onnubis

Expanded text:
tum esset, ad Templum Domini virginem cum oblationibus adduxerunt. Erant autem circa Templum, juxta quindecim graduum psalmos, quindecim astutum, altare holocausti, quod forinsecus erat, adiri nisi gradibus vestimenta quae in itinere habuerant, exuerent, et cultioribus ex mosigillatim gradus, sine ducentis et levantis manu ita ascendit, ut perfectae aetati in hac dumtaxat causa nihil deesse putares. Jam quippe Dominus in virginis suae infantia magnum quid operabatur: et quanta futura esset, hujus miraculi indicio praemonstrabat. Igitur sacrificio secundum consuetudinem legis celebrato, et voto suo perfecto, Virginem intra septa Templi, cum aliis virginibus ibidem Domini, cum aetatis processu et virtutibus proficieQuotidie namque ab angelis frequentabatur: quotidie divina visione fruebatur; quae eam a malis omnibus custodiebat, et bonis omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
actu. Singularis autẽ meriti indiciũ dat᷑. quotiens hominibꝰ ado uł imponit᷑
nom̃. uł mutat᷑. Sic abram qͥa pat̾ multarũ gentiũ erat futurꝰ abrahã ẽ uoeataꝰ
Sic iacob qͥ dm̃ uidit: isrł appellari mneruit. Sic iosias rea ob eximię uirtutiᷤ
culmen: nominatꝰ a dõ ẽ multo ante quã nat. Sic Ioħs eoqd̾ diuina sibi gr̃a
adminiculante plus ẽẽ meruit quã ꝓpħa: & qd̾ nemo int̾ natos mulierũ
or illo surreã. Et Petrꝰ a firmitate & stabilitate petrę sumpsit cogno¬
mñ. & qui antea Saulus post ea nominatus ẽ paulus. qm̃ legis relo eontra xp̃m
erectus. ab eo qũe in m̃bris suis ꝑsequebat᷑ de celo in terrã ꝓstratus. apud se
factus ẽ paulus. id est paruus: modicus & humilis. demum gr̃e dĩ magnus
defensor ut uas electionis effectus: atq tocius ẽ eccłe magister. & p̃dieator

Expanded text:
actu. Singularis autem meriti indicium datur, quotiens hominibus a Deo vel imponitur actu. Singularis autem meriti indicium datur, quotiens hominibus a Deo vel imponitur nomen vel mutatur. Sic Abram, quia pater multarum gentium erat futurus, Abraham est vocatus; sic Iacob, quia Deum vidit, Israhel appellari meruit; sic Iosias rex ob eximiae virtutis culmen nominatus a Deo est, multo antequam natus. Sic Iohannes, eo quod divina sibi gratia adminiculante, plus esse meruit, quam propheta, et quod nemo inter natos mulierum maior illo surrexerit, et Petrus a firmitate et stabilitate petre sumpsit cognomen. Et qui antea Saulus, postea nominatus est Paulus, quoniam legis zelo contra Christum erectus, ab eo quem in membris suis persequebatur de caelo in terram prostratus, apud se factus est Paulus, id est parvus, modicus et humilis, demum gratiae Dei magnus defensor, ut vas electionis, effectus atque totius est aecclesiae magister et predicator
Abbreviated transcription (Latin):
b conceptus ẽ. contra morẽ tam̃ humane conditionis ñ in delictis eũ p̾uari¬
cationis. s in gr̃a remissionis mat̾ sua peperit. Neq enĩ dubitandũ ẽ quia
sp̃s sc̃s qui eum talẽ futurũ predix̃. ꝙ cuiꝰ munere conceptus fuit: etiam
apeccatis absoluit. Constat quippe ueridica patrũ sententia. qͥa lege ñ
stringitur scĩ sp̃s donũ: ꝙ propterea qui corneliũ ac domũ eiꝰ ante ꝑceptio.¬
ne baptismi sua gr̃a consecrauit. ipse utiq heatũ Re or Gi uor ñ solu ante
baptismũ. s etiã ante natiuitatẽ eius dẽ gr̾e munere ꝑfudit. Ortus ẽ autꝰ
ex anu. ꝙ uetulo dui sterilib ꝑ reꝓmissionẽ. ut isaac.&. Iohanneᷤᷤ Uiriste sẽs.
ante quã natus. nomine designatus: ante quã mundo cognitus in pago laudũ¬
nensi alto parentũ sanguine. ut monstraret᷑ in ortu: qualis futurus erat in

Expanded text:
bus conceptus est, contra morem tamen humanae conditionis non in delictis eum prevaribus conceptus est, contra morem tamen humanae conditionis non in delictis eum prevaricationis, sed in gratia remissionis mater sua peperit. Neque enim dubitandum est, quia Spiritus sanctus, qui eum talem futurum predixit, et cuius munere conceptus fuit, etiam a peccatis absolvit. Constat quippe veridica patrum sententia, quia lege non stringitur sancti Spiritus donum. Et propterea, qui Cornelium ac domum eius ante perceptionem baptismi sua gratia consecravit, ipse utique beatum Remigium non solum ante baptismum, sed etiam ante nativitatem eiusdem gratie munere perfudit. Ortus est autem ex anu et vetulo diu sterilibus per repromissionem, ut Isaac et Iohannes, vir iste sanctus antequam natus, nomine designatus, antequam mundo cognitus, in pago Laudunensi alto parentum sanguine, ut monstraretur in ortu, qualis futurus erat in
Abbreviated transcription (Latin):
bolem merat. Cui beatus montanus respondit. Scias quia eũ ablactaueris
are ⁊ eniigiu: delacte tuo ꝑunguet ocuios meos. & recͥpiam lum̃. uama
u maeritaauo ecrescerent siẽ  c̃o tobie. iuxta diuinũ sermonẽ ut iustꝰ iustifi
uc is denbeatꝰ montanꝰ lum̃ corporaliũ amiserat oculoꝵ. Landem
creder b parenꝰ uerbis uiri di. fi gaudiũ qd talẽ suscepturi essent ꝓlem.
aci onccprane ĩt foret ardor etlende libidinis: s amor generande i x
cui Remigiũ scdm dñi dictũ in baptismate nom̃ imponi fecit. Et ablac¬
tatus. sic̃ suus p̃nuntiator p̃diacerat: lac̾te matris oculos suiuatis matre
obstetricante ꝑunguens. lum̃ illi diuna grã restituit. Nec incredibile
uideri debet. si puer iste ante qu̾a ꝑetatẽ corporis sciret uocare patrẽ &
matrẽ sua. uirtutes munere diuino oꝑatus ẽ: qͥ & si ut homo in iniquitati¬

Expanded text:
bolem inerat. Cui beatus Montanus respondit: 'Scias, quia cum ablactaveris bolem inerat. Cui beatus Montanus respondit: 'Scias, quia cum ablactaveris puerum Remigium, de lacte tuo perunget oculos meos, et recipiam lumen. Nam ut merita illi adcrescerent. sicuti et sancto Tobiae, iuxta divinuadhuc, isdem beatus Montanus lumen corporalium oculorum amiserat. Tandem credentibus parentibus verbis viri Dei, fit gaudium, quod talem suscepturi essent prolem, in cuius conceptione non foret ardor explende libidinis, sed amor generande iuxeui Remigium secundum Domini dictum in baptismate nomen imponi fecit. Et ablactatus, sicut suus prenuntiator praedixerat, lacte matris oculos sui vatis, matre obstetricante, perunguens, lumen illi gratia divina restituit. Nec incredibile videri debet, si puer iste, antequam per etatem corporis sciret vocare patrem et matrem suam, virtutes munere divino operatus est, qui etsi ut homo in iniquitati
Abbreviated transcription (Latin):
intenta pis oꝑib aicet eorpore teneret᷑ in mundo: m̃te conu̾sabat᷑ incelo. Que
inflore iuuentutis pepererat de unico uiro suo łmilio principiũ. post ea sues
ris : qui usq adultima gloriosi r emigii tempora sacerdotio functus ẽ: sicq
defunctus. Uir autẽ ille uenerabilis int̾ illius temporis innumera perieula.
tanta consolatione accepta: eil iNiꝑ chuinũ oraculũ gr̃a di p̃ceptũ innotu¬
diu transactis muliebria deficerint&e uir m̃s t̃milius uetulus sit: ac in euo¬
so eiꝰ corpore frigictꝰ extet cirei ꝓrecordia sanguis. & uoluptatis oꝑa in eopeni¬
tus emarcuerint: Erant enĩ ambo genere nobies: & gr̃a int̾suos nominatisuni.
Er qͥa lberorũ parentes ꝓcesserant in dieb multis. effeti & carne in feeundio
coniugale: mertiũ ñ querebant: nec eis spes ultra. uel appetitus generandu so¬

Expanded text:
intenta piis operibus, licet corpore teneretur in mundo, mente conversabatur in caelo. Quae intenta piis operibus, licet corpore teneretur in mundo, mente conversabatur in caelo. Quae in flore iuventutis pepererat de unico viro suo Emilio Principium postea Suessris, qui usque ad ultima gloriosi Remigii tempora sacerdocio est functus, sicque defunctus. Vir autem ille venerabilis, inter illius temporis innumera pericula tanta consolatione accepta, Ciliniae divinum oraculum gratia Dei perceptum innotuchi a temporibus diu transactis muliebria defecerint, et vir meus Emilius vetulus sit, ac in aevoso eius corpore frigidus extet circum precordia sanguis, et voluptatis opera in eo penitus emarcuerint?' Erant enim ambo genere nobiles et gratia inter suos nominatissimi. Et quia liberorum parentes processerant in diebus multis, effeti et carne iam infecundi coniugale commercium non querebant, nec eis spes ultra vel appetitus generandi su
Abbreviated transcription (Latin):
audire colloquiũ. In ter cetera gͥ que inconuentu illo celico audiuit. etiã illi seĩ
sps humanȩ salutis auicdi. queritare ceper̃ de gallicanȩ deiectione eccle. & qͥd fae¬
to adtalia opus esset erebro uersari sermone. dicentes qͥa iam tempꝰ esset miseren¬
di eiꝰ. Duplicia enĩ receperat ꝓomĩb peccatis suis: quã qua fex eiꝰ ñ sit exinan¬
ta. his inter se ita referentib subito uox affuit. a suꝑiorib atꝗ secretiorib aditi.
salubrime. at suauissime intonans. que p̃sentiũ solaret᷑ spirituũ mestieia. de
quod futurũ erat gratulabu ida ꝓmulgaret᷑ sententia. ita dicendo. Dns ꝓspeait
de excelso sc̃o suo. de celo in terrã aspexit. ut audiret gemitũ compeditoꝵ. ut
solueret filios int̾emptoꝵ: ut adnuntiet᷑ nom eiꝰ ingentib in conueniendo
popłos inunũ. & reges. ut serui ant dño. Cilinia in utero concipiens fiiu pariꝰ¬
et nomine ⁊ emigiuis. euĩ ame saluandus popuiꝰ cõmitet᷑. Beata si quide cilinia

Expanded text:
quium. Inter cetera igitur, que in conventu illo caelico audivit, etiam illi sancti spiritus humanae salutis avidi queritare ceperunt de Gallicane deiectione aecclesiae, et quid facto ad talia opus esset, crebro versare sermone, dicentes, quia iam tempus esset miserendi eius; duplicia enim receperat pro omnibus peccatis suis, quamquam fex eius non sit exinanita. His inter se ita serentibus, subito vox affuit a superioribus atque secretioribus aditis saluberrime atque suavissime intonans, que et presentium solaretur spirituum mestitiam, et quod futurum erat, gratulabunda promulgaret sententia, ita dicendo: 'Dominus prospexit de excelso sancto suo, de caelo in terram aspexit, ut audiret gemitum emptorum, ut adnuntietur nomen eius in gentibus, in conveniendo populos in unum et reges, ut serviant ei: Cilinia. in utero concipiens filium pariet nomine Remigium, cui a me salvandus populus committetur'. Beata siquidem Cilinia
Abbreviated transcription (Latin):
conuersũ de cuiꝰ cũq peccati morte re¬
suscitare. sed & de futura morte ꝑpe
tua liberare: qͥ ad huc in ergastulo cor¬
ruptibilis carnis positus: uitã mor¬
tuȩ̨ ualuit restaurare. Deniq cũ
ultimo spũ positus credere se fateret᷑.
ꝙ baptil.ari deposceret. egroto abre¬
nuntiãte . ꝙ. benedicto fonte. sc̃s Re¬
migius a prb̃ro loci illius exorei lia
tũ oleũ. & chrysma quesiuit. Qui
Simplea oleũ se habere. sedoleum
exorciliatum & crysma in ampullis
in quib fuerant penitus ĩa defecisse
respondit. Sc̃s autẽ RemigiUS ipsas
ampullas sibi afferri p̃cepit quas uacu¬
as suꝑ altare misit: & se in orationem
ꝓstrauit. Surgens autẽ ab oratione. am¬
pullã in qua breuis habebat᷑ olei exorci¬
lati. & alterã ampullã in qua breuis
continebat᷑ saeri chrysmatis plenas inue

Expanded text:
conversum, de cujuscunque peccati morte reconversum, de cujuscunque peccati morte resuscitare, sed et de futura perpetua morte liberare, qui adhuc in ergastulo corruptibilis carnis positus, vitam mortuae valuit restaurare. Propterea ultimo spiritu potitus, credere se fateretur, et baptizari deposceret, aegroto abrenuntiante, et benedicto fonte, sanctus Remigius a presbytero loci illius exorciza tum oleum et chrisma quaesivit. Qui simplex oleum se habere, sed oleum exorcizatum et chrisma in ampullis, in quibus fuerat, jam penitus defecisse respondit. Sanctus autem Remigius ipsas ampullas sibi afferri precepit, quas vacuas super altare misit et se in orationem prostravit . Surgens autem ab oratione, ampullam, in qua brevis habebatur olei exorcizati, et alteram ampullam, in qua brevis continebatur sacri chrismatis, plenas inve
Abbreviated transcription (Latin):
ta. sp̃m salutis amisit. Iteratis gͦ precibꝰ
supplicantũ: turba recurrit admedicũ.
Uir autẽ sẽs se aceusat potius pyetrasse
facinꝰ. quã sanitatis premiũ indulsisse.
& extitisse homicidii reũ. ñ contu¬
lisse remediũ. Ad basilicã sc̃i Iohannis
popłi obtentus dep̃catione regredit᷑.
ibiq sc̃s Rt orisi us cũ laerimis ad
pauimenta sc̃oꝵ in oratione ꝓsternit᷑.
& reliquos ut ita facerent ad horta¬
tur. Et effuso lacrimarũ ymbre. con¬
surgens suscitauit mortuã. quã prius
sanauit egrotam. Apprehendens
namq manũ eiꝰ dix̃. Puella. in nomine
tegra in columitate sicut ipsa post ea
fatebat᷑ ab ipsis inferni claustris surreã:
q. ad ꝓpria felicit̾ remeauit. Potest
enĩ fragilitate carnis exutus. & choriᷤ
angelicis sociatus. plebem suã ꝙ. quẽ¬
libet cũ fide petentẽ de casu cuiꝰ ubet
periculi imminentis meritis.& precibꝰ
suis eripere. & que cũq a malis ad bona

Expanded text:
ta, spiritum salutis amisit. Iteratis ergo precibus ta, spiritum salutis amisit. Iteratis ergo precibus supplicantum turba recurrit ad medicum. Vir autem sanctus se accusat pocius perpetrasse facinus, quam sanitatis praemium indulsisse et extitisse homicidii reum, non contulisse remedium. Ad basilicam igitur sancti populi obtentus deprecatione, regreditur, ibique sanctus Remigius cum lacrymis ad pavimenta sanctorum in oratione prosternitur, et reliquos, ut ita facerent, adhortatur. Et effuso lacrymarum imbre, consurgens suscitavit mortuam, quam prius sanavit aegrotam. Apprehendens namque manum ejus, dixit: Puella, in nomine ox cum integra incolumitate, sicut ipsa postea fatebatur, ab ipsis inferni claustris surrexit, et ad propria feliciter remeavit. XXVI. Potest enim fragilitate carnis exutus, et choris angelicis sociatus, plebem suam et quemlibet cum fide petentem, de casu cujuslibet periculi imminentis, meritis et precibus suis eripere, et quemcunque a malis ad bona
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝓpinqui eiꝰ erant: cũ litteris. ac lega¬
tis ipsius ad beatũ Remigiũ ꝓemundati¬
one sepe dictȩ puellȩ ab antiquo hoste. in
hanc urbẽ illã secũ uinctã adducentes
uenerunt. ut xp̃i peũ uirtutẽ agnos¬
cerent in purgatione sobolis. quã p̃sci¬
erant confessione latronis. Beatus autẽ
Remigius cũ diuturna reluctatione se
ñ esse ad tantũ opꝰ dignũ assereret. ꝙ. con¬
sueta patientia repugn̾aret. p̃cibꝰ est po¬
puli supplicantis euictus. ut orationẽ pip¬
sa funderet. & parentũ lacrimis condole¬
ret. Lunc meritis sc̃itatis armatiis. uer¬
bi p̃cepit imperio. ut iniquus predo ꝑ qͦd
ingressus fuerat abscederet: ꝙ xp̃i fa-¬
mulã relaxaret. Itaq cũ nimio uomitu.
& obsceno fetore. ꝑos quo intrauit egres¬
sus est. Sed paulo post discedente ponti¬
fice. subipsius tam̃ horȩ spacio dũ nimio
labore fessa nutaret. uitȩ calore decep.¬

Expanded text:
ne propinqui eius erant, cum litteris ac legane propinqui eius erant, cum litteris ac legatis ipsius ad beatum Remigium pro emundatione sepe dictae puelle ab antiquo hoste in hanc urbem, illam secum vinctam adducentes, venerunt, ut Christi per eum virtutem agnoscerent in purgatione subolis, quam prescierant confessione latronis. Beatus autem Remigius cum diuturna reluctatione se non esse ad tantum opus dignum assereret et consueta patientia repugnaret, precibus est populi supplicantis evictus, ut orationem pro ipsa funderet et parentum lacrimis condoleret. Tunc meritis sanctitatis armatus, verbi precepit imperio, ut iniquus predo per quod ingressus fuerat discederet et Christi famulam relaxaret. Itaque cum nimio vomitu et obsceno fetore per os quo intravit egressus est. Sed paulo post, discedente pontifice, sub ipsius tamen hore spatio, dum nimio labore fessa nutaret, vitae calore decep
Abbreviated transcription (Latin):
dem namq partih eat tunc uir uite ne¬
nes abilis gr̃a .c. nomur enedictus uiu¬
lientes ipsius puele i
suniis cc oratiab ꝓ ipłis emrandacione
al ntestissim ienicuie laborans. dñi po¬
tentia stoc uti eaorari. Qũa eũ nalłiu po¬
tuifset in t̾cessionẽ purgare. nec ab illa
callidi demonis uirus ualuisset expellere.
multis ac ualidissimis exorcismis adiura¬
tus. hoc responsũ antiquus hostis reddi¬
dit diuini nominis obtestatione constrie¬
tus. qd̾ nũquã alterius de eodẽ habita¬
culo. nisi huiꝰ beatissimi Remigii antisti¬
tis orationib posset expelli. Tunc parentes
eiꝰ cũ ipsius uiridĩ benedicti litteris. hanc
remoꝵ ciuitatẽ adire ceper̃. Et qm̃ apud
alaricũ regẽ gothoꝵ qui in tholosanaci¬
uitate Sedem suã constituit. & una cum
regno gothico magnã partẽ galliarũ sibi
optinuit: p̃dictȩ puellȩ parentes ualde
honorati ac familiares. &. ut ferebat᷑ car-¬

Expanded text:
dem namque partibus erat tunc vir vitae vedem namque partibus erat tunc vir vitae venerabilis, gratia et nomine Benedictus, pludientes ipsius puellae iuniis et orationibus pro ipsius emundatione ab infestissimo demone laborans, Domini potentiam studuit exorare. Quam cum nulla potuisset intercessione purgare nec ab ipsa callidi daemonis virus valuisset expellere, multis ac validissimis exorcismis adiuratus, hoc responsum antiquus hostis reddidit, divini nominis obtestatione constrictus, quod numquam alterius de eodem habitaculo, nisi huius beatissimi Remigii antistitis, orationibus posset expelli. Tunc parentes eius cum ipsius viri Dei Benedicti litteris hanc Remorum civitatem adire coeperunt. Et quoniam apud Alaricum regem Gothorum, qui in Tolosana civitate sedem suam constituit et una cum regno Gothico magnam partem Galliarum sibi obtinuit, predictae puellae parentes valde honorati ac familiares et, ut ferebatur, car
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ xp̃i conspicimꝰ. Nam & in ueris legimꝰ
hystoriis. qͥa in sc̃a cllitate ierłm seruat᷑
lapis durissimꝰ. in quo monstrant᷑ piã re¬
demptoris uestigia quando ante pilatũ
iudicẽ constitit. cuiꝰ cordi saco cluriori
exigentib culpis eiꝰ u̾ba imprimi nequi¬
uerunt. Et silicibꝰ imp̃ssis uestigiis serui
sui Remigii contra maliciã diaboli. cuiꝰ
menbrũ pilatus eatitit pugnaturi.
dignatus ẽ demonstrare: quia dedit ei
sicut discipulis sius in carnis p̃sentia diae¬
rat potestatẽ calcandi supra omnẽ uirtu¬
mus in nobis eactingui flarmas uiciorũ.
nosq liberari abigne ꝑpetuo intolerabi¬
liũ torm̃toꝵ. Quedã puella ab urbe
tolosa preclaris orta natalbus. ab infan¬
tia maligni sp̃s tenebat᷑ obsidionie caprnia.
Qũã cũ tenero amore cliligerent pissi¬
mi genitores. ad sc̃i Petri: epul hrrum
in romana ur oe cũ plurima mult tudi¬
ne & multa cieuotione augerus t. In eis¬

Expanded text:
i conspicimus. Nam et in veris legimus i conspicimus. Nam et in veris legimus hystoriis, quia in sancta civitate Hierusalem servatur lapis durissimus, in quo monstrantur pia Redemptoris vestigia, quando ante Pilatum iudicem constitit, cuius cordi saxo duriori, exigentibus culpis, eius verba imprimi nequiverunt. Et silicibus impressis vestigiis servi sui Remigii contra malitiam diaboli, cuius membrum Pilatus extitit, pugnaturi dignatus est demonstrare, quia dedit ei, sicut discipulis suis in carnis presentia dixerat, potestatem calcandi supra omnem virtumus in nobis exstingui flammas vitiorum, nosque liberari ab igne perpetuo intolerabiit. Ͻ. 9. Quaedam puella ab urbe Tolosa, preclaris orta natalibus, ab infantia maligni spiritus tenebatur obsidione captiva. Quam cum tenero amore diligerent piissimi genitores, ad sancti Petri sepulchrum in Romanam urbem cum plurima multitudine et multa devotione duxerunt. In eis