comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
natam uideret. ut ocuis ꝓpiorib tectis succe¬
deret. relictis uehiculis equisq arreptis.
filiam uirginem equo insidentem ĩ medi¬
um aginen accepit. Puella continuo ictu
sulminis exanimata ẽ. Sed omnibus sine
scis sura aliqua uestimentis ademtis. ac pec¬
tous pedumq uincłis dissolutis monilib
etiam anulisꝙ discussis. ip̃o quoq corpore
illeso. nisi qd̃ obscenum in modum nuda.
⁊ lingua paululum exerta iacuit. Equus
quoq ip̃e quo utebatur straturis. frenis
⁊ cingulis dissolutis passim ac diꝑsis. exa¬
nimis procul iacuit. P̾aruo post ħ interces¬
su temporis. lucius uecurius eques roma¬
nus emiliam uestalem uirginem furtiuo
stupro polluit. Ouas precerea uirgines ue¬
stales eadem emilia ad participationem
in cesti sol licitatas contub̾nalibus sui corrnp¬
toris exposuit ac tradidit. Indicio ꝑ seruũ
facto. supplicium de oĩb sumptum est. His¬
dem preterea ugurtim belli temporibus
usq ad occeanum ꝑ secutus. rursusꝙ insi

Expanded text:
natam uideret, ut citius propioribus tectis succederent, relictis uehiculis arreptisque equis filiam uirginem equo insidentem in medium agmen accepit. puella continuo ictu fulminis exanimata est, sed omnibus sine scissura aliqua uestimentis ademptis ac pectoris pedumque uinculis dissolutis, monilibus etiam anulisque discussis, ipso quoque corpore inlaeso, nisi quod obscenum in modum nuda et lingua paululum exerta iacuit; equus quoque ipse, quo utebatur, straturis frenis et cingulis dissolutis passim ac dispersis exanimis procul iacuit. Paruo post hoc intercessu temporis L. Veturius eques Romanus Aemiliam uirginem Vestalem furtiuo stupro polluit. duas praeterea uirgines Vestales eadem Aemilia ad participationem incesti sollicitatas contubernalibus sui corruptoris exposuit ac tradidit. indicio per seruum facto supplicium de omnibus sumptum est. Isdem praeterea Iugurthini belli temporibus usque Oceanum persecutus, rursumque ab
Abbreviated transcription (Latin):
simum regem karolum misit legationem
ꝓpace seruanda. Stella que martis dicitur
eo anno amense ulio usq ad alium mẽ¬
sem uilii uideri non potuit. Baleares in¬
sule ã mauris ⁊ sarracenis dep̃date. hil
defons rex galletie ⁊ austurie p̃data olisi¬
pona ultima ciuitate hispanie uictorie in¬
signia multas loricas multos captiuoᷤ cepͭ qͦs
głoso regi harolo ꝑ legatos misit.

Expanded text:
simum regem Carolum legationem simum regem Carolum legationem pro pace servanda misit. Stella quae Martis dicitur, eo anno a mense Julio usque ad alium mensem Julium videri non potuit. Baleares insulae a Mauris et Sarracenis depraedatae sunt. Hadefons rex Galliciae et Austriae, praedata Olisipona ultima civitate Hispaniae, victoriae insignia, multas loricas, mulos, captivosque Mauros, glorioso regi Carolo per legatos misit.
Abbreviated transcription (Latin):
diuni transalbini sedentes legatos regios
qui tunc ad iusticias faciendas cum eis uer¬
sabantur comp̃hñdunt. quosdam ex eis
occidunt. quosdam ad redimendum reci¬
nent. Deinde contra trassuchonem ducem a¬
podritorum. ⁊ eburisum legatum francoꝵ
aciem dirigunt. In eo loco cesa sunt. ex nor¬
oiudis .iiͦii. milia. ceteri pacem petentes se ip¬
sos dederunt. Uiennensem tunc temponis
eccłiam ursus. ⁊ addo ludunensem eccl̃iam
regebat. Post addonem nepos eius hildu¬
nus paululum ludimensem eccliam non
ep̃c tenuit. Et abcedens ligins insule mona¬
sterio monachilem conu̾sationem suscepit.
Post ursum numie simplicitatis ep̃m. uulfe¬
ri quem uulfreiam patrio nomine appella
Porro lugduuensem leicrhadus uir scl̃aris
dignitatis intentissimus. ⁊ honoris rei pu¬
blice utilis. rexit ecclłiam uiennensem uul¬
onstantinus imꝑator a suis captus
ter eius imꝑatx constantinopolim residens.
uiii. annos post imꝑauit. Hec ad excellentis¬

Expanded text:
tluidi, trans Albiam sedentes, legatos regios tluidi, trans Albiam sedentes, legatos regios qui tunc ad justitias faciendas cum eis versabantur, comprehendunt: quosdam ex eis occidunt, quosdam ad redimendum retinent. Deinde contra Trassucconem ducem Abodritorum et Heburisum legatum Francorum, aciem dirigunt. In eo loco caesa sunt ex Nortluidis quatuor millia: caeteri pacem petentes seipsos dediderunt. Viennensem tunc temporis Ecclesiam, Ursus: Ado Lugdunensem Ecclesiam regebat. Post Adonem nepos ejus Ilduinus paululum Lugdunensem Ecclesiam non episcopus tenuit: et abscedens Lirinis insulae monasterio monachalem conversationem suscepit. Post Ursum, nimiae simplicitatis episcopum, Wlferi quem Wltreiam patrio nomine appellarpit. 799 Porro Lugdunensem Leidradus vir saeculari dignitati intentissimus, et honori reipublicae utilis, rexit Ecclesiam Viennensem WlConstantinus imperator a suis captus ter ejus imperatrix Constantinopoli residens octo annos post imperavit. Haec ad excellentis
Abbreviated transcription (Latin):
monam scõrum apłorum parcem inde mi¬
sit. parcem officialib regni ⁊ eccl̃iis aliis
distribuit. Eodem etiam tempore rome
obeunte beate memorie ab̃riana papa.¬
consecratur meadem sede leo uir ꝑ oĩa
reuerendus. Mox ut leo in eiꝰ loco succes¬
sit: missis legatis ad pium regem karo¬
lum claues confessionis sc̃i petri simul
⁊ uexillum romane urbis direxit. Pipi¬
nus rex in italia constitutus. in panno¬
niam cum exercitu ꝓficiscitur. ⁊ uictor
rediens partem thesauri que remanserat
ad patrem defert. Parcinona ciuitas q̃
francis deseͬuierat. ꝑ ratum sarracenimi
restituitur. Nam idem adpium regem ue¬
niens: una cum ciuitate semet tradidit.
udouuicus filius magni principis
karoli in bispaniam mittitur. ⁊ cum eo ad¬
bella sarraceni filius abinnage regis. quia
frater pulsus mauritania pio regi harolo
se cominiserat. Porro pipinus alius filius
ad disponendam italiam constituitur. Nor¬

Expanded text:
moriam sanctorum apostolorum, partem inde mimoriam sanctorum apostolorum, partem inde misit, partem officialibus regni et ecclesiis distribuit. Adobeunte beatae memoriae Adriano papconsecratur in eadem sede Leo, vir per omnia no. Mox ut Leo in ejus locum successit, missis legatis ad pium regem Carolum, claves confessionis sancti Petri simul et vexillum Romanae urbis direxit. Pippinus rex a patre in Italia constitutus, in Pannonias cum exercitu proficiscitur, ac, victor rediens, partem thesaurorum quae remanserat ad patrem defert. Barchinona civitas, quae a Francis desciverat, per Zatum Sarracenum restituitur. Nam idem ad pium regem veniens, una cum civitate Semeth tradidit. Ludovicus filius magni principis Caroli, in Hispaniam mittitur, et cum eo Abdella Sarracenus filius Zathibinmauge regis, quia frater pulsus Mauritania pio regi Carolo se commiserat. Porro Pippinus alius filius ad disponendam Italiam constituitur. Nor
Abbreviated transcription (Latin):
oeuastans metu pii ⁊ gloriosi regis actimo¬
re exercitus illius Dimissis firmitatibus
suis ac p̃sidiis. fuga elabitur ac pristiuam¬
reticus dep̃hũsus ad optiuum non ꝓpri¬
um filium dei dominum ur̃m iħm xp̃m.
pontificis romani adductus heresim u̾b̃
solummodo abdicauit. Synodus it̃m fac¬
ta contra supradictam heresim infra cano¬
philactus ⁊ stephanus ep̃c ex auctoritate
scoꝵ patrum conuictus ⁊ dampnatus est.
Iterum felix cum errore suo ꝑpetuo apud
lugdunum relegatus exilio: quem ferũt
in eodem ip̃o suo errore mortuum. S et¬
ꝑseudo synodꝰ quam septimam greciap¬
pellant ꝓ adorandis imaginibus abdica¬
ta est penitus.
udus pͥnceps auarorum ad piuni
forouillensis dux. ciuili bello inter se ha¬
longis retro temporibus quietum spolia
uit ablatis de chesauris multo illuc temꝑe
collectis. quoᷤ pio regi karolo postinodum
misit. Et ille deo gratias referens ad me¬

Expanded text:
devastans, metu pii et gloriosi regis ac timodevastans, metu pii et gloriosi regis ac timore exercitus illius, dimissis firmitatibus suis et praesidiis, fuga elabitur, ac pristinamreticus deprehensus adoptivum, non proprium Filium Dei Dominum nostrum Jesum Cpontificis Romani deductus, haeresim verbis solummodo abdicavit. Synodus itta contra supradictam haeresin in Franconophylacto et Stephano episcopis, et auctoritate sanctorum Patrum convictus et damnatus est iterum Felix cum errore suo, perpetuoque exsilio apud Lugdunum relegatus est; quem ferunt in eodem ippseudosynodus quam Septimam Graeci appellant, pro adorandis imaginibus abdicata penitus. Tudun princeps Avarorum ad pium Forojuliensis dux, civili bello inter se longis retro temporvit, ablatis inde thesauris multo illuc tempore collectis, quos pio regi Carolo postmodum misit. Et ille Deo gratias referens ad me
Abbreviated transcription (Latin):
tate diruptos ꝑspitiens. ac de iuuami¬
ne ad resistendum omnino diffidens
ad iudicauit salubrius pacem que rere
quam maliquo illos ad sui ꝑmciem ꝓ¬
uocare. Qui festinus illos adiens pacẽ
petiit. ⁊ consequitur. optatam pacto in¬
ter eos federe sirmo. Post hoc tiero dani
festinantes. ad urbis menia quam totiꝰ
propellunt naues. Cuiꝰ p̃sidium sagaci¬
mente cerra mari considerantes. compẽ¬
diorum lucris munitum totius comitatꝰ
cap̃ illud fore concorditer deputant unũ

Expanded text:
itate dirutos perspiciens ac de juvamine ad resistendum omnino diffidens, adjudicavit salubrius ab iis pacem quaerere, quam in aliquo illos ad sui perniciem provocare. Qui festinus illos adiens, pacem petit et consequitur optatam, pacto inter se foedere firmo. Post hoc vero Daci festinantes, ad urbis moenia quantocius propellunt naves, pmente terra marique considerantes, compendiorum lucris munitum, totius comitatus caput illud fore concorditer deputant. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
brant sealdi alueum de serentes.
to ab incarnatione dm̃i anno sequam¬
ca penetrantes ora. flante ad uotum uen¬
co gemineticum ueniunt qͣndam sacrã
uirginem noĩe hameftrudem quam a
britannia asportauerunt. in capella sc̃i
uedasti que tranfflumen ẽ. suꝑ altare
ponẽtes. Que capella illiuis nomen uir¬

Expanded text:
brant, Scaldi alveum deserentes, to ab incarnatione Domini anno Sequanica penetrantes ora, flante ad votum vento, Gemmeticum veniunt, corpus sacrae virginis Ameltrudae, quod a Britannia asportaverant, in capella sancti Vedasti quae trans flumen est, super altare ponentes. Quae capella hacten
Abbreviated transcription (Latin):
ollo igitur p̾latione potitus: de
parifiaca euersione corde uersu¬
to cum suis tractans xͥanorum sangui¬
nem paganico istictu lupino more
scitiebat. Qui classem soluentes seqͣne
fluuium sulcant. stationemq naui

Expanded text:
ollo igitur Rothomo potitus, de Parisiaca emersione corde versuto cum suis tractans, Christianorum sanguinem paganico instinctu lupino more sitiebat. Qui classem solventes, Sequanae fluvium sulcant, stationemque navi
Abbreviated transcription (Latin):
iifsimus rex karolus in hoc itine¬
re eius assensit. si forte uel consilio¬
romani pontificis suꝑatus tandem are
illicita quiesceret. Plurimis tamen ep̃is
gallorum contradicentibus qui sp̃u dei
cacti periculum generale in eccłia oririti¬
mebant. ne pontifex romanus fauorib
ris infligeret. Prexit secundum libi¬
tum suum egi̾t ap̃ eccłiam romanã.
qd̃ ei ꝓtemꝑe iuste uisum est. Sed cũ
rediret falsis speb incitatus. diuino
iudicio infirmatus. usq placentiam
cutatẽ ꝑuenit. ibiq defunctus: in
eccł̃ia beati antonini martyris sepeli¬

Expanded text:
iissimus rex Carolus in hoc itinere ejus assensit, si forte vel consilio pontificis Romani superatus tandem, a re illicita quiesceret: plurimis tamen episcopis Gallorum contradicentibus, qui spiritu Dei tacti periculum generale in Ecclesiae Dei oriri timebant, ne pontifex Romanus favoribusris infligeret. Perrexit secundum libitum suum, egit apud Ecclesiam Romanam quod ei pro tempore justum visum. Sed cum rediret, falsis spebus incitatus, divino indicio infirmatus, usque Placentiam civitatem pervenit, ibique defunctus in cclesia B. Antonini martyris sepeli
Abbreviated transcription (Latin):
causa tardandi esse in eccłia nesciebant.
xplorandi ergo gr̃a quidem de fra¬
trib intrauerunt. ⁊ mox aꝑtis o¬
culis eos ꝑ eccł̃iam errare dep̃hñdñtes. e¬
q̃ssi sunt dicentes. quia pius pater exau
tunc pariter eccł̃iam introeuntes: inue¬
nerunt eos ue damantes nicħq uiden¬
tes. Quib cum dicerent quid facitis õ
bomi barones illi responderunt dicentes.
Ne nob̃ quia requiem sc̃i patris bñdicti
temerare uenimus. ⁊ ideo cecitatem in¬
currimus. Nos autem serui dei mituis
agite uobiscum: ⁊ nolite nobis scd̃m p̃¬
sumptionem ur̃am redd̃e talionem set
orate ꝓ nob̾ ommipotentem d̃m̃. ut ap¬
periat oculos nr̃os nosq uobis ꝓmit¬
timus nunquam deinceps talia p̃sum¬
pturos. Ad hec uerba frẽs solotenus fu¬
si orabant attentius ut diuina pietas
eis lumen redd̃e dignaretur. Et cum o-¬
rarent: aꝑti sunt oculi eoium. Demũ
uero p̃fati uiri ad regem reuersi: narra¬
uerunt quefuerant passi. ⁊ adiecerunt

Expanded text:
causa tardandi esset in ecclesia nesciebant. Explorandi ergo gratia quidam de is intraverunt, et mox apertis oculis eos per ecclesiam errare deprehendentes, egressi sunt, dicentes: Quia pius pater nostetunc pariter ecclesiam introeuntes, invenerunt eos ve! cla mantes nihilque videntes. Quibus cum dicerent: Quid facitis, o boni barones? illi respondere dicentes: Ve nobis, quia sancti patris Benedicti requiem temerare venimus, et ideo caecitatem incurrimus; vos autem servi Dei mitius agite nobiscum, et nolite nobis secundum presumptionem nostram reddere talionem; sed orate pro nobis omnipotentem Deum, ut aperiat oculos nostros, nosque vobis promittimus nunquam deinceps talia presumpturos. Ad hec verba fratres solo tenus fusi, orabant attentius, ut divina pietas eis lumen reddere dignaretur; et cum orarent, aperti sunt oculi eorum. Demum vero prefati viri ad regem reversi, narraverunt quae fuerunt passi, et adjecerunt
Abbreviated transcription (Latin):
łosus deinde rex atq inclitus iuue¬
nis karolus non longe post mi¬
pigre una cum fr̃e ludouiuco rem cepti
accelerat. atq lotharium frẽm imꝑato¬
rem ab aquisgrani terrent. Qui nimia
celeritate una cum uxore ac filiis usq
lugdunum ac uiennam ꝓgreditur.
Ibi receptis copus aliqͣnͣtulum sub sistit.
⁊ discurentib legatis ad colloquium
tres fr̃es in insula quadam sequane
conueniunt. ubi sub quodam pacto
imꝑium inter se diuidere statuunt.
Sic lotharius imꝑator in suꝑiori fran¬
cia reuertitur. ⁊ diuiso postinodum im¬
ꝑio unusquisq eorum ad partem suam

Expanded text:
osus deinde rex atque inclytus juvenis Carolus, non longe post, impigre una cum fratre Ludovico rem coeptam accelerat: atque Lotharium fratrem imperatorem ab Aquisgranis terrent. Qui nimia celeritate una cum uxore ac filiis usque Lugdunum ac Viennam progreditur. Ibi receptis copiis, aliquantulum substitit. Et discurrentibus legatis ad colloquium, tres fratres in insulam quamdam Sequanae veniunt: ibi sub quodam pacto imperium inter se dividere statuunt. Sic Lotharius imperator in superiorem Franciam revertitur. Diviso postmodum imperio, unusquisque eorum ad partem suam
Abbreviated transcription (Latin):
gentem normannicam grauissimis uec¬
⁊igalibus tamdu affligeret: quo ad¬
usq danamarcham ex qua eruperat

Expanded text:
gentem Northmannicam gravissimis vectigalibus tam diu affligeret quoadusque Danamarcham, ex qua eruperat
Abbreviated transcription (Latin):
lum accedens. sagittas aureas in palatium
unꝑatoris iecerat. ⁊ incensis suburbanis de
fructu ortoꝵ regis uiolenter tulerat. Unde
rediens naues grecoꝵ incurrit captis ludo¬
unicum regem eripuit. s captos regis ob¬
ta osanguinitate uxorem suam quam quia
nie duxit. magna inter eos simultas ex

Expanded text:
lim accedens, sagittas aureas in palatium imperatoris jecerat, et incensis suburbanis, de fructu ortorum regis violenter tulerat. Unde rediens, naves Grecorum incurrit, captis Ludovicum regem eripuit, sed captos regis obta consanguinitate uxorem suam repudiat. niae ducit, magna inter eos simultas ex
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ fectus transito bosphorꝰ occursu concradi
letꝰ excipitur qui multis suorum ob mopi¬
am repatriamtib paucis comitantibus. A
francis benigne susceptus. ⁊ cum eis aliqͣn¬
diu est ꝑfectus. Sed ab imꝑatore grecorum
a tiatira reuocatus. nauib eius iherosolimã
stucia greconim. ⁊ crebro assultu turcorum
detrimenta maxiina passi sunt ⁊ fame ni¬

Expanded text:
profectus, transito Bosforo occursu Conradi regis excipitur; qui multis suorum ob inopiam repatriantibus, paucis comitantibus, a Francis benigne susceptus et cum eis aliquandiu est profectus. Sed ab imperatore Grecorum a Tiatira revocatus, navibus ejus Jerosolimam stu Grecorum et crebro assultu Turcorum detrimenta maxima patiuntur; et fame ni
Abbreviated transcription (Latin):
dectauit᷑. Defũcto aut̃ albico bituricẽsi archiep̃o mis¬
sus ẽpetrꝰ a papa ĩnocẽtio eiꝰdẽ eccł̃ie pastor ꝯsecratus:
sed a rege ludouico repudiatus est. eo quod
sine eiꝰ assensu fuerit ordinatus. Quius par
comes theobaldus fouere uidebatur simultas
que sopita iam putabatur inter regem ⁊ ip̃m
cepit repululare. Quam etiam astruxit qd̃ ad¬

Expanded text:
tur. Defuncto enim Alberico Bituricensi archiepiscopo, missus est Petrus, a papa Innocentio eidem eclesiae pastor consecratus; sed a rege Ludovico repudiatus, eo quod sine ejus assensu fuerit ordinatus, in civitatcomes Theobaldus fovere videbatur, simultas, quae sopita putabatur, inter regem et ipsum coepit repullulare. 1142. Obit
Abbreviated transcription (Latin):
quias regis conuenerant. pꝰ exequias statim
aurelianis conuenerunt. ⁊ ꝓpter ꝑturbatores
ligionis amatorem morib mansuecum ar¬
mis strenium. bello acerimnum. indie inuen¬
tionis ꝓthomir̃is stephi. in regem unxerũt
ante altare sancte crucis. ⁊ coronam regni ca¬
piti eiꝰ imposuert̃ dantib̾tus senonensis ar-¬
chiep̃c. Iuo carnotensis ep̃e. ioħ̃s aurelianẽ¬
ti płimis exemplis aliorum regum qui di¬
uersis in locis ꝓp̃t immninentes turbas adi¬
uersis ep̃is consecrati sunt.

Expanded text:
lippi regis convenerant, post exsequias statim Aurelianis convenerunt, et propter turbatores ligionis amatorem, moribus mansuetum, armis strenuum, bello acerrimum, in die inventionis protomartyris Stephani, in regem unxerunt, ante altare S. Crucis, et coronam regni capiti ejus imposuerunt Daimbertus Senonensis archiepiscopus, Ivo Carnotensis, Joannes Aurelianenti plurimis exemplis aliorum regum, qui diversis in locis propter imminentes turbas a diversis episcopis consecrati sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
set. igne admoto eccl̃ia incensa. ⁊ in ea
mille trecente anime diu̾si sexus ⁊ etatis
sunt igne consumpte. Suꝑ quo rex ludoui¬
cus mĩa motus plorasse dicitur. ⁊ hac de cau¬
sa ꝑ egrinationem iherosolimitanam aggres¬
sus a quibusdam estimatur maxime capte¬

Expanded text:
ubi igne admoto ecclesia incensa, et in ea mille trecentae animae diversi sexus et aetatis sunt igne consumptae. Super quo rex Ludovicus misericordia motus plorasse dicitur, et hac de causa peregrinationem Hierosolymitanam aggressus a quibusdam aestimatur. Cast
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Postea cum rediret grecorum naues in¬
currit. Cunq ab eis imꝑaton cur folium
obsidenti p̃sentandꝰ deduceretur gregorius
dux nauium regis sicilie eos aggressus est.¬
qui uastatis ⁊ spoliatis grecorum ꝓuintiis
usq ad ip̃am urbem regiam constantino po¬

Expanded text:
 patriam rediret, Grecorum naves incurrit. Cumque ab eis imperatori Curfolium obsidenti presentandus deducitur, Georgius dux navium regis Siciliae eos aggreditur. Siquidem vastatis et spoliatis Grecorum provinciis, usque ad ipsam urbem regiam Constantinopo
Abbreviated transcription (Latin):
iacobi mortuus est. ⁊ ante altare sepultꝰ.
Qui moriturus ꝑceres quos secum habebat
contestatus est. ut filia sua maior alienordis
traderetur. Qm p̃dictus ludouicus apud
burdegalem optimatib regni p̃sentib iunx̃
sibi nuptus qͣmsoltemnib. Pater autem eiꝰ¬
ludouicus. iutra eũisdem fere mensem ap̃

Expanded text:
Jacobi moritur, et ante altare sepelitur. Qui moriturus proceres suos, quos secum habebat, contestatur, ut filia sua major Alienordis tradatur. Quam predictus Ludovicus apud Burdegalam, optimatibus regni presentibus, jungit sibi nuptiis quam sollempnibus. Cujus pater L
Abbreviated transcription (Latin):
uictori supposuere.
nno itaq ab incarnatione dñi.¬
ximus pugnatum est. exiñ bellum usq
hodie uocatur. Porro guillelmus rex ibi
cenobium inhonore sancte trinitatis con¬
struxit ⁊ monachos ac ordinem maions
monaffii sancti martini turonensis statu¬
it. atq necessariis opibꝰ pro interfectis ut¬
usq parcis affatim ditauit. Tandem bel¬
lorum ac seditionum tempestate parumꝑ
cõquiescente iam totnis anglioer monarchie

Expanded text:
ictori supposuere. Anno itaque ab Incarnatione Domiximus, pugnatum est, exinde Bellum usque hodie vocatur. Porro, Willelmus rex ibi coenobium in honore sanctae Trinitatis construxit et monachos ac ordinem Majoris Monasterii Sancti Martini Turonensis statuit, atque necessariis opibus pro interfectis utriusque partis affatim ditalorum ac seditionum tempestate parumper conquiescente, jam totius Anglicae monarchiae et
Abbreviated transcription (Latin):
opuscula sermonem etiam illum de scõ
edidit benedicto. cuius istud est exordi¬
um. festina b̃i bñdicti sollempnitas.

Expanded text:
opuscula, sermonem etiam illum de sancto edidit Benedicto, cujus istud est exordium: Festiva beatissimi Benedicti sollemnitas.
Abbreviated transcription (Latin):
nunc equo animo ostendatis. quatinus
illum uice mei nob̃ p̃ficatis. quia quod
deo noui menitabiliter a me complebit᷑
factis. Quius uoluntati obsistere non ua¬
lentes ei quamuis molesti assensum p̃¬
bueruit. uihis concoides. Missis quoꝙ
nuuitiis puerum ricardum a fiscãno re¬
ductum illis exponit Cui fidelitatem sacra¬
mentis ꝓuo animo cunctis firmantib:
dux totͣius normannici seu britamnnci du¬
catus est p̃latus. Quem confestim pater
baiocas mntens: otoni militie sue pͥn¬
cipi nutriendum tradidit. ut ibi ligua
eruditus danica suis exterisq homi¬
nibus sciret aperte dare responsa.
hec de gemmeticensis loci p̃titulaui¬
nius relatu ostende uolentes quam¬
dam deuotionem quam pium animi
ꝓpositum dux guillelmus circa eum¬
pietatem fama ꝓmulgante. aygrol¬
bus rex danorum a silio suo nomine¬
sueno de regno pulsus cum .lx. nauib
armato milite plenis normaniam
supplex adiit. Quem potens. ⁊ lib̾alis dux

Expanded text:
nunc aequo animo ostendatis, quatenus nunc aequo animo ostendatis, quatenus illum vice mei vobis praeficiatis; quia quod Deo vovi inevitabiliter a me complebitur factis. » Cujus voluntati obsistere non valentes, ei quamvis moesti assensum praebuerunt, in his concordes. Missis quoque nuntiis, puerum Richardum a Fiscanno reductum illis exponit. Cui fidelitatem sacramentis prono animo cunctis firmantibus, dux totius Northmannici seu Britannici ducatus est praelatus. Quem confestim pater Bajocas mittens, Bothoni militiae suae principi nutriendum tradidit; ut ibi lingua eruditus Danica, suis exterisque hominibus sciret aperte dare responsa. Haec de Gemmeticensis loci praetitulavimus relatu, ostendere volentes quantam devotionem, quam pium animi propositum dux Willelmus mulgante, Heroldus, rex Danorum, a filio suo Sueno de regno pulsus, cum 60 navibus armato milite plenis Northmanniam supplex adiit. Quem potens et liberalis dux
Abbreviated transcription (Latin):
bate suo posuit. ⁊ se mibi monachum fieri
uoto obligauit. Notisq satiffa ceret: nisi
ideni abb̃seius ammositati obstitisset. eo
qd filius eiꝰ ricardꝰ adhuc puerulus esset
uerens ne ꝓpter illius imbecilłtatem. quo¬
rumdam iniquorum molimine turbare¬
tur. Uerumptamen cucullam ⁊ stami¬
niam ab illo extorquens. secum asporta¬
uit. que inscrinio reposuit. ⁊ clauem eiꝰ
argenteam cingulo suo appendit. Inde
deniq digressus rothomagui repecit.
abbis ꝓhibitum moleste ferens. Cunctos
ꝙ nonnanicos ⁊ britaunicos principes
asciuit. animiq sui ꝯsultum enuclea¬
tim pandit. Cuius uerb̃ uehementer stu¬
pefc̃i. herebant quid responderent pre
nimio stupore elingues effecti. Nam
sp̃u uix tandem resumpto. in hanc uo¬
cem queruli ꝓrumpunt. Cur nos sere¬
ussime ddñe tam repente dimittis. uł
⁊cui dĩim tui ducatus commnitus: Qui¬
bus dux ait. Est michi filius nomine
Ricardus. Uos autem mo. ut si quau¬
oa amoris affectum gͣ me habuistis: in

Expanded text:
auro redemit, et se inibi monachum fieri voto obligavit. Votis quoque satisfecisset, nisi idem abbas ejus animositati obstitisset, eo quod filius ejus Richardus adhuc puerulus esset, verens ne, propter illius imbecillitatem, quorumdam iniquorum molimine patria turbaretur. Verumtamen cucullam et stamineam ab eo extorquens, secum asportavit; quae in scrinio reposuit, et clavim ejus argenteam cingulo suo appendit. Inde denique digressus, Rothomagum repetit, abbatis prohibitum moleste ferens. Cunctos quoque Northmannicos et Britannicos principes ascivit, animique sui consultum enucleatim pandit. Cujus verbis vehementer stupefacti, haerebant quid responderent, prae nimio stupore elingues effecti. Nam spiritu vix tandem resumpto, in hanc vocem queruli prorumpunt: « Cur nos, serenissime domine, tam repentine dimittis? vel cui dominium ducatus tui committis? » Quibus dux ait: « Est mihi filius, nomine Richardus. Vos autem rogo ut, si quando amoris affectum erga me habuistis, mihi
Abbreviated transcription (Latin):
a tempestate armilfus flanden¬
sis comes homo uersutus intra
su ulris terminos cupiditate illectus
non se ualens cohibere plurimos inui¬
cino positos fastu dominandi studuit
conturbare. Qnde inter cet̾a nequitie¬
sue molimina cuidam comtti uocabu¬
lo herluino grauissimum inferens detͥm̃¬
tum castrum qd̃ monast̾ĩolum uocatur
frande abstulit. Qui a hugone magno suo
uidelicet domino subuentu destitutus peni¬
tus. petendi auxilii causa nonnannie uo¬
minium lugubris aggreditur. Cuius
calamitati pͥnceps tam bonitate quam
amplitudine p̃ditus beniuolo animo cõ¬
passus congregato exercitu ad expugnã¬
dum munitipium festinato ꝓficiscitur.
Quod mox obsidione occupauit. ⁊ con¬
citatis militibus ꝑuim cepit. it̃m ꝙ ali¬
moniarum sũptib uallatum herlumo
tradidit. A quo regressus rothomiagum re¬
b strenue gestis ouans redit. Quo temꝑe
franco rothomagensis archiep̃c moritur.
cui dominus gunardꝰ successit.¬

Expanded text:
a tempestate Arnulfus Flandrensis comes, homo versutus, intra sui juris terminos cupiditate illectus non se valens cohibere, plurimos in vicino positos fastu dominandi studuit conturbare. Unde inter caetera suae nequitiae molimina, cuidam comiti nomine Herluino gravissimum inferens detrimentum, castrum quod Monasteriolum vocatur, fraude abstulit. Qui ab Hugone Magno, suo videlicet domino, subventu penitus destitutus, petendi auxilii causa Northmanniae dominum lugubris aggreditur. Cujus calamitati princeps tam bonitate quam amplitudine praeditus, benevolo animo compassus, congregato exercitu, ad expugnandum municipium festinato proficiscitur. Quod mox obsidione occupavit et concitatis militibus per vim cepit, iterumque alimoniarum sumptibus vallatum Herluino reddidit. A quo regressus, Rothomagum rebus strenue gestis ovans dedit. Quo tempore Franco Rothomagensis archiepiscopus moritur, cui domnus Gunardus
Abbreviated transcription (Latin):
rum regis. arnulsus flandreusis dirũ
ꝑfido sub pectore iurus efflaus ⁊ deablato
municipio effrenatis animis condolens cũ
multis francorum pͥncipib deducis morte
coidetenus cepit tractare. Qui uihumani
hominis ⁊ nefandi homicide cauillatione
sub dole infecti unammiter couspirant
in mortem optuni pͥncipis. tantum ad
nefas sacramento sese coustingentes.¬

Expanded text:
rea Arnulphus Flandrensis, dirum perfido sub pectore virus efflans et de ablato municipio efferatis animis condolens, cum multis Francorum principibus de ducis morte corde tenus coepit tractare. Qui inhumani hominis et nefandi homicidae cavillatione subdola infecti, unanimiter conspirant in mortem optimi principis, tantum ad nefas sacramento sese constringentes.
Abbreviated transcription (Latin):
tissima loca plurima cepit. ⁊ usq garõ¬
uam ꝑuenit. sieuersus autem bituricas
legatos de morte pauli ep̃i accepit. Sep¬
tumo itinere in aquitaniam ꝑ uennam
cransitum faciens uͥ tunc uiennesem ep̃a¬
tum post aliquot annos b̃terico cindã
ex familia eccł̃ie dedit. ⁊ usq scõnas ꝑ¬
uenit. Capta est mater Gaipharii ⁊ so¬
rores eus ac nepotes. Sic rex usq garon¬
nam cuncta diripuit. Inde iterum int̾¬
posito temꝑe simul cum bertreda in aqͥ¬
taniam transiens apud petragoricas Gai¬
farium ducem interfecit. Post hec aũ
idem rex pipinus bellicosissimus saxo¬
niam intrauit. ⁊ illam expugnauit. ba¬
iuctoriam: scõnnas rediit. uͥ reginam
oimiserat: ⁊ egrotare cepit. Inde oratio¬
nis gr̃a ad sc̃m martinum uenit. Postħ¬
rex pipinus qui auctoritate romani pon¬
tificis ⁊ acarie ex p̃fecto palatii francoꝵ
rex fuerat institutus : obiit in parisia¬
is karolo ⁊ barlomanno ad quos ꝑtine¬

Expanded text:
tissima loca plurima cepit, et usque Garontissima loca plurima cepit, et usque Garonnam pervenit: reversus Bituricas, legatos de morte Pauli Romani pontificis accepit. Septimo itineri in Aquitaniam per Viennam transitum faciens, ubi tunc Viennensem episcopatum post aliquot annos Berterico cuidam ex familia Ecclesiae dedit, usque Sanctonas pervenit. Capta est mater Waifarii et sorores ejus ac neptes. Sic rex usque Garonnam cuncta diripuit: inde iterum interposito tempore simul cum Bertruda regina in Aquitaniam transiens, apud Petragoricas Waifarium ducem intidem rex Pipinus bellicosissimus Saxoniam intravit, et illam expugnavit. Bavictoriam Sanctonas rediit, ubi reginam dimiserat, et aegrotare coepit: inde orationis gratia ad sanctum Martinum venit.  Pipinus, qui auctoritate Romani pontificis Zachariae ex prefecto palatii Francorum rex fuerat institutus, obiit in Parisiasuis Karolo et Karlomanno, ad quos pertine
Abbreviated transcription (Latin):
minuie ꝑfecit.
euersus it̾m pipinus rex ⁊ cumeo
filius eius harolus: plurima ca¬
stella a quitanorum cepit. Burguntis.
canteram. claromontẽꝙ incendio concre¬
mauit. ꝑuenitq usq lemouicas uastando
terram ⁊ guaifarium in sequendo. Tercio
gͥ maquitaniam ꝑgens. bituricas ciuita¬
tem cepit. ⁊ castrum thoarcis. Quartum
suum neuernis. Inde tassilio dux baioari¬
orum postpositis sacramentis postposita
propinquitate. erat enim nepos eiusdem
regis ab eodem itinere se abduxit atq in
baioariam reuertitur. Riex pipinus tamen
taniam. tenuit q placitum suum aure li¬
anis. Construxit q castrum argentonuum
sitis ibi ad custodiam francis. Similiter a¬
pud ciuitatem buturicas exercitum ad cu¬
stodiam disposuit. Facta est tunc tempo
inter greros ⁊ romanos. de trinitate ⁊ utrũ
sp̃c sanctus sicut ꝓcedit apr̃e ita proce¬
dat afilio. ⁊ de scõrum imaginib utrũ¬
igne comburende. aut pingende in ecclesiis.
Sextum iter faciens in aquitaniam muni¬

Expanded text:
minime perfecit. Reversus iterum Pippinus rex et cum eo filius Carolus plurima catella Aquitanorum cepit, Burbontis, Cantela Clarimontis, quod incendio concremavit. Pervenitque usque ad Lemovicas vastando terram, Waifarium insequendo. Tertio in Aquitaniam pergens, Bituricas civitatem cepit, et castrum Toartis. Quartum suum Nevernis. Inde Tassilo dux Bajovariorum, postpositis sacramentis, postposita propinquitate erat enim nepos ejusdem regis, ab eodem itinere se abduxit, atque in Bojovariam revertitur. Rex Pippinus tamen taniam, tenuitque placitum suum Aurelianis. Construxitque castrum Argentonium,sitis ibi ad custodiam Francis. Similiter apud civitatem Bituritas, exercitum ad custodiam disposuit. Facta est tunc temporinter Graecos et Romanos de Trinitate, et utrum Spiritus sanctus sicut procedit a Patre, ita procedat a Filio, et de sanctorum imaginibus, utrumne fingendae, an pingendae essent in ecclesiis. Sextum iter faciens in Aquitaniam muni
Abbreviated transcription (Latin):
ontinuo abrunone quidam
ep̃e duci destinatur. qui ei sua¬
oeat. ut apd̃ ambianensem pagum ad
collo quium sibi occurrat reconciliare illi¬
regem francorumq regnũ sue tuitõi sub¬
oere cupienti. Quibus uerbis dux subdole
deceptus. quo letissuma spes uocauit iter insti¬
ait festmnꝰ. Qui eũti: obuii filerũt duo mili¬
ces tetbaldi. Quoꝵ unꝰ ait. Qͦsũ illustͥssime
uiroꝵ gͥssũ tendis: uis ne esse dux normã¬
norum. an extra tuã patͥã custos ouiũ. his
diclis conticuit. Eui dux ait. Cuiꝰ milites estis:
tẽs ilico dux u̾ba. delatorum sibi ad consu¬
lendum ac necessario ꝓuidendum dirigi:
illis quidem honorisice uale dixit. ⁊ uni
ensem ex auro quatuor librarum in scapu¬
lo fulgidum dedit. altm uero armilla
totidem librarum purissimi auri remune¬
rauit. Deinde suum celerrime gressum re¬
toisit saluusq rothomagum uenit. Hoc mͦ
bruno uelusus: regressus est detectis sue ne
quitie fraudibus.

Expanded text:
ontinuo a Brunone quidam opus duci destinatur, qui ei suadeat quod apud Ambianensem pagum sibi ad colloquium occurrat, regem reconciliare illi, Francorumque regnum suae ditioni subdere cupienti. Quibus verbis dux subdole deceptus, quo laetissima spes vocavit, iter instituit festinus. Cui eunti obvii fuerunt duo milites Thebaldi. Quorum unus ait: « Quorsum, illustrissime virorum, gressum tendis? Visne esse dux Northmannorum, an extra tuam patriam custos ovium? » His dictis, conticuit. Cui dux ait: « Cujus milites estis? rtens illico dux verba delatorum sibi ad consulendum ac necessario providendum dirigi, illis quidem honorifice vale dixit, et uni ensem ex auro quatuor librarum in capulo fulgidum dedit, alterum vero armilla totidem librarum purissimi auri remuneravit. Deinde suum celerrime gressum retorsit, salvusque Rothomagum venit. Hoc modo Bruno delusus regressus est, detectis nequitiae suae fraudibus.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓhibuerit poni. ut neq urbani neꝙ qͥ
a foris mille passib ab essent. sedentes
ludos spectarent. ne fortitudo illorum
mollesceret. Igitur in hispania sergius
galba p̃tor. lusitanos circa tagum flum̃
habitantes cum uoluntarios in deditio¬
nem recepisset ꝑscelus interfecit.Simu¬
lans enim se de commno⁊ dis eoium ac¬
turum fore. circumpositis militibus
strauit. Qͤ res postea unuise hispanie ꝓ¬
pter romanoium ꝑfidiã causa maxi-¬
mi tumultus fuit. Eodem temꝑe thu¬
scie uirgo ueste arguebatur incesti.
ta mortalib ad tyberim cribrum detu¬
lit ĩoꝙ summersit p̃ce audita ueste
inquit. Sipia castaꝙ sum. hanc etyb̃i
aquamusq ad templum tuum ꝑferã.
⁊ ꝑtulit. Anno aburbe conclita sexcen
nicum bellum exoitum est. Igitur cum
senatus delendam kariaginem censins¬
set. profecti in africam consules. ⁊ scipio

Expanded text:
prohibuerit poni, ut neque urbani, neque qui prohibuerit poni, ut neque urbani, neque qui a foris mille passibus ab essent, sedentes ludos spectarent, ne fortitudo illorum mollesceret. IgGalba praetor Lusitanos citra Tagum flumen habitantes cum uoluntarios in deditionem recepisset, per scelus interfecit; simulans enim de commodis eorum se acturum fore, circumpositis mierfecit. Quae res postea universae Hispaniae propter Romanorum perfidiam causa maximi tumultus fuit. Eodem tempore Tucia virgo Vestae arguebatur incesti. ta mortalibus, ad Tyberim cribrum detulit, ibique submersit, prece addita: O Vesta, inquit, si pia et casta sum, hanc e Tiberi aquam ad templum tuum perferam: et pertulit. Anno ab Urbe condita 602, nicum bellum exortum est. Igitur cum senatus delendam Carthaginem censuisset, profecti in Africam coss., et Scipio
Abbreviated transcription (Latin):
uł miles uł legatus auderet. publius
scipio qmi post africanus erit. ultro se
militaturum obtulit. cum tamen inina¬
cedoniam iam sorte deputatus ẽet. Itaꝙ
ꝓfectus in hispaniam magnam stragem
gentium dedit sepius etiam militis qͣm
ducis usus offic̃o. Nam ⁊ barbarum
ꝓuocantem singulariter congressus occibit.
Sergius autem Galba p̃tor alusitanis
magno prelio uictus est. uniuersoq ex¬
er ⁊ citu amisso ip̃e cum¬
paucis uix elapsus euasit. In sequen¬
ti anno lucius memius in lusitana
bene pugnauit. Marcellus postea
consul. res ibidem ꝓsꝑe gessit. Eõdem¬
temꝑe messala censor theathrum lapi¬
deum pͥmus murbe constitui censuit.
Quod ne tunc fieret. scipio nasica gra¬
uissima oratione obstitit. dicens inimi¬
cissimum hoc fore bellatori populo ad
nutriẽdam desidiam lascimãq cõma¬
nentum. Adeoq mouit senatum ut
ñ solum uendi omnia theatro cõpa¬
rata uisserit. sed etiam sub sellia ludis

Expanded text:
vel miles vel legatus anderet, P. vel miles vel legatus anderet, P. Scipio, qui post Africanus erit, ultro se militaturum in Hispaniam obtulit, cum tamen in Macedoniam sorte iam deputatus esset. itaque profectus in Hispaniam magnas strages gentium dedit saepius etiam militis quam ducis usus officio; nam et barbarum provocantem singulariter congressus occidit Sergius autem Galba praetor a Lusitanis magno proelio victus est universoque exercitu amisso ippaucis vix elapsus evasit. || Insequenti anno L. Mummius in Lusitania bene pugnavit. Marcellus postea consul res ibidem tempore Messala censor primus theatrum in Urbe constitui censuit. Quod ne tunc fieret, Scipio dictus Nasica gravissima oratione obstitit, dicens, inimicissimum hoc fore bellatori populo ad nutriendam desidiam, lasciviamque commentum: adeoque movit senatum, ut non solum omnia theatro comparata tolli jusserit, sed etiam subsellia ludis
Abbreviated transcription (Latin):
pensa populi romani regie sepeliret. fili
eius iunior fabricam erariam obtoleran¬
dam inopiam rome didicit ibiq consũp¬
is ante currum ductus est. Ad hoc spec¬
taculum reges multarum gentium romã
uenerunt. Inter alios autem attalus at¬
ꝙ eumenes asye reges. ⁊ prusias bithime
gratulatum uenit. magnoq honoie exce¬
pti sunt. Prusie autem senatus questo¬
rem publium comelium scipionem capue
iussit occurrere hospiciumq optimum
rome ⁊ largissimum p̃buit sumptum.
ut alii armis subditi alii capti morbus
deserurent. Igitur ꝑ mittente senatu do¬
na que atculerunt reges incapitolio posu¬
erunt. Prusias etiam filium suum nicho¬
medem se natui commendauit.
pluria preterea ⁊ satis diuersis ꝓ uẽ¬
gesta sunt bella que breuitatis causa p̃ter¬
misi. Anno ab urbe condita sex centesi
mo. lucio lucio. lucullo posthumio
albino consulibus cum om̃s romanos in
gens Celtiberorum metus inuasisser.⁊ ex
omnibus nero esset. qui ire in hispaniã

Expanded text:
pensa populi Ro. regie sepeliret. Filius ejus junior fabricam aerariam ob tolerandam inopiam Romae didicit, ibique consumpis ante currum ejus ductus. Ad hoc spectaculum reges multarum gentium Romam venerunt, inter quos etiam Attalus atque Eumenes reges Asiae: et Prusias Bithyniae gratulatum venit, et magno honore excepti sunt. Prusiae autem senatus quaestorem P. Cornelium Scipionem Capuae jussit occurrere, hospitiumque Romae, et largissimum praebuit sumptum, ut alii armis subditi, alii capti moribus deservirent. Igitur, permittente senatu, dona, quae reges attulerunt, in Capitolio posuerunt. Prusias etiam filium suum Nicomedem senatui commendavit. plurima praeterea et satis diuersis prouengesta sunt, quae breuitatis causa praetermisi. Anno ab Vrbe condita DC L. Licinio Lucullo A. Postumio Albino consgens Celtiberorum metus invasisset et ex omnibus non esset, qui ire in Hispaniam
Abbreviated transcription (Latin):
tate p̾stina renestiunt. filii quoq eius
ꝓ commisso ueniam exposcunt. Lothario
iam imꝑator ut extra itabam nisi ui¬
bente piissimo pr̃e enus nullo pactoꝓ
cłia sancti dẏonisii ueniens: episcopali
ministerio uoluit. reconciliari. et per

Expanded text:
tate revestiunt. Filii quoque ejus pro commisso veniam exposcunt, Chlotario jam imperatori, ut extra Italiam, nisi jubente piissimo patre ejus, nullo pacto clesia sancti Dyonisii episcopali ministerio voluit reconciliari et per
Abbreviated transcription (Latin):
sedẽ recepit. Post paricos annos egobardus
ap̃ scõnnas in expeditione regia positus ue¬
fungitur.
huic pater imꝑium post mortem suam
decreuerat. sed sinistris consibariis ide usus
nimum patris non parum
ledens ꝓ integritate uix
partem regni obtinere me¬
ruit. Siquidem inter films iterũ¬
pius p̃r memor inflicti uulneris imꝑiũ
diuidens iuniori harolo maiorem partem
pͥmorbus sacramento firmatis disposuit.
lotharius itaq post humationem głosi
patris sequenti anno ab italia egressus.
totum imperium arriꝑe molitur. Ob id
aduersus fr̃ib inp̃lium fontaneticum
eos concitat. Iuncti duo aduersus unũ:
heuominib xp̃ianis lamentabile bellũ.
⁊ sociale acxuule conserunt. uͥ francie.¬
ribus. Non armis dissimiles. non habitu
gentis distincti. solum castris obuersi. frã¬
corum innumerus populus acie gladii
ferntur. ⁊olim ceteris gentibus formida¬
bilis inuulnere suo baccatur. Eruenta

Expanded text:
sedem recepit: post pauculos annos Agobardus apud Sanctonas in expeditione regia positus defungitur. Huic pater imperium post mortem suam decreverat: sed sinistris consiliariis idem usus, animum patris non parum laedens, pro integritate vix partem regni obtineri meruit. Siquidem iterum pius pater memor inflicti vulneris imperium dividens juniori Carolo majorem partem primoribus sacramento firmatis disposuit. Lotharius itaque post humationem gloriosi patris, sequenti anno ab Italia egressus, tum imperium arripere molitur. Ob id adversus fratribus in praelium Fontaneticum eos concitat. Juncti duo adversus unum, heu! omnibus Christianis lamentabile bellum et sociale ac civile conferunt. Non armi. Non armis dissimiles, non habitu gentis distincti, solum castris obversi. Francorum innumerus populus acie gladii feritur, et olim gentibus caeteris formidabilis, in vulnere suo bacchatur. Cruenta
Abbreviated transcription (Latin):
lecta hirene. qͣmuis ꝯgrueret. ut passione
tam repentine cõmutationis ut pote muli¬
er tereret᷑ forti ⁊ sapienti prudentia dixit
ad eum. qui heri quidem seriuꝰ ꝑiurꝰ fuerat.
hodie uͦ sollers ac seditiosus tyrannꝰ ⁊ im¬
pudens habebat᷑. Ego quidem o homo deũ
puto. ⁊ p̾dem cum essem orphana exaltase
me. ⁊ dein suꝑ soliũ licet essem indigna exal¬
tasse me. Causam uero depositõis michimet
applico:⁊ peccatis meis asscribo. In cunctis
aut̃ ⁊ modis om̃ib sit nom̃ dñi benedictũ¬

Expanded text:
Eirene, quamvis congrueret, ut passione Eirene, quamvis congrueret, ut passione tam repentinae commutationis ut pote mulier teneretur, forte prudentia dixit ad eum: Qui heri quidem servus perjurus fuerat, hodie solers, et seditiosus tyrannus ac impudens habetur. Ego quidem, o homo, Deum deputo, et pridem cum essem orphana, exaltasse me, et dein super solium cum essem indigna, provexisse me: causam vero depositionis mihimet applico, et peccatis meis ascribo, in cunctis autem ac modis omnibus sit nomen Domini benedictu
Abbreviated transcription (Latin):
is ascendit ad imꝑatͥcem custodie mancipa¬
tam. simulans ut moris eierat falsam be¬
nignitatẽ. ꝑ qͣm ⁊ plures decepit. excusans
se qͦd inuitus ad principatum ascenderit.
nec eum umqͣm desiderauerit. Maledicebat
autem hiis qui ꝓuexerant se. ⁊ illam insi¬
diis appetiuerant. ut ꝓditor dũm pt quam
cum ip̃o cenauerit quos ⁊ imitatores illiꝰ¬
existere testabat᷑. Ostensis etiam nigris cal¬
ciam̃tis amare se talib uti p̃ter leges imꝑa¬
torias affirmabat. fiduciamq habere dolose
monebat eam. ⁊cum iuram̃tis de om̃i cor¬
porali requie qͣm cõsequi dñam a seruo de-¬
ceret nullamq arbitrari erũnam casus il¬
lius exhortabat᷑. Commonebat postremo
nil oculere a se imꝑatorium thesauroꝵ.
⁊ dampnabat auaritie uicium. Hos illã
habere ñ ferens languebat enĩ eo uehemen¬
ter om̃ia deuorans omnẽq in auro spem. ⁊
fiduciam ponens. At uero sapiens ⁊deo di¬

Expanded text:
is, ascendit ad imperatricem custodiae mancipais, ascendit ad imperatricem custodiae mancipatam, simulans, ut ei moris erat, falsam benignitatem, per quam et plures decepit, et excusans se, quod invitus ad principatum ascenderit, nec hunc unquam desideraverit. Maledicebat autem his qui se provexerant, et illam insidiis appetiverant, ut proditor Domini postquam cum ipso coenavit, quos et imitatores illius testabatur. Ostensis etiam nigris calceamentis, amare se talibus uti praeter leges imperatorias affirmabat, fiduciamque dolose habere monebat eam, etiam cum juramentis de omni corporali requie, quam consequi dominam a servo deceret, nullamque arbitrari aerumnam casus illius hortabatur: commonebat postremo nil occulere a se imperialium thesaurorum, et damnabat avaritiae vitium, hos illam habere non ferens. Languebat enim eo vehementer omnia devorans, omnemque in auro spem et fiduciam ponens. At vero dilecta Deo
Abbreviated transcription (Latin):
coronato. cunctisq cõgratulantib eis. Et¬
quidem cum religione ac ratione uiuentes
diuinũ mirabantur iudiciũ. qͣlit̾ eam dimi¬
serit. que ꝓ recta fide more martyiz agoni¬
zauerat a subulco expelli. p̾sertim cũ ei de¬
uotissimi eiꝰ precipue adherere ꝓpt̾ auariti¬
pat̾cii qui superius dicti sunt. qui donis plu¬
lib certam reddentes. om̃ib mundi reb se
necessariorẽ reputare qͣm haberent erga illã.
beniuolentiam affirmabant. alii ant̃ ui ex
tasi fc̃i gestoꝵ certitudinẽ hoꝵ minime sẽ¬
tientes. somnium se uid̾e putabant. Alii aut̃
qͥ dumtaxat. bene ꝑpendere sciebant p̾t̾itam
felicitatẽ bificabant. ⁊ futurã ꝑ tyrannidẽ
infelicitatem lugebant. maximeq hii qui
maligni uoti tyranni exꝑientiam quandã
ante ꝑceꝑant. Porro uniu̾sos ꝯmuniter
mia uerba scribens ꝓtelem sermonem. De¬
niq sequenti die sumptis qͥbꝰdam ex patͥci¬

Expanded text:
coronato, cunctisque congratulantibus ei. Ecoronato, cunctisque congratulantibus ei. Equidem cum religione ac ratione viventes divinum mirabantur judicium, qualiter eam permiserit, quae pro recta fide more martyrum agonizaverat, a subulco expelli, praesertim cum ei devotissimi ejus praecipue adhaerere propter avaritiiliis, ac patricii, qui superius dicti sunt, qui donis pluorribilibus certam reddentes, omnibus mundi rebus se necessariorem reputare, quam haberent erga illam benevolentiam affirmabant, alii autem ut in ecstasi facti, gestorum certitudinem minime sentientes, somnium se vidisse putabant; alii autem, qui duntaxat perpendere bene sciebant, praeteritam felicitatem beatificabem lugebant, maximeque hi qui maligni voti tyranni experientiam quamdam ante perceperant. Porro universos communiter diei deformia verba scribens protelem sermonem. Denique sequenti die, sumptis quibusdam ex patrici
Abbreviated transcription (Latin):
dulgente cooperantib ei niceta patͥcio ac do¬
autẽ cum illis ⁊ leo patͥcius musulatii ⁊ theo¬
tistus patͥcius ⁊ questor. atq petrus patͥciꝰ¬
chalce custodesq falso ac subito decepissent
ꝑsuaserunt eis credere. qͦd ab ip̃a fuerint de¬
stinati. qͣtinꝰ eundem nicefoꝵ imꝑatorem
appellarent. eoqͦd ethius patricius sibi uim
imꝑatorem. Qui mendatio ⁊ tanto creden¬
tes. imꝑatorẽ ꝑiter ꝓnũtiauerunt qͥ erat
tyrannus. Taliter ergo ad magnũ palatiũ
idem patͥcii uenientes. ingressi sũt illud. In¬
deq ꝑtotam urbem innobiles ⁊ seruos diri¬
gentes. acclamationc̃ fecerunt ante mediam
noctẽ. ⁊ custodes incircuitu palatii qͦd ton
eã cõcluserũt in maiori palatio. ita ꝓcesse¬
runt ad magnam ecclesiam. ad coronandũ
scelestum. Conuenit interea uniu̾sa pleni¬
tudo urbis. ⁊ om̃s suꝑ hiis que gerebantiur
moleste ferebant. maledicentes coronãti ⁊

Expanded text:
dulgente, cooperantibus ei Niceta patricio ac dodulgente, cooperantibus ei Niceta patricio ac doautem et cum eo Leo patricius Musulatii, et Theoctistus patricius, et Petrus patriciupissent, persuaserunt eis ut crederent quod ab ipsa fuerint destinati, quatenus eumdem Nicephorum imperatorem appellarent, eo quod Aetius patricius sibi vim  imperatorem, qui mendacio tanto credentes imperatorem pariter pronuntiaverunt eum qui erat tyrannus. Taliter ergo ad magnum palatium iidem patricii venientes, ingressi sunt illud, indeque per totam urbem ignobiles servos dirigentes acclamationem fecerunt ante mediam noctem, et custodes in medio palatii, quod eam, concluserunt eam in majori palatio, et ita processerunt ad magnam ecclesiam ad coronandum scelestum. Convenit interea universa plenitudo urbis, et omnes super his quae gerebantur moleste ferentes, maledicebant coronanti, et