comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hominem putes locutum. cum locuta fuerit
mantur ad raptum ut accipitres. & aquile
que rapinam uenationis exercent. Id̾o his¬
ungues asꝑe. curuatum & accutum os. uelox
uolatus. qm̃ raptu uiuunt: ut possint facile
uel ungnib euiscerare. Sunt etiam uitȩ
mnauib & oꝑum diu̾sitates. ut alie ament.
in comimine consulere: & collatis uirib ue¬
lut quandam curare rempublicam & tanqͣni
sublege uiuere. Alie sibi quisq ꝓspicere. im¬
ꝑium recusare. & sicapiant᷑ indigno uelunt
exire seruitio. S & alia sicut genere ita &
morib in numerabilia. Nam uolucrum
quot genera sint: inuenire quem qͣm ñ posse.
deserta quis penetrare potuit: qui earum
genus uel differentias nosset. Plerumq aut̾¬
auesquȩ assuete sunt aquis. sicut pisces
prima cognatio udetur auib istis eẽ cum
piscib. qm̃ natandi cominunia quedam ui¬
dentur. utriusq geni̾s ẽẽ consortia. Scd̾a quoq

Expanded text:
hominem putes locutum, cum locuta sit hominem putes locutum, cum locuta sit mantur ad opprimit, ut accipitres et aquilae, quae rapinam uenationis exercent: ungues asperi, curuatum atque acutum os, uelox uolatus, quoniam raptu uiuunt, ut possint facile uel unguibus euiscerare. suin auibus et operum diuersitates, ut aliae ament in commune consulere et conlatis uihbusuiribus uelut quandam curare rem publicam et tamquam sub rege uiuere, aliae sibi quisque prospicere, imperium recusare et, si capiantur, indigno uelint exire seruitio. IAb moribus innumerabilia. Nam volucrum quot genera sint, invenire quemquam posse diffdeserta quis penetrare poterit, qui earum genus vel differentias nosset. Aves dictus quae assuetae sunt aquis, sermo successprima cognatio videtur avibus istis esse cum piscibus; quoniam natandi communia quaedam videntur utrique generi esse consortia. Secunda quoque
Abbreviated transcription (Latin):
men auium. s genus diu̾sum. quȩ quis pos
sit memoria aut cognicionie comp̃hendere.
Namsicut specie sibi differunt: ita & nature di¬
uersitate. Nam alie simplices sunt ut colũbe.
alie astute ut ꝑdix. alie ad manum se subiei¬
midant ut garamantes. alie hominuin con¬
u̾satione atq hisdem quib homines domi¬
ciiis delectantur ut hirundo. Alie in deser¬
tis secretam uitam diligunt. quȩ requiren¬
di sibi uictus difficultatẽ lib̾tatis amore cõ¬
cuntur. ut anser: alie carnes edunt & rapmis
intendunt ut miluus. alie incurie quȩ ma¬
nent inlocis semꝑ ut structio. alie ad uenticie
quȩ ꝓpriis temporib reuertuntur: ut ciconie.
hirundines. aliȩ congrege id ẽ gregatim uo¬
iantes ut sturni & coturuices. alie soliuage. id:
dias explorandi. ut aquila & accipit̾. Refugite
enim auaritia consortium plurimoꝵ. His
consortium. Ergo aquilis accipitribq hic¬
edunt dulcissimos. ut cignus & merula. Alie¬
rum uocum obloquuntui. discrimine. uie

Expanded text:
men auium, sed genera diuersa, quae quis possit aut memoria aut cognitione conprehendere Nam sicut specie sibi differunt, ita et naturae diversitate. Nam aliae simplices sunt, ut columbae; aliae astutae, ut perdix; aliae ad manum se subicimidant, ut garamantes; aliae hominum conaliae iisdem quibus homines domiciliis delectantur: aliae secretam in desertis vitam diligunt, quae requirendi sibi victus difficultatem libertatis amore comcuntur, ut anser; aliae carnes edunt, et rapinis intendunt, ut milvus; aliae enchoriae, quae manent in locis semper, ut struthio; aliae adventitiae, quae propriis temporibus revertuntur, ut ciconiae, et hirundines; aliae congregae, id est, gregatim volantes, ut sturni, et coturnices; aliae solivagae, id est, dias depraedandi, ut aquila, accipiter, et enim auaritia consortium plurimorum —, consortium. ergo aquilis accipitribusque hicedunt dulcissimos, ut cygnus et merula: alirum uocum oblocuntur discrimina, ut
Abbreviated transcription (Latin):
iterum fetu quodam eos sui caloris animare
aut corpore suo obiecto suis ꝑiculis defendam¬
nt̾ aues & nolucres. hoc int̾ est. Aues dicimus
quȩ ꝑaera leuib uolitant pennis. uolucres
aut̃ ñ solum aues uocamꝰ. s etiam quadrupe¬
des nimia ꝑncitate currentes. s tam̃ cum
adiectione: ut puta uolucrẽ equum. uolu
crem tigridem. ut ẽ illud pacubii. Uolucri
Nam sine ad iectioue. tantuni alitẽ sonat.

Expanded text:
iterum fotu quodam eos sui caloris animare,aut corpore suo objecto natos suos defendanter auem et uolucrem. Aues dicimus quae per aera leuibus uolitant pennis, uolucres autem non solum aues uocamus, sed etiam quadrupedes nimia pernicitate currentes; sed tantum cum adiecrem tigridem. Ut est illud Pacuvii: Volucri Nam sine adjectione tantum alitem sonat.
Abbreviated transcription (Latin):
cȩt̾ãq huiꝰmodi: alic ponunt oua. sine mas¬
culi susceptione concepta. quȩ idem in seques
sui seminis iactu ꝑ funduntur. & quȩ hoc
munere fuerint afflata. generabilia fiunt.
quȩ uͦ ꝑfusa ñ fuerint: sterilia ꝑseuerant
aut putrescunt. Pisces aut̾ quȩ uiuos fecus¬

Expanded text:
catulos: aliae ponunt ova sine masculi susceptione concepta, quae iterum insequentis sui seminis jactu perfunduntur: et quae hoc munere fuerint afflata, generabilia fiunt: quae vero perfusa non fuerint, sterilia perseverant aut putrescunt. Piscium autem voc
Abbreviated transcription (Latin):
N hoc uͦ libello quasi inquadam breui tabella
quasdam celi causas situsq terrarum & ma¬
risspacia annotauimus. ut in modico lector
ea percurrat: & compendiosa breuitate
ehimologras eorum causasq cognoscat.

Expanded text:
n hoc libello, quasi in quadam brevi tabella, quasdam coeli causas, situsque terrarum, et maris spatia annotavimus, ut in modico lector ea percurrat, et compendiosa brevitate etymologias eorum causasque cognoscat.
Abbreviated transcription (Latin):
nes. uocati acabo id ẽ caballo. qͦd ex eis creent᷑.
Sicut aut̃ scabrones nascuntur de equoꝵ car¬
nib putridis. ita ex eis iterum sepe nascunt᷑
scarabei: unde & cognominati sunt. Tauri
uocantur scarabei t̾restres. ricino similes.
mal ẽ. paruum iuitalia simillimum scarades
longipedum. fauit int̾ herbas bouẽ maxime
unde & nom̃ habet: deuoratumq tacto fal¬
le ita inflaminat. ut rumpat. Cincendela
scarabeoꝵ genꝰ ẽ: eo qͦd gradiens uol uolans
lucet. Blatte a colore nuncupate. si quidem
& comp̃hense. manum tingunt. Unde &
blatteum colorem dicunt. Hoc aut̃ dicunt
animal lucem uidere ũ patitur. contrarumi
niuscȩ. Nam inusca lucipeta. & blata lucifugi
ẽ: ꝑ noctem enim tantum ambulat. Papilio¬
nes auicule suit. quȩ maxime habundant
fiorentib malius. quiq u̾miculos stercore
suo faciunt nasci. Locusta qͦd pedib longis¬
sit ueluti hasta. unde & eam g̾ci tam mari¬
timam quam t̾restrem astaco appellant.

Expanded text:
nes vocati a cabo, id est a caballo, quod ex eis creentur. Sicut autem scabrones nascuntur de equorum carnibus putridis, ita ex his iterum saepe nascuntur scarabaei; unde et cognominati sunt. Tauri vocantur scarabaei terrestres ricino similes. al est parvum in Italia simillimum scarabaeo, longipedum. Fallit inter herbas bovem maxime, unde et nomen habet, devoratumque tacto felle ita inflammat ut rumpat. Cicindela scarabaeorum genus est; eo quod gradiens vel volans lucet. Blattae a colore nuncupatae, siquidem et conprehensae manum tingunt; unde et blatteum colorem dicunt. Hoc autem animal lucem videre non patitur, contrarium muscae, nam musca lucipeta, et blatta lucifuga est; per noctem enim tantum ambulat. Papiliones aviculae sunt quae maxime abundant florentibus malvis, quique vermiculos ex stercore suo faciunt nasci. Locusta, quod pedibus sit longis veluti asta; unde et eam Graeci tam maritimam quam terrestrem ἀστακὸν appellant.
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ apud eos hic crater. nam latine hȩc
Uirgiliꝰ. Crateras magnas statuunt & uina ce¬
ronant. Hiebant aut̃ primum a coneriomb
st̃gena ex qͥb cimbia pocładicta st̃ ex sumltudine cĩbȩ
nanis. Emistis species pocul quȩ ductim
id ẽ uno spu bibitur. Bacea pͥmũ a baco qͦd
uinum nominata. postea iusib aquariis
transiit. Calices. & calati. & scale. poculoꝵ.
gen̾a antea ex ligno facta: unde & uocata.
Greci enim omne lignum cala dicebant. Am¬
pulla quasi ampla bulla. Similis enim ẽ ro¬
tunditate bullis quȩ ex spumis aquarum
fiunt: atq ita inflantur uento. de uasis is¬
ilud. uertitur enofori fundus sententia nob̾
Flasce ex greco uocabulo dictȩ. Hȩ ꝓuehendis
ac recondendis phialis pͥmum facte sunt: un¬
de & nuncupate. Postea musum uim transie¬
runt manente g̾co uocabulo: unde sumpse¬
runt micium. Lagena & sicula greca nomi¬
na sunt: inflexa exparte ut fierent latina.

Expanded text:
enim apud eos hic crater; nam Latine haec cenim apud eos hic crater; nam Latine haec cVirgilius: Crateras magnas statuunt, et vina coronant. Fiebant autem primum ex connexionibus sunt genera. Ex quibus cymbia pocula dicta sunt ex similitudine cymbae navis. Amystis species poculi qua ductim, id est uno spiritu, bibitur. Baccea primum a Baccho, quod est vinum, nominata, postea in usibus aquariis transiit. Calices et calathi et scalae poculorum genera, antea ex ligno facta, inde et vocata; Graeci enim omne lignum κᾶλα dicebant. Ampulla quasi ampla bulla: similis est enim rotunditate bullis quae ex spumis aquarum fiunt atque ita inflantur vento. De vasis viillud: Vertitur oenophoris fundus, sententia nobis. Phlascae ex Graeco vocabulo dictae. Hae provehendis ac recondendis phyalis primum factae sunt, unde et nuncupatae. Postea in usum vini transierunt, manente Graeco vocabulo, unde sumpserunt initium. Lagena et situla Graeca nomina sunt, inflexa ex parte, ut Latina fierent.
Abbreviated transcription (Latin):
tib q sit oris. Lauces uasa emissoria quib
Hinc & conca. S illa cauata: ista concaua.
Sic & g̾ci hȩc mincupant. Scutella ab seuto
ꝑdiminiitionẽ. ẽ enuu eiꝰdem similis. Apo¬
fereta. ag̾cis aferendo ponia. uel aliqͥd notmi¬
uata. Est eni plaua. Salinuni. uas aptum
salibus. idẽ & sulzica quasi salzica. Acitabulũ
quasi acitaferuni. qͦd acetum ferat. C oclear
ab usu pͥus cõclearum dictum. Hinc ẽ & illus
cocleare uocor : Trissiles g̾co nomine. latine
tripedes. Qui aut̃ quatuor pedib infistunt:
abusiue dicuntur. Inuasculis tria querunt᷑
quȩ placeant. manus artificis. pondꝰ argenti.
splendor metalli. De uasis potatoriis .u.¬
oculum apotando nominatum. Est enĩ
onine uas: in quo bibendi ẽ consuecudo.
Phiale dictȩ: quod ex uitro fiant. uitrum enun
quod ipsis potare solemus: uel quod patentes
sunt dispansisq labris. Cratera calix ẽ. du
as habeus ansas. & ẽ uom̃ grecum. Declinat᷑

Expanded text:
tibus sit oris. Lances vasa sunt emissoria quibustibus sit oris. Lances vasa sunt emissoria quibusHinc et conca; sed illa cavata, ista concava: sic et Graeci haec nuncupant. Scutella ab scuto per diminutionem; est enim eiusdem similis. Apophoreta a Graecis a ferendo poma vel aliud aliquid nominata; est enim plana. Salinum vas aptum salibus. Idem et sulzica, quasi salzica. Acitabulum quasi acetaforum, quod acetum ferat. Coclear ab usu prius coclearum dictum. Hinc est illud cocleare dicor? Trisceles Graeco nomine, Latine tripedes: qui autem quattuor pedibus insistunt abusive dicuntur. In vasculis autem tria quaeruntur quae placeant: manus artificis, pondus argenti, splendor metalli. De vasis potatoriis . Poculum a potando nominatum; est enim omne vas in quo bibendi est consuetudo. Phialae dictae quod ex vitro fiant; vitrum enim quod in ipsis potare solemus, vel quod patentes sunt, dispansisque labris. as habens ansas, et est Graecum nomen: declinatur
Abbreviated transcription (Latin):
neris. quia quod fuit ñ ẽ. Aretina uasa ex are¬
tio municipio ꝓtalie dicinit᷑. ubi fiunt. Sunt
appositum testa ministrat holus. Samia uasa
quidam putant a samo oppido grecie habere
nomen. Alii dicunt cretam ẽẽ italiȩ. quȩ ñ
longe a roma nascitui: quȩ samia appelladu:
Celata uasa argentea uel aurca sunt: signis
emnientiorib intus extraue exp̃ssa acelo uo¬
cata quod ẽ genꝰ ferramenti: quod uulgo cel¬
ouem uocant. Crisendita uasa de aurata:
g̾cum ẽ. Anagliua uasa. qͦd suꝑuis sint sculp¬
ta. Greci enini ana sursum. gliue sculpturam
dicunt. id ẽ sursum sculpta. Discus antea
scus ab specie scuti. unde & scutella. Postea
discus uocatus. qͦd det escas id ẽ apponat: a quo
id ẽ quod iaceant. Missorut̃ uocatũ a m̃sa
ꝑ diriuationẽ. quasi mensori um. Parap
sis quadrangulum. & quadril aterum uas:
id ẽ parib absidis. Patena qͦd dispansis paten¬

Expanded text:
neris, quia quod fuit non est. Arretina vasa ex Arreneris, quia quod fuit non est. Arretina vasa ex Arretio municipio Italiae dicuntur, ubi fiunt; sunt Rubra quod adpositum testa ministrat olus. Samia vasa quidam putant ab oppido Samo Graeciae habere nomen. Alii dicunt cretam esse Italiae, quae non longe a Roma nascitur, quae samia appellatur. Caelata vasa argentea vel aurea sunt, signis eminentioribus intus extrave expressa, a caelo vocata, quod est genus ferramenti, quem vulgo cilionem vocant. Chrysendeta vasa deaurata; Graecum est. Anaglypha, quod superius sint sculpta; Graeci enim ἄνω sursum, γλυφὴ sculpturam dicunt, id est sursum sculpta. Discus antea scus ab specie scuti; unde et scutella. Postea discus vocatus quod det escas, id est adponat; a quo id est quod iaciant. Messorium vocatum a mensa per derivationem, quasi mensorium. Parasis, quadrangulum et quadrilaterum vas, id est, paribus absidis. Patena, q
Abbreviated transcription (Latin):
quasi uescula. fictilia dicta. qͦd fiant & fin¬
gantur ex t̾ra. Fingere enim ẽ facere. forma¬
re. plasmare. Unde & figuli dicunt᷑. & uas
fictile dir. ñ fictum illud qͦd mendacium est.¬
s qͦd formatur ut sit & habeat aliqͣm formã.
Unde & apłs dicit. Nunquid dicit figm̃tum
ei qui se finxit. quare sic me fecisti: fictilia
uasa insamo insula priusinuenta tradun¬
tur. facta excreta: & indurata igne. Unde
ꝙ sama uasa. Postea inuentum ẽ & rubricam
addere: & ex rubra creta fingere. Antiquio
remaut̃ fuisse usum fictilium uasoꝵ. qm
fundeuli eris aut argenti. Apud uet̾es enĩ
nec aurea nec argentea s fictilia uasa habe¬
bantur: sicut ad uina doliis excogitatis. ad aqͦs
amphoris. ydriis. ad balneos. ac reliquis que
musib hominũ aut rota fiunt aut manib
aptant᷑. Argilla aut̃ ex cocta. testa uocabulum
stiscepit. quia dum mollis e̾e̾t efficitui. testa.
nec communicat cum uocabulo pristini ge¬

Expanded text:
quasi vescula. Fictilia dicta quod fiant et finquasi vescula. Fictilia dicta quod fiant et fingantur ex terra. Fingere enim est facere, formare et plasmare, unde et figuli dicuntur. Et vas fictile dised quod formatur, ut sit et habeat aliquam formam. Unde et Apostolus dicit: Nunquid dicit figmentum ei qui se finxit: Quare sic me fecisti ? Fictilia vasa in Samo insula prius inventa traduntur, facta ex terra cretea et indurata igne; unde et Samia vasa. Postea inventum est, rubricam addere, rem autem fuisse usum fictilium vasorum quam fundendi aeris aut argenti; apud veteres enim nec aurea nec argentea, sed fictilia vasa habebantur; sicut ad vina doliis excogitatis, ad aquas amphoris, hydriis ad balneas, ac reliquis quae in usibus hominum aut rota fiunt aut manu aptantur. Argilla autem excocta testae vocabulum suscipit quia, dum mollis esset, efficitur tosta, nec communicat cum vocabulo pristini ge
Abbreviated transcription (Latin):
artẽ confecta. Suscitatur enim ignea illa
uis germinis madefacte frugis. ad deinde
siccatur. & pt̾ infarinam redacta molli su-¬
co aminiscetur. quo ferm̃tato sapor austeri¬
tatis & calor ebrietatis ad icit᷑: quȩ fit in his
partib hispame cuius ferax uim locꝰ ñ ẽ.
Fex dicta. qͦd sese uasis in mergendo affigat.
Garum ẽ liquor piscium salsus. qui olun con¬
ficiebat᷑ expisce. quẽ greci garon uocabant
& quamuis nunc ex infinito genere pisciũ
fiat. nom̃ tam̃ pristinum retuiet. a quo
inicium sumpsit. Liquam̃ dictum. eo qͦd̾
soluti insalsamento pisciculi eundem hu¬
morẽ liquant: eiuus liquor appellat᷑ salsu¬
go uel muria. Proprie aut̃ muria dr. a qua
sale commixta. effetaq gustu in modum
maris. Sucꝰ dicti quod facco exprimant᷑.
ut tisane. Tisanȩ. Tema. Opirema. greca
uocabula sunt. De uasis escarus. un¬
asa dicta a uescendo. qͦd in ea escȩ appa¬
nantur. cuuis diminutiuum uascula

Expanded text:
artem confecta. Suscitatur enim igne illa artem confecta. Suscitatur enim igne illa vis germinis madefactae frugis ac deinde siccatur et post in farinam redacta molli suco admiscitur, quo fermentato sapor austeritatis et calor ebrietatis adicitur. Quae fit in his partibus Hispaniae cuius ferax vini locus non est. Fex dicta, quod sese vasis emergendo adfigat. Garum est liquor piscium salsus, qui olim conficiebatur ex pisce quem Graeci γάρον vocabant; et quamvis nunc ex infinito genere piscium fiat, nomen tamen pristinum retinet a quo initium sumpsit. Liquamen dictum eo quod soluti in salsamento pisciculi eundem humorem liquant. Cuius liquor appellatur salsugo vel muria. Proprie autem muria dicitur aqua sale commixta, effectaque gustu in modum maris. Sucus dicti quod sacco exprimantur, ut ptisanae. Ptisana, zema, apozema Graeca vocabula sunt. De vasis escariis asa dicta a vescendo, quad in ea escae adponantur. Cuius diminutivum vascula,
Abbreviated transcription (Latin):
uua pinguis. decocta usq ad crassitudinẽ mellis
ac refrigerata: utilis stomacho. Passum quicqͥd
exuua passa comp̃ssum esftuxerit. Dicitur aut̃
passum: apatiendo. Nam ꝑcutitur uua siccior
& decoquit᷑ & indefit passum. Defretum dic¬
tum ẽ. qͦd defrudatur & quasi fraudem patiat᷑.
Carenum. eo qͦd feruendo parte careat. Tercia
enim parte musti amissa: qͦd remanserit ca¬
renum ẽ. Cui contraria sapa ẽ: quȩ feruendo
ad t̾ciam redacta descendit. Sicera ẽ omnis
potio. quȩ extra uinum inebriare ꝑotest.
Cuius nom̃ licet hebreum sit: tam̃ latinum
sonat. ꝓ eo qͦd ex suco fermenti uel pomoꝵ
conficiatur. aut palmarum fructus in liquo
rem exprimantur coctisq frrugib aqua piu¬
gnior quasi succus colet᷑: & ipsa potio sicera
nuncupatur. Ceruisa a cerere id ẽ fruge
uocata. Est enim potio ex seminib frum̃t
uario modo confecta. Celia a calefaciendo
appellata. Est enim potio ex suco tritici ꝑ

Expanded text:
uva pinguis, decocta usque ad crassitudinem mellis, uva pinguis, decocta usque ad crassitudinem mellis, ac refrigerata utilis stomacho. 14. Passum, quidquid ex uva passa compressum effluxerit. Dicitur autem passum a patiendo. Nam percutitur uva siccior, et decoquitur, et inde fit passum. Defrutum dictum est, quod defraudetur, et quasi fraudem patiatur. 15. Carenum, eo quod fervendo parte careat. Tertia enim 495 parte musti amissa, quod remanserit carenum est, cui contraria sapa est, quae fervendo ad tertiam redacta descenderit. 16. Sicera est omnis potio quae extra vinum inebriare potest. Cujus licet nomen Hebraeum sit, tamen Latinum sonat pro eo quod ex succo frumenti vel pomorum confrem exprimantur, coctisque frugibus aqua pinguior, quasi succus, colnuncupatur. Cervisia a Cerere, id est fruge vocata; est enim potio ex seminibus frumenti vario modo confecta. Caelia a calefaciendo appellata; est enim potio ex suco tritici per
Abbreviated transcription (Latin):
rium uium qͦd regib & potentib honoris
sules uinum honorarium dabant. nunquam
accepi. ne priuatus quidem. Crudum unũ:
insuaue. qͦd serui potant. Acctum uel quia
acutum: uel quia aquatum. Uinum eium
aqua mixtum. cito in hunc saporem redigit᷑.
Unde ꝙ acidum. quasi aquidum. Conditum
uocatum quod sit simplex & commxtione
pigmentoꝵ compositum. Lactatum ẽ: potio
elacte. Mulsum: ex mnelle nuxtum. Est enĩ
uocant. In nomel um mustum melliad mixtũ.
uehement̃ q agitatum atq com motum. ydro¬
mellum. qͦd fiat exaqua & malis maciaius.
Saccatum. liquor ẽ aquȩ feciumi admixtꝰ
& sacco expressus. Oximellum appellatum.
qͦd aceti & mellis ꝑmixta conficiat᷑ materia
unde & dulcedinẽ retinet & aquorem. Or
g̃co eloquio dicunt. Rodomellus đr. eo quod
insuco rose mel admiscetur. Melicratum ui¬
num melli admixtum. Medus quasi melus. qͥa¬
ex melle fit: sicut cadanitas ꝓcalamitas. Fecula

Expanded text:
rium vinum, quod regibus et potentibus honoris rium vinum, quod regibus et potentibus honoris sules vinum honorarium dabant: numquam accepi, ne privatus quidem.' Crucium vinum est insuave quod servi potant. Acetum, vel quia acutum, vel quia aquatum; vinum enim aqua mixtum cito in hunc saporem redigitur. Unde et acidum, quasi aquidum. Conditum vocatum, quod non sit simplex, et commixtione pigmentorum conpositum. Lactatum est potio e lacte. Mulsum ex melle mixtum; est enim vocant. Oenomelum mustum melle admixtum vehementerque agitatum atque commotum. Hydromelum, quod fiat ex aqua et malis Matianis. Saccatum liquor est aquae faece vini admixtus et sacco expressus. Lorea. Oxymeli appellatum quod aceti et mellis permixta conficiatur materia, unde et dulcedinem retinet et acorem. Rgreco eloquio dicunt. Rodomelus dicitur, eo quod in succo rose mel admiscetur. Melicratum, vinum melli admixtum. Medus quasi melus, qex melle fit, sicut calamitas pro cadamitas. Faecula,
Abbreviated transcription (Latin):
lacu statim sublatum. Dictum aut̃ creditur
mustum. qͦd inse limum & t̾ram habeat inꝑ¬
tam. Nam mus t̾ra. Unde & humus. Cuius
tanta uis ẽ feruoris. ut uasa qmuis grandia
exeo plena absq spiramine repleta. ilico dis¬
rumꝑat. Roseuim uinum id ẽ cum rubore. ro¬
sa enum rubet. Amineum uͦ quasi sine minio
is ẽ sinc rubore nã album ẽ. Sucinacium. suc¬
ne gemine simile ẽ: id ẽ fului coloris. Lim¬
pidum uinum id ẽ ꝑspicuum ab aque specie
dictum. quasi limpidum. Limpha enim
aqua ẽ. Turbidum quasi terbidum. id est
t̾ra commixtum: qͦd ẽ fece. Falernum uinũ
uocatum. a falerna regione campaniȩ ub
optima uina nascuntur. Coliatum uas
ꝓprium nuncupauit. in quo deportatur.
Garetum uͦ: a regione uude defertur. Gara
enim: oppidum ẽ palestiue. Infertũ uinum
dr. quod altario offertur atq libatur. Spur¬
cum qͦd offerri ñ licet. aut cui aqua admixta ẽ.
quasi spurium. hoc ẽ immundum. Honora¬

Expanded text:
lacu statim sublatum. Dictum autem creditur lacu statim sublatum. Dictum autem creditur mustum quod in se limum et terram habeat mixtam; nam mus terra, unde et humus. Cuius tanta vis fervoris est ut vasa quamvis grandia ex eo repleta absque spiramine ilico disrumpat. Roseum vinum, id est cum rubore; rosa enim rubet. Amineum vero quasi sine mineo, id est sine rubore; nam album est. Sucinacium sucinae gemmae simile est, id est fulvi coloris. Limpidum vinum, id est perspicuum, ab aquae specie dictum, quasi lymphidum; lympha enim aqua est. Turbidum, quasi terbidum, id est terra commixtum, quod est faece. Falernum vinum vocatum a Falerna regione Campaniae, ubi optima vitia nascuntur. Colatum vas prium nuncupavit in quo deportatur: Gazeum vero regio, unde defertur; Gaza enim oppidum est Palaestinae. Infertum vinum dicitur quod altario libatur atque offertur. Spurcum, quod offerri non licet, aut cui aqua admixta est, quasi spurium, hoc est inmundum. Honora
Abbreviated transcription (Latin):
uenas sanguine cito repleat. Hoc alii qͦd uos
cura soluat lieum appellant. Uetẽs uinuni
uenenum uocabant. s ptꝰ qm inuentũ est
uirus letiferi sucꝰ: hoc uinum uocatum illud
uenenum. Unde & hieroninius in libro quẽ
de uirgini tate seruanda scͥꝑsit. ad olescentu¬
las inquit ita uinum deb̾e fug̾e ut nenenũ.
ne ꝑ etatis calore feruenti uinum bibant. &
ꝑeant. Inde ẽ qͦd apud uet̾es romanos femi¬
ne ñ utebantui. uino. nͥ sacroꝵ causa cercis
dieb. Merum diciinus. cum uinum purum
significanius. Nam merũ dicimus quicquid
ꝑurum atq sincerum ẽ: sicut ꝙ aqͣm meram
nulli utiq rei mixtam. Hinc & merenda qͦd
antiquitus eo tempore pueris oꝑariis cib.
panis merus dabat᷑ aut qͦd meridient eo tp̃i
id c̃ soli ac seꝑatim. ñ ut in prandio aut in ceua
ad uam mensã. Inde credimus etiam illuo
tempꝰ quod p̾t medium diem ẽ meridiem ap¬
ꝑellari qͦd purum sit. Mustum ẽ uinum ẽ

Expanded text:
venas sanguine cito repleat. Hoc alii, quod nos venas sanguine cito repleat. Hoc alii, quod nos cura solvat, Lyaeum appellant. Veteres vinum venenum vocabant; sed postquam inventus est virus letiferi sucus, hoc vinum vocatum, illud venenum. Unde et Hieronymus in libro quem de virginitate servanda scripsit: 'Adolescentulas' inquit 'ita vinum debere fugere ut venenum, ne pro aetatis calore ferventi bibant et pereant.' Inde est quod apud veteres Romanos feminae non utebantur vinum, nisi sacrorum causa certis diebus. Merum dicimus cum vinum purum significamus; nam merum dicimus quidquid purum atque sincerum est, sicut et aquam meram, nulli utique rei mixtam. Hinc et merenda, quod antiquitus id temporis pueris operariis quibus panis merus dabatur; aut quod meridient eo tempore, id est soli ac separatim, non, ut in prandio aut in cena, ad unam mensam. Inde credimus etiam illud tempus, quod post medium diem est, meridiem appellari, quod purum sit. Mustum est vinum e
Abbreviated transcription (Latin):
huc usq in india & arabia colligatum reꝑ¬
peritur ramis inherens. in similitudinem
salis. Onme aut̃ mel dulce. Sardum a¬
marum ẽ absintii causa. cuius copia eius
regionis apes nutriuntur. Fauum uocari
qui comedit᷑. magisqͣm bibitur. Fage enim
g̾ci comedere appellant. Auint aut̾ medi¬
q. & qui de humanoꝵ corpoꝵ scripsere
naturis. p̃cipueq galienus in libris quoꝵ
insito calore feruere. & noxios eẽ his etatunis
cibos qui calores augeant. sanitatiq condu¬
cere frigida queq mesum sumere. sicut con¬
trario senib qui pituita laborant & frigore.
caldos cibos & uina uet̾a ꝓdesse. Depotũ.iii.¬
otio ag̾ca diriuatione uocata. Hanc
enim illi pocos dicunt. Aqua gen̾alit̾
uocata. quod suꝑficies eiꝰ equalis sit. Hinc
& equora. Quam inde recentem dicimus.
quia ñ ẽ utius uetusta ut uinum: s statim
sublata de flumine. fonte uel puteo. fecescit
enim uetusta. Uinum inde dictum. qͦd eiꝰ potꝰ

Expanded text:
hucusque in India et Arabia conligatum rehucusque in India et Arabia conligatum reperitur ramis inhaerens in similitudinem salis. Omne autem mel dulce: Sardum amarum est absinthii causa, cuius copia eius regionis apes nutriuntur. Favum vocari quia comeditur magis quam bibitur; φαγεῖν enim Graeci comedere appellant. Aiunt autem medici, et qui de humanorum corporum scripsere naturis, praecipueque Galienus in libris quoruinsito calore fervere, et noxios esse his aetatibus cibos qui calorem augeant, sanitatique conducere frigida quaeque in esum sumere; sicut e contrario senibus, qui pituita laborant et frigore, calidos cibos et vina vetera prodesse. De potu . Potio a Graeca derivatione vocata; hanc enim illi πότος dicunt. Aqua generaliter vocata, quod superficies eius aequalis sit: hinc et aequora. Quam inde recentem dicimus quia non est utilis vetusta, ut vinum, sed statim sublata de flumine et fonte vel puteo; fetescit enim vetusta. Vinum inde dictum quod eius potus
Abbreviated transcription (Latin):
dedit. Galaticȩ acolore lacteo nuncupate.
Greci enim gala. lacd̾nt. Speras a rotuudita¬
te g̾co uocabulo appellatas. Quicquid enĩ
in rotundum formatui. spera ag̾cis dicit᷑.
Ius coquine magistri aiure nuncupauert̃.
quia ea ẽ lex condimenti eiꝰ. Hanc g̾ci ⁊ emã
uocant. Caseum uocari qͦd careat ser o
quasi carcum. Nam serum ei omne deduci¬
tur ut ponderib arguatui: Colostrum lac
nouum. qͦd neutri generis ẽ. Lac ag̾co ser¬
mone diriuatum ẽ: ꝓcandore. Greci enim
album gleucon dicunt. Lac uͦ & sangius
qͦd nutrit & quod mitritui. Nam lacte nu¬
trimui. uiuimus sanguine. Quactum di¬
ctum quasi coactum. quasi coagulatum.
accepta enim secum alia specie coagulat᷑.
Mel g̾ce appellationis ẽ. qͦd ab apib nom̃
habere ꝓbatui: Nam apis g̾ce melle se dicit᷑.
Antea aut̃ mella derore erant. inueinebant᷑¬
q in harundinum foliis. Unde & uirgilius.
Hactenus aerii mellis celestia dona. Si qͥdẽ

Expanded text:
dedit. Galaticae a colore lacteo nominatae; dedit. Galaticae a colore lacteo nominatae; Graeci enim γάλα lac dicunt. Sphaeras a rotunditate Graeco vocabulo appellatas; quidquid enim in rotundum formatur, σφαῖρα a Graecis dicitur. Ius coquinae magistri a iure nuncupaverunt, quia ea est lex condimenti eius. Hanc Graeci zemam vocant. Caseum vocari quod careat serum, quasi careum: nam serum ei omne deducitur ut ponderibus arguatur. Colostrum lac novum; quod neutri generis est. Lac a Graeco sermone derivatum est pro candore; Gralbum leucon dicunt, lac vero et sanguis quod nutrit et quod nutritur. Nam lacte nutrimur, vivimus sanguine. Ubera,  quasi coactum, quasi coagulatum; accepta enim secum alia specie coagulat. Mel Graecae appellationis est, quod ab apibus nomen habere probatur; nam apis Graece μέλισσα dicitur. Antea autem mella de rore erant, inveniebanturque in arundinum foliis. Unde et Vergilius Georg. 4,1: Hactenus aerii mellis caelestia dona. Siquidem
Abbreviated transcription (Latin):
pinguedinis hoc aminal habeat. Offa ẽ ꝓpͥe
frust um dentium. cuius diminutiuum of¬
fellam facit. inde & offarii quoqui. quia par¬
ticulatim idẽ offatim excoquant. Hunc of¬
fa latrantium. quia in os canis iacitur. qui¬
satiatus ilico compescitur & silescit. Frustũ
nocatum. qͦd capiatur a frumine. Est enun
frumen summa parsgulȩ. Puipa dicta. quos
cum puite olim mixta uescebatur. Unde ꝙ pia¬
mentariuni & pulmentum dictum. Lucam¬
ce dicte. qͦd priuis in lucania facte sunt. farq¬
men caro concisa. & minuta. qͦd ea intestinũ
farciatur id ẽ impleat᷑. cum alia rerum cõ¬
mixtione. Minutal uocatum. qͦd fiat de
piscib ꝙ isiciis holerib minutatim concisis.
Afratum qͦd latine spumium uocatui. afro
enim g̾ce sprima dr. Marcisia in mortario
expisce fuiiit unde & nominata. Y socem
piscem quendam dicunt. ex quo p̃riium
isitia facta sunt. & quamius ex alio genere
piscium fiant. iuicio tam̃ piscis uocabulum

Expanded text:
pinguedinis hoc animal habeat. 26. Offa est proprie pinguedinis hoc animal habeat. 26. Offa est proprie frustum dentium, cujus diminutivum ofellam facit. Unde et offarii coci, quia particulatim, id est, offatim excoquunt. Nunc offa latrantium, quia si in os canis jacitur, satiatus illico compescitur, et silescit. 489 27. vocatum, quod capiatur a frumine. Est enim frumen summa pars gulae. Pulpa dicta quod cum pulte olim mixta vescebatur. Unde et pulmentarium et pulmentum dictum. Lucanicae dictae quod prius in Lucania factae sunt. Farcimen caro concisa et minuta, quod ea intestinum farciatur, hoc est inpleatur, cum aliarum rerum conmixtione. Minutal vocatum quod fiat de piscibus et isiciis oleribusque minutatim concisis. Aphratum, quod Latine spumeum vocatur; ἀφρὸς enim Graece spuma dicitur. Martisia in mortario ex pisce fiunt: inde et nominata. Isocem piscem quendam dictum, ex quo primum isicia facta sunt; et quamvis ex alio genere piscium fiant, initium tamen piscis vocabulum
Abbreviated transcription (Latin):
lignum fructiferum & herbam seminalem
dedi uob̾ inescam. Postea uͦ ꝑ noe data sunt
mesum cuncta animalia. Crudum d̾r. qͦd
sit cruentum. Est enim cum sanguine. Coc¬
tum dictum. quasi coactum id ẽ obigne uel
aqua uiolenti mͦ actum. usuiq comestionis
aptum. S & multi temporis aliquid coctũ
uocatui. Assum qͦd ardeat. quasi arsum.
Euxum. eo qͦd maqua sola de coguitur. Lixa
enim aqua dr. ab eo qͦd sit soluta. Uiide &
solutio libidins lurus. & m̃bra loco mota.
ura dicunt᷑. Frixum a sono dictum. qͣndo
demptis emedio sillabis trib. Rancidum
exuicio nuncupatum. qͦd rancos efficiat.
Succidia carnes musum reposite. a succe¬
dendo dicte. Lardum. eo qͦd indomo reposi¬
tum conseruatur. Nam antiqui domos lares
dicebant. Tarea lardus ẽ. gallice dictum. Un¬
de & afframus. In rosa gallum sagatũ pingni
pastum tͣexea. Axungia abunctione uocata.
Sebum a sue dictui. quasi suebum. qͦd plus

Expanded text:
lignum fructiferum et herbam seminalem lignum fructiferum et herbam seminalem dedi vobis in escam; post vero per Noe data sunt in esum cuncta animalia. Crudum dicitur, quod sit cruentum, est enim cum sanguine. Coctum dictum est quasi coactum, id est ab igne vel aqua violento modo actum; usuique coaptum. Sed et multi temporis aliquid coctum vocatur. 22. Assum, quod ardeat, quasi arsum. Elixum, eo quod in aqua sola decoquitur. Lixa enim aqua dicitur, ab eo quod sit soluta, unde et solutio libidinis luxus, et membra loco mota luxa dicuntur. 23. Frixum a sono dictum, quando demptis e medio syllabis tribus. Rancidum, ex vitio nuncupatum, quod raucos efficiat. 24. Succidia, carnes in usum repositae, a succidendo dictae. Lardum, eo quod in domo repositum conservatur. Nam antiqui domos lares dicebant. Taxea lardum est gallice dictum. Unde Afranius in Rosa: Gallum sagatum, pingui pastum taxea. 25. Axungia, ab unctione vocata. Sebum, a sue dictum, quasi suebum, quod plus
Abbreviated transcription (Latin):
cmere co ctus & reuersatus. ipse & focatius.
Cubanicuis intesta coctus. fungia panis
aqua diuitius malaxatus. similam modicã
mectationis plusqͣm omnis panis: unde &
fungie nomen accepit. Placent e sunt quȩ
fiunt de farre. quȩ alii liba dicunt: eo quod
libeant & placcant. Dulcia sunt genera pisto¬
rii oꝑis a sapore dicta: melle enim asꝑͭa sumũ¬
tur. Crusta suꝑficies panis. ipsa & fragienta.
quia diuiduitur ut fracta. fermentum a
feruore nuncupatum. qͦd plus pͥma hora ñ
potest contineri. Crescendo enim excedit.
Farma. & furfures a farre dicte: cuius sunt pur¬
gamenta. Amolum flos farinȩ teninssimum.
p̃leuitate de mola egestum. unde & appellatũ
quasi amola. Simila. Pollines. greca sunt.¬
arnes dicte. quia care sunt: de escis.ii¬
siue a creando. unde & agrecis creas
uocantur: Carnes aut̃ ptꝰ diluiuum homi¬
nib inusum concessas. Nam in inicio ꝑmis¬
sum ñ fuerat nisi tantum illud qͦd scͥptum ẽ:

Expanded text:
cinere coctus et reversatus: ipse est et focacius. cinere coctus et reversatus: ipse est et focacius. Clibanicius, in testo coctus. Spungia panis aqua diutius malaxatus similam modicam umectationis plus quam omnis panis; unde et spungiae nomen accepit. Placentae sunt quae fiunt de farre. Quae alii liba dicunt, eo quod libeant et placeant. Dulcia sunt genera pistorii operis, a sapore dicta; melle enim asparso sumuntur. Crusta superficies panis: ipsa et fragmenta, quia dividitur, ut fracta. Fermentum a fervore nuncupatum, quod plus prima hora non potest contineri; crescendo enim excedit. Farina et furfures a farre dictae, cuius sunt purgamenta. Amolum flos farinae, tenuissimum, prae levitate de mola eiectum; unde et appellatum, quasi a mola. Simila. Pollines. Carnes dictae quia caro sunt; sive a creando, unde et a Grecis creas vocantur. Carnes autem post diluvium hominibus in usum concessas legimus. Nam initio permissum non fuerat, nisi tantum illud quod scriptum est,
Abbreviated transcription (Latin):
romani uet̾es ad cibos ad uocabant᷑. Sic may.
tialis. Imꝑat excelsos frangere nona thoros.
Quod & usq hodie ꝑse faciunt. Cena uocat᷑.
a comiunione uescentium. Cenon qͥppe
g̾ci cominime dicunt. Unde & commun¬
cantes. qͦd cominunit̾ id ẽ parit̾ conueni¬
ant. Apud uet̾es enim solitum erat inꝓ
patulo uesci & communit̾ epulari: ne singu¬
laritas luxuriam gigneret. Est aut̃ cȩna
uesꝑtinus cib. quam uesꝑtinam antiqui
dicebant. Inusu enim ñ erant prandia.
Panis dictus qͦd cum ommi cỹbo apponatur.
uel qͦd omne animal eum appetat. Pan enĩ
gͥce omne dicitui: C ibaruis ẽ: qui ad cibũ
serus datui: nec delicatus. Fermentatius.
fermentis confectus. Arimus ñ ferm̃tatus.
Nam armius ẽ. sine fermento: sincerus.
Acririmus leuit̾ fermentatus. quasi aco¬
arnnuis. Siligineus panis. a frumenti gene
mincupatus. Siligo enim genꝰ ẽ tritici.
Rubidꝰ recoctus & rubefactus. Subemericꝰ

Expanded text:
Romani veteres ad cibos advocabantur. Sic MartiRomani veteres ad cibos advocabantur. Sic Martialis 4, 8, 6: Imperat excelsos frangere nona toros. Quod et usque hodie Persae faciunt. Coenam vocari a communione vescentium: κοινὸν quippe Graeci commune dicunt: unde et communicantes quod communiter, id est pariter, conveniant. Apud veteres enim solitum erat in propatulo vescere et communiter epulari, ne singularitas luxuriam gigneret. Est autem cena vespertinum cibum, quam vespernam antiqui dicebant; in usu enim non erant prandia. Panis dictus quod cum omni cibo adponatur, vel quod omne animal eum adpetat; πᾶν enim Graece omne dicitur. Cibarius est qui ad cibum servis datur, nec delicatus. Fermentacius fermentis confectus. Azymus non fermentatus; nam ἄζυμος est sine fermento, sincerus. Acrozymus leviter fermentatus, quasi acroazymus. Siligineus panis a frumenti genere nuncupatur; siligo enim genus est tritici. Rubidus, recoctus et rubefactus. Subcinericius,
Abbreviated transcription (Latin):
sacietas ex uno cibo dici potest ꝓ eo quod satis
ẽ: saturitas aut̃ a satura nomĩ accepit. qͦd ẽ
uario alimentoꝵ apparatu compositum.
Crapula ẽ ninoderata uoracitas. quasi cru¬
da epula. cuuis cruditate grauatur cor &
stomachus indigestus afficitur Immod̾ata
enim uoracitas: uicium ẽ. S tantum io sa
lutis. qͣntum sustentationi naturȩ q suffi¬
ciat. Iantaculum ẽ pͥmus cib. quo ieiuus¬
um soluitur: unde & nuncupatur: Nigidius.
Nos ipsi ieiura iantaculis leuib polliumꝰ.
Prandium ab apparatu edendi dictũ. Pprie
aut̾ ueteres prandium uocabant omnium
militum cibum. ante pugnam. Unde ẽ illuo
ducis alloquium. Prandeamus tanqͣm ad
inferos cenaturi. Merenda ẽ cib qui decli¬
nante die sumitur. quasi pt̾ merediem eden¬
da: & prexima cene. Unde & antecema a qͥb¬
dam nocãtur. Item merendare quasi meri¬
die edere. Annona tractum ẽ a tempore qͦ

Expanded text:
satietas ex uno cibo dici potest, pro eo quod satis satietas ex uno cibo dici potest, pro eo quod satis sit; saturitas autem a satura nomen accepit, quod est vario alimentorum adparatu conpositum. Crapula est inmoderata voracitas, quasi cruda epula, cuius cruditate gravatur cor et stomachus indigestus efficitur. Inmoderata enim voracitas vitium est, sed tantum id est salutis quantum sustentationi naturaeque sufficiat. Iantaculum est primum cibum quo ieiunium solvitur; unde et nuncupatum. Nigidius 109: 'Nos ipsi ieiunia iantaculis levibus polluimus.' Prandium ab apparatu edendi dictum. Proprie autem veteres prandium vocabant omnium militum cibum ante pugnam; unde est illud ducis adloquium: 'Prandeamus tamquam ad inferos cenaturi.' Merenda est cibus qui declinante die sumitur, quasi postmeridie edenda et proximo cenae: unde et antecenia a quibusdam vocantur. Item merendare quasi meridie edere. Annona tractum est a tempore quo
Abbreviated transcription (Latin):
uitam retinet. unde & ad cibum uocare in¬
utare dr̃. Alimonia d̾r. eo quod eius sump¬
tii corpꝰ alatui. Hanc iiuenes accipiunt ad
ierenientum. senes ad ꝑseuerantiam. Neꝙ
enim subsistere potest caro: nisi confortet᷑
alimentis. Alimentum enini ẽ. a quo almͣ.
alimonium alendi cura. Affiuentia nun¬
cupata. quasi rei minium exubatis effusio
uitra qͣm satis ẽ: modꝰ q ũ ẽ. Opulentia ab
ope dicta ẽ: qͣm sidiscutias. muenies eam
tenere modum. Nam quomͦ opitulatur
quod nimium ẽ. cum in cominodius sit
sepe quam parum: Epulȩ. ab opulentia
rerum dicte. Epule aut̃ simplices in duo
necessaria diuidunt᷑. panem & uinum.
& duo suꝑflua. quȩ t̾ra & mari uescendi
his delectentur homines: easq suaiit̾
appetant. Puimentum uocatur a pulte¬
Siue enim sola pratis. siue quid aliud eius
ꝑmixtione sumatur: pulmentum ꝓprie d̃
Satietas aut̃ & saturitas sibi differunt᷑. Nam

Expanded text:
vitam retinet; unde et ad cibum vocare invitam retinet; unde et ad cibum vocare invitare dicitur. Alimonia dicitur eo quod eius sumptu corpus alatur. Hanc iuvenes accipiunt ad incrementum, senes ad perseverantiam; neque enim subsistere poterit caro nisi confortetur alimentis. Alimentum enim est, quo alimur; alimonium alendi cura. Afluentia nuncupata quasi rei nimium exuberantis effusio ultra quam satis est, modusque non est. Opulentia ab ope dicta est, quam si discutias, invenies eam tenere modum. Nam quomodo opitulatur quod nimium est, quum incommodius sit saepe quam parum? Epulae ab opulentia rerum dictae. Epulae autem simplices in duo necessaria dividuntur, panem et vinum, et duo superflua, quae terra et mari vescendi e quod his delectentur homines, easque suaviter appetant. Pulmentum vocatum a pultesive enim sola pultis, sive quid aliud eius permixtione sumatur, pulmentum proprie dicitur. Satietas autem et saturitas sibi differunt: nam
Abbreviated transcription (Latin):
eimus declalus mensam
et sellam fecit. Coquinȩ
apparatum apicius qui
dam composuit. qui in
eoabsumptis bonis mor¬
te uoluntaria ꝑiit: &
merito. quia is qui gule
atq edacitati seruit.:
et animam & corpus int̾ficit. Ab esu & come¬
su mense uocabulum factum. Nullum enim
alium habet usuni. Thorus d̾r atortis her¬
bis. quȩ accombentium hum eris supponint᷑.
Stephadium abstipidib dictum. quasi stipa¬
dium: sic enim prius ceptum ẽ. Accubitum a
cibo. uocatum. quasi ad cibitum epularum.
Conuiuium apud g̾ecos a computatione a
potoypouoy: apud nos uͦ a conui ctu rectiꝰ
appellatur: uel quia uitȩ colationẽ ht̃. Item
comuiuum amultitudine conuescentium.
Nam priuata mensa uictus ẽ: coniuuium
ñ est. Conuiuii triplex ẽ modꝰ. discombendi.
edeudi. & bibendi. Discombendi. ut thoris
uissi discomb̾e pictis. Edend & bibendi: ut.
Post qͣm prima quies e pulis menseq remote:
crateres magnos statuunt & uina coronant.
eam os capit. Uictus ꝓprie uocatus. quia

Expanded text:
imus Daedalus mensam et sellam fecit. Coquinae apparatum Apicius quidam primus conposuit, qui in eo absumptis bonis morte voluntaria periit; et merito, quia is, qui gulae atque edacitati servit, et animam et corpus interficit. Ab esu et comesu mensae factum vocabulum; nullum enim alium habet usum. Torus dicitur a tortis herbis quae adcumbentium humeris subponuntur. Stibadium ab stipitibus dictum, quasi stipadium; sic enim prius coeptum est. Adcubitum a cibo vocatum, quasi ad cibatum epularum. Convivium apud Graecos a conpotatione, ἀπὸ τοῦ ποτοῦ. Apud nos vero a convictu rectius appellatur, vel quiconvivium a multitudine convescentium; nam privata mensa victus est, convivium non est. Convivii triplex est modus: discumbendi, edendi, et bibendi. Discumbendi, ut: Toris jussi discumbere pictis. Edendi et bibendi, ut: Postquam prima quies epulis, mensaeque remotae, Crateras magnos statuunt, et vina coronant. eam os capit. Victus proprie vocatus quia
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. aut currendimi. ꝓpt̾ pigritiam animialiũ
aut cimorẽ. Nam extimore stimul nuncupa¬
ti. licet suit & libidinis stimuli. Strigiles
uuncupati at̾gendo. qͦd his equi a sordibus tee¬
gantui. Caracter ẽ ferrum caloratum.
quo note pecudib muruntur: Caracter
aut̃ g̾ce. latine forma d̾r. Cauteriũ dic¬
tum quasi cauturium. quod urat. & ꝓui¬
da sit ineum seueraq cautio. ut dum ui¬
Quod int̾dum ꝑsigno. int̾dium pro cura
adhibetur. ut iuis morbi ignis ardore siccet᷑.¬

Expanded text:
est aut currendum, propter pigritiam animalium est aut currendum, propter pigritiam animalium aut timorem. Nam ex timore stimuli nuncupati, licet sint et libidinis stimuli. Strigiles nuncupati a tergendo, quod his equi tergantur. Character est ferrum caloratum quo notae pecudibus inuruntur: χαρακτὴρ autem Graece, Latine forma dicitur. Cauterium dictum quasi cauturium, quod urat et provida sit in eum severaque cautio ut, dum viQuod interdum pro signo, interdum pro cura adhibetur, ut vis morbi ignis ardore siccet
Abbreviated transcription (Latin):
& ne frendes dicti adhuc lactentes porculi. qͦd
iuuindum aliquid frendant idẽ commninuant¬
dentib. Hinc & faba frãsa: quȩ moluta ẽ. Lu¬
pati sunt freui asꝑrimi. Dicti aut̃ lupati a
lupinis dentib. qui in equales sunt. Unde etiã
eoꝵ morsus uehement̾ ob ẽ. C hamus grecuint
Habenas abhabendo dictas. qͦd his equos habe¬
amus. id ẽ teneamus. Unde & equi habiles
dicti. Hȩc & retina cula aretuiendo. Lora re¬
tinacula. Capistri a capite iumentorum dicti.
Sella a sedendo. quasi sedda. Antela quasi an¬
gulum hominum nentri generis ẽ: nam aui¬
malium genere feminino dicimus has cingu¬
las. Sagina quȩ corrupte uulgo salia dicit᷑.
abstratu sagoꝵ uocatur. Unide & caballus sag̾¬
marius. & mula saginaria. Capulum funis
acapiendo: eo qͦd iudomita iuinenta compre¬
hendantui. Calcaria dicta quia ucalce ho¬
minis ligantur. id ẽ in pedis posteriori parte
ad stimulandos equos quib aut pugnandũ

Expanded text:
et nefrendes dicti, adhuc lactentes porculi, quod et nefrendes dicti, adhuc lactentes porculi, quod nondum aliquid frendant, id est, commdentibus. Hinc et faba fresa, quae molita est. Lupati sunt freni asperrimi: dicti autem lupati a lupinis dentibus, qui inaequales sunt, unde etiam eorum morsus vehementer obest. Camus. Habenas ab habendo dictas, quod his equos habeamus, hoc est teneamus; unde et equi habiles dicti. Haec et retinacula a retinendo. Lora. Capistri a capite iumentorum dicti. Sella a sedendo, quasi sedda. Antela quasi angulum hominum generis neutri est; nam animalium genere feminino dicimus has cingulas. Sagma, quae corrupte vulgo salma dicitur, ab stratu sagorum vocatur: unde et caballus sagmarius, mula sagmaria. Capulum funis a capiendo, quod eo indomita iumenta conprehendantur. Calcaria dicta quia in calce hominis ligantur, id est in pedis posteriori parte, ad stimulandos equos, quibus aut pugnandum
Abbreviated transcription (Latin):
quod quasi ruat. Est enini machina. de
qua eflumine aqua extrahitur. Lucretuis.
Austra aut̃ idem rota. ab hauriendo aqͣ dicta.
Girgulus dictus qͦd ingiro uertatur. Est enim
lignum intransũsa ꝑtica mobile. ex quo funis
cum situla uel utre in puteum demittitur.:¬
hauriende aquȩ causa. Telonem hortolani
uocant liguum lougum. quo hauriunt aqͦs
& dictum telonẽ alongitudine. Telum eñ
dr iuxta g̾cos quicquid longum ẽ. Unde
et mustela uocata quasi mus longus. Hoc
instrumentum hispani ciconiam dicunt. ꝓpt̾
quod imitet᷑ eiusdem nominis auem. leuan
tem ac depouentẽ rostrum dum clangit.
Amana g̃cum ẽ. Lupus qui & canicula fer¬
rens arpax: qͦd siquid in p̾cteum decidit. ra¬
pit & extrahit: unde & nom̃ accepit. Arpax
aut̃ dictus. quia arripit. Arpe enim grece:
& est sermo gͥcus. Frena dicta. quod equos
fremere cogant. uel qͦd hȩc equi frendant idẽ
imprimant dentib suis & obmordeant. Unde

Expanded text:
Rota dicta quod quasi ruat: est enim machina de Rota dicta quod quasi ruat: est enim machina de qua e flumine aqua extrahitur. Lucretius Austra autem, id est rota, ab auriendo aquam dicta. Girgillus, quod in giro vertatur: est enim lignum in transversa pertica mobile ex quo funis cum situla hauriende aque causa. Telonem hortolani vocant lignum longum quo hauriunt aquas; et dictus telo a longitudine; telum enim dicitur iuxta Grecos, quicquid longum est: unde et mustelam vocant quasi mus longus. Hoc instrumentum Hispani ciconiam dicunt, propter quod imitetur eiusdem nominis avem, levantes aqua ac deponentes rostrum, dum clangit. Ama. Lupus, qui et canicula, ferreus arpax, quia, si quid in puteum decidit, rapit et extrahit; unde et nomen accepit. Arpax autem dictus quia arripit; arpe enim est Graece t est sermo Graecus. Frena dicta quod equos fremere cogant, vel quod haec equi frendant id est inprimant dentibus
Abbreviated transcription (Latin):
lubilitate nom̃ accepit. De quo uirgilius.
area cum pͥmis uigenti equanda celindro.
& uertenda manu. Tribula genus uehiculz
unde teruntur frumenta. & obhoc ita uoca¬
tum. Pala quȩ uentilabrum uulgo dđ̃r. a uen¬
tisꝰ ndis paleis nominata. furcille dicte eocͦs
eo quod hisfrunenta celluntur: idẽ mouent᷑
uuide & oscilla dicta. ab eo quod cillantur hoc
ẽ moueantur ora. Nai cillere ẽ mouere. Ces¬
sere sunt quib frumentoꝵ numeriis desigia¬
tur. Trapetun mola oliuaria. Prelum. trabes.
qua uua calcata p̃mitui. a p̃mendo uocatum.
quasi p̃ssorium. Lacus p̃lum quo p̃mitur
oleum. quo liquatum ꝓfluit. quo ab uuis
uel oliuis tor quendo oleum uinumq exigtͣ
Uerennes a ueliere idẽ ex portare nominate.
Quales. corbes. colaq p̃lorum. ꝑ quos mustum
fiuit: a colando dictos. Fisclum quasi fisculum
a colaudo oleo dictum. uel quasi fiscella olei.¬
ota dicta de instrumentis hortoꝵ ay.

Expanded text:
lubilitate nomen accepit, de quo Virgilius: lubilitate nomen accepit, de quo Virgilius: Area cum primis ingenti aequanda cylindro, Et vertenda manu. 10. Tribula, genus vehiculi, unde teruntur frumenta, et ob hoc ita tum. Pala, quae ventilabrum vulgo dicitur, a ventilandis paleis nominata. Furcillae dictae eo quod his frumenta celluntur, id est moventur. Unde et oscilla dicta ab eo quod cillantur, hoc est moveantur, ora. Nam cillere est movere. Tesserae sunt quibus frumentorum numerus designatur. Trapetum mola olivarum. Prelum trabes quo uva calcata premitur, a premendo vocatum, quasi pressorium. Prelum, quo premitur oleum. Lacus, quo liquatus profluat, quo ab uvis vel olivis torquendo oleum vinumque exigitur. Verennes a vehere, id est exportare, nominatae. Qualos corbes colaque prelorum per quos mustum fluit, a colando dictos. Fisclum quasi fiscolum, a colando oleum dictum, vel quasi fiscella olei. De instrumentis hortorum .