comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tio diuiditur: qͣndo singule queq
a penitentibꝰ culpe plangunt᷑. Unde
ex uoce quoq penitentiũ hieremias
ait. Diuisiones aquarum dedux̃ ocłs
m̃s. P rincipaliter uero conpunctioĩs
genera duo sũt: quia dm̃ siciens ama.
prius tuore conpungitur: post amo¬
re. Prius enim sese in lacrimis afficit:
quia dum maloꝵ suoꝵ recolit: ꝓhis ꝑ
peti supplicia eterna ꝑtimescit. At uero
cũ longa meroris ⁊ anxietudinis fuerir
formidine consumpta: quedam iam de
p̾sumptione uenie securitas nascitur:¬
& in amorẽ celestium gaudioꝵ animus
in flãmatur. Et qui prius flebat nedu¬
ceretur ad supplicium: post modũ flere
amarissime incipit: quia differt᷑ a reg¬
no. Contemplatur ⁊ enĩ mens. qui fint
illi angłoꝵ cori: que ipsa societas boꝵ
nibus de est: quã flebat prius cum ma¬
la eterna metuebat. Sicq fit: ut ꝑfecta
conpunctio formidins: tradat animũ
conpunctioni dilectionis. Quod bene
insacra ueraciq historia. figurata nar¬

Expanded text:
io dividitur, quando singulae quaeque a poenitentibus culpae planguntur. Unde ex voce quoque poenitentium Jeremias ait: Divisiones aquarum deduxit oculus meus . Principaliter vero compunctionis genera duo sunt, quia Deum sitiens anima prius timore compungitur, post amore. Prius enim sese in lacrymis afficit, qerpeti supplicia aeterna pertimescit. At vero cum longa moeroris anxietudine fuerit formido consumpta, quaedam jam de praesumptione veniae securitas nascitur, in amoreque coelestium gaudiorum animus inflammatur; et qui prius flebat ne duceretur ad supplicium, postmodum flere amarissime incipit, quia differtur a regno. Contemplatur etenim mens qui sint illi angelorum chori, quae ipsa societas beatnibus deest quam flebat prius cum mala aeterna metuebat; sicque fit ut perfecta compunctio formidinis trahat animum ad compunctionem dilectionis. Quod bene in sacra veracique historia figurata nar
Abbreviated transcription (Latin):
i itaq eodem tpre ꝓfugi ad constã¬
tinopolitanam urbem uenerunt:
Codem quoq tp̃re. quo ꝓ explendis re põ¬
sis eccłe ad p̾ncipem ipse transinissus sũ:
seniore quendam ep̃m repperi: qui se ad¬
huc eoꝵ ora sine lingus loquentia ui¬
disse testabatur: ita ut aꝑtis oribꝰ cla¬
marent. Ecce uidete quia linguas nõ
habemus: ⁊ loquimur. Uidebat᷑ enĩ
a respicientibꝰ ut ferebat. quia absci¬
sis radicitus lingius: quasi quoddam
baratrũ patebat inguiture: ⁊ tamen
ore uacuo plena adintegrum uerba for¬
mabantur. Q uoꝵ illie unus in luxu¬
ria lapsus: ⁊ mox priuatus ẽ dono mi¬
raculi: recto iundelicet om̃ĩpotentis d̾i
iudicio: ut qui carnis continentiam
ẜuare neglexerat: sine lingua carne¬
a nõ haberet uerba uirtutis. S nũc
hec nos ꝓ arriane hereseos dampna¬
tione dixisse sufficiat: nũc ad ea que

Expanded text:
i itaque, eo tempore profugi, ad Constantantinopolitanam urbem venerunt. Eo quoque tempore quo pro explendis responsis Ecclesiae ad principem ipse transmissus sum, seniorem quemdam episcopum reperi qui se adhuc eorum ora sine linguis loquentia vidisse testabatur, ita ut apertis oribus clamarent: Ecce videte, quia linguas non habemus et loquimur. Videbatur enim a respicientibus, ut ferebat, quia abscissis radicitus linguis, quasi quoddam barathrum patebat in gutture, et tamen ore vacuo plena ad integrum verba formabantur. Quorum illic unus in luxuriam lapsus, mox privatus est dono miraculi; recto videlicet omnipotentis Dei judicio, ut qui carnis continentiam servare neglexerat, sine lingua carnea non haberet verba virtutis. Sed haec nos pro Arianae haereseos damnatione dixisse sufficiat, nunc
Abbreviated transcription (Latin):
cat. qr districtus pastor p̾rogat talen¬
tum uerbi. ne ad dampnationẽ suam
de eccle stipendio sumat aliment ..
õunc enun de t̾ranr̃a cum peccunia fruc¬
tus comedimus. qnͣdo sumentes eccłas¬
tics subsidia in p̾dicatione laboramus.
Precones namq uenturi iudicis sumꝰ.
Quis ergo uenturum uidicẽ mundi se pre¬

Expanded text:
cat, quia discretus pastor praerogat talencat, quia discretus pastor praerogat talentum verbi, ne ad damnationem suam de Ecclesia stipendium sumat alimenti. Tunc enim de terra nostra cum pecunia fructus comedimus, quando sumentes ecclesiastica subsidia in praedicatione laboramus. Praecones namque venturi judicis sumus. Quis ergo venturum judicem nuntiet, si pr
Abbreviated transcription (Latin):
dequibusdam scriptum ẽ. Pec̾ca popli
m̃i comedent. Cur aũt peccata ppłi co¬
medere dicunt᷑: nisi qr peccata delinquẽ¬
tium fouent. ne tp̃ralia stipendia amit¬
tant: Sed ⁊ nos qui ex oblationibꝰ fide¬
lium uiuimus quas illi ꝓ suis peccatiꝰ
obtulerunt si comedimꝰ ⁊ tacemus: eoꝵ
ꝓculdubio peccata manducamus. Pẽ¬
minis. pecc̃oꝵ precium manducare:⁊
nichil contra peccata p̾dicando agere.
Audiamus quid beati iob uoce dicitur.
Si adu̾sum me t̾ra mea clamat. ⁊ cum
ipsa sulci eius deflent: si fructꝰ eiꝰ come¬
di absq peccuma. Berra ⁊ enim contra
possessorẽ clamat: qnͣdo contra pastorẽ
suũ uiste eccła murmurat. Cuiꝰ etiam
sulci deflent. si corda audientium que
a p̾cedentibꝰ sunt patribꝰ predicatioiᷤ
uoce ⁊uigore aduectionis exarata. in¬
deant aliquid qd̾ lugeant de uita paᷤ¬
toris. Cuꝰ uidelicet terre fructus pos¬
sessor bonus sine peccunia nõ mandu¬

Expanded text:
de quibusdam scriptum est: Peccata Populi de quibusdam scriptum est: Peccata Populi mei comedent . Cur autem peccata populi comedere dicuntur, nisi quia peccata delinquentium fovent, ne temporalia stipendia amittant? Sed et nos qui ex oblationibus fidelium vivimus, quas illi pro peccatis suis obtulerunt, si comedimus et tacemus, eorum procul dubio peccata manducamus. Penminis peccatorum pretium manducare, et nihil contra peccata praedicando agere. Audiamus quid beati Job voce dicitur: Si adversum me terra mea clamat, et cum ipsa sulci ejus deflent, si fructus ejus comedi absque pecunia . 1500 Terra enim contra possessorem suum clamat quando contra pastorem suum juste Ecclesia murmurat. Cujus etiam sulci deflent, si corda audientium, quae a praecedentibus sunt patribus praedicationis voce et vigore invectionis exarata, vident aliquid quod lugeant de vita pastoris. Cujus videlicet terrae fructus possessor bonus sine pecunia non mandu
Abbreviated transcription (Latin):
uel idcirco t̾rena stipendia in p̾dicatiõe
consequit᷑. ne. ad p̾dicationem uox ꝑin
digentiã lassetur: Huic ꝓculdubio ad
recipiendam m̾cedem nichil obstat in
patria. quia sumptus sumpsit inuia.
nõ possumꝰ. quid nos o pastores aginiꝰ.
qui ⁊ mercedẽ ꝯsequimur. ⁊ tam̃ oꝑarni.
nequaquã sumꝰ: Eructus quippe sancte
eccle in stipendio cotidiano ꝑcipimus. s
tam̃ ꝓ eterna eccła minime inp̾dicatio¬
ne laboramus. Pensemus cuiꝰ damp¬
nationis sit. sine labore hic ꝑcipe mer¬
fideles obtulerunt. nec tam̃ contͣ pecc̃a
eadem uel orationis studio. ul p̃dicatiõi
ut dictum est insudamꝰ. Uix pro culpa
sua quem piam aꝑta uoce rep̾hendimꝰ.
ꝙ ad huc qd̾ est grauius aliquando si ꝑso¬
na in hec mundo potens sit. eiꝰ forsitan
iterata laudant᷑. ne si adu̾setur ꝑ iracũ¬
diam: munꝰ subtrahat qd̃ inpendebat.
s debemiꝰ sine cessatione meminisse. qͥ

Expanded text:
vel idcirco terrena stipendia in praedicatione vel idcirco terrena stipendia in praedicatione consequitur, ne a praedicationis voce per indigentiam lassetur, huic procul dubio ad recipiendam mercedem nil obstat in patria, quia sumptus sumpsit in via. 8. non possum quid nos, o Pastores, agimus, qui et mercedem consequimur, et tamen operarii nequaquam sumus? Fructus quippe sanctae Ecclesiae in stipendio quotidiano percipimus, sed tamen pro aeterna Ecclesia minime in praedicatione laboramus. Pensemus cujus damnationis sit sine labore hic percipere merfideles obtulerunt, nec tamen contra peccata eadem vel orationis studio, vel praedicationis, ut dignum est, insudamus. Vix pro culpa sua quempiam aperta voce reprehendimus. Et adhuc quod est gravius aliquando si persona in hoc mundo potens sit, ejus forsitan errata laudantur, ne, si adversetur, per iracundiam munus subtrahat quod impendebat. Sed debemus sine cessatione meminisse quod
Abbreviated transcription (Latin):
tandum qd̾ subdit̾. Dignus ẽ mercẽn a¬
rius m̾cede sua. qr iam de mercede sunt
operis ipsa alimenta sustentationis. ut hic
merces de labore p̾dicationis inquoetur:
que illic de ueritatis uisione ꝑficitur. Qͥ
iure consid̾andum ẽ quod uni nr̃o operi
due mercedes debentur. Una inuia. al¬
tera in patria. Una que nos in labore si¬
tentat. alia que nos in resurrectione re¬
munerat. Merces itaque q̃ in p̾senti re¬
cipitur. hoc innob debet agere ut. ad se¬
quentẽ mercedẽ robustius tendamus.
Uerus gͦ quisq p̾dicator nõ inde p̾dicare
debet. ut in hoc tempore mercedẽ recipi¬
at: s ideo mercedẽ recipe. ut p̾dicare sub¬
sistat. Quisquis namq ideo p̾dicat. ut
hic uel laudis. ul muneris mercedẽ reci¬
piat: eterna ꝓculdubio mercede se p̾uat.
Quisquis uͦ uel ea que dicit id̾o placere
hominibꝰ appetit. ut dum placet quod
dicit᷑ ꝑ eadem dicta ñ ipse s dñs amet᷑:

Expanded text:
tandum quod subditur: Dignus est operatandum quod subditur: Dignus est operarius mercede sua, quia jam de mercede sunt operis ipsa alimenta sustentationis, ut hic merces de labore praedicationis inchoetur, quae illic de veritatis visione perficitur. Qua in re considerandum est quod uni nostro operi duae mercedes debentur, una in via, altera in patria; una quae nos in labore sustentat, alia quae nos in resurrectione remunerat. Merces itaque quae in praesenti accipitur: hoc in nobis debet agere, ut ad sequentem mercedem robustius tendatur. Vetus ergo quisque praedicator non ideo praedicare debet, ut in hoc tempore mercedem recipiat, sed ideo mercedem recipere, ut praedicare subsistat. Quisquis namque ideo praedicat ut hic vel laudis vel muneris mercedem recipiat, aeterna procul dubio mercede se privat. Quisquis vero vel ea quae dicit, ideo placere hominibus appetit, ut, dum placet quod dicitur, per eadem dicta non ipse, sed Dominus ametur,
Abbreviated transcription (Latin):
ab ore p̾dicatoris offertur. aut requiese
ad cundem p̾dicatorem reu̾tetur. qui a
aut erit quisq p̾destinatus aduit.imi. ⁊
ce leleste uerbũ sequitur quod audit: aut
si millus audire uoluerit. ipse p̾dicator
sine fructu nõ erit. quia ad eum pax re¬
uertetur. qm̃ ei a domino ꝓlabore siuno¬
pis recompensabit᷑. Eece autẽ qui perã
⁊ saculum portare ꝓhibuit. sumptus
et alimenta exeandem p̾dicatione conceꝰ¬
sit. Nam sequitur. In cadem autẽ domo
manete. edentes ⁊ bibentes que apud il lõ
sunt. Dignus est enim oparius mercede
sua. Si pax nr̃a recipitur. dignum ẽ ut
meadẽ domo maneamus. edentes ⁊ bi¬
bentes que. i pud illos sũt: ut abeis terre¬
na stipendia consequamͬ. quibꝰ p̾mia pa¬
trie celestis offerimus. Inde etiã paulꝰ
hec ipsa ꝓminimo suscipiens dic̃. Si
nos uobis spiritͥ alla seminainus. mag¬
nũ est siur̃a carnalia metamus: Et no¬

Expanded text:
ab ore praedicatoris offertur, aut requiescit ab ore praedicatoris offertur, aut requiescit ad eumdem praedicatorem revertitur, quia aut erit quisque praedestinatus ad vitam, et coeleste verbum sequitur quod audit, aut si nullus audire voluerit, ipse praedicator sine fructu non erit, quia ad eum pax revertitur, quoniam ei a Domino pro labore sui operis recompensatur. Ecce autem qui peram et sacculum portari prohibuit, sumptus et alimenta ex eadem praedicatione concedit, nam sequitur: In eadem autem domo manete, edentes et bibentes quae apud illos sunt. Dignus est enim operarius mercede sua. Si pax nostra recipitur, dignum est ut in eadem domo maneamus edentes et bibentes quae apud illos sunt, ut ab eis terrena stipendia consequamur, quibus praemia patriae coelestis offerimus. Unde etiam Paulus haec ipsa pro minimo suscipiens, dicit: Si nos vobis spiritalia seminavimus, magnum est si vestra carnalia metamus? Et no
Abbreviated transcription (Latin):
culariũ negotiorum portet: ne dũ hoc
eius colla dep̾mit. ad predicanda celesti¬
a nõ ad surgat. Nec deb stultorum oꝑ¬
ui exempla conspicere. ne sua oꝑa qͣsi
ex mortuis pellibꝰ credatur munire. St̃
et enim mlti qui prauitatẽ suam ex ali.¬
enis prauitatibꝰ tuentur. Quia ⁊ enim
alios tali a fecisse considant: se hoc fa¬
cere licent̾ putant. Hi quid aliud facuĩt.
nisi pedes suos ex mortuorum animaliuĩ
munire pellibus conantur: Omnis uero
qui salutat inuia. ex occasione salutat iri¬
neris: nõ ex studio obtande enisdẽ salutiͦ
Qui igitur nõ amore et̾ne patrie s pͥmioꝵ
ambitu salutẽ audientibꝰ p̾dicat. quasi
initinere salutat: quia ex occasione ⁊ nõ
ex intentione salutẽ audientibꝰ exoptat.
Sequitur. Inquamcũq domũ intraueri¬
tis. pͥmum dicite. Pax huic domui.q si
ibi fuerit filius pacis: requiescet suꝑ illũ
pax ur̃a. sin autẽ ad uos ren̾tetur. P ax q̃

Expanded text:
cularium negotiorum portet, ne dum hoc cularium negotiorum portet, ne dum hoc ejus colla deprimit, ad praedicanda coelestia non assurgat. Nec debet stultorum operum exempla conspicere, ne sua opera quasi ex mortuis pellibus credat munire. Sunt etenim multi qui pravitatem suam ex alienis pravitatibus tuentur. Quia enim alios talia fecisse considerant, se haec facere licenter putant. Hi quid aliud faciunt, nisi pedes suos ex mortuorum animalium munire pellibus conantur? Omnis vero qui salutat in via, ex occasione salutat itineris, non ex studio optandae ejusdem salutis. Qui igitur non amore aeternae patriae, sed praemiorum ambitu salutem audientibus praedicat, quasi in itinere salutat, quia ex occasione, et non ex intentione, salutem audientibus exoptat. 6. Sequitur: In quamcunque domum intraveritis, primum dicite: Pax huic domui. Et si ibic fuerit filius pacis, requiescet supax vestra; sin autem, ad vos revertetur. Pax quae
Abbreviated transcription (Latin):
di sunt appetit. cum terrene cupiditatis
honeribus nequaquã nĩtis colla subpoĩt.
Inde ⁊ subdit᷑. Nolite portare saculum.
neq peram. neq calciam̃ta: ⁊ neminem
canta deb in deo esse fiducia. ut p̾sentis
uite sumptus quamius nõ preuideat:
tani sibi hos non deesse certissune sciat.
Ne dum mẽs eius occupatur ad temporali
ta festinatione in iter p̾dicationis ꝑgere
debeat ostendatur. Que si quis u̾ba etiã
p allegoriam uelit intelligi: in saculo pͦ¬
cuma clausa ẽ. Peccunia uͦ clausa est
sapientia occulta. Qui igitur sapienci¬
e uerbum habet. s hunc erogare proxi¬
uus negligit: quasi peccuniam in sacu¬
lo ligatam tenet. Dt scriptum ẽ. Sapiẽ¬
tia abscondita ⁊ thesaurus occultus. q̃
utilitas in utrisq: Quid u̾o ꝑ peram
nisi honera seculi. ⁊ quid hoc loco ꝑcalci¬
am̃ta nisi mortuorũ oꝑum exempla sig¬
nantur: Qui ergo officium predicatio¬
nis suscipit. dignum nõ est ut onuis se¬

Expanded text:
di sunt appetit, cum terrenae cupiditatis di sunt appetit, cum terrenae cupiditatis oneribus nequaquam mentis colla supponit. 5. Unde et subditur: Nolite portare sacculum, neque peram, neque calceamenta, catori debet in Deo esse fiducia, ut praesentis vitae sumptus quamvis non praevideat, tamen sibi hos non deesse certissime sciat, ne dum mens ejus occupatur ad temporaliata festinatione iter praedicationis pergere debeat, ostendatur. Quae si quis verba etiam per allegoriam velit intelligi, in sacculo pecunia clausa est; pecunia vero clausa est sapientia occulta. Qui igitur sapientiae verbum habet, sed hoc erogare proximo negligit, quasi pecuniam in sacculo ligatam tenet. Et scriptum est: Sapientia abscondita, et thesaurus absconditus: quae utilitas in utrisque? Quid vero per peram, nisi onera saeculi; et quid hoc loco per calceamenta, nisi mortuorum operum exempla signantur? Qui ergo officium praedicationis suscipit, dignum non est ut onus sae
Abbreviated transcription (Latin):
humilitatis locum mnelationẽ domi¬
nationis inmutant.ꝙ siquid extrinsecꝰ¬
blandiuntur. intrinsecꝰ seuiunt. De qͥbꝰ
alibi ueritas dic̃. Ueniunt aduos ĩueᷤ¬
timentis ouiũ. intrinsecus aũt sunt lu¬
pi rapaces. Contra que om̃ia considera¬
dum nob est. quia sic̃ agni int̾ luposmi¬
ttimur: ut sensum seruantes innocen¬
cie morsum malicie nõ habeamus. Qui
enim locum p̾dicationis suscepit. mala
inferre nõ debet: s tolerare. Ut ex ipsa
sua mansuetudine. iram sementiũ mit¬
tiget. ⁊ peccatorum uulnera malus ipse
afflictionibus uulneratos sanet. Quẽ ⁊
si quando zelus rectitudinis exigit. ue
erga subiectos seuiat: furor ipse de. amo¬
re sit non decrudelitate. Quatenus ⁊ ui¬
ra discipline exhibeat eteruus: ⁊ intus¬
ꝑaterna pietate diligat. quos foris quasi
insequendo castigat. Quod tunc bene
rector exibet. eum se ipse diligere ꝑ amo¬
rem pͥuatum nescit. cum nulla que mũ¬

Expanded text:
humilitatis locum in elationem domihumilitatis locum in elationem dominationis immutant, et si quando extrinsecsaeviunt. De quibus alias Veritas dicit: Veniunt ad vos in vestimentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces . Contra quae, omnia considerandum nobis est quia sicut agni 1498 inter lupos mittimur, ut, sensum servantes innocentiae, morsum malitiae non habeamus. Qui enim locum praedicationis suscipit, mala inferre non debet, sed tolerare, ut ex ipsa sua mansuetudine iram saevientium mitiget, et peccatorum vulnera in aliis ipse afflictionibus vulneratus sanet. Quem et si quando zelus rectitudinis exigit ut erga subjectos saeviat, furor ipse de amore sit, non de crudelitate, quatenus et jura disciplinae foris exhibeat, et inpaterna pietate diligat, quos foris quasi insequendo castigat. Quod tunc bene Rector exhibet, cum seipsum diligere per amorem privatum nescit, cum nulla quae mun
Abbreviated transcription (Latin):
um lingua restringitur: sic̃ psalmista
ait. Peccatori aũt dixit d̾s. quare tu en¬
narras uisticias meas: Et rursum ex ui¬
cio subiectoꝵ uox p̾dicantiũ ꝓhibet᷑: sic̃
ad ezechielem dñs dic̃. Linguam tuam
adherere faciam palato tuo:⁊ eris mutꝰ
rans ẽ. Ac si aꝑte dicat. Id circo tͥ p̾dica¬
tionis sermo tollitur. quia dum me ĩ suis
actibꝰ plebs exaspat: nõ est digna ciuer¬
cio p̾dicatoris sermo subtrahitur. non fa¬
cile agnoscitur: qui a uero pastoris tacit᷑¬
nitas aliquando sͥ sepe aũt subiectis no¬
cͤat. certissime scitur. S utinam si ad p̾¬
dicationis uirtutem sufficimꝰ. loci nr̃iof¬
ficium innocẽcia uite teneamꝰ. Nam sub¬
ditur. Ecce ego muto uos sic̾ agnos int̾
lupos. Multi. uitẽ cum regiminis curã
suscipiunt: ad lacerandos subditos mar¬
descunt. T̃errorẽ potestatis exhibẽt. et
quibus ꝓdesse debuerant nocẽt. ꝙ. quia
petunt. patres se eẽ minime recognosẽt.

Expanded text:
um lingua restringitur, sicut Psalmista um lingua restringitur, sicut Psalmista ait: Peccatori autem dixit Deus: Quare tu enarras justitias meas? Et rursum ex vitio subjectorum, vox praedicantium prohibetur sicut ad Ezechielem Dominus dicit: Linguam tuam adh . Ac si aperte dicat: Idcirco tibi praedicationis sermo tollitur, quia dum me in suis actionibus plebs exasperat, non est digna cui extio praedicatori sermo subtrahatur, non facile cognoscitur. Quia vero Pastoris taciturnitas aliquando sibi, semper autem subjectis noceat, certissime scitur. 4. Sed utinam si ad praedicationis virtutem non sufficimus, loci nostri officium in innocentia vitae teneamus. Nam subditur: Ecce ego mitto vos sicut agnos inter lupos. Multi autem cum regiminis jura suscipiunt, ad lacerandos subditos inardescunt, terrorem potestatis exhibent, et quibus prodesse debuerant, nocent. Et quia petunt, patres se esse minime recognoscunt,
Abbreviated transcription (Latin):
mus. ut eas ⁊ ipse post ueniens ꝑ amor¬
is sui p̾sentiam inlustret. Missis aũt p̾¬
dicatoribꝰ quid dicat audiamus. Messis
quidem multa: oparii aũt pauci. Roga¬
te ergo dnĩn messis: ut mitat oparios ĩ
messem suam. At messis multa. oparu¬
aũt pauci sut: quod sine graui loqui me
rore nõ possumus. quia ⁊ si sunt qui bona
audiant: desunt qui dicant. Ecce mũdꝰ
sacerdotibꝰ plenus est: s tamen in messẽ
di rarus ualde inuenit̾ oꝑator. Quia of¬
ficium quidẽ sacerdotale suscepimꝰ. sed
opus officu non implemus. Sed pensate
minũ messis: ut mittat oꝑarios in messẽ
suã. Uos ꝓnobis petite ut digna uobis
oꝑari ualeamus. ne ab exortatione lingͥ
torpeat: ⁊ postquã p̾dicationis locũ sus¬
cepimus. apud iustum iudicem nr̃a nos
taciturnitas addicat. Sepe enĩ ꝓsua ne¬
quitia p̾dicantium lingua restringitur.
Sepe enĩ ex subiectoꝵ culpa agitur. ut
eis qui p̾sunt p̾dicationis sermo subtra¬
hatur. Ex sua quippe nequicia p̾dicanti¬

Expanded text:
ut eas et ipse post veniens per amoris sui praesentiam illustret. 3. Missis autem praedicatoribus, quid dicat audiamus: Messis quidem multa, operarii autem pauci. Rogate ergo dominum messis, ut mittat operarios in messem suam. Ad messem multam operarii pauci sunt, quod sine gravi moerore loqui non possumus, quia etsi sunt qui bona audiant, desunt qui dicant. Ecce mundus sacerdotibus plenus est, 1497 sed tamen in messe Dei rarus valde invenitur operator, quia officium quidem sacerdotale suscepimus, sed opus officii non implemus. Sed pensate,minum messis, ut mittat operarios in messem suam. Vos pro nobis petite, ut digna vobis operari valeamus, ne ab exhortatione lingua torpeat, ne postquam praedicationis locum suscepimus apud justum judicem nostra nos taciturnitas addicat. Saepe enim pro sua nequitia praedicantium lingua restringitur: saepe vero ex subjectorum culpa agitur ut eis qui praesunt, praedicationis sermo subtrahatur. Ex sua quippe nequitia praedicanti
Abbreviated transcription (Latin):
cest. Auro namq sapientia designat᷑.
salomone attestante qui ait. ẽ hesaur
desiderabil: requiescit inore sapientis.
Thure aũt qd̾ deo incenditur uirtus ora¬
cionis expͥmitur. psalmista ceste qui di¬
cit. Dirigatur oratio mea sic̃ incensum
inconspectu tuo. Per mirrã uͦ carnisnre
mortificatio figurat᷑. Unde scã eccła de
sius oꝑarus usq ad mortẽ ꝓ deo certanti¬
buis dic̃. Manus mee distillauerunt mir¬
ram. Nato ergo regi aurum offerimus.
si in conspectu illius claritate suꝑne sa¬
pientie resplendemus. Thus offerumꝰ.
si cogitationes carnis ꝑ scã orationum
studia mara cordis mcendimus: ut su¬
aue aliquid deo ꝑ celeste desid̾ium redo¬
lere ualeamus. Mirram offerimus. si
cariis incia ꝑ abstinentiã mortificamꝰ.
ꝑ mirrã namq ut diximꝰ agitur. ne mo̾¬
tua caro putrefiat. Mortuam uͦ carnem
putrescere ẽ: hoc mortale corpus fluxui
luxurie de seruire. sic̃ de quibꝰdam lam

Expanded text:
test. Aurum namque sapientiam designat, test. Aurum namque sapientiam designat, Salomone attestante, qui ait: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis . Thus autem, quod Deo incenditur, virtus orationis exprimitur. Psalmista attestante: Dirigatur oratio mea, sicut incensum in conspectu tuo . Per myrrham vero carnis nostrae mortificatio figuratur; unde sancta Ecclesia de suis operariis usque ad mortem pro Deo certantibus dicit: Manus meae distillaverunt myrrham . Nato ergo Regi aurum offerimus, si in conspectu illius claritate supernae sapientiae resplendemus. Thus offerimus, si cogitationes carnis per sancta orationum studia in ara cordis incendimus, ut suave aliquid Deo per coeleste desiderium redolere valeamus. Myrrham offerimus, si carnis vitia per abstinentiam mortificamus. Per myrrham namque, ut diximus, agitur 1471 ne mortua caro putrefiat. Mortuam vero carnem putrescere, est hoc mortale corpus fluxui luxuriae deservire, sicut de quibusdam per
Abbreviated transcription (Latin):
in dĩ sacrificio ponebatur. Mirra autẽ
mortuoꝵ corpora condiuntur. E um gͥ
magi quẽ adorant. etiam misticis mu¬
neribus p̾dicant. Auro regem chure de¬
ui. Mirra mortalẽ. Sunt ũ non uulli
heretici qui hunc dm̃ credunt. s ubiq reg¬
nare nequaquã credunt. Hi ꝓfecto et chꝰ
osferunt. s offerre etiã aurum nolunt.
Sunt u̾nulli qui hunc regẽ existimant:
s dm̃ negant. Hii indelicet ei aurũ of¬
ferunt. s offerre chus nolunt. ꝙ. sũt nõ¬
nulli qui hunc ⁊ diñ ⁊ regem fatentur.
s assumpsisse carnẽ mortalem negant.
Hu nimirum ⁊ aurum. ⁊ thus offerunt.
s offerre mirrã assupte mortalitatiꝰ nolũt.
ut credamus qd̾ is qui in tp̃re d̾s apparu¬
it: d̾s ante tempora extitit. Offeramus
mirrã. ut eum quẽ credimus in sua diui¬
uitate inpassibilem: credamus etiã in
nr̃a fuisse carne mortalem. Quãuis in
auro. thure. ⁊ mirra. intelligi ⁊ aliud po¬

Expanded text:
in Dei sacrificium ponebatur, myrrha autem in Dei sacrificium ponebatur, myrrha autem mortuorum corpora condiuntur. Eum ergo magi quem adorant etiam mysticis muneribus praedicant, auro regem, thure Deum, myrrha mortalem. Sunt vero nonnulli haeretici qui hunc Deum credunt, sed ubique regnare nequaquam credunt. Hi profecto ei thus offerunt, sed offerre etiam aurum nolunt. Et sunt nonnulli qui hunc regem existimant, sed Deum negant. Hi videlicet ei aurum offerunt, sed offerre thus nolunt. Et sunt nonnulli qui hunc et Deum et regem fatentur, sed assumpsisse carnem mortalem negant. Hi nimirum ei aurum et thus offerunt, sed offerre myrrham asut credamus, quod is qui in tempore apparuit Deus ante tempora exstitit. Offeramus myrrham, ut eum quem credimus in sua divinitate impassibilem, credamus etiam in nostra fuisse carne mortalem. Quamvis in auro, thure et myrrha intelligi et aliud po
Abbreviated transcription (Latin):
is misterium sortiatur. Piscatores uero
ut fertur getulia nõ habet. Quis igitur di¬
cat. quia nemo illic instella aquarii nas¬
citur: ubi piscatores omni modo nõ habẽ¬
tur: Rursum qd̾ nasci signo libre asseit̃.
tre pit᷑as futuros dicunt. At trepiditas. mł¬
tarum gentiũ ꝓuincie ignorant. Fatean¬
tur ergo necesse ẽ. aut hoc meis signum
deẽẽ. aut e ffectum fatale nullo mͦ habe¬
re. In ꝑsarum quoq francoꝵq t̾ra. regeᷤ
ex gen̾e ꝓdeunt: quibꝰ ꝓfecto nascentibꝰ
quis estimet quanti eisdem mom̃tis ho¬
rarum ac temporũ ex seruili ꝯdicione
nascantur: Et tamen regum filii. uno
codẽq sidere cũ serus nati. ad regnum
ꝓficiunt: serui qui secum fuerant geni¬
ti. in seruitute moriantur. Hec de stel¬
la breuit̾ dixims nematematicoꝵ st¬
ulliciam indiscussam p̾terisse uideam̃.
Magi uͦ. aurum. thus. ⁊ mirram defer̃.
Aurum quippe regi congruit. õhusuͦ.

Expanded text:
is ministerium sortiatur. Piscatores vero, is ministerium sortiatur. Piscatores vero, ut fertur, Getulia non habet. Quis ergo dicat quia nemo illic in stella Aquarii nascitur, 1470 ubi piscator omnimodo non habetur? Rursum quos nasci sub signo Librae asserunt, trapezitas futuros dicunt; et trapezitas multarum Gentium provinciae ignorant. Fateantur ergo necesse est, aut hoc in eis signum deesse, aut effectum fatalem nullo modo habere. In Persarum quoque, Francorumque terra Reges ex genere prodeunt; quibus profecto nascentibus quis aestimet quanti eisdem momentis horarum ac temporum ex servili conditione nascuntur? et tamen regum filii uno eodemque sidere cum servis nati, ad regnum proficiunt, cum servi qui secum fuerant geniti, in servitute moriantur. Haec de stella breviter diximus, ne Mathematicorum stultitiam indiscussam praeterisse videamur. 6. Magi vero aurum, thus et myrrham deferunt. Aurum quippe regi congruit, thus vero
Abbreviated transcription (Latin):
is qui apparuit puer fuit. Sed absit a fide
Ioitam quippe hominũ soluᷤ conditor qui
creauit administrat. Neq enim ꝓpt̾ stellaᷤ
homo: s stelle ꝓpter hominẽ facte sũt. ꝙ.
si stella fatum hominis dicit᷑ ipsis suis mi¬
insteriis sub eẽ homo phibetur. Certe cũ
lacob de utero egrediens pͥoris fratris plã¬
tam teneret manu. prior ꝑfecte neq̃qm̃
egredi potuit nisi ⁊ subsequẽs inquoass.
Et tam̃ cum uno tempore eodeniq moniẽ¬
to utrumq mat̾ effunderet: nõ una utrus¬
qr uite equalitas fuit. Sed ad hec solent ma¬
tematici respondere. quia uirtus constil¬
lationis in ictu pungentis est. Quibus e
due sᷤ fonos dicimus: qr magna est mora
natiuitatis. Si igitur inictu puncti con¬
stillatio ꝑmutatur: necesse iam erit ut cot
dicantur fata quot sũt membra nascentiũ.
Fateri etiã matematici solent. quod qui sig¬
no aquarii nascitur: in hac uita piscator¬

Expanded text:
is qui apparuit puer fuit. Sed a fidelium cois qui apparuit puer fuit. Sed a fidelium coVitam quippe hominum solus hanc conditor qui creavit administrat. Neque enim propter stellas homo, sed stellae propter hominem factae sunt. Et si stella fatum hominis dicitur, ipsis suis ministeriis subesse homo perhibetur. Certe cum Jacob, de utero egrediens, prioris fratris plantam teneret manu , prior perfecte nequaquam egredi potuit, nisi et subsequens inchoasset; et tamen cum uno tempore, eodemque momento utrumque mater fuderit, non una utriusque vitae qualitas fuit. 5. Sed ad hoc solent mathematici respondere, quia virtus constellationis in ictu puncti est. Quibus e diverso nos dicimus quia magna est mora nativitatis. Si igitur in ictu puncti constellatio permutatur, necesse jam erit ut tot dicant fata, quot sunt membra nascentium. Fateri etiam mathematici solent quod quisquis in signo Aquarii nascitur, in hac vita piscator
Abbreviated transcription (Latin):
licia contra consiliũ diumitatis: Scrip
tum quippe ẽ. Nonẽ sapientia. non ẽ pru¬
dentia. non ẽ consilium contra dominũ.
Nam ea que apparuit. magos stella ꝑdu¬
cit: natum regem repiunt. munera de¬
culerunt: ⁊ ne redire ad herodem debeãt.
in sompnis ammonentur. Sicq fit: ut
iħm quẽ quereret herodes inuenire ñ pos¬
rem agunt. ypocrite designant᷑. quidum
ficte querunt. inuenire dũm nunqͣm me¬
rentur. S inter hec sciendum est: quod
priscillianiste heretici. nasci unumquẽ¬
q hominem sub consticutionibꝰ stellaꝵ
putant. ꝙ hoc in adiutorium sui erroriꝰ
assumunt. qd̾ noua stella exiit cum do¬
minus incarne apparuit. Cuiꝰ fuisse fa¬
tum. eandem que apparuit stellam putãt.
S si euaglii uerba pensamus quibꝰ dee¬
adem stella dicit᷑. usq dum ueniens starz
sup̃ ubi erat puer: dum non puer ad stel¬
lam s stella ad puerum cucurrit. si dici
liceat. ñ stella fatum pueri s fatum stelle

Expanded text:
litia contra consilium divinitatis? litia contra consilium divinitatis?  sapientia, non est prudentia, non est consilium contra Dominum . Nam ea quae apparuit stella magos perducit; natum Regem reperiunt, munera deferunt, et ne redire ad Herodem debeant in somnis admonentur; sicque fit ut Jesum, quem quaerit Herodes, invenire non posi quam hypocritae designantur, qui dum ficte quaerunt, invenire Dominum nunquam merentur? 4. Sed inter haec sciendum quod Priscillianistae haeretici nasci unumquemque hominem sub constitutionibus stellarum putant; et hoc in adjutorium sui erroris assumunt, quod nova stella exiit cum Dominus in carne apparuit, cujus fuisse fatum eamdem quae apparuit stellam putant. Sed si Evangelii verba pensamus, quibus de eadem stella dicitur: Usque dum veniens staret supra ubi erat puer, dum non puer ad stellam, sed stella ad puerum cucurrit, si dici liceat, non stella fatum pueri, sed fatum stellae
Abbreviated transcription (Latin):
nõ solum quia nasceret᷑ nouerant. s &
ubi nasceretur. Nam ab herode requisi¬
ti locum natiuitatis eius exp̾munt. quẽ
scripture auctoritate didicerunt. Et tes¬
timoniũ ꝓferunt qd bechleem honora¬
ri natiuitate noui ducis ostenditur: ut
ipsa eoꝵ scientia ⁊ illis fieret ad testimoni¬
um dampnationis: ⁊ nob̃ ad aduitorium
credulitatis. Quos ꝓfecto bene ysaac cũ
iacob filium suũ bene dic̾e̾t designauit:
qui caligans oculis ⁊ ꝓphetans. inp̾sen¬
ti filium ñ uidit: cui tam̃ multa inposte¬
rum p̾uidit. Quia minirum uidaicꝰ po¬
płs ꝓphetie spũ plenus ⁊ cecꝰ: cum dequo
mlta infuturũ predix̃ inp̾senti positũ
nõ agnouit. S natiuitate regis nr̃i cos¬
nita herodes ad callida argumenta con¬
uertitur: ne terreno regno pͥuaretur. Renũ¬
cian sibi ubi puer inueniretur postulat. ad¬
oare uelle se simulat: ut hunc si muenire
possit extinguat. S quanta ẽ humanam̃¬

Expanded text:
non solum quia nasceretur, noverant, sed etiam non solum quia nasceretur, noverant, sed etiam ubi nasceretur. Nam ab Herode requisiti, locum nativitatis ejus exprimunt, quem Scripturae auctoritate didicerunt. Et testimonium proferunt, quod Bethlehem honorari nativitate novi ducis ostenditur, ut ipsa eorum scientia et illis fieret ad testimonium damnationis, et nobis ad adjutorium credulitatis. 1469 Quos profecto bene Isaac, cum Jacob filium suum benediceret, designavit ; qui et caligans oculis et prophetans, in praesenti filium non vidit, cui tam multa in posterum praevidit, quia nimirum Judaicus populus prophetiae spiritu plenus et caecus eum de quo multa in futurum praedixit in praesenti positum non agnovit. 3. Sed nativitate Regis nostri cognita, Herodes ad callida argumenta convertitur, ne terreno regno privaretur. Renuntiari sibi ubi puer inveniretur postulat, adorare eum velle se simulat, ut quasi hunc invenire possit exstinguat. Sed quanta est humana ma
Abbreviated transcription (Latin):
monstrata sũt. consid̾andum nob̃ ẽ qnͣta
fuerit inquoꝵdam uideoꝵ corde duricia.
que hunc nec ꝑ ꝓphetie donimi. nec ꝑ mira¬
cula cognouit. Omĩa quippe elem̃ta aue¬
torẽ suũ uenisse testata sũt. Ut enim de
eis quidlam usu humano loquar. deũ
hunc celi ẽẽ cognouerunt: quia ꝓtinus
stellam miserunt. Mare cognouit: q̃a
subplantis eus se calcabile p̾buit. Ter¬
ra cognouit. qr eo moriente contremuit.
Sol cognouit. quia lucis sue radios abscõ¬
dit. Saxa ⁊ parietes cognouerũt: qr tp̃re
mortis scissa sunt. In fernus cognouit: qr
hos quos tenebat mortuos reclelidit. Et
tam̃ hunc quẽ dñ om̃ia insensibia elem̃¬
ta senserunt adhuc infideliũ uideorum
corda dm̃ esse minime cognoscunt. ꝙ du¬
riora saxis scindi adpenitendũ nolunt.
eumq confiteri abnegant quẽ elem̃ta
ut diximus aut signis aut scissionibꝰ dĩ
clamant. Qui etiam ad dãpnationis
sue cumulum eum quẽ natum despici¬
unt nasciturũ longe ante p̾scierunt. ꝙ

Expanded text:
a fuerit in quorumdam Judaeorum corde duritia, quae hunc nec per prophetiae donum, nec per miracula agnovit. Omnia quippe elementa auctorem suum venisse testata sunt. Ut enim de eis quiddam usu humano loquar, Deum hunc coeli esse cognoverunt, quia protinus stellam miserunt. Mare cognovit, quia sub plantis ejus se calcabile praebuit. Terra cognovit, quia eo moriente contremuit. Sol cognovit, quia lucis suae radios abscondit. Saxa et parietes cognoverunt, quia tempore mortis ejus scissa sunt. Infernus agnovit, quia hos quos tenebat mortuos reddidit. Et tamen hunc, quem Dominum omnia insensibilia elementa senserunt, adhuc infidelium Judaeorum corda Deum esse minime cognoscunt, et, duriora saxis, scindi ad poenitendum nolunt, eumque confiteri abnegant, quem elementa, ut diximus, aut signis aut scissionibus Deum clamabant. Qui etiam ad damnationis suae cumulum, eum quem natum despiciunt, nasciturum longe ante praesciverunt. Et
Abbreviated transcription (Latin):
leta sunt: ⁊ tam̃ post baptisma multa
misimꝰ Sed lauari iterũ baptismatis a¬
qua nõ possumus. Quia gͦ ⁊ post baptis¬
ma inquinauimꝰ uitam: baptizemus
lacrimis ꝯscientiam nr̃am. Quatenꝰ regi¬
one nrãm ꝑuiã aliã repetentes: qui ex
ca bonis delectati discessimus. ad eã ma¬
lis amaricati redeamus. xi.¬

Expanded text:
xata sunt, et tamen post baptisma multa xata sunt, et tamen post baptisma multa commisimus, sed lavari iterum baptismatis aqua non possumus. Quia ergo et post baptisma inquinavimus vitam, baptizemus lacrymis conscientiam, quatenus regionem nostram per viam aliam repetentes, qui ex ea bonis delectati discessimus, ad eam malis amaricati redeamus, pr
Abbreviated transcription (Latin):
cium minat᷑ ⁊ latec. ẽ enores peccatoribꝰ
intentat. ⁊ tam̃ sustinet. Et idcirco ueni¬
re citius differe: ut minus inueniat qͣs
condempner. Puniamus fletibꝰ culpas.
⁊ cum psaliniste uoce p̾ueniamus faciẽ
euis in confessione. Uoluptatis nos ergo
fallacia nulla decipiat. nulla uana leti¬
cia seducat. In proximo namq ẽiuder
quidixit. Ue nobis qui ridetis nũc. qr lu¬
gebitis ⁊ flebitis. Hinc ⁊ enim salomon
ait. Risus dolore miscebitur. ⁊ extrema
gaudii luctus occupat. Hinc iterum dic̃.
Risum deputaui errorem: ⁊ gandio dixi. Ꝙͣ
fiustra deciperis: Hinc rursus ait. Cor
sapientiũ ubi tristicia ẽ. ⁊ cor stultoꝵ ubi
ieticia. ꝑtimescamꝰ igit᷑ p̾cepta dei: si ce¬
lebramus ueracit̾ solle pnitatem d̾i. Gra¬
tum do naniq sacrificiũ ẽ. afflictio ⁊tra
peccatum. psalmista testante qui ait. Sa¬
crificium dõ. sp̃s contribulatus. Peccat.i
nr̃a p̾terita in baptismatis ꝑceptione de¬

Expanded text:
cium minatur et latet; terrores peccatoribus cium minatur et latet; terrores peccatoribus intentat, et tamen adhuc sustinet; et idcirco venire citius differt, ut minus inveniat quos condemnet. Puniamus fletibus culpas, et cum Psalmistae voce praeveniamus faciem ejus in confessione . Voluptatum nos ergo fallacia nulla decipiat, nulla vana laetitia seducat. In proximo namque est judex qui dixit: Vae vobis qui ridetis nunc, quia lugebitis et flebitis . Hinc etenim Salomon ait: Risus dolori miscebitur, et extrema gaudii luctus occupat . Hinc iterum dicit: Risum deputavi errorem, et gaudio dixi: Quid frustra deciperis? Hinc rursus ait: Cor sapientium ubi tristitia est, et cor stultorum ubi laetitia . Pertimescamus ergo praecepta Dei, si celebramus veraciter solemnitatem Dei. Gratum namque Deo sacrificium est afflictio contra peccatum, Psalmista testante, qui ait: Sacrificium Deo spiritus contribulatus . Peccata nostra praeterita in baptismatis perceptione la
Abbreviated transcription (Latin):
osferimus: qñ hoc mortale corpꝰ a luxu¬
rie putre dine ꝑ condum̃tum continentie
custo dimus. m agnũ uͦ nob̾ aliquid m a¬
gi inmiunt: qd̾ in regionẽ suã ꝑuiã ali
am reu̾tuntur. In eo naniq qd̃ ammoni¬
ti faciunt: nob̃ ꝓfecto insinuant. qͣd fa¬
ciamus. Regio quippe nr̃a paradi sꝰ est:
ad quã ihu cognito redire ꝑuiam quaue¬
nimus ꝓhibemur. Aregione ⁊ eñĩ nr̃a su¬
ꝑbiendo. inobediendo. iusibilia sequẽdo.
cibum uetitũ gustando discessimꝰ: s ad
eam necesse ẽ. ut flendo. obediendo. ii sibi¬
lia contẽpnendo. atq appetitũ carnis re¬
frenando redeannis. Paliã gͤ uiã ad regi¬
onẽ nr̃am regredimur: qm̃ qui a paradi¬
si gaudio ꝑ delectam̃ta discessimus ad boc
ꝑ lainta reuocamur. Ionde necesse ẽ fres
kiñi. ut semꝑ pauidi semꝑq suspecti po¬
namus añ oclos cordis hinc culpas opis.
illic iudiciũ extreme districtionis. Pense¬
mus quã districtus uidex ueniat. qui iudi¬

Expanded text:
 hoc mortale corpus a luxuriae putredine per condimentum continentiae custodimus. 7. Magnum vero nobis aliquid magi innuunt, quod in regionem suam per aliam viam revertuntur. In eo namque quod admoniti faciunt, nobis profecto insinuant quid faciamus. Regio quippe nostra paradisus est, ad quam, Jesu cognito, redire per viam qua venimus prohibemur. A regione etenim nostra superbiendo, inobediendo, visibilia sequendo, cibum vetitum gustando, discessimus; sed ad eam necesse est, ut flendo, obediendo, visibilia contemnendo, atque appetitum carnis refrenando, redeamus. Per aliam ergo viam ad regionem nostram regredimur, quoniam qui a paradisi gaudiis per delectamenta discessimus, ad haec per lamenta revocamur. Unde necesse esimi, ut semper pavidi semperque suspecti ponamus ante oculos cordis hinc culpas operis, illinc judicium extremae districtionis. Pensemus quam districtus judex veniat, qui judi
Abbreviated transcription (Latin):
uno modo om̃s cruciat pcc̃ores. Uniꝰ¬
cuiusq ⁊enĩ quantũ exigit culpa: tantũ
illic sencietur pena. Nam sic̃ in hoc mun¬
do subuno sole multi consistunt: nͨ tñ
eius dem solis ardorem equaliter senci¬
unt: quia alius plus estuat: atq alius
minus: ita illic iuno igne. nõ unus est
modus incendii. Quia qd̃ hic diuersitas
corpoꝵ. hoc illic agit diu̾sitas peccatoꝵ:
ut ⁊ ignẽ non dissimilem habeant: ⁊ ta¬
men cosdem singulos dissimilit̾ exurat.

Expanded text:
uciat peccatores. Uniuscujusque etenim quantum exigit culpa, tantum illic sentietur poena. Nam sicut in hoc mundo sub uno sole multi consistunt, nec tamen ejusdem solis ardorem aequaliter sentiunt: quia alius plus aestuat, atque alius minus, ita illic in uno igne non unus est modus incendii: quia quod hic diversitas corporum, hoc illic agit diversitas peccatorum; ut et ignem non dissimilem habeant, et tamen eosdem singulos dissimiliter exuret.
Abbreviated transcription (Latin):
ta misteria que inea fuerant clausa pa¬
tefecit. ⁊ nullus in celo. qr neq angelus.
nullus int̾ra quia neq homo uiuens ĩ
corpore. nullus sũbtus t̾ram dignus ĩ¬
uentus ẽ. quia neq amme a corpore
exute aꝑire nob̾. pret̾ dñm. sacri eloquii
secreta potuerũt. Cum ergo ad soluen¬
dum librũ nullus sub t̾ra inuentus eẽ¬
dignus dicit᷑. quid oͦstet non uideo: ut
sub t̾ra eẽ infernus credatur: pe
eso te unus esse gehenne ignis cre¬
dendus ẽ: an quanta pcc̃orum diu̾sitas
fuerit: tanta quoq existianda sunt.¬
⁊ in ipsa incendia ẽẽ p̃parata: 66.¬

Expanded text:
ta mysteria, quae in ea fuerant clausa, pata mysteria, quae in ea fuerant clausa, patefecit. Et nullus in coelo, quia neque angelus, nullus in terra, quia neque homo vivens in corpore, et nullus subtus terram dignus inventus est, quia neque animae corpore exutae aperire nobis, praeter Dominum, sacri eloquii secreta potuerunt. Cum ergo ad solvendum librum nullus subtus terram inventus dignus dicitur, quid obstet non video ut subtus terram esse infernus Quaeso te, unus esse gehennae ignis credendus est; an quanta peccatorum diversitas fuerit, tanta quoque aestimanda sunt et ipsa incendia esse praeparata?
Abbreviated transcription (Latin):
solum que intelligo: cogor iñ peccata for
locis penalibꝰ infermi uersabatur. ubi
nam eẽ infermĩ putamꝰ: suꝑ hanc t̾rã.
in subtus t̾ram esse credendus est: GG̃.
lon nulli namq inquadam t̾rarum
parte in fernum esse putauerũt: alii u̾o
hunc sub t̾ra ẽẽ estimant. Sed tam̃ hoc a¬
nimum pulsat: quia si idcirco infernũ
dicimus. quia inferius iacer. quod terra
ram. Unde ⁊ fortasse ꝑ psalmistam dici¬
tur. Lib̾asti animam meã ex inferno ĩ¬
feriori. Nnde infernus suꝑior suꝑ t̾ram:
infernus uero inferior. sub t̾ra esse uideat᷑.
Et ioh̾is uox inea estimatione concordat:
qui cũ signatum librum. septem sigillis.
uidisse se diceret: quia nemo inuentus
est dignus. neq incelo. neq int̾ra. neq sub¬
tus t̾ram apire librum. ⁊ soluere signacła
euis: adiungit. Et ego flebam multum.
Quem tam̃ postinodum librũ ꝑ leonem
de tribu uida dic̃ apire. In quo uidelicet
moriendo. resurgendo. ascendendo: cũc¬

Expanded text:
 non intelligo in me cogor jam peccata formlocis poenalibus inferni venam esse infernum putemus? super hanc terram l., sub hac terra esse credendus est?--GREGudeo. Nonnulli namque in quadam terrarum parte infernum esse putaverunt; alii vero hunc sub terra esse aestimant. Sed tamen hoc animum pulsat, quia, si idcirco infernum dicimus quia inferius jacet, quod terra citur: Liberasti animam meam ex inferno inferiori . Infernus superior terra, infernus vero inferior sub terra esse videtur. Et Joannis vox in ea aestimatione concordat, qui cum signatum librum septem sigillis vidisse se diceret, quia nemo inventus est dignus neque in coelo neque in terra, neque subtus terram aperire librum, et solvere signacula ejus, adjunxit: Et ego flebam multum . Quem tamen librum postmodum per leonem de tribu Juda dicit aperiri. In quo videlicet moriendo, resurgendo, ascendendo cunc
Abbreviated transcription (Latin):
ompis d̃i dispensatio.⁊ quã sit mul¬
tiplex agnosci: cuiꝰ iudicio actum est.
ut isdem uir paschasius. ⁊ ipse intus
ad aliquantũ temporis recipet quod pͤ¬
cass: ⁊ tam̃ añ humanos ocłos mira
ꝑ corpꝰ suũ post mortẽ faceret: qui ante
mortẽ eis quoq cognoscentibꝰ pia oꝑa fe¬
ciss. Ut neq hi qui hi qui bona eus ui¬
derant deelemosinarum illius estima¬
tione fallerentur: neq ipsi sine ultione
relaxaretur culpa: quã nec esse culpam
credidit. ꝙ idicuto hanc fletibꝰ non ex

Expanded text:
is Dei dispensatio et quam sit multiplex agnosci. Cujus judicio actum est ut idem vir Paschasius et ipse intus ad aliquantum temporis reciperet quod peccasset, et tamen ante humanos oculos mira per corpus suum post mortem faceret, qui ante mortem eis quoque cognoscentibus pia opera fecisset; ut neque hi qui bona ejus viderant, de eleemosynarum illius aestimatione fallerentur, neque ipsi sine ultione laxaretur culpa, quam nec esse culpam credidit, et idcirco hanc fletibus non ex
Abbreviated transcription (Latin):
Omp̃s enum d̾s melatione capita potentiu
p̾cidit: qr uideoꝵ suꝑbiam a semetipso alenã¬
do repulit: in qͣ alienatione gs̃ mote s: quia
dum iudi a fide disced̾ent. ad cognitionẽ fid̾i
insacre locutionis pabulo os cordis aꝑuĩt. ⁊
inocculto sic̃ pauꝑ comedunt: qr cũ festina¬
tione ⁊ silentio u̾ba uite legentes sumunt.¬

Expanded text:
s in alienatione capita potentium praecidit, quia Judaeorum superbiam a semetipso alienando repulit. In qua alienatione Gentes motae sunt, quia dum Judaei a fide caderent, ad cognitionem fidei in sacrae lectionis pabulo os cordis aperiunt, et in occulto sicut pauper comedunt, quia cum festinatione et silentio verba vitae legentes sumunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nis nͣgne. pꝰ uocem que ᷤᷤ alaꝵ atq rotarum¬
subdit᷑ ⁊ uocem cõmotionis magne. Ꝙ si di¬
ligent̾ aspicit᷑ inueuiri põt qr non ociose re¬
petit᷑. Due quippe sũt ꝯmotiones quibꝰ cor¬
da nr̃a cõmouent᷑. Ina qͥppe cõmotio ex ti¬
more ẽ. alt̾a ex caritate. Una fit mnluctu pe¬
nitentiũ alia ex feruore amantiũ. P̾ p̾dica¬
tionis gͦ u̾bum pͥma cõmotio ẽ cum plãgimꝰ
mala que fecimꝰ. Post uͦ uocem alarũ et rota¬
rum scd̃a ꝯcomotio ẽ. dum magnis fletibus
querimꝰ celestia bona que au diimꝰ Ecce eĩ
qr int̾ scãm eccłiam de młtis patribꝰ uirtutũ
exempla cognoscim: qͣsi alaꝵ sonitũ cotidi¬
e audimꝰ. Q ubiq sac̃ eloquia ꝑsonant: q̃si
rotaꝵ uocibꝰ excitam̃. Et qr ꝑ eadem sacra
eloqi ad amorẽ nr̃i ꝯditoris accendim̃. ñg¬
ni feruoris ignibꝰ ardentes. ẽẽ nos longe ad¬
huc ab omp̃is dĩ facie plangunꝰ. Post pͥmã¬
gͦ uocem ꝯmotionis magne ad extremũ qͦq

Expanded text:
tque rotarumsubditur, « et vocem commotionis magnae. » Quod si diligenter aspicitur, inveniri potest quia non otiose repetitur. Duae quippe sunt commotiones quibus corda nostra commoventur. Una quippe commotio ex timore est, altera ex charitate. Una fit ex luctu poenitentium, alia ex fervore amantium. Post praedicationis ergo verbum prima commotio est, cum plangimus mala quae fecimus. Post vocem vero alarum et rotarum, secunda commotio est, dum magnis fletibus quaerimus coelestia bona, quae audivimus. Ecce enim, quia intra sanctam Ecclesiam de multis patribus virtutum exempla cognoscimus, qui alarum sonitum quotidie audimus, quia ubique sacra eloquia personant, quasi rotarum vocibus excitamur. Et quia per eadem sacra eloquia ad amorem nostri conditoris accendimur, magni fervoris ignibus ardentes esse nos longe adhuc ab omniergo vocem commotionis magnae ad extremum quoque
Abbreviated transcription (Latin):
ta gra d̾r. Et qd̾ ille ait. rocte penne alt̾iꝰ ad
alt̾um. hoc ecclie pastor dic̃ uniꝰqsq sic accep̃
grãm in alt̾utrum illam administrantes.
Penne enĩ nr̃e recte iam ñ siit. si adutilitatẽ
nr̃am solũmͦ reflectunt᷑. S recte fiunt. cũ

Expanded text:
ta gratia dicitur. Et quod ille ait: Rectae pennae alterius ad alterum, hoc Ecclesiae pastor dicit: Unusquisque sicut accepit gratiam, in alterutrum illam administrantes . Pennae enim nostrae rectae jam non sunt, si ad utilitatem nostram solummodo reflectuntur. Sed tunc rectae fiunt, cu
Abbreviated transcription (Latin):
tem uitã ꝑtulit. ad letam mortẽ ꝑuenit.
Nos ad tempꝰ queritis obsequiũ homi¬
nũ: illa dispecta ab hominibꝰ inuenit
socios choros angłoꝵ. Discite igit᷑ frẽs
temporalia cuncta despicere. discite ho¬
norẽ transeuntẽ contempn̾e. et̾nã głam
amare. honorate quos pauꝑes cernitis. ꝙ
quos foris cõspicitis despectos scłi: intuᷤ
arbitramini amicos d̾i. Cũ his partici¬
pamini quod habetis: ut quandoq dig¬
naͣntur uob̃cum participari qd̃ habẽt.
Pensate quod ore magistri gentiũ dici¬
tur. In hoc tempore nr̃a abundantia il¬
loꝵ inopiam suppleat: ut et illoꝵ abũ¬
dantia ur̃e in opie sit supplem̃tũ. Pen¬
sate qd̾ ipsa ꝑse ueritas dic̃. Quãdui fe¬
cistis uni de his fr̃ibꝰ meis minimis: mi¬
chi fecistis. Ad tribuendũ ergo pigricur
estis. quando hoc quod iacenti in terra por¬
rigitis. sedenti in celo datis: Sed hec oĩ¬
potens d̾s que ꝑme in ur̃is auribꝰ loqui¬

Expanded text:
tem vitam pertulit, ad laetam mortem pervenit. tem vitam pertulit, ad laetam mortem pervenit. Vos ad tempus quaeritis obsequium hominum, illa despecta ab hominibus invenit socios choros angelorum. Discite ergo, fratres, temporalia cuncta despicere, discite honorem transeuntem contemnere, aeternam gloriam amare. Honorate quos pauperes videtis, et quos foris conspicitis despectos saeculi intus arbitramini amicos Dei. Cum his participamini quod habetis, ut hoc quandoque dignentur vobiscum participari quod habent. Pensate quod ore magistri gentium dicitur: In hoc tempore vestra abundantia illorum inopiam suppleat, ut et illorum abundantia vestrae inopiae sit supplemsate quod ipsa per se Veritas dicit: Quandiu fecistis uni de his fratribus meis minimis, mihi fecistis . Ad tribuendum pigri cur estis, quando hoc quod jacenti in terra porrigitis sedenti in coelo datis? Sed haec omnipotens Deus quae per me in vestris auribus loqui