comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mysticus & moralis. ꝑrima: simplicib. sccd̃a doctorib. t̾cia cõmunis ambob̃. In pͥme
est cib grossior. in iccla subtilior. in t̾cia dulcior. Prima pascit mtracł̃is. sccła figuris.
t̾cia u̾bis. Res miracloꝵ roborat fidem. impletio figurarũ: spem. doctrina moꝵ: ca¬
ritatẽ. His mensis apponit moyses panẽ consꝑsum. apli ordeaciũ. helyas subcinericiũ.
Odeaceus est legalium obseruationũ. comꝑsus : panis lacͥiarũ. subcinericiꝰ: peccatoꝵ.
Apponunt᷑ huic mense tͥa fercl̃a carnis. Qaro agnina. arietina. uaccina. Nbel: ag¬
nũ. abraham arietẽ. iosue : uactam apponit. Agnꝰ obmutescens corã tondente: xp̃c
humilis in passione. nos patientes in t̾bulatione. Aries aclherens int̾ uepres comĩb.
xp̃c in cruce manib. nos õbedientie oꝑib. Aries p̾cecdens gͣgem. xp̃c uita płebem.

Expanded text:
mysticus, moralis. Prima simplicibus, secunda doctoribus, tertia communis ambobus. In prima mysticus, moralis. Prima simplicibus, secunda doctoribus, tertia communis ambobus. In prima est cibus grossior, in secunda subtilior, in tertia dulcior. Prima pascit miraculis, secunda figuris, tertia verbis. Res miraculorum roborat fidem, impletio figurarum spem, doctrina morum charitatem. His mensis apponit Moses panem conspersum, apostoli hordeaceum, Elias subcinericium. Hordeaceus est legum observantiarum, conspersus panis lacrymarum, subcinericius peccatorum. Apponuntur huic mensae tria fercula carnis. Caro agnina, arietina, vaccina. Abel agnum, Abraham arietem, Josue vaccam apponit. Agnus obmutescens coram tondente, Christus humilis in passione, nos patientes in tribulatione. Aries adhaerens inter vepres cornibus, Christus in cruce manibus, nos obedientiae operibus. Aries praecedens gregem, Christus vita plebem,
Abbreviated transcription (Latin):
ionathas qͦd obseruabat multitudo popłi. decipit᷑ irł in sacuritate cibi. Sic gͥ trans¬
gressio meruit expulsionẽ. neglegẽtia noti cͥminis maledictionẽ. saturitas : mortẽ.
Religiosi in cibo tͥa debent obseruare. modũ. mensurã. numerũ. Modꝰ est : ut mode¬
rate utam᷑ appositis. mensura: ut apposita sustentationi ñ delectioni sufficiant. nu-¬
merus: ut ex aliqͦ appolitoꝵ reficiant᷑. ne caro nimia abitinentia deficiat. aut.¬
saturitate luxuriet. Mensure sũt qͣtuor. Prima auaricie. sccl̃a uoluptatis. t̾cia dis-¬
pensationis. qͣrta necessitatis. Prima est nimia parcitas. scd̃ã suꝑfiuitas. t̾cia benigni-¬
tas. qͣrta sufficiens eqͣlitas. Nuaricia sub trahit necessitati. uoluptas necessitatẽ exce¬
ddit. difpensatio necessitati miscditer addit. necessitas debitũ indigentie reqͥrit. Se¬
qͥtut conuiuiũ spũum. In spũ sũt tres mense.: tres utellectus scͥpture. historialis.

Expanded text:
onathas quod observabat multitudo populi, decipitur Israel in saturitate cibi. Sic igitur transgressio meruit expulsionem, negligentia voti criminis maledictionem, saturitas mortem. Religiosi in cibis tria debent observare: modum, mensuram, numerum. Modus est, ut moderate utamur cibis appositis; mensura, ut apposita sustentationi non delectationi sufficiant; numerus, ut ex aliquo appositorum reficiantur, ne caro nimia abstinentia deficiat, autsaturitate luxuriet. Mensurae sunt quatuor: prima avaritiae, secunda voluptatis, tertia dispensationis, quarta necessitatis. Prima est nimia parcitas, secunda superfluitas, tertia benignitas, quarta sufficiens aequalitas. Avaritia subtrahit necessitati, voluptas necessitatem excedit, dispensatio necessitati misericorditer addit, necessitas debitum indigentiae requirit. Sequitur convivium spirituum. In spiritu tres sunt mensae, tres intellectus Scripturae: Historialis,
Abbreviated transcription (Latin):
gelo. qͣndo erat dormiens int̾ duos milites uinctꝰ catenis duab. Luxta scd̃m ex-¬
citatꝰ est helias dormiens subt̾ unã iuniperũ. Qͥ uͦ in sccdo sabbo quiescũt: dua-¬
b causis excitant᷑. Prima: ne nimis de horrore contemplationis tristent᷑. Qͥa ali-¬
qͣndo uident inferni tormenta. aliqͣndo suꝑna gaudia. Unde iob. Si dormiero:
dico. Qͣndo consurgam  & rursũ expectabo uesꝑam. Ab hoc horrore uolens lib̃ari:

Expanded text:
est Petrus ab angelo, quando erat dormiens inter duos milites, vinctus catenis duabus; juxta secundum exest Petrus ab angelo, quando erat dormiens inter duos milites, vinctus catenis duabus; juxta secundum excitatus est Elias, dormiens subter unam juniperum. Qui vero in secundo Sabbato quiescunt, duabus causis excitantur: prima ne nimis de horrore contemplationis tristentur, quia aliquando vident inferni tormenta, aliquando superna gaudia, unde Job: « Si dormiero, dico, quando surgam, et rursum exspectabo vesperam. » Ab hoc
Abbreviated transcription (Latin):
e t̾cio sabb̃o dicit ysaias. Erit mensis ex mense. & sabb̃m ex sabb̃o. Sabõm
ex sabb̃o erit: qͣndo ꝓ hac reqͥe a culpa reqͥescemꝰ amiseria. Mensis ex mense erit:
qͣndo ꝓ multitulineᷤ uͥtutum. multitudo retͥbuet᷑ beatitudinũ. Uirtutes entmn
cdies iũt. E x qͥb collectio icut mensis ex dieb. sic de beatitudinib. Audi men-¬
dies huic reddit᷑ in patria. Et sic de cet̾is que sequunt᷑. Qͥ in pͥmo sabb̃o sic absti¬
nent ab uno pecc̃o ut aliud faciant: sũt ille homo qͥ colligebat ligna in sabb̃o.
Qͥ in scdõ sic contemplant᷑. ut in deo ñ delectent᷑: sũt de quib dicit᷑. Niderunt
eam hostes. & deriserũt sabb̃a eiꝰ. His qͥ ad̃ t̾cium sine meritis aspirant : dicit᷑. Nidete
ne fiat tuga ur̃a hyeme uł sabb̃o. Aqͥete pͥmi sabb̃i: possunt excitari qͥescentes sci-¬
licet duab causis. Primo: ne pigri sint in temptatione. scdõ: ut ꝓficiant in bo-

Expanded text:
ertio Sabbato dicit Isaias: « Erit mensis ex mense, et Sabbatum ex Sabbato. » Sabbatum ex Sabbato erit, quando pro hac requie a culpa requiescemus a miseria; mensis ex mense erit, quando pro multitudine virtutum: multitudo retribuetur beatitudinum. Virtutes enim dies sunt, ex quibus collectio, sicut mensis ex diebus, sic de beatitudinibus. Audi mendies. Huic redditur in patria, et sic de caeteris quae sequuntur. Qui in primo Sabbato sic abstinent ab uno peccato, ut aliud faciant, sunt ille homo qui colligebat ligna in Sabbato. Qui in secundo sic contemplantur, ut in Deo non delectentur, sunt de quibus dicitur: « Viderunt eam hostes et deriserunt Sabbata ejus. » His qui ad quartum sine meritis aspirant dicitur: « Videte ne fiat fuga vestra hieme vel Sabbato. » A quiete primi Sabbati possunt excitari quiescentes scilicet duabus causis: primo ne pigri sint in tentatione; secundo ut proficiant in bono,
Abbreviated transcription (Latin):
stecit ihc in mecdio discipłoꝵ suoꝵ & ait. Pax uob̃. In hoc enĩ sabb̃o fores claudent᷑:
qͣndo gr̃a contemplationis sensus ext̾iores inhibemꝰ. & sic ds̃ stat in medio. afferens
pacem. In pͥmo sabb̃o est sero. in scdo mane. in t̾cio meridies. In pͥmo stat iħ̃c in me¬
dio discipłoꝵ suoꝵ ad pugnandũ contͣ uiciũ. In sclo ambulat ad ꝓfectũ uͥtutũ.
In t̾tio qͥescit ad delectandũ. In pͥmo fores ext̾ioꝵ senluũ sũt clause. in scdo fores
sensuũ int̾ioꝵ aꝑte. in t̾cio porte cełi małis sũt clause. Inde. Intͣuerunt ad nuptias :¬
& clausa est ianua. Bonis sũt aꝑte. Ynde. Porte eiꝰ ñ claudent᷑ ꝑ diem.

Expanded text:
orum et ait: Pax vobis. » In hoc enim Sabbato fores clauduntur, quando gratia contemplationis sensus exteriores inhibemus, et sic Deus stat in medio asserens pacem. In primo Sabbato est sero, in secundo mane, in tertio meridies. In primo, stat Jesus in medio discipulorum suorum, ad pugnandum contra vitium, in secundo, ambulat ad perfectum virtutum, in tertio quiescit ad delectandum. In primo fores sensuum exteriorum sunt clausae, in secundo fores sensuum interiorum apertae, in tertio portae coeli malis sunt clausae. Inde: « Intraverunt ad nuptias et janua est clausa. » Bonis sunt apertae, unde: « Portae ejus non claudentur per diem.
Abbreviated transcription (Latin):
iple portauit. Et reu̾iatum. Xp̾c resurgens ex mortuis iam ñ morit᷑. Ipse qͦ. fuit u̾satꝰ.
conuersatꝰ. reuersatꝰ. Persatꝰ in u̾ginis utero. conu̾satꝰ in mundo. reu̾satꝰ in mortis arti¬
culo. De pͥmo: uexilla u̾tutũ micant. u̾satur in templo d̾s. De scã o: Post hec int̾ris
uisus est. & cũ hominib conu̾satꝰ ẽ. De t̾cio: tremũt uidentes angł̃i uers a uice mortaliũ.
hec est ydria que affert saturitatẽ. Seqͥtur ydria qͣdat immortalitatẽ. Hec est illa mul-¬
tiplex ydria. in qua mutat᷑ aqua in uinũ. Sed dicunt᷑ sex ꝓpt̾ ꝑfectionẽ. qͥa occurremꝰ
om̃is in uirũ ꝑfectũ. in mensurã etatis plenitucłinis xp̃i. Implete ydriaᷤᷤ aqͣ. ait maria.

Expanded text:
 resurgens ex mortuis, jam non moritur. » Ipse quoque fuit versatus, conversatus, reversatus. Versatus in Virginis utero, conversatus in mundo, reversatus in mortis articulo. De primo: Vexilla virtutum micant, Versatur in templo Deus. De secundo: « Post hoc in terris visus est et cum hominibus conversatus est. » De tertio: Tremunt videntes angeli Versa vice mortalium. Haec est hydria quae affert saturitatem. Sequitur hydria quae dat immortalitatem: haec est illa multiplex hydria, in qua mutatur aqua in vinum. Sed dicuntur sex propter perfectionem, quia « occurremus omnes in virum perfectum et me
Abbreviated transcription (Latin):
go dormio. ꝙ. cormeũ uigilat. Ac si dicat eccl̃ia. Qessantib ad tempꝰ. ꝑsecutionũ
flabris. aliqͣntulũ in p̾senti etiã uita reqͥem in dño cepi hab̃e. &. toto desiderio ad
eam reqͥem qͤ nescit finẽ: ugilare ñ cesso. Et cormeũ uigllat. Qͥ a qͦliberiꝰ uacco ab in¬
cursib ext̾nis: eo ałtiꝰ intꝰ uideo. qm̃ ipse est dñs.
De quatuor uigiliis.

Expanded text:
tempus persecutionum fabris, aliquantulum etiam in praesenti vita, requiem in Domino coepi habere, et toto desiderio ad eam requiem quae nescit finem, vigilare non cesso. Et cor meum vigilat, quia quo liberius vaco ab incursibus exterius, eo altius intus video: « Quoniam ipse est Dominus. » Quatuor sunt vigiliae.
Abbreviated transcription (Latin):
p se factꝰ est nobis sacͥficiũ de simila. s tͥplex sacͥficiũ. Sacͥficiũ de clib̾ano. sacͥficiũ de sar¬
tagine. sacͥficiũ de craticula. De clibano: qͥa coctꝰ & formatꝰ in u̾ginis uto. De sartagine:
qͥa contͣ cliabolũ opposuit se murũ ꝓ gen̾e humano. De craticula: qͥa in cruce assatus
fuit ꝑ toto mundo. Pͥmũ: ut nos sibi conformaret. scd̃m: ut nos ꝓtegeret. t̾ciũ: ut nos
redimeret. De pͥmo: qͣs p̾sciut. p̾destinauit conformes fieri ymaginis fllii sui. De scd̃o:
ꝓtexisti me a conuentu malignantiũ. a multitudine oꝑantiũ iniqͥtatẽ. De t̾cio: xpͨc nos
redemit de maledicto legis. qͥa maledictꝰ om̃is qͥ pendet in ligno. Pamisgͣ iste factus est
de farmula sũpra de ydria nr̃e uͥginis. Panis inqͣm subcinericiꝰ. ñ ille tam̃ qͥ ñ reu̾sat᷑.
Paruulus fuit ꝑ humilitatẽ. subcinericiꝰ: qͥa suꝑ se nr̃am portauit iniqͥtatẽ. Reuersatꝰ:¬

Expanded text:
pse factus est nobis sacrificium de simila. Sed triplex sacrificium. Sacrificium de clibano, sacrificium de sartagine, sacrificium de craticula. De clibano fuit, quia coctus et formatus Virginis utero; de sartagine, quia contra diabolum opposuit se murum pro genere humano; de craticula, quia in cruce assatus fuit pro toto mundo. Primum ut nos sibi conformaret, secundum ut nos protegeret, tertium ut nos redimeret. De primo: « Quos praescivit praedestinavit conformes fieri imaginis Filii sui. » De secundo: « Protexisti me a convenredemit de maledicto legis, quia maledictus omnis qui pendet in ligno. » Panis ergo iste factus est de farinula sumpta de hydria nostrae Virginis. Panis, inquam, subcinericius, non ille tamen qui non reversatur, parvulus fuit per humilitatem, subcinericius, quia su
Abbreviated transcription (Latin):
inglia. Qomideremꝰ gͦ uini defectũ. aqͣm: quagenꝰ humanũ est infectũ. uini de
aqͦ facti ꝓfectum. In pͥmo: fuit a paradyso hominis eiectio: in scdo: culpe & laboris cor-¬
ruptio. int̾tio: gen̾is humani reparatio. De pͥmo: tulit eua & comedit. De scclo: in
dolore paries filios tuos. De t̾cio: ait. Haurite nũc & ferte architͥ clino. hec est inmor-¬
talitas de ydria marie. Ergo de ydria rebecce rigamini ministͥ. de ydria sareptene.
mulieris: comedite amici. de ydria nuptiarũ: inebriamini km̃i. Primũ: ut inuite¬
tis alios ad dona gre. scd̾m: ut firmisitis in uͥtute p̾atientie. t̾ciũ: ut exultetis de adep¬
tione glie. In pͥmo dicite. Qͥ sitit: ueniat & bibat. & de uent᷑ eiꝰ fluent aqͤ uiue. In scdo̾:

Expanded text:
. Consideremus ergo defectum aquae qua genus est infectum, vini de aqua facti perfectum. In primo fuit a paradiso hominis ejectio, in secundo culpae et laboris corruptio, in tertio generis humani reparatio. De primo, « Tulit Eva et comedit, » de secundo, « In dolore paries filios tuos, » de tertio ait: « Et haurite nunc et ferte architriclino. » Haec est immortalitas de hydria Mariae. Ergo de hydria Rebeccae rigamini, ministri, de hydria mulieris Sareptanae comedite, amici, de hydria nuptiarum inebriamini, charissimi. Primum ut invitetis alios ad dona gratiae, secundum ut firmi sitis in virtute patientiae, tertium ut exsultetis de adeptione gloriae. In primo dicite: « Qui sitit veniat et bibat, et de ventre ejus fluent aquae vivae. » In secundo:
Abbreviated transcription (Latin):
unꝰ de militib ĩatus eiꝰ aꝑuit. In qͣrta: discipłis suis aꝑtut sensũ ut intelligerẽt scrip-¬
turas. Qͣndo aꝑuit os suũ: sponsa facta est immacłata: qͥa eruduut eã ad̃ confessio¬
nẽ. Qͣndo aꝑuit sensũ. facta est columb̃a : tt in sensib hab̃et simplicitatẽ. Qndo a-¬
ꝑtum est latus. facta est soror: qͥa tũe eum fecit et̾ne głie cõheredẽ. Qͣndo aꝑti sũt cełi.
fecit eamamicã : Tͥa celestiũ secretoꝵ participẽ. Immacd̃ata dilecti ẽ: que gaudẽt
cde peccati abolitione. ¶olumba est: que om̃ĩa facit bona simplicitate. Pͥma ñ ht̃ ma¬
culã. sccła ñ ht̃ rugam. Amica est: qͣ om̃ia facit feruenti amore. Hinc d̃icit᷑. Om̃ĩa

Expanded text:
. In quarta « discipulis suis aperuit sensum, ut intelligerent Scripturas. » Quando aperuit os suum sponsa facta est immaculata, quia erudivit eam ad confessionem. Quando aperuit sensum, facta est columba, ut in sensibus haberet simplicitatem. Quando apertum est latus, facta est soror, quia tunc eam fecit aeternae gloriae cohaeredem. Quando aperti sunt coeli, fecit eam amicam, quia coelestium secretorum participem. Immaculata dilecti est quae gaudet de peccati ablutione. Columba est, quae omnia bona fecit simplicitate. Prima non habet maculam, secunda non habet rugam. Amica est quae omnia facit ferventi amore. Hinc dicitur: « Omnia
Abbreviated transcription (Latin):
eas ꝓpriis manib aut sumptib excoluerint. decimas ꝑ soluant eccliis qͥb ratione
p̾dioꝵ annua soluebant᷑. nͥ cũ ipsis eccl̃iis alit̾ duxerint componendũ. & hoc ipsũ
ad̃ alios regl̃ares qͥ gaudent similib pͥulegiis extendi uolumꝰ. & mandamꝰ ut eccł̃ia-¬
rum p̾lati ꝓmptiores & efficatiores existant ad exhibendũ eis de suis molestatorib
iusticie complementũ. eoꝵ pͥuilegia liligentiꝰ e ꝑfectius studeant obseruare.¬

Expanded text:
nt, decimas persolvant ecclesiis quibus ratione prediorum antea solvebantur, nisi cum ipsis ecclesiis aliter duxerint componendum et hoc ad ipsos et alios regulares qui gaudent similibus privilegiis extendi volumus et mandamus ut ecclesiarum prelati promptiores et efficaciores existant ad exhibendum eis de suis malefactoribus iustitie complementum eorumque privilegia diligentius et perfectius studeant observare
Abbreviated transcription (Latin):
ad hostiũ nr̃m: cũ nos dñs ad ꝓfectũ uͥtutum excitat. cũ de adqͥrendis regni ꝓ¬
nussis gaudiis. admonet. Ecce sto inqͥt ad hostiũ & pulso. Siqͥs aꝑuerit mͥ intͣbo ad
illũ. & cenẽbo cũ illo. Duob modis pulsanti dño aperimꝰ. cũ uel cor nr̃m ad suscipien
dũ incrementũ amoris eiꝰ qͣm iã habemꝰ pandimꝰ. uel cũ p̾licando acd suscipientũ ti¬
morem uel amorẽ di & ꝓximi cor aperimꝰ. Tercio pulsat dñs. cũ nos de hac uita exi¬
re admonet. Soror inqͥt mea. qͥa regni mei choeres effecta. Amica mea: qͥa iugum
seruitutis egressa: archanoꝵ meoꝵ conscia facta. Uolumba mea : qͥa spc meidono
illustrata. Immaclata mea: qͥa segregata a negotiosis actib : diuinis es sublata aspectib
Merito sib̃i postulat aperiri. qͥ nob̃is pͥus aꝑuit¬

Expanded text:
ad ostium nostrum, cum nos Dominus ad perfectum virtutum excitat, cum de acquirendis regni promissis gaudiis admonet. « Ecce sto, inquit, ad ostium, et pulso. Si quis aperuerit mihi, intrabo ad illum et coenabo cum illo. » Duobus modis Domino tum amoris ejus quem non habemus, pandimus, vel cum praedicando ad suscipiendum timorem vel amorem Dei et proximi cor aperimus. Tertio pulsat Dominus cum nos de hac vita exire admonet. Soror, inquit, mea, quia regni mei cohaeres facta; amica mea, quia jugum servitutis egressa, arcanorum meorum conscia facta es; columba mea, quia spiritus mei dono illustrata, immaculata mea, quia secreta a negotiosis actibus divinis es sublata aspectibus. Merito igitur postulat aperiri quod nobis prius aperuit
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad mortẽ in ea ꝑseuerat᷑. Suꝑ effluens: qͣndo ds̃ facie ad̃ faciem iudebit᷑. Tnde.
Saciabor inqͥt cum apparuerit głia tua. Et erit anima nr̃a qͣsi ortus irriguus. Qͥ
uult refici & inebriari: pͥus rigetur aqͣ qͣm rebetca dedit damasco. scdõ debet resici
eo qui datus est ꝓph̃e. pane subcinericio. t̾cio inebriari uino qͦd de aqͥ factũ est in-
nuptiali conuuuo.

Expanded text:
severatur; superfluens, quando Deus facie ad faciem videbitur. Unde: « Satiabor, inquit, cum apparuerit gloria tua. » Et: « Erit anima nostra quasi hortus irriguus. » Qui vult refici et inebriari, prius rigetur aqua quam Rebecca dedit Damasco ; secundo refici poterit eo qui datus est prophetae pane subcinericio; tertio inebriari vino, quod de aqua factum est in nuptiali convivio.
Abbreviated transcription (Latin):
km̃i. Nichil aliud est illud̃ conuiuũ. nͥ participatio suꝑnoꝵ gaudioꝵ. Tot sũt
fercula. qͦt genera beatitudinũ. sicut in euangelio. Mensurã bonã & confertam &
coagitatã & suꝑesfluentẽ clabunt in sinũ ur̃m. Bona erit in corꝑum claritate. con¬
ferta in subtilitate. coagitata in agilitate. suꝑ effluens in d̃i uisione. Notandũ qͦd̃¬
est mersura fluens. est effluens. est ꝑ effluens. est suꝑesfluens. Nluens est: qͣndo

Expanded text:
charissimi. Nihil aliud est illud convivium nisi participatio supernorum gaudiorum. Tot sunt fercula quot sunt genera beatitudinum, sicut in Evangelio: « Mensuram bonam et confertam et coagitatam et supereffluentem dabunt in sinum vestrum. » Bona erit in corporum claritate, conferta in subtilitate, coagitata in magnalitate, superfluens in Dei visione. Notandum quod mensura quaedam est fluens, e
Abbreviated transcription (Latin):
inaula sua p̾sentatũ. Adcuiꝰ orti uidendã uenustatẽ. ꝙ ꝑsonarũ p̾dictarũ honestatẽ.
Ad saluatoris oblationẽ. qͣtuor uenerabiles concurrũt ꝑsone. iosepħ. maria. anna. Sime¬
on. Iosepħ poͥtat mundi gub̃naculũ. maria exhibet miracłm. symeon ꝓfert oracł̾m. syme-
anna suscipit optatũ spectacł̃m. Gub̃nacłmn qͦd docet uiã u̾itatis. in¬
de uͥginitatis. oraculũ in xp̃o moriture infirmitatis. spectacłm incarnate diuinitatis.
Primũ aufert a ꝑegrino errorẽ. scd̃m affert nature stuporẽ. t̾ciũ p̾dicat redemptorẽ. qͣr-¬
tũ ostendit saluatorẽ. De pͥmo: qͥregis irł̃ intende. qͥ deducis uelud ouẽ iosepb̃. De scd̃o:

Expanded text:
in aula sua praesentatum! Ad cujus horti videndam venustatem et praedictarum personarum in aula sua praesentatum! Ad cujus horti videndam venustatem et praedictarum personarum » Ad Salvatoris oblationem quatuor venerabiles occurrunt personae: Joseph, Maria, Anna, Simeon. Joseph portat mundi gubernaculum, Maria exhibet miraculum, Simeon profert oraculum, sancta Anna suscipit optatum spiraculum. Gubernaculum, qui docet viam veritatis, initatis, oraculum in Christo moriturae infirmitatis, spectaculum in charitate divinitatis. Primum aufert a peregrino errorem, secundum affert naturae stuporem, tertium praedicat Redemptorem, quartum ostendit Salvatorem. De primo: « Qui regis Israel, intende, qui deducis velut ovem Joseph.
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt cũ cleopha & amaon. Mane nob̃cũ dñe. Tercii gaudentes cũ ⁊ acheo : suscipiũt illũ
in domũ suã. Qrͣti habent tenaculũ gͣnde stratũ. ubi pascha cũ discipłis suis manclucat.
Tel si placet. in uno homine hos qͣtuor ortos accipe. In pͥmis incipit homo qͣn olera uilia
uite: resꝑgit odore. In pͥmis enĩ audit dñm dicentẽ. Discite a me qͥa mitis sũ & humilis cor-¬
de. Sccdo audit. Q ñ renuntiau̾it om̃ib qͤ poisicdet: ñ potest meus ẽẽ discipłs. Tercͥo audit.¬
Qͥ ocdit animã suã in hoc m̃do. in uitã et̾nã custodit eã. Qͣrto aud̃it. Tristicia ur̃a u̾tet᷑
ingaudiũ. & gaudiũ ur̃m nemo tollet a uobil. Ueniens itaq dilectus. comecłit dẽ his qͣ¬
tuor fructib. Ortus iste est ut̾ui beate ilginis. Obeatũ ꝙ amenũ ortum: triplici fiore mira-¬
culi uenustatũ. Obeatũ fructũ. a ꝑsonis religiosissimis collectũ & conseruatũ. & regi sũ mo

Expanded text:
lum in domum suam. Quarti habent coenaculum grande stratum, ubi pascha cum discipulis suis manducat. Vel, si placet, in uno homine hos quatuor hortos accipe. In primis incipit homo quasi olera vilia, vitae, respergit odore. In primis enim audit Dominum dicentem: « Discite a me quia mitis sum et humilis corde. » Secundo audit: « Qui odit animam suam in hoc mundo, in vitam aeternam custodit eam. » Quarto audit: « Tristitia vestra vertetur in gaudium et gaudium vestrum nemo tollet a vobis. » Veniens autem dilectus comedit de his quatuor fructibus. Hortus iste est uterus beatae Virginis. O beatum et amoenum hortum triplici flore miraculi venustatum! O beatum fructum a personis religiosissimis collectum et conservatum, et Regi summo
Abbreviated transcription (Latin):
testam. Licet is qͥ foris est uetus homo nost̾ corrumpat᷑: is tam̃ qui intꝰ est renouat᷑ de-
dit indiem. Audi qͦmͦ qͣrti sũt insensibiles ex suꝑna dulcedine. Lapicdes inqͥt tori¬
tes illi dulces fueriũt. Primi adhuc dñm expectant. sccd̃i uocant. a t̾ciis iam suscipit᷑.¬
in qͣrtis iam pascit᷑. ꝑrimi ꝓ uere cundia. scd̃i ex pura conscientia. t̾cii ꝓpatientia. qͣrti

Expanded text:
testam: « Licet is qui foris est vetus homo noster corrumpatur, is tamen qui intus est renovatur de testam: « Licet is qui foris est vetus homo noster corrumpatur, is tamen qui intus est renovatur de die in diem. » Audi quomodo quarti sunt insensibiles ex superna dulcedine. Lapides, inquit, torrentes illi dulces fuerunt. Primi adhuc Dominum exspectant, secundi vocant, a tertiis jam suscipitin quartis jam pascitur. Primi pro ver cu
Abbreviated transcription (Latin):
setat᷑. scd̃o in olla ponat᷑. t̾cio igne coqͥtur. Scd̃m. scilicet pomũ: decoriat᷑. Terciũ. idest
nux: a suatesta confracta separat᷑. Quartũ. id est aroma. mortario contundit᷑. Primi
sũt penitentes. scd̃i: ext̾iorem feruorem bonoꝵ suoꝵ qͣsi pomi scoriã abicientes. t̾cii
sũt confractionẽ afflictionũ uoluntarie sustinentes. qͣrti sũt. illatas passiones imbuti suꝑ-¬
no amore uel sapore ñ sentientes. & inde aliis bonũ ocdorem largientes. pͥmi desecant᷑ sua
peccata diiudicantes: cũ dicũt. ꝑ eccauimꝰ cũ patͥb nr̃is. iniqͥ egimꝰ. iniqͥtatẽ fecinꝰ. po¬
nunt᷑ in olla discipłine. qͥb dicit᷑. Om̃is disciplina uidetur in p̾senti ñ ẽẽ gaudii s meroris.
s postea fructũ paccatissimũ reddet iusticie. Qoqͥtur igne de qͦ dicit᷑. ¶ re renes meos
sed nominituo da głiam. Et. Qͥ głiatur in dño głietur. Yide qͦm t̾cius confringat

Expanded text:
secatur, secundo in olla ponitur, tertio in igne coquitur: secundum, scilicet pomum, decoriatur; tertium, id est nux a sua testa confracta separatur, quartum, id est aroma mortario contunditur. Primi sunt poenitentes, secundi exteriorem favorem suorum quasi pomi scoriam abjicientes, tertii sunt confractionem afflictionum voluntarie sustinentes, quarti sunt illatas passiones imbuti superno sapore non sentientes, et inde in aliis bonum odorem largientes. Primi desecantur sua peccata dijudicantes, cum dicunt: « Peccavimus cum patribus nostris, injuste egimus, iniquitatem fecividetur in poenitenti non esse gaudii, sed moeroris; sed postea fructum pacatissimum reddet justitiae. » Coquitur igne de quo dicitur: « Ure renes mesed nomini tuo da gloriam. » Et: « Qui gloriatur, in Domino glorietur. » Vide quomodo tertius constringat
Abbreviated transcription (Latin):
uauit petrũ in mari laborantẽ. in sccdo conu̾tit paulũ cũ iret damascũ errantẽ. int̾rio susce¬
pit helyani in aere ascendentẽ. Ipse est enĩ angl̃s de apocalipsi. qui posuit pedem suũ dextrũ
hit ascendentẽ. iurans qͦd iam tempꝰ ñ erit idest mora. uł̃ motus rerũ in utabiliũ. qͥa in celo
ñ est tͣnsmutatio. ne uicissitudinis ob̃umbͣtio. Primꝰ clamat. Surge. ꝓpera amica mea
Sccł̃is dicit᷑. Ieni cle libano sponsa. & coronab̾is. id est de mundi candore. Libanꝰ enĩ
dealbatio cdicit᷑. Gercii clamãt. T̃rahe me post te. Istum portat iosepħ qͥ dicit᷑ augmentũ.
seilicet iltutibus crescens.
Griplex marie miraculum.

Expanded text:
in mari ambulantem. In secundo convertit Paulum, cum iret Damascum, errantem. In tertio suscepit Eliam in aere ascendentem. Ipse enim est angelus de Apocalypsi, qui posuit pedem suum dextrum hit ascendentem, jurans quoniam tempus non erit, id est mora vel motus rerum mutabilium, quia in coelo non est transmutatio, nec vicissitudinis rerum obumbratio. Primis clamat: « Surge, propera, amica mea. » Secundis dicitur: « Veni de Libano, sponsa, et coronaberis, » id est de mundi candore. Libanus enim dealbatio dicitur. Tertii clamant: « Trahe me post te. » Istum portat Joseph qui dicitur augmentum, scilicet virtutibus crescens. Maria exhibet miraculum.
Abbreviated transcription (Latin):
tib penitentiã. Nera pessima. icl est mors deuorauit ꝓ uobis filrum meũ qt. Escce
conuenit nos in patibulo. ne nos conueniat iniuidicio ds̃. dicens. Popłe meus qͥd feci
tibi. aut in quo contͥstaui te. responode mͥ. O homo. ti qͥs es qui resꝑondeas deo.
Si uolueris contendere cũ eo: ñ pot̾is respondere unũ ꝓ mille. Sed tu bone ihu
qͥ ad hoc uenisti. responde ꝓ nob̃is. Sequit᷑. qͦm sanguine inebriauit: sciłiceͭ tͥpłici
modo. Ille enĩ sanguis attulit incarceratis recdemptionẽ. maculatis ablutionẽ.
languidis unctionem. Incarceratis redemptionem. Redemptionẽ enĩ misit dñs
popło suo. Tere apud̃ dnm misccl̃ia. & copiosa apt̃ eum redemptio. sicut clicit᷑
Maculatis actulit ablutionẽ. ut in apocalipsi. Ipse pͥor dilexit nos. & lauit nos
a peccatis nr̃is insanguine suo. ut mundaret sibi popłm acceptabilem. sectatorẽ

Expanded text:
tibus poenitentiam. « Fera pessima, » id est mors, « devoravit filium meum. » Et ecce tibus poenitentiam. « Fera pessima, » id est mors, « devoravit filium meum. » Et ecce convenit nos in patibulo, ne nos conveniat in judicio dicens: « Populo meus, quid feci tibi, aut in quo contristavi te? Responde mihi. » -- « O homo, tu quis es, qui respondeas Deo? » -- « Si volueris contendere cum eo, non poteris respondere unum pro mille. » Sed tu, bone Jesu, qui ad hoc venisti, responde pro me. Sequitur quomodo sanguine inebriavit, scilicet triplici modo: ille enim sanguis attulit incarceratis redemptionem, maculatis ablutionem, languidis unctionem: incarceratis redemptionem: « Redemptionem misit Dominus populo suo. » Vere, « apud Dominum misericordia et copiosa apud eum redemptio. » Sicut dicitu» Maculatis attulit ablutionem, ut in Apocalypsi: « Ipse prior dilexit nos et lavit nos a peccatis nostris in sanguine suo, ut munda
Abbreviated transcription (Latin):
eccl̃ie uisitauit: Uiitauit in passione. inebriauit aqua & sanguine. multiplicit᷑
locupletauit dono gr̃e. Uisitauit in passione: ut eiꝰ exemplo uitã nr̃am ordinemꝰ
asꝑitate mortis. confusione crucis. Contumelia sermonis: ut nos iniudicio libe-
ut nos lib̃aret a penali inferno. Ynde ꝓpħa. O uos om̃s qͥ transitis ꝑuiam. attendite
& uidete. si est dolor sicut dolor meus. Confutione crucis: ut nos głificaret in reg¬
no. Inde paulus. Proposito sibi gaudio crucẽ sustinuit confusione contempta.
& nu̾c in dext̾a dei sedet. Quis exemplo curramꝰ ad ꝓpositum nob̃is certam̃. aspi-¬
cientes in actorem fidei. qͥa nos pati meruimꝰ ñ ipse. Nos qͥdem digna factis recipimꝰ.
mꝰ cũ paulo. Maledicun᷑  benedicimꝰ. ꝑsecutionẽ patim᷑. ꝙ. sustinemꝰ blaspħema-¬
mur: & oblecramꝰ. tanqͣm purgamenta huiꝰ muncdi facti sumꝰ. Dñe ds̃. iude si tũni-
ca filii tui sit an non. que pendet in cruce ꝓ nobis. ut habeas dicere pigris & refugien-¬

Expanded text:
Ecclesiae visitavit? Visitavit in passione; inebriavit aqua et sanguine; multipliciter locupletavit dono gratiae. Visitavit in passione, ut ejus exemplo vitam nostram ordinemus.asperitate mortis, confusione crucis. Contumelia sermonis, ut nos in judicio liberut nos liberaret a poenali inferno. Unde propheta: « O vos omnes qui transitis per viam, attendite et videte si est dolor sicut dolor meus. » Confusione crucis, ut nos glorificaret in regno. Unde Paulus: « Proposito sibi gaudio crucem sustinuit. Confusione contempta et nunc in dextera Dei sedet. Ejus exemplo curramus ad propositum nobis certamen, aspicientes in auctorem fidei, » quia nos pati meruimus non ipse. « Nos quidem digna factis recipimus. us cum Paulo: « Maledicimur et benedicimus; persecutionem patimur et sustinemus; blasphemamur et obsecramus, tanquam purgamenta hca filii tui sit an non quae pendet in cruce pro nobis, ut habeas dicere pigris et refugien
Abbreviated transcription (Latin):
a peccatis. Due que uingunt᷑: sũt spes & amor. Prime due sũt galline. due
alie sũt aquile. Prime due a temptationib obumbrant. alie due sursũ
eleuant De primis: scapulis suis õbumbrabit tͥ. ꝙ sub̃ pennis eiꝰ sꝑabis. Inde
Oetiens uolui congregare filios tuos. ꝙ cet̾a. De aliis: quis dabit mͥ pennas sic̃
columbe. ꝙ uolabo & requiescã. Item. Si cut aqͥla ꝓuocans ad uolandũ pullos
suos. & suꝑ eos uolitans. Tti queris eiꝰ uidere faciẽ. ꝙ iꝑse tuã. Inde. Ostende mͥ
faciẽ tuã. Facies ista est conscientia. uarie affecta. Siuit enĩ sũt qͣtuor facies
dei: ita sũt qͣtuor facies sponse. Prima respondet pͥme faciei xp̃i. ut sic̃ xp̃c ẽ natꝰ¬

Expanded text:
unguntur spiritus, spes et amor. Primae duae sunt gallinae, duae aliae sunt aquilae. Primae duae a tentationibus obumbrant, aliae duae sursum elevant. De primis: « Scapulis suis obumbrabit tibi, et sub pennis ejus sperabis, » inde: « Quoties volui congregare filios tuos? » de aliis: « Quis dabit mihi pennas sicut columbae, et volabo, et requiescam? » Item: « Sicut aquila provocat ad volandum pullos suos, et super eos volitans. » Tu quaeris ejus videre faciem et ipse tuam, inde: « Ostende mihi faciem tuam. » Facies ista est conscientia varie affectate. Sicut enim sunt quatuor facies Dei, ita sunt quatuor facies sponsae. Prima respondet primae faciei Christi, ut sicut Christus natu
Abbreviated transcription (Latin):
scilicet patientis xp̃i : pre dolore compatiens. Inde. Intumuit facies mea a fletu.
Tercia respondet tercie faciei xp̃i. Ut in nouitate ei adherendo: conscientia nr̃a
głietur. Inde. Inum qͦdq eoꝵ coram facie sua ambulab̾at. ñ cadentes in t̾ram
retrorsum: sicut custodes sepulcͥ. Qrta facies. qͣrte respondet. Inde de eiscdem
animalib. Et facies eoꝵ. & penne eoꝵ extente tlesuꝑ erant: aspiciendo in dm̃.
cui assistere erit tͣnquillitas. quẽ iudere erit claritas. quẽ desiderare erit felicitas.
quem hab̃e erit in comparabilis amenitas. cũ quo uiuere erit eternitas. Seqͥt᷑.¬

Expanded text:
scilicet patientis Christi prae dolore compatiens, inde: « Intumuit facies nostra a fletu. » Tertia respondet tertiae faciei Christi ut in novitate ei adhaerendo, conscientia nostra glorietur. Unde unumquodque eorum coram facie sua ambulabat, non cadentes retrorsum in terram, sicut custodes sepulcri. Quarta facies quartae respondet. Inde de eisdem animalibus: « Et facies eorum et pennae eorum extentae desuper erant, » aspiciendo in Deum. Cui assistere, erit tranquillitas, quem intueri erit claritas, quem desiderare erit felicitas, quem videre erit incomparabilis amoenitas. Cum quo vivere, erit aeternitas. E
Abbreviated transcription (Latin):
fructꝰ. sponsa inuitat sponsũ. Acl pͥmũ: sic. Teniat dilectꝰ meus in ortũ suũ. ut comedat
fructũ pomoꝵ suoꝵ. De scdõ: dixi. ascendam in palinã. ꝙ app̾hendã fructũ ei. Hec
palma est crux saluatoris. quã ascendit: qͥ tͥbulationib se exposuit. Quiꝰ fructũ appre-¬
hendit: dũ tͥumphando de hoste patientiã adqͥrit. Pro t̾cio dicit᷑. Sub umbra illiꝰ guẽ
desid̾aueram iedi. & fruitꝰ eł cul̃cis gutturimeo. De eo qͥ adqͥrit fructũ sapĩe. dicit᷑.
A qua sapĩe potabit illũ. De patienti dicit᷑. Et firmabit in illo ͤ ͦ. ñ flectet᷑ ꝑ aduersi

Expanded text:
suum, et comedat fructus pomorum suorum. De secundo dixit: « Ascendam in palmam, et apprehendam fructus ejus. » Haec palma est crux Salvatoris, quam ascendit qui tribulationibus se exponit. Cujus fructum apprehendit, dum triumphando de hoste patientiam acquirit. Pro tertio: « Sub umbra illius quam desideravi sedi, et fructus ejus dulcis gutturi meo. » De eo qui acquirit fructum sapientiae dicitur: « Aqua sapientiae potabit illum. » De patiente dicitur: « Et firmabitur in illo » per grati
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥd facimꝰ. quia hic homo multa signa facit. De pͥmis ait apl̃s. Si mordetis & come-¬
cditis. uidete ne ab inuicẽ consumamuni. De aliis iob. Conterebã inqͥt molas iniqͥ.
& de dentib eius auferebã predam. Dentes ouiũ. & ipsi moident. lacerant. rumi-¬
uant. Mordent increpatione. Tacerant cõminatione. ruminant eruditione. Incre-¬
ne uicioꝵ. cõminatione penarũ infernaliũ. eruditione celestiũ bi¬
Isti sunt cdentes manlibule asini. in qua sanson qui int̾pretat᷑ sol eoꝵ. icd est xp̃c
qui est sol iusticie. occidit philistiim. qui int̾pretat᷑ duppłex ruina. uel potione
torquens. scilicet demones. Hi dentes. scilicet doctores. sũt sicut oues qͦ ascender̃t
de lauatro. qͥa prius se ipsos lauerũt. deinde aliis p̾licauerũt.

Expanded text:
Quid facimus quia hic homo multa signa facit? » De primis ait Apostolus: « Si mordetis et comeQuid facimus quia hic homo multa signa facit? » De primis ait Apostolus: « Si mordetis et comeditis, videte ne ab invicem consumamini. » De aliis Job: « Conterebam, inquit, molas iniqui, et de dentibus ejus auferebam praedam. » Dentes ovium et ipsi mordent, lacerant et ruminant. Mordent increpatione, lacerant comminatione, ruminant eruditione. Increpatione vitiorum, comminatione infernalium poenarum, eruditione coelestium bIsti sunt dentes mandibulae asini, in qua Samson qui interpretatur sol eorum, id est Christus qui est Sol justitiae, occidit Philisthiim, qui interpretatur duplex ruina, vel potione torquens, scilicet daemones, qui dentes, scilicet doctores, sunt sicut oves quae ascenderunt de lavacro, quia prius se ipsos laverunt, deinde aliis praedicaverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
dentes serpentum. & sũt dentes ouiũ. hi uenenati mor̾ent ut oc
blande premũt ut uiuificent. De pͥmis dictum est in apocalipsi. qͥa draco quem
uidit iohes: in ore habebat tres ordines clentiũ. Sic enĩ distingui solent. Dentiũ
ruminant. Mordent uerbo. lacerant facto. ruminant ocdio uel mordent blasphe¬
muia. contumelia. dura increpatione. Tacerant detctione. ruminant nocencli ma-¬
chiatione. Mordent: ut confundant. lacerant ut bona eoꝵ minuant. rumi¬
nant ut nocencdi oportunitatẽ querãt. Ut confundant: & sic ratione destituant᷑.
mimũt bona: ut sic uiles habeant᷑. querũt nocendi oportunitatẽ: ut om̃ino
deleant᷑. His cdentib usi sunt uidei in stephanũ e qͣncdo striclebant dentib meũ.
centes. demoniũ hab̃es. Lacerabant: cũ dicebant. Non est homo a deo: qͥ sabb̃m
ñ custodit. Ruminabant: cũ collegerũt pontifices & pharisei consiliũ dicentes.

Expanded text:
dentes serpentum, et sunt dentes ovium; hi venenati mordent ut occidant, illi blande premunt ut vivificent. De quibus dictum est in Apocalypsi, quia draco quem vidit Joannes in ore habebat tres ordines dentium. Sic enim distingui solent: Dentium ruminant. Mordent verbo, lacerant facto, ruminant odio. 79 Mordent blasphemia, contumelia, dura increpatione, lacerant detractione, ruminant nocendi machinatione. Mordent ut confundant, lacerant ut bona eorum minuant. Ruminant ut nocendi opportunitatem quaerant, ut confundant, et sic ratione destituantur; minuunt bona, ut sic viles habeantur, quaerunt opportunitatem, ut omnino deleantur. His dentibus usi sunt Judaei in Stephanum, quando stridebant dentibus in eum. dicentes: « Daemonium habes. » Lacerabant cum dicebant: « Non est hic homo a Deo qui Sabbatum non custodit. » Ruminabant, quia collegerunt pontifices et Pharisaei concilium dicentes: «
Abbreviated transcription (Latin):
tremore. De tercio: adorant dominationes. tremũt potestates. De trib forami¬
OR ia sunt foramina. Noramen petre. foramen aspidis. foramen acuis. nibus.¬
In pͥmostetit moyses. quando inidit posteriora domini transeuntis. De ysaias. scd̃o
Tetabitur infans suꝑ foramina aspidis. De tertio: fit comparatio cameli
& diuitis. In pͥmo: cognoscitur. xp̃i humanitas uera. in scclo deprehendit᷑
demonis astutia. in tercio: paupertate dampnat᷑ suꝑbia. Qum mittit
dilectus manũ suam ꝑ foramen petre. id est cum operatur salutem nr̃am
ꝑ uulnus lateris: merito uenter idest infirmitas

Expanded text:
tremore. » De tertio: « Adorant dominationes, tremunt potestates. » Ttremore. » De tertio: « Adorant dominationes, tremunt potestates. » Tria sunt foramina: foramen petrae, foramen aspidis, foramen acus. In primo stetit Moyses quando vidit posteriora Domini transeuntis. De secundo, Isaias: « Laetabitur infans super foramina aspidis. » De tertio, fit comparatio cameli et divitis. In primo agnoscitur Christi humilitas vera, in secundo deprehenditur daemonis astutia, in tertio, paupertate domatur superbia. Cum mittit dilectus manum suam per foramen, id est cum operatur salutem nostram per vulnus lateris, merito venter, id est infirmitas
Abbreviated transcription (Latin):
nus dei bis mutitur ad os: scilicet ut purget a superflua loquacitate. sccl̃o:
ut conferat gr̃am eloquentie. Pro primo: missa est manꝰ ad ysaiam. & te¬
tigit labia eius calculo. & purgauit ea. Pro scclo: mnissa est manꝰ ad ieremiã
Uude ait. Misit dñs manũ suam & teaigit os meũ. & ꝓpħ̃am in gentib dedit
me dñs. Tercio mittit dñs manum ad uentrem: ut quod inspiratũ & pro¬
nuntiatũ: caro operetur. Uenter est infirmitas humana. Foramen est an¬
gusta apertura. quod designat angustias nostre mortalitatis. ꝑ quas dilectꝰ
misit manũ suam. id est oꝑatus est salutem nr̃am. scilicet sustinendo passi¬
ones. Quando ergo tetigit miseriã nr̃am carnẽ assumendo. & in ea pati¬
endo: merito uenter. id est infirmitas nr̃a intremuit
ORibus modis tremimꝰ in aduentu magne ꝑsone. Timore dampnationus.
admiratione magnifici operis. reuerentia maiestatis. De pͥmo: timor &
tremoi uenerũt suꝑ me. & contexerũt me tenebre. De scclo : exũtate ei cum

Expanded text:
nus Dei bis mittitur ad os: primo ut purget a loquacitate, secundo ut conferat gratiam eloquentiae. Pro primo missa est manus ad Isaiam, et tetigit labia ejus calculo, et purgavit ea. Pro secundo missa est manus ad Jeremiam; unde ait: « Misit Dominus manum suam et tetigit os meum, et prophetam in gentibus dedit me. » De tertio: Mittit Dominus manum suam ad ventrem, ut quod est inspiratum et pronuntiatum caro operetur. Venter est infirmitas humana, foramen est angusta apertura, quod designat angustias nostrae mortalitatis, per quas dilectus misit manum suam, id est operatus est salutem, scilicet sustinendo passiones. Quando ergo tetigit miseriam nostram carnem assumendo, et in ea patiendo, merito venter, id est infirmitas nostra, intremuit. Tribus modis tremimus in adventu magnae personae: Timore damnationis, admiratione magnifici operis, reverentia majestatis. De primo: « Timor et tremor venerunt super me, et contexerunt me tenebrae. » De secundo: « Exsultate ei cum
Abbreviated transcription (Latin):
ymaguiũ uaria depictio. idest error. ꝓpter quem fieret correctio. Nq̃ extremi iu¬
catoꝵ que fecit homo discussio. bonoꝵ que ñ fecit exprobratio. clamnabĩis sen¬
tentie prolatio. Het est manus quam uidit balthasar scrib̃entẽ in pariete. scĩlicet
hec. Mane idest numerauit. qͥs peccata. Yude clicitur. õremens factus sum ego
& tineo dum discussio uenerit atq uentura ira. Techel. ic̃ est appeñit bona. &

Expanded text:
imaginum varia depictio, » id est error per quem fieret correptio. In juimaginum varia depictio, » id est error per quem fieret correptio. In juorum quae fecit homo discussio, bonorum quae non fecit exprobratio, damnabilis sententiae prolatio. Haec est manus quam vidit Balthasar scribentem in pariere, scilicet haec: « Mane, » id est numeravit, quid? peccata, unde dicitur: « Tremens factus sum ego et timeo, dum discussio venerit at
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiatũ: caro oꝑetur. Prima missio manꝰ ad caput ad tria fit. ꝑrimo acdfugam
& electionem. scc̃o ad proximi correctionem. &e instructionem. t̾cio. aci extremi iudi¬
cii uidendam discussionem. De pͥmo dicit᷑ in erechiele. Ecce manꝰ ad me nussa. inqͥ
erat uolumen. & in eo scripta erant lamentationes. & carmen. & ue. Ne nanꝙ.
debemꝰ fugere. id est iuferui tormentũ. Qarmen dẽbemus eligere. icł est gliam &
laudem beatoꝵ. Secd̃ utriq impeddimento est peccatũ. idest lamentatio. qͥa ꝓ co
est lugenclum. Ue fugiendũ est. quia in inferno nulla est redemptio. Qarmen
eligendus est. quia gloriosum est regnũ in quo cum xp̃o gaudent om̃s scĩ. Pro pec¬
tato lamentancłum est. quia beati qui lugent. qm̃ ipsi consolabunt᷑. Immissio scd̃ã
Apprehendit me manus in cincinno capitis mei. Etce in cincinno: grẽ infusio ꝙ
statut me in templo. ub̃i solet fieri plebis erucditio. Et focli parietẽ. & appariuit

Expanded text:
fugam et electionem, secundo ad proximi correctionem et instructionem, tertio ad extremi judicii videndam discussionem. De primo dicitur ad Ezechielem: « Ecce manus ad me missa: in qua erat volumen, et in eo scripta erant lamentatio et carmen, et vae. » Vae namque debemus fugere, id est inferni tormentum; carmen debemus eligere, id est gloriam et laudem beatorum. Sed utrique impedimento est peccatum, id est lamentatio; quia pro ea est lugendum. Vae fugiendum est, quia in inferno nulla est redemptio; carmen eligendum, quia gloriosum est regnum in quo cum Christo gaudent omnes sancti; pro peccato lamentandum, quia « Beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur. » Immissio secunda chiel: « Apprehendit me manus sub cincinno capitis mei. » Ecce in cincinno gratiae infusio: « Et statuit me in templo, ubi solet fieri plebis eruditio, et fodi parietem, et apparuit
Abbreviated transcription (Latin):
factũ est grande conuiuiũ. qͦd ñ fecit pater eꝰ in natiuitate. Qũ pͥmo conu̾timur tũc
naicim᷑: ibi ñ est locus conuiuii leticie sed tͥsticie. Sed dicit᷑. Ut potemini a lacte. Nec e.¬
tiam cũ ab hoc pͥmo lacte separam᷑ sicur samuel. sed cũ a scd̃o sicut ysaac: tunc facien-¬
dum est conuiuiũ. ut cũ auulsi fuerimꝰ a lacte. epulem᷑ ab intͦitu głie eiꝰ. id est t̾cio łacte.
Rore celi fuerũt ubera beate uͥginis fecundata. quib infantia saluatoris est educa-¬
ta. Post infantie uͦ ablactationẽ. ꝑ gr̾am uirilis etas ꝓ nobis in cruce est oblata. In cuiꝰ
figura dictum est. P ostqͣm ablactatꝰ est samuel. obtulit eum mat̾ sua in tab̃naculo.

Expanded text:
factum est grande convivium, quod non fecit pater ejus in nativitate. Cum primo convertimur, tunc factum est grande convivium, quod non fecit pater ejus in nativitate. Cum primo convertimur, tunc nascimur, ubi non est locus convivii laetitiae sed tristitiae. Sed dicitur, ut potemini a lacte. Nec etiam cum ab hoc primo lacte separamur sicut Samuel. Sed cum a secundo, sicut Isaac, tunc faciendum est convivium, ut cum avulsi fuerint a lacte epulentur ab introitu gloriae ejus; id est tertio lacte. ra beatae Virginis Mariae fecundata, quibus infantia Salvatoris est educata. Post infantiae vero ablactationem per gratiam virilis aetas pro nobis in cruce est oblata. In ejus figura dictum est: « Postquam ablactatus est Samuel, obtulit eum Anna mater sua in tabernaculo
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Pascite qui inuobis est gregem dñi. ñ turpis lucri gr̃a. nec qͣsi dominantes in cle-¬
ro. sed forma facti gregis ex animo. De matre saluatoris dictum est. Beatus uenter qͥ
te portauit. & ubera que suglisti. Primis ub̃erib dant lac herbarũ succi. sccl̃is: hu¬
maui cibi. t̾cia plena sunt de rore celi. herbarũ succi: terre dono. humani cibi: artificio.
de rore celi: adueniente sp̃u scõ. Primũ lac fit de herb̃a t̾re. qͥa carnales p̾lati. t̾renas
uoluptates docent cauere. qͥa de spũalib nec sapiunt nec sciuint erudire. Scd̃m fit hu-¬
mano cibo. artificio parato. icd est spũali intelligentia scͥpture. qua clocet᷑ que sursũ sũt
sapere. Terciũ. lac est a spu sco. quo nutritur rex głie. Apͥmo ablactatus est samuel.
ubi ñ est factum conuiuiũ. sed oblati sũt uituli. scilicet immolatio carnis. & simila. id est
puritas mentis. & amphora uini. scilicet feruor caritatis. A sccdo ablactatus est ysaac. &

Expanded text:
in vobis est gregem Domini: non turpis lucri gratia, nec quasi dominantes in cleris, sed forma facti gregis ex animo. » De matre Salvatoris: « Beatus venter qui te portavit et ubera quae suxisti! » Primis uberibus dant lac herbarum succi; secundis humani cibi; tertia plena sunt de rore coeli. Herbarum succi terrae dono, humani cibi artificio, de rore coeli adveniente Spiritu sancto. Primum lac fit de herba terrae, quia carnales praelati terrenas voluptates docent cavere, quia de spiritalibus nec sapiunt, nec sciunt erudire. Secundum fit humano cibo artificio parato, id est spiritali intelligentia Scripturae, qua docetur quae sursum sunt sapere. Tertium lac est a Spiritu sancto, quo nutritur Rex gloriae. A primo ablactatus est Samuel, ubi non est factum convivium, sed oblati sunt vituli, scilicet immolatio carnis, et similia, scilicet puritas mentis et amphora vini, scilicet fervor charitatis. A secundo ablactatus est Isaac, et
Abbreviated transcription (Latin):
ciendum uͦ: qͦd tres sũt turres. Prima uͥginitatis. sccła martyrii. t̾cia humili-¬
tatis. Om̃s enĩ continentes simul sũt: una cuutas. in qͣ suꝑeminet qͣsi turris uͥgi¬
nitas. Item. Om̃s sustinentes tͥbulationem una ciuitas eẽ uicdent᷑. in qua marty rũ
qͣsi turris erigit᷑. Item. Qͣsi quedã ciuitas sũt om̃s participes humilitatis. in qua
turris erigitur. scilicet amor ꝓprie deiectionis. Prima est contͣ luxuriã. scda contra
ꝑfidiam. t̾tia contͣ suꝑbiam.¬

Expanded text:
ciendum vero quod tres sunt turres. Prima virginitatis, secunda martyrii, tertia humilitatis. Omnes enim continentes simul sunt una civitas, in qua supereminet quasi turris virginitas. Item omnes sustinentes tribulationem, una civitas esse videntur, in qua martyrium quasi turris erigitur. Item quasi quaedam civitas sunt omnes participes humilitatis in qua turris erigitur, scilicet amor propriae dejectionis. Prima est contra luxuriam; secunda contra perfidiam; tertia cont
Abbreviated transcription (Latin):
appessationis remediũ ñ sit ad̃ defensionẽ iniqͥtatis. sed p̾sidium innocentie in-
stitutũ. ñ est ꝓuocationi eiꝰ deferendũ. Excessu qͦq dubio existente. ne friuole appel¬
lationis diffugio appellans uidicis ꝓcessũ impecdiat. coram eodem ꝓbabilem causam
appellationis exponat. talem uidelicet que si foret ꝓbata deberet legitima reputa¬
ri. & si habuerit tunc adu̾sariũ infra t̾minũ scdm distantiã. & temꝑis qͣlitateni

Expanded text:
appellationis remedium non ad defensionem iniquitatis, sed ad presidium innocentie sit appellationis remedium non ad defensionem iniquitatis, sed ad presidium innocentie sit institutum, non est provocationi huiusmodi deferendum. Excessu quoque dubio existente, ne frivole appellationis diffugio appellans iudicis processum impediat, coram eodem probabilem causam appellationis exponat, talem videlicet, que si foret probata, deberet legitima reputari et tunc, si habuerit adversarium infra