comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
carnalium. S pascha dñi ñ auit̃ celebrat᷑: ꝙ sin¬
ceritatis arima alit̃ ñ ediutur Cum it exiers
de egypto. huus modi uel actu uel corpore. manin
pabulum manducabis. panem celi accipies: & inr
intllam scõrum t̾ram repmissionis inductus. a¬
menitate simul paradisi. & ȩt̾na suauitate. psi
diũ ꝑfrueris. Dulcis amaritudo ẽ: qu̾i sequt̃
tȩ retributio suatuitatis. Aprima gͥ die uel r egi¬
nerationis nr̃e uel conuersionis. eiciamus ferñ¬
tum nequitiȩ. de ꝓpriis domicilus t̾renȩ hiuu
habitationis: & ꝑ septeni dies totuis uitȩ nr̃ȩ qͥ
idem reuoluuntur in scła. sincerttatis ptiritat
ariia comedamus. ut celestium ꝓmissionun
ante onĩã & nunc & semꝑ & incuncta scła an

Expanded text:
carnalium; sed pascha Domini non aliter celebratur; sed sincarnalium; sed pascha Domini non aliter celebratur; sed sinceritatis azyma aliter non eduntur. Cum vero exieris de Aegypto hujus mundi actu, vel corpore, mannae pabulum manducabis; panem coeli accipies, et in illam sanctorum terram repromissionis inductus, amoenitate simul paradisi, et aeterna suavitate ipsius Domini perfrueris. Dulcis amaritudo est, quam sequitur tantae retributio suavitatis. A prima igitur die vel regenerationis nostrae, vel conversionis, ejiciamus fermentum nequitiae de propriis domiciliis terrenae hujus habitationis; et per septem dies totius vitae nostrae, quia iidem revolvuntur in saecula, sinceritatis puritatisque azyma comedamus, ut coelestium promissionum ante omnia, et nunc, et semper, et in cuncta sa
Abbreviated transcription (Latin):
mento maliciȩ & nequitiȩ. S in armiis sinceri¬
des s ueritatis. Caueamus gͦ aferm̃to malicie.
Ubi enim paruerit ferm̃tum nequitiȩ. confectum
adiabolo deconsꝑsione peccatoꝵ & iniquitate:
ibi amtniȩ illi appropinquat interitus. Cuingͦ
uideris iuauimam tuam intrasse cogitationes
prauas machinantes. ut te adi cultu de torque¬
ant: aut ut facias aliquod peccatitm: scito quod
intrauit ibi ille. qui fermentum mortis facere
consuerut. Propt̾ea caue ne inueniatur tale
feruientum inte: & dispdatur anima tua adeo.
Nescitis inquit apłs quia modicum ferm̃tum
totam massam corrumpit: Uidece itaq ne
uel in modico suadeamini acquiescere. ant er¬
rori gentilium. aut imquitati iudeorum: aut
hereticorum nequitiȩ: qui ferm̃to diaboli to¬
tam fidei massam ꝑfidie acore corrumpunt.
Quod aut̃ dixit arima inamaritudine mandu¬
canda: docuit neminem posse sine tristicia car¬
nis sinceram uitam ducere. Amaritudo uide¬
tur ieiuiuum: & omnis abstinentia deliciarñ

Expanded text:
mis sinceritatis et veritatis . Caveamus ergo a fermento malitiae; ubi enim apparuit fermentum nequitiae confectum a diabolo de conspersione peccatorum, et iniquitatum, ibi animae illi appropinquat interitus Cum ergo videris in animam tuam intrasse cogitationes pravas, machinantes ut te a Dei cultu detorqueant, aut ut facias aliquod peccatum, scito quod intravit ibi ille qui fermentum mortis facere consuevit: propterea cave, ne inveniatur tale fermentum in te, et disperdatur anima tua a Deo. Nescitis, inquit Apostolus, quia modicum fermentum totam massam corrumpit ? Videte itaque, ne vel in modico suadeamini acquiescere aut errori Gentilium, aut iniquitati Judaeorum, aut haereticorum nequitiae, qui fermento diaboli totam fidei massam perfidiae rancore corrumpunt. Quod autem dixit azyma cum amaritudine manducanda, docuit, neminem posse sine tristitia carnis sinceram vitam 268 ducere. Amaritudo videtur jejunium, et omnis abstinentia deliciarum
Abbreviated transcription (Latin):
minatus: tolletur a uob̾ regnum. & dabitur
genti facienti fructus suos. Ergo qm̃ nob̃ qui fi¬
delit̾ axp̃m sequimur. datum ẽ cognoscere mys¬
teria regnidi. Nideamus quid idem nr̃ dñs & ma¬
pister de hoc ferm̃to intelligendum docuerit.
Attendite inquit uobis: & cauete a ferm̃to phari¬
seoꝵ s sacduceoꝵ. Quod cum clarius iterasset:
iitellexerunt apłi nona ferm̃to panis ẽẽ cauen¬
duir: s a corrumpentis doctrme nequitia. Unde
Doneus euuangłii p̃dicator apłs paultis: nobis
clamat. Expurgate uetus fermentum: ut sitis
loua consꝑsio sicut estis arimi. Nam & pascha
nr̃m immolatus ẽ xp̃s. Itaq diem festum cele

Expanded text:
minatus: Auferetur a vobis regnum, et dabitur minatus: Auferetur a vobis regnum, et dabitur genti facienti fructus ejus . Ergo quoniam nobis, qui fideliter Christum sequimur, datum est cognoscere 267 mysteria regni Dei, videamus quid idem noster Dominus et Magister de hoc fermento intelligendum docuerit. Attendite, inquit, vobis et cavete a fermento Pharisaeorum, et Sadducaeorum ; quod cum clarius iterasset, intellexerunt Apostoli non a fermento panis esse cavendum, sed a corrumpentis doctrinae nequitia. Unde idoneus Evangelii praedicator apostolus Paulus nobis clamat: Expurgate vetus fermentum, ut sitis nova conspersio, sicut estis azymi. Nam et pascha nostrum immolatus est
Abbreviated transcription (Latin):
memorat. In ꝓpria uenit: & sui eum nͣ recepe¬
runt: idẽ ad eos uenit quos de seruitute egypti
liberarat: quos ꝑ mare rubrum uestigio sicco
trans duxerat. Inquoꝵ conspectu pharaonem &
rgyptios. resolutis aquarum circumstantium
muris obruerat: quos maͬ na celesti satiauerat
in deserto: Quib derupe arida fontes ꝓdure¬
rat.quibꝰ eloquia legis crediderat: Quib adrien¬
tum suum scd̾m carne̾. uaticinio p̃nunciaue¬
rat ꝓꝓħarum: ad quos p̾cipue uenerat dicens
Non sum missus: nisi ad oues ꝑditas domꝰ isrł.
Isti eum ñ modo suscipere noluerunt: s & crucis
supplicio trucidarunt. Qui tam̃ iccirco ꝑsuscep¬
tum corpus. mori sustinuit: ut & suȩ maiestatis
omiipotentiam ꝓpria uirtute resurgendo mon¬
straret. & ut illata ac deuicta morte utã creden¬
tib redderet: plenamq crucifigentium nequi¬
lam condempnaret. Qua ꝓpt̾ refurgens t̃cio diẽ:
transtulit se adgentes: sicut dudum fuerat com¬

Expanded text:
memorat: In propria venit, et sui eum non recepememorat: In propria venit, et sui eum non receperunt ; id est, ad eos venit quos de servitute Aegypti liberarat; quos per mare Rubrum vestigio sicco transduxerat; in quorum conspectu Pharaonem et Aegyptios resolutis aquarum circumstantium muris obruerat; quos manna coelesti satiaverat in deserto; quibus de rupe arida fontes produxerat; quibus eloquia Legis crediderat; quibus adventum suum secundum carnem vaticinio praenuntiaverat Prophetarum; ad quos praecipue venerat, dicens: Non sum missus nisi ad oves perditas domus Israel . Isti non modo eum suscipere noluerunt, sed et crucis supplicio trucidarunt; qui tamen idcirco susceptum corpus mori sustinuit, ut et suae majestatis omnipotentiam propria virtute resurgendo monstraret, et ut in sublata, ac devicta morte vitam credentibus redderet, et plenam crucifigentium nequitiam condemnaret. Quapropter resurgens tertio die, transtulit se ad Gentes, sicut dudum fuerat com
Abbreviated transcription (Latin):
li. iussit
ros septem dieb pͥmi mensis ita celebrare pas¬
cha ut fermentatum pane̾ ñ ederent: & ut
semꝑ indicarent filiis suis causam. ꝓqua istud
facere iussi essent. Scilicet ut ipse ingratus po
puiuis. uel imagine rerum gestarum ammoni¬
tus. liberatori suo agere grãs cogeret᷑. Et id̾o
tantoꝑe eis p̃cipitur: septem dieb azima ede¬
tis. Aprimo aut̃ die ext̾minabitis fermentũ
de domib ur̃is. Omnis qui manducauerit
fermentatum aprino die usq inseptium
diem: disperiet anuna illa exisrł. fecit et alia
plurima ꝓ ulisds: & in mari rubro & indeser¬
to. S in memores miscdiarum di. ut decȩt̾is
malis eoꝵ taceam ꝓpt̾ illud quod fecerunt ca¬
put uituli aureum: & ad orantes illud tlixeit
Isti sunt dii tui isrł. qui eduxerunt te de t̾ra
egẏptiꝰ. ipsum quoq filium di qui eoꝵ liba̾tor
exticerat uenientẽ. sac̾legis mentib respuert.
uude sc̃s euuangłista ioħes: nͣ sine querela com¬

Expanded text:
i, jussit eos septem diebus primi mensis ita celebrare pascha, ut fermentatum panem non ederent , et ut semper indicarent filiis suis causam pro qua istud facere jussi essent; scilicet ut ingratus ipse populus, vel imagine rerum gestarum admonitus, liberatori suo gratias agere cogeretur. Et ideo tantopere eis praecipitur: Septem diebus azyma edetis: a primo autem die exterminabitis fermentum de domibus vestris: omnis qui manducaverit fermentatum a primo die usque in septimum diem, disperibit anima illa ex Israel . Fecit et alia plurima pro illis Deus, et in mari Rubro, et in deserto: sed immemores misericordiarum Dei ut de caeteris malis eorum taceam praeter illud quod fecerant caput vituli aureum, et quod adorantes illud dixerunt: Isti sunt dii tui, Israel, qui eduxerunt te de terra Aegypti : Jesum quoque Filium Dei qui eorum liberator exstiterat, venientem ad se sacrilegis mentibus respuerunt. Unde sanctus evangelista Joannes non sine querela com
Abbreviated transcription (Latin):
bolos q modo demon nequissimiis debeat ex¬
belli.: oiñs instituit aduitam: ut seidicet noueri¬
mus grairiora queq uel iminundorum spu̾um.
uel hominum temptamenta. ieuiniis & oratio¬
nib ẽẽ suꝑanda: iram quoq dñi cum in ultionẽ
scelerum nr̃orum fuerit accensa. hoc remedio
singulari posse precauere. Ieuinium aut̃ genera¬
le est non solum abescis: s & acunctis illecebris
abstinere carnalib: inmo ab omnib uicioꝵ
aontinere passionib. Sic & oratio generalis ñ
nuerbis solum ẽ. quib diuinam elementiam
inuocannis: uerumetiam moninib quȩ in ob¬
sequium ur̃i redemptoris fidei deuotione geri¬
mus. teste apło qui ait. Semꝑ gaudete: sine int̾¬
inissione orate. Hoc modo enim omnib horis
ea solum oꝑa gerimus. quȩ nos pietati nostri com¬
mendent anc̾toris. Quo nimirum ieiunio. & qͣ
oratione: uuante dño cunctas antiqui hostis
debellabimiris. ac ꝓpulsabims insidias. FR̃. ui.

Expanded text:
expelli, omnes instituit ad vitam, ut scilicet noverimus gravissima quaeque vel immundorum spirituum vel hominum tentamenta, jejuniis et orationibus esse superanda. Iram quoque Domini cum in ultionem nostrorum scelerum fuerit accensa, hoc remedio singulari posse placari. Jejunium autem generale est non solum ab escis, sed et a cunctis illecebris abstinere carnalibus, imo ab omnibus vitiorum se continere passionibus. Sic et oratio generalis non in verbis solum est, quibus divinam clementiam invocamus, verum etiam in omnibus quae in obsequium nostri conditoris fidei devotione gerimus, teste apostolo qui ait: Semper gaudentes, sine intermissione orate . Quomodo enim quis omnibus horis ea solum opera gerimus quae nos pietati nostri commendent auctoris. Quo nimirum jejunio, et qua oratione, juvante Domino, cunctas antiqui hostis debellabimus ac propulsabimus insidias. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
clausum ẽ. & pueri mei mecum sunt incubili:ñ
possum surgere & dare tͥ. Ostium amici. diuini ẽ
intelligentia sermonis. Quod sͥ apłs orat aperiri.
ad loquendum myst̾ium xp̃i: clausumq ẽ tem¬
pore famis u̾bi. cum intelligentia ñ datur. & illi
qui ȩuuangłicam sapientiam tanquã panem ero¬
gantes ꝑ orbem t̾rȩ p̃dicauerunt: pueri patrisfa¬
milias iam sunt insecreta quiete cum domino.
Et tamen orando efficitur ut accipiat deside¬
rans intellectum ab ipso dõ: etiam si homo desit ꝑ
quem sapientia pͣdicetur. & ille si ꝑsenerauerit
pulsans: dico uobis. & si non dabit illi surgens

Expanded text:
clausum est, et pueri mei mecum sunt in cubili. Non clausum est, et pueri mei mecum sunt in cubili. Non possum surgere et dare tibi. Ostium amici divini est intelligentia sermonis, quod sibi Apostolus orat aperiri ad loquendum mysterium Christi. Clausumque est tempore famis verbi, cum intelligentia non datur. Et illi qui evangelicam sapientiam, tanquam panem erogantes, per orbem terrae praedicaverunt, pueri patrisfamilias jam sunt in secreta quiete cum Domino. Et tamen orando efficitur ut accipiat desiderans intellectum ab ipso Deo, etiam si homo desit per quem sapientia praedicetur. Et ille si perseveraverit pulsans, dico vobis et si non dabit illi surge
Abbreviated transcription (Latin):
ogatus a discipulis saluator:
non solummͦ formani orati¬
onis. s instantiam frequen¬
tiamq tradit orandi. Ami¬
cus gͦ ad quem media noc¬
te uenitur. ipse d̾s intelli¬
gitur: cui in media tribula¬
tione supplicare. aut tres
panes. in est intelligentiam
triuitatis. qua p̃sentis uitȩ consolentur labores. ef¬
flagitare debemus. Amicus qui uenit deuia: ipse
ẽ animus nr̃. qui totiens a nob̾ recedit: quotiens ad
appetenda terrena & temporalia foris uagatur: Re¬
dit ergo celestiq alinonia refici desiderat: cum in
se reuersus suꝑua ceꝑit ac sp̃ualia meditari. De
quo pulchre qui petierat ad iungit. non se habe¬
re quod ponat ante illum. qͣm animȩ pt scłi tene¬
bras dm̃ suspiranti. nil p̾ter eum cogitare: nil lo¬
qui libet. Intueri solum quod recognouit. sum¬
mę trinitatis gaudium contemplari: atq ad
hoc plenius intuendum ꝑ uenire satagit. Et ille
deintus dicat. noli michi in olestus eẽ: iam ostiũ

Expanded text:
ogatus a discipulis Salvator non modo formam orationis, sed et instantiam frequentiamque tradit orandi. Amicus ergo ad quem media nocte venitur, ipse Deus intelligitur. Cui in media tribulatione supplicare, et tres panes, id est, intelligentiam Trinitatis, qua praesentis vitae consolentur labores, efflagitare debemus. Amicus qui venit de via, ipse noster est animus, qui toties a nobis recedit, quoties ad appetenda terrena et temporalia foris vagatur. Redit vero, coelestique alimonia refici desiderat, cum in se reversus superna coeperit ac spiritalia meditari. De quo pulchre qui petierat adjungit, non se habere quod ponat ante illum. Quoniam animae post saeculi tenebras Deum suspiranti, nil praeter eum cogitare, nil loqui, nil libet intueri, solum quod recognovit summae Trinitatis gaudium contemplari, atque ad hoc plenius intuendum pervenire satagit. Et ille deintus dicat: Noli mihi molestus esse, jam ostium
Abbreviated transcription (Latin):
Unde dñs pia ꝓmissione testat᷑. quia pat̾ decelo
dabit sp̃m bonum petentib se: ut ꝓfecto osten¬
dat : quia qui ex se ipsis mali sunt: ꝑ acceptari
sp̃s grãm boni possunt effici. Spmͣ bonum petẽ¬
tib dandum apatre pollicetur: quia siue fidem.
spem. karicatem. siue alia quelibet bona celestia
desideramus ad ipisciꝰ non alit̾ nobis hȩc quam ꝑ
sc̃i sp̃s donum tribuuntur. Hinc ẽ eitm quod

Expanded text:
missione testatur, quia Pater de coelo dabit spiritum bonum petentibus se ; ut profecto ostendat, quia qui seipsis mali sunt, per acceptam Spiritus gratiam boni possunt effici. Spiritum bonum petentibus dandum a Patre pollicetur, quia sive fidem, spem, charitatem, sive alia quaelibet bona coelestia desideramus adipisci, non aliter nobis haec quam per sancti Spiritus donum tribuuntur. Hinc est enim quod
Abbreviated transcription (Latin):
scorpioneni: Apta eteniui ẽ comparatio hȩc: et
cunctis audientib ad intelligendum facillima
Quia si homo quilibet mortalis ac fragilis. & pe¬
cati adhuc carne grauatus. petentib se filis qͦs
diligit. quȩ habet bona quainuis terrena ac fra¬
gilia dare non denegat: multomagis pat̾ celestis
petenub suis. suo timore & amore p̃ditis ñ defe¬
ctiua incelis bona largitur. S uixta typicam
intelligantiam. panis dilectionẽ significat: quia sicut
ille principalis ẽ cybus. ita ut sine eo mensa inops
esse uideatur. ita hȩc principalis ẽ uirtus: ita ut
dilectione ꝑficitur. Unde dicit apłs: quia si lui¬
guis hominum loqueretur: & angłorum. & si ha¬
beret ꝓpħiam. ꝙ nosset myst̾ia omma. & oninem
scientiam: & si haberet omnẽ fidem. ita ut montes
tranfferret: & si distribueret omĩs facultates suas
in cybos pauꝑum. & si traderet corpus suum ut
arderet. caritatẽ aut̃ ũ haberet: nichil illi ꝓdess.

Expanded text:
scorpionem? Aperta etenim est comparatio haec et scorpionem? Aperta etenim est comparatio haec et cunctis audientibus ad intelligendum facillima, quia si homo quilibet mortalis ac fragilis et peccati adhuc carne gravatus petentibus se filiis, quos diligit, quae bona habet, quamvis terrena et fragilia dare non denegat; multo magis Pater coelestis petitoribus suis, suo timore et amore praeditis, non defectiva in coelis bona largitur. Juxta typicam intelligentiam, panis dilectionem significat, quia sicut ille principalis est cibus, ita ut sine eo mensa inops esse videatur, ita dilectio principalis est virtus, ita ut dilectione perficitur; unde dicit Apostolus quia si linguis hominum loqueretur et angelorum, et si habuerit prophetiam, et noscet mysteria omnia et omnem scientiam, et si habuerit omnem fidem, ita ut montes transferret, et si distribueret omnes facultates suas in cibos pauperum, et si traderet corpus suum, ita ut arderet, charitatem autem non haberet, nihil illi prodest .
Abbreviated transcription (Latin):
modi petitores. eo quod male petant. acciꝑe non
merẽ tur: studeamus dilectissum. & bene pete¬
re. & digni ad optinenda quȩ petimus ex istere.
Quod ita fit: si et ea quȩ d̾s iussit orando querums ⁊
& quales ipse nos fieri docuit. tales ad orandum
ꝓcedimus: & intenti inp̃cib donec impetremus
in sutimus. Si aut̃ scire cupimus quȩ ipse nos pe¬
tere uelit: audiamus illud enuangłicum. Que¬
rite pͥmum regnum dĩ. & iusticiam eiꝰ. & hec oĩa
adicientur uobis. Regnum aut̃ dĩ & iusticiam
eius querere ẽ: & celestis patrie dona desiderare.
& quib iusticie meritis ad hȩc ꝑueniri debeat
indesinent̃ in quirere:. ne si auia forte quȩ illo
ducit ab erramus. ꝑuenire quo nitimur minime
de exemplo terreni parentis ad rogandum dm̃
petit panem : Nunquid laprdem dabit illi.: Aut
piscem: nunquid ꝓpisce serpente̾ dabit illi
dut si petierit ouumꝰ nunquid porriget ill

Expanded text:
modi petitiones, eo quod male petunt, accipere non modi petitiones, eo quod male petunt, accipere non merentur, studeamus nos, dilectissimi, et bene petere, et digni ad obtinenda quae petimus existere: quod ita fit, si ea quae Dominus jussit orando quaerimus, et quales nos ipse fieri docuit, tales ad orandum procedimus, et intenti in precibus donec impetremus insistimus. Si autem scire cupimus quae ipse nos petere velit, audiamus nos illud evangelicum: Quaerite primum regnum Dei et justitiam ejus, et haec omnia adjicientur vobis . Regnum autem Dei et justitiam ejus quaerere est et coelestis patriae dona desiderare, et quibus justitiae meritis ad haec pervenire debeatur indesinenter inquirere, ne si a via forte quae illuc ducit oberremus, pervenire quo nitimur minime  quibus nos de exemplo terreni parentis ad rogandum Deum petit panem, nunquid lapidem dabit illi? aut si piscem, nunquid pro pisce serpentem dabit illi? aut si petierit ovum, nunquid porriget illi
Abbreviated transcription (Latin):
quirunt. Quorum p̃ces apłs. in ipsa dequa loqui¬
mur sententia specialit̾ rep̃hendit. Cum enim
dirisset petitis & non accipitis. eo quod male peta¬
tis. ad uiurit continuo: ut in concupiscentus uris
ins matis. Neq enim ꝓhibentur ciues patrie ce¬
lestis int̾ra peregrinantes. ꝓpace temporum. ꝑ
salute corporum. ꝓubertate frugum. ꝓ serenita¬
te aurarum. ꝓ cͥeteris uite huius necessarris diũn
petere: si tamen hȩc ñ nimie petantur: Et si obid
soluminodo petantur ut habundante uiatico
inp̃senti. liberius ad futura dona tendatur.
S quia sunt qui temporalem quietãm. & ps¬
peritatem. a suo creatore requirunt: ñ quidem
ut eidem creatori deuotiorib aninus obediant.
s ut habundantius comessationib & ebrietatib
uacent. Et securius ac licentins suis concupiscen¬
tiis suȩ carnis seruiant illecebrisꝰ merito tales
male petere dicuntur: Uerum quia om̃s huius¬

Expanded text:
quirunt, quorum preces Apostolus in ipsa, de qua loquiquirunt, quorum preces Apostolus in ipsa, de qua loquimur sententia, specialiter reprehendit. Cum enim dixisset: Petitis, et non accipitis, eo quod male petatis, adjunxit continuo, ut in concupiscentiis vestris insumatis . Neque autem prohibentur cives patriae coelestis in terra peregrinantes pro pace temporum, pro salute corporum, pro ubertate frugum, pro serenitate aurarum, pro caeteris vitae hujus necessariis Dominum petere, si tantum haec minime petantur, et si ob hoc solummodo petantur, ut, abundante viatico in praesenti, liberius ad futura dona tendatur: sed quia sunt qui temporalem quietem et prosperitatem a suo Creatore requirunt, non quidem ut eidem devotioribus animis obediant, sed ut abundantius commessationibus et ebrietatibus vacent, ut securius et licentius suis concupiscentiis, suae carnis serviant illecebris, merito tales male petere dicuntur. Verum quod omnes hujus
Abbreviated transcription (Latin):
accipitis: eo quod inale petatis. Male namq pe¬
tunt: qui ꝑseuerantes in peccatis. ꝓ eisdem pecca¬
tis quȩ ipsi minime dimittunt. ut sibi ad nõ
dimittantur: impudent̾ exorant. Quales ipse
ꝑ ysaiam repbat dicens. Ꝙ cum extenderitis
manus ur̃as. au̾tam oculos meos a uobis: &
cum multiplicaueritis orationem ñ exaridiam:
manus ur̃e sanguine plene sunt. Quib adhuc
cousulendo. quaratione possent impetrare
quę poscerent: ostendit cum subdidit. Laua¬
mini mundsestote: anferte malum cogitatio¬
nunt: & nichilominus dñm uocẽ siram supplican¬
tium exaudire miscrando deposcunt. Quos ipse
repellens in euuangłio loquitur: Quid aut̃ tioca
quit aurem suam ne audiat legem: oratio eius
erit execrabilis. Male petunt: qui ñ suꝑnȩ mer¬
cedis intuitu. s ad exemplum phariscoꝵ. huma¬
nȩ gr̃ã laudis. longis incubant orationib: de
terrena magis inoratione. quam celestia bonare¬

Expanded text:
accipitis, eo quod male petatis . Male namque peaccipitis, eo quod male petatis . Male namque petunt, qui perseverantes in peccatis pro eisdem peccatis, quae ipsi minime dimittunt, ut sibi a Domino dimittantur, imprudenter exorant, quales ipse per Isaiam reprobat dicens: Et cum extenderitis manus vestras, avertam oculos meos a vobis; et cum multiplicaveritis orationem, non exaudiam: manus enim vestrae sanguine plenae sunt . Quibus adhuc consulendo qua oratione possent impetrare quae poscerent ostendit cum subdidit: Lavemini, mundi estote, auferte malum cogitationunt; et nihilominus Dominum suam vocem supplicantium exaudire miserando deposcunt: quos ipse repellens in Evangelio loquitur: Quid autem vocatquit, aurem suam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Male petunt, quia non supernae mercedis intuitu, sed ad exemplum Pharisaeorum humanae gratia laudis longis incubant precibus, de quterrena magis in oratione quam coelestia bona re
Abbreviated transcription (Latin):
ritate cognosceret. Inuocant quippe dñm in
ueritate: qui in hoc quod orando dicunt. ui¬
uendo ñ contradicunt. In uocant dominum
inueritate: qui suas ei preces oblaturi. primo
iussa illius implere satagunt. Qui dicturi ei
in oratione. & dimitte nob̾ debita ur̃a. sicut
& nos dimi ttimus debitotrib nr̃is: illud eiꝰ
mandatum impleuerunt. quod dicit. Et cũ
stabitis ad orandum: remittite si quid habetis
aduersus aliquẽ:ͥ ut & pat̾ ur̾ qui in celis ẽ dimit¬
tat uobis peccata ur̃a. Unde & de talib apte¬
ꝓpẜa sub iungit. Uoluntatem timentium se
faciet: & orationes eoꝵ exaudiet. & saluos faciet
eos. Illi itaq inueritate dominum inuocant:
qui eum timere comprobantur: Horum ipse
cum clamarͣit. orationes exaudit. lorum cũ
ads suspirauerint. pia desidia ꝑficitꝰ. hos cum
dehac riita transierint: ad salutem sustollit et̾¬
nam. At contra sunt qui dum̃n s ñ inueritate
ĩuocant: quos redarguens iacob ait. Petitis & ñ

Expanded text:
ritate, cognosceret. Invocant quippe Dominum in veritate, qui in hoc quod orando dicunt vivendo non contradicunt; invocant Dominum in veritate, qui suas ei preces oblaturi primo jussa illius implere satagunt, qui dicturi ei in oratione: Et dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris , illud ejus mandatum impleverunt quod dicit: Et cum stabitis ad orandum, remittite si quid habetis adversus aliquem, ut et Pater vester, qui in coelis est, dimittat vobis peccata Propheta subjungit: Voluntatem timentium se faciet, et orationes eorum exaudiet, et salvos faciet eos . Illi itaque in veritate Dominum invocant, qui eum timere comprobantur. Horum ipse, cum clamaverint, orationes exaudiet. Horum, cum ad se suspiraverint pia devotione, perficit. Hos, cum ex hac vita transierint, ad salutem sustollet aeternam. At contra sunt qui Deum, sed non in veritate invocant; quos redarguens Jacobus ait: Petitis et non
Abbreviated transcription (Latin):
rios. & ego dico uob̃. Petite & dabitur uobis. q̃¬
rite & inuenietis. pulsate & aꝑietur uobis. Com¬
paratio ẽ aminore. Si ergo amicus homo furgit
de lecto & dat non amicitia s tedio compulsus:
quantomagis dat d̾s qui sine tedio largissime do¬
listis regni gaudia nos ꝑuenire desiderans: & nos
radem gaudia a se petere docutt. & nob̾ petentib
se hȩc daturum e̾e̾ ꝓmisit. Petite inquit & dabit᷑
nobis: querite & inuenietis. pulsate & aꝑietur uob̃.

Expanded text:
 dico: Petite, et dabitur vobis. Quaerite, et invenietis. Pulsate, et aperietur vobis. Comparatio est a minore. Si enim amicus homo surgit de lecto, et dat non amicitia sed taedio compulsus, quanto magis dat Deus qui sine taedio largissime dolestis regni gaudia nos pervenire desiderans, et nos eadem gaudia a se petere docuit, et nobis petentibus se haec daturum esse promisit. Petite, inquit, et dabitur vobis; quaerite, et invenietis; pulsate, et aperietur vobis.
Abbreviated transcription (Latin):
nos uiuere uelit: quid nos facere iusserit: qtii fec̃
nos. Queramus dñm & confirmemur: queramꝰ
faciem eius semꝑ. Et ut hunc inuemre ac uidere
mereamur. mundemus nos ab onini inquinamñto
carius ac sp̃s: quia ñ nisi casti corpore indie resur¬
rectionis ad celos subleuari. ñ nisi mundi corde
glam ualent diuinȩ maiestatis intueri. Ptilsemꝰ
infatigabili desiderio ȩt̃ne beatitudinis aurespii
conditoris: nec deficiamus a ceptisꝰ qua uius
illo aꝑiente de carcere mortis huiis eripi: ac porta
mereainus patrie celestis ingredi. Nemosibi de in¬
nocentia blandiatur: nulus suis fidens act̾ib quasi
qui mscdia iusti uidicis non egeat. a precib cesset.
qumpocius etiam cum se aliquid boni quis egisse
cognouerit: quia qua hoc districtione indicetur
ignorat. tremens cum ꝓpha proclamet. Ne intres
iuidicium cum seruotuo: quia ñ iustificabitnt
in conspectu tuo omnis uiuens. & cum beato iob

Expanded text:
nos vivere velit, quid nos facere jusserit qui fecit nos vivere velit, quid nos facere jusserit qui fecit nos. Quaeramus Dominum et confirmemur, quaeramus faciem ejus semper; et ut hunc invenire et videre mereamur, mundemus nos ab omni inquinamento carnis et spiritus, quia nonnisi casto corpore in die resurrectionis ad coelos sublevari, nonnisi mundo corde gloriam valent divinae Majestatis intueri. Pulsemus et infatigabili desiderio aeternae beatitudinis aures pii Conditoris, nec deficiamus a coeptis priusquam, illo aperiente, de carcere mortis hujus eripi ac portam mereamur patriae coelestis ingredi. Nemo sibi de innocentia blandiatur, nullus suis actibus quasi qui misericordia justi judicis non egeat a precibus cesset; quin potius, etiam cum se aliquid boni quis egisse cognoverit, quia qua hoc districtione judicetur ignorat, tremens cum Propheta proclamet: Ne intres in judicium cum servo tuo, quia non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens . Et cum beato Job:
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlorum. non ociosis & uacantib. s petentib. quer en¬
tib. puisantib dandum: inueniendum. & aꝑien¬
dum. esse testatur. Petenda gͦ ẽ ianua regni orando:
querenda recte uiuendo. pulsanda ꝑseuerando. Non¬
enim susficit ũ bis dũm tantiumuͦ rogare: si ñ etiam
quesierimiis diligentius qualit̾ nobis sit uiuendũ:
ut digni simus impetrare quȩ poscimus. ipso attes¬
tante qui ait. Nonouius qui dicit mͥ dñe dũẽ. in
trabit in regnum celoꝵ: s qui facit uoluintatem
patris mei qui in celis ẽ: ipse intrabit in regnum
celorum. Neq aliquid ꝓdest bona inchoasse: si
non quisq studeat ea quę bene inchoauerit usq
ad finem firma ꝑducere. Quinimino meliuserat.
non cognoscere uiam iusticiȩ: quam ptꝰ agnitionẽ
retrorsum conu̾ti. Unde necesse ẽ fr̃s mei ut peta¬
nius seduli. sine int̾missione oremis: ꝓcidamus
ante dm̃: ploremus corã dño qui fecit nos. Et ut
exaudiri mercamur uideamus solliciti qualiter

Expanded text:
iosis et vacantibus; sed petentibus, quaerentibus, pulsantibus dandum, inveniendum et aperiendum, esse testatur. Petenda est ergo janua regni orando, quaerenda recte vivendo, pulsanda peenim sufficit verbis tantummodo Dominum rogare, si non etiam quaesierimus diligentius, qualiter nobis sit vivendum, ut digni simus impetrare quae poscimus, ipso attestante, qui ait: « Non omnis qui dicit mihi: Domin qui facit voluntatem Patris mei qui in coelis est, ipse intrabit in regnum coelorum . Non aliquid prodest bona inchoasse, si non quisque studeat ea quae bene inchoaverat usque ad finem firma perducere; quin imo melius erat non cognoscere viam justitiae, quam post agnitionem retrorsum converti; unde necesse est, fratres mei, ut petamus seduli, sine intermissione oremus, et procidamus ante Dominum, ploremus coram Domino, qui fecit nos. Et ut exaudiri mereamur, videamus sollicite qualiter
Abbreviated transcription (Latin):
reinittat nobis peccata nr̃a. & emundet nos ab
omui iniquitate. Si dixerimꝰ quia ñ peccauimius:
mendacem facimus eum. & u̾bum eius ñ est in
nobis. Neq rursusquis ꝓiam considerata pecca¬
torum suorum qualitate seu quantitate. apeten¬
da uenia mentẽ desꝑando reuocet: neminem usi
suorum putredo uuluerum sin magnitudo lango
nr medicus nobis fieri: ipse ad nos uenire in carre:
ipse infirmitates nras susciꝑe ut sanaret. dolores
nros ut auferret: portare dignatus ẽ. Ipse stuun

Expanded text:
ittat nobis peccata nostra, et emundet nos ab omni iniquitate. Si dixerimus quoniam non peccavimus, mendacem facimus eum, et verbum ejus non est in nobis . Neque rursus quispiam, considerata peccatorum suorum qualitate, seu quantitate, ab appetenda venia mentem desperando revocet. Neminem visa suorum putredine vulnerum, sui magnitudo languonoster medicus nobis fieri, ipse ad nos venire in carne, ipse infirmitates nostras suscipere ut sanaret, dolores nostros ut auferret, portare dignatus est. Ipse suum
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s gr̃e & p̃cum nominatur: quia ninirum
quicquid boni ueracit̾ habenius. quicquid be¬
ne agunus. hoc eodẽ spũ largiente ꝑcipimus. Qͦs
intelligens ꝓpħa. cum cordis nundiciam que¬
reret dicens. Cor mundum crea in ie ds. conti¬
nuo subiuuxit. sp̃m rectum in noua inuisceribꝰ
meis: quia si non interiora nr̃a sp̃s dñi rectus
impleuerit: cor in nobis mundum unde sit. ñ
dixisset. dñe ad te confugi doce me facere uolun¬
tatem tuam: statun quo huuc ordiue consequi
deberet ostendit cum subdidit. Sp̃s tuus bonꝰ:
deducet ine inuiam rectam. Cuius uestiguis
tes petamus dm̃ patrem. ut sp̃s sui gr̃a nos in
iuam rectȩ fidei quȩ ꝑdilectionẽ oꝑatur: indu¬
cat. Et ut optata inercamur obtinere. taliter
uiuere studeamus. ue tanto patre simus icug¬
ni: quinpotius myst̾ium regenerationis quo
in baptismate filii di sumus effecti: ulibato sẽꝑ
corpore parit̾ & mente seruemus. Certum
namq ẽ: quia si summni patris mandata sec¬

Expanded text:
et precum nominatur, quia nimirum quidquid boni veraciter habemus, quidquid bene agimus, hoc eodem Spiritu largiente percipimus: quod intelligens Propheta, cum cordis munditiam quaereret dicens: Cor mundum crea in me, Deus, continuo subjunxit: Spiritum rectum innova in visceribus meis , quia si non interiora nostra Spiritus Domini rectus impleverit, cor in nobis mundum unde sit non dixisset: Domine, ad te confugi, doce me facere voluntatem tuam statim quo hunc ordine consequi deberet ostendit cum dicit: Spiritus tuus bonus deducet me in viam rectam, cujus vestigiis tes, petamus Deum Patrem, ut Spiritus sui gratia nos in viam rectae fidei, quae per dilectionem operatur, inducat. Et ut optata mereamur obtinere, taliter vivere studeamus, ne tanto Patre simus indigni, quin potius mysterium regenerationis quo in baptismate filii Dei sumus electi, illibato semper corpore pariter et mente servemus. Certum namque est, quasi summi Patris mandata sec
Abbreviated transcription (Latin):
ad humanum spectat uidicium boni erant. quia
nimirum nemo ẽ qui in hac uita a cunctis uale¬
at immunis esse delictis: salomone attestante qͥait.
quia ñ ẽ homo iustus int̾ra qui faciat bontum: &
non peccet. Unde ꝓuide dñs qui grauib peccan¬
tium reatib. grandiora penitendi medicamenta
demonstrat: ipse cotidianos electoꝵ erratus. qui
u̾bo maxime uel cogitatu contingunt. cot dianis
orationum studus. docet debere curari: quos int̾
alia sic orare p̃cipit. Et dimicte nob̾ debita nr̃a:
sicut & nos dimittimus debitorib nr̃is. Uel cer¬
te malos appellat discipulos: quia in comparatio¬
nȩ diuine borutatis omins creatura mala esse ꝓ¬
batur: dicente dño. nemo bonus insi solus ds cũ
tamei

Expanded text:
ad humanum judicium spectat, boni erant, quia ad humanum judicium spectat, boni erant, quia nimirum nemo est qui in hac vita a cunctis valeat immunis esse delictis, Salomone attestante qui ait: Quia non est homo justus in terra qui faciat bonum et non peccet . Unde providens qui gravibus peccantium reatibus grandiora poenitendi medicamenta demonstrat, ipse quotidianos electorum erratus, qui verbo maxime vel cogitatu contingunt, quotidianis orationum studiis docet debere curare: quos inter alia sic orare praecipit: Et dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Vel certe malos appellat discipulos, quia in comparatione divinae bonitatis omnis creatura mala esse probatur, dicente Domino: Nemo bonus nisi unus Deus , cum tamen
Abbreviated transcription (Latin):
uirulenta requirere. Recte naniq immutatio
boni ꝓpositi nociua & concupiscentie carnalis re¬
petitio. ueneno scorpionis quod retro idẽ in cauda
gestat. comparatur: cuin dicitur Aut sipetierit ouũꝰ
nunquid porrigit illi scorpionẽ: Hȩc itaq petamꝰ
a dño kiñr: ut scilicet aliuientum nobis purȩ cari¬
tatis. suicere fidei. certe spei tribuat. ut duritiã
odiorum. ut ꝑfidie uirus. ut aculeum nobis des¬
perationis. qui ad caduca retrahere solet. auferat.
& absq ulla dubietate quod petimus accipiemꝰ.
Ait enim ueridica uoce iohannes apłs: quia quę¬
cumq petierimus scd̃m uoluntatem eiꝰ. audit nos.
S & ipse dñs certam nobis fiduciam dat impetran¬
di quȩ recte petimus: cum subiungit. Si ergo uoscũ
sicis mali nostis bona data dare filus ur̃is: quanto
magis pat̾ ur̃ de celo dabit spm bonum petentib se.
Malos aut̾ uocat discipulos: qui utiq quantum

Expanded text:
virentia requirere. Recte namque immutatio virentia requirere. Recte namque immutatio boni propositi nociva, et concupiscentiae carnalis repetitio, veneno scorpionis, quod retro est, quod in cauda gestat, comparatur, cum dicitur: Aut si petierit ovum, nunquid porriget ei scorpionem? Haec itaque petamus a Domino, fratres, ut, scilicet, alimentum nobis purae charitatis, sincerae fidei, certae spei tribuat, ut duritiam odiorum, ut perfidiae virus, et aculeum nobis desperationis qui ad vitam caducam retrahere solet auferat, et absque ulla dubietate quod petimus accipiemus. Ait enim veridica voce Joannes apostolus, quia quodcunque petierimus secundum voluntatem ejus, audit nos; sed et ipse Dominus certam nobis fiduciam dat impetrandi quae recte petimus, cum subjungit: Si ergo vos cum sitis mali, nostis bona data dare filiis vestris, quanto magis Pater vester de coelo dabit spiritum bonum petentibus se? Malos autem discipulos vocat, qui utique, quantum
Abbreviated transcription (Latin):
tuum tanquam tripsum. & iterum: Dilectio xi¬
mĩmatutu non oꝑatur. Non ẽ aut̃ metuendu
ne si gram dilectiois adu̾o pia deuotione quera¬
mus: si intimo ex corde dicamus. pancm nr̃m coti¬
dianum da nob̾ hodie: ille cor ur̃m rigore odioꝵ
ꝑstringi ꝑmittat. Hunc et enum rigorem ꝑduri¬
tia lapidis insinuat: cum dicit. Quis autẽ exuob̾
patrem pecit panem: Nunquid lapidẽ dabit illi:
Non ẽ formidandum: uesi fortitudinem fidei con¬
corde dicentes. dñe auge nob̃ fidens: ille nos infide¬
litatis sinat interire uenenis. Iure enim nomine
serpentis. uirus iufidelitatis quod ꝑ ipsum generi
humano asꝑsum ẽ exprinitus: cum dicitur: Aut
si piscem petitꝰ: nunquid ꝓpisce serpentem dabit ill.
Non ẽ timendum. ne si spem celestium bonoꝵ per
quami p̃sentia adu̾sa simul & ꝓsꝑa contempnere
possimus. a dño postulemus: ille auditum auertat:
ac nos desꝑatione futurorum retro respicere. id ẽ
ea quȩ reliquimus patiat᷑ habentis scłi cominoda

Expanded text:
Dilectio proximi malum non operatur . Non est autem metuendum ne si gratiam dilectionis a Domino pia devotione quaeramus, si intimo ex corde dicamus: Panem nostrum quotidianum da nobis hodie ; illorum cor nostrum rigore odiorum constringi permittat. Hunc etenim rigorem per duritiam lapidis insinuat, cum dicit: Quis autem ex vobis patrem petit panem, nunquid lapidem dabit illi? Non est formidandum ne si fortitudinem fidei conex corde dicentes: Domine, auge nobis fidem, ille nos infidelitatis sinat interire venenis. Jure enim nomine serpentis virus infidelitatis, quod per ipsum generi humano aspersum est, exprimitur, cum dicitur: Aut si piscem petit, nunquid pro pisce serpentem dabit illi? Non est timendum ne si spem bonorum coelestium, per quam praesentia adversa simul et prospera contemnere possimus, a Domino postulemus; ille auditum avertat et nos desperatione futurorum retro respicere, id est, ea quae reliquimus patiatur labentis saeculi commoda
Abbreviated transcription (Latin):
ouum spei nr̃ȩ celsitudo figurat᷑: quia mouo non¬
dum fecus cerniturꝰ s futurȩ auis fȩtus speratur.
& fideles quiq nec dum inp̾̃senti. suꝑuȩ patriȩgłam
quam credunt intuentur: s futuram sꝑando pre¬
stolantur. Unde dic̃ apłs. Si aut̃ quod ñ uidemus
spanuis. ꝑ patientiam expectamus. Hȩc gͥ fr̃s km̃

Expanded text:
ovum spei nostrae certitudo figuratur, quia in ovo nonovum spei nostrae certitudo figuratur, quia in ovo nondum fetus cernitur, sed futurae avis fetus speratur; et fideles quique nondum in praesenti supernae patriae gloriam, quam credunt, intuentur, sed futuram sperando praestolantur. Unde dicit Apostolus: Si autem quod non videmus speramus, per patientiam
Abbreviated transcription (Latin):
ligite numicos ur̃os: benefacite his qui od̾unt uos.
Orate ꝓ ꝑsequentib & calumymantib uos: ut si¬
tis filii patris ur̾i qui in celis est. In piꝰce aut̃: fides ex
primitur nͣ ficta. Quomodo enim piscis sub cegum̃¬
to aquarum nascitur. uiuit. & alitur: sic & fides quȩ
in dm̃ est quȩ alt̾ius uitȩ gaudia ꝑ lamenta p̃sentia
uisibili grã sp̃s. ꝑ aquam baptismatis consecratur
Imusibili auxilio diuine ꝓtectionis ne deficiat nu¬
tritur: inuisibilium p̃miorum intuitu. queq ualet¬
oꝑa bona oꝑatur: in enior illius apłici: quia quȩ ui¬
dentur temporalia sunt: quȩ autẽ non uidentur
fidei tẏpum teneat: quod sicut ille crebris maris fu
libet adu̾santis mundi p̃sstiris impugnetur: in con¬
uulsa ꝑsistat: nino etiam decertamine głosior ex.¬
stat: ad iuuante illo qui nussis ad p̾dicanda eiꝰdem
fidei dona. discipulis ait. In mundo pressuram
habebitis. s confidite: ego uici mundum. Porro ꝑ

Expanded text:
te his qui oderunt vos. Orate pro persequentibus et calumniantibus vos, ut sitis filii Patris vestri qui in coelis est . In pisce autem fides non ficta exprimitur. Quomodo enim piscis sub tegmto aquarum nascitur, vivit, et alitur: sic et fides quae in Deum est, quae alterius vitae gaudia, per lamenta praesentia, visibili gratia spiritus per aquam baptismatis consecratur; invisibili auxilio divinae protectionis, ne deficiat, nutritur; invisibili praemiorum intuitu, quaecumque valet, bona operatur: memor illius Apostolici: Quia quae videntur temporalia sunt, quae autem non videntur, fidei typum teneat, quod sicut illecebris  F., inquilibet adversantis mundi pressuris impugnetur, inconvulsa persistat, imo etiam de certamine gloriosior existat, adjuvante illo qui missis ad praedicanda ejusdem fidei dona discipulis ait: In mundo pressuram habebitis, sed confidite, ego vici mundum . Porro per
Abbreviated transcription (Latin):
suum. Genimina iꝑariiml quis ostendit uob̃
sugere auentura ira: Facite gͦ fructus dignos
penitentiȩ. & paulo post. Qui ht̾ duas tum
siue quib hęc uita transigi ñ potest. cotidiana
confessionis & int̾cessionis inutue medicam̃ta
concessit: diccns ꝑ apłm ia cobum. Confitemnu
alt̾utrum peccata ur̃a: & orate proiiuicem ut
saluemini. Ipse rogari ut prestet amat: qui ani¬
mos in opum adse rogandum largus douator eri¬
git. Omnis inquiens qui petit accipit: & qui q̃¬
rit inuenit. & pulsanti aꝑietur. Non ͦs dubitã¬
dum quod petentes accipimus. querentes inue¬
nimus: pulsantib nobis aꝑietur: quia nimirũ
fallere non potuit ueritas. quȩ promisit. Sed
hoc ẽ cingilantius intuendum: quia ñ om̃s
coram hominib orare uidentur. in conspectu
int̾ni arbitris petere uel querere: uel celestis reg¬

Expanded text:
enimina viperarum, quis ostendit vobis fugere a ventura ira? Facite ergo fructus dignos poenitentiae . Et paulo post: Qui habet, inquitsine quibus haec vita transigi non potest, quotidiana confessionis et intercessionis mutuae medicamenta concessit, dicens per apostolum Jacobum: Confitemini alterutrum peccata vestra, et orate pro invicem ut salvemini . Ipse rogari ut praestet admonet, qui animos inopum ad se rogandum largus donator erigit, Omnis, inquiens, qui petit accipit, et qui quaerit invenit, et pulsanti aperietur. Non ergo dubitandum quod petentes accipimus, quaerentes invenimus, pulsantibus nobis aperietur, quia nimirum fallere non potuit Veritas quae promisit. Sed hoc est vigilantius intuendum, quia non omnes qui coram hominibus orare videntur, in conspectu aeterni arbitri petere, vel quaerere
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑes nos int̾pellant: & dicunt. ut dicamus uob̾ꝰ
ut aliquid accipiant auobis. Nos monuerunt loqͥ
uobis: & se uident ũ acciꝑe a uobis. in anit̾ nos ar¬
bitrantur laborare inuobis. Expectant aliquid
ꝙ anob̾. Damus quantũ habemus : damus sicut
possumus. Nonquid tamen ad eorum uecessitatẽ
implendam idoirei sumus : Quia gͦ ad eorum ne¬
cessitatẽ implendã itl onei non sumus: uel ad uos
legati ipsorum sumus. Audistis. laudastis: d̾o grãs.
Semen accepistis: u̾ba reddidistis. Laudes iste nr̃e
grauant nospotius: & in ꝑiculum mittunt. Tole¬
ramus illas: & tremimus int̾ illas. tam̃ fr̃s mei.
iste laudes ur̃e folia sunt arborum: fructus querit᷑.¬

Expanded text:
pauperes interpellant nos, et dicunt ut dicamus vobis, pauperes interpellant nos, et dicunt ut dicamus vobis, ut aliquid accipiant a vobis. Nos monuerunt loqui vobis: et cum se vident non accipere a vobis, inaniter nos arbitrantur laborare in vobis. Exspectant aliquid et a nobis. Damus quantum habemus, damus sicut possumus: numquid tamen ad eorum necessitatem implendam idonei sumus? Quia ergo ad eorum necessitatem implendam idonei non sumus, vel ad vos legati ipsorum sumus, Audistis, laudastis: Deo gratias. Semen accepistis, verba reddidistis. Laudes istae vestrae gravant nos potius, et in periculum mittunt: toleramus illas, et tremimus inter illas. Tamen, fratres mei, istae laudes vestrae folia sunt arborum: fructus quaeritu
Abbreviated transcription (Latin):
tur diuites consuetudine infirmitatis sue: s dole¬
ant alit̾ se ñ posse. Melius enimpossint. si alit̾ pos¬
suit. Sigͦ ñ extollitur pauꝑ demendicitate: tu
quare extolleris de infirmitate: Utere cybis ele¬
ctis. p̃ciosis: quia sic consuesti: quia alia alit̾ ñ po¬
tes: quia si consuetudinem inutese grotas. Con¬
ceditur tibi: utere suꝑfluisꝰ da pauꝑib necessaria.
Expectat ille manum quȩ facta ẽ secum: expec¬
tas tu manum quȩ fecit te: s non solum te fecitꝰ
sed et pauꝑem tecum. Dedit uobis istam uitamr:¬
unam uitam. In uenistis uos comites: unam uiã
ambulatis. Ille nichil portat: tunimium oneratꝰ
es. Ille nichil secum portat: tu iterum plusportas
quam opus ẽ. Oncratus es: da illi de eo qͦd habes:
pauꝑib. Non enim occultabo caritati ur̃e: qͣre
hunc sermonẽ necesse habui uob̾ promere. Ex
quo hinc sumus euntes ad eccłiam & redeuntes

Expanded text:
tur divites consuetudine infirmitatis suae: sed doletur divites consuetudine infirmitatis suae: sed doleant, aliter se non posse. Melius enim possent, si aliter possent. Si ergo non extollitur pauper de mendicitate, tu quare extolleris de infirmitate? Utere cibis electis, pretiosis, quia sic consuesti, quia non aliter potes; quia si consuetudinem mutes, aegrotas. Conceditur tibi: utere superfluis, da pauperibus necessaria; exspectat ille manum quae facta est secum, exspectas tu manum quae fecit te. Sed non solum te fecit, sed et pauperem tecum. Dedit vobis unam viam istam vitam; invenistis vos comites, unam viam ambulatis: ille nihil portat, tu nimium oneratus es: ille nihil secum portat, tu tecum plus portas quam opus est. Oneratus es: da illi de eo quod habes; pauperibus. Non enim occultabo Charitati vestrae, quare hunc sermonem necesse habui vobis promere. Ex quo hic sumus euntes ad ecclesiam, et redeuntes,
Abbreviated transcription (Latin):
capis: Dic̃ michi: certe omnia suꝑflua tua erunt.
Quȩ sunt suꝑflua tua: stint pauꝑib necessaria.
S ego inquis p̃ciosas epulas accipio: p̃ciosis cỹbis
uescor. Pauꝑ quid: Uilibus. Uilib cybis uescitur
pauꝑ: ego inquit p̃ciosis. Int̾rogo uos qudo fueri¬
tis ambo satiati. Preciosus cyb ad te intrat. Quid
fit cum intrauerit: Nonne si peculiaria in uen¬
tre haberemus: de omnib p̃ciosis cỹbis erubesce¬
remus. quib saturatus es: Esurit pauꝑ: esurit
diues. Saturari querit pauꝑ: saturari querit diues.
Saturatur pauꝑ de uilib cybis: saturatur diues
p̃ciosis cẏbis. Saturitas equalis ẽ: possessio una ẽ:
quo ambo uolunt ꝑuenire ĩ ille ꝑ compendiũ.
ille circuit. S melius inquit michi sapiunt appa¬
rata preciosa: uix fastidiosus satiarisꝰ nescis quomͦ
saꝑit. quod fames acceudit: Neq hoc ita dixi: ut
diuites cogam epulis pauꝑum ꝙ cybis uesci. Utan¬

Expanded text:
capis? Dic mihi. Certe omnia tua superflua erunt. capis? Dic mihi. Certe omnia tua superflua erunt. Quae sunt tua superflua, sint pauperibus necessaria. Sed ego, inquis, pretiosas epulas accipio, pretiosis cibis vescor. Pauper quid? Vilibus. Vilibus cibis vescitur pauper; ego, inquit, pretiosis. Interrogo vos, quando fueritis ambo satiati: Pretiosus cibus ad te intrat; quid fit, cum intraverit? Nonne si specularia in ventre haberemus, de omnibus cibis pretiosis erubesceremus, quibus saturatus es? Esurit pauper, esurit dives: saturari quaerit pauper, saturari quaerit dives. Saturatur pauper de vilibus cibis, saturatur dives de pretiosis cibis. Saturitas aequalis est: possessio una est, quo ambo volunt pervenire; sed ille per compendium, ille per circuitum. Sed melius, inquis, mihi sapiunt apparata pretiosa. Vix fastidiosus satiaris. Nescis quomodo sapit, quod fames accendit. Neque ita hoc dixi, ut divites cogam epulis et cibis pauperum vesci. Utan
Abbreviated transcription (Latin):
habent unde cominunicent: idẽ pares suos mortales:
agnoscant. cominunicent: thesaurirent sibi funda¬
mentum bonum infuturum. Non enun quia dico
inquit facile tribuant. cominunicent: expoliare
illos uolo: manes relinquere uolo. Doceo lucum:
cum ostendo thesaurizent sibi. Non enim uolo
ut pauꝑ es remaneant: thesaurirent sibi. Non
ut ꝑdant dico: s quo inigrant ostendo. Thesau¬
rirent sibi bonum fundamentum in futurum:
ẽ: ut app̃hendant ueram uitam. Uanitas enum
uanitatum: & ominia uanitas. Quȩ habundan¬
tia tanta hominis monini labore suo quo ipse
laborat subsole: App̃hendenda ẽ gͦ uera uita:
migrande sunt facultates nr̃ȩ ad locum uere uicę
ut hoc ibi inueniamis: quod hic damꝰ. Mutat illa.
habet dediuitus fuis: insi quod ab illo postulat pauꝑ.
necessarium tegumentum: necessarrum dico: non
maneͥ non suꝑfluum. Quid plus de diuitiis cuis

Expanded text:
habent unde. Communicent, id est, pares suos mortales habent unde. Communicent, id est, pares suos mortales agnoscant. Communicent, thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum. Non enim quia dico, inquit, Facile tribuant, communicent, exspoliare illos volo, nudare illos volo, inanes relinquere volo. Doceo lucrum, cum ostendo, Thesaurizent sibi. Non enim volo ut pauperes remaneant. Thesaurizent sibi. Non ut perdant, dico: sed quo migrent, ostendo. Thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum, vita est: apprehendant veram vitam. Vanitas enim vanitantium, et omnia vanitas. Quae abundantia tanta hominis in omni labore suo, quo ipse laborat sub sole ? Apprehendenda est ergo vera vita, migrandae sunt facultates nostrae ad locum verae vitae; ut hoc ibi inveniamus, quod hic damus. Mutat illa, habet de divitiis suis, nisi quod ab illo postulat paupernecessarium tegumentum. Necessarium dico, non inane, non superfluum. Quid plus de divitiis tuis