comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Uiniũ scire nos cupio
sorer et filia me nõ id¬
crco scribe̾ qr aliquid denb
sinstiñ suspicer sed ne cet̾i
suspicentur. ur̃am orare cõ¬
tiuo cohesisse niꝙͣ scribe̾m
scuemi q̃ me surdis narra¬
re fabulan deinde hoc obse¬
ero ut si muordacius quid¬
morbi putade carnes fer¬
ro curantur et canterio
enena ẜpentino pellũtur
antidoto quod satis dolet
maiore dolore expellitur ad
¶ Mater et filia noĩa pie¬
tatis officiorũ nocabula.
uiila natine sc̃da post deñ
federatio nõ est lans si nes
diligitis scelus ẽ ꝙ offendistis dñs¬
ihũs xp̃s subiectus erat pa¬
rentibus sins cen̾abatur
matiem cuius erat ip̃e p̃r
Colebat mictricium qͥ unt¬
trierat gestatum q se me¬
minerat alt̾ius ntero alte¬
rius brachus unde et ĩ cice
pendens cõmẽdat ꝑonitẽ dis¬
dimuiserat. ¶ Tn nero filia
iam em̃ desini ad matie
loqui ꝙͣ forcitam et etas
et ibecillitas ac solitudo
excusabilem faciũt: tn ñꝙͣ
filia ens dominin angustã

Expanded text:
imum scire uos cupio, soror ac filia, me non idcirco scribere, quia aliquid de uobis sinistrum suspicer, sed, ne ceteri suspicentur, uestram orare contino cohaesisse, numquam scriberem sciremque me surdis narrare fabulam. deinde hoc obsecro, ut, si mordacius quipmorbi. putridae carnes ferro curantur et cauterio, uenena serpentino pelluntur antidoto; quod satis dolet, maiori dolore expellitur. ad. mater et filia, nomina pietatis, officiorum uocabula, uincla naturae secundaque post deum foederatio, non est laus, si uos diligitis; scelus est, quod odistis. dominus Iesus subiectus erat parentibus suis: uenerabatur matrem, cuius erat ipse pater, colebat nutricium, quem nutrierat, gestatumque se meminerat alterius utero, alterius brachiis. unde et in cruce pendens commendat parentem disdimiserat. Tu uero, filia - iam enim desino ad matrem lo qui, quam forsitan aetas et inbecillitas ac solitudo excusabilem faciunt —, tu, inquam, filia, eius domum angustam
Abbreviated transcription (Latin):
teres presidiis . Añt aero
prothdolor anter matrẽ atq
duam frẽmq monachuz
cur se aliemis interserit,
Bonũ quidem est ut te et
filiõe noueris et sororẽ sin
quasi dura respuntur saltẽ
frater placeat / si frat̾ asperi¬
or est mollior sit illa que
genint quid palles quid
estuas quid multũ rubore¬
infanne suffrmdis et tre¬
mentibus labiis in paciẽciã
pectoris contestaris, Non
suꝑat amorem mris et fia¬
tris insi solins nxoris affc̃us
andio p̾t̾ea te sub. irbana
rura uillarũ amenitates

Expanded text:
reres praesidiis; nunc uero, reres praesidiis; nunc uero, pro dolor, inter mduam, fratremque Monachum, cur se alienus interserit? Bonum quidem est, ut te et filiam noveris et sororem. Si quasi dura respuitur, saltem frater placeat. Si frater asperior est, mollior sit illa quae genuit. Quid palles? quid aestuas? quid vultum rubore suffundis, et trementibus labiis impatientiam pectoris contestaris? Non superat amorem matris et fratris, nisi solius uxoris affectus. 6. Audio praeterea te suburbana rura, villarum
Abbreviated transcription (Latin):
testis est nõ curo quid loꝙ̃tur
hoĩes. audi appłm scribentẽ
ꝓuidentes bona nõ solũ corã
deo sed eciã corã omibus ho¬
minibus. Siquis te carpit
cures quod ideo dunisis ma¬
trem. ut ĩmonascerio inter
migĩẽs inueres talis de trac¬
tio laux est ubi nõ luxuia
an puella der sed duricia car¬
pitur Orudelitas ista pietas
ciet et sororem quid iitur
scelus est sancti mu habere
cõtubermũ. Abtorto collo iñ
Imins trahis ut ant ꝓlem
quod nolo aut aułtorũ In¬
indiam subeam. sanctus mr
nũꝙͣ filia amatre se iegit
utramq suscipit et ntra nq
sceneratm sit quãlibet scã
filia. Mater indna indicmũ
castitatis est. Si coenus tuꝰ
ẽ ille nescio quis matrem
tuã honoret ut suã si sem¬
or te ut filiõe diligat et pa¬
rentis subiciat discipline
non expedit a inborũ fame
plus te illũ amare ꝙͣ matiẽ
ne nõ uideatur int̾e affectũ
intellige̾ sed etatem et hoc
dice̾m si frẽm monachum
nõ habores/ fi domesticis ca¬

Expanded text:
tur homines\', audi apostolum scribentem: prouidentes bona, non solum coram deo, sed etiam coram hominibus. si quis te carpit,cures, quod ideo dimiseris matrem, ut in monasterio inter uirgines uiueres; talis detractatio laus tua est. ubi non luxuria in puella dei, sed duritia carpitur, crudelitas ista pietas tiet et sororem. Quid igitur? scelus est sancti uiri habere contubernium ? obtorto collo me in ius trahis, ut aut probem, quod nolo, aut multorum inuidiam subeam. sanctus uir numquam filiam a matre seiungit; utramque suspicit, utramque ueneratur. sit quamlibet sancta filia, mater uidua indicium castitatis est. si coaeuus tuus est ille nescio quis, matrem tuam honoret ut suam; si senior, te ut filiam diligat et parentis subiciat disciplinae. non expedit amborum famae plus te illum amare quam matrem, ne non uideatur affectum in te eligere, sed aetatem. et hoc dicerem, si fratrem monachum non haberes, si domesticis ca
Abbreviated transcription (Latin):
genut abimadab ami¬
nadab genint. naaison
naason genint salmõ
phares cũ pre suo inda
ingressus ẽ egiptum
naason pͥnceps trib
iuda audeyto describr̃
cinꝰ fibius saliuõ t̾rã
trepromissioĩs intraĩt
Conputa aphares
cosqr ad naason et in¬
tam et si nõnulli ut
in tribu leui ostẽdĩus
in esrom iuiciũ faciãt
et ad salmon usq per¬
neĩant puco ꝓblenna
dissolutũ ꝙ si displicet
ad cõpẽdiũ. ueĩam et
dicã in hebreo nõ eẽ
diu̾sum Aquila nãq
nõ cõtenciosius nt
quidã pritãt s studi¬
osius uerbũ interp̃¬
tatur adn̾biũ ineo u̾o

Expanded text:
nuit Aminadab, Aminadab genuit Naason, Naason genuit Salmon. Phares cum patre suo Juda ingressus est Aegyptum. Naason princeps Juda in deserto describitur, cujus filius Salmon terram repromissionis introivit. Computa a Phares usque ad Naason, et intametsi nonnulli, ut in tribu Leui ostendimus, in Esrom initium faciant et ad Salmon usque perueniant. Puto problema dissolutum; quod si displicet, ad conpendium ueniam et dicam in Hebraeo non esse diuersum. Aquila namque, qui non contentiosius, ut quidam putant, sed studiosius uerbum interpretatur ad uerbum, in eo
Abbreviated transcription (Latin):
cissa eccła adse raꝑe
festinat monachorũ
circa ꝯmanẽciũ ãtiqͣ
an me surgit anctori¬
tas Ego interui cla¬
mito Siquis cathedre
petri adm̃git᷑ meꝰ est
liuus tibi herere se di¬
cũt possem crede sihcc
unus assereret mĩt
aut duo quẽciuntur
aut omis. Ocirco obtes¬
tor btĩtudinẽ tuã ꝑ
fider nr̃e decus et pas¬
sionẽ ita qui appłos
honore sequens sequa¬
ris et merito ita in
solio cũ .xii. iudicatu¬
ris sedeas ita te alius
senem cũ petrotingat
ita mĩcupatũ celi cũ
paulo consequaris ut
michi licteris tius a¬
pud quẽ in siria debeã¬
ꝯmiricare significes
Noli despic̾e aĩam pro

Expanded text:
scissa Ecclesia ad se rapere scissa Ecclesia ad se rapere me festinat. Monachorum circa manentium antiqua in me surgit auctoritas. Ego interim clamito, si quis cathedrae Petri jungitur, meus est. linus tibi haerere se dicunt, possem credere si hoc unus assereret. Nunc aut duo mentiuntur, aut omnes. Idcirco obtestor Beatitudinem tuam, per fidei nostrae decus, passionem: ita, qui apostolos honore sequeris, sequaris et merito, ita in solio cum duodecim iudicaturis sedeas, ita te alius senem cum Petro cingat, ita municipatum caeli cum Paulo consequaris, ut mihi litteris tuis, apud quem in Syria debeammunicare, significes. noli despicere animam, pro
Abbreviated transcription (Latin):
Nportima in
ennãgelio mu-¬
lier tandẽ merint
andiri et clauso cum
sernis ostio media
licet nocte amicꝰ ab
amico accepit dens
ip̃e qui nullis cõtra re
cami precib unicitur
ninine cĩtas q̃ pcco
periit fletib scetit.¬
quorsum ista tã lõgo
aspicias ut dines pas¬
tor morbidã nõ con
filiũ reuertẽtẽ letꝰ
amplectit᷑ et nonagĩ¬
ta nonẽ pecudibus
paulus ex ꝑsecutore
fit p̾dicator ocuł tar¬
nalibus excecat᷑ ut
mẽte plus andeat et
qui uĩctos xͥ famulos
ducebat adconsilm̃
indeorũ ip̃e postea de
Ego agit̃ ut ante iã
romana urbe fusci¬
piens nũc barbaro
syrie liuute teneor.
Et ne putes alt̾nis
hãc deie fuisse fentẽ¬
ciã quid mererer ip̃e
cõstitin uerun ut ait
gentilis pceta celũ nõ
añi mutat qui trãs
mare currit Ita me ĩ¬
cessabilis imiicꝰ post
tergũ ꝑsecutus ẽ nt
maiora insolitudine
bella mĩc paciar huic
enĩ presidus fulta mũ¬
di arriaua rabies fre¬
mnt. Hunic ĩ tres ꝑtes

Expanded text:
portuna in Evangelio mulier tandem meruit audiri : et clauso cum servis ostio, media licet nocte, ab amico panes amicus accepit . Deus ipse, qui nullis contra se cani precibus vincitur. Ninive civitas, quae peccato periit, fletibusQuorsum ista tam longo aspicias, ut dives pastor morbidam non contfilium revertentem laetus amplectitur et nonaginta nouem sanis pecudibus Paulus ex persecutore fit praedicator; oculis carnalibus excaecatur, ut mente plus uideat, et qui uinctos Christi famulos ducebat ad concilium Iudaeorum, ipse postea de Ego igitur, ut ante iam Romana urbe suscipiens, nunc barbaro Syriae limite teneor. Et ne putes alterius hanc de me fuisse sententiam, quid mererer, ipse constitui. Verum, ut ait Gentilis Poeta: Coelum non animum mutat, qui trans mare currit , ita me incessabilis inimicus post tergum sequutus est, ut majora in solitudine bella nunc patiar. Hinc enim praesidiis fulta mundi Ariana 43 rabies fremit. Hinc in tres partes
Abbreviated transcription (Latin):
ciaut auros insidias¬
frĩs qui nocato iacob
precepit ei ait me sopo¬
tanuã ꝑgẽt et inde ac¬
ciꝑet uxorẽ degn̾e laban
spͣri fr̃is matris sue.
quõdo itaq frĩs dolos
fugiens inesopotamiã
tendit iacob ita et xꝯ
iudeorũ incredulita¬
te cõpulsus ꝓfiscicitur
in galileã inde sibi
exgẽtibus spõsã sũp¬
turus ecclam hec supͣ
dictus uir Nos añt
dicĩꝰ nõ ueĩsse dñm
nisi adones perditas
domꝰ isrl nec nobi¬
isse panẽ acciꝑe filioꝵ
et dare enũ cambus
et bñdictonẽ primã
udeorũ. ꝓp̃ło detulisse
quib sũt credita elo¬
ꝙꝓmissio et legis latio
et cõfessio testaͣ  ueru
qr illi crede noluer̃t
ad iacob mĩorẽ ppłm
bũdictõnẽ ẽẽ tranla¬
tã neq tñ maiore
filiũ penitꝰ fuisse des¬
pectũ qr cũ sub intra

Expanded text:
atris insidias, qui uocato Iacob praecepit ei, ut Mesopotamiam pergeret et inde acciperet uxorem de genere Laban Syri, fratris matris suae. quomodo itaque fratris dolos fugiens Mesopotamiam tendit Iacob, ita et Christus Iudaeorum incredulitate conpulsus proficiscitur in Galilaeam inde sibi ex gentibus sponsam sumpturus ecclesiam\'. haec supra dictus uir.\\ Nos autem dicimus non uenisse dominum nisi ad oues perditas domus Israhel nec uoluisse panem accipere filiorum et dare eum canibus et benedictionem primam Iudaeorum populo detulisse, quibus sunt credita eloomissio et legis datio et confectio testamenti; uerum quia illi credere noluerunt, ad Iacob, minorem populum, benedictionem esse translatam. neque tamen maiorem filium penitus fuisse despectum, quia, cum s
Abbreviated transcription (Latin):
lũtatẽ. Ad quod destincta
responsio est nullũ ho¬
minẽ excepto qui ob
nram falutẽ carnẽ ẽ
dignatus indue ple¬
nã hũisse scĩam et cer¬
tissimã uxritatẽ deiq
panlus. exꝑte cognos¬
cit et exꝑte ꝓphãt et
nuĩc ꝑ speculũ indet in
eiginate et scd̾m qd̾
oportet orare. nesciro nes
dicit qr cũ sceu̾it quod
ꝑfectũ est tũt quod ex
parte ẽscestruetur. Sa¬
muel ꝓpħa cõnumera¬
tus moysi in psalc̾io¬
ad ungendũ regẽ mis¬
sus cũ maxiinũ filioꝵ
respoc̾e faciẽ eius neq
indet in facie d̃s ant

Expanded text:
luntatem. ad quod districta luntatem. ad quod districta responsio est nullum hominum excepto eo, qui ob nostram salutem carnem est dignatus adsumere, plenam habuisse scientiam et certissimam ueritatem. denique Paulus ex parte cognoscit et ex parte prophetat et nunc per speculum uidet in aenigmate et, secundum quod oportet orare, nescire nos dicit, quia, cum uenerit, quod perfectum est, tunc, quod ex parte est, destruetur. Samuhel propheta connumeratus Moysi in Psalad ungendum regem missus, cum 169 maximum filiorum respicere faciem ejus, neque ide
Abbreviated transcription (Latin):
sas apud eos et no¬
ces et Incelligẽcias
hẽat Exquib exem¬
pli cansa unũ pom¬
spicuũ fiat pastores
et amatores isdẽ lrĩs
anen Sed pastores
itur ibi in nt̃ĩs codi¬
cibus ꝓamatoribus
pastorũ nomĩ sit In
in enta cõquirere nec
ex flumĩe tulliane
eloq̃ncie ducẽdus est
tinulus niec aures
quĩtiliam flosculis et
scolari declamatõne
mulcende s pedestris
et cotidiane sumlis
et nulla lucubratõe
redoleus or̃o neccessa¬
ria ẽ que rem expli¬
cet sẽsnm edisserat
descat dunit alii deẜti
landẽt᷑. ut uolũt et ĩ¬
flatis buctis spninã¬
cia u̾ba trutiuẽt Mi
chi sufficit sic loqui
sot incelligar et ut
descriptitris disputãs
scripturarũ uuuter
simplicitatẽ Eur ysaat¬
uir instus et deo carus
non illi cui. uoluit s
tus benedixit differo
panlisper tipos et ea q̃
hoc loco sunt ĩtepreta¬
momi eorũ nõ ad quies¬
cam s quo tu hoc tm̃ q̃
ras quare nir instus
aliquid ignoran̾it et
contra suã fecerit ꝙo¬

Expanded text:
d eos et uoces et intellegentias habeat. ex quibus exempli causa unum ponspicuum fiat: \'pastores\' et \'amatores\' eisdem litteris mem, sed pastores itur, ibi in nostris codicibus pro amatoribus pastorum nomen sit inmmenta conquirere nec ex flumine Tulliano eloquentiae ducendus est riuulus nec aures Quintiliani flosculis et scolari declamatione mulcendae. pedestris et cotidianae similis et nullam lucubrationem redolens oratio necessaria est, quae \'rem explicet, sensum. edisserat,descat sint alii diserti, laudentur, ut uolunt, et inflatis buccis spumantia uerba trutinentur: mihi sufficit sic loqui, ut intellegar et ut de scripturis disputans scripturarum imiter simplicitatem. Cur Isaauir iustus et deo canis non illi, cui noluit, sed, tus errore benedixit? Differo paulisper typos et ea, quae hoc loco sunt interpretanioni eorum non adquiescam, sed quo tu hoc tantum quaeris, quare uir iustus aliquid ignorauerit et contra suam fecerit uo
Abbreviated transcription (Latin):
uidebatur antelligi
adm̃cta gu̾atio est
Aquilã u̾o ut ĩ cet̾is
et in hoc maxnne
loco ꝓpͥe trãstulisse
oĩs qͣndea cõclamat
et sinagogarũ con¬
claurant uniuersa

Expanded text:
videbatur intelligi, adjuncta generatio est. Aquilam vero et in caeteris et in hoc maxime loco propria transtulisse, omnis Judaea conclamat, et synagogarum consonant universa
Abbreviated transcription (Latin):
ditatur loquit᷑ ad filiũ
minorẽ uade ad gregẽ
pctĩs tenebãt᷑ obuoxii
diquidẽ ĩ oĩb script̾is
hedi propctorib acci¬
puĩtur quod duos iu¬
betur afferre duornii
populorũ significat᷑
assũptio quod teneros
dociles et innocentes
et scriptura quibꝰ gẽ¬

Expanded text:
loquitur ad filium minorem. « Vade ad gregem tis tenebantur obnoxii, siquidem in omnibus scripturis haedi pro peccatoribus accipiuntur. quod autem duos iubetur adferre, duorum populorum significatur adsumptio; quod teneros et bonos, dociles et innocentes et scripturae sunt He
Abbreviated transcription (Latin):
et aquila trãstulerit
armatos uolimuen
hebreñ replico quod
quosdã uocat et ip̃os
caracteres solicitus
actendes scriptũ re¬

Expanded text:
et Aquila transtulerit carmatos\'. uolumen Hebraeum replico, quod quosdam uocat, et ipsos characteres sollicitus adtendens scriptum re
Abbreviated transcription (Latin):
pelles q̃ enis brachia
circũdate sũt pc̃ta lutri¬
in extensione maniũ
cruci secum parit̾ affi¬
xit quod ysaac querit
ad iacob c̾ur tã cito ue¬
uerit admirat᷑ celerem
credenciũ fidem. quod
cibi delectabiles offerñ¬
tur hostia placens deo
salus ẽ pcc̃orũ post esun
sequit᷑ uñdictõ et eius

Expanded text:
lles, quae eius brachiis circumdatae sunt, peccata utriin extensione manuum cruci secum pariter adfixit. quod Isaac quaerit ab Iacob, cur tam cito uenerit, admiratur uelocem credentium fidem; quod cibi delectabiles offeruntur, hostia placens deo salus est peccatorum. post esum sequitur benedictio et eius
Abbreviated transcription (Latin):
nã quĩq an miuui¬
tos sonet Et quidẽ
quĩq hoc ẜmone di¬
ci negare nõ possũꝯ
uerni quĩq plutali
li int̾p̾tati sũt sigła¬
ri .Ded nec genera¬
q̃ ligna hebrea dõt
dicitur doi ẽet qmĩta
gu̾atio ẜmone lege¬
retur illorĩe ilnula

Expanded text:
nam quinque, an munitos sonet. Et quidem quinque hoc sermone dici, negare non possumus: verum quinque plurali li interpretati sunt, singulari: sed nec generaquae lingua hebraea DOR dicitur: ut si esset quinta generatio, sermone legeretur illorum AMESA
Abbreviated transcription (Latin):
dus sit s quod sept̃ẽ
uindictas q̃ an cari
tãto tp̃re cucurrerũt
soluat an interfecto
occidens eñ qui unte
fu̾at derelictus adpe¬
mainfestuis fiat coti¬
dians consuetudĩs
qui a incendi donni
discipani. Interfice
cia ueriũ̃. lõgo tp̃re
custodiems adiitã et
tam infelicit᷑ in hac
luce uersaberis ne
quicũq te occiderit be¬
neficiũ prescet occiio
dñ detã mĩłtis liberet
cruciatibus Et scdm
hic nobis pẽsus indet᷑
de eo aũt quod aquila
posut septẽplicit᷑ et
simachus ebdomilida¬
iorũ pr̃orũ ista sẽtẽ¬
cuua gu̾atione ala¬
mech interfectũ cani
Adã quippe genint
camy cann genint
enoch. enoch genint
caman malalehel
cussaleny matussalẽ
genut la mech qui

Expanded text:
em uindictas, quae in Cain tanto tempore cucurrerunt, soluat interfector occidens eum, qui uitae fuerat derelictus ad poemanifestius fiat, cotidianae consuetudinis quia incendi domum dissipaui, interfice cia; uerum longo tempore custodieris ad uitam et tam infeliciter in hac luce uersaberis, ut, quicumque te occiderit, beneficium praestet occiso, dum de tam multis te liberat cruchic nobis sensus videtur. De eo autem quod Aquila posuit, Septempliciter, et Symmachus Hebdomas, sjorum nostrorum ista sententima generatione a Lamech interfectum Cain. Adam quippe genuit Cain, Cain genuit Henoch, Henoch genuit genuit Malalehel, thusalem, Mathusalem genuit Lamech, qui
Abbreviated transcription (Latin):
anirã genint a arõ
aaron temint eleasar
eleazar genint finees
Saach cũ pr̃e suo lem
ingressus ẽ egiptum
Rursus eleazar cum
pr̃e suo aaron egressꝰ
est egiptũ Acaath us
ad eleazar cõputãtur
gu̾ationes quatuor li¬
cet quidã uelint ab
amrain incipe et ad
finees ut nos eleaza¬
u̾o. uolius disparem
minierũ ostẽde quõdo
scd̾m exodñ qͥnta gn̾a¬
tione egressi sũt filii

Expanded text:
aron, Aaron genuit Eleazar, Eleazar genuit Finees. Caath cum patre suo Levi ingressus est Aegyptum. Rursum Eleazar cum patre suo Aaron egressus est de Aegypto. A Caath usque ad Eleazar computantur generationes quatuor: licet quidam velint ab Amram incipere et ad Finees, ut nos in Eleazavero volueris disparem numerum ostendere, quomodo secundum Exodum quinta generatione egressi s
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽ atq pctin ĩ sep¬
tuma ꝓgeme sabbati¬
zasse qñ enoch raptus
est et nõ inuemebat᷑
an adnẽtu xp̃i mortis
atq pcti aculeũ esse
confractum ponã et
aliã oppimonẽ mequid
wbidear p̾tergressus.
Qudã septimũ ãmum
reĩssionis et qm̃qua¬
gesimiũ iubilei et
quadringẽtefimũ no¬
nagesiiũ quod no¬
lũt intelligi septua¬
gesies septies młtis
modis Interp̾tantur
asserẽtes obhãc cãm
quĩquagesi et qui¬
gentesmri mu sacra¬
te in ennãgelio posi¬
tum debitorẽ et quin¬
quagesimũ psalmũ
penitẽtie qui septe
conficitur septĩanis
et in pͥncipnũ ogdo¬
adis erĩĩpit uerum
ne longis ẜmo ꝓce¬
dat hucusq suꝑ hoc
locutũ me esse suffi¬
ciat qr et exhis que
repersimus iugẽtem
tibi disputatioĩs si¬
nã poteris ip̃e confi¬
cere sciens origenem
Cur deus loqͥt᷑ ad a¬
pgeme filn ifrael

Expanded text:
mortem atque peccatum in septima progenie sabbatizasse, quando Enoch raptus est et non inueniebatuin aduentu Christi mortis atque peccati aculeum esse confractum. Ponam et aliam opinionem, ne quid uidear\' praetergressus. quidam septimum annum remissionis et quinquagesimum iobelei et quadringentesimum nonagesimum, quod uolunt intellegi \'septuagies septies\', multis modis interpretantur adserentes ob hanc causam quinquagesimi et quingentesimi numeri sacrate in euangelio positum debitorem et quinquagesimum psalmum paenitentiae, qui septem conficitur septimanis et in principium ogdoadis erumpit. uerum ne longius sermo procedat, hucusque super hoc locutum esse sufficiat, quia et ex his, quae respersimus, ingentem tibi disputationis siluam poteris ipse conficere sciens Origenem Cur deus loquitur ad Aprogenie filii Israhel
Abbreviated transcription (Latin):
hoc u̾o problenina
cũ legissem cepi metũ
tacitus estuare et enes¬
tigio genesim exodñ¬
q ꝑcurrens repperi
loca in quib scripta
sũt q̃ uidẽtur facere
questionẽ ac primo
estimiabã spñalib
spũalia cõparando
iudissolubilia ẽẽ si

Expanded text:
Hoc uero problema cum legissem, coepi mecum tacitus aestuare et e uestigio Genesim Exodumque percurrens repperi loca, in quibus scripta sunt, quae uidentur facere quaestionem. ac primo aestimabam spiritalibus spiritalia conparans i
Abbreviated transcription (Latin):
sua nõ eoscẽ cruciatꝰ
paciet᷑ in morte quos
est passus iii uita ita
ita et lamech pccm
idest tocius mũdi atq
sãgiũs qui effusus
qui tollit pc̃ca mũdi
qui launt a mictũ fum
in sangine une et tor¬
cular calcaĩt solus et
qui de edom ad celmin
rubicũdus ascẽdẽs et
clamãtib angłis mi¬
raculũ prebuit elena¬
te portas pͥncipes ur̃as
et introibit rex głie¬

Expanded text:
sua, non eosdem cruciatus patietur in morte, quos est passus in vita sua; ita et Lamech peccatum, id est, totius mundi atque sanguinis, qui effusus qui tollit peccata mundi , qui lavit amictum suum in sanguine uvae , et torcular calcavit solus ; qui de Edom ad coelum rubicundus ascendens , clamantibus angelis miraculum praebuit: Elevate portas principes vestras, et introibit rex g
Abbreviated transcription (Latin):
et inuenẽ in liuore
nĩo quĩ sepcies indi¬
cabit᷑ decami lameth
añt septuagesies.
sepcies. hec quidẽ de
caun quod in septr̃a
gu̾atione interfecto
sit Et iuxta aliam
edicionẽ penã sius sce¬
leribus dederit nichil
obscuri arbitror remã¬
sisse. Nũt illud quod
nõ int̾rogan̾as du
aliud agunꝰ irrepsit

Expanded text:
in liuore meo, quoniam septies uindicabitur de Cain, de Lamech autem septuagies septies. et quidem de Cain, quod in septima generatione interfectus sit et iuxta aliam expositionem poenam sui sceleris dederit, nihil obscuri arbitror remansisse. Nunc illud, quod non interrogaueras, dum aliud agimus, inrepsit:
Abbreviated transcription (Latin):
rox iacob manus aũt
lige̾t minorẽ ẽẽ filiũ
qui ad bñdictonẽ frĩs
pieceptor astiterat. Qm̃i
eo quid significaret
in figura adm̃gere
ypoliti martiris u̾ba
tus sit sed ꝙ possit oc¬
casionẽ prebere lectori
ad intelligẽciã lacio¬
rem ysaac portat yma¬
ginẽ dei pris rebeca
poprili et diaboli. Iacob
se isa ac cõsumationẽ
orbis ostẽdit oculos
caligasse fidẽ perisse
demũdo et religionis¬
neglectũ ẽẽ sĩgficat.
ꝙ filius maior nocat᷑
acceptio legis ẽ indõꝵ.
quod escas eius acque
capturã diligit p̃r hoĩes
fũt ab errore salnati quos
ꝑ doctrinã nstus quisq
uenat᷑ Sermo dei bñdic¬
tiomns ẽ repromissio et
spes regni futuri in
regnaturi et ueruiii
sabbatũ celebreturii ke¬

Expanded text:
ox Iacob, manus autem ox Iacob, manus autem ligeret minorem esse filium, qui ad benedictionem fratris praereptor astiterat. 16. Heo quid significaret in figura, adjungere, Hippolyti martyris verba tus sit, sed quod possit occasionem praebere lectori ad intelligengentiam latiorem: \'Isaac portat imaginem dei patris, Rebecca prioris et diaboli, Iacob se Isaac consummationem orbis ostendit; oculos illius caligasse fidem perisse de mundo et religionisneglectum esse significat. quod filius maior uocatur, acceptio legis est Iudaeorum; quod escas eius atque capturam diligit pater, homines sunt ab errore saluati, quos per doctrinam iustus quisque uenatur. sermo dei benedictionis est repromissio et spes regni futuri, in regnaturi sunt et uerum sabbatum celebraturi. Re
Abbreviated transcription (Latin):
helizens quo qͥ dup¬
plici głificatus ẽ spũ
cuiꝯ ossa nitã exaĩo
cadaneri reddiderũt
cũ simanutis ad eñ
ueĩsset in moutẽ et ad
pedes onis flebilit̾ cor¬
ruisset giezi ꝓhibẽte
ne fagẽt anz dimincte
eam qr aĩa enis ĩ ama¬
ritudine est. et dr̃s
abscõdit ame et non
ra sunt ꝙͣuit exẽplis
debeamus doce sactos
uiros et deo caros ea
tuũ modo scisse q eis
a dño renelata sut
nelata nõ fuerũt set
ad sigulas uisiones
zachariã atq damelẽ
int̾rogare ãgelũ et
supplicit dep̾cari ut ex¬
ponat sibi q̃ sunt illa
q uideant unde non
mirũ est et ysaat in
sua maxĩe utilitate
nescisse quid face̾t cũ
magis eo ip̃e erraret
quo filiũ sãgumnarie
deditũ noluptati eñ
qui postea fratrẽ posset
occideras p̾t̾misso illo
qui inuocent̾ hĩtabat
donu nellet efferre et
magis suã ꝙͣ dei fat̾e
uolũtatẽ Ego pnto di¬
mne dispensationis
fuisse. ut oculis cecaret᷑
et cũ ip̃e dic̾et nox qͥd¬

Expanded text:
Elisaeus quoque qui duplici glorificatus est Spiritu, cujus ossa vitam exanimi cadaveri reddiderunt : cum Sunamitis ad eum venisset in montem, et ad pedes ejus flebiliter corruisset, Giezi prohibente ne faceret, ait: « Dimitte eam, quia anima ejus in amaritudine est, et Dominus abscondit a me, et non ra sunt quam ut exemplis debeamus docere, sanctos viros et Deo caros, ea tantummodo scisse, quae eis a Domino revelata sunt: velata non fuerint: et ad singulas visiones Zachariam atque Danielem interrogare angelum, et suppliciter deprecari, ut exponat sibi quae sint illa quae videant. Unde non mirum est, et Isaac in suam maxime utilitatem nescisse quid faceret, cum magis eo tempore erraret, quo filium sanguinariae deditum voluptati, et eum, qui postea fratrem posset occidere, I praetermisso illo, qui innocenter habitabat domum, uellet efferre et suam magis quam dei facere uoluntatem. ergo puto diuinae dispensationis fuisse, ut oculis caecaretur et, cum ipse diceret: uox u
Abbreviated transcription (Latin):
cõtũeliose rũdit. Nes¬
cionũquid castos frĩs
mer sum Quã obrem
aualedictione dãpna¬
tus.nt gemẽs et tre
adño nõpossit ignos¬
Maior est cansa mea
plus peccam ꝙͣ ut me¬
rear absolui. Occe eicis
me hodie a facie terre
et a facis tua abscõdar
et ero gemens et tre¬
quent suꝑ t̾rã et erit
oĩs qui iunẽiet me
occidet me. Sicior in
quit a conspectu tuo et
consc̃ĩa sceleris lucem
ip̃am ferre nõ sustinẽs
abscondor ut latiteni
uerit me occidet me.
dũ extremore corporis
et furiate mẽtis agi¬
tatu eũ ẽẽ in telluit
qui meat᷑ Int̾fici ue¬
rum deus nolẽs enin
cõpendiose mortis fim¬
ri cruciatu nec tradẽs
pene qua ᷝ ip̃e dãpna¬
nerat ait nõ sitidest¬

Expanded text:
tumeliose responderat: nescio: numquid custos fratris mei sum? quam ob rem maledictione damnatus, ut gemens et trema domino non posset ignosmaior causa mea, :pluspeccaui, quamutmerear absolui\' —. ecce eicis me hodie a facie terrae et a facie tua abscondar et ero gemens et tremens super terram; et erit: omnis, qui inuenerit me, occidet me. \'eicior,\' quit, \'a conspectu tuo et conscientia sceleris lucem ipsam ferre non sustinens abscondar, ut latitem, nerit me, occidet me, dum ex tremore corporis et furiatae mentis agitatu eum esse intellegit, qui mereatur interfici\'. uerum deus nolens eum conpendio mortis finire cruciatus nec tradens poenae, qua se ipse damnauerat, ait: non si
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e locutus est ad a¬
brahã scieudoscies qr
ꝑegrinũ erit semẽ
tuũ in t̾ra non fua
et in ẜuitutẽ redigẽt
eos et affligẽt et hm̃i¬
drigentis postea moy¬
ses scribit in exodo.
Et factũ est post ccct
elem quasi lactãtẽ
et tenerũ portat in
ferme et amplins
reꝑiat᷑ amorũ et ri¬
diculum sis tam grã¬
dem imuenẽ matris
cedisse ceriicib Roboã
et reguaĩt in ihrłm
ãnis sexdecim cũ uti¬
ũ gu̾are nequinerit
dũ hec et młta humis¬
modi solicitus uolu̾e¬
mecũ aꝑunt michi os¬
tium qui h clanẽ dd̃
et introduxit ĩ cubicu¬
lũ suũ posuit q ĩ fora¬
mĩe petre ut post sp̃m¬

Expanded text:
utus sit ad Abram: Sciendo scies quoniam peregrinum erit semen tuum in terra non sua, et in servitutem redigent eos, et affligent et humidringentos annos; postea Moyses scribit in Exodo: Et factum est post quadrielem quasi lactantem et tenerum portat in ferme et amplius repperiatur annorum et ridiculum sit tam grandem iuuenem matris sedisse cornicibus; Roboam et regnauit in Hierusalem annis sedecim, cum utium generare non quiuerit. Dum haec et multa istiusmodi mecum sollicitus uoluerem, aperuit mihi ostium, qui habet clauem Dauid, et introduxit me in cubiculum suum posuitque in foramine petrae, ut post sp
Abbreviated transcription (Latin):
lose egerit dicẽs t̾ran¬
seamus an cãpũ Quar¬
tum ꝙ int̾fecerit qũ¬
tũ quod procacit̾ ne¬
ganerit nescio nũquit
custos fr̃ĩs mei sumi
dextũ ꝙ se ip̃m dãpna¬
uerit maior culpa
mĩa est ꝙ ut diunctar
deptinmũ qr nec daup¬
natus egerit peĩtẽciã
scd̾m munitas et eze¬
chiã reg̃e auda qui qu¬
mmmẽtẽ mortẽ lacrĩs
distulerũt et dicũt illũ
aclemẽtissimo deo ideo
usque ad septe gn̾atio¬
nes fuisse dilatũ nt sal¬
tem malis ip̃is et lõ¬
ge ante merore cõpul¬
sus penitenciã ageret
ut meret᷑ absolin nõ¬
nulli septenariũ nu¬
merũ plenũ et ꝑfectũ
interp̾tãt᷑ demłtis scrip¬
turarũ locis testĩoma
cõtraheutes et hñc ẽẽ
mus ꝙ qui interfecerit
cann abingenti enin
et omĩa smpplicia tran¬
seũte liberet penasũt
añt qui et de enuãge¬
lio auterrogationẽ ue

Expanded text:
lose egerit dicens: transeamus in campum; quartum, quod interfecerit; quintum, quod procaciter negauerit: nescio; numquid custos fratris mei sum? sextum, quod se ipse damnauerit: maior culpa mea est, quam ut dimittar; septimum, quod nec damnatus egerit paenitentiam secundum Nineuitas et Ezechiam regem Iudae, qui inminentem mortem lacrimis distulerunt. et dicunt illum a clementusque ad septimam generationem fuisse delatum, ut saltem malis ipsis et longaevitatis moerore compulsus poenitentiam ageret, ut mereretur absolvi. Nonnulli septenarium numerum plenum et perfectum interpretantur, de multis Scripturarum locis testimonia contrahentes, et hunc esse mus, quia qui interfecerit Cain, ab ingenti eum, et omnia supplicia transeunte, liberaret poena. Sunt autem qui et de Evangelio interr
Abbreviated transcription (Latin):
plura disserint ut fi
ip̃e iuuenire nichil
possem de enus eñ foi¬
talus mutuacer ut
ccerius loquardidimi
librũ habeo ꝙ trãsla¬
tũ tibi cupio dedicare
ne me estues tancũ¬
modo dormitare que
lectõnẽ siue stilo sonp¬
nũ putas. Autel atis
et festiatõnuis pariter
et auorarum festina¬
tionis q ad unã lu¬
cubratũcula dictare
dierũ tarditatis qr
alio opere detentus
non statim ad int̾ro¬
gata rescripsi quid
sibi uult ꝙĩ genesi
scriptũ est onuis qui
occiderit. cabu septẽ
uiudictas ex soluet. An¬
teꝙͣ de questaone dicaꝰ
rectũ iudet᷑ ut edicio¬
cũ ip̃o hebranco digera¬
mus quo faciliꝰ scrip¬
cura possit incelligi
uaio. merlo adonay
iocheu. cholorec. caliu
sabochamii. ioccamo.
Aquila et dixit ei doꝰ
ꝓpt̾ea omuis qui occide¬

Expanded text:
plura disseruit, ut, si plura disseruit, ut, si ipse inuenire nihil possem, de eius tamen fontibus mutuarem. et ut uerius loquar, Didymi manibus habeo, quem translatum tibi cupio dedicare, ne me aestimes tantummodo dormitare, qui lectionem sine stilo somnum putas. antelatis iet festinationis pariter et morarum: festinationis, quia ad unam lucubratiunculam dictare dierum; tarditatis, quia alio opere detentus non statim ad interrogata rescripsi. Quid sibi uult, quod in Genesi scriptum est: omnis, qui occiderit Cain, septem uindictas exsoluet? Antequam de quaestione dicamus, rectum uidetur, ut editiocum ipso Hebraico digeramus, quo facilius sensus scripturae possit intellegi: uaiomer lo adonai lochen chol orec cain sobathaim ioccamo; Aquila: et dixit ei dominus: propterea omnis, qui occide
Abbreviated transcription (Latin):
epłam tue sc̃titatis acce¬
pi confestim accitorno¬
tario ut exciꝑet iupe¬
rain quo adoffientin
p̾parato quod eram no¬
ce prompturus ante
micho cogitatõne pĩne¬
bam interii iam et ego
lingnã et ille articulũ
monebamꝰ cũ subito
hebreꝰ internemt de¬
ferens nõ panca uo¬
lumĩa q̃ desmnagoga
quasi lectirus accepe¬
rat et illico. hs̃ ĩquit
quod postulau̾as. Me¬
q dubĩ et quid fad̾e
nescientẽ. Ita festums
termissis ad scribendũ
dẽ. usq ad pñs facio
resfonsionẽ ad ea desi¬
derans q̃ singula mag¬
norũ uoluenũ ꝓlixi¬
sis nõ qno nõ potue¬
run et iadillas aliquid
respõdẽised ab eloquẽ¬
no latio ẜmone suit
edite et si noua uolu¬
erĩꝰ afferressit lacius
disputandũ certe ex¬
pecto quid placeat.
utrum ne epłari bre¬
intate sentencias tibi
uelis digeri aut sui¬
gulorũ libros conficii
Nain et origenes in
quarto panli adroma
magnifice disputait
et demũdis atq ĩmui¬
dis aĩalib anlentico

Expanded text:
olam tuae Sanctitatis accepi, confestim accito notario, ut exciperet imperavi: quo ad officium praeparato, quod eram voce prompturus, ante mihi cogitatione pingebam. Interim jam et ego linguam, et ille articulum movebamus, cum subito Hebraeus intervenit, deferens non pauca volumina, quae de Synagoga quasi lecturus acceperat. Et illico habes, inquit, quod postulaveras: meque dubium, et quid facerem nescientem, ita festinus termissis ad scribendum dem usque ad praesens facio. responsionem ad ea desiderans, quae singula magnorum voluminum prolixisis, non quo non potuerim et ad illas aliquid respondere, sed quod ab eloquenno, Latino sermone sint editae et, si noua uoluerimus adferre, sit latius disputandum. certe expecto, quid placeat: utrumne epistolari breuitate sententias tibi uelis digeri aut singulorum libros confici. nam et Origenes in quarto Pauli ad Romamagnifice disputauit et de mundis atque inmundis animalibus in Leuitico
Abbreviated transcription (Latin):
solũ pecumã sed te ip̃m xp̃o
deo rõnabile obsequiũ tum
et inuteris filiũ hõis qui nõ
neit amĩscrari sed mm̃istrare
et ꝙ prĩarcha alienis hoc
discipulis et seruis mõr exibu¬
it et dñs corm̃ pro corio oĩa
q̃ homo possidet. dare potest
pro aĩa sua. wed tãge ĩ quit
diabolus carnes ens inisi ĩ
faciẽ bñdixerit tibi scit hostis
antiquus magis ꝯtinẽcie
ꝙͣ mĩmorũ ẽẽ certamẽ faci¬
le abicitur ꝙ heret extrince¬
cus intestimim bellũ ꝑiculo¬
siis ẽ cõm̃cta disglutinamꝰ
unita dissicunꝰ zachens di¬
nes erat appłi panꝑes reddi¬
dit ille quadruplũ ꝙ rapue¬
rat diuisitq panꝑibus me¬
dietãtẽ sb̃stãcie q̃ remãfiat
duscepit xp̃m hospitẽ salꝯ
ꝑnulus erat et appłice pro¬
ceritati se nõ pot̾at coexten¬
dere aõ fint In duodecim
nuimero appłorũ. Appłi ꝙͣtumi

Expanded text:
solum pecuniam, sed teipsum Christo solum pecuniam, sed teipsum Christo deo, rationabile obsequium tuum, et imiteris filium hominis, qui non uenit ministrari, sed ministrare et, quod patriarcha alienis, hoc discipulis et seruis magister exhibuit et dominus. corium pro corio et omnia, quae homo possidet, dare potest pro anima sua. sed tange, inquit diabolus, carnes eius, nisi in faciem benedixerit tibi. scit hostis antiquus maius continentiae quam nummorum esse certamen. facile abicitur, quod haeret extrinsecus; intestinum bellum periculosius est. coniuncta disglutinamus, unita dissicimus. Zacheus diues erat, apostoli pauperes. reddidit ille quadruplum, quod rapuerat, diuisitque pauperibus medietatem substantiae, quae remanserat; suscepit Christum hospitem, salus ulus erat, et apostolicae proceritati se non poterat extendere, non fuit in duodecim numero Apostolorum. Apostoli
Abbreviated transcription (Latin):
primꝰ int̾ monachos ĩ prĩa
mbe pumiũ sequeris prĩarchã
loth ꝙ interpretatur declinãs
cãpestria eligat et iuxta
pitagorẽ kãm facilia ma¬
gis et sinistra et perituna sec¬
tetur. Tu in ardins et sayo¬
sis cũ sacria tibi anonumẽtũ
para ut iuxta sit cĩtas lic¬
terarũ deletis q̃ gigãtibus
filus enachs hẽditãte tua
gandiu et risus excipiat di¬
nes erat abrahã anro argẽto
peccore possessione uestibus
tãtãq habebat familiã ut
ad subitos nũcios qnuembꝰ
electis armare posset excerci¬
tum et quatuor reges ques
quinqz ieges fugerãt indã
consecutus octideret, et tñ
post tam crebro hospitalita¬
tis officio dñ nõ refutat
hoĩes susciꝑe merint dẽĩĩlõ
senus et ancillulis imꝑanit
minuit sed quasi reꝑta preda
cũ sarra sua hũanitati solus
prandẽtibus et sarre mambꝰ
coctos cibos ieninaturus aꝑo¬
fuit hec moneo frater carissie
pietate qua te diligo. ut nõ

Expanded text:
primus inter monachos in prima primus inter monachos in prima urbe primum sequeris patriarcham. Loth, quod interpretatur \'declinans\', campestria eligat et iuxta Pythagorae litteram facilia magis et sinistra ac peritura sectetur; tu in arduis et saxosis cum Sarra tibi monumentum para, ut iuxta sit ciuitas litterarum deletisque gigantibus filiis Enac hereditatem tuam gaudium et risus excipiat. diues erat Abraham auro, argento, pecore, possessione, uestibus tantamque habebat familiam, ut ad subitos nuntios iuuenibus electis armare posset exercitum et quaquinque reges fugerant, in Dan consecutus occideret; et tamen post tam crebra hospitalitatis officia, dum non refutat homines, suscipere meruit Deum. Non servis, et ancillulis imperabaminuit; sed quasi reperta praeda, cum Sara sua humanitati solus prandentibus, et Sarae manibus coctos cibos jejunaturus apposuit. 12. Haec moneo, frater carissime, pietate qua te diligo; ut non
Abbreviated transcription (Latin):
tanti elapsus fuerit emain¬
bus noli protinq desꝑare. E¬
gred̾e ĩplateas admra filios
ĩhrlm reperies eñ cubantẽ
⁊ meridie lassum ebrimii
noctis rore madefactũ inter
greges sodalm̃ in aromãtũ
narietatibus inter poma ꝑa¬
disi ibi ei demamillas tuas
suggat de erudito pectore et
requiescat inter medios
puer qui bntiro et melle sa¬
gniatur qui inter caseatos
mictritus est mõtes cito cies¬
cit in iuenẽ nelocit̾ ĩter
hostes spoliatur mature pre¬
datur damascũ et reg̃ẽ ui¬
cit assirm̃ Andio te senodo¬
chiũ inportu fecisse ioma
et migã de arbore abiaham
in ansamo plantasse lictore
quasi eneas noua castia
metaris et suꝑ midã tiberis
nbi ille cogente quõdãpe¬
mina ciustis fatalibꝰ et qͣ¬
dras patulis nõ pepercit tu
uiculũ nr̃m idẽ donũ paĩs
edificas et dinturnã famen
repẽtina saturitate cõpensas
Euge nr̃a micia trãsgre¬
deus statũ sũmũ tenes de
radice pernens ad cacumẽ

Expanded text:
tanti elapsus fuerit e manitanti elapsus fuerit e manibus, noli protinus desperare. Egredere in plateas, adjura filias Jerusalem , reperies eum cubantem in meridie, lassum, ebrium, noctis rore madefactum, inter greges sodalium, in aromatum uarietatibus, inter poma paradisi. ibi ei da mamillas tuas, sugat de erudito pectore et requiescat inter medios puer, qui butyro et melle saginatur, qui inter caseatos nutritus est montes, cito crescit in iuuenem, uelociter in te hostes spoliat, mature praedatur Damascum et regem uincit Assyrium. Audio te xenodochium in portu fecisse Romano et uirgam de arbore Abraham in Ausonio plantasse litore. quasi Aeneas noua castra metaris et super undam Thybridis, ubi ille cogente quondam penuria crustis fatalibus et quadris patulis non pepercit, tu uiculum nostrum, id est domum panis, aedificas et diuturnam famem repentina saturitate conpensas.. euge, noster, initia transgredens; statim summum tenes; de radice peruenis ad cacumen;
Abbreviated transcription (Latin):
re in prefaciucula dice̾tur
rismius, Memisse te puto er¬
roris ⁊ mutin qñ om̃e athe¬
nenm scolasticorũ nocibus
consonabat sat scito si sat bene,
felices inquit fabius ẽẽnt ar¬
tes si deillis soli artiffices indi¬
carent poetã nõ potest nosse
insi qui nersũ potest instru̾e
Philozophos aĩo intelligit
nisi qui sit dogiatũ narieta
tes, maii fca et oculis pate¬
cia magis probãt artifices
nr̃a ꝙͣ dura sit neccessitas
huic potest aĩauert̾e ꝙ nulgi
stãdumi ẽ indicio et ille ĩ tur¬
ba metuendus ꝙ̃ cũ inderis
solũ despicias. hec p̾teriẽs te¬
tigi ut eruditus cõtẽtꝰ auri¬
bus nõ magnopere cures qͥd
imperitoiũ de ingemo tuo
ribus sonet hic lictuus ex¬
citet aĩam tũã. loc amori
firribũdus quere ĩ lectulo tu¬
o quid desiderat aĩa tua et
loquere cõfidẽt. Eto dormio
et cor meũ ingillat. Cũq
ĩ ueueris eñ et tenueris nõ
dĩctas Et si pancilulũ dormic¬

Expanded text:
re in praefatiuncula diceretur, re in praefatiuncula diceretur, risimus. meminisse te puto erroris mutui, quando omne Athenaeum scholasticorum uocibus consonabat: sat cito, si sat bene. felices, inquit Fabius, essent artes, si de illis soli artifices iudicarent. poetam non potest nosse, nisi qui uersum potest struere; philosophos non intellegit, nisi qui scit dogmatutes. Manufacta et oculis patientia, magis probant artifices. Nostra quam dura sit necessitas, hinc potes animadvertere, quod vulgi standum est judicio, et ille in turba metuendus, quem cum videris solum, despicias. Hoc praeteriens tetigi, ut eruditis contentus auribus, non magnopere cures, quid imperitorum de ingenio tuo ribus sonet. Hic lituus excitet animam tuam: hoc amore furibundus, quaere in lectulo tuo quem desiderat anima tua , et loquere confidenter: « Ego dormio, et cor meum vigilat, . Cumque inveneris eum et tenueris, ne dimittas. Et si pauxillulum dormi
Abbreviated transcription (Latin):
gemina młtis emit᷑ marga¬
ritis Smantẽ ad amaneris
captinã muliẽre idest sapĩa
secularẽ et enis pulcritudĩe
captus fueris decalua eam
et illecebras cr̃mũ atq orna¬
menta nertorũ cũ remotis
ungnibus seca lana eã pro¬
phetali intro et tñt requies¬
cens cũ illa dicitodinistra
enis sub capite ño et dext̾a
illius amplexabitur in et
multos tibi fetus captina
dabit et demoabitide efficiet᷑
israelites xp̃ns scificatio est¬
sine qua nemo uidebit faciẽ
dei xpns redẽpt̃o idest redẽptor
proclamare pare m̃a dñs q dẽ¬
cio te dĩnis arde doctrĩs nec te¬
meritate quorũdã docere q̃d
nescias s añ dicere qd docturꝰ
appłos sapĩt nõ coturnatam
affectas eloquẽtiã nec muore
puerorũ argutas sẽtẽciolas ĩ
cdansulis strins. Eito cingens
spuma dilabitur et ꝙ̃ns grã¬
dis timor cõtrarius sanitatĩe
Scitum ẽ illud catonis sat sci¬
to si sat bene ꝙ nos quondã
adolescentuli cũ aꝑfecto orato¬

Expanded text:
emitur margaritis. sin autem adamaueris captiuam mulierem, id est sapientiam saecularem, et eius pulchritudine captus fueris, decalua eam et inlecebras crinium atque ornamenta uerborum cum emortuis unguibus seca. laua eam prophetali nitro et tunc requiescens cum illa dicito: sinistra eius sub capite meo et dextera illius amplexabitur me multos tibi fetus captiua dabit ac de Moabitide efficietur Israhelitis. Christus sanctificatio estsine qua nemo uidebit faciem dei, Christus redemptio, idem redemptor proclamare: pars mea dominus. Sentio te diuinis ardere doctrinis nec temeritate quorundam docere, quod nescias, sed ante discere, quod docturus os sapiunt. non coturnatam affectas eloquentiam nec more puerorum argutas sententiolas in clausulis struis. cito turgens spuma dilabitur et quamuis grandis tumor contrarius sanitati est. scitum est illud Catonis: sat cito, si sat bene, quod nos quondam adulescentuli, cum a praefecto orato
Abbreviated transcription (Latin):
uende nõ partem substãcie
ne timor penurie infidelita¬
tis octasio sit et cũ auama
et saphiras pereas sed uniuer¬
sa q̃ possides Erũq uendideris
da panꝑibus nõ locupletibꝰ
nõ suꝑbis da quo neccessitas
sustẽtetur nõ quo angeantur
opes. Eũq legeris illud appłi
bom trutmãtios nõ alligab
et dignus ẽ oꝑarins merce¬
de sua et qui altario minis¬
trant dealtario participãtur
mare patenas et phafides
aues lentis naporibus discoqui
nbi argenti pondus fernẽtes bn¬
ricos mannos comatules pue¬
ros preciosas nestes picta tape¬
cia nbi dicior est largitore cun
largiendñ ẽ pars saculegii ẽ
iem panperũ daie nõ panꝑibꝰ
et tñ nõ est satis perfecto et con¬
sinnato inro opes cõtẽpnere
peccuã dissipare et proicere
ꝙ ĩ momiẽto et perdi et inueni¬
ri potest/ fecit hoc socrates the¬
banus fecit anchistentes fecer̃t
plurum quos inciosissimos
Tibi nõ sufficit opes cõtẽpue
et uirtutu comes ẽ xp̃m scimꝰ¬

Expanded text:
ende, non partem substantiae, ne timor penuriae infidelitatis occasio sit, et cum Anania et Sapphira pereas; sed 399 universa quae possides. Cumque vendideris, da pauperibus, non locupletibus, non superbis. Da quo necessitas sustentetur, non quo augeantur opes. Cumque legeris illud Apostoli: « Bovi trituranti os non alligabis: Et, Dignus est operarius mercede sua » : Et, « Qui altario ministrant, de altario participantur » mare patinas et Phasides aues lentis uaporibus discoqui, ubi argenti pondus, feruentes mannos, comatulos pueros, pretiosas uestes, picta tapetia, ubi ditior est largitore, cui largiendum est, pars sacrilegii est rem pauperum dare non pauperibus. et tamen non est satis perfecto et consummato uiro opes contemnere, pecuniam dissipare et proicere, quod in momento et perdi et inueniri potest. fecit hoc Crates Thebanus, fecit Antisthenes, fecerunt plurimi, quos nitiosissimos tibi non sufficit opes contemnereet uirtutum comes est. C
Abbreviated transcription (Latin):
nachorũ ut nec ceptu
opus deserere necsupra
uires ferre ualeamus. unde
qi pene nb̃ illud de emnãge¬
lio contigit ut futine trr¬
ris nõ añ cõparemus ni¬
pẽsas conpulsi siuiꝰ fiẽm
pauli manũ ad prĩam
mict̾e̾ ut se mirutas pllu¬
las que barbarorũ effugert
manus et parẽtũ cõninũ¬
cuieres nend̾e̾t ne ceptũ stõꝵ¬

Expanded text:
nachorum, ut nec coeptufu nachorum, ut nec coeptufu opus deserere nec supra uires ferre ualeamus. unde, quia paene nobis illud de euangelio contigit, ut futurae turris non ante conputaremus inpensas, conpulsi sumus fratrem Paulinianum ad patriam mittere, ut semirutas uillulas, quae barbarorum effugerunt manus, etparentumcommuniumcineresuenderet, ne coeptum s
Abbreviated transcription (Latin):
portabantur et ã equale so¬
lum molestins transcende¬
bant quibus cerica nestis
oneu erat et solis calor ĩ¬
cendiũ mĩc sordidate et lu¬
gubres et sin oꝑatione for¬
micule nel lucernas cõcimiãt
uel succẽdũt focũ pammẽta
nertũt mñdant legumina
olerũ fasciculos inferuẽtem
ollã deiciũt apponũt mẽsas
calices porrigũt effuudñt
cibos huc illuc q disciraũt
Et certe magiis irgmũ
chorꝰ cũ illis hĩtat nõ hu¬
iuscemodi am̃istena alus In¬
ꝑare nõ poterãt sed uolunt
unici ab his labore corporũ
quas ip̃e superãt uirtute
amini hec dico nõ quo de
ardore mẽtis tue. quidquã
dubĩtẽ s quo currẽtem Ini¬
pellã et acriter dimicati fer¬
nor̃e fernori angẽã. Nos ĩ
ista prouincia edificato mo¬
nasterio et diuersorio ꝓpter
extructo ne forte et modo
Ioseph cũ maria bethleem
ueniens nõ inueĩãt hospi¬
ciũ. Tãtis deto orbe cõflue¬
tibus turbis obrnmũ ꝯuo¬

Expanded text:
portabantur, et inaequale soportabantur, et inaequale solum molestius transcendebant; quibus serica vestis oneri erat, et solis calor incendium, nunc sordidatae et lugubres, et sui comparatione forticulae, vel lucernas concinnant, vel succendunt focum, pavimenta verrunt, mundant legumina, olerum fasciculos in ferventem ollam dejiciunt, apponunt mensas, calices porrigunt, effundunt cibos, huc illucque discurrunt. Et certe magnus virginum chorus cum illis habitat. num huiusce modi ministeria aliis imperare non poterant? sed nolunt uinci ab his labore corporum, quas ipsae superant uirtute animi. haec dico, non quo de ardore mentis tuae quicquam dubitem, sed quo currentem inpellam et acriter dimicanti feruorem fauore augeam. Nos in ista prouincia aedificato monasterio et diuersorio propter extructo, ne forte et modo Ioseph cum Maria Bethlehem ueniens non inueniat hospitium, tantis de toto orbe confluentibus turbis obruimur mo