comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ANaloyc. id est manifestationes inter-¬
pretati sunt. Sciendũ autẽ ut crebro
diximus ephod significare indum̃tũ
sacerdotale. Quod in exodo & leuitico.

Expanded text:
 id est, manifestationes interpretati sunt. Sciendum autem, ut crebro diximus, ephod significare indumentum sacerdotale, quod in Exodo et Levitico
Abbreviated transcription (Latin):
misit ante porcorũ pedes & dedit scm̃
eanibus. & impletum est quod in puer¬
uns legimus. Sicut in auris aurea m
naribus suis. ita mulieris pessimȩ pul-¬
chritudo. Haec autem uniuersa faci¬
ebat ut sequeretur amatores. & relin¬
queret uirum. Tantumq fuit deside¬
rium uoluptatis ac libiditis: ut om¬
nem memoriam anuserit maritalẽ.
& oblita sit fuisse se coniugem. Quã¬
obrem in ipsis sollemnitatib quib
incendebat thura dȩmonibus. uisita¬
bitur in plagis: & corripietur in pę¬
nis. Bahal. numero singulari. baha¬
lim: pluraliter eadem ẏdola nomi¬
nantur: genere masculino. Ubicũq
enim in fine hebraici sermonis. ĩm̃.
syllabam legimus. numero plurali
est. genere masculino: ubi autẽ oth.
numero plurali. genere feminino.
Ergo seraphim & cherubim plurali
in telligimus numero. genere mas¬
culino. Sabaoth autẽ quod in terp̃.¬
tatur militiarum uel exercituũ¬
siue uirtutum: numero plurali. ge¬

Expanded text:
misit ante porcorum pedes, et dedit sanctum misit ante porcorum pedes, et dedit sanctum canibus . Et impletum est quod in Proverbiis legimus: Sicut inauris aurea in naribus suis: ita mulieri pessimae pulchritudo . Haec autem universa faciebat, ut sequeretur amatores suos, et relinqueret virum. Tantumque fuit desiderium voluptatis ac libidinis, ut omnem memoriam amiserit maritalem, et oblita sit fuisse se conjugem. Quamobrem in ipsis solemnitatibus quibus incendebat thura daemonibus, visitabitur in plagis, et corripietur in poenis. Baal, numero singulari, Baalim pluraliter, eadem idola nominantur genere masculino. Ubicumque enim in fine Hebraici sermonis IM syllabam legimus, numero plurali est, genere masculino: ubi autem OTH, numero plurali, genere feminino. Ergo Seraphim et Cherubim plurali intelligimus numero, genere masculino. Sabaoth autem quod interpretatur militarium, vel exercituum, vel virtutum, numero plurali, ge
Abbreviated transcription (Latin):
deseruntur a dõ. & om̃is eorũ ignomi.¬
nia in conspectu amatorũ ponitur
quos prius deceperat: & traditi bestiis
quas propheta declinat dicens. ne tra¬
cdas bestiis animam confitentem tibi.
earum morsibus reliquentur Et uisi.¬
tabo super eam dies baalim: quib ac.¬
cendebat incensum & ornabatur in¬
aure sua & monili suo. & ibat post
amatores suos. & mei obliuiscebatur
dicit dñs Lxxͫ Eulciscar super eam
dies baalim in quibus immolabat eis.
& circumdabat sibi in aures suas et
monilia. & ibat post amatores suos.
mei autẽ oblita est clicit dñs Seruat
personam meretricis quȩ auro orna-¬
tur & geminis. ut placeat amatorib
suis. & quic quio pulcritudinis non
habet per naturam: arte conquirit.
Has in aures quibus aures eius doctri-¬
na dĩ fuerant ad ornate. & has mar¬
garitas quȩ ex collo pretiosȩ pende¬
bant. ita ut sponsus ad eam diceret &¬
maritus. collum tuum sicut monilia.

Expanded text:
deseruntur a Deo, et omnis eorum ignomideseruntur a Deo, et omnis eorum ignominia in conspectu amatorum ponitur, quos prius deceperant, et traditi bestiis quas propheta declinat, dicens: Ne tradas bestiis animam confitentem tibi , earum morsibus derelinquentur. Et visitabo super eam dies Baalim, quibus accendebat incensum, et ornabatur inaure sua, et monili suo: et ibat post amatores suos: et mei obliviscebatur, dicit 20 Dominus. LXX: Et ulciscar super eam dies Baalim, in quibus immolabat eis: et circumdabat sibi inaures suas, et monilia: et ibat post amatores suos: mei autem oblita est, dicit Dominus. Servat personam meretricis, quae auro ornatur et gemmis, ut placeat amatoribus suis, et quidquid pulchritudinis non habet per naturam, arte conquirit. Has inaures, quibus aures ejus doctrina Dei fuerant adornatae, et has margaritas quae ex collo pretiosae pendebant, ita ut sponsus ad eam diceret et maritus: Collum tuum sicut monilia ,
Abbreviated transcription (Latin):
coniugi. sed ab amatoribus siuis quasi
meretrici pro libidinis mercedibus ar¬
bitrata est. Tunc ne quaquam habe¬
bit arbores pomiferas. sed omia uer¬
tentur in saltum. Et quia semel meta.¬
phoram asiluis cȩperat. finit in reliquo.
ut hostes a quibus deuoranda sunt om̃a.
bestias nd̾ncupet. Haec & uixta hys¬
toriam & uixta tropologiam in felix
iudȩa perpessa est: c̃uius om̃is turpi¬
tudo in oculis gentium reuelata est. &
nullus eam eruere potuit de manib
dĩ. Cessauerunt uniuersȩ cȩrimoniȩ.
in luctum est uersa festiuitas. Om̃ĩa
quȩ sibi putabat lari a dȩmonibus.
nuncͦ offensam dĩ ablata cognoscet.
Deuorauerunt eam primum assyru
atq chaldei. medi & persȩ. & macedo.¬
nes: ad extremum seuissima lacerauit
danihele nomen tacetur. ut maior for¬
mido his qui deuorandi sunt augeat᷑.
Que de iudȩa diximus referuntur ad he¬
reticos. qui prima fronte doc trinam &
scientiam promittentes. egressi de ȩccła

Expanded text:
conjugi; sed ab amatoribus suis quasi conjugi; sed ab amatoribus suis quasi meretrici pro libidinis mercedibus arbitrata est. Tunc nequaquam habebit arbores pomiferas, sed omnia vertentur in saltum. Et quia semel metaphoram a silvis ceperat, finit in reliquo, ut hostes a quibus devoranda sunt omnia, bestias nuncupet. Haec et juxta historiam et juxta tropologiam infelix Judaea perpessa est, cujus omnis turpitudo in oculis gentium revelata est, et nullus eam eruere potuit de manibus Dei. Cessaverunt universae caeremoniae, in luctum est versa festivitas: omnia quae sibi putabat dari a daemonibus, nunc ob offensam Dei ablata cognoscit. Devoraverunt eam primum Assyrii atque Chaldaei, Medi et Persae atque Macedones, ad extremum saevissima laceravit Daniele nomen tacetur, ut major formido his qui devorandi sunt, augeatur. Quae de Judaea diximus, refer ad haereticos, qui prima fronte doctrinam et scientiam promittentes, egressi de Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
pitudo iherłm siue stultitia per quam
operata est turpitudinem reuelabit᷑
in conspectu amatorũ eius. ut quȩ ue-¬
lata desiderabant. aperta contẽpnant.
Cumq tradita fuerit amatoribus suis
a̾ syriis siue dȩmonibus. quib & ipsa
& a̾syrii seruiunt: nullus inquit eam
de manu mea poterit eripere: ꝓbata
in becillitate dȩmonica. quod quos reb
om̃ibus abundantes deceperant. oppres¬
sos malis liberare non possint. Tradita
autẽ babylonie seruituti. ne quaquã
tres sollẽpnitates paschȩ & pentecosteᷤ
& tabernaculorũ celebrare poterit:
non neomeniȩ id est kalendarum. ñ
sabbati exercere lȩtitiam. nec omnes
festiuitates quas uno nomine cõpre-¬
hendit. Uinea quoq & ficus rerum om¬
nium abundantia corrũpetur. In uinea.
lȩtitiam. in ficui suauitatem & dulce¬
dinem in tellige. quȩ auferuntur gra¬
uissimȩ seruitutis malis: & auferunt᷑
id circo quia non a dõ sibi donata quasi

Expanded text:
pitudo Jerusalem, sive stultitia, per quam pitudo Jerusalem, sive stultitia, per quam operata est turpitudinem, revelabitur in conspectu amatorum ejus, ut quam velatam desiderabant, apertam contemnant. Cumque tradita fuerit 19 amatoribus suis Assyriis, sive daemonibus, quibus et ipsa et Assyrii serviunt, nullus, inquit, eam de manu mea poterit eripere, probata imbecillitate daemoniaca, quod quos rebus omnibus abundantes receperant, oppressos malis liberare non possunt. Tradita autem Babyloniae servituti, nequaquam tres solemnitates Paschae et Pentecostes et Tabernaculorum celebrare poterit. Non neomeniae, id est kalendarum, non sabbati exercere laetitiam, nec omnes festivitates quas uno nomine comprehendit. Vinea quoque et ficus et rerum omnium abundantia corrumpetur: in vinea laetitiam, in ficu suavitatem et dulcedinem intellige, quae auferuntur gravissimae servitutis malis: et auferentur idcirco, quia non a Deo sibi donata quasi
Abbreviated transcription (Latin):
dederunt mihi amatores mei. Et
ponam eam in saltu. & comedet eã
bestia agri. Lnͣr. Et nunc reuela¬
bo inmnunditiamͣ eius in conspectu
amatorum illius. & nullus eruet
eam de manu mea. Q auertã om̃s
lȩtitias eius. sollemnitates eius & ne¬
omenias eius & sabbata. & cunctas
festiuitates illius. Et disperdam ui¬
neam eius & ficum illius. quȩ dixit.
merces meȩ istȩ sunt quas dederunt
mihi amatores mei. Et ponam eam
in testimonium. & comedent eam
bestiȩ agri. Quod sequitur. uolati¬
lia cęli & reptilia terrae: obelo prę¬
notandum est. Pro saltu quoq quod
hebraicȩ dicitur ĩair. unde & caria.¬
thiarim in terpretatur uilla silua.¬
rum. lxxͣ transtulerunt testimoniũ.
rẽs. & deleth per litterarum falsi
similitudine. Si enim ꝓ uẽs deleth le¬
gatur. testimonium dicitur: ita dũ taxat.
ut & iõt littera non precedat. Libera-¬
tis ergo ueste & linteamine. ne operire
ultra ignominiam fornicariȩ. omnis tur¬

Expanded text:
dederunt mihi amatores mei et dederunt mihi amatores mei et pbestia agri. LXX: Et nunc revelabo immunditiam ejus in conspectu amatorum illius; et nullus eruet eam de manu mea: et avertam omnes laetitias ejus, solemnitates illius, et neomenias, et sabbatha, et cunctas festivitates illius, et disperdam vineam ejus, et ficas illius, quae dixit: Mercedes meae istae sunt, quas dederunt mihi amatores mei: et ponam eam in testimonium, et comedent eam bestiae agri: Quod sequitur: Volatilia coeli et reptilia terrae, ÷ obelo praenotandum est. Pro saltu quoque, quod Hebraice dicitur JAR  , unde CARIATH JARIM  , interpretatur villa silvarum, LXX transtulerunt testimonium. RES ET DALETH litterarum falsi similitudine. Si enim pro RES DALETH legatur, testimonium dicitur: ita dumtaxat, ut JOD littera non praecedat. Liberatis ergo veste et linteamine, ne operirent ultra ignominiam fornicariae, omnis tur
Abbreviated transcription (Latin):
berari dicit creaturam a seruitute
corruptionis: in libertatem gloriae
filiorum dĩ. Multi accepere aurũ
tiae & ȩloquentiae. de quibus face¬
rent candelabrum septem lucerna¬
rum ex auro purissimo. & mensam
propositionis auream. & ꝓpitiatori¬
um. & cherubin auri splendore ra-¬
diantia. & bases columnarũ argen¬
teas: & triticum sermonis dĩ. & uinũ.
gaudium sp̃s scĩ. Uestimenta quoq &
lint eamina quibus credentes uestiren¬
tur in xp̃o. quae uniuersa uertert
in idolatriae cultum. uaria errorũ
dogmata componentes. & decepti a-¬
lios deceperunt. Quae om̃ia aufert
ds. ut qui ex copia datorem non sense-¬
rant: sentiant expenuria. Et nunc
reuelabo stultitiam eius in oculis a¬
matorum eius. et uir non eruet eã
de manu mea. Et cessare faciam om̃e
gaudium eius. sollemnitatem eius. ne¬
omeniam eius. sabbatum eius. & om̃ia
festa tempora eius. Et corrumpam
uineam eius & ficum eius: de quib
dixit. mercedes hȩ meȩ sunt quas

Expanded text:
liberari dicit creaturam a servitute liberari dicit creaturam a servitute corruptionis in libertatem gloriae filiorum Dei . Multi accepere aurum t eloquentiae, de quibus facerent candelabrum septem lucernarum ex auro purissimo, et mensam propositionis auream, et propitiatorium, et Cherubim auri splendore radiantia, et bases columnarum argenteas, et triticum sermonis Dei, et vinum gaudium Spiritus sancti: vestimenta quoque et linteamina quibus credentes vestirentur in Christo: quae universa verterunt in idololatriae cultum, varia errorum dogmata componentes, et decepti alios deceperunt. Quae omnia auferet Deus, ut qui ex copia datorem non senserant, sentiant ex penuria. Et nunc revelabo stultitiam eius in oculis amatorum eius et vir non eruet eam de manu mea et cessare faciam omne gaudium eius sollemnitatem eius neomeniam eius sabbatum eius et omnia festa tempora eius et corrumpam vineam eius et ficum eius de quibus dixit mercedes hae meae sunt quas
Abbreviated transcription (Latin):
rectius arbitrantur babyloniae.
ex quo & bel dicitur. iherechiel ple¬
nius in suo ponit uolumine. & om̃is
prophetarum narrat chorus. ¶A circo
in tempore suo. & uinum meum in
tempore suo: & liberabo lanã meam
& linum meum. quae operiebant igno¬
miniam eius Ltx Propterea reuertar
& tollam triticum meum in tẽpore
suo & uinum meum in tempore suo.
& auferam uestimenta mea & lintea¬
mina mea. ne operiant ignomiiniã eiꝰ.
rauior pęna est quando in tempore
messis & iundemiȩ speratȩ fruges
auferuntur. & uinum. & quodã modo
tenta tolluntur ẽ manibus. Sin aũt
quando sterilitatem preteritã nouiꝰ
frugibus terra fecundat. om̃ium rerũ
penuria est: quid de reliquo anni te¬
pore quando & uetera conseruant᷑
estimare debemus: Liberatur aut̾ẽ
lana & linum siue uestis & linteami¬
na. ne ultra ignominiam operiant
meretricis. ut scilicet dĩ nudetur
auxilio. & om̃ium ab ea angłorum
tutela discedat. Unde & apłs li

Expanded text:
rectius arbitrantur, Babylonio, rectius arbitrantur, Babylonio, ex quo et Bel dicitur, Ezechiel plenius in suo ponit volumine, et omnis prophetarum narrat chorus. Idcirco rin tempore suo, et vinum meum in tempore suo, et liberabo lanam meam, et linum meum, quae operiebant ignominiam ejus. LXX: Propterea revertar et tollam triticum meum in tempore suo, et vinum meum in tempore suo, et auferam vestimenta mea, et linteamina mea, ne operiant ignominiam ejus. Gravior poena est, quando in tempore messis et vindemiae speratae fruges auferuntur et vinum, et quodammodo tentae tolluntur e manibus. Sin autem s, quando sterilitatem praeteritam novis frugibus terra fecundat, omnium rerum penuria est, quid de reliquo anni tempore, quando vetera conservantur, aestimare debemus? Liberatur autem lana et linum, sive vestes et linteamina, ne ultra ignominiam operiant meretricis: ut scilicet Dei nudetur auxilio: et omnium ab eo angelorum tutela 18 discedat. Unde et apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
argentea & aurea fecit bahal. Ad
superiora respondet. Dixerat enim.
Uadam post a matores meos qui dant
panes mihi & aquas meas. lanam &
linum & oleum & potum meum.
quae uniuersa susceperat : ut in dĩ
cultum uerteret. Illa uero panẽ
& uinum qui confirmat & quod lȩ¬
tificat cor hominis. & oleum quod
illuminat omnẽ hominem uenien¬
tem in mundum. & argentum de
quo sȩpe diximus. eloquia dñi eloqͥa
casta. argentum igne ex aminatũ
probatum terrȩ purgatum septu¬
plum. & aurum de quo legimus si
dormiatis in ter medios eleros pennȩ
columbȩ de argentatȩ. & posteriora
dorsi eius in uirore auri. uertit
in idola & fecit bahal quod in terp̃.¬
tatur superior & de uoratio. dum
aut maiora se putat habere dogma.¬
ta quam ȩccła. aut. ĩpsa falsȩ opini¬
onis scientia deuoratur. Quod autẽ
iuxta litteram auro & argento &
cunctis opibus abundauerit ihe-¬
rusalem & fecerit ydola bahal dȩ¬
moni sydoniorum. siue ut quidã

Expanded text:
argentea et aurea fecit ipsi Baal. Ad argentea et aurea fecit ipsi Baal. Ad superiora respondit, dixerat enim: Vadam post amatores meos, qui dant panes mihi, et aquas meas, lanam, et linum, et oleum, et potum meum, quae universa susceperat, ut in Dei cultum verteret. Illa vero panem et vinum, qui confirmat, et quod laetificat cor hominis , et oleum quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum , et argentum de quo saepe diximus: Eloquia Domini, eloquia casta, argentum igne examinatum, probatum terrae, purgatum septuplum . Et aurum de quo legimus: Si dormiatis inter medios cleros, pennae columbae deargentatae, et posteriora dorsi ejus in virore auri , vertit in idola, et fecit Baal, quod interpretatur superior et devoratio: dum aut majora se putat habere dogmata quam Ecclesia, aut in ipsa falsae opinionis scientia devoratur. Quod autem juxta litteram, auro et argento et cunctis opibus abundaverit Jerusalem, et fecerit idola Baal daemoni Sidoniorum, sive, ut quidam
Abbreviated transcription (Latin):
dicã illi. Pat̃ peccaui in cęlũ & corã te. ĩã ñ
sũ dignꝰ uocari filiꝰ tuus. fac me sic̃ unũ de
mercennariis tuis. Ex quo in tel¬
ligimus quod prouidentia dĩ
sepe nobis accidant mala. ne
habeamus ea quȩ cupimus: & uariis
ad dĩ seruitutem redire cogamur.
Amatores autẽ iherusalem & gentis
nideȩ scđm historiam illius tempo.¬
ris assyrios atq chaldeos & egyptioᷤ
nationesq cȩteras in telligamus. cũ
quorum ydolis fornicata est: aqͥb
bellorum tempore & prementib
malis frustra sperauit auxilium.
Hos amatores iuxta intelligentiã
sp̃ualem sequuntur heretiei. a qͥb
sepe deserti malorum pondere. ad
sinum matris ȩccłae reuertuntur.
Per omnia flagella atq tormenta eru¬
ditur isrł. Et haec nesciuit. quia ego
dedi ei frumentum. uinum & oleum
& argentum. & multiplicaui ei aurũ.
quȩ fecerunt bahal. Septuaginta.
t haec nesciuit quia ego dedi ei fru¬
mentum & uinum & oleum. & argen¬
tum multiplicaui ei. Haec autem

Expanded text:
Pater, peccavi in coelum et coram te, et jam non sum dignus vocari filius tuus, fac me sicut unum de mercenariis tuis. Ex quo intelligimus quod providentia Dei saepe nobis accidant mala, ne habeamus ea quae cupimus, et variisad Dei servitutem redire cogamur. Amatores autem Jerusalem et gentis Judaeae, secundum historiam illius temporis, Assyrios atque Chaldaeos et Aegyptios nationesque caeteras intelligamus, cum quorum idolis fornicata est, a quibus bellorum tempore, et prementibus malis frustra speravit auxilium. Hos amatores juxta intelligentiam spiritualem sequuntur haeretici, a quibus saepe deserti, malorum pondere ad sinum matris Ecclesiae revertuntur. Per omnia enim flagella atque tormenta eruditur Israel. Et haec nescivit, quia ego dedi ei frumentum et vinum, et oleum, et argentum multiplicavi ei et aurum, quae feceruntt ipsa nescivit quia ego dedi ei frumentum, et vinum, et oleum, et argentum multiplicavi ei: haec autem
Abbreviated transcription (Latin):
hodie secuntur dȩmones & dĩ benefi¬
cia ad illos referunt. qui cultorum
suorum animas perdiderunt. Panes
& aquas habent & heretici. quorum
panis est luctus. & aquȩ eorũ cenosȩ
quȩ suffocant & in terficiunt bapti¬
zatos. Habent & lanam de scabidis
ouibus. & linum in nigredine perse-¬
uerans: oleumq de quo propheta
dicit. Oleum peccatoris non inpinguet
caput meum: Q potum aquarum
ȩgypti. de quibus clamat iheremias.
Quid tibi & uȩ egypti. ut bibas aquã
gyon : & quid tibi & uiȩ assyriorum.
ut bibas aquas fluminis  Breuiter
cuncta percurrimus. ut ad reliqua
transeamus. Propter hoc ecce ego sẽ¬
piam uiam tuam spinis. & sepiam
eam maceria. & semitas suas non in¬

Expanded text:
hodie sequuntur daemones, et Dei benefihodie sequuntur daemones, et Dei beneficia ad illos referunt, qui cultorum suorum animas perdiderunt. Panes et aquas habent et haeretici, quorum panis luctus est, et aquae eorum coenosae, quae suffocant et interficiunt baptizatos. Habent et lanam de scabidis ovibus, et linum in nigredine perseverans, oleumque, de quo propheta dicit: Oleum peccatoris non impinguet caput meum , et potum aquarum Aegypti, de quibus clamat 16 Jeremia: Quid tibi et viae Aegypti, ut bibas aquam Geon ? Et: Quid tibi et viae Assyriorum ut bibas aquas fluminum? Breviter cuncta percurrimus, ut ad reliqua transeamus. Propter hoc ecce ego sepiam viam tuam spinis, et sepiam eam maceria, et semitas suas non in
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. Hoc plus faciam ei cui dixi
non uxor mea & ego non uir tuus.
& ponam eam quasi solitudinem.
& faciam eam uelut terrã in uiã.
Quando enim de ȩgypto eduxi eã.
interfectis parentibus. filui eorum
terram repromissionis ingressi st̃.
Nunc autẽ fornicariȩ matris liberi
peribunt cum matre meretrice. qm̃
filii fornicationis sunt: Q mali ex
malis geniti. quibus in euangelio dicit᷑.
generatio uiperarum. quae in tantam
uenit impudentiam. ut audiret ꝑ
iheremiam. Facies meretricis facta
tu. An non est hoc durȩ frontis & me-¬
retriciȩ impudentiȩ. ut in suo scelere
glorietur & dicat. sequar a matores
meos. uadam ad ydola quȩ mihi & ad
uictum & ad uestimentũ necessaria
tribuerunt. Omĩa quȩ propheticus
sermo describit. sp̃ualiter a dño acce¬
pere uidei. Et quia dĩ filium nega¬
uerunt. eligentes sibi barraban la¬
trocinii & seditionis auctorem. & cru¬
cifigentes filium dĩ : propterea usq

Expanded text:
sunt. Hoc plus faciam ei cui dixi, sunt. Hoc plus faciam ei cui dixi, non uxor mea, et ego non vir tuus, et ponam eam quasi solitudinem, et faciam eam velut terram inviam. Quando enim de Aegypto eduxi eam, interfectis parentibus, filii eorum terram repromissionis ingressi sunt. Nunc autem fornicariae matris liberi peribunt cum matre meretrice, quoniam filii fornicationis sunt, et mali ex malis geniti. Quibus in Evangelio dicitur: Generatio viperarum : quae in tantam venit impudentiam, ut audiret per Jeremiam: Facies meretricis facta tu . An non est hoc durae frontis et meretriciae impudentiae, ut in suo scelere glorietur, et dicat: Sequar amatores meos; vadam ad idola quae mihi et ad victum et ad vestitum necessaria praebuerunt. Omnia quae propheticus sermo describit, spiritualiter a Domino accepere Judaei. Et quia Dei filium negaverunt, eligentes sibi Barabbam latrocinii et seditionis auctorem, et crucifigentes Filium Dei . Propterea usque
Abbreviated transcription (Latin):
Uel certe audiant in euangelio. Re¬
liquetur uobis domus ur̃a deserta.
& nuttat eis dñs non famen panis
nec sitim aquae. sed famem audiendi
uerbum dñi. De quo & isaias loquitur.
Frunt sicut paradysus aquã ñ habers.
Heretici qui abiecti sunt a dño. si non re¬
dierint ad pristinam domum. sic om̃iũ
rerum patientur penuriã : ut etiam
quod falsum habere uidentur. rediga¬
tur ad nihili Et filiorũ illius non mi¬
serebor. qm̃ filii fornicationis sunt: qm̃
fornicata est mater eorũ: confusa est
quae concepit eos. quia dixit. Uadã
post amatores meos qui dant panes
mihi & aquas meas. lanam meã. linũ
meum. oleum meũ & potum meum.
Septuag̃. Et filiorũ eius non miserebor.
qm̃ filii fornicationis sunt: qm̃ for¬
nicata est mater eorũ: confusa est
quȩ concepit eos. Dixit enĩ. Uadam
post amatores meos qui dant mihi
panes meos. & aquam meã. & uestim̃¬
ta mea. & linteamina mea. & oleum
meum. & om̃ia quae mihi necessaria

Expanded text:
Vel certe audiant in Evangelio: ReVel certe audiant in Evangelio: Relinquetur vobis domus vestra deserta . Et mittet ei Dominus non famem panis, nec sitim aquae; sed famem audiendi 15 verbum Domini . De quo et Isaias loquitur: Erunt sicut paradisus aquam non habens . Haeretici qui abjecti sunt a Domino, si non redierint ad pristinam domum, sic omnium rerum patientur penuriam, ut etiam quod falsum habere videntur, redigatur ad nihilum. Et filiorum illius non miserebor, quoniam filii fornicationum sunt, quia fornicata est mater eorum: confusa est quae concepit post amatores meos, qui dant panes mihi, et aquas meas, lanam meam, et linum meum, oleum meum, et potum meum.on miserebor: quoniam filii fornicationis sunt, quia fornicata est mater eorum: confusa est quae peperit eos, dixit enim: Vadam post amatores meos, qui dant mihi panes meos et aquam meam, et vestimenta mea, et linteamina mea, et oleum meum, et omnia quae mihi necessaria
Abbreviated transcription (Latin):
egypto ydolatriȩ libidine constupra¬
tam. & diuaricantem om̃ib pedes suos.
Et nunc comminatur si ad uirum suum
noluerit reuerti. ita eam futuram absq
dõ & uiro. sicut prius in egypto fuerat.
Ne semꝑ triplici explanatione tendamꝰ
uolumina. hoc raro ammonuisse suffici¬
at. que dicta sunt conuenire & iudȩis
negantibus xp̃m. & hereticis fidẽ dñi¬
derelinquentibus quorũ fornicatio ꝓ.¬
prie inter ubera est.: & in artificio ydo¬
lorum & uariorũ dogmatum corde uer-¬
satur. qui reuertentur ad diem nati¬
uitatis suae. ut si non egerint poeniten.¬
tiam ȩthnicis cõparentur. Et ponam
eam quasi solitudinem. & statuã eam
uelut terram inuiam. & interficiam
serto & statuam eam sicut terrã sine
aqua: & occidam illam in sitim. Si no¬
luerit ad meliora conuerti. faciã illi
quod feci in solitudine: ut ducti in
captiuitatem cadant in terra aliena.
patientes sitim bonorũ omĩum. & ad
patriam suam redire non ualeant.

Expanded text:
Aegypto idololatriae libidine constupraAegypto idololatriae libidine constupratam et divaricantem omnibus pedes suos. Et nunc comminatur, si ad virum suum noluerit reverti, ita eam futuram absque Deo et viro, sicut prius in Aegypto fuerat. Ne semper triplici explanatione tendamus volumina, hoc raro admonuisse sufficiat, quae dicta sunt convenire et Judaeis negantibus Christum, et haereticis fidem Domini relinquentibus: quorum fornicatio proprie inter ubera est, et in artificio idolorum et variorum dogmatum corde versatur, qui revertentur ad diem nativitatis suae, ut si non egerint poenitentiam, ethnicis comparentur. Et ponam eam quasi solitudinem, et statuam eam velut terram inviam, et interficiam et statuam eam sicut terram sine aqua, et occidam illam in siti. Si noluerit ad meliora converti, faciam illi quod feci in solitudine, ut ducti in captivitatem cadant in terra aliena, patientes sitim omnium bonorum, et ad patriam suam redire non valeant.
Abbreviated transcription (Latin):
prȩcipit filiis: ut nequaquã ad uxorẽ
patris quam ille dimisit. seo ad matrẽ
suam loquantur. quȩ eos genuit. Lo¬
quantur autẽ ad pęnitentiã prouo¬
cantes : ut auferat fornicationes¬
suas a facie sua. & ad ulteria sua de
medio uberum suorũ. Pornicaria est
quȩ cum pluribus copulatur. ad ul-¬
tera: quȩ unum uirũ deserens. alte¬
ri iungitur. Quorũ utrumq est sẏna¬
goga. Quȩ si permanserit in fornicati¬
one & ad ulterio: aufert ab ea ds̃ uestes
&e ornamenta quȩ dederat. De quibus
scribit in iherechiel. In die quando na¬
ta es non ligauerunt mamillas tuasi &
sale non es salita: & transiui per te. & in¬
ueni te nudam & de turpatam. & consper¬
sam in sanguine. Ꝙ̾ post paululum.
Indui te bẏssino & subtilibus. & orna¬
menta circumposui tibi. & dedi armil¬
las circa manus tuas & monile circa col¬
lum tuum. Haec tunc ei dedit maritꝰ
largissimus. quando in uenit eam in

Expanded text:
praecipit filiis, ut nequaquam ad uxorem praecipit filiis, ut nequaquam ad uxorem patris quam ille dimisit, sed ad matrem suam loquantur quae eos genuit. Loquantur autem ad poenitentiam provocantes, ut auferat fornicationes a facie sua, et adulteria sua de medio uberum suorum. Fornicaria est, quae cum pluribus copulatur. Adultera, quae unum virum deserens, alteri jungitur. Quorum utrumque est Synagoga, quae si permanserit in fornicatione et adulterio, auferet ab ea Deus vestem et ornamenta quae dederat. De quibus scribit Ezechiel: In die quando nata es, non ligaverunt mamillas tuas, et sale non es salita: et transivi per te, et inveni te nudam, et deturpatam, et conspersam in sanguine . Et post paululum: Indui te byssino et subtilibus, et ornamenta circumposui tibi, et dedi armillas circa manus tuas, et monile circa collum tuum. Haec tunc ei dedit maritus largissimus, quando invenit illam in
Abbreviated transcription (Latin):
tem germanitatis probemus affectu.
udicate matrem ur̃am. iudicate. qm̃
ipsa non uxor mea. & ego non uir eius.
Auferat fornicationes suas a facie sua.
& ad ulteria sua de medio uberũ suoꝵ.
ne forte expoliem eam nudam. & statuã
eam scd̾m diem natiuitatis suaelatr.
udicamini cum matre ur̃a iudicami-¬
ni: quia haec non uxor mea & ego non
uir eius: & auferam fornicationẽ eius
a facie mea. & ad ulteria eius de medio
uberum suorum. ut expoliem eã nudã
& restituam eam iuixta dies natiuitatiᷤᷤ
suae Huc usq ad isrł popłm. hoc est
decem tribus sermo directus est: nunc
iterũ a capite incipit. & prȩcipitur
filiis id est populo ut in eant iudicium
ad uersum matrem suam quȩ eos ge¬
nuit. quȩ de meretrice uxor effecta.
mores pristinos non reliquit. Et yursũ
fornicata est cũ amatorib suis. Et ui.¬
de clementiam uiri. Iam repudiata est.
iam abiecta. iam ei locutus est. hȩc ñ
uxor mea. & ego non uir eius. Tam̃

Expanded text:
tem germanitatis optemus affectu. tem germanitatis optemus affectu. Judicate matrem vestram, judicate, quoniam ipsa non uxor mea, et ego non vir ejus: auferat fornicationes suas a facie sua, et adulteria sua de medio uberum suorum: ne forte exspoliem eam nudam, et statuam eam secundum diem nativitatis suae. LXX: Judicamini cum matre vestra, judicamini, quia haec non uxor mea, et ego non vir ejus, et auferam fornicationem ejus a facie mea, et adulteria ejus de medio uberum illius: ut exspoliem eam nudam, et restituam eam juxta diem nativitatis suae. Hucusque ad Israel populum, hoc est, decem tribus sermo directus est. Nunc alterum caput incipit, et praecipitur filiis, id est, populo, ut ineant judicium adversum matrem suam, quae eos genuit, quae de meretrice uxor effecta, mores pristinos non reliquit, et rursum fornicata est cum amatoribus suis. Et vide clementiam viri. Jam repudiata est, jam abjecta est, 14 jam ei locutus est: Haec non uxor mea, et ego non vir ejus: tamen
Abbreviated transcription (Latin):
maxime quia ad distinctionẽ israhelis
cui non miseretur infert ds̃. domui aũt
cuta. Quia magnus est dies ierrahel.
in quo iudas & isrł unum habent pͥn¬
cipem. & ne quaquã dicetur israheli
non popłs meus. sed econtrario uoca¬
buntur filii dĩ uiuentis. id circo o ho¬
mines tribus uida nolite desperare
decem tribuum salutem. sed eam coti¬
die & sermone & uoto & litteris ad pę¬
nitentiam prouocate . quia frater u̾r
appellatur & soror. Frater. ex eo quod
dicitur populus meus. soror ex eo quod
appellatur miscdiam consecuta.
Aliter. Qui in xp̃m creditis & estis
tam ex iuidȩis quam ex gentibus. dici.¬
te ramis fractis & priori popło qui
proiectus est. populus meus. quia fr̃
tuus est. & miscdiam consecuta. quia
soror tua est. Cum eni in trauerit
plenitudo gentium. tunc om̃is israhel
saluus fiet. Hoc idem nobis prȩcipitur.
ne hereticos penitus desperemus. sed ꝓ¬
uocemus ad penitentiam. & illorũ salu¬

Expanded text:
maxime quia ad distinctionem Israelis, maxime quia ad distinctionem Israelis, cui non miseretur, infert Deus: Domui autem cuta. Quia magnus est dies Jezrael, in quo Judas et Israel unum habebunt principem, et nequaquam dicetur Israeli, non populus meus: sed econtrario vocabuntur filii Dei viventis: idcirco, o homines tribus Juda, nolite desperare decem tribuum salutem, sed eas quotidie et sermone et voto et litteris ad poenitentiam provocate, quia frater vester appellantur et soror: frater, ex eo quod dicitur, populus meus: soror, ex eo quod appellantur, misericordiam consecuta. Aliter: Qui in Christum creditis, et estis tam ex Judaeis quam ex gentibus, dicite fractis ramis, et priori populo, qui projectus est: populus meus, quia frater tuus est, et misericordiam consecuta, quia soror tua est. Cum enim intraverit plenitudo gentium, tunc omnis Israel salvus fiet . Hoc idem nobis praecipitur, ne haereticos penitus desperemus, sed provocemus ad poenitentiam: et illorum salu
Abbreviated transcription (Latin):
magnus est dies seminis dĩ: qui in terp̃¬
tatur xp̃c. Ex quo perspicuum est
i deo in typo nabuthȩ ier rahelitis san-¬
guinem prȩcessisse: ut uerius cõple¬
retur in xp̃o. In hoc eñi & non in illo
magnus dies est iez rahel de quo dr̃.
hc est dies quem fecit dñs exultemus
& letemur in eo. In terpretationis
tertiȩ quam suscepimus isrł inhere¬
ticis. & iud&e in eccłae hominib expo¬
nendis. hic sensus est: ut post quam dñs
in claritate sua uenerit regnaturus.
hn qui ante uocabantur non populus
eius. uocentur filui dĩ uiuentis cũ iuidȩ
id est ȩccłae fuerint copulati. & unum
caput xp̃m habuerint & ascenderint
de terra id est de terrenis sensibus &
humilitate litterȩ. & susceperint mag¬
num diem seminis dĩ. Pro oylua et¬
AuINe id est absq misericordia. in qͥb dã
id est non dilecta. Sed ueriora sunt exẽ.¬
plaria quae habent absq misericordia.

Expanded text:
magnus est dies seminis Dei, qui interprmagnus est dies seminis Dei, qui interpretatur Christus. Ex quo perspicuum est, ideo in typo Naboth  Al. Nabutha Jezraelitis sanguinem praecessisse, ut veritas compleretur in Christo. In hoc enim et non in illo magnus est dies Jezrael, de quo dicitur. Haec est dies quam fecit Dominus: exsultemus et laetemur in ea . Interpretationis tertiae quam suscepimus, Israel in haereticis, Juda in Ecclesiae hominibus exponendis, hic sensus est: Ut postquam Dominus in claritate sua venerit regnaturus, hi qui ante vocabantur, non populus ejus, vocentur filii Dei viventis: cum Judae, id est, Ecclesiae Dei fuerint copulati, et unum caput Christum habuerint, et ascenderint de terra, id est, de terrenis sensibus et humilitate litterae, et susceperint magnum diem seminis Dei. Pro οὐκ ἠλεημένη, id est, absque misericordia, in quibusdam  id est, non dilecta. Sed veriora sunt exemplaria, quae habent, absque misericordia;
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ confitent᷑. Si qͥs aũt alienꝰ a fide xp̃i
& non recipiens auc toritatem noui
testamenti. sed de numero circũcisio¬
nis responderit filios iuda & filies
crebro diximus: & in hoc dantes mariꝰ.
nihil fidei nr̃ȩ nocere monstrabimꝰ.
Sed post quã fuerit numerus filioꝵ isrł
quasi harena maris in toto orbe disꝑ¬
sus. & omnẽ subputationem uicerit
popłi multitudo: tunc habebit licen.¬
tiam isrł qui hodieq captiuus est. &
qui prius dicebatur absq miscđia &
non popłs meus. cum duab tribuii id ẽ
iuda & beniamin. quarũ magna pars
in xp̃m credidit. in ire concordiam ut
corporib separatos iungat fides. & unũ
sibi caput ponant & principem. de quo
scribit iher echiel. Et princeps unus
in medio eorũ dauid seruus meus. & re¬
suscitabuntur quasi ab inferis mortui.
iudas scilicet & isrł qui infidelitate
mortui erant. Et hȩc om̃ia fient. quia

Expanded text:
Dominum confitentur. Si quis autem alienus a fide Christi, Dominum confitentur. Si quis autem alienus a fide Christi, et non recipiens auctoritatem novi Testamenti, sed de numero circumcisionis, responderit filios Juda et filios crebro diximus, et in hoc dantes manus, nihil fidei nostrae necere monstrabimus. Sed postquam fuerit numerus filiorum Israel quasi arena maris in toto orbe dispersus, et omnem supputationem vicerit populi multitudo, tunc habebit licentiam Israel, qui hodie quoque captivus est, et qui prius dicebatur absque misericordia, et non populus meus, cum duabus tribubus, id est, Juda et Benjamin, quarum magna pars in Christum credidit, inire concordiam, ut corporibus separatos jungat fides, et unum sibi caput ponant et principem, de quo scripsit Ezechiel: Et princeps unus in medio eorum, David servus meus, et resuscitabuntur quasi ab inferis mortui , Juda scilicet et Israel qui in infidelitate mortui erant. Et haec omnia fient, quia
Abbreviated transcription (Latin):
non plebem meam plebem meam. &
non miscdiam consecutam miscdĩam
consecutam. & erit in loco ubi dictũ
est eis. non plebs mea uos.ibi uocabunt᷑
isrł. Si fuerit numerus filioꝵ isrt
tamquam harena maris. reliquiȩ sal¬
uȩ fient. Uerbum enim consummans
& breuians in ȩquitate. quia uerbũ
breuiatum faciet dñs super terram.
Et sicut prȩdixit isaias. nisi dñs saba.¬
oth reliquisset nobis semen sicut so¬
doma facti essemus. & sicut gomorra
similes fuissemus. Quid ergo dicemꝰe ᷤ
Quod gentes quȩ non sectabantur ius¬
titiam apprehenderunt iustitiam.
iustitiam autem quȩ ex fide est.
isrł uero sectans legem iustitiȩ. in
legem iustitiȩ non peruenit. Igitur
uocatione gentium & eorũ fide qui
ex iudȩis credere uoluerunt. omnẽ
nobis difficultatem in ter pretationis
abscidit. asserens xp̃i temporibus esse cõ¬
pletum. ut scilicet in isrł eligantur
auodecim tribus hõc est om̃is popłs uidȩ¬
orum. & in uida i qui exgentib iħm

Expanded text:
non plebem meam, plebem meam, & non misericordiam consecutam, misericordiam consecutam. Et erit in loco vbi dictum est eis, non plebs mea vos: ibi vocabuntur Israel: Si fuerit numerus filiorum Israel tamquam arena maris, reliquiae salvae fient. Verbum enim consummans et brevians in aequitate: quia verbum breviatum faciet Dominus super terram. Et sicut praedixit Isaias : Nisi Dominus sabaoth reliquisset nobis semen, sicut Sodoma facti essemus, et sicut Gomorra similes fuissemus. Quid ergo dicemus: Quod gentes quae non sectabantur justitiam, apprehenderunt justitiam? justitiam autem quae ex fide est: Israel vero sectans legem justitiae, in legem justitiae non pervenit . Igitur vocatione gentium, 12 et eorum fide qui ex Judaeis credere voluerunt, omnem nobis difficultatem interpretationis abscidit, asserens Christi temporibus esse completum, ut scilicet in Israel eligantur duodecim tribus, hoc est, omnis populus Judaeorum, et in Juda hi qui ex gentibus Jesum
Abbreviated transcription (Latin):
tores meos. qͥ om̃iũ rerũ mͥ abundantiã
p̾̃buer̃t. Respondet dĩs. Ego sepiã uiã tuã
spinis siue sudib ne possis ire qͦ desidas.
& int̾ ponã maceriã siue murũ. & semitaᷤᷤ
tuas qͦs crebro triueras pede ñ inuenies.
ne app̃hendas eos qͦs tanto studio seqͤbaris.
ut rerũ necessitate cõpulsa. reũtaris ad uirũ
tuũ. & dicas illud in eugłio. Qnti m̃cennarii

Expanded text:
 qui omnium rerum mihi abundantiam praebuerunt. Respondit Dominus: Ego sepiam viam tuam spinis, sive sudibus, ne possis ire quo desideras, et interponam maceriam, sive murum et semitas tuas quas crebro triveras pede, non invenies, ne apprehendas eos quos tanto studio sequebaris, ut rerum necessitate compulsa revertaris ad virum tuum, et dicas illud de Evangelio: Quanti mercenarii
Abbreviated transcription (Latin):
cluserunt me in ȩternũ. Ixx
Ntrauit caput meũ in scissuras montiũ.
Cõperuit & ad montiũ extrema descen¬
derit. & uenerit usq ad fundamen¬
ta terrarũ. quib quasi uectib & colũ¬
nis dĩ uoluntate globus terrȩ sustentat᷑.
nulli dubiũ ẽ. De qua & alibi dr̃. Ego
confirmaui columnas eius.
e dño autẽ & saluatore iuacta utrãq
editionẽ uidet᷑ mihi sic posse intelligi.
qđ pͥncipale & caput eiꝰ id. ẽ anima quã
cũ corpore ꝓ salute nr̃a dignant̾ assũp¬
sit. descenderit in scissuras montium
qͥ fluctib oꝑiebant᷑. qͥ se a cęli subtraxe¬
rant libertate. qͦs abissus ãbiebat. qͥ
se a dĩ sciderat maiestate. & postea etiã
ad inferna penstrarit. ad quȩ loca qͣsi
in extremo limo. peccatoꝵ animȩ trahe¬
bant᷑ dicente psalmo grapho. Intrabt̃
in inferiora terrȩ. partes uulpiũ erunt
Isti sunt uectes terrȩ & quasi quedam
serȩ extremi carceris ac supplicioꝵ. no¬

Expanded text:
cluserunt me in aeternum. LXX: cluserunt me in aeternum. LXX: Intravit caput meum ad scissuras montium: uerit, et ad montium extrema descenderit, et venerit usque ad profunda terrarum, quibus quasi vectibus et columnis Dei voluntate globus terrae sustentatur, nulli dubium est, de qua et alibi dicitur: Ego confirmavi columnas ejus . De Domino autem Salvatore juxta utramque editionem videtur mihi sic posse intelligi, quod principale et caput ejus, id est, anima quam cum corpore pro salute nostra dignanter assumpsit, descenderint in scissuras montium, qui fluctibus operiebantur, qui se a coeli subtraxerant libertate, quos abyssus ambiebat, qui se a Dei sciderant 411 majestate, et postea etiam ad inferna penetrarit: ad quae loca quasi in extremo limo peccatorum, animae trahebantur, dicente Psalmographo: Intrabunt in inferiora terrae, partes vulpium erunt . Isti sunt vectes terrae, et quasi quaedam serae extremi carceris ac suppliciorum, no
Abbreviated transcription (Latin):
poris. & eiꝰ uoluptatib confouent᷑. Unde
scđm illud qđ supra dioximꝰ loqͥt᷑ dñs ipse
loco. Torrentẽ ꝑtransiuit anima nr̃a.
&. Ne urgeat suꝑ me puteus ossuũ. neq¬
me concludat infernus : ñ mͥ deneg&
exitũ. Qui sponte descendi. sponte con-¬
scendã. qui uoluntarius captiuus ueni.
debeo liberare captiuos. ut impleatur
illud. Ascendens in altũ captiuã duacit
captiuitatẽ. Eos enĩ qͥ ante capti fuerant
in mortẽ. iste cepit ad uitã. Abissos autẽ
nes accipere debemus. uel tormentis
suppliciisq deditas potestates. ad quas
& in euangelio demones rogant. ne ire
cogant᷑. Unde & tenebrȩ erant super
abissũ. Interdũ abẏssus accipit̾ & ꝓ sacra¬
mentis & ꝓfundissimis sensib & iudicus
dĩ. Iudicia dñi abissus multa. & Abissus
abissũ inuocat. in uoce cataractarũ tuarũ.
elagus operuit caput meũ. ad extre¬
ma montiũ descendi. terrȩ uectes con¬

Expanded text:
porum, et ejus voluptatibus confoventur. Unde porum, et ejus voluptatibus confoventur. Unde secundum illud quod supra diximus, loquitur Dominus loco: Torrentem pertransiit anima nostra . Et: Ne urgeat super me puteus os suum, neque concludat infernus ; non mihi deneget exitum, qui sponte descendi, sponte conscendam, qui voluntarius captivus veni, debeo deliberare captivos, ut impleatur illud: Ascendens in altum captivam duxit captivitatem : eos enim qui ante captivi fuerant in morte, iste cepit ad vitam. Abyssos autem nes accipere debemus, vel tormentis suppliciisque deditas potestates, ad quas et in Evangelio daemones rogant ne ire cogantur . Unde et tenebrae erant super abyssum . Interdum abyssus accipitur et pro sacramentis ac profundissimis sensibus, et judiciis Dei: Judicia Domini abyssus multa . Et: Abyssus abyssum invocat, in voce cataractarum tuarum . Pelagus operuit caput meum, ad extrema montium descendi, terrae vectes con
Abbreviated transcription (Latin):
quã habui pͥusquã munł fier&. & res¬
pondit de celo pat̾. & glorificaui & glori¬
ficabo. Uel certe qͥa legit᷑ pat̃ in me &
ego in patre. sicut templũ patris filius
ẽ ita tẽplũ filii pat̾. ipse enĩ dic̃ ego de
patre exiui & ueni. & uerbũ erat apud
dm̃ & ds̃ erat uerbũ. aut unus idemq
saluator quasi homo postulat. quasi ds̃
pollicet᷑. & de sua quã sẽꝑ habuit posses¬
sione securꝰ ẽ. Ex ionȩ uͦ ꝑsona uł optan¬
tis uł confidentis affectu liquido intel¬
ligi potest. qđ desider& in ꝓfundũ ma-¬
ris positꝰ uidere templũ dñi. & spũ
ꝓphetali alibi sit. & aliud contẽpletur.
ircũdederunt me aquȩ usq ad animã
meam. abyssus uallauit me. Ix x.
ircũ fusa est mihi aqua usq ad animã
meã. abissus uallauit me nouissima.
auȩ istȩ quȩ uicinȩ sunt abẏssis quȩ in
terris uoluunt᷑ & defluunt. quȩ multũ
secũ limũ trahunt. non corpꝰ sed animã
nitunt᷑ occidere. Amicȩ qͥppe sunt cor¬

Expanded text:
fieret . Et respondit de coelo Pater: Et glorificavi, et glorificabo . Vel certe quia legitur: Pater in me, et ego in Patre , sicut templum Patris Filius est, ita templum Filii Pater. Ipse enim dicit: Ego de Patre exivi, et veni . Et: Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Aut unus idemque Salvator quasi homo postulat: quasi Deus pollicetur; et de sua quam semper habuit, possessione securus est. Ex Jonae vero persona, vel optantis, vel confidentis affectu liquido intelligi potest, quod desideraverit in profundo maris positus videre templum Domini, et spiritu prophetali alibi sit, et aliud  Al.410 Circumdederunt me aquae usque ad animam meam, abyssus vallavit me. LXX. Circumfusa est mihi aqua usque ad animam meam: abyssus vallavit me novissima. Aquae istae, quae vicinae sunt abyssis, quae in terris volvuntur, et defluunt, quae multum secum limi trahunt, non corpus, sed animam nituntur occidere, amicae quippe sunt cor
Abbreviated transcription (Latin):
condita ẽ. sed mutari eã in gła. ñ mu¬
tareͥ naturã. Oport& enĩ corruptiuũ
dr̃ hoc. qͦdãmͦ duob digitulis cõp̃hen¬
sũ corpus ostendit᷑. hoc in qͦ nascimur.
hoc in qͦ morim. hoc qđ timent reciꝑe
qͥ puniendi sunt. hoc qđ uirginitas ex¬
spectat ad p̃miũ. adulteriũ formidat
potest. qđ qͥ in uentre ceti iuxta naturã
corpoꝵ corrũpi debuerat & in cibos be¬
stiȩ ꝓficere. ac ꝑuenas artusq diffundi.
sospes & integer manserit. Porro qd ait
dñe ds̃ m̃s. blandientis affectꝰ ẽ. qđ com¬
munẽ dñm om̃iũ. beneficii magnitu

Expanded text:
condita est, sed mutare eam gloriam, non mucondita est, sed mutare eam gloriam, non mutare naturam. Oportet enim corruptivum r, hoc, quodammodo duobus digitulis comprehensum corpus ostenditur: hoc in quo nascimur, hoc in quo morimur, hoc quod timent recipere qui puniendi sunt, hoc quod virginitas exspectat ad praemium, adulterium formidat potest: Quod qui in ventre ceti juxta naturam corporum corrumpi debuerat, et in cibos bestiae proficere, ac per venas artusque diffundi, sospes et integer manserit. Porro quod ait: Domine Deus meus, blandientis affectus est, quod communem Deum omnium, beneficii magnitud
Abbreviated transcription (Latin):
ruptione uitã meã dñe ds̃ m̃s. Laxx.
Ropͥe dixit subleuabis dnẽ ds̃ m̃s.¬
uel ascend& de corruptione uita mea.
quia ad corruptionẽ & ad inferna de.¬
scenderat. Hoc ẽ qđ apłi interp̃tant᷑ in
quinto decimo psalmo ex ꝑsona dñi
ꝓphetatũ. qm̃ ñ derelinques animam
meã in inferno. nec dabis scm̃ tuũ ui¬
dere corruptionẽ. qđ dauid scilic& &

Expanded text:
tes, quos semel invaserant. Sed Dominus noster, de quo sub persona Cyri in Isaia legimus: Fores aenevel ascendat de corruptione vita mea, quia ad corruptionem, et ad inferna descenderat. Hoc est, quod Apostoli interpretantur in quinto decimo psalmo ex persona Domini prophetatum: Quoniam non derelinques animam meam in inferno, nec dabis sanctum tuum videre corr
Abbreviated transcription (Latin):
pessimã & torcular uenenosũ qd̾ edificat᷑
contra domũ dĩ ubi sunt uanȩ domꝰ quȩ
edificatȩ sunt in derisũ. & istȩ uanȩ do¬
mus in uanũ factȩ sunt regib isrł.
quantũ ad historiã ꝑtin&. his regib
quoꝵ peccata in regnoꝵ & parali pome¬
non libris scripta sunt: quantũ autẽ
qͥ a dño adducendi sunt. Post hec sequit᷑.
uȩ habitas lachis. hereditas usq odollã
dueni&. Odollã interp̃tat᷑ testimonium
haustꝰ uł hauritionis eoꝵ. qđ in greco

Expanded text:
pessimam, et torcular venenorum, quod aedificatur pessimam, et torcular venenorum, quod aedificatur contra domum Dei, ubi sunt vanae domus, quae aedificatae sunt in derisum. Et istae vanae domus, in vanum factae sunt in regibus Israel. Quantum ad historiam pertinet, his regibus quorum peccata in Regnorum et Paralipomenon libris scripta sunt: quantum autem qui a Domino adducendi sunt. Post haec sequitur: Quae habitas Lachis, haereditas usque Odollam veniet. Odolla interpretatur testimonium haustus, vel hauritionis eorum, quod in Graeco
Abbreviated transcription (Latin):
oris sui lancea quoscũq uagari uiderint
interficiant. Post hec scriptũ ẽ. Quȩ ha-¬
bitat lachis. pͥnceps pettati ẽ filiȩ sion.
suis & habuerunt equites & strepitum
tantũ in anẽq sonitũ qͥb locuta ẽ quȩ ha-¬
bitat bene in ciuitatib suis. isti in currib
& isti in eqͥs nos autẽ in nomine dñi dĩ nr̃i
inuocabimꝰ : qͥa mouert̃ pedes suos & cir¬
cũlati sunt om̃i uento doctrinȩ falsȩ. &
de eccłia exire uoluerunt quȩ int̾pre.¬
tat᷑ specula id .ẽ. sion. principes pecca¬
ti fuere filiȩ sion: & in ipsa hoc ẽ in la-¬
chis inuentȩ sunt impietates isrł quȩ a
regno pͥstino dĩ popłm separauerunt.
Princeps gͦ peccati ẽ filiȩ sion quȩ habitat
in lachis id .ẽ. ambulatio pessima. gra¬
du iugit̾ fluctuante. & impietas isrł
in hisꝰ ẽ qͥ sẽꝑ mouent pedes suos. & habi¬
tare dicunt᷑ in lachis. Dabunt᷑ qͦ ẽmis¬
sarii usq ad hereditatẽ geth geth

Expanded text:
 vagari viderint, interficient. Post haec scriptum est: Quae habitas Lachis: princeps peccati est filiae Sion. suis, et habuerunt equites, et strepitum tantum inanemque sonitum, quibus locuta est, quae habitat bene in civitatibus suis: isti in curribus et isti in equis: nos autem in nomine Domini Dei nostri invocabimus ; quia moverunt pedes suos, et circumlati sunt omni vento doctrinae falsae , et de Ecclesia exire voluerunt, quae interpretatur specula, id est, Sion, principes peccati fuere filiae Sion. Et in ipsa, hoc est, in Latinis, inventae sunt impietates Israel, quae a regno pristino Dei populum separaverunt. Princeps ergo peccati est filiae Sion, quae habitat in Lachis, id est, ambulatio pessima, gradu jugiter fluctuante, et impietas Israel in his est qui semper movent pedes suos, et habitare dicuntur in Lachis. Dabuntur quoque emissarii usque ad haereditatem Geth: Geth
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ subito in hebraicis uoluminibis non
habetur. & tam̃ potest cũ presenti loco ita
congruere. ut dicamꝰ. Propterea hec dicit
dñs. Ecce ego cogito suꝑ domũ istã mala su¬
tra dñm ihm. sic mala captiuitatis ꝑpetuȩ
sustinebt̃. & in tantã uenient angustiam.
ut omĩa eoꝵ cantica & psalmi uertant᷑
in luctũ. nihilq aliud nouerit popłs loqͥ.
nisi hoc. miseria miseri facti sumꝰ. Terra
qͥppe reꝓmissionis quȩ prius duab & semis
tribub diuisa sorte fuerat transiorda¬
nẽ. morse mittente funiculũ. & postea
ab ihũ naue tribub reliqͥs disꝑtita: hȩc
gentib romano mensore diuisa ẽ. &¬
tiemo fuit qͥ ꝓhiber& : quin potius cum
uniuersas optineant nationes. nullus ẽ
Quod si tertiã expositionẽ Ideat solum.

Expanded text:
 subito, in Hebraicis voluminibus non habetur, et tamen potest cum praesenti loco ita congruere, ut dicamus: Propterea haec dicit Dominus: Ecce ego cogito super tribum istam mala sutra Dominum Jesum, sic mala captivitatis perpetuae sustinebunt, et in tantam venient angustiam, ut omnia eorum cantica, et psalmi vertantur in luctum. Nihilque aliud noverit populus loqui, nisi hoc: miseria miseri facti sumus. Terra quippe repromissionis quae prius duabus et semis tribubus sorte divisa fuerat trans Jordanem, Moyse mittente funiculum, et postea ab Jesu Nave tribubus reliquis 451 dispertita, haec gentibus Romano mensore divisa est: et nemo fuit qui prohiberet, quin potius cum universas obtineat nationes, nullus estossideat solum. Quod si tertiam expositionem