comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
flatus eius existente natura non deni hilo creata seddcipso
umigitur scripturarũ scriptura rũ testimonia quȩ cõme¬
morat ne quaquã doceant id qđ sua dere conatur. qđ
enĩ ad hanc quȩstionem at tin& omnino ñ ex primunt:
quid ẽ qđ dicit animam exflatudĩ constanter as serimus
ñ extraduce quia exdõ datur quasicorpus exaliod&ur
quã ex illo aquo ereatur. ex quo om̃a. ꝑ quẽ omnia i
quo omnia quãuis non ex eius natura sed ex eius opificio
neque exnihilo inquit quia ex dõ ꝓficis citur. Hoc plane
non ad huo quȩ rendũ monemus utrũ ita sit sed prorsus
uerum noneẽ qđ dicit idẽ qđ anima nec extraduce sit nec
exnihilo hoc inquã uerũ ñ eẽ sine dubitatione firmamꝰ
Vnũ ẽ enĩ eduob: : si extraduce ñ est ex nibilo ẽ neita sit exdõ
ut naturȩ sitdĩ qđ omninos acrilegiũ ẽ credere : sed a dhuc
utrum ñ sitex traduce. cesta testimonia flagitamus ct
quȩ rimus. Non qualia isteposuit quibus hoc qđ quȩrim̃

Expanded text:
flatus eius exsistente natura, non de nihilo creata, sed de ipso. Cum igitur scripturarum testimonia, quae commemorat, nequaquam doceant id quod persuadere conatur quod enim ad hanc quaestionem attinet, omnino non exprimunt —, quid est quod dicit: animam ex flatu dei constanter asserimus, non ex traduce. quia ex deo datur? quasi corpus ex alio detur quam ex illo, a quo creatur, ex quo omnia, per quem omnia, in quo omnia, quamuis non ex eius natura, sed ex eius opificio. neque ex nihilo, inquit, quia ex deo proficiscitur. hoc plane non adhuc quaerendum monemus utrum ita sit; sed prorsus uerum non esse quod dicit, id est quod anima nec ex traduce sit nec ex nihilo, hoc, inquam, uerum non esse sine dubitatione firmamus. unum est enim e duobus: si ex traduce non est, ex nihilo est, ne ita sit ex deo, ut naturae sit dei, quod omnino sacrilegum est credere. sed adhuc utrum non sit ex traduce, certa testimonia flagitamus aut quaerimus, non qualia iste posuit, quibus hoc quod quaerimus
Abbreviated transcription (Latin):
obstrinxerat sacrificiorũ oblatiore parar&. Ista istudicit
quasi pro incircũ cisis illa oblata legerit sacrificia sicut
haco nr̃a pronon baptizatis censuit offerenda Cir¬
cum cisio quippefuit illius temporis sacramentũ
qđ p̃sigurabat nr̃i temporo baptismũ Vcrũ tam̃
iste in sui conparatione qualis posterius apparuit
collerabilius ad hucerrat. Nam uelut penituerit
cũ non quod debuit penitere id ẽ. quod ausus fuerit
as sercre non baptitatis relaxari origenali peccatũ atq
indulgentiã dariomniũ peccatorũ ut in parad isum
hoc ẽ locũtantȩ fdicitatis mittantur & beatis man¬
siones in domo patris habere mereantur. Sedillud
cũ potius paenituerit qđ eis minoris beatitudinis
extra regnũ cadorũ concesserit sedes ad iunxit
atq ait aut si forte quis piã reluctetur latronis
animae łdinocratis interiintem pora rie conlatũ
paradisũ. Nã super eẽ illis adhuc in surrectione¬

Expanded text:
obstrinxerat, sacrificiorum oblatio repararet. ita istuc dicit, obstrinxerat, sacrificiorum oblatio repararet. ita istuc dicit, quasi pro incircumcisis illa oblata legerit sacrificia, sicut haec nostra pro non baptizatis censuit offerenda. circumcisio quippe fuit illius temporis sacramentum, quod praefigurabat nostri temporis baptismum. Verum tamen iste in sui comparatione qualis posterius apparuit tolerabilius adhuc errat. nam uelut paenituerit eum — non quod debuit paenitere, id est quod ausus fuerit asserere non baptizatis relaxari originale peccatum atque indulgentiam dari omnium peccatorum, ut in paradisum, hoc est locum tantae felicitatis, mittantur et beatas mansiones in domo dei patris habere mereantur, sed illud eum potius paenituerit, quod eis minoris beatitudinis extra regnum caelorum concesserit sedes —, adiunxit atque ait: aut si forte quispiam reluctetur latronis animae uel Dinocratis interim temporarie conlatum paradisum — na
Abbreviated transcription (Latin):
Rem quippe tã nouã atq adisciplina eccles astica
& regula ueritatis alienã cũ librissuis audir&
inserere: non ait puto non ait existimo non ait
arbitror non ait saltẽ suggero uł dico sed censeo¬
Vt scilic& si offenderemur nouitate scu ꝑ uersitate
sententiae terreremur auctoritate censurae
Videris tufrater quo modo sustinere possir istũdocen¬
tã. Catholitamen qui sanũ sapiunt sacerdotes
quibus & teo port& adiungi absit ut ad quies cant¬
istũ audire recensentem quã potius optant resipis centem
acdolentẽ & quod ista senserit immouero &iã scrip¬
serit correctionẽ saluberrima penitentẽ sed hoc inquid
exemplo machabeorũ inp̃lio cadentiũ astruo faciendũ
Quicũ furtĩ deinter dictis auferrent atq in ipso cer¬
tamine cecidissent asacerdotib: ait inuenimur hoc
in itiũ confiliũ fuisse. ut quorũ animas exuetito reatus

Expanded text:
rem quippe tam nouam atque a disciplina ecclesiastica rem quippe tam nouam atque a disciplina ecclesiastica et a regula ueritatis alienam cum libris suis auderet inserere, non ait \'puto\', non ait \'existimo\', non ait \'arbitror\', non ait saltem \'suggero\' uel \'dico\', sed \'censeo\',ut scilicet, si offenderemur nouitate seu peruersitate sententiae, terreremur auctoritate censurae. uideris tu, frater, quomodo sustinere possis istum docentem; catholici tamen qui sanum sapiunt sacerdotes, quibus et te oportet adiungi, absit ut adquiescantistum audire censentem, quem potius optant resipiscentem ac dolentem et quod ista senserit, immo uero etiam scripserit correctione saluberrima paenitentem. sed hoc, inquit, exemplo Machabeorum in proelio cadentium astruo faciendum, qui cum furtim de interdictis auferrent atque in ipso certamine cecidissent, a sacerdotibus, ait, inuenimus hoc initum fuisse consilium, ut quorum animas ex uetito reatus
Abbreviated transcription (Latin):
& defratre sane ꝑ p&uae dinocrate argumen tatus
qđ &iam non baptitatis daripos sit indulgentia
peccatorũ & seder aliqua beatorũ. Quia siquis quã
cuition credere nefas c& huic indicauerit qđ non fuerint
baptizati. Dequibus tamen id eo libro quẽ scripsi ad fra¬
trẽ nostrũ renatũ plenius quid mihi uider&ur exposui
qđ tua dilectio poterit nos ses inonsp̃ueris legere
Nam ille p&enti poterit denegare Aestuat tamen
iste atq horrendis suffocatur angustus. Attentius
enim fortas se quãtu quid maledicat attendit p̃ter
xp̃i scilic&. baptismũ solui in paruulis origenali peccatũ
Deniq: ut aliquatenus in accausa ułsero ad ecclesi ae
sacramenta confugiat. prohis sane inquit oblationes
assiduas & offerenda iugiter scõrũ censco sacrificia
sacerdotũ. Habeto istũ siplac& &iã concensorẽ si parũ
fuerat habere doctorẽ. Vt sacrificiũ corporis xp̃i

Expanded text:
et de fratre sanctae Perpetuae Dinocrate argumentatur, et de fratre sanctae Perpetuae Dinocrate argumentatur, quod etiam non baptizatis dari possit indulgentia peccatorum et sedes aliqua beatorum; quasi quisquam, cui non credere nefas esset, huic indicauerit quod non fuerint baptizati. de quibus tamen in eo libro, quem scripsi ad fratrem nostrum Renatum, plenius quid mihi uideretur exposui. quod tua dilectio poterit nosse, si non spreueris legere; nam ille petenti non poterit denegare. Aestuat tamen iste atque horrendis suffocatur angustiis; adtentius enim fortasse quam tu quid mali dicat adtendit praeter Christi scilicet baptismum solui in paruulis originale peccatum. denique, ut aliquatenus in hac causa uel sero ad ecclesiae sacramenta confugiat: pro his sane, inquit, oblationes assiduas et offerenda iugiter sanctorum censeo sacrificia sacerdotum. habeto istum, si placet, etiam censorem, si parum fuerat habere doctorem, ut sacrificium corporis Christi
Abbreviated transcription (Latin):
loca sempiternae slicitatis. Nec uid& cũistadicit
ita st̃nolle baptizati cuius piã paruuli mansionẽ cadorũ
regno separare ut ipsam dĩ patris domũ ul aliquas
partes eius indeseparare nontimeat. Neq em̃ dñs is in u¬
niuersitate creaturae uł inqua lib& uniuersitatis par¬
tȩ sed in domo patris mei dixit mansiones multes
Quomodo ergo erit indĩ patrir domo non bapti zatus
cũ dm̃ patrem habere non possint nisi renatus. non
sit in gratus do quicũ dignatus ẽ ad dona distarũ
ł rogatistarũ diuersione liberare ut ipsã domum
dĩ patris quaerat diuidere & aliquã cius partem
extra regnũ cadorũ ponere ubi non baptizati ualeant
habitare & quo pacto ipseregnũ cadorũ scintraturũ
cẽ p̃sumit dequo regno inquanta uult partedomũ
ipsius regis excludit Sed delatrone illo qui iuxta
dnm crucifixus sperauit indnm̃ &iã crucifixum

Expanded text:
loca sempiternae felicitatis. nec uidet. cum ista dicit, loca sempiternae felicitatis. nec uidet. cum ista dicit, ita se nolle baptizati cuiuspiam paruuli mansionem a caelorum regno separare, ut ipsam dci patris domum uel aliquas partes eius inde separare non timeat; neque enim dominus Iesus in uniuersitate creaturae uel in qualibet uniuersitatis parte, sed: indomo patris mei, dixit, multae mansiones sunt. quomodo ergo erit in dei patris domo non baptizatus, cum deum patrem habere non possit nisi renatus ? non sit ingratus deo, qui eum dignatus est a Donatistarum uel Rogatistarum diuisione liberare, ut ipsam domum dei patris quaerat diuidere et aliquam eius partem extra regnum caelorum ponere, ubi non baptizati ualeant habitare. et quo pacto ipse regnum caelorum se intraturum esse praesumit, de quo regno in quanta uult parte domum ipsius regis excludit? sed de latrone illo, qui iuxta dominum crucifixus sperauit in dominum etiam crucifixum,
Abbreviated transcription (Latin):
renascantur. inxp̃o occiduo p̃uenire uelut aliqua
uis fortunae. seu fati. siue cuius lib& rei non ꝑmittat
dm̃ qđ p̃destinauit implere. Et quomodo illos rapit
quia placuerunt illi ancos ipse p̃destinat. baptizari
& ipse p̃ distinauit non sinit fieri. sed adtende quid ad¬
huc audeat cuidis plic& intanta hunis profunditate
quaestionis cautior quã scientior nr̃a cunctatio. du¬
simdicere inquit istos ꝑuenire posse ad originalium
indulgentiã peccatorũ non tam̃ ut caelestae inducant᷑
in regnũ sicut latroni confesso quidẽ sed non bapti zato
dñs non calorũ regnũ tribuit sed paradisum. Cumutiq
iam maner& quin on renatus fuerit exaqua & spũscõ
non in trabit in regnũ caelorũ. Praccipue qua mul¬
tas ẽẽ mansiones apud patrẽ suũ dñs profitetur
in quibus designantur merita multa & diuersa
mansorũ uthic nonbaptizatus ꝑducatur adueniã bap¬
separare cadorũ ut &iam non baptizatis habundent

Expanded text:
renascantur in Christo, occiduo pracueniri\', uelut aliqua renascantur in Christo, occiduo pracueniri\', uelut aliqua uis fortunae seu fati siue cuiuslibet rei non permittat deum quod praedestinauit inplere? et quomodo ipse illos rapit, quia placuerunt illi ? an eos et ipse praedestinat baptizari et ipse quod praedestinauit non sinit fieri ? Sed adtende quid adhuc audeat, cui displicet in tanta huius profunditate quaestionis cautior quam scientior nostra cunctatio: ausim dicere, inquit, istos peruenire posse ad originalium indulgentiam peccatorum, non tamen ut caeleste inducantur in regnum, sicDominus non coelorum regnum tribuit, sed paradisum ; cum utique jam maneret, Qui non renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto, non intrabit in regnum caelorum, praecipue quia multas esse mansiones apud patrem suum dominus profitetur, in quibus designantur merita multa et diuersa mansorum, ut hic non baptizatus perducatur ad ueniam, bapseparare caelorum, ut etiam non baptizatis abundent
Abbreviated transcription (Latin):
lagianos iustissime conciliorũ catholicorũ & sedis
apostolicae damnauit auctoritas eo quod ausi
fuerint non baptizatis paruulis dare qui&is
& salutis locũ &iã p̃ter regnũ cadorũ. Quod ausi
non fuerint nisi negarent cos habereori genalipeccatũ
quodopus e&̃ absolui ꝑbaptis matis sacramentũ
Iste autẽ sicut catholicus dicit paruulos origenali
obstrictos eẽ peccatũ & tamen eos ab abhuius modi
uinculo sine lauacro regerationis ab soluit & post
mortem in paradis ũmisericors mittit : Postresur¬
rectionẽ uero &iam in regnũ cadorũ misericordior
introducit. Talis sibi saulmis cricors uisus ẽ quan¬
do pepercit regi quem ds̃ p̃cepit occidi sed merito
mnobediens miscricordia ł miscricors inoboedien¬
tare probata atq damnata ẽ ut caueat homo
ncablllo misericordiã mereatur homo cantracius
sententiam a quo factus ẽ homo Inconat ꝑospro¬
prii corporis ueritatis. siquis renatus ex aqua & spũ

Expanded text:
lagianos iustissime conciliorum eatholicorum et sedis lagianos iustissime conciliorum eatholicorum et sedis apostolicae damnauit auctoritas, co quod ausi fuerint non baptizatis paruulis dare quietis et salutis salutis etiam praeter regnum caelorum. quod ausi non fuissent, nisi negarent eos habere originale peccatum, quod opus esset absolui per baptismatis sacramentum. iste autem sicut catholicus dicit paruulos originali obstrictos esse peccato et tamen eos ab huiusmodi uinculo sine lauacro regenerationis absoluit et post mortem in paradisum misericors mittit, post resurrectionem ucro etiam in regnum caelorum misericors introducit. talis sibi Saul misericors uisus est, quando pepercit regi quem deus praecepit occidi; sed merito inoboediens misericordia uel misericors inoboedientia reprobata atque damnata est, ut caueat homo, ne ab illo misericordiam mereatur homo contra eius sententiam, a quo factus est homo. intonat per os proprii corporis ueritas: si quis non renatus fu
Abbreviated transcription (Latin):
&iã meũ in hac parte non euidentis as sensũ modomi¬
sericordiae p̃scientiaq: diuine & effectũ amꝑlific&
& affatum. Haec uerba insecundo libro eius lecta
descripsi: Nũ quid in haccausa erroris. audatiã
temeritatẽ p̃sũptionẽ habere quispiã poss& amplio¬
rẽ ipse sententiã dominicã recordatur ipse comme¬
morat ipsesuis litteris interponit. ipsedicit quã quã
ceruicem contra sententiã principalẽ. Tencat inquit
&iã meũ non inuidentis assensũ quidicit animas
non baptizatorũ temporarie mereri paradisum
Propter has enim latronẽ atq dinocraten tã quã
p̃scribendo uł potius p̃iudicando commemorat.
In resurrectione autẽ in meliora tranferri & regni
cadorũ ꝑcipere p̃miũ. quãquã sententia inquit
principalis obsistat. Iam ergo ipse considera
quesote frater quis quis cuipiã p̃b& as sensum
aduersus auctoritatẽ sententiae principalis quã sen¬
tentiã merebitur principis. Nouellos hereticor pe¬

Expanded text:
rte non inuidentis assen. sum, modo misericordiae praescientiaeque diuinae et effectum amplificet et affectum. haec uerba in secundo libro eius lecta descripsi. numquid in hac causa erroris audaciam, temeritatem, praesumtionem habere quispiam posset ampliorem? ipse sententiam dominicam recordatur, ipse commemorat, ipse suis litteris interponit, ipse dicit: quamquamceruicem contra sententiam principalem ! teneat, inquit, etiam meum non inuidentis assensum, qui dicit animas non baptizatorum temporarie mereri paradisum — propter has enim latronem atque Dinocratcm tamquam prae. scribendo uel potius praeiudicando commemorat —, in resurrectione autem in meliora transferri et regni caelorum percipere praemium, quamquam sententia, inquit, principalis obsistat. iam ergo ipse considera, quaeso te, frater, quisquis cuipiam praebet assensum aduersus auctoritatem sententiae principalis, quam sententiam merebitur principis! Nouellos hereticos Pe
Abbreviated transcription (Latin):
iste heã sententiã uult accipi quã defendit. Vt qđ ait
Datflatũ populo ñ exꝓpagine facere anonas populo. sedno¬
uas in sufflarecredatur. Audeat ergo dicere ñ ĩprũ nobis
dedissec arnẽ quia deparentibus origo carnis at tracta ẽ.
& ubi ait aposto lus defrum̃ti grano dr̃illidat corpus quomodo
uoluerit : Neg& seaud& d&ritico triacũ nascit & herba
eius exsemine secundũ genus: Quod si negare ñ aud&
undeigitur scit quomodo dictũ sit datflatũ populo utrã
cũ trahens deparentibus aninsufflans nouum unde&uiã
scitutrũ rep&itio sententiȩ sit quid at flatũ populo suꝑ eã
& spm calcantibus eã unͣ de una re utrũq dictũ intelle¬
gatur & ñ animã uel spm̃ quonatur auiuit humana
sed spm̃ scm significare uoluerit . si onimflatũ ñ poss&

Expanded text:
iste in eam sententiam uult accipi, quam defendit, ut, quod ait, iste in eam sententiam uult accipi, quam defendit, ut, quod ait, \'dat flatum populo\', non ex propagine facere animas populo, sed nouas insufflare credatur. audeat ergo dicere non ipsum nobis dedisse carnem, quia de parentibus origo carnis adtracta est, et, ulli ait apostolus de frumenti grano: deus illi dat corpus quomodo uoluerit, neget, si audet, de tritico triticum nasci et herbam eius ex semine secundum genus. quod si negare non audet, unde igitur scit quomodo dictum sit \'dat flatum populo\', utrum eum trahens de parentibus an insufflans nouum? Vnde etiam scit, utrum \'repetitio sententiae sit: qui dat flatum populo super eam et spiritum calcantibus eam\', ut de una re utrumque dictum intellegatur et non animam uel spiritum quo natura uiuit humana, sed spiritum sanctum significare uoluerit? si enim flatu non posset
Abbreviated transcription (Latin):
deanimȩ origine cunctationẽ meã ne audeat affirmare
qđ neo humana ratione conp̃hendit nec diuina aucton¬
tate defendit necogatur in sipientiã ꝓfiteri dũ uereur
ignorantiã confiteri : Hic foste dicat sententiã suã diui¬
na auctoriate defendit qm̃ scarum scripturarum
testimoniis probare se exestimat animas adõ non exꝓpagine
fieri sed nouas singulis in sufflari. Prob& si potest & fatebor
modidicis se ab illo qđ magna intentione quȩ rebã sed quȩ rat
alia nefostassis inueniat. Nam hoc ististestimoniis quȩ iã
posuit ñ ꝓbauit. Omna quippe quȩ hic adhibuit᷑ aliquid cestas:
ad hocuero qđ deanimȩ origine quȩ ritur demonstrantur ambigua
Cestũ .ẽ. enĩ dĩ dedisse hominib: flatũ & spm̃. Dicente ꝓph&a
Sic dicit dñs qui fecit cȩlũ & fundauit terrã & quȩs in ea quidat
flatũ populo suꝑ eam & sp̃m calcantibus eam. hoc testimoniũ

Expanded text:
de origine animae cunctationem meam ne audeat affirmare, de origine animae cunctationem meam ne audeat affirmare, quod nec humana ratione conprehendit nec diuina auctoritate defendit, ne cogatur insipientiam profiteri, dum ueretur ignorantiam confiteri! Hic forte dicat sententiam suam diuina auctoritate defendi, quoniam sanctarum scripturarum testimoniis probare se existimat \'animas a deo non ex propagine fieri, sed nouas singulis insufflari\'. probet, si potest, et fatebor me didicisse ab illo quod magna intentione quaerebam. sed quaerat, aliane fortassis inueniat; nam hoc istis testimoniis, quae iam posuit. non probauit. omnia quippe quae hic adhibuit ad aliquid certa sunt; ad hoc uero, quod de animae origine quaeritur. demonstrantur ambigua. certum est enim deum dedisse hominibus flatum et spiritum dicente propheta: sic dicit d ominus, qui fecit caelum et fundauit terram et quae sunt inea, qui dat flatum populo super eam et spiritum calcantibus cam. hoc testimonium
Abbreviated transcription (Latin):
& multomagis quenum quã commissa sunt damnari
iuxtaloge nompossunt. Nihil hoꝵ quattuor istedicat
& si potest explic& paruulorum animae quaesine bap¬
tismo exeuntes indamnationeminit tuntur quomerito
in carnem peccatricem quae niħlpercauerunt missȩsunt
utillic inuenirent peccatum propterqđ merito dã narentur :
Porro siinquat tuor ista deuitans quȩ sana doctrina condem¬
nat id est siñ audias dicere. uel sineullo peccato existentes
adõ fieri animas pecatrices auts in exp̃i sacram̃to heis solui
originale peccatum. auteas alicubi peccas seantequã mit¬
terentur incarnem. auteaquȩ numquã habuer̃ heispec¬
Dixerintparuulos ñ trahere originale peccatũ nechabere
undedamnentur . si ñ accepto sacram̃to generationis hinc
ex eant in heresim pelagianã sine dubitationedã nabilem
dãnandus incurr& qđ ei ne contingat quantomelius ten&

Expanded text:
et multo magis quae numquam commissa sunt damnari et multo magis quae numquam commissa sunt damnari iusta lege non possunt, nihil horum quattuor iste dicat et, si potest, explicet, paruulorum animae, quae sine baptismo exeuntes in damnationem mittuntur, quo merito in carnem peccatricem, quae nihil peccanerunt, missae sunt, ut illic inucnirent peccatum, propter quod merito damnarentur. porro si quattuor ista deuitans, quae sana doctrina condemnat, id est si non audens dicere uel sine ullo peccato exsistentes a di\'o fieri animas peccatrices aut sine Christi sacramento in eis solui originale peccatum aut eas alicubi peccasse, antequam mitterentur in carnem, aut ea quae numquam habuerunt in eis pecdixerit paruulos non trahere originale peccatum nec habere unde damnentur, si non accepto sacramento regenerationis hinc exeant, in heresim Pelagianam sine dubitatione damnabilem damnandus incurret. quod ei ne contingat, quanto melius tenet
Abbreviated transcription (Latin):
deparadiso ante peccatum. nein locota i sc̃o &
beatifico peccar&ur quid quod ipsa ex inanit᷑
omnino praescientia. si quod praescitur nonerit.
Quomodo enim recte dr̃ praesciri futurum quod
non ẽ futurum. quomodoergopuniuntur pecca¬
ta quaenulla sunt idest quaenecuita ista non dũ
incipiente commirsa sunt ance carnẽ nec morte
p̃ueniente postcarnem. hocitaq medium ex ani¬
ma mirra ẽ in carnem quousq: soluer&ur a ccerne
qm̃ paruuli anima ẽ nec liberi arbi tri gernicae¬
tatem Non inueni tundedamnaret᷑ non ꝑcepto
baptismo nisioriginalepeccatum. Ex hoc pecca to
iustedamnari animam non negamus quia pecca¬
to suppliciumlex iusta constituit. Sed ẽ ad hoc
peccatum subcundum quur damnata sit quae¬
rimus si ñ ex illa una trahitur quacin generis
humani primo patre peccauit. quam obrem si
dr̃ non damnat in nocenter nec facit nocenter quos
perspicit in nocenter. & nanim as non liberat si

Expanded text:
de paradiso ante peceatum, ne in loco tam sancto et de paradiso ante peceatum, ne in loco tam sancto et beatifico peccaretur! quid quod ipsa exinanitur omnino praescientia, si quod praescitur non erit? quomodo enim recte dicitur praesciri futurum, quod non est futurum ? quomodo ergo puniuntur peccata, quae nulla sunt, id est quae nec uita ista nondum incipiente commissa sunt ante carnem nec morte praeueniente post carnem? Hoc itaque medium, ex quo anima missa est in carnem, quo usque solueretur a carne, quoniam paruuli anima est nee liberi arbitrii gessit aetatem, non inuenit unde damnaretur non percepto baptismo nisi originale peccatum. cx hoc peccato iuste damnari animam non negamus, quia peccato supplicium lex iusta constituit; sed ad hoc peccatum subeundum cur damnata sit quaerimus, si non ex illa una trahitur, quae in generis humani primo patre peccauit. quamobrem si deus non damnat innocentes nec facit nocentes, quos perspicit innocentes, et si animas non liberat siu
Abbreviated transcription (Latin):
cognitis nec fieri aliquando ꝑmissis. Nã si pec¬
cata quaesi homo uiuer& commisurur eẽt &iã
non commirra damnantur inmortuo . nul¬
lum beneficium conlatum. ẽilli quiraptur. ẽ
nemalitia mutar& intellectum eiur. quando
quidem iudicabitur secundum meam quae
in illo fuerat futura malitiam non secundum
meam quaein illo inuenta ẽ in nocentiam. & de
nullo mortuo bapti ⁊ ato poteriteẽ securitas
quia & postbap tirmum non qualiter cumq
petcare. Verum &iamapostatare homi¬
ner porsunt. quid siergo qui baptizatur hinc
raptusẽ a postataerat futurur siui uer& nullũ¬
ncilli beneficium putabamur et̃ conlatum
quod roptur ẽnemalitia mutar& intellet¬
tum eius. & propterdĩ praescientiam tuam¬
non sic̃ fidele membruni x p̃i. sed sic̃apostatã
iudicandum eẽ censebimus. Quanto enim meli¬
us sipeccata nondum facta. nondum cognit᷑a. sed
praecognita & futura puniuntur. ꝓicerentur illiduo

Expanded text:
cognitis nec fieri aliquando permissis. nam si peccognitis nec fieri aliquando permissis. nam si peccata, quae si homo uiueret commissurus esset. etiam non commissa damnantur in mortuo, nullum beneficium conlatum est illi, qui raptus est, ne malitia mutaret intellectum eius, quando quidem iudicabitur secundum eam, quae in illo fuerat futura, malitiam, non secundum eam, quae in illo inuenta est, innocentiam et de nullo mortuo baptizato poterit esse securitas, quia et post baptismum non qualitercumque peccare, uerum etiam apostatare homines possunt. quid? si ergo qui baptizatus hinc raptus est, apostata erat futurus, si uiueret, nullumne illi beneficium putabimus esse conlatum, quod raptus est, ne malitia mutaret intellectum eius, et propter dei praescientiam non sicut fidele membrum Christi, sed sicut apostatam iudicandum esse censebimus? quanto enim melius, si peccata nondum facta, nondum cogitata, sed praecognita et futura puniuntur, proicerentur illi duo
Abbreviated transcription (Latin):
deconstat paruulor u tremissione indigeant
peccatorum non nisioriginale contradixis¬
sepeccatum. Necillud quastum eas animas
paruulorum sine baptis matemoriturorum
aiusto dõ incarnem peccatricem religari
atq domnari quar praerciuit si ad aeta tẽ
puenis sent inqualibero uterentur arbitrio
mali fuirse uicturas. Hocnamque neciuste
ausurẽ dicere intantis angustiis constitutus
Immo &iã contraistam unitatemiam ratir ma¬
nifeste acbreuiter est loquutus ubi aitiniustũ
dm̃ futurum fuirre si non ꝑ fectis ꝓprie uo¬
luntatis operibur uell& hominem iudicare
non natum hoc enim respondit cum trac¬
tar& questionem aduersus eos qui dicunt
quur ds̃ hominem faciebat quem ut pdte praes¬
cius sciebat futurum nonbonum. Non natum
enim iudicar& si propterea crearenoluirs &
quia non bonum fucurum eẽ praes cirr&. &
utique sicut & huio ui sumẽ deꝑfectis eiur ope¬
ribur debuirr& hominem iudicare. non de p̃¬

Expanded text:
de constat paruulos, ut remissione indigeant de constat paruulos, ut remissione indigeant peccatorum. non nisi originale contraxisse peccatum — nec illud quartum eas animas paruulorum sine baptismate moriturorum a iusto deo in carnem peccatricem relegari atque damnari, quas praesciuit, si ad aetatem peruenissent. in qua libero uterentur arbitrio, male fuisse uicturas. hoc namque nec iste ausus est dicere in tantis angustiis constitutus, immo etiam contra istam uanitatem iam satis manifeste ac breuiter est locutus, ubi ait \'iniustum deum futurum fuisse, si non perfectis propriae uoluntatis operibus uellet hominem iudicare non natum\'. hoc enim respondit. cum tractaret quaestionem aduersus cos qui dicunt: \'cur deus hominem faciebat, quem utpote praescius sciebat futurum non bonum?\'non natum enim iudicaret, si propterea creare noluisset, quia non bonum futurum esse praescisset. et utique, sicut et huic uisum est, de perfectis eius operibus debuisset hominem indicare, non de prae
Abbreviated transcription (Latin):
ullo peccato ueloriginali uel proprio. sic ad sub¬
eundum alienum peccatum originale damnari
ut non ab illo ualecit liberari. & uideat quid eligoit
eduobus utrum dicat &iam eas animas morien¬
tium paruulorum quaehinc si ne lauacro rege¬
nerctionir abscedunt & proquibus nullum sa¬
crificium corporis dominici offestur anexu
peccati originalir absolui. Cum apłs doceat ex
uno ireomner in condempnationem quibus uti¬
que non subuenit gratia ut ꝑ unumerucintur
in redemptionem Andicat animar non hei¬
benter ullum uel proprium łoriginalep eccatũ
& omnimodo in nocentes simplicespurar aiusto
dõ cum eas ipsenon liberandas carni in serit
peccatrici ae ternadãpnatione puniri. Ego
nihiliustorum duorum dicendum. eẽ confin¬
mo. nec illud tertium alibi peccas seanimar
ante carnem ut dam nari mererentur in carnẽ
Apłs quippe aꝑtissimede finiuit. non dum
in carnenator nihilegirse. boniscumali. un¬

Expanded text:
ullo peccato uel originali uel proprio sic ad subullo peccato uel originali uel proprio sic ad subeundum alienum peccatum originale damnari, ut non ab illo ualeat liberari, et uideat quid eligat c duobus, utrum dicat etiam eas animas morientium paruulorum, quae hinc sine lauacro regenerationis abscedunt et pro quibus nullum sacrificium corporis dominici offertur, a nexu peccati originalis absolui, cum apostolus doceat ex uno ire omnes in condemnationem, quibus utique non subucnit gratia, ut per unum eruantur in redemptionem, an dicat animas non habentes ullum uel proprium uel originale peccatum et omni modo innocentes, simplices, puras a iusto deo, cum eas ipse non liberandas carni inserit peccatrici, aeterna damnatione puniri. Ego nihil istorum duorum dicendum esse confirmo nec illud tertium alibi peccasse animas ante carnem, ut damnari mererentur in carnem — apostolus quippe apertissime definiuit nondum in carne natos nihil egisse boni seu mali; un
Abbreviated transcription (Latin):
tium peccatricis. Non ẽ ut dicatur nihileis of¬
fuiit alieni peccoti paulir ꝑ communicata con¬
tagio quibus in dĩ p̃scientia fuerat parata re¬
demptio. Dehis enim nuncloquimar. quib
antebaptismum decorpore ex euntib redẽp:¬
tionull& succurrit. non ẽ utdicatur eas
quas bapts manon ab luit sacrificia pro
eir crebrao mundabunt quod p̃scienr dr̃
paululum illas uoluit alienir herere peccatis
sineullo exitio damnationis aeternae : & cũ
spefelicitatir aeternae. De hisenim nunclo¬
quimur quarum natiuitas apud impior &
ex impus nulla talia poterit inueni rep̃si¬
dia quaequidem si ad hiberi porsent ꝓculdu¬
bio non baptizatis ydesse non porsent. sicut
necilla quae delibro machabeorum com memo¬
rauit sacrificia facto propeccatoribur mor¬
tuis eis aliquid ꝓfuissent si circum cisi non
fuisrent. Inueniat ergosi potest istequiddi ccit
cum ab illo queritur quid meruerit animasine

Expanded text:
tium peccatricis. non est, ut dicatur: \'nihil eis oftium peccatricis. non est, ut dicatur: \'nihil eis offuit alieni peccati paulisper communicata contagio, quibus in dei praescientia fuerat parata redemptio\'. de\' his enim nunc loquimur, quibus ante baptismum de corpore exeuntibus redemptio nulla succurrit. non est, ut dicatur: \'eas, quas baptisma non abluit, sacrificia pro eis crebra mundabunt, quod praesciens deus paululum illas uoluit alienis haerere peccatis sine ullo exitio damnationis aeternae et cum spe felicitatis aeternae\'. de his enim nunc loquimur, quarum natiuitas apud impios et ex impiis nulla talia poterit inuenire praesidia. quae quidem si adhiberi possent, procul dubio non baptizatis prodesse non possent, sicut nec illa quae de libro Machabeorum commemorauit sacrificia facta pro peccatoribus mortuis eis aliquid profuissent, si circumcisi non fuissent. Inueniat ergo, si potest, iste quid dicat, cum ab illo quaeritur, quid meruerit anima sine
Abbreviated transcription (Latin):
ut a peccato saltem nec postea liberentur
Sionim quaeram quaredomnari mereantur
si nonbaptixantur rectemihi rer pond&ur
propter originale peccatum. Item siqua erã
unde traxerint originale peccatum. isterer¬
pondebit ex carneutique peccatrice
siergo queram undedamnari meruerint in pecca¬
tricem carnem quaenihil mali fecerant ante carnem
hic inueniat. quid respondeat & sic damnari
ad alienorum peccatorũ sub eunda contagia.
utnec baptisma regener& malegeneratos nec
sacrificia expient inquinatos. ibienim & de
talibus hii paruuli natisunt siue ad huo usq
na scuntur uteir nullo tali possit ad iutorio sub¬
ueniri. Hic ergo omnis argumentatio deficit
Non enim quaerimus undeanimae damnari
meruerint postcarnis consortium pec catricis.
sed quaerimur undeanim aedamnari meruerint
ad subeundum carnis consor tium peccatricis
Nullũ peccatum habentes ante carnis consor¬

Expanded text:
ut a peccato saltem nec postea liberentur. ut a peccato saltem nec postea liberentur. si enim quaeram, quare damnari mereantur, si non baptizantur, recte mihi respondetur: \'propter originale peccatum\'; item si quaeram, unde traxerint originale peccatum. iste respondebit: \'I\'X carne utique peccatrice\'. si ergo quaeram, unde damnari meruerint in peccatricem carnem, quae nihil mali fecerant ante carnem — hic inueniat quid respondeat , et sic damnari ad alienorum peccatorum subeunda contagia, ut nec baptisma regeneret male generatos nee sacrificia expient inquinatos —ibi enim et de talibus hii paruuli nati sunt siue adhuc usque nascuntur, ut, eis nullo tali possit adiutorio subueniri —, hic certe omnis argumentatio deficit. non enim quaerimus, unde animae damnari meruerint post carnis consortium peccatricis, sed qua. rimus, unde animae damnari meruerint ad subeundum carnis consortium peccatricis nullum peccatum habentes ante carnis consor
Abbreviated transcription (Latin):
nega reiam possunt Etideo cum baptizant᷑
iam & simbolum reddunt & ipsi prosea din¬
terrogata respondent. qui sigitur scitutrũ
puerille postba ptismum ꝑsecutionis tẽpore
a patreimpio ꝑidolatriam fuerit alienatur axp̃o
propter quod indampnationem mortis ierit nec
indenis inxpõmoriturae sororir p̃cibus do¬
natus exierit sed &iamsihoc ista conceda t̃
quod salua fidecatholica & ec clesiasticare¬
gula nullaratione conceditur . ut prononbap¬
triacis cuius lib& aetatir hominibur offera¬
tur sacrificium corporir & sanguinis xp̃i
tam quam ꝑ huiurmodi pi&atem suorum
ad regnum caelorum quo ꝑueniant adiu¬
uentur. Quid rerponsurur ẽde totmilib:
infantum quinarcuntur eximpur neo in
manus piorum aliqua uel diuina uelhuma¬
na miseratione ꝑueniunt. & deista uita
in illa tenerrima a &ate sine lauacro rege¬
nerationis abscedunt dicat si pocest unn¬
deisteanimae sic peccatrices fierimeruer̃

Expanded text:
negare iam possunt. et ideo cum baptizantur, negare iam possunt. et ideo cum baptizantur, iam et symbolum reddunt et ipsi pro se ad interrogata respondent. quis igitur scit, utrum puer ille post baptismum persecutionis tem-\' pore a patre impio per idololatriam fuerit alienatus a Christo, propter quod in damnationem mortuus ierit nec inde nisi pro Christo moriturae sororis precibus donatus exierit? Sed etiamsi hoc isti concedatur, quod salua fide catholica et ecclesiastica regula nulla ratione conceditur. ut pro non baptizatis cuiuslibet aetatis hominibus offeratur sacrificium corporis et sanguinis Christi, tamquam per huiusmodi pietatem suorum ad regnum caelorum quo perueniant adiuuentur, quid responsurus est de tot milibus infantum, qui nascuntur ex impiis nec in manus piorum aliqua uel diuina uel humana miseratione perueniunt et de ista uita in illa tenerrima aetate sine lauacro regenerationis abscedunt? dicat, si potest, unde istae animae sic peccatrices fieri meruerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
caelorum qui &ir uel felicitatir cuiurlib&
atqueubilib& quas medium locum. hoc enimeir
&iam haeresis pelagiana promisit . quia nec
damnationem metuit paruulis quos nullum
putat habere originale peccatum nec sperat
eis regnum caelorum si non ꝑueniuntad bap¬
tirmatir sacramentum isteautemcum con¬
fiteatur paruulor originali obstrictor eõ
Pecccito eir &iam regnum caelorum nonbap¬
tizatorausur ẽpolliceri quod nec illi ausisunt
quieor arserunt sineullo. prorsur .ẽ. peccato
Eccequalibur selaqueir p̃sumptionirin nec¬
tat nisi eum talia scripsisse paeniteat. De
fratreautem scã ẽ ꝑpetuae dinocrate nec rorp¬
tura ipra canonica ẽ nec illa sicrcripsit uel
quicumq. illudrcripnt. ut illum puerum qui
septennir mortuur fuit sinebaptirmo licer&
fuirrede functum proquo illa imminente
martrrio creditur exaudita uta poenirtrans¬
fer&ur adrequiem. Namillius ae tatis pue¬
ri& mentiri & uerumlo qui & confiteri &

Expanded text:
caelorum quietis uel felicitatis cuiuslibet caelorum quietis uel felicitatis cuiuslibet atque ubilibet quasi medium locum. hoc enim eis etiam heresis Pelagiana promisit, quia nec damnationem metuit paruulis, quos nullum putat habere originale peccatum, nec sperat eis regnum caelorum, si non perueniunt ad baptismatis sacramentum. iste autem cum confiteatur paruulos originali obstrictos esse peccato, eis etiam regnum caelorum non baptizatis ausus est polliceri, quod nec illi ausi sunt, qui eos asserunt sine ullo prorsus esse peccato. ecce qualibus se laqueis praesumptionis innectat, nisi eum talia scripsisse paeniteat! De fratre autem sanctae Perpetuae Dinocrate nec scriptura ipsa canonica est nec illa sic scripsit uel quicumque illud scripsit, ut illum puerum, qui septennis mortuus fuit, sine baptismo diceret fuisse defunctum, pro quo illa imminente martyrio creditur exaudita, ut a poenis transferretur ad requiem. nam illius aetatis pueri et mentiri et uerum loqui et confiteri et
Abbreviated transcription (Latin):
tis honorauit illero cium crucis. Inuenta .ẽ. in
eo mensuramartyris qui tund n xp̃mcredidit
quando defecerunt qui futurierant mastrrer
& hocquidem oculir dñi clarum fuit. qui non bap¬
tizato tam quam martrrii sanguine abluto tan¬
tam felicitatem statim contulit. sed &iam nr̃m
quir non consider&. quanta fide quanta spe
quanta caritate mortem ꝓxp̃ouiuentem surci¬
perepotuit quiuitã in moriente quaenuit. Huc
accedit quia non incredibiliter dicitur. latro¬
nẽ in quit tunc credidit iuxtad nm̃ crucifixum
aqua illa quaed euulnere lateris eiuremicuit tã¬
quamracra tirsimo baptismo fuirse ꝑ fusum.
utomittam quod eum antequam damnar &ur
baptizatum non fuirse .ꝓ. qm̃ ne monrm̃ nouit
nemo conuincit . Verum haec ut uol& quirq
accipiat dumtamen debaptirmonon praercri¬
batur saluaturis praecepto huiurlatronis
exemplo & non baptitatir paruulir nemo
promittat inter damnationem regnum q:

Expanded text:
tis, honorauit ille socium crucis. inuenta est in tis, honorauit ille socium crucis. inuenta est in eo mensura martyris, qui tunc in Christum credidit, quando defecerunt qui futuri erant martyres. et hoc quidem oculis domini clarum fuit, qui non baptizato tamquam niartj-rii sanguine abluto tantam felicitatem statim contulit. sed etiam nostrum quis non consideret, quanta fide, quanta spe, quanta caritate mortem pro Christo uiuente suscipere potuit, qui uitam in moriente quaesiuit? hue accedit, quia non incredibiliter dicitur latronem qui tunc credidit iuxta dominum crucifixum aqua illa, quae de unlnere lateris eius emicuit, tamquam sacratissimo baptismo fuisse perfusum, ut omittam quod eum, antequam damnaretur, baptizatum non fuisse, quoniam nemo nostrum nouit, nemo conuincit. uerum haec ut uolet quisque accipiat, dum tamen de baptismo non praescribatur saluatoris praecepto huius latronis exemplo et non baptizatis parunlis nemo promittat inter damnationem regnumque
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i nisi a ut baptis matein xp̃o aut monte proxpo
unde & latro ille non ante cracem dnĩ sec tator
sed incruce confersor. dequononnum quam
p̃iudicio captatur siue temptatur contrabaptir¬
matirsa cramentum acrprianoscõ intermar¬
trres computantur qui suo sanguine ba ptrxan¬
tur quod plerirq non baptizatir feruente ꝑse¬
quutione prouenit. tantonamq: pondere ap¬
pensum. ẽtantumq ualuitapud eum qui haec
nouit appendere quod conferrur est dnm̃ cru¬
cifixum quantumsi fuirr& prodño crucifixur.
t unc enim fidereiur deligno floruit quando dirci¬
pulorum marcuit nisicuiur mortis terrore mar¬
cuerat eius resurrectione reuis ererc& . Illienim
desperauer̃ demoriente. illesperauitinqͥ commo¬
riente. Refuger̃ illi . auctorem uitae rogauit
ille con sortem poenae doluerunt illitam quam
hominis mortem credidit illeregnaturum esre
post mortem. deserueruntilli sponsorem ralu¬

Expanded text:
Christi nisi aut baptismate in Christo aut morte pro Cliristo. Christi nisi aut baptismate in Christo aut morte pro Cliristo. Vnde et latro ille non ante crucem domini sectator, sed in cruce confessor, de quo nonnumquam praeiudicium captatur siue temptatur contra baptismatis sacramentum, a Cypriano sancto inter martyres computatur, qui suo sanguine baptizantur, quod plerisque non baptizatis feruente persecutione prouenit. tanto namque pondere appensum est tantumque ualuit apud eum, qui haec nouit appendere, quod confessus est dominum crucifixum, quantum si fuisset pro domino crucifixus. tunc enim fides eius de ligno floruit, quando discipulorum marcuit, nisi, cuius mortis terrore marcuerat, eius resurrectione reuiresceret. illi enim desperauerunt de moriente, ille sperauit in commoriente; refugerunt illi auctorem uitae, rogauit ille consortem poenae; doluerunt illi tamquam hominis mortem, credidit ille regnaturum esse post mortem; deseruerunt illi sponsorem salu
Abbreviated transcription (Latin):
morte praeueniuntur priur quamba ptizen
tur in xp̃o. Cumrerpondere uoluirr& ausus
ẽ ei spromittere non solum para disum. ue¬
rum &iamregnum caelorum . Non in uenienr
qua exir& nedm̃ animar in nocenter dicere
cogeretur a eterna mortedamnare quas
nullo merito p̃cedendy peccati carnir inserit
peccatrici. sed utcumq sentiens quid malidixe¬
lorum in ae ternam uitam regnumq: caelo
rum : Videnrergo inquã sepro funditatom nau¬
frago si gurgitiriecerit saneinquit. proeis ol¬
lationes assiducir & offerenda iugiters cõrũ
censeo sacrificia sacerdotum. eccealiud unde
nũquã exiturur ẽ unde eum dixis sepeniteat
qui senimofferat corpus xp̃i nisi procis quimembra
sunt xp̃i. ex quo autem ab illo dictum est ninqr
renatus fuerit exaqua & spũ non potestintrare
in regnumdĩ. Et aliolo coqui ꝑdideritanimam
suã proptermeinueni & eam. Nemo fit membrũ

Expanded text:
morte praeueniuntur, priusquam bapmorte praeueniuntur, priusquam baptur in Christo, cum respondere voluisset, ausus est eis promittere, non solum paradisum, verum etiam regnum coelorum: non inveniens qua exiret, ne Deum animas innocentes dicere cogeretur aeterna morte damnare, quas nullo merito praecedente peccati, carni inserit peccatrici. Sed utcumque sentiens quid mali dixelorum in aeternam vitam regnumque coelorrum: videns ergo, in quam se profunditatem naufragosi gurgitis jecerit, « Sane, » inquit, « pro eis oblationes assiduas, et offerenda jugiter sanctorum censeo sacrificia sacerdotum. » Ecce aliud unde nunquam exiturus est, nisi eum dixisse poeniteat. Quis enim offerat corpus Christi, nisi pro eis qui membra sunt Christi? Ex quo autem ab illo dictum est, Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu, non potest intrare in regnum d e i, et alio loco: qui perdiderit animam suam propter m e, inueniet e a m, nemo fit membrum
Abbreviated transcription (Latin):
ipsedixirs& quod meruerit eẽ peccatrix. di¬
catmeritum eius utrum honum fuerit annema¬
lum sibonum quo merito bono uenit inmalum
si malum unde aliqdđ malum meritum ante
omne peccatum. Item dico sibonum non ergo eã
gratir sed secundum debitum liber& gratia
cuiur p̃cessit meritumb onum ac sic gratia iam
non erit gratia. si autemmalum qua ero quod
sit anquod uenitincarnem: quo non uenirr&
nisi apud quem non ẽ iniquitar ipseminrr &
Num quã igitur nisise in peiora p̃cipitans
hanc suam sententiã molir&ur a struere qua
dix̃ quod anima meruit eẽ peccatrix & de
his quidem paruulir quorum in baptirmo
diluitur originale peccatum inuenitqua¬
natis inuitam ae ternam nihilob et̃ potuis¬
r& paulirꝑ alieno inhacrerepeccato quod tol¬
lerabiliter dicer&ur si non iste uerbis suis in¬
plican&ur dicenr quod meruerit anima ẽẽ pec¬
catrix unde reomnino non liberat nisi hoc eum
dixirre paeniteat. Deillis autem paruulir qui

Expanded text:
ipse dixisset. quod anima meruerit esse peccatrix. dicat meritum cius utrum bonum fuerit anne malum. si bonum, quo merito bono uenit in malum? si malum, unde aliquod malum meritum ante omne peccatum? item dico: si bonum, non ergo cani gratis, sed secundum debitum liberat gratia, cuius praecessit meritum bonum, ac sic gratia iam non erit gratia; si autem malum, quaero quod sit. an quod uenit in carnem, quo non uenisset, nisi apud quem non est iniquitas ipse misisset? numquam igitur nisi se in peiora praecipitans hanc suam sententiam molietur astruere, qua dixit, quod anima meruerit esse peccatrix. et de his quidem paruulis, quorum in baptismo diluitur originale peccatum, inuenit quanatis in uitam aeternam nihil obesse potuisset paulisper alieno inhaerere peccato. quod tolerabiliter diceretur, si non iste uerbis suis inplicaretur dicens quod meruerit anima esse peccatrix. unde se omnino non liberat, nisi hoc eum dixisse paeniteat. De illis autem paruulis qui
Abbreviated transcription (Latin):
eos sic fuis se ad hostatã ut dicer&: Filii nestio quomodopa¬
ruistis inuentrẽ meũ. neq enĩ egospm̃ & animã donaui
uobis nec singulis uobis uultus & membra formaui sedds qui
fecit mundum & omnia quȩ in eosunt. fecitq hominũ genꝰ
& omnium in quiritactũ ipse uob sp̃m & animã redde
cũ magnami sericordia : Nouimꝰ hȩcquidem sed huic
quomodo suffrangentur ad id qđ ad serit nonuidemus
Quis enĩ xp̃i anor neg& dm̃ donare hominibus : Aurẽ
linguã manũ pedem om̃sq: corporissensus &om niũ for¬
mã naturãq: membrorum. quomodo enĩ hȩcdi donacẽ
negaturus ẽ nisi se obliuis catur eẽ xp̃ianũ sed sicut constat
efficiente donatur utrum ex parentibus anexnihilo
an qđ iste affirmat. sed omnimo docauendũ ẽ ex aliqua

Expanded text:
eos sic fuisse adhortatam, ut diceret: filii, nescio quomodo paeos sic fuisse adhortatam, ut diceret: filii, nescio quomodo paruistis in uentrem meum. neque enim ego spiritum et animam donaui uobis nec singulis uobis uultus et membra formaui; sed deus, qui fecit mundum et omnia quae in es o sunt fecitque hominum genus et omnium inquirit actum, ipse uobis spiritum et animam reddet cum magna misericordia. nouimus haec quidem, sed huic quomodo suffragentur ad id quod asserit non uidemus. quis enim Christianorum neget deum donare holinguam, manum, pedem omnesque corporis sensus et omnium formam naturamque membrorum. quomodo enim haec dei dona esse negaturus est, nisi se obliuiscatur esse Christianum ? sed sicut constat efficiente donatur, utrum ex parentibus an ex nihilo an — quod iste affirmat, sed omni modo cauendum est — ex aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
one &iã quid dicit ds̃: Sp̃s enĩ a me exi& & omnẽ flatũ
ego feci. de omni anima dictũ negariñ potest. sed omne
&iã corpus ipse facit: Qđ aut̃ ex ꝓpagine corpus huma¬
num faciat nullus ambigit. Ac ꝑ hoc de anima cũ eã cons¬
t& ab illo fieri unde eã faciat utrũ ex ꝓpagine sicuteor¬
pusan in sufflando sicutprimã fecit. ad hucutiq reqrendũ ẽ:
Adiecit &iã testium testimonium quiascriptũ ẽ quifingit
spm̃ hominis in ipso quasi hocneg&ur sedunde cũ fingat hoo
quȩ ritur : Nam & oor poralem hominis occilum quis nisi
ds̃ fingit & puto qđ ñ extra sedinipso. & tam̃ utcestũ ẽ exp¬
pagine. cumergo & spm hominis in ipso fingat quȩ rendũ ẽ
utrũ nouam sufflitione antractũ ex ꝓpagine: Nouimꝰ
&iam machabeorũ iuuenũ matrem fecundiorem uirtu¬
tib: quando filii passi sunt quã f&ibus quando natisunt

Expanded text:
one etiam quod dicit deus: spiritus enim a me exiet et omnem flatum one etiam quod dicit deus: spiritus enim a me exiet et omnem flatum ego feci, de omni anima dictum negari non potest. sed omne etiam corpus ipse facit; quod autem ex propagine corpus humanum faciat, nullus ambigit. ac per huc de anima, cum eam constet ab illo fieri, unde eam faciat, utrum ex propagine sicut corpus an insufflando sicut primam fecit, adhuc utique requirendum est. Adiecit etiam tertium testimonium, quia scriptum est: qui fingit spiritum hominis in ipso. quasi hoc negetur; sed unde eum fingat, hoc quaeritur. nam et corporalem hominis oculum quis nisi deus fingit? et puto quod non extra, sed in ipso et tamen, ut certum est, ex propagine. cum ergo et spiritum hominis in ipso fingat, quaerendum est, utrum noua insufflatione an tractum ex propagine. Nouimus etiam Machabeorum iuuenum matrem fecundiorem uirtutibus, quando filii passi sunt, quam fetibus, quando nati sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
qđ spirtale ẽ sed qđ animale postea s piritale. Nam ex hac ꝓ¬
ph&ica sententia . &iã elegans ille sensus exculpitur qđ
ita dixerit calcantibus eã ut uell& intellegi contẽnentib cã
Qui enim accipiunt spm scm̃ amorecȩ lestium terrena contẽ¬
nunt. hȩ om̃s sententiȩ ñ sunt contrafidem. siue utrũ que
id ẽ & flatum & spm̃ qui pertin& adhumanã naturã quisq
intellegat. siue utrũq dictũ accipiat despũscõ siue flatũ
sp̃s hominis & hic intellegendus ẽ sicut ñ dubitandus ẽ qđ eũ
ds̃ d& ita quȩ rendũ ẽ ad hucunde d& utrũ exꝓpagine sicut
ipse quidem dat sed tamenex ꝓpagine datarboris membra
Anuero nouum neq ꝓpagatum singulis in sufflando distri¬
buat qđ ñ ambigua sicut istefacit. sed aliqua cestissima
uolumus duunoꝵ eloquioꝵ auctoritate defendi eadẽrati¬

Expanded text:
quod spiritale est, sed quod animae, postea spiritale. nam ex hac pquod spiritale est, sed quod animae, postea spiritale. nam ex hac prophetica sententia etiam elegans ille sensus exsculpitur, quod ita dixerit \'calcantibus eam\', ut uellet intellegi \'contemnentibus eam\'. qui enim accipiunt spiritum sanctum, amore caelestium terrena contemnunt. hae omnes sententiae non sunt contra fidem, siue utrumque, id est et flatum et spiritum qui pertinet ad humanam naturam. quisque intellegat siue utrumque dictum accipiat de spiritu sancto siue flatum spiritus hominis et hic intellegendus est, sicut non dubitandum est quod eum deus det, ita quaerendum est adhuc unde det, utrum ex propagine, sicut ipse quidem dat, sed tamen ex propagine dat corporis membra, an uero nouum neque propagatum singulis insufflando distribuat; quod non ambigua, sicut iste facit, sed aliqua certissima uolumus diuinorum eloquiorum auctoritate defendi. Eadem rati