comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
operũ ꝑfectionẽ quȩrebant: sed cȩlestis eos
magister qͥd primo quȩrendũ ee̾t insinuauᷤ
reuocat aduiam laboris. qua ad brauium ꝑ¬
tingere possent ȩternȩ retributionis. Potestiᷤ.
inquit bibere calicẽ quẽ ego bibiturus sum:
Calicem quippr suum dicit amaritudinẽ pas¬
sionis. quȩ infideliũ ac erbitate crebro iustis
offertur. Nam hanc quisq humiliter. pati¬
enter. gaudenter ꝓ xp̃o suscipit:. merito sub
limiter cum illo regnabit. Quia gͦ filii rebedei
cum illo sedere desiderabant. admonet eos pri
di ordinẽ cunctis fidelib sequendu doc& apłs.
dicens. Si enĩ cõplantati facti sumus similitu¬
dini mortis eius. simul & resurrectionis erimꝰ.
Dicunt illi. Possumus. Mentẽ quide deuotio¬
nẽq suam qualis in prȩsenti erat simpliciter
dño pandebant. dum se calicem eius posse bibe¬
re testabatur: qui tamen quantȩ infirmitatis
adhuc e̾e̾nt postmodui pat enter ostendebant.
bendi calicis eoꝵ corda p̃mebat. quin potius qui

Expanded text:
operum perfectionem quaerebant. Sed coelestis eos magister quid primo quaerendum esset insinuans, revocat ad viam laboris qua ad bravium tingere possint retributionis. Potestis, inquit, bibere calicem quem ego bibiturus sum? Calicem suum dicit amaritudinem passionis, quae infidelium acerbitate crebro justis offertur. Nam hanc quisquis humiliter, patienter, gaudenter pro Christo suscipit, merito cum illo sublimiter regnabit. Quia ergo filii Zebedaei dum illo sedere desiderabant, admonet eos primdi ordinem cunctis fidelibus sequendum docet Apostolus, dicens: Si enim complantati facti sumus similitudini mortis ejus, simul etiam et resurrectionis ejus erimus . Dicunt illi: Possumus. Mentem quidem devotionemque suam, qualis in praesenti erat, simpliciter Domino pandebant, dum se calicem ejus bibere posse testabantur: qui tamen quantae infirmitatis adhuc essent, postmodum patenter ostendebant, bendi calicis eorum corda premebat, quin potius qui
Abbreviated transcription (Latin):
mur in tribulationib De quib item diuitiis.
quia in om̃ib inquit diuites facti estis in illo
in om̃i uerbo & in omi scientia. Nescrebant
quid peterent: qui autumabant humano
turo. qua retributione donetur: & potius dnm
precabantur ut fiduciã & głam spei quã ha¬
bebant usq ad finem firmã bene merendo
ꝑducerent. scientes quia quicqͥd boni agereNt
ipse in estimabili mercede remuneraret.
Et quidẽ laude digna est pia simplicitas eoꝵ
qui fiducia deuotȩ mentis sedere in regno cir¬
ca dnm̃ poscebant. sed multo dignius lauda¬
bitur prudens humilitas eius qui conseien

Expanded text:
mur mur inquit, divites facti estis in illo, in omni verbo et in omni scientia . Nesciebant quid peterent, quia autumabant humano turo, qua retributione donetur. Et potius Dominum precabantur ut fiduciam et gloriam spei quam habebant usque ad finem firmum bene merendo perducerent, scientes quia quidquid boni agerent, ipse inaestimabili mercede remuneraret. Et quidem laude digna est pia simplicitas eorum, qui fiducia devotae mentis sedere in regno circa Dominum poscebant, sed multo dignius laudabitur prudens humilitas ejus, qui conscien
Abbreviated transcription (Latin):
dixit: Pescitis quid petatis. Neserebant et¬
ciim quid peterent. qui in regno eelestis pa¬
trie quẽpiã ad simistram xp̃i sessurũ c̃ẽ puta¬
bant cum in illa discretione nouissimi exami¬
nis om̃s electi ad dexterã. summi regis ac ui-¬
dicis legantur ẽẽ uenturi. Nil quippe sini¬
Sinistra autẽ xp̃i cum in bono accipitur. p̃senᷤ
sc̃ȩ ȩccłȩ uita intelligitur. Unde scriptũ est.
Longitudo dierum in dextera eius. in sinistra
illius diuitiȩ et gła. Longitudo quippe ditrũ
in dextera sapientiȩ uidelicet nr̃i redẽptoriᷤ.
quia in illa suꝑne habitationis patria electis
& angłis & hominib lux in defectiua donat᷑
In sinistra illius diuitiȩ & gła. quia & in huiꝰ
ex ilio peregrinationis diuitiis uirtutũ & gła
fidei donec ad ȩterna ꝑueniamus reficimur.
De qua uidelicet gła dicit apłs. Et gloriamur
in spr głȩ filioꝵ dĩ. non solum autẽ sed & gloria¬

Expanded text:
dixit: Nescitis quid petatis? Nesciebant etdixit: Nescitis quid petatis? Nesciebant etenim quid peterent, qui in regno coelestis patriae quemquam ad sinistram Christi sessurum esse putabant, cum in illa discretione novissimi examinis omnes electi ad dextram summi regis ac judicis legantur esse statuendi. Nil quippe siniChristi cum in bono accipitur, praesens sanctae Ecclesiae vita intelligitur, unde scriptum est: Longitudo dierum in dextra ejus, in sinistra ejus divitiae et gloria . Longitudo quippe dierum in dextra, sapientia videlicet nostri Redemptoris est, quia in illa supernae habitationis patria electis, et angelis, et hominibus, lux indefectiva donatur. In sinistra illius divitiae et gloria, quia et in hujus exsilio peregrinationis divitiis virtutum et gloria fidei, donec ad aeterna perveniamus, reficimur. De qua videlicet gloria dicit Apostolus: Et gloriamur in spe gloriae filiorum Dei: non solum autem, sed et gloria
Abbreviated transcription (Latin):
decim tribus isrł: nossentq se inter discipłoꝰ
sȩpe factos archanoꝵ quȩ ignorarent cȩteri.
Quod frequens scĩ euangłii textus indicat
Hinc est enim quod ipsis quoq quomodo
beato petro ab illo nouum nomen imponitur.
ut sicut ille qui prius sẏmon dicebatur ꝓ
ges hoc est filii tonitrui uocarentur: quia
uidelicet & uocem patris suꝑ dñm in monte
clarificatum una cum petro audirent et
plura aliis discipulis mẏsterioꝵ secreta co¬
gnoscerent. quodq ad rem plurimũ ꝑtine¬
ma illum dilectione sentiebant amplecti.
ideoq non discredebant fieri posse ut circa
cum ipsi uicinius in regno sederent. presertĩ
cum uiderent iohannẽ ꝓ singulari purita¬
te mentis & corporis in tanto amore habi¬
tum ut ipsius in sinu in cȩna recumber&:
Sed qui dcis dignitatt̃ sedium querentib pose
oouitor meritoꝵ ac sedium distributor res¬
ponderit audiamꝰ. Respondenis inquit ihe.

Expanded text:
decim tribus Israel , nossentque se inter discipulosdecim tribus Israel , nossentque se inter discipulossaepe factos arcanorum, quae ignorarent caeteri, quod frequens sancti Evangelii textus indicat. Hinc est enim quod ipsis quoque, quomodo Petro, novum ab illo nomen imponitur, ut sicut ille qui prius Simon dicebatur, pges, hoc est filii tonitrui, vocarentur: quia videlicet et vocem Patris super Dominum in monte clarificatum una cum Petro audirent, et plura aliis discipulis mysteriorum secreta cognoscerent: quodque ad rem plurimum pertinema illum dilectione sentiebant amplecti. Ideoque non discredebant fieri posse ut circa eum vicinius ipsi in regno sederent, praesertim cum viderent Joannem pro singulari puritate mentis et corporis tanto amore habitum, ut in coena in sinu ipsius recumberet. Sed quid eis dignitatem sedium quaerentibus ipse cognitor meritorum ac sedium distributor responderit, audiamus. Respondens autem Jesus,
Abbreviated transcription (Latin):
& unus ad sinistrã in regno tuo. Nemo
autem estimet matrẽ hȩc ꝓ illis absq illoꝵ
consensu ac uoto filioꝵ petisse. sed potius
intelligat unanimo om̃ium eoꝵ consiliõ
discipuli patefacerent. Unde hȩc euangista
discipulorũ uero solũmodo quoꝵ cordis appe¬
titum sciebat facit mentionẽ. Et accediuit
ad eum inquit iacob et iohannes filii rebrdei
dicentes: Magister uolumus ut quodeũq
petierimus faciasinobis. At ille dixit eis. Qid
ũultis ut faciam uobis: Et dixerunt. Da nob̾
ut unus ad dexterã tuam et unus ad sini¬
stram sedeamus in gła tua. Illos ergo tantũ
intioluntatẽ in irogando potiorem conspicit:
& quoꝵ hortatu matrẽ ad rogandu nouit
fectum uel carnales adhuc discipulorum
animos adhȩc postulanda concitauerit.
qua meminissent sermonis dñi quẽ art cũ
sederit filius hominis in sede maiestatis suȩ
sedebitis suꝑ sedes duodecim uidicantes duo¬

Expanded text:
et unus ad sinistram in regno tuo. Nemo et unus ad sinistram in regno tuo. Nemo autem aestimet matrem haec pro filiis absque illorum consensu ac voto petisse, sed potius intelligat unanimi omnium consilio eorumdiscipuli patefacerent. Unde haec referens ediscipulorum vero solummodo, quorum cordis appetitum sciebat, facit mentionem. Et accedunt, inquit, ad eum Jacobus et Joannes, filii Zebedaei, dicentes: Magister, volumus ut qxit eis: Quid vultis ut faciam vobis? Et dixerunt: Da nobis ut unus ad dextram tuam, et alius ad sinistram sedeamus in gloria tua . Illos ergo tantum um voluntatem in rogando potiorem conspicit, et quorum hortatu matrem ad rogandum novitfectum, vel carnales adhuc discipulorum animos ad haec postulanda concitaverit, quia meminissent sermonis Domini, quem ait: Cum sederit Filius hominis in sede majestatis suae, sedebitis et vos super sedes duodecim judicantes duo
Abbreviated transcription (Latin):
pollicetur electis. ut et digna p̾miis merita
p̃monstret: sic uitã donat ȩternã. ut ꝑ an¬
gustã portã et artã uiam adhanc ꝑueni¬
endii eẽ decernat. Unde ait. Contendite
intrare ꝑ angustã portã. Contentione & enĩ
ñ parua opus ẽ: si quis ad alta uelit ascendere.
lã cũ tanto sudore uertices montiũ sub eamꝰ.
quantũ necesse est conari ut conuersationt̃ .xii.¬
in cęlis habere et in monte sc̃o dñi de quo
canit psalinista mereamur qͥescere:nde
ctiã in hodierna scĩ euangłii lectione cũ filii
rebrdei abro sedes regni peterent. confestu
illos ad bibenđdu calicẽ suum hoc est adimi¬
tanđu sue passionis agonẽ reuocat. ut memi¬
nissent quia cęlestiũ sũma petere non nisi
ꝑ abiecta & aspera terrestriũ deberent. Ac¬
cessit inquit ad eum mater filioꝵ ⁊ebedei
cum filiis suis: ad orans et petens aliquid abro:
Qui dixit ei. Quid uis: Ait illi. Dic ut sede¬
ant hiduo filii mei unus ad dexterã tuã

Expanded text:
erita praemonstret: sic vitam donat aeternam, ut per angustam portam, et arctam viam ad hanc perveniendum esse decernat; unde ait: Contendite intrare per angustam portam . Contentione etenim non parva opus est, si quis ad alta velit ascendere. Nam cum tanto sudore vertices montium subeamus, quantum necesse est conari ut conversationem in coelis habere et in monte sancto Domini, de quo canit Psalmista, mereamur quiescere. Unde etiam in hodierna Evangelii sancti lectione cum filii Zebedaei ab eo sedes regni peterent, confestim illos ad bibendum calicem suum, hoc est, ad imitandum passionis suae agonem revocat, ut meminissent quia coelestium summa petere non nisi per abjecta et aspera terrestrium deberent. Accessit, inquit, ad eum mater filiorum Zebedaei cum filiis suis adorans, et petens aliquid ab eo. Qui dixit ei: Quid vis? Ait illi: Dic ut sedeant hi duo filii mei, unus ad dextram tuam,
Abbreviated transcription (Latin):
ac redẽptor nr̃ uulnera suꝑbiȩ
nr̃ȩ sanare desiderans. & ipse cũ
informa di eẽt forma hominis
accȩpta humiliauit semet ipsũ factꝰ obedieis
usq ad mortẽ: & nos quoq si culi uerȩ sub¬
limitatis conscendere uolumꝰ iter humilitatiᷤ
Dixit ꝓmittens. erit merces urã multa. et
eritis filii altissimi: sed p̃dixit iubens. diligi¬
te inimicos ur̃os & benefacite & mutuum¬

Expanded text:
ac redemptor noster, vulnera superbiae nostrae sanare desiderans, et ipse cum in forma Dei esset, forma hominis assumpta, humiliavit semetipsum, factus obediens usque ad mortem: et nos quoque, si culmen verae sublimitatis conscendere volumus, iter humilitatis Dixit promittens: Erit merces vestra magna, et eritis filii Altissimi ; sed praedixit jubens, Diligite inimicos vestros, benefacite,
Abbreviated transcription (Latin):
ne quis estimet da talibus nos uelle declama¬
re: nos non declamare sed uoluimus clamare.
ram. Cpulis uris intersit xp̃c. in facie prandeat᷑
auctoris. Honeste conuiuium natura ipsa quȩ
nos ꝓducit honoretur. lȩtitia mensȩ urãe ꝑtin¬
gint ad pauꝑes xp̃i. familia ur̃a innocentiae tri-¬
pudiet disciplina. Absit ebrietas. luxus absis¬
tat. fugetur effusio. Saltatricum pestis. lenoci¬
nia cantoꝵ. uoluptatũ fomenta. uentris onera.
naufragium mentis cum herodiadis coniuiuio
abscidantur: ut prȩsens gaudium ur̃m adlȩti¬
tiam ueniat sempiternã. Frs. hodie sermonẽ¬
tulimus in herodem: quia satis auditor intel¬
ligit quanta sit gła martẏris. quando mise¬
riam ꝑsecutoris audierit. Uerumtam̃ nos con¬
uenit scire. quia iohannes de morte sua natꝰ
est: et de natali suo herodes mortuus est:¬

Expanded text:
ne quis existimet declamare nos velle de ta libus, nos non declamare volumus, sed clamare, ram, epulis nostris intersit Christus, in facie prandeatur auctoris; honestate convivii natura ipsa, quae vos produxit, honoretur; laetitia mensae vestrae pertingat ad pauperes, familia vestra innocentiae tripudiet disciplina, luxus absistat, fugetur effusio; saltatricum pestis, lenocinia cantorum, voluptatum fomenta, ventris onera, naufragia mentium cum Herodiadis conviviis abscindantur; ut praesens gaudium vestrum ad laetitiam perveniat sempiternam. Hodie, fratretiam in Herodiadem; quia satis auditor intelligit quanta sit felicitas martyris, quando miseriam persecutoris audierit: scire tamen nos convenit quia et Joannes de morte sua natus est, et de natali suo mortuus est
Abbreviated transcription (Latin):
Sed audiamus ipsam ioħis beatissimi passionẽ.
Die inquit natalis herodis saltauit herodiadis
filia in medio triclinio: & placuit herodi et¬
uii dare ei quod cumq postulasset ab co. At illa
prȩmonita amatre sua. da michi in quit in
disco caput ioħus baptistȩ. Hȩc ẽ hȩc est mo¬
lier antiquę malitię. quȩ adam eiecit de para¬
disi delitus. Hȩc cȩlestes homines facit terre¬
nos. hȩc humanũ genus mersit ininfernum:
hȩc uitam abstulit mundo ꝓpter unius arbo¬
rispomũ. Hoc est malum quod homines ducit
ad mortẽ. hoc mału fugit helias ꝓpheta: et
cuius lingua clauis facta est cęli. tamquam
reus fugit a facie mulieris. Haec inuenit iuiro
laborem et pressuram. quac nunc occidit iohem
baptistam. Deicit pueritiam. ꝑdit iuuentutẽ.
inlicit & inquietat emortuã senectutẽ. Prȩmo¬
nita in quit amatre sua. da michi inquit indis

Expanded text:
Sed audiamus ipsam Joannis beatissimi passionem. Sed audiamus ipsam Joannis beatissimi passionem. Die natalis Herodis saltavit Herodiadis filia in medio triclinio, et placuit Herod dare ei quodcumque postulasset ab eo. At illa praemonita a matre sua, da mihi, inquit, hic in disco caput Joannis Baptistdam ejecit de paradisi deliciis ; haec coelestes homines fecit esse terrenos, haec humanum genus misit in infernum, haec vitam abstulit mundo propter unius arboris pomum. Hoc malum quod homines ducit ad mortem, hoc malum fugit Elias propheta ; et cujus lingua clavis facta est coeli, tamquam reus fugit a facie mulieris; haec invenit verum laborem et pressuram, quae nunc occidit Joannem Baptistam, dejicit pueritiam, perdit juventutem, illicit et inquietat emortuam senectutem. Praemonita a matre sua, Da mi
Abbreviated transcription (Latin):
inimicis odiosa fit semꝑ libertas. Nã uirtꝰ¬
contraria uiriosis. sacrilegis ex osa scitas. inimi¬
ca castitas impudicis. corruptis in tegritas pena.
luxuriosis aduersa frugalitas. crudelib dura
hoc euangłista cum dicit. Dicebat iohannes.
Ecce unde iohannes offendit. ecce unde herodes
furit. Malos qui monet offendit. incurrit
odium qui arguit criminosos. Dicebat ioħs
quod erat legis. qđ iustitiȩ. quod erat salutis.
certe quod erat non odii sed amoris. Ecce qua¬
lem consecutꝰ est ab impio ꝓpietate mercedem.
olens inquit occidere eum. timuit populum.
Facile deuiat aiustitia. qui in causis non dm̃
sed homines formidat. Huic timor peccandi
& iam quos suspendit acrimine auidiores red¬
dit ad crimen: et estuat animo quousq ꝑfici¬
at quod cogitat mału. Solus enim dĩ ẽ timor
qui nocentes corrigit. fugat crimina. in nocen¬
tiam seruat. ꝑpetiendi tribuit facultatem.

Expanded text:
inimicis odiosa fit semper libertas, virtinimicis odiosa fit semper libertas, virtcontraria vitiosis, sacrilegis exosa sanctitas, inimica castitas impudicis, corruptis integritas poena, luxuriosis adversa frugalitas, crudelibus misehoc evangelista cum dicit: Dicebat enim illi Ecce unde Joannes offendit, ecce unde Herodes furit: malos qui monet, offendit; incurrit odium, qui arguit criminosos. Dicebat Joannes quod erat legis, quod justitiae, quod salutis; certe quod erat non odii, sed amoris: ecce qualem consecutus est ab impio pro pietate mercedem. Volens, inquit, occidere eum, timuit populum. Facile deviat a justitia, qui in causis non Deum, sed homines pertimescit. Hic timor peccandi oluntatem: unde etiam quos suspenderit a crimine, avidiores reddit ad crimen, et aestuat animo quousque perficiat, quod cogitat malum. Solus est Dei timor, qui mentes corrigit, fugat crimina, innocentiam servat, perpetem tribuit facultatem.
Abbreviated transcription (Latin):
ubi existimatio publice cognitionis. ubi ds̃.
ubi homo. ubi fas. ubi lex. ubi ipsius iura naturȩ :
Simul om̃a sunt herodes te agente. tẽ uidicante.
te uiuente confusa. Tenuit inquit iohannem.
et alligans posuit eum in carcerẽ. Herodes te
petit causa. te arguuł uincla. te carcer accusat.
te diuulgat ꝓducta inpublicum pęna. Iohannes
in iuriatur. Causam custodiȩ qui requirit: in¬
te inueniet quod puniat. et in ioħe quod dole¬
at. Iohes orbi notus. fama uirtutum cognit᷑.
celebratissimus scitate dum attrahit adse inqͥsi¬
tores in iuriae. facit ut tuus cunctis innotescat
in cestus. Agit ut te habeat confusio publica.
quem corrigere non ualuit secreta correptio¬
& priuata. Herodem iohannes monitis non
tis quem corrigere uoluit non perire: sed he¬
rodes facibus libidinis ardens perire maluit
quã redire. & uxorem fris inlicite possidere.¬
& placere captiius criminum. Innocentiȩ

Expanded text:
ubi existimatio publici cognitoris? certe ubi Deus? ubi existimatio publici cognitoris? certe ubi Deus? ubi homo? ubi fas? ubi lex? ubi ipsius jura naturae? Simul omnia sunt, Herodes, te agente, te judicante, te jubente confusa. Tenuit, inquit, Joannem, et alligavit eum, et posuit in carcere. Herodes, te causa petit, te arguunt vincula, te carcer accusat, te divulgat producta in publicum Joannis injuria: causam custodiae qui requirit, invenit in te quod puniat, et in Joanne quod doleat. Joannes orbi notus, fama virtutis cognitus, celebratissimus sanctitate, dum trahit ad se suae inquisitores injuriae, facit ut tuus cunctis innotescat incestus; agit ut te habeat confusio publica, quem corrigere non potuit secreta correctio. Herodem Joannes monitis, non corrigere voluit, non perire: sed Herodes facibus libidinis ardens perire maluit quam redire, et uxorem fratris illicite possidere. Captivis criminum, innocentiae
Abbreviated transcription (Latin):
specułu. pudicitiȩ titulus. castitatis exemplũ.
pęnitentie uia. peccatoꝵ uenia. fidei discipli¬
na. Iohannes maior homine. par angelis.
lentium ꝓphetarũ. lucerna mundi. pręcur
medius trinitatis. Et hic tantꝰ datur in cestę.
tradit᷑ adulterȩ. ad dicitur saltatrici: Merito
ergo confusa sunt uiscera. corda tremuerunt.
sustulit. confudit ordinẽ. temerauit regnum.
dit et confudit. Herodes sicarius inciues. in no
cruore insiti sanguinis ꝑmanebat. Hinc est
qđ ioħis sanguinẽ pium inpoculo erudelitatis
absoluit. Sed ista lectio iam loquatur. Hero¬
des inquit tenuit iohannẽ. & alligauit eum.
Qui uincula soluerat peccatoꝵ peccatoris uincu¬
lis alligatur. ut uincta uenia locũ ueniȩ non
relinquat. Alligauit eum. & posuit in carce¬
rem. Herodes tu adulteriũ facis. & in carcerẽ
uadit ioħis: Sic iudicat sedens in loco iudicis
reus. in loco uindicis in nocentiȩ ꝑsecutor.
Nogo ubi rerum facies. ubi forma. ubi pudor.

Expanded text:
s, castitatis exemplum, poenitentiae via, peccatorum venia, fidei disciplina; Joannes major homine, par angelis, lentium prophetarum, lucerna mundi, praeco jmedius Trinitatis, datur incestae, traditur adulterae, addicitur saltatrici. Merito ergo concussa sunt viscera, corda tremuerunt. sustulit, confudit ordinem, temeravit regnum, dit et confudit. Herodes sicarius in cives, in nobterram, in siti sanguinis permanebat. Hinc est quod Joannis sanguinem pium ingenti poculo crudelitatis absorbuit: sed ipsa lectio jam loquatur. Herodes, inquit, tenuit Joannem, et alligavit eum. Qui vincula solverat peccatorum, peccatoris vinculis alligatur, ut vincta venia locum veniae non relinquat. Alligavit eum et posuit in carcere. Herodes, tu adulterium facis, et in carcerem vadit Joannes? Sic judicas sedens in loco judicis reus, in loco vindicis innocentiae persecutor? Rogo ubi rerum facies? ubi fama? ubi pudor?
Abbreviated transcription (Latin):
cius in disco & datum puellȩ. puella autem¬
detulit matri suȩ. Audistis fr̃s quanta nata uii¬
sit deuoluptate crudelitas. de. libidine impie¬
tas. Allatum ẽ caput iohannis indisco. qui
funt depransoribus spectatores. Mutatur
furore conuiuium. fit cibus cędes. uinũ transit
in sanguinẽ. łinis apponitur innatali. in ortu
ex hibetur occasus. Conuiuium mutatur in
die ꝑsonant sanguinẽ. Intrat bestia non
puella. quęrit caput amputari non saltare.
Discurrit fera non femina. Spargit iubaᷤ per
membra. seuitiȩ crescit augmentis. fit grandiᷤ
crudelitate non corpore. et singularis fera usq
dum capiat predam fremit ore. dentib fren¬
det. ferrum non suscipit. sed ꝓducit. Prȩmo

Expanded text:
us in disco, et datum est puellae, et puella dedit matri suae. Audistis, fratres, quanta sit nata de voluptate crudelitas, de libidine impietas. Et allatum est caput ejus in disco. In unt de pransoribus spectatores, furore mutatur convivium; fit cibus caedes, vinum transit in sanguinem, finis apponitur natali; in ortu exhibetur occasus, convivium in diam personant saecularem; intrat bestia, non puella; quaerit amputare, non saltare; discurrit fera, non femina; spargit jubas per ctibus, saevitiae crescit augmentis; fit grandis crudelitate, non corpore; et singularis fera usque dum capiat praedam, fremit ore, dentibus frendit; ferrum non suscipit, sed producit. Verum
Abbreviated transcription (Latin):
obie nobis iohannis uirtꝰ. herodis fe¬
ritas dũ refertur: concussa sunt uisce¬
ra. corda tremuerunt. caligauit
uisus. hebuit intellectus. aufugit
auditꝰ. Aut quid constat insensib:
humanis. quando ꝑdit uirtutũ magnitudi¬
nem criminũ magnitudo: Herodes inquit
tenuit iohannẽ. & alligans posuit cum in car¬

Expanded text:
odie nobis Joannis virtus, Herodis feritas dum refertur, concussa sunt viscera, corda tremuerunt, caligavit visus, intellectus hebuit, aufugit auditus. Aut quid constat in sensibus humanis, quando perdidit virtutum magnitudinem criminum magnitudo? Herodes, inquit, tenuit Joannem et alligavit eum, et posuit in car
Abbreviated transcription (Latin):
in domo dñi omnib diebus uitȩ meȩ. ut uidrã
uoluntatẽ dñĩ. et uisitem tempłu scm eiuis.
Una ergo & sola est theoria id est contemplatio
dĩ. cui merito om̃a iustificationum merita.
uniuersa uirtutũ studia post ponuntur.
Maria optimã partem elegit. quȩ non auferet᷑
ab ea. Cece pars marthȩ non reprehenditur.
sed mariȩ laudatur. Neq enĩ bonam partem
elegisse mariã dicit sed optimã. ut & ĩã pars
marthȩ in dicaretur bona. Quare aut pars
mariȩ sit optima sub infert᷑ cũ dr̃. quȩ ñ aufe¬
ret᷑ ab ea. Actiua & enim uita cũ corpore
deficit. Quis enĩ in ȩt̾na patria panẽ esurienti¬
porrigat. ubi nemo esurit: quispotũ tribuat
sitienti. ubi nemositit : quis mortuũ sepeliat
ubi nemo moritur: Cũ pręsenti uero scło uita
auferet᷑ actiua. contẽplatiua autẽ hic incipit᷑
ut in cȩlestib ꝑficiat᷑: quia amoris ignis qui
hic ardere in choat. cũ ipsũ quẽ amat uiderit

Expanded text:
ni omnibus diebus vitae meae, ut videam voluntatem Domini et visitem templum sanctum ejus. Una ergo et sola est theoria, id est, contemplatio Dei cui merito omnia justificationum merita, universa virtutum studia postponuntur. Maria optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea. Ecce pars Marthae non reprehenditur, sed Mariae laudatur, neque enim bonam partem elegisse Mariam dicit, sed optimam, ut etiam pars Marthae judicaretur bona. Quare autem pars Mariae sit optima subinfertur cum dicitur quae non auferetur ab ea. Activa etenim vita cum corpore deficit: quis enim in aetporrigat, ubi nemo esurit? Quis potum tribuat sitienti, ubi nemo sitit? Quis mortuum sepeliat, ubi nemo moritur? Cum praesenti ergo vita aufertur activa; contemplativa autem hic incipitur, ut in coelesti patria proficiat; quia amoris ignis qui hic ardere inchoat, cum ipsum quem amat viderit,
Abbreviated transcription (Latin):
efficitur prędicando. Quasi enim parit
dñm. qui eũ cordi audientis infuderit.
Et mater eius efficitur. si ꝑ eius uocem
amor dñi in ꝓximi mente generatur.
Ad quã rem nobis idonee confirmanđa
ad est beata felicitas: cuius hodienatali

Expanded text:
efficitur praedicando. Quasi enim parit efficitur praedicando. Quasi enim parit Dominum, quem cordi audientis infuderit. Et mater ejus efficitur, si per ejus vocem amor Domini in proximi mente generatur. 3. Ad quam rem nobis idonee confirmandam adest beata Felicitas, cujus hodie natali
Abbreviated transcription (Latin):
& qui sunt fr̃s mei: Qui cumq fecerit uo¬
luntatem patris mei qui in cęlis est: ipse
ñs fr̃ & soror & mater est. Quib nob ũbis
quid aliud innuit. nisi qđ obsequentes
iussionibus suis multos exgentilitate colli¬
git. & uideã ex cuius carne ẽ genitũ non
agnoscit: Unde & mater eius cum quasi
non agnoscitur. foris stare ꝑhibetur:
quia uidelicet synagoga id circo ab auc¬
tore suo non recognoscitur quia legis ob¬
seruationem tenens spiritalem intellectũ
ꝑdidit. & sese ad custodiam litterę foris
fixit. Sed dum is qui uoluntatẽ patris
fecerit soror & fr̃ dñi dicitur. ꝓpter utrũq
sexum qui adfidem colligitur mirũ non
est: mirandum ualde ẽ. quomodo & ĩã
mater dicatur. fideles ergo discipulos
fr̃s uocare dignatus est dicens. Ite. nun¬
tiate fratribus meis. Qui ergo frater
dñi ficri adfidem ueniendo potuerit:
querendũ est quomodo eẽ &iam mater
possit. Sedssciendum nobis est quia qui
xp̃i frater & soror est credendo. mater

Expanded text:
sunt fratres mei? Quicunque enim fecerit voluntatem Patris mei qui in coelis est, ipse meus frater, et soror, et mater est. Quibus nobis verbis quid aliud innuit, nisi quod obsequentes jussionibus suis multos ex gentilitate colligit, et Judaeam, ex cujus carne est genitus, non agnoscit? Unde et mater ejus cum quasi non agnoscitur, foris stare perhibetur, quia videlicet Synagoga idcirco ab auctore suo non recognoscitur, quia, legis observationem tenens, spiritalem intellectum perdidit, et sese ad custodiam litterae foris fixit. 2. Sed cum is qui voluntatem Patris fecerit soror et frater Domini dicitur, propter utrumque sexum qui ad fidem colligitur mirum non est; mirandum vero valde est quomodo etiam mater dicatur. Fideles enim discipulos fratres vocare dignatus est, dicens: Ite, nuntiate fratribus meis . Qui ergo frater Domini fieri ad fidem veniendo potuerit, quaerendum est quomodo etiam et mater esse possit? Sed sciendum nobis est quia qui Christi frater et soror est credendo, mater
Abbreviated transcription (Latin):
trabit in regnum cęloꝵ. Et qui susceperit
unum paruulum talem in nomine meo.
me suscipit. Qui talis fuerit ut xp̃i imitet᷑
humilitatẽ & in nocentiã: in eo xp̃c suscipit᷑
Et prudenter ne cum delatũ fuerit apłis
se putent honoratos: adiecit non illos sui
Qui autẽ scandaliz auerit unum depusilli
Quãqua hȩc generalis possit ẽc̃ sententia
aduersũ om̃s qui aliquẽ scandalizant: tam̃
iuxta consequentiã sermonis &iam contra
apłos dictũ in telligi potest. qui in t̾rogan¬
do qͥs maior c̾et in regno cȩloꝵ uidebantur
it se de dignitate contendere. Et sun hoc
uitio ꝑmansissent: poterant cos quos ad fidẽ
uoc abant ꝑsuũ scandalũ ꝑdere. dũ apłos
uident interse de honore pugnare. Qd
autẽ dixit expedit ei ut suspendat᷑ mola
asinaria in collo eius: seđm ritũ ꝓuintiȩ
loquit᷑. quo maioꝵ criminũ ista apud ue

Expanded text:
trabit in regnum coelorum . Et qui susceperit trabit in regnum coelorum . Et qui susceperit unum parvulum talem in nomine meo, me suscipit. Qui talis fuerit, ut Christi imitetur humilitatem et innocentiam, in eo Christus suscipitur. Et prudenter, ne cum delatum fuerit apostolis, se putent honoratos, adjecit, non illos sui Qui autem scandalizaverit unum de pusillis Quanquam haec generalis possit esse sententia adversum omnes qui aliquem scandalizant, tamen juxta consequentiam sermonis etiam contra apostolos dictum intelligi potest, qui interdo quis major esset in regno coelorum, videbantur inter se de dignitate contendere; et si in hoc vitia permansissent, poterant eos quos ad fidem vocabant per suum scandalum perdere, dum apostolos vident inter se de honore pugnare. Quod autem dixit: Expedit ei ut suspendatur mola asinaria in collo ejus, secundum ritum provinciae loqui
Abbreviated transcription (Latin):
spm̃ scm. quẽ posuerit in cordibus discipu¬
loꝵ: ut suꝑbiam humilitate mutarent.
Amen dico uobis. nisi conuersi fueritis &
efficiamini sicut par uuli: non in trabitis
in regnũ cęloꝵ. Non p̃cipit᷑ apłis ut aeta¬
tem habeant paruuloꝵ. sed ut in nocentiã.
& qđ illi ꝑ annos possident hi possideant
ꝑ in dustriam. ut malitia non sapientia
paruuli sint. Qui cumq ergo humilia¬
uerit se sicut paruulus iste. hic maior. ẽ
in regno cęloꝵ. Sicut iste paruulus cuiꝰ
uobis exemplum tribuo non ꝑseuerat in
iracundia. non lesus meminit. non uidens
pulchram mulierẽ delectatur. non aliud
cogitat & aliud loquitur: sic & uos nisi tałẽ
habueritis innocentiã & animi puritatẽ.
regnũ cęloꝵ non poteritis intrare. Siue ali
ter. Qui cumq humili auerit se sicut par¬
uulus iste: hic est maior in regno cȩlorũ
Qui imitatus me fuerit & se in exemplo mei
humiliauerit. ut tantũ se deiciat quantũ

Expanded text:
Spiritum sanctum, quem posuerit in cordibus discipuSpiritum sanctum, quem posuerit in cordibus discipulorum, ut superbiam humilitate mutarent.i conversi fueritis et efficiamini sicut parvuli, non intrabitis in regnum coelorum. Non praecipitur apostolis, ut aetatem habeant parvulorum, sed ut innocentiam, et quod illi per annos possident, hi possideant per industriam: ut malitia, non sapientia parvuli sint. Quicumque ergo humiliaverit se sicut parvulus iste, hic est major in regno coelorum. Sicut iste parvulus, cujus vobis exemplum tribuo, non perseverat in iracundia, non lpulchram mulierem delectatur, non aliud cogitat, aliud loquitur, sic et vos, nisi talem habueritis innocentiam, et animi puritatem, regnum coelorum non poterititer: Quicumque humiliaverit se sicut parvulus iste, hic est major in regno coelorum. Qui imitatus fuerit me, et se in exemplum mei humiliaverit, ut tantum se dejiciat, quantu
Abbreviated transcription (Latin):
discipuli ad iłim dicentes. Quis putas
maior est in regno cȩlorũ : Qđ sȩpe
monui &iam nunc obseruandũ est.
Causȩ quȩrende sunt singuloꝵ dñi
dictoꝵ atq factorũ. Post inuentũ staterem.
post tributa reddita quid sibi uult repenti¬
na apłoꝵ in terrogatio: In illa hora acces¬
serunt discipłi adiłim dicentes. Quis putaᷤᷤ
maior est in regno cȩloꝵ: Qui audierant
ꝓpetro & dño idem tributũ redditũ. ex ȩqͣli¬
e̾e prȩlatum. qui in redditione tributi dño
fuerat comparatꝰ. Ideo interrogant quis
maior sit in regno cȩloꝵ. Uidensq iħo cogi¬
tationes eoꝵ. & causaᷤ exroris intelligens:
uult desiderium humilitatis contentione
sanare. E aduocans iħe paruulũ. statuit
libet paruulum. ut ętatem quęreret &.
similitudinẽ in nocentiae demonstrar& :
uel certe paruulum statuit in medio eoꝵ
scipsum qui non ministrarruenerat sed
ministrare. ut eis humilitatis tribuer &
exemplũ. Alii paruulũ in terp̃tantur

Expanded text:
discipuli ad Jesum, dicentes: Quis putas major erit in regno coelorum? Quod saepe monui etiam nunc observandum est. Causae quaerendae sunt singulorum Domini dictorum atque factorum. Post inventum staterem, post tributa reddita, quid sibi vult repentina apostolorum interrogatio? In illa hora accesserunt discipuli ad Jesum dicentes, Quis putas major est in regno coelorum? Quia viderant pro Petro et Domino idem tributum redditum, ex aequalitolis esse praelatum, qui in redditione tributi Domino fuerat comparatus, ideo interrogant, quis major sit in regno coelorum? Vidensque Jesus cogitationes eorum, et causas erroris intelligens, vult desiderium gloriae, humilitatis contentione sanare. Et advocans Jesus parvulum, statuit libet parvulum, ut aetatem quaereret et similitudinem innocentiae demonstraret, vel certe parvulum statuit in medio illorum seipsum, qui non ministrari venerat, sed ministrare, ut eis humilitatis tribueret exemplum. Alii parvulum interpretantur
Abbreviated transcription (Latin):
ab scandalis. Necesse est enĩ. ut ueniant
scandala. Uerumtamen ue homini. ꝑ quẽ
scandalũ uenit. Non qđ necesse sit uenire
scandala. alioquin absq culpa e̾ent qͥscan¬
dalum faciunt. sed cum necesse sit in isto
mundo fieri scandala. unusquisq suo uitio
scandalis patet. Simulq ꝑ generalẽ senten¬
tiã ꝑcutitur uidas. qui ꝓditioni animum

Expanded text:
st enim ut veniant scandala; verumtamen vae homini per quem scandalum venit. Non quo necesse sit venire scandala alioquin absque culpa essent qui scandalum faciunt, sed cum necesse sit in isto mundo fieri scandala, unusquisque suo vitio scandalis patet; simulque per generalem sententiam percutitur Judas, qui proditioni animum
Abbreviated transcription (Latin):
mei qui in cęlis est. Magna dignitas anima¬
rũ. ut una quęq habeat ab ortu natiuitatis
incustodia sui angłm delegatũ. Unde
legimus in apocalẏpsi iohannis. Angło ephesi
tyatirȩ & angło filadelfiȩ. & angłis quattuor
reliquarũ ȩccłarum scribe hȩc. Apłs quoq
p̃cȩpit uelari capita in ȩccłiis feminarum
ꝓpter angelos:¬

Expanded text:
Magna dignitas animarum, ut unaquaeque habeat ab ortu nativitatis in custodiam sui angelum delegatum. Unde legimus in Apocalypsi Joannis: Angelo 140 Ephesi, Thyatirae, et angelo Philadelphiae, et angelis quatuor reliquarum Ecclesiarum scribe haec . Apostolus quoque praecipit velari capita in ecclesiis feminarum, propter angelos
Abbreviated transcription (Latin):
Dico enĩ uoł. qͥaangłi coꝵ semꝑ uident faciẽ
patris mei qui in cęlis ẽ. Supra dixerat per
manũ & pedem & oculum om̃s ꝓpinquitates
& necessitudines quȩ scandałii facere pote¬
rant amputandas. Austeritatẽ itaq senten¬
tiae sub iecto p̃cepto temperat dicens. Uidete
ne contẽpnatis unum ex pusillis istis. Dic in¬
quit p̃cipio seueritatẽ. ut commixtim clem̃
tiã doceam. Quantũ in uobis ẽ: nolite con¬
tempnere. sed ꝑ urãm salutẽ &iam illorum

Expanded text:
Dico enim vobis: quia angeli eorum inDico enim vobis: quia angeli eorum inare quod perierat. Supra dixerat per manum, et pedem, et oculum, omnes propinquitates et necessitudines, quae scandalum facere poterant, amputandas: austeritatem itaque sententiae, subjecto praecepto temperat, dicens: Videte ne contemnatis unum ex pusillis istis. Sic, inquit, praecipio severitatem, ut, commisceri cltiam doceam. Quantum in vobis est, nolite contemnere; sed per vestram salutem etiam illorum
Abbreviated transcription (Latin):
Et reliqua. Necesse ẽ quidẽ uenire scanda¬
la. ue tamen ei est homini qui qđ necesse ẽ
ut inmundo fiat. uitio suo facit ut ꝑse fiat.
Igit᷑ omis truncatur affectus. & uniuersa ꝓ¬
pinquitas amputatur : ne ꝑ occasionem
pietatis unus quisq credentiũ scandalis pate¬
at. Diin quit ita ẽ quis tibi coniunctus ut
manus. pes. oculus. & est utilis atq sollicitꝰ
& acutꝰ ad ꝑspiciendũ. scandalũ autẽ tibi facit.
& ꝓpter dissonantiam morũ te ꝑtrahit in
gehennã: melius ẽ ut & ꝓpinquitate eius
facere cognatos & necessarios causã habeas
ruinarum. Itaq non frater. non uxor non
filii. non amici. non omis affectus qui nos ex¬
eludere potest a regno cęloꝵ amori dñi p̃po¬
natur. Nouit unusquisq credentiũ quid sibi f¬
noccat. uł in quo sollicitet᷑ animus ac sȩpe
tẽptit᷑. Mduis c̃ uitã solitariã ducere quã
obuitȩ p̃sentis necessaria aeternã ꝑdere
Uidete ne contẽpnatis unũ ex pusillis istis

Expanded text:
 ignis. Necesse est quidem venire scandala: Vae tamen ei est homini, qui quod necesse est ut fiat in mundo, vitio suo facit, ut per se fiat. Igitur omnis truncatur affectus, et universa propinquitas amputatur, ne per occasionem pietatis unusquisque credentium scandalis pateat. Si, inquit, ita est quis tibi conjunctus, ut manus, pes, oculus, et est utilis atque sollicitus, et acutus ad perspiciendum: scandalum autem tibi facit, et propter dissonantiam morum te pertrahit in gehennam: melius est, ut et propinquitate ejus, facere cognatos et necessarios, causam habeas ruinarum. Itaque non frater, non uxor, non filii, non amici, non omnis affectus qui nos excludere potest a regno coelorum, amori Domini praeponatur. Novit unusquisque credentium, quid sibi noceat, vel in quo sollicitetur animus, ac saepe tentetur. Melius est vitam solitariam ducere, quam ob vitae praesentis necessaria, aeternam vitam Videte ne contemnatis unum ex his pusillis.
Abbreviated transcription (Latin):
exclusit. Deniq post illius benedicibile prȩ
catione confligit qualis ẽet ista salutatio:
nuntius interim cęlestis exequit᷑. Ne timeas
maria. inuenisti grãm apud dnm̃: ecce conci¬
cius iħm. At illa: Quomodo inquit fiet istud.
qm uirum non cognosco: Et angłs ad eam

Expanded text:
eus. Denique post illius benedicibilis salucatione confligit, qualis esset ista salutatio. Nuntius interim coelestis exsequitur: Ne timeas, Maria; invenisti enim gratiam apud Deum. Ecce conciejus Jesum; at illa: Quomodo, inquit, fiet istud, quoniam virum non cognosco; et angelus ad eam
Abbreviated transcription (Latin):
ta oraria gestat infantẽ. ex ultans amplexat᷑
filium: & portat aquo portabat᷑. Nec fortu¬
itu ut fingunt sabelliani repperit filium.
sed de cursis m̃si bus peperit xp̃m̃. Plaudat
nunc organis oraria. et inter ueloces articu¬
los tẏmpana putrperȩ concrepent. Conci¬
nant lȩtantes chori. et alternantib modulis
dulci: sona carmina misceant. Audite igit᷑.
quemadmodu tẏmpanistria nr̃a cantauerit
Ait enim. Magnificat anima mea dnm. et
ex ultauit sp̃s meus in dõ salutari meo: quia
respexit humilitatẽ ancillȩ suȩ. ecce enim

Expanded text:
Maria gestat infantem, exsultans amplexatur Maria gestat infantem, exsultans amplexatur filium, portat a quo portabatur. Nec fortuitu, ut fingunt Sabelliani, reperit parvulum; sed decursis novem mensibus peperit Christum. Plaudat nunc organis Maria, et inter veloces articulos tympana puerperae concrepent. Concinant laetantes chori, et alternantibus modulis dulcisona carmina misceantur. Audite igitur quemadmodum tympanistria nostra cantaverit; ait enim: Magnificat anima mea Dominum; et exsultavit spiritus meus in Deo salutari meo: quia respexit humilitatem anc
Abbreviated transcription (Latin):
o est nobis dilectissimi optatus diesfestꝰ
beatȩ ac uenerabilis semꝑ uirginis
orariȩ. ideo cũ summa exultatione
ortum est prȩtiosũ lilium conualliũ: ꝑ cuius
elogium quo dicit. in tristitia paries filios: qđ
.II. ista inlȩtitia dnm̃ parturiuit. Cua enĩ luxit.
ista exultauit. Eua lacrimas. maria gaudiũ
inuentre portauit. quia illa peccatorẽ. ista
dedit in nocentẽ. Uirgo quippe genuit. quia
uirgo concȩpit: inuiolata peperit. quia in con¬
ceptu libido non fuit. Inutroq miraculum.¬
quia et sine corruptione grauida. et in partu¬
grã plena. dñs tecum. Impleta ẽ ergo oraria
descendit in utero tuo. Ex sinu patris inute¬
risti & feminis. Mater generis nr̃i penã intu¬
lit mundo. genitrix dnĩ nr̃i salutẽ attulit
scło. Auctrix peccati ȩua. auctrix meriti
maria. Eua occidendo obfuit. maria uiuifi¬
cando ꝓfuit. ꝑcussit illa. ista sanauit. Pro
in oboedientia enĩ obȩdientia cõmutatur.
fides ꝓ perfidia compensat᷑. Laeta igitur bea¬

Expanded text:
est nobis, dilectissimi, optatus dies beatae ac venerabilis semper Virginis Mariae: ideo cum summa exsultatione ortum est pretiosum lilium convallium, per cujus elogium quod dicit: In trisquia ista in laetitia Dominum parturivit. Eva enim luxit, ista exsultavit; Eva lacrymas, Maria gaudium in ventre portavit: quia illa peccatorem, ista edidit innocentem. Virgo quippe genuit, quia virgo concepit; inviolata peperit, quia in conceptu libido non fuit. Utrobique miraculum, et sine corruptione gravida, et in partugratia plena, Dominus tecum. Impleta est ergo Maria venit in uterum tuum, ex sinu Patris in uteristi. Mater generis nostri poenam intulit mundo; Genitrix Domini nostri salutem attulit mundo. Auctrix peccati Eva; auctrix meriti Maria; Eva occidendo obfuit, Maria vivificando profuit. Illa percussit; ista sanavit. Pro inobedientia enim obedientia commutatur, fides pro perfidia compensatur. Laeta igitur
Abbreviated transcription (Latin):
qua sacrificiũ. & scientiã dĩ plusquã holocausta
Hȩc fuit uera obȩdientia omi sacrificio gratior.
hȩc uoluntas cunctis hostiis acceptior. Haec
ꝓmeruit glam. qua ipsa post modũ plausit.
singulari tuo assensu mundo succurristi ꝑdito:
Quas tibi laudes fragilitas humani generis per
preces intra sacrariũ tuȩ exauditionis. & repor¬
ta nob̃ antidotum reconciliationis. Sit ꝑ te
excusabile qđ ꝑte ingerimus. fiat impetrabi¬
le quod tota fide & mente pura poscimus.
Accipe quod offerimus. redona quod rogamus.
ex cusa qđ timemus. Scã maria succurre mi¬
seris. ad iuua pusillanimes. refour flebiles. ora

Expanded text:
quam sacrificium, et scientiam Dei plus quam holocausta quam sacrificium, et scientiam Dei plus quam holocausta . Haec fuit vera obedientia omni sacrificio gratior, haec voluntas cunctis hostiis acceptior; hinc promeruit gloriam, quam ipsa postmodum plausit: singulari tuo assensu mundo succurristi perdito? Quas tibi laudes fragilitas humani generis perspreces intra sacrarium exauditionis, reporta nobis antidotum reconciliationis. Sit per te excusabile quod per te ingerimus: fiat impetrabile quod fida mente poscimus. Accipe quod offerimus, redona quod rogamus; excusa quod timemus. Sancta Maria, succurre miseris, juva pusillanimes, refove flebiles, ora
Abbreviated transcription (Latin):
conceptionis tuȩ minister adueni. et ut uirgi¬
nitatẽ non amitteres interueni. Ipse me misit
adte : qui ẽ nasciturꝰ ex tẽ. Concipies enĩ et pa¬
ries filiũ. non cuius libet meriti hominẽ. sed to¬
tius scł̃i saluatorẽ. Recole oraria librũ isaiȩ
ꝓphetȩ. Uirginẽ quã ibi pariturã legisti. gau.¬
de atq exulta. quia tu c̾e̾ meruisti. Tuibi prę¬
figurata es uirgo. tu ecce concipies inutero non
de uiro sed de sp̃ũ sc̃õ. & grauida eris. & in corrup¬
ta manebis. Paries quidem filiũ. & uirginitatis
non patieris detrim̃tũ: efficieris grauida. & eriᷤ
mater semꝑ in tacta. Senties pondera uentris.
& pudorẽ non ꝑdes castitatis. Intumescunt
ubera tua: et intacta manent genitalia tua.
At illa dixit. Ecce ancilla dnĩ. fiat michi
scđm uerbum tuũ. Ofelix obȩdientia. o in¬
cȩli inse opificem corporauit. Impleuit in ea
dñs qđ dudũ p̃dixerat. obedientiã magis malle

Expanded text:
conceptionis tuae minister adveni, non ut virgiconceptionis tuae minister adveni, non ut virginitatem amitteres interveni; ipse me misit ad te, qui est nasciturus ex te. Concipies enim et paries filium; non cujuslibet meriti hominem, sed totius saeculi Salvatorem. Recole, Maria, in libro Isaiae prophetae, virginem quam parituram legisti ; et gaude atque exsulta, quia tu esse meruisti. Tu ibi praefigurata es Virgo, tu ecce concipies in utero, non de viro, sed de Spiritu sancto: et gravida eris, et incorrupta permanebis. Paries quidem filium, et virginitatis non patieris detrimentum. Efficieris gravida, et eris mater semper intacta. Senties pondera ventris, et pudorem non perdes castitatis. Intumescent ubera tua, et intacta manent genitalia tua. At illa dixit: Ecce ancilla Domini: fiat mihi secundum verbum tuum. O felix obedientia, o incoeli in se opificem corporavit! Implevit in ea Dominus, quod dudum praedixerat: Obedientiam malo
Abbreviated transcription (Latin):
Uaudramꝰ ergo et nos fr̃s in die tantȩ sollẽpni¬
ens gaudet. cupitq effici mater. Quid igit᷑
mirũ si sine corruptione nascitur. qui de
scĩficatione concipitur: Non enĩ decebat
ut ille qui nobis afferebat salutẽ matri pa¬
sed ut magis donaret integritatis dignitatem.
lã qui terra. mari. cȩloq non capit᷑: intra unius
corpusculi membra suscipitur. Hȩc est illa noui¬
tas hieremiar ꝓphetȩ uaticinio p̾nuntiata. ł aciet
in quit dñs nouũ suꝑ terrã. femina circũdabit
uirũ. Ofemina suꝑ feminas benedicta. quae
uirũ omĩno non nouit. et uirũ suo utero circum¬
dedit. Circumda uirũ mraria angło fidẽ dan¬
do. sine qua eua ꝑdidit uirũ serpenti consentien
naram. terret᷑ uirgo nouitate uerboꝵ: ad quam
angłs qđ suꝑius prȩtulimus dixit. Pe timeas
oraria. inuenisti enĩ gram̃ apud dm̃. Ne inquit
a conspectu meo mater dñĩ mei terrearis. ego

Expanded text:
Gaudeamus ergo et nos, fratres, in die tantGaudeamus ergo et nos, fratres, in die tantens gaudet, cupitque effici mater. Quid igitur mirum, si sine corruptione nascitur, qui de sanctificatione concipitur: non enim decebat ut ille qui nobis afferebat salutem, matri peret integritatis dignitatem. Nam qui terra, mari coeloque non capitur, intra unius corpusculi membra suscipitur. Haec est illa novitas Jeremiae prophetae vaticinio praenuntiata: Faciet, inquit, Dominus novum super terram; femina circumdabit virum . O femina super feminas benedicta, quae virum omnino non novit, et virum suo utero circumdedit! Circumdat virum Maria angelo fidem dando; quia Eva perdidit virum serpenti consentiendnaram; terretur Virgo novitate verborum. Ad quam angelus, ut superius protulimus, dixit: Ne timeas, Maria; invenisti enim gratiam apud Dominum. Ne, inquit, a conspectu meo, Mater Domini mei, terrearis: ego
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ ueniet inte ut & ꝓlem gignas. & uirginita¬
tem non amittas. filium ꝓferas. et post partũ
incorrupta ꝑmaneas. O beata maria. scłm
omẽ captiuum tuum deprecat᷑ assensum. Le
domina mundus sibi suȩ fidei obsidẽ fecit.
Nloli morari uirgo nuntiũ. festinanter responde
uerbum: et suscipe filium. Da fidem. & senti
uirtutẽ. Ecce in quit ancilla dñi. fiat mͥ
scđm uerbum tuũ. Nec mora. reuertitur
nuntius. & uirginalem thalamũ ingreditur
xpc̃. Efficitur subito pregnans beata dĩ geni¬
trix. & cuncta ꝑ scła prȩdicat᷑ hȩc felix. Con¬
cȩpit mox ad credulitatẽ uerbi uirilis igna¬
ra consortii. impletur uterus nullo humano
pollutus amplexu. Extat itaq uirgo cum
concipit uirgo grauida. uirgo cũ parit. et uir¬
go post partum. Prȩclara ergo illa uirginitas.
& gloriosa fȩcunditas. Exultat orauia. & ma¬
trem se lȩta miratur. ac de spũ scõ se peperisse
gaudet. Nec quia peperit innupta terretur.
sed quia genuit cum ex ultatione miratur.

Expanded text:
superveniet in te, ut prolem gignas, et virginitatem non perdas; filium proferas, et post partum incorrupta permaneas. O beata Maria, saeculum omne captivum tuum deprecatur assensum: te, Domina, mundus suae fidei obsidem fecit. Noli morari, Virgo: nuntio festinanter responde verbum, et suscipe filium; da fidem, et senti virtutem. Ecce, inquit, ancilla Domini: fiat mihi secundum verbum tuum. Nec mora, revertitur nuntius, et virginalem thalamum ingreditur Christus. Efficitur subito praegnans beata Dei genitrix, et cuncta per saecula praedicatur hinc felix. Concepit mox ad credulitatem verbi, virilis ignara consortii: impletur uterus nullo humano pollutus amplexu. Exstat itaque virgo cum concipit, virgo gravida, virgo cum parit, et virgo post partum. Praeclara ergo illa virginitas, et gloriosa fecunditas. Exsultat Maria, et matrem se laeta miratur, et de Spiritu sancto se peperisse gaudet: nec quia peperit innupta, terretur; sed quia genuerit, cum exsultatione miratur.
Abbreviated transcription (Latin):
ginem tamq prȩclãrã. uenerari multũ conuenit
et ultra angłicam quodanmodo dignitatem
quantum fas est cũ gaudio laudibus dignissime
efferri: quȩ ut diximus non temere sed xp̃i ꝑ
grãm suꝑ choros angłoꝵ ex altata deuotissime
hodie prȩdicatur. quia prȩcessit eam dñs et
saluator nr̃ ex ea uera fide genitus ad cęlestia. xłi.¬
ut pararet ei sicut ipse suis reꝓmisit discipłis
in ȩthereis locis mansionẽ. Hinc quoq dauid
ꝓpheta olim gratulabundus xp̃o canit. Asũ¬
mo in quit cȩlo egressio eius. & occursus eius
usq ad summũ eius: Ascendit eandem głam
resũpturus licet non amiserit. quã prius
habuerat antequã mundus fieret. Ascendit
& p̃parauit huic scissimȩ et głosissimȩ uirgini
locũ immortalis uitȩ: ut cum eo regnare pos¬

Expanded text:
ginem, tamque praeclaram venerari: multum tamen convenit, ginem, tamque praeclaram venerari: multum tamen convenit, et ultra angelicam quodammodo dignitatem, quantum fas est, cum gaudio laudibus eam dignissimis efferre: quae, ut diximus, non temere per Christi gratiam super choros angelorum exaltata, devotissime hodie praedicatur: quia praecessit eam Dominus et Salvator noster ex ea vera fide genitus ad coelestia: ut pararet ei, sicut ipse suis repromisit discipulis, in aethereis mansionibus locum. Hinc quoque David propheta olim gratulabundus Christo canit: A summo, inquit, coelo egressio ejus: et occursus ejus usque ad summum ejus . Ascendit ergo eamdem gloriam resumpturus, licet non amiserit, quam prius habuerat antequam mundus fieret. Ascendit et praeparavit huic sanctissimae et gloriosissimae Virgini locum immortalitatis, ut cum eo regnare pos