comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sit autẽ harũ uia ntilior cum materia deliberabimus
dum sciamꝰ graciosiora esse audiemib: que solus quis
aut primue aut certe cum pancis feasse dicetur: t quid
preterea supra spem aut expectacõem preciput qd̾ aliena
pocine cania quã sua : Tempns qd fuit̃ homiĩs insequit᷑.
nõ semꝑ tractare ꝯtiungit. nõ solũ qd̾ uiuẽtes aliquãdo

Expanded text:
sit autem harum via utilior, cum materia deliberabimus, dum sciamus gratiora esse audientibus, quae solus quis aut primus aut certe cum paucis fecisse dicetur, si quid praeterea supra spem aut exspectationem, praecipue quod aliena potius causa quam sua. tempus , quod finem hominis insequitur, n
Abbreviated transcription (Latin):
d̾pecia maritimis plaius amoenis utilitatẽ salubribꝰ
fectilibus etit et diccoꝵ honestoꝵ faccoꝵq lans gũalis.
erit et rerũ omñie modi. Nam et somni et mortis scpte
laudes. et quoꝵdam a medicis ciboꝵ iraq nõ consent
hoc laudatinui genus circa solam uersari honesti qoem
sic qualitate inaxĩe cõtineri puco. ꝙͣꝙͣ omẽs tres statꝰ
cadere in hoc op̃us possint. His quoq usũ .c. ceiarem
in uimꝑando cacone notauerit cicero. Iotũ autẽ̾ habet
aliquid simile suasorus quia plerũq eadem illhit lau¬

Expanded text:
speciem in maritimis, planis, amoenis; utilitatem in salubribus, speciem in maritimis, planis, amoenis; utilitatem in salubribus, fertilibus. erit et dictorum honestorum factorumque laus generalis, erit et rerum omnis modi. nam et somni et mortis scriptae laudes et quorundam a medicis ciborum. itaque , ut non consensi hoc laudativum genus circa solam versari honesti quaestionem, sic qualitate maxime contineri puto; quamquam tres status omnes cadere in hoc opus possint, iisque usum C. Caesarem in vituperando Catone notaverit Cicero. totum autem habet aliquid simile suasoriis, quia plerumque eadem illic su
Abbreviated transcription (Latin):
iudex qui sibi dicentẽ assentiri putat. Idem᷑ preapit ilud
quoq qd mox coruelius celsus prope iupra modũ inuasit.
quia sit quedam ututibus ac uicue uiciitas utendũ pro¬
xina dermacõne u̾borũ. i pro temerario fortẽ prodigo
liberalem pro auaro parcũ uoceniut: que eadẽ eciã cõtia
ualent. Quod quidẽ orator idest un bonus nũꝙͣ faciet
arqz homiẽs. Nam pro pareure est conditor et mulu
auccoritatis affert uetustas ur hie qui terra dicũt᷑ orti
et u̾tucee ac uicia crrca res gestas. eademq in singulis.
illa propria que ex loa posicione ac municione sunt ciues
Al. ui homĩb liberis decon est lans et magritudo opeꝵ¬
in quib honor uailitas pulchritudo: auctor expectari
solet / honor ut in templie militas ut in mirie: prilchu¬
tudo uel auctor utrobiq est et locoꝵ qualis cicilie apd̃
ciceronẽ in quib sumlicei speciem et utilitarẽ intueu

Expanded text:
iudex, qui sibi dicentem assentiri putat. idem praecipit illud iudex, qui sibi dicentem assentiri putat. idem praecipit illud quoque quod mox Cornelius Celsus prope supra modum invasit, quia sit quaedam virtutibus ac vitiis vicinitas, utendum proxima derivatione verborum, ut pro temerario fortem, pro prodigo liberalem, pro avaro parcum vocemus; quae eadem etiam contra valet. quod quidem orator, id est vir bonus, nunquam facienes. nam pro parente est conditor, et multum auctoritatis adfert vetustas, ut iis, qui terra dicuntur orti; et virtutes ac vitia circa res gestas eadem quae in singulis, illa propria quae ex loci positione ac munitione sunt. cives illis ut hominibus liberi decori. est laus et operum, in quibus honor, utilitas, pulchritudo, auctor spectari solet. honor ut in templis, utilitas ut in muris, pulchritudo vel auctor utrobique. est et locorum, qualis Siciliae apud Ciceronem, in quibus similiter speciem et utilitatem intuemur;
Abbreviated transcription (Latin):
tuere ausus dĩ primus: sed in uiue̾tibus quoq indicia
hominũ uelut argumẽta sũt moꝵ et honoe aut ignoun¬
maͣ uerã esse laudẽ uel uituꝑacõtm probat: miriesse tom̃
austoteles putar ubi quidq̃r landetur et uimpera᷑. Nã
pluriĩ refere qui suit andiẽtiũ mores: que public̾e
iccepta persuasio. ut illa maxine que probat esse in eo
qui laudabitur credant. aut in eo contra quẽ dicemm
ea que oderunt. Ita nõ dubiũ erit indiciũ. quod orõñem
precesseru/ ipsoꝵ eciã ꝑmiscenda lans semꝑ. nam id ueni¬
uolos facit. quociẽs auce̾ fieri poterit cum mat̾ie utilitate
igenda minus lacedenone studia lic̾aꝵ quã athen
honoris merebũt plus paciẽtia ac fortitudo. r apto uin̾e
quibusdam honestum: alus cura legũ: frugalitas apd̾
sybautas fortitan odio foret. Ueterib romains sũmũ lu¬
nia cumẽ᷑ eadẽ in singulis differẽtia. maxue fauer

Expanded text:
tuere ausus dicitur primus. sed in viventibus quoque iudicia tuere ausus dicitur primus. sed in viventibus quoque iudicia hominum velut argumenta sunt morum, et honos aut ignominia veram esse laudem vel vituperationem probat. interesse tamen Aristotplurimum refert, qui sint audientium mores, quae publice recepta persuasio, ut illa maxime quae probant esse in eo, qui laudabitur, credant, aut in eo, contra quem dicemus, ea quae oderunt. ita non dubium erit iudicium, quod orationem praecesserit. ipsorum etiam permiscenda laus semper, nam id benevolos facit; quotiens autem fieri poterit, cum materiae utilitate iungenda. minus Lacedaemone studia litterarum quam Athenis honores merebuntur, plus patientia ac fortitudo. rapto vivere quibusdam honestum, aliis cura legum. frugalitas apud Sybaritas forsitan odio foret, veteribus Romanis summum luxuria crimen. eadem in singulis differentia. maxime favet
Abbreviated transcription (Latin):
eaam uimꝑatõne oido constabir tantũ in diuersum.
Nam et tmpitudo generit obprobrio młus fuit et qͣrdã
Lauras ⁊pã nocioice aica uicia et muisos magis frat.
et inquibusdã urin paride traduũ est predita parinaicie
et corpors ac fortie. quibzdã mala cõtemptũ : sicut ther¬
sue ar urio quibusdã bona uicus compra odiũ actulcuñt᷑
ut ueroa nubalem plistenem imꝑpndiai a portis acceꝑuuꝰ
Ut anũn totidem uicia. quor u̾tutes sunt nec minꝰ quã in
Laudibus dupliai rõne tractant᷑ et post morte adiecta qui¬
busdam ignonnmnã est ur ielio quonĩs domꝰ solo equata
martoq maulio quonuis prenoniẽ efanuilia in posterũ
exemptu᷑ est. et parenire maloꝵ odimius. Et est cõdirorib
uibũ infame contraxisse aliquã perinciosam ceteris gec̃cm
qualie est prituus iudaice suꝑsticionis auctor et gracchoꝵ
leges iuse. et si quid est exemplũ deforme posterie ira¬
ditum quale libidinosus uir perses in muliere samia iusti¬

Expanded text:
eratione ordo constabit, tantum in diversum. nam et turpitudo generis opprobrio multis fuit, et quosdam claritas ipsa notiores circa vitia et invisos magis fecit, et in quibus dam, ut in Paride traditum est, praedicta pernicies, et corporis ac fortunae quibusdam mala contemptum, sicut Thersitae atque Iro, quibusdam bona vitiis corrupta odium attulerunt, ut Nirea imbellem, Plisthenen impudicum a po totidem vitia, quot virtutes sunt, nec minus quam in laudibus duplici ratione tractantur. et post mortem adiecta quibusdam ignominia est, ut Maelio, cuius domus solo aequata, Marcoque Manlio, cuius praenomen e familia in posterum exemptum est; et parentes malorum odimus; et est conditoribus urbium infame contraxisse aliquam perniciosam ceteris gentem, qualis est primus Iudaicae superstitionis auctor; et Gracchorum leges invisae; et si quod est exemplum deforme posteris traditum, quale libidinis vir Perses in muliere Samia insti
Abbreviated transcription (Latin):
macionabilia uocant: Demiq honniõe quibus urgata
uox est: quantulũ adunat am̃ Iille celestis. Quare
si nihil a dñe racione l Iaci prnꝰ quid tam dignum
cultu labore ducamꝰ aut quo malimus prestare h¬
minibus quã quo ipsi hornẽs ceris ammalib prestãt
Co quidem magis qd̾ nulla ͬ arte ilenius labor graciam
refere. Ida deo maifestum erit si coꝵ cauerimꝰ unde et
nousq iam profecta su orandi faculꝰs et ad hnc auge
potest. Nam ut omntã deffendere amitoe regere senatũ
nematq bono uno: nõne pulchrũ. uel hoc ip̃m is ex
ex couium intellectu uerbisq quib utunt᷑ ouite õñ
assequi laudis et glorie ur nõ loqui et orare. sed quos
pencli conturgir fugere ac touare uidearis.

Expanded text:
irrationalia vocantur. denique homines, quibus negata irrationalia vocantur. denique homines, quibus negata ox est, quantulum adiuvat animus ille caelestis? quare si nihil a dis oratione melius accepimus, quid tam dignum cultu ac labore ducamus, aut in quo malimus praestare hominibus, quam quo ipsi homines ceteris animalibus praestant, eo quidem magis, quod nulla in arte plenius labor gratiam refert? id adeo manifestum erit, si cogitaverimus, unde et quo usque iam provecta sit orandi facultas; et adhuc augeri potest. nam ut omittam, defendere amicos, regere consiliveniatque bono viro, nonne pulchrum vel hoc ipsum est, ex communi intelassequi laudis et gloriae, ut non loqui et orare, sed ut Pericli contigit, fulgurare et tonare uidearis.
Abbreviated transcription (Latin):
mune uidemus eadem minꝰ egere acquisite extrinseans
opis Nam et ingredi cicius et pasci: et tranare aquas
ciria docente uatura ipsa scuuit: et pleraq contra frigus
et suo corpore uestiũt᷑. et arimis ingemiia quedã et ex obmo
fere mctus circa que omña multus hõmib labor est: raci¬
oncm igit᷑ nobis precipuã dedit eiusde᷑ nos socios esse cũ
dĩs immnortalib uoluit: sed ipsa racione que tam nos
iuuaret neq tã esset in nobis manifesta insi que cõcepis¬
senus mence. promere eciã loquẽdo possemus: quid ma¬
gis deesse ceteris aĩalib quã intellectũ et cogitationẽ
quãdam uidemus. Nam et mollire cubilia et indos
texere. et educare fetus: et excludere qͥueciã ⁊ eponere in
hieie alimẽta opera quedã nobis inimitabilia qualia
sunt ceraꝵ ac mellis esficere: nõ nulliꝰ fortasse racionis
est. sed quia careur sermone que id facĩt muta acq

Expanded text:
mutis videmus, eadem minus egere adquisitae extrinsecus mutis videmus, eadem minus egere adquisitae extrinsecus opis. nam et ingredi citius et pasci et tranare aquas citra docentem natura ipsa sciunt. et pleraque contra frigus ex suo corpore vestiuntur, et arma iis ingenita quaedam et ex obvio fere victus, circa quae omnia multus hominibus labor est. rationem igitur nobis praecipuam dedit eiusque nos socios esse cum dis immortalibus voluit. sed ipsa ratio neque tam nos iuvaret neque tam esset in nobis manifesta, nisi, quae concepissemus mente, promere etiam loquendo possemus, quod magis deesse ceteris animalibus quam intellectum et cogitationem quandam videmus. nam et mollire cubilia et nidos texere et educare fetus et excludere, quin etiam reponere in hiemem alimenta, opera quaedam nobis inimitabilia qualia sunt cerarum ac mellis efficere, nonnullius fortasse rationis est; sed quia carent sermone, quae id faciunt, muta atque
Abbreviated transcription (Latin):
ros reor aliter esfecturos fusse ut uaga illa multiendo
coner in populos: insi doctauoce cõmota. Nec legri reꝑtorte̾
sine summa in orandi consequatos ur se ipsi honnic̃e ad se¬
untiiẽ iuris astringerent. quin ip̃a une precipta. eciã si
iatura sunt honẽsta: plus tarẽ ad formãdas mentes ui¬
lent: quociens pulchritudinẽ rerũ clarime orõis illu¬
minar. Quare eciã si in uirãq ꝑtem ualeut arma facũ¬
die nõ tamie est equũ id haberi malũ quo bene uti licet
Derũ hec apud eos forsitan q̃rant᷑ qui sũmã ⁊ hecorices ad
psuadendi uim reculere. Si uero est bene dicendi stiencia
quem nos fuis sequini: ut si orator in puns uir bonus
utlem certe esse eam conficendum est, Et hercule deus
ille princeps pareus rerũ fabricatorq mũdi nullo magis
ꝙͣ dicendi facultate, Nam corpora quidẽ magniedine ui¬
ribus firinitate paciencia uelocitate prestãciora in illis

Expanded text:
res reor aliter effecturos fuisse ut vaga ilia multitudo res reor aliter effecturos fuisse ut vaga ilia multitudo coiret in populos, nisi docta voce commota; nec legum repertores sine summa vi orandi consecutos, ut se ipsi homines ad servitutem iuris astringerent. quin ipsa vitae praecepta, etiamsi natura sunt honesta, plus tamen ad formandas mentes valent, quotiens pulchritudinem rerum claritas orationis illuminat. quare , etiamsi in utramque partem valent arma facundiae, non est tamen aequum id haberi malum, quo bene uti licet. verum haec apud eos forsitan quaerantur, qui summam rhetorices ad persuadendi vim rettulerunt. si vero est bene dicendi scientia, quem nos finem sequimur, ut sit orator in primis vir bonus, utilem certe esse eam confitendum est. et hercule deus ille princeps, parens rerum fabricatorque mundi, nullo magisquam dicendi facultate. nam corpora quidem magnitudine, viribus, firmitate, patientia, velocitate praestantiora in illis
Abbreviated transcription (Latin):
sacurumi glana a magistratus et in medias uerieno
et in his qui philose phoꝵ nonue male ueunt᷑ guissin
nõnũꝙͣ flagicia depreheusa sũt: cibos asperueniui ac¬
tuletũt sepe ualieudinis cansas nõnũꝙ̃ tecta fubeanꝰ.
inꝑhabitantes aliquãdo procũbũt non fubricee᷑ militi
ladius. potest ut eodõ ferio lacro. qui nesct ignes ⁊
aquas. sine quibus nulla sit uitas et uo trrienis ĩmo¬
rei solem limãq precipue siderũ aliquãdo et noctat
Num igitur negabit᷑ deforurẽ pyrrhi pacem cecue.
ille apius dicende inuib diremisse: Aur nõ diuina
N. tulii cloquẽtia et conira beges agranas popłarie
suit: et cariline fregit audatiã. et supplecagiones qui
maxiniue honor uictoribus bello ducib dat᷑ in toga
merunt: non eperterritos militũ ammos fiequenr̾ a metu
reuocat oiano: et tot puignãdi pericula in eñtibus landẽ
semper orõmbus dignitas fuit. Equide᷑ nec uibiũ condito¬

Expanded text:
Saturnini, Glauciae magistratus, et in medicis venena Saturnini, Glauciae magistratus, et in medicis venena et in his, qui philosophorum nomine male utuntur, gravissima nonnunquam flagitia deprehensa sunt. cibos aspernemur; attuleruntsuper habitantes aliquando procumbunt. non fabricetur militi gladius; potest uti eodem ferro latro. quis nescit, ignes, aquas, sine quibus nulla sit vita, et ne terrenis immorer solem lunamque, praecipua siderum, aliquando et nocere? num igitur negabitur deformem Pyrrhi pacem caecus ille Appius dicendi viribus diremisse? aut non divina M. Tulli eloquentia et contra leges agrarias popularis fuit et Catilinae fregit audaciam et supplicationes, qui maximus honor victoribus bello ducibus datur, in toga meruit? nonne perterritos militum animos frequenter a metu revocat oratio et tot pugnandi pericula ineuntibus laudem semper oratoribus dignitas fuit. equidem nec urbium condito
Abbreviated transcription (Latin):
et qd̾ sir indiguissimũ in accusacionem oia¬
iomis utunit orandi iribus: eoquẽciam
esst que pro poeme cupiat scelestos: quoins frande
damuent᷑ interm boni: consilia ducant᷑ in peius: n
sediciones modo tuibeq populares. sed bella eciã ige¬
pugnabilia exatent᷑ quonis demq tum maxeiuũs
su usus cum pro falsis contra ueritatẽ ualet. Nam
et socran obucĩt conuci. decere eum quomodo peiorem
cauiam meliorẽ faciat et conira tisian et gorgiã sum¬
lia dicit polliceri plaro. et hus adiiciũt eeeuipla g̾roꝵ
romanoꝵq. et enumerant qui perincioIa nõ singulis
tantũ sed rebus eciã publicis usi eloquẽtia tuibauerut
ciuitatũ status uel euerterint: eoq et lacedemoniorũ ciui¬
tate expulsam ee athenis quoq ubi accormouere affectꝰ
uetabatui uelut reciiam orandi potestatẽ. quo quidt̃ me
nec duces erũt utiles. nec ingr̃atus: nec medicitia: nec
demq ipsa sapiencia. Nam et dihe flaminius ex gracchi

Expanded text:
 sit indignissimum, in accusationem orationis utuntur orandi viribus: eloquentiam esse, quae poenis eripiat scelestos, cuius fraude damnentur interim boni, consilia ducantur in peius, nec seditiones modo turbaeque populares sed bella etiam inexpiabilia excitentur; cuius denique tum maximus sit usus, cum pro falsis contra veritatem valet. nam et Socrati obiiciunt comici docere eum, quomodo peiorem causam meliorem faciat, et contra Tisian et Gorgian similia dicit polliceri Plato. et his adiiciunt exempla Graecorum Romanorumque et enumerant, qui perniciosa non singulis tantum sed rebus etiam publicis usi eloquentia turbaverint civitatium status vel everterint, eoque et Lacedaemoniorum civitate expulsam et Athenis quoque, ubi actor movere adfectus vetabatur, velut recisam orandi potestatem. quo quidem modo nec duces erunt utiles nec magistratus nec medicina nec denique ipsa sapientia. nam et dux Flaminius et Gracchi,
Abbreviated transcription (Latin):
quibusdã eciã laboratur. neq idnonũ uiciũ est
quom iã apud .I. liuiũ inueniã iuisse preceptorẽ
aliquẽ qui discipulos obscurare que dicerẽt inberet
greco uerbo utens eRolicop. Unde illa stilicer egregia
landacio tanco melior. ue ego quidem imellexi. Alni bre¬
iutanis enuili neccessaria quoq oromi substrahũt uere
et uelur sans sit stire ipõs que dicere uelint. quãtũ ad
alios pertineat nnihil purãt. At ego uiciosũ sermonem
dixerim quẽ auditor suo ingenio inrellegit. quidã eniu¬
senius habent. ut cõductus est cecus secus niam store.
et qui suos artus morsu lacerasse fingitur in stholis n¬
supra se cubasse. ingemosa hec et forcia. et ex ancipni
diierta credant perfiant. At peiinasit quid̾ iã multos
ista persuasio ut idiam demũ eleganter acq exquiirre

Expanded text:
quibusdam etiam laboratur; neque id novum vitium est, quibusdam etiam laboratur; neque id novum vitium est, cum iam apud Titum Livium inveniam fuisse praeceptorem aliquem, qui discipulos obscurare quae dicerent iuberet, Graeco verbo utens σκότισον. unde illa scilicet egregia laudatio: tanto melior; ne ego quidem intellexi. alii brevitatem aemulati necessaria quoque orationi subtrahunt verba et, velut satis sit scire ipsos quid dicere velint, quantum ad alios pertineat, nihil putant. at ego otiosum sermonem dixerim, quem auditor suo ingenio intelligit. quidam , emusensus habent, ut cum dictus est caecus secundum viam stare, et, qui suos artus morsu lacerasset, fingitur in scholis supra se cubasse. ingeniosa haec et fortia et ex ancipiti diserta creduntur, pervasitque iam multos ista persuasio, ut id iam demum eleganter atque exquisite
Abbreviated transcription (Latin):
poiir breue est. Nã ungiliꝰ illo loco quo pullũ eqͥ¬
in destribit. quom dixisset. nec uanos horret stre
cum pluib insertis alia tigura qmĩto demũ usu
conescit. Uitanda in primis ambiguitas non exe
um de quoius genere Inpͣdictũ est. que incertumn
incellectũ facit ut chremetẽ audiui percussisse de¬
nica. sed illa quoq que eciã si turbare nõ potest sen¬
sum in idem. tamẽ uborũ iniciũ iadit ut si quis
ut uisum a se homĩem librũ seribente. nã ecian¬
si librũ ab homie seribi pacet male tame cõposure¬
rat feceratq ambignũ quãtũ in ipso fiit. I¬
dł et in quibusdã tuiba maniũ uerborum
qui dum cocm loquedi morẽ recorundant
duca spene. niroris areuent̃ omia copiosa
ioquacitare que dicere nolut ipãm deinde illã seue
cum alia siuili iñgẽtes miscẽtesq ultraquã ullꝰ
spiritus diuare possit Extendũtr. in hoc malũ a

Expanded text:
ponitur breve est. nam Vergilius illo loco, quo pullum equponitur breve est. nam Vergilius illo loco, quo pullum equinum describit, cum dixisset, nec vanos horret strepitus, compluribus insertis alia figura quinto demum versco nescit. Vitanda in primis ambiguitas, non haec solum, de cuius genere supra dictum est, quae incertum intellectum facit, ut Chremetem audivi percussisse Demean, sed illa quoque, quae, etiamsi turbare non potest sensum, in idem tamen verborum vitium incidit, ut si quis dicat, visum a se hominem libram scribentem. nam etiamsi librum ab homine scribi patet, male tamen composuerit feceritque ambiguum, quantum in ipso fuit. est etiam in quibusdam turba inanium verborum, qui, dum communem loquendi more reformidant, ducti specie nitoris circumeunt omnia copiosa loquacitate, eo quod dicere nolunt ipsa ; deinde illam seriem cum alia simili iungentes miscentesque, ultra quam ullus spiritus durare possit, extendunt. In hoc malum a
Abbreviated transcription (Latin):
federa exoletos struratus auctores id ipsũ petat ex
ne ut que inde contraxerit nõ intelliguͣnt᷑. Lunc em̃
aliqui famã eiudicionis aftectant. in quedã soli
stirs uideam᷑. Sallutꝰ eim̃ uerba. uel regionibus ⁊¬
quibusdã magie familiatiã uelarciũ propria. ue a¬
rabulis uentus et nauis iacaria. et ĩmalocosanum
que uel unanda apud indicẽ ignarũ significacõnũ eaꝵ
an nomẽ homĩe an radix arboris insi distictũ nõ
intelligitur. plus tamẽ est obsanuaris in cõtextu
et contumacõne sermonis et plures modi. Quare
nec si tam longus eͣum prosequi nõ postit ĩtẽtio
nec trãlectio intra modũ hyperbaton tuus eius dit¬
feranui. quib adhuc prioi est mixtina u̾boꝵ qͣlis
in illo uertu. Saxa uocant itali medusq ĩ fluitib
ias. eciam inreriectione qua et orarores et histori
frequencer utũt᷑. ut medio sermone aliquẽ inserãt
sensum impediri soleut incellectus. insi quod inter¬

Expanded text:
foedera et exoletos scrutatus auctores id ipsum petat ex foedera et exoletos scrutatus auctores id ipsum petat ex his quae inde contraxerit, quod non intelliguntur. hinc enim aliqui famam eruditionis adfectant, ut quaedam soli scire videantur. fallunt etiam verba vel regionibus quibusdam magis familiaria vel artium propria, ut atabulus ventus et navis saccaria et in malo cosanum. Quae vel vitanda apud iudicem ignarum significationum earum an nomen hominis an radix arboris, nisi distinctum non intelligetur. plus tamen est obscuritatis in contextu et continuatione sermonis et plures modi. quare nec sit tam longus, ut eum prosequi non possit intentio, nec traiectione vel ultra modum hyperbato finis eius differatur. quibus adhuc peior est mixtura verborum, qualis in illo versu. saxa vacant Itali, mediis quae in fluctibus, aras. etiam interiectione qua et oratores et historici frequenter utuntur, ut medio sermone aliquem inserant sensum impediri solet intellectus, nisi quod inter
Abbreviated transcription (Latin):
dixit .C. cesarẽ ad euertendã rem . p. sobriũ accestisse.
Ut uirgilius deductũ caruuẽ. et oracius acrẽ tibiam
hãuibalt̃q dirũ. in quo modo illud quoq est a qͥbus¬
dam traditũ. proprii gemis ex adpositis que epicheta
dicunt᷑. i dulce mustũ et cum dentib albis. de quo
gentre alio loco dicendũ est. Eciã quẽ bene trãslato
sune propria dici solent. Incerĩ aute que sur in qͦqͦ
preapna. proprii locũ acaipiũt᷑. ut fabius inter płres
imperatorias u̾tures cuuctator est appellatꝰ Possũt
uideri nerba que plus siguificãt quã eloquũt᷑ in ꝑte
ponenda peispicuitatis. intellectũ eĩ adimant.
Eno tamiẽ ubencius emphasim reculeuĩ ad omarũ
or̃oine quia nõ ut intelligatur efficiat. sed ut plus
intelliganit. ar obscuritas fit u̾bis. eciã ab usu re¬
motis. ut li cõmr̃tarios quis pontificũ et uetustiisiã

Expanded text:
dixit, C. Caesarem ad evertendam rem publicam sobrium accessisse; dixit, C. Caesarem ad evertendam rem publicam sobrium accessisse; ut Virgilius deductum carmen, et Horatius acrem tibiam Hannibalemque dirum. In quo modo illud quoque est a quibusdam traditum proprii genus ex appositis epitheta dicuntur: ut dulcis musti et cum dentibus albis. De quo genere alio loco dicendum est. etiam quae bene translata sunt propria dici solent. interim autem quae sunt in quoque praecipua proprii locum accipiunt, ut Fabius inter plures imperatorias virtutes cunctator est appellatus. possunt videri verba, quae plus significant quam eloquuntur, in parte ponenda perspicuitatis; intellectum enim adiuvant. ego tamen libentius emphasim retulerim ad ornatum orationis, quia non ut intelligatur efficit, sed ut plus intelligatur. at obscuritas fit verbis iam ab usu remotis: ut si commentarios quis pontificum et vetustissima
Abbreviated transcription (Latin):
ECDo modo dicitui propriũ inter plura que¬
sunt eiusdẽ nomĩs. et unde cetera dicta sunt.
ut uertex est concorra in se aqua. uel qͥtquid
aliud smlirer uertitur Inde ꝓpterflixũ capillorui
pare sũma capitis. ex hoc inquã in mõtib eniuẽ¬
tissimũ recte dixeris. hec omĩa uertices. proprie tamiẽ
unde mitiũ est. sie solta et turdi pisces. et terciꝰ est
hinc diuersus modus. quoq res coĩs plurib in unoa¬
quo habet nomẽ exinuũ. i carmẽ fimebre proprie
uemã et tabernaculũ ducis augustale. Itr̃ qd̾ comuẽ¬
est et alus nomẽ inrellectu aliquoi rei pecuilariter
tribuit᷑. ur ubem konã accpimiꝰ et uenales noniti¬
os et coriichia era. quom suit uibes alie quoqz et ue¬
nalia nulta et tam amũ it argentũ quã es corĩthiũ
CDuc in his quidẽ untus oratoris inspict᷑
ad ulludiam nõ mediocruei probandũ. qd̾
hoc eciã laudari modo solet. ut proprit dictũ.
idest quo nihil inuenra possit lignificãtius. ut caro

Expanded text:
secundo modo dicitur proprium inter plura, quasunt eiusdem nominis, id unde cetera ducta sunt; ut vertex est contorta in se aqua vel quidquid aliud similiter vertitur, inde propter flexum capillorum pars summa capitis, ex hoc id quod in montibus eminentissimum. recte dixeris haec omnia vertices, proprie tamen unde initium est. sic soleae et turdi pisces et cetera. tertius est huic diversus modus, cum res communis pluribus in uno aliquo habet nomen eximium, ut carmen funebre proprie nenia et tabernaculum ducis augurale. item , quod commune et urbem Romam accipimus et venales novicios et Corinthia aera, cum sint urbes aliae quoque et venalia multa et tam aurum et argentum quam aes Corinthium. sed ne in his quidem virtus oratoris inspicitur. at illud iam non mediocriter probandum, quod hoc etiam laudari modo solet, ut proprie dictum, id est, quo nihil inveniri possit significantius: ut Cato
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽ ferre aut qualia nĩc laudant᷑ a quibusdã qͦꝵ
st de cruce ꝟba ceciderũt. nõ tamẽ quitiind non eri
propriũ protinꝰ et improprio uicio laborabit qr p̾mũ
omĩũ multa sunt et grece et lacme non deuominata.
Nã et qui iaculũ eiutit iaculari dicitur qui pilam
aut sudem appellacione priuatm sibi assignata caret.
et ut lapidare. quid sit manifestũ est Ita glebaꝵ testa¬
rũq iactus non habet nomẽ. Ande abusio que Ros¬
Iaxpucie. dicitur neccessaria eranslacio quoq in qua
uel maximꝰ est orõnis oratus uerba nõ sius rebus ac¬
nodat. Quare proprietas nõ ad nomen. sed ad unni
significandi refertur. nec auditu. sed incellectu perpẽ¬
denda est.

Expanded text:
mortem ferre, aut, qualia nunc laudantur a quibusdam, quorum mortem ferre, aut, qualia nunc laudantur a quibusdam, quorum est, de cruce verba ceciderunt. non tamen quidquid non erit proprium, protinus et improprii vitio laborabit, quia primum omnium multa sunt et Graece et Latine non denominata. nam et, qui iaculum emittit, iaculari dicitur, qui pilam aut sudem, appellatione privatim sibi adsignata caret; et ut, lapidare quid sit, manifestum est, ita glebarum testarumque iactus non habet nomen. unde abusio, quae κατάχρησις dicitur, necessaria. translatio quoque, in qua vel maximus est orationis ornatus, verba non suis rebus accommodat. quare proprietas non ad nomen, sed ad vim significandi refertur nec auditu, sed intellectu perpendenda est.
Abbreviated transcription (Latin):
ERSPELUEAS in uerbis preapuã habet
proprietatẽ. sed proprietas ipsa nõ simpliciter
accipitur. Primus eñm inrellectus est sua
quoiisq rei appellacio qua nõ semꝑ utimur.
nam et obscena uirabimꝰ et sordida et humilia. Sunt
ancẽ humilia infra digintatẽ reꝵ. aut ordinis. in quo
uicio canẽdo. nõ mediocrter errare quidã solent. Qui
omña que sunt sine usu si cause eciã neccessiras postrilet
reforundent. ut ille qui in accõe hibericas herbas her-¬
basse solo: ne quorꝙͣ incelligencer dicebat. inslurides
hanc uannarẽ cassius seueiꝰ spartũ dicere eum uelle
indicasset. Nec uideo quare clarue orator duraros in¬
muria piices intidius esse crediderit. quã ipsũ id quod
uidebat. In hac antẽ proprietans specie. que nomĩbus
ipsis quonisq rei utitur nulla u̾tus est. arq ei cõna¬
ũ est uiciũ id apud nos impropriũ Srypoy apu
grecos uocatur quale est tantũ sperare dolorẽ: aut qd̾
in orõẽm dolabelle emendatũ a cicerone adnotani ..

Expanded text:
erspicuitas in verbis praecipuam habet proprietatem, sed proprietas ipsa non simpliciter accipitur. primus enim intellectus est sua cuiusque rei appellatio, qua non semper utemur; nam et obscena vitabimus et sordida et humilia. sunt autem humilia infra dignitatem rerum aut ordinis. In quo vitio cavendo non mediocriter errare quidam solent, qui omnia quae sunt in usu, etiamsi causae necessitas postulet, reformidant; ut ille, qui in actione hibericas herbas, se solo nequiquam intelligente, dicebat, nisi irridens hanc vanitatem Cassius Severus spartum dicere eum velle indicasset. nec video quare clarus orator duratos muria pisces nitidius esse crediderit quam ipsum id quod vitabat. In hac autem proprietatis specie, quae nominibus ipsis cuiusque rei utitur, nulla virtus est, at quod ei contrarium est, vitium. id apud nos improprium, ἄκυρον apud Graecos vocatur, quale est, tantum sperare dolorem, aut, quod in oratione Dolabellae emendatum a Cicerone adnotavi,
Abbreviated transcription (Latin):
conẽ adictit taniũ untemi aspuer dexterq ac uolts̃
assit et me quale esse credit faciat: Quome mhi reli¬
giomie nen hec sbla racio que maxima est ses alioqͥn
si proaedit ipum opue: ut maiora pͥrcrtie ac inlgio
ardua suer que mutredior. Dequit cni ͭ ndicialiũ cãrũ¬

Expanded text:
terque ac volens adsit et me qualem esse credidit faciat. cuius mihi religionis non haec sola ratio, quae maxima est, sed alioqui sic procedit ipsum opus, ut maiora praeteritis ac magis ardua sint, quae ingredior. sequitur enim, ut iudicialium caus
Abbreviated transcription (Latin):
profuco poterit ignosa. si quod iniciũ. quo primũ hãc
mareriã inthoaui. nõ fecerã mic om̃es in auxiliũ dee
ip̃mq in primut quo neq prefencius aliud nee studus¬

Expanded text:
profecto poterit ignosci, si, quod initio, quo primum hanc profecto poterit ignosci, si, quod initio, quo primum hanc materiam inchoavi, non feceram, nunc omnes in auxilium deos ipsumq
Abbreviated transcription (Latin):
dedicati tercio libro eciã quarta
fere laboris parte transacta, noue
in super mihi diligencie causa et
alcior solicitndo quale iudiciũ hom̃
emerer accessir. Adhuc cr̃m uelut
studia inter nos conferebamꝰ eesi
parum nostra instinao probaret᷑ a ceteris cotẽti
fore domestico usu uidebanuir ut tui mei qz filn
formare disciplinã saris putaremꝰ. Quomꝰ uero
mihi doniaanns angustus sorons sue nepotũ
de leganent curã: nõ sans honorẽ indicioꝵ celes¬
tiũ nuellegã insi ex hoc oncris quoq magiumu¬
dinẽ metiar. Quis cũm mnihi aut morts exco¬
undi sir modus ut eos nõ iniuerito probanerit saccissimus
ceusor aut studia. ne fefellisse in hie uideat prinaxem
ui in omib ira in eloqueaa quoq cumuu̾tissimũ. quod¬
li nemo miranu poetae maxnnos sepe fecisse ut non
solũ inieus operũ suoꝵ musas inuocaret. seo prouecti qͦ
longine cum ad aliquẽ grauore uenissent locũ. repeteret
uota et uelur noua precacione merent᷑. Mchi quoq

Expanded text:
dedicati tertio libro et iam quarta fere laboris parte transacta, nova insuper mihi diligentiae causa et altior sollicitudo, quale iudicium hominum emererer, accessit. adhuc enim velut studia inter nos conferebamus, et si parum nostra institutio probaretur a ceteris, contenti fore domestico usu videbamur, ut tui meique filii formare disciplinam satis putaremus. cum vero mihi Domitianus Augustus sororis suae nepotum delegaverit curam, non satis honorem iudiciorum caelestium intelligam, nisi ex hoc oneris quoque magnitudinem metiar. quis enim mihi aut mores excolendi sit modus, ut eos non immerito probaverit sanctissimus censor? aut studia, ne fefellisse in iis videar principem ut in omnibus, ita in eloquentia quoque eminentissimum? quodsi nemo miratur poetas msolum initiis operum suorum Musas invocarent, sed provecti quoque longius, cum ad aliquem graviorem venissent locum, repeterent vota et velut nova precatione uterentur, mihi quoque
Abbreviated transcription (Latin):
titꝰ fuisse insi desperasset id posse deffendi si cõfiteret᷑
firuus suuit arguinẽtoꝵ finigulis instandũ ĩfirimora¬
congreganda sunt quia illa ꝑse forciora nõ oportet ar¬
cũstanib obscurare. ut qualia sunt aꝑpeant. Hec
inbecilla natura nutuo auxolio sust̾inent᷑. naq si
nõ possuit ualere quia magna suit. ualebut᷑ quia
multa suit. Que ad eiusdem probacõem omnĩa eppectãt
uisi quie herediratit gracia horc̃m ocadisse dicar. hei¬
dicarẽ sperabas et magna hereditarẽ et panper eras
et tum maxnne a creditorib appellabaris et offẽderas
eum quoius eras heree et inuratuꝵ tabulas stiebas
singula leuia sũr et commã. Uniersa uero nocent
eciã si nõ ut fulimine tamẽ ut grandine quedã ar¬
guniera ponere sans nõ est. adinuãda sunt ut cu¬
pidiras cansa sccleris fuit que sit ius eius. na ꝙͣtũ
efficiat. in aunuis tamẽ hõmũ talis a fectacio ita

Expanded text:
titurus fuisse, nisi desperasset id posse defendi, si confiteretur. titurus fuisse, nisi desperasset id posse defendi, si confiteretur. firmissimis argumentorum singulis instandum, infirmiorcongreganda sunt, quia illa per se fortia non oportet circumstantibus obscurare, ut qualia sunt appareant, haec imbecilla natura mutuo auxilio sustinentur. ita quae non possunt valere, quia magna sint, valebunt, quia multa sunt; utique vero ad eiusdem rei probationem omnia spectant. ut , si quis hereditatis gratia hominem occidisse dicatur: hereditatem sperabas et magnam hereditatem, et pauper eras et tum maxime a creditoribus appellabaris; et offenderas eum, cuius eras heres, et mutaturum tabulas sciebas. singula levia sunt et communia, universa vero nocent etiamsi non ut fulmine, tamen ut grandine. quaedam argumenta ponere satis non est, adiuvanda sunt: cupiditas causa sceleris fuit, quae sit vis eius: ira, quantum efficiat in animis hominum talis adfectio; ita
Abbreviated transcription (Latin):
mihi fiducia est ur ea sola esse contẽdam
qͥuymo hortor ad querẽdũ et inueriri fareo
que tame adiecta fuerint. nõ multũ ab his a lhorr
Nunc breniter que admodũ sit utendũ eis subiũgam.
Traditũ fere est argumẽtũ oportere esse cõfessum dubus
eñ probau dubia qui possunt. quedã tamiẽ que in
Ateriis rei probacionẽ ducimꝰ ipsa probanda funt. oc¬
disti uirũ. eras cñm adultera. prius de adulterio cõmcen¬
dum est : ut quom id ceperit esse pro certo fiar. incerti ai¬
gumẽtũ spiculũ tnũ in corpore occisi inuẽtũ est: negat
siui ut probatõui prosit probandũ est illud hoc loco in¬
uere incer neccessaria est nulla esse firimora ꝙͣ que ex
dubus facta fuit certa. cedes a te cõmissa est. crur̃t᷑am
uestem habiusti. nõ est tõ graue argumẽtũ. nam si
negar hic cause cardine point in quo si uictus fuer
eciam in sequẽtib ruit. nõ cñ uidet᷑ in nregando mẽ¬

Expanded text:
mihi fiducia est, ut ea sola esse contendam, mihi fiducia est, ut ea sola esse contendam, quin immo hortor ad quaerendum et inveniri posse fateor; quae tamen adiecta fuerint, non multum ab his abhorrebunt. nunc breviter, quemadmodum sit utendum iis, subiungam. traditum fere est argumentum oportere esse confessum; dubiis enim probari dubia qui possunt Quaedam tamen, quae in alterius rei probationem ducimus, ipsa probanda sunt. occidisti virum, eras enim adultera. prius de adulterio convincendum est ut, cum id coeperit esse pro certo, fiat incerti argumentum. spiculum tuum in corpore occisi inventum est; negat suum: ut probationi prosit, probandum est. illud hoc loco monere inter necessaria est, nulla esse firmiora quam quae ex dubiis facta sunt certa. caedes a te commissa est, cruentam vestem habuisti; non est tam grave argumentum, si ponit, in quo si victus fuerit, etiam in sequentibus ruit. Non enim videtur in negando men
Abbreviated transcription (Latin):
tem esse sapientissimũ tamẽ mitur eo acero in libro de
aniuspitnti ⁊ esponsis et in cõcione contra catilinã quom
signũ ioins colũpne impositum populo ostendit et pro
litario. quom c cesaris meliorẽ cauam qui hoc dundica¬
letunt confiretur que cum priora canse sunt diuina tis¬
tiioma nocant᷑ quom aliũde arcestunt᷑ argumẽta nõ¬
nũꝙͣ comĩcie aur indicis quoq: aut aduersari aut eius
qui ex duierso agitur dictũ aliquod aut factũ astumere ad
eorum que mirdimꝰ fidem propter quod fuerit qui exẽ¬
pla et has auctoritates martificialiũ probacõnũ essẽ arbi¬
trarent᷑ quod ea nõ inuenerit orator. sed acaperet. płriñ
antẽ refert. Nam testie ex questio et his simmlia de i
re que in indicio est prouuĩciant extra petita nisi ad aliquã
priienne disceptacionie utiliratem ingeno applicant᷑.
nihil per se ualent:¬
AEl fere de probaciont. uel ab alus tradita
uel usu percepta in hoc tempus strebam inq

Expanded text:
t, non sine usu tamen. utitur eo Cicero in libro de aruspicum responsis et in contione contra Catilinam,cum signum Iovis columnae impositum populo ostendit, et pro Ligario, cum causam C. Caesaris meliorem, quia hoc dii iudicaverint, confitetur. quae cum propria causae sunt, divina testimonia vocantur; cum aliunde arcessuntur, argumenta. nonnunquam contingit iudicis quoque aut adversarii aut eius, qui ex diverso agit, dictum aliquid aut factum adsumere ad eorum, quae intendimus, fidem. propter quod fuerunt, qui exempla et has auctoritates inartificialium probationum esse arbitrarentur, quod ea non inveniret orator, sed acciperet. plurimum autem refert. nam testis et quaestio et his similia de ipsa re, quae in iudicio est, pronuntiant; extra petita, nisi ad aliquam praesentis disceptationis utilitatem ingenio applicantur, nihil per se valent fere de probatione vel ab aliis tradita vel usu percepta in hoc tempus sciebam. neque
Abbreviated transcription (Latin):
dammara uidrann qui millã adulreiã nõ canad esse ue¬
modo sunt referit sed libri eciã philosophoꝵ qui quãquã
nsduiora omĩa preceptie sine ac luiteris credũt repeteia
trrt au tontate a plimime uenibus nõ fastidiciur̃: rq
est ignobile exemplu meganns ab achenensib cro dn
alamot conderet uictus homeri neisũ qui taniẽ ipse nõ
momm edicione reperiturr significans aiacẽ naues suas
arhemensibus ieisse ea quoq que uulgo recipta suma
hocapso qd inceitũ auctorẽ habent uelut omñ fenit quale
est ubi am̃ti ibi opee et consciẽcia nille testes. Et apud
cateiont᷑ parce̾ autẽ ut est in ueteu prouerbis c̃ paribus
mii unra onr̃ib uiderent. Pouit᷑ a quibusdã et quideuen

Expanded text:
r, qui nullam adulteram non eandem esse vemodo sunt refertae sed libri etiam philosophorum, qui quanquam inferiora omnia praeceptis suis ac litteris credunt, repetere tamen auctoritatem a plurimis versibus non fastidierunt. neque est ignobile exemplum, Megarios ab Atheniensibus, cum de Salamine contenderent, victos Homeri versu, qui tamen ipse non in omni editione reperitur, significans Aiacem naves suas Atheniensibus iunxisse. ea quoque, quae vulgo recepta sunt, hoc ipso, quod incertum auctorem habent, velut omnium fiunt: quale est, Ubi amici, ibi opes, et, conscientia mille testes, et apud Ciceronem, pares autem  ut est in vetere proverbio  cum paribus nisi vera omnibus, uiderentur. ponitur a quibusdam et
Abbreviated transcription (Latin):
catulos et matribus edos. differur euũ etate cõtrarioꝵ
quoq alier accapi opposira ue noctẽ luci. aliter noxia.
ut srgidã in febri. alieꝰ repugnãcia ut uerũ falso. alii
separata ut dina nõ durris. Sed quid hec ad presens pro-¬
ositũ magnopere ꝑtineant nõ repperio. Illud est adi¬
tandũ magis argumẽta duci ex urre simili ut cicero in
copias. eum cii donius uinfructus relictus sir nõ res¬
tituat heredi si cormert quia nõ restimat seruũ. si isde¬
cesserit. Ex concrario inihil obstar quominꝰ instũ in¬
moniũ sir mente coenuciũ. eciã si tabule signate non
fuerint in hil eĩm proderir signasse tabulas. si mẽtem
macrimonii nõ fuisse constabit. ex dissinili quale a
eronis pro cicima utsi quis me exene domo coegisset

Expanded text:
catulos et matribus haedos, differunt enim aetate; contrariorum catulos et matribus haedos, differunt enim aetate; contrariorum quoque aliter accipi opposita, ut noctem luci, aliter noxia, ut aquam frigidam febri, aliter repugnantia, ut verum falso, aliter disparata, ut dura non duris; sed, quid haec ad praesens propositum magnopere pertineant, non reperio. Illud est adnotandum magis, argumenta duci ex iure simili: ut Cicero in Topicis, eum , cui domus usus fructus relictus sit, non restituturum heredi, si corruerit, quia non restituat servum, si is decesserit; ex contrario: Nihil obstat quo minus iustum matrimonium sit mente coeuntium, etiamsi tabulae signatae non fuerint. nihil enim proderit signasse tabulas, si mentem matrimonii non fuisse constabit; ex dissimili, quale est Ciceronis pro Caecina: ut , si qui me exire domo coegisset
Abbreviated transcription (Latin):
xiie qutrit᷑. an simile sit quod infere᷑. eciã in illis
uerrogacõnibus socratis quaꝵ paulo anre feci nũ¬
cionẽ. cauẽdũ ue incance respondeas. nr apud es¬
chinem sociaticũ male respondit asphatia xenophõ
tuũ ut an illius uelis. Accede quid si uirũ illa me¬
iorẽ habeat quã tu habes. utrũ ne tuũ uiũ mali
an illius. Hic mulier erubuit. menco male cũm
responderat se male alienũ aurũ quã suũ. Nam
est hoc improbũ. At si respondisset male se amiũ
suui tale esse. quale illud esset. potusset pudice
respondere malle se miũ suũ talẽ esse qualis me¬
lior esset. Scio quosdã mami diligẽcia per mminu¬
tissimas partis ista fecuisse. et esst aliquid minus
simile ut sumia honũ et ur marmora de formata
prima manu aliquid plus ut illud nõ ouui fumle
ouo. et dissimilib messe simile ut formice et clephãto
ctenus. quia sunt aĩalia et tumlib dissiuile. ut caĩb

Expanded text:
xime quaeritur, an simile sit, quod infertur. etiam in illis xime quaeritur, an simile sit, quod infertur. etiam in illis interrogationibus Socratis, quarum paulo ante feci mentionem, cavendum, ne incaute respondeas; ut apud Aeschinen Socraticum male respondit Aspasiae Xenophontt , Illius vero. age sis, inquit, si virum illa meliorem habeat, quam tu> habes, utrumne tuum virium malis an illius? hic mulier erubuit, merito; male enim responderat se malle alienum aurum quam suum; nam est hoc improbum. At , si respondisset malle se aurum suum tale esse, quale illud esset, potuisset pudice respondere malle se virum suum talem esse, qualis melior esset. scio quosdam inani diligentia per minutissimas ista partes secuisse, et esse aliquid minus simile, ut simia homini et marmora deformata prima manu, aliquid plus, ut illud, Non ovum tam simile ovo; et dissimilibus inesse simile, ut formicae et elephanto genus, quia sunt animalia; et similibus dissimile, ut canibus
Abbreviated transcription (Latin):
probabilius fit quod incendimꝰ ut si añnũ dicas exco¬
Readim suuilitudine uraris terre que neglecta spias
ac dnnos culta fructus creas aut si ad cnĩã rei pu¬
bide orterre osteudas apoe eciã formitas q non modo
uura sed eciã parna aĩalia in comuẽ tanie᷑ laborare.
Exhos genere dictum est illud ciceromie ut corpora
nestra fine mẽte ira ciuitas suie lege sine paruibus.
oe merius ac sangiuit et mẽbris uti nõ potest. sed ut
hoc corporis humam pro cluctio ia pro coruelio u¬
equoꝵ pro archia saxorũ quoq usus ẽ sumlundint
ila ir dixi. i propriora . ur reuuiges sine gubema¬
tore. sic miliire sine imꝑatore inhil ualere. uolẽt
tanẽ fallere similicudinu᷑ species ideoq adhibendũ
est hie indiciũ: neq cñm ut naus utilior nona quã
uetus. sic amiciaa uelut landanda que ptauã snã
plimibus largitur naq fornã. uerba sunt in his
sumilia uetustatis et largicõnis me quidem longe

Expanded text:
probabilius fit quod intendimus: ut, si animum dicas excolendum, similitudine utaris terrae, quae neglecta spinas ac dumos, culta fructus creat; aut si ad curam rei publicae horteris, ostendas apes etiam formicasque, non modo muta, sed etiam pa nostra sine mente, ita civitas sine lege suis partibus, ut nervis ac sanguine et membris, uti non potest. Sed ut hac corporis humani pro Cluentio, ita pro Cornelio equorum, pro Archia saxorum quoque usus est similitudine. illa ut dixi propiora: ut remiges sine gubernatore, sic milites sine imperatore nihil valere. solent tamen fallere similitudinum species, ideoque adhibendum est iis iudicium. neque enim, ut navis utilior nova quam vetus, sic amicitia; vel, ut laudanda, quae pecuniam suam pluribus largitur, ita, quae formam. verba sunt in his similia uetustatis et largitionis, vis quidem longe
Abbreviated transcription (Latin):
quom eriperer milii crbunꝰ militaris in excercitu. Con
mami propĩquus eius imꝑarorie incerfectus ab eo est quor¬
uim afferebar facere enrͣ probus adulescens periculose.
quã perpeti turpiter maliut atq hũc ille sũmꝰ uir salere
soluti periculo liberauit. Quedã signiticare satis erit:¬
ut idem ac pro eodẽ neq cñm posset ahala ille seruilius.
aut p. napica aut . L opinius aut me consule senatus
nõ nefarius haberi si sceleratos iurerfici nefas esset. hec
ra dicent᷑ prout nota erut: uel militas cauie aut deco
postulabit eadẽ racio est hoꝵ que ex poeticis fabulis di¬
cunt᷑. infi quod his iiꝰ adfirmacõis adhibet᷑. quonis
usus qualis esse deberer idem optimus auccor ac magister
eloquẽtie ostendit. Nam huiꝰ quoq generis cadẽ in orõe
reperietirr exemplũ. Itaq hoc iudices nõ sine causa cciã
fuais fabulis doccissum hoic̃e memorie prodiderũt eum¬

Expanded text:
cum eriperet militi tribunus militaris in exercitu C. cum eriperet militi tribunus militaris in exercitu C. Marii, propinquus eius imperatoris, invim adferebat; facere enim probus adulescens periculose quam perpeti turpiter maluit. atque hunc ille summus vir scelere solutum periculo liberavit. insidiut idem ac pro eodem: neque enim posset Ahala ille Servilius aut P. Nasica aut L. Opimius aut me consule senatus non nefarius haberi, si sceleratos interfici nefas esset. haec ita dicentur, prout nota erunt vel utilitas causae aut decor postulabit. eadem ratio est eorum, quae ex poeticis fabulis ducuntur, nisi quod iis minus adfirmationis adhibetur; cuius usus qualis esse deberet, idem optimus auctor ac magister eloquentiae ostendit. nam huius quoque generis in eadem oratione reperietur exemplum itaque hoc, iudices, non sine causa etiam fictis fabulis doctissimi homines memoriae prodiderunt, eum
Abbreviated transcription (Latin):
ram suiont occidi nõ spuriũ mnelium quia ãnona leuã¬
uaina musq rei familiaris quia mime aplecti ꝑlebem
dadibat m suspicionẽ madir retur asfecton et cetrro . de¬
uide sedeum auderet cũn dicere quom paruã pieulo libe¬
iessers quons nefandũ adulterũ in pulinaribus. et torꝰ
rflodium locue distumle pluree ex se casus haber asie
ñn genene modo tempore loco ceteris ꝑ que fere omũa
o preiditia que de cluẽtio uidebani facta subuerait
Contiano uero exemplo censoniã notã laudando censorem
asfuicante qui eum quẽ prrerasse conceptie ubie palaii
dycisset testimoniũ eciã pollicitus si quis cõtradiceret ullo
accusante traducere equũ passus esset. que quia erãt lon¬
giora nõ sine ubis exposiu. Prene autr̾ apud u̾giliũ cõ¬
ciam exemplum est. At nõ il le satũ quo tementiris. achi¬
les talie in hoste fini priamo. Quedã aucẽ ex his que
gesta sum tota narrabimꝰ ut cicero pro nilone. pudiciciã

Expanded text:
 , occidi, non Spurium Maelium, qui annona levanda iacturisque rei familiaris, quia nimis amplecti plebem videbatur, in suspicionem incidit regni adfectandi, et cetera, deinde, Sed eum auderet enim dicere, cum patriam periculo liberasset  cuius nefandum adulterium in pulvinaribus, et totus in Clodium locus. dissimile plures causas habet, fit enim genere, modo, tempore, loco, ceteris, per quae fere omnia Cicero praeiudicia, quae de Cluentio videbantur facta, subvertit; contrario vero exemplo censoriam notam laudando censorem Africanum, qui eum, quem peierasse conceptis verbis palam dixisset, testimonium etiam pollicitus, si quis contra diceret, nullo accusante, traducere equum passus esset; quae, quia erant longiora, non suis verbis exposui. breve autem apud Vergilium contrarii exemplum est: At non ille, satum quo te mentiris, Achilles talis in hoste fuit Priamo. quaedam autem ex iis, quae gesta sunt, tota narrabimus, ut Cicero pro Milone: pudicitiam