comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dicori. Nõ eĩ dens uelud sibicoet̾¬
na uñ mũdu fabricaret suenit. s
ea ip̃e oĩo ex nichilo cũ rebus quas
de illa fecit instituit. Nec fuit ante
res ipãs q̃ facteuitent᷑ ex iya. Ac p
est ꝯc̾ata nec fuit ũi fierent que
deus in pͥncipio fecit. ⁊ tñ fcã sũt
que om̃ipotens fecit. que frã con¬
posut impleut ornauit. Si que
inp̾ncipio fecit ex nichilo utiq fer
et ex hiis que fecit ꝗcꝗd uoluent
facere potens est qr om̃ip̃s ẽ. In

Expanded text:
i. Non eam Deus velut sibi coaeternam, unde mundum fabricaret, invenit: sed eam ipse ex omnino nihilo, cum rebus quas de illa fecit, instituit. Nec fuit ante res ipsas, quae factae videntur ex ipsa: ac per est creata: nec fuit unde fierent quae Deus in principio fecit: et tamen facta sunt quae omnipotens fecit, quae facta composuit, implevit, ornavit. Si enim quae in principio fecit, ex nihilo utique fecit; etiam ex his quae fecit quidquid voluerit facere potens est, quia omnipoten
Abbreviated transcription (Latin):
congruis tꝑrib q deponens. Fecit
au̾t᷑ nõ ex aliqua materie ꝙͣ ip̃e nõ
fecit. Non eĩ aliena formauit. s
faceret nõ haberet. Nam q̃ oĩpotẽtia
ubi tanta indigentia ut ad suiopiͦ¬
effcm̃ ꝙ̃ adm̃ faber ꝑuenire nõ pos¬
set. nisi cũ materies ꝙͣ ipe nõ ĩstitu¬
it adiuuaret. Ab hiis ig̾ oppiniõĩb
et erroribus purget aĩmũ ꝯ creclit
oĩpotente deum. Illa eĩ que dicit᷑
in formis rer materies. formaꝵ
capar ⁊ Wiecta oꝑi creatoris ĩ o ĩa

Expanded text:
congruis temporibusque disponens. Fecit autem non ex aliqua materie quam ipse non fecit. Non enim aliena formavit, sedfaceret non haberet. Nam quae est omnipotentia, ubi tanta est indigentia, ut ad sui openire non posset, nisi eum materies quam ipse non instituit adjuvaret? Ab his igitur opinionibus et erroribus purget animum, qui credit in omnipotentem Deum. Illa enim quae dicitur informis rerum materies, formarum capax et subjecta operi Creatoris, in omnia
Abbreviated transcription (Latin):
bili mente põt põt ẽẽ ꝑticeps ino¬
auras geminando erũpũt atq ꝯ
m̃put ẜgũt. Quicqd solacorpu¬
lentia locu occupat. sĩc lapis atq
ip̃ius mũdane molis quecũq cer¬
nũtur uł ctangũtur electa: Hec oĩa

Expanded text:
bili mente potest esse particeps incoauras germinando erumpunt atque consurgunt; quidquid sola corpulentia locum occupat, sicut lapis, atque ipsius mundanae molis quaecumque cernuntur vel etiam tanguntur elementa: haec omnia
Abbreviated transcription (Latin):
ato ꝓhibebat aquerẽdo aut alicum
legis sãctio. aut adu̾santiu potẽtia
aut sacratoꝵ ꝑsona uilis aut fama
turpis. aut institutioĩs nouitas oc¬
culta professio. sichil hor ẽ. Omĩa
diuina et huana nõ⁊ ꝑ mittũt q̃rere
catholica. tenẽ aut ẽt colẽ et ꝑhua ⁊¬

Expanded text:
atque prohibebat a quaerendo, aut alicujus legis sanctio, aut adversantium potentia, aut sacratorum persona vilis, aut fama turpis, aut institutionis novitas, aut occulta professio? Nihil horum est. Omnia divina et humana jura permittunt quaerere catholicam fidem; tenere autem et colere, per
Abbreviated transcription (Latin):
iite acquiritur dum in hoc corpoẽ
uiuit᷑ ut aliquid adiuuẽt ista de
serunt eis q post corpus religiose ꝓ
illis fcã fuent adiuuãtur. Sũt eĩ
quos nichil omũo adiuuãt ista si¬
ue pro eis fiant quor tã mala sũt
menta ut nec talib dĩgni sint no¬
adiuuan. siue pro his quor tã bõa
ut talib nõ indigeant adiuuam¬
tis. Gene̾ igit᷑ iite quã gessit qq
si nullũ ꝯptũ est ĩ hac uita fiustra p̃¬

Expanded text:
e adquiritur, dum in hoc corpore uiuitur, ut aliquid adiuuent ista defr corpus gesserunt eis quae post corpus religiose pro illis facta fuerint adiuuantur. sunt enim, quos nihil omnino adiuuant ista, siue pro eis fiant, quorum tam mala sunt merita, ut nec talibus digni sint adiuuari, siue pro eis, quorum tam bona, ut talibus non indigeant adiumentis. genere igitur uitae, quod gessit quisque si nullum conparatum est in hac uita, frustra p
Abbreviated transcription (Latin):
Qui laudat deuz
in miraculis bñficioꝵ laudet ã inf̾rori¬
bus ultionu. na blandicur a mina¬
tur si ñoblandirẽtur nulla eẽt exort¬
atio si non minaretur nulla esset cor¬
rectio.¬

Expanded text:
Qui laudat Deum in miraculis beneficiorum, laudet etiam in terroribus ultionum. Nam et blanditur et minatur. Si non blandiretur, nulla esset exhortatio; si non minaretur, nulla esset correctio
Abbreviated transcription (Latin):
dei rata. Eta sixca in cõcussa. fideliᷤ¬
et oĩ dubitatiõe carens. que cõ sola¬
tũ afflictos. Tota enĩ uita suꝑtrã¬
sic̃ scnptũ ẽ. tẽptatio ẽ. nec qi ꝓspa
eligẽdaẽ. et sola ad u̾sa de uitadaẽ
s utraq cauẽda. illa ne cõrũpat
ista ne frãgat ut unicuiq hoium
in quocũq statu reꝵ ĩ hac uita ege¬
unt. nõ sit refugui nisi deus nec
ullum gaudiu nisi im promissis
eius. uita eni hec qualibet redun¬
dans felicitate multos fallit. denꝰ
neminez.

Expanded text:
Dei rata, certa, fixa et inconcussa, fidelini dubitatione carens, quae consolatur afflictos. Tota enim vita humatentatio est . Nec quasi prospera eligenda est, et sola adversa devitanda: sed utraque cavenda est; illa ne corrumpat, ista ne frangat; ut unicuique hominum, in quocumque statu rerum in hac vita egerit, non sit refugium nisi Deus, nec ullum gaudium nisi in promissis ejus. Vita enim haec qualibet redundans felicitate multos fallit; Deus neminem.
Abbreviated transcription (Latin):
Scłm id qd̾ ait apłs ip̃i sibisũt lex.
ño ĩmerito preuancatores ex timan¬
tur om̃s peccatores terre. Nullus
ẽ eĩ qͥ faciat alteri ĩniriã. nisiꝯ fierii
nolit sibi et in hoc trasgrediat᷑ nature
legem quã nõ sinitur ignoraie du
id qd facit nõ uułt patĩ.

Expanded text:
psi sibi sunt lex;» non immerito praevaricatores aestimantur omnes peccatores terrae. Nullus enim est qui faciat alteri injuriam, nisi qui fieri nolit sibi: et in hoc transgreditur naturae legem, quam non sinitur ignorare, dum id quod facit non vult pati.
Abbreviated transcription (Latin):
Siue tubulemͦ
⁊ angustiemur suie letamur ⁊ ex ulte
ille saudandus est q̃ a incabulatio.¬
nibus erudit ⁊ in letitia consolatur.
laus eniz dei acorde ⁊ ex ore xani rece¬
dere nõteb nõ ut laucet inpsꝑis et

Expanded text:
lemur et angustemur, sive laetemur et exsultemus, ille laudandus est, qui et in tribulationibus erudit, et in laetitia consolatur. Laus enim Dei a corde et ore christiani recedere non debet: non ut laudet in prosperis, et
Abbreviated transcription (Latin):
los porte puschenme q̃ in magnã
reẜreststis altitudinẽ ad iuuate.
nos uile panim̃tũ lõge in feĩus
te fortes efficiamur in bello ĩ t̾cedi¬
te atq orate cõstãtꝰ et in desinẽt᷑
pronob miẜis multum negligẽ¬
tib pccõribꝰut purãs oratioẽs ur̃o
scõ cõsortio cõũgam̃. qr alit̾ salui
eẽ nõ possumus. Sumus nãq ⁊
ualde fragiles et nullius u̾tucis
homũtioes. animalia uẽtris ⁊ cã¬
nis macipia inquib uix probita

Expanded text:
pulcherrimae, quae in magnam surrexistis altitudinem, adjuvate nos vile pavimentum, longe inferius te, fortes efficiamur in bello. Intercedite atque orate constanter atque indesinenter pro nobis miseris multumque negligentisancto consortio conjungamur: quia aliter salvi esse non possumus. Sumus namque valde fragiles et nullius virtutis homunciones: animalia ventris et carnis mancipia, in quibus vix aliquod
Abbreviated transcription (Latin):
u̾animalia yufillacũ magniꝰ. u
est draco seuissimus sẽꝑ para tu
ad deuorãdum. ubi sunt loca peĩ¬
culosa sylla ⁊ chanddis et alia in¬
numerabilia in ꝗb naufragãtũ
in cauti et in fide dubii. Orãte ⁊¬
dominũ piissimi. orate oĩa agmi¬
ut uns p̃cibus et meitis ad iuti

Expanded text:
animalia pusilla cum magnis , ubi est draco saevissimus, semper paratus ad devorandum, ubi sunt loca periculosa Scylla et Charibdis, et alia innumerabilia, in quibus naufragantur incauti, et in fide dubii. Orate Deum, orate piissimi, orate, omnia agmiut vestris precibus meritisque adjuti,
Abbreviated transcription (Latin):
felices uos scĩ
dei oes qui ꝑ trãsistis ħ mortali¬
tatis pelagus et ꝑuenire meru¬
istis ad portum ꝑpetue quietis.
secuntatis et pacis securi et trã¬
quilli sẽꝑ q festiui atq gaudẽteᷤᷤ
bili gła soliciti estote denr̃a mł¬

Expanded text:
Felices sancti Dei omnes, qui jam pertransistis hujus mortalitatis pelagus, et pervenire meruistis ad portum perpetuae quietis, securitatis et pacis: securi et tranquilli, semperque festivi atque gaudentes vobis, solliciti estote de
Abbreviated transcription (Latin):
tas. Uanam linguaz habes/. quã
uis camuertis. quare gͦ potius ad
iniquititem ⁊ nõ ad equitatem.ci¬
bos amantud inis nondas nẽtutuo
cibos iniquitatis das linguetue m¬
aligne. Sicut eligis quo uescans.¬

Expanded text:
tas: unam linguam habes, quo vis eam vertis; quare ergo potius ad iniquitatem, et non ad aequitatem? Cibos amaritudinis non das ventri tuo, et cibos iniquitatis das linguae tuae malignae? Sicut eligis quo vesca
Abbreviated transcription (Latin):
ne indulgentie salub ͤ munus q
emũdãdis purgãdisq crimibus
nr̃s. qui sine asiquo conscientie u¬
ulnere esse nõ posumus. medelis
spũalibus uulnera nr̃a curemus n
quis qua sic sͥ de puro ⁊ ĩmaculato
pectore blandiatur. ut ĩnocẽtia sua
bendam ẽe uulnerib cu scriptum
sit. Quis głabitur castu se hr̃e coͣ¬

Expanded text:
nae indulgentiae salubre munus et emundandis purgandisque peccatis nostis, qui sine aliquo conscientiae uulnere esse non possumus medellis spiritalibus uulnera nostra curemus. nec quisquam sic sibi de puro adque immaculato pectore blandiatur, ut innocentia sua bendam esse uulneribus, cum scriptum sit: quis gloriabitur castum se haber
Abbreviated transcription (Latin):
agi egyptioꝵ q nõ poterat ipłs ille
facere qd̾ illi faciebant ꝙ̃uis moy¬
ses in u̾tute dei maiora potuent.
s iõ nõ om̃ib scĩs istatubuũtur.
ne puitiosissimo errore decipiantur.
infirmi existimantes intalibus
los cur̾ ait. nolite in hoc gaudere.

Expanded text:
agi Aegyptiorum, quia non poterat ille populus facere quod illi faciebant, quamuis Moses in uirtute dei maiora potuerit. sed ideo non omnibus sanctis ista tribuuntur, ne perniciosissimo errore decipiantur infirmi, existimantes in talibus los, cum ait: nolite in hoc gaudere,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ 3ͦ. Cum dix̃ deus adam uͥ es mõtẽ
significauit anune q̃ fcã est illo d̾¬
ẜente et dicẽdo t̾ra es et in t̾rã ibis
cccłtã ẽẽ uoluit pꝑ dispẽsatioẽm i¬
testam̃ti noui. ubi ẜa mors aꝑtissi¬
me deçlaratur. ut prins ista morᷤ¬

Expanded text:
do, Adam, ubi es? mortem significaverit animae, quae facta est illo deserente; et dicendo, Terra es, et in terram ibis occultam esse voluit propter dispensationem Testamenti novi, ubi secunda mors apertissime dec
Abbreviated transcription (Latin):
libẽtate gaudet iniuriis. exul¬
in guce est ad mirãdo remediis
gnẽ dyabolum patiẽdo suꝑat ⁊
hoĩe moriẽdo uiuificat. que oĩa
pro nob̾ unigenituo dei pietate
agressus ẽ. uirtute sb̾stinuit. hu¬
militate ꝑfecit. Ibidẽ infra. Od¬
in t̾obprobria et maledc̃a tacuit
xp̃s. non fuit miẜie s uirtutis.i
tali enim proposito dei filius mũ¬
dũ redẽpturus aduenit. ut supbo
humilitate. cõtumaces modestia
maledicẽtes si lẽtio triũ pharet. li

Expanded text:
libertatem. Gaudet injuriis, exsulin cruce est, admirandoque remedii genere diabolum patiendo superat, et hominem moriendo vivificat. Quae omnia pro nobis Unigenitus Dei pietate aggressus est, virtute sustinuit, humilitate perfecit. Ait de hac inter opprobria et maledicta tacuit Christus, non fuit miseriae, sed virtutis. Tali enim proposito Dei Filius mundum redempturus advenit, ut superbos humilitate, contumaces modestia, maledicentes silentio triumpharet. I
Abbreviated transcription (Latin):
morez u̾bo dicens. Nolite timere
nec eoꝵ u̾b̾antiu manus nellet d̾¬
uitare nec alapas ꝑcutientium nec
saliuas ꝯ ĩpuentiu nec corona
de spmis inponentiur nec crucem
int̾ ficientiũ. nichil hoꝵ uitare uol¬
uit. cuĩ nił opus erat ip eos quib
ħ opus erat faciens egrotis de se¬
ip̃o meclicamentu. laborauerũt i
maitores anisi ille semꝑ adesset u¬

Expanded text:
s, Nolite timere nec eorum verberantium manus vellet devitare, nec alapas percutientium, nec salivas conspuentium, nec coronam de spinis imponentium, nec crucem interficientium: nihil horum vitare voluit, cui nihil opus erat, propter eos quibus hoc opus erat; faciens aegrotis de seipso medicamentum. Laboraverunt ergo martyres; et nisi ille semper adesset
Abbreviated transcription (Latin):
pͥone do¬
mine lacrimas mãs in cõspectu
tuo et ꝑueĩat ad te incelũ depea¬
tio mea. Ad esto peccori ⁊sẜueni.
atq manib tuis com̃datã tibi me
metipam suscipe liberans me de
ore seuissimi drachonis. a de many
atrocissimi infe̾ni. Cum accepis
me et auferes demedio unbre mõ¬
tis. in mo de duces insemitam lu¬
as in clanssimam regionẽ uiuen¬
tium. colocata me in caulis tutis¬
simis gͥgum cuoꝵ qr tu es pastor
lonus qui requiris ⁊ recducis per¬
ditam. tueris et saluas inuẽtam
foues et sanas languidam. tu e
miẜicors dñs ꝗa sperãtes in te nõ
cofundis. requiretes te non delĩ¬
quis. reuẽtẽtes ad te nõ respuis
s exaltãdo et laudando suscipis.
atq in et̾na beatitudine una cu

Expanded text:
Pone, Domine, lacrymas meas in conspectu tuo , et perveniat ad te in coelum deprecatio mea. Adesto, precor, et subveni, atque in manibus tuis commendatam tibi me ipsam suscipe, liberans me de ore saevissimi draconis, et de manu atrocissimi inferni. Cum acceperis me, et auferes de medio umbrae motis, imo deduces in semitam lucis, in clarissimam regionem viventium. Colloca me in caulis tutissimis gregum tuorum, quia tu es pastor bonus, qui requiris et reducis perditam ovem, tueris et salvas inventam: sanas et foves languidam. Et tu es misericors Dominus, qui sperantes in te non confundis, requirentes te non derelinquis; revertentes ad te non respuis, sed exsultando et laudando suscipis, atque in aeterna beatitudine una cum
Abbreviated transcription (Latin):
bomib laudatur apancis custod¬
itur. btĩ qui in se ipĩs amplectũt᷑
fficile est qr litigant de t̾ra. qr liti¬
diuit abinitio pccõ hõ. tra es ⁊ in
terram ibis. Et sĩc pecõr dicitur ter

Expanded text:
b omnibus laudatur, a paucissimis custoditur. Beati qui in se ipsis amplectuntur, fficile est? Quia litigant de terra, quia voinitio peccator homo, Terra es, et in terram i
Abbreviated transcription (Latin):
dit. ⁊ illũ quo tendit uia mectia
desit aut ignoretur qͣ eũdu sit.
ꝗd ꝓlest nosse quo eũdũ sit . so¬
la est autẽ adu̾sus oẽs errores in¬
a munitissina ut ide ip̃e sit den
et hõ. quo itur deus / qua itur hõ.¬

Expanded text:
dit et illud quo tendit uia media desit aut. ignoretur qua eundum sit, quid prodest nosse quo eundum sit? Sola est autem aduersus omnes errores uia munitissima, ut idem ipse sit Deus et homo; quo itur Deus, qua itur ho
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩes timẽ¬
tes mori. saliud agentes nisi senꝰ
mori. quare non agunt non mori.
nantur. Posst aũt aliꝙͥagere quo
efficiatur ut nũꝙͣ moriãtur. nulomͦ
prorsus ꝯcquid egeris quãtũcumq
inuigilaueris quocũq fugeĩs. que¬
liber monimenta quesieris quibu¬
libet diitus te redimeis. quiblib
caliditatib hostem fefelleĩs. non
fallis febrem. nichil aliud eĩ agis¬
nisi ut ut non cito ab hoste moria¬
ris nisi ut serius aliquãdo afebre
moriaris. Habes ꝙ agas ut nunq̃
moriaris. Sitimes mortẽ ama ⁊¬
places male agendo tẽplum rumo¬
sum non in habitat sordidum nõ
ingreditur. S geme adillum ut
cõstruat. ꝙ tu ext̾minasti ip̃e refõ¬
met. ꝙ eiecisti. ip̃e erigat.

Expanded text:
homines, timentes mori, et nihil aliud agentes, nisi serius mori. Quare non agunt non mori? moriantur. Possunt autem aliquid agere, quo efficiant ut nunquam moriantur? Nullo modo. Prorsus quidquid egeris, quantumcumque invigilaveris, quocumque fugeris, quaelibet munimenta quaesieris, quibuslibet divitiis te redemeris, quibuslibet calliditatibus hostem fefelleris; non fallis febrem. Nihil enim aliud agis, ut non cito ab hoste moriaris, nisi ut serius aliquando a febre moriaris. Habes quod agas, ut nunquam moriaris. Si times mortem, ama places male agendo. Templum ruinosum non inhabitat, templum sordidum non ingreditur. Sed geme ad illum, ut construat; quod tu exterminasti, ipse reformet; quod tu dejecisti, ipse erigat.
Abbreviated transcription (Latin):
atibus. Malum uł malitiam ño eẽ
adeo creatam s adyabolo inuẽtam
qui ⁊ ip̃e bonus adeo creatus est. s
qr libero arbitno ut pote rõabił crea¬
cure ꝯmissus ẽ. ⁊cogitandi accep¬
at facultatem sciãm boni uertit ad
malũ ⁊ młta cogitando fc̃s est inũe¬
tor mali qd in sẽ ꝑdiderat ĩidit in
auis. nec ꝯtẽtus solus pire suasit a

Expanded text:
atem. Malum vel malitiam non esse a Deo creatam: sed a diabolo inventam, qui et ipse bonus a Deo creatus est: sed quia libero arbitrio, ut puta rationabilis creatura, commissus est, et cogitandi acceperat facultatem; scientiam boni vertit ad malum, et multa cogitando factus est inventor mali, et quod in se perdiderat invidit in aliis; nec contentus solus per
Abbreviated transcription (Latin):
ne in heremo pugnabat et moy¬
ses orabat. non qr ambo pũgna¬
bant. nec anbo orabant s unus
pungnabat ⁊ alius orabat mento
qui pugnabat non defitiẽbat
quia ille orando uincebat.ita et ⁊¬
ego loqui quidem uideor s alii orã¬
rogant᷑ deum meũ. loꝙ̃do iam nõ
timebit cor meum. qr laudẽ deo lo¬
quetur os meum.¬

Expanded text:
e in eremo pugnabat, et Moyses orabat: non quidem ambo pugnabant, et ambo orabant; sed unus pugnabat, et alius orabat. Merito qui pugnabat, non deficiebat; quia alter orando vincebat. Ita et ego loqui quidem videor, sed aliis oranrogant Deum mecum? Loquendo jam non timebit cor meum, quia laudem Domini loquetur os meum
Abbreviated transcription (Latin):
est eni ascriptura sc̃a. altiora tene
quesieris et fortiora te ne semptatꝰ
fuer̃s inuanitate. Et altũ sapẽ no¬
li s time. Timẽdũ ẽ prorsus etue¬
mm̾sura et nũo et podẽ cõstitiusti
dṅe. Quis igit hane mesurã hũc
numerũ hoc põdus dei sufficit cõ¬
p̃hende ut costitutioẽs eius uniu̾¬
las in hiis trib diffinitioib uale¬
at enarrare. Inmẽsa porro q̃ co¬
stet q̃litas innũo quatitatis ĩ põ¬

Expanded text:
est enim ab Scriptura sancta, Altiora te ne quaesieris, et fortiora te ne scrutatus fueris in vanitate : et, Altum sapere noli, sed time . Timendum est enim prorsus et vemensura et numero et pondere constituisti, Domine . Quis igitur hanc mensuram, hunc numerum, et hoc pondus Dei sufficit comprehendere, ut constitutiones ejus universas in his tribus definitionibus valeat enarrare? In mensura puto quod constet qualitas, in numero quantitas, in po
Abbreviated transcription (Latin):
Certum ẽ qr ꝑsonaꝵ acceptõ
nõ ẽ d̃s nec cuius qua ꝑ sona reue¬
retur. desçede ergo siuales inpro
in altitud mne institie iuditii eiꝰ
distẽdẽ in lõgitudinẽ et lacitudi¬
nẽ inuestigabiliũ maꝵ eius et
si liquido penetraueĩs ħnobtaz
uane cõtẽptioĩs et uelum nauis
deẜta agubẽnaculo ꝑ diu̾sa et in¬
cognita litora uolueĩs nec prors
ubi properas enauigare potes. re¬
uertere ergo et redi inportũ fidei¬
et catholice ubi te nulsa possit i¬
fluctuose ciũositatis tẽpenstas tͣ¬
bare ul merge. quã tũlibet eñ sci¬
re coneĩs iiditia dei cõphẽdẽ nõ
uales nec ualeb̾ qr sic̃ nemo sçit

Expanded text:
certum est quia personarum acceptor non est Deus , nec cujusquam personam reveretur. Descende ergo, si vales, in prin altitudinem justitiae judicii ejus; distende te in longitudinem et latitudinem investigabilium viarum ejus : et si liquido penetraveris, haec novanae contentionis, et veluti navis deserta gubernaculo per diversa et incognita littora volveris, nec prorsus ibi prospere navigare potes; revertere et sede in portu fidei catholicae, ubi te nulla possit fluctuosae curiositatis tempestas turbare vel mergere. Quantumlibet enim scire coneris, judicia Dei comprehendere non vales, nec va
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuentus ut ħo querit głam pr̃is nõ
suam. qd cu bo facerẽ tesẽs quiqñ aliqd
tans. Intende tibi creatura es agnos¬
ce creatorem ẜuus es ne ꝯtepnas do¬
minu adoptatꝰ es s nõ meritis tuis

Expanded text:
inventus ut homo , quaerit gloriam Patris, non suam: quid tu, homo, facere debes, qui quando aliquid taris? Intende tibi; creatura es, agnosce Creatorem: servus es, ne contemnas Dominum: adoptatus es, sed non meritis tuis;
Abbreviated transcription (Latin):
non michi adscribat s tarditati
sue. et cõu̾tat se ad illum q cor a¬
peit ut in fundat ꝙ donat. postre
non ame sic dictum ẽ ut dicide¬
buit. ignoscat humane fragili¬
tati. et supplicet diuine bonitati.
habemus enĩ intus magr nr̃m
meum capẽ nõ potentis ĩ corde
ur̃o ad eum cou̾timin quietme
doçet quid loq̃r et uobis que ad¬
modũ dignat᷑ distribuit. qnoũt
quid det et cui det. adeit petẽtii
apeĩet pulsanti. Et si forte non
dedeĩt nemo se dicat deẜtũ. Forte
eni aliquid dare diffeitur. s nemi¬
ne esurientẽ relĩ quid. Si enĩ non
dat ad horam exẽcet querẽte. ñ

Expanded text:
non mihi adscribat, sed tarditati suae; et convertat se ad illum qui cor aperit, ut infundat quod donat. Postremnon a me sic dictum est ut dici debuit, ignoscat humanae fragilitati, et supplicet divinae bonitati. Habemus enim intus magistrum meum capere non potueritis, in corde vestro ad cum convertimini, qui et me docet quod loquor, et vobis quemadmodum dignatur distribuit. Qui novit quid det, et cui det, aderit petenti, et aperiet pulsanti. Et si forte non dederit, nemo se dicat desertum. Forte enim aliquid dare differt, sed neminem esurientem relinquit. Si enim non dat ad horam, exercet quaerentem, non
Abbreviated transcription (Latin):
laudare creatorem. ingratum nõ lauco¬
amo laudatorez. laudas ꝙ fecit taces
de illo qui fecit qiͣ uero ñ ille tãtꝰ ẽẽt
ĩuenires ꝙ landares in eo qd̃ uides
Quid ibilaudatur spẽs utilitas ali¬
qua uirtus / aliqua potentia reꝵ istaꝵ
Si pulcrituto te celectat qd pulcrius
faciente. Si utilitas laudatur quit
io utilius qui fecit om̃ia. Si u¬
p̾tus laudatin ꝗd illo potentius qͥ a
gͥ que ad moctũ eloquẽtes muti lau¬
dantes sumiꝰ creatura obliuiscentes
creatorem.

Expanded text:
laudari Creatorem; ingratum non amo laudatorem. Laudas quod fecit, taces de illo qui fecit? Quasi vero nisi ille tantus esset, invenires quod laudares. In eo quod vides, quid ibi laudatur? Species, utilitas, aliqua virtus, aliqua potentia rerum istarum. Si pulchritudo te delectat, quid pulchrius faciente? Si utilitas laudatur, quid illo utilius, qui fecit omnia? Si virtus laudatur, quid illo potentius, a quergo quemadmodum quidam eloquentes muti, laudantes creaturam, obliviscentes Creatorem;
Abbreviated transcription (Latin):
aĩa uerterm domesticis cunste
adiuino studio ietardan. ferti
te potius aduci acruce tua ⁊ non
eam te ferre ac ducere sentieba.
quamur. ꝗd ald ꝙͣ mortalitate
carius hĩ significãt. ipã eĩ nos i¬
cruciat. donec absorbeatur mors
in nictoria. Crire gͦ ip̃a ħ crncifi¬
gendaest ⁊ trãsfigenda clanis tim¬
oris dnĩ. ne sol̾tis ⁊ liberis me¬
bris reluctantem portare nõ pos¬
sis. Sequi eĩz dñ nisiea portãs
oĩo non uales. Nam quõ eñ se¬
quens. si nõ es eius.qui autez
crucifixerũt cu passionib ⁊ desi¬
denis suis. Si qͥd sane pecunie
res tua familians bt̃ cuiꝰ ce ĩpli¬
can negotio nec opportet. nec de¬
cet. reneratrbuendu est maci
q̃domesticis tuis hoꝵ qppe ind¬
gentia.si ꝓaupib ut sis ꝑ fcũs ĩsti¬
suis ⁊ marime domesticis aĩt
infideli deterior

Expanded text:
nimaduerterem domesticis curis a diuino studio retardari, ferri te potius et duci a cruce tua quam eam te ferre ac ducere sentiebam. quamur, quid aliud quam mortalitatem carnis huius significat? ipsa enim nos cruciat, donec absorbeatur mors in uictoriam. crux ergo haec ipsa crucifigenda est et transfigenda clauis timoris dei, ne solutis et liberis membris reluctantem portare non possimus. sequi enim dominum nisi eam portans omnino non uales; nam quo modo eum sequeris, si non es eius? qui autem crucifixerunt cum passionibus et desideriis. Si quid sane pecuniae res tua familiaris habet, cuius te implicari negotio nec oportet nec decet, re uera tribuendum est matri et domesticis tuis. horum quippe indigentia, si pauperibus, ut sis perfectus, instisuis et maxime domesticis, ait infideli deterior
Abbreviated transcription (Latin):
titur adlctum suum.Põdus
nõ ad yma tin ẽ. s adlocũ suu̾
Ignis suisum pẽdit. deorsum
sapis. pondenb suis aguntu
loca sua petunt. oleu infra a¬
qua fusum. suꝑ aqua attol¬
litur aqua suꝑ oleum fusaĩ¬
fra oleum de mẽgitur põden¬
b sius aguntur. loca sua petui
iminus ordinata. in quieta st̃
ordinatur et quiescunt. Pon¬
dus meum amor meus. eo
feror quocuq feror. Dono tuo¬
d̾s accẽdimur. ⁊ ẜsum fenmu
in ardescimus et imus. ascẽdi¬
mus asce̾sioes incorde et canta
tuo bono in ardesçimus ⁊ i̾ui¬
sursum.qm̃ suisu imus adpa¬
cem ierłm.¬

Expanded text:
us non ad ima tantum est, sed ad locum suum. ignis sursum tendit, deorsum lapis. ponderibus suis aguntur, loca sua petunt. oleum infra aquam fusum super aquam attollitur, aqua supra oleum fusa infra oleum demergitur: ponderibus suis aguntur, loca sua petunt. minus ordinata inquieta sunt: ordinantur et quiescunt. pondus meum amor meus; eo feror, quocumque feror. dono tuo accendimur et sursum ferimur; inardescimus et imus. ascendimus ascensiones in corde et cantamtuo bono inardescimus et imus, quoniam sursum imus ad pacem Hier
Abbreviated transcription (Latin):
pro pͥe talis est pax. ut solatiũ mi¬
sene sit potius ꝙͣ beatituoinis ⁊¬
uis uera sit ꝑꝑ ueꝵ boĩ finẽ ad ꝙ
refertur. tñ tanta est in hac uita
mat addeum.dimicte nob̾ debita
nr̃a sic̃ et nos dimictimus debito¬
nib nnĩs nec proeis efficax est ħ
or̃o quoꝵ fides sine oꝑib mortu¬
a est. S eis quoꝵ fides ꝑ dilectio¬
nem oꝑatur qr eniz deo qdẽ sb di¬
ta in hac tñ cõdictioe mortali ⁊ cõ¬
pore corrptibili ꝙ ag̈uat aĩa nõ
ꝑfc̃e utiis in perat ratio.io neccĩa
aligẽti. siue hostib talib uirtis
sb̾ditis q dnanti. uñ sinõ facili
oꝑatioe çerte labili locutioe aut
nola tili cogitatiõe pecoet᷑ et iõ
ꝙͣ diu uitiis in patur plena pax
nõ est qr et illa que resistunt p̃i¬
culose debellantur plio et illa q̃
uicta sunt non dum securo tri

Expanded text:
propria talis est pax, ut solacium miseriae sit potius quam beatitudinis uis uera sit propter uerum boni finem, ad quem refertur, tamen tanta est in hac uita, mat ad Deum: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. Nec pro eis est efficax haec oratio, quorum fides sine operibus mortua est; sed pro eis, quorum fides per dilectionem operatur. Quia enim Deo quidem subdita, in hac tamen condicione mortali et corpore corruptibili, quod adgrauat animam, non perfecte uitiis imperat ratio, ideo necessaria onfligenti siue hostibus talibus uictis subditisque dominanti, unde si non facili operatione, certe labili locutione aut uolatili cogitatione peccetur. Et ideo, quamdiu uitiis imperatur, plena pax non est, quia et illa, quae resistunt, periculoso debellantur proelio, et illa, quae uicta sunt, nondum securo tri
Abbreviated transcription (Latin):
sus suos solliciti ᷤ et deuotis aꝑi¬
unt. negligẽtib claudunt. slec
enim parerat ut res que mĩtis
ac dignis reẜuate st̾ passi ab
oĩb uiderẽtur. Pentecostes er
go quinquagesimus apasca cõ¬
sicut post ebdomada dnicus
dies est primus inquo ad ĩple¬
tum est pasce misteriu ĩ redẽ¬
tioe salutis humane. qr semp
post curricła dieru septe. ad
primu reuerti nccle ẽ. ut ostẽ¬
datur etate mundi septẽnaiõ
numero cõsumari. ita ⁊ post i¬
ebdomadas septẽ primus dies
est pentecostes. deniq nũ ꝙ̃ i
alio die ꝙͣ dominico pentecoste
est. ut totum ꝙ ad salutẽ hua¬
nam ꝑtinet dnĩco die et incho¬
atum et adimpletũ noscatur.

Expanded text:
sus suos sollicitis et deuotis aperiunt, indiligentibus claudunt. nec enim par erat, ut res, quae meritis ac dignis reseruatae sunt, passim ab omnibus uiderentur. Pentecoste ergo, qui quinquagensimus a pascha consicut post ebdomadam dominicus dies primus est, in quo adimpletum est paschae mysterium in redemptionem salutis humanae — quia semper post curricula dierum septem ad primum reuerti necesse est, ut ostendatur aetatem mundi septenario numero consummari —, ita et post ebdomadas septem primus dies est pentecostes. denique numquam alio die quam dominico pentecostes est, ut totum quod ad salutem humanam pertinet, dominico die et inchoatum et adimpletum noscatur.
Abbreviated transcription (Latin):
mus iniunã facẽ creatori utrũq̃
ad sperãdã salutẽ cõmẽdat nobi
natiuitas dñi. honor masculini
sexus est in came xp̃i. honor femi¬
nei ẽ in matre xp̃i. uicit ẜpẽtis a¬

Expanded text:
mus injuriam facere Creatori: utrumque ad sperandam salutem commendavit Nativitas Domini. Honor masculini sexus est in carne Christi: honor feminini est in matre Christi. Vicit serpentis a
Abbreviated transcription (Latin):
nalo aĩo uixũ bonũ iracũtie furore suc¬
cessus conat᷑ inced̾e. utrũ ille possit exuri
succo et sci sp̃s refrigerio plenuᷤ.
appõito ꝑsequutõis igne nõ ard.
Ille u̾o qui eũ conatur exurere.
sicut de uno baptizato do saluar¬
toris. et de uno ecc̃e ut̃o ꝓcreat

Expanded text:
alo animo virum bonum iracundiae furore succensus conatur incendere; utrum ille possit exuri,succo et sancti Spiritus refrigerio plenus, apposito persecutionis igne non ardet; ille vero qui eum conatur exurere, sicut de uno Baptismo Domini Salvatoris et de uno Ecclesiae utero procreat
Abbreviated transcription (Latin):
Martores cũ lacrimmis seminauer̃
fortit̾ enĩ certanerũt in magnis tui¬
bulationibus fuerũt. Nam ut eoꝵ
lacrimas xp̃s consolaretur trastulit
eos in se. atrãsfigurauit eos ⁊ dix.¬
Capud eĩ ur̃ in firmiorib suis m̃¬
bris ꝯpassuz est. ne de se forte mẽ¬
bra infirma desparent. sicut ẽ hũa
fragilitas morte ꝓpinquante ꝑtur¬
barentur et dicerent. Non se ad
eũ ꝑtinere. Nam siptinerent ga¬
uderent . Iõ prius xp̃s dixit . Eri¬

Expanded text:
a cum lacrymis seminaverunt. Fortiter enim certaverunt, et in magnis tribulationibus fuerunt. Nam ut eorum lacrymas Christus consolaretur, transtulit eos et transfiguravit eos icaput nostrum infirmioribus suis membris compassum est, ne de se forte membra infirma desperarent, et sicut est humana fragilitas, morte propinquante perturbarentur, et dicerent non se ad Deum pertinere; nam si pertinerent, gauderent. Ideo prius Christus dixit, Tri
Abbreviated transcription (Latin):
Animus male
sibi coscius duun nidetur sibi i¬
nullam pena pati credit ꝙ non
iudicet deus cum ⁊ abuti patiẽ¬
tia dei et nõ intelligere parcẽtis
begninitate iam sił magna dã¬
pnatio.¬

Expanded text:
Animus male sibi conscius, dum videtur sibi nullam poenam pati, credit quia non judicet Deus: cum abuti patientia Dei, et non intelligere parcentis benignitatem, jam sit magna damnatio
Abbreviated transcription (Latin):
q ꝓpħa cum diceret dixit pronũ¬
tiabo ad uersu me delictu meu
dno. ⁊ tu dimisisti impietate cõ¬
no nõ ergo oĩs pecçor. s oĩs scũs
uox enum sc̃oꝵ est sipixeimus.i
qr pect̾m no hẽmꝰ nosmet ipos de

Expanded text:
i: pronuntiabo aduersus me delictum meum domino, et t u dimisisti impietatem corno, non ergo omnis peccator, sed omnis sanctus; uox enim sanctorum est: si dixerimus, quia peccatum non habemus, nos ipsos
Abbreviated transcription (Latin):
Siopatoria dei potentia reb sb tra¬
hatur intẽnnt nec aliqd siue
de mundi elemẽtis siue degem¬
torib siue de seminib nascitur
si ea non opetur deus.

Expanded text:
si operatoria Dei potentia rebus subtrahatur, intereunt; nec aliquid omnino sive de mundi elementis, sive de genitoribus, sive de seminibus nascitur, si ea non operetur Deus.
Abbreviated transcription (Latin):
ne publicaui hoc facimnr. Quõ tu
quoq ad ħ obicẽ uales. Cẽte q odir
frẽm sunũ manet in morte s qui di¬
ligit in deo manet ⁊ deus in eo. Oẽz
ergo amaĩtudinẽ fellis enome/ et
quo pacto ualuei̾s caiͣtatis dulce¬
dinem sũme. flichil enim suauiu
caĩtas est. Et egregius pclicator. ⁊
Caĩtas dei diffusa est in cordib un¬

Expanded text:
i hoc faciunt? » Quid tu quoque ad hoc objicere vales? Certe, « qui odit fratrem suum, manet in morte, et qui diligit, in Deo manet, et Deus in eo . » Omnem ergo amaritudinem fellis evome, et quoquo pacto valueris charitatis dulcedinem sume. Nil enim suavius charitas est . » Et egregius praedicator: « Charitas Dei diffusa est in cordibu
Abbreviated transcription (Latin):
qud qr ħ que nairas odio hñda st̃
in hoĩe. ꝓpea nõ est amanda dei y¬
crucis tormẽtum ammonuit dice
diligite inimicos ur̃os bñ facite i¬
hiis qui oderunt uos aorate ꝓper¬
sequetib uos ⁊ calupniãtib ut si¬

Expanded text:
quia haec quae narras odio habenda sunt in homine, propterea non est amanda Dei icrucis tormentum admonuit dicens: Diligite inimicos vestros, et benefacite his qui oderunt vos, et orare pro persequentib
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Qui fr̃em suum odit omicida
est. Et scitis qm̃ omĩs omicida nõ
tem. Et nuͣsum. qui odit frẽm suu
intenebris ambulat ⁊ intenebris
est usq adhuc et nescit quo cait qr
tenebre oxecauerunt oculos eius i
at inquis. Sufficir mͥ ꝙ amãtesme

Expanded text:
uum homicida est; et scitis quia omnis homicida non tem . Et rursum: Qui odit fratrem suum, in tenebris ambulat, et in tenebris est usque adhuc, et nescit quo eat, quoniam tenebrae obcaecaverunt oculos ejus . 23. At inquis sufficit mihi quod amantes
Abbreviated transcription (Latin):
nem redderetur. deniq et qua¬
do xp̃s tertia die abinferis res¬
rexit primum mulieres ꝑ ange¬
lum adorantes occũrunt ꝗbułs
petii reatus apud uiros obpro¬
brium sẜstinẽt. ⁊ que culpã nob̾
trasfundãt trasfundat ⁊ gr̃am.

Expanded text:
nem redderetur. Denique et quando Christus tertia die ab inferis resurrexit, primum mulieres per angelum adorantes occurrunt: quibuerpetui reatus apud viros opprobrium sustineret; et quae culpam nobis transfuderat, transfudit et gratiam.
Abbreviated transcription (Latin):
quadei dei na moriatur aut con¬
rumpatur. aut peccet. Et hoe cu
deum non possedicimus. non de¬
rogamus potestati eius. ħ etnita¬

Expanded text:
qua Dei natura moriatur, aut corrumpatur, aut peccet; et cum hoc Deum non posse dicimus, non derogamus potestati ejus, sed aeternita
Abbreviated transcription (Latin):
sullus expectet
qñ iam non pot̾ peccare penitẽ¬
tiaz arbitii enim quent liberta¬
tem ut delere possit cõmissa nõ
neccitate. ꝗ itaq prius a peccĩs

Expanded text:
ue exspectet quando jam non potest peccare. Arbitrii enim quaerat libertatem, ut delere possit commissa, non necessitatem. Qui itaque prius a peccatis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsiderans pcc̾a mea ꝯpũcta sum.
et te inspirante egi pma corarte.
quesistime cuit reclimerer ate tu¬
fecist ⁊ ꝯpulisti ut reuerterer ⁊ sic̃
pius pastor resperisti ut ꝯfite rer.

Expanded text:
considerans peccata mea compuncta sum, et te inspirante egi poenitentiam cquaesisti me; ut redirem ad te, tu compulisti, ut verberarer tu sicut pi
Abbreviated transcription (Latin):
nfurus eo ꝙ accipet deo potius
mifante nõ accipit pro inde si
hoc ab illo petitur. unde hõ ledi¬
tur exanditus magis metuen¬
dum est ne ꝙ poss non dare ꝓ¬
pitius det iratus.

Expanded text:
quod vult accipere, Deo potius miserante non accipit. Proinde si hoc ab illo petitur unde homo laedatur exauditus, magis metuendum est ne quod posset non dare propitius, det iratus.
Abbreviated transcription (Latin):
ciende fidei p̾ferenda est nec siꝗs¬
qua in recte scĩs mĩs tam male
morietur. ut fiat ⁊̃ aĩo deterior lõ¬
geq apietate remocior.ꝓpt̾ea rec¬
te fcã deẜanda sũt cu illud nobis
ycipue deẜ tenendu sit . quo no¬
care atq inuitare debemus quos
sicut nos met ipõs diligimus for¬
uite ĩuitam. aliis ordor mortis
Nec .S. gnͣe mentiendu est. qr ⁊
in bomis castitas aĩmi pudicitia
corꝑis. ⁊ in mał id ꝙ ip̃i facim
eoꝙͣ fien sinimus mans est.
In hiis aũt .8. generibus tanto
qsq minus peccat cu mentitur.
ꝙͣto emergit ad octauu tanto ã¬
plius ꝙ̃to emergit ad pͥmum.
Quisqͥs aute esse aliꝙ genus
mendacii ꝙ pccm̃ nõ sit p̾ntane¬
rit decipiet se ipm̃ curpiter. cu.
honestu se deceptore arbitrat
etia in quibdã pccm̃ dicant esse

Expanded text:
ciendae fidei praeferenda est. Nec si quisquam in recte factis nostris tam male movetur, ut fiat etiam animo deterior longeque a pietate remotior, propterea recte facta deserenda sunt, cum id nobis praecipue tenendum sit, quo uocare atque inuitare debemus, quos sicut nosmet ipsos diligimus, foruitae in uitam, aliis odor mortis nec octauo genere mentiendum est, quia et in bonis castitas animi pudicitia corporis et in malis id quod ipsi facimus eo quod fieri sinimus maius est. in his autem octo generibus tanto quisque minus peccat, cum mentitur, quanto emergit ad octauum; tanto amplius, quanto emergit ad primum. quisquis autem esse aliquod genus mendacii, quod peccatum non sit, putauerit, decipiet se ipsum turpiter, cum honestum se deceptorem arbitratur etiam in quibusdam peccatum esse
Abbreviated transcription (Latin):
Non est mentiẽ¬
dum in doocttna pietatis. mag̾
eĩ stultus e. pͥmũ genus detest. ibi¬
le est mendacii. Non est mẽti
est in iuria. Nonest mentiendũ¬

Expanded text:
Non igitur mentiendum in doctrina pietatis; magnum enim scelus est et primum genus detestabilis mendacii. non est mentieest iniuria. non est mentiendu
Abbreviated transcription (Latin):
dme quep sc ipam uitiosa est.
bus enũtianda est ꝙͣto minus
dacium est utiq turpe est. Non
est mentiendu .G. gnẽ. Neq eĩ
recte q̃ testi monii uen̾tas ꝓ cinĩꝙ̃¬
tprali comoclo ac salute/ orũpitu.
ad sẽpiterna uõ salutem nlłs du¬
cendus est / op itu lante mendacio
Non eĩ mał ꝯuertentin morib.
ad bonos mores ꝯuertendũ est
qr sierga illu faciendũ ẽ. debet ip̃e
conuersus facere erga alios. atq
itaño ad bonos s ad malos mores

Expanded text:
dinem, quae per se ipsam uitiosa est. nibus enuntianda est, quanto minus m, quia mendacium est, utique turpe est! non est mentiendum sexto genere; neque enim recte etiam testimonii ueritas pro cuirali commodo ac salute corrumpitur. ad sempiternam uero salutem nullus ducendus est opitulante mendacio; non enim malis conuertentium moribus ad bonos mores conuertendus est, quia, si erga illum faciendum est, debet etiam ipse conuersus facere erga alios, atque ita non ad bonos, sed ad malos mores
Abbreviated transcription (Latin):
Sunt iusti st̃ ma¬
gni fortes prudẽtes cõtinẽtes .i
patiẽtes pii miẜicordes. tp̃ralia
mala oĩa ꝑꝑ iustitia equo aĩo ⁊¬
tollerantes. S siuerum ẽ ymoqr
uerum est sidixerinus qr pec̃cm
non hemus. nos ip̃os seducimu
et nõ iustificabitur in cospectu
tuo om̃is uiuens. non sunt siñ
pecc̃o. nec ꝗsꝙͣ eoꝵ tam arogan¬
terin sanit ut nõ sibi ꝓqͣlib cũq¬

Expanded text:
 iusti, sunt magni, fortes, prudentes, continentes, patientes, pii, misericordes, temporalia mala omnia propter iustitiam aequo animo tolerantes; sed si uerum est, quia et uerum est: si dixerimus, quia peccatum non habemus, nos ipsos decipimus et: non iustificabitur in conspectu tuo omnis uiuens, non sunt sine peccato nec quisquam eorum tam arroganter insanit, ut non sibi pro su
Abbreviated transcription (Latin):
pecco. Ergo xp̃s gratis mortuus
est. nõ aũt gratis mortuus ẽ ep̃
Nõ igitur põt hõ eẽ sine pecc̃o. q̃¬
sinełit. nisi ad iuuetur gr̃a dei ꝑ
turet oĩ modo ĩplebitur cõtẽpti¬
oe mortis assũpta. ⁊ caĩtate que
credẽdo et sperando nutritur. ui¬
dendo ⁊ obtinẽdo ꝑfc̃a.

Expanded text:
s gratis mortuus est. non autem gratis mortuus est Christus; non igitur potest homo esse sine peccato, etiamsi uelit, nisi adiuuetur gratia dei tur et omni modo implebitur contentione mortis absumpta et caritate quae credendo et sperando nutritur uidendo et obtinendo perfecta.
Abbreviated transcription (Latin):
tuendũ ẽ ne uicat unũq̃ q crpi¬
ditas sua et elligat mag eam se¬
qui ꝙ̃ ex emo difficultatib excla
dei et fastidio moriat. Cẽptatio i¬
uõ gubernãdi. tẽptatio ꝑiculoru
in regẽda eccłia nos potissimũ tan¬
git. S qũo uos alieni eritis sina¬

Expanded text:
tuendum est ne vincat unumquemque cupiditas sua, et eligat eam sequi, quam ex ejus difficultatibus exclamDei, et fastidio moriatur: tentatio vero gubernandi, tentatio periculorum in regenda Ecclesia nos potissimum tangit. Sed quomodo et vos alieni eritis, si t
Abbreviated transcription (Latin):
sit s in eo ꝙ cupiebatur oculidi
testes sũt. in eoꝙ hẽba tur et
hõiu. Nescio quo aute mõcu
suꝑ flua terrena diliguntur ar¬
tius ad hepta ꝙͣ ꝯcupita ꝯstrin¬
gunt. Na ũde tristis ille disceᷤ¬
icit qui ꝯsiliu ꝯseꝙͣde uite ete¬
ne querebat adño cuandisset
oĩa sua ⁊ distribuenda ẜaupib.
⁊ hñdu chesauꝵ in celo siue ne¬
llet esse p̾fcũs. isi qr magn¬
as ut euangłm loquitur habe¬
bat diuitias. Al iud est eĩ no¬
lle incorpare que desunt. ald̾
ia incorpata diuellere. Ita ue¬
lud cibi repudiantur. Ita ueld̾

Expanded text:
it. sed in eo, quod cupiebatur, oculi dei testes sunt, in eo, quod habebatur. et hominum. nescio quo autem modo, cum superflua terrena diliguntur. artius adepta quam concupita constringunt. nani unde tristis ille discessit, qui consilium consequendae uitae aeternae quaerebat a domino, cum audissetia sua et distribuenda pauperibus et habendum thesaurum in caelo, si uellet esse perfectus, nisi quia magnas, ut euangelium loquitur, habebat diuitias? aliud est enim iam nolle incorporare, quae desunt, aliud iam incorporata diuellere: illi uelut cibi repudiantur, illa uelut
Abbreviated transcription (Latin):
tib incipe. sacerdotib dixit pri
orfẽte sacrifitia pro pecc̃cis uñs
et sicꝓ populo sacnfitia cõuice¬
bantꝰ sacedotes ut siquis se iu¬
stum et sine pecc̃o diceret respõ¬
deretur ei. Nõ adtẽdo ꝗd loquei̾
s ꝙ offeras uictima tua cõuin¬
cit te. qͣr offers pro peccis tuis
sinulla hẽs pecça. en offers sa¬
tiris deo. S forte sacerdotes ue¬
teris pplłi peccores erant. noui

Expanded text:
cerdotibus dixit, Prius offerte sacrificia pro peccatis vestris, et sic pro populo . Sacrificia convincebant sacerdotes: ut si quis se justum et sine peccato diceret, responderetur ei, Non attendo quod loqueris, sed quid offeras; victima tua convincit te. Quare offers pro peccatis tuis, si nulla habes peccata? An in saris Deo? Sed forte sacerdotes veteris
Abbreviated transcription (Latin):
Damͤ hoiẽ latrone sceleratu for¬
nicatore maleficu sacri legum.
oĩbus uitiis inqnatu om̃ibus
flagitiis sen facinoribus obrupti¬
qs eĩ nõ uelit beate uiuere scĩo¬

Expanded text:
 hominem latronem, sceleratum, fornicatorem, maleficum, sacrilegum, omnibus vitiis inquinatum, omnibus flagitiis seu facinoribus obrutum, qui non velit beate vivere. Scio
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ nũcupata. tũc eĩ opus erat eam
diftingui ab aliis linguis noĩe ꝓ¬
pͥo sic̃ alie quoq uocate sunt nõib
ꝓp̃iis. qñaute erat una nec aliud
ꝙͣ hũana lingua uł hũana locutio
uocabatur qua sola uniuersuge¬
nus hõium loquebatur. ⁊ iõ credẽ¬
de pena uenit illa młtiplicatio in u¬
tatioq linguaꝵ. Et utiq p̃t̾ hanc p¬
euam ẽẽ debuit deippss. nec fiustra
lingua ħ quã tenuit abraam nec
in om̃s filios suos ea transmictere
potuit. s in eos tm̃ quipropagati
indei pplm coalescentes dei testam̃¬
tum ⁊ stirpem xp̃i habere potuerñt

Expanded text:
est nuncupata. Tunc enim opus erat eam distingwi ab aliis lingwis nomine proprio, sicut alle quoque vocate sunt nominibus priis. Quando autem erat una, nihil aliud quam humana lingua uel humana locutio uocabatur, qua sola uniuersum genus humanum loquebatur. Dixeuoniam de poena uenit illa multiplicatio mutatioque linguarum et utique praeter hanc poenam esse debuit populus Dei. Nec frustra lingua haec est, quam tenuit Abraham, nec in omnes suos filios transmittere potuit, sed in eos tantum, qui propagati in Dei populum coalescentes Dei testamenta et stirpem Christi habere potuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
uiuũ patrẽ hñtes patria nr̃am q̃¬
cũq trena est. sẽꝑ ibi ẽẽ nõ possimꝰ
et necesse ẽ ut alii nascantur et
cis nccẽ ẽ ut qui succedunt et q
nascũtur. excludant eos q sep̾ce¬
serunt ibi oẽs ꝑit̾ uiuemus. nõ
ibi eĩt sucessor qr nullus decessor
qualis illa patna. si diuitias hic ⁊¬
amas. ip̃e deus tibi erit diuitier
tue. s amas fõtẽ bonũ. ꝗd p̃clariu
illa sapiẽtia ꝗdlucidius. ꝗdqd hic
potes amae̾ pro oĩb tibi erit qui

Expanded text:
unum Patrem, habentes patriam nostram: quaecumque terrena est, semper ibi esse non possumus; et necesse est ut alii nascantur, etgis? Necesse est ut qui succedunt, et qui nascuntur, excludant eos qui se praecesserunt. Ibi omnes pariter vivemus; non ibi erit successor quia nullus decessor. Qualis illa patria? Sed divitias hic amas? Ipse Deus tibi erit divitiae tuae. Sed amas fontem bonum? Quid praeclarius illa sapientia? quid lucidius? Quidquid hic potest amari, pr
Abbreviated transcription (Latin):
apparẽ dormiẽtib
Pro cẽto cum mediolani eẽmus ⁊
andiuimus ꝙ cũ debitũ repeteretu
aquodã defunti patris cautioẽ ꝓla¬
ta ꝙ filio nesciẽte a patre iam fue¬
rat ꝑ solutum. cõtustari hõ grauis¬
sime cepit atq miraĩ ꝙ ei pateri
moriẽs nõ dixerit ꝙ deberet. cũ feci
set etiã testam̃tũ. tẽ anxio apparu¬
it idem pater eius insõpnis aubi
eẽt cautum ꝙ illa cautio uacuata
fuerat indicauit. quo inuẽto iuue¬
nis atq mostrato. nõ solũ fłi d̾bi¬
ti calupĩam ꝓpulsauit s etiam pa-¬
t̾num accepit ciroghũ ꝙ patẽ nõ
recepẽat qñ est pecunia ꝑ soluta ħ
ntiq putatur aina hoĩs curã ges-¬
sisse pro filio a ad eñ uenisse dormi¬
ente ut docẽs ꝙr ignorabat amagͣ
molestia liberaretur. S eodẽ ip̃o fer¬
me tp̃e ꝙ id audiuimus roe nobis
apud mediolanũ cõstitutis. Catha¬
ginis rector Enlogius ꝗ meus ĩ eadẽ
affica remeauimus retulit / cũ recto¬

Expanded text:
adparere dormientibus. pro certo, cum Mediolani essemus, audiuimus, quod cum debitum repeteretur a quodam defuncti patris cautione prolata, quod filio nesciente a patre iam fuerat persolutum, contristari homo grauissime coepit atque mirari. quod ei pater moriens non dixerit, quid debersset etiam testamentum. tunc ei anxio apparuit idem pater eius in somnis et ubi esset recautum, quo illa cautio euacuata fuerat, indicauit. quo inuento iuuenis atque monstrato non solum falsi debiti calumniam propulsauit sed etiam paternum recepit chirographum, quod pater non receperat, quando est pecunia persoluta. hic utique putatur anima hominis curam gessisse pro filio et ad eum uenisse dormientem, ut docens quod ignorabat magna molestia liberaretur. sed eodem ipso ferme tempore, quo id audiuimus, id est nobis apud Mediolanium constitutis, Carthaginis rhetor Eulogius, qui meus in eadem Africam remeauimus, retulit, cum rheto
Abbreviated transcription (Latin):
tib etiam cum abs ẽtib quoꝵ yma¬
gines cẽnunt siue uiuoꝵ siue mor
se uideri et cum eis se loqui nesciũt
neq enĩ re uera ip̃i ad sunt aut ip̃i ẜ¬
mocinãtur. s turbatis sẽsib hoĩes ta¬
lia iisa yãginaĩa patĩtur. eo modo
et hii qui exhac uita migrarũt sic
liter uideat onnino nesciẽtes. Huic
rei simile est ⁊ illud cum hoĩes alciꝰ
ꝙͣ fẽdormirẽt sbtrahũt corporis sẽsi¬
b et occupantur talib uisis cum eiꝰ
apparent ymagiẽs uiuoꝵ atq mor¬
tuoꝵ/ ⁊ cum fuerĩt sẽsib redoiti qͦs¬
cunq mortuos se uidisse dixerĩt ⁊
uẽ cum eis fuisse credãt/ nec actẽ¬
dunt qui hoc audiu̾t. simiłr ab eis
ab f etium atq nesciẽtiũ quoꝵ dam
etiam ymagines uisas eẽ uiuorũ
Ibi ergo sunt sp̃s defun toꝵ ubi nõ
uident quecũq agũtur aut euen¬
ũt inista iuta hoĩnum./ quomo¬
do ergo uidẽt tumulos suos aut ɨ¬
corpora sua utrum abiecra iaceant¬
an sepulta quomoto int̾sunt miẜii

Expanded text:
tur etiam cum absentibus, quorum imagines cernunt siue uiuorum sine mose uideri et cum eis se loqui nesciunt — neque enim re aera ipsi adsunt aut ipsi sermocinantur, sed turbatis sensibus homines talia uisa imaginaria patiuntur — eo modo et hi qui ex hac uita migrarunt sic rum imaginaliter uideat omnino nescientes. huic rei simile est et illud, cum homines altius, quam si dormirent, subtrahuntur corporalibus sensibus et occupantur talibus uisis. et his enim apparent imagines uiuorum atque mortuorum, sed cum fuerint sensibus redditi, quoscumque morcreduntur nec attendunt qui haec audiunt similiter ab eis absentium atque nescientium quorundam etiam imagines uisas esse uiuorum. Ibi ergo sunt spiritus defunctorum, ubi non uident quaecumque aguntur aut eueniunt in ista hominum uita: quomodo uident tumulos suos aut corpora sua, utrum abiecan sepulta? quomodo intersunt miseriae