comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aceruice ꝑcussus nullo cruento uulnere occisus ẽ s& qui foste pauci
ad hoc tangere ista formidant a c&ceris inrident᷑ : Ita omniũ animꝰ
in hac r&enuit illa sententia ueritãs ñ quod intrat inos uestrũ
uos quo inquinat sed quod&x itmnullã cibinaturã quã soci&as
amitit humana sedq̃ iniquitas commiteit peccata condẽ nans
lxxx deo quod ec riplum es tauola rilibus mundis
et ircndis ininas se iwancam exlibro Quesrionũ

Expanded text:
a ceruice percussus nullo cruento uulnere occisus est? et qui forte pauci a ceruice percussus nullo cruento uulnere occisus est? et qui forte pauci adhuc tangere ista formidant, a ceteris irridentur. ita omnium animos in hac re tenuit illa sententia ueritatis: non quod intrat in os uestrum uos coinquinat, sed quod exit, nullam cibi naturam, quam societas admittit humana, sed quae iniquitas committit peccata condemnans. .LXV. DE EO QVOD SCRIPTVM EST, A VOLATILIBVS MVNDIS ET IM- MVNDIS INTRASSE IN ARCAM. EX LIBRO QVAESTI
Abbreviated transcription (Latin):
abstinerent xp̃iani nep̃focatis carnib uescerent᷑ elegisse mibi
uident᷑ protempore remfacilem & nequaꝙ obseruantib hone¬
rosam sinqua cumis rahelitis &iamgentes ꝓpter angularẽ lapidẽ
duosin se condentẽ aliquid communit̃ obseruarent simul&am
monerent inipsa arca noe quando dr̃ hociussit ecclesiã omniũ
gentium fuisse figuraitum cuius facti ꝓph&iamgentib ad fidẽ
iccedentib: incipiebat impleri: Trans acto uero illo tẽpore
quo illiduo pari& es unus & circũcisione alt & p̃putio uenientes
quamuis in angulari lapide concordarent tam̃ suis quibus dã
pͥpi&atib diffinctius eminebant  at ub ecclesia gentiũtalis
effecta ẽ ut in ea nullus is rabelita carnalis appareat : quisiã
hoc xp̃ianus obseruat ut turdos uel minutiores aui culas ñ
attingat nisiquarũ sanguis effusus ẽ y aut leporẽ nedat siman

Expanded text:
abstinerent christiani nec praefocatis carnibus uescerentur, elegisse mihi abstinerent christiani nec praefocatis carnibus uescerentur, elegisse mihi uidentur pro tempore rem facilem et nequaquam obseruantibus onerosam, in qua cum Israhelitis etiam gentes propter angularem illum lapidem duos in se condentem aliquid communiter obseruarent, simul et admonerent in ipsa arca Noe, quando deus hoc iussit, ecclesiam omnium gentium fuisse figuratam, cuius facti prophetia iam gentibus ad fidem accedentibus incipiebat impleri. transacto uero illo tempore, quo illi duo parietes, unus ex circumcisione, alter ex praeputio . uenientes, quamuis in angulari lapide concordarent, tamen suis quibusdam proprietatibus distinctius eminebant, ac ubi ecclesia gentium talis effecta est, ut in ea nullus Israhelita carnalis appareat, quis iam hoc christianus obseruat, ut turdos uel minutiores auiculas non attingat, nisi quarum sanguis effusus est, aut leporem non edat, si manu
Abbreviated transcription (Latin):
Namsinatura ipsa immolatitiae carnis ess& inmunda : utique
& nescientem contaminar& neq: enim eominus ipsa ess&:
quominus absciente acciper&ur si propt̃ conscientiã nede¬
monibus comiunicasse uideatur: mosticinum autẽ qđ pͥuto
adescamusus hominum non admisit eo quod ñoccisorũ sed
mostuorum animalium morbida caro ẽ nec apta ad salutẽ
corporiscuius causa summimꝰ alim̃tum: Nam quod de effundendo
sanguine antiquis infigura p̃ceptum ẽ Id est ipsi noe postdiluuiu
a postolorum hoc legi p̃ceptũ ab apostolis ut abstinerent gente
tantum a fornicatione & ab immolatis & sanguine : Idẽ nequicq¬
commederent carnis cuius sanguis noness& effusus quod a luñsic
in tellegunt sed as anguine p̃cepͦtum esse abstinendum ne quis
homicidio secontamin& : Hoe nunc discutere longume &ñne
cersarium: q& sihoctunc a postolip̃ceper : ut animaliũ sanguine

Expanded text:
Nam si natura ipsa immolatitiae carnis esset immunda, utique Nam si natura ipsa immolatitiae carnis esset immunda, utique et nescientem contaminaret. Neque enim eo minus ipsa esset, quo minus ab sciente acciperetur: sed propter conscientiam, ne daemonibus communicasse videatur. Morticinum autem puto quod ad escam usus hominum non admisit, eo quod non occisorum, sed mortuorum animalium morbida caro est, nec apta ad salutem corporis, cujus causa sumimus alimentum. Nam quod de effundendo sanguine antiquis in figura praeceptum est, id est, ipsi Noe post diluviuApostolorum hoc lege praeceptum ab Apostolis, ut abstinerent Gentes tantum a fornicatione, et ab immolatis, et a sanguine; id est, ne quidquam ederent carnis, cujus sanguis non esset effusus. Quod alii non sic intelligunt, sed a sanguine praeceptum esse absthomicidio se contaminet. hoc nunc discutere longum est et non necessarium, quia etsi hoc tunc apostoli praeceperunt, ut animalium sanguine
Abbreviated transcription (Latin):
lebram pascha quiatunc ꝓnobis imiolatus ẽ xp̃s: Siuultis nos¬
sequare non illudritu iud aicocelebramꝰq illa erat uenturi ueri
p̃figuratio hȩctum pl&i cõmemoratio futurũ autẽ & p̃teritũ nec
ipsis uerbis nostris eo modo enuntiat᷑: Vnde iam satis in hoc ope¬
relocuti sum si autem & hocquȩritis quur & omnib: crbisaquib
in umbra futurorum populus ẽ ille prohibitus nos mosticino
& immolatio non uescim᷑ & hoc audite & calumnis uanitatis
uerd̃ aliquando prȩponite : Quur enim non &pediat immolati¬
tio uescixp̃i ano a postolus dicit : Nolo uos inquit socios fieridȩ¬
moniorum Neque enim ips am immolationem rephendit quã
faciebant patres p̃figurantes sanguinem sacrificii quͦ nos xp̃s
redemit sed quȩ immo latgentes dȩ monis inquit immolant
& nondõ : De inde adiecit qđ dixi Nolouos socios fieri dȩmonioꝵ

Expanded text:
lebramus pascha: quia tunc pro nobis immolatus est Christus. si uultis noslebramus pascha: quia tunc pro nobis immolatus est Christus. si uultis nosse quare non illud ritu iudaico celebramus: quia illa erat uenturi ueri praefiguratio, haec completi commemoratio. futurum autem et praeteritum nec ipsis uerbis nostris eodem modo enuntiatur; unde iam satis in hoc opere locuti sumus. Si autem et hoc quaeritis, cur ex omnibus cibis, a quibus in umbra futurorum populus est ille prohibitus, nos morticino et immolaticio non uescimur, et hoc audite et calumniis uanitatis uerum aliquando praeponite. cur enim non tio vesci Christiano, Apostolus dicit: Nolo vos, inquit, socios fieri daemoniorum. Neque enim ipsam immolationem reprehendit, quam faciebant patres, praefigurantes sanguinem sacrificii, quo nos Christus redemit: Sed quae immolant Gentes, daemoniis, inquit, immolant, et non Deo. Deinde adjecit quod dixi: Nolo vos socios fieri daemoniorum .
Abbreviated transcription (Latin):
ritate & sinceritate custodiantꝰ nonseptem diebus. sed omnidie :
quod significatum ẽ numero dierum septinario quod cotidie
omnis uoluitur dies : quod &si aliquantũ laborio sum ẽ in hoc sđo:
quoniam angusta & asta uia ẽ quȩ ducit ad uia mere tam̃ cer¬
ta seruatur : nam ipse labor significatus est illis picridis. quad
aliquantulũ sub amara sint contra obiectionẽ depente coste :
Dente costen &iam idẽ a passione & resurrectione dñi quinquage
misit quod futurum &iam ꝑ iũdaeorũ pascha significatum ẽ :
um quinqua gesima diem post celebrationt ouis ocrsae : Mor¬
ses digito discriptam legem accepit in monte: Legite uangeliũ
& aduestite ibi sp̃m scm appellatum digitum dis ea quippe atini¬
uersariae in ecclesia celebranturquȩ insignit̾ & cellentia cestis
diebus facta sunt: ut eoꝵ necessari am salubremq memoriã:
festiuitas concelebrata custodiat: siuultis ergo nosse quare ce¬

Expanded text:
ritate et sinceritate custodiunt, non septem diebus, sed omni die: ritate et sinceritate custodiunt, non septem diebus, sed omni die: quod significatum est numero dierum septenario, quo cotidie omnis uoluitur dies. quod etsi aliquantum laboriosum est in hoc saeculo, quoniam angusta et arta uia est, quae ducit ad uitam, merces tamen certa seruatur. nam ipse labor significatus aliquantum subamara sint. CAPUT XII. Pentecosten etiam, id est, a passione et resurrectione Domini quinquagesmisit : quod futurum etiam per Judaeorum Pascha significatum est, cum quinquagesimo die post celebrationem ovis occisae, Moyses digito Dei scriptam legem aet aduertite ibi spiritum sanctum appellatum digitum dei. ea quippe anniuersarie in ecclesia celebrantur, quae insigniter excellentia certis diebus facta sunt, ut eorum necessariam salubremque memoriam festiuitas concelebrata custodiat si uultis ergo nosse quare ce
Abbreviated transcription (Latin):
pacem quiannunciam bonas quienim sic euangelicam fidem
ten& ut & sibi prosit & aecclesiae prodesse nonrennuat : bene
intellegitur utroq pede calciatus: qui autem sibi putat quia cre¬
didit fatis esse consultum curam uero lucrandorum refugn
aliorum do calciati illius nonfiguratum significait: sed inse im¬
pl&um postabit obprobrium: quid quod & pascha robisobi cit
celebrari ne quod ita ut iudaei celebramus insultat :ͦ Cum autẽ
magis nos ab eamus in rep̃sentis euangelii . non inumbra futurieiꝰ¬
que occisionem cum cotidie tum maxime anniuersaria
sollem pnitatem non uenturã p̃signemus. sed factum commemoremꝰ :
ideo sanedies pasche sollempnitatis nostrae ad diem cȩlebrationis
umbratice iudaeorum non occurrit ut & dominicum diem quo xp̃s
resurrexit conpleteremus: azyma uero qui recte fidei xp̃ianis:
non infermento ueteris uitȩ hoc ẽ malitiȩ sedͥipsius fidei ue¬

Expanded text:
pacem, qui annuntiant bona. qui enim sic euangelicam fidem pacem, qui annuntiant bona. qui enim sic euangelicam fidem tenet, ut et sibi prosit et eccintellegitur utroque pede calciatus. qui autem sibi putat, quia credidit, satis esse consultum, curam uero lucrandorum refugit aliorum, decalciati illius non figuratum significabit, sed in se inpletum portabit obprobrium. Quid? quod et pascha a nobis obicit celebrari nec quod ita ut Iudaei celebramus insultat. cum ouem magis nos habeamus in re praesentis euangelii, non in umbra futuri, eiusque occisionem cum cotidie tum maxime anniuersaria sollemnitate non uenturam praesignemus, sed factam commemoremus, ideo sane dies paschae sollemnitatis nostrae ad diem celebrationis umbraticae Iudaeorum non occurrit, ut et dominicum diem, quo Christus resurrexit, conplecteremur. azyma uero qui rectae fidei christiani sunt, non in fermento ueteris uitae, hoc est malitiae, sed in ipsius fidei ue
Abbreviated transcription (Latin):
suscit& semen qui ꝓ nobis mostuus ẽ :& quod suscitatum fuerit: eius
nomen accipiat ⁊ Denique hocimplens a postolus. non iam car
naliter in p̃misa significatione : sed spiritalit̃ in compl&a ueritate
quos inxp̃o ihu ꝑ euangelium secommemorat genuisse. succens&
eis & eos increpans corrigit uolentes esse paubꝰ: Num quit paulus
inquid pro uobis crucifixus est aut in nomine pauli baptizati estis :
tam quam dicer&: defuncto fratrȩ uosgenui: X prani uoca¬
mini non pauliãnis at uero qui electus ab ecclesia. ministeriũ
euangeli tandi rennuerit : ab ipsa ecclesia merito digne que
contempnitur: hoc ẽ enim quod in eius faciem iub&ur xpuere :
non sanesine signo huius obprobrii ut calciamento pedisumus
& uaturi nesit in eorum soste quib: ipse a postolus ait : Et calciati
pedes inp̃paratione euangelu pacis Et de quibus commemo¬
rat proph&a. Quamspeciosi pedeseorum qui annuntiant

Expanded text:
suscitet semen, qui pro nobis mortuus est, et quod suscitatum fuerit, eius suscitet semen, qui pro nobis mortuus est, et quod suscitatum fuerit, eius nomen acnaliter in praemissa significatione, sed spiritaliter impleta ueritate, quos in Christo Iesu per euangelium se commemorat genuisse, suscenset eis et eos increpans corrigit uolentes esse Pauli : numquid Paulus, inquit, pro uobis crucifixus est? aut in nomine Pauli baptizati estis? tamquam diceret: "defuncto fratri uos genui; christiani uocamini, non Pauliani. an uero qui electus ab ecclesia ministerium euangelizandi rennuerit, ab ipsa ecclesia merito digneque contemnitur? hoc est enim quod in eius faciem iubetur expuere, non sane sine signo huius opprobrii, ut calciamento pedis unius exuatur, ne sit in eorum sorte quibus ipse apostolus ait: et calciati pedes in praeparatione euangelii pacis, et de quibus commemorat propheta: quam speciosi pedes eorum qui annuntiant
Abbreviated transcription (Latin):
nos hinc iudicare uoluerint: quod corporaliter iam non obserue
musssicut alibitale quiddam dixit. Haec infigura continge¬
bapillis :Scripta sunt autem propter correptionem nostram: in
quos fines saeculorum obuenit. Cum ergo tale aliquid legit᷑
in instrumento ueteris testamenti: quale a nobis obseruari uel
iussum non est innouo testamento uel &iam prohibitum.
quid signific& quȩrendum est non rep̃ hendendũ quia eo
ipso quo iam non obseruatur : Non damnatum sed impl&ũ
probatur : Vnde multa & saepe iam diximus uelut hoc ipsũ
quod modo non intellegens faustus mandatis u& eris testa¬
menti pro crimine obiecit quod uxorem fratris ad hoc frater
iussus est ducere ut nonsib: sed illi sobolem suscitar& eius que
uocare nomine quod indeidem nascer&ur: quid aliud in
figura premonstrat nisi quod unus quis que euangelii pͥdicatoꝵ
ita deb& in ecclesia laborare ut de functo fratriꝰ hoc estap̃o

Expanded text:
nos hinc judicare voluerint, quod corpnos hinc judicare voluerint, quod corpmus, sicut alibi tale quiddam dixit: haec in figura contingebant illis; scripta sunt autem propter correptionem nostram, in quos finis saeculorum obuenit. cum ergo tale aliquid legitur in instrumento ueteris testamenti,. quale a nobis obseruar uel iussum non est in nouo testamento uel etiam prohibitum, quid significet quaerendum est, non reprehendendum, quia eo ipso, quo iam non obseruatur, non damnatum, sed inpletum probatur. unde multa et saepe iam diximus. Uelut hoc ipsum, quod modo non intellegens Faustus mandatis ueteris testamenti pro crimine obiecit, quod moram fratris ad hoc frater iussus est ducere, ut non sibi, sed illi sobolem suscitaret eiusque uocaret nomine, quod inde nasceretur, quid aliud in figura praemonstrat, nisi quia unusquisque euangelii praedicator ita debet in ecclesia laborare, ut defuncto fratri, hoc est Christo,
Abbreviated transcription (Latin):
Non est luctandum cum hominibus quidicunt nonsapit palato
meo quod saperedicis tuodum tam̃ ea quȩ diuinitus prȩcipiuntur
Aut mores pi&atemq formare: aut aliquid figurate significare
uel credantur uel intellegantur. aut utrumq potius quã neutrũ:
dum tamen & ipsa quae figurate di caa uel facta intelleguntur
ad eosdem mores bonos pi&atem que roserantur: Laxuiii
DESECCESUSCITANDO TRMRRI DETUNCTO
EX LIBRO COÑTRA FAuS TUM XXXII.
iquȩ situm a nobis fuerit quur illius testamenti auctoritatem
teneamus cuius ritum non ob seruamus & ad hoc & litteris
a postolicis respondemus ait enim a postolus nemo enim uos iu¬
dic& in crbo & in potiraut in paste diei fesii: aut neo minie. aut
sabbatorum. quod est umbrit futurorũsitaquippe & quur ea
legi atq accipi oposteat ostendit: idẽ neproph&ia & tinguam¬
quia inumbra facia sunt futurorum: & curare nos non debere eos qui

Expanded text:
non est luctandum cum hominibus, qui dicunt: "non sapit palato non est luctandum cum hominibus, qui dicunt: "non sapit palato meo quod sapere dicis tuo"; dum tamen ea quae diuinitus praecipiuntur aut mores pietatemque formare aut aliquid figurate significare uel credantur uel intellegantur aut utrumque potius quam neutrum; dum tamen et ipsa quae figurate dicta uel facta intelleguntur ad eosdem mores bonos pietatemque referantur. LXIIII. DE SEMINE SVSCITANDO FRATRI DEFVNCTO. EX LIBRO CONTRA FAVSTVM XXXII. Si quaesitum a nobis fuerit cuteneamus, cujus ritum non observamus; et ad hoc ex Litteris apostolicis respondemus: ait enim Apostolus, Nemo ergo vos judicet in cibo et potu, aut in parte diei festi, aut neomeniae, aut sabbatorum, quod est umbra futurorum . Ita quippe et cur ea legi atque accipi oporteat, ostendit, id est, ne prophetiamquia in umbra facta sunt futurorum; et curare nos non debere eos qui
Abbreviated transcription (Latin):
futurorũ nisiquȩ ideo posita sunt ut ex eis quod ammodo religent᷑
ea q̃ illum regem populum que ei siue propriis siue figuratis locu¬
cionib: reb ue pronuntient: sicut enim inchytaris & huius cemodi
organis musicis non quidem omnia q̃ tanguntur canorum ali¬
quid resonant si tantum cordȩ c&era tamꝰ in toto crtharȩ corpore
ideo fabricatae sunt ut essent ubiuincerentur unde & quoten de¬
rentur ille quar ad cantilenȩ suauitatem modilaurus & percus
surus ẽ astif& : Ita in his proph&icis nartationibus quae dereb:
gestis hominũ proph&ico spũ diliguntur: aut aliquidiami
sonant significatione futurorum aut sinihiltales igni fsanta
adhoc ineͦ ponunt᷑ ut sit unde illa significantia tamꝰ quã sonantia
cd̃nectant᷑ : has autem rerum gestarum alȩgoricas narrationes
si nolunt her&ici sicut a nobis &x ponunt᷑ accipere uel &iam
nihileas nisi quod proprie sonant significare contendun

Expanded text:
futurorum, nisi quae ideo posita sunt, ut ex eis quodam modo religentur futurorum, nisi quae ideo posita sunt, ut ex eis quodam modo religentur ea quae illum regem populumque eius siue propriis siue figuratis locutionibus rebusue praenuntient. sicut enim in citharis et huiusce modi organis musicis non quidem omnia, quae tanguntur, canorum aliquid resonant, sed tantum chordae, cetera tamen in toto citharae corpore ideo fabricata sunt, ut esset ubi uincirentur, unde et quo tenderentur illae quas ad cantilenae suauitatem modulasurus est artifex: ita in his propheticis narrationibus, quae de rebus gestis hominum prophetico spiritu deliguntur, aut aliquid jam sonant significatione futurorum; aut si nihil tale significant, ad hoc interponuntur, ut sit unde illa significantia tanquam sonantia connectantur. CAPUT XCV. Has autem rerum gestarum allegoricas narrationes, si nolunt haeretici, sicut a nobis exponuntur, accipere, vel etiam nihil eas, nisi qu
Abbreviated transcription (Latin):
uitulus ꝑ ignẽ reli & aciẽ uerbi & aquã baptis mi abeis potius
quos absorbere conabat᷑ ab sostus ẽ si ergo hȩc quoq loca
scripturarũ dequib: eirdẽ scripturis calumniant᷑ her&ici ꝑscrutata &
quodã modo int̃rogata: quantto uident obscuriora tanto mirabiliorer
in semesteriorũ thesauros latere respondent: quanto magis impioꝵ
blas phemaora obmutescere omninodebent cũ opilant᷑ a pestissi¬
ma ueritate : Contra quam p̃ focato sp̃uquid musitent non in ue¬
niunt : & malunt miseri manifestatione eꝰ suas fauces oltturare
quam suauitate pectus impleri : xp̃m igitur sonant haec omnia :
caput illud quod iam ascendit incaelum & hoccorpus eius quod
usq infinem laborat interra : scribentium litteras uere sacras omnis
pasturiuit intentiq necesse quicquã credendũ est librorum pro¬
ph&icorũ contextione narratum. quod non signific& aliquid

Expanded text:
uitulus per ignem zeli et aciem uerbi et aquam baptismi ab eis potius uitulus per ignem zeli et aciem uerbi et aquam baptismi ab eis potius quos absorbere conabatur absorptus est. Si ergo haec quoque loca scripturarum, de quibus eisdem scripturis calumniantur haeretici, perscrutata et quodam modo interrogata quanto uidentur obscuriora, tanto mirabiliorum in se mysteriorum thesauros latere respondent: quanto magis impiorum blasphema ora obmutescere omnino debent, cum oppilantur apertissima ueritate, contra quam praefocato spiritu quid mussitent non inueniunt, et malunt miseri manifestatione eius suas fauces obturari, quam suauitate pectus impleri? Christum igitur sonant haec omnia; caput illud, quod iam ascendit in caelum, et hoc corpus eius, quod usque in finem laborat in terra, scribentium litteras uere sacras omnis parturiuit intentio, nec esse quicquam credendum est librorum propheticorum contextione narratum, quod non significet aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
gloriã incorruptibilis dĩ insimilitudinẽ imaginis corrupti¬
bilis hominis & uolucrũ & quad rupedũ & serpentiũ: &x hac qͣsi
sapientia isteuitulus aureus qualia solebant aegrptioꝵ &iã
ipsiprimates & tãquã docti homines adorare figmenta :¬
ocergo uitulo significatũ ẽ omne corꝑus idẽ omnis soci&as gen¬
tilium ido latriȩ deditoꝵhancs acrilegã soci&atẽ. Dñs xp̃s illoig¬
ne conbu r& de quo in euangł dic̃: Ignẽ uenimittere int̾rã:
gentes igneuis tutes eius diabolica ineis forma soluat᷑ itotũ
deinde corp illudcomminuit : idẽ ab illa malae conspirationeͥs
conflatione discis sũ uerbũ ueritatis humiliat᷑ : Et cõminuti
in aquã mittit ut eos israhelitȩ id ẽ eu angelii p̃dicatores e
baptismoinsua mẽbra hocẽ incorpꝰdñi cum trans ferant: quoꝵ
israhelitarũ p&rode ipsis gentib: dictũ ẽ Macia & manduca
simacta & manducaquareñ &iã concide & bibosita & ille

Expanded text:
militudinem imaginis corruptibilis hominis et uolucrum et quadrupedum et serpentium. ex hac quasi sapientia iste uitulus aureus, qualia solebant Aegyptiorum etiam ipsi primates et tamquam docti homines adorare figmenta. hoc ergo uitulo significatum est omne corpus, id est omnis societas gentilium idolatriae deditorum. hanc sacrilegam societatem dominus Christus illo igne conburit, de quo in euangelio dicit: ignem ueni mittere in terram, gentes, igne uirtutis eius diabolica in eis forma soluatur. totum deinde corpus illud comminuitur, id est ab illa malae conspirationis conflatione discissum uerbo ueritatis humiliatur et comminutum in aquam mittitur, ut eos Israhelitae, id est euangelii praedicatores, ex baptismo in sua membra, hoc est in corpus dominicum, transferant. quorum Israhelitarum Petro de ipsis gentibus dictum est: macta et manduca. si macta et manduca quare non etiam:I concide et bibe? ita ille
Abbreviated transcription (Latin):
ea quȩ dicitur mater: Nunc em̃ desponsata ẽ eccłai & uirgo ẽ. ad nuptias ꝓducenda
idẽ cũ secontinet a corruptione seculari : Illo autem tẽpore nub& quo uniuersa mor¬
talitate pretereunte in mortali conceptione fetatur. Desponsaui inquit uosuniuiro
Ideo & uirgines dicipossunt & uirgo : qur aut̃ quinq: dictes̃ ut mihi uidet̃ expositũ ẽ
seduidemꝰ nunc in enigmate tunciũt facie ad faciem & nunc ex parte : tuncaũt̃ exto
ipsũ aut̃ in enigmate & exparte nunc inscripturis aliquid cernere qđ tamenst sexu
catholicã fidem ex illo pignore contigit qđ accepit uirgo eccłallimili aduentu sponsisui
quȩ illo ultimo aduentu conueni& inclaritate. nuptura ẽ cũiam facie ad faciem con¬
tũ intueturni siut sec andũ fidem sit neq: aliis p̃iudicat quȩ nihil hominus sec vndum

Expanded text:
ea quae dicitur mater. nunc ergo desponsata est ecclesia et uirgo est ad nuptias perducenda, ea quae dicitur mater. nunc ergo desponsata est ecclesia et uirgo est ad nuptias perducenda, id est cum se continet a corruptione saeculari; illo autem tempore nubet, quo uniuersa mortalitate praetereunte immortali conceptione fetatur. desponsaui, inquit, uos uni uiideo et uirgines dici possunt et uirgo. cur autem quinque dictae sunt, ut mihi uidetur, expositum est. sed uidemus nunc in aenigmate, tunc. Ipsum autem in aenigmate et ex parte nunc in Scripturis aliquid cernere, quod tamen sit secundum catholicam fidem, ex illo pignore contingit, quod accepit virgo Ecclesia humili adventu sponsi sui, quae illi ultimo adventu cum veniet in claritate nuptura est, cum jam facie ad faciem cona expositio nihil certum intuetur, nisi ut secundum fidem sit; neque aliis praejudicat, quae nihilominus secundum
Abbreviated transcription (Latin):
cuius ante iudiciũ ineffabilis miseri cordia p̃rogata ẽ: itaque respondens ait.
Amendi couobis qđ nesciouos: exilla scilic& regula quia non hab& arsdi. hoc ẽ
sapientia di ut intr& ingau dium ei qui non corãdõ sed ut placerent hominib: uisi
sunt aliquid secundum p̃ceptacius operari at que ita concludit: uigilateitaq quia
nes utis diem neque horam ñ modo illius ultimitẽ poris quauenturus ẽ sponsus sed sus
quisque dormitionis diẽ & horã nescit: quis quis aut̃. paraitus ẽ usq: ad somnũ : Idẽ usq
ad mortẽ quȩ omnib: deb& paratꝰ inuenietur &iã cum illa uox media noete sanuerit :
qu iom̃s etugilaturisunt : qđ uero sponso dix̃ obuum uenis seuir gies sic intellegendũ¬
concurrentibus fili ad matrem concurrere dicatur cũipsis filiis congregatis constet

Expanded text:
cuius ante iudicium ineffabilis misericordia praerogata est. itaque respondens ait: cuius ante iudicium ineffabilis misericordia praerogata est. itaque respondens ait: amendico uobis, quod nescio uos: ex illa scilicet regula, quia non habet ars dei, hoc est sapientia dei, ut intrent in gaudium eius qui non coram deo, sed ut placerent hominibus, uisi sunt aliquid secundum praecepta eius operari. atque ita concludit: uigilate ergo, quia nescitis diem neque horam, non modo illius ultimi temporis, qua uenturus est sponsus, sed suae quisque dormitionis diem et horam nescit. quisquis autem paratus est usque ad somnum, id est usque ad mortem, quae omnibus debetur, paratus inueniatur, etiam cum illa uox media nocte sonuerit, qua omnes euigilaturi sunt. Quod uero sponso dixit obuiam uenisse uirgines, sic intellegenduconcurrentibus filii ad matrem concurrere dicantur, cum ipsis filiis congregatis constet
Abbreviated transcription (Latin):
tibus seillis in caquȩ foris s̃ & solitis gaudere quȩrentil: quia gaudia internañ nouer nt:
uenitille qui iudicat : & quȩ paraterant idẽ. quib: bonũ corã dõ testimoniũ conscientia.
peribebat : in trauerunt cũ eo adnuptias idẽ ubi munda anima sempiterno dĩ uerbo fe¬
cunda copuletur: clausxẽ. unuaidẽ receptis illis quis̃ in angelicam uitã in mutati
Om̃s enĩ resurgeinus inquit sed ñ om̃s inmutabim᷑ clausus ẽ. aditus ad regnũ celorum:
non enĩ postiudicium pat& precũ aut meritorũ locus Nouissime aut̃ ueniunt & reliq
uirgines dicente s : dñe dñe aperi nobis. Nondictũ ẽ: qđ emerint oleum & ideo intelle¬
gende sint nullo iam remanente de alienis laudib: gaudio in angostiis & magnis af¬
flictionib: redire adinplorationem đi sed magna ẽ. eius seueritas postiudicium

Expanded text:
tibus se illis in ea quae foris sunt, et solitis gaudere quaerentibus, quia gaudia interna non noverant, tibus se illis in ea quae foris sunt, et solitis gaudere quaerentibus, quia gaudia interna non noverant, venit ille qui judicat, et quae paratae erant, id est quibus bonum coram Deo testimonium conscperhibebat. Intraverunt cum eo ad nuptias, id est, ubi munda anima sempiterno Dei verbo fecunda copuletur. Clausa est janua, id est, receptis illis, qui sunt in angelicam vitam mutati. Omnes enim resurgemus, inquit, sed non omnes immutabimur . Clausus aditus regnum coelorum: Non enim post judicium patet precum, aut meritorum uirgines dicentes: domine, domine, aperi nobis. non dictum est, quod emerint oleum, et ideo intellegendae sunt nullo iam remanente de alienis laudibus gaudio in angustiis et magnis afflictionibus redire ad implorationem dei. sed magna est eius seueritas post iudicium
Abbreviated transcription (Latin):
ne nisi sp̃s hominis Ite magis aduendentes & emi te uolis ñ consiliũ de disseput andȩ
s̃ sedcrimi it᷑ eorũ ex obliquo commemorasse. Vendunt enĩ oleũ adulatores qui
siue falsea siue ignora ta ladando inerrorẽ animas mittunt. et cisuana gaudiatan
quã fatuis conciliando aliquã deis mercedem si ueciborũ siue pecuni siue honoris siue
alicui commodi tẽporalis accipiunt ntellegentib: quod dictũ ẽ. Quiuos felices dicunt.
inerrort̃uosmictunt Melius .ẽ aut̃ obiugar aiusto quã a peccatore laudari e men¬
dauit inquit meiustus inmiseri cordia & arglame oleũaũt peccatoris ñ inpinge caput
meũ Iteergo aduendentes &emi te uobis. Idẽ uideamus numquiduos adiuuant.
qui uobis laudesuendere consuerunt & uos inerrorem inducere ut non coram dño¬
sed ab hominib: gloriã q̃ retis: euntibus aũt illis emere. uenit sponsus: idẽ. inclinan¬

Expanded text:
ne, nisi spiritus hominis ? Ite magis ad vendentes, et emite vobis. Non consilium dedisse putandae ne, nisi spiritus hominis ? Ite magis ad vendentes, et emite vobis. Non consilium dedisse putandae sunt, sed crimen earum ex obliquo commemorasse. Vendunt enim oleum adulatores, qui sive falsa, sive ignorata laquam fatuis conciliando aliquam de his mercedem siue ciborum siue pecuniae siue honoris siue alicuius commodi temporalis accipiunt, non intellegentibus quod dictum est: qui uos felices dicunt, in errorem uos mittunt. melius est autem obiurgari a iusto quam a peccatore laudari. emendauit, inquit, me iustus in misericordia et arguit me; oleum autem peccatoris non impinguet caput meum. ite ergo ad uendentes et emite uobis, id est: uideamus, numquid uos adiuuant qui uobis laudes uendere consuerunt et uos in errorem inducere, ut non coram dsed ab hominibus gloriam quaereretis. Euntibus autem illis emere, venit sponsus, id est inclinan
Abbreviated transcription (Latin):
deleo uro quiala pades nr̃e extinguntur. quorũ enĩ facta aliena laude fulciunt̃ eadema
sub tracta deficiunt &x deconsuetudine idsem ꝑ inquirit: uinde gaudere anim̃ sol& ita
hominũ quicorda ñ uident testimoniũ uolunt habere apud dm̃qui cordis inspectonẽ
Sed quidres ponderunt sapientes ne forteñ sufficiat robis & uob. Vnus quis ꝙ eñui prosi
rationẽ redd& nec alieno testimonioquis quã adiuuat᷑ apud dm̃ cuse creta cordis appa¬
rent &ui xibi quisq sufficit utei testimoniũ pbeat conscuentia suaquis emĩgloriabit
mundũ sehabe recoradẽ qđ a postolus dicit. Mihiminũ ẽ ut a uobisiudicer aut abhuma¬
nodie sed neq: meipsum iudie o: qua propter cũ de sequisq: aut ñomninoautuix possit
uerã ferre sentiã quomodo potest dealio iudicare cũsciat nemoqđ agatur in homi¬

Expanded text:
de oleo uestro, quia lampades nostrae extinguntur: quorum enim facta aliena laude fulciuntur, eadem de oleo uestro, quia lampades nostrae extinguntur: quorum enim facta aliena laude fulciuntur, eadem subtracta deficiunt, et de consuetudine id semper inquirit, unde gaudere animus solet. itaque hominum, qui corda non uident, testimonium uolunt habere aput deum, qui cordis inspector est. sed quid responderunt sapientes? ne forte non sufficiat nobis et uobis. unusquisque enim pro se rationem reddet nec\' alieno testimonio quisquam adiuuatur apud deum, cui secreta cordis apparent, et uix sibi quisque sufficit, ut ei testimonium perhibeat conscientia sua. quis enim gloriabitur mundum se habere cor? id est quod apostolus dicit: mihino die; sed neque memetipsum judico . Quapropter cum de seipso quisque aut non omnino aut vix possit veram ferre sententiam, quomodo potest de alio judicare, cum sciat nemo quid agatur in homi
Abbreviated transcription (Latin):
runt Sic & a postolus mͦ nee probet autẽ seipsũ homo inquit & tunt in sim& ipsohab¬
bit gloriã & ñ in altero: t ardante ergos ponsodor mierunt om̃s quia exutroque
genere continentiã hominũ siue eorũ quicorãdõ exultant : siue eorũ quiin laudib¬
l ominũ ad quies cunt: moriunt᷑ hoc interuallo temporisdonec sub aduentu dñ fiat
resurrectio mortuorũ. Media aut̃ nocte idẽ nullo sciente aut sperante : quippe cum
ipsedicat dñs die autẽ illa & horanemoscit. & apostolus dicit : dies dnitã quam fur
innocte i taueni&. x quo significat penitus laterecũuenit: clamor factus ẽ. ec ce
sponsus uenit surgi te obuiam & inic tuoculi in nouisttuba om̃sresurgemus: ergo
surrexerunt om̃s illȩ uirgines &aptauerunt lam padas suas idẽ rationes eddentes
operũ suorũ Oportet enimnos &iberian te tribunal xp̃iutillic recipiat unus quis¬
q÷ quo dges sit incorpore siuebonũ siuemalũ. et dixerunt stulte adapientes datenbis

Expanded text:
runt. sic et apostolus monet: probet autem se homo, inquit, et tunc in semet ipso habebit gloriam, et non in altero. tardante ergo sponso dormierunt omnes, quia ex utroque genere continentium hominum, siue eorum qui coram deo exsultant, siue eorum qui in laudibus hominum adquiescunt, moriuntur hoc interuallo temporis, donec sub aduentu domini fiat resurrectio mortuorum. media autem nocte, id est nullo sciente aut sperante — quippe cum ipse dicat dominus: de die autem illa et hora nemo scit; et apostolus dicit: dies domini tamquam fur in nocte ita ueniet; ex quo significat penitus latere, cum uenit — clamor factus est: ecce sponsus uenit, surgite obuiam ei: in ictu oculi, in nouissima tuba omnes resurgimus. ergo surrexerunt omnes illae uirgines et aptauerunt lampades suas, id est rationes reddendas operum suorum. oportet enim nos exhiberi ante tribunal Christi, ut illic recipiat unusquisque quod gessit in corpore, siue bonum siue malum. et dixerunt stultae ad sapientes: date nobis
Abbreviated transcription (Latin):
mon non babent dũ continenteruiunt nisin laudib: hominĩ : nergobabent
oleũ secũna ipsamletitiam : oleo significari arbitror propterea unxii inquit¬

Expanded text:
men non habent, dum continenter uiuunt, nisi in laudibus hominum. non ergo habent men non habent, dum continenter uiuunt, nisi in laudibus hominum. non ergo habent oleum secum. nam ipsam
Abbreviated transcription (Latin):
in lecebris : continendus ẽ enianimȩ a p&itus a uoluptate occuloru a uoluptate ariũ
a uolustate ol faciendi gustandi tagendi Sed quia ista continentia past ͥmcorã dõ
fit uit illi plateat᷑ interiore gaudio conqpentiȩ part̃ corã hominib: tantũ ut gloria
humanacapiat᷑. Quinque dicunt᷑ sapientes et quinq: stultȩ : ut r&: tamen uirgin
quia utraq continentiaẽ quãuis diuerso fomategaudeant. Lapades autem s̃.
quȩm anib: gestatur operaquȩ secđm istã continentiã fiunt. Dictũ ẽ. autẽ. luceat
operaur̃a corã hominib: : Om̃s uero acceperunt lãpadas suas & ueneruntobuiã sponso
Intellegendũ õ ergo xp̃i nomine censeri dequib: agitꝰ nenĩ possunt quixp̃iani non
sunt sponso xp̃o uenire obuiã : sed quinq fatue acceptis lampadib: suis ñ sumseru
oleũ secum. Multienim quamuis dexpibonitate plurimũ sperent gaudiũ t a¬

Expanded text:
illecebris: continendus est enim animi appetitus a voluptate oculorum, a voluptate aurium, illecebris: continendus est enim animi appetitus a voluptate oculorum, a voluptate aurium, a voluptate olfaciendi, gustandi, tangendi; sed quia ista continentia partim coram Deo fit, ut illi placeatur in interiore gaudio conscientiae, partim coram hominibus, tantum humana; capiatur, quinque dicuntur sapientes et quinque stultae, utraeque tamen uirgines, quia utraque continentia est, quamuis diuerso fomite gaudeat. lampades autem sunt, quia manibus gestantur, opera, quae secundum istam continentiam fiunt. dictum est autem: luceant opera uestra coram hominibus. omnes uero acceperunt lampades suas et uenerunt obuiam sponso. intellegendum est ergo Christi nomine censeri de quibus agitur. non enim possunt qui christiani non sunt sponso Christo uenire obuiam. sed quinque fatuae acceptis lampadibus suis non sumserunt oleum secum. multi enim quamuis de Christi bonitate plurimum sperent, gaudium ta
Abbreviated transcription (Latin):
tum potero breuiter & diligenter ex ponã: Interrogatus igitur dñs ds̃ nr̃ secreto adis¬
cipulis de consummatione scłi inter multa quȩ locutus ẽ hoc quoq: dixit : tunc simile est¬
quinq: excluduntur bonorũ & malorũ discretione significat. Quaꝓteg si uirginitatis
nomen honor abile .ẽ. qurreceptis exclusis que communeẽ Deindesibiuult numerus
tandũ ex eo qđ habent p̃scribente illa sententia ti dẽ dñi dicentis: omniposcentite tri¬
bue : quidẽ autẽ qđ poss& dando ñ sufficere ut risq: hȩc maxime augent que stionis
difficultatẽ : quã quã & cetera diligenter considerata ut om̃a inunã narrationẽ.
concurrant: Nihilq:ͥ una pastedicatur qđ inpedia t aliã magna cautio ẽ. adhiben¬
dgundetur. Itaq: mihiquinq: uirgines significare quinque ꝑtitã conscientiã carnis

Expanded text:
tum potero breviter et diligenter exponam. Interrogatus igitur Dominus noster secreto a distum potero breviter et diligenter exponam. Interrogatus igitur Dominus noster secreto a discipulis, de consummatione saeculi, inter multa quae locutus est, hoc quoque dixit: Tunc simile aestquinque admittuntur, quinque excluduntur, bonorum et malorum discretionem significat. Quapropter si virginitatis nomen honorabile est, cur receptis exclusisque commune est? Deinde quid sibi vult numerus tandum ex eo quod habent, praescribente illa sententia ejusdem Domini dicentis: Omni poscenti tribue. Quid est autem quod possit dando non sufficere utrisque? Haec maxime augent quaestionis difficultatem, quanquam et caetera diligenter considerata ut omnia in unam rationem concurrant, nihilque in unam partem dicatur quod impediat aliam, magna cautio est adhibenda. Videntur itaque mihi quinque virgines significare quinquepartitam continentiam a carnis
Abbreviated transcription (Latin):
tiplicati ꝑ ipsum senariũ numerũ quihuius ordinationis caputten& fiunt .cclxxui. idẽ no
ginta sexannis dicitur fabricatum ẽe. templũ qđ corpus eiꝰ significabat ut qđ anni fuc¬
runt in fabricatione tẽpli tot dies fueri ntin corporis dominici ꝑfectione: ecccu¬
nterparabolasa dño dictas sol& quȩ rentes multũ xercere ista q̃ deađem uirginib: posi¬
taẽ : & multi quidem hino multa senserunt q̃ non sint pr&ersidem sed quo modo partib:
eiꝰ omnib: conueniat ex positio idelaborandurẽ : logietiam inquadã scriptura ex earũ genere
q̃ a pocrise nominantur quod ñ sit contracatholicã fidem sed buic locomibi minus
congruereuis aẽ considerantiom̃s huiũ similitudinis partes : dequatamen ex positione temere
nihi laudeo iudicarene forte non ei inconuenientia mihi angustias fecerit sed meatarditas
cã conuenientiã ñ inuenerit: quid autẽ mihiuideatur non absurde hoc loco accipiquan¬

Expanded text:
tiplicati per ipsum senarium numerum, qui hujus ordinationis caput tenet, fiunt ducenti septuagginta sex annis dicitur fabricatum esse templum, quod corpus ejus significabat : ut quot anni fuerunt in fabricatione templi, tot dies fuerint in corporis Dominici perfectione. nter parabolas a Deo dictas, solet quaerentes multum exercere ista quae de decem virginibus posita est: et multi quidem hinc multa senserunt quae non sunt praeter fidem; sed quomodo partibus ejus omnibus conveniat expositio, id elaborandum est. Legi etiam in quadam scriptura, ex earum genere quae apocryphae nominantur, quod non sit contra catholicam fidem. Sed huic loco mihi minus congruere visa est, consideranti omnes hujus similitudinis partes: de qua tamen expositione temere nihil audeo judicare, ne forte non ejus inconvenientia mihi angustias fecerit, sed mea tarditas in ea convenientiam non invenerit. Quid autem mihi videatur non absurde hoc loco accipi, quan
Abbreviated transcription (Latin):
aliud exalio intellegendũ ẽ : de quib: hucurq: quantũ uisũ ẽ satis eginꝰ ñ solũ ãmonendis̃
studiosi uener abiliũ leterarũ ut inscripturis sc̃is genera locutionũ sciant & quomo¬
do apudeds dicialiqui soleant uigilanter aduertant me moriter quereti¬
neđt: uerum &iam qđ ẽ p̃cipum & maxime neces sariũ orent ut intellegantaineis
quippeliteris quarũ studiosis̃ leguant qm̃ dñsdat sapientiã & facie eius scientia

Expanded text:
aliud ex alio intellegendum est, de quibus huc usque, quantum uisum est, satis egimus, non solum admonendi sunt aliud ex alio intellegendum est, de quibus huc usque, quantum uisum est, satis egimus, non solum admonendi sunt studiosi uenerabilium litterarum, ut in scripturis sanctis genera locutionum sciant et quomodo apud eas dici aliquid soleat uigilanter aduertant memoriterque retineant, uerum etiam, quod est praecipuum et maxime necessarium, orent, ut intellegant. in eis quippe litteris, quarum studiosi sunt, legunt, quoniam dominus dat sapienti
Abbreviated transcription (Latin):
quem picutuentꝰ a facieterre he autem om̃s regulȩ ecepta una quȩ uocał deꝓ
misis & lege aliud exalio saciunt intellegi qđ ẽ ꝓpiũ t̃ro picelocuuonis q̃ latius patei
quamił possit ut mihiuidet̃ ab aliquo uniuersa conp̃hendi Namubicũ que uelut aliud
dicitur ut aliud intellegatur & sinomenipsiust ropiinloquendiarte ñ inuenit᷑ tropia
locutioẽ quȩ cũ fit ubisi eri solet sine labore sequit᷑ intellectus : Cũ uero ubi ñ sol& labd¬
ratur ut intellegatur ab aliis magis ab aliisminꝰ sicut magis minucuei donadis̃ iningenis
hominũ uel ad iutoria tribuunt᷑ ꝓ inde sicut in uerbis ꝓpis de quibus superius disputa¬
uimus ubires ut dicunt᷑ intellegendes : Sic intranractis q̃ faciunt t ropicas louitioner uii

Expanded text:
quem proiciat uentus. a facie terrae. Hae autem omnes regulae excepta una, quae uocatur "de quem proiciat uentus. a facie terrae. Hae autem omnes regulae excepta una, quae uocatur "de promissis. et lege", aliud ex alio faciunt intellegi, quod est proprium tropicae locutionis, quae latius patet, quam ut pos-j sit, ut mihi uidetur, ab aliquo uniuersa comprehendi. nam ubicumque uelut aliud dicitur, ut aliud intellegatur, etsi nomen ipsius tropi in loquendi arte non inuenitur, tropica locutio est. quae cum fit, ubi fieri solet, sine labore sequitur intellectus; cum uero, ubi non solet, laboratur, ut intellegatur, ab aliis magis, ab aliis minus, sicut magis minusue dona dei sunt in ingeniis hominum uel adiutoria tribuuntur. proinde sicut in uerbis propriis, de quibus superius disputauimus, ubi res ut dicuntur intellegendae sunt, sic in translatis, quae faciunt tropicas locutiones, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
de una eadẽq: ꝑsona scriptura loquitur quid cosliemat capiti quidcor poruta & inista nouis¬
sima aliquando indiabolũ dicitur qđ nonin ipso sed potiurin ei corpore possit agnosciqđ
hab& non solũ ineir quimani festissime foris sunt : sed in cis &iã quicũ adipsũ ꝑtineant
tamen adiepusmis centur ecdedonecunus quis que debacuita excat uel a frumento palea
uentil abro ultimose par. et. Quod enim se priptũ ẽ. Apudesaiã quo mod ocecidit dece¬
loluci fermane oriens &cetera quȩ subfigura regirbabilonȩdeeadem ꝑsona
uelad eadem ꝑsonã dicta s̃ in ipsa contextione sermonis dediabolo utiq: intellegun¬
tur & tamen qđ ibi dictũ ẽ. contriturẽ interra quimitit a dom̃s gentes non totũ
ipsicapiti congruit : Nam & simittit ad om̃s gentes diabulds angelos suos : tameninu
racorpus eius ñ ipse conterit̃ nisi quia ipse ẽ incorpore suo qđ conđri. ũfit pulias

Expanded text:
de una eademque persona scriptura loquitur, quid conuede una eademque persona scriptura loquitur, quid conuesima, aliquando in diabolum dicitur quod non in ipso, sed potius in ejus corpore possit agnosci, quod habet non solum in eis qui manifestissime foris sunt, sed in eis etiam qui cum ad ipsum pertineant, tamen ad tempus miscentur Ecclesiae, donec unusquisque de hac vita exeat, vel a frumento palea ventilabro ultimo separetur . Quod enim scriptum est apud Isaiam, Quomodo cecidit de coelo Lucifer mane oriens , et caetera, quae sub figura regis Babyloniae de eadem persona, vel ad eamdem personam dicta sunt in ipsa contextione sermonis, de diabolo utique intelliguntur; et tamen quod ibi dictum est, Contritus est in terra, qui mittit ad omnes gentes, non totum ipsi capiti congruit. Nam etsi mittit ad omnes gentes diabolus angelos suos, tamen in terra corpus ejus, non ipse, conteritur; nisi quia ipse est in corpore suo, quod contritum fit ut pulvis,
Abbreviated transcription (Latin):
illahora quiern intecio exuasatiur in domonondetendat tollere illa& quiinagrosimiltt
rat. Etnom potiur istotem pore ut cũdñr fuerit reuelat retributiont̃ ꝓeirq̃ quiseut
seruauit uel contepsit iuueniat & tamenquiadictũ e. millaboratune putanturista ser¬
unda cũ suerit dñsre uelat nisi ad intellegendam recapitulationẽ sensus legentis
iningiliet adiuuante alia scriptura q̃ ipsorũ a postolorũ adhuetem porelam autõfilino
uis simahorae tempur ergo ipsum quo euangł p̃dicatur quousq dñ reueletur hor
est inquo oporterista seruari qui &ipsar euelatiodñi ad eademborã ꝑtinet q̃ dieiudici
termin abiẽ iI Septinate coniiregulaẽ eadẽ q̃ postremade diabalo & ci corporeie
enim & ipse caput impiorũ quis̃ ciur quodam modo corpurituri cũillo insupplitiũ ignisatõs
er goinprima regula quã uocat dedño &eiur corporeuigilandũ .ẽ. ut intellegatur cũ¬

Expanded text:
Illa hora, qui erit in tecto, et vasa ejus in domo, non descendat tollere illa; et qui in agro, similiter Illa hora, qui erit in tecto, et vasa ejus in domo, non descendat tollere illa; et qui in agro, similiter uirat, et non potius isto tempore, ut, cum dominus fuerit reuelatus, retributionem pro eis quae quisque seruauit uel contemsit inueniat? et tamen, quia dictum est: in illa hora, tunc putantur ista seruanda, cum fuerit dominus reuelatus, nisi ad intellegendam recapitulationem sensus legentis inuigilet, adiuuante alia scriptura, quae ipsorum apostolorum adhuc tempore clamauit: filii, nouissima hora est. tempus ergo ipsum, quo euangelium praedicatur, quousque dominus reueletur, hora est, in qua oportet ista seruari, quia et ipsa reuelatio domini ad eandem horam pertinet, quae die iudicii terminabitur. Septima Tyconii regula est eademque penim et ipse caput impiorum, qui sunt ejus quodammodo corpus, ituri cum illo in supplicium ignis aeteergo in prima regula, quam vocat de Domino
Abbreviated transcription (Latin):
superterrã &iam secundũ in sulasgentiũ uni suerit omnibus lingua communis : qđ
proculdubio repugnat superiorib: uerbis ubidictũ est intribubus suis secandũ
linguas suas : Neque enim dicerentur habuis soiamlinguas suas singulȩ tribus q̃
gentes singulas secer̃ quando erant omnibus una communis. Acper hoc reca¬
itulandum ad iunctũ est & eratomnis terara libiũ unũ & uoxun aomnib: laten¬
ter narratione redeuntȩ ut diceret᷑ quomodo factũ sit ut ex una ominiũ lingua suerint
duus pͥmultas & continuo doillaturris aedisicatione narratur ubi hȩceis uiditio diuino
ingest aẽ poena suꝑbiȩ post qđ sactũ disꝑsesunt ꝑterrã secondum linguas saas sicuista
rocopitulatio &iam obscur iur sicutintuangł dñs dicit. Die quo exut lothaso domis plut
ignem decdo & ꝑdidit omines: secondũ hȩcer̃ om̃s dies filii hominis quor euelabit̃ m

Expanded text:
super terram, etiam secundum insulas gentium una fuerit omnibus lingua communis. quod super terram, etiam secundum insulas gentium una fuerit omnibus lingua communis. quod procul dubio repugnat superioribus uerbis, ubi dictum est: in tribubus suis, secundum linguas suas. neque enim dicerentur habuisse iam linguas suas singulae tribus, quae gentes singulas fecerant, quando erat omnibus una communis. ac per hoc recapitulando adiunctum est: et erat omnis terra labium unum, et uox una omnibus, latenter narratione redeunte, ut diceretur quomodo factum sit, ut ex una omnium lingua fuerint diuisi per multas, et continuo de illa turris aedificatione narratur, ubi haec eis iudicio diuino ingesta est poena superbiae, post quod factum dispersi sunt per terram secundum linguas suas. fit ista recapitulatioignem de coelo, et perdidit omnes: secundum haec erit dies Filii hominis, quo revelabitur.
Abbreviated transcription (Latin):
minauit ropetiuit illud qđ iam dixerat & reuera hoc se quebatur atq: ait. et sunssit
dñs ds̃ hominem quemfinxit & posuiteũ in paradiso& cetera postista enim facta ulie
positꝰ bomo sicut nuc ipse ordodemonstrat : Non post hominẽ ibi positũ factas̃ ista sicut prius
dictũ putari potest nisire& apitulatio illic ungilanter intellegitur. quaredictũ est ad eã
fuerant p̃termisa: ltem que in eodem libro ẽ memorarent generacioni sfiliorũne
dictũe. infiliicham in tribubus suis sicundũ linguassuas inregionib: suis & ingenti¬
bus suis : enumeratir quoque filiis semdicitur. hi filii. sem intribubur suir secundũ
linguas suas inregionib: suir & ingentib: suis & adnectitur de omnil: hȩ tribus filiorũ noe
secundum generationes eorũ secundum gentescorum al his dis ꝑse su insulȩ gentiũ
una lingua omnium sitadictumuidetur tamquã eoiam tompore quꝰ dis ꝑsifuerant

Expanded text:
minavit, repetivit illud quod jam dixerat, et revera hoc sequebatur, atque ait: Et sumpsit minavit, repetivit illud quod jam dixerat, et revera hoc sequebatur, atque ait: Et sumpsit Dominus Deus hominem quem finxit, et posuit eum in paradiso , etc. Post ista enim facta ibi est positus homo, sicut nunc ordo ipse demonstrat: non post hominem ibi positum facta sunt ista, sicut prius dictum putari potest, nisi recapitulatio illic vigilanter intelligatur, qua reditur ad ea quae fuerant praetermissa. 53. Itemque in eodem libro, cum commemorarentur generationes filiorum Noe, dictum est: Hi filii Cham in tribubus suis, secundum linguas suas in regionibus suis et in gentibus suis. Enumeratis quoque filiis Sem dicitur: Hi filii Sem in tribubus suis, secundum linguas suas in regionibus suis et in gentibus suis. Et annectitur de omnibus: Hae tribus filiorum Noe, secundum generationes eorum euna lingua omnium, ita dictum uidetur, tamquam eo iam tempore, quo dispersi fuerant