comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Lapium quoq ex grecia quonda haud¬
adum ullo federe sociata ualitudinis pocl̃i
causa arcessituz tẽiaz cũ actalo Rege ꝑꝑ
comune aduersꝰ philippum bellu ceptum
amiciciaz esse facturuz eum que posset
pͥp. xͥ. causa legatos ad etim decernũt .m.
ualerium leuinũ qui cons fuãt/ ac res i
grecia gesẜat. Cecilium galbam Ediciliu¬
gilbã duos questores t̾meliu flaccũ ⁊m.
ualerium falconem hiis quinq naues
quinq remes ut ex dignitate .p. R. adirẽt
eas terras. ad quas concilianda maiestas
noi Romano esset decernunt legali asiaz
petentes/. ꝓtinus delphos cuz descendissent
oraculum adierunt consulentes ad quod
negocium missi domo essent ꝑficiendi
eius. ꝙͣ sibi spem popłeq Romano põtẽdẽt
responsum esse ferunt ꝑ Actalum Regez
compotes eius fore. qd peterent cu Roma
deam uexissent curarent ut eaz qͥ uir
mum ad Regem uenerunt. Is legatos co¬
muniter acceptos pessumunte in frigia
deduxit saccumq hiis lapidem. quem

Expanded text:
lapium quoque ex Graecia quondam hauddum ullo foedere sociata valetudinis populi causa arcessitum, tunc tune iam cum Attalo rege propter commune adversus Philippum bellum coeptam amicitiam esse, facturum eum quae posset populi Romani causa, legatos ad eum decernunt M. Valerium Laevinum, qui bis consul fuerat ac res in Graecia gesserat, M. Caecilium Mecium, duos quaestorios, Cn. Tremelium Flaccum et M. Valerium Faltonem. iis quinque naves quinqueremes, ut ex dignitate populi Romani adirent eas terras ad quas concilianda maiestas nomini Romano esset decernunt. legati Asiam petentes protinus Delphos cum escendissent, oraculum adierunt consulentes ad quod negotium domo missi essent, perficiendi eius quam sibi spem populoque Romano portenderet. responsum esse ferunt per Attalum regem compotes eius fore quod peterent; cum Romam deam devexissent, tum curarent ut eam ear qui mum ad regem venerunt. is legatos comiter acceptos Pessinuntem in Phrygiam deduxit sacrumque iis lapidem quam
Abbreviated transcription (Latin):
imperiuz yspanie repeti posset ¶ay̾ade
et indibilis in fines regressi paulisꝑ de
qͥd nam de seditione statuerent scrt
suspensi quieuerunt si cuuu error
ignosceretur ne diffidentes sibi qu
ignosci posse. postq̃ uulgata est atͦat
supplicii sua quoq noxam pari pens
extimatam rati uocatis rursus ada
popularib contractisq que añt hals¬
scenderunt. Ecipio cu fidei sauend
pariter oĩb noxiis innosciisq stipedi
uulitu ac ẜmone in ones placato fas
reconciliatis militu anmis pͥus
Castra ab Cartugine mouert ꝯtiens

Expanded text:
imperium Hispaniae repeti posset. Mandonius imperium Hispaniae repeti posset. Mandonius et Indibilis in fines regressi paulisper dum quidnam de seditione statueretur scirent suspensi quieuerunt, si ciuium errori ignosceretur non diffidentes sibi quoque ignosci posse. postquam uolgata est atrocitas supplicii suam quoque noxam pari poena aestimatam rati, uocatis rursus ad arma popularibus contractisque quae ante habuscenderunt. Scipio , cum fide solvendi pariter omnibus noxiis innoxiisque stipendii tum voltu ac sermone in omnes placato facile reconciliatis militum animis, priusquam castra ab Carthagine moveret, contione
Abbreviated transcription (Latin):
ut arcem relictam ab hostib ⁊ uacua udit
castra uoratos ad contione loccẽses gͣuit̃
ob defectionez incusauit de auctoribus
supplicium sumpsit bonaq eoꝵ alterius
factionis principib cb egregiam fidem
aduersus Romanos concessit publice
nec dare/ nec eripere se quicꝙͣ locre̾sib
dixit. Romam micterent legatos quam
senatus equm censuiss eam fortunam
habituros. Illud satis scire et si male de
p.re. meriti essent in meliore statu sub
uratis Romanis futuros q̃ sus Amicis
Cartagiensib fum̾t. Ipe pleminio lgato
presidioq ꝙ arcem ceperat ad tuenda
urbe relicto cum quib ueñat copiis
Messana traiecit. Ita suꝑbe ⁊ crudelĩt
habiti locrerses pͥmo a Cartagiẽsib¬
et post defectionez ab Romains fuerant
ut modicas iniurias nõ equo modo añno
pati ẜ prope iubere possent ueꝵ eĩm uõ¬

Expanded text:
ut et arcem relictam ab hostibus et uacua uidit ut et arcem relictam ab hostibus et uacua uidit castra, uocatos ad contionem Locrenses grauiter ob defectionem incusauit; de auctoribus supplicium sumpsit bonaque eorum alterius factionis principibus ob egregiam fidem aduersus Romanos concessit. publice nec dare nec eripere se quicquam Locrensibus dixit; Romam mitterent legatos; quam senatus aequum censuisset, eam fortunam habituros. illud satis scire, etsi male de populo Romano meriti essent, in meliore statu sub iratis Romanis futuros quam sub amicis Carthaginiensibus fuerint. ipse Pleminio legato praesidioque quod arcem ceperat ad tuendam urbem relicto, cum quibus uenerat copiis Messanam traiecit. ita superbe et crudeliter habiti Locrenses ab Carthaginiensibus post defectionem ab Romanis fuerant ut modicas iniurias non aequo modo animo pati sed prope libenti possent; uerum
Abbreviated transcription (Latin):
uet uibez duz scale queq alia ad
oppugnandum opus erat. parant̃i ad ui¬
sendum qua maxime parte agrediretũ.
ꝓgressus ad muru scorpione ictus est¬
qui ꝓximus eum forte steterat tẽritus
inde tam ꝑiculoso casu receptui canere
cum iussiss castra ꝓcul ab ictu teli cõ¬
munit. Classis Romana a/ Mesrana
Loccos aliquot horis diei superantibus
accessit. Et positi ommes e nauib et
ante occasum solis urbe ingressi sunt.
Postero die cepta ex arte a peĩs pugna
et Anibal iam scalis aliisq omnih ad
oppugnationem iam paratis subibat
muros arz repente in eum nichil minꝰ
ꝙͣ tale quicꝙ̃ timente patefacta porta
sissent occidunt. Ceteros Anibal ut cõ¬
sulem adesse sensit in castra se recepit
nuncioq misso ad eos qui in arce erant
ut sibi met ip̃is consulerent nocte motis
castris abiit/ et qui in arce erant igne
iiecto tectis. que tendebant ut tumultꝰ
hostem moraretur agmen suoꝵ fuge si¬
nule curuante nocte assecuti sunt. Sipio

Expanded text:
t urbem, dum scalae quaeque alia ad oppugnandum opus erant parantur, ad uisendum qua maxime parte adgrederetur: progressus ad murum scorpione icto qui proximus eum forte steterat, territus inde tam periculoso casu receptui canere cum iussisset, castra procul ab ictu teli communit. classis Romana a Messana Locros aliquot horis multo die superante accessit; expositi omnes e nauibus et ante occasum solis urbem ingressi sunt. postero die coepta ex arce a Poenis pugna, et Hannibal iam scalis aliisque omnibus ad oppugnationem paratis subibat muros cum repente in eum nihil minus quam tale quicquam timentem patefacta porta sissent, occidunt: ceteros Hannibal, ut consulem adesse sensit, in castra recipit, nuntioque misso ad eos qui in arce erant ut sibimet ipsi consulerent nocte motis castris abiit. et qui in arce erant igni iniecto tectis quae tenebant ut is tumultus hostem moraretur, agmen suorum fugae simili cursu ante noctem adsecuti sunt. Scipio
Abbreviated transcription (Latin):
et seclusum hostilit̃ lacerant et ꝑ
exanguem naso auribiq mutilat
relinqunt. hiis messanam nuntat
Scipio post paucos dies locros eieare¬
arde aduectus cum causam Peni
et tribunoꝵ audiss. plemimo net
liberato relictoq in eiusde loci p̾sidi
tribunis somptib iudicatis ⁊ ĩ uid
coniectis ut Romam ad senatu m¬
rentur. Messanam atq inde sirucu
rediit. Pleminius impotens ir ñe
ab Scipione ⁊ nimis leuiter latassa
Iniuriam ratus nec quanꝙͣ extill
sisset tribunos actrahi ad se Iusse
Laceratosq omnib que pati cẽs
uiuoꝵ pena in sepultos ꝓiecit sin
crudelitate in Locrentiu prmcs
est usus quos ad congredas hus¬

Expanded text:
et seclusum hostiliter lacerant et prope et seclusum hostiliter lacerant et prope exsanguem naso auribusque mutilatis relinquunt. his Messanam nuntiatis Scipio post paucos dies Locros hexere aduectus cum causam Plemini et tribunorum audisset, Pleminio noxa liberato relictoque in eiusdem loci praesidio, tribunis sontibus iudicatis et in uincla coniectis ut Romam ad senatum mitterentur, Messanam atque inde Syracusas rediit. Pleminius impotens irae, neglectam ab Scipione et nimis leuiter latam suam iniuriam ratus nec quemquam aestimare nsisset, tribunos attrahi ad se iussit, laceratosque omnibus quae pati corpus uiuorum poena insepultos proiecit. simili crudelitate et in Locrensium principes est usus quos ad conquerendas
Abbreviated transcription (Latin):
argenteo ex oppidani domo pleminiimils
fugiens sequentib quoꝵ erat obuius fõte
Sergio ⁊ Metieno .tx. militu fuit Cui
orta inter pleniuii Milites tribunoꝵq
ut suis quisq oportunus aduenat mul¬
titudine simul ac tumultu crescente
uicti pseminii misites cum ad plem
cruorem ⁊ uulnera obstentantes non sa
uociferatione atq indignatione ꝯuast
probra in eum iactata in iurgiis ĩfu
accensus ira domo se se ꝓripuit ueta
tribunos nudari ac uirgas expedims
dum spoliandis hiis repugnabant en
teritur repente milites feroces xeat
uictoria ex omnib locis uelut aducis
hostes ad arma conclamant eẽt ãt¬
rerunt et cum Iam uiolata uigis aõ
tribunoꝵ uidissent tum uõ multoi¬
tentiorem subito rabiem accensi sn
respectu nõ Maiestatis modo s ecim
humanitatis in legatum impetũ licgi
prius indignum in modum mulcto
faciunt tunc ip̃m a suis interaepti

Expanded text:
argenteo ex oppidani domo Plemini miles argenteo ex oppidani domo Plemini miles fugiens sequentibus quorum erat, obuius forte Sergio et Matieno tribunis militum fuit; cui orta inter Plemini milites tribunorumque, ut suis quisque opportunus aduenerat multitudine simul ac tumultu crescente. uicti Plemini milites cum ad Pleminium cruorem ac uolnera ostentantes non sine uociferatione atque indignatione concurrissent probra in eum ipsum iactata in iurgiis referentes, accensus ira domo sese proripuit uocatosque tribunos nudari ac uirgas expediri iubet. dum spoliandis iis—repugnabant enis teritur, repente milites feroces recenti uictoria ex omnibus locis, uelut aduersus hostes ad arma conclamatum esset, concurrerunt; et cum uiolata iam uirgis corpora tribunorum uidissent, tum uero in multo impotentiorem subito rabiem accensi sine respectu non maiestatis modo sed etiam humanitatis, in legatum impetum lictoribus prius indignum in modum mulcatis faciunt. tum ipsum ab suis interceptum
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ presidiarii milites .xͥ. penos scelere
atq auaricia superauerunt ut ñ ãmis
ẜ uiciis uiderentur certari. Nicħ oĩu
que mopi muisas opes potẽtiors faciunt
pretmissum in oppidanos est ab duce
aut a militib in corpora ip̃oꝵ ĩ liberos
in coniuges infande ꝯtumelie edite. Na
Auaricia ne sacroꝵ quidez spoliacoe absti¬
nuit nͨ alia mõ templa iuolata s ꝓẜpme
eciam intacti omm etate thesauri p̾ter ꝙͣ
ꝙ a pirro qui cum magno piaculo sacͥ¬
legii sui manubias retulit spoliati dicebunt᷑
Ergo sicut ante Regie naues lacerate
naufragiis nichil nn terram integͥ pretẽ
sacram pecumaz dee quam asportabant
Extulerant Ita tum quoq alio gn̾̃e cladiᷤ
ea de illa pecunia oĩb contactis adulatõe
templi furorem abiecit atq inter se duc̃e
in ducem Milite ĩ militem rabie hostili
uertit. Sũme rei pleminius p̾erat. Mi¬
Litum pars sub eo q̃ ipe a Regio adu¬
xerat pars sub tribunis erat. rapto pocło

Expanded text:
m praesidiarii milites Romani Poenos scelere atque auaritia superauerunt ut non armis sed uitiis uideretur certari. nihil omnium quae inopi inuisas opes potentioris faciunt praetermissum in oppidanos est ab duce aut a militibus; in corpora ipsorum, in liberos, in coniuges infandae contumeliae editae. iam auaritia ne sacrorum quidem spoliatione abstinuit; nec alia modo templa uiolata sed Proserpinae etiam intacti omni aetate thesauri, praeterquam quod a Pyrrho, qui cum magno piaculo sacrilegii sui manubias rettulit, spoliati dicebantur. ergo sicut ante regiae naues laceratae naufragiis nihil in terram integri praeter sacram pecuniam deae quam asportabant extulerant, tum quoque alio genere cladis eadem illa pecunia omnibus contactis ea uiolatione templi furorem obiecit atque inter se ducem in ducem, militem in militem rabie hostili uertit. summae rei Pleminius praeerat; militum pars sub eo quam ipse ab Regio adduxerat, pars sub tribunis erat. rapto poculo
Abbreviated transcription (Latin):
rei composuissent signaq ꝓtul ea
referentes in ꝓmissa captiuoꝵ ci
spem ab effectu haud haborentẽ qͥl
fecissent. tr̃. militu cum hiis.
ẜgius eciam Matienus missi ius
ut rei agende adesset ꝓfecti ab r̾eg
scalas ad deditaz altitudine ãcis si¬
et ip̃i scalas ad id ip̃m̃ factas cus
dimisissent pluribx simullas
scandentes accepissent pͥus ꝙͣ cut
tali metu sopitos impetus est facos
quoꝵ genitus prĩo morientiu¬
ditus deinde subita ꝯsternato ess
et tumultus cu causa ignoraret
Postremo certiores aliis excitant
uocabat hostes in arce ẽe ⁊ cesth̃¬

Expanded text:
rei composuissent signaque quae prrei composuissent signaque quae prreferentes ibi promissa captivorum cum spem ab effectu haud abhorrentem consuli fecissent, tribuni militum cum iis M. Sergius et P. Matienus missi iussique ri scriptum ut rei agendae adesset. profecti ab Regio, scalas ad editam altitudinem arcis faet ipsi scalas ad id ipsum factas cum demisissent pluribusque simul locis scandentes accepissent, priusquam cum, ut in nullo tali metu sopitos, impetus est factus. quorum gemitus primo morientium exauditus, deinde subita consternatio ex somno et tumultus, cum causa ignoraretur, postremo certior res aliis excitantiquisque vocabat: hostes in arce esse et
Abbreviated transcription (Latin):
La trociniis mag̾ ꝙͣ iusto bello ĩ brutiis
gerebantur res. ponçipio a Ruundie
facto ⁊ brutiis ñ socierate mag̾ punica
ꝙ̃ suapte ingenio ꝯgruentib in eum¬
quadam raptu gaudentes quãtu ꝑ duce
Licebat excursiones ĩ hostium agros fa¬
cere ab hiis egressi quidam urbe locrẽ¬
ses circumuetti Regiumq abstracti fue¬
rant in eo captiuoꝵ nuo fabri qͥdudũ
fuere assueti apud penos mercede opꝰ
in arce locroꝵ facere hii cogniti ab Lo¬
crensium principib pulsis ab aduẽsa
factione que Anibali locros tradiderat
Regium se compulerant Cum ceta
ꝑcunctantib. ut mos est qͥ diu atsi
que domi agerent exposuissent spos
fecerunt si redẽpti ac remissi fore
aroem se hiis tradituros ibi se h̃ita
fidemq sibi reꝵ oĩum Int̃ cãtagmies
esse. Itaq ut qui simul desiderio pa
angerentur simul cupiditate imma
ulciscendi arderent Redeptis extus
hiis remissisq cum ordine agend

Expanded text:
latrociniis magis quam iusto bello in Bruttiis latrociniis magis quam iusto bello in Bruttiis gerebantur res, principio ab Numidis facto et Bruttiis non societate magis Punica quam suopte ingenio congruentibquadam rapto gaudentes, quantum per duces licebat, excursiones in hostium agros facere. ab iis egressi quidam urbe Locrenses circumventi Regiumque abstracti fuerant. In eo captivorum numero fabri quidam fuere, adsueti forte apud Poenos mercede opus in arce Locrorum facere. hi cogniti ab Locrensium principibus, qui pulsi ab adversa factione, quae Hannibali Locros tradiderat, Regium se contulerant, cum cetera percunctantibus, ut mos est qui diu absunt, quae domi agerentur exposuissent, spem fecerunt, si redempti ac remissi forent, arcem se iis tradituros; ibi se habitare, fidemque sibi rerum omnium inter Carthaginienses esse. itaque , ut qui simul desiderio patriae angerentur, simul cupiditate inimicos ulciscendi arderent, redemptis extemplo iis remissisque, cum ordinem agendae
Abbreviated transcription (Latin):
illos armare iuuentute ⁊ capescere pro
parte bellu Equm ẽẽ ligures hud ãnue̾r
tp̃us modo duoꝵ mensiu petẽ ad delctus
haberidos. Interim Mago misites gallos
dimissos claz ꝑ agros eoꝵ mercede ꝯduaer.
conmeatusqͦ oĩs gñis occulte ad eu a
gallis populis mictebantur.m. luuus
exercitum uolonum ex Etrũa ĩ gallia
traducit iu̾ctusq lucretio si se Mago ex
ligurib propͥus urbe moueat obuiam
ire parat si penus sub angulo Alpiuz
quietus se contineat ⁊ ipe ĩ eadez regioñ
ciita Ariminu ytalie p̾sidio futũs.E.
Post credituz ex difrica.c̃. Lelii sipione
stiulato Massimisse achortacoĩb et
Militib predam ex hostium tera c̃nẽtib
tota classe efferri accensis ad tͣiciẽdu
ꝙ̃ priniu int̃uenit minor cogitatõ locroᷤᷤ
urbem recipiendi que sub defectionem
ytalie desciuerat ⁊ ip̃a ad penos spes aũt
affectande eius rei de minima re affulsit

Expanded text:
illos armare iuuentutem et capessere pro illos armare iuuentutem et capessere pro parte bellum aequum esse. Ligures haud abnuere: tempus modo duorum mensum petere ad dilectus habendos. interim Mago milites Gallos dimissis clam per agros eorum mercede conducere; commeatus quoque omnis generis occulte ad eum a Gallicis populis mittebantur. M. Liuius exercitum uolonum ex Etruria in Galliam traducit, iunctusque Lucretio, si se Mago ex Liguribus propius urbem moueat, obuiam ire parat, si Poenus sub angulo Alpium quietus se contineat, et ipse in eadem statione circa Ariminum Italiae praesidio futurus. post reditum ex Africa C. Laeli et Scipione stimulato Masinissae adhortationibus et militibus praedam ex hostium terra cernentibus tota classe efferri accensis ad traiciendum quam primum, interuenit maiori minor cogitatio Locros urbem recipiendi, quae sub defectionem Italiae desciuerat et ipsa ad Poenos. spes autem adfectandae eius rei ex minima re adfulsit.
Abbreviated transcription (Latin):
reuectusq in sicilia Massimisse u̾ba
Scipioni exposuit/. Eisde ferme diebus
naues que a Cartagine ad magonem
misse eraut. Int albinos canos ligures
genuaq accesẜunt. In hiis locis cum
forte Mago tenebat classem/. qͥ legatõ
hu̾it ⁊ missum se ad eos iudicandos in
libertatem ait ut ⁊ ip̃i cernant micti
sibi ab domo p̾sidia s quantis uiribus
quanto exercitu id bellum gerat᷑ ĩ eoꝵ
potãte esse duos exercitus Roãmos unuz
in gallia alterum ĩ Etruria eẽ sãt scire.
p. Luccetium secum.M. Liuo iũcturu
multa milia esse armanda ut duobus
Ducib/ exercitibq Romanis resistatur.
galli suma ad id suam uelonu ẽẽ dicer
S cum una castra in fines altera ĩ fi¬
nitima terra E truria prope in conspectu
habeant si palam fiat auxiliis adiutum
ab se se penum extemplo infestos ut̾nq
exercitus in agruui suu incursuros Eͥa
a gallis desideraret quib occulte adiu

Expanded text:
reuectusque in Siciliam mandata Masinissae reuectusque in Siciliam mandata Masinissae Scipioni exposuit. iisdem ferme diebus naues quae ab Carthagine ad Magonem missae erant inter Albingaunos Ligures Genuamque accesserunt. in iis locis tum forte Mago tenebat classem; qui legatorum habuit; et missum se ad eos uindicandos in libertatem ait et, ut ipsi cernant, mitti sibi ab domo praesidia; sed quantis uiribus quanto exercitu id bellum geratur, in eorum potestate esse. duos exercitus Romanos, unum in Gallia, alterum in Etruria esse; satis scire Sp. Lucretium se cum M. Liuio iuncturum; multa milia armanda esse ut duobus ducibus duobus exercitibus Romanis resistatur. Galli summam ad id suam uoluntatem esse dicere; sed cum una castra Romana intra fines, altera in finitima terra Etruria prope in conspectu habeant, si palam fiat auxiliis adiutum ab sese Poenum, extemplo infestos utrimque exercitus in agrum suum incursuros. ea ab Gallis desideraret quibus occulte adiuu
Abbreviated transcription (Latin):
io. naues longe sex milia peditu octĩ¬
senti equites ⁊ uii Elephanti ⁊ ad hoc
iugna pecunia ad conducenda auxilia
cub fretus ꝓporius urbem rͫ^ excitu
dmoueret coniungeretq se anibali. ħ
artagine parabant agitabantq.Ad
nudo presidiis agentem maximissa
ma .xͦ. classis exercitus cũ Eqͥtibus
aucis uenit. Is segniter rem agi a
apione questus ꝙ iam nõ exercitum
africam traiecissi ꝑculsis Cataginẽ¬
ibus Syxhace impedito fintuis belliᷤᷤ
moertum hr̃e si spaaciũ ad sua ut
uelit cõponenda detur nichil sincera fide
cum Romanis acturum hortaretur ac¬
stimularet Scipionem ne cessaret/ Se
quanꝙ Regno pulsus ess cum haud
contempnendis copiis adfutu peditum
equitumq nͨ ip̃i Lelio morandum in
⁊frica esse. classem creder ꝑfetaz a cã¬
tagine cum qua absente scipione non
satis tutu esse ꝯtrahi certamen. Ab hoc
ẜmone dimisso massimissa. leli postero
die naues preda onustas ab yppoñ soluit

Expanded text:
 naues, sex milia peditum, octingenti equites, septem elephanti, ad hoc magna pecunia ad conducenda auxilia quibus fretus propius urbem Romanam exercitum admoueret coniungeretque se Hannibali. haec Carthagini parabant agitabantque, cnudo praesidiis agentem Masinissa fama Romanae classis excitus cum equitibus paucis uenit. is segniter rem agi ab Scipione questus, quod non exercitum iam in Africam traiecisset perculsis Carthaginiensibus, Syphace impedito finitimis bellis; quem certum habere, si spatium ad sua ut uelit componenda detur, nihil sincera fide cum Romanis acturum. hortaretur stimularet Scipionem ne cessaret; se, quamquam regno pulsus esset, cum haud contemnendis copiis adfuturum peditum equitumque. nec ipsi Laelio morandum in Africa esse; classem credere profectam a Carthagine cum qua absente Scipione non satis tutum esset contrahi certamen. ab hoc sermone dimisso Masinissa Laelius postero die naues praeda onustas ab Hippone soluit,
Abbreviated transcription (Latin):
a possimo Romaz aduectum foret.
carmen ab decem uiris muentum
mmagis patres mouit quo ⁊ legati qͥ
uum delphos por tauerant referebant
uorem młto uictoriam ꝙͣ cuius ex
dis dona portarent adesse. p.x. In¬
asdem spei summam ꝯferelũt p. Sci¬
es ueluit rsagientez amimus de fiue
belli qd depoposcisset ꝓunnicia africam.
Itaq quo maturius fatis omnib ora¬
culisq portendenti se se uictorie compotes
fierent id cogitare que rõ transportande

Expanded text:
mam aduecta foret. id carmen ab decemuiris inuentum eo magis patres mouit quod et legati qui donum Delphos portauerant referebant maiorem multo uictoriam quam cuius ex spoliis dona portarent adesse psdem spei summam conferebant P. Scipionis velut praesagientem animum de fine belli, quod depoposcisset provinciam Africam. itaque quo maturius fatis ominibus oraculisque portendentis sese victoriae compotes fierent, id cogitare atque agitare
Abbreviated transcription (Latin):
hostium aroc territi peni oĩsso certa¬
amise in alteram arcez due sunt haud
lm iiter se distantes cõfugiunt oppi¬
pmi urbem habebant uictorib premiu
medio positam/ ex arcib duab p̾liis
idic leuib certabatar ꝙ plemimus .rͦ.¬
propniquis locis subsidia augebant

Expanded text:
ostium arce territi Poeni omisso certamine in alteram arcem—duae sunt haud multum inter se distantes—confugiunt. oppidani urbem habebant, uictoribus praemium in medio positam; ex arcibus duabus proeliis cottidie leuibus certabatur. Q. Pleminius Ropr
Abbreviated transcription (Latin):
popłm rogaret si nͨ is quide uellt tum
tribuni ad plebem ferrent cu cõsul
se populu rogaturu negasset ꝙ sue
qui tum ad Capuam erat dictatõ dice¬
retur s quo die id plebis cõciliu futũ
erat ꝯsuł claz nocte in dicilia abiit
destitutiq patres lictas ad. mͣ chaudo
mictendas censuerunt ut diserte
Licinius classus pontifex maximus
magister Equitu dictus dictãto pst
Romam uenit .C. Sempmu blesim
Legatum que ad Capua habuerats
E truriam ꝓiunciam ad excitu mst
ĩ Locum Calphurnii p̾toris quezus
Capue exercitiuq suo p̾eẽt lict̃is exar
Ipse Comitia in que diem primun
potuit dixit quo certamine ĩ tribur
dictatoremq miecto ꝑfici ñ potuer

Expanded text:
populum rogaret; si ne is quidem uellet, tum populum rogaret; si ne is quidem uellet, tum tribuni ad plebem ferrent. cum consul se populum rogaturum negasset quod suae , qui tum ad Capuam erat, dictator diceretur. sed quo die id plebis concilium futurum erat, consul clam nocte in Siciliam abiit; destitutique patres litteras ad M. Claudium mittendas censuerunt ut desertaeLicinius Crassus pontifex maximus magister equitum dictus. dictator postquam Romam uenit, C. Sempronium Blaesum legatum quem ad Capuam habuerat in Etruriam prouinciam ad exercitum misit in locum C. Calpurni praetoris, quem ut Capuae exercituique suo praeesset litteris exciuit. ipse comitia in quem diem primum potuit edixit; quae certamine inter tribunos dictatoremque iniecto perfici non potuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
deducti qui in yspaniam ad hasdrubalez
trahicerentur ut q maximo excitu pͥo
quoq tempore in Italiam trasgressus
iũgeret se anbali in eo posita uictoĩa
credere Cartagienses classem preterca
ingentem apparari ad Siciliam repetẽda
eamq se credere in breui iectura. Hec
recitata/ a. Consule Ita mouere senatuz
ut non expectanda comitia ꝯsulis ceserẽt
s dictatorem Comitioꝵ habendaꝵ cã dici¬
et extimplo in ꝓuincia redeundu illa
disceptatio tenebat ꝙ Consul in sicilia
se. m. ualerium messalam qͥ tũ classi
p̾esset dictatorem dicturum ẽẽ ayebat
Patres extra Romanum agru qd in
Italiam terminari negabant dictatore
dici posse. M. Lucretius. tr̃. pł. cu de
ea re consuleret ita decreuit senatꝰ ut
consul prius q̃ ab urbe discederet popłm
rogaret quem dictatorem dici placeret
Cumq quem populus uississ diceret
dictatorez si noluisset consul pretor

Expanded text:
conduci qui in Hispaniam ad Hasdrubalem conduci qui in Hispaniam ad Hasdrubalem traicerentur, ut is quam maximo exercitu primo quoque tempore in Italiam transgressus iungeret se Hannibali; in eo positam uictoriam credere Carthaginienses; classem praeterea ingentem apparari ad Siciliam repetendam eamque se credere breui traiecturam. haec recitata a consule ita mouere senatum ut non exspectanda comitia consuli censeret, sed dictatore comitiorum habendorum causa dicto extemplo in prouinciam redeundum. illa disceptatio tenebat quod consul in Sicilia se M. Ualerium Messallam qui tum classi praeesset dictatorem dicturum esse aiebat, patres extra Romanum agrum—eum autem Italia terminari—negabant dictatorem dici posse. M. Lucretius tribunus plebis cum de ea re consuleret, ita decreuit senatus ut consul priusquam ab urbe discederet populum rogaret quem dictatorem dici placeret, eumque quem populus iussisset diceret dictatorem; si consul noluisset, praetor
Abbreviated transcription (Latin):
esset se cam ꝓuincia ꝯfecisse. Nemem
i urbes in agros suos reductos/ Arare de¬
sertam recoliq terra tande frugiferam
ip̃is cultorib popłoq Romano pace. ac
bello fidissimam hannoñ subsidiũ exinde
mutine / ⁊ siquoꝵ alioꝵ merita erga popłm
Romanum erant ĩ senatũ ĩtroductis ho¬
nores oĩb ad exduendam fidem a ꝯsule
hĩti Mutmes ecia cuus Romanus factꝰ
plebem lata. Dum hec Rome geruntur
ad africam accessisset imꝓuso ĩ agtu
uticensez assensionem fecit. Ciq depo¬
pulatus Late młtis mortalib cu alia
oĩs gn̾is preda captis ad naues redit et
ad Siciliam trasinisit berciodecimo die
quam profectus Inde li libeum reuectꝰ ex
captiuis questione habita ħ cõꝑta cõsuliq
Leuino oĩa ordine prescͥpta ut sciẽt quo
quinq milia numidaꝵ cu masimissa
gale filio acerrimo iuuene Cartagiñee
et alios ꝑ totam africam milites mẽcede

Expanded text:
esset, se eam prouinciam confecisse. neminem esset, se eam prouinciam confecisse. neminem  omnes in urbes, in agros suos reductos arare, serere; desertam recoli terram, tandem frugiferam ipsis cultoribus populoque Romano pace ac bello fidissimum annonae subsidium. exim Muttine, et si quorum aliorum merita erga populum Romanum erant in senatum introductis honores omnibus ad exsoluendam fidem a consule habiti. Muttines etiam ciuis Romanus factus, te patrum ad plebem lata. dum haec Romae geruntur,ad Africam accessisset, improuiso in agrum Uticensem escensionem fecit; eumque late depopulatus multis mortalibus cum alia omnis generis praeda captis ad naues redit et ad Siciliam tramisit, tertio decimo die quam profectus inde erat Lilybaeum reuectus. captiuis quaestione habita haec comperta consulique Laeuino omnia ordine perscripta ut sciret quo quinque milia Numidarum cum Masinissa, Galae filio, acerrimo iuuene, Carthagine esse, et alios per totam Africam milites mercede
Abbreviated transcription (Latin):
ac prope oĩ tecto inroatu hiis de feme
dieh Anagnie terma an põtã icta
die ac nõcte sine ullo ꝑgnis alimẽto
arsisse ⁊ aues ad competuz anagniuz
in luco diane nidos ĩ arboĩb rliqͥsse.
denacine in mare haud ꝓcul portu
angues magnitudinis mire lasciuien¬
tum pisciuiz more exultasse. barquiꝰ
porcũ cum ore humano genitu ⁊ ĩ agro
Capenatea ad lucu feroiẽ iiiiͦ signa
sanguinez mł̃to diez ac noctem sudasse.
Hec prodigia hostiis maiorib procurata
decceto Pontificu ⁊ supplicatio diez Rom̃
ad oĩa pulimaĩa alteru ĩ capenati
agro ad faroiẽ lucũ indicta .m. ualerꝰ
classis cu parte nauiu ĩ aftica p̾datu
simul speculatu que poptꝰ Cãtaginẽsis
pararet ageretq misso ip̃e .x. nauibus
ꝓfectus cum ꝓspere ꝑuenisse Senatu
extimplo huit ubi de suis reb gestis com¬
memorauit cũ anos prope lx. in sicilia
terra mariq magnis sepe cladib bellatũ

Expanded text:
iisdem ferme diebus Anagniae terram ante portam ictam diem ac noctem sine ullo ignis alimento arsisse, et aues ad compitum Anagninum in luco Dianae nidos in arboribus reliquisse; Tarracinae in mari haud procul portu angues magnitudinis mirae lasciuientium piscium modo exsultasse; Tarquiniis porcum cum ore humano genitum, et in agro Capenate ad lucum Feroniae quattuor signa sanguine multo diem ac noctem sudasse. haec prodigia hostiis maioribus procurata decreto pontificum; et supplicatio diem unum Romae ad omnia puluinaria, alterum in Capenati agro ad Feroniae lucum indicta. M. Ualeriuclassis cum parte nauium in Africam praedatum simul speculatumque quae populus Carthaginiensis ageret pararetque misso, ipse decem nauibfectus cum prospere peruenisset, senatum extemplo habuit, ubi de suis rebus gestis commemorauit: cum annos prope sexaginta in Sicilia terra marique magnis saepe cladibus bellatum
Abbreviated transcription (Latin):
u exercitu q̃rtus
danum annum ytaliam obsideat peitebe
ay. cornelii glorie tue nͥ si hostez euz
ui tot funeꝵ tot cladium nob̃ cã fuit
a consul ytalie expuleris ⁊ sic penes
Luctarium pͥoris punici perpetrati
li titulus fuit. Ita pen̾ te huiꝰ fuit
As aut amilcar anibali dux est p̾fe¬
eidus. aut illud bellum huic aut uic¬
cora illa maior clariorq ꝙ̃ hoc modo
iingat ut te cões uincamus futuru¬

Expanded text:
i exercitu quartum decimum annum Italiam obsideat, paenitebit te, P. Corneli , gloriae tuae si hostem eum qui tot funerum tot cladium nobis causa fuit tu consul Italia expuleris et, sicut penes C. Lutatium prioris Punici perpetrati belli titulus fuit, ita penes te huius fuerit? nisi aut Hamilcar Hannibali dux est praeferendus aut illud bellum huic, aut uictoria illa maior clariorque quam haec—modo contingat ut te consule uincamus — futur
Abbreviated transcription (Latin):
opus maius presentius ue ullu exepli
esse ꝙͣ anibal põt. Multum interetꝰ
alienos popul are fines an tuos un
excindiq uideas. Plus aĩ est ĩferet
periculu ꝙ̃ propulsanti. Ad ħ maior
ignotaꝵ rez est terror bona malaq hss
ex propinquo ingressus fine aspicias
non sperauerat Anibal fore ut totn
Cartaginensib firmu aut scabile et
infidis sociis grauib ac suꝑbis donnne
Ad hoc nos eciam deẜti ab sociis uiri
nr̃is milite Romano scetuii Cartagi¬
nensib nichil cuuil roboris est m̾cede
paratos milites hñt affros Numidasq
Leuissima fidei mutande ingema.h
modo nichil more sit una ⁊ tͣiecisse
me audietis ⁊ ardere bello Africa ⁊ ins¬
Lientem hĩc Anibalez / ⁊ obsideri carta¬
gniem letiores ⁊ frequentiores ex a fis
expectare nũtios q̃ ex yspaũa accipielus¬
Has michi spes subiecit fotuna.pͥ. e
dii federis ab hoste iuolati testes. Sipo
bellum aperiet et id est iuri ⁊ dua

Expanded text:
opus est? maius praesentiusue ullum exemplum opus est? maius praesentiusue ullum exemplum esse quam Hannibal potest? multum interest alienos populere fines an tuos uri exscindi uideas; plus animi est inferenti periculum quam propulsanti. ad hoc maior ignotarum rerum est terror: bona malaque hostium ex propinquo ingressus fines adspicias. non sperauerat Hannibal fore ut tot in Carthaginiensibus firmum aut stabile est infidis sociis, grauibus ac superbis dominis. ad hoc nos, etiam deserti ab sociis, uiribus nostris milite Romano stetimus: Carthaginiensi nihil ciuilis roboris est: mercede paratos milites habent, Afros Numidasque, leuissima fidei mutandae ingenia. hic modo nihil morae sit, una et traiecisse me audietis et ardere bello Africam et molientem hinc Hannibalem et obsideri Carthaginem. laetiores et frequentiores ex Africa exhas mihi spes subicit fortuna populi Romani, di foederis ab hoste violati testes, Syphax bellum aperiet. id est viri et ducis,
Abbreviated transcription (Latin):
si uictor ex africa redierim ea ip̃a leuar̾
que nunc retinendi mei causa ut teribi¬
lia ea uideantur urb̃ extollunt᷑ negat
aditum esse in africam negat ullos
ad africaz offenderit neq recordatum
illi ip̃i tam infelici imꝑatori patuisse tñ
duces actinet inuictu ad ultimũ ꝑmã¬
sisse. Nichil igitur me isto exẽplo t̾rueĩs
ego miuus in africa Regulo capto ꝙͣ
Sipionib occisis in yspama traicerem
nec felitius Santippum Lacedemoniu
Cartagini q me patrie mec siere natũ
esse. Cresceretq michi ex ip̃o fiducia ꝙ
possit in hoĩs unius uirtute tãtũ momͭ
esse. At eciaz acthemenses audiendi sũt
temere in Sicilia omisso domi bello trãs¬
gressi cur ergo ꝙ̃tuz grecas fabulas enar¬
rare uacat non Agatodem pocius sira¬
eo bellũ unde uen̾at refers s quid ultro
metuz inferre hosti ⁊ a. se r̾moto pecial¬
in alium discrimen adduoere quale si
ueterib. extermisq exemplis adniona

Expanded text:
si uictor ex Africa redierim, ea ipsa eleuare si uictor ex Africa redierim, ea ipsa eleuare quae nunc retinendi mei causa ut terribilia eadem uideantur uerbis extolluntur. 'negat aditum esse in Africam, negat ullos ad Africam offenderit, neque recordatur illi ipsi tam infelici imperatori patuisse tamen duces attinet inuictum ad ultimum permansisse. nihil igitur me isto exemplo terrueris. ego minus in Africam Regulo capto quam Scipionibus occisis in Hispaniam traicerem? nec felicius Xanthippum Lacedaemonium Carthagini quam me patriae meae sinerem natum esse, cresceretque mihi ex eo ipso fiducia quod possit in hominis unius uirtute tantum momenti esse. at etiam Athenienses audiendi sunt temere in Siciliam omisso domi bello transgressi. cur ergo, quoniam Graecas fabulas enarrare uacat, non Agathoclem potius, Syraeo bellum unde uenerat refers? 'sed quid, ultro metum inferre hosti et ab se remoto periculo alium in discrimen adducere quale sit, ueteribus externisque exemplis admonere
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ prope occidionem occisi essent, cuz
amisse yspanie cum qͣtuor exercitꝰ penoꝵ
quatuorq duces oĩa metu ãmisq te¬
nerent Cum quesitus ad id bellu ĩpe¬
rator nemo se ostenderet p̾t me nemo
hostium difficultatem belli patͥs pa¬
truiq recentem cladem commeorabat
utrum maior aliqͣ nũc in africa cala¬
mitas accepta est. que tunc ĩ yspana
erat an maiores nũc sunt exercitus in
a frica/ ⁊ dudes plures melioresq q̃ tũe
in yspania fuerunt An etas m̾a tũc matu¬
rior bello gerendo fuit ꝙͣ nunc est. An cũ
Cartaginensi hoste in yspania ꝙͣ ĩ africa
bellum geri aptius est facile est. post fusos
fugatosq iiiiͦ exercitus punicos post et
urbes ui captas aut metu subactas ĩ ditõez
post domita oĩa usq ad cceanũ tot Re¬
gulos tot soeuas gentes. post receptã tota
ufplł̃ia ita ut uestigium belli nłł r̾liqũ
sit. eleuare meas res gestas ta h̾cule ꝙͣ

Expanded text:
eorum prope occidione occisi essent, cum eorum prope occidione occisi essent, cum amissae Hispaniae, cum quattuor exercitus Poenorum quattuorque duces omnia metu armisque tenerent, cum quaesitus ad id bellum imperator nemo se ostenderet praeter me, nemo em meam, uim hostium, difficultatem belli, patris patruique recentem cladem commemorabat? utrum maior aliqua nunc in Africa calamitas accepta est quam tunc in Hispania erat? an maiores nunc sunt exercitus in Africa et duces plures melioresque quam in Hispania fuerunt? an aetas mea tunc maturior bello gerendo fuit quam nunc est? an cum Carthaginiensi hoste in Hispania quam in Africa bellum geri aptius est? facile est post fusos fugatosque quattuor exercitus Punicos, post tot urbes ui captas aut metu subactas in dicionem, post perdomita omnia usque ad Oceanum, tot regulos, tot saeuas gentes, post receptam totam Hispaniam ita ut uestigium belli nullum reliquum sit, eleuare meas res gestas, tam hercule quam,
Abbreviated transcription (Latin):
sic senem se ꝑfunctũq ⁊ me infra etatez
filii eciam sui posuit tanꝙ non logius
ꝙ quantu uite humane spaciũ est cu¬
piditas glorie extendatur maxiãq pãs
eius in memoria ac posteritate ꝓmi¬
neat maximo cuiq id accedere certum
animo habeo ut se non cu presentib
modo s cum omnis eui claris uiris
comparet/. Equidem haud dissimulo
me tuas quinte fabi laudes nõ assequi
solum uelle s bona uenia tua dixerim
Si possim ecia me ex superare illd nec
tibi in me neu michi in minoĩb natu
animi sit. ut nolimus quanꝙͣ nr̃i siłe
euadere ciuem. Id eñm nõ eoꝵ mõ qͥb
humani detrimentum est. Cõmemo¬
rauit ꝙͣtum essem periculi aditurus
si in ãfrica traioere uelim. In meam
quoq non solum rei publice s exercitꝰ
uicem/ uidetur ualde solicitus. Unde ħ
repente cura de me exorta est. pat pa¬
triuisq meus intersecti cu duo excitus

Expanded text:
sic senem se perfunctumque et me infra aetatem sic senem se perfunctumque et me infra aetatem filii etiam sui posuit tamquam non longius quam quantum uitae humanae spatium est cupiditas gloriae extendatur maximaque pars eius in memoriam ac posteritatem promineat. maximo cuique id accidere animo certum habeo ut se non cum praesentibus modo sed cum omnis aeui claris uiris comparent. equidem haud dissimulo me tuas, Q. Fabi , laudes non adsequi solum uelle sed—bona uenia tua dixerim—, si possim, etiam exsuperare. illud nec tibi in me nec mihi in minoribus natu animi sit ut nolimus quemquam nostri similem euadere ciuem; id enim non eorum modo quibus humani detrimentum est. 'commemorauit quantum essem periculi aditurus si in Africam traicerem, ut meam quoque, non solum rei publicae et exercitus uicem uideretur sollicitus. unde haec repente cura de me exorta? cum pater patruusque meus interfecti, cum duo exercitus
Abbreviated transcription (Latin):
miestatem imperii que tum ĩ tuo ca¬
te periclitabantur comisisti. Ego pͥ.
pnelium rei p. nobisq nõ sibi ipsi
runatum creatum consulem existimo
uercitusq ad custodiam uobis. atq
talie scriptos esse/ nõ quos Regio more
ysuꝑbiam consules quo t̾raꝵ ueliit
fuiciant. Tum orone ad tp̃s parata
fabius cum auctoritate ⁊ Inueterate
mudentie fama magnam patẽ senatꝰ
ansilium senis q aminu adolescẽtis
ferooem Laudarent/. Si pio Ita locutus
fertur ⁊ ip̃e fabius principio oronis
ratres conscripti cõmemorauit ĩ siña
sua posse obtrectationem suspectam
sse. Cuuis ego rei nõ taz ip̃e ausiz
tantum uirum insimulare ꝙ ea sus¬
titis uicio oronis an rei haud Sane
uugata est/ Sic eñm honores suos et
miam reꝵ gestaꝵ extulit urb ad
itinguendum Inuidie crimen tanꝙ
nichi ab infimo quoq periculum sit
ne metuz enuiletur ⁊ nõ ab eo qͥ qͥa
suꝑ ceteros excellat quo me qͦq niti
rn dissimulo qui me sibi eqͣi nadit

Expanded text:
tum in tuo capite periclitabantur, commisisti. ego P. Cornelium rei publicae nobisque, non sibi ipsi privatim creatum consulem existimo, exercitusque ad custodiam urbis atque Italiae scriptos esse, non quos regio more per superbiam consules quo terrarum velint traiciant. cum oratione ad tempus parata Fabius, tum auctoritate et inveterata prudentiae fama magnam partem senatus consilium senis quam animum adulescentia ferocem laudarent, Scipio ita locutus fertur: 'et ipse Q. Fabius principio orationis, patres conscripti, commemorauit in sententia sua posse obtractationem suspectam esse; cuius ego rei non tam ipse ausim tantum uirum insimulare quam ea suspicio, uitio orationis an rei, haud sane purgata est. sic enim honores suos et famam rerum gestarum extulit uerbis ad exstinguendum inuidiae crimen tamquam mihi ab infimo quoque periculum sit ne mecum aemuletur, et non ab eo qui, quia super ceteros excellat, quo me quoque niti non dissimulo, me sibi aequari nolit.
Abbreviated transcription (Latin):
aliaꝵ Colomaꝵ que detractauerũt ĩpisi
mentionem patres fieri uetuerut no
illos dnincti neq retineri neq appellĩ
a consulib ea tacita cogitaco seu castiga
expedientib que ad bellum opus ar̃

Expanded text:
aliarum coloniarum quae detractauerunt imperium mentionem fieri patres uetuerunt, neque illos dimitti neque retineri neque appellari a consulibus; ea tacita castigatio  est. cetera expedientibus quae ad bellum opus eran
Abbreviated transcription (Latin):
retur dato ex urbe duci iuberet/. M.
ulerius Aretiu eas legiones duxit.
isdem dieb naues onerare penoꝵ
octoginta cuta Sardima ab c̃. Octa¬
uo qui ꝓuincie pͥerat captas eas actoͬ¬

Expanded text:
retur dato, ex urbe duci iuberet. M. Valerius Laevinus Arretium eas legiones duxit. eisdem diebus naves onerariae Poenorum ad octoginta circa Sardiniam ab Cn. Octavio, qui provinciae praeerat, capta
Abbreviated transcription (Latin):
Gadis sine certamine ꝑ dedictoe r̾cipie̾dis
ultro qui eam rem pollicerentur in cast᷑t
Romana nec uenientib spes sĩc añ dctm ẽ
fueratq patefacta imatura ꝓditio esti
comprehensosq õnes mago hasdrubali
pretori Cartaginez uehendos tradit. Has¬
drubal ꝯiuratis in quinq reĩb ĩpoĩtis
premissaq ea quia tardior ꝙͣ trireis
erat ip̃e cu octo triremib modico inter¬
uallo sequitur. Iam fretũ intrabat qͥuq¬
remis cum Lelius ⁊ ip̃e in quinq remi
portu cai̾ceie sequtib septe triremib¬

Expanded text:
Gades sine certamine per proditionem recipiendi, Gades sine certamine per proditionem recipiendi, ultro qui eam rem pollicerentur in castra Romana uenientibus, spes, sicut ante dictum est, fuerat. sed patefacta immatura proditio est, comprensosque omnes Mago Adherbali praetori Carthaginem deuehendos tradit. Adherbal coniuratis in quinqueremem impositis praemissaque ea, quia tardior quam triremis erat, ipse cum octo triremibus modico interuallo sequitur. iam fretum intrabat quinqueremis cum Laelius et ipse in quinqueremi ex portu Carteiae sequentibus septem triremib
Abbreviated transcription (Latin):
simul oĩs apparatus supplicii expͥm̃bat᷑.
deligati ad palu uirgisq cesi ⁊ securi
ꝑcussi adeo torpentib metu. qui aderãt
Ut nõ modo ferocior uox aduersꝯ a troci¬
tatem penẽ s ne gemitus qͥde exaudur̃t᷑.
gracti inde de medio ones/ pũgatoq loco
citati milites noĩatim apud tribunos
militu in uerba.pͥ. scipionis iuirauerũt
stipendiuq ad nomen singlis ꝑsdutũ est.
Hunc finem exitumq seditio Militum
cepta apud Succonem hũit ¶per iddem
tpus ad betim fluuium hano p̾fectus
Magonis missus a gradib cũ pãua manu
a .q. marcio maxima parte milctu Int̃
tumultum castroꝵ captoꝵ quibida ecia
⁊̃ fugam amissis. palatos ꝓseqnte ẽquite
cum paucis ip̃e effugit. Sum ħ ad ben
FLuiuum geruntur. Lelius intim freto ĩ
ooeanu euectus ad Cãceiam classe ac¬
cessit. urbs ea in ora oocanisita est ubi
pͥmum e faucib angustis pãditur mare.

Expanded text:
simul omnis apparatus supplicii expromebatur. simul omnis apparatus supplicii expromebatur. deligati ad palum uirgisque caesi et securi percussi, adeo torpentibus metu qui aderant ut non modo ferocior uox aduersus atrocitatem poenae sed ne gemitus quidem exaudiretur. tracti inde de medio omnes, purgatoque loco citati milites nominatim apud tribunos militum in uerba P. Scipionis iurarunt stipendiumque ad nomen singulis persolutum est. hunc finem exitumque seditio militum coepta apud Sucronem habuit. per idem tempus ad Baetim fluuium Hanno praefectus Magonis missus a Gadibus cum parua manu ab L. Marcio , maxima parte militum inter tumultum captorum castrorum, quibusdam etiam in fuga amissis, palatos persequente equite, cum paucis ipse effugit. dum haec ad Baetim fluuium geruntur, Laelius interim freto in Oceanum euectus ad Carteiam classe accessit. urbs ea in ora Oceani sita est, ubi primum e faucibus angustis panditur mare.
Abbreviated transcription (Latin):
userat oĩa irrita obliuio si põt si non
tcuinq scilentium tegat nõ negauim
naem atrocemq uobis uisa oroneu
tcam. quanto creditis facta ur̃a atro¬
ne ea quidem ip̃a ultro exprobabunt᷑.
snam tam facile uos obliuiscamini
or qͣ ego obliuiscar. Itaq quod ad uos¬
muersos actinet si erroris penitet satis
uperq penaꝵ habeo. albinꝰ Caleñ. ⁊
rius uiber ⁊ cẽti nephaĩe seditiõis
auctores sangume luent ꝙ amiserunt
uobis supplicii eoꝵ spectaculu non mõ
non acerbum s Letu ecia si sana mẽs
rediit debet esse/. De mille enum ꝙͣ de uob̃
Infestiiͦ aut iniquius ꝯsulerũt Ctrix fmẽ
dicendi fecerat. Cum ex p̾parato simł
omniu reꝵ terror oculis auribusq est
effusus. exercitus qͥ cõna cõtioe circu¬
dederat gladiis ac scutis ꝯcepuit. p̾cons
audita uox citantis noĩa dãpnatoꝵ in
concilio nudi in mediu ꝓtrahebant᷑ ⁊

Expanded text:
auferat omnia inrita obliuio, si potest: si non, auferat omnia inrita obliuio, si potest: si non, utcumque silentium tegat. non negauerim tristem atrocemque uobis uisam orationem meam: quanto creditis facta uestrne ea quidem ipsa ultra exprobrabuntur. utinam tam facile uos obliuiscamini eorum quam ego obliuiscar. itaque quod ad uniuersos uos attinet, si erroris paenitet, satis superque poenarum habeo: Albius Calenus et Atrius Umber et ceteri nefariae seditionis auctores sanguine luent quod admiserunt. uobis supplicii eorum spectaculum non modo non acerbum sed laetum etiam, si sana mens rediit, debet esse; de nullis enim quam de uobis infestius aut inimicius consuluerunt.' uix finem dicendi fecerat cum ex praeparato simul omnium rerum terror oculis auribusque est offusus. exercitus, qui corona contionem circumdederat, gladiis ad scuta concrepuit; praeconis audita uox citantis nomina damnatorum in consilio; nudi in medium protrahebantur et
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hne in yspania patre ⁊ patruo mõ duob
mapatorim interfectis septimu marciu
fuam uobis aduersꝰ exultantis recenti
aforia penos delegistis/ et sic laqͦr tanq̃
mut duce yspanie fucture fu̾int m.silanꝰ
am uire eodem Imperio metũ ĩ ꝓiũcia
assus l. Scipio frater meus ⁊ c̃. lelius
gat uindices mauestatis imperii de essẽt
pru exercitus an ia duces ducib an
remtas an causa comperari pet̾at. qͥb
noxiam prie Corisanum qͦnd̃ dãpnatõ
usta miẜum ⁊ indignum exilium ut
t ad oppugnandam prĩam impulit
uocauit tamen a publico patricidio
cuara pietas./ qui dolor que fra ĩcitauit
siprndium ne dieb paucis Imꝑatore
gro seno nũatuz satis digna causa fuit
sur patrie Indiceretis bellu cur ad user
isamistis ꝓfecto milites nͨ maĩo ĩ corpus
trum us morbi qͥ in ur̃as m̃t̾e ĩuasit
urret amimus referre. qͥd crediderint
mines. quid speraiuĩnt qͥd optauẽrint

Expanded text:
 hic in Hispania patre et patruo meo duobus imperatoribus interfectis Septimum Marcium ducem uobis aduersus exsultantes recenti uictoria Poenos delegistis. et sic loquor tamquam sine duce Hispaniae futurae fuerint: M. Silanus eodem iure eodem imperio mecum in prouinciam missus, L. Scipio frater meus et C. Laelius legati, uindices maiestatis imperii deessent? utrum exercitus exercitui, an duces ducibus, an dignitas, an causa comparari poterat? quibus si noxam patriae? Coriolanum quondam damnatio iniusta, miserum et indignum exsilium ut iret ad oppugnandam patriam impulit; reuocauit tamen a publico parricidio priuata pietas: uos qui dolor, quae ira incitauit? stipendiumne diebus paucis imperatore aegro serius numeratum satis digna causa fuit cur patriae indiceretis bellum, cur ad Iler'insanistis profecto, milites, nec maior in corpus meum uis morbi quam in uestras mentes inuasit. horret animus referre quid crediderint homines, quid sperauerint, quid optauerint:
Abbreviated transcription (Latin):
uin sibi modo. ẜ ecia imꝑatori eẽ. Iaz
lictere Romam ablate sunt Se¬
fercitumq suum graui mõbo affectai
le sisti potuisse nͥ ad eam uas mali
ut grauior eciam in hostes ingriusset.
in quia ip̃e uenire ad Comitia nõ po¬
set. si ita patrib iuderetur se Ce
um Metellum dictatorem Comitioꝵ
sa dicturum Exerritumq Cecilianũ
nct tre.p̃. esse. Nam neq usu eiꝰ
uun in presentia esse/. Cuz anibal Iaz
berna suos receperit/ ⁊ tanta incesẜit
iea castra uis morbi ut nͥ Mãte Di¬
inctantur Nemo oĩu suꝑfutũs uideãt
i cons. a. patrib facienda ut ere p̃.

Expanded text:
atori esse. iam litterae Romam allatae se exercitumque suum graui morbo adflictari, nec sisti potuisse ni eadem uis mali aut grauior etiam in hostes ingruisset; itaque quoniam ipse uenire ad comitia non posset, si ita patribus uideretur, se Q. Caecilium Metellum dictatorem comitiorum causa dicturum. exercica esse; nam neque usum eius ullum in praesentia esse, cum Hannibal iam in hiberna suos receperit, et tanta incesserit in ea castra vis morbi ut, nisi mature dimittantur, nemo omnium superfuturus videatur. ea consuli a patribus f