comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
etiam in bethleem: nascitur. Bechleem quippe. domꝰ panis
int̾pretat᷑. Ip̃e namq est: qui ait. Ego sum panis uiuus: qͥ
te celo descendi. Locus ergo in quo dñs nascit᷑ domus panis
antea uocatus est: qr futursi ꝓfecto erat. ut ille ibi ꝑ materiã
carnis appareret: qui electoꝵ mẽtes int̾na sacietate refic̾et.
Aui nõ in parentũ domo. s inuia nascitur: ut ꝓfecto ostend̾et.¬

Expanded text:
hlehem quippe domus panis interpretatur. Ipse namque est qui ait: Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi . Locus ergo in quo Dominus nascitur, domus panis antea vocatus est, quia futurum profecto erat ut ille ibi per materiam carnis appareret, qui electorum mentes interna satietate reficeret. Qui non in parentum domo, sed in via nascitur, ut profecto
Abbreviated transcription (Latin):
ub̾ aũt necessariũ. Necessarũ dilectissimi nec suꝑfluũ reor. si
ꝓ cõmonitione scã dudũ habita: precedentiũ patrũ ub repetãt᷑
alloqͥa. Et reuera. Quid fastidii qͥd honeris habet ꝓsalutis ꝓfec¬
tu. utilia acdo placita sepe dic̾e ⁊ frequent̾ auctire: Et ideo km̃.
fide ac deuotione solita. religiosi itineris uias. ac i̾ntatis semitas
gͣlientes: magis magisq ercoꝵ deuia. ⁊ diabolica calcate figmẽ¬
ta.
ec enĩ debet fidelis anima. que angłoꝵ consorsia loctio.i.¬
cõcuꝑ iscit: dͥ emonioꝵ lusibus aelectari. neq uero luci ac tene
bris ueritati atq mendatio: turpitudini ⁊ honestati. apd aͥei
seruos ulla potest eẽ cõmunio. sic̃ nos eccłaꝵ doctor instruit
aicens. Que coniuictiox ad belial: Quis aũt consensus templo
da cum dolis: Quicũq cigo credentiũ. uł est templũ dei. uł esse
aesidert sollicite caueat: ne mortua ⁊ uana sectando desinens cẽ

Expanded text:
fluum reor, si pro commonitione sancta dudum habita, praecedentium Patrum vobis repetantur alloquia. Et revera, quid fastidii, quid oneris habet pro salutis profectu utilia, ac Deo placita saepe dicere, frequenter audire? Et ideo, carissimi, fide ac devotione solita religiosi itineris vias, ac veritatis semitas gradientes, magis magisque errorum devia, et diabolica calcate figmenta. Nec enim debet fidelis anima, quae angelorum consortia concupiscit, daemoniorum lusibus bris, veritati atque mendacio, turpitudini et honestati apud Dei servos ulla potest esse communio, sicut nos Ecclesiarum doctor instruit dicens: Quae conventio Christi ad Beliat? Qui autem consensus templo Dei cum idolis ? Quicunque ergo credentium vel est templum Dei, vel esse desiderat, sollicite caveat, ne mortua et vana sectando, desinens esse
Abbreviated transcription (Latin):
aspettũ: ad insanissimas uanitates. consecratos semel des nõ deb
cculos retorquere. Quia ut ait dñs: nemo mittens manũ a ata¬
ticum ⁊ tespiciens recro: aptus est reguo dei. Oñs enĩ arans sinet
respiciat. aut tortuosum ⁊ in utilem faciet sulcum: aut arantius
rouii suoꝵ uestigia uuilnerabit. Ita ⁊ qͥ directo tramite ac spali uo¬
mere uicia mundana ꝑsulcans. incedit ad dĩ regnũ: si afpelũ siui
ad impia ⁊ uana conuerterit. ⁊ iuges suos hoc est corpꝰ. atti auan
uulnerabit.:⁊ optimi itineris ꝑiculosum nimis incuret eripiem.
t no tespcẽ inquit inuanitates. ⁊ insauias falsas. loctio. iii.¬

Expanded text:
aspectum; ad densissimas vanitates consecratos semel non debet oculos retorquere; quia, ut ait Dominus: Nemo mittens manum ad aratrum, et respiciens retro aptus est regno Dei . Omnis enim arans, si retro respiciat. aut tortuosum, aut inutilem faciet sulcum, aut 46 arantum boum suorum vestigia vulnerabit. Ita et qui directo tramite ac spirituali vomere vitia mundana persulcans incedit ad Dei regnum, si aspectum suum ad impia et vana converterit, et juges suos, hoc est corpus atque animam, vulnerabit, et optimi itineris periculosum incurret errorem. Et non respexit, inquit, in vanitates et insanias falsas. Quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
unigenit᷑ iniret᷑. ⁊oeuit ad euam aiabolus. ut uitã nb̃ malis¬
nil auterret uenit aomariã gabrihel ut uita redlentam
aoiari.  scũi hominis grãm: cepit ab homini suꝑati. siuꝑ pis¬
nna supbꝰ. sub sccio captiuus. ⁊ allũ nos caꝑtiuatos tenuit. ꝑ iatĩ
mos sifatos a misit. Erimꝰ adam nb̾ auc̾tor oxtinit culpe. nouessi¬
nouł aami ts auctor eͥecicit gr̃e. Iue de limo plasmarus. aneuoᷤ¬

Expanded text:
Unigenitus uniretur. Venit ad Evam diabolus, ut vitam nobis maligUnigenitus uniretur. Venit ad Evam diabolus, ut vitam nobis malignus auferret; venit aer secundi hominis gratiam coepit ab homine superari: super primum superbus, sub secundo captivus. Per illum nos captivatos tenuit, per istum nos liberatos amisit. Primus Adam nobis auctor exstitit culpae, novissimus Adam nobis auctor exstitit gratiae. Ille de limo plasmatus te
Abbreviated transcription (Latin):
in pͥmo homine. mundũ pecc̃o polluit. ip̃a in sodõ homĩe mũdũ
apec̃co niũdauit. Priuiꝰ homo de t̾ra terrenꝰ. secundꝰ homo. d̾ celo
celestis. Luinũ homunẽ mulier corrupta mẽte decepit: sca̾m ho¬
minẽ. uingo ĩ corrupra uirguutate concepit. In pͥmi hominiꝰ ꝯui¬
ge. nequitia diaboli seductã deprauauit mentem: in sccłi autem
hominis matre. gra dei ⁊ mentẽ integram seruauit ⁊ carnẽ. Mẽti
cõtulit firmissiuiã fidem: carni abstulit om̃mo libitinẽ. Qm̃ igͦ
miserabiliter ꝓ pecc̃o a ampnatꝰ est homo: ideo siune recdo. mira¬
buiter nat est as homo. Attendite sĩs medicinalis gr̃e lineas. al¬
uinars teniguitate monstratas Tunc ad euam angłs malus
aessit. ut ꝑ eam homo quẽ do fecerat. a d̃o separatet᷑: Nluns
aũit ad mariã honꝰ angꝰ uenit.: ut in ea humane nature deul

Expanded text:
in primo homine mundum peccato polluit, ipsa in secundo homine mundum in primo homine mundum peccato polluit, ipsa in secundo homine mundum a peccato mundavit. Primus homo de terra terrenus, secundus homo de coelo coelestis . Primum hominem mulier corrupta mente decepit, secundum hominem virgo incorrupta virginitate concepit. In primi hominis conjuge nequitia diaboli seductam depravavit mentem, in secundi autem hominis matre gratia Dei et mentem integram servavit et carnem: menti contulit firmissimam fidem, carni abstulit omnino libidinem. Quoniam igitur miserabiliter pro peccato damnatus est homo, ideo sine peccato mirabiliter natus est Deus homo. 7. Attendite, fratres, medicinalis gratiae lineas, divina nobis benignitate monstratas. Tunc ad Evam angelus malus accessit, ut per eam homo, quem Deus fecerat, a Deo separaretur; nunc autem ad Mariam bonus angelus venit, ut in ea humanae naturae Deus
Abbreviated transcription (Latin):
te: accepit carnẽ nr̃am cũ mortalitate. Accepit aiam iustam.
ꝑ quã nr̃is animabꝰ iusticiã redderet: carnẽ u̾oꝑꝑta dignauis ẽ
hab̾e mortalẽ. ut scd̾m ipãm moriens mortẽ uinceret. scdm ip̃am
etiã resurg̾et: ꝑ quã nr̃a quoq corꝑa suscitaret. Magnũ mysteciũ
dilectissimi frõ: magnũ diuine dilectionis ind̃icium. Homo dm̃
contẽpnens a deo discessit. ds hominẽ diligẽs: ad homineᷤ uenit.
Dilexit impiũ. ut face̾t iustum: dilex̃ infirmũ. ut fac̾e̾t sanũ. Di¬
lexit ꝑuersum. ut fac̾e̾t rectũ. dilex̃ mortuũ: ut faceret uiuũ.
Et qͥd ampliꝰ dicam: quãdoqͥdẽ d̾s unigenitꝰ. humanã uaturam
tantũ dilexit: ut eam nõ solũ a potestate mali angłi liberaret.
uerũ etiã inse ip̃o. suꝑ om̃s bonos angłos. in patris dext̾a collocares.
N atura eñ: que in pͥmo homine a malo angło captiuata fuerat.
ip̃a ñc inscło homine. suꝑ om̃s bonos angłos regnat. Natura q̃

Expanded text:
te, accepit carnem nostram cum mortalitate; accepit animam justam, per quam nostris animabus justitiam redderet, carnem vero propterea dignatus est habere mortalem, ut secundum ipsam moriens mortem vinceret, secundum ipsam etiam resurgeret, per quam nostra quoque corpora suscitaret. 6. Magnum mysterium, dilectissimi fratres, magnum divinae dilectionis indicium. Homo Deum contemnens a Deo discessit, Deus hominem diligens ad homines venit. Dilexit impium, ut faceret justum; 554 dilexit infirmum, ut faceret sanum; dilexit perversum, ut faceret rectum; dilexit mortuum, ut faceret vivum. Et quid amplius dicam? quandoquidem Deus unigenitus humanam naturam tantum dilexit, ut eam non solum a potestate mali angeli liberaret, verum etiam in seipso super omnes bonos angelos in Patris dextera collocaret. Natura enim quae in primo homine a malo angelo captivata fuerat, ipsa nunc in secundo homine super omnes bonos angelos regnat. Natura quae
Abbreviated transcription (Latin):
titudo maris: fortitudo gentiũ uenerit tͥ. In undatio cameloꝵ
oꝑiet te: dromedarii madian ⁊ epha. Om̃nes de sabba uenient
aurum ⁊ thus defetentes: ⁊ laudẽ dño anuũciantes. Omñe pecꝰ
cedar congregabitur tibi: arietes nabaioth ministrabssnt tibi.
Offeretur suꝑ placabile altare meũ. ⁊ domũ maiestatis mee glifi¬

Expanded text:
ltitudo maris, fortitudo gentium venerit tibi. Inundatio camelorum operiet te, dromedarii Madian et Epha; Omnes de Saba venient, aurum et thus deferentes, et laudem Domino annuntiantes. Omne pecus Cedar congregabitur tibi, arietes Nabajoth ministrabunt tibi, Offerentur super placabili altari meo, et domum majestatis meae gl
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce queadmodũ sibi eonueniũt testes ueritatis: eoce quẽ admodũ
conuincũt filios falsitatis. Sufficiũt uob̾ ista o iudei: an adhuc
ad ur̃am confusionẽ exlege ⁊ ex gente ur̃a. alios introducemus
testes: ut illi testimoniũ ꝑhibeant. cui ꝑdita mente: insultãtes

Expanded text:
Ecce quemadmodum sibi conveniunt testes veritatis, ecce quemadmodum Ecce quemadmodum sibi conveniunt testes veritatis, ecce quemadmodum convincunt filios falsitatis. Sufficiunt vobis ista, o Judaei, an adhuc ad vestram confusionem ex lege et ex gente vestra alios introducemus testes, ut illi testimonium perhibeant cui perdita mente insultantes
Abbreviated transcription (Latin):
D ic ⁊ tu abacuch ꝓpħa: testimoniũ de xͦ. Dñe inquit audiui auditũ
tuũ. ⁊ timui: consideraui oꝑa tua ⁊ expaui. Que oꝑa dei iste mirat᷑
expauit: Nũqͥd fabucã mũdi iste miratus expauit : Absit. S
audi. Aliquid expauit. In medio inquit duũ aĩaliũ: oognesceris.
Sꝑa tua deus uerbũ caro factũ est. In medio duũ aĩaliũ cognosceriᷤ.
Qui quousq descendisti. expauescere me fecisti: uerbũ ꝑ qd̾ facta s̃
om̃ia. in p̾sepe i aciuisti. Agnouit bos possessorẽ suũ: ⁊ asinus pre¬
sepe domini sui. In medio duũ aĩaliũ cognosceris. Quid ẽ ĩ me¬
dio duũ aĩalium cognosceris. nisi aut in medio duoꝵ testamẽ¬
toꝵ. aut in medio duoꝵ latronũ: aut in meilio moys ⁊ helye c̃
eo in mõte sermocinantiũ : Ambulauit inquit uerbũ. ⁊ exiuit
ĩ campis. Uerbũ caro factũ est. ⁊ habitauit in nb̾. Hoc ⁊ihere¬
mias ait. Lost hec in t̾ris uisus est: ⁊ cũ hominibꝰ conu̾satus est.

Expanded text:
Dic et Habacuc propheta testimonium Christo. Domine, inquit, audivi auditum tuum, et timui: consideravi opera tua, et expavi . Quae opera Dei iste miratus expavit? Nunquid fabricam mundi iste miratus expavit? Absit. Sed audi quid expavit. In medio, inquit, duum animalium cognosceris. Opera tua, Deus, verbum caro factum est. In medio duum animalium cognosceris, er quod facta sunt omnia, in praesepio jacuisti. Agnovit bos possessorem suum, et asinus praesepe domini sui . In medio duum animalium cognosceris. Quid est, in medio duum animalium cognosceris, nisi aut in medio duorum Testamentorum, aut in medio duorum latronum, aut in medio Moysi et Eliae, cum eo in monte sermo est, et habitavit in nobis . Hoc est Jeremias ait: Post haec in terris visus est, et cum hominibus conversatus est .
Abbreviated transcription (Latin):
et mate tomini mei adme. Ecce enĩ ut facta est uox s aluta¬
cioras tũe in aurib meis: oxultauit in gaudio intans in utero
meo. Intelligens enĩ ioho matrẽ qm̃i sui uenisse ad sua ma¬
taem inttet upis angustias uteri adhuc positus. motu saluna¬
uit qͥue uese no poterat. Qui postea ip̃e ioħs p̾cursor. ⁊ anuie¬

Expanded text:
ei ad me? Ecce enim ut facta est vox salutationis tuae in auribus meis, exsultavit in gaudio infans in utero meo . Intelligens enim Joannes matrem Domini sui venisse ad suam matrem, inter ipsas angustias uteri adhuc positus, motu salutavit quem voce non poterat. Qui postea ipse Joannes praecursor et ami
Abbreviated transcription (Latin):
Udicii signum tellus sudorẽ madescet
Eaelo rex aoueniet per secla futurus
cilicet in carne presens ut iudicet orbem
Dn e teum cerent increaulus art. fidelio
S lsum cum sanctis cui iam tetinuo iniso¬
Sc anima cqm caruio adetunit quas uidica iple

Expanded text:
udicii signum: tellus sudore madescet, E celo rex adveniet per secla futurus, Scilicet in carne presens, ut iudicet orbem. Unde Deam cernunt incredulus atque fidelis Celsum cum sanctis evi iam termino in ipsoSic a
Abbreviated transcription (Latin):
tempꝰ quã copia deseret Uerũptam̃ senem illũ ex gẽteur̃a natũ.
s inerrore ur̃o nõ telictũ. symeonẽ sc̃m ui mecdio inrodacam.
qui meruit teneri decrepitus ii hac luce. quo usq uideret lucẽ.
Quẽ quidẽ iam etas compellebat ire s expectabat susciꝑe. quem
sciebat uenire. Cũ iste senex admoiitꝰ eẽt aspũ sc̃o. qd̾ nõ añ¬

Expanded text:
tamen senem illum ex gente vestra natum, sed in errore vestro non relictum, Simeonem sanctum introducam, qui meruit teneri decrepitus in hac luce quousque videret veram lucem, quem quidem jam aetas compellebat ire, sed exspectabat suscipere quem sciebat venire, cum iste senex admonitus esset a Spiritu san
Abbreviated transcription (Latin):
et Rare duo cestes sdonei ex lege ur̃a: ad quoꝵ festimonia non
sut cõpuncta corda ur̃a. S aui atq ali ee lege. testes x. intreu¬
cantur  uit fro ntes aurissime iuimicoꝵ conteraitt. eentati aulletu
a anuhel ses iuuenis quidẽ erate: senior uero scientia ac masueu¬
aune: ⁊ conumcat om̃s falo testes.⁊ sic̃ conuitit semuores mneudi¬
coneta suo testimonio ÷ conterit inimicos. Die soẽ tamihele dis de

Expanded text:
 Ecce duo testes idonei ex lege vestra, ex quorum testimonio non sunt compuncta corda vestra. Sed alii atque alii ex lege Christi testes introducantur, ut frontes durissimae inimicorum conterantur. Veniat et ille Daniel sanctus, juvenis quidem aetate, senior vero scientia ac mansuetudine, convincat omnes falsos testes; sicut convicit seniores impudicos, ita suo testimonio Christi conterat inimicos. Dic, sancte Daniel, dic de
Abbreviated transcription (Latin):
scoꝵ u̾bi euagelistaꝵ. mathei iudelicet ⁊ luche mani¬
qt a festatam cognoiimꝰ libet etiã de u̾bi id est aui¬
nitatis eiꝰ et̾nitate. in qua patri manet semꝑ equalis. beati io¬
hanitiis euangliste dicta sccutari. Qui singl̃aris pͥuilegio r̾ut
castitatis. unt cet̾is altius diuinitatis ip̃iꝰ caperet simul.⁊ patefa

Expanded text:
s evangelistarum, Matthaei videlicet et Lucae, manifestatam cognovimus, libet etiam de Verbi, id est, divinitatis ejus, aeternitate in qua Patri manet semper aequalis, beati Joannis evangelistae dicta scrutari, qui singularis privilegio meruit castitatis ut caeteris alt
Abbreviated transcription (Latin):
ce uingo concipiet ⁊ pariet filiũ. ⁊ uocabit᷑ nomẽ eiꝰ hema¬
nulres  Quod ergo legisti in libris tuis: aspice in mana ocla
tus. ut digne dicas canticũ cł patris tui. Sic̃ audurꝰ. ita
⁊ uidiiꝰ in cuutate di nr̃i. Accipe ergo mariã cõiuige tua¬
sem te ea seturus: ⁊ in nullo sis sollicitꝰ. Qiua qͥd natũ est
menis uto. nõ est de pecco: s de spũscõ. Et qd̾ nascetue er ear¬

Expanded text:
 utero accipiet, et pariet filium, et vocabitur nomen ejus Emmanuel ? Quod ergo legisti in Libris tuis, aspice in Maria oculis tuis: ut digne dicas canticum David patris tui, Sicut audivimus, ita et vidimus in civitate Dsemper de ea securus, et in nullo sis sollicitus: quia quod conceptum est in ejus utero, non est de peccato, sed de Spiritu sancto; et qui nascetur ex e
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ atuttoriũ tuũ: mitat decelo angłm suũ. uisitet in sompno
sponsum tuũ: suspendat moyses uidiciũ. ne ioseph iundlicet ad
abrihel ille conspicuus. celi cursor equissimꝰ. meduie noctis
libramine dic ad ioseph inuisione. Iosephfili aauid: duir tautũ¬
contnstaris: Qur in sompno cogitando desudas. Cur uigi¬
lando tastis ambulas Cur de maria malã tibiingeris sus¬
tristis est ania tua: qm̃ q̃cumq legisti in ꝓphetia nõ intel¬
leristi in maria. Ioseph fili dauid: natus exgenere sacera otali.¬
mirabilia in lege sua: ip̃e fec̃ mrabilia in coniugetua. S
tu hp̃a certe lex quã cotidie legis. sine grafio scraid efti m
fubulis lapideis. Lege ⁊ intellige. qd panẽ in heremor t̾ra. rduũ¬
tuiꝰ serren arator mͣt̾ra mullꝰ rndux̃. Uirga etiã a arõ auuis
sicata plurimis. sine aqua reuix̃ intemplo floruit. nucescii
clausa sub tecto ꝓdux̃. Qui ergo scripsit lapideas tabulal lius
stilo ferreo: ip̃e grauidauit mariam spu sc̃õ. Et q̃ panẽ plir̃¬

Expanded text:
in adjutorium tuum; mittat de coelo angelum suum, et visitet in somnis sponsum tuum. Su angelus Gabriel ille conspicuus, coeli cursor aequissimus, medio noctis libramine dicit ad Joseph in visione: Joseph, inquit, fili Dacontristaris, cur in somno cogitando desudas, cur vigilando tristis ambulas, cur de Maria malam tibi ingeris sustristis est anima tua, quia quaecumque legisti in prophetia, non intellexisti in Maria. Hinc mirabilia in Lege sua, ipse fecit mirabilia in conjuge tua. Quid ti? Ipsa certe, Lex quam quotidie legis, sine graphio scripta est in tabulis lapideis. Lege et intellige quod panem in eremo terra produin terra arator nullus induxit. Virga etiam Aaron annis sicca quam plurimis sine aqua revixit, in templo floruit, nucesque clausa sub tecto produxit. Ergo qui scripsit lapideas tabulas sine stilo ferreo, ipse gravidavit Mariam Spiritu sancto: et qui produ
Abbreviated transcription (Latin):
remi spũ suꝑbie decipiendam. ỹiino ip̃e in sepente diabolus
ueniebat. qͥ genus humanũ deceptis parentibꝰ pͥmis. ĩ mortali¬
tatis gła nudaret. Quia engo mors initrauit ꝑfeminã. appete
redit ⁊ uita ꝑfeminã. Illa a diabolo seaucta ꝑ serpentẽ. iuro gͥ¬
aut rano qi apparentes hominibꝰ angli. designentur ex nom
Uetũ quocienscũq fit ideo utiq fit: ut etiã nomine ip̃o qd mi¬
nstraturi ueniunt insinuent. Gabrihel namqr fortitudo dei
aicitiir. Et merito tali nomine p̾fulget. qͥ nascituro ĩ carne
domino testimoniũ ꝑhibet. de quo ꝓpħa in psalmo. Dominꝰ
inquit fortis ⁊ potens. dñs potens inprelio. Illo nimuirũ prelio.
quo potestates aerias de bellare ⁊ ab earũ tyrannide. mun¬

Expanded text:
o ipse in serpente diabolus veniebat, qui genus humanum, deceptis parentibus primis, immortalitatis gloria nudaret. Quia ergo mors intravit per feminam, apte redit et vita per feminam. Illa a diabolo seducta per serpentem, viro gusquia apparentes hominibus angeli designantur ex nomine. Verum quotiescunque fit, ideo utique fit ut etiam nomine ipso quod ministraturi veniant, insinuent. Gabriel namque fortitudo Dei dicitur. Et merito tali nomine praefulget, quia nascituro in carne Deo testimonium perhibet. De quo Propheta in Psalmo: Dominus, inquit, fortis et potens, Dominus potens in praelio . Illo nimirum praelio, quo potestates aereas debellare, et ab earum tyrannide mun
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ tres pueri in camino inclusi habebantur ⁊ tamẽ eos nõ leaelut
latũ leonũ incluso. claustris nõ aꝑtis. ad latumi est ei prandium
ab acuch: ita ⁊ hec scã uirgo genuit dominũ. s intacta ꝑmansit.
m ater esffecta est: s uirginitatẽ nõ ammisit. Genuit infantẽ.⁊ ut
aictum est: uirgo ꝑmansit. Uirgo ergo genuit. ⁊ uirgo ꝑmansit.
ꝙ ater filii facta est: ⁊ castitatis sigalũ non ꝑdiait. Quare: Quia nõ
homo iste tantũ qui uidebatur: s unigenitus erat ds. qͥ in carne

Expanded text:
sicut tres pueri in camino inclusi habebantur, et tamen eos non laedebat  cui, intra lacum leonum incluso, claustris non apertis, allatum est ei prandium ab Abacuc : ita et haec sancta virgo genuit Dominum, sed intacta permansit. Mater effecta est, sed virginitatem non amisit. Genuit infantem, et ut dictum est virgo permansit. Virgo ergo genuit, et virgo permansit. Mater filii facta est, et castitatis sigillum non perdidit. Quare? Quia non homo iste tantum qui videbatur, sed unigenitus erat Deus qui in carnem
Abbreviated transcription (Latin):
bonus panis qui ⁊ angłos pascit ꝑspeciẽ: ut de ip̃o sacient᷑ ĩ patͥa.
⁊ nos pascit ꝑfidẽ: ne deficiamꝰ in uia. Ille panis qͥ se ipm̃ dat
angłis ad gaudiũ stabilitatis: se ipm̃ dedit hominibꝰ ao reme¬
aium sanitatis. Et qui est angłoꝵ esca: nob̾ factꝰ est medicina.
U erũptam̃ hic dilectissimi fr̃s. attendite magnituainẽ gr̃e: ⁊ ag¬
noscite quid ds homini dignatꝰ ẽ p̾rogare. xꝑs enĩ dĩ filiꝰ. de u̾o
deo as uerus: ⁊ unꝰ cũ patre naturalit̾ as. semꝑ ex se ip̃o scõs ãgłes

Expanded text:
s qui et angelos pascit per speciem, ut de ipso satientur in patria, et nos pascit per fidem, ne deficiamus in via! Ille panis, qui seipsum dat angelis ad gaudium stabilitatis, seipsum dedit hominibus ad remedium sanitatis; et qui est angelorum esca, nobis factus est medicina. 5. Verumtamen hic, dilectissimi fratres, attendite magnitudinem gratiae, et agnoscite quid Deus homini dignatus est praerogare. Christus enim Dei Filius, de vero Deo Deus verus, et unus cum Patre naturaliter Deus, semper ex se
Abbreviated transcription (Latin):
Uerum ne parua uniꝰ angli uideret᷑ auctoritas. postꝙͣ unꝰ sacramã¬
tum noue natiuttatis edocuit: statim multitudo celestiũ
agminũ. que gl̃am deo caneret: pacemq simł om̃ib᷑ pdita¬
ret affuit. aꝑte demonstrans: qi ꝑ hanc natiuitatẽ homines
ad pacem uniꝰ fidei. spei ⁊ dilectionis. atq ad głam diuine lau¬
dationis: essent conuertendi. Significant aut mistice pastoreᷤ
isti gregũ. dectores quosq ac rectores fideliũ aĩaꝵ. Nox:
cuiꝰ iugilias custodiebant suꝑ gregẽ suũ. ꝑicula tẽpiationũ
induicat: a quibꝰ se suosq subiectos. om̃s qͥ ꝑsicte ugilart  cus

Expanded text:
erum ne parva unius angeli videretur auctoritas, postquam unus sacramentum novae nativitatis edocuit, statim multitudo coelestium agminum, quae gloriam Deo caneret, pacemque simul hominibus praedicaret, adfuit, aperte demonstrans quia per hanc nativitatem homines ad pacem unius fidei, spei et dilectionis, atque ad gloriam divinae laudationis essent convertendi. Significant autem mystice pastores isti gregum doctores quosque ac rectores fidelium animarum. Nox, cujus vigilias custodiebant super gregem suum, pericula tentationum indicat, a qu
Abbreviated transcription (Latin):
naturalis et̾uitas. Semꝑ de parre. de qͦ illi ẽ naturalit̾. et̾na na¬
tiuitas. Semꝑ in ratre. cũ qͦ illi est: una naturalit̾ equałq di¬
uinitas. Et alt̾ quidẽ. ille qd̾ pater est: alt̾ ille qd̾ filiꝰ est: ne uter
tam̃ alt̃ ds. qr pater ⁊ filiꝰ unꝰ ⁊̃ aͣs. Quaꝓpt̾ quãdo de patre deo.
⁊ filio dro nascitur serm̃o: drgne dicimꝰ alterũ ẽẽ patrẽ.⁊ alterũ
filiũ ⁊ nichilditunꝰ digne aicimꝰ. unũ deũ eẽ patrẽ ⁊ filiũ. Cũt¬

Expanded text:
naturalis aeternitas; semper de Patre, de quo illi est naturaliter aeterna nanaturalis aeternitas; semper de Patre, de quo illi est naturaliter aeterna nativitas; semper in Patre, cum quo illi est una naturaliter aequalisque divinitas: et alter quidem ille qui Pater est, alter ille qui Filius est; neuter tamen alter Deus, quia Pater et Filius unus est Deus. Quapropter quando de Patre Deo et Filio Deo nascitur sermo, digne dicimus alterum esse Patrem, et alterum Filium; et nihilomin
Abbreviated transcription (Latin):
eiũ hoc u̾bũ. nõ qd̾ desinit ꝓlatũ. s qd̾ ꝑ manet natũ: nõ trãsito¬
nũ secernũ. nõ factũ a deo patre s genitũ: nõ solũ genitũ. sed
etiam unigenitũ. Unũ qͥppe uerbũ ds pater genuit de se ip̃o.
ꝑ qd̃ om̃ia creauit exnichilo. In pͥncipio enĩ erat uerbũ. ⁊ uerbũ
erat apud deũ: ⁊ ds erat u̾bũ. Hoc erat inpͥncipio: apud deum.
Om̃ia ꝑ ip̃m facta sunt: ⁊ sine ip̃o factũ est nichil. In hoc aũt qd̾ ꝑ
illd̾ uerbũ. ds pater õmĩa fecit. ostendit᷑. qr hoc u̾bũ genuit ip̃e.
nõ fec̃. Illud igit᷑ u̾bũ. de ̾o deus est: de creatore creator est. Unde
hoc in se naturaliter habet eẽ. qd̾ pater ẽ. Natus ẽ itaq de patre
d̃o filiꝰ ds: alc̾ in ꝑsona. nõ alius in natura. Sẽꝑ apd̾ patrẽ. sẽꝑ
cũ patre. Semꝑ de patre. semꝑ in patre. Semꝑ apud patrẽ: cũ qͦ
illi una est naturał in mensitas. Temꝑ cũ patre. cũ qͦ illi una ẽ.

Expanded text:
manet natum; non transitorium, sed aeternum; non factum a Deo Patre, sed genitum; nec solum genitum, sed etiam Unigenitum. Unum quippe Verbum Deus Pater genuit de seipso, per quod omnia creavit ex nihilo. In principio enim 552 erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et DOmnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil . In hoc autem quod per illud Verbum Deus Pater omnia fecit, ostenditur quia hoc Verbum genuit ipse, non fecit. Illud igitur Verbum de Deo Deus est, de creatore creator est. Unde hoc in se naturaliter habet esse, quod Pater est. 2. Natus est itaque de Patre Deo Filius Deus, alter in persona, non alius in natura: semper apud Patrem, semper cum Patre, semper de Patre, semper in Patre: semper apud Patrem, cum quo illi una est naturalis immensitas; semper cum Patre, cum quo illi una est
Abbreviated transcription (Latin):
auises. si ad corrigiam calciamenti eiꝰ soluendam: Aigru te
el dixisses : S aum adhoc nõ te dignũ dicis: iudeis falio
cestioꝰ contradicis. Et hec a te dicta sunt. añꝙͣ xp̃m uudeuas
qui cũ aotr ipi uenit excelsus humilio. implende aisprnsnas¬
nus sue ga it ate haptra aretur: qui nuillũ habebat ouĩinos
dunant animici qͥ audite nolunt. Ecce inquit agnus dni ss
aꝙ collit petta iũti. Et adrecit. Tuadme uenas dui ulꝰ¬

Expanded text:
enti ejus solvendam dignum te esse dixisses. Sed dum hoc te non dicis dignum, Judaeis falsis testibus contradicis. Et haec ante dicta sunt quam Christum videres, qui cum ad te venit excelsus, humilis implendae dispensationis suae gratia, ut a te baptizaretur, qui nullum habebat omnino diant inimici qui audire nolunt. Ecce, inquit, Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi . Et adjecit, Tu ad me venis
Abbreviated transcription (Latin):
minabitur eoꝵ. ait dñs ds excercituũ. Et arescet aqͣ de mari.
⁊ fluuius desolabitur atq siccabitur. ⁊ deficient flumina. ⁊¬
ad tenuabunt᷑ ⁊ siccabuntur. riui aggerum. łccio .iii.¬
alamus ⁊ uncus marcescent. nudabitur alueus riui a fonte
suo. ⁊ om̃is sementis inrigua siccabitur. Arescet ⁊ nõ erit. ⁊ me¬
rebunt piscatores. ⁊ lugebunt om̃s nuttentes in flumẽ hamũ
⁊ expandentes rete suꝑ faciẽ aque. ⁊ marcescent. Confundent᷑
qͥ oꝑabantur linum. pectentes ⁊ texentes subtilia. ⁊ erũt ĩrigua
eiꝰ flaccentia. om̃s qͥ faciebant lagunas ad capiendos pisces. Stul
ti pͥncipes taneos sapientes consiliarii pharao. dederũt cõsiliũ ĩsi
sapientes tui: Annuntiẽt tͥ ⁊ indicẽt qͥd cogitauent dominꝰ¬
cecercitiũ suꝑ egyptũ. Scubri facti sunt pͥncipes tancos.⁊ martue

Expanded text:
 ait Dominus Deus exercituum et arescet aqua de mari et fluvius desolabitur atque siccabitur et deficient flumina adtenuabuntur et siccabuntur rivi aggerum calamus et iuncus marcescet nudabitur alveus rivi a fonte suo et omnis sementis inrigua siccabitur arescet et non erit et maerebunt piscatores et lugebunt omnes mittentes in flumen hamum et expandentes rete super faciem aquae marcescent confundentur qui operabantur linum pectentes et texentes subtilia et erunt inrigua eius flaccentia omnes qui faciebant lacunas ad capiendos pisceti principes Taneos, sapientes consiliarii Pharaonis dederunt consilium insipiens: sapientes tui. Annuntient tibi et indicent quid cogitaverit Dominexercituum super Aegyptum. » Ta
Abbreviated transcription (Latin):
cotporis quał sit: uita suꝑne ciuitatis. ad quã suspiramꝰ inlinuias
ubi neq nubent: neq nubentur. s sunt sic̃ angłi dei in celio:
iurtutẽ mẽtis eximiam qua ad hanc ꝑting̾e̾ debearꝰ indicat.
Namq sic̃ p̾cedente sc̃ĩ euangelii lectione cognouimꝰ. postqͣm
euangelica uisione ⁊ alloquutione mecuit sublimari. postquã
se celesti honestantam partu didicit. nequaquã se de donis ce¬
lestibus qͣi a se hec essent extulit. s ut magis magisq donis
esset apta diuinis. in custodiam humilitatis. gressum mentis
fuit. ita euangelizanti sibi archangelo respondens. Eoce ancilla
domini. fiat mithi scłm uerbum tuũ. lectio sc̃i euãgelii

Expanded text:
am suspiramus, insinuat, ubi neque nubent neque nubentur, sed sunt sicut angeli Dei in coelis, ac virtutem mentis eximiam, qua ad hanc pertingere debeamus, indicat. Namque sicut praecedente sancti Evangelii lectione cognovimus, postquam angelica visione et allocutione meruit sublimari, postquam se coelesti onustandam partu didicit, nequaquam se de donis coelestibus quasi a se haec essent extulit: sed ut magis magisque donis esset apta divinis, in custodia humilitatis gressum mentis fixit, ita evangelizanti sibi archangelo respondens: Ecce ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. Ut vero ex
Abbreviated transcription (Latin):
P to eo qd̾ eleuare sunt filie sẏon & ambulauerunt extento collo. &
nutibꝰ oculoꝵ ibant. &e plaudebant. ambulabant. & in pedibus cõ
posito gradu incedebant: decaluabit dñs uerticẽ filiarũ sỹon. et
dominus crinẽ earũ nudabit. leccio .iiiͦ.¬
N die illa auferet dnis ornatũ calciamentoꝵ. & lunulas. ce tor¬
ques & munilia. &e armillas. &e mitras. discriminalia. &e periscelidaᷤᷤ.

Expanded text:
d elevatae sunt filiae Sion, et ambulaverunt extento collo, et nutibus oculorum ibant et plaudebant, ambulabant in pedibus suis, composito gradu incedebant; decalvabit Dominus verticem filiarum Sion, et Dominus crinem earum nudabit. In die illa auferet Dominus ornamentum calceamentorum et lunulas, et torques
Abbreviated transcription (Latin):
sie uinuuisam tͥram ego congiegaui. ⁊ non fuit qͥ moueret pennam.
i apiret ds ⁊ ganntaet. Numquid głabit̾ securis contra eũ ciui
secast imnea. aut exaltabit᷑ serta cont᷑ cũ aquio trahitur. Q uo modo
s̃i eleuetur uirga q̃ elcuantẽ se: ⁊ cxaltet᷑ bicuiꝰ qͥ utit ligiũ est.
no pcer hoc mittet aͥnãtor año excertituũ inpingiubꝰ euis.iii.
tenuitatẽ. ⁊ subtus głam ciꝰ succensa arlebit: quasi cobustio ignir

Expanded text:
sic universam terram ego congregavi: et non fuit qui moveret pennam, et aperiret os, et ganniret. Numquid gloriabitur securis contra eum, qui secat in ea? aut exaltabitur serra contra eum, a quo trahitur? quomodo si elevetur virga contra levantem se, et exaltetur baculus, qui utique lignum est. Propter hoc mittet dominator Dominus exercituum in pinguibus ejus tenuitatem: et subtus gloriam ejus succensa ardebit qu
Abbreviated transcription (Latin):
maxime qͥ ad dñi passionẽ ꝑtinerent ab euangłista cõmemo¬
ratis. legalibꝰ namq tũc p̾ceptis sius ⁊ ambitione cessantibus
nulli pontificatus honor. uite uel generis merito recdlelutur. s
romana potestate aliis nũc. itẽ aliis sũmi sacera ocii p̾stabatur.
Deniq ioseplis refeit inhune moaũ duietns. Ualeruis grtuii annie la¬
cerdorio de turbato. hysmahelem pentificẽ delignauit. siliũ bass

Expanded text:
maxime qui ad Domini passionem pertinerent, ab evangelista commemomaxime qui ad Domini passionem pertinerent, ab evangelista commemoratis. Legalibus namque tunc praeceptis vi et ambitione cessantibus, nulli pontificatus honor vitae vel generis merito reddebatur, sed Romana potestate aliis nunc, item aliis summa sacerdotii praestabatur. Denique Josephus refert in hunc modum, dicens: Valerius Gratus Anna sacerdotio deturbato, Ismaelem pontificem designavit filium Bass
Abbreviated transcription (Latin):
erodes. phylippus. ⁊ lisanias. qui cũ pylato preside roma¬
no iudeam regebant. filii sunt herodis ip̃iꝰ: sub quo dñs
natus est. Inter quos ⁊ ip̃m hetodem. archelaus frater eorũ decẽ
annis regnauit. qui a iuideis ob intolerabilem animi ferocitatẽ.
apud augustũ criminatus. eterno apud uiennã disꝑiit exilio.
Regnũ uero iuideẽ quo minꝰ ualidũ fieret. idẽ august᷑ ꝑ tetrarchas
orro phylippus duodecimo anno ł. iĩ.¬
tyberi cesaris uideam missus. ꝓcurationẽ gentis suscepit. atq
inibi ꝑ decem continuos annos. usq ad ip̃m pene finem tẏberii
ꝑciurauit. Sub pͥncipibꝰ sacerdotũ anua ⁊ caypha. factũ est
uerbũ domini suꝑ ioħm zachanie filiũ iideserto. Ambo qͥdem
incipiente p̾ddicatione ioħis. toest anna ⁊ cayphas. principes
fuere sacerdotũ. s annas illũ annũ. cayphas uero eũ quo dñs
crucem ascendit. ad ministrabat. ⁊ .iii.¬
t quidẽ tubꝰ aliis in medio pontificatu ꝑfunctis. uerum his

Expanded text:
erodes, Philippus et Lysanias, qui cum Pilato praeside Romano Judaeam regebant, filii sunt Herodis illius sub quo Dominus natus est, inter quos et ipsum Herodem Archelaus frater eorum decem annis regnavit. Qui a Judaeis ob intolerabilem animi ferocitatem, apud Augustum criminatus, aeterno apud Viennam disperiit exsilio. Regnum vero Judaeae quo minus validum fieret, idem Augustus per tetrarchiasorro Pilatus duodecimo anno Tiberii Caesaris in Judaeam missus, procurationem gentis suscepit, atque inibi per decem continuos annos usque ad ipsum pene finem Tiberii perduravit. Sub principibus sacerdotum Anna et Caipha, factum est verbum Domini super Joannem Zachariae filium in deserto. Ambo quidem, incipiente praedicationem Joanne, id est, Annas et Caiphas principes fuere sacerdotum; sed Annas illum annum, Caiphas vero eum quo Dominus crucem ascendit, administrabat, et quidem tribus aliis in medio pontificatu perfunctis, verum his
Abbreviated transcription (Latin):
astissimũ marie uirginis uterũ. sponse uirginuis clausu.
uentris cubiculũ. signatũ pudoris cenaculũ. merito
plenissime cõlaudare. si messem meterẽ quã nõ seminarem.
minauit. Ds̃ solus potest merere qd̾ nõ seminauit. sic̃ ip̃e filiuᷤ
⁊ colligo ubi nõ sparsi. Dicat dicat. solus dicat. natꝰ ex uͥgine
filiꝰ marie: dicat sponse matri sue. Meto ubi nõ seminaui. ⁊ col¬
ugo ubi nõ sparsi. Dicat ⁊ maria. Et ego te filiũ generaui. ⁊ uir¬
ginitatẽ meã nõ uiolaui. Regnũ tenui uirginitatis. ⁊ regem
genus castitaris. Ingredientẽ ⁊ egredientẽ habui ĩpalatio uẽtͥs.¬

Expanded text:
Castissimum Mariae virginis uterum, sponsae virginis clausum ventris cubiculum, signatum pudoris coenaculum merito plenissime collaudarem, si messem meterem quam non seminarem, minavit: Deus solus potest metere quod non seminavit, sicut ipse Filius et colligo ubi non sparsi . Dicat, dicat: solus dicat natus ex Virgine, Filius Mariae, dicat sponsae matri suae, Meto ubi non seminavi, et colligo ubi non sparsi. Dicat et Maria: Et ego te filium generavi; sed virginitatem meam non violavi: regnum tenui virginitatis, et regem genui castitatis
Abbreviated transcription (Latin):
meũ diuinitate: ⁊ uterũ meũ nõ euacuauit castitare. Exiuit
euentre m̃o giganteo occurso magnificus: ⁊ uenter iñs nõ
est pudore euacuatus. Nec ĩ conceptione ĩuẽta sũ sine pudore:
nec ĩparturitione inuẽta sũ cũ dolorẽ. Omira int̾ feminas ⁊
nec uiciata. Exonerata. nec euacuata: quia sic est ab angło sa¬
lutata. Aue maria gr̃a plena: dñs tecũ. Felix umbilicus casti¬
tatis: quẽ amplexꝰ nõ tetigit maritalis. Considero cõceptũ tuũ
lrta uingo. ⁊ expauesco. Intueor partũ tuũ. ⁊ contreuriseo. Atoio d¬

Expanded text:
rum meum non evacuavit castitate: exivit de ventre meo, giganteo cursu magnificus, et venter meus non est pudore evacuatus, nec in conceptione inventa sum sine pudore, nec in parturitione inventa sum cum dolore. O mira et laudabilis iimpraegnata nec vitiata, exonerata nec evacuata; quia sic est ab angelo salutata, Ave, inquit, gratia plena, Dominus tecum! Felix umbilicus castitatis, quem amplexus non tetigit maritalis! Considero conceptum tuum, beata Virgo, et expavesco; intueor partum tuum, et contremisco; adoro
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dlauitici generis filiã esse: ⁊ regalem me fructũ. ⁊ sacerdotũ
iũ. nil absconsum. qd̾ nõ reueletur: ⁊ occultũ qd̾ inpublicũ nõ¬
inbersabee urie cethei mulierẽ. audatia extulit regalis: nec eũ
tunor tercuit parentalis. Quid ergo faciam: Quid agam: Anxio:¬
gemo. doleo : curro. consiliũ quero : nec plemiꝰ inuenio. Prodo :
aut taceo: Quid fuciã penitꝰ nescio. Prodo ad ulteriũ: aut taceo
ꝓpt̾ obꝓbriũ : Si ꝓdidero: ad ulteriũ qͥdẽ nõ consentio. s necem
crudelitatis incurro : qm̃ scd̃m legẽ moysi lapidatdã ẽẽ cognosco.
Si iacuero. malũ consentio: ⁊ cũ adulteris pornonẽ meã pono. Qm̃
ergo tacere malũ est: adulteriũ ꝓ dere peius est : ne ꝑ me fiat o¬
micit iũ. dimittã tacite coniugiũ. Cogitauit inquit ioseph sic̃

Expanded text:
li me functum sacerdotio li me functum sacerdotio , nihil absconsum quod non reveletur, et occultum quod non in publicum in Bersabee Uriae Cethaei mulierem audacia extulit regalis, nec eum timor terruit gemo, doleo, curro, consilium quaero, nec plenum invenio. Prodo, aut taceo? Quid faciam penitus nescio. Prodo adulterium, aut taceo propter opprobrium? Si prodidero, adulterium quidem non consentio, sed naevum crudelitatis incurro; quia secundum librum Moysi lapidandam esse cognosco. Si tacuero, malum consentio; et cum adulteris portionem meam pono. Quoniam ergo tacere malum est, adulterium prodere pejus est; ne per me fiat homicidium, dimittam tacite conjugium. Cogitavit
Abbreviated transcription (Latin):
uirgo concipias. uirgo parias. ⁊ post partũ uirgo ꝑmaneas. quomͦ
siat uite qui fecit te: audi me ⁊ ne ꝑturberis inte. Sp̃s sẽs suꝑ
mi obumbrabit. ut nec estum paciaris libidinis: ⁊ mater sis crea
conuige suã: uidet in ea tumescentes uenas inguture. attenuari
faciem: postremo uidit eam gressibꝰ grauari. ⁊ intellexit eiꝰ utterũ
grauidari. Turbatur ioseph homo iustus: qd̃ mariã quã de tem
plo acceꝑat ⁊ nõ dũ cognou̾at. grauidã sentiebat: secumq diu es¬
tuans ac disputans dic̃. Unde hoc contigit: quid ue euenit: Nõ¬
cognoui: nõ noui. nõ tetigi. Si nõ tetigi: nõ uiolaui. Si nõ uio¬
laui: nõ grauidaui. heu heu: quid contigit. quid putas euenit:
E quem maria cecidit: Quem sibi plus quã me: adulantẽ ĩuenit:
ẽ go autẽ cũ licentiã habeã maritalem: ante thoꝵ nuptiarũ pu¬
ellarem nõ uexaui pudorẽ. Timui multũ: ꝑtimui maxime. qͥa¬

Expanded text:
virgo concipias, virgo parias, et post partum virgo permaneas, vel quomodo fiet in te qui fecit te; audi me, et ne perturberis in te: Spiritus sancmi obumbrabit, ut nec aestum patiaris libidinis, et mater sis Creatconjugem suam: vidit in ea tumescentes venas in gutture, et attenuari faciem, postremum vidit eam gressibus gravari; intellexit Mariae uterum gravidari. Turbatur Joseph homo justus, quod Mariam quam dplo acceperat et non cognoverat, gravidam sentiebat, secumque diu aestuans ac disputans diccognovi, non tetigi; si non tetigi, non violavi; si non violavi, non gravidavi. Heu! heu! quid contigit? quid, putas, evenit? per quem Maria sic cecidit? quem sibi plus quam me adulantem invenit? ego enim cum licentiam haberem maritalem, ante thorum nuptiarum puellarem non vexavi pudorem. Timui, multumque pertimui, q
Abbreviated transcription (Latin):
ris genitiq nãstramꝰ. Cũ uero dicimꝰ unũ deũ ẽẽ patrẽ ⁊ filiũ:
ip̃am unã naturã. ii discrere diuinitatis ostendimꝰ. Altera est
ergo ꝑsona genitoris ⁊ geniti: s una ẽ natura genitoris ⁊ ge¬
niti .s. uãdi uero sufficient̾ aut digne loqͥ pot̾it. quis de quo:
horo de dõ. mortał de ĩ mortali: iisibił de ĩuisibiu mutabił
de in cõmurtabili. opus de ohifice. de creatore creatura : de facorie

Expanded text:
vero dicimus unum Deum esse Patrem et Filium, ipsam unam naturam indiscretae divinitatis ostendimus. Altera est enim persona genitoris et geniti, sed una est natura genitoris et geniti. 3. Quomodo vero sufficienter aut digne loqui poterit quis? De quo? Homo de Deo, mortalis de immortali, visibilis de invisibili, mutabilis de incommutabili, opus de opifice, de creatore creatura, de factore
Abbreviated transcription (Latin):
N die illa radix iesse quistat in signũ ppłoꝵ. ip̃m gentes depre¬
cabuntur: ⁊ erit sepulcrum ciꝰ głosum. Et erit in aie illa adiciet
dominus scdm manũ suã. ad possidendũ residuũ ppłi sui. quod
relinquet᷑ ab assyriis. ⁊ ab egẏpto. ⁊ afetros. ⁊ ab ethẏopia.⁊ ab
elam. ⁊ asenuaar. ⁊ ab emath. ⁊ ab insulis maris. Et leuabit¬

Expanded text:
qui stat in signum populorum ipsum gentes deprecabuntur et erit sepulchrum eius gloriosum et erit in die illa adiciet Dominus secundo manum suam ad possidendum residuum populi sui quod relinquetur ab Assyriis et ab Aegypto et a Fetros et ab Aethiopia et ab Aelam et a Sennaar et ab Emath
Abbreviated transcription (Latin):
bitur. ⁊ cor eiꝰ nõ in estimabit. s ad conterendũ erit cor eiꝰ. ⁊ ad
inter nectionẽ gentiũ nõ paucarũ. Hicet enĩ. Numquid nõ
pͥncipes mei simul reges sunt: Numquid nõ ut charchanus
sic calanno : Et ut aiphat sic emaht: Numquid nõ ut damaᷤ¬
Uomͦ inuent̾t manus mea regna idoli. sic ⁊ simulacra eoꝵ
idolis eiꝰ. sic faciam ihrłm ⁊ simulacris eiꝰ : Et eut cũ impleu̾it
dominus cuncta oꝑa sua in monte syon ⁊ inihrłm uisitabo suꝑ
faictũ magnifici cordis regis assur: ⁊ suꝑ głam altitudinis ocłoꝵ

Expanded text:
it cor eius et ad internicionem gentium non paucarum dicet enim numquid non principes mei simul reges sunt numquid non ut Charchamis sic Chalanno et ut Arfad sic Emath numquid non ut Damasdo invenit manus mea regna idoli sic et simulacra eoruidolis eius sic faciam Hierusalem et simulacris eius et erit cum impleverit Dominus cuncta opera sua in monte Sion et in Hierusalem visitabo super fructum magnifici cordis regis Assur et super gloriam altit
Abbreviated transcription (Latin):
pls tre mot ueres inumeras subruat exaliis mundi partabꝰ
satis quam frequent᷑ auduumꝰ. Cesfilentias sine celsatione
patiamiu. D igna uero insole ⁊ luna i stellaon adhuc abes le
traderetur. igneas in celo acies uidimꝰ. ipsũ qui postea humaĩ
generis fusus est sanguinẽ coruscantem. Fra .ii. ł.ĩ.¬

Expanded text:
motus urbes innumeras subruat, ex aliis mundi partibus scitis quam frequenter audivimus. Pestilentias sine cessatione patimur. Signa vero in sole, et luna, et stellis, adhuc aperte traderetur, igneas in coelo acies vidimus, ipsumque qui postea humani generis fusus est, sanguinem coruscantem. Confusio
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ requiescent om̃s in torrentibꝰ ualliũ. ⁊ cauernis petrarũ. ⁊ ĩ õĩbꝰ
frutectis oc ĩ uniuersis foraminibꝰ. In die illa radet dñs ĩnouacła
conducta. in his qui transflumẽ sunt in rege assyrioꝵ caput ⁊
pilos pedum ⁊ barbam uniuersam. Et erit in die illa nutriet
homo uaccã bouũ ⁊ duas oues. ⁊ p̾ ub̾tate lactis comedet buty¬

Expanded text:
 requiescent omnes in torrentibus vallium et cavernis petrarum et in omnibus frutectis et in universis foraminibus in die illa radet Dominus in novacula conducta in his qui trans Flumen sunt in rege Assyriorum caput et pilos pedum et barbam universam et erit in die illa nutriet homo vaccam boum et duas oves et prae ubertate lactis comedet buty
Abbreviated transcription (Latin):
sciat puer uocare patrẽ suũ ⁊ matrẽ suã. auferetur fornitudo da¬
masci ⁊ spolia s̃amarie. coram rege assẏnoꝵ. Ectio .iiiͣ.¬
t adiecit dñs loqͥ ad me ad huc dicens. Pro eo qd̾ abiecit ppłs iste
aquas syloe que uadunt cũ silentio. & assũpsit magis rasin et
filiũ romelie. ꝑꝑ hoc ecce dñs ad ducet suꝑ eos aquas fluminis. for¬
tes ⁊ multas: regẽ assynoꝵ ⁊ omnẽ głam eiꝰ. Et ascendet suꝑ om̃s

Expanded text:
sciat puer vocare patrem suum et matrem suam auferetur fortitudo Damasci et spolia Samariae coram rege Assyriorum et adiecit Dominus loqui ad me adhuc dicens pro eo quod abiecit populus iste aquas Siloae quae vadunt cum silentio et adsumpsit magis Rasin et filium Romeliae propter hoc ecce Dominus adducet super eos aquas Fluminis fortes et multas regem Assyriorum et omn
Abbreviated transcription (Latin):
fronte pendentes. & mutatoria &e pallia & linteamina oe acus ce
specula ce sẏndones. & uirta &e chenistra. Et erit ꝓsuaui odore fetor.
& pro zona funiculus. ce ꝓcrispanti crine caluiciũ. ⁊ ꝓfascia pecto¬
rali ciliciũ. Pulcherrimi quoq uiri tui gladio cadent. oe fortes tui
inprelio. oe merebunt atq lugebunt porte eiꝰ. & desolata int̾ra se

Expanded text:
a et linteamina et acus et specula et sindones et vittas et theristra et erit pro suavi odore fetor et pro zona funiculus et pro crispanti crine calvitium et pro fascia pectorali cilicium pulcherrimi quoque viri tui gladio cadent et fortes tui in proelio et maerebunt atque lugebunt portae eius et desolata in
Abbreviated transcription (Latin):
catis quo sanaretur. pͥma mox incipientis salitis tpra p̾tẽderẽt
t quia ꝑ temertatẽ seducte mulieris. mois ĩ mundũ Lectio.¬
se dleuote humilitatis inuicem ac pietatis p̾uenirent obseqͥis
rior ergo nob beata dĩ genitrix. ad sublimitatẽ patrie celestis
iter oftendit humilitatis. nõ nimꝰ religionis. ꝙͣ castitatis exc̃plo

Expanded text:
ncipientis salutis tempora praetenderent. Et quia per temeritatem seductae mulieris mors in mundum se devotae humilitatis invicem ac pietatis praevenirent obsequiis. Prior ergo nobis beata Dei genitrix ad sublimitatem patriae coelestis iter ostendit humilitatis, non minus religionis, quam castitatis exemplo
Abbreviated transcription (Latin):
euitates fortucdiis eiꝰ depelic̾te. sicit aratra ⁊ segetes que A¬
relicte sunt a facie filiorum istahel. lectio .iiiͦ.¬
t ens deserta q oblita es dei saluatoris tui. ⁊ fortes adiuto⁊ q
tui nõ es recordata. Propt̾ea plantab̾ plantationẽ infidelẽ.⁊ gđ¬
men alienũ. Seminabis in die plantationis tue labrusca.⁊ ma¬

Expanded text:
sicut aratra et segetes quae derelictae sunt a facie filiorum Israhel et erit deserta quia oblita es Dei salvatoris tui et Fortis adiutoris tui non es recordata propterea plantabis plantationem fidelem et germen alienum seminabis in die plantationis tuae labrusca
Abbreviated transcription (Latin):
ignis. Uir fratri suo nõ parcet. ⁊ declinabit ad dexterã ⁊ esuriet:
⁊ comedet ad sinistram ⁊ nõ saturabitur. unusqͥsq carnẽ brachii
sui uorabit. Manasses effraym ⁊ effraym manassen. simul
ip̃i contra uidam. In omnibus his non est a uersus furor eiꝰ.
s adhuc manus eius extenta. lectio. iiͦ.
e qui condunt leges iniquas. ⁊ scribentes in iusticiam scͥpserũt
ut obprimerent in iudicio pauꝑes: ⁊ uim facerent cause hũ¬
lium ppłi mei. ut essent uidue prede eoꝵ: ⁊ pupillos diriꝑẽs.¬
Quid facietis in die usitationis ⁊ calamitatis delonge ueniẽtis:
A d cuiꝰ fugietis auxilium: Et ubi derelinquetis głam urãm:
ne incuruemini sub uinculo: ⁊ cũ int̾fectis catutis. Suꝑ om̃ibꝰ¬

Expanded text:
nis vir fratri suo non parcet et declinabit ad dexteram et esuriet et comedet ad sinistram et non saturabitur unusquisque carnem brachii sui vorabit Manasses Ephraim et Ephraim Manassen simul ipsi contra Iudam in omnibus his non est aversus furor eius sed adhuc manus eius extenta vae e qui condunt leges iniquas et scripserunt, ut opprimerent in iudicio pauperes et uim facerent causae humilium populi mei, ut essent uiduae praeda eorum, et pupillos diripeQuid facietis in die uisitationis et calamitatis de longe uenientis? Ad cuius confugietis auxilium? Et ubi relinquetis gloriam uestram, ne incuruemini sub uinculo et cum interfectis cadatis ?
Abbreviated transcription (Latin):
mere. ⁊ cor tuũ ne formidet a duabꝰ caudis ticionum fumugan¬
tium istoꝵ. in ira furoris rasin & syrie ce filii romelie. eo qd̾ con¬
silium inierit contͣ te malum. syria ⁊ effraym ⁊ filiꝰ romelie
dicentes. Ascendamꝰ ad udam. et suscitemꝰ eũ: ⁊ auellamus eũ
ad nos. ⁊ ponamus regem in medio eiꝰ. filium tabehel. Hec dicit
dominus ds. Non stabit ⁊ nõ erit istut. sed caput syne damas¬

Expanded text:
 caudis titionum fumigantium istorum in ira furoris Rasin et Syriae et filii Romeliae eo quod consilium inierit contra te Syria malum Ephraim et filius Romeliae dicentes ascendamus ad Iudam et suscitemus eum et avellamus eum ad nos et ponamus regem in medio eius filium Tabeel haec dicit Dominus Deus non stabit et non erit istud sed caput Syriae Damas
Abbreviated transcription (Latin):
uidas nõ pugnabit contra effraym. Et uolabũt in humeros
philistiin ꝑ mare. simul p̾dabuntur filios orientis. Idumea ⁊ moab
preceptũ manus eoꝵ. ⁊ filii amon obedientes erũt. Et desolabit
dominus linguã maris egypti. ⁊ eleuabit manũ suã suꝑ flumẽ
infortitudine spũ sui. ⁊ ꝑcutiet eũ in septẽ riuis. ita ut transeant

Expanded text:
non pugnabit contra Ephraim et volabunt in umeros Philisthim per mare simul praedabuntur filios orientis Idumea et Moab praeceptum manus eorum et filii Ammon oboedientes erunt et desolabit Dominus linguam maris Aegypti et levabit manum suam super Flumen in fortitudine spiritus sui et percutiet eum in septem r
Abbreviated transcription (Latin):
Sciebant enũ illũ ẽẽ uenturũ. ⁊ om̃s qui ꝑie uiuebant dicebãt
O si hic me inueniet illa natiutas: Osi qd crelo inscripturi
dei. uideam oculis meis: Et ut nou̾itis qͣntũ desidiũ hã¬
bebant sc̃i. qͥ nouerant descriptis iurginẽ pariturã. sic̃ au¬
aistis cũ ysaias legeret᷑. ecce uirgo ĩutero concipiet : pariet

Expanded text:
Sciebant ipsum esse venturum, et omnes qui pie vivebant, dicebant: O si hic me inveniat illa nativitas! O si quod credo in Scripturis Dei, videam oculis meis! Et ut noveritis quantum desiderium habebant sancti qui noverant de Scripturis Virginem parituram, sicut audisti