comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
speciem hanccuius sint imagines sensiles . eãq: nihil aliud eẽ quã uerba: id tamen ipsum
sillo gisticis quoq: rationib: explanare non dubitat. Quippecauens neuel in examina¬
tum quic quã relinquat : uł ad plixum natura sua tractũminime ꝑtinens ad questionem
uerborum agmen addat: omnem dubitationẽ sil logrsticis compendus dirimit ductu
&iua pergens adsrlogismum : Et enĩ inter intellegentẽ &itẽ uere opinantẽ hocinterest
Qđ intellegens fidemrerum rationis hab& indagine conp̃hensam : Confirmata porro
ratiẜsit intellectus : scentia est eademq̃: sapientia. Itan intellegens ut qui reote sciat qđ mel¬
legit: Heque iuͬri similibus ꝑsuasionib Inductus mutat sententiã: & potest ut scuis
praestare rationem rei comp̃ hensȩ: Atuero quiuere opinatur : utquiso lamentis¬
elegantiaꝵ Hitatur sineratione acdisciplina neq rationẽ curitaopinetur praestare potest.¬

Expanded text:
speciem hanc cuius sint imagines sensiles, eamque nihil aliud esse quam uerba». Id tamen ipsum syllogisticis quoque rationibus explanare non dubitat; quippe cauens «ne uel inexaminatum quicquam relinquat uel ad prolixum natura sua tractatum minime pertinens ad quaestionem uerborum agmen addat», omnem dubitationem syllogisticis «compendiis» dirimit ductu et uia pergens ad syllogismum. Etenim inter intellegentem et item uere opinantem hoc interest quod intellegens fidem rerum rationis habet indagine comprehensam; confirmata porro ratio fit intellectus, cuius scientia est eademque sapientia; itaque intellegens, ut qui recte sciat quod intellegit, neque ueri similibus persuasionibus inductus mutat sententiam et potest ut scius praestare rationem rei comprehensae. At uero qui uere opinatur, ut elegantia nitatur sine ratione ac disciplina, neque rationem cur ita opinetur praestare potest et
Abbreviated transcription (Latin):
porearũ atq: siluestriũ: iuxta ipsam uero specuẽ incorporea substantiaausaq: eorum
omniũq̃ ex easimilitudinẽ mutuantur: lix tamundũ uero exẽplũ sempiternũ omniũ q̃
natura ꝓgenuit: Atq: ut conceptu dicatur primaria species quaeid ea est : substantia: defi

Expanded text:
porearum atque siluestrium; iuxta ipsam uero speciem, incorporea substantia causaque eorum omnium quae ex ea similitudinem mutuantur; iuxta mundum uero, exemplum sempiternum omnium quae natura progenuit; atque ut conceptim dicatur, primaria species, quae idea est, substantia defi
Abbreviated transcription (Latin):
quã apollonius artifex auxit animo ad quã directa mentis aue speciẽ eboris polliebat:
Harũ autẽ duarũ specierũ alteraerit antiquior altera. Sic &iã species q̃ siluã exorna

Expanded text:
quam Apollonius artifex hausit animo, ad quam directa mentis acie speciem eboris poliebat — harum autem duarum specierum altera erit antiquior altera —, sic etiam species quae siluam exorna
Abbreviated transcription (Latin):
greciscios rerũ omniũ nuncupant : quosquidem p̃fectos sensilimundo : primo
qͥdẽ  uicẽ imitari aliq putandũ: ut enĩ ds̃ iuxta angelũ sic angelus iuxta
hoem : dehinicꝙ usui nobis sint int̃ p̃tantes ⁊ nuntiantes dõ nr̃asp̃ces. & itẽ
hominib: dĩ uoluntatẽ incimantes illi nr̃a indigentiã porro ad nosdiuinã opẽ
deferentes: ꝗ obcausã appellatiangłi ob assiduũ officiũ nuntiandi : Testis ÷ hsb̵ficui
cunctag̃tia omnelatiũ om̃isq barbaria gratulationesq populorũ libris cditis
ad memoriã ꝑ petuitatis : indig& qͥppenatura generis humaninimium
imbecilla suffragio melioris p̃stantiorisq natae : ꝗ obcausã creatoromniũ
& conseruator ds̃ uolens eẽ hominũ genus ÷ ꝑfecit his ꝑ quos recte rege erent᷑
angelos siuedaemonas : nec nos terreat no ꝓmiscebonis ⁊improbis positũ.

Expanded text:
Graeci scios rerum omnium nuncupant. Quos quidem praefectos sensili mundo primo quidem uicem imitari aliquam putandum — ut enim deus iuxta angelum, sic angelus iuxta hominem —, dehinc quod usui nobis sint interpretantes et nuntiantes deo nostras preces et item hominibus dei uoluntatem intimantes, illi nostram indigentiam, porro ad nos diuinam opem deferentes; quam ob causam appellati angeli ob assiduum officium nuntiandi. Testis est huius beneficii cuncta Graecia omne Latium omnisque Barbaria gratulationesque populorum libris conditis ad memoriam perpetuitatis. Indiget quippe natura generis humani nimium imbecilla suffragio melioris praestantiorisque naturae. Quam ob causam creator omnium et conseruator deus uolens esse hominum genus praefecit his per quos recte regerentur, angelos siue daemonas. Nec nos terreat nomen promisce bonis et improbis positu
Abbreviated transcription (Latin):
contingunt animã & sensim laten terq uanes cant̃qualis est lapsus inuidendo uł audiendo
quidã tam̃ pulsus corpori suiolentioressunt qui ad animãusq ꝓmanant : estergo sensus passio
corporis ꝗbusdã ex trapositis & pulsantib: uarie eadẽ passione usq ad animȩ sedõ c̃meante :
quȩ passio cũ ẽ leuis molli t̃q palpando potius quãpul sando corpꝰmou& consentit anima cor¬
poris titillationiatq hoc genus sensũs uoluptas cog nominatur: porrosi erit asperitate quadã
p̃dita passi odoloris nom̃ accipi & : ut sit ꝑspiouum uoluptatẽ hocdolorẽ species ẽẽ sensussen sũ uõ
ipsũ genus om̃is porrotali scupiditas mixta est uoluptatis & doloris effectu consẽquent̃q a mor
huius modirerumant̃ dolorẽ uoluptatem q positꝰ inuenit᷑: spes qui ppe fruendiuo luptatem
creat dilatio tristitiã et dolorẽ : quareseꝗt᷑ sentiendi legẽ lexamandiamor porrou

Expanded text:
contingant animam et sensim latenterque uanescant, qualis est lapsus in uidendo uel audiendo, quidam tamen pulsus corporis uiolentiores sunt qui ad animam usque permanant. Est ergo sensus passio corporis quibusdam extra positis et pulsantibus uarie, eadem passione usque ad animae sedem commeante. Quae passio cum est lenis molliterque palpando potius quam pulsando corpus mouet, consentit anima corporis titillationi; atque hoc genus sensus uoluptas cognominatur. Porro si erit asperitate quadam praedita passio, doloris nomen accipiet, ut sit perspicuum uoluptatem ac dolorem species esse sensus, sensum uero ipsum genus. Omnis porro talis cupiditas mixta est cum uoluptatis et doloris affectu consequenterque amor huius modi rerum inter dolorem uoluptatemque positus inuenitur; spes quippe fruendi uoluptatem creat, dilatio tristitiam et dolorem. Quare sequitur sentiendi legem lex amandi; amor uero
Abbreviated transcription (Latin):
poststationẽ sumit exordium : Stellar̃ uero errantiũ oꝑa q̃ ꝓpter modulatã
⁊ consonã celebrant᷑ agitationẽ ꝗ idẽ appellat choreã inꝓgressib: & am frac¬
tib: earundem stellar̃ ꝑspicuȩ uidentꝰ ut cũ apparent nimio quodam inci-¬
tatoq: cursu ꝓmotat longius ł cũ diustare inuno atq: eodẽ loco ⁊ gõrde
retrorsũ forriputant tũ in coetib: qq̃ ⁊ effulsionib: ⁊ absconsionib: łinecis

Expanded text:
post stationem sumit exordium. Stellarum uero errantium opera, quae propter modulatam et consonam celebrantur agitationem, quam idem appellat choream, in progressibus et anfractibus earundem stellarum perspicue uidentur, ut cum apparent nimio quodam incitatoque motu progressae longius uel cum diu stare in uno atque eodem loco et item cum retrorsum ferri putantur, tum in coetibus quoque et effulsionibus et absconsionibus
Abbreviated transcription (Latin):
hȩ ue nȩqͣ ar teriȩ ñ cupant᷑ : Est &iam humorut sanguis & cetera quaem anant ex corpore: Sedneq

Expanded text:
e uenae quae arteriae nuncupantur, est etiam humor, ut sanguis et cetera quae manant ex corpore. Sed neq
Abbreviated transcription (Latin):
corpora tam̃ ꝑfecta &iuua ñ st̃: quȩ cunctadicit ꝑ sem& eẽ intellectu potius quã sensib
a sequenda Qui anihilex his quattuor subsensus nr̃osuenit : sed tã scientiã quã opino¬
nẽ & ceteras mente discernimus: Sinuero ut quib: dã uidet᷑ inquit uera opinio ab intel¬
lectu nihil differt : merito multȩ quippe sectȩ sunt philosophorum . quas certum est
initiarerum putas secorpora. Cũq intellegibile genꝰ id est ide as pene sub oculos consti¬
tuis s& dicens intellegibilem speciẽ semotam a sensib: inseipsa locatã sine ortu
si ne occasu quȩnecrecipi & in sequicquam aliunde nec ipsa procedat ad aliud quicquam
inuisibile:idAentis intuentis intentioni anim aduersioniq ꝑspicuã: consequent̃ addidit:¬
Porro qđ ab secundũ ÷ natiuũ sensile sustentabile consistens aliquo inloco & inderur sũ cũ mnmu

Expanded text:
corpora tamen perfecta et uiua non sunt. Quae cuncta dicit «per semet esse intellectu potius quam sensibus corpora tamen perfecta et uiua non sunt. Quae cuncta dicit «per semet esse intellectu potius quam sensibus assequenda», quia nihil ex his quattuor sub sensus nostros uenit sed tam scientiam quam opinionem et ceteras mente discernimus. «Sin uero, ut quibusdam uidetur, inquit, uera opinio ab intellectu nihil differt». Merito; multae quippe sectae sunt philosophorum quas certum est initia rerum putasse corpora; cumque intellegibile genus, id est ideas, paene sub oculos constituisset dicens intellegibilem speciem «semotam a sensibus in se ipsa locatam sine ortu, sine occasu, quae nec recipit in se quicquam aliunde nec ipsa procedit ad aliud quicquam, inuisibilem, insensilem soli mentis intuentis intentioni animaduersionique perspicuam», consequenter addidit:porro quod ab hoc secundum
Abbreviated transcription (Latin):
sentimus uera & certa sunt : Sunt igitur ideȩ sedopinor explanari dilatariq oport&
quȩ contracta sunt angustus syllo gismi : Intellectũ appellat hodo co motũ animi cõp̃¬
hendentẽ: huic cõparat opinionẽ cũplerisq aliis libris : tũ euidenter inpolitia: Secat
enĩ intellectũ quidẽ induohaec scientiã & recordationẽ : Opinionem uero in aliatotidem
haeo credulitatem & aestimationẽ : singula que haec quattuor conuenientib sibi rebus
accõmodat. Suentiã quidẽ altis & sapientia sola percipibilib: rebus: cuius modist̃
deus & intellectus eiuf quasid eas uocamus. Recordationẽ ueroreb: delibera¬
tiuis hocest his quȩ p̃ceptis artificilib: & theore matib percipiuntur: Credulita¬
tem porro sensilibus scilic& quȩ oculis aurib: cerisq: sensibus cõprehenduntur:
Aestimationẽ fictis cõmentitiisq &imaginariis reb: quȩ iuxtaueros simulatauultus :¬

Expanded text:
sentimus uera et certa sunt: sunt igitur ideae». Sed, opinor, explanari dilatarique oportet quae contracta sunt angustiis syllogismi. Intellectum appellat hoc loco motum animi comprehendentem; huic comparat opinionem cum in plerisque aliis libris tum euidenter in Politia. Secat enim intellectum quidem in duo haec, scientiam et recordationem, opinionem uero in alia totidem haec, credulitatem et aestimationem, singulaque haec quattuor conuenientibus sibi rebus accommodat, scientiam quidem altis et sapientia sola percipibilibus rebus, cuius modi sunt deus et intellectus eius, quas ideas uocamus; recordationem uero rebus deliberatiuis, hoc est his quae praeceptis artificialibus et theorematibus percipiuntur; credulitatem porro sensilibus, scilicet quae oculis, auribus ceterisque sensibus comprehenduntur; aestimationem fictis commenticiisque et imaginariis rebus, quae iuxta ueros simulata uultus
Abbreviated transcription (Latin):
tiamꝰ eaquaest̃ ex tranos propt̃ cognationem ideoq ait: terrã terraenosentimꝰ at cethera flãmis
humorem humectonr̃ ospirabileflatu. sed dehis omnib: qualia sint quantãue in tersehabeano
differentia cordissanguine diuidiaamꝰ Hebrei quoq uiden tͣ secundũ hunc opinari dea nimȩ
principali cumdicunt. : Clamat apud mesanguis fratristui. &i temaliolaco:
non & detis curnencumsanguine qui aomniũ animalium sanguis anima est: quesita in tellgunt᷑
ut debentanimamẽe animalium sangiunẽ quia situehiculum inrationabilis inimaepir tes
cuiuis sunt in portuni appetitꝰ hab& planerationẽ talis ad sertio : Siũ c̃fitent᷑ animah ominis
rationabileforte: Credentsibi qđ dsã se hominib: factis inspirauerit diuinũ sp̃m quoratio cinam̃
quoq in tolligimꝰ & quo ueneramurpiedmm̃. Estq nolis cum diuinitate cognĩtiodis que ẽe diam᷑
& filu sum di Quã cognationẽ cumdõ & omninorationẽ quaratiocinamur sangiuinẽ putare

Expanded text:
tiamus ea quae sunt extra nos propter cognationem. Ideoque ait: Terram terreno sentimus, at aethera flammis, humorem humecto, nostro spirabile flatu. Sed de his omnibus, qualia sint quantamue inter se habeant differentiam, cordis sanguine diiudicamus. Hebraei quoque uidentur secundum hunc opinari de animae principali, cum dicunt: «Clamat apud me sanguis fratris tui», et item alio loco: «Non edetis carnem cum sanguine, quia omnium animalium sanguis anima est». Quae si ita intelleguntur ut debent, animam esse animalium sanguinem, quia sit uehiculum inrationabilis animae, cuius partes sunt importuni appetitus, habet plane rationem talis assertio. Si autem confitentur animam hominis rationabilem fore, credant sibi quod deus a se hominibus factis inspirauerit diuinum spiritum, quo ratiocinamur quoque intellegimus et quo ueneramur pie deum estque nobis cum diuinitate cognatio «diique» esse dicimur et «filii summi dei». Quam cognationem cum deo et omnino rationem qua ratioci
Abbreviated transcription (Latin):
sũmum ꝗd autimũ erit ineffigiȩ pale sed inuiuente atq: ammali pilauere
dici hȩcmhilimpedit: demꝰ enim corpori nro quȩdã extrinsetus ex luto ceraue
ad ditam̃ta usq ad tumorẽ globi: certe mutata formaerit . autundiq uer¬
sum menbris omnib: similibus effectis & ad indecliuẽ rotunditatom redactis.
nullum dextrum nullũ sinistrum uide crlatus. nec imi pedes nec sũ mum
caput. cum s int menbra c̃dita in uolucris : uitalis ul substantiȩ ratio imansũmas
dextrasq &sinistras partes scit intꝰ laterginundi partiũ diũsã int̃stitues

Expanded text:
summum quid aut imum erit in effigie pilae, sed in uiuente atque animali pila uere dici haec nihil impedit. Demus enim corpori nostro quaedam extrinsecus ex luto ceraue additamenta usque ad tumorem globi: certe mutata forma erit, ac, undique uersum membris omnibus similibus effectis et ad indecliuem rotunditatem redactis, nullum dextrum, nullum sinistrum uidetur latus nec imi pedes nec summum caput, cum sint membra condita inuolucris. Vitalis uero substantiae ratio imas summas, dextrasque et sinistras partes scit intus latere; sic mundi partium diuersa interstities
Abbreviated transcription (Latin):
lectus & ueraoppimo unares est : Omnia quȩ corporesentimus cesta sunt : eritq: eorur
indubitabilis ueritas. Si autem uera oppinio minus hab& ađq intellectus : nonuna ato

Expanded text:
lectus et uera opinio una res est, omnia quae corpore sentimus certa sunt eritque eorum indubitabilis ueritas; si autem uera opinio minus habet atque intellectus, non una at
Abbreviated transcription (Latin):
sexenim duo decim : Ita dimidietatis & dupli ratione sociantur: & fit
extimorum limitum & medietatis una eademq condicio: quid quod
medietas de extimis nascitur : siue enim summilimitis minorem
summã cum imi limitis maiore summa multi plicauero : seu contra
summi limitis maiorem summã. cum imi limitis minore contulero.
multi plicans utraq: hacuia nascitur duod ecim numerus. tam
enim bissex. quã ter qua terni duo decimfient: haec eadem distan¬
tium a seduum continuatio unius interiectu medietatis geometricis
&iam ꝓbationibus reuelatur. sintergo &iam nunc descripta e
figurae :
Duas ex aduerso positas lineas parallello grãmas geo metrice appel¬
lant consequenter &iam planas qua draturas parallelo grãma: pro¬
positum est probare quemad modum duũ ꝑuadelo grãmorũ similium
unũ medium inueniatur. quod ratione non careat: sintigitur duo si¬
milia parallelo grãma quib: adsistunt grecȩlutene. ao

Expanded text:
sex enim duodecim. IMG 1 Ita dimidietatis et dupli ratione sociantur et fit extimorum limitum et medietatis una eademque condicio. Quid quod medietas de extimis nascitur? Siue enim summi limitis minorem summam cum imi limitis maiore summa multiplicauero, seu contra summi limitis maiorem summam cum imi limitis minore summa contulero multiplicans, utraque hac uia nascitur duodecim numerus; tam enim bis sex quam ter quaterni duodecim fient. Haec eadem distantium a se duum continuatio unius interiectu medietatis geometricis etiam probationibus reuelatur. Sint ergo etiam nunc descriptae figurae. Duas ex aduerso positas lineas parallelogrammas geometrici appellant, consequenter etiam planas quadraturas parallelogramma. Propositum est probare quem ad modum duum parallelogrammorum similium unum medium inueniatur quod ratione non careat. Sint igitur duo similia parallelogramma, quibus assistunt Graecae litterae ΑΓΔ
Abbreviated transcription (Latin):
Ect que ut rationabilis & consulta h̃ motuum uarietas & moderatio.
uisuqq̃ notaretur. omniũque octomotuum perspicua esset chorea r igniuit
lucem claris simam ds̃ rerum conditor eregione secundi aterrã globi: quam
lucem solem uocam: : Cum ꝓpter c&eras in effabiles utilitates quas uniuerso¬
mundo solinuehit. cum &iam propterea ignis hs̃ dt̃ extitisse genituram.
ut tantarerum designatio nullate geretur obscuritate. ut cumidem rebus
colorem dar&. tum &iam numeri quo temporis spatianotantur cõmoditas
prouenir&. atque ut dierum & noctium uicissitudo succeder&.Mensis
uero de signauiteẽ genituram cum lunaper grato circulosuo solem conuenit

Expanded text:
Atque ut rationabilis et consulta haec motuum uarietas et moderatio uisu quoque notaretur omniumque octo motuum perspicua esset chorea, igniuit lucem clarissimam deus rerum conditor e regione secundi a terra globi, quam lucem solem uocamus, cuius mundo sol inuehit, tum etiam propterea ignis huius dicit extitisse genituram ut tanta rerum designatio nulla tegeretur obscuritate: ut cum idem rebus colorem daret, tum etiam numeri, quo temporis spatia notantur, commoditas proueniret atque ut dierum et noctium uicissitudo succederet. Mensis uero designauit esse genituram cum luna peragrato circulo suo solem conuenit
Abbreviated transcription (Latin):
demonibus et̃ uenturam sed ipsas sponte lecturaẜ sibi dȩ monemquẽ ququaeputa uerit¬
oulis delsgendum: luxtaq moꝰsea. ds̃ primigenis int̃dix̃ needulibus arborum ex quibus notiti a honi
malique animis eorum obreperas uescerentur. quiacum & abstinendi & non abstinendi.
potestas paenes eos e& qui consultum his uell&s dĩ. quid cauendum t& ostendit nonꝓhi
posisile biturus frustra. sud fieri t& necesse. Munc iã dehis agemus. quȩ in hominis potes tatesuml:
Omnia quae sund intres partes au&eribus diuisa sunt: possibile. necessariũ. ambiguũ: possibile
utgenus. Necessarium & dubium ut species Ergo omne possibile : uel dubium uł necessariũ ẽ

Expanded text:
daemonibus esse uenturam, sed ipsas sponte lecturas sibi daemonem quem quaeque putaueritdaemonibus esse uenturam, sed ipsas sponte lecturas sibi daemonem quem quaeque putauerit deligendum». Iuxtaque Moysea deus primigenis interdixit ne edulibus arborum, ex quibus notitia boni malique animis eorum obreperet, uescerentur, quia, cum et abstinendi et non abstinendi potestas penes eos esset, qui consultum his uellet deus quid cauendum esset ostendit, non prohibiturus frustra, si id fieri esset necesse. Nunc iam de his agemus quae in hominis potestate sunt. Omnia quae sunt in tres partes a ueteribus diuisa sunt: possibile, necessarium, ambiguum; possibile ut genus, necessarium et dubium ut species; ergo omne possibile uel dubium uel necessarium e
Abbreviated transcription (Latin):
bili nẽcessitate uͥacar& sciscitatio uacar& diã prȩdictio : Sedille ꝗqdẽ ut pote p̃scius que sequerent᷑
sem̃tẽ iuxta fatum fieri u& abat. sciens in potestate eius positũ si abstintre uell& : alius uero
ut homonescius futurorũ ab eo quiscir& quid agendũ sibie& sciscitabat᷑ : sȩ uit autem Non
fato eliciente. sediuctus intem perantia: eodemq mod othetis p̃dixerat filio. sibellar&
aput troiam amicitibi ꝑamuta sur nece maturũ exitiũ cũ ingenti fama futurũ firedire
Nulla quippe inoptione ancipiti. sed tamquã biuil uiolentia Sedꝓpenso iuxtagloriã fauore:
quibus concinia &iam illud platonis : causa pȩnes optantem dsextraculpã : Item liberam es se
uirtutem nec ulli obnoxiam necessitati: uel cumait aitimis lachesis nullã eorũ sortito subditiono

Expanded text:
 necessitate, uacaret sciscitatio, uacaret etiam praedictio. Sed ille quidem, utpote praescius quae sequerentur,  necessitate, uacaret sciscitatio, uacaret etiam praedictio. Sed ille quidem, utpote praescius quae sequerentur, sementem iuxta fatum fieri uetabat sciens in potestate eius positum, si abstinere uellet; Laius uero, ut homo nescius futurorum, ab eo qui sciret, quid agendum sibi esset sciscitabatur, seuit autem non fato eliciente sed uictus intemperantia. Eodemque modo Thetis praedixerat filio, si bellaret apud Troiam, amicitia sibi paratura necem, maturum exitium cum ingenti fama futurum; si redirenulla quippe in optione ancipiti, sed tamquam bilis uiolentia, sed propenso iuxta gloriam fauore. Quibus concinit etiam illud Platonis: «causa penes optantem, deus extra culpam», item «liberam esse uirtutem nec ulli obnoxiam necessitati» uel cum ait animis Lachesis «nullam earum sortito sub dicionem
Abbreviated transcription (Latin):
ponit quase comitem dõ fecerit: animaeorumq aliquid uiderit. quȩ uerest̃ : usque ad alte¬
rius circuitus tempus erit in columis: acsisẽꝑ hocfaci&: semper in colomis manebit
Est lgitur totum hodex dedictum quod factum proprie uocatur: secutũ uero socratem le¬
gis edictum dõ secomitem prȩbuisse. proprium socratis opus: Porro qđ cũ ita uiueras
socrates. anima eius usq ad alterius circuitus tempꝰ in colomis ꝑ seuerat: luxta fatale
decr&um ꝓuenit: acsi semꝑ hoc faciat. quod est in socrate sẽꝑ incolomis erit. iuxta fatum
Hacratione laio predictum est ab apolline: caue u&latos liberũ sulcos seras. generatꝰ¬
Sille temac tabit impie. & omnis aula resperg&lur sanguine : His quippeora culis ostendit
paenes laium fuisse neserer&. quȩ prȩ cessio est: qđ porro insecutũ est
iã ñ in potes¬
tate lai. sed potius in necessitate fatali iuxta meritum prȩcessionis
laio sortem illam incurrere. Aut lamdudum inminer& clades illa ex ineuitabi¬

Expanded text:
ponit: «Quae se comitem deo fecerit anima eorumque aliquid uiderit quae uere sunt, usque ad alterius circuitus tempus erit incolumis, ac si semper hoc faciet, semper incolumis manebit». Est igitur totum hoc lex et edictum quod fatum proprie uocatur, secutum uero Socratem legis edictum deo se comitem praebuisse proprium Socratis opus; porro quod, cum ita uiueret Socrates, anima eius usque ad alterius circuitus tempus incolumis perseuerat, iuxta fatale decretum prouenit ac si semper hoc faciat, quod est in Socrate, semper incolumis erit iuxta fatum. Hac ratione Laio praedictum est ab Apolline: Caue uetatos liberum sulcos seras: generatus ille te mactabit impie et omnis aula respergetur sanguine. His quippe oraculis ostendit penes Laium fuisse ne sereret, quae praecessio est; quod porro insecutum est, iam non in potestate Laii sed potius in necessitate fatali iuxta meritum praecessionis. Laio sortem illam incurrere aut iam dudum immineret clades illa ex ineuitab
Abbreviated transcription (Latin):
delectatur quȩq ad uoluptatẽ facta excitat uta n nũ quã. Sedicilla diuina quȩ nũquã
aratione atq intel legentia separetur. Hanc enĩ cens& exorbitantes animas auia recta
reuocare demũ ad symphoniã ueterẽ : Obtima porro srmphoniaẽ inmorib: nr̃is iustitia
uirtutũ omniũ principalis. perquã c&erȩ quoq: uirtutes suũ manꝰ atq: opus exsequuntur
Vt ratio quidẽ duxitiugor uero intimꝰ quiestiracundiȩ similis. auxiliatorẽ sperationi
uolens p̃beat. porro hȩc ꝓuenire sine modulatione non possunt. Modulatio demũ
sine srmphonia nulla sit . Ipsa symphonia sequatur musicã : Procul dubio musica exor¬
nat animã rationabiliter ad antiquã naturã reuocans & efficiens tale i demũ qualẽ initio
ds̃ opifex eã facerat: Totaporro musica in uoce & auditu & sonis posita est : Vtilis ergo &iã

Expanded text:
delectatur quaeque ad uoluptatem facta excitat uitia non numquam, sed in illa diuina quae numquam delectatur quaeque ad uoluptatem facta excitat uitia non numquam, sed in illa diuina quae numquam a ratione atque intellegentia separetur; hanc enim censet exorbitantes animas a uia recta reuocare demum ad symphoniam ueterem. Optima porro symphonia est in moribus nostris iustitia, uirtutum omnium principalis, per quam ceterae quoque uirtutes suum munus atque opus exequuntur, ut ratio quidem dux sit, uigor uero intimus, qui est iracundiae similis, auxiliatorem se rationi uolens praebeat; porro haec prouenire sine modulatione non possunt; modulatio demum sine symphonia nulla sit, ipsa symphonia sequitur musicam. Procul dubio musica exornat animam rationabiliter, ad antiquam naturam reuocans et efficiens talem demum qualem initio deus opifex eam fecerat. Tota porro musica in uoce et auditu et sonis posita est. Vtilis ergo etiam
Abbreviated transcription (Latin):
nũ instructionẽdatorũ. Suntigitur principales duosensus: uisus. & auditus utriq philoso¬
phiã aduuantes: Quorum alter quidẽ euidentior ut potequires ipsas aciesua cõp̃hendat alt̃
lanor ideo qđ &iã dereb: absentib: instruat. Modulatus siquidem aer articulatȩ uoci.
factusq uox & intellegibilis oratio. pergit adintimos sensus audientis intellectu nun¬
uans tã presentiaquam absentiã. Idem auditus quod intellectũ quoque adiuu&.
sic probat : Quantũq ꝑ uo com utilitatis capitur exmusi catotũ hoc c̃stat hominum
generi ꝓpter armoni antributũ quia uixtarationẽ armonicã animam insuperio¬
ribus aedificauerat . naturalemq eius actũ rithinis modisq constaredixerat: sunt haec
ex sole scere an. animȩ ob consortiũ corporis necessario obtinente obliuione : ꝓpt̃ eaq: inmodu¬
latas foreanimas plurimorũ : Medelãhiuius uitu dic̃ eẽ ĩmusica positã ñinea qua uulgus

Expanded text:
num instructionem datorum». Sunt igitur principales duo sensus, uisus et auditus, utrique philosophiam adiuuantes; quorum alter quidem euidentior, utpote qui res ipsas acie sua comprehendat, alter latior ideo quod etiam de rebus absentibus instruat, modulatus siquidem aer articulatae uoci factusque uox et intellegibilis oratio pergit ad intimos sensus audientis, intellectui nuntians tam praesentia quam absentia. Idem auditus quod intellectum quoque adiuuet, sic probat: «Quantumque per uocem utilitatis capitur ex musica, totum hoc constat hominum generi propter harmoniam tributum», quia iuxta rationem harmonicam animam in superioribus aedificauerat naturalemque eius actum rhythmis modisque constare dixerat, sed haec exolescere animae ob consortium corporis, necessario obtinente obliuione, proptereaque immodulatas fore animas plurimorum. Medelam huius uitii dicit esse in musica positam, non in ea qua uulgus
Abbreviated transcription (Latin):
tuit que quattuor : Primum caeleste plenũ diuinitatis: aliud deinde p̃pesaeri¬
uagum: tertium aquȩ liquorib: accomodatum: quartum quod terrena
soliditas sustiner& : Et duuni quidem generis expartemaxima speciem:
gnis serena daritudine ꝑ polibat: ut ꝓpter eximium splendorẽnitorẽq
uidentib ess& uisurisque uenerabilis: Figuram porro eius figure mundi intelligi¬
bilis ad commodans. indeclinabiliter ⁊ euenustabat : Totumq eum posuit ĩ gremio
prudentiae cȩlundiq in effabilis pulchritudinis ornamentis stipans eũ: & conuege¬
tans ad aeternitatem: motumq circulis conuenientẽ & procuius que natura cõ

Expanded text:
tuitque quattuor, primum caeleste plenum diuinitatis, aliud deinde praepes aeriuagum, tertium aquae liquoribus accommodatum, quartum quod terrena soliditas sustineret. Et diuini quidem generis ex parte maxima speciem ignis serena claritudine perpolibat, ut propter eximium splendorem nitoremque uidentibus esset uisurisque uenerabilis. Figuram porro eius figurae mundi intellegibilis accommodans indeclinabiliter euenustabat totumque eum posuit in gremio prudentiae caeli undique ineffabilis pulchritudinis ornamentis stipans eum et conuegetans ad aeternitatem, motumque eius circulis conuenientem et pro cuiusque natura co
Abbreviated transcription (Latin):
bilis &in cõpta ut uero acrles capudrerũ c̃diditds̃ caelũq t̃rã traporro ĩanis erat & nihiluelut
srmmachus. ab exordio c̃ diditeds celũ &et rã t̃raporrofuit otiosũ quid ẽ fusuq & mordinatũ. Sed
ougnes asseuerat hasibi ab hebreis et̃ ꝑsuasum. qđ in aliqu aptũ sit. auera ꝓprictate deriuata
int̃ p̃tatio: fuisseem̃ ĩexẽplari aterra autem stupida quadãerit admiratione : ommnatam̃ hȩcin
unũ aunt c̃currce ut & generatasit eaq subiectat̃ unuerso corporisilua: sermonesq ipsossicint̃¬
pretant᷑ Initiũ minime tẽporarũ dicit. Neq eñ ullũ tẽpus fuisse ante mundi exornationẽ dieiq
& noctur neͦ s uees quib tẽporis spatia dim̃s a sunt : tũinitu multaseẽ significationes utintiũ sapi¬

Expanded text:
bilis et incompta», ut uero ait Acyles: «Caput rerum condidit deus caelum et terram, terra porro inanis erat et nihil», uel ut Symmachus: «Ab exordio condidit deus caelum et terram, terra porro fuit otiosum quid confusumque et inordinatum». Sed Origenes asseuerat ita sibi ab Hebraeis esse persuasum quod in aliquantum sit a uera proprietate deriuata interpretatio; fuisse enim in exemplari: «Terra autem stupida quadam erat admiratione». Omnia tamen haec in unum aiunt concurrere ut et generata sit ea quae subiecta est uniuerso corpori silua sermonesque ipsos sic interpretantur: initium minime temporarium dici — neque enim tempus ullum fuisse ante mundi exornationem dieique et nocturnas uices quibus temporis spatia dimensa sunt —, tum initii multas esse significationes, ut «initium sapi
Abbreviated transcription (Latin):
erit se spectatricem rerũim mutabilium. q̃ sunt eadem semper. iutelleg¬
bilem que naturam sus pexerit. & in his demex pectaculis perspicacem mentis
contem plationem conuege tauerit: tunc motus similis eius globi motui qui
aplanes uocatur soncerrore circum actus. ueram menti cogntionem dium
i tellegibilis exem plum᷑ mundi sensilis. ut pote principatũ optinens animalĩt

Expanded text:
rerum immutabilium quae sunt eaedem semper, intellegibilemque naturam suspexerit et in isdem spectaculis perspicacem mentis contemplationem conuegetauerit, tunc motus similis eius globi motui qui aplanes uocatur sine errore circumactus, ueram menti cognitionem diuini  mundus intellegibilis exemplum est mundi sensilis, utpote principatum obtinens animal int
Abbreviated transcription (Latin):
his ipsis contraria uirtutum ornam̃taque uirtutibus fiunt: Quȩ quidẽ uitia si frenarent
in quiđius tam his lenẽq uitam forȩ apte & itaut dubitare ne quȩ amus suuurus eẽ animas
do c&indilectu atq optione: horu momnium prȩmia &iam consattuio uictri abus uitiorum
animisreditum ad caes estem sedem ꝑpetuamq: inimunitatem ĩ quae libidine sccorma cu

Expanded text:
his ipsis contraria uirtutum ornamenta, quae uirtutibus fiunt. «Quae quidem uitia si frenarent, inquit, iustam his lenemque uitam fore». Aperte et ita ut dubitare nequeamus, sui iuris esse animas docet in delectu atque optione. Horum omnium praemia etiam constituit, uictricibus uitiorum animis reditum ad caelestem sedem perpetuamque immunitatem, quae uero libidine se commacu
Abbreviated transcription (Latin):
circulus. qui contingat duas asem diftantes lineas idest xa. ⁊xT. qđ
demonstrant modum discessiones a sole lucifori
Et uero plato qͥq huius indaginis diligenti: ex amen habuerunt: af fir¬
mant aliquanto quã solis eẽ elotiore luciferiglobũ quilimitatur notis

Expanded text:
circulus qui contingat duas a se distantes lineas, id est XΑ et XΓ, quae demonstrant modum discessionis a sole Luciferi. At uero Plato quique huius indaginis diligentius examen habuerunt affirmant aliquanto quam solis esse elatiorem Luciferi globum qui limitatur notis
Abbreviated transcription (Latin):
em̃ solibero iã ex altiore despectu subiectaundiq considerent᷑ : Arti ficialiter
quoq considerantes inuenimus aquae placidȩ & quiescentis globositatatẽ siꝗdem
natura tributum sit ut ex superiorib: locis umor indep̃ssiora defluat: sunt porro

Expanded text:
emenso libero iam ex altiore despectu subiecta undique considerentur. Artificialiter emenso libero iam ex altiore despectu subiecta undique considerentur. Artificialiter quoque considerantes inuenimus aquae placidae et quiescentis globositatem, siquidem natura tributum sit ut ex superioribus locis humor in depressiora defluat; sunt porro
Abbreviated transcription (Latin):
ad medium sic probatur : quod &iam ui ex trinsecus adhibita sibi pleraq pon¬
dera ubi primumuis recosserit : scđm naturã prona interram ferantur
ut in iaculorum tormentis : Quae quã diu uig& pulsus susponsus uolitare
& secare auram uidentur : ubi porrouis illa ꝙ̃ inpollebat defecerit : conuorso
mucrone descendunt ad terram quae medictas mundiest festinantiã :¬
Maris &iam & totius aquae cum est intranquillitate stabili forma & species
appar& globosa : a quȩ enm stantes inlittore uidemus ultra frecũ ut arborẽ
turremue. aut &iam ineundem fr&onauem : haeciacentes exȩquata
facie ui suq cum dorso & suꝑficiemaris. aut omnino non uidemus aut multo
certȩminora quã prius uidebant᷑. obsistente uidelic& contem plantibus
marina incuruitate : atq &iam innauigando sope numero cũ denaui terra
nondum uider&ur a scensa arbore uidere nautȩ scilic& ut p̃texto opposite molis

Expanded text:
ad medium sic probatur, quod etiam ui extrinsecus adhibita sibi pleraque ponad medium sic probatur, quod etiam ui extrinsecus adhibita sibi pleraque pondera, ubi primum uis recesserit, secundum naturam prona in terram ferantur, ut in iaculorum tormentis quae, quamdiu uiget pulsus, suspensa uolitare et secare auram uidentur; ubi porro uis illa quae impellebat defecerit, conuerso mucrone descendunt ad terram, quae medietas mundi est, festinantia. Maris etiam et totius aquae, cum est in tranquillitate stabili, forma et species apparet globosa. Quae enim stantes in litore uidemus ultra fretum, ut arborem turrimue aut etiam in eodem freto nauim, haec iacentes exaequata facie uisuque cum dorso et superficie maris, aut omnino non uidemus, aut multo certe minora quam prius uidebantur, obsistente uidelicet contemplantibus marina incuruitate. Atque etiam in nauigando saepe numero, cum de naui terra nondum uideretur, ascensa arbore uidere nautae, scilicet ut praetexto oppositae molis
Abbreviated transcription (Latin):
cũ exutraq regione huc atq: illuc nocturnis itineribus commeantos. in¬
cognitas sibi stollas expectant. cum ammiratione. & nouitatis. cũ sit
euidens non regionum stellas esse propias. sed homines impediri comi¬
quo
nus om̃s uideant sciantq terrȩ molib: atq ex aggerationib: uisui obiectis
ex quo concluditur: terram sperȩ globo similem esse cuius exomnib: regionib:
crescere immolem suꝑficies comprehendatur : Idem hoc &iam natura¬
liter intellegi & conprehendi potest: siquidem omnia quȩ in aliquo
sunt pondere undique & ex qualib& parte directo tenore descondentia
adunum punctum medietatis commeent omnia. descensusq rigidi
tractus faciant in modum & speciem linearum alatiore exordio pro-¬
fectarum. & angustiore semꝑ tramite usq: ad puncti sedem ꝑuenientiũ
eandem puncti fedem aequalib: undiq: circum sistentibus angulis.
quae est imago rotunditatis Porro ꝙ om̃a in qualicũq pondere festinen

Expanded text:
cum ex utraque regione huc atque illuc nocturnis itineribus commeantes incognitas sibi stellas spectant cum admiratione nouitatis, cum sit euidens non regionum stellas esse proprias, sed homines impediri quo minus omnes uideant sciantque terrae molibus atque exaggerationibus uisui obiectis. Ex quo concluditur terram sphaerae globo similem esse, cuius ex omnibus regionibus crescere in molem superficies comprehendatur. Idem hoc etiam naturaliter intellegi et comprehendi potest, siquidem omnia quae in aliquo sunt pondere undique et ex qualibet parte directo tenore descendentia ad unum punctum medietatis commeent, omnia descensusque rigidi tractus faciant in modum et speciem linearum a latiore exordio profectarum et angustiore semper tramite usque ad puncti sedem peruenientium, eandem puncti sedem aequalibus undique circumsistentibus angulis, quae est imago rotunditatis. Porro quod omnia in qualicumque pondere festinent
Abbreviated transcription (Latin):
quod dam nantur ipsorum. & qui pes ciat creatiopem cuius liba rei nedum hominis bontum ẽẽ sponte uero
commissae culpe & tionem iustam existere : cum atꝰq praedestinatos bopos audimus creaptem dm̃ & ex
merito daminata masse eos sucigratia lberantem intuetimur. Cunueromalos praedestiatos. item ereantẽ
eosdm̃ & in merito dam pata massa iudicio relinquentem consideremus & sicin utrisq reationis borium semp
nobis constabit. & uel in cssumptis miseri cordia uel in relictis iustitaa eminebit Neq enim dẽ quos corididit
in perditionem impellit sed quos nonliberat a perditione ꝑgraticm relinquit in perditiore queam uel pas cepdo
uel postea uuendo meruerunt peroccilitm nec tamep reprehendendam ustitiam Itads̃iuete beatum
a postolum cuius uult miscretur & quem uult obdarat quomẽ quaecumq uoluit focit in caelo & mterni

Expanded text:
quod damnantur, ipsorum. Et quis nesciat creationem cujuslibet rei, nedum hominis, bonam esse, sponte vero quod damnantur, ipsorum. Et quis nesciat creationem cujuslibet rei, nedum hominis, bonam esse, sponte vero commissae culpae ultionem justam existere? Cum itaque bonos praedestinatos audimus, creantem Deum, et ex merito damnata massa eos sua gratia liberantem intueamur; cum vero malos praedestinatos, item creantem eos Deum, et in merito damnata massa judicio relinquentem consideremus. Et sic in utrisque creationis bonum semper nobis constabit, et vel in assumptis misericordia, vel in relictis justitia eminebit. Neque enim Deus quos condidit in perditionem impellit, sed quos non liberat a perditione per gratiam relinquit in perditione, quam vel nascendo vel postea vivendo meruerunt, 252 per occultam, nec tamen reprehendendam justitiam. Ita Deus, juxta beatum Apostolum, cujus vult miseretur et quem vult obdurat , qui omnia quaecunque voluit fecit in
Abbreviated transcription (Latin):
Sed peforte quis audiens malos prae destinatos
ans icro du ediñ diue tose nddimoruis eorum sicut est auctor salutis corum quos prae destinaut adgiar
consi dere quodidende adam rectun fetit & ineo orignalitor roteo: posons condidit uicona lala
ut anbeatus ambrosus & mneo fuimusons sorit aden & in ilioom̃s poriorunes Cumitaq oñs
rectiessemus in adam illo absq ullc necessitate peccarite si pe dibio corruptisumus peccato & diuipo dam¬
natiudicio Ex hac totius generis hum apii massa merito damnata. cumfieent uecsa in honorem. hoc est
cum formantur electi. exuberat dĩ misericordia & sola eius gratia corrupta sal utur patura. Ergo & quod
creantur & quod saluantur dĩ est Quorum altorumopificio al terum eius beneficio deputa tur
Cumuero ex ecidemmas se fiunitucsa in contumeliam. hoc ÷ pon saluaridi producunt᷑ pililmirum uideri
deb&. quia sponta nei peccati meritodam nata est massaunde creaptur. Quod ergo creanturdi est

Expanded text:
Sed ne forte quis audiens malos praedestinatos arbitretur Deum auctorem perditionis eorum, sicut 251 est auctor salutis eorum quos praedestinavit ad gloriam, consideret quod idem Deus Adam rectum fecit, et in eo originaliter t beatus Ambrosius, et in eo fuimus omnes; periit Adam, et in illo omnes perierunt. Cum itaque omnes recti essemus in Adam, illo absque ulla necessitate peccante, sine dubio corrupti sumus peccato et divino damnati judicio. Ex hac totius generis humani massa merito damnata cum fiunt vasa in honorem, hoc est, cum formantur electi, exuberat Dei misericordia, et sola ejus gratia corrupta salvatur natura. Ergo et quod creantur et quod salvantur Dei est, quorum alterum opificio, alterum ejus beneficio deputatur. Cum vero ex eadem massa fiunt vasa in contumeliam, hoc est, non salvandi producuntur, nihil mirum videri debet quia spontanei peccati merito damnata est massa unde creantur. Quod ergo creantur, Dei est;
Abbreviated transcription (Latin):
dimateriis igni terraq ⁊ aq cũ spũ faonus elementarium mutuato quod
redderet cũ opus for& ea quae acceperant conglutinabant non in disso
lubilibus illis nexib: ex quib: ipsi coheserant : Et enim iussum dĩ cui parent
disecundoratio est opinor continens ordinationem perpetuã quae fatum
uocatur. Idq trahit originom ex ꝓuidentia : quid cum dt̃ coagmentataq¬
mox uniuersȩ roi machina delegit animas stellarum numero pares
singulasq: singulis comparauit e asdẽ: uechiculis competentib: suꝑimpositas.
uni uersȩ reinatã spectare ius sit. legesq: ĩ mutabilos de cretidocuit:
Mundi qͥppemachinã ab soluere dillgere anim as stollar̃ numero pares.
uechi culis aptis suꝑ imponere uniuers agrȩi monstrare ntã legos ĩ mutabilis
decretidocore : Cuncta ħ officia ꝓuidendȩ sunt : ipse uͦleges q̃ dictȩ suꝵfatũ ÷: aq
diuin alex est mundianimȩ ĩ sinuata salubre rerũ om̃iũ regimen sic fatũ

Expanded text:
di materiis igni terraque et aqua cum spiritu faenus elementarium mutuati, quod redderetur cum opus foret, ea quae acceperant conglutinlubilibus illis nexibus ex quibus ipsi cohaeserant. Etenim iussum dei, cui parent dii secundi, ratio est, opinor, continens ordinationem perpetuam, quae fatum uocatur, idque trahit originem ex prouidentia. Quid cum dicmox uniuersae rei machina delegit animas stellarum numero pares singulasque singulis comparauit easdemque uehiculis competentibus superimpositas uniuersae rei naturam spectare iussit legesque immutabilis decrMundi quippe machinam absoluere, deligere animas stellarum numero pares, uehiculis aptis superimponere, uniuersae rei monstrare naturam, leges immutabilis decreti docere, cuncta haec officia prouidentiae sunt. Ipsae uero leges quae dictae sunt fatum est idque diuina lex est mundi animae insinuata, salubre rerum omnium regimen. Sic fatum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ ꝑ ꝓlixiores orbes feruntur: ꝓpter eaq: cõprehendentes & transeuntes. cõp̃hen¬
di abhis quos preterierint putantur: Comitata enĩ uerbi gratia iuxta
pͥmum momentum arietis luna cum so lediebus iuginti & nouem. totum
circulumtransit. octauoq &uicesimo momento eius dem signi solẽ conp̃hen¬
dens. quia transit eum atq ꝓ̃ greditur. ł utfugereeum . & cõprehendi ab eouidet᷑
Eademista ratio &iam inceteris astris quorumdis par cursus est inuenitur:
Deinde prosequitur Omnes quippe circulos eorum uni formis
& inerrabilis illa conuersio
& inerrabilis illa conuersio uertens inspiram. & uelut sinuosum achanti uo¬
lumentum fixo cardine circinni. Casu uel &iam uo luntate nrã oppresso
aut relaxato circinnio describuntur circulitales . ut postremitas circũ ductȩ liniȩ
non solum non perueniat ad exordium sede flectens a cõ peteni rigore infra

Expanded text:
 prolixiores orbes feruntur proptereaque comprehendentes et transeuntes comprehendi ab his quos praeterierint putantur. Comitata enim uerbi gratia iuxta primum momentum Arietis luna cum sole diebus uiginti et nouem totum circulum transit, octauoque et uicesimo momento eiusdem signi solem comprehendens, quia transit eum atque progreditur, uelut fugere eum et comprehendi ab eo uidetur. Eadem ista ratio etiam in ceteris astris, quorum dispar cursus est, inuenitur. osequitur: «Omnes quippe circulos eorum uniformis et ine inerrabilis illa conuersio uertens in spiram et uelut sinuosum acanthi uolumen». Cum fixo cardine circini casu uel etiam uoluntate nostra oppresso aut relaxato circino describuntur circuli tales ut postremitas circumductae lineae non solum non perueniat ad exordium, sed deflectens a competenti rigore infra
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ad minicularent᷑ ꝓuidis animȩ motib: ad signaũ : Eꝗb primiluciferi oculor
orbescoruscant hac de causadat ĩdue st̃ opinor uirtute s ignis altera ed ax & pemp¬
toria alte ramulcebis in noxio lumine : huicigit᷑ ex qualux diẽ inuehens pandin
& defecta ligaris ꝑ oculos fluere ac demanare uoluerunt᷑ : ut ꝑ leues ⁊ gestosq ⁊

Expanded text:
 adminicularentur prouidis animae motibus assignauit. E quibus primi luciferi oculorum orbes coruscant hac de causa dati. Duae sunt, opinor, uirtutes ignis, altera edax et peremptoria, altera mulcebris innoxio lumine. Huic igitur, ex qua lux diem inuehens panditur, et defaecati liquoris, per oculos fluere ac demanare uoluerunt, ut per leues congestosq
Abbreviated transcription (Latin):
nrm̃ summũ bonum uoluptatẽ putant. diuitias aliipleriq gloriã. & omnia magis
quam ipsum uerũ bonum : Estergoris causa multiplex: prima quã stoici duplicem peruer¬
sionem uocant. Haec autem nascitur tam exrebus ipsis. quam ex diuulgatione famȩ
Qiuippe maxnatis ex quo materno uiscere decidentibus ꝓuenit ortuscũ aliquanto dolore
ꝓpt̃ ea quod ex calida atq humida sede ad frigus & siccitatẽ aeris circum fusimi gren
Aduersumquem dolorem sȩfus qu e ꝓuerorum opposita est medicinȩ loco artificiosa obstetricũ

Expanded text:
m summum bonum uoluptatem putant, diuitias alii, plerique gloriam et omnia magis quam ipsum uerum bonum. Est erroris causa multiplex: prima quam Stoici duplicem peruersionem uocant; haec autem nascitur tam ex rebus ipsis quam ex diuulgatione famae. Quippe mox natis exque materno uiscere decidentibus prouenit ortus cum aliquanto dolore, propterea quod ex calida atque humida sede ad frigus et siccitatem aeris circumfusi migrent; aduersum quem dolorem frigusque puerorum opposita est medicinae loco artificiosa obstetricu
Abbreviated transcription (Latin):
etiã in tellectus aratione aduocatus facile abea cemone fiat eorũ omniũ
quȩ quondã uidit & imaginũ recordatione adueri spectaculi cõmemoratio¬
nẽ r&ractatus : Quis enĩ nesciat qđ quã rationẽ hab& sensus ad uersus delibe¬
rationẽ hanca deliberatio uxtabtellectũ ex conietura siquidemnascitur
opinio: exopinione intelleccus uoltẽ plato docuit inpolitia : facle estad¬
sequinaturalia artana exhisquȩ frequent̃ accidunt : Om̃s quippe corporeo
passiones quaementẽ deliberationẽq euis impediunt ñ nis in capite ꝓueniuss
frenesis obliuio lapsus tepilemticus furor atq atri fellis incendis ex
arte capite trahunt ulitta : Non quoꝰ mens deliberatioq eius ledit ꝓpte

Expanded text:
etiam intellectus a deliberatione aduocatus facile ab ea commonefiat eorum omnium quae quondam uidit et imaginum recordatione, ad ueri spectaculi commemorationem retractus. Quis enim nesciat quod quam rationem habet sensus aduersus deliberationem hanc deliberatio iuxta intellectum? Ex coniectura siquidem nascitur opinio, ex opinione intellectus, ut idem Plato docuit in Politia. Facile est assequi naturalia arcana ex his quae frequenter accidunt, omnes quippe corporeae passiones quae mentem deliberationemque eius impediunt non nisi in capite proueniunt: phrenesis, obliuio, lapsus epilenticus, furor atque atri fellis incendia ex arce capitis trahunt initia, non quo mens deliberatioque eius laedat
Abbreviated transcription (Latin):
una & eadem naturalimundi circũ actione idẽq & coerorũ &epicydoꝵ
tollit oppinione : ꝓpt̃ ea qđ circulis hocest lineis picturatis & carentib: cor¬
pore. uehi stellarumuera & olida corpora ñ posse dicat : Quatin enim corpꝰ
bi corporeae ret uinciri possit : Sedsperas eẽ quasdã quinti illuis corporis na¬
ture congruentes. easdẽq ꝑ om̃e caelũ ferriuario diũsoq motire arũ alias ẽẽ
maximas alias minimas. quasdã exaltomoueri quasdã adima eẽ de p̃ssas iãq

Expanded text:
una et eadem naturali mundi circumactione. Idemque et eccentrorum et epicyclorum tollit opinionem propterea quod circulis, hoc est lineis picturatis et carentibus corpore, uehi stellarum uera et solida corpora non posse dicat. Quatenus enim corpus incorporeae rei nexu uinciri possit? Sed sphaeras esse quasdam quinti illius corporis naturae congruentes easdemque per omne caelum ferri uario diuersoque motu; earum alias esse maximas, alias minimas, quasdam ex alto moueri, quasdam ad ima esse depressas, iamq
Abbreviated transcription (Latin):
extertribus Ipse autem neminem parit : Decimus nascitur ex duplicatonume¬
roquinq: ipse porroneminem parit : Itaq: omnib partim nascentibus partĩ
parientibus partim & nascentibus : & parientibus solus septenarius numerus
neq ex duplicatione alterius nascitur. nec infradecimanũ limitẽ parit quẽ quã :¬
ꝓptereaq minerua est au& eribus cognominatus : Itẽ ut illa sine matreꝑ pau¬
oq iuirgo : naturalis uero atq: optimus hab&ur. ĩdcir coquia multa quia multa
eorum quȩ nature lege ꝓueniunt. iuxta hunc numerũ fieri notant᷑ : Principio sep¬
timani partus legitimi ante c&eros sunt in generis humani faib de inde post partũ

Expanded text:
ex ter tribus, ipse autem neminem parit; decimus nascitur ex duplicato numero quinque, ipse porro neminem parit. Itaque omnibus partim nascentibus, partim parientibus, partim et nascentibus et parientibus solus septenarius numerus neque ex duplicatione alterius nascitur nec infra decimanum limitem parit quemquam proptereaque Minerua est a ueteribus cognominatus, item ut illa sine matre perpetuoque uirgo. Naturalis uero atque optimus habetur idcirco quia multa eorum quae naturae lege proueniunt iuxta hunc numerum fieri notantur. Principio septimani partus ante ceteros legitimi sunt in generis humani fetibus, deinde quod post partu