comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sulam gentium memorãtarũ cat̾uis:
grandescere popłs cepit aduenarũ. ita
ut ip̃is quoq qui aduocau̾ant .i. indige¬
nis eẽnt t̾rori. Dicitur aũ a quibdam qd̃
rex gortigernꝰ formidans robur eorum
filiam hengisti paganam dux̾it. Dr̃ etiã
quod ad cumulũ damꝑnationis sue ꝓpͥ¬
am filiam suã dux̾it ⁊ ex ea filium ge¬
nuerit. Uñ a sc̃o germano ⁊ ab om̃i
oonuentu ep̃ali excõmunicatus ẽ.
ex sortigernus ãgene suo ⁊ ab
exetcitu bell occasionem deo uo¬
lente queren eannonas eis affluen¬
tius mĩn istrare reposcitur. minantes
nisi ꝓfusior eis copia alim̃torum detur:
se cuncta insule loca rupto fecde uasta¬
turos. Nec segniter minas ꝓsecunt᷑
effectib. Inito nãq fecłs cum pictis
⁊ congregato innumabili exercitu ne¬
minem qui eis reffare audet: usꝙͣ in

Expanded text:
sulam gentium memoratarum catervis sulam gentium memoratarum catervis grandescere populus coepit advenarum, ita ut ipsis quoque, qui advocaverant, indigenis essent terrori: dicitur autem a quibusdam, quod rex Vortigernus formidans robur eorum filiam Hengisti paganam duxerit, dicitur etiam quod ad cumulum damnationis suae propriam filiam suam duxerit, et ex ea filium genuerit: unde a S. Germano et ab omni conventu episcopali excommunicatus est. Rex Vortigernus a genero suo et ab exercitu belli occasionem, Deo volente, quaerentibus, annonas eis affluentius ministrare reposcitur, minantes nisi profusior eis copia alimentorum detur, se cuncta insulae loca rupto foedere vastaturos; nec segniter minas persequuntur effectibus. Inito namque foedere cum Pictis, et congregato innumerabili exercitu, neminem, qui eis restare auderet, usquam in
Abbreviated transcription (Latin):
tione ut hi ꝓ ꝑatͥe pace ⁊ salute ceontra
adũsarios militarent. illi militantib
debita stipendia ꝯferrent. Aduenerũt
aut̃ de trib germanie popłis fortiorib
origine sunt cantuarii ⁊ uictuarii. ħ
que usq hodie in ꝓuintia occidentalĩ
saxonũ uictarũ natio nominat᷑. posita
contra ip̃am insulã uectam. De saxo
saxones meridian saxones. occidui saxo¬
nes. porro de anglis hoc ẽ illa pat̾aque
angulus dr̃. ⁊ ab eo tempore usq hodie
manet deserta. ⁊ inter ꝓuintias uitaril
⁊ saxonum eẽ ꝑhibetur. orientales angli.
mediterranei angli. merci. tota nordan.¬
hẏmbroꝵ ꝓgenies .i. illarũ gentium.
que a̾boream himbri fluminis inhabi¬
tant. cet̾iq anglorum popłi sunt orti.
gils. filii Wicta. fili uecta. fili woden.
idoli. Dequoꝵ patrũ ꝓgenie multarũ
ꝓuintiarũ regium genꝰ originẽ dux̃.
Non moragͦ ofluentib certatim in in¬

Expanded text:
tione, ut hi pro patriae pace et salute contra tione, ut hi pro patriae pace et salute contra adversarios militarent, illi militantibus debita stipendia conferrent. Advenerunt autem de tribus Germaniae populis fortioribus, origine sunt Cantuarii et Victuarii  Aquae usque hodie in provincia Occidentalium Saxonum Jutarum natio nominatur, posita contra ipsaSaxones, meridiani Saxones, occidui Saxones. Porro de Anglis hoc est illa patria, quae angulus dicitur, et ab eo tempore usque hodie manet deserta, et inter provincias Jutarum et Saxonum esse perhibetur orientales Angli, mediterranei Angli, Mercii, tota Northanhumbrorum progenies, id est illarum gentium, quae ad boream Humbri fluminis inhabitant, caeterique Anglorum populi sunt orti. gils, filii Wicta, filii Vecta. filii Woden, idoli; de quorum patrum progenie multarum provinciarum regium genus originem duxit. Non mora ergo confluentibus certatim in in
Abbreviated transcription (Latin):
francoꝵ inchoauerat. quoꝵ pͥmꝰ rex fu¬
it faramundus. Saxones gͥ in orienta.¬
li parte insule iubente eodem rege locũ
manendi qͣi ꝓ patͥa pugnaturi. reaut̃
uera hanc expugnaturi susceꝑunt.
Inierunt aũ certam̃ contͣ pictos ⁊ seo¬
thos qui lam uenerant ad stanfordiã
que sita ẽ in australi parte lincolie.
distans abea . xl. miliariis. Cum igit᷑
illi pilis ⁊ lanceis pugnarent. isti u̾o
securib gladiisq longis rigidissime de¬
certarent: neqͥuerunt pieti pondus
tuns ꝑferre. s fuga saluti sue ꝯsuluert.
Saxones uictoriosi tͥumpho ⁊ p̾da poti¬
ti sunt. Quod uͥ saxoni nuntiatũ ẽ si¬
mul ⁊ insule fertilitas. ac segnities
bͥtonum. mittitur ꝯfestim illo classis
ꝓlixior: armatoꝵ ferens manũ fortio¬
rem. que p̃misse adiuncta cohorti in¬
uincibilẽ fecit ex̃citum. Susceꝑunt gͦ
qui aduenerant donantib bͥtonib lo¬
cum habitationis int̾ eos. ea tam̃ condi¬

Expanded text:
Francorum inchoaverat: quorum primus rex fuFrancorum inchoaverat: quorum primus rex fuit Pharamundus. Saxones igitur in orientali parte insulae, jubente eodem rege locum manendi quasi pro patria pugnaturi, re autem vera hanc expugnaturi susceperunt. Inierunt autem certamen contra Pictos et Scotos, qui jam venerunt usque ad Stanfordiam, quae sita est in australi parte Lincolniae, distans ab ea XL milliariis. Cum igitur illi pilis et lanceis pugnarent, isti vero securibus gladiisque longis rigidissime decertarent, nequiverunt Picti pondus tantum perferre, sed fuga saluti suae consuluerunt. Saxones victoriosi triumpho, et praeda potiti sunt. Quod ubi Saxoniae nuntiatum est, simul et insulae fertilitas ac segnities Britonum, mittitur confestim illo classis prolixior armatorum ferens manum fortiorem: quae praemissae adjuncta cohorti invincibilem fecit exercitum. Susceperunt ergo qui advenerant donantibus Britonibus locum habitationis inter eos, ea tamen condi
Abbreviated transcription (Latin):
patorib. qui tam b̾tanniã
quam cet̾as mundi partes
rexerunt. quoꝵ si aliqui gła potum¬
nullam hñt. Uiluit enim sermocina¬
tio de eis ⁊ plixior confabulatio de actib
eoꝵ uidetur amara tedii scił ⁊ odii ge¬
neratrix. Quappt̃ cogitemꝰ ex eoꝵ cõꝑa¬
tione quoꝵ potentie ⁊ maiestati uix suf¬
ficiebat uniũsus mundꝰ: quam nichiliste
de causa laboramꝰ. sudamꝰ. insanimꝰ. Si
aũ glam cupimus: ut humane loqͣr.
concedo cupiamꝰ. s ueram. Si famã: illã
que ñ euanescit. Si honorem: illũ qͥ
ẽ cum iocunditate ⁊ leticia innitamur.
si spem nr̃am ⁊ fiduciam omnẽ indeo po¬
namꝰ ñ in filiis hominũ. sic̃ bͥtanni qui
deo abiecto ⁊ magnificentia timoris
eiꝰ auxilium petierunt a paganis. ha¬
bueruntq. s quale decebat. Eens nãq
saxonũ uł angloꝵ inuitataa rege pre¬
fato bͥtanniam tribus⁊ longis nanib
quoꝵ imꝑiũ. uii. annis durauit. imꝑa¬
rent uicesimo qͣrto anno postqͣm regnĩ

Expanded text:
atoribus, qui tam Britanniam quam caeteras mundi partes rexerunt: quorum si aliqui gloria potiunnullam habent. Viluit enim sermocinatio de eis, et prolixior confabulatio de actibus eorum videtur amara, taedii scilicet et odii generatrix. Quapropter excogitemus ex eorum comparatione, quorum potentiae et majestati vix sufficiebat universus mundus, quam nihil sit de causa laboramus, sudamus, insanimus; si autem gloriam cupimus, ut humane loquar, concedo, cupiamus, sed veram; si famam, illam, quae non evanescit; si honorem, illum, qui est, cum jucunditate et laetitia innitamur; si spem nostram et fiduciam omnem in Deo ponamus, non in filiis hominum, sicut Britanni qui, Deo abjecto et magnificentia timoris ejus, auxilium petierunt a paganis, habueruntque sed quale decebat. Gens namque Saxonum vel Anglorum invitata a rege praefato Britanniam tribus longis navibus quorum imperium VII annis duravit, imperarent, vigesimo quarto anno postquam regnum
Abbreviated transcription (Latin):
mauit. ut pulchrior quã in ip̃a sui no¬
uitate compareret. nͨ ulliꝰ edificii struc¬
ture intra fines anglie cederet.
Ndecimo Rex stepħs anno magnũ
ꝯgregans ex̾citum castellum ꝯstruxit in¬
expugnabile situm ⁊tra Walingefort
ubi Rannulfus comes cestrensis iam regi
concordia comunctus cum magnis int̃fuit
copiis. Dehinc uͦ ꝯ sul ip̃e ad regis curiã
cum pacifice uenisset ap̾ norhantonã
nich tale metuẽtẽ cepit ⁊ in carc̾em re¬
crusit. donec redd̾et ei clarissimũ lin¬
colie castellũ qd̃ abeodolose ceperat.
⁊ cetera quecũq fuerant ditionis sue
castella. Sic gͥ ꝯsul eiectus carcere in
lib̃m restitutus ẽ arbitͥum.
uodecimo Rex stepbanꝰ anno dñi

Expanded text:
mavit, ut pulchrior quam in ipsa nomavit, ut pulchrior quam in ipsa novitate sui compareret, nec ullius aedificii structurae circa fines Angliae cederet. Undecimo anno rex Stephanus magnum congregans exercitum castellum construxit inexpuubi Rannulfus comes Cestrensis, jam regi concordia conjunctus, cum magnis interfuit copiis. Dehinc vero consul ipse ad regis curiam cum pacifice venisset apud Norhantone, rex nichil tale metuentem cepit et in carcerem intrusit, donec redderet ei clarissimum Lincolie castellum, qet caetera quaecunque fuerant ditionis suae castella. Sic igitur consul ejectus carcere, in liberum restitutus est arbitrium. Duodecimo rex Stephanus anno
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ omĩs ininicoꝵ regaliũ cetꝰ castellum¬
ꝯstrux̾ant ap̃ ferendunũ. Rex ñ segnis
uirib ooactis aduolat. ⁊ londoniensiũ.
t̾ribilem ⁊ numerosũ addux̃ ex̃citũ.
Assilientes gͥ totis dieb castrũ. dum
Rob̾ osul ⁊ factores sui copias maiores
ñ ꝓcul ab ex̃citu regis expectarent.
głosissima ꝓbitate ñ sine magna san¬
guinis effusione ceꝑunt. Lunc demũ
regi fortuna cepit in meliꝰ ꝑmutari.
⁊ in sullime ꝓtelari. Eodẽ anno ep̾e
lincoliensis alexand̾ it̾m Romã ꝑgͥenꝰ
muntficentissime se uͭ pͥꝰ habuit. Itaꝙ
honorifice susceptꝰ ẽ ab eugenio papa
nouo. uiro sũma dignitate condigno.
cuiꝰ mens semꝑ benigna. cuiꝰ discretio
semꝑ equa. cuiꝰ facies semꝑ ñ solum
hẏlaris s iocunda. Rediens aũ seqͤnti
anno cũ sũma ipsiꝰ pape ⁊ totiꝰ curie gr̃a
a siuis cũ sũma reu̾entia ⁊ gaudio suscep
pata fuerat subtili artificio sic refor¬

Expanded text:
et omnis inimicorum regalium coetus construet omnis inimicorum regalium coetus construconstruxerant apud Ferendunum: sed rex non segniter viribus coactis advolat, et Londoniensium terribilem et numerosum adduxit exercitum. Assilientes igitur totis diebus castrum, dum Robertus consul et fautores sui copias majores non procul ab exercitu regis expectarent; gloriosissima probitate, non sine magna sanguinis eregi fortuna coepit in melius permutari, et in sublime protelari. Eodem anno episcopus Lincolniensis Alexander iterum Romam pergens munificentissime se, ut prius, habuit. Itaque honornovo viro summa dignitate condigno, cujus mens semper benigna; cujus discretio semper aequa; cujus facies semper non solum hilaris, sed et jucunda; rediens autem sequenti anno, cum summa ipsius papae, totiusque curiae gratia, a suis cum summa reverentia et gaudio suscepata fuerat, subtili artificio sic refor
Abbreviated transcription (Latin):
eccłiam in castella retinebat captus ẽ
& ꝑhoc exulatus. ⁊ pͥnceps militum
suoꝵ in hospicio suo ab equo corruens.
effuso cerebro exspirauit. Princeps aũ
peditum eiꝰ Reimerꝰ nomine cuiꝰ officiũ
fuerat eccłias frange uł incendere. dũ
mare cum uxore sua tͣnsiret ut multi
ꝓhibuert̃: nauis ĩmobilis facta ẽ. Qd̃
monstrũ nautis stupentib sorte data
rei causam requirentib. sors cecidit suꝑ
Reimerũ. Qd̃ cum ille numirũ dotis con¬
tradic̾et nisib. scdo ⁊ t̾cio sortio iacta in
eum deuẽnit. Positusgͥ in scapha ẽ &
uxor eius ⁊peccuma scelestissime ad¬
quisita. ⁊ statim nauis cursu uelocis.¬
simo ut pͥus fecerat pelagꝰ sulcat. Sca¬
pha uͦ cum neqͥssimis subita uoragine
circũducta in ȩc̃num absorta ẽ. Codem
anno selestrno papa defuncto. lucius
sustituitur.
ecimo Rex stepħs anno pͥus in a¬
gendis eirca discursus hugonis bigot
occupatꝰ fuit. S in estate siob̾tꝰ ꝯsul

Expanded text:
esiam incastellatam retinebat, captus est, et per hoc exsulatus; et princeps militum suorum in hospitio suo ab equo corruens effuso cerebro exspiravit: princeps autem peditum suorum Reimerus nomine, cujus officium fuerat ecclesias frangere, vel incendere, dum mare cum uxore sua transiret ut multi perhibuerunt navis immobilis facta est. Quod monstrum nautis stupentibus, sorte data rei causam inquirentibus, sors cecidit super Reimerum; quod cum ille nimirum totis contradiceret nisibus, secundo et tertio sors jactata in eum devenit. Positus igitur in scapha est, et uxor ejus, et pecunia scelestissime acquisita; et statim navis cursu velocissimo, ut prius fecerat, pelagus sulcat, scapha vero cum nequissimis subita voragine circumducta in aeternum absorpta est. Eodem anno Coelestino papa defuncto, Lucius substituitur. Decimo anno rex Stephanus prius in agendis circa discursus Hugonis Bygot occupatus fuit. Sed in aestate Robertus consul,
Abbreviated transcription (Latin):
cum magna miseria. ita qd̵ cib eis de¬
fecit. ⁊ morti fame. mortui st̃. qr cibum
ꝯquire neqͥbant. Tunc recessert̃ ip̃i in
deomedũ. ⁊ inde in hib̃niam. Podemq
anno rex edWardus iuit cum ex̃citu
ad buccingham. ibiq mansit .iiii. eb¬
domad. Fecitq uallũ ex utͣq parte
aque añam iñ recessiss. & turchecel ill sub
debant ad bedefordiã. pluresꝙ ex ilł qui
appendebant ad hantoniã.
Duardi regͥ anno .xii. fuisse plium
apholme int̃ chentenses ⁊ dacos scͥꝑ¬
ture uetm cct̃. Quis aũ uicetor fu̾it ñne
indet̾minatũ resinquunt. Scd̾o ab ħ
anno luna ualde obscurata ẽ. ⁊ magno
fuit horrori uidentib. Tercio arino appa¬
ruit comota. Quarto anno legecest̾a
renouata ẽ. Quinto anno corpꝰ scĩ os¬
Saldi tͣnslatum ẽ abardaneme in m̃ce.
exequet: Tandem diuina pietas suoᷤ uic¬
toria decorauit. dacosq infideles oede si¬
nuil ⁊ fuga dehonestauit. Codem anno

Expanded text:
cum magna miseria, ita quod cibus eis decum magna miseria, ita quod cibus eis defecit, et multi fame mortui sunt, quia cibum conquirere nequibant. Tunc recesserunt ipsi in Deomedum, et inde in Hiberniam. Eodemque anno rex Edwardus ivit cum exercitu ad Buchingaham, ibique mansit quatuor hebdomadis, fecitque vallum ex utraque parte aquae, andebant ad Bedefordiam, et plures ex illis qui appendebant ad Hamtoniam. Edwardi regis anno duodecimo fuisse praelium apud Holme inter Centenses et Dacos scripturae veterum dicunt; quis autem victor fuerit nonne indeterminatum relinquunt? Secundo ab hoc anno luna valde obscurata est, et magno fuit horrori videntibus. Tertio anno apparuit cometa; quarto anno Legecestria renovata est; quinto anno corpus sancti Oswaldi translatum est a Bardenei in Merce; exsequetur? Tandem suos divina pietas victoria decoravit, et Dacos infideles caede simul et fuga dehonestavit. Eodem anno
Abbreviated transcription (Latin):
dwardi regis anno .xi. uenit mag¬
nus nauał ex̾citus abaustro ex
ad littus sauerne. ⁊ ibi p̃dauerẽ in nord¬
Wales ubicũq pot̾ant iuixta litora.
ad puppes suas. Rex aũ edixardus rede
obuiauert̃ eis legeceastrenses. herefordi¬
ensesq ⁊ homines ex aliis castris que ibi
erant ꝓpinqͣ. ⁊ cum eis pugnantes eos
fugauert̃. occid̾untq Rabald ꝯsulem.
⁊ Geolcil frẽm utheriosulis. magnãq
partem ex̾citus. ⁊ fugauert̃ eos in cas¬
trũ qͦddam obsidentes. eos ibi quousq: de
d̾unt illi eis obsides. iurauert̃q se reces¬
suros at̾ra regis. Rex aũ fec̃ custodiri
littora saũne ex australi parte a salia
usq ad fenam. ita qd̃ ip̃i nullomͦ ex illa
parte irrumꝑe p̃sumpsert᷑. Ip̃i tam̃ bis
furtim exierunt una uice ex orientali
parte Weced. alia uice ap̃ pordocan.
Et utraq uice pauici euasert qui occisi ñ
eẽnt pret̃ illos qui p̾ot̾ant nare ad pup¬
pes. ⁊ tunc manserunt in insula ftepen

Expanded text:
dwardis regis anno undecimo venit magnus navalis exercitus ab austro ex ad littus Saverne, et ibi praedati sunt in Nordwales, ubicunque poterant juxta littora, unt eum ad puppes suas. Rex autem Edwardus redemobviaverunt eis Legeceastrenses, Herefordiensesque, et homines ex aliis castris, quae ibi erant propinqua, et cum eis pugnantes eos fugaverunt, occideruntque Rahald consulem, et Geolcil fratrem Utheri consulis magnamque partem exercitus, et fugaverunt eos in castrum quoddam obsidentes eos ibi, quousque illi dederunt eis obsides, juraveruntque se recessuros a terra regis. Rex autem fecit custodiri littora Saverne ex australi parte a Walia usque ad Asenam, ita quod ipsi nullo modo ex illa parte irrumpere praesumpserunt; ipsi tamen bis furtim exierunt, una vice ex orientali parte Weced, alia vice apud Pordacan: et utraque vice pauci evaserunt, qui occisi non essent praeter illos qui poterant natare ad puppes. Et tunc manserunt in insula Stepen
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ libͥ sũmitatib: lectori diligenter
ante ponenda est.
e regno cancie pauca dicenda sunt.
Siqͥdem cum ecgbctus rex west sexe
balredo fugato regnũ cancie in dñio suo
tenuiss: adelstanno filiosuo illud mo
riens reliqͥt. Adelstanno uͦ defuncto: ad
frẽm adel Wlfũ regem Westsexe regnũ
illud rediit. Quod cũ hereditario iure
achelbrito filio suo reliquiss. ⁊ aliꝰ filiꝰ
eiꝰ athebaldꝰ rex Wpestsexe pꝰ .iͦ. annos¬

Expanded text:
hujus libri summitatibus, lectori diligenter hujus libri summitatibus, lectori diligenter anteponenda est. De regno Cantiae pauca dicenda sunt; siquidem cum Egbrictus rex Westsere, Balredo fugato, regnum Canitae in domino suo tenuisset. Adelstano filio suo moriens illud reliquit. Adelstano vero defuncto, ad fratrem Edelwlfum regem Westsexe regnum illud rediit: quod cum haereditario jure Adelberto filio suo reliquisset, et alius filius ejus Athelbaldus rex Westsexe p
Abbreviated transcription (Latin):
sexa. Pofthec uͦ uenert̃ in tamasim ⁊ iñ
ꝑ flum̃ medeaeie ad roueceastriã. Iuic
gͥ chentenses ꝯgregati sunt cuneisꝙ
stuictis acerrime bellũ inceꝑunt. Daci
uͦ semꝑ ⁊ soli bello intenti: martio tande
positi sunt campo. Exiñ rex adehreduit
in cumerland. cum ex̃citu gͣuissimo ubi
maxima mansio dacoꝵ erat. Uicitꝙ datꝰ
bello maximo totãq fere cumerland pre¬
dando uastauit. His actis: uenit qͥdam
ex̾citus dacoꝵ ad ex animuithan. ⁊ ibi cas¬
trum expugnare satagentes: uirilit re¬
sistentib cessert̃. Itaq diffusi sunt ꝑ pa¬
triam circũquaq cũ ducib solitis marte
⁊ Wlcano. Clongregati sunt gͦ contͣ eos
sũ merseti. ⁊ pugnauert̃ ap̃ penbo. Daci
uͦ semꝑ belł ex̾citati: belli fortuna petiti
sunt. S iam lib̃ hic dacoꝵ magnitudĩs
sue mitis t̾mino donandꝰ ẽ.
ore aũ solito lux aꝑtionis exordina¬
ta adbreiuiatione genita: ꝑstrictis

Expanded text:
sexe. Posthaec vero venerunt in Tamesim, et inde sexe. Posthaec vero venerunt in Tamesim, et inde per flumen Wedewei ad Roveceastriam. Illic igitur Centenses congregati sunt, cuneisque constructis, acerrime bellum incoeperunt. Daci vero semper et soli bello nitenti Martio tandem potiti sunt campo. Exinde rex Edelred ivit in Cumberland cum exercitu gravissimo, ubi maxima mansio Dacorum erat; vicitque Dacos bello maximo, totamque fere Cumberland praedando vastavit. His actis, venit quidam exercitus Dacorum ad Erammutham, et ibi castrum expugnare satagentes, viriliter resistentibus cesserunt. Itaque diffusi sunt per patriam circumquaque cum ducibus solitis Marte et Vulcano. Congregati sunt ergo contra eos Summerseti et pugnaverunt apud Penho. Daci vero semper bellis exercitati, belli fortuna potiti sunt. Sed jam liber hic Dacorum magnitudinis suae meritis termino donandus est. More autem solito lux apertionis ex ordinata abbreviatione genita, perstrictis
Abbreviated transcription (Latin):
anlaf. clatic obsidib: honorifice sus¬
cepit eum ap̃ andeure. Tenensq eum
ad ꝯfirmationẽ ep̃i: multis letificauit
murib Anlaf itaq se nũqͣm ampliꝰ
sine pace uenturũ in t̾ram angloꝵ regi
ꝓmisit. ꝓmissũq tenuit. His tem¬
porib ob syricius archiep̃s. Postquẽ
alfricus pallio ẽ potitus.
Idredi regis anno .xix. daci circagE
cornugalliã ꝑrex̾unt in saũnam:
p̃dantes in dauene ⁊ sudMales. E gredi¬
entes q ad Weche port cũ ferro ⁊ flamma
inde reũsi sunt circa pencybitstrit ex¬
australi parte. Ueniẽte̾q in tamremu¬
dã ⁊ inde ap̃ lide forde facib ⁊ flãmis oĩa
ꝯmendabant.⁊ monast̾iũ ordulfi apud
esingestoche combussert̃. His tͣnsactis:
prexunt hostes infromudã. Exientesq
a puꝑpib: ꝑambulauert̃ dorsete cũ
clade solita. nullo resistente. hoc tam̃
anno q̃nq ꝑendinabant in uecta insu¬
la. ⁊ pas cebant᷑ de haitunescyre :⁊ sud.¬

Expanded text:
Anlaf, datis obsidibus, honorifice susAnlaf, datis obsidibus, honorifice suscepit eum apud Andoure; tenensque eum ad confirmationem episcopi multis laetificavit muneribus. Anlaf itaque se nunquam amplius sine pace venturum in terram Anglorum regi promisit, promissumque tenuit. His temporibus obiit Siricius archiepiscopus, post quem Alfricus pallio est potitus. Edelredi regis anno decimo nono Daci circa Cornugalliam perrexerunt in Savernam praedantes in Davene et Sudwales, egredientesque ad Wecheport cum ferro et flamma inde reversi sunt circa Penwistrit rte, venientesque in Tamremutham, et inde apud Lideford facibus et flammis omnia commendabant, et monasterium Ordulfi apud Esingestoche combusserunt. His transactis, perrexerunt hostes in Frondmudham, exeuntesque a puppibus perambulaverunt Dorsete cum clade solita nullo resistente. Hoc tamen anno quandoque perendinabant in Vecta insula, et pascebantur de Hamtunescire et Sud
Abbreviated transcription (Latin):
uit ex̃citus in humbre. & p̃dauerunt
ex utraq parte in lindeseige. ⁊ nord¬
humbre. At uͦ angli militarib eopłis
aggregatis cum contͣ eos acies direxis¬
sent: ante ipsam collisionẽ inceꝑunt
fugam frena. ⁊ Godiine ⁊ fridegist. qui
duces erarte ex̾citus angloꝵ. Ela tempes¬
tate fecit edenꝰ erui ocłos alfgaro filio
alfriciosulis. Uñ odiũ ⁊ infamiã crude¬
litatis eius adaucta ẽ. Tunc Ricardo
uet̾i defuncto: suec̃ricardꝰ filiꝰ eiꝰ in nor¬
mannia. His tͣnsactis anlaf ⁊ suem lon¬
innat̾ sc̃e marie. Quiꝰ glose uirginiᷤᷤ au¬
xilio lib̃ati sunt xp̃iani apaganis. Ur-¬
bem nãq assilientes ⁊ flãmis demoliri
parantes: mnestimata confusione re¬
pulsi sunt. Quã obrẽ spe frustati in efise¬
xe ⁊ chent ⁊ sudsexe. ⁊ hamtescyre. accep¬
tis equis seuiores solito ꝑtexunt. omĩa
cede ⁊ incendio replentes. Ictioo rex
missis nuntiis ꝓmisit eis censũ ⁊ cybũ.

Expanded text:
vit exercitus in Humber, et praedati sunt vit exercitus in Humber, et praedati sunt ex utraque parte in Lindsey et Nordhumbre. At vero Angli, militaribus copiis aggregatis, cum contra eos acies direxissent, ante ipsam collisionem incoeperunt fugam Frena et Godwine, et Fridegist, qui duces erant exercitus Anglorum. Ea tempestate fecit Edwinus erui oculos Alfgaro filio Alfrici consulis, unde odium et infamia ejus crudelitatis adaucta est. Tunc Richardo veteri defuncto successit Richardus filius ejus in Normannia. His transactis, Anlaf et Suain Lonitate sanctae Mariae. Cujus gloriosae Virginis auxilio liberati sunt Christiani a paganis. Urbem namque assilientes, et flammis demoliri parantes, inaestimata confusione repulsi sunt. Quamobrem spe frustrati in Eastsexe, et Cent, et Sudsexe, et Hamtunescire, acceptis equis, saeviores solito perrexerunt, omnia caede et incendio replentes. Idcirco rex, missis nuntiis, promisit censum eis et cibum,
Abbreviated transcription (Latin):
archiep̃i quod ip̃i censum dacis ꝑsolu̾ent:
quatinꝰ a rapinis ⁊cede cessarent. Et de¬
d̾unt eis decẽ mił. libsͣ. Hoc aũ malum
usq in hodiernũ diẽ durauit.⁊ diu nͥ
deipietas subueniat: durabit. Regib
Dosthec rex dacis insidias molitꝰ ẽ alfric
uͦ consul quem rex exulau̾at ⁊ postea tam̃
receꝑat: p̃munire feẽ ex̾citum. Iure aũ
dr̃ quẽ semel gͣuiter leserat. ñ facile tͥ
fidelem credid̾is. Cum gͦ ueniss regra
classis alundonia. quib p̃erant alfri-¬
cus ⁊ triroldus ꝯsules ut int̾cipent dacos:
p̃munitiom̃s euaserunt. Tunc ex̾citus
dacoꝵ maiorũ obuiã puppib regiis ue¬
nerunt. Qui nauali p̃lio ꝑugnantes
⁊ multos lundoniensiũ cedentes: pup¬
pestotas armatas tͥumphose ceꝑunt.
⁊ alfricũ consulẽ qui merat: Eodem
anno sc̃s oswaldus eboracensis archi¬
ep̾s tͣnsiit ad glam deli. & ealdulf sus-¬
cepit sedem eocyerlic. Exinde bebã¬
burh fracta ẽ ⁊ p̾data. ⁊ post inde mea¬

Expanded text:
archiepiscopi, quod ipsi censum Dacis persolverent, quatenus a rapinis et caede cessarent et dederunt eis decem mille libras. Hoc autem malum usque in hodiernum diem duravit, et diu, nisi Dei pietas subveniat, durabit. RegibusPost haec rex Dacis insidias molitus est. Alfric vero consul, quem rex exsulaverat, et postea tamen receperat, praemunire fecit exercitum. Jure autem dicitur: Quem semel graviter laeseris, non facile tibi fidelem credideris. Cum ergo venisset regia classis a Londonia, quibus praeerant Alfricus et Toroldus consules ut interciperent Dacos praemoniti omnes evaserunt. Tunc exercitus major Dacorum obviam puppibus regiis venerunt, qui navali praelio pugnantes et multos Londoniensium caedentes, puppes totas armatas triumphose ceperunt, et Alfricum consulem qui inerat. Eodem anno sanctus Oswaldus Eboracensis archiepiscopus transit ad gloriam coeli, et Eadwlf suscepit sedem Eoverwic: exinde Bebanburh fracta est et praedata, et post inde mea
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dictus uitam deseruit. Cui succ̃ alfridꝰ
quẽ rex crudelit̾ exulaute. Eo tp̃r sc̃s
adeliyold ep̃s pat̾ monachoꝵ ⁊ sỹdus
angloꝵ domini uisionẽ quã semꝑ op¬
tauerat adeꝑtus ẽ. Nec longe pꝰ duns
tannꝰ archiepͥs amundi tenebͥs tͣnsiit
ad celi głam. His gͦ duob luminarib
angloꝵ genti subtractis: caruit an¬
glia lorica ꝓtectionis sue: ⁊ undicte
dei p̾meditate desolata patuit. Succ̃ uͦ
iram ꝓmotꝰ: qd̃ facere parau̾at ñ distu-¬
lit. Ueneruntq daci ex multis parti-
Inde aũ daci ꝓgredientes: ex̃citui an-¬
in ext̾minium redig̾unt. Ex alia uͦ par-¬
te Gic p̃data ẽ. Brimod uͦ consul cũ mag¬
nis uirib oburans eis: pugnauit me

Expanded text:
 vitam deseruit, cui successit Alfricus,  vitam deseruit, cui successit Alfricus, quem rex crudeliter exsulavit. Eo tempore sanctus Adelwold episcopus pater monachorum, et sidus Anglorum Domini visionem, quam semper opttanus archiepiscopus a mundi tenebris transiit ad coeli gloriam. His autem duobus luminaribus Anglorum genti subtractis, caruit Anglia lorica protectionis suae, et vindictae Dei praemeditatae desolata patuit. Successitiram promotus, quod facere paraverat, non distulit; veneruntque Daci ex multis partibus, Inde autem Daci progredientes exercitui Anin exterminium redegerunt. Ex alia vero parte Wic praedata est. Britnod vero consul cum magnis viribus obvians e
Abbreviated transcription (Latin):
cente ap̃ coruesgate. Et inimicicias qͥs
uiuenti ingesserant in mortuũ ꝓcelan¬
tes. sepeliert eum sine regio honore ap̃
⁊ nom̃ eius extinguerent. Hic uͦ comꝑtũ
ẽ contͣ diuinã ꝓuidentiã ñ suffic̾e pͣuũ
cor hominis ⁊ inscrutabile. Quẽ enĩt̾ris
ꝑfidi abiecerant: d̾s incelo głose suscepit.
Et memoria et̾na insigniũ eum dñs: cuiꝰ
mentionẽ ꝓditores obnubilare ftuduerãt.
Inde dominus ttm ad iram ꝓmotꝰ ⁊ plus
solito irricatus: genti pessime malũ in
tus ẽ. in regem ap̃ kingestune omine
ext̾miniũ angloꝵ in temꝑore eiꝰ futurũ
p̾dixit. Post paruũ uͦ tempꝰ ex quo aldelred
regnauet tͣnstulit alfere consul scĩ esyar¬
di corpꝰ a Warham ad seastebirih cũ debi.¬
tohonore nutu dei compellente. Uenert̃
aũ ĩcio anno regͥ adelredi .uii. puppes da¬
coꝵ ꝙͣ p̾nuntie future uastationis ⁊ p̃da¬
uerunt hantune. Post ea uͦ alfrede consul¬

Expanded text:
cente, apud Corvelgate; et inimicitias, quas cente, apud Corvelgate; et inimicitias, quas viventi ingesserant, in mortuum protelantes, sepelierunt eum sine regio honore apud et nomen ejus exstinguerent. Hic vero compertum est, contra divinam providentiam non sufficere pravum cor hominis et inscrutabile. Quem enim perfidi terris abjecerant Deus in coelo gloriose suscepit, et memoria aeterna insignivit eum Dominus, cujus mentionem proditores obnubilare studuerant. Inde Dominus iterum ad iram promotus et plus solito irritatus genti pessimae malum ineatus est in regem apud Kingstun omine exterminium Anglorum in tempore ejus futurum praedixit. Post parvum vero tempus, ex quo Edelred regnavit, transtulit Alfere consul corpus sancti Edwardi a Warham ad Scaftelbirh cum debito honore nutu Dei compellante. Venerunt autem tertio anno regis Edelredi septem puppes Dacorum quasi praenuntiae futurae vastationis et praedaverunt Hamptune. Postea vero Alfere consul
Abbreviated transcription (Latin):
Nequitie lapsum iusticieq locun.
Nouit enim regno uerum ꝑquirere falso.
Immensum modico ꝑpetuumq breui.
DWardus filiꝰ edgari regis qui dr̃ sc̃s
apparuit cometa. signũ scił maxime famiᷤᷤ
que in anno seq̃nte secutaẽ. Tunc uͦ qͥdam
consul nequissimus aelfere nomĩe abb̾ias
plures quas rex edgarus. & edeliold ep̾s
ꝯstruxerant: quoꝵdam potentũ ꝯsensu
⁊ factione destruxit. Inde dñs ad iram
ꝓmotus pͥstinam renouare statuit cldꝰ
Dwardi sc̃i regis anno. iinͦi.
onĩs optimates angloꝵ cecid̾unt a
quodam solio ap̃ calne. pret̾ sc̃m dunftan¬
nũ qui trabe qͦdam app̃bensa restitit. Sñ
qͥdam eoꝵ ualde lesi sunt: qͥdam uͦ montus
Signum scił dei excessi fuit. quod ꝓditiuoe
⁊ int̾fectione regis sui abamore di casu¬
ri eẽnt. ⁊ adiũsis gentib digna ꝯtͥciõe¬
sc̃s cũ .u. anñ regnass: occisus est
ꝓditione gentis sue ꝑfide. die aduesꝑas¬

Expanded text:
Nequitiae lapsum, justitiaeque locum. Nequitiae lapsum, justitiaeque locum. Novit enim regno verum perquirere falso, Immensum modico, perpetuumque brevi. Edwardus filius Edgari regis, qui dicitur apparuit cometa, signum scilicet maximae famis, quae in anno sequente secuta est. Tunc vero consul quidam nequissimus Elfere nomine abbatias plures quas rex Edgarus et Edelweld episcopus construxerant, quorumdam potentum assensu et factione destruxit. Inde Dominus ad iram permotus pristinam renovare statuit cladem. Edwardi sancti regis anno quarto, omnes optimates Anglorum ceciderunt a quodam solio apud Talne praeter sanctum Dunstanum, qui trabe quadam apprehensa restitit. Unde quidam eorum valde laesi sunt, quidam vero mortui: signum scilicet Dei excelsi fuit, quod proditione et interfectione regis sui ab amore Dei casuri essent, et a diversis gentibus digna contcum quinque annis regnasset, occisus est proditione gentis suae perfide, die advesperas
Abbreviated transcription (Latin):
rex malo mala puniens.
dearus rex .xiii. ann̾ regni sui: sacra¬
tus ẽ indie pentecosten ap̃ bahan.
Inde uͦ post pentecosten duxit ex̃citũ suũ
ad legeceast᷑. ubi uenert̃ contͣ eum .ui. re
⁊ mari seruituros ei ad eiꝰ imꝑium.
dearus pacificus. rex magnificus:
Salomon scd̾s: cuiꝰ tp̃r nũqͣm ex̃citus
aduenarũ uenit in angliã. cuiꝰ dominio
reges ⁊ pͥncipes anglie fc̃ subiecti: cuiꝰ po¬
tentie scochi ⁊̃ colla dedere: cum regnas
uixerat. Qui tot eccłias deo fundau̾at
qui tot bona ꝑhennia breui tp̃r statue¬
rat. Cuiꝰ plantationũ greges qͣnto instan-¬
tius dm̃ laudare ñ cessant: tantibeati
regis incelestib gla cresce ñ desistit.
De cuiꝰ laude musã aliqͣntulũ dicere ꝑ
meritis ꝓmouimus.
Eutor opum. uindex sçelerũ. largitor honorũ.
Eceptriger edgarus. regna suꝑna petit.
Hic alter salomon legum pater orbita pacis.
Quod caruit bellis. clanit in de magis.
ũ empladeo templis: monachoᷤ monachiꝰ dedit agros.

Expanded text:
rex malo mala puniens. Edgarus rex XIII anno regni sui sacratus est in die Pentecostes apud Baham: inde vero Pentecosten duxit exercitum suum ad Legececestre, ubi venerunt contra eum sex reget mari servituros ei ad ejus imperium. Edgarus pacificus rex, magnificus, Salomon secundus, cujus tempore nunquam exercitus advenarum venit in Angliam, cujus dominio reges et principes Angliae sunt subjecti, cujus potentiae Scoti etiam colla dedere, cum regnassvixerat, qui tot ecclesias Deo fundaverat, qui tot bona perennia brevi tempore statuerat: cujus plantationum gratiae quanto instantius Deum laudare non cessant, tanto beati regis in coelestibus gloria crescere non desistit. De cujus laude musam aliquantulum dicere pro meritis promovimus: Auctor opum, vindex scelerum, largitor honorum, Sceptriger Edgarus regna superna petit. Hic alter Salomon, legum pater, orbita pacis Quod caruit bellis claruit inde magis. Templa Deo, templis monachos, monachis dedit agros,
Abbreviated transcription (Latin):
ualtere quondã detꝰ iuuenũ. quon¬
dam delicie rerum. nunc pbdolor diu¬
tino languore dequoq̃ris. nunc lam̃¬
tabili dolore osumeris. In etatis nr̃e
iocundabili flore librum tͥ epigͣma¬
acce ptabilẽ ꝯtexui. Iuuenis qͥdem in¬
ueni iuuenilia. iam senex sem seni.¬
lia: destino. De ꝯtemptu gͥ mundi que¬
dam tͥ ⁊ mͥ scͥpfi. in guib te languens
ex̾ceas: ⁊ ip̃e potentissimũ sepe legendo
recurram: nec disserendo rechorite nec
tͣctando philosophice. id unde diuͦnina
pagina intonat. om̃a philosophoꝵ in¬
genia desudant. S loquendo om̃io
simplicit̾ ut pateat pluribuͤ .i. minus
doctis ⁊ de his que tu⁊ ego uidimꝰ. hĩc
iam senes ꝯtempn̾e otemptibilia dis¬
camus. Nicħ gͥ de hystoriis iudi deante
yelatis. s q̃ uidendo scimꝰ qi tale testimo¬
nium nec aliud lex admittit: apponi¬

Expanded text:
altere, quondam decus juvenum, quondam deliciae rerum, nunc proh dolor! diutino dolore decoqueris, nunc lamentabili dolore consumeris. In aestatis nostrae jucundabili flore librum tibi epigrammaacceptabile contexui. Juvenis autem juvenilia, nunc senex seni senilia destino. De contemptu igitur mundi quaedam tibi et mihi scripsi; in quibus te languens exerceas, et ipse potissimum saepe legendo recurram, nec disserendo rhetorice, nec tractando philosophice: id unum omnis pagina divina intonat, omnia philosophorum ingenia desudant; sed loquendo omnino simpliciter, ut pateat pluribus, id est minus doctis et de his quae tu et ego vidimus, hinc jam senes contemnere contemptibilia discamus. Nihil igitur de historiis, nihil de ante relatis, sed quae videndo scimus, quia tale testimonium nec aliud lex admittit, apponi
Abbreviated transcription (Latin):
tarxerxes qui ⁊ ochus anñ .xxui. Demos¬
denes ⁊ aristotiles p̾dicantur. xerxes
ochi filiꝰ anñ .iiii. xenocͣtes claruit. Dariꝰ
anñ. ui. Hucusq regnũ ꝑsarũ dehine gre¬
coꝵ. Alexander anñ .u. Nam .uii. eiꝰ anni
lomeus largi filiꝰ anñ . xl. Machabeorũ
liber pͥmꝰ inchoat. Philadelphꝰ añ .xxxuiii.
lxx int̾p̃tes claruerunt. Energetes anñ
.xxui. Iħ̃s sapientie librum ꝯdidit. Phi¬
lopater anñ .xuii. Machabeoꝵ liber scb̃s
inchoat. Epiphanes anñ .xxiiii. Roma¬
ni grecos obtinuerunt. Pbilometor anñ
hyspaniam subegit. Socher anñ .xuii.
anñ .x. Syria ꝑ gabinũ ducem subicitͤ¬
romanis. Ptholomeus cleopatre filius
anñ .uiii. Salustiꝰ historiographꝰ nascitur.
Dionisiꝰ anñ .xxx. Pompeiꝰ uideam cep̃.

Expanded text:
taxerxes, qui et Ochus, annis XXVI. Demostaxerxes, qui et Ochus, annis XXVI. Demosthenes et Aristoteles praedicantur. Xerxes Ochi filius annis IIII. Xenocrates claruit. Darius annis VI. Hucusque regnum Persarum, dehinc Graecorum. Alexander annis V. Nam VII ejus anni lomeus Lagi filius annis XL. Machabeorum liber primus inchoavit. Filadelphus annis XXXVIII. LXX interpretes claruerunt. Euergetes annis XXVI. Iesus Sapientiae librum composuit. Philopater annis XVII. Machabeorum liber secundus inchoavit. Epiphanes annis XXIIII. Romani Grecos obtinuerunt. Philometor annisHispaniam subegit. Sother annis XVII. annis X. Syria per Gabinium Romanis subicitur. Ptolomeus Cleopatrannis VIII. Salustius historiographus nascitur. Dionisius annis XXX. Pompeius Iudaeam cepit.
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Abia annis .iii. Pontifex abime¬
lech insignis habetur. Asa anñ . xli. hieu
ꝓphetes occiditur ab asa rege isrł. Iosa¬
rapitur. Athalia anñ .iii. Ionadab filiꝰ
recab sacerdos claruit. Iohas anñ .xl.
Zacharias filiꝰ ioiade lapidatur. Amasiaᷤᷤ
anñ .xxuiiii. Amos ppħauit in isrł.
hel. ysaiasq ꝓph̃ant. Achaz anñ . xui.
Roma ꝯditur ⁊srł in medos tͣnsfertur.
Etechias anñ. xxuiiii. Romulus .c. sena¬
tores ꝯstituit. Manasses . lu. añ. Nuina
.xxxi. Ihales phisicus claruit. Ioa chim
anñ .xi. huiꝰ anno t̾cio nabuchodonosor
iudeam cepit. Sedechias anñ .xi. Lem-
hebreoꝵ captiuitas anñ. lxu. Iudith
historia ꝯscribitur. Darius añ . xxxui.
huiꝰ scd̾o anno templũ in ierosolimis
annus iudaice captutatis ꝯcludit᷑.
xerse anñ .xxi. herodotꝰ hystoriogia¬
phus agnoscitur. Artarserxes anñ
restaurat. Darius qui ⁊ nothus dr̃ añ
xuiiui. Plato nascitur. Artarxerxes
anũ.xl. hester hystoria completur. Ar-¬

Expanded text:
tur. Abia annis III. Pontifex Abimelech insignis habetur. Asa annis XLI. Hieu prophetes occiditur ab Asa rege Isrrapitur. Athalia annis VII. Ionadab filius Rechab sacerdos claruit. Ioas annis XL. Zacharias filius Ioiadae lapidatur. Amasias annis XXVIII. Amos propheta claruit in Israel. hel, Esaiasque prophetant. Achaz annis XVI. Roma conditur, et Israel in Medos transfertur. Ezechias annis XXVIIII. Romulus C senatores constituit. Manasses annis LV. Numa XXXI. Thales phisicus claruit. Ioachim annis XI. Huius tercio anno Nabuchodonosor IudHebraeorum captivitas annis LXX. Judith historia conscribitur. Darius annis XXXVI. Hujus secundo anno templum Hierosolymis annis Iudaicae captivitatis. Xerses annis XXI. Herodotus historiographus agnoscitur. Artarxerses annisrXIX. Plato nascitur. Artaxerxes, annis LX. Hester historia completur. Ar
Abbreviated transcription (Latin):
altum lune locus ⁊ hora citior
incensionis eiꝰ ꝑ .xuiiii. annos efficit.
Qnͣuis enim qͥdam singulas lunas
xuiiii. semis dieb ꝯputantes. incen¬
siones earũ medio diei ⁊ medio noctis
semꝑ alternent. ñ in hoc tam̃ uerita¬
tem nature s calculandi facilitatẽ
mom̾iti ante mediũ diei uł noctis il¬
lustratur. Hec tam̃ diftinctio ñ ad
certum embolisii ułꝯmunis anni
lunaris accensio sese poccupando
uniꝰ diei spatiũ amittens. ultimũ
.x. nouenalis cieli annũ. ccolxxxiii.
dieb facit ꝯputari. Qd̃ si fac̾e negligaᷤ.

Expanded text:
altum lunae locus et hora citior incensionis ejus per XIX annos efficit: quamvis enim quidam singulas lunas XXIX semis diebus computantes, incensiones earum medio diei, et medio noctis semper alternent, non in hoc tamen veritatem naturae, sed calculandi facilitatem puncti ante medium diei vel noctis illustratur. Haec tamen distinctio non ad certum embolismi, vel communis anni aulatim lunaris accensio sese praeoccupando unius diei spatium amittens, ultimum decennovenalis cycli annum CCCLXXXIII diebus facit computari. Quod si facere negligas,
Abbreviated transcription (Latin):
rens unũ: t̃cio anno regni suz hyrefili¬
una haraldi ut leuit̾ acceꝑat leutt̃ abie¬
cerat ⁊ regem edredũ adse sporte uocatũ
regni sede reponunt.
oredus rex eximiꝰ ⁊ inuictus cũ suꝑ
om̃s partes anglie tandem rex solus
regnass fatis exigentib hominẽ exuit
.ix. anno postqͣm diadematis insigni
sublimatus fuerat.
Duui filiꝰ regis edmundi suꝑ uniũsã
angliã post hẽ regnauit. Edmund̾nãq
filius adelstan ꝓbissimi regis filii edardi
fortunati pͥncipis. filii alfred laboriosi
ducis. filii adelclfi magni patͥs. filiz
eegbet qui regnũ Westsexe maxime
pͥmus in subluni ꝓuexit. ⁊ inmonarchi
am fortitudinis sue diligentia ꝓtelauit.
filios suos habuit edixi pͥmogenitũ &
edgar uniorem. Quos scđm ordinẽ nati¬
uitatis: ordo regnandi disposuit. Scd̾o
aũ anno regni eius Wlfstã archiep̃s:
uitali pͥuatus ẽ aura. Rex aũ p̃dictus
edwi ñ in laudabilit̾ regni infulã tenuit.
duui rex anno regni sui .u. cũ

Expanded text:
rens, unum tertio anno regni sui Hirc filium Haraldi ut leviter acceperat, leviter abjecerat, et regem Edredum ad se sponte vocatum regni sede reponunt. Edredus rex eximius et invictus, cum super omnes partes Angliae tandem rex solus regnasset, satis exigentibus, hominem exuit octavo anno postquam diadematis insigni sublimatus fuerat. Edwi, filius regis Edmundi, super universam Angliam post hunc regnavit. Edmundus namque filius Adelstani probissimi regis, filii Edwardi fortunati principis, filii Alfredi laboriosi ducis, filii Edelwolfi magni patris, filii Egbricti, qui regnum Westsere maxime primus in sublime provexit, et in monarchiam suae fortitudinis diligentia protelavit, duos filios habuit, Edwi primogenitum et Edgar minorem, quos secundum ordinem nativitatis ordo regnandi disposuit. Secundo autem anno regni ejus Wlstan archiepiscopus vitali privatus est aura. Rex autem praedictus Edwi non illaudabiliter regni infulam tenuit. Edwi rex anno regni sui quinto cum
Abbreviated transcription (Latin):
ris fluctib flebilit̾ amisit. At uͦ rex a¬
delstan his tͣnsactis gentẽ ꝑfidam daco¬
rum. ⁊ infidam scothoꝵ in ext̾miniũ tra-¬
ducere disponiens: ꝯfertissimũ dux̃ ex̾ci¬
tum t̾ra ⁊ mari in nordhũbrã ⁊ scotiã.
Qui cũ ñ eẽt eui resift̾e inciꝑet: uł qui
resifte̾ ꝑsist̾et: ubiq t̾rarum ꝓgrediẽs

Expanded text:
ris fluctibus flebiliter amisit. At vero rex Aris fluctibus flebiliter amisit. At vero rex Adelstan, his transactis, gentem perfidam Dacorum, et infidam Scotorum in exterminium traducere disponens, confertissimum duxit exercitum terra et mari in Nordhumbram, et Scotiam. Cui cum non esset qui resistere inciperet, vel qui resistere persisteret, ubique terrarum pr
Abbreviated transcription (Latin):
ex hereditauit ex dominio totius¬
m̃ce alfwen sororem & delfled que post¬
ea regnum illud tenuit. magis curans
anutilit̾ uł inutilit̾ ag̾et: qͣm an uiste
uł inuste. Postea uͦ construx̃ burgũ ap̃
Glademuthan. Nec longe pꝰ migrauit
a corpore ap̃ferandune. & alf Ward filiꝰ
eiꝰ cito pꝰ patrẽ defecit ap̃ oxeneforde. ⁊ se¬
pulti st̃ ap̃ winceastre. Nec multo aũ
sidbric rex nordhumbre occid̾at fr̃ẽm
suũ nigellũ. Quo scelere patrato rex
reginaldꝰ conqͥsiuerat eouerwic.
delstan filiꝰ eWardi electus ẽ rex in
m̃ce ⁊ sacraiꝰ ap̃ Kingestune. Qͥ reg¬
no qͥdem parũ rexit. s clare gestis ñ pa¬
rum splenduit. qr afortissimis lacessiri
s bello nũqͣm potuit uinci. Curriculosi¬
qͥdem sequentis anni sudfridũ regẽ da-¬
corum patrẽ reginaldi p̾dicti reg̾̃ bello
lacessitus bello reppulit repulsũ fuga¬
uit. fugatum ꝑdidit. Nec multo pꝰ adũ¬
sa ꝑculsus fortuna fr̃em suũ ed uymũ

Expanded text:
exhaereditavit ex dominio Merce totius Alfwen sororem Adelfled, quae postea regnum illud tenuit, magis curans an utiliter vel inutiliter, quam an juste vel injuste. Postea vero construxit burgum apud Glademuthan. Nec longe post migravit a corpore apud Ferandune, et Alfwarde filius ejus cito post patrem defecit apud Drineforde, et sepulti sunt apud Wincestre. Nec multo ante Sedric rex Nordhumbre occiderat fratrem suum Nigellum: quo scelere patrato rex Reginaldus conquisiverat Couirwic. Adelstan filius Edwardi electus est rex in Merce, et sacratus apud Kingstun, qui regno quidem parum vixit, sed clare gestis non parum splenduit: qui a fortissimis lacessiri, sed bello nunquam potuit vinci. Curriculo siquidem sequentis anni Gudfridum regem Dacorum, patrem Reginaldi praedicti regis bello lacessitus, bello repulit, repulsum fugavit, fugatum perdidit. Nec multo post adversa percussus fortuna, fratrem suum Edwinum
Abbreviated transcription (Latin):
subdid̾unt se regi. Et uirauert̃ er tam
nordhumbri quã scothi debitã dño fide¬
litatem. Quod tam̃ uiram̃tũ du ñ du¬
in australes regni sui partes anlaf
qui aregno nordhumbre aufugatꝰ fue¬
rat: pediit cum maxima classe in nordbũ¬
bram. ⁊ cum gaudio susceptꝰ ẽ asuis &
regno ttm restitutꝰ. qd̾ infortitudine te¬

Expanded text:
subdiderunt se regi, et juraverunt ei tam subdiderunt se regi, et juraverunt ei tam Nordhumbri quam Scoti debitam domino fidelitatem: quod tamen juramentum diu non duin australes regni sui partes, Anlaf, qui a regno Nordhumbre aufugatus fuerat, rediit cum magna classe in Nordhumbram, et cum gaudio susceptus est a suis, et regno iterum restitutus, quod in fortitudine te
Abbreviated transcription (Latin):
edmundꝰ cum militari copia in nordhũ
a regno fugauit.⁊ nordhumbrã pͥmꝰ
regum West sexe in dominid tenuit. Se¬
quenti uͦ anno totam cumercland qͥa
gentẽ ꝓuintie illiꝰ ꝑfidam ⁊legibus in¬
solitam ad plenũ domare nequibat:
p̾dauit ⁊ ꝯtriuit. Et om̃dauit eã mal¬
tulino regi scothie. hoc pacto qd̵ in auxi¬
dmundus rex inuictus cũ regnas.¬
set felicit̃ .ui. annis ⁊ dimidio. &
omĩa ei ꝓsꝑe ꝯtigissent ⁊ solus dic̾etur
in anglia: nefanda ꝓditione confossus
ẽ. ⁊ om̃ib scłis detefta̾nda die sc̃i augͥtini.
Cui morte mestimata p̃repto: parcat xp̃i
pia benignitas.
dredus fr̃ edmundi regis filiꝰq
regis ad elstani: fr̃ĩ suo succ̃ ĩ regno.
Et eodem anno nordhumbras uigum do¬
minationis sue ferre nolentes: cũ ua¬
lida armoͣꝵ manu petiit totãq sͥ ꝯqͥsi¬
uit. Inde uͦ in scothiam uexilla direxit.
Seoti gͥ nimio t̾rore ꝑculsi: sine bello

Expanded text:
Eadmundus cum militari copia provectus Eadmundus cum militari copia provectus a regno fugavit, et Nordhumbram primus regum Westsere in dominio proprio tenuit. Sequenti vero anno totam Cumberland, quia gentem provinciae illius perfidam et legibus insolitam ad plenum domare nequibat, praedavit et contrivit, et commendavit eam Malculmo regi Scotiae, hoc pacto quod in auxiEdmundus rex invictus, cum regnasset feliciter sex annis et dimidio, et omnia ei prospere contigissent, et solus diceretur rex in Anglia, nefanda proditione confossus est, et omnibus saeculis detestanda die sancti Augustini: cui morte inaestimata praerepto parcat Christi pia benignitas. Edredus, frater Eadmundi regis, filiusque regis Adelstani fratri suo successit in regno: et eodem anno Nordhumbras jugum dominationis suae ferre nolentes, cum valida armatorum manu petiit, totamque sibi conquisivit. Inde vero in Scotiam vexilla direxit. Scoti igitur nimio terrore percussi, sine bello
Abbreviated transcription (Latin):
andi: ad hystoriam redeamus.
aũ ei in regno edmundus filiꝰ suus. &
Rollonis Will̃s qui t̾ram que uocatur
normannia a rege francie ꝯquisierat.
arollone aũ gens normannoꝵ duxit
originem.
dinundus rex ducens ex̾citumin
illam partẽ m̃ce que paganis dni
subdita fuerat usq ad altissimũ flu¬
men humbre. belli sorte dacos uicit. ⁊
.u. urbes uictoriosus cepit. lincoliã. ⁊¬
legeceastriã. ⁊ stanfordiã. ⁊ snotingehã.
urbib p̃dictis infidelitate remota d̾i
gr̃a fidei fulgorem restituit. Eo intp̃r
ob̃ rex aulaf de quo p̃diximꝰ. Postea uͦ
rex edmundꝰ suscep̃ quendã aliũ aulaf
regẽ dacoꝵ in baptismate tam uirib
regis cedentẽ qͣm p̃dicationi ereden¬
tem. ⁊ post dies paucos reginaldũ
regem eboracensẽ de quo p̃diximꝰ qr
eboracum quisiuerat tenuit ad ma¬
dmnundus rex cũ rediiss ad West¬
sexe ⁊ ouabili tͥum pho susceptꝰ
parte regnisͥ direpta. Rex gͥ fortissimꝰ

Expanded text:
sitis ad historiam redeamus. sitis ad historiam redeamus. autem ei in regno Eadmundus filius suus, et ram, quae vocatur Northmannia, a rege Franciae conquisierat. A Rollione autem gens Northmannorum duxit originem. Eadmundus rex, ducens exercitum in illam partem Merce, quae paganis diu subdita fuerat usque ad latissimum flumen Humbre, belli sorte Dacos vicit, et quinque urbes victoriosus cepit Lincolniam, Legecestriam, et Stanfordiam, et Snotingham, urbibus praedictis infidelitate remota, Dei gratia, fidei fulgorem restituit. Eo in tempore obiit rex Anlaf, de quo praediximus. Postea vero rex Eadmundus suscepit quemdam alium Anlaf regem Dacorum in baptismate tam viribus regis cedentem, quam praedicationi credentem. Et post paucos dies Reginaldum regem Eboracensem de quo praediximus, quia Eboracum conquisierat, tenuit ad maEdmundus rex, cum redisset ad Westsere et honorabili triumpho susceptusparte regni sibi direpta. Rex igitur fortissimus
Abbreviated transcription (Latin):
ti ⁊ filiũ suũ in loco p̾lii uuln̾ib demo¬
litum carũ reliquit. Nec oude dacus
declamare potuit licet uerb̃ blandus
⁊ m̃te uetustus. Nec aulaf ip̃e cũ reli¬
quiis suis mentiri potuit. quod ad hoc
negotiũsui p̾stit̾int in campo belliie¬
tuum ĩmanitate. teloꝵ tͣnsforatione
mnocilio ꝓborum. Alatres uͦ ⁊ nurus
planxert suos belli alea cum edWardi
filiis lusisse.cum normanni nauibꝰ ela.¬
uatis ⁊ aulaf tabefactus ultͣ ꝓfundum
sumen t̾ras suas mesto animo repetiᷤ
belli reliquias post se deserentes car¬
nes uiroꝵ in escam paratas. Eͦ coruus
g̃dre cornutꝰ.⁊ bulfo luieus aquilacum
miluo canis lupꝰq mixtus colore: his
surtt delitiis dui recreati. Non fuit
bellum hac in tellure maiꝰ patiatũ
nec cedes tanta p̾cessit istam post huoue¬
nerunt tͣnsmare latũ saxones ⁊ angli.
bͥtones pulsuri. clari martis fabͥ Wa¬
lenses uicerunt. reges fugauerũt. reg¬

Expanded text:
ti, et filium suum in loco praelii vulneribus demoti, et filium suum in loco praelii vulneribus demolitum charum reliquit. Nec Gude Dacus declamare potuit, licet verbis blandus, et mente vetustus; nec Anlaf ipse cum reliquiis suis mentiri potuit, quod ad hoc negotium sui praestiterint in campo belli, ictuum immanitate, telorum transforatione, in concilio proborum. Matres vero et nurus planxerunt suos belli alea cum Edwardi filiis lusisse, cum Northmanni, navibus clavatis, et Anlaf labefactus ultra profundum flumen terras suas maesto animo repetissbelli reliquias post se deserentes, carnes virorum in escam paratas. Ergo corvus niger ore cornutus, et bufo livens, aquila cum milvo, canis, lupusque mistus colore his sunt deliciis diu recreati. Non fuit bellum hac in tellure majus patratum, nec caedes tanta praecessit istam, postquam huc venerunt trans mare latum Saxones et Angli, Britones pulsuri: clari Martis fabri Walenses vicerunt, reges fugaverunt, reg