comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
non ⁊̃ pip̃am animã localit mot
bat. ut aipientia lecalit̾ mou̾i
dieatur. Cum sit tũ in amina qͣrͣ
amina localiter moueri dicetur.
qͣmuis in corpore sit qd̾ localit

Expanded text:
in ipsa anima est, localiter bat ut sapientia localiter moveri dicatur, cum sit tamen in anima, quare anima localiter moveri dicetur, quamvis in corpore sit quod localit
Abbreviated transcription (Latin):
undat in corticem rursim reuir¬
qñ exit a corpore utrum hec sol¬
um illi exire sit qd̾ se retrahit
ad se auiuificatione corporis.
⁊ in hoc ipo iam incorpore nõ ẽ
ꝙ corpi uinificare cessat In hoe
enimindetur quia iam quodã¬
m̾o extra corp est quod inseinz¬
ip̃a sola subsistens ad corporis
uiuificatõem effusa uõ ẽ. Sñ
uero in corpore non ẽ. ñ ẽ ĩ loco.
quia locus non ẽ nisi in corpe.
ẽ int̾ ip̃am ⁊ corpo non ẽ locua ⁊

Expanded text:
undat in corticem, rursum revirundat in corticem, rursum revirquando exit a corpore utrum hoc solum illi exire sit, quod se retrahit ad se a vivificatione corporis, et in hoc ipso jam in corpore non est, quod corpus vivificare cessat. In hoc enim videtur, quia jam quodammodo extra omne corpus est. quod, in semetipsa sola subsistens, ad corporis vivificationem effusa non est. Quando vero in corpore non est, non est in loco, quia locus non est nisi in corpore. est: inter ipsam et corpus non est locus,
Abbreviated transcription (Latin):
at. illud uero qd̾ non comissũ
est sz ꝓmissum sibi ẽ illiꝯ arbi¬
trio aquo illd̾ impli o relinq̃t.
Muitiquerunt de exitu ammaꝵ
extra ẽẽ incipiant quasi exelu¬
se. siũ hoc solum illis egredisit
ꝙ se auiuificatione corporum
retrahunt.⁊ qͣi se ad se colligen¬
tes a uegetatione corporum cess¬
ant ut in semetip̃is subsistant.
U̾bi gr̃a. Nũ flatus iste corporeꝰ
spiratur eg̾ditura corpore. ⁊ inci¬
pit ẽẽntialit̾ atq localiter extra
corpo ee quipus centialiter atpi
localit̾ corpo eẽ infra corpꝰ con¬
cinebatur. Eñ uero cortex ares¬
cere inciperit marbore. exit hu¬
mor ab illo ⁊ contrahitur adin¬
t̾iora. n foras egreditur ut exͣ
sit s intius reman in eo ꝙ ĩt
est. siue mligno suĩ in me dulla
ut in cortice ip̃o ñ sit. tamẽ oĩo
exit acortice ut in cortice iam ñ
s erit quasi ad int̾i̾ora collecto.
Et si forte humor rusimm ab ĩ ti¬
ori suo prodeat. ut se it̾um eff¬

Expanded text:
at; illud vero quod non commissum at; illud vero quod non commissum sed promissum sibi est illius arbitrio a quo illud impleri oportet relinquat. Multi quaerunt de exitu animarextra esse incipiant quasi exclusae, sive hoc solum illis egredi sit, quod se a vivificatione corporum retrahunt; et quasi ad se colligentes a vegetatione corporis cessant, ut in semetipsis subsistant. Verbi gratia: Quando flatus iste corporeus expiratur egreditur a corpore, et incipit essentialiter atque localiter extra corpus, qui prius essentialiter atque localiter intra corpus continebatur. Quando vero cortex arescere incipit in arbore, exit humor ab illo et contrahitur ad iniora, neque foras egreditur ut extra sit, sed interius remanet in eo quod intus est, sive in ligno, sive in medulla, ut in cortice ipso non sit. Tunc omnino exit a cortice, ut in cortice non sed exit quasi ad interiora collectus. Et si forte humor rursum ab interiori suo prodeat, ut se iterum eff
Abbreviated transcription (Latin):
De exitu aĩarũ.
queri possunt si tũ omnia
queri dieunt que queri pꝯsunt.
Querunt homines de exitu a¬
animarum a corporib qualitꝰ
exeant. et quo exeuntes ꝑgant.
ol cumn pueuint quo ꝑgunt qd
iuueniat uł quit ꝑcipiant aut¬
quid sustineant. S ħ omuia mͣ¬
gis timenda sunt quam qr enda.
Ido quippe ahuo̾dita sunt neqͥrã¬
tur aut inuẽantur. s timeantur.
Quis enim securꝰ eẽ pot iumcer¬
tumꝑgens. hoc aũt solum mcer
Mala enummors non ẽ inisiea
sola quan mala secuntur: Qui
ergo bene mori uult bñ uuit. qr¬
qm ea que post mortẽ uẽuunt
retribuuntur que ante mortez ĩ¬
uita p̃oelunt. usq ad mortem
aurs media ẽ inqua dies din ĩ¬
cipit. dies hominis finẽ accipit.
Indie suo homo sibi relinquitur.
ut quod uult operetur. In diu̾o
domini iam inpot̾ta te sua nõ ẽ
h̾o.s in illius poctate ad q̃mue¬
uit ut reminietur. ꝓpt̾ea ad hõi¬
nem pettinet ut id solum qds
comissum ẽ bene disponẽ stude.¬

Expanded text:
De exitu animarum. Multa quaeri possunt, si tamen omnia quaeri debent quae quaeri possunt. Quaerunt homines de exitu animarum a corporibus qualiter exeant; et quo exeuntes pergant,  cum pervenerint quo pergunt, inveniant, vel quid percipiant aut sustineant? Sed haec omnia magis timenda sunt quam quaerenda. Ideo quippe abscondita sunt, ne quaerantur aut inveniantur, sed timeantur. Quis enim securus esse potest in incertum pergens? Hoc autem incerm mors non est, nisi ea sola quam mala sequuntur. Qui ergo bene mori vult, bene vivat, quoniam ea quae post mortem veniunt, retribuuntur quae ante mortem invita praecedunt. Usque ad mortem Mors media ecipit, dies hominis finem accipit. In die suo homo sibi relinquitur, ut quod vult operetur. In die vero Domini jam in potestate sua non est homo, sed in illius potestate ad quam venit ut remuneretur. Propterea ad hominem pertinet ut id solum quod sibi commissum est bene disponere stude
Abbreviated transcription (Latin):
do ꝑfectiꝯ opꝰ facit ad ꝙ ram̃ uul¬
latenus cogi pot. quia ñ debiti.
opo ẽ s caritatis officiũ. sicut di¬
cit bt̃s augꝰ in libro de adulteri¬
iis coniugũ discessionem fidelis
ab infideli dominus non ꝓhib
quia non ẽ iniusta corameo.s
apłs consilio caritatis ñ solum⁊
ne dimissi scandaliz entur. S ⁊̃
cum in aliena coniugia inciderit
adultinis nexib colligant. dif¬
sicillime ab infidelitate resoluant᷑.
Itaq adulterium comittit infideł
si alti se scciat. quia a debito prio¬
ris pacti solutus nonẽ. S dicis.
E oce infideł quicumq paganus
siñiudeus xp̃ianus efficit᷑. uxo¬
remqͣm priꝯ hũit quia eum ad
fidem sequi ñ uult sidei lib̾tate
tereliquit. aliam fidelem dux̃. pri¬
or se sp̃camuidens altĩ nubit alt
adultermo nexi se alligans. Cõ¬
tingit postea ut compucta infi¬
delictem suam horrere incipiat. ad
fidem ueniat. xͥana efficiatur. Qeͥ
de hac mulre faciendumẽ: Con¬

Expanded text:
fectius opus facit. Ad quod tamen nullatenus cogi potest; quia non debiti opus est, sed charitatis effectus, sicut dicit beatus Augustinus in libro De adulterinis conjugiis. Discessionem fidelis ab infideli Dominus non prohibet, quia non est injusta coram eo. Sed Apostolus consilio charitatis non solum ne dimissi scandalizentur, sed etiam quod cum in aliena conjugia ceciderint adulterinis nexibus colligati; difficillime ab infidelitate resolvantur. Itaque adulterium committit infidelis si alteri se sociat, quia a debito prioris pacti solutus non est. Sed dicis. Ecce infidelis vel quicunque paganus sive Judaeus Christianus efficitur, uxorem quam prius habuit quia eum ad fidem sequi non vult fidei libertate derelinquit; aliam fidelem ducit, prior se spretam videns alteri nubit, adulterino nexu se alligans. Contingit postea ut compuncta, infidelitatem suam horrere incipiat, ad fidem veniat, Christiana efficiatur, quid de hac muliere faciendum est? Con
Abbreviated transcription (Latin):
cum leclitur. contra eamulliad de¬
letur. In omni causa ius suũ ꝑdit.
qui huiccause adu̾satur. sub il¬
la et secundum illam quedam
debenius. ꝯͣ illam nich̾. Dic̃ eĩ ux¬
or tua xͥanus feus es. ego te non
sequar quia ydolanon colis.qri
parentum tuorum ritum ⁊ consue¬
tudinem abiccisti. eo ad aliuz. uł
si ad alium non eo. tecum iam ñ
ero. Non te cognoro mantũ. nͥue¬

Expanded text:
cum laeditur, contra eam nulli aliquid debetur. In omni causa jus suum perdit qui huic causae adversatur; sub illa et secundum illam quaedam debemus, contra illam nihil. Dicit tibi uxor tua: Christianus factus es, ego te non sequar; quia idola non colis, quia parentum tuorum ritum et consuetudinem abjecisti, eo ad alium, vel si ad alium non eo, tecum jam non eo, non te cognosco maritum n
Abbreviated transcription (Latin):
autem amme que huic amplio
non reu̾sure exeunt secunduz¬
s hunc modum illa exeunt uide¬
ant at sentiant omnino dubiuĩ
delectationem ixrum iusibiliu
corporalib ymaginib afficiũt᷑
a corporalib exeuntis in eisdem
illic ymaginib cormenta paci¬
unturn enim omnino corpora¬
lem passi blitͣtͣem exuunt qͣndo
corporalium ymagina tõnibus
deletationis praue usuimp̃ssis
obuolute ⁊ inuolute exeunt. Q̾
uero lͥ manentes ab ei ꝯmocli de¬
lectationib ⁊ cogitationum fan¬
tasiis mundare se ac spoliare stu¬
duerunt. illie postinodum primo¬
qͣm a corporib egresse fuint pe¬
nam meis ⁊ tormenta non senti¬
unt. quia inhxc ip̃o qͦdamo in pas

Expanded text:
autem animae quae hinc amplius autem animae quae hinc amplius non reversurae exeunt, secundum hunc modum illa videant aut sentiant, omnino dubium edelectationem rerum visibilium corporalibus imaginibus afficiuntur, a corporibus exeuntes in eisdem illic imaginibus tormenta patiuntur. Neque enim omnino corporalem passibilitatem exuunt, quando corporalium imaginationibus delectationis pravae usu impressis obvolutae et involutae exeunt. Quae vero hic manentes ab ejusmodi delectoribus et cogitationum phantasiis mundare se ac despoliare studuerit, illic postmodum, postquam a corporibus egressae fuerint, poenam in eis et tormenta non sentiunt: q
Abbreviated transcription (Latin):
de quorumtñ statu ⁊ facie in t̾rox¬
atus nicħ in hoc mundo ẽẽ diceb¬
at simile illis quo illam qͣm in
ip̃is uiderat qualittͣem exp̾m̾e
potuiss nͥ forte ignem aut lucẽ¬
⁊ ip̃am tamen lõge ⁊ ualde dissi¬
nulit̾. Memorem quidem se e ẽ
s exprim̾e nullomio posse qd̾ ui¬
derat. hoc quidem ꝯmemorare u¬
oluimus ne mirum uidetur si
auunab a corporib egressis. sigꝰ
quedam corporalibꝰ similia ad
demostio̾nem sp̃ualium p̃sẽtãt᷑
qruisi nisi in talib ⁊ ꝑtalia ab
amiabꝰ corpe exutis ui d̾entur:
nullomõ ab eisdem ad corpora re¬
u̾sis incorpore uiuentibꝰ ⁊ cor¬
poraua tantũ scientib dicerent᷑.
Quamus enimilla alit̾ acor¬
porib erute uid̾e possent. non
camen ħ nob̾ aliter narrare pos¬
sent. et manerent semꝑ occulta
illa nec eet ꝙ deillis nob̃ a redeũ¬
cib dicẽtur nͥ exeuntib ⁊ uidẽti¬
b scdm ista mostraretur. Utrum¬

Expanded text:
de quorum tamen statu et facie interrogde quorum tamen statu et facie interrogatus nihil in hoc mundo esse dicebat simile illis, quo illam quam in ipsis viderat qualitatem exprimere potuisset, nisi forte ignem aut lucem; ipsam tamen longe et valde dissimiliter. Memorem quidem se esse, sed exprimere nullo modo posse quod viderat. Hoc quidem commemorare voluimus ne mirum videatur si animabus a corporibus egressis signa quaedam corporalibus similia ad demonstrationem spiritualium praesentantur, quae nisi in talibus et per talia ab animabus corpore exutis viderentur; nullo modo ab eisdem ad corpora reversis in corpore viventibus et corporalia tantum scientibus dicerentur. Quamvis enim illa aliter ibi a corporibus exutae videre possent, non tamen hic nobis aliter narrare possent, et manerent semper occulta illa; nec esset quod de illis nobis a redeuntibus diceretur, nisi exeuntibus, et videntibus secundum ista monstraretur. Utrum
Abbreviated transcription (Latin):
ta deceptus fraudulente ꝑsua¬
si om assensum prebet et miecto
ferro semetip̃m iugulat. Comi¬
tes eius diuꝑ deuia quesitum
tandem extinctum inuẽiunt ad
u cum unde exierant ca dauer
examn̾e reportant. ⁊ quia hospes
apeł q̃m nocte illa manserat hꝰ
sceleris uisimilr conscio uideb¬
atur eud̾ fla chimat̾re adpenaz
erpgcunt. Iue dum innocetiaz
suam siñ cã penclitari cernerec
⁊ diuinum auxilium in tiͣ cor¬
dis deuotione auxilium implora¬
res. ecce subito qui mortuus fu-¬
erat surrex̃ ⁊rem gestam cunctis
astautib ⁊ mirantib exponẽs
uincrentem expo abyoluit. Reffer¬
ebat se ab eodem angło malo a qͦ
ad siu int̾fectõe persuasus fu̾at
ad tormenta decluctum. Q dum
du ceretur quendam splendida.
isse aiebat euntibus cecurrisse
eumꝙ erectumin celum adtron¬
um u dicis duxisse illieq p̃cibꝯ
ꝓ ip̃o fulsis ut uite denuo redd̾e¬
tur obrinuisse. Ibi se multa mili¬
a angłorum uidisse affirmabat

Expanded text:
ta? Deceptus fraudulentae persuata? Deceptus fraudulentae persuasioni assensum praebet, et injecto ferro semetipsum jugulat. Comites ejus diu per devia quaesitum tandem exstinctum inveniunt, ad vicum unde exierant cadaver exanime reportant: et quia hospes apud quem nocte illa manserat hujus sceleris verisimiliter conscius videbatur, eamdem falsa criminatione ad poenam exposcunt. Ille dum innocentiam suam sine causa periclitari cerneret et divinum auxilium intima cordis devotione sibi adesse imploraret, ecce subito qui mortuus fuerat surrexit et rem gestam cunctis astantibus et mirantibus exponens innocentem absolvit. Referebat se ab eodem angelo malo a quo ad interfectionem sui persuasus fuerat ad tormenta deductum. Sed dum duceretur quemdam splendida fisse aiebat euntibus occurrisse, eumque ereptum in coelum ad thronum judicis deduxisse, illicque, precibus pro ipso fusis, ut vitae denuo redderetur obtinuisse. Ibi se multa millia angelorum vidisse affirmabat,
Abbreviated transcription (Latin):
siluam que ei uicina erat eueĩt.
Ibi a comitib itin̾is eãn ut so¬
lz discrimine uie disumetus de¬
uiare cepit. Cumq lõgio ꝓcessis¬
s obuiumh̾t quendamuene¬
randi habitus ⁊ uultus uiru
a quo int̾r̾ogatus quis ⁊ unde
ẽẽt uł quo ꝑg̾et nom̃ patriam
simul ⁊ causam icimi̾s exposuit.
scisse. Nune u̾o qͣi beneplacito ⁊
grato uenisse obunan. deuotõm
laudat. bonum ꝓpositum comẽ¬
dat p̃miumapd̾ se magnum.
parari.nz lõge cẽ iamremun̾ati¬
dolores uite huiꝯ quales aut
siñ mora ꝑtranseat. Int̾ ħ ⁊hiꝰ
eiꝰ modi quasi ro̾nabili ꝑsuasio¬
ne paulatim menti hominis nͥ
siistrum sinspieantis contẽp¬
tum uite ing̾it metum mortis
tollit. postremo testatur nich
magis uiro uirtutis ⁊ expedi¬
re quamut hinc erire festinet.
⁊ si alia uia non detur. manu
sua fortiter mortẽ la cescͤat et
non ꝑmittat semhis doloribꝰ
diu cem̾ qui gaudius para¬
tum ẽẽ non dubitat. Quid mł¬

Expanded text:
silvam quae eidem vicina erat devenit. silvam quae eidem vicina erat devenit. Ibi a comitibus itineris casu, ut solet, discrimine viae disjunctus, deviare coepit. Cumque longius processisset, obvium habet quemdam venerandi habitus et vultus virum, a quo interrogatus quis aut unde esset vel quo pergeret: nomen, patriam similiter et causam itineris exposuit. scisse; nunc vero quasi beneplacito et grato venisse obviam devotionem laudat, bonum propositum commendat; praemium apud se magnum parari, nec longe esse jam remuneratidolores vitae hujus quales aut sine mora transeat. Inter haec et hujusmodi quasi rationabili persuasione paulatim menti hominis nihil sinistrum suspicantis contemptum vitae ingerit, metum mortis tollit. Postremo testatur nihil magis vero virtutis expedire, quam ut hinc exire festinet, etsi alia via non detur, manu sua fortiter mortem lacessat; et non permittat se in his doloribus diu teneri, qui gaudium sibi paratum esse non dubitat. Quid mul
Abbreviated transcription (Latin):
crahi. pedib deduci collo suspen¬
di. flagellari. pcipitar.⁊ alia hiͦ.¬
om̃ino non posunt. Q̾ om̃ia oi
ita illic uisibilit̾ et corporalit̾ eẽ
credimus pret̾ alia que absur¬
da nascuntur ip̃as utiq auim¬
as ⁊̃ a coiporib separatas cor¬
pora ẽẽ et ad smmilitudinẽ corpo¬
rum membris compactas atz
distinctas confitem᷑. Ego quid̃
ꝙ de hae re au diuitacere nõ de¬
beo. Quidam ꝓbati testimonii.
frat̾ narrauit micħ se a suo ab¬
bate u̾aciter hoc affirinante au¬
disse. qr ille cum aliqñ ad quos¬
dam fratres eminus costitut¬
os uisitandos ꝑg̾e̾t mitin̾e ut
solec quodam loco hospicium ac¬
oeꝑit. ubifc̃m tunc apd̾ om̃s eio¬
demloci habitatores celebre pau¬
cis ante dieb contigisse didise¬
it. Quidam pegͥnus or̾onis cã
ad sanctum iacobum ꝑgens. in
eodem loco hospitatus ẽ. Nocte
ut itm̾antib mos ẽ ante dilue¬
ulum surrex̃. Egressꝰ de uico ĩ

Expanded text:
trahi, pedibus deduci, collo suspentrahi, pedibus deduci, collo suspendi, flagellari, praecipitari, et alia homnino possunt. Quae omnia si ita illic visibiliter et corporaliter esse credimus, praeter alia quae absurda nascuntur, ipsas utique animas etiam a corporibus separatas corpora esse ad similitudinem corporum membris compactas atque distinctas confitemur. Ego quidem quod de hac re audivi tacere non debeo. Quidam probati testimonii frater narravit mihi se a suo abbate veraciter hoc affirmante audisse, quod cum aliquando ille ad quosdam fratres eminus constitutos visitandos pergeret, in itinere, ut solet, quodam loco hospitium accepit. Ubi factum tunc apud omnes ejusdem loci habitatores celebre paucis ante diebus contigisse didicit. Quidam peregrinus, orationis causa, ad sanctum Jacobum pergens, in eodem loco hospitatus est. Nocte, ut itinerantibus mos est, ante diluculum surrexit, egressus de vico in
Abbreviated transcription (Latin):
rut homo exspirat. Ueus mit¬
tit homo reunittit. Qua uia i¬
utit᷑ cum acce dit ea dem remitti¬
cur cum recedit. hec unum scunꝯ
quia recedente amma corpus
moritur.⁊ ip̃a separatio anime
mors corporis ẽ. hoc nob̾ suffic̃
scire. quia recedit. quom̾o rece¬
dat exhabundantiẽ pserutari.
Multis tamen exemplis didi
crmis in exitu animar̃ angłoꝵ
malorum siue bonorum pierẽ¬
tiam a dee̾ que illas ꝓmitis. ul
ad tormenta pertrahant. uł ad
requiem deducant. s ⁊ ip̃as
auimas adhuc mͥ corpore põitas
ante exitum multa aliqñ de his
que futura s̃ suꝑ eas siuĩ ex rxn¬
reuelatões ertĩꝯ frãs prescisse
cognorimus. Raptas ⁊̃ alñ
quasdam ⁊reuelatoes sͥ factasi
citasse. flumina flamas. pontes.
naues domos. nemora. prata. A¬
ores. homines nigres caudidos
⁊c̃. qualia in hoc mundo uideri et
haberi solent. ⁊uł ad gaudium
amari ultimeri ad tormentũ. Se
quoq solutas corporib mambꝰ

Expanded text:
rat, homo expirat. Deus mitrat, homo expirat. Deus mittit, homo remittit. Qua via mittitur cum accedit, eadem remittitur cum recedit. Hoc unum scimus quod, recedente anima, corpus moritur; et ipsa separatio animae, mors corporis est. Hoc nobis sufficit scire quod recedit. Quomodo recedat ex abundanti est perscrutari. Multis tamen ecimus in exitu animarum angelorum malorum sive bonorum praesentiam adesse, qui illas pro meritis vel ad tormenta pertrahant, vel ad requiem deducant. Sed et ipsas animas adhuc in corpore positas ante exitum multa aliquando de his quae futura sunt super eas, sive ex rrevelationes, exterius factas, praescisse cognovimus. Raptas etiam alquasdam et revelationes sibi factas citasse; flumina, flammas, pontes, naves, domos, nemora, prata, flores, homines nigros, candidos, etc., qualia in hoc mundo videri et haberi solent, vel ad gaudium amari vel timeri ad tormentum. Se quoque solutas corporibus, manibus
Abbreviated transcription (Latin):
ueri quamus in corpore sit ꝙ
loca lit̾ mouetur temporalit̾ tñ
mou̾i. quia icissitudinsubia¬
ce̾s de alio in aliud mutatur. S
nos in occultis niiis curioros
ce nou oportet. ne forte plus p̃¬
summus quam possumus. Que
sit uia sp̃c deus nouit qui fecit
eum. Nos autem u scimus qͦ¬
m̾o uenit. neq comprehendim᷑
quomõ recedit. Qñ flatus iste
corporeus trahitur corporalit̃
⁊ localit̾ ingreditur. qũ aute
spiratur corporalit̾ et loc alit
egreditur. s alia natura ẽ sp̃ẽ
alia corporis. Qũ primo homĩi
data ẽ anima inspirauit deus
in faciemeiꝯ spiraculũ uite.i
Et quis dicere pot̾ quomͦ inspi¬
rant deus ammam corpori ui¬
uificando. siũ q extra creata
ad iinficand̾ inmisit siũ qr ĩ¬
dem fecit u̾ posuit et abnntus cã¬
tam in uiuif̾ica tõem prodire ĩ¬
sit. n alia fuit inspiratio qͣm p¬
sa uiuificatio. Si ergo neceitur qͦ¬
m̾o inspiratur. quomo sciri pot̾
qualit̾ exspiratur. Deus inspi¬

Expanded text:
veri, quamvis in corpore sit quod localiter movetur, temporaliter tamen moveri, quia vicissitudini subjacens de alio in aliud mutatur. Sed nos in occultis nimium curiosos esse non oportet, ne forte plus praesumamus quam possumus. Quae sit via spiritus solus novit qui fecit eum. Nos autem neque scimus quomodo venit neque comprehendimus quomodo recedit. Quando flatus iste corporeus tret localiter ingreditur; quando autem spiratur, corporaliter et localiter egreditur. Sed alia est natura spiritus, alia corporis. Quando primo homini data est anim spiraculum vitae . Et quis dicere potest quomodo inspiravit Deus animam corpori vivificando sive quia extra creatam ad vivificandum immisit, sive quia ibidem fecit ubi posuit, et ab intus creatam vivificationem prodire jussit; nec alia fuit inspiratio quam ipsa vivificatio? Si ergo nescitur quomodo inspiratur, quomodo sciri potest qualiter expiratur? Deus inspi
Abbreviated transcription (Latin):
te. In trinitate uero confessa est¬
ita comunionẽ unitatis. equali¬
tatem inmensitatis. coeuitate
et̾intatis. et comunionẽ quite¬
uincatis siñ dimensione. equa¬
litatem iumensitatis suidinm
ordie ul suocessi one. hxx ẽ siuglis

Expanded text:
re. In Trinitate vero vides communionem unitatis, aequalitatem immensitatis, coaevitatem aeternitatis: communionem unitatis sine divisione; aequalitatem immensitatis sine disordine, vel successione. Et tribus
Abbreviated transcription (Latin):
eaturra mundi ꝑ ea que fcã sũt
inaleta conspiciunt. Inusibi¬
lia emi dei que initus erant.
⁊ ahrondita erant per ea que
foris erant er nota erant uisi¬
błia. uisa sunt inconditionere¬
rumarõne humanaul ingu¬
b̾natione uł aministratione
uisibiia fcã sunt reuelatione
diuina.

Expanded text:
eatura mundi per ea quae facta sunt intellecta conspiciuntur. Invisibilia enim Dei quae intus erant et abscondita erant, per ea quae foris erant et nota erant visibilia sunt visa vel in conditione rerum a ratione humana, vel in gubernatione et administratione visibilia facta sunt revelatione divina.
Abbreviated transcription (Latin):
mundi per ea que fcũ sunt intel¬
lecta conspicuntur. cum eĩ dicit.
Q uotum dei erat .i. notibile de
d̾o. ostendit hnec totum abuondi¬
tum. nec totum manifestum. Cũ
uero dicit mainfestuz ẽ m illis ⁊
uon dicit manifestum illis. ostẽ¬
dit plane qm̃inon solum reuela¬
tõe diuina que faeta illis non fu¬
etat. q etiam rõne humana q̃
millis erat. notum illis factum
erat. Cumaũt subiungit. deus eĩ
illis reuelauit. ostendit quiarõ
humĩna ad hec sublunis ⁊ alta in¬
uestigãtu ⁊ inclłigenda infima ⁊
insufficiens omnino fuisset. insi
diuma reuelatio illi ⁊ adiutori¬
um ⁊ firmamentum cognouẽde
uitutis adiuncta fuisset. postea
ostenso eo qui ab intus erat in¬
uestigationis uł reuelatõnis
mͦ. statim de illo quiforis fit utͦ¬

Expanded text:
mundi per ea quae facta sunt intelmundi per ea quae facta sunt intellecta conspisciuntur . Cum enim dicit: Quod notum Dei erat, id est noscibile de Deo, ostendit nec totum absconditum, nec totum manifestum. Cum vero dicit: manifestum est in illis, et non dicit, manifestum est illis, ostendit plane quoniam non solum revelatione divina quae facta illis fuerat, sed etiam ratione humana in illis quae erat, notum illis factum erat. Cum autem subjungit: Deus autem illis revelavit, ostendit quia ratio humana ad haec sublimia et alta investiganda et intelligenda infirma et insufficiens omnino fuisset, nisi divina revelatio illi in adjutorium et firmamentum cognoscendae veritatis adjuncta fuisset. Postea ostenso eo qui intus erat investigationis vel revelationis modo, statim de illo qui foris sit ut
Abbreviated transcription (Latin):
bensus ẽ ut sciri potussec qr d̾s
duo. et iuie due. et manifesta¬
tiones due. quibu a principio
cordi bumano lateus proditꝰ ẽ
et indicatus cocultus deus. par
cim .s. rõne humana. partun re¬
uelatione diuina. ⁊ irẽ quidẽ
humana cluplici inuestigatt̃e
deum deprehendit. partimuite¬
licet inse partimi que erãt exͣ̃
se. Simlr reuelatio diuina dupli¬
ci insinuatione eũ qui necriela᷑
ul dubie edebatur. ⁊ non coguitioͫ
inclicauit. et partim creditum
asseruit. Namhumanam ignor¬
antiam nunc abintus ꝑ aspira¬
tionem illuminans edocuit mĩc
uero foris uł ꝑ dactͥne eruditioe
instraxit. uł ꝑ miraculorum ⁊¬
or ostengionem confirmͣuit. Ut¬
rumq manifestationis diuine
medum. qd̾ ułrõe humana deus
ab homine cognitus ẽ. uł reulãt̾o¬
ne diuiua homini manifestus
exponit apłs dicens. Ꝙ notũ dei
erat. mͣnifestum ẽ in ilł. deus enĩ
illis reuelaint. et deinde subum¬
git. Inmsibłia enim ip̃io ac̾atur¬

Expanded text:
otuisset quia Deus duo et viae duae, et manifestationes duae, quibus a principio cordi humano latens proditus est et judicatus occultus Deus; partim scilicet ratione humana, partim revelatione divina. Et ratio quidem humana duplici investigatione Deum deprehendit; partim videlicet in se, partim in iis quae erant extra se. Similiter et revelatio divina duplici insinuatione eum qui nesciebatur vel dubie credebatur et non cognitum indicavit, et partim creditum asseruit. Nam humanam ignorantiam nunc intus per aspirationem illuminans edocuit, tunc vero foris vel per doctrinae eruditionem instruxit, vel per miraculorum ostensionem confirmavit. Utrumque manifestationis divinae modum quo vel ratione humana Deus ab homine cognitus est, vel revelatione divina homini manifestatus, exponit Apostolus dicens: Quod notum Dei erat, manifestum est in illis; Deus enim illis revelavit . Et deinde subjungit
Abbreviated transcription (Latin):
ftũs ẽ. Et quasi idem enat ⁊ idem
non erat. quia idez non erat. ꝓptͤ
ꝙ erat. deus perfcũs erat. et plenꝰ
bono consĩnnato. n opꝰ habint
aliunde unian. quĩ nec minui po¬
tuit et̾uis. nec minensus augeri.
homo uero natura egens erat di¬
uim auxilii. quo uł consemaret qd̃
consimatum habebut Ita positu
ad bonum hominis. ⁊ꝙ. accepit
ol xequiuz.ꝙ impendit uoluit eĩ
deus ut ab homine sͥ seruiret. Sie
ramenut ea ẜuitute nõ deus set
homo ip̃e seruiens uiuaretur. Et
uoluit ut munidꝰ seruiret hõiet
minem hec totum fcm̃ est. Ergo

Expanded text:
tus est. Et quasi idem erat et idem non erat; quia idem non erat propter quos erat. Deus perfectus erat et plenus bono consummato; neque opus habuit aliunde juvari, quoniam nec minui potuit aeternus, nec immensus augeri. Homo vero natura egens erat alieni auxilii, quo vel conservaret quod consummatum habebat. Ita positus ad bonum hominis, et quod accepit obsequium et quod impendit. Voluit enim Deus ut ab homine sibi serviretur; sic tamen ut ea servitute non Deus sed homo ipse serviens juvaretur, et voluit ut mundus serviret homini, et minis e
Abbreviated transcription (Latin):
set. S dic̾et ali quis. quare d̾
c̾aturam fecit. si uinari non ip̃e
porut perc̾aturam. Cui alt̾i fe¬
cit qued sibi non fecit. qñ alter
nemo erat nsi ip̃e qui fecit: qͣiͣ
euim pro inchilo fcm̃ ẽẽ uitet᷑.
it. necalt̾ in de iuuaretur qr p̃t
ip̃m qui uiuariposet alt̾ non
fuit. ⁊ ħ fortassis diligentiꝯ cõ¬
sideratum aliquem mou̾e pos¬
sic. propt̾ea causam conditio¬
nis rõnalium qͣmin solo reꝵ
auecore cõstitiumꝰ non solum
pro hominibꝰ de quib sermo ꝓ¬
positus erat. Uerum ⁊̃ pro ange¬
lis quorum qm̃ up̃i sicut eiꝯdẽ
nature participes sunt. Ita quor
ab eocem fonte origis cãmtr¬
ahunt. generali quadam conside¬
ratione inuestigare o. quĩ in ip¬
sa principium consistit uniu̾so¬
rum que fcã sunt. De causis pi

Expanded text:
set. Sed dicet aliquis: Quare Deus creaturam fecit si juvari ipse non potuit per creaturam? qui alteri fecit quod sibi non fecit quando alter nemo erat nisi ipse qui fecit. Quasi enim pro nihilo factum esse videtur it; nec alter inde juvaretur, quia praeter ipsum qui juvari posset alter non fuit. Et hoc fortassis diligentius consideratum aliquem movere possit; propterea causam conditionis rationalium quam in solo rerum auctore constituimus, non solum pro hominibus de quibus sermo propositus erat, verum etiam pro angelis; quoniam et ipsi sicut ejusdem naturae participes sunt, ita quoque ab eodem fonte originis causam trahunt: generali quadam consideratione investigare oportet; quoniam in ipsa principium consistit universorum quae facta sun
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ frus e. S aliud lonum deor¬
sumẽ erat. et desubtus sumelut᷑
ad necc̃itatem. Aliud bonum sur¬
sum erat et desuper sumebatur
ad felicitatem. bonim quippe il¬
lud quod iucreatum positũ erat
bonun erat necc̃itatis. quod u̾o
num felicitatis. Et utruq ad
hominem ferebatur quia utrũq

Expanded text:
 ipse. Sed aliud bonum deorsum erat et de subtus sumebatur ad necessitatem, aliud bonum sursum erat, et desuper sumebatur ad felicitatem. Bonum quippe illud quod in creatura positum erat, bonum erat necessitatis; quod vero num erat felicitatis. Et utrumque ad hominem ferebatur quia utrumque
Abbreviated transcription (Latin):
crus ẽ pͥꝯ homineẽ. ⁊ multo ante
om̃ia quib homo cãlit̾ pͥor est.
Id aũt pp̃ quod fc̃us ẽ home. qd
aliud erit iũ ipẽ a quo fcus ẽ ho.
Si ergo causamundi hõ ẽ qr ꝓpt¬

Expanded text:
ctus est prius homine est; et multo ante omnia quibus homo causaliter prior est. Id autem propter quod factus est homo, quid aliud erit nisi ipse a quo factus est homo? Si ergo causa mundi homo est
Abbreviated transcription (Latin):
A pamcipio huius operis q
ur̃a instantia magis quam
alacritate ꝓpria aggressꝰ sum mnũ¬
di huius sensilis originez ⁊ di spo¬
sitoem qͣm breuissimo potuiseri¬
one. ⁊ qui marime ut ꝓpositũ nob̾
fuat intrrrlucendis ꝯueĩat expli¬
cui. Nuneuero consequẽs ẽ ut c̾a¬
tionem hom̃is pp̃ quẽ mũdo ip̃e
fcũs ẽ. sermõe̾ prosequamur. eo
sine ordine loquendo incedens.
ꝙ̃ c̾ator ip̃e rerum demõstrauit
comparando prio si quidẽ opifex
deus munclum fecit. ac deinde ho¬
minem possõrem et dñm mũdi:
ut cet̾is omnib iureconditionis
dominaretur hõ. ip̃i a quo fr̃us ert
soli uoluntaria lib̾tate subͣtͣus.
uñ constat c̃atione homis rerũ
om̃iuz insibilium conditoe poste¬
riorem quidem tempore. S cã pri¬
orem fuisse. quia qui ftus ẽ post

Expanded text:
 principio operis, quod vestra instantia magis quam alacritate propria aggressus sum, mundi hujus sensibilis originem et dispositionem, quam brevissimo potui sermone et qui maxime, ut propositum nobis fuerat, introducendis conveniat, explicui; nunc vero consequens est ut creationem hominis propter quem mundus ipse factus est sermone prosequamur eo sane ordine loquendo incedentes quem Creator ipse rerum demonstravit operando. Prius siquidem opifex Deus mundum fecit; ac deinde hominem possessorem et dominum mundi, ut caeteris omnibus jure conditionis dominaretur homo, ipsi a quo factus fuerat soli voluntaria libertate subjectus. Unde constat creationem hominis, rerum omnium visibilium conditione posteriorem quidem tempore, sed causa priorem fuisse: quia qui factus est post
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit. ⁊ et̃ia sapientia ⁊̃po¬
cestas. nee cdiuidi neq separari
ab uiuicem tẽꝑe pot̾ant. que sub¬
stantialit̾ idem erant. Et ab his
formam de dit oꝑi suo artisex d̃.
quib ꝯ summata siuit oĩa ab
euo inchoationis ⁊ etuitatis pr¬
inciꝰ ordiuata¬

Expanded text:
tas, sapientia, et potestas; nec dividi vel separari ab invicem tempore poterant quae substantialiter idem erant, et ab his formam dedit operi suo artifex Deus, quibus consummata sunt omnia ab aevo inchoationis, et aeternitatis principio ordinata
Abbreviated transcription (Latin):
iugi om̃ibꝰ gentibꝰ cõmune
ẽẽ pot̾. Sanctitas aũt sacramẽ¬
ti non uͥ in ciuitate dei nri est
et in monte scõ eiꝯ. qd̾ q̇mad¬
medum uerum sit facile uide̾
potꝰ qui superiꝰ dcã considerat.
diximus eĩ supͣ qd̃ in coniugio
sacram̃tu dupłx constaret.
unum in cõmixtione carnali:
mentum coniugii accipiatur.
recte sacramentum omnibꝰꝯ gẽ¬

Expanded text:
jugii omnibus gentibus commune esse potest; sanctitas autem sacramenti non nisi in civitate Dei nostri est, et in monte sancto ejus. Quod quemadmodum verum sit facile videre potest, qui superius dicta considerat. Diximus enim supra quod in conjugio duplex sacramentum constaret. Unum in commistione carnali, mentum conjugii accipiatur, recte sacramentum conjug
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ pot̾ ita ⁊̃ ip̃m coniugium siĩ
hiis que ad offm̃ carnał cõm̃si
pertinent ẽẽ pot̾. qͣmͣuis ut die¬
tum ẽ si fide careat mino since¬
rum. si autem spe prolis careat
mino fructuosu inuẽiatur fi¬
des enum fructum habet Incasti¬
tate pudicicie comugał. spes pł
fructum ht̃ in usu fecunditatis.
Comugium aũt in ip̃a sccietate
maritali sacram̃tum ẽ. ⁊ id̾o sic̃
ip̃a sccietas utroq uuẽte ñ diui¬
ditur. ita ⁊ sacramentũ sccietatis
coniugał quam diu ꝯiugiũ cq̃s¬
tat ab ip̃o non separat᷑. In que
uidelicet coniugio sacram̃tu
foris ẽ Indiuisa sccietas. res
sacramenti intus a dinuicem al¬
agrans preueranter ammoꝵ
caritas. Sacram̃tu foris adex¬
cramentimtus ad deum ⁊ aĩa
ut ficut in copula caruis xͥ et

Expanded text:
ipsum conjugium sine iis quae ad officium carnalis commercii pertinent esse potest, quamvis, ut dictum est, si fide careat, minus sincerum; si autem spe prolis careat, minus fructuosum inveniatur. Fides enim fructum habet in castitate pudicitiae conjugalis. Spes prolis fructum habet in usu fecunditatis. Conjugium autem in ipsa societate maritali sacramentum est; et ideo sicut ipsa societas utroque vivente non dividitur, ita et sacramentum societatis conjugalis quandiu conjugium constat, ab ipso non separatur. In quo videlicet conjugio sacramentum foris est indivisa societas; res sacramenti intus adinvicem flagrans perseveranter animorum charitas. Sacramentum foris ad Ccramenti intus ad Deum et animam. Ut sicut in copula car
Abbreviated transcription (Latin):
tur quod incceussum nͣn̾et. qr
interuemente diuortio ñ abolẽ
nupciał confccłatõ.ita ut cõiuges
⁊̃sint separati. Nam qr duost̾
diu̾sa conugnĩ qd̾ constat in legi¬
tima sccietate. ⁊ coniugii offiñ ꝙ
constat in carnis cõmixtione. ⁊
in alt̾o quidem .i. inconiugio
aicramentum ẽ. Ad alterum u̾o.
idest ad offm̃ coniugii fides ⁊ spes
prolis retin̾e uidentur. unũ .i. fi¬
des ut per eam illicita cõmixtio¬

Expanded text:
od inconcussum manet, quia interveniente divortio non aboletur nuptialis confoederatio, ita ut conjuges sint etiam separati. Nam quia duo sunt diversa, conjugium quod constat in legitima societate, et conjugii officium quod constat in carnis commistione; et in altero quidem, id est conjugio sacramentum est; ad alterum vero, id est ad officium conjugii, fides et spes prolis pertinere videtur. Unum, id est fides ut per eam illicita carnis co
Abbreviated transcription (Latin):
duo hec fides et spes ꝓł ita cõm¬
gium comittantur. ut ubi qͥd̾
adsunt coniugium in altõ sin¬
cerio. in alto fructuosio appareat.
ubi aũt uon adsunt aut culpa¬
biliꝯ aut infiuctuosio probet᷑
⁊ tam̃ coniugium ẽẽ non desist¬
at. Sacram̃tum aũt insepara¬
ble cẽ iniͣtur. ut sine illo coniu

Expanded text:
d est fides et spes prolis, ita conjugium comitantur ut, ubi quidem adsunt, conjugium in altero sincerius, in altero fructuosius appareat; ubi autem non adsunt, aut culpabilius, aut infructuosius probetur, et tamen conjugium esse non desistat. Sacramentum autem ita inseparabile esse videtur, ut sine illo omnino
Abbreviated transcription (Latin):
pret᷑ maritalem copulam alia
nescire et uiolatio fidei hꝯ adul
cõmendetur. smon ad sit non tñ
coniugii sacram̃tũ adichilet᷑.
nõ ẽ qr adult̾a ẽ ĩmo si coniũx
ñ eẽt adult̾a ẽẽ pͥoset. Noneĩ ad¬
ulterium ẽ nisi cum fides legit
fit culpa cõmittitur. sacram̃tu
ñ cassatur. Simlit̾ si spes prolis
ẽ in eo qd̃ deuote expectatur. Am¬
ant̾ suscipitur. religiose nutͥtur:
ñ dubium ẽ ⁊ hoc quoq bonu
omini coniugio siũ coniugibꝰ
om̃ibꝯ semꝑ adeẽ non pose. quõ

Expanded text:
praeter maritalem copulam aliam nescire, et violatio fidei hujus adcommendetur, si non adsit non tamen conjugii sacramentum annihiletur. non est, quia adultera est; imo si conjux non esset, adultera esse non posset. Non enim adulterium est, nisi cum fides tori fit, culpa committitur, sacramentum non cassatur. Similiter si spes prolis est in eo quod devote exspectatur, amanter suscipitur, religiose nutritur, non dubium est et hoc quoque bonum omni conjugio, sive conjugibus omnibus semper adesse non p
Abbreviated transcription (Latin):
bones qͣm sunt angłi mali. uił¬
toq plures homines malos
qͣm anglos inalos. quia plures
sunt homines mali qͣm boni. c̃
plures homines boĩ qͣm mali ã¬
gli. Nisi forte dicat᷑ ide̾co qr si¬
mul non sub sistit genus homi¬
num. s per temporum sucoq¬
sionez alii post alies secͥuntur.
posse eos qui in hominib simł
subsistunt angłis comparari
num̾o. licet unui̾sitate p̃cedãt.
& tamen quia c̾tum ẽẽ non pt̾.
meliꝯ inter occulta deputͣtur.
u̾ignorantia nonculpatur. p̃¬
sumptio arguitur.

Expanded text:
bonos quam sint angeli mali, mulbonos quam sint angeli mali, multoque plures homines malos quam angelos malos, quia plures sunt homines mali quam boni, cum plures sint homines boni quam mali angeli. Nisi forte dicatur idcirco quia simul non subsistit genus hominum; sed per temporum successionem alii post alios sequuntur, posse eos qui in hominibus simul subsistunt angelis comparari numero, licet universitate praecedant. Quod tamen quia certum esse non potest, melius inter occulta deputatur, ubi ignorantia non culpatur, praesumptio arguitur.
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritas milla ĩuẽit᷑.
Om̃ino tamen probable ui¬
detur plures remansisse ꝙͣ ce¬
cidisse. ꝓph̃a enuim cum inõstra¬
ret currus igneos. consolans
ait. plures sunt quinołrum
bos. Sunt qui dicunt tot elec¬
tos ex hominib ad num̾ui an¬
głorum ascensuros. quot iͥ cos¬
tat remansisse electos angłos.
ipt̾ scripturam que ait. Sta¬
m̾um angelorum dei. O siue¬
rumẽ cum multo plures sint ĩ
hominib reprobis ꝙͣ electi. pl¬
ures inuẽiuntur homines te¬
probi qm elcti augli. Si autẽ
homines reprobi plures sunt
plures sint qͣm reprobi. plur¬
es erunt homines reꝓbi qͣm
minũ duos angłos haberede¬
putatos sͥ. unum malũ ad ĩpug¬
nationem.⁊ alium bouũ adde¬
fensionez. Cum hominũ i¬
merꝰ transcendat num̾ũ an¬
gelorum: Si enim in hoĩbꝯi
mali plures sunt qͣm boni. Ĩ
augłis bom plures sunt qͣm
mali. cum positum sit tot elc¬
tos futurqs homines qͦt sunt
angłi bom. Constat ꝯm̃ ulla
dubitatione plures eẽ hoĩes

Expanded text:
auctoritas nulla reperitur. Omnino tamen probabile videtur plures remansisse quam cecidisse. Propbeta enim cum demonstraret currus igneos, consolans ait: Plures sunt qui nobisc angelos quam reprobos. Sunt qui dicunt tot electos ex hominibus ad numerum angelorum ascensuro; quot ibi constat remansisse electos angelos, propter Scripturam quae ait: Staerum angelorum Dei. Quod si verum est cum multo plures sint in hominibus reprobi quam electi, plures invenientur homines reprobi quam electi angeli. Si autem homines reprobi plures sint plures sint quam reprobi angeli, plures erunt homines reprobi quam minum duos angelos habere deputatos sibi, unum malum ad impugnationem et unum bonum ad defensionem, cum numerus hominum transcendat numerum angelorum? Si enim in hominibus mali plures sunt quam boni et in angelis boni plures quam mali, cum positum sit tot electos futuros homines quot sunt angeli boni; constat sine ulla dubitatione plures esse homines
Abbreviated transcription (Latin):
ex duabo soionbꝯ uascuntur.
Quibꝯ ace̾scit patruus magnus.
amitta magna .i. aui paterui fr̃
et soror. auunculus magnus.:
mat̾tera mͣgna .i. auie tam pater¬
ne qͣmmaterne frater et soror.:
Quinto gradu uẽĩunt supra at
tauus atauia. Infra. abnepos

Expanded text:
ex duabus sororibus nascuntur. ex duabus sororibus nascuntur. Quibus adcrescit patruus magnus amita magna, id est aui paterni frater et soror: auunculus magnus matertera magna, id est auiae tam paternae quam maternae frater et soror. Quinto gradu ueniunt supra quidem atauus atauia: infra adnepos
Abbreviated transcription (Latin):
superioris linea continentur pat̾¬
et mat̾. inferiꝯ filius ⁊ filia ꝗliͦ
nulle alie ꝑroe iunguntur. Se do̾
gradu continentur supetiori lin¬
ea. auus. auia. inferiꝰ nepos nepos
nepotis intransũso fr̃ eoror. que
qrẽ duplicantur. Auus emmet
auia tam ex patre quam ex mir̾e ac
cipiuntur. que ꝑõe sequentibus
quoq gradibꝯ simiłr pro suba e
earum que in quo gradu subsist
Iste pxcẽ in sccło graduideo dupli¬
nepotum sunt siũ ex filio suĩ ex
filia ꝓrreati. frater et soror etͤ trans¬
uerro ueniunt .i. aut afrater pa-¬
cris. aut frat̾ matris. qui aut pa¬
truus aut auũculus nominãt᷑.
Aui et ip̃i hocordine nominãt᷑.
Tercio gradu uẽĩunt supra ꝓauꝰ
⁊ ꝓania. Infra ꝓnepos ⁊ proneptis.
ex oblid̃ fratris sororisq filius
aon ueniunt supra ab auus ab
aia. Infra abuepos abneptis.
ex obliquo fratris ⁊ sororis ne¬
pos neptis. patruel soror patrueł
.i. patrinfili ꝯ uł filia consobrinus
consobrina .i. auumculi ⁊ ma t̾te

Expanded text:
superiori linea continentur pater mater, inferiori filius filia: quibus nullae aliae personae iunguntur. Secundo gradu continentur superiori linea auus auia, inferiori nepos neptis, transuersa frater soror. Quae personae duplicantur: auus enim et aucipiuntur. Quae personae, sequentibus quoque gradibus similiter pro substantia earum quae in quo gradu subsistuIstae personae in secundo gradu ideo duplinepotum sunt sive ex filio, sive ex filia procreati. Frater et soror ex transverso veniunt, id est aut frater patris aut frater matris, qui aut patruus aut avunculus nominatur. Qui et ipsi hoc ordine duplicantur. Tertio gradu veniunt supra, proavus, proavia; infra pronepos, proneptis. Ex obliquo fratris sororisque filius adu veniunt supra abavus et abavia, infra abnepos et abneptis. Ex obliquo fratris et sororis nepos, neptis patruelisest patrui filius filia, consobrinus consobrina, id est auunculi et materterae
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ et soror. proauunculus proma¬
terna. hii sunt pro auie paterne
mat̾neq frat̾ et soror. pampr̃m
atq matermi. ħ spẽs ut aliis gra¬
dibo ꝙͣ scripta ẽ. Nec aliis uocabus
declinari pot̃. Sexto graduuẽnĩt
supra. triauus triama. Infra trine¬
pos trineptis. ex obliquo fratris
elis. sororis matrueł. amitini:
auntine. consobrim consobune.
patrui magini. amitte magne.:
amnculi magni mͣtert̾e̾ magne.
nepos neptis. ꝓpͥoris consobrim
fili ꝯ uł filia. qui consob̾m appel¬
lantur. Quib ex late̾ accrescũt
materdere. filuis uł filia. ad pat¬
riuis adamita. hii sunt ab aui
raterm frater et soror. abauim¬
culus. abmatertera. hii sunt ab¬
ame paterne materneq frat et
ooror. abauiqz mr̃ni. hec quoq
explanari amplius ñ posunt. qͣm
ip̃e auctor disceruit. Septimo
gradi qui sunt cognati recta lin
linea continentur frĩs sororis
a buepos abneptis consobrim. fi¬
lii filieq successionis. Idc̾co gra¬

Expanded text:
 promatertera; hi sunt proaviae paternae maternaeque frater et soror proaviaque magni materni. Haec species nec aliis gradibus quam scripta est, nec aliis vocabulis declarari potest. Sexto gradu veniunt supra tritavus tritavia. Infra trinepos trineptis. Ex obliquo fratris elis et sorores matruelis, amitini amitinae, consobrini, consobrinae. Patrui magni, amitae magnae, avunculi magni materterae magnae. Nepos nepotis propioris consobrini filius et filia qui consobrini appellantur. Quibus ex latere accrescunt romaterterae, filius vel filia adpatruus, adamita. Hi sunt abavi paterni frater et soror. Abavunculus, abmatertera, hi sunt abaviae paternae maternaeque frater et soror abavique materni. Haec quoque explanari amplius non possunt quam ipse auctor disseruit. Septimo gradu qui sunt cognati recta linelinea continentur fratris, sororis, adnepos adneptis, consobrini filii filiaeque successionis. Idcirco gra
Abbreviated transcription (Latin):
ppinquitatum nõia continẽtur.
ultra quos affinitas inueniri
nec successio pot̾ ampliꝯ appagͣri.

Expanded text:
propinquitatum nomina continentur, ultra quos nec affinitas inveniri, nec successio potest amplius prorogari.
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntas s locutio diũsa ẽ deuo¬
liuitate que nõ est diu̾sa. Namuo¬
lunitas deuin aacroeloquio aliqũ
accipitur illa queu̾e ẽ in p̃o.⁊ idẽ
cumpõ. ⁊ coet̾na ip̃i. Aliquũo se
cundum qͣndam dicendi figurã
uoluntas eius uocatur que secũ¬
dum ꝓpͥetatem non ẽ uolutas eiꝰ.
s signum eius uoluntatis.⁊ di¬
citur ip̃m signumuolinitatis u¬
oluitas cumuoluntas ñsit s
signum tantum. qmadinodum
signa ire ira dicuntur. et dilectõis
quib iratus ostenditur. ira ip¬
siꝯ nominantur. et ẽ figura dicẽ¬
di secundum quan non ẽ flm qd̾
dicitur. s quod dicitur uerum¬
similitu dinis respectu obiinb¬
atur. ⁊ secun dimustos inoclos fig̾a¬
rum quasi diu̾se uoluntͣtes deo
attribiumtur. quia diu̾sa sũt illa
que per figurain uoluntas dñr¬
cius. cum ea que scđmn ꝓpͥetatem

Expanded text:
sed locutio diversa est de voluntate quae non est diversa. Nam voluntas Dei in sacro eloquio aliquando accipitur illa quae vere est in ipso, et idem cum ipso, et coaeterna ipsi. Aliquando vero secundum quamdam dicendi figuram voluntas ejus vocatur quae secundum proprietatem non est voluntas ejus, sed signum voluntatis citur ipsum signum voluntatis voluntas, cum voluntas non sit sed signum tantum. Quemadmodum et signa irae ira dicuntur, et dilectionis quibus iratus ostenditur, ira ipsius nominantur. Et est figura dicendi secundum quam non est falsum quod dicitur sed quod dicitur similitudinis respectu obumbratur. Et secundum istos modos figurarum quasi diversae voluntates Deo attribuuntur, quia diversa sunt illa quae per figuram dicuntur voluntas ejus, cum ea quae secundum proprietatem
Abbreviated transcription (Latin):
eatus augustiẜuiunt.¬
mis dehiis qui tali continẽ¬
tie siũ insirmitate s ui uolupta te
uicti inseruiunt. sic dicit. Con¬
cubitum qui ñ sit cã proł npcie
non cogunt fi. s impetrant ig¬
nori. Sitũ non ita sit nimus uo
impediat tp̃ra que oroni debẽt᷑.
nec inmutetur in eum usũ qui
contra naturamẽ. Concubitꝯ
si ẽ nupxiał. Qui aũt ultra ncci¬
catem istam progredit᷑ iauinõ
rõmi s libidini ꝑ obsequit᷑. et h¬
unc non erig̾e̾ s reddẽ coniugi
ne formcetur ad coniugemper¬
tinet. Siu̾o ambo tali cccupis¬
centie subiguntur. rem facũt
que non ẽ nupciaꝵ. cuiꝯ delicti
nõ sunt nupcie hortatrices. s
dep̃cat̾ces. Decus qd̾ ꝯuigale
ẽ castitas ꝓcreandi ⁊reddendi
carnał debiti fides hoc ẽ opo nu¬
pciaru qd̾ ab om̃i crimine defẽ¬
dit apls dicens. Si acceꝑis uro¬
rem ñ peccasti.⁊ si nupperit u̾go
ñ pecrat. Inmoderata aũt ꝓgres¬
sio secundũ ueĩam cc̃ceditur.
Sanccitati ⁊̃ coningii nec ĩfidel

Expanded text:
eatus Augustinus de iis qui tali incontinentiae sive infirmitate sive voluptate victi inserviunt, sic dicit: Concubitum qui non fit causa prolis, nuptiae non cogunt fieri; sed impetrant ignosci: si tamen non ita sit nimius ut impediat tempora quae orationi debentur, nec immutetur in eum usum qui contra naturam est. Concubitus si est nuptialis. Qui autem ultra necessitatem justam progreditur, nam non rationi sed libidini obsequitur, et hunc non exigere, sed reddere conjugi ne fornicetur, ad conjugem pertinet. Si vero ambo tali concupiscentiae subiguntur, rem faciunt quae non est nuptiarum, cujus delicti non sunt nuptiae exhortatrices, sed deprecatrices. Decus quidem conjugale est castitas procreandi et reddendi carnalis debiti fides. Hoc est opus nuptiarum quod ab omni crimine defendit Apostolus, dicens: Si acceperis non peccasti, et si nupserit virgo non peccat . Immoderata autem progressio secundum veniam conceditur. Sanctitati etiam conjugii nec infidelis
Abbreviated transcription (Latin):
incorpore istaꝰ qi tres partes ex
quili totum corpꝰ constat. un
ẽ. Alia prs corporis ẽ in mẽbris
uł que iam secuta sunt caput et
sunt cumipõ capite u̾ ẽ ip̃m cap̃.
Sicut scriptũ ẽ. Ubicumq fue¬
rit corpo illic cõgͤgabuntur aq¬
Nie. Illi ergo quiiam de hac uita
exierunt. quorum corpora in sepł
Isti sunt pars corporis altera. ⁊¬
Et sunt quidem simul due ꝑ¬
ĩmortale et iupassi bile de mor
ir̃o capite suo iam głiant᷑ et ga¬
udent. expectantes et ip̃i rrnẽ¬

Expanded text:
in corpore isto quasi tres partes, ex quibus totum corpus constat. Unaest. Alia pars corporis est in membris illis, quae jam secuta sunt, et sunt cum ipso capite, ut est ipsum caput, sicut scriptum est: « Ubicunque fuerit corpus, ibi congregabuntur aquilae . » Illi ergo qui jam de hac vita exierunt, quorum corpora in sepulsto sunt, isti sunt pars corporis altera; et sunt quasi simul duae pimmortale et impassibile de mortipso capite suo jam gloriantur et gaudent, exspectantes et ipsi re
Abbreviated transcription (Latin):
onem. qm̃ ħ priora transierunt.
Tercia ꝑs in calice ponitur. sig¬
nans eos qui adhuc uiuũt in
passione. donec et ip̃i ab hac ui¬
ta transeant.⁊exeant adcaput
ꝯuumu̾ ampliꝯ nec moriant᷑
uͦ paciantur¬

Expanded text:
oniam haec priora transierunt. Tertia pars in calice ponitur, significans eos qui adhuc vivunt in passione, donec et ipsi ab hac vita exeant et transeant ad caput suum, ubi amplius nec moriantur nec patiantur
Abbreviated transcription (Latin):
cumillo quod fit uolutas eius
que et̾na est. s ostenditur ex illo
qñfit que occulta ẽ.⁊ ido ip̃m qd̃
fit dicitur uoluntas eiꝰ. quia sig¬
uum ẽ uoluntatis eiꝰ.⁊ apparet
quasi alia ⁊ alia uolintas. quia
ꝯigna sunt alia unius uoliuita¬
tis¬
Signo beñplaciti cuis

Expanded text:
cum illo quod fit voluntas ejus quae aeterna est, sed ostenditur ex illo quanto fit quae occulta est. Et ideo ipsum quod fit dicitur voluntas ejus, quia signum est voluntatis ejus. Et apparet quasi alia et alia voluntas, quia signa sunt alia et alia unius voluntatisin beneplacito