comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa expectat adhuc habraã. ut quȩ ꝑfec¬
ta sunt c̃ sequat᷑. expectat &isaac &ia cob
& om̃s ꝓphetȩ expectant nos ut nob cũ
ꝑ fecta beatitudinẽ capiant. Propt̃ hoc¬
ergo etiã mysteriũ illud inultimã diẽ
dilati indicii custodit᷑. Unũ enĩ cerpuser¬
Licet enĩ sint multa mebra. sed unũ corpus
Non potest oculus dicert manum̃ esmihi
necessaria. Etiã si sanus sit oculus & ñ sit
turbatus quantũ ꝑtinet aduidendũ side.¬
sunt ei reliqua mẽbraquȩ erit oculolecitia:
Aaut quȩ ui debit᷑ eẽ ꝑfectiosimanꝰ ñ habeat:
si pedes desint. aut reliqua mẽbra ñ ad sint.
Quia & siẽ p̃cellens aliqua oculigła in eo
maxime ẽ ut uel ipse dux sit corporis. ł ce¬
teroꝵ mẽbroꝵ ñ deseratur officiis Hoc aut̃
nos & ꝑ illã ehechiel ꝓphetȩ uisionẽ doceri
puto. cũ dicit c̃ gregandũ ẽẽ os ados & iunctu¬
ac singula locis suis eẽ reparanda: Deniq
uide quid ad didit ꝓpheta Ossa inquit ista.

Expanded text:
exspectat adhuc Abraham, ut quae perfecta sunt consequatur: exspectat et Isaac, et Jacob, et omnes prophetae exspectant nos, ut nobiscum perfectam beatitudinem capiant. Propter hoc etiam, mysterium illud in ultimum diem dilati judicii custoditur: unum enim corpus eslicet enim sint multa membra, sed unum corpus » . Non potest oculus dicere manui: Non es mihi necessaria. Etiamsi sanus sit oculus, et non sit turbatus, quantum pertinet ad videndum; si desint oculo reliqua membra, quae erit ei laetitia? aut quae videbitur esse perfectio, si manus non habeat, si pedes desint, aut reliqua membra non adsint? Quia etsi est aliqua oculi gloria, in eo maxime est, ut vel ipse dux sit corporis, vel caeterorum membrorum non deseratur officiis. Hoc autem nos et per illam Ezechielis visionem doceri puto, cum dicit congregandum esse os ad os, et junctuac singula locis suis esse reparanda. Denique vide quid dicit propheta: Ossa, inquit, ista:
Abbreviated transcription (Latin):
purificatio quidem ꝑ illa om̃a datur quȩ supera
diximꝰ : donũ aũt gratiȩ sp̃s ꝑ olei imaginẽ de¬
signat᷑ ut ñ solũ purgationẽ consequi possit
is qui conuertit᷑ apeccato sed & sp̃u sc̃õ repleri.
quo & recipere priorem stolã & anulũ possit.
& ꝑ om̃a reconciliatus patri in locũ fili i repa¬

Expanded text:
purificatio quidem per illa omnia datur quae superius purificatio quidem per illa omnia datur quae superius diximus. Donum autem gratiae Spiritus per olei imaginem designatur, ut non solum purgationem consequi possit is qui convertitur a peccato, sed et Spiritu sancto repleri: quo et recipere priorem stolam et annulum possit, et per omnia reconciliatus Patri in locum Filii repa
Abbreviated transcription (Latin):
purificat᷑. Uides quomodo ultimȩ & summȩ
puri ficationis ẽ aur̃t purificati ut pur &
mundus seruet᷑ auditꝰ. Et manũ dextr̃a
ut munda sint opera nr̃a. ne aliqͥd inmundũ
his admisceat᷑ & sordidũ Sed & pedes puri¬
ficandi sunt ut ad opus bonorũ tantũ modo
dirigant᷑ nec ultra lapsis iuuentutis incurran
Septies aũt respergit sacerdos contra dñm exoleo
Post om̃a & eñi que ꝓpurificato celebrata sunt. post¬
qũa conuersus & reconciliatus t̃ do post im molatas
hostias. ordinis erat. ut & uirtutẽ suꝑ eũ septem¬
plicẽ sc̃i sp̃s in uitaret. scđ̃m eũ qui dixerat. redde
mihi lȩtitiã salut᷑is tui. & spũ principali confir¬
mame: Uel certe q̃m peccatorũ corda dñs in euan¬
gelio testatur septem demonib obsideri. conpe¬
tent̃ septies ante dñm sacerdos in purificatione
respergit. ut expulsio septem spirituũ malig¬
norum de purificato corde septies excusso digi¬
tis oleo dedaretur. Si ergo conuersis a peccato

Expanded text:
timae et summae purificationis est aurem purificari, ut purus et mundus servetur auditus; et manum dextram, ut munda sint opera nostra, nec aliquid immundum his admisceatur et sordidum; sed et pedes purificandi sunt, ut ad opus bonum tantummodo dirigantur, nec ultra lapsus juventutis incurrant. Septies autem respergit sacerdos contra Dominum ex oleo: post omnia etenim quae pro purificato celebrata sunt, postquam conversus et reconciliatus est Deo, post immolatas hostias, ordinis erat ut et virtutem super eum septemplicem sancti Spiritus invitaret, secundum eum qui dixerat: Redde mihi laetitiam salutaris tui, et spiritu principali confirma me. Vel certe quoniam peccatorum corda Dominus in Evangelio testatur a septem daemonibus obsideri, competenter septies ante Dominum sacerdos in purificatione respergit, ut expulsio septem spirituum malignorum de purificati corde septies excusso digitis oleo declaretur. Sic ergo conversis a peccato
Abbreviated transcription (Latin):
tura corporib medicam̃ ta cõponit Sed
herbasistas si qͥs forte antequã ꝓratione
artis cõponanit᷑ aspiciat. si qͥ dẽ in agris aut
S tas intramedici scolã dispositas ꝑordinẽ
inde it licet odor c̃ cristẽ forte aut austigrũ
reddat tam̃ suspicabi t᷑ cascure ł remedi¬

Expanded text:
tura corporibus medicamenta componit. Sed herbas istas si quis forte, antequam pro ratione artis componantur, aspiciat, si quidem in agris aut eteris: si vero eas intra medici scholam dispositas per ordinem viderit, licet odorem tristem forte et ?: au--erum  reddant: tamen suspicabit
Abbreviated transcription (Latin):
qͥmꝰ apud eo sista seruent᷑ qđ causȩ qiđ rationis
ẽ decaluari mulierẽ & ungulas eius demi. Verbi
causa ponamus qđ ita inuenerit eã isqͥ dr̃ in¬
uenis se. ut neq capillos neq ungulas habeat
iđ habuit qđ seđm legẽ demere ui deret᷑: Nosuͦ¬

Expanded text:
quomodo apud eos ista serventur. Quid causae, quid rationis est, decalvare mulierem, et ungulas ejus abscindi. Verbi causa ponamus quod si ita invenerit eam is qui dicitur invenisse, ut neque capillos neque ungulas habeat, quid habuit quod secundum legem demere videretur? No
Abbreviated transcription (Latin):
egritudint corpꝰ & anima corrũpitur.
sps pariter cũ cane uitiatur. Om̃a mebra
debilitat. pedẽ manũ linguã resoluit.
oculos tenebrat. mentẽ uelat obliuio.
ita ut hominẽ se nesciat ẽẽ nec sentiat

Expanded text:
ul et anima corrumpitur, spiritus pariter cum carne vitiatur. Omnia membra fiunt debilia, pedes, manus, lingua resoluta. Oculos tenebrae, mentem velat oblivio, ita ut hominem se nec sciat esse, nec sentiat
Abbreviated transcription (Latin):
ihũ ꝑ euagłm ego uos genui. Isti ergo doc¬
tores eccłe in huiꝰ modi generationib
ꝓcreandis aliquando c̃strictis femorib
utunt᷑ & abstinent a generando cũ tales
in uenerint auditores in qͥb sciant se.
fructũ habere ñ posse. Deniq & in acti¬
b apłoꝵ refertur dequib dã qđ non
potuimus inquit in asia uerbũ dĩ loqui
hoc est inposita habuisse femoralia &
contenuisse ne filios generarent : Quia
scilicet tales erant auditores in quib: &
sem̃ periret & ñ possit h beri successio
Sic gͦ eccłȩ sacerdotes cũ incapaces aures
uiderins aut cũ simulatos inspexerint
& ypocritas auditores. inponant cãpestrȩ
utant᷑ femoralib ñ pereat sem̃ uerbidĩ.
qͥa & dñs eadẽ mandat & dicit. Nolitemit¬
tere scm̃ canib neq margaritas uras ante

Expanded text:
ium ego vos genui . Isti ergo doctores Ecclesiae in hujusmodi generationibus procreandis aliquando constrictis femoralibus utuntur, et abstinent a generando, cum tales invenerint auditores in quibus sciant se fructum habere non posse. Denique et in Actibus apostolorum refertur de quibusdam: Quod non potuimus, inquit, in Asia verbum Dei loqui . Hoc est imposita habuisse femoralia, et continuisse se ne filios generarent, quia scilicet tales erant auditores, in quibus et semen periret, et non posset haberi successio. Sic ergo Ecclesiae sacerdotes cum incapaces aures viderint, aut cum simulatos inspexerint, et hypocritas auditores, imponant campestre, utantur femoralibus, non pereat semen verbi Dei, quia et Dominus eadem mandat et dicit: Nolite mittere sanctum canibus, neque margaritas vestras ante
Abbreviated transcription (Latin):
uitȩ t̃epꝰ uideripotest. Iin septimana ñaq dierũ
consumatus ẽ mundus. in quodonec sumꝰ in carne
positi ad liquidũ puri ee ñ possumus. Nisi oc¬
taua uenerit dies id ÷ nisi futuri scłi tẽpus ad
gatur. & stat̃i munda efficit᷑ materque ge¬
nuit eũ Purgata ñãq uiciis. carñẽ ex resur¬
rectione suscipi& Si uero nihil inse habuit
uirile aduersum peccatũ sed remissus & ef¬

Expanded text:
vitae tempus videri potest, quia in septimana dierum consummatus est mundus. In quo donec sumus in carne positi, ad liquidum puri esse non possumus, nisi octava venerit dies, quod est futuri saeculi tempus. egit. Statim enim munda efficitur mater ejus quae genuit eum. Purgatam namque vitiis carnem ex resurrectione suscipiet, qui vero nihil in se habuit virile adversus peccatum, sed remissus atque ef
Abbreviated transcription (Latin):
ouis. quȩ est animalmundũ similit̃ & inceteris
Et ideo omis homo ut diximꝰ cũ loquit᷑ ꝓxi¬
mosuo & siue ꝓdest ei sermonib: suis. siue
nocet. mundũ ei aut inmundũ efficit᷑ ani¬
mal Ex quib ł mundis utendũ ł inmundis
p̃cipitus abstinendũ: Si scđm hanc intelle¬
gentiã dicamꝰ dm̃ sũmũ leges hominbs
ꝓ mulgasse puto qđ digna uidebit᷑ diuina
maiestate legislatio: Siuero ad sideamus
erubesco dicere & confiteri quia tales leges
dederit ds̃ Videbunt᷑ enĩ magis elegantes¬

Expanded text:
t in caeteris. Et ideo omnis homo cum loquitur proximo suo, sive prodest ei ex sermonibus, sive nocet, mundum ei aut immundum efficitur animal, ex quibus vel mundis utendum est, vel immundis praecipitur abstinendum. Si secundum hunc intellectum dicamus summum Deum leges hominibus promulgasse, digna videbitur humana majestate legislatio. Si vero assideamus erubesco confiteri Deum tales leges dedisse. Videbuntur enim magis elegantes
Abbreviated transcription (Latin):
carnẽ suã manducare : Quis potest au¬
lu estis ȩccłȩ. si e uangelicis inbuti myste¬
riis si uerbũ caro factũ habitat in uobis
agnoscite quȩ dicimus quia dñi sunt.
ne forte qui ignorat ignoretur. Agnos¬
ate quia figurȩ sunt quȩ indiuinis uolumi¬
nib: scripta sunt & ideo tãquã spiritales¬
gite quȩ dicunt᷑ Si enĩ quasi carnales ista
suscipitis. ledunt uos& ñ alunt. Est enĩ &
in euangeluis littera quȩ occidit ñ solum
st enĩ in nouo testam̃to littera quȩ occidit
ienĩ scđm lit terã sequaris hoc ipsũ qđ dic¬
tũ est. nisi manduca ueritis carnẽ meã.
ebiberitis sanguinẽ meũ occidit hȩc lit¬
tra Uistibi & aliã de euangelio ꝓferã

Expanded text:
ant: Quis potest lii estis Ecclesiae, si evangelicis imbuti mysteriis, si Verbum caro factum habitat in vobis, agnoscite quae dicimus quia Domini sunt, ne qui ignorat ignoretur. Agnoscite quia figurae sunt, quae in divinis voluminibus scriptae sunt: ideo tanquam spiritualesgite quae dicuntur. Si enim tanquam carnalia ista suscipitis, laedunt vos, non alunt. Est enim et, in Evangeliis littera quae occidat . Non solum est et in Novo Testamento littera quae occidat Si enim secundum litteram sequaris hoc ipsum quod scriptum est: Nisi manducaveritis carnem meam, et biberitis meum sanguinem: occidit haec littera
Abbreviated transcription (Latin):
Hisigit᷑ exauctoritate apostolica atq euan¬
gelica conꝓbatis. uideamus quomodo unus¬
quisq hominẽ ł mundus ł inmundus possit
ostendi. Omis homohabet aliquẽ in secibũ.
quẽ accedenti ad se ꝓximo p̃beat. Non enĩ
potest fieri ut cũ accesserimus ad inuicẽ
nos homines &c̃serua uerimus sermonẽ
capimus inundũ sumimus cibũ. Si uero
inmundussit quẽ contingimus in mundũ¬

Expanded text:
uctoritate Evangelica atque apostolica comprobatis, vide quomodo unusquisque vel mundus, vel immundus, possit ostendi. Omnis homo habet in se aliquem cibum, quem accedenti ad se proximo suo praebeat. Non enim fieri potest ut, cum accesserimus adinvicem nos homines, et conseverimus sermonem,capimus, mundum sumimus cibum, si vero immundus est quem contingimus, immundu
Abbreviated transcription (Latin):
N onenĩ sufficit pontifici habere sapien¬
tiam & scire omniũ rationẽ. nisi possit
etiam populo manifestare quȩ nouit
Ideo ergo inponitur rationali & manifesta¬
tio. ut possit respondere omi poscenti
se rationẽ de fide & ueritate. Ponitur
autẽ suꝑ illud & ueritas. ut non illa.
adstruat quȩ ꝓpria̾ ex cogitare qui uit
ingenio. sedquȩ ueritas habet. nec umq¬

Expanded text:
n enim sufficit pontifici habere sapientiam, et scire omnium rationem, nisi possit etiam populo manifestare quae novit. Ideo ergo imponitur rationali et manifestatio ut possit respondere omni poscenti se rationem de fide et veritate. Ponitur autem super illud et veritas; ut non illa astruat quae proprio excogitare quivit ingenio, sed quae veritas habet. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
& ipsã interiorẽ habere ꝑmittit
n ponit tam̃ moyses pontifici & humera¬
le qui est humeroꝵ quidã ex circũ ducti¬
one uestis ornatus Humeri aut̃ figurã
operũ tenent Ac laboris indicia
N t ergo pontificẽ et̃ etã in optrib ornatũ
N ec sufficit sola scientia. quia qui fererit
& docuerit hic magnus uocabitur in
regno cȩloꝵ. Et cinxit inquit cũ scđm
facturã humeralis lã & superius
dixtrat quia cinxit eũ Lona suꝑ tu¬
nicã. & modo iterũ angitor scđm
facturã humeralis Iđ est illud duplex
eingulũ quo constrictũ uult ct ex
omni parte pontifict̃  Constrictus
sit in uerbo constrictus in opere expe¬
ditus adomã Nihil remissũ nihił ha¬
beat dissolutũ. Accinctus sit animi
uirtutib constrictus sit acorporalib
itiis. Hullũ animȩ lapsũ nullũ corporis
timtat. Utroꝙ uingulosẽꝑ utat᷑ ut sit ses¬
sua & scđm opera sua. cingulo uirtutis

Expanded text:
et ipsam interiorem, habere permittit. et ipsam interiorem, habere permittit. Imponit tamen Moyses pontifici humeralem, qui est humerorum quidam ex circumductione vestis ornatus: humeri autem operum tenent ac laboris indicia. Vult ergo pontificem esse etiam in operibus ornatum, nec sufficit sola scientia: Quia qui fecerit et docuerit, hic magnus vocabitur in regno coelorum. Et cinxit, inquit, eum secundum facturam humeralis. Jam et superius dixerat quia cinxit eum zona super tunicam, et modo iterum cingitur secundum facturam humeralis. Quod est istud duplex cingulum, quo constrictum vult esse ex omni parte pontificem? Constrictus sit in verbo, constrictus in opere, expeditus ad omnia, nihil remissum, nihil habeat dissolutum, accinctus sit animi virtutibus, constrictus sit a corporalibus vitiis, nullum animae lapsum, nullum corporis timeat: utroque cingulo semper utatur ut sit sansecundum opera sua cingulo virtutis
Abbreviated transcription (Latin):
Habebat ergo iste duas tunicas. una mysit¬
rii carnalis & aliã intellegentiȩ spiritalis
S cebat quia sacrificia spiritalia offerri
debent dõ. offtrebat tam̃ nihilominus
& carnaliu. Non enim poterat esse pontifex
eorũ qui tunc erant nisi hostias immolaret
I ta con uenient̃ ergo ille pontifex duab
indutus tunicis dr̃. Apłi uero qui dicturi
erant. quia si circum cidamini xp̃s
uobis nihil ꝓderit. & qui dicturi erant
quia nemo uos iudicet incibo aut in
potu aut paste diei festi aut neumenia
Aut sabbato quȩ sunt umbra futurorum
sti ergo ut huius modi scđm litttrã legis
obseruantiã penitus repudiarent
nec occuparent discipulos iudaicis fa¬
bulis & imponerent eisiugũ qđ neq ipsi
neq patres eoꝵ portare potuerunt
merito duas tunicas habere ꝓhibent᷑
Sedd sufficit eisuna & hȩc interior Nã istã
quȩ deforis est &quȩ desuꝑ apparet
legistunicã nolunt. Unã nãq eis iħs

Expanded text:
Habebat ergo iste duas tunicas: unam ministHabebat ergo iste duas tunicas: unam ministerii carnalis, et aliam intelligentiae spiritalis. Sciebat quia et sacrificia spiritalia offerri debent Deo, offerebat tamen nihilominus et carnalia: non enim poterat esse pontifex eorum qui tunc erant, nisi hostias immolaret. Ita ergo convenienter ille pontifex duabus indutus tunicis dicitur; apostoli vero qui dicturi erant: quia si circumcidamini, Christus vobis nihil proderit ; et qui dicturi erant, quia nemo vos judicet in cibo aut in potu, aut in parte diei festi, aut neomenia, aut sabbatorum, quae sunt umbra futurorum . Isti ergo, ut hujusmodi secundum litteram, legis observantiam penitus repudiarent, nec occuparent discipulos Judaicis fabulis, et imponerent eis jugum quod neque ipsi neque patres eorum portare potuerunt, merito duas tunicas habere prohibentur, sed sufficit eis una, et haec interior, nam istam quae foris est, et quae desuper apparet, legis tunicam nolunt, unam namque Jesus
Abbreviated transcription (Latin):
& iħs idest lex & tuangelia sibi inuicẽ
consonarent. Posset fortasse dice¬
rt alius quia qđ p̃cepit iħsduas tunicas
non habendas Non est contrarium
ligi sed ꝑfectius lege. Si cut & cũlexhomi¬
cdiũ uetat iħs aut̃ etiã iracundiam
resiiat Et cũlex ꝓhibet adulteriũ.
us etiã concupiscentiũ cordis abscidit
Sic ergo uidebitur & duab ibi tunicis ponti¬
ficẽ hic una apłos induisse. Sit quidẽ etiã
iste ꝓbabilis sensus siuidet᷑. Ego tamen ñ
in trahui intellegentiȩ angustiã. pontifi¬
caliu sacram̃ta concludo. Amplius mͥ
Aliquid exista forma uidet᷑ ostendi
Pontifex est qui scientiã legis tenet. & unis¬
cuiusq m ꝯsteri in tellegit rationes¬
Et ut breuit̾ explicẽ. quilegẽ & scđm¬
sp̃m & scđm litterã nouit. Sciebat gͦ
pontifex ille quẽ tunc ordinabat mo¬
yses quia e̾et crcũ cisio spiritalis
Struabat tam̃ &circũ cisionẽ carnis
quia in circũ cisus pontifex eẽ ñ poterat¬

Expanded text:
et Jesus, id est lex et Evangelia sibi invicem et Jesus, id est lex et Evangelia sibi invicem consonarent? Posset fortasse dicere alius, Quia quod praecepit Jesus duas tunicas non habendas, non est contrarium legi, sed perfectius lege: sicut et cum lex homicidium vetat , Jesus etiam iracundiam resecat ; et cum lex prohibet adulterium , Jesus etiam concupiscentiam cordis abscindit . Sic ergo videbitur, et duabus ibi tunicis pontificem, hic una apostolos induisse. Siquidem etiam sensus probabilis sibi videtur, ego tamen non intra hujus intelligentiae angustiam pontificalia sacramenta concludo: amplius mihi aliquid ex ista forma videtur ostendi. Pontifex est, qui scientiam legis tenet, et uniuscujusque mysterii intelligit rationes; ut breviter explicem: qui legesecundum litteram novit. Sciebat ergo pontifex ille, quem tunc ordinabat Moyses, quia esset circumcisio spiritalis; servabat tamen et circumcisionem carnis, quia incircu
Abbreviated transcription (Latin):
dũ retractatio cuiquã. ne quis scrupu
dicens Oportet aut̃ eũ & testimoniũ
habere bonũ ab his qui forissunt
Ego tam̃ & amplius aliquid uideo in
eo qđ dicit. quia conuocauit moyses
aomnẽ sinagogã. Et puto qđ con¬
uocare si nagogã. hoc sit colligere
sacramentis habet᷑. uigilent om̃s ani¬
mȩ uirtutes & intentȩ sint nihil inhis
sapientiȩ nihil scientiȩ. nihil desit industriȩ
S eaadsit omnis multitudo sensuũ ad sit
Somnis congregatio scarum cogitationũ
it quid sĩt pontifex. qid unctio quid in du¬
menta eiꝰ conferens intrasacrariũ cordis
sui possit auertere. Lauit ergo eũ & in
duit: Quali indumento Tunica in quit
a p̃cinxit eũ Lona. Et iterũ uestiuit cũ
tunica talarẽ uel ut alibi legimus inte¬
piort̃. Duab ut uideo tunicis ꝑ moy sen
induitur pontifex Sed qiđ faciemꝰ qđ iħis
sicerdotes suos apostolos nr̃os ꝓhibuit
utiduab tunicis. & dixeramus qđ moyses

Expanded text:
dum retractatio cuiquam, ne quis scrupuldum retractatio cuiquam, ne quis scrupuldicens: Oportet autem eum et testimonium habere bonum ab his qui foris sunt . Ego tamen et amplius aliquid video in eo quod dicit, quia convocavit Moyses omnem synagogam, et puto quod convocare synagogam, hoc sit colligere sacramentis habetur, vigilent omnes animi virtutes, et intentae sint, ut nihil in his sapientiae, nihil scientiae, nihil desit industriae, sed adsit omnis multitudo sensuum, adsit omnis congregatio sanctarum cogitationum, ut quid sit pontifex, quid unctio, quid indumenta ejus conferant, intra sacrarium cordis sui possit advertere. » CAP. CLXI. duit; quali indumento? Tunica, inquit, et praecinxit eum zona. Et iterum: Vestivit eum tunicam talarem, vel ut alibi legimus, interiorem. Duabus video tunicis per Moysen indutum pontificem. Sed quid faciemus, quod Jesus sacerdotes suos, id est apostolos nostros prohibuit uti duabus tunicis? et dixeramus quod Moyses
Abbreviated transcription (Latin):
inquit ds̃ tunicas pellicias & induit
adã & mulierẽ tius Illȩ ergo tunicȩ
depellib: erant ex animalib sumptę
Talib enĩ oportebat indui peccatorẽ.
Pelliciis in quit tunicis quȩ essent mor
& fragilitatis cius quȩ excarnis corrup¬
tione ueniebat inditiũ Si uero iã
lotus ab his fueris & purificatus ꝑlegẽ
dĩ. in duit te moyses indumento in¬
corruptionis. ita ut nus quã appareat
turpitudo tua & ut absorbeatur mor¬
tale hocꝰuita Uideamus gͦ quali or¬
dine pontifex constituitur. Con uo¬
S cauit inquit moyses sinagogã & dic̃
adcos: Hoc ẽ uerbũ qđ p̃cepit dñs
Licet ergo dñs de constituendo pontifice
p̃cepisset & dns̃ elegisset : tam̃ conuo¬
cat᷑ & sinagoga Requiritur enĩ in or¬
dinando sacerdote & p̃sentia populi
ut sciant om̃s & certisint. quia qui
p̃stantior ẽ ex om̃ipopulo qͥ doctior.
qui sanctior. qͥ in om̃i uirtute eminen¬
tior. ille eligitur ad sacerdotiũ.
Et hoc astante populo. ne qua post mo¬

Expanded text:
inquit, Deus, tunicas pelliceas, et induit Adam et mulierem ejus . Ille ergo tunicae de pellibus erant, ex animalibus sumptae. Talibus enim oportebat indui peccatorem. Pelliciis, inquit, tunicis, quae essent mortet fragilitatis ejus quae ex carnis corruptione veniebat indicium. Si vero jam lotus fueris ab his et purificatus per legem Dei, induet te Moyses indumento incorruptionis, ita ut nusquam appareat turpitudo tua, et ut absorbeatur mortale hoc a vita. Videamus ergo quali ordine pontifex constituitur. Convocavit, inquit, Moyses synagogam, et dicit ad eos: Hoc est verbum quod praecepit Dominus. Licet ergo Dominus de constituendo pontifice praecepisset, et Dominus elegisset, tamen convocatur et synagoga. Requiritur enim in ordinando sacerdote, et praesentia populi, ut sciant omnes et certi sint quia qui praestantior est ex omni populo, qui doctior, qui sanctior, qui omni virtute eminentior, ille deligitur ad sacerdotium. et hoc astante populo, ne qua postmo
Abbreviated transcription (Latin):
dotiũ gerit Sed nondũ finiuit. & alius.
adhuc addendus ornatus ẽ : Necesse est
ut accipiat etiã coronã: ꝓpterta accipit
primo cidarim. qđ est uel operimentũ
quoddã capitis uel ornamentũ. Et post
hȩc suꝑ ponit᷑ eimyt& ante faciẽ. id est
Afronte pontificis. lammina aurea sci fica¬
ta inqua scułtũ dicitur uocabulũ dĩ
Uerũ iste capitis ornatus ubi nomendĩ
inpositũ dict᷑. post illa oma quib in¬
feniora corporis membra fuerant exornata
suꝑponitur. In quo mihi indicariuidetur qđ
suꝑ omã quȩ uel demundo ł deceteris crea¬
turis sentiri aut in tellegi possunt eminen¬
tior tãquã auctoris omniũ scientia dĩ sit.
Et quia ipse caput ẽ omniũ. ideo & ornatus
iste suꝑ oma capiti suꝑ ponitur. Nihil
enĩ posthȩc adicitur pontificis capiti. & ideo¬

Expanded text:
tas habet. Sed nondum finivit, et alius adhuc addendus ornatus est. Necesse est ut accipiat etiam coronam, propterea accipit primo cydarim, quod est vel operimentum quoddam capitis, vel ornamentum, et post haec superponitur ei mitra ante faciem, id est, a fronte pontificis, lamina aurea sanctificata, in qua sculptum dicitur vocabulum Dei. Verum iste capitis ornatus, ubi nomen Dei impositum dicitur, post illa omnia quibus inferiora corporis membra fuerant exornata, superponitur: in quo mihi indicare videtur quod super omnia quae vel de mundo, vel de caeteris creaturis sentiri aut intelligi possunt, eminentior tanquam auctoris omnium scientia Dei sit, et quia ipse caput est omnium ideo et ornatus iste super omnia capiti superponitur: nihil enim post haec addicitur pontificis capiti. Tu
Abbreviated transcription (Latin):
uerit. una eũ species superius dictalatuerit
Non audeo hȩc desacris sentire sermonib
Seduideamꝰ ne forte qm̃ insuperiorib diximꝰ
hoc genꝰ indum̃ti indiciũ castitatis uideri.
quo uel femora operiri ł constringi renes
uident᷑ aclumbi. ne foste in quã ñ sẽꝑ
in illis qui tunc erant sacerdo tes haspastes
dicat eẽ constrictas. Aliquando enĩ & de
posteritate generis & successu sobolis in¬
dulget᷑: Sed et ego insacer dotib ȩcđȩ
huiꝰ modi intellegentiã ñ introduxerĩ
alio nãq rem uideo occurrere sacram̃to.
Possunt enĩ & in exlesia sacer dotes & doc¬
tores filios generare sic̃ & ille qui dicebat.
Filiolimei quositerũ parturio donec for

Expanded text:
verit, una eum species superius dicta latuerit? verit, una eum species superius dicta latuerit? Non audeo haec de sacris sentire sermonibus. Sed videamus ne forte quoniam in superioribus diximus, hoc genus indumenti judicium castitatis videri, quo videntur ac lumbi, ne forte, inquam, non semper in illis qui tunc erant sacerdotes has partes dicat esse constrictas. Aliquando enim et de posteritate generis et de successu sobolis indulgetur, sed ego in sacerdotibus Ecclesiae hujusmodi intelligentiam non introduxerim. Alio namque rem video currere sacramento. Possunt enim et in Ecclesia sacerdotes et doctores filios generare, sicut et ille qui dicebat: Filioli mei, quos iterum parturio, donec for
Abbreviated transcription (Latin):
ideo in his quȩ lex diuina describit. ue¬
luti inspeculo inspicere sedebet unus qͥsq
sacerdotũ. & gradus semeriti sui in de
colligere. Si seuideat in his om̃ib quȩ
supͣ ex posuimus positũ pontificalib
ornam̃tis. si conscius sibi sit qđ uel in
ac talissit. sciat se sũmũ sacerdociũ ñ
solũ nomine. sed & meritis obtinere
lio quin inferiorẽ gradũ sibi positũ noue¬
rit. etiã si primi nom̃ acciperit. Non nos
sane debet p̃terire etiã hoc ꝗđ potist ab
studiolectore ꝓferri in quo & ego sepe
mecũ ipse esitaui In exodo enĩ legens ubi
desacer do talib mandar᷑ indum̃tis. inuenio
octo eẽ species quȩ pontificip̃ parant᷑: hic uͦ
septẽ tantũ modo numeraN Reqͥro ergo
qiđ sit qđ omissũ est. Octaua specie sibi po¬
nit᷑ cãpestre siue ut alibilegimꝰ femoralia
linea dequo hic intercetera siluit indum̃ta:
Quid ergo dicemꝰ: Obliuiont̃ dabimus in
uerbis sp̃s scĩ ut cũ cetera omã secundo en arra¬

Expanded text:
ideo in his quae lex divina describit, veluti in speculo inspicere se debet unusquisque sacerdotum, et gradus meriti sui inde colligere, si se videat in his omnibus quae supra exposuimus positum pontificalibus ornamentis, si conscius sibi sit quod vel iac talis sit, sciat se summum sacerdotium, non solum nomine sed et meritis obtinere, alioquin inferiorem sibi gradum positum noverit, etiam si primi nomen acceperit. Non nos sane debet praeterire etiam hoc quod potest ab studioso lectore proferri, in quo et ego saepe mecum ipse haesitavi. In Exodo enim legens ubi de sacerdotalibus mandatur indumentis, invenio octo esse species quae pontifici praeparantur. Hic vero septem tantummodo numerantur. Requiro ergo quid sit quod omissum est. Octava species ibi ponitur campestre, sive, ut alibi legimus, femoralia linea, de quo hic inter caetera siluit indumenta. Quid ergo dicemus? Oblivionem dabimus in verbis Spiritus sancti ut cum caetera omnia secundo enarra
Abbreviated transcription (Latin):
dixerat. id ẽ pectusculũ impositionis &
brachiũ separationis. ipsa essent unctio
aaron & filioꝵ eiꝰ. Neputa remus illa
ꝓcarnib: dicta. sed ut doceret etiã ipsa
sub sacram̃to unctionis inserta. Deniq¬

Expanded text:
dit: id est, pectusculum impositionis et brachium separationis; ipsa esset unctio Aaron et filiorum ejus, ne putaremus illa pro carnibus dicta, sed ut doceret etiam ipsa sub sacramento unctionis inserta
Abbreviated transcription (Latin):
Neq enĩ discedentes hinc sc̃i continuo in¬
desides Non enĩ ẽ illis ꝑfecta lȩtitia do¬
nec ꝓ errorib nr̃is dolent & lugent nr̃a¬
peccata hoc fortasse mihi dicenti ñ credas
Quis enĩ egosũ. quic̃firmare sententiã
tanti dogmatis aud eã : sed adhibeohoꝵ
testẽ dequo ñ potest dubitari Magister
enĩ gentiũ ẽ infide &ueritate apłspauł.¬
ipse ad hebreos igit᷑ scribens. cũ enume¬
rasset om̃s scõs patros qͥ ꝑfidẽ Iiustifica¬
tisunt ad dit post omã etiã hoc. Sed isti
inquit om̃s testimoniũ habentes ꝑfidẽ.
ñdũ ad secuti sunt reꝓmissionẽ. dõ ꝓ nob̾

Expanded text:
nim hinc discedentes sancti continuo indesides. Non enim illis est perfecta laetitia, donec pro erroribus nostris dolent, et lugent peccata. Hoc fortasse mihi dicenti non credas: quis enim ego sum, qui confirmare sententiam tanti dogmatis audeam? Sed adhibeo horum testem, de quo non potest dubitari. Magister enim gentium est in fide et veritate Pauitur ad Hebraeos scribens, cum enumerasset omnes sanctos qui per fidem justificati sunt, addit post omnia etiam hoc: Sed isti, inquit, omnes, testimonium habentes per fidem, nondum assecuti sunt repromissionem a Deo: Deo pro
Abbreviated transcription (Latin):
& tu lotus fueris ꝑ moysen & futris
ita mundus quasi quẽ moyses la¬
uerit. tantus ille actalis possis etiã
ꝑ uenire adhȩc indumenta quȩ
ꝓfert moyses. & stolas istas quib
induit aaron fratrẽ suũ & filios eiꝰ.
S ed ñ solũ indumentis ẽ opus ad
sacerdo tales infulas. uerũ & cingu¬

Expanded text:
et tu lotus fueris per Moysen et fueris ita mundus quomodo quem Moyses laverit, tantus ille ac talis possis etiam pervenire ad haec indumenta quae profert Moyses, et stolas istas quibus induit Aaron fratrem suum et filios ejus. Sed non solum indumentis opus est ad sacerdotales infulas, verum et cingu
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ te lauat. ipsa sordes tuas diluit.
ipsa si audias peccatoꝵ tuoꝵ maculas
abstergit. Ipse ẽ moyses hoc ẽ lex quȩ
sacerdo tes consecrat. nec potest sacerdos
eẽ. quẽ ñ lex c̃stituerit sacerdotẽ¬

Expanded text:
quae te lavat, ipsa sordes tuas diluit, ipsa, si audias eam, peccatorum tuorum maculas absterget. Ipse est Moyses, hoc est lex, quae sacerdotes consecrat, nec potest sacerdos esse, quem non lex constituerit sacerdote
Abbreviated transcription (Latin):
qr ꝑ sapientia que in eotrat quȩ uigebat submoyse
et subihesu in tellexerat coniunctiones ipsius rati¬
onẽ et ꝑspexerat qiđ essẽ causȩ qđ cũ abrahã sola sara
ibi aceret et neq agar nequo tdraei meruisset ad iungi
Ue quidesset caus& qđ cumia cob solalia iacere
uideretur. et neq rachel quȩ amplius fuerat dilec¬
ta neq aliqua ex concubinis in sepul chro ei fuerit.
copulata Ipscergo in memoriis patrũ hereditatẽ
capit. prudens et sapiens chaleb Ipsi hiesus inadii¬
tarum gentis me tropolun tribuit ehiebron.
et efficitur ci sorsusq in hodierͣdiem. Utinam & mihi¬

Expanded text:
quia per sapientiam, quae in eo erat, quae vigebat et sub Moyse quia per sapientiam, quae in eo erat, quae vigebat et sub Moyse et sub Jesu, intellexerat conjunctionis ipsius rationem, et prospexerat quid esset causae quod cum Abraham sola Sara jaceret, ubi neque Agar, neque Cethura ei meruisset adjungi: vel quid esset causae quod cum Jacob sola Lia jacere videretur, et neque Rachel quae amplius fuerat dilecta, neque aliqua ex concubinis, in sepulcro ei fuerat copulata. Ipse ergo in memoriis patrum haereditatem capit prudens et sapiens Caleb, ipsi Jesus Enachitarum gentium metropolim tribuit Hebron, et efficitur ei sors usque in hodiernum diem. Nomen H
Abbreviated transcription (Latin):
et ideo deposcit ꝑmitti sibi ueluđ disputand facul:¬
tatẽ ut congrediatur cũ dialecticis sactuli:
cumhis qui pro ueris falsa confirmant. ut eos con¬
futet etsuperet. subuqrtat onina quȩ illifalsis
ad sercionibus construxerunt. Id eodeniq uidens
alacritatõ hiesus benedicit inqiđ eũ scilicet quod
talia deposcat eraudeat. Sebectusuiis dare operãstu¬
diis edegem di pruden t̃ meditari etefficicor in lege
dĩ. potes istas magnas et munitas urbes: id est ad¬
se tiones subuertere falsitatis: Vt et tumere aris
benedici ab ihesu. & accipere ab eo chebron. Inter¬
pretatur aut̃ chebroo ẽiuntio uł coniugiũ. E qđ
potest fortas sc illud ostendi qđ spelunca duplex
cõparata ab rahã patriar cha inea est. inqua coniugia
patrũ etreliqͥ eco iacent. Idẽ abrabã cũsara
isa accunebecca. lacobcũlia Meruit ergo chaleph
patru reliquias insereditate suscipere. sine dubio

Expanded text:
et ideo deposcit permitti sibi velut disputatori faculet ideo deposcit permitti sibi velut disputatori facultatem, ut congrediatur cum dialecticis saeculi, cum his qui pro veris falsa confirmant, ut eos confutet et superet, et subvertat omnia, quae illi falsis assertionibus construxerunt. Ideo denique videns alacritatem ejus Jesus, « benedixit, inquit, eum, » scilicet quod talia deposcat et audeat; sed et tu, si vis dare operam studiis, et legem prudenter meditari, et effici cor in lege Dei, potes istas magnificas et munitas urbes, id est, assertiones subvertere falsitatis, ut et tu merearis benedici ab Jesu et accipere Hebron. Interpretatur autem Hebron conjunctio vel conjugium; per quod potest fortasse illud ostendi, quod spelunca duplex comparata ab Abraham patriarcha in ea est, in qua conjugia patrum et reliquiae eorum jacent, id est, Abraham cum Sara, Isaac cum Rebecca, Jacob cum Lia. Meruit ergo Caleb patrum reliquias in haereditatem suscipere, sine dubio
Abbreviated transcription (Latin):
sicut scriptũ c̃. Ciuitates munitas occupauit sapiens.
& destruxit munitionẽ inqua cfidebant utipu
Putascũ hȩc diceret salo monhot nos uolebat docere
quia sapiens caperet ciuitates et munitions destrueret
ex lapidib constructas: An illud indicat qđ ciuitates
et murisunt impioa dogmata et sallogismi filosephoꝵ
quib adstruunt impiaqueq et diuinȩ legi con¬
traria que apud paganos uelbarbaros obseruant:
Sed et illa uthis deputanda sunt. & ciuitates.
imunitȩ esse atq in montilius conlocate : quę¬
heretia scripturarũ ad sertiomb uelud in altis
montibus conlocant. Ista s ergo ciuitates sapiens
quis quã uerbũ ueritatis predicans destruxit.
et uerbi s mendacu. uerbis ueritatis sub uertit
sicut a postolus paulus dicebat. Cogitationes
destruenies ec omnẽ altitudinẽ extollente se
ad uersus screntiepadi. Itactiã nunc sapientissi¬
mus hicca leph adstitit ante hiesũ. promittitua
lere se adbellũ et promptũ esse ad proclium.

Expanded text:
sicut scriptum est: « Civitates munitas occupabit sapiens, et destruet munitionem in qua confidebant impii . » Putas cum haec diceret Salomon hoc nos volebat docere quia sapiens caperet civitates et munitiones destrueret ex lapidibus constructis? An illud potius indicat quod civitates et muri sunt impiorum dogmata, et syllogismi philosophorum, quibus astruunt impia quaeque et divinae legis contraria quae apud paganos vel barbaros observantur? Sed illa his deputanda sunt, et civitates munitas esse atque in montibus collocathaeretici in Scripturarum assertionibus velut in altis montibus collocant. Istas ergo civitates sapiens quisque verbum veritatis praedicans destruit, et urbes mendaces veritatis ariete subvertit; sicdestruentes, et omnem altitudinem quae extollit se adversum scientiam Dei . » Ita etiam nunc sapientissimus hic Caleb assistit ante Jesum, et promittit se valere ad bellum, et promptum esse ad praelium,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter amicitias iħu. Et licet sint ligni ceseres
et aquȩ gestatores. i est licet ultimi meriti sis
inȩccła tamen hoc ipsoquia ad iħm ꝑtines inpug¬
auxilium fuerunt Aut non tibi uidet᷑ hoc agere
in nob et hoc p̃cipere illud apłi mandatic̃m¬
qđ dicit: Consolamini pusillamines sustine t
infirmos pacientes estote adom̃s Et uerua¬
suis adest hisqͥ p noomine a contrarus uirtutib
oppugnant᷑ : Et ñ solum auxilium prestat
in bello uerũ et ꝓducit tempꝰ dici et spatia
lucis ⁊ ꝓtelans aduentu discuat noctis

Expanded text:
propter amicitias Jesu; et licet sint ligni caesores, et aquae gestatores, id est, licet sint ultimi meriti in Ecclesia, tamen in hoc ipso quia ad Jesum pertinent, impugauxilium ferunt. An non tibi videtur hoc agere in nobis, et hoc praecipere illud Apostoli mandatum: « Consolamini pusillanimes, sustinete infirmos, patientes estote ad omnes suis adest his qui pro nomine suo contrariis virtutibus oppugnantur; et non solum auxilium praestat in bello, verum et producit tempus diei, et spatia lucis protelans adventum discutit noctis
Abbreviated transcription (Latin):
ad uos. Dic mihi abrahã. uere dicis ad pueros
qđ adores & redeas cũ infante. an fallis.
si uerũ dicis. ergo ñ facies eum holo caustum
Si fallis. tantũ patriarchã non dec& fallere
Quid ergo animi inte hc indicat sermo: Serũ

Expanded text:
ad vos. Dic mihi, Abraham: vera dicis ad pueros, quod adores et redeas cum infante, an fallis? Si verum dicis, ergo non facis eum holocaustum, sed fallis: tantum patriarcham non decet fallere. Quid ergo animi in te dicat hic sermo? Verum,
Abbreviated transcription (Latin):
saluatã. suspicate sunt tale aliquid factum.
quale intẽporibus audierant noe. et obrepa¬
randã mortaliũ posteritatẽ solas se es se
cũ parente seruatas. Lecuperandi igitur
himam generis desiderium sumunttq
instaurandisȩculi ex sese dandũ opinantur
gxordium. It quamius grande ais cruner
uideretur fupari concubitum patris. graiuortam̃
cis uidebatur impieras si humanȩ utputabant pos¬
teritatis spem scruata castitate delerent. Propt̃
hiocergo consilium ineunt minore utego arbitror
culpa. spetamen argum̃toq maiore Patris
mnestitiam uelrigorẽ uino mollunt etresoluunt.
singulis i ñ gressȩ noctibus singulae suscipiunt
ab igno rante conceptũ. ultra non reputent non
crimen arguit᷑ Quo modo dabitur uitia
qđ non utratur in facto: Nereqr ꝓloqui qđ¬

Expanded text:
mundo. Suspicatae sunt tale aliquid factum quale in temporibus audierant Noe, et ob reparandam mortalium posteritatem solas se esse cum parente servatas. Recuperandi igitur, humani generis desiderium sumunt, atque restaurandi saeculi ex sese dandum opinantur exordium; et quamvis grande eis crimen videretur furari concubitum patris, gravior tamen eis videbatur impietas, si humanae, ut putabant, posteritatis spem servata castitate delerent. Propter hoc ergo consilium ineunt, minori, ut arbitror, culpa,  Z., addit argumentoque majore patris moestitiam vel rigorem vino molliunt, et resolvunt, singulis ingressae noctibus, singulae suscipiunt ab ignorante conceptum; ultra non repetunt  Z.crimen arguitur? Quomodo dabitur vitio, quod non iteratur in facto? si Lot q
Abbreviated transcription (Latin):
montib sed per triduũ iter protenditur. & ꝑ
totũ triduũ recursantib: curis paterna uiscera
cruciantur. ut omni hoc spatio tam prolixo
intueretur filium pater. cibũ cum eo sumer&.
tot noctib puer pender & in amplexib patris.
in herer& pectori. cubitar& in gremio. Tide in¬

Expanded text:
crementum. Nam per triduum iter protenditur, et per totum triduum crescentibus curis paterna viscera cruciantur: ut omni hoc spatio tam prolixo intueretur filium pater, cibum cum eo sumeret, ut tot noctibus puer penderet in amplexibus patris, inhaereret pectori, cubitaret in gremio;
Abbreviated transcription (Latin):
nifica cum hominibus liberalitate cer tantẽ
A braham mortalem filium moriturum ob¬
tulit dõ: d̃s inmortalem filium pro homi¬
nibus tradidit morti. Quid nos ad haec
bus quae retribuit nobis: ds̃ pater prop¬

Expanded text:
 cum hominibus magna pietate certantem: Abraham mortalem filium non moriturum obtulit Deo, et Deus immortalem Filium pro hominibus tradidit morti. Potest tamen bus quae retribuit nobis? Dabit
Abbreviated transcription (Latin):
Di ergo caro cuius ꝑsonam gerit ismahel qui
secundũ carnem nascitur spiritui blandia¬
tur qui est isaac & in lecebrosis cum eo
deceptionib: agat. si delectationib: inliceat.
uoluptatib: molliat. huiuscemodi ludus car¬
nis cũ spu. saram maxime quae est
uirtus offendit & huius cemodi blandim̃¬
ta acerbissimã persecutionẽ iudicat
tantũ ꝑsecutionẽ putes quando furore gen
libidini adludat in lecebra hȩc. si uirtutis es
filius tamquã ꝑsecutionem maximã fuge
Id circo enĩ & apostolus dicit: fugite fornicationẽ
Sed& si iniustitia tibi blandiatur ut ꝑsonã poten¬
tis accipiens & gr̃a eius flexus non rectũ udi¬
ciũ feras: intellegere debes quia sub specie
ludi blandã persecutionẽ ab iniustira pateris
Ucrũ & ꝑ singulas malitiae species &iam si
molles & delicatae sint & ludo similes: per¬
secutionem sp̃s ducito. quia in his omnibus
uirtus offenditur. Duo sunt ergo filii abrahã
unus de ancilla & unus de libera. uterq tamen

Expanded text:
i ergo caro, cujus personam gerit Ismael, qui secundum carnem natus est, spiritui blandiatur, qui est Isaac, et illecebrosis cum eo deceptionibus agat, si delectationibus illiciat, voluptatibus molliat, hujuscemodi ludis carnis spiritum, Saram maxime, quae est virtus, offendit; et hujusmodi blandimenta acerbissimam persecutionem judicatnunc persecutionem putes, quando furore gentlibidinis illudat illecebra, haec, si virtutis es filius, tanquam persecutionem maximam fuge, idcirco enim dicitur: « Fugite fornicationem . » Sed et si injustitia blandiatur, ut personam potentis accipias, et gratia ejus flexus non recte judicium feras, intelligere debes quia sub specie ludi blandam persecutionem ab injustitia pateris. Verum et per singulas malitiae species, etiam si molles et delicatae sint et ludo similes, persecutionum species dicito, quia in his omnibus irtus offendit. Duo autem filii Abraham, unus de ancilla, et alter de libera: uterque tamen
Abbreviated transcription (Latin):
legistis legẽ non audistis: Scriptũ est enim
Quia abrahã duos filios habuit. unum de an¬
cilla & unum de libera. Sed is qui dem
qui de ancilla secundũ carnem natus est.
qui uero ex libera ꝑ repromissionem. quae

Expanded text:
volentes, Legem non audistis? Scriptum est enim quod Abraham duos filios habuit, unum de ancilla, et unum de libera. Sed ille quidem qui de ancilla, secundum carnem natus equi uero ex libera per repromissionem, — quae
Abbreviated transcription (Latin):
Sumuero ad ꝑ fectũ uenerimusita ut idonei¬
ut uxorẽ intra gremium concludamꝰ: sedut
sororem etiam aliis uolentibus copulem us.¬
T icsapientiã sororẽ tuamesse. Secundum hoc
igitur et abrahã sarrã dicebat sororẽ suam

Expanded text:
Cum vero ad perfectum venerimus, ut simus iut uxorem intra gremium concludamus, sed ut sororem etiam aliis volentibus copulemus.c sapientiam sororem tuam esse. Secundum hoc igitur Abraham Sarram sororem suam
Abbreviated transcription (Latin):
bseruareenĩ debͤ s nefortectiã cumeffugeris
flãmas sȩculi otincendia carnis euaseris etiam
quiest medius quidam ecciuilis ꝓfectus supera
ueris. et ad scientie altitud inẽ uelut ad quȩdã¬
dus filiģ istȩ quȩ ait nondis cedunt. sedsequntur¬

Expanded text:
um effugeris flammam mundi, et incendia carnis evaseris, etiam qui est medius quidam et civilis profectus, supergressus fueris, et ad scientiae altitudinem, velut ad duae fili
Abbreviated transcription (Latin):
legen Nibilenim granqͥcest sabbata et
menias etcircũ cisionem carnis etciborum
distinctiones carnalit̃ obseruare. Siuero
sedmagnȩ. Ascendit posthȩc loth inmon¬
ipseetduȩ filiȩ eius. Etlex ascendisse putan
ac cessit ornatus. cum facta est quidẽ domus dĩ¬
propheta describit. dicens ollã ecoliuã duassoro
samariam Indua s ergo partes popłs diuisus duas
fecit filias legis. Iste carnalẽ cupit ꝓgeniem ꝓ¬
pͥagari etures regni terrestris numerosa posttritate :¬
mumri Sopientes patrẽ et somnũ ei indicentes.
id qst regentes ccobruentes eiꝰ spĩtalẽ sensuo solã cixeo¬
carnis intelligentiã tralunt : Inde concipiuntande
generant filios tales. quos nec sentiret nec agnos¬

Expanded text:
em. Nihil enim grande est sabbata et neomenias, circumcisionem carnis et ciborum distinctiones observare carnaliter, magnae. Ascendit post hoc in monipse et duae filiae illius. Et lex ascendisse putandaccessit ornatus. Cum facta est domus propheta describ Judaeam. In duas ergo partes populus divisus, duas fecit filias legis. Istae carnalem cupiunt progeniem propagare, et vires regni terrestris numerosa posteritate munire, sopientes patrem, et somnum illi inducentes: id est, tegentes carnis intelligentiam trahunt, et inde concipiunt, inde generant filios tales quos nec sentit nec agnos
Abbreviated transcription (Latin):
quid agunt. sed uti ipsos sciã. et scientia mea
dignos faciã. Si quosinipsis inueniã iustos:
si quos inueniã penitentes. si quos tales quos
debeam sare. Deniq quia nullus quipentte¬
ret. nullus qui conuerteret᷑ alius inuentus est
p̃ter loth. ipse solus agnoscit᷑. ipsesolus de in¬

Expanded text:
quid agunt sciam: sed ut ipsos scientia mea dignos efficiam, si quos ipsorum inveniam justos, si quos inveniam poenitentes, si quos tales quos debeam scire. Denique quia nullus qui poeniteret, nullus qui converteretur inventus est praeter Lot, ipse solus cognoscitur, ipse solus de in
Abbreviated transcription (Latin):
uisio siuie ꝑspicatia. Uides qui et qualis estlocus in
quodñs potest habere conuuum. Delecta uit
eum uisio et perspicatia. Ab raham erateñ
mundus corde ut posset dm̃ uidere. Intali ergo
loco et intali corde potest dñs cum angelis¬

Expanded text:
io, sive perspicacia. Vides qualis sit locus in quo Dominus potest habere convivium? Delectavit enim eum visio et perspicacia Abrahae. Erat enim mundus corde, ut posset Deum videre. In tali ergo loco, et in tali corde potest Domi
Abbreviated transcription (Latin):
ue ingreco buuis uxorẽ illũ popłm ponimꝰ
quide egypto profectus et mart rubro
a eꝑsecutione pharaonis tã quã desodomiticis
ignibus liberatur : rursũ carnesecollas egypti
etcepas cucumeresq desideransrtro respexit :
etceridit in deserto factusctiã ipse concupis¬
centiȩ memoria inheremo Abuergo lex pri
mũ populũ tã quam loth retro respicientẽ
perdidit acreliquit uxorem: Inde ueni¬
ens loth habitat in segor dequa dicit
Quitas hȩc pusilla etsaluabit᷑ anima mca in

Expanded text:
e legis, hujus uxorem illum populum ponimus, qui de Aegypto profectus, et de mari Rubro ac persecutione Pharaonis, tanquam de Sodomiticis ignibus, liberatus, rursum carnes et ollas Aegypti, et cepas cucumerosque desiderans retro respexit, et cecidit in deserto, factusque est etiam concupiscentiae memoria in eremo. Ibi ergo lex primum illum populum tanquam Lot retro respicientem perdidit, ac reliquit uxorem. Inde veniens Lot habitat in Segor, de qua dicit: Civitas haec parva, et salvabo animam meam in
Abbreviated transcription (Latin):
non inerimine sed musuest. Pbrietas decipit.
quẽ sedoma nondecepit. Uritur ille flãmis nulieri
quẽ sulphurea flãma non ussit. Erat ergo loth
arte non uoluntate deceptus. ideo medius quidã
inter peccatores et pustos ͨ Quippe quiex abrahȩ
quidem cognatione descenderit. in sodomis
tamen habita uerit. Nam et hoc quod euadit
exsodomis sicut scriptura indicat magis ad ho¬
norem abrahȩ quam ad meritum ꝑtinet loth¬

Expanded text:
non in crimine. Ebrietas decipit, quem Sodoma non decepit. Uritur ille flammis mulierum, quem sulphurea flamma non ussit. Erat ergo Lot arte, non voluntate deceptus. Ideo medius quidem inter peccatores et justos, quippe qui ex Abrahae quidem cognatione descenderat, in Sodomis tamen habitaverat. Nam et hoc, quod evadit ex Sodomis, sicut Scriptura indicat, magis ad honorem Abrahae quam ad meritum pertinet Lot
Abbreviated transcription (Latin):
Nolebat ergo prȩ uenire eclauare pedes:
nequid forte pulueris resideret. quod ad
testimonium incredulitatis excussꝑ possit
indie uidicureseruar. Prop terea ergo
dicit sapiens abraħa. accipiatur aqua as

Expanded text:
olebat praevenire et lavare pedes, ne quid forte pulveris resideret, quod ad testimonium incredulitatis excussum posset in die judicii reservari. Propterea ergo dicit sapiens Abraham, Accipiam aquam, et
Abbreviated transcription (Latin):
tantum nobis sacramentorum cu¬
mulus augetur. & ut siquis exiguo uec¬
tus nauigio ingrediatur mare donec ter¬
rȩ uicinus est minus m&uit. Cũ uero pau¬
latim in altũ fuerit progressus & undis¬
percurrit. quod exiguam ratem in in men¬
sis fluctibus crediditta &iam nos
pati uidemur qui exigui meritis & ingenio
tenues: inire tã uastũ mysteriorũ pelagus au¬
demus. Sedsi orantib uobis dñs dignetur sp̃s
sui sci aur̃ã nob̵ ꝓsperã dare : secundo uerbi
cursu portũ salutis intrabimus ideamus¬
Et uocauit inquit angelus dñi abraham secun¬
do de caelo dicens: Per me ipsum iuraui
dicit dñs: propter quod fecisti uerbum hoc
& non peꝑcisti filio tuo dilecto propter me.
benedicens benedicam te & multiplicans¬
multi plicabo te : & erit semen tuũ sicut

Expanded text:
tantum vobis sacramentorum cumulus augetur. Sed sicut quis exiguo vectus navigio ingreditur mare, donec terrae vicinus est, minus metuit, cum vero paulatim in altum fuerit progressus, et undiscellit, quod exiguam ratem immensis fluctibus credidit, ita etiam nos pati videmur, qui exigui meritis et ingenio tenues, tam vastum mysteriorum pelagus audemus ingredi. Sed si, orantibus vobis, Dominus dignetur Spiritus sui sancti auram nobis prosperam dare, secundo verbi cursu portum salutis intrabimusEt uocauit angelus Domini Abraham secundo de caelo dicens: Per me ipsum iuraui, dicit Dominus, propter quod fecisti uerbum hoc et non pepercisti filio tuo dilecto propter me, nisi benedicens benedicam te, etmultiplicansmulti