comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tempus proferendi sermones inquire : Scito
quo tempore loquaris. considera quando
dicas. Tempore congruo loquere. tempore
quo in terrogeri&. Non loquaris nisi in terro¬
gatus. Non dicasprius quã audias. In terro¬
gatio ostuũ aperiat. sintuerba tua pauca.
Tolle uerbo sitatẽ sermonis superflui: loquen¬
dimodũ non excedas. nein moderatione lin¬
guae incurras periculũ. Multiloquia non
effugiunt culpã: Multiloquiũ non delinat
peccatũ Fluuius exundans cito colligit

Expanded text:
tempus proferendi sermones inquire, scito tempus proferendi sermones inquire, scito quo tempore loquaris, considera quando dicas, tempore congruo loquere, tempore quo interrogeris; non loquaris, nisi interrogatus; non dicas, priusquam audias, interrogatio os tuum aperiat, sint verba tua pauca. Tolle verbositatem sermonis superflui, loquendi modum non excedas, ne immoderatione linguae incurras periculum, multiloquia non effugiunt culpam, multiloquium non declinat peccatum, fluvius exundans cito colligit
Abbreviated transcription (Latin):
sit. Quiminima nonspernit. in maxima
facile proruit: Minornãq: culpa maiorẽ
generat: Paulatim crescunt uitia: Etdũ
parua non cauemus: inmagna prolabimur
Minima igitur uita. & ad maiora ñ ꝑuenis
Parua sperne. &indeterius nonincides. Eaquȩ
loqueris. grauitate atq: dostrena digna existant
Sit sermotuus in reprehensibilis. sit expestationi
audientiũ utilis. Stude non quod loquilib&
sed quodo port&: Discerne quid loquaris. quid
taceas. inloquendo & intacendo peritus esto.
Multũ ante delibera quid dicas. Nereuocare Ñ
possis quod dicis. Eugecasus linguae: Lingua
tua te non perdat: tolle insidiand occasionẽ
Non pateat inimiciiaculis os tuũ.. ponloqua¬
ris quod excipiat aduersarius. Amicũ semper
habeto silentiũ: ponecustodiã orituo. labiis
tuis signaculũ praebe. Oppone linguaetuae
claustra silentii circũ claude linguãmunitione
custodiae. Intende o portunitatẽ loquendi.

Expanded text:
sit; qui minima spernit, in maximis sit; qui minima spernit, in maximis facile proruit; minor namque culpa majorem generat; paulatim crescunt vitia, et dum parva non vitamus, in magnis prolabimur; minima igitur vita, et ad majora non pervenies; parva sperne, et in deterius non incides. 47. Ea quae loqueris gravitate atque doctrina digna existant; sit sermo tuus irreprehensibilis, sit exspectationi audientium utilis: stude dicere, non quod libet, sed quod oportet. Discerne quid loquaris, quid taceas, et in loquendo, et in tacendo peritus esto. Multum ante delibera, quid dicas, ne revocare non possis. Fuge casus linguae, lingua tua non te perdat. 48. Tolle insidianti occasionem, non pateat inimici jaculis os tuum, non loquaris quod excipiat adversarius. Amicum semper habeto silentium, pone custodiam ori tuo, labiis tuis signaculum praebe, oppone linguae tuae claustra silentii, circumclude linguam munitione custodiae. Intende opportunitatem loquendi,
Abbreviated transcription (Latin):
malorũ. Quienim tetigerit in mundum.
co inquinabitur. Claude &iã aures tuas¬
ut non audias malũ : respue sermones inpu¬
dicos. fuge in honesta uerba. pulla aures
tuas sermonũ inpudicitia subrepat. Vanus
semocito polluit mentẽ. & facile agitur qđ
libenter auditur. Nihilexore tuo quod inpe¬
dire possit procedat. Nihil quod expedit
sonus uocis erumpat: hoc procedat ex labis.
quod aures non polluat audientis
auenda .ẽ uerborũ obscenitas. fugienda. ẽ¬
turpitudo sermonis. Sermouanus uanae
conscientiae indexest. Mores hominis
linguapandit. & qualis sermo ostenditur.
talis animus conprobatur. Exabundan¬
tia enim cordis os loquitur. Abotioso ser¬
non loquaris. in ania uerba nongarrias
Retice uerbũ quod non aedificat audientes.¬
nonerit absq: iudicio. unusquisq: rationẽ
redditurus .ẽ. sermonũ suorũ. Ante unius¬
cuiusq faciẽ sua uerba stabunt. Quioti¬
osa uerba non reprimit : adnoxiacito tran¬

Expanded text:
malorum; qui enim tetigerit immundum, malorum; qui enim tetigerit immundum, coinquinabitur ab eo; claude etiam aures tuas, ne audias malum. 45. Respue sermones impudicos, fuge inhonesta verba, nulla aures tuas sermonum impudicitia subrepat, vanus sermo cito polluit mentem, et facile agitur quod libenter auditur. Nihil ex ore tuo, quod impedire possit, procedat; nihil quod non expedit sonus vocis erumpat; hoc procedat ex labiis, quod aures non polluat audientis. Cavenda est verborum obscenitas, fugienda eturpitudo sermonis, sermo vanus vanae conscientiae est index, mores hominis lingua pandit; et qualis sermo ostenditur, talis animus 509 comprobatur; ex abundantia enim cordis os loquitur . 46. Ab otioso sernon loquaris. Turpia et inania verba non garrias, retice verbum quod non aedificat audientesnon erit absque judicio. Unusquisque rationem redditurus est sermonum suorum ; ante uniuscujusque faciem sua verba stabunt. Qui otiosa verba non reprimit, ad noxia cito tran
Abbreviated transcription (Latin):
uae nihil petulantiae . nihil in solentiae . Ni¬
hilleuitatis in incessutuo appareat. Animus
tuanimus proditur. corporis gestu animi
habitus panditur. Incessus ergo tuus imagi¬
nẽ leuitatis non habeat: incessus tuus alterius
oculos non offendat. Non praebeas detespec¬
taculũ. Nondes aliis dete obtrestandilocũ.
Necte adiungas leuib: personis. necte admis¬
ceas uanis. Vitamalos. caue iniquos. fuge¬
inprobos. sperne ignauos ate. Fuge turbas
hominũ maxime eius a&atis qui aduitia proni
sunt. Bonis te coniunge. bonorũ consortia
appete. bonorũ societatẽ require. scĩs indi¬
uiduae adhȩre . Si fueris socius conuersati¬
onis eris & uirtutis. Quicũ sapientib gradi¬
Similis enim simili coniungisol&: Faman
losũ est uitã cum malis ducere. perniciosũ. ẽ.
cum his qui prauae uoluntatissunt sociari.
tiũ. Sicut multa bona hab& communis
uita scorũ : sic plurima mala societas affert

Expanded text:
viae, nihil petulantiae, nihil insolentiae, niviae, nihil petulantiae, nihil insolentiae, nihil levitatis in incessu tuo appareat; animus tu animus proditur, corporis gestu animi habitus panditur, incessus ergo tuus imaginem levitatis non habeat, incessus tuus alterius oculos non offendat; non praebeas de te aliis spectaculum, non des aliis de te obtrectandi locum, nec te adjungas levibus personis, nec te admisceas malignos, sperne ignaros, fuga a te turbas hominum, maxime illius aetatis qui ad vitia proni sunt. appete, bonorum societatem require, sanctis individue adhaere. Si fueris socia eorum conversationis, eris et virtutis. Qui cum sapientibus ambuSimilis enim simili conjungi solet. losum est cum malis vitam ducere, perniciosum est cum his qui pravae voluntatis sunt sociari. tium; sicut multa bona habet communis vita sanctorum, sic plurima mala affert societas
Abbreviated transcription (Latin):
fauores. contene laudẽ popularis fauoris.
Esse magnus nusquã uideristude Nonex¬
quiras quis te extollat. aut quis contẽnat
Nec fauorte seducat. Necuitu peratio frangat
Quilaudẽ non appetit. Nec contum eliã sentit:
Si contẽnis laudes. facile & uituperationẽ rei¬
cies Nonideo tebonũ existimes. sibonus prae¬
diceris : In lingua aliena conscientiãtuã in ter¬
roga. Discerne te tuo. Non alieno iudicio.
N eq: exaliorũ sermone. sed ex tua tementẽ
metire: Nemo magis scire potest quisis sicut
tu: qui conscius tuies. Quidenim prodest
dũ maluses sibonus praediceris: Aut quid boni
laus pertin& adrem si aliudest.¬
Qua propt̃. caue similationẽ. uita finstionẽ
obscuriori ueste nonsimules scĩtatẽ: qualis ha¬
beriuis : talis esto. Professionẽ tuã & habitu
& incessu demonstra. Sit ingres sutuo simpli¬
citas. in motupuritas. ingestu grauitas. In in¬
cissu honestas. Nihildedecoris. Nihillasci¬

Expanded text:
favores, contemne laudem popularis favoris; favores, contemne laudem popularis favoris; esse magis bonus quam videri stude; non exquiras si quis te extollat, aut si quis contemnat; nec favor te seducat, nec vituperatio frangat; qui laudem non appetit, nec contumeliam sentit; si contemnes laudem, facile et vituperationem rejicies. Non ideo te bonum existimes, si bonus praediceris; in lingua aliena conscientiam tuam interroga; discerne te tuo, non alieno judicio; neque ex alieno sermone, sed ex tua te mente metire; nemo magis scire poterit quis sis, sicut tu, qui conscius es tui; quid enim prodest, 508 dum malus es, si bonus praediceris? aut quid boni laus pertinet ad te, si aliud esQuapropter vita simulationem, vita fictionem, obscuriori veste non simules sanctitatem; qualis haberi vis, talis esto, professionem tuam et habitu et incessu demonstra, sit in ingressu tuo simplicitas, in motu puritas, in gestu gravitas, in incessu honestas, nihil dedecoris, nihil lasci
Abbreviated transcription (Latin):
eũ quiafflistus est. condole in alienis cala¬
cordia. Sic alienã miseriã tam quã tuã luge
Intribulatione alterius. & tuesto tristis
Cumplangentib: plange . cumflentibus
fle: cum lugentib mentis affestũ coniunge
Inomnib astib: tuis. in omni operetuo. in
omni conuersatione tua. imita rebonos. emu¬
larescõs. H abeto ante oculos exempla scõ¬
rũ. exempla iustorũ imitando considera.
exempla scõrũ praeponẽtibi. Sinttibi pa¬
trũ exempla disciplinae imitamenta. In¬
tende adbene operandũ uirtutes scõrũ:
intende adbene uiuendũ documenta iusto¬
rũ. Nullũ uitae tuae scandalit & infamia.
Nullũ opinio contrist& aduersa. Disce
bono flagrare prȩconio. habeto testimo¬
niũ bonũ. Custodibonã famã tuã nullis
fetorib: obscuretur. nullis laceretur ob¬
probriis. Laceratio enim opinionis. boni
iasturã facit. Caue autẽgloriã popu¬
Non siscircũ flatus uento fauoris. contẽne

Expanded text:
eum qui afflictus est; condole in alienis calaeum qui afflictus est; condole in alienis calacordia. Sic alienam miseriam tanquam tuam luge; in tribulatione alterius et tu esto tristis. Cum plangentibus plange, cum flentibus fle, cum lugentibus mentis affectu conjungere. 41. In omnibus actibus tuis, in omni opere tuo, in omni conversatione tua, imitare bonos, aemulare sanctos, habeto ante oculos exempla sanctorum, exempla justorum imitando considera, exempla sanctorum propone tibi, sint tibi patrum exempla disciplinae incitamenta. Intende ad bene operandum virtutes sanctorum, intende ad bene vivendum documenta justorum; nullum vitae tuae scandalizet infamia, nullum opinio contristet adversa; disce bono fragrare praeconio, habeto testimonium bonum, custodi bonam famam tuam, nullis fetoribus obscuretur, nullis laceretur opinionibus. Laceratio enim opinionis boni jacturam facit. 42. Cave autem gloriam popunon sis circumflatus vento favoris. Contemne
Abbreviated transcription (Latin):
Retine semper uinculũ constantiae. Odien¬
tes ad pacẽ inuita. discordantes ad concordiã
reuoca. dissidentiũ corda pace concilia. Ha¬
beto placabilitatẽ mentis. habeto animibenig¬
nitatẽ. Promptus esto in affestu. affabilis in
sermone. grato animo appare adomnes. Nullus
existat sermo iurgiorũ qui concordiã diuidat
Cuge rixas uitales. caue contentiones. tolle
occasionẽ litis. Litem sperne. uiue semper
inpace. Inmulla causa contendas. innulla
astione decertare studeas. Contentio contra¬
diftionẽ exigit. contentio litesparit. contentio
rixasgignit. Contentio faces odiorũ accen
Siceciderit inimicustuus. Noligratulari
inruina aduersarii noliextolli Nonlete¬
ris superinimici in teritunes uper ueniant
inte similia. Neforte conuertat ds̃ ab eo inte
iram suã. Qui enim gaudet inimicica su.
cito inciditinillũ. Sit magis erga humiliatũ
humanus affestus. si terga deiestũ conpas¬
sionis intuitus. Delest& tedolere super

Expanded text:
Retine semper vinculum constantiae, odientes ad pacem invita, discordantes ad concordiam revoca, dissidentium corda pace concilia, habeto placabilitatem mentis, habeto animi benignitatem, promptus esto in affectu, affabilis in sermone, grato animo affare omnes; nullus existat sermo jurgiorum, qui concordiam dividat. 39. Fuge rixas, vita lites, cave contentiones, tolle occasionem litis. Litem sperne, vive semper in pace, in nulla causa contendas, in nulla actione decertare studeas. Contentio contradictionem exigit, contentio lites parit, contentio rixas gignit, contentio faces odiorum accendSi ceciderit inimicus tuus, noli gratulari, in ruina adversarii noli extolli; non laeteris super inimici interitu, ne superveniant in te similia, ne forte convertat Deus ab eo in te iram suam. 40. Qui enim gaudet de inimici casu, cito incidet in illum: sit magis erga humiliatum humanus affectus, sit erga dejectum compassionis intuitus, delectet te dolere super
Abbreviated transcription (Latin):
DESUPERSIA
Quo primũ uitio superatus ẽ homo. hoc ultimũ uincit: Cum
enĩomnia peccata superauerit man& periculũ nebe¬
tendit acnititur. ut ad illud perueniat quodelectatur:
Sapienti sergo est app&ere quod beatum facit: Non id

Expanded text:
De superbia. Quo primum vitio superatus est homo, hoc ultimum vincit. Cum enim omnia peccata superaverit, manet periculum ne betendit ac nititur, ut ad illud perveniat quo delectatur. Sapientis ergo est hoc appetere quod bonum facit, non id
Abbreviated transcription (Latin):
angelorum homo manducare non dũ angelis adaequa¬
tus. si panis ipse angelorũ hominib: dignaretur aequari.
Net sic descendit ad nos ut illos deserer&. sed simul in¬
teger illis. integer nobis. illos intrinsecus pastens
per id quod est. nos for insecus ammonens per id qđ
nos sumus. idoneos facit eisdem quos per speciem

Expanded text:
angelorum homo manducare nondum angelis adaequaangelorum homo manducare nondum angelis adaequatus, si panis ipse angelorum hominibus dignaretur aequari. Nec sic descendit ad nos, ut illos desereret; sed simul integer illis, integer nobis; illos intrinsecus pascens per id quod Deus est, nos forinsecus admonens per id quod nos sumus, idoneos facit per fidem, quos per speciem
Abbreviated transcription (Latin):
umana anima naturaliter diuinis ex quib: pendit co¬
nexarationibus cũ dicit melius hoc fier& quã illud. si
uerũ dicit uid& qđ dicit in illis supernis rationib: uid&:
Creda tergo dm̃ fecis seqđ recto intellectu ab eofaciendũ
fuis secognouit. &iãsi hoc in rebi factis ñuid&: Qui&iã
sicaelũ oculi suidere ñ possit . & tamen ratione uerata¬
le aliquid faciendum fuissecolleger & crederedebuit
factũ eẽ quãuis oculis ñuider&. Non enĩ cogitatione
cerner& faciendum fuisse . nisi in his rationib: quib:
facta sunt omnia: Quodaut ibi ñ est. tam nemopotest
ueraci cogitatione uidere. quamnon est
Quid tam indiguum miser icordi quam miser. & quid
tam indignum miseri cordia quã superbus miser :
ex quo factum est ut illud dĩ uerbũ per quod facta sunt
omnia & quod fruitur omnis angelica beatitudo.usq
ad miseriam nram porriger& clementiam sua. & uerbũ
caro fier& & habitar& in nobis. Sic enĩ poss& panem

Expanded text:
umana anima naturaliter divinis ex quibus pendet connexa rationibus, cum dicit, Melius fieret hoc quam illud, si verum dicit, et videt, quod dicit, in illis supernis rationibus videt. Credat ergo Deum fecisse quod recto intellectu ab eo faciendum fuisse cognovit; etiam si hoc in rebus factis non videt. Quia etiam si coelum oculis videre non posset, et tamen ratione vera tale aliquid faciendum fuisse colligeret, credere debuit factum fuisse, quamvis id oculis non viderit. Non enim cogitatione cerneret faciendum fuisse, nisi in his rationibus quibus facta sunt omnia. Quod autem ibi non est, tam nemo potest vera cogitatione videre, quam non est Quid tam dignum misericordia quam miser, et quid tam indignum misericordia quam superbus miser? Ex quo factum est ut illud Dei Verbum, per quod facta sunt omnia, et quo fruitur omnis angelica beatitudo, usque ad miseriam nostram porrigeret clementiam suam, et Verbum caro fieret, et habitaret in nobis. Sic enim posset panem
Abbreviated transcription (Latin):
rimũ animae rationalis uitiũ est uoluntas ea faciendi quȩ
uetat summa & intima ueritas . Ita homo deparadiso in hoc
scło expulsus est id est ab aeternis ad tẽporalia acopiosis ad
egena. a firmitate ad infirma . Non ergo abono substanti¬
ali ad malũ substantiale. quia nulla substantia malũ est.
sed abono ae terno adbonũ tẽporale. abonospũali. adbonũ
carnale. Ab ono intelligibili ad bonũ sensibile. Abono sũmo
adbonũ infimũ. Est igit᷑ quodclã bonũ qđ diligit anima ra¬
tionalis peccat. quia in fra illã ordinatũ est. Quare ipsũ
petcatũ malũ est. non ea substantiaquȩ peccando diligitur.

Expanded text:
Primum animae rationalis vitium est, voluntas ea faciendi quae Primum animae rationalis vitium est, voluntas ea faciendi quae vetat summa et intima veritas. Ita homo de paradiso in hoc saeculum depulsus est, id est, ab aeternis ad temporalia, a copiosis ad egena, a firmitate ad infirma. Non ergo a bono substantiali ad malum substantiale; quia nulla substantia malum est: sed a bono aeterno, ad bonum temporale; a bono spirituali, ad bonum carnale; a bono intelligibili, ad bonum sensibile: a bono summo, ad bonum infimum. Est igitur quoddam bonum, quod si diligit anima rationalis, peccat, quia infra illam ordinatum est. Quare ipsum peccatum malum est, non ea substantia, quae peccando diligitur.
Abbreviated transcription (Latin):
pascat aequaliter
uituperatur uitium. nisi cuius natura laudatur.
Non enĩ inuitio displic&. nisi quod corrũpit quod
mni peccanti animȩ. duosunt paenalia. ignoran¬
dia & difficultas. Ex ignorantia de prauat error.
ex difficultate cruciatus ad fligit. Sed ad pro¬
bare falsa proueris. ut inuitus acresistente
inpugnatione carnalis iunculi non posse ab inlicitis operib
tempesare . non est natura insticuti hominis sed pena
damnati .CIXIIII. DẜUARIETATEREMEDIORU¬
tars me dicinȩ cum eadem maneat neq: ullomodo ipsa
mueetur. mutat tamen praecepta languentib: quia
mutabilis est nr̃a ualteudo ita diuina prouidentia cum
ste ipsa omnino in cõmutabilis. Mutabili tamen creaturȩ
uariae subuenit. & prodiuersitate morborũ aliis alia
iub& aut uetat. ut auitio unde mors incipit. & ab ipsa
morte ad naturã suã & essentiã ea quae deficiunt id est
ad nihilũ tendut reducat & firm& . CCLIXXXU.
DE PRIMAHOMIXISPRABUARICATIONB

Expanded text:
pascat aequaliter vituperatur vitium, nisi cujus natura laudatur. Non enim in vitio displicet, nisi quod corrumpit quod Omni peccanti animae duo sunt poenalia, ignorantia et difficultas. Ex ignorantia depravat error: ex difficultate cruciatus affligit. Sed approbare falsa pro veris, ut erret invitus, et resistente repugnatione carnalis vinculi, non posse ab illicitis operibus temperare; non est natura instituti hominis, sed poena damnati. CCCLXXXVI. De varietate remediorum. Ut ars medicinae, cum eadem maneat, neque ullo modo ipsa mutetur, mutat tamen praecepta languentibus; quia mutabilis est nostra valetudo: ita divina providentia, cum sit ipsa omnino incommutabilis, mutabili tamen creaturae varie subvenit; et pro diversitate morborum aliis alia jubet, aut vetat: ut a vitio, unde mors incipit, et ab ipsa morte, ad naturam suam et essentiam ea quae deficiunt, id est, ad nihilum tendunt, reducat et firmet. CCCLXXXVII. De prima hominis praevaricatione.
Abbreviated transcription (Latin):
Paxxp̃i finem temporis nenhab& & ipsa ẽ omnis piae
intentionis actionisq perfectio: propt hanc sacra¬
mentis eius inbuimur: propt̃ hanc mirabilib: eius
operib & sermonib: erudimur. prop̃t hanc sp̃s eius
pignus accepimus propt̃ hanc in eũ credimus & spera¬
mus & amore ipsius quantũ donat accendimur. prop¬
terhancdeniq: omnẽ tribulationẽ fortiter tolera¬
mus ut in ea feliciter sine tribulatione regnemus:
Vera enĩ pax unitatẽ facit quõ qui adhȩr&dõ unus

Expanded text:
i finem temporis non habet, et ipsa est omnis piae intentionis actionisque perfectio. Propter hanc sacramentis ejus imbuimur: propter hanc mirabilibus ejus operibus et sermonibus erudimur: propter hanc Spiritum ejus pignus accepimus; propter hanc in eum credimus et speramus, et amore ipsius, quantum donat, accendimur: propter hanc denique omnem tribulationem fortiter toleramus, ut in ea feliciter sine tribulatione regnemus. Vera enim pax unitatem facit : quoniam qui adhaeret Domino,
Abbreviated transcription (Latin):
ifficilia & laborio sa sunt figmenta mendacii. quia ũ ue¬
rũ uult dicereñ laborat : Qui&iores enĩsunt boni quam
imali & absolutiora sunt uerba ueridicorum quã com¬
menta fallacium :
quae obhocteguntur neuilescant. ob hocquaeruntur
tocorporesuo qđ est ecdesia emanaturas martyrum pas

Expanded text:
ifficilia et laboriosa sunt figmenta mendacii. Qui autem verum vult dicere, non laborat: quietiores enim sunt boni, quam mali; et absolutiora sunt verba veridicorum, quam commenta fallacium. Lquae ob hoc teguntur, ne vilescant; ob hoc quaeruntur, to corpore, quod est Ecclesia, emanaturas martyrum pas
Abbreviated transcription (Latin):
deposita facie sileo. taceo. obmutesco.¬
nulli respondeo. Incepto persisto silentio.
orimeo custodiã posui. orimeo signaculum
dedi. uocẽ a sermone repressi. linguã alocu¬
tione restrinxi. &iam debono interrogatus
taceo. Malui enim reticere in probis. qua
respondere : Ili autẽ non quiescunt . illi autẽ¬
am plius seuiunt. percussũ amplius persecun¬
tur. magis magisq: inruunt superme: obstre¬
punt &iã superme clamorib: iastitant Om̃s¬
petulant̃ conuitia: uoce. ambitũ. strepitu
super me prosiliunt. Voce aperta contume¬
in me seuiunt. om̃finexitio meo intendunt.
omnes inmortẽ mea manus suas praeparant
Intanto igitur metu. intanto pauore. intanta
formidine contabui miser. pallui. ex sanguis
effectussũ. emarcuit cormeũ: pauore estuo.
formidinism&utabesco. timor &tremor

Expanded text:
deposita facie, sileo, taceo, deposita facie, sileo, taceo, in incepto persisto silentio, ori meo custodiam posui, ori meo signaculum dedi, vocem a sermone repressi, linguam a locutione retraxi; etiam de bono interrogatus taceo, malui enim reticere improbis quam respondere. Illi autem non quiescunt, illi amplius saeviunt; percussum amplius persequuntur, magis magisque irruunt super me, obstrepunt super me clamoribus, jactant petulanter convicia voce, habitu, strepitu. 14. Super me prosiliunt, voce aperta contumein me saeviunt, omnes in exitium meum intendunt, omnes in mortem meam manus suas praeparant. In tanto igitur metu, in tanto pavore, in tanta formidine contabui miser, pallui miser, exsanguis effectus sum, 478 emarcuit cor meum, pavore aestuo, formidinis metu tabesco, timor et tremor
Abbreviated transcription (Latin):
mala confingere. Non quiescunt falsa¬
qui escunt falsa
testimonia prȩparare . Non desinunt accu
tentia iudicor. testium falsa sententia ad
xeodẽ concilio testes. exeodẽ concilio iu¬
dices. exeodem co&u accusatores. In pro¬
bos iudices opponunt. falsos testes obiciunt.
inquorũ testimonio confidentia est. Nemo
ab illis dissentit. Nemo discordat nemo con
abominationẽ meãomnes mirantur. In orres¬
cunt meomnes. repudiant meom̃s. abdicatione
intendunt. Volo adeos confugere. sedmi¬
nantur. Cupio eorũ deprecari uestigia sed
fugiunt. aduersantur & odiunt. Suo plican¬
do propitioseos habere uolo. illiaute magis
molestisunt. In terdũ adiungunt se ficta
caritate non ad consolationẽ sed ad tempta¬
tionẽ : loquuntur mihi simulate: Itsita¬
cent. Non .ẽ. simplexsilentiũ. Quaerunt
quodaccusent quaerunt quid audiant. quae¬
runt quid prodant explorant ut decipiant
goautẽ declinato capite . humiliato uultu.

Expanded text:
mala confingere, non quiesmala confingere, non quiescunt falsa testimonia praeparare, non desinunt accustentia judicor. Testium falsa sententia ad eodem concilio testes, ex eodem judices, ex eodem coetu accusatores. Improbos judices opponunt, falsos testes objiciunt, in quorum testimonio confidentia est. Nemo ab illis dissentit, nemo discordat, nemo consabominatione me omnes abominantur, exhorrescunt me omnes, repudiant omnes, abdicationem intendunt: volo ad eos confugere, sed minantur; cupio eorum deprecari vestigia, sed fugiunt, adversantur et odiunt; supplicando propitios eos habere volo, illi autem magis molesti sunt; interdum adjungunt se ficta charitate, non ad consolationem, sed ad tentationem; loquuntur simulate, et si tacent, non est simplex silentium; quaerunt quod accusent, quaerunt quid audiant, quaerunt quid prodant, explorant unde decipiant. autem, reclinato capite, humiliato vultu,
Abbreviated transcription (Latin):
& dona legib uires tulerunt. Ubiq: pecu¬
nia uincit: ubiq: uenale iudiciũ est: Nul¬
lus legis metus. Nullus iudicii timorest
Inpunita man& maleuiuendi licentia.
nemo peccantib: contradicit. Nec scelus
ulciscitur quisquã. Omnecrimen inultũ
man&: iniqui salui fiunt. probi pereunt :
boni indigent: in probiabundant: scelerati
potentes sunt: iustiegent. Iniqui honoran¬
tur. iustideiciuntur: Iniqui laetantur.
iusti in merore & lustu sunt:. Impius praeua¬
l& aduersus iustũ. dominatur malus bono:
honoratur iniquus proiusto: iustus damna¬
tur pro impio. Nocentes inpunessunt.
ulla in pediente renulla causa. Nulla¬
criminatione. Nulla malitia dehoc
nodos contrame nestunt. criminis & suspici¬
onis locũ in me conuertunt. incrimenme
periculũq deducunt. obiciunt mihicrimen
cuius non habeo conscientiã: Nihil explora¬
tum est. Nilpatefastũ est. Nihilinuestigatũ .ẽ.
Nil repertum ẽ : Nontam̃ quiescunt aduersũme

Expanded text:
et dona legibus vires tulerunt. Ubiquet dona legibus vires tulerunt. Ubiqunia vincit, ubique judicium venale est; nullus legibus metus, nullus judicii timor. Impunita manet male vivendi licentia, nemo peccantibus contradicit, nec scelus ulciscitur quisquam. Omne crimen inultum manet, iniqui salvi fiunt, innocentes pereunt, boni indigent, improbi abundant, scelerati potentes sunt. 9. Justi egent, iniqui honorantur, justi despiciuntur, iniqui laetantur, justi in moerore et luctu sunt. Impius praevalet adversus justum, damnant mali bonos, honoratur iniquus pro justo, justus damnatur pro impio, innocentes pro ulla re impediente. 10. Nulla causa, nullacriminatione, nulla malitia crimennodos contra me nectunt. Criminis et suspicionis locum in me convertunt. In crimen me periculumque deducunt, objiciunt mihi crimen, cujus non habeo conscientiam. Nihil exploratum est, nihil patefactum est, nihil investigatum est, nihil repertum est, non tamen quiescunt adversum me
Abbreviated transcription (Latin):
ad periculũ me adducunt ad discrimen uocant
meã salutem: Nullus mihi protettionẽ prȩb&.
Nullus defensionẽ adhib&. Nullus admini¬
culũ tribuit: Nullus malis meis succurito.
desertis sum abomnibus¬
uicumq me aspiciunt aut fugiunt aut
fortasse me persequntur. Intuentur me
quasi infelicẽ nescio quemi locuntur mihi
dolo uerbis pacificis. occultã malitiã . blandis
sermonib: ornant. Aliudore promunt. Aliud
corde uolutant. opere destruunt quod sermone
promittunt.
Subpietatis habitu animo ue¬
nenato incedunt. uel ant malitiã fuco bõnita¬
tis. Calliditatẽ simplicitate occultant. osten
dolo simulant Cui credas : cui fidem adhibe¬
Ubiiam fides : perit
fides. ablata est fides. Nusquã tuta . ẽ. fides
Silegitimum Nihil est
siueritas iudicii nulla est siaequitas abici¬
tur. siius non creditur. siiustitia cunstis
negatur. pereunt leges auaritia iudicante
cupiditatis amore iura nihilualent. pręmia

Expanded text:
ad periculum me adducunt, ad discrimen vocant ad periculum me adducunt, ad discrimen vocant meam salutem. 7. Nullus mihi protectionem praebet, nullus defensionem adhibet, nullus adminiculum tribuit, nullus malis meis succurrit, desertus sum ab omnibusuicunque me aspiciunt, aut fugiunt, aut fortasse me persequuntur, intuentur me quasi infelicem, et nescio quae loquuntur mihi in dolo verbis pacificis; occultam malitiam blandis sermonibus ornant, et aliud ore promunt, aliud corde volutant. Opere destruunt quod ore promittunt, sub pietatis habitu animo venenato incedunt. Velant malitiam fuco bonitatis, calliditatem simplicitate occultant, amicitant. Cui credas? cui fidem habejam fides? periit fides, 476 ablata est fides, nusquam tuta fides. Si legitimum nihil est, si veritas judicii nulla est, si aequitas abjicitur, si jus non creditur, si justitia cunctis negatur, pereunt leges, avaritia judicantecupiditatis amore, jura nihil valent, praemia
Abbreviated transcription (Latin):
Angustia animi possid& me. angustia animi
ad fligit me : Circumdatus sũ enim malis.
circum septussũ erumnis. circũ clusus ad uer¬
sis. obsitus miseriis. opertus infelicitate. ob¬
pressus angustiis . Non reperio uspiam tanti
mali praestigium. tantidoloris non in uenio
argumentũ. euadendae calamitatis indicia
non conprehendo. minuendidoloris
argumenta non colligo. effugiendidoloris
uestigiũ non inuenio: Ubiq me infelicitas
mea persequitur. domi forisq: me calamitas
mea non deserit:. Ubicumq fugero. malamea
me in sequntur. V bicumq: me conuertero
malorũ meorũ me umbra comitatur. Velut
umbram corporis. sic mala mea fugere non
possũ. łgo ille homo ignoti nominis. homo
obscurae opinionis. H omo infimi generis.
Nulli calumniatus sũ nullia duersus extiti
nulli molestiã intuli nulliinquietus fuisine
ulla quaerela apud omnes uixi. Vitam meam
ledere omnes nituntur. omnes contra me
frendent atq: insaniunt: Conserta manuin
me pericula ingerunt adexitũ me pertrahunt

Expanded text:
angustia animi possidet me. Angustia animi affligit me, circumdatus sum omnibus malis, circumseptus aerumnis, circumclusus adversis, obsitus miseriis, opertus infelicitate, oppressus angustiis, non reperio uspiam tanti mali perfugium, tanti doloris non invenio argumentum, evadendae calamitatis indicia n comprehendo, minuendi doloris argumenta non colligo, effugiendi funeris vestigia non invenio, ubique me infelicitas mea persequitur, domi forisque mea calamitas me non deserit. 6. Ubicunque fugio, mala mea me insequuntur; ubicunque me convertero, malorum meorum me umbra comitatur; velut umbram corporis, sic mala mea fugere non possum. Ego ille homo ignoti nominis, homo obscurae opinionis, homo infimi generis, nulli calumniatus sum, nulli adversus exstiti; nulli molestiam intuli, nulli inquietus fui, sine ulla querela apud homines vixi; vitam meam omnes laedere nituntur, omnes contra me frendent atque insaniunt, conserta manu in me pericula ingerunt, ad exitium me pertrahunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Utrecte credatur pater & filius Ipsefilius audiendus
estdicens Ego& pat̃ unũ sumus: Duob enĩ uerbis duȩ
simulhȩreses d&runcantur : Nam ꝑ id qđ ait unum
arrium perculit. per id qđ ait sumus. sabellium stra¬
uit : qui a nec sumus deuno nec unũ erit dediuerso :¬

Expanded text:
Ut recte credatur Pater et Filius, ipse Filius audiendus est, dicens, Ego et Pater unum sumus . Duobus enim verbis duae simul haereses detruncantur. Nam per id quod ait, unum, Arium perculit; per illud quod ait, sumus, Sabellium stravit: quia nec, sumus, de uno; nec, unum, diceret de diverso
Abbreviated transcription (Latin):
onconcupiscit ds̃ poenam reorũ tamquã saturari de¬
sideransultione sed qđ iustũ est cũ tranquillita tedecer¬
nit & recta uolunta te disponit. ut &iãmali non sint
DEBONO INTELLECTU

Expanded text:
on concupiscit Deus poenam reorum, tamquam saturari desiderans ultione; sed quod justum est cum tranquillitate decernit, et recta voluntate disponit, ut etiam mali non sint De bono intellectu
Abbreviated transcription (Latin):
mago quidem dĩ est homo: & qui periustitiae ambulat
uias. adsimilitudinẽ suitendit auctoris: & tamen
dum in hacuita deg& conturbationes uanitatis in¬
DEERUDITIONEDIUINA

Expanded text:
mago quidem Dei est homo; et qui per justitiae ambulat vias, et ad similitudinem sui tendit auctoris: et tamen dum in hac vita degit, conturbationes vanitatis inDe eruditione divina
Abbreviated transcription (Latin):
Nullu rascenti ira suauid&ur iniusta unde abomniindig¬
natione citoredeundum est admansu&udinis lenitatẽ :
Nampertinax motus. facilei neius odium transit. cui ñ ce
CCCXUIIII leriter ignoscit :
uidedit legem ipsed ed it & gratiã: sedlegemperseruũ
misit cũ gratia ipsediscendit: Vt qui alex ostendit pecca¬
ta ñtollit. uolentes legem suis uirib: ex sequi nec ualentes.
cogitantur ad gratiã : Quae& possibilitatis morbum & in
oboedientiae aufertreatum :
aũt hab& homo ueritatis atq iustitiae. ab ipso fonte est
quem debemus sitire in hachersmo: ut ex eo quasigut
terfacit: ne seor sum aliquid agit inseparabilis cari
Regenerationis gratiã ita &iã hui ñminuunt qui eius dona
non seruant. sicut lucis nitorẽ loca in munda ñ polluunt:
qui ergogaudes baptismiperceptione. uiue in nouiho¬
minis scĩtate : & tenens fidem quae ꝑdilectionẽ opera¬
tur habebonum qđ nandum habes ut prosit tibibonum

Expanded text:
Nulli irascenti ira sua videtur injusta. Unde ab omni indignatione cito redeundum est ad mansuetudinis lenitatem. Nam pertinax motus facile in ejus odium transit cui non celeriter ignoscitur  et gratia. Qui dedit legem, ipse dedit et gratiam: sed legem per servum misit, cum gratia ipse descendit: ut quia lex ostendit peccata, non tollit; volentes legem suis viribus exsequi, nec valentes, cogantur ad gratiam, quae et impossibiliobedientiae aufert reatum. autem habet homo veritatis atque justitiae, ab illo fonte est, quem debemus sitire in hac eremo; ut ex eo quasi quiter facit: nec seorsum aliquid agit inseparabilis chariRegenerationis gratiam ita etiam hi non minuunt, qui ejus dona non servant; sicut lucis nitorem loca immunda non polluunt. Qui ergo gaudes Baptismi perceptione, vive in novi hominis sanctitate; et tenens fidem quae per dilectionem operatur, habe bonum quod nondum habes, ut prosit tibi bonum
Abbreviated transcription (Latin):
uaeuitae sunt una corporis altera animae : sicut uita
corporis anima sicuita animae ds̃ : & quo modosi anima
deserat moritur corpus. sic anima moritur sideserat
dientia cũ homi nẽ in para diso positum ab eareprobi¬
buit quaeñerat mala: sola ibi oboedientia potuit tene¬
repalmam sola moboedientia incidit in poenam
potentiã damnandorum exerc& disciplinam liberan

Expanded text:
uae vitae sunt, una est corporis, altera animae. Sicut vita corporis anima, sic vita animae Deus: et quomodo si anima deserat, moritur corpus; sic anima moritur, si deseratdientia, cum hominem in paradiso positum ab ea re prohibuit, quae non erat mala. Sola ibi obedientia potuit tenere palmam, sola inobedientia incidit in poenam potentiam damnandorum exercet disciplinam liberand
Abbreviated transcription (Latin):
ta sunt inuitepalmites ut uiti nihil conferant. sedinde
accipiant undeuiuant : sic quippeuitis ẽ in palmi¬
tib: ut uitalȩ alimentũ subministr&eis non sumat
palmite. potest deuiua radicealius pululare. Quiaut̃
sapientis sed superbia praesumentis : Ouiergo fitnimis
iustus. ipsonimiofiat iniustus.. Puis aut̃ est qui senimis fa¬
tia est . cuinon hocẽ eẽ qđ nosse : Po test enĩ eẽ nec nosse
at illa diuina ñ potest. qui a idipsum est qđ hab& ac ꝑhoc
non sic hab& scientiã ut aliud illisit scientia quascit
aliud essentia qua est sed utrũq unum : quãuis ñutrũ¬
q: dicendum sit. Quoduerissimesimplex & unũ est: ha¬
b& &iã enĩ pat̃ uitã in sem& ipso. Nec aliud ẽ ipse quã uita
quae in illo ẽ & dedit filio habereuitã insem & ipso: hoc
quaecũq audierit loqu&ur. Vt intellegamus ñ eum eẽ
nec factus est dealio nec procedit. nec ideosane aliqua
disparilitas insumma illa trinitate cogitationi occurrat
procedit aequalis est.

Expanded text:
ta sunt in vite palmites, ut viti nihil conferant, sed inde accipiant unde vivant. Sic quippe vitis est in palmitibus, ut vitale alimentum subministret eis, non sumat palmite potest de viva radice alius pullulare: qui autem st justitia sapientis, sed superbia praesumentis. Qui ergo fit nimis justus, ipso nimio fit injustus. Quis est autem qui se fatia est, cui non hoc est esse, quod nosse; potest enim esse, nec nosse: at illa divina non potest, quia idipsum est quod habet. Ac per hoc non sic habet scientiam, ut aliud sit illi scientia qua scit, aliud essentia qua est, sed utrumque unum: quamvis non utrumque dicendum sit, quod verissime simplex et unum est. Habet enim Pater vitam in semetipso, nec aliud est ipse quam vita quae in illo est: et dedit Filio habere vitam in semetipso; hoc quaecumque audierit loquetur ; ut intelligamus, non eum esse nec natus est de alio, nec procedit. Nec ideo sane aliqua disparilitas in summa illa Trinitate cogitationi occurrat procedit, aequalis est.
Abbreviated transcription (Latin):
sunt : & qui omni nomalũ disertionis suae maiore superbi¬
ae stuporeñ sentiunt. aliis qui haec discernere nouerunt
quantamiseria premantur. appar& : Vt sino lunt recipere
medicinã talia deuitandi. ualeant adexemplum quopos
hil delectat in licitum : Ita eademratiodoc& & iã illãbonã
eẽ quaehab& in potestate inlicitam delectationẽ Ita cohibe¬
re ut non solũ deca&erislicitis recteq factis: Verũ &iã de
ipsius prauȩ delectationis cohibitione lu& &ur:¬

Expanded text:
sunt; et qui omnino malum desertionis suae majore superbisunt; et qui omnino malum desertionis suae majore superbiae stupore non sentiunt, aliis qui haec discernere noverunt, quanta miseria premantur, apparet: ut si nolint recipere medicinam talia devitandi, valeant ad exemplum, quo pohil delectat illicitum: ita eadem ratio docet etiam illam bonam esse quae in potestate habet illicitam delectationem ita cohibere, ut non solum de caeteris licitis recteque factis, verum etiam de ipsius pravae delectationis cohibitione laetetur
Abbreviated transcription (Latin):
uam excellens bonũ sit humananatura. hocmaxime ap¬
pecr& qđ datum ipsi est ut poss& summi & in commu¬
tabilis boni adhererenaturae : quod sinoluerit bo¬
nosepriuat & hocei malũ est. Vnde periustitiã dĩ &iã
cruciatus consequitur: quid enĩ tam iniquum quã
ut benesit desertoriboni : aliquando aũt amissi supe¬
rioris boni ñ sentitur malum dumhab&ur quod
amatumest inferius bonũ : Sed diuina iustitia est ut qui
uoluntate amisit qđ a maredebuit . amit tat cum dolore
qđ amauit: & naturarũ creator ubiq: laud&ur : adhuc
enĩ bonumest qđ dol& amis sumbonum : Namsinec aliqđ
bonũ remansiss& innatura. Nullus amissiboni dolor e&̃
potestasnisia dõ: & hoc abdita altaque eius. uita. quoniã
non est iniquitas apud dm̃: QUALEBONSIT DS̃¬
Quantũ & qualebonũ sit dr̃ &iã ex hoc euidenter ostenditur
quod nulli ab eo recedente beneest: quia & quigaudent
inmortiferis uoluptatibus. sinedoloristimore eẽ non pos¬

Expanded text:
uam excellens bonum sit natura humana, hoc maxime apparet, quod datum ipsi sit ut possit summi et incommutabilis boni adhaerere naturae. Quod si noluerit, bono se privat, et hoc ei malum est; unde per justitiam Dei etiam cruciatus consequitur. Quid enim tam iniquum, quam ut bene sit desertori boni? Aliquando autem amissi superioris boni non sentitur malum, dum habetur quod amatum est inferius bonum. Sed divina justitia est, ut qui voluntate amisit quod amare debuit, amittat cum dolore quod amavit, et naturarum Creator ubique laudetur. Adhuc enim bonum est, quod dolet amissum bonum. Nam nisi aliquod bonum remansisset in natura, nullius amissi boni dolor essepotestas nisi a Deo, et hoc abdita, altaque ejus justitia; quoniam non est iniquitas apud Deum Aug. l. XI dQuantum et quale bonum sit Deus, etiam ex hoc evidenter ostenditur, quod nulli ab eo recedenti bene est: quia et qui gaudent in mortiferis voluptatibus, sine doloris timore esse non pos
Abbreviated transcription (Latin):
agna operadni ex quisita in omnes uoluntates eius : praeui¬
d& bonos futuros &creat : praeuid& futuros malos & creat:
Seipsum ad fruendum praebens bonis : multa munerũ
suorũ largiens &iã malis: miseri cordit̃ ignoscens ius¬
teulciscens: Itemq misericor dit̃ulciscens iusteig noscens:
Nihil m& uens decuius quã malitia: Nihil indigens decu¬
iusquã iustitia: Nihil sibi consulens deo peribus bonorũ

Expanded text:
agna opera domini, exquisita in omnes uoluntates eius. praeuidet bonos futuros et creat; praeuidet malos futuros et creat, se ipsum ad fruendum praebens bonis, multa munera suorum largiens et malis, misericorditer ignoscens, iuste ulciscens, itemque misericorditer ulciscens, iuste ignoscens, nihil metuens de cuiusquam malitia, nihil indigens de cuiusquam iustitia, nihil sibi consulens nec de operibus bonorum
Abbreviated transcription (Latin):
trumq opor t& nouerimus in xp̃o & unde a equalis ẽ¬
patri : & unde illomaior est pater : Illud uerbum est.

Expanded text:
trumque oportet noverimus in Christo, et unde aequalis Patri est, et unde illo major est Pater. Illud Verbum est,
Abbreviated transcription (Latin):
suae & libidini & delectationibus oculorũ
primi hominis seruierunt. Atque ideo
quiada &ernã uitam factifuerant. huc in
ista sunt mortis regione iactati:hinc
iterũ sunt ad inferos deuoluti. nihil secũ
praeter peccata portantes: H accergo uita
aduitam euntes perp&uam in iusto consilio
scĩssimi. ut filios uestros proficiscentes ad co¬
mitatum caeli. ad honorem incorruptibilẽ.
ad amicitias imperatoris a &erni stultissimis
lamentationibus reuoc&is. Ista .ẽ. quae
uos ocastissime coniuges beatorũ perpie¬
tatis colorem impietatđm martrrũ mentibus
fecit tradere. & necem proliberatione adferri.
Si enim consensissent reuocationi uestrae
pauco quidem tempore uobiscumesse potue

Expanded text:
suae et libidini et delectationibus oculorum suae et libidini et delectationibus oculorum primi homines servierunt; atque ideo qui ad aeternam vitam facti fuerant, huc in istam sunt regionem mortis jactati: hinc iterum sunt ad inferos devoluti, nihil secum praeter peccata portantes. Haec ergo vita icos vestros ad vitam euntes perpetuam injusto consilio sanctissimi, ut filios vestros proficiscentes ad comitatum coeli, ad honorem incorruptibilem, ad amicitias imperatoris aeterni, stultissimis lamentationibus revocetis. Ista est quae vos, o castissimae conjuges Beatorum, per pietatis colorem impietatem Martyrum mentibus fecit tradere, et necem pro liberatione afferre. Si enim consensissent revocationi vestrae, pauco quidem tempore vobiscum esse pote
Abbreviated transcription (Latin):
instinctu facta sunt scelera: cuius intuitu:
cuius spe: cuius fiducia ista sunt nefanda
commissa: Numquid non praesentis uitae
amore seducti dumista committunt. &
illam plus quam iustum e. diligunt.
iniquo odio homines persequuntur.
Vt quid enim prrata nauigantẽ iugulat :
utquid latro perimit uiatorem: diuesop¬
primit pauperem. superbus humilem.
& omnis nocens quem cumque potuerit ad¬
grauat innocentem : Haecautẽ faciunt
mala. quuistiuitae seruire desiderant. &
seexistimant in amore eius pertempora
prolixiora durare : Nonergo alterius causa
fiunt scelera: nisiut infelicissimȩ isti carnali
uitae a carnalibus seruiatur. Ipsa ẽ. deniq
quae eicrimina imperat. iub& facinora.
suad& in iusta: & postea quam omnicrudeli¬
tate omniq fuerit spurcitia saginata.
seruientes sibi tradit filiaesuae idest morti
perpetuae : Exipsaenim & exeius utero
mors a&erna . ẽ. nata tempore quogulae

Expanded text:
instinctu facta sunt scelera, cujus intuitu, instinctu facta sunt scelera, cujus intuitu, cujus spe, cujus fiducia ista sunt nefanda commissa? Numquid non praesentis vitae amore seducti ista committunt, et dum illam plusquam justum est diligunt, iniquo odio homines prosequuntur? Ut quid enim pirata navigantem jugulat, ut quid latro perimit viatorem, dives opprimit pauperem, superbus humilem, et omnis nocens quemcumque potuerit aggravat innocentem? Haec autem faciunt mala, quia isti vitae servire desiderant, et se existimant in amore ejus per tempora prolixiora durare. Non ergo alterius causa fiunt scelera nisi ut infelicissimae isti carnali vitae a carnalibus serviatur. 11. Ipsa est denique quae eis crimina imperat, jubet facinora, suadet injusta; et posteaquam omni crudelitate, omnique fuerit spurcitia saginata, servientes sibi tradit filiae suae, id est morti perpetuae. Ex ipsa enim, et ex ejus utero mors aeterna est nata, tempore quo gulae
Abbreviated transcription (Latin):
mundi in secredentes fefellit. omnesse
exspectantes decoepit. cunctos dese prae¬
sumentes inrisit : & itanullum omnino
certum reddidit. ut omnibus probetur
fuissementita.: Atque utinam solius men¬
dacii culpae ess& obnoxia: & peromnia
crimina currere suos non coger& amato¬
res : Ipsadat edacitatẽ gluttonibus.
ipsa ebrietatem ingerit temulentis. ipsa
naufragium pudoris adulteris. ipsa
execrabilem tradit peruersitatẽ
incestis: ipsa ad mon& furem utrapiat.
iracundũ ut saeuiat. mendacẽ. ut fallat.
Ipsa inter coniuges diuortia seminat.
inter amicos discordias. interpacificos
lites. inter iustos iniustitiã interfratres
scandala Ipsatollit iudicibus iustitiam.
castis pudicitiam. artificibus peritiam.
ipsa aufert moribus disciplinã : Etutaltiora
quae amatoribus suis ingerit crimina me¬
moremus. si fratrem aliquando germanus
frater occidit. si filius necauit patrem.
si interemptus ab amico amicus. cuius haec

Expanded text:
mundi in se credentes fefellit, omnes se mundi in se credentes fefellit, omnes se exspectantes decepit, cunctos de se praesumentes irrisit, et ita nullum omnino certum reddidit, ut omnibus probetur fuisse mentita. Atque utinam solius mendacii culpae esset obnoxia, et per omnia crimina currere suos non cogeret amatores. Ipsa dat edacitatem glutonibus, ipsa ebrietatem ingerit temulentis, ipsa naufragium pudoris adulteris, ipsa exsecrabilem tradit perversitatem incestis; ipsa admonet furem, ut rapiat; iracundum, ut saeviat; mendacem, ut fallat. Ipsa inter conjuges divortia seminat, inter amicos discordias, inter pacificos lites, inter justos injustitiam, inter fratres scandala. Ipsa tollit judicibus justitiam, castis pudicitiam, artificibus peritiam, ipsa aufert moribus disciplinam. Et ut altiora quae amatoribus suis ingerit crimina memoremus; si fratrem aliquando frater germanus occidit, si filius necavit patrem, si interemptus est ab amico amicus; cujus haec
Abbreviated transcription (Latin):
hostis insani ceruices aduictricia & rediuiua
iterum bella laxare. Cuius quamuis sa eua
contrauos extiterit. & periniqua instantia.
saeueriortamen efficitur ira repetita. Frigi¬
te igitur a terrenis affectibus tropheũ uestri
certaminis gloriosum: & nolite illud omittere
floibus paruulorũ: Ist quosplorantes ad¬
tenditis. gauderent hodie si petuis sent scire
quae nostis. Putantenim quod istauita sit
sola: quaesi finem acceperit: nulla uitalis
animae corpore deficiente ualeat portio re¬
manere. : Sienim scirent esse alteram uitã
ignarã mortis. tristitiae nesciam: inqua in¬
mortalitas regnat. & perp&ua gaudia com¬
morantur : profecto uobiscum ad illã festi¬
narent pertingere: & istam uitam pronihi¬
lo conputantes illam appeterent quae  in
exultatione perman& . & penitus finiri non
nouit. Istaenim uita fugitiua .ẽ. & tam
infidelis. ut necamatoribus suis fidem
potuerit custodire : Ab origineenim

Expanded text:
hostis devicti cervices ad victricia et rediviva hostis devicti cervices ad victricia et rediviva iterum bella laxare, cujus quamvis saeva contra vos extiterit et periniqua instantia, saevior tamen efficitur ira repetita. Erigite igitur a terrenis affectibus tropaeum vestri certaminis gloriosum, et nolite illud amittere fletibus parvulorum. 10. Isti, quos plorantes attenditis, gauderent hodie si possent scire quae nostis; putant enim quod ista vita sit sola, quae si finem acceperit, nulla vitalis animae, corpore deficiente, valeat portio remanere. Si enim scirent esse alteram vitam ignaram mortis, tristitiae nesciam, in qua immortalitas regnat, et perpetua gaudia commorantur; profecto vobiscum ad illam festinarent pertingere, et vitam illam pro nihilo computantes, illam appeterent, quae et in exsultatione permanet et penitus finiri non novit. Ista enim vita fugitiva est et tam infideils, ut nec amatoribus suis fidem potuerit custodire. Ab origine enim