comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
niet. Cogitare gͦ de il¬
la sensus est consũma¬
tus: & qͥ uigilauerit
ꝓpt̾ illã cito erit se¬
curus. Qm̃ dignos se
ipsa circuit querens:
& in uiis suis ostendẽs
se illis hilarit̾. & in om¬
ni prudentia occur¬
ret illis. Initiũ enĩ illiꝰ
uerissima est discipli¬
ne concupiscentia. su¬
ra gͦ discipline dilectio

Expanded text:
gitare enim de illa, sensus est consummatus: et qui vigilaverit propter illam, cito erit securus. Quoniam dignos se ipsa circuit quaerens, et in viis suis ostendit se illis hilariter, et in omni prudentia occurret se illis. Initium illius verissimum est, et disciplinae concupiscentia. Secura ergo disciplinae dile
Abbreviated transcription (Latin):
oꝵ splendor mirabilis.
quiq hodierna die
beatũ .Ñ. confessorẽ
titudinis ȩt̾nȩ gle sul¬
limasti. concede ꝓpitꝰ.
ut cuiꝰ merita uene¬
ramur int̾ris. interces¬
sionis eiꝰ auxilio apud
amur incelis: ꝑ. Sapi-¬

Expanded text:
rabilis, quique hodierna die beatum Confessorem titudinis aeternae gloria sublimasti, concede propitius, ut cujus festa veneramur in terris, intercessionis auxilio apud amur in coelis, P
Abbreviated transcription (Latin):
tiam.
plice reuerentiȩ cul¬
men offerimꝰ sacͥs
misteriis imbuendũ.
p̃imus. hic plebs tua sẽ¬
ꝑ & sua uota deꝓmat.
ꝙ desid̾ata ꝑcipiat. ꝑ.¬

Expanded text:
ta. tolicae reverentiae culmen offerimus, sacris mysteriis imbuendum; ia praeimus, hic plebs tua semper et sua vota depromat, et desiderata percipiat.
Abbreviated transcription (Latin):
mps sempit̾¬
ne dc̃ . qui ñ
sacrificiorũ
ambitione placa¬
ris: sedstudium
pie deuotionis in¬
dendis. da familie
habere cor mundũ.
ut fides eorũ hec
dona tibi concili¬
et. & humilitas ob¬
lata comiendet. ꝑ¬

Expanded text:
ns sempiterne Deus, qui non sacrificiorum ambitione placaris, sed studio piae devotionis intendis, da familiae habere cor mundum, ut fides eorum haec dona tibi conciliet, humilitas oblata commendet.
Abbreviated transcription (Latin):
q̃s dñe preces
humilitatis
nrẽ in conspectu
clementie tue. &
descendant super
hec oblata uirtus
tue diuinitatis.
quã nr̃is quoq
purificandis men¬
tibus largiaris.

Expanded text:
ne, preces humilitatis nostrae in conspectu clementiae tuae; et descendat super haec oblata virtus tuae divinitatis, quam nostris quoque purificandis mentibus largiaris.
Abbreviated transcription (Latin):
ropitiare dñe
supplicatio¬
Has oblationes fa¬
mul oꝵ famula¬
rumq tuarum be¬
nignus assume.
ut quod singuli
obtulerunt adho¬
norem nominis
tui. cunctis ꝓficiat
ad salutemꝰ. ꝑ. co.

Expanded text:
ropitiare, Domine, supplicatiohas oblationes famulorum famularumque tuarum benignus assume, ut quod singuli obtulerunt ad honorum nominis tui, cunctis proficiat ad salutem. Per.
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ qui miscd̃ia¬
tua preuenis etiã¬
non potentes:
da nobis affectum
iugiter deprecandi.
ut pietate ꝑpetua
supplicib p̾otiora

Expanded text:
s, qui miserictua praevenis non petentes, da nobis affectum jugiter deprecandi, ut pietate perpetua supplicibus potiora
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ qui nos de p̾¬
sentibus adiu¬
esse sollicitos: tribue
que tua sunt. uni¬
uersa nobis saluta¬
ria condonent᷑. ꝑ.¬

Expanded text:
s, qui nos de praesentibus adjuisti sollicitos, tribue, quae tua sunt, universa nobis salutaria condonentur.
Abbreviated transcription (Latin):
s qui non des¬
picis corde con¬
tritos & afflic¬
dos miseriis. popu¬
lum tuum ieiunii
clamantem ꝓpitia¬
dus ex audi. ut qͦs
humiliauit adũ¬
sitas. atcollat re¬
parationis tue ꝓs¬
peritas. ꝑ¬

Expanded text:
 qui non despicis corde contritos, et adflictos miseriis, populum tuum jejunii clamantem, propitiatus exaudi, ut quos humiliavit adversitas adtollat reparationis tuae prosperitas. P
Abbreviated transcription (Latin):
niani beata passione
ꝑ egimus. ipsoꝵ nobis¬
q̃s fiant int̾ressione
salutaria. in quoꝵ st̃
natalitiis exultater
impleta: ꝑ¬

Expanded text:
Ill. beata passione peregimus, ipsorum nobis fiant intercessione salutaria, in quorum natalitiis sunt exsultanter impleta.
Abbreviated transcription (Latin):
ut id qd̾ de scõ al¬
tari tuo accepimꝰ. p̃ci¬
bus beati euangeliste
tui luce scĩficet aĩas
nr̃as. ꝑ quod tuti esse

Expanded text:
ut id quod de sancto altari tuo accepimus precibus beati evangelistae tui Lucae sanctificet animas nostras, per quod tuti esse
Abbreviated transcription (Latin):
offerimus maiestati:
ad beate resurrectio¬
nis requiẽ te miseran¬
te cũ scĩs tuis ꝑueni¬
re mereantur: ꝑ xꝑm.

Expanded text:
offerimus majestati, ad beatae resurrectionis quietem te miserante cum sanctis tuis pervenire mereantur.
Abbreviated transcription (Latin):
omi uacare:⁊ sic deincle ad xͥ corpus accede.
tem abimelech. de panib ꝓpositionis noluis¬
n utiq ab alienis s a ꝓpͥis conuigib & nͥ¬
ab oꝑe ꝯuigali: nũquã panes qͦs pͥus nega¬
uerat concessisset. Qͦnto inter ẽ. int̾ ꝓpositi¬
onis panes ⁊ corpus xp̃i. que diffe̾ntia int̾
umbrã ⁊ corpꝰ. int̾ imagniẽ ⁊ ueritatẽ. int̾
exemplaria fut᷑orũ. & ea ipsa que ꝑ exemplaria

Expanded text:
 vacare, et sic deinde ad Christi corpus accedere. tem Abimelech de panibus propositionis noluisnon utique ab alienis, sed a conjugibus proab opere conjugali, nequaquam panes quos prius negaverat, concessisset. Tantum interest inter propositionis panes et corpus Christi, quantum inter umbram et corpora, inter imaginem et veritatem, inter exemplaria futurorum et ea ipsa quae per exemplaria
Abbreviated transcription (Latin):
in rationali sacerdos legalis ferebat in pectore . mi
tos. sic̃ supͣ dictũ ẽ: ita insuꝑhum̾ali ferebat su¬
ꝑ humeros. duos lapides onichinos. auro inclu¬
sos: et eisdem nominib insignitos. Sex qͥppe noĩa
ĩ imo erãt: ⁊ sex ĩ alio. Nost̾ uͦ sacerdos. sic̃ supͣdixi¬
mꝰ. nomina sc̃oꝵ qͦs memiorat u̾bis. tẽ portat in

Expanded text:
in rationali sacerdos legalis ferebat in pectore XII tos, sicut supra dictum est, ita in superhumerali ferebat super humeros duos lapides onichynos auro inclusos et eisdem nominibus insignitos. Sex quippe nomina in uno erant, et sex in altero. Noster vero sacerdos, sicut supra diximus, nomina sanctorum, quos mem
Abbreviated transcription (Latin):
tñ. hanc fractionẽ ad cautelam facimꝰ suꝑ ca¬
licem. Tercia pars que in calice ponit᷑. ꝓpitia¬
tio ẽ ꝓ uiuis: opusq sangͥnis ⁊ carns. expiat il¬
la caro. sangͥni admixta. Reliquarũ altã ẽ ꝓpi¬
tiatio ꝓ fidelib defunctis. qͥ nr̃is or̃onib indigẽt:
qͥa adhuc in penis detinent᷑: alta ẽ ꝓ iam tͥum¬
phantib gr̾arũ actio. Sergius t̾n ꝑapa: alit̾ sr̃
hoc loquit᷑. Uult enĩ significari ꝑ rorporis ⁊ san¬
gͥnis cõmixtionẽ: corporis ⁊ anime xp̃i. in resur

Expanded text:
tamen hanc fractionem ad cautelam facimus super catamen hanc fractionem ad cautelam facimus super calicem. Tertia pars, quae in calice ponitur, propitiatio est pro vivis, opusque sanguinis et carnis expiat illa caro sanguini admista. Reliquarum altera est propitiatio pro fidelibus defunctis qui nostris orationibus indigent quia adhuc in poenis detinentur: Altera est pro jam triumphantibus gratiarum actio. Sergius tamen Papa aliter super his loquitur. Vult enim significari per corporis et sanguinis commistionem, corpor
Abbreviated transcription (Latin):
tue ꝑegͥnationis. a creatore exigis Et nota qͦd
sicut et nos dimittimꝰ debitorib nr̃is. Si enĩ
Si enĩ
non dimiserimꝰ peccantib in nos: sicut in archꝰ
Sexta petitio ẽ. Et ne nos inducas. idẽ ne ꝑmit¬
tas nos induci et cadẽ in temptationem. Nonẽ
malũ temptari: s bonis ẽ uictorie occasio. Hoc gͥ
solum orandũ ẽ. ne inducam᷑ in temptationẽ. id:
ne uincam̃. Septima petitio ẽ: id qͦd sequit᷑. S
s ⁊ĩ abhis temptationib lib̾a nos. in quas iam
sumꝰ inducti. Hoc septimũ c̾orus succunt: in
qͦ se orasse cũ sacerdote ostendit. Ad hoc enĩ fu¬
erat inuitatꝰ: cũ sacerdos aute or̃onem dñicã
dic̾et. Oremꝰ. Dem̃ sub iungit sacerdos
Ad ꝑecitionũ om̃ium p̾missarũ ꝯfirmationem.
Dũ dicit sacerdos. Da ꝓpitius pacem. indieb
ur̃is: patenã quã diaconꝰ usq ad panem ur̃m
tenuerat. usq de manu diaconi suscip̃: un
altari ut fractionẽ suꝑ eã faciat. deponit. Nos

Expanded text:
peregrinationis a Creatore exigis. Et nota quod Sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. Si enim non dimiserimus peccantibus in nos nec Sexta petitio Et ne nos inducas, id est ne permittas nos induci et cadere in tentationem. Non malum tentari, sed est bonis victoriae occasio. Hic igitur solum orandum est ne inducamur in tentationem, id est ne vincamur. Septima petitio est id quod sequitur: sed etiam ab his tentationibus libera nos in quas jam sumus inducti. Hoc septimum chorus succinit in quo se orasse cum sacerdote ostendit. Ad hoc enim fuerat invitatus: cum sacerdos ante Orationem Dominicam diceret, Oremus. Deinde subjungit sacerdos, At sacerdos, Da propitius pacem in diebus nostris, Patenam, quam diaconus usque ad Panem nostrum tenuerat, de manu diaconi suscipit, et in altari ut fractionem super eam faciat deponit. Nos
Abbreviated transcription (Latin):
p̃mifsis postulamꝰ. inscĩs hic inchoant᷑. ⁊ cotidie
augent᷑: in fut᷑o aut̃ plene ꝯsũabunt᷑. Q tuor
uͦ que sequunt᷑: p̃sentis tm̃ uite s̃. Ibi enĩ nemo
indigebit pasci: nulli debita dimittent᷑. nemo
temptabit᷑: nulla ibi mala a qͥb aliquis liberet᷑.
Qrta petitio ẽ. Panẽ nr̃m cotidianũ da nobis ho¬
die. Panis qͦ cotidie egemꝰ. ne in hac uia ꝑegrina¬
tionis nr̃e deficiamꝰ: spualis ẽ anime cib: Affectꝰ
uideł. ⁊ de dulcedine dĩ sapor quidam suauissi

Expanded text:
die augentur, in futuro autem plene consummabuntur. Quatuor vero quae sequuntur praesentis tantum vitae sunt. Ibi enim nemo indigebit pasci, nulli debita dimittentur, nemo tentabitur, nulla ibi mala a quibus aliquis liberetur. Quarta petitio est: Panem nostrum quotidianum da nobis hodie. Panis quo quotidie egemus ne in hac via peregrinationis nostrae deficiamus, spiritualis est animae cibus, affectus videlicet ex dulcedin
Abbreviated transcription (Latin):
as. flicat᷑ & signũ crucis. Cũ enĩ ꝓnom̃ uͥta¬
I g̾maticus ad omne ꝑtineat suppositũ. sim
qͥma platione ꝓnomĩs fieret signũ. et in alũs
n fieret ad aliam siue alias uid̾etur referend̃
et ꝑsonas. Notandũ ⁊̃ qͦd cũ alia signa sola
manu sacerdotis fiant: ista fuint de corꝑe x

Expanded text:
 etiam signum crucis. Cum enim pronomen, ut ait grammaticus, ad omne pertineat suppositum, si in prima prolatione pronominis fieret signum, et in aliis non fieret, ad aliam sive alias videretur referendum esse personas. Notandum etiam quod cum alia signa sola manu sacerdotis fiant, ista fiunt de corpore
Abbreviated transcription (Latin):
nͨ ꝓpt̾ iam facte testificationẽ. siue memoriã.
Qre gͦ fiant.⁊ qͦre qͥnqͥes.⁊ quare ter in calice.
bis extra calicẽ fiant. b̾ uit̾ aperi endũ ẽ. Ipsa
capitłi u̾ba plane indicant: ad qͥd h signa cru-
⁊ in memoriã tͥuitatis tͥplicata. ignominiã po¬
tꝰ parere uidet᷑ qͣm laudem: ideo signum eil

Expanded text:
nis testificationem sive memoriam. Quare ergo fiant, et quare quinquies, et quare ter in calice et bis extra calicem fiant, breviter aperiendum est. Ipsa capituli verba plane indicant, ad quid haec signa cruciet in memoriam Trinitatis triplicata ignominiam potius parere videretur quam laudem, ideo signum crucis
Abbreviated transcription (Latin):
siat. Ad hoc enĩ oraudo u̾ba ꝓfermĩ ut nob̾
affectũ deuotionis excitemꝰ: non ut d̃m qͥ omĩa
nouit. qͥd nr̃a postulet mens doceamus. Oratio¬
Hoc totũ qͣi ꝓlogus ẽ. et captatio postulan¬
tis. In qͦ ĩ magna impetrantdi dat᷑ fiducia Qd
enĩ negabit filiis: qͥb iam dedit ut pat̾ sit: S
qui d̾m patrẽ uocamꝰ: cauendũ nobisͤ ⁊ sordib.
ne tanto patre indigni simꝰ: in celis: idẽ in scĩs.
Cũ enĩ ds̃ in om̃ib creatis sit ꝑ essentiam: in soł
bonis ẽ ꝑ inhabitantem grãm. Prima petitio ẽ
que sequit᷑: sanctificet᷑ nomen tuum in nob:¬
ut de bona ⁊ sp̃uali ꝯu̾satione filioꝵ. głificet᷑
pater nost. Uel nom̃ patͥs in ipso sc̃m ab et̾no. tc̃
in nob̾ scm̃ & uen̾abile habet᷑: cũ bonũ patrẽ cãqͣ
bomi filii. non timore s amore offencde cauemꝰ. Sa
tͦo regno cũ ei plene subiciem̃. s ⁊ de p̾senti pot̾

Expanded text:
fiat. Ad hoc enim orando verba proferimus, ut nobis fiat. Ad hoc enim orando verba proferimus, ut nobis affectum devotionis excitemus non ut Deum qui omnia novit quod nostra postulet mens doceamus. CAHoc totum quasi prologus est et captatio postulantis. In quo etiam magna impetrandi datur fiducia. Quid enim negabit filiis, quibus jam dedit ut Pater sit? Sed qui Deum Patrem vocamus, cavendum nobis a sordibus, ne tanto Patre indigni simus. In coelis, id est in sanctis. Cum Deus in omnibus creaturis sit per essentiam in solis bonis est per inhabitantem gratiam. Prima petitio est quae sequitur. Sanctificetur nomen tuum in nobut de bona et spirituali conversatione filiorum glorificetur Pater noster. Vel nomen Patris in ipso sanctum ab aeterno, tunc in nobis sanctum et venerabile habetur, cum bonum Patrem tanquam boni filii non timore sed amore offendere cavemus. Qturo regno cum ei plene subjiciemur, sed et de praesenti potest
Abbreviated transcription (Latin):
x in cruce. ⁊ eiꝰdem in sepulcͦ depositionẽ. Un &
calicem corporali palla tegit: qͦd sig̾c syndonis i¬
uolutionẽ. Cũ gͥ calix huc usq ꝓ cautela cooꝑtꝰ
fuĩt hͥ ꝓ mistio cooꝑit᷑. Int̾im sacerdos ad diu̾cã
oationẽ accedens: ut p̾sente magistro petitiones
quas ipse facẽ docuit meliorẽ sortiant᷑ effectũ.
p̃mutit diuina iustitutione formati: qͥa ma¬
theo ⁊ luca testantib sic orare xp̃c iustituit. Com¬
petent᷑ aut̃ subiungit audemꝰ dicere. Nisiem̃
rp̃s institussetꝰ. qualit̾ homo t̾ram ⁊ lutũ se
ee cognoscens. d̾m patrẽ suũ nominare aud̃et:
Notandũ qͦd in oratione diu̾ca .uii. st̾ petitiões.
omĩa que petenda s̃ ꝯtinentes. In cuiꝰ expositio¬
ne multa a scis patͥb dicta leginit᷑. S qͥa mens
orantis. tot ea hora caꝑe ñ pot̾: uos de singłis
petitionib pauca dicere uolumꝰ ut qͥ orat in¬
tellige possit qͥd petat: ⁊ intelligens deuotior

Expanded text:
 in cruce, et ejusdem in sepulcrum depositionem. Unde et calicem corporali palla tegit, quod significat sindonis involutionem. Cum igitur calix hucusque pro cautela coopertus fuerit hoc pro mysterio cooperitur. Interdum sacerdos ad Dominicam Orationem accedens, ut praesente magistro petitiones quas ipse facere docuit, meliorem sortiatur effectum praemittit, Divina institutione formati quia Matthaeo et Luca testantibus, sic orare Christus instituit. Competenter autem subjungit Audemus dicere. Nisi enim Christus instituisset qualiter homo, terram et lutum se esse cognoscens, Deum Patrem suum ntandum quod in Oratione Dominica VII sunt petitiones omnia quae petenda sunt continentes. In cujus expositione multa a sanctis Patribus dicta leguntur; sed quia mens orantis tot ea hora capere non potest, nos de singulis petitionibus pauca dicere volumus, ut qui orat intelligere possit quid petat, et intelligens devotior
Abbreviated transcription (Latin):
manna uerus isrł. ꝑ desertũ huiꝰ scłi int̾ius pas¬
cit᷑. donec t̾ram ꝓmissionis ingressus. de ipsa fu¬
auitatis di facie satiet᷑. Ibi gͥ panis iste ñ cotidi¬
anꝰ sic̃ hic petit᷑. s unꝰ erit. id ẽ ñ sic̃ hic mͦ abe¬
rit. mͦ ad erit. s unoꝰ eodem mͦ sufficient̾ ⁊ in

Expanded text:
manna verus Israel per desertum hujus saeculi interius pascitur, donec terram promissionis ingressus de ipsa suavitatis Dei facie satietur. Ibi igitur panis iste non quotidianus, sicut hic petitur, sed unus erit, id est non sicut hic, modo aberit modo aderit, sed uno et eodem
Abbreviated transcription (Latin):
eis sume bñdictionis effectũ tͥbuit: que ẽ inu¬
nitate capitis. et membroꝵ. de qua t̾cia actio me¬
minait. Signa tria crucis que hic fiunt: oꝑatiõe
tͥnitatis ꝑ uͥtutem crucis ostend̾s facta ẽẽ que p̃¬
missa s̃. Signa enĩ facta huc usq. pꝰt ꝯsecrati¬
onẽ. ñ ꝯsecrationẽ oꝑant᷑: s eiꝰ faciunt ꝯmemo¬
rationẽ. siue testificationẽ. sic̃ p̃dixmius¬

Expanded text:
eis summae benedictionis effectum tribuit, quae est in unitate capitis et membrorum, de qua tertia Actio meminit. Signa tria crucis quae hic fiunt operatione Trinitatis per virtutem crucis, ostendunt facta esse quae praemissa sunt. Signa enim facta hucusque post consecrationem non consecrationem operantur, sed ejus faciunt commemorationem sive testificatione
Abbreviated transcription (Latin):
q enĩ de duob scd̃m sp̃em. de uno scd̃m rei ũ¬
tatẽ: dicẽt omĩa. Uide ordinẽ. Primo ds̃ panẽ
⁊ uiũ creat: ꝑ nat᷑am. Eadem in altari obla
tunc enĩ ante ꝯsecrationẽ sc̃ĩficata s̃. ⁊ a cõmu¬
nib usib separata. Deui ꝑ sacra u̾ba scd̃e acti¬

Expanded text:
e de uno secundum rei veritatem diceret omnia . Vide ordinem: prime Deus panem et vinum creat per naturam. Eadem in altari oblattunc enim ante sanctificationem sanctificata sunt et a communibus usibus separata. Deinde per sacra
Abbreviated transcription (Latin):
teatrhali arte redoleat: s que ꝯpunctionẽ magis
audientib faciat. Autiqͥ pͥdie qm cantandũ erat
cibis abstinebant. psallentia tam̃ legumina cau¬
sa uocis assidue utebant᷑. Unde ⁊ cantores apd̃
gentiles fabarii dicti sunt. Heteres uelamina pec¬
tori imposita sub ea cantica exclamare alendis
uocib rationẽ demonstrauert̃. Solent aut̃ ad
hoc officiũ etia absq scientia ep̃i sola uissione p̃s

Expanded text:
eatrali arte redoleat, sed quae compunctionem magis eatrali arte redoleat, sed quae compunctionem magis audientibus faciat. 3. Antiqui, pridie quam cantandum erat, cibis abstinebant, psallentes tamen, legumine causa vocis assidue utebantur. Unde et cantores apud gentiles fabarii dicti sunt. Veteres, lamina pectori imposita, sub ea cantica exclamantes alendis vocibus rationem demonstravere. Solent autem ad hoc officium etiam absque scientia ep
Abbreviated transcription (Latin):
ni post moysen psalmos pͥmi ꝯposuert: & can¬
tauert̃. Mortuo aut̃ asaph. filii eiꝰ inhunc
ordine subrogati sunt a dauid: erant q psal¬
nuiste ꝑ successionẽ generis sicut ordo sacer¬
dotalis: ipsiq soli continius dieb in templo
canebant candidi induti stolis: ad uocẽ u¬
uiꝰ responte choro. Ex hoc uet̾i more eccłia sũp¬
sit exemplũ nutͥendi psalmistas: quoꝵ
cantib ad affectũ dĩ mentes audientiũ ex¬
citant᷑. Psalmistam autẽ ⁊ uoce ⁊ arce p̃cla¬
rũ illustrẽ q eẽ oportet: ita ut ad oblectam̃¬
ta dulcedinis animos excitet auditoꝵ. Uox aut̃ eiꝰ
non asꝑa uł rauca uł dissonans. s canora erit: sua¬
uis liquida. atq acuta. habens sonũ atq melodi¬
am. scẽ religioni congruentẽ: nonque tragicam ex¬
claniet artẽ: s que xp̃ianã simplicitatẽ. quenient̃¬
in ipsa modulatione demonstret. Neq musica uł¬

Expanded text:
nim post Moysen psalmos primi composuerunt et cannim post Moysen psalmos primi composuerunt et cantaverunt. Mortuo autem Asaph, filii ejus in ordinem subrogati sunt a David, erantque psalmistae per successionem generis, sicut et ordo sacerdotalis; ipsique soli continuis diebus in templo canebant, candidis induti stolis, ad vocem unius respondente choro. 2. Ex hoc veteri more Ecclesia sumpsit exemplum nutriendi psalmistas, quorum cantibus ad effectum Dei mentes audientium excitentur. Psalmistam autem et voce et arte praeclarum illustremque esse oportet, ita ut oblectamento dulcedinis animos incitet auditorum. Vox enim ejus non aspera, vel rauca, vel dissonans; svis, liquida, atque acuta, habens sonum et melodiam sanctae religionis congruentem, non quae tragicam exclamet artem, sed quae Christianam simplicitatem in ipsa modulatione demonstret, neque
Abbreviated transcription (Latin):
tilectores in u̾boꝵ accentib errant: & solent ir¬
ridere nos imꝑitie huĩ. qui uident᷑ habere noti¬
ciamꝰ detrahentes & iurantes penitꝰ nescire nos¬
qͦd dicimꝰ. Porro uox lectoris simplex erit. & cla¬
ra. & ad om̃ine ꝓuuntiationis genꝰ accõmolata:
plena succo uirili. agrestem & sub rusticũ effu¬
giens sonũ: non humilis. nec a deo sublimis:
non fracta. nec tenera. nichil q femineũ so¬
nans: neq ꝯmoto corpore: s tantũ cũ gͣuita¬
tis sp̃e. Aurib eiũ & corde consulere debet
lector non oculis: ne eos ex seipso spectatore
magisqͣm auditores faciat. Uetus opinio ẽ.
lectores pronuntiandi causa p̃cipuam curã
uocis h abuisse: ut exaudiri intumultũ pos¬
sent. Unde & dudũ lect̾ores p̃cones uł ꝓcla¬
matores uocabantuR : De psalmistis.
salmistarũ idẽ cantoꝵ pͥncipes uł auc¬
tores. dauid siue a saph excitert̃. Istie¬

Expanded text:
ti lectores in verborum accentibus errant, et solent irti lectores in verborum accentibus errant, et solent irridere nos imperitiae hi qui videntur habere notitiam, detrahentes et jurantes penitus nos nescire quod dicimus. Porro vox lectoris simplex erit, clara, ad omne pronuntiationis genus accommodata, plena virili succo, agrestem et subrusticum effugiens sonum, non humilis, nec adeo sublimis, non fracta vel tenera, nihilque femineum sonans, neque cum motu corporis, sed tantum cum gravitatis speciem, auribus enim et cordi consulere debet lector, non oculis, ne potius ex seipso spectatores magis quam auditores faciat. Vetus opinio est, lectores pronuntiandi causa, praecipuam curam vocis habuisse, ut exaudiri in tumultu possint, unde et dudum lectores praecones vel proclamatores vocabantur. CAPUT LIII.Psalmistarum, id est, cantorum principes, vel auctores, David, sive Asaph exstiterunt. Isti e
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥaut̃ ad huiꝰ modi ꝓuebit᷑ gradũ. iste erit
cdoctrina ⁊ libris imbutꝰ. senfitũ qr ⁊ u̾borũ sci¬
entia ornatus. ita ut distinctiones sententi¬
arũ intelligat. ubi finiat᷑ unctura. ubi ad¬
huc pendeat oratio: ubi sententia extrema
claudat᷑. Sic q expeditꝰ. usũ. ium. pronutiti¬
ationis tenebit: ut ad intellectũ omĩum ñ
mͦ dolentis. mͦ increpantis: mͦ exortantis: siue his
magis ⁊ illa ambigua sententiarũ adhibenda
tentiam sicuti est. Qͥs accus abit adu̾sus electos
dei : Ds qui iustificat: Qͦd si quasi confirma¬
tiue ñ seruato genere pronuntiationis sue
dicat᷑: magna ꝑu̾sitas oritur. Sic gͦ pronun¬
tiandũ ẽ: ac si dic̾et. Deus ne. qui iustificat:
Sub audit non. Necesse ẽ enĩ in tantis reb sci¬
entie ingeniũ: quo ꝓpͥe singła conuenient̾q
pronuntient᷑. Preterea ⁊⁊ accentuũ uim o
poitet lectorẽ scire: ut nouerit inqua sillaba
uox ꝓtendat᷑ pronuntiantis. Plerumq enĩ imꝑi¬

Expanded text:
Qui autem ad hujusmodi provehitur gradum, iste erit doctrina et libris imbutus, sensuumque ac verborum scientia perornatus: ita ut distinctionibus sententiarum intelligat ubi finiatur junctura, ubi adhuc pendeat oratio, ubi sententia extrema claudatur. Sicque expeditus vim pronuntiationis tenebit, ut ad intellectum omnium menmodo dolentis, modo increpantis, modo exhortantis, sive his magis illa ambigua sententiarum adhibenda tentiam, sicuti est: Quis accusabit adversus electos Dei? Deus qui justificat ? Quodque si confirmative non servato genere pronuntiationis suae dicatur, magna perversitas oritur. Sic ergo pronuntiandum est, ac diceret: Deusne qui justificat? subauditur, Non. Necesse est ergo in tantis rebus scientiae ingenium, quo proprie singula convenienterque pronuntieportet lectorem scire, ut noverit in qua syllaba vox protendatur pronuntiantis. Plerumque enim imperi
Abbreviated transcription (Latin):
leuithes sunt:. Ipsis enĩ uissũ ẽ custo dire
nis conflictũ iam qͥeti mundo corpore partt̃
⁊ mente deo deseruiant: p̾ferentes speciem
guitatis. ne fallant᷑ consilio: ne fidẽ deserant:
ne qͥcquã intemperantius agant. De subdi
nuntur: appellant᷑q ibi natinueil idest in
humilitate deo seriuientes. Ex eorũ ordine
fuit ille uatanael:. qͥ in euangłio ioħ̃is diui¬
na ꝓtlitione cõmonitꝰ. saluatore meruit con¬
fiteri:. quiq etiã ad pͥmũ dinitatis indici¬
Ecce uir isrłita:. in quo dolus non ẽ. Deniq
isti oblationes intemplo diũ suscipiunt a
ppłis. Isti obediunt officiis leutharũ. Isti qͦq ua¬
sa corporis & sangͥnus xp̃i diaconib ad altariũ
offerunt: Dequib quidẽ placuit placuit pa¬
tͥb. ut qͥa sacra misteria contrectant. castr ⁊ ꝯ¬
tinentes ab uxorib sint.:⁊ ab omĩ carnali un¬
munditia lib̾i sint: uixta qͦd illis ꝓpħa docen¬
te iubetur. Mundamini: qui fertis uasa

Expanded text:
Levitae sunt. Ipsis enim jussum est custodire nis conflictum, jam quieti, mundo corpore pariter et mente Deo serviant, praeferentes speciem gravitatis, ne fallantur consilio, ne fidem deserant, neque quidquam intemperantius gerant. CAPUT X. De niuntur, appellanturque ibi Nathinaei, id est, in humilitate Domino servientes . Ex eorum ordine fuit ille Nathanael, qui in evangelio Joannis divina proditione commonitus, Salvatorem meruit confiteri. Quique etiam ad primum divinitatis indiciEcce vere Israelita, in quo dolus non est . 2. Denique isti oblationes in templo Domini suscipiunt a populis, isti obediunt officiis Levitarum, isti quoque vasa corporis et sanguinis Christi diaconibus ad altaria Domini offerunt. De quibus quidem placuit Patribus ut, quia sacra mysteria contrectant, casti et continentes ab uxoribus sint, et ab omni carnali immunditia liberi, juxta quod illis, propheta dicente, jubetur: Mundamini. 430 qui fertis vasa
Abbreviated transcription (Latin):
sessionis instrumenta originalia: sic exorcista re¬
digit in sua diligentia totius regni dei secreta.
ut memorie mandet scͥpturar̃ sacm̃taꝰ unde
exerceat scilicet donũ qͦd illi ẽ a sp̃u scõ concessĩ.
dic̃. Nũqͥd onĩs donationes habent sanatioñ:
Hii eni c̃ ordinant᷑ sic ait canon. accipiunt dema¬
nu ep̃i libellũ in qͦ scͥpti sunt exorcisii: accipien¬
tes potestatẽ ĩponendi manꝰ suꝑ energuminos.¬

Expanded text:
sessionis instrumenta originalia, sic exorcista resessionis instrumenta originalia, sic exorcista redigit in sua diligentia totius regni Domini secreta, ut memoriae mandet de Scripturarum sacramentis, unde exerceat scilicet donum quod illi est a Spiritu sancto concessum dicit: Nunquid omnes donationes habent sanationum ? Hi enim cum ordinantur, sicut ait canon , accipiunt de manu episcopi libellum, in quo scripti sunt exorcismi, accipientes potestatem imponendi manus su
Abbreviated transcription (Latin):
Nprimo ordine & ministĩo eccłiȩ ẽẽ exorcistas.
scd̃m officia que intemplo salomonis erant dis
eos nunc ẽẽ exorcistas in eccłia dĩ. Fuerunt enĩ
sub hesdra auctores templi seruoꝵ salomo¬
nis filii: qui actũ templi totiꝰ sub cura suaha
berent. on tam̃ sacerdotalib officiis imistra¬
rent: aut sacris orationib deseruirent. Et
cũ ex ordine fuerint ⁊ ministerio templi. lon¬
ge fuert̃ ex officio altaris dei: qͦd nec psalmi¬
stis nec hostiariis. nec sacroꝵ seruis attingẽ
licebat admunera altaris: nisi tantũ mͦ leui¬
this. Qͥd gͦ : Nullam aliam curã habebant
auctores tẽpli. nͥ ad sartatecta reficienda aut
quecũq fuissent uexata in edificio tẽpli. aut
dilapsa. ꝑ eosdẽ auctores de theauris diũcis
refic̾ent᷑. atq excolerent᷑: Ergo auctores tẽpli:
exorciste sunt in pplõ dĩ. Qmͦ enĩ auctor bo¬
nꝰ ⁊ prudens scit quid sit dñi sui census ⁊ omĩs
substantie modus. ⁊ redigit aput se totius pos

Expanded text:
primo ordine et ministerio ecclesiae esse exorcistas, secundum officia quae in templo Salomonis erant dispeos nunc esse exorcistas in Ecclesia Dei. Fuerunt enim sub Esdra actores templi, servorum Salomonis filii qui actum berent, non tamen sacerdotalibus officiis ministrarent, aut sacris oblationibus deservirent. 2. Et cum fuissent ex ordine et ministerio templi, longe fuerunt 433 ab officio altaris Dei, quia nec psalmistis, nec ostiariis, nec sacrorum servis attingere licebat munera altaris, nisi tantummodo levitis. Quid ergo est? Nulla aliam curam habebant actores templi, nisi ad sarta tecta reficienda, ut quaecunque fuissent vexata in aedificio templi, aut delapsa, per eosdem actores de thesauris dominicis reficerentur, atque excolerentur. 3. Ergo actores templi exorcistae sunt in populo Dei; quomodo enim actor prudens et bonus scit quis sit domini sui census, et omnis substantiae modus, et redigit apud
Abbreviated transcription (Latin):
que se sangͥne xp̃i p̾ter fluente sentiebat a¬
blutam. Exacuebant linguas uenenatas blas¬
phemantes xp̃m iudei ⁊ conclamabant. ⁊ euo¬
mebant conuitia. ⁊ quasi uictores insultabant
pendenti. Fugerant apłi. sola plebs maledic¬
ta firmatis neqͣm sermonib celebrabat ludi¬
brium. romanis militib seditionis tumul¬
tuosis cedentib. ꝓ potestate ministeriũ potiꝰ
exhibentib qͣm consensum. Sed ⁊ alter latro
oblatranti plebi assentiens. qd̾ neq se neqi a¬
lios saluos posset facere testabatur. irride¬
bat q comparticipem suii qui in eii quem
in eadem secũ dampnatione uidet spem po¬
neret:⁊ nugatoriũ om̃mo uidebat᷑ illum
credere regem uł dm. quẽ secũ oppresserat
idem obpbrium. ⁊ consimile tormentum.
Erat itaq unis irrisor. alter confessor: unus

Expanded text:
quae se sanguine Christi praeterfluente sentiebat aquae se sanguine Christi praeterfluente sentiebat ablutam. Exacuebant linguas venenatas blasphemantes Christum Judaei, et conclamabant et emovebant convicia, et quasi victores insultabant pendenti. Fugerant apostoli, sola plebs maledicta firmatis nequam sermonibus, celebrabat ludibrium: Romanis militibus seditionibus tumultuosis cedentibus, pro potestate ministerium potius exhibentibus quam consensum. Sed et alter latro oblatranti plebi assentiens, quod nec se nec alios salvos posset facere, testabatur, irridebatque comparticipem suum, qui in eum quem in eadem secum damnatione videret, spem poneret, et nugatorium omnino videbatur illum credere regem vel Deum, quem secum oppresserat idem opprobrium et simile tormentum. Erat itaque unus irrisor, alter confessor; unus
Abbreviated transcription (Latin):
tis pͥorib tabulis. ⁊ silice ad silicem. cõminuto
nouis subscriptionib figit titulum pietas ⁊¬
dictat et decernit omĩa caritas. Scribit᷑ tͥb
Iniguis insignib hebraica. latina et greca
regnũ xp̃i et dũatio eius emanatura ingen¬
tes cruci insculpitur: nec corrumꝑe pilatꝰ
qͦd scripserat uoluit. & licet tam insignem
titulum deleri ꝑfidia iuideorum claniose ex¬
peteret. obtinere nullo mͦ p̃ualuit. Iam ad hãc
scripturam latro crucifixiis ꝑtinebat. ⁊ eũ intͣ
se ille litt̾e colligebant. iam spes sub intrabat
conu̾so. qͥa crucifixo sͥ mnundo inhiabat celesti¬
b dilatatusq caritate quasi consputis repudi¬
atis q que infra sunt cũ xp̃o tractabat de reg¬
no. Affectabat suꝑiora. ⁊ cum iam anima e¬
gressum accelerans in pͥmis labris esset.⁊ illa
hora ultima aduentaret. equo animo ibat.
nec urgebat formido penarum conscientiã

Expanded text:
tis prioribus tabulis, et silice ad silicem comminuto, tis prioribus tabulis, et silice ad silicem comminuto, novis subscriptionibus figit titulum, et dictat pietas, et discernit omnia charitas. Scribitur tribus linguis insignibus, Hebraica, Latina et Graeca regnum Christi: et dominatio ejus emanatura in gentes, cruci insculpitur, nec corrumpere Pilatus quod scripserat voluit, et, licet tam insignem titulum deleri perfidia Judaeorum clamose expeteret, obtinere nullo modo praevaluit . Jam ad hanc Scripturam latro crucifixus pertinebat, et eum intra se illae litterae colligebant; jam spes subintrabat converso, quia crucifixo sibi mundo inhiabat coelestibus, dilatatusque charitate, quasi consputis repudiatisque quae infra sunt, cum Christo tractabat de regno, affectabat superiora, et cum jam anima egressum accelerans in primis labris esset, et hora ultima adventaret, aequo animo ibat, nec urgebat formido poenarum conscientiam,
Abbreviated transcription (Latin):
dt ꝑsonarum nec mensam uitaret nec do¬
minn. s susciꝑet ⁊ sanaret. Inoleuerat suꝑsti¬
cio. et occasione legis intellecte carnalit̾. ꝑseq̃¬
bant᷑ quidem ministri legis peccatum cũ tam̃
nec ipsi essent a peccato ĩmunes. subseribebãt¬
ꝙ cdampnationib ꝓpͥis nullũ locũ miscd̾ĩe
reseruantes. Nefas putabant qͦd xp̃c curabat
uudicio. Ita i quidam heretici in quib sunt
nouaciani. qui uolunt uideri defensores eccl̃e¬
ĩeos qui qͦ cumq crimine pꝰt baptisiũ lapsi st̃
penttentia censent indignos. ⁊ om̃no non pos¬
se restitui illa domatizat impietas. quẽ in ali¬
qd crimen humana impegit infirmitas. Ne¬
rum xp̃c ⁊ falsos defensores fidei hereticos et
inimicos gr̾e iudeos p̾senti udicio destruit
& conuncit. nuitans legẽ in grãm: t̾rorem in
manfuetudinem. asꝑttatem in lenitatem. ũ¬
bram inueritatem. iudiciũ in miscd̃iam. No¬
uus rex. noua lex. nouusdux. noua lux. Frac¬

Expanded text:
usmodi personarum nec mensam vitaret nec dousmodi personarum nec mensam vitaret nec domum, sed susciperet et sanaret. Inoleverat superstitio, et occasione legis intellectae carnaliter, persequebantur quidem ministri legis peccatum, cum tamen nec ipsi essent a peccato immunes, subscribebantque damnationibus propriis, nullum locum misericordiae reservantes. Nefas putabant quod Christus curabat judicio. Ita et quidam haeretici, in quibus sunt Novatiani, qui volunt videri defensores Ecclesiae, eos qui in quocunque crimine post baptismum lapsi sunt, poenitentia censent indignos, et omnino non posse restitui dogmatizat illa impietas, quem in aliquod crimen humana impegit infirmitas. Verum Christus et falsos defensores fidei haereticos, et inimicos gratiae Judaeos, praesenti judicio destruit et convincit, mutans legem in gratiam, terrorem in mansuetudinem, asperitatem in lenitatem, umbram in veritatem, judicium in misericordiam. Novus rex, nova lex: Novus dux, nova lux, frac
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ꝓcella diuinitꝰ qͦd putabatur detͥmentum
inuentt᷑ solatium: ⁊ qd̾ relictum ⁊ oblitum as¬
sumptũ ⁊ restitutum
Ñe dñs nr̃ qͣm adnurabile est nomen
tuũ inuiiũsa t̾ra: qui & ex impioꝵ
ore ꝑficis laudem. Ecce imus ex dere¬
lictis tuis assumit᷑. latro ille collateralis tu¬
us dampuatus ob scelera. Illum uictorie tu¬
e p̃cursorem constitus. ⁊ iustificatũ gr̃a in
parachẏsum p̾mittis. In quo confusus est in¬
iicus ⁊ ultor hereticus ⁊ ꝓditor. ꝑuersor he
reticus. ⁊ detractor uideus. Opponebatur a
phariseis xp̃o ꝓ crimine qͦd cũ peccatorib qͥs
lex abdicabat ad legis inuiriam non tantum
uerbo s etiam cõmunicaret conuiuio. Cũ enĩ
leꝑsos et inmundos ex ritu ⁊ decreto extra ca¬
stra cdepellerent. abrasis qi parietib carũ do¬
morum in quib fuerant conu̾fati. ipsis ꝙ in
qͥb conseclissent subselliis ꝓpͥa mandaretur

Expanded text:
procella divinitus, quod putabatur detrimentum, procella divinitus, quod putabatur detrimentum, invenitur solatium, et quod relictum et oblitum, assumptum et restitutumnus noster, quam admirabile est nomen tuum in universa terra , qui et ex impiorum ore perficis laudem. Ecce unus de derelictis assumitur. Latro ille collateralis tuus, damnatus ob scelera, illum victoriae tuae praecursorem constituis, et vivificatum ex gratia in paradisum praemittis: in quo confusus est inimicus, et ultor haereticus, et proditor perversus discipulus, et detractor Judaeus. Opponebatur a Pharisaeis Christo pro crimine quod cum peccatoribus, quos lex abdicabat, ad legis injuriam, non tantum verbo, sed etiam communicaret convivio. Cum enim leprosos et immundos ex ritu et decreto extra castra depelleret, abrasisque parietibus earum domorum, in quibus fuerant conversati, ipsis quoque in quibus consedissent subselliis, propria mandaretur
Abbreviated transcription (Latin):
simꝰ.:⁊ medet᷑ quandoq negligentie confusio
ꝯpellunt q ad remedia confessionĩ ũnullos
cũ se erubuernit aberrasse. ipsa temptationuĩ
ludibria. Castigat᷑ sepe ex casu suꝑbia. ⁊ p̃sump¬
tio ex ruina. Pulsatur sc̃ĩtas ne extollatur.
uuit exerceatur uexat᷑. Ad tempus in modi¬
co derelinqͥtur. & in magnis miserationib de¬
nuo con gregatur. labitur.⁊ erigitur. deficit
nec sufficit ex se ut ad medicum recurratur
Ad hatic inquisitionis formã ꝓposita axp̃o in
cruce questio nos inuitat. quotiens nos pũ¬
git stimulus carnis uł rapit in mirabilib
supͣ nos elatio mentis. Nec tamen ꝑentoruis
estimandus est recrudescentis peccati pruritꝰ
cui obuiã ꝑgit ratio: & serpenti scabiei oppo¬
nit cauteriũ. Licet enĩ subfumigent afflata
incendia ⁊ flãma uorax iam tectorum elambat
fastigia. una gr̃e stillã subitusq respectus cle¬
mentie uno flatu ea in cineres rediget: sedata

Expanded text:
simus, et medetur quandoque negligentiae confusio; simus, et medetur quandoque negligentiae confusio; compelluntque ad remedia confessionum nonnullos cum se erubuerint aberrasse ipsa tentationum Indibria. Castigatur saepe ex casu superbia, et praesumptio ex ruina. Pulsatur sanctitas, ne extollatur et ut exerceatur, vexatur; ad tempus in modico derelinquitur, et in magnis miserationibus denuo congregatur. Labitur et erigitur; deficit, nec sufficit ex se ut ad medicum recurrat. Ad hanc inquisitionis formam proposita a Christo in cruce quaestio nos invitat, quoties non pungit stimulus carnis, vel rapit in mirabilibus supra nos elatio mentis. Nec tamen peremptorius aestimandus est recrudescentis peccati pruritus, cui obviam pergit ratio, et serpenti scabiei opponit cauterium. Licet enim suffumigent afflata incendia, et flamma vorax jam tectorum elambat fastigia, una gratiae stilla subitusque respectus clementiae uno flatu ea in cineres rediget, sedataque
Abbreviated transcription (Latin):
uexilla erexit. qͥa neq mors in eũ usquequaq
p̃ualuit. neq pat̾ ullo mͦ negare filio indul¬
gentie pͥuilegiũ potuit qͦd ad pedes eiꝰ ꝓstra¬
ta caritas postulauit. Obtimut itaq deiec¬
tio capitis ueniam corpori:⁊ ꝑcusso u̾tice soli¬
data sunt menbra. ut ñ segnis sit recompen¬
satio. ⁊ semꝑ qͥd debeat xp̃o homo ꝓ quo ille
mortiuis est in hac forma meditetur ⁊ relegat.
fixumq sit p̃ oculis hoc caritatis argumen¬
tum. maneat q hoc uuuui documentũ. ⁊ con¬
tinue ꝑfuasionis exemplĩ. S et nobis qui
totiens derelinqͥmur. qͦtiens nos temptami¬
na colaphizant. non negligenda questio est
inguirere cur derelinquim᷑. et intellect̾is
causis indagari remedia. qͥa non poterit in
illa mente du labes obrepere. que se ꝓuida
studuerit cͥcumspectione munire. Deserim᷑
ñ nũqͣm cũ hanc curam negligimꝰ. ⁊ cõmo¬
uent nos contumelie ꝓpulsantes ut solliciti

Expanded text:
vexilla erexit, quia neque mors in eum usquequaque vexilla erexit, quia neque mors in eum usquequaque praevaluit, neque Pater ullo modo negare Filio indulgentiae privilegium potuit, quod ad pedes ejus prostrata charitas postulavit. Obtinuit itaque dejectio capitis veniam corpori, et percusso vertice, solidata sunt membra, ut non segnis sit recompensatio, et semper quid debeat homo Christo pro quo ille mortuus est, in hac forma meditetur et relegat. Fixumque prae oculis sit hoc charitatis argumentum, maneatque hoc vivum documentum, et continuae persuasionis exemplum. Sed et nobis, qui toties derelinquimur quoties nos tentamina colaphizant, non negligenda quaestio est, inquirere cur derelinquimur, et intellectis causis indagare remedia. Quia non poterit in illa mente diu labes obrepere, quae se provida studuerit circumspectione munire. Deserimur nonnunquam, cum hanc curam negligimus, et commonent nos contumeliae propulsantes, ut solliciti
Abbreviated transcription (Latin):
ne ad tempus morit᷑us deseritur. Deserit᷑ itaq
cũ derelictis. ⁊ ꝑ natura quã assumpserat tri¬
butum ꝑsoluit. et euecturus secum genus
suũ ultra huiꝰ scl̃i pelagus piratis raꝑacib
naulũ carnis sue ꝓtulit. inuiscatisq dentib eo¬
rum illusit. uoratib q tam se qͦm p̾dam suã
abstraxit et euexit. Pro debitorib debitorẽ
se obiecit. ⁊ qd̾ exse non debebat ultro non
abuuit deb̾e. ĩdeoq totius debiti sũmam ab
eo qui ꝓ omĩb se tradebat exactor exegit. Rie¬
lictum uidit ad tempus et penitꝰ posse ex¬
tingui arbitratus est: s ab iectio uolunta¬
ria non expers omĩpotentie erat. ⁊ calix ille
amaritudinis concupiscentie uenena in fu¬
sa antiquitus ab imo auulsit. & uomitu re¬
pentino. tota uet̾is fermenti consꝑsio eiecta
⁊ sub alis crucis aggregato genẽ nr̃o ibi &
ꝓtexit et fouit. ubi nil posse putabatur. ⁊
in quo uictus estimatꝰ est maxime uictorie

Expanded text:
ne ad tempus moriturus deseritur. Deseritur itaque ne ad tempus moriturus deseritur. Deseritur itaque cum derelictis et pro natura quam assumpserat, tributum solvit, et evecturus secum genus suum ultra hujus saeculi pelagus, piratis rapacibus naulum carnis protulit, inviscatisque dentibus eorum, illusit voracibus, et tam se quam praedam suam abstraxit et evexit. Pro debitoribus debitorem se objecit, et quod ex se non debebat, ultro debere non abnuit: ideoque totius debiti summam, ab eo qui pro omnibus se tradebat, exactor exegit. Relictum vidit ad tempus, et penitus posse exstingui arbitratus est; sed abjectio voluntaria non expers erat omnipotentiae, et calix ille amaritudinis, concupiscentiae venena infusa antiquitus, ab imo avulsit, et vomitu repentino tota veteris fermenti conspersio ejecta  sub alis crucis aggregato genere nostro, ibi et protexit et fovit, ubi nihil posse putabatur, et in quo victus aestimatus est, maximae victoriae
Abbreviated transcription (Latin):
quare me dereliquisti: Sed hec erant u̾ba de¬
lictoꝵ id est in ꝑsona eoꝵ quib ipse se uniuie¬
rat. quib ꝑ omĩa absq peccatosimilis erat.
Suos dicit peccatores ꝓpt̃ quos uenerat. quoꝵ
caput erat. neq menbra sua a se abscidi con¬
ueniens iuidicabat. Alioqͥn absq nota ⁊ labe
peccati si corpus inquiras caput sine corpo¬
re constitues. nec erit cui ꝑficiat bonitas. si
non sit infra que regat᷑ infirmitas. Agit gͥ
caput causam corporis sui. ⁊ ꝓ infirmis suis
sollicitus medicus in tantũ compatit᷑. ut eti¬
ã se ex parte infirmari ñ dedignet᷑. & ut
amplius dicam sit peccatum. qui abrade¬
bat peccatũ. In qua patit᷑ derelinquit᷑. qͥa
nature inpassibili in nullo congruit inui¬
riari uł pati. Absentat se passiomi diuim¬
tas. hec soluis carnis est. in hoc solo se dese¬
rifilius umuit. ut undiq sane fidei uĩtas
illucescat. ⁊ palam sit quia scd̃m qͦd cds est om̃ino
non morit᷑. & scd̃m qd homo dispensatoria ratio¬

Expanded text:
ec erant verba delictorum , id est in persona eorum quibus ipse se unierat, quibus per omnia absque peccato similis erat . Suos dicit peccatores, propter quos venerat, quorum caput erat; neque membra sua a se abscindi conveniens judicabat. Alioquin absque nota et labe peccati si corpus inquiras, caput sine corpore constituas, nec erit cui proficiat bonitas, si non sit infra quae regatur infirmitas. Agit igitur caput causam corporis sui, et pro infirmis suis sollicitus medicus, in tantum compatitur, ut etiam ex parte se infirmari non dedignetur, et, ut amplius dicam, sit peccatum qui abradebat peccatum. In qua parte patitur, derelinquitur, quia naturae impassibili in nullo congruit injuriari vel pati. Absentat se passioni divinitas: hoc solius carnis est, in hoc solo se deseri Filius innuit, ut undique sanae fidei veritas elucescat, et palam sit, quia secundum quod Deus est omnino non moritur; et secundum quod homo, dispensatoria ratio
Abbreviated transcription (Latin):
tat. Ad quarum rerum indaginem licet
insufficientem me uidicem nec oculis in pu¬
umbra diumoꝵ secretoꝵ secedens a ꝓhibi¬
tis et in accessibilib continens ad reliquas
paradysi arbores p̃sumpsi manus extendere.
& exꝑiri gustum quid saporis intrase dulce¬
dinum multitudo ꝓposita contineret:¬

Expanded text:
tat. Ad quarum rerum indaginem licet tat. Ad quarum rerum indaginem licet insufficientem me judicem, nec oculis impuumbra divinorum secretorum secedens, a prohibitis et inaccessibilibus abstinens, ad reliquas paradisi arbores praesumpsi manus extendere, et experiri gustu quid saporis intra se dulcedinum multitudo proposita contineat
Abbreviated transcription (Latin):
incrementum: & uicissim humilitas ⁊ subli¬
mitas quibusdã reuolutionib inter se
partiant᷑ negotium. forma dĩ se exinani¬
ens. & forma serui nomen qͦd ẽ suꝑ omẽ no¬
men accipiens. Non derelinquitur usq qͣ¬
q. si dispensatorie singłarum expͥmitur
ratio naturarum. quia & relinqui et pa¬
sunt. ꝑ qͦs ad solidum et ĩmobilem statũ
quasi ꝑeccati pelle deposita ⁊ omĩ scabie
uitiorum detersa renouatus homo ꝑueniat.
Unde etiã quod sitit in cruce fons uite. qͦd
supplicante xp̃o etiam crucificengentib lo¬
cus est uenie. quod inter uitia ⁊ supplicia
pietate matris afficitur. quod omĩb consũ¬
matis uict̾or migrat ad patrem. indiscussũ
rclinquere ingratitudinis est et torporis.
cum hec singła capitula ꝓpͥum sintagina requi¬
rant. et meditatores legis dei totius religiõis
hic reꝑiant semina. de quib excitatus animꝰ
diuinorum intellectuũ fructus uberes me¬

Expanded text:
incrementum: et vicissim humilitas et subliincrementum: et vicissim humilitas et sublimitas quibusdam revolutionibus inter se partiantur negotium, forma Dei se exananiens, et forma servi nomen quod est su peomne nomen accipiens . Non derelinquitur usquequaque, sed dispensatorie singularum exprimitur ratio naturarum, quia et relinqui et paansitus, per quos ad solidum et immobilem statum, quasi pelle peccati deposita, et omni scabie vitiorum detersa, renovatus homo perveniat. Unde etiam quod sitit in cruce fons vitae, quod supplicante Christo, etiam crucifigentibus locus est veniae, quod inter convicia et supplicia pietate matris afficitur, quod, omnibus consummatis, victor migrat ad Patrem, indiscussum relinquere ingratitudinis esset et torporis, cum haec singula capitula proprium syntagma requirant, et meditatores legis Dei totius hic religionis reperiant semina, de quibus exercitatus animus divinorum intellectuum fructus uberes me
Abbreviated transcription (Latin):
Utrobiq u̾bi uͥtittem iutellige. audi qͥd hec
ultumna scola subtilitatis edoceat. Hic idem
qui serelictum causatur. non ꝓ latrone pa¬
trẽ rogat: sed potestatiue ĩmerito donatis¬
reatis reatibus repente flagitiosum scĩficat:
et celestib inuehit sedib ⁊ secum ingłã lo¬
cat. Hoc fundamentum fidei esse. hoc argu¬
mentum ꝓbabile et necessarium omi eiuden¬
tia constat qͦd regni xp̃i etiam in cruce ꝑfecta
sit efficientia. nec minuat᷑ humilitate carnis
imꝑii dignitas: immio hoc ad głam crucifi¬
xi ꝑtincat. quod in illa contumelia crucis
sapientiam & fortitudinem minidi huius
uincat et suꝑet. qd stultum et infirmũ esti¬
mabat᷑ incarnati ũbi uenerabile sacramen¬
tum. Quod enĩ filius in ꝑsona derelictoꝵ
conquerit᷑. non est impossibilitatis indiciũ
s potius uitimat quod diminutio illa ex¬
cellentie suꝑioris humilitati corporis tͥbuat

Expanded text:
Utrobique Verbi virtutem intellige. Audi quid haec Utrobique Verbi virtutem intellige. Audi quid haec ultima schola subtilitatis edoceat. Hic idem qui se derelictum causatur, non pro latrone Patrem rogat, sed potestative immerito donatis reatibus, repente flagitiosum sanctificat, et coelestibus invehit sedibus, et secum in gloria locat. Hoc fundamentum fidei esse, hoc argumentum probabile et necessarium, omni evidentia constat, quod regni Christi etiam in cruce perfecta sit efficientia. Nec minuatur humilitate carnis imperii dignitas, imo hoc ad gloriam Crucifixi pertineat, quod in illa contumelia crucis, sapientiam et fortitudinem mundi hujus vincat et superet quod stultum et infirmum aestimabatur incarnati Verbi venerabile sacramentum . Quod enim Filius in persona derelictorum conqueritur, non est impossibilitatis indicium; sed hoc potius intimat, quod diminutio illa excellentiae superioris humilitati corporis tribuat
Abbreviated transcription (Latin):
itima xp̃i u̾ba que cruci affixus no¬
ui testam̃ti heredib tractanda ꝓpo¬
suit: licet sparsim a nonuullis in
cõmentariis euangłioꝵ uideant᷑
exposita. mouit me tam̃ sc̃oꝵ ũbo
ta uidebant᷑ que de eo fuerant ꝓphata. et iã
et de semmne exiguo seges uniũsitati creden¬
tium ꝓfutura ꝯsurgat. Que u̾ba quanto
breuuis dicta sunt: & in illo articulo quo
seria et necessaria agi rerũ cͥcunistantia po¬
stulabat: tanto diligentius inqͥrenda sunt
minalis inhis ratio delitescit. E uolitis gͥ
causis quasi ex qͥbidam latebris. ⁊ ex qͦdam
palam indecore suo cognoscibilis ueritas: quã
antea oppositis uelaminib ignorabas. Et cũ
ꝓpe accesseris et infuderit se tͥ illuminans
sensum tuũ diuine radius ueritatis: intel¬
liges et uidebis in scintilla incendium. et
instilla repperies pelagus et in lechito olei
unde creditori reddas debitum. et tͥ affatĩ
suꝑsit in consumptibilem cibum. Quis ẽ
qui latͦni ꝓmittit & donat paradysum:

Expanded text:
ti verba, quae cruci affixus novi testamenti haeredibus tractanda proposuit, licet sparsim a nonnullis in commentariis Evangeliorum videantur exposita, movit me tamen verbota videbantur quae de eo fuerant prophetata, proet de semine exiguo seges immensa universitati credentium profutura consurgat. Quanto etenim brevius dicta sunt, et in illo articulo quo seria et necessaria agi rerum circumstantia postulabat, tanto diligentius inquirenda suntminalis ratio in eis delitescit. Evolutis igitur causis, quasi ex quibusdam latebris et ex quodam palam in decore suo cognoscibilis veritas, quam antea oppositis velaminibus ignorabas, et cum propius accesseris, et infuderit se tibi, illuminans sensum tuum divinae radiis veritatis, intelliges et videbis in scintilla incendium, et in stilla reperies pelagus, et in lecytho olei, unde creditori reddas debitum, et tibi affatim supersit in inconsumptibilem cibum. Ante tamqui latroni promittit et donat paradisum?