comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Du detimum piscium. ab eadem parte februaruueracem erigens finitur
in medio m artu ubiaries subsequens ortus suipandit initium: Si quidem
onnũ signa . et sinon formefiguia regionum tamen suarum coniunctione
et compitindi sibi ratione coherent: De quibus poeta. Id cieocertis dim̃ sũ
partibusorbem: Pduodena regit mundi solaureus astra: Signi feraut̃
lasteum cutulum insagitario recipit et geminis: Multa hinc dicipotuerant
sedhec melius a conloquente iama scribente fiunt: Saneqc deplanetarũ
quarum ꝑ signiferum circulum meatus ÷ ordine et tempore supra me mo¬
ruumus tantum punc dicamus. qui a sol.ecctis. Ixydiebus. et serx horis.
Luna: Xxuii diebus etctohoris. ⁊ odiaci ambitumlustrat: Singula
uero signa sltricenis diebus etdenis horis ac semisse : Luna aut̃ binis
diebuis et senisioris a cbisse unius hore ꝑ labitur : Siaut̃ quaeris bisse

Expanded text:
duodecimum Piscium ab eadem parte Februarii verticem erigens, finitur duodecimum Piscium ab eadem parte Februarii verticem erigens, finitur in medio Martii, ubi Aries subsequens ortus sui pandit initium, si quidem omnia signa, etsi non formae figura, regionum tamen suarum conjunctione et computandi sibi ratione cohaerent, de quibus poeta: Idcirco certis dimensum partibus orbem, Per duodena regit mundi sol aureus astra. Signifer autem lacteum circulum in Sagittario recipit et Geminis. Multa hinc dici poterant, sed haec melius a colloquente quam a scribente fiunt. Sane quia de planetarum quarum per signiferum circulum meatus est ordine et tempore supra memoravimus, tantum nunc dicamus quia sol CCCLXV diebus et VI horis, luna XXVII diebus et VIII horis, zodiaci ambitum lustrant; singula vero signa sol tricenis diebus, denis horis ac semisse, luna autem binis diebus et senis horis ac besse unius horae perlabitur. Si autem quaeris bessis
Abbreviated transcription (Latin):
quam solimediomau : Quartum cancri ab ea quam in medio lustrat
iuni facit principium ortus. et ide iuxta quosdam inoctaua sua partere¬
cipit solstitium. luxtauero solliciciorem indaginem aliquod partibus
pruis indeflexo ad inferiorasitu Todiaci id ÷ signifericirtuli: Quintum
leonis signum : a partequasol in medio iulu : Sextum uirginis abea
quai medio Augusti: Septimum libiae : abeaqua in medio septembri
crcum agtł inchoatoriri : Qua ꝓpt̃ et inoctaua sua parte iuxta uulgarem
opinionem luxta enucleatiorem uero sententiam aliquanto prius locum
medis nouembri. Decimum capricorpi. ab ea quain medio deisembri
solinhiabrtat caput attollit: Et propterea utiuilgo creditur inoctau
sua parte. ut uero egy̾ptus. mater artium docet aliquod partib ante
brumali solstitio dedicat mansionem. De indereũ so ad altiora signiferi
carsacirculi : Vndecimum aquarii sidus aparte solarii mediantis i anuarii

Expanded text:
quam sol in medio Maii; quartum Cancri ab ea quam in medio lustrat Junii facit principium ortus, et ideo juxta quosdam in octava sua parte recipit solstitium, juxta vero sollicitiorem indaginem aliquot partibus, prius inde deflexo ad inferiora situ zodiaci, id est, signiferi circuli; quintum Leonis signum a parte qua sol in medio Julii; sextum Virginis ab ea qua in medio Augusti; septimum Librae ab ea qua in medio Septembri circumagitur inchoat oriri, quapropter et in octava sua parte juxta vulgarem opinionem, sed juxta enucleatiorem sententiam aliquanto prius, locum medio Novembri, decimum Capricorni ab ea quam in medio Decembri sol inhabitat caput attollit, et propterea, ut vulgo creditur, in octava sua parte, ut vero Aegyptus, mater artium, docet, aliquot partibus antea, brumali solstitio dedicat mansionem; dein, reverso ad altiora signiferi cursu circuli, undecimum Aquarii sidus a parte solari mediantis Januarii;
Abbreviated transcription (Latin):
simũ quo cernerentur spatium .vii. dierum ad notatum est. Longis simũ
Lxxx sparguntur: aliquando & errantibus stellis c&erisq crines s̃ed comlatns¬
numquam in occasura parte caeliest : Digu sineipsa mullas utmetado

Expanded text:
simum quo cernerentur spatium septem dierum adnotatum est, longissimum nta. Sparguntur aliquando et errantibus stellis caeterisqnumquam in occasura parte caeli est, terrificum magna e
Abbreviated transcription (Latin):
maculis nigres at pluium mensis exordium. Si imedio pleni lunium
serenum. Itemcum in nosturna nauigatione sintillat ad remos tempestas ertt
& cum delplini inundis sepius exiliunt quo illi feruntur indeuentus ex surga&
&. unde tubos disciũsae caelum aperiunt: DEPESTILIMTIA

Expanded text:
maculis nigrescit, pluvium mensis exordium; si in medio, plenilunium serenum. Item cum aqua in nocturna navigatione sEt dum Delphini undis saepius exsiliunt, quo illi feruntur inde ventus exsurget et inde nubes undis excussae coelum aperiunt. De profundi
Abbreviated transcription (Latin):
Q uartus brumalis a parte humillima signiferi ad austrinum polum uersus tem¬
peratus habitabilis : Quintus australis circauerticem austrinum quitra tegitur

Expanded text:
Quartus brumalis, a parte humillima signiferi ad austrinum polum versus, temperatus, habitabilis. Quintus australis, circa verticem austrinum, qui terra tegitur
Abbreviated transcription (Latin):
bitabiles existunt : Primus est septentrionalis. frigore in habitabilis :
cuius sidera nobis nũ quã occidunt : Secunđ solestitialis a parte signiferi
excelsissima : nobis ad septentrionalem plagam uersus temperatus habitabilis:

Expanded text:
bitabiles existunt. Primus est septentrionalis, frigore inhabitabilis, cujus sidera nobis nunquam occidunt. Secundus solstitialis, a parte signiferi excelsissima, nobis ad septentrionalem plagam versus temperatus, habitabilis
Abbreviated transcription (Latin):
mortemq generat:. Vndesȩpius omne tempus aestatis in ꝓcellas turbinesq
brumales uera᷑ lonspicimus: Sedhȩc cum suo tempore uenerint tempes

Expanded text:
mortemque generat. Unde saepius omne tempus aestatis in procellas turbinesque brumales verti conspicimus. Sed haec cum suo tempore venerint, tempes
Abbreviated transcription (Latin):
brumalis dies breuior & solstitialis prolixior ortum occasum que dilatans
alias plagas angustat : Item apud australes utraque prȩ fata diesmoderatior

Expanded text:
brumalis dies brevior, et solstitialis prolixior, ortum occasumque dilatans, alias plagas angustat. Item apud Australes utraque praefata dies moderatior
Abbreviated transcription (Latin):
quamuocant coitum. Lunȩ autem nonnisi plenam. Non posse uero totum solem
adimit̃ris int̃cedente luna siterramaior eã quam luna. Omnibus autem annis
fieri utriusq sideris defectus statutis diebus horisq subt̾ra nec tam̃ cum suꝑ nȩ
fiant ubiq cerni Aliquando ꝓpt̃ nubila sepius globoterrae obstante conuexi¬
tatibus mundi & lunȩ defestum aliquando quinto mense a priori solis uero.vii.
XV. diebus utrumq sidus defecisse semel sam mira ratione lunam in occasu defe¬
cisse ut roq suꝑ terras conspicuo sidere Sed nesingulis mensibus ec lipsisfier

Expanded text:
quod vocant coitum, lunae autem non nisi plena. Non posse autem totum solem adimi terris intercedente luna, si terra major esset quam luna. Omnibus autem annis fieri utriusque sideris defectum statutis diebus horisque sub terra; nec tamen cum superne fiant ubique cerni, aliquando propter nubila, saepius globo terrae obstante convexitatibus mundi; et lunae defectum aliquando quinto mense a priori, solis vero septquindecim diebus utrumque sidus defecisse, semel jam, mira ratione, lunam in occasu defecisse, utroque super terras conspicuo sidere. Sed ne singulis mensibus eclipsis fier
Abbreviated transcription (Latin):
eodem modo solis postsex semꝑmenses congruit occasus: DE STEI LIS
Stellae lumen asolemutiuntes cum mundo uerti ut poteundo cõ fixae & non stante mundo

Expanded text:
eodem modo post sex semper menses congruit occasus. CAPUT XI. De stellis. Stellae lumen a sole mutuantes, cum mundo verti, utpote in uno loco fixae, et non stante mundo
Abbreviated transcription (Latin):
infundentes. in contrarium solemus transferre saporem: DEINIBRIB.
mbres exnubium concr&i guttulis duminmaiores stillas coeunti aeris
amplius non ferente natura nuncuento impellente nunc solȩdissoluente
pluuialit̃ ad tras dilabuntur: Sed pluuias uocamus lentes & iuges ñimbos

Expanded text:
infundentes, in contrarium solemus transferre saporem. CAPUT XXXIII. De imbribus. Imbres ex nubium concreti guttulis, dum in majores stillas coeunt, aeris amplius non ferente natura, nunc vento impellente, nunc sole dissolvente pluraliter ad terras dilabuntur. Sed pluvias vocamus lentas et juges: nimbos
Abbreviated transcription (Latin):
flat resnis ab ane faciens frigora nubes : Huicdexter circius qui & trascias
faciens niues & grandines: Asinistro aquilo qui & boreas nubes constringens :

Expanded text:
flat rectus ab axe, faciens frigora et nubes; hinc dexter Circius, qui et Thrascias, faciens nives et grandines; a sinistris Aquilo, qui et Boreas, nubes constringens
Abbreviated transcription (Latin):
ege plinium secundum ee quo a istanos excerpsimus : QUARI MOTINT COLOLES
uus quide eui que color est: Satirno : candidus : Ioui darus : Marti ignens: Lucifero:
gaudens, Vespero refulgens : Mercurio radians : Lunae blandus: Soli cum oritur
ardens poste adis: Sed colores ratio aliitudinum temperat : Si quidẽ eairum si militia

Expanded text:
ege Plinium Secundum, ex quo et ista nos excerpsimus. CAPUT XV. Quare mutent colores. Suus quidem cuique color est: Saturno candidus, Jovi clarus, Marti igneus, Lucifero gaudens, Vespero refulgens, Mercurio radians, Lunae blandus, Soli cum oritur ardens; postea dies. Sed colores ratio altitudinum temperat, siquidem earum similit
Abbreviated transcription (Latin):
fontes & solito ꝑsuos amnes gressu recurrere Marinis autem aquis
iulces suꝑfandi ut poteleuiores. Ipsas uero ut grauioris natur

Expanded text:
fontes, et solito per suos amnes gressu recurrere; marinis autem aquis dulces superfundi, utpote leviores; ipsas vero ut gravioris natur
Abbreviated transcription (Latin):
Ildeoq indeminium & alii colores picturarum rubraeq genmȩ
eliguntur. Scinditur aut̃ in duos sinus quorum ꝑsicus a quilonem

Expanded text:
Ideoque inde minium, et alii colores picturarum, rubraeque gemmae leguntur. Scinditur autem in duos sinus, quorum Persicus Aquilonem
Abbreviated transcription (Latin):
arerubrum nomen aroseo colore trahit quem tamen non naturalit̃¬
hab& sed uicinis litoribus quȩ sanguineo colorerubent inficitur

Expanded text:
are Rubrum nomen a roseo colore trahit, quem tamen non naturalitehabet, sed vicinis littoribus, quae sanguineo colore rubent, inficitur
Abbreviated transcription (Latin):
urbem : Duo sunt aut̃ extrahos ubiq sp̃s magis quã uenti. Aura & altanus
Aura enimest lenis motus aeris interra. Altanus inpelago : MTIONITA VO

Expanded text:
urbem. Duo sunt autem extra hos, utique spiritus magis quam venti, aura et altanus. Aura enim est lenis motus aeris in terra, altanus in pelago. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
die paulo plus quã dimidiã gnominis m̃ surã efficit: in urbe romana non a pars
gnominis de ẽ abũ bna : Inoppido anconia suꝑ ẽ quinta tricesima : In parte
italiae quȩ uenetia appellatur ini sdẽ horis ũ bra gnomini pars fit : Simili modo

Expanded text:
die, paulo plus quam dimidiam gnomonis mensuram efficit. In urbe Roma nona pars gnomonis deest umbrae. In oppido Ancona superest quinta tricesima. In parte Italiae, quae Venetia appellatur, iisdem horis umbra gnomoni par fit. Simili modo
Abbreviated transcription (Latin):
T quarum duplici natura formantur & reformantur omna quae cernuntur
interra : Nam salsat aquae in mari conuenientes mortalibis fructus nuttri

Expanded text:
quarum duplici natura formantur et reformantur omnia quae cernuntur in terra. Nam salsae in mari convenientes mortalibus fructus nutri
Abbreviated transcription (Latin):
passus aduertuntur puncinferus nunc superuns propt̃ obliquitatem signiferi
uagantia: Radus autem solis prapȩdita: nomala ł r&ero grada ł stationaria fiunt

Expanded text:
passus advertuntur, nunc inferius, nunc superius, propter obliquitatem signiferi vagantia. Radiis autem solis praepedita, anomala, vel retrograda, vel stationaria fiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
es que diti aduentu celari necumquam caelo decidere fulgor plenilunu
& solis probat deliquium : Quamuis uideamus igniculos taraethere lapsos

Expanded text:
sque diei adventu celari, nec unquam coelo decidere, fulgor plenilunii, et solis probat deliquium. Quamvis videamus igniculos ex aethere lapsos
Abbreviated transcription (Latin):
nutricem : Quius extrema piscisimilia pinguntur. quod huius m̃sis ultima
sint pluuialia : A quarium lañ : It febr̃ pisces obmenses imbriferos tradunt :
Singulis autem signis xoxpartes ternȩ uero de cades putantur eo quod solxoe dieb

Expanded text:
nutricem, cujus extrema pisci similia pinguntur, quod hujus mensis ultima sint pluvialia. Aquarium Januario, Februario Pisces, ob menses imbriferos tradunt. Sing
Abbreviated transcription (Latin):
firmamentum in medio a quarum : Tertia : species maris & terrae : cũe
quȩ cerrae radicitus in hȩrent : Quarto luminaria caeli delumine primodio
fadto: Quinto : natatilia & uolatilia deaquis: Sexto : reliqua a nimalia
detra. Et homo carne quidem deterra anima uero denihilo creatus : Qlu

Expanded text:
firmamentum in medio aquarum; tertio, species maris et terrae, cum eis quae terrae radicitus inhaerent; quarto, luminaria coeli de lumine primo die facto; quinto, natatilia et volatilia de aquis; sexto, reliqua animalia de terra, et homo quidem carne de terra, anima vero de nihilo creatus; qu
Abbreviated transcription (Latin):
lmina nubium at tritunas ci. in modum silicum conlisorum concurrente simul
& tonitruo. sed sonitum tardius aures quam fulgorem oculos penetrare.

Expanded text:
lmina nubium attritu nasci in modum silicum collisorum, concurrente simul et tonitruo, sed sonitum tardius aures, quam fulgorem oculos penetrare.
Abbreviated transcription (Latin):
Q uartus cardinalis zephirus qui & fabonius hiemem resoluens floresq ꝓducens
Cuidexter africus qui &s lips. tempestuosus tonitrua generans & fulmina.
Asinistris chorus qui &s argestes in oriente nubila in india faciens serena:

Expanded text:
Quartus cardinalis Zephyrus, qui et Favonius, hyemem resolvens, floresque producens: cui dexter Africus, qui et Libs, tempestuosus, tonitrua generans, et fulmina; a sinistris Corus, qui et Argestes, in Oriente nubila, in India faciens serena
Abbreviated transcription (Latin):
rbemterrae dicmus non quod ab solutior bis st forma us
litanta montium camporumq dispari litere: sed cuius am plexus si canieti

Expanded text:
rbem terrae dicimus, non quod absoluti orbis sit forma, in tanta montium camporumque disparilitate, sed cujus amplexus, si cunct
Abbreviated transcription (Latin):
fomeuta ignis accendat᷑ : H inc scillei canes latrare finguntur . dum pro¬
cul nauigantes undarum fremore terrentur : quas sorbente uoragine
collidit aestus :
DẼ DIUISIONE TERRAT
eriarum orbis uniuersus oceano cinstus : intres diuiditur partes¬
I qua irrumpens oceanus athlanticus in maria interiora diffunditur:¬
ł lin cintranti dextera africa. louaẽ eu ropa. Int̃has asi a magnitud ine
aetidine elus duabus : Termini amnes tanais & nilus xõv pas suũ in lon¬
etud ine quas diximus fauces oc ceamipatenti .v. in latitudine. Europa ergo
ab occidente usq: ad septentrionem. Asi a uero aseptrione ꝑomentemusq
adimeriiem atq inde a frica ameridie usq ad ocuidentem ꝓtenditur:¬

Expanded text:
fomenta ignis accendat. Hinc Scyllaei canes latrare finguntur, dum profomenta ignis accendat. Hinc Scyllaei canes latrare finguntur, dum procul navigantes undarum fremore terrentur, quas sorbente voragine collidit aestus CAPUT LI. Divisio terrae. Terrarum orbis universus, Oceano cinctus, in tres dividitur partesditano freto, qua irrumpens Oceanus Atlanticus in maria interiora effunditur: hinc intranti dextera Africa, laeva est Europa: inter has Asia magnitudine compar est aliis duabus. Termini sunt amnes Tanais et Nilus. XV passuum in longitudine quas diximus fauces Oceani patent: V in latitudine. Europa ergo ab occidente usque ad septentrionem, Asia vero a septentrione per orientem usque ad meridiem, atque inde Africa a meridie usque ad occidentem extenditur
Abbreviated transcription (Latin):
DETERRAE MOTU
errae motum uento fieri dicunt eiusuisceribus instar spongiae
cauernosis incluso quihanc horribili fremore ꝑcurrens & euadere
nitens uario murmure concutita se tremescendo cogit effundere:
Vnde caua terrarum his motibus subiacent ut poteuenti capatia:
Harenosa autem &solida carent. Neq enimfiunt nisi caelo marique
tranquillo &ruento inuenis t̃recondito. Et hoc est in t̃ra tremor quod in
nube tonitruum HIocque hiatus quod fulmen fiunt si mul cũ t̃raemotus
acbitumine strata uentis penetota & ignibus pat& sp̃u introrsus cũ igni
concertante multis sepelocis fumũ łuapores ł flãmas enictat uł etiam
uento erius incumbente harenarum lapidum uemoles egit : in demantis
a ethnȩ exemplum gehennae ignium tamdiutinum durat incendiũ¬
Dicunt quad insularum eolidum undis nutriri. dum aquarum conuersus
spintum secum inimum rapiens tamdiu suffocat. donec uenis terrae diffusu

Expanded text:
De terrae Motu. Terrae motum vento fieri dicunt, ejus visceribus instar spongiae cavernosis incluso, qui hanc horribili tremore percurrens, et evadere nitens, vario murmure concutit, et se tremendo vel dehiscendo cogit effundere. Unde cava terrarum his motibus subjacent, utpote venti capacia: arenosa autem et solida carent. Neque enim fiunt, nisi coelo marique tranquillo, et vento in venas terrae condito. Et hoc est in terra tremor, quod in nube tonitruum: hocque hiatus, quod fulmen. Fiunt simul cum terrae motu t sulphure ac bitumine strata, ventis pene tota et ignibus patet, spiritu introrsus cum igne concertante, multis saepe locis fumum, vel vapores, vel flammas eructat, vel etiam vento acrius incumbente, arenarum lapidumve moles egerit. Inde montis Aetnae ad exemplum gehennae ignium tam diutinum durat incendium, quod insularum Aeolidum dicunt undis nutriri, dum aquarum concursus spiritum secum in imum profundum rapiens, tam diu suffocat, donec venis terrae diffusus
Abbreviated transcription (Latin):
Vr̃cus in aere quadri color ex sole aduerso nubibusq:
formatur dumradius solis inmissus cauenubi repulsa acie in solem
refringitur instar cerae imaginem anuli reddentis. qui decaelo igneũ.
deaquis purpureum. deaere iacintinum. det̃ra gramineũ trahit colorem:
Rarius autem aestate quam hieme. & raro noctibus. neo nisi inpleni lumo¬

Expanded text:
rcus in aere quadricolor, ex sole adverso nubibusque formatur, dum radius solis immissus cavae nubi, repulsa acie in solem refringitur, instar cerae imaginem annuli reddentis: qui de coelo igneum, de aquis purpureum, de aere hyacinthinum, de terra gramineum trahit colorem. Rarius autem aestate quam hyeme, et raro noctibus nec nisi in plenilu
Abbreviated transcription (Latin):
generans¬
Gaextius cardinalis quster qui& nothus humidus calidus atq fulmineus
łuic adextris euro aust̃ calidus. A sinistris euro nothus temperatus:

Expanded text:
generansrtius cardinalis Auster, qui et Notus, humidus calidus, atque fulmineus, huic a dextris Euroauster, calidus; a sinistris Euronotus temperatus
Abbreviated transcription (Latin):
issena men sũ uertigine uoluit᷑ annꝰ¬
OS eptimanis decies qͥnissimulatq: duab
Tercenis bisq tricenis quinq dieb:
Q uaternis gaud& diuisus stare colũnis
Sclic& idibus & nonis simulatq: Κalendis:
N ãqua dris constat nonis c̃currere m̃ses
Om̃s excepto marte& maio sequit᷑ quos
Lulius ostuber: senis soli hi moderant᷑
Septenis pat& hos parit̃: flagare Rcalendis
lanus & augustus semꝑ m̃sisq decẽber
V oluułturdenis tantũ nonisq: Kalendis:
t unius a prilis septẽber & ipsenouẽ ber:
Sedenus februus cito solus ab omnib: errat
bissenis sicnã rotatur mensib: annus

Expanded text:
is sena mensum uertigine uoluitur annus, Septimanis decies quinis simul atque duabus, Ter centenis bisque tricenis quinque diebus, Quos ternis gaudet diuisos stare columnis, Scilicet Idibus et Nonis simul atque Kalendis. Nam quadris constat Nonis concurrere menses Omnes exJulius, October; senis soli hi moderantur. Septenis patet hos pariter flagitare Kalendis, Janus et Augustus semper mensisque December Volvuntur denis tantum nonisque Kalendis., Junius, Aprilis, September et ipse November. Sedenis Februus cito solus ab omnibus errat. Bissenis sic namque rotatur mensibus annus
Abbreviated transcription (Latin):
eptimanas aut̃ habentihus abidibus. reuertebantur. Palende addiemꝰ
septimum decimum:. Uerum habentibus quintanas: ad octauum
decimum remeabat initium Ralendarum : Sed cum hic numerus
neq solis cursui. neq rationibus lunae conuenires : nonnumquam
usue ueniebatut frigus anni aestiui. mensibus et contacalor hiema¬
libus ꝓueniret: Quod ubi contigis set : tantum dierum sine ullo men¬
sis nomine patiebantur. ad sumi quantum adidanni tempus adduceret.
elihabitus instantimensi aptus inueniretur: Sed secu

Expanded text:
Septimanas autem habentibus, ab Idibus revertebantur Calendae ad diem Septimanas autem habentibus, ab Idibus revertebantur Calendae ad diem septimum decimum; verum habentibus quintanas ad octavum decimum remeabat initium Calendarum: sed cum hic numerus neque solis cursui, neque rationibus lunae conveniret, nonnunquam usu veniebat ut frigus anni aestivis mensibus, et contra calor hiemalibus proveniret. Quod ubi contigisset, tantum dierum sine ullo mensis nomine patiebantur absumi, quantum ad id anni tempus adduceret, quo coeli habitus instanti mensi aptus inveniretur. Sed secu
Abbreviated transcription (Latin):
nomen quintilis. quod anumero sũpserat aetiam post p̃positos martio duos
men ses seruauit. Sed postea in honorem lulii caesaris dictatoris. legem
feronte marco antonino marci filio consuleililius uocatus ẽ. quod hoc
mensead quartas idus quintilis iulius prdoreatus sit: Augustus mensis¬
antea sextilis uocabatur : donechonor augusta daretur exsenatus con¬
sulto eo quod ipsedie. primohuius mensis. antonium et cleo patram. supe¬
rauerit. et imperium. populi romani firmauerit: Septembermensis
october. nouember. et decemb. principalem sui retinent. appellationem
signi ficantes nomine quoti sint a uerno menseidẽ martio. uł quod imbres¬
in eis immineant : H aecrumuli fiunt annua ordinata dimensio qui
annum decemmensium dierum uero trecentorum. et quattuor habendũ
eẽ consitaut: Mensesq ita disposuit. ut quattuor exis martius.
matus. quintilis. octimber. tricenos singulos. sex uero reliqui tricenos
haberent dies. qui hodiequintanas habent non as .  eteri septimanas.

Expanded text:
nomen Quintilis, quod a numero sumpserat, etiam post praepositos Martio duos menses servavit, sed postea in honorem Julii Caesaris dictatoris legem ferente Marco Antonio Marci filio consule, Julius vocatus est, quod hoc mense ad III Idus Quintiles Julius procreatus sit. Augustus mensis Sextilis antea vocabatur, donec honor Augusto daretur ex senatusconsulto, eo quod ipse die primo hujus mensis Antonium et Cleopatram superaverit, et imperium populi Romani firmaverit. September mensis, October, November et December, principalem sui retinent appellationem, significantes nomine quoti sint a in eis immineant. Haec Romuli fuit annua ordinata dimensio, qui annum decem mensium, dierum vero trecentorum et quatuor, habendum esse constituit, mensesque ita disposuit ut quatuor exMaius, Quintilis, October, tricenos singuli, sex vero reliqui tricenos haberent dies, qui hodie quintanas habent nonas, caeteri septimanas.
Abbreviated transcription (Latin):
are idurco dicunt salsum ꝑmanere totfluminib: acpluuiis irrigatu¬
quod ex hausto asoledulci tenui que liquore quem̃ facillime trahit

Expanded text:
are idcirco dicunt salsum permanere, tot fluminibus ac pluviis irrigatquod exhausto a sole dulci tenuique liquore, quem facillime trahit
Abbreviated transcription (Latin):
el foras noñ nultum su ꝑ currit capricorno
habet in orestellã .÷ in uertice .ii inala
secus uentrem .iIi. suꝑ dorsum ÷ incauda .ii.
moniobliquus quidam tauro habet incapite
stellis̃ pobeiidis iis: exquibus uinasplendidior

Expanded text:
elphinus non multum supercurrit Capricorno, habet in ore stellam 1, in vertice 2, in ala secus ventrem 3, supra dorsum 1, in cauda 2; ion, obliquus quidem Tauro, habet in capite s
Abbreviated transcription (Latin):
curnertes quod quod in p̃sentisuer̃ annotatiad regula res non siun
ine more sto iueteum liminente an nabissexti. Iunius concurrentium
i t̃ mittendus edies eota mennum ent queint m le suitis so n currentium
februario q utaris. at in sł primũ martias p illi quicirculo conti¬
netur soliscõputare incipias Cumergo indie leł ni ũ bigratia iaiu¬

Expanded text:
s mensium memor esto ut cum imminente anno bissextili unus concurrentium intermittendus est dies, eo tamen numero quem intermissurus es Januario Februarioque utaris, at in Kalendis primum Martiis per illum qui circulo continetur solis computare incipias. Cum ergo diem Kalendaru
Abbreviated transcription (Latin):
ncer uice .uui. in humero .i. inpestore .a
Inspino i in umbilico.i nitidã inutroq.
gieui d ꝙ sinigulas ungues anteriore msi
mes labet stellam incapite .i. in naribus .iii.
infollo .u in sumitate anterioris pede ..¬
in lumbo .i in summopede .i. sunt qt̃s arieto
Asplendidior est c&eris
s as diqulonius habet stellas .xii.
australis lea lunteum eorum in quo cm¬
timentuu labet stellas ab aquilone nen a
occa sum .iii adorentem .ii in conexum
Der suis qui fertur tenere capit goreonis

Expanded text:
ervice 4, in humero 1, in pectore 1, in spina 1, in umbilico 1 nitidam, in utroque genu 1, per singulos ungues anteriores unam; ies habet stellam in capite unam, in nare tres, in collo duas, in summitate anterioris pedis unin lumbo unam, in summo pedis 1; sunt omnes 17. splendidior caeteris. Piscis Aquilonius habet stellas 12, Australis 15. Linteum eorum in quo continentur habet stellas ad Aquilonem 3, ad occasum 3, ad orientem 3, in connexu Perseus, qui fertur tenere caput Gorgonis,
Abbreviated transcription (Latin):
p̃madies phoebisaqrca
numine fulget Nimdica
et lucens febia sibi luna secur¬
Tandedies rutilatia ⁊¬
uiamartis honore gentẽ¬
cumꝰ quartã splendiaots
possidrt altꝰ. ppit ee cese¬
q̃s qͥnta s ibi iuredieab̃t
ue rrnim̃e sexta ꝑmicat
alt adies satͥnoseptima
summu

Expanded text:
ma dies Phoebi sacrato nomine fulget. Vindicat et lucens feriam sibi Luna secundam. Inde dies rutilat iam tertia Martis honore. Mercurius quartam splendentem possidet altus. Iuppiter ecce sequens quintam sibi iure dicauit. cum nomine sexta. Emicat alma dies Saturno septima summo.
Abbreviated transcription (Latin):
nsł deceb xuiii. Flostibinumeros ꝓregularibus singulocum
mum sume Quibus annuas addens epastas: Luram quota sit
Tenenono regulares addee pactis .xi. fiunt xxcesimae lanlaro
iuis sone quotiar luna in leł iunũ annotertio: Teneregulares
docent ipseinhuius modi questionibus indagandis ueratius etrompen¬
diosius arguintum et nos libenter gratanter quae accupieuius
dosui peogens: quo d commemorauimꝰ argum̃tum: Et non nulbis
adua isoribenduuo i camdedimꝰ . et in principuis huius nostrio p̾culi
retaurus: Etgemini
iene Aestifer ẽƿan¬
dens feruentia sideraca
hunc iub̃ fulgens ced
uis torualeoñis Que
uutilos eqͥt conlucenscor¬
poreuirgo Fxin ꝓleete
pdaro eu lumine helȩ
nane par. Indesagittis¬
tens patra flexũtepa
arcũ : Post hunccor

Expanded text:
 decima. Hos tibi numeros pro regularibus singulorum mensium sume. Quibus annuas addens epactas, lunam quota sit tene IX regulares, adde epactas XI, fiunt XX, vigesima est luna. Si vis scire quota est luna in Calendas Junias anno tertio, tene regulares doceat ipse in hujusmodi quaestionibus indagandis veracius et compendiosius argumentum, et nos libenter gratanterque accipiemus. Hoc autem praecedens quod commemoravimus argumentum, et nonnullis ad transcribendum jam dedimus, et in principiis hujus nostri opusculi re Taurus, Sic gemini ignem, Aestifer est pandes ferventia sidera Cancri, Hunc subter fulgens serpit vis torva Leonis, Quem rutilo sequitur collucens corpore Virgo. Exin projectae claro collumine Chelae, na Nepaei, Inde Sagittipotens dextra flexum tenet arcum, Post hunc corn
Abbreviated transcription (Latin):
ł tsiuer netitens si ue su plie enlettor palamrequode upubas
inuestignssela taberis: Insuper et toto illo anno quibus¬
cumq diebus elitteram uideris asfriptam : Si ueerescentem
sendecrescentem in isdem eaeli partibus lunam poueris et̃ton¬
uersatam. Nonerum hocar gum̃to indetrim̃to ancremento
suelucis in aduerso aninconu solis sit posit luna requiris obse¬
cuet si bi scure de sideras argum̃tum uetusta egrꝰptiorum obser¬
uationem traditum aderit : QuOTA SITLVALeL ilt SO¬

Expanded text:
 sive eruditus, sive simplex es lector, palam te quod cupiebas  sive eruditus, sive simplex es lector, palam te quod cupiebas investigasse laetaberis. Insuper et toto illo anno quibuscunque diebus e litteram videris adscriptam, sive crescentem, seu decrescentem, in iisdem coeli partibus lunam noveris esse conversatam. Non enim in hoc argumento, in detrimento an cremento suae lucis, in adverso an in coitu solis sit posita luna requiris, sed et si hoc scire desideras, aderit argumentum vetusta Aegyptiorum observatione traditum. CAPUT XX. Quota sit luna in
Abbreviated transcription (Latin):
adiuersis literis inlnanti a totiden annonum cireuloeta si uiusmnlis
feqiacum puolo ne xbrs . e iners habet inlongitndine sominib
signotum lin patemis ese. ee mehrz ranradnotats. ttqu¬
quolibet quo in signo ł cui mensis in partibus lunam habitat
scire uolueris. a perto codice nota litteram quȩ eidem sit praeposita
diei ei ꝑcurrens ad regularem paginam in qualittera rumẽ distincta
cu mnes: Eodemq statimanno extitulo frontis in uento illam¬
qusa mt̃ rebaslitteram eusdem dieiinueni es tAtqrartt dcm to
inspitiens quod signum quemuȩ m̃ sem eregione habeat a d notabis
onamus aliquod quo ad cetera lestor conualescat ex emplun
Q uaeris ubi sit luna uerbigiratia. in leł aprilis annoseaxto cireuli
decemno uenalis a pericodicem que rediem Ralendarum mora¬
regurarem: cudeb annum sextum prospeetoeius alobunbegor
oliterum repecies: Circum feroculos aalateram bine gem¬
olum eretroma illino. iuniim̃sisinitiadep̃ benduedpa piobas

Expanded text:
a diversis literis inchoantia, totidem annorum circuli decennovenalis czodiacum pervolat: XXVII lineas habet in longitudine, nominibus signorum impeo quolibet diem quemlibet quo in signo vel cujus mensis in partibus lunam habeat scire volueris, aperto Codice nota litteram, quae eidem sit praeposita diei, et recurrens ad regularem paginam, in qua litterarum est distincta congeries, eodemque statim anno ex titulo frontis inquam quaerebas, literam ejusdem diei invenies, atque ante, ac retro incipiens quod signum, quemve mensem e regione habet adnotabis. Ponamus aliquod, quo ad caetera Lector convalescat exemplum. Quaeris, ubi sit luna v. g. in Kal. Apr. anno sexto circuli decemnovennalis. Aperi Codicem, quaere diem Kalendarum memoraregularem, videbis annum sextum, perspecto ejus Alphabeto E literam reperies. Circumfer oculos ad latera, hinc Geminorum extrema, illinc Junii mensis initia deprehendes es
Abbreviated transcription (Latin):
& sagitarium equinis cruribus deformatum : ꝓpt̃ fulmina mensiumipsorum
october& nouenber accipiunt : Capri cornum december ꝓpt̃ capram iouis

Expanded text:
 Sagittarium equinis cruribus deformatum, propter flumina mensium ipsorum, October et November accipiunt. Capricornum December propter capram Jovis
Abbreviated transcription (Latin):
equorum aquam dulciorem eẽ ꝓfunda : Sed indultibus aquis. lunae
alim̃tum esse sicut solis inmari : PERA PRO RMA RI

Expanded text:
equorum aquam dulciorem esse profunda. Sed in dulcibus aquis lunae alimentum esse, sicut solis in mari. CAPUT XLII.
Abbreviated transcription (Latin):
OSi quidem a int̃ra ignem repperes
quod ex lapidibus a ferro frequen¬
ter excutitur :
Incelo aut̃ cum sit ignitum & micans
fulgentibus stellis poli aqua esse
possit intelligi Aqua uero in hoc¬

Expanded text:
siquidem et in terra ignem repperias, qui ex lapidibus et ferro frequenter excutitur, et in caelo, cum sit ignitus et micans fulgentibus stellis polus, aqua esse possit intellegi, quae uel
Abbreviated transcription (Latin):
Snomini xxi pedum respondent umbrȩ xvi. pedum Longissimus dies
haba horas .xiiii. & tertias duas unius hore : Quntto circulo continent᷑
ab introitu caspii maris. bastrii. armoenia macedonia tarentum. tuscĩ
mare baleares. his pania media : Gnominis .vIi pedes umbris sex.  la

Expanded text:
nomoni XXI pedum respondent umbrae XVI pedum. Longissimus dies habes horas XIV et tertias duas unius horae. Quinto circulo continentur ab introitu Caspii maris Bactrii, Armenia, Macedonia, Tarentum, Tuscum ca, Baliares, Hispania media. gnomoni septem pedes, umbris sex. ma
Abbreviated transcription (Latin):
Secundus cardinalis subsolanus qui & afeliotes ab ortu intonans solis tẽperatus :
Cuius ad extris uulturnus qui& caltias cuneta desiccans. A sinistris aerus nubes sualeas alortr

Expanded text:
Secundus cardinalis Subsolanus, qui et Apeliotes, ab ortu intonans solis, temperatus: cujus a dextris Vulturnus, qui et Caecias, cuncta desiccans; a sinistris Eurus, nubes generans. Tert
Abbreviated transcription (Latin):
efectus solis aclunae uesꝑtinos orientis in colȩ nonsentiunt. Necma¬
tutinos ad occasum halntantes : obstante globoterrarum. Neque
enim nox autdies quãuis eadem totoorbe simulẽ oppositu globi noetẽ
aut ambitu diem adferente : Temporeenim alexandrimagni. luna defecit

Expanded text:
efectus solis ac lunae vespertinos Orientis incolae non sentiunt, nec matutinos ad occasum habitantes, obstante globo terrarum. Neque enim nox aut dies, quamvis eadem toto orbe simul est opposita globi noctem aut ambitu diem adferente. Tempore enim Alexandri Magni luna defecit
Abbreviated transcription (Latin):
inuasile .ii. sunt om̃s .ui¬
entaurus fertur habere bestis in manis uxa
sierarium in quo uidetur offerre haba Pet
incipite .ui obscuras in utro: hũmero splendidi
in sinftro cubito .÷ insũ mimainu ÷ in me diopec

Expanded text:
in vasile 2; sunt omnes 4. Centaurus fertur habere bestiam in manu juxta Sacrarium, in quo videtur offerre. Habet stellas in capite obscuras 3, in utroque humero splendidam 1, in sinistro cubito unam, in summa manu 1, in med
Abbreviated transcription (Latin):
in arabia hora noctis secunda. Eademq: insicilia exoriens & solis defectum.
q̃ui fuit uipsanio & fontegio consulibus .i. hł maĩ. campani ahoradiei in¬
ter septimã & octauã. Armania inter .x.mã & undecimam sensit :

Expanded text:
in Arabia hora noctis secunda, eademque in Sicilia exoriens. Et solis defectum, qui fuit Ipsanio et Fonteio Conss. pridie Kal. Maii, Campania hora diei inter septimam et octavam, Armenia inter decimam et undecimam sensit
Abbreviated transcription (Latin):
inspetiem orbis ab soluti globata: Igne quosi dera iucent : Aere : quo cunda
uiuentia spirant : Aquis quae t̃ram angendo a pene trando communiunt:

Expanded text:
in speciem orbis absoluti globata: igne, quo sidera lucent; aere, quo cuncta viventia spirant; aquis, quae terram cingendo et penetrando communiunt
Abbreviated transcription (Latin):
Quorũ distinctionibus qua edam partes
temperia sua in coluntur : quȩdam in manitato frigoris aut caloris in ha

Expanded text:
quorum distinctionibus quaedam partes temperie sua incoluntur, quaedam immanitate frigoris aut caloris inha
Abbreviated transcription (Latin):
in eius dem simulacro arietis cornua fingunt : Taurum a prili propter eun¬
dem iouem: quod inbouem sit fabulo se conuersus : Castorem & pollucem.
maio : propt̃ in signȩ uirtutis: Porro cancrum iunio : quando sol ad inferiora redit
quod can cerpulsus retrocursũ dingere soleat : Lsonem quemoccidit hercules

Expanded text:
in ejus simulacro arietis cornua fingunt. Taurum Aprili, propter eumdem Jovem, quod in bovem sit fabulose conversus. Castorem et Pollucem Maio, propter insigne virtutis. Porro Cancrum Junio, quando sol ad inferiora redit, quod Cancer impulsus retro cursum dirigere soleat. Leonem, quem occidit Hercules
Abbreviated transcription (Latin):
rursusq hȩcilus noncernantur obstante globoter rarum: Saeptertiuodienuon
cer sust hra ddos nora tonfenis & egptus nec tanopũ tailia quamus enusdemerbis
oenedinidis maior pars aboriente ad ocasum. quã a meridie ad se ptentrionẽ

Expanded text:
non cernit Troglodytice, et confinis Aegyptus, nec Canopum Italia: quamvis ejusdem orbis pene dimidio major pars ab oriente ad occasum, quam a meridie ad septentrionem
Abbreviated transcription (Latin):
Er honore muide licet maiorum aciuniorum inquos diui sit populum
utaltera parsarmis. altera consiliorem publicam tenueretur
ontendunt alumaiam mercurum atremmaio nomendedis se: Hinc
maxime probantes . quia hoc mense mertatores om̃s maie pariter
mercurioq: sacrificabant : Iuniusmensis aut ex partepopuliut dixi
nominatur : aut ut cipgius arbitratur. lunonius apudlatinos ante
uocatus ẽ : Et haec appellatiomensis apud maiores diupermansit .
Ded post deiritis quibusdam litteris. ex iunonio uinius. dictus est:
iergo uis seire uł illo die quotasit luna : computa dies a principio
mensis ianarii usq indiem dequo inquiris  Et cũ scieris: adde &atom
bis sexti diẽ postquam transierit augmentare memento  Partre omni
ꝑ vii: & qđ remana dientali septimine que sit ubicumq queris ostenda ÷
Quodita solum sine labore currit argumentum si ne nume rum mensiũ singilorũ

Expanded text:
in honorem videlicet majorum ac juniorum, in quos divisit populum, in honorem videlicet majorum ac juniorum, in quos divisit populum, ut altera pars armis, altera consilio rempublicam tueretur. Contendunt alii Maiam Mercurii matrem Maio nomen dedisse, hinc maxime probantes, quia hoc mense mercatores omnes Maiae pariter Mercurioque sacrificabant. Junius mensis aut ex parte populi, ut diximus, nominatur, aut, ut Cincius arbitrabatur, Junonius apud Latinos ante vocatus est: et haec appellatio mensis apud majores diu permansit, sed post, detritis quibusdam litteris, ex Junonio Junius dictus est; i ergo vis scire hoc vel illo die quota sit luna, computa dies a principio mensis Januarii usque in diem de quo inquiris, et cum scieris, adde aetatebissexti diem, postquam transierit, augmentare memento: partire omnia , et quod remanet, diem tibi septimanae quae sit, ubicunque quaeris, ostendit. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
uider. Quia non continuo euenit . ut eo diesemꝑ appareat. sed modo
tardius madocelerius excertis cousis uideri solet: Contigitutcum
tardius apparuit p̃cedenti mensi plures dies aut cum celerius pautiores
darentur et singulis quib: q mensibus ꝑpetũ ao uumeri legem primꝰ
casus adduxit: Sic factumẽ utaliix xx. etunum aliixxx. sorti¬
renturdies : Primum men sem maru cuius sefilium crediuoluit. dicauit
eo quod hoc mensem constet iunonem martem peperisse in. frigia.
quemmen sem anm primum aliquando fuisse uł ex hocmaximeꝓbat᷑
quodexeo septimus octauus nonus ac decimus inditum antiquitus
quasi aprilem quodin illo reiotis nubibus pruinis actempestatibus
hber nscelum terra. et marenautis agricolis et horos copis aperiat᷑
Arboresquoq: et herbe ingermen: sedet amimantia queque in prolem se
aperire incipiant: Maium tertium: quartum iunium posuit

Expanded text:
videri: quia vero non continuo evenit ut eo die semper appareat, sed modo videri: quia vero non continuo evenit ut eo die semper appareat, sed modo tardius, modo celerius, ex certis causis, videri solet, contigit ut cum tardius apparuit, praecedenti mensi plures dies, aut cum celerius pauciores darentur, et singulis quibusque mensibus perpetuam numeri legem primus casus adduxit; sic factum est ut alii XXX et alii XXX unum sortirentur dies. Primum mensem Marti, cujus se filium credi voluit, dicavit, eo quod hoc mense constet Junonem Martem peperisse in Phrygia, quem mensem anni primum aliquem fuisse, vel ex hoc maxime probatur, quod ex eo septimus, octavus, nonus et decimus inditum antiquitus quasi aperilem, eo quod in illo, remotis nubibus, pruinis ac tempestatibus hibernis, coelum, terra et mare, nautis, agricolis et horoscopis, aperiatur, arbores quoque et herbae in germen, sed et animantia quaeque in prolem se aperire incipiant. Maium tertium, quartum Junium posuit,
Abbreviated transcription (Latin):
qui ex quadiantibus efficisolet. annectunt. VUnde fit ut eorum anni
primi bi s exto tertio Ralencdarum septembrium ceteriuero quarto
anni quarto ceteriuero. U Nł darum memoratarum die t̃minentur
Porro dissonantia quambis sextilibus annis a tempore int̃ halati
ab eis quadrantis decimus oriri: Non ante nostrȩ tempus int̾lia¬
lationis quaȩ fit . UiI kalen darum martiarum die in computolunȩ
it eorundem festiuitate dierum potest cum nrĩ annicirculoreciperec̃cordiã
S edidem ohessesus en demluta uerbigratia septima quia pudnosscđ
sabbau ap id llosita sablita compinatur et cater Ir hunc modũ¬
uare aut̃ romanita hidiuerse longitude : habiant menses.
Haecut indisputatione chonet p̃texiaui. leti muscausaetitit: Ro¬
muluscumingenio aeriquidem seda gresti statum ꝓprii ordinaretim¬
pltn intiur mersis exillo sumebatdie . quo nouam iunam contigis set

Expanded text:
qui ex quadrantibus confici solet, adnectunt. Unde fit ut eorum anni qui ex quadrantibus confici solet, adnectunt. Unde fit ut eorum anni primi ab bissexto tertio Cal. Septembrium, caeteri veroanni IV caeteri V Cal. memoratarum die terminentur. Porro dissonantia, quam bissextilibus annis a tempore intercalati ab eis quadrantis dicimus oriri, non ante nostrae tempus intercalationis, quae fit sexto Cal. Martiarum die, in computo lunae vel earumdem festivitate dierum potest cum nostri anni curriculo recipere concordiam; sed idem dies festus, eadem luna, verbi gratia septima, quae apud nos secunda Sabbati, apud illos tertia Sabbati computantur, et caetera in hunc moduuare autem Romani tam diversae longitudinis habeant menses, haec, ut in disputatione Hori et Praetextati legimus, causa exstitit. Romulus cum ingenio acri quidem, sed agresti, statum proprii ordinaret imperii, initium mensis ex illo sumebat die quo novam lunam contigisset
Abbreviated transcription (Latin):
metietur: Depiq: aegyptu qui primi ꝓpt̃ otiorem lunȩ discursum
neui delicet error calculandieius uesocitate gigneretura soliscurs
uius motus tardior facilius poterat conp̃hendi suos menses puta recoe¬
perunt: Sumpto abautum ni tempore primordio tricenis hospro¬
duntur includerediebus: Quorum primus menses. toth.uiilł. sebt
nouembrium: Quartus choeac. U kł decb̃ Quintus tibr sexto¬
Rł darum lanuarium: Sextus mechre septimo kł darũ febru ariũ
Septimus formenohc Quintoł martiarum : Octauus famuthi sexto¬
Rt a prilium nonus bacho sexto lł maiarum: Decimus pauni. septimo¬
R ł iuniarum : Vndecimus epifi. septimo kł iuliarum: Duo decimus
mesor Viuio diekł augustas sumit exordium: Quem xmolł darum
septembrium dieterminantes. residuos quinq: dies epago menas uł int̾¬
kalares siue additos uocant᷑: Quibus a etiam quarto annadiem sextũ

Expanded text:
metitur. Denique Aegyptii, qui primi propter ocyorem lunae discursum, metitur. Denique Aegyptii, qui primi propter ocyorem lunae discursum, ne videlicet error calculandi ejus velocitate gigneretur, ad solis cursum, cujus motus tardior facilius poterat comprehendi, suos menses putare coeperunt, sumpto ab autumni tempore primordio, tricenis hos produntur includere diebus, quorum primus mensis Thoth IV Cal. SeptNovemb.; quartus Choeac V Cal. Decembrium, quintus Tybi VI Cal. Januarium, sextus Mechir VII Cal. Februarium, septimus Phamenoth V Cal. Martiarum, octavus Pharmuthi VI Cal. Aprilium, nonus Pacho VI Cal. Maiarum, decimus Pauni VII Cal. Juniarum, undecimus Epiphi VII Cal. Juliarum, duodecimus Mesor VIII Cal. Augustarum die sumit exordium, quem decimo Cal. Septembrium die terminantes, residuos quinque dies ἐπαναγομένας, vel intercalares, sive additos vocant, quibus etiam quarto anno diem sextum,
Abbreviated transcription (Latin):
faciunt quas eẽ horas undecim dierum hinc facile patet: Quia unde¬
cie suiceni et quat̃ ni eandem summã conficiunt: Porro duo decies
semis. sex faciunt quae annuae sunt hore quadrantis : Si quidemlunã
xuicim suosmenses undecim diebus ut dictumẽ . et quadrante breuio¬
restotidem solis mensibus agens in histandem ꝑ agendis tredecies
⁊ odiaci ambitum Iusteat : Sed in utroq mense computando consue¬
tuelo del audtoinas ł icerte conpendium calculandi paturd pansuit
Vnde tricenisq: diebus ordinant : sedetlunam suꝑ fluam que iux tana¬
turȩrationem infine annidebuerat int̾ kalari pleriq: ubilibet in t̃¬
Ralant : Et quod ẽ grauius tantum int̃ sec alculatores dissident ut uno
nonnum quam eodemq: die. hic quartam decimam. ille quintam decimã
alius sextam decimam asseuerent lunameẽ putandum : Nec non et
solis annuos menses dissimillima regula diuerso queq: gensordine

Expanded text:
 sexaginta quatuor faciunt, quas esse horas undecim dierum hinc facile patet: quia unde sexaginta quatuor faciunt, quas esse horas undecim dierum hinc facile patet: quia undecies viceni et quaterni eamdem summam conficiunt. Porro duodecies semis sex faciunt, quae annuae sunt horae quadrans. Siquidem luna duodecim suos menses undecim diebus ut dictum est et quadrante breviores totidem solis mensibus agens, in iisdem zodiaci ambitum lustrat. Sed in utroque mense computando, consuetudo, vel auctoritas, vel certe compendium calculandi naturae praevaluit; undetricenisque diebus ordinant, sed et lunam superfluam, quae juxta naturae rationem in fine anni debuerat intercalari, plerique ubi libet intercalant, et, quod est gravius, tantum inter se calculatores dissident, ut uno nonnunquam eodemque die hic quartam decimam, ille quintam decimam, alius sextam decimam asseverent lunam esse putandam, nec non et solis annuos menses dissimillima regula diverso quaeque gens ordine
Abbreviated transcription (Latin):
que p̃sentianno uerbi gratia ꝑ anꝰnas maias septima decima ex istit
anno sequente uicesima septima pridienonas inaia occurret
Notandum sane quod nimium falluntur qui mensem defimendum uł ab
antiquis de finitum autumant quam diuluna todiacum circulum ꝑ¬
agit : Quȩnimirum sicut diligentior inqui sitio paturarum edocuit
Todiacum quidem xxviidiebus et yino. horis suiuerocursuordinem
xxi.iiii. diebus etxiidecim horis salua sui saltus ratione conficit. Idõq¬
rectius ita definiendum quod mensis lune sit luminis lunaris circuitꝰ
acredintegratio de noua ad nouam : Solaris aut̃ mensis digressiosit
solis praximam partem todiaci. idẽ signiferi circuli. que triginta
diebus. et ex semis horis impletur: Vigintiduobus uidelicet horis
ac dimidialunari m̃ seꝓductior : Equib: xiepactarum dies et quadtans
annuatim succrescere solet: Duodecie senim uicem etbini c̃clxiiii

Expanded text:
quae praesenti anno, verbi gratia, per Nonas Maias septima decima existit, quae praesenti anno, verbi gratia, per Nonas Maias septima decima existit, anno sequente vicesima septima pridie Nonas Maias occurret. Notandum sane quod nimium falluntur qui mensem definiendum vel ab antiquis definitum autumant, quandiu luna zodiacum circulum peragat, quae nimirum, sicut diligentior inquisitio naturarum edocuit, zodiacum quidem XXVII diebus, et VIII horis, sui vero cursus ordinem XXIX diebus, et XIIrectius ita definiendum, quod mensis lunae sit luminis lunaris circuitus ac redintegratio de nova ad novam; solaris autem mensis digressio sit solis per duodecimam partem Zodiaci, id est, signiferi circuli, quae triginta diebus et decem semis horis impletur: viginti duabus videlicet horis, ac dimidia, lunari mense productior, e quibus undecim epactarum dies et quadrans annuatim succrescere solent. Duodecies enim viceni et bini ducentos