comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
platiua ergouita mini meaufertur
quia subtracta praesentiꝰseculi lucsꝑ
ficitur: Has ut ras que uitas sicut
& antenos dictum est ducarbeati iacob
mulieres signauerunt. lia
ueluisum principium. Actiua au¬
tem uita laboriosa est: q̃uia desudat
inopere: Contemplatiua uero siplex
ad solum uidendum principium
anhelat. uidelic& ipsum quiart:
Egosum principium. ꝓpterquod
& loquor uobis: beatus autẽ iacob
rachel quidem concupierat. sed
in nocte accȩpit liame Quiaui¬
delic& omnis quiad dnm conuerti¬
tur contẽ platiua uitã desiderat.
qui &em adernae patriae appe¬
tit. sed prius necesse est ut i noc¬
te untae praȩsentis oper&ur bona
quar potest desud& in labore. Id
est liam accipiat. ut post aduiden¬
dum principium in rachel ample¬
xibus requiescat Erat autẽ rach¬
el uidens & sterilis. lia autem
lippa sed farcunda: Rachelpul¬
chra & infecunda quia contẽpla¬
tiua uita specios a est in animo:
seddum crescere insilentio ap¬

Expanded text:
mplativa ergo vita minime aufertur, mplativa ergo vita minime aufertur, quia subtracta praesentis saeculi luce perficitur. 10. Has utrasque vitas, sicut et ante nos dictum est , duae beati Jacob mulieres signaverunt, Lia vel visum principium. Activa autem vita laboriosa est, quia desudat in opere; contemplativa vero simplex ad solum videndum principium anhelat, videlicet ipsum qui ait: Ego principium, propter quod et loquor vobis . Beatus autem Jacob Rachel quidem concupierat, sed in nocte accepit Liam, quia videlicet omnis qui ad Dominum convertitur, contemplativam vitam desiderat, quietem aeternae patriae appetit; sed prius necesse est ut in nocte vitae praesentis operetur bona quae potest, desudet in labore, id est Liam accipiat, ut post ad videndum principium in Rachel amplexibus requiescat. 1327 Erat autem Rachel videns, sed sterilis; Lia vero lippa, sed fecunda; Rachel pulchra et infecunda, quia contemplativa vita specsed dum quiescere in silentio ap
Abbreviated transcription (Latin):
uero sedebat ad pedes dñi & audie¬
bat uerba deorerius: Cunque
contrasororem marthaquere¬
r&ur quodse adiuuare neglige¬
r&. Respondit dñs dicens:
Martha. occuparis & satagis cir¬
camulta. Porro unum est neces¬
sarium .⁊ maria autemoptimam
partem rlegit. quar non ausere¬
tur abea eccepars marthae
non repꝰ henditur Sed mariae
laudatur.⁊ nequae enim bonam
partem elegisse mariam dicit
Sed optimam : ut &iam parsmnar¬
thar indicar&ur bona: quare aũt
parsmariat sit optima subinfer¬
tur. cumdicitur: quae non aufere¬
tur abea: actiua & enimuita: cum
corporte defqcit. Qui seniminȩ¬
terna patria panemes urienti por¬
rigat ubinem oesurit  Quis po¬
tum tribuat sitientis quis mor
tur e cumpre senti ergo sȩculo
uita aufertur actiua : Contẽpla¬
tiua autem hic incipitur: ut in
caelesti patria perficiatur&
quia amoris ignis quihic ardere in¬
choat cum ipsũ que amat uiderit
in amorẽ amplius ignescit. Conte¬

Expanded text:
vero sedebat ad pedes Domini, et audievero sedebat ad pedes Domini, et audiebat verba de ore ejus. Cumque contra sororem Martha quereretur quod se adjuvare negligeret, respondit Dominus, dicens: Martha, occuparis et satagis circa multa; porro unum est necessarium. Maria autem optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea . Ecce pars Marthae non reprehenditur, sed Mariae laudatur. Neque enim bonam partem elegisse Mariam dicit, sed optimam, ut etiam pars Marthae indicaretur bona. Quare autem pars Mariae sit optima, subinfertur cum dicitur: Quae non auferetur ab ea. Activa etenim vita cum corpore deficit. Quis enim in aeterna patria panem esurienti porrigat, ubi nemo esurit? Quis potum tribuat sitienti, ubi nemo tur? Cum praesenti ergo saeculo vita aufertur activa, contemplativa autem hic incipitur, ut in coelesti patria perficiatur, quia amoris ignis qui hic ardere inchoat, cum ipsum quem amat viderit, in amore ipsius amplius ignescet. Conte
Abbreviated transcription (Latin):
lorum choris interesse: ad misce¬
ricaelestibus ciuibus. dea& er¬
na inconspectudi incorruptio¬
negaudere: In palmo itaq ma¬
nus & digiti tenduntur. sed pa¬
rum quidem mensura cubiti¬
perpalmum contingitur
Quia quanto lib& amoream¬
mus ardeat. quanta lib& uir¬
tutes in dm cogitatione teten¬
deritNon iamꝰ quod amat per¬
fecte uid& sedadhuc in chõat
uiderequod am& Quia sicut for¬
tissimus praedi cator dicit uide¬
mus nunc per speculum inenig¬
mat&T uncautem facie ad faciem
Etnunc cognos coex parte tunc
autem cognoscam sicut & cogni¬
tus sum: Deseptimo ergo cubi¬
to palmum tangimus. qui in hac
uita positi contemplationis
intimae solamitia degustamus:
Actiua enimuita quia perfectie
teneri potest. & sexto die homo
est conditus quibona deb& operari :
sex cubitos calamus hab& : Bene
has utrasq: uitas dugillem ulitres
signauerunt. martha uidelic&
& maria: Quarum una sata gebat
circa frequens ministerium: alia

Expanded text:
lorum choris interesse, admiscelorum choris interesse, admisceri coelestibus civibus, de aeterna in conspectu Dei incorruptione gaudere. In palmo itaque manus et digiti tenduntur, sed parum quidem per palmum contingitur, quia quantolibet amore animus ardeat, quantalibet virtute se in Deum et cogitatione tetenderit, non jam quod amat perfecte videt, sed adhuc inchoat videre quod amet: quia sicut fortissimus praedicator dicit: « Videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem . » Et: « Nunc cognosco ex parte, tunc autem cognoscam sicut et cognitus sum . De septimo ergo cubito palmum tangimus, quia in hac vita positi contemplationis intimae sola initia degustamus. Activa enim vita quia perfecte teneri potest, et sexto die homo est conditus , qui bona debet operari, sex cubitos calamus habet. 9. Bene has utrasque vitas duae illae mulieres signaverunt, Martha videlicet et Maria : quarum una satagebat circa frequens ministerium, alia
Abbreviated transcription (Latin):
rasua: Palinus uero qui supersex
cubitos essedicitur iam deseptimo
est : sed tamen cubitus non est.
Actiua ergouita signatur ꝑ sex
cubitos & c̃ontẽ platiua perpal¬
mum:: Quia illam o pere perfi¬
cimus. deistauero &iam cũ con
tendimus uix parũ aliquid attin¬
gere ualemus: Actiua enĩ uita¬
est : panem esurienti tribuere.
uerbo sapientiae nescientẽ doce¬
re : errantẽ corrigere: adhumi¬
litatis uiam superbientem ꝓximũ
reuocare Infirmantibus curam
gerere: quae singulis quibusque
expediant dispensare. & cõmissi
nobis Qualiter subsistere uale¬
ant prouidere.⁊ conteꝓlatiua
uero uita est caritatẽ quidem
di & pximi totamenter& inere
sed ab exteriore actione quiesce¬
re solidesi derio conditoris in he¬
rere. ut miliam agere libeat: sed
calcatis curis omnibus aduidendã
faciem sui creatoris animus in¬
ardescat: itautiam nouerit car¬
nis corruptibilis pondus cumme¬
roreportare totis quedesideriis
app&ere illis ymni dcis ange¬

Expanded text:
ra sua. Palmus vero qui super sex ra sua. Palmus vero qui super sex cubitos esse dicitur, jam de septimo est, sed tamen cubitus non est. Activa ergo vita signatur per sex cubitos, et contemplativa per palmum, quia illam opere perficimus. De ista vero etiam cum cor tendimus, vix parum aliquid attingere est, panem esurienti tribuere, verbo sapientiae nescientem docere, errantem corrigere, ad humilitatis viam superbientem proximum revocare, infirmantis curgerere, quae singulis quibusque expedient dispensare, et commissi nobis qualiter subsistere valeant, providere. Contemplativa vero vita est, charitatem quidem Dei et proximi tota mente retinere, sed ab exteriore actione quiescere, soli desiderio conditoris inhaerere, ut nihil jam agere libeat, sed calcatis curis omnibus ad videndam faciem sui creatoris animus inardescat, ita ut jam noverit carnis corruptibilis pondus cum moerore portare, totisque desideriis appetere, illis hymnidicis ange
Abbreviated transcription (Latin):
lectione iamdiximus quiaꝑ ca¬
lamum scriptura sacrasignatur:
Quicalamus mensur& eẽ dicitur
Quia mipsa omnẽuitȩ nrãe acti¬
one in&imur. Ut scilic& uidea¬
mus uelquantum ꝓficiamus. uel
quantum longrã profectudiste¬
mus Nam sae pealiquidagen¬
tes: iamcuius dam męriti essenos
credimus: Sedcumꝰ uerbadĩ recur¬
rimus praecepta sub limia audimꝰ:
ibi cognoscimus quantũ a perfec¬
tione minus habeamus: Calamus
ergo mensura est : quia permanũ
scribentiũ uita mensuratur au¬
ditorum Qui calamus in ma¬
nuuiri essedicitur. siur quia
sacrum eloquium in potestate
est mediatoris di & bominum
hominis xp̃iihĩ Seucerte qui¬
a hoc quod scribi uoluit operando
compleuit: Hdem uero calamꝰ
sex cubitorum esse desscribitur:
duae & enimuitae sunt in quibus
nos omni potens ds persacrũ eloq¬
um erudiuit. actiuauidelic& &
contẽplatiua : & ꝑsexcubitos quid
aliud qua actiua exprimitur.
quia sexto die ꝑfecit dsomnia ope¬

Expanded text:
lectione jam diximus quia per calectione jam diximus quia per calamum Scriptura sacra signatur. Qui calamus mensurae esse dicitur, quia in ipsa omnem vitae nostrae actionem metimur, ut scilicet videamus vel quantum proficimus, vel quantum longe a profectu distamus. Nam saepe aliquid agentes, jam cujusdam meriti esse nos credimus; sed cum ad verba Dei recurrimus, praecepta sublimia audimus, ibi cognocimus quantum a perfectione minus habeamus. Calamus ergo mensurae est, quia per manus scribentium vita mensuratur auditorum. Qui calamus in manu viri esse dicitur, sive quia sacrum eloquium in potest mediatoris Dei et hominum hominis Christi Jesu. Seu certe quia hoc quod scribi voluit operando complevit. Idem vero calamus sex cubitorum esse describitur. Duae etenim vitae sunt, in quibus nos omnipotens Deus per sacrum eloquium erudit: activa videlicet et contemplativa. Et per sex cubitos quid aliud quam activa exprimitur? quia sexto die perfecit Deus omnia ope
Abbreviated transcription (Latin):
nontimere : Vnde & obꝓbriades¬
pexit . in iurias pertulit. mor¬
tem nontimuit. crucis patibu¬
lum non refugit⁊ & cum huno
uoluissent rapere & regem con¬
stituerȩ statim fugit: quid
nobis aliud his exemplis innu¬
ens nisiut debeamus huius mun¬
adi & aduersa non metuere &
ꝓspera uitare. Quia plusplerũ¬
q eius bona occupant animũ
quãmala perturbent Ante pas¬
si onem uerosuam contumelias
audiuit Nec tamen contume li¬
as reddidit:: tradito rẽ suum
diu tacitus pertulit ẽiꝰ que
salutani dare osculum non recu¬
sauit : Suscȩpit mor tem qemo¬
ritimeremus: ostendit resurre¬
tionem: ut nos resur gere posse
crederemus: Postpassionẽ quoq
suam de bis quise crucifixerant
ad fidei gratiam uocauit. bonum
pro iniquita tereddidit: Oui ergo
nos exemplos uo de omnibus instru¬
xit: murus nobis ꝑcireuitũ & un¬
diq factus est: Sequitur: Et in
Imanu uiri calamus mensurae
sex cubitorũ & palmo Pr&erita

Expanded text:
non timere. Unde et opprobria non desnon timere. Unde et opprobria non despexit, injurias pertulit, mortem non timuit, crucis patibulum non refugit; et cum hunc voluissent rapere, et regem constituere, statim fugit ; quid nobis aliud his exemplis innuens, nisi ut debeamus hujus mundi et adversa non metuere, et prospera vitare? quia plus plerumque ejus bona occupant animum quam mala perturbant. Ante passionem vero suam contumelias audivit, nec tamen contumelias reddidit; traditorem suum diu tacitus pertulit, eique ficte salutanti dare osculum non recusavit; suscepit mortem, ne mori timeremus; ostendit resurrectionem, ut nos resurgere posse crederemus. Post passionem quoque suam de his qui se crucifixerant ad fidei gratiam vocavit, donum pro iniquitate reddidit. Qui ergo nos exemplo suo de omnibus instruxit, murus nobis per circuitum et undique factus est. Sequitur: IBID.-- Et in manu viri calamus mensurae sex cubitorum et palmo. 7. Praeterita
Abbreviated transcription (Latin):
ess&. si forinsecus non fuiss&
Quiaitus nos non proteger&:
siexterius non apparer&: Sedne¬
q hoc negligenter pretereun¬
dumest. quodidem murus posi tꝰ
dicitur incircuitudomus undiq
domus quippedĩ non solum ange
la de quibus psalmista ait. dñe
dilexidecorẽ domustuar & lo¬
cuitabernaculi gloria & uar
Sed&iam nos sumus quorũ men¬
tes in habitare dignatur.: & mu¬
rus isteundiq: incircuitu domꝰ estc
quia unigenitus patris qui sur¬
sum est firmitas angelorũ ipse
de orsumfactus est redemptio
hominum. Illis fortitudo neca¬
dant : nobis adiutorium ut sur
hoclo cosola redemptorũ hominũ
multitudo signatur. Vndique
nobis dñs & percirc uitũ murus
est : quia & nos ꝑfectae custodit.¬
& omnia quȩ docuit ostendit
Sicut scriptumest: quae coepit
ihs̃ facere & docerm quia enĩ uoca¬
renos ad cae lestem patriãuenit
Nimirum despicerenos bonatran¬
sitoria docuit. & mala tẽpora lia

Expanded text:
esset, si forinsecus non fuisset, esset, si forinsecus non fuisset, quia intus nos non protegeret, si exterius non appareret. Sed neque hoc negligenter praetereundum est, quod idem murus positus dicitur in circuitu domus undique. Domus quippe Dei non solum angeli sancti, de quibus Psalmista ait: Domine, dilexi decorem domus tuae, et locum tabernaculi gloriae tuae , sed etiam nos sumus, quorum mentes inhabitare dignatur. Et murus iste undique in circuitu domus est, quia Unigenitus Patris, qui sursum est firmitas angelorum, ipse deorsum factus est redemptio hominum. Illis fortitudo ne cadant, 1325 nobis adjutorium ut surghoc loco sola redemptorum hominum multitudo signatur, undique nobis Dominus et per circuitum murus est, quia, ut nos perfecte custodiret, omnia quae docuit ostendit, sicut scriptum est: Quae coepit Jesus facere et docere . Quia enim vocare nos ad coelestem patriam venit, nimirum despicere nos bona transitoria docuit, et mala temporalia
Abbreviated transcription (Latin):
redemptor enostro sanguine fun¬
derenonualemus: Quid ergo de
nobis agendũ est e qua&s peserit.
sinullus ad regnũ peruenit nisi
quisummis prȩditus uirtutibus
fuerit sed ad est quoquenra
consolatio Amemus inquan¬
tum possumus dm̃. diligamus ꝑ¬
latio Amemus inquantum
possumus dm̃ diliga mus ꝓximũ:
& simulquoque nos addł fercu¬
lum ꝑtinemus: Quia sicut illic
scriptumest media caritate con¬
strauit : habe quippe caritatem.
& ibisine dubio peruenis: ubi &
columna argentea erigitur.
& ascensus porpureus ten&ur
Nam quia hoc propter nostram
infirmitatemdicitur a perte
monstratur. cum illic ꝑtinus sub¬
dit᷑ Propterfilias hierusa¬
lem. Sermo & enidiqui
non filios sed filias dicit
Quid aliud per sexum femine¬
um quamentiũ infirma signa¬
uit quod ergo illic intercolu¬
nas argenteas. reclinatoriũ
aureum & ascensũ porpure¬
um in esse media caritas dici¬
tur propterfilias ierusale
hocahic inter thalatmos
perquinque cubitos designatur.

Expanded text:
Redemptore nostro sanguinem fundere non valemus. Quid ergo de nobis agendum est? Quae spes erit, si nullus ad regnum pervenit, nisi qui summis praedictus virtutibus fuerit? Sed adest quoque nostra consolatio. Amemus, inquantum possumus, Deum, diligamus platio. Amemus in quantum possumus Deum, diligamus et proximum, et simul quoque nos ad Dei ferculum pertinemus, quia sicut illic scriptum est: Media charitate constravit. Habe quippe charitatem, et ibi sine dubio pervenis, ubi et columnae argenteae eriguntur, et ascensus purpureus tenetur. Nam quia hoc propter nostram infirmitatem dicitur, aperte monstratur, cum illic protinus subdidit: Propter filias Jerusalem. Sermo etenim Dei qui non filios, sed filias dicit, quid aliud per sexum femineum quam mentium infirma signavit? Quod ergo illic inter columnas argenteas, reclinatorium aureum, et ascensum purpureum, inesse media charitas dicitur propter filias Jerusalem; hoc hic inter thalamos per quinque cubitos designatur,
Abbreviated transcription (Latin):
non recedamt: Tã fit ut &¬
ipsi quoque & siminore loco in
scae tamen ecclesiae aedifica¬
tione sint positi Quia & si
addoctrina si ad proph&iam
Si admiraculorum gratiam. si ad
contemptũ mundi plemius ex se¬
quendũ fortasseminores sunt
tamen intimoris & amoris fun¬
damento sunt inquosolidantur
Quia & siigne caelestis desideriis
non ardent in ipsis exterio¬
ribusq exercere sufficiunt ua¬
pore caritatis animantur. & in¬
ter proximorum prȩcellentium
aedificia continentur : Vnde rec¬
te sponsa in canticis canticorũ
loquitur :⁊ ferculum fecit sibi
rex salomon delignis libani

Expanded text:
non recedunt. Unde fit ut non recedunt. Unde fit ut ipsi quoque etsi minori loco, in sanctae tamen Ecclesiae aedificatione sint positi, quia et si ad doctrinam, si ad prophetiam, si ad miraculorum gratiam, si ad contemptum mundi plenius exsequendum fortasse minores sunt, tamen in timoris et amoris fundamento sunt, in quo solidantur, quia etsi igne coelestis desiderii non ardent, in ipsis exterioribus quae exercere sufficiunt vapore charitatis animantur, et inter proximorum praecellentium aedificia continentur. Unde et recte sponsa in Canticis canticorum loquitur, dicens: Ferculum fecit sibi rex Sal
Abbreviated transcription (Latin):
feruent uelut manentes in.¬
terthalamos infidei construo¬
tione ꝓficiunt. & a mensura
caelestis aedificii dis iuncti non
sunt: nam& paulis per seabappe¬
titdꝰ corporali uim sensuum abstra¬
hunt & dilatato mentis spatio imi¬
tantis caritatem quam conspiciunt
hinc̃ inde ad thala mos extendun¬
tur : Quodergo non persex cubi¬
tos Sedꝑ quinque descripti sunt
ipsa adhuc eorum in ꝑfectio signa¬
tur: Sed tamen ꝑbonũ desideriũ
in mensura sp̃ialis edificu esse
memorantur: qui a & uoce scȩ ecle¬
siae ꝑpsalmistam dicitur. Inper¬
fectum tuum uiderunt oculitu
N& in librotuo omnes scribent᷑
Quiaiterum psalinista dicit: bo
nedixit omnestimentesse dñs.
pus illos cum maio ribus: Hiita¬
que &sinꝑfecti sunt & pus illĩn
quantum tamen cognoscere prȩ¬
ualent. &dm & proximum di¬
ligunt: at queideo bonaque
possunta Non neglegunt ope¬
rari: quia & si necdum ad spit᷑alia
donaꝑficiuntAt uela perfec¬
ta operatione uela succen¬
tum animo capere prȩualent

Expanded text:
fervent, velut manentes inter thalamos in fidei constructione proficiunt, et a mensura coelestis aedificii disjuncti non sunt: nam et paulisper se ab appetitu corporalium sensuum abstrahunt, et dilatato mentis spatio imitantur charitatem quam conspiciunt, hinc inde ad thalamos extenduntur. Quod ergo non per sex cubitos, sed per quinque descripti sunt, ipsa adhuc eorum imperfectio designatur: sed tamen per bonum desiderium in mensura spiritalis aedificii esse memorantur: quia et voce sanctae ecclesiae per Psalmistam dicitur: Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribuntur ; quia iterum Psalmista dicit: « Benedixit omnes timentes se Dominus pusillis cum majoribus. » Hi itaque et imperfecti sunt et pusilli: in quantum tamen cognoscere praevalent, et Deum et proximum diligunt, atque ideo bona quae possunt, non negligunt operari. Quia etsi necdum ad spiritalia dona proficiunt, ut vel ad perfectam operationem, vel ad succentum animo capere praevalent,
Abbreviated transcription (Latin):
Neque enim credendum est sa¬
lomonem tantȩ magnitudinis re¬
gẽ quisic immensis diuitus afflu¬
ebat ut pondus aurieius estima¬
rinon possit & argentum in die¬
bus eius precium non haber&:
qui a ferculum sibi ligneum st¬
cit Sedest salomon. reatude¬
lic& & pacificus nr̃ quisibi de
lignis libani ferculum fecit
Libaniquippe lignacedrina
ualde sunt in putribilia: fercu¬
lum itaque regis nostriscã ecde¬

Expanded text:
Neque enim credendum est Salomonem tantae magnitudinis regem, qui sic immensis divitiis affluebat ut pondus auri ejus aestimari non posset, et argentum in diebus illis pretium non haberet, quia ferculum sibi ligneum fecit. Sed est Salomon, videlicet pacificus noster, qui sibi de lignis Libani ferculum fecit. Libani quippe ligna cedrina valde sunt imputribilia. Ferculum itaque regis nostri sanc
Abbreviated transcription (Latin):
misis discipulis requirebat dicens. Tues quiuenturus. an aliũ expectamꝰ: Inqͥb
uerbis ostendit᷑ quia int̃ris quidẽ uenis se redẽptorẽ nouerat. sed anꝑsem&¬
ipsũ ad aperienda inferni claustra descender& dubitabat. Ex pͣsentier go
prophociȩ spũ ttactus fuerat. qui humanitatẽ metdiatoris uidens & diuinita¬
tẽ eiꝰ intelligens confitebat᷑ agnũ Qui peccata mundi tollere : sed tactus
exfuturo non fuerat. quiaduentũ illius in infernd̃ nesciebat. Aliquando uͦ
aꝑte libri geneseos historia testat᷑. cũ isaac esau filiũ suũ aduenandũ
misit. Cui minorẽ filiũ ad bene dicendũ rebecca sub posuit. qui edinis
pellib indutus pat᷑ no palpatui corpus fr̃nũ finxit. Cui ille minori
filio tã quã maiori benedictionẽ dedit. quȩ que ei eͥent longe futura
nuntiauit: Sed quis e̾et qui corã se assister& scire ñ potuit. Proph&iȩ

Expanded text:
missis discipulis, requirebat, dicens: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus ? In quibus missis discipulis, requirebat, dicens: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus ? In quibus verbis ostenditur quia in terris quidem venisse Redemptorem noverat, sed an per semetipsum ad aperienda inferni claustra descenderet dubitabat. Ex praesenti enim per prophetiae spiritum tactus fuerat, qui humanitatem Mediatoris videns, et divinitatem ejus intelligens, confitebatur Agnum qui peccata mundi tolleret; sed tactus ex futuro non fuerat, quia adventum illius in infernum nesciebat. 6. Aliquando aperte libri Geneseos historia testatur, cum Isaac Esau filium suum ad venandum misit , cui minorem filium Rebecca ad benedicendum supposuit, qui hoedinis pellibus indutus paterno palpatui corpus fraternum finxit. Cui ille minori filio tanquam majori benedictionem dedit, quaeque ei essent longe futura nuntiavit; sed quis esset qui coram se assisteret, scire non potuit. 1177 Prophetiae
Abbreviated transcription (Latin):
tangit. Aliquando enĩ sp̃s ꝓphaiae ex p̃senti tangit animũ ꝓphocantis.
& ex futuro ne qua quã tangit. Aliquando exfuturo tangit. & ex pͣsenti
ñ tangit Ali quando aũt ex p̃senti & ex futuro tangit. Aliquando uero
quando tangit ex p̃teritu ꝓphociȩ sp̃s. nec tangit ex futuro : Aliquando aũ
tangit ex futuro. nec tangit expͣterito. Aliquando uero in p̃senti ex par¬
te tangit. & exparte ñ tangit: Aliquando in futuro ex parte tangit &
ex parte non tangit. Sed hȩc ipsa si possum eo or dine quo p̃muissa sunt
sacrȩ scripturȩ testimoniis ostendamꝰ. Ex p̃senti enĩ ꝓphociȩ sp̃s prophetantis um¬
mũ tangit. atq exfuturo non tangit : sicut iohannes baptista uenientẽ dñm ui¬
dens ait. Ecce agnꝰ dĩ. ec ce qui tollit pec catũ mundi. Sed cũ iã moriturus eet

Expanded text:
tangit. Aliquando enim spiritus prophetiae ex praesenti tangit animum prophetantis, tangit. Aliquando enim spiritus prophetiae ex praesenti tangit animum prophetantis, et ex futuro nequaquam tangit; aliquando ex futuro tangit, et ex praesenti non tangit. Aliquando vero ex praesenti et ex futuro tangit; aliquando autemophetantis. Aliquando tangit ex praeterito prophetiae spiritus, nec tangit ex futuro; aliquando autem tangit ex futuro, nec tangit ex praeterito. Aliquando vero in praesenti ex parte tangit, et ex parte non tangit; aliquando in futuro ex parte tangit, et ex parte non tangit. Sed haec ipsa, si possumus, eo ordine quo praemissa sunt sacrae Scripturae testimoniis ostendamus. 5. Ex praesenti enim prophetiae spiritus prophetantis animum tangit, atque ex futuro non tangit, sicut Joannes Baptista venientem Dominum videns, ait: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi . Sed cum jam moriturus esset,
Abbreviated transcription (Latin):
qui seminando laborauit.
Hinc salomon ait. Abscon¬
Adit piger manum suam sub
ascella nec ados manũ porri¬
git.: ne moita pyger est
ut ados manum comedendo
reducere laborem put&
Sed pyger nec ados manũ
suam porrigit: qui nec hoc
uult operari quod dicit :
Hinc iterum debene docentib
& male operantibus dicitur:
Filii effrem intendentes arcum
& mittentes sagittas conuer¬
si sunt in diebelli. Intendun
arcum atque sagittas mittuił.

Expanded text:
qui seminando laboravit. qui seminando laboravit. Hinc Salomon ait: Abscondit piger manum suam sub ascella, nec ad os suum porrigit eam . Nemo ita piger est, ut ad os manum vel comedendo reducere laborem putet. Sed piger nec ad os manum suam porrigit, qui nec hoc vult operari 1412 quod dicit. Hinc iterum de bene docentibus et male operantibus dicitur: Filii Ephraim intendentes areum, et mittentes sagittas, conversi sunt in die belli . Intendunt arcum, atque sagittas mittu
Abbreviated transcription (Latin):
tuntur. Quando doctores
ad conscientiam reuocat ta¬
cita cogitatione quoddicunt.
quando sem& ipsos subtiliter
perscrutantur si faciunt qđ
loquuntur ⁊ Recte autem
cum reflexa intrinsecus men¬
sarum labia dicuntur ad di¬
tur quoque percircuitum.
ut non inqualib & parte consi¬
derent atquealias insem&¬
ipsis perpendere pr&ermit¬
tant : sed ubique sem& ipsos
inspiciant. & in quantum p¬
ualent studeant singulao¬
pera implere quae docent
uãsi praedicantes facerebona
dissimulant. suiua statores
sunt : cultores alieni O doc¬
tor. ecceiam mensaes : iam
uasa portas. iaminuasis fide¬
libus pondus holo causti
& uicti mae sustines sed intus
reflecte labrum id est ad cor
reuoca sermonem. ⁊ Audi
quod dicis: operare quod p̃¬
dicas. Sienim neglegis im¬
plere quod doces : aliis messem
seminas. & ipse afructus par¬
ti paciongieiunas.: Unde
scriptumest Cuius messem
qui pane iustitiaeesurit ope¬
ratur mandata quae audit.
& ipsefructum non hab&.

Expanded text:
tuntur, quando doctores tuntur, quando doctores ad conscientiam revocant tacita cogitatione quod dicunt, quando semetipsos subtiliter perscrutantur si faciunt quod loquuntur. Recte autem cum reflexa intrinsecus mensarum labia dicuntur, additur quoque per circuitum, ut non in una qualibet se parte considerent, atque ex alia semetipsos perpendere praetermittant, sed ubique semetipsos inspiciant, et, in quantum praevalent, studeant singula opere implere quae docent, ne si praedicantes facere bona dissimulant, sui vastatores sint cultores alieni. O doctor, ecce jam mensa es, jam vasa portas, jam in vasis fidelibus pondus holocausti et victimae sustines, sed intus reflecte labium, id est ad cor revoca sermonem. Audi quod dicis, operare quod praedicas. Si enim negligis implere quod praedicas, aliis messem seminas, et ipse a frumenti participatione jejunas. Unde scriptum est: Cujus messem qui panem justitiae esurit operatur mandata quae audit, et ipse fructum non habet,
Abbreviated transcription (Latin):
seruemusId ÷ non de serendo
quod agimus sed prȩueniendo
bonis ꝓsecutionibus malumdis¬
cordiar quod timemus : Sic
in suis operibus unitatem pal¬
micustodiens paulus discor¬
diam generari ꝓhibebat. cũ
quendam iam lapsum atque
abecclesia abiectum iamuelle
recipere chorintinos uider&
dicens: Sialiquid don astis
xego namaeego quod do¬
naui ꝓpteruos in personaxpͥr
ut non circumuenia mur a sata¬
na.: Quiui delic& sol&de
bonis mala generare. & hoc
quod per caritatem agitur ad
discordiam contrahere
Vnde& mox deipso subiȩcit
dicens Non enim ignoran
cogitationes eius . : Doctor
autem qui perbona quae prȩ¬
dicat in suis auditoribus rectã
operationem reformat. sim¬
tes operantium adunanimi¬
tatem non ligat: in labiis pal¬
mum hab&. sed eam quȩ dic¬
taest palmiunitatem non ha
b&. Pensandum uero ÷ ualde
quo modo dicitur. quia earum
mensarum labia interius st̃
reflexa.: Tunc enim mensa¬
rum labia intrinse cus reflec¬

Expanded text:
servemus, id est non deserendo servemus, id est non deserendo quod agimus, sed praeveniendo bonis persuasionibus malum discordiae quod timemus. Sic in suis operibus unitatem palmi custodiens Paulus, discordiam generari prohibebat, cum quemdam lapsum atque ab Ecclesia abjectum jam velle recipere Corinthios videret, dicens: Si cui aliqud donastis, et ego. Nam et ego si quid donavi, propter vos in persona Christi, ut non circumveniamur a Satana . Qui videlicet solet de bonis mala generare, et hoc quod charitate agitur ad discordiam trahere. Unde et mox de ipso subjecit, dicens: Non enim ignoramus cogitationes ejus . Doctor autem qui per bona quae praedicat in suis auditoribus rectam operationem format, si mentes operantium ad unanimitatem non ligat, in labiis palmum habet, sed eam quae dicta est palmi unitatem non habet. 15. Pensandum vero est valde quod dicitur, quia earumdem mensarum labia interius sunt reflexa. Tunc enim mensarum labia intrinsecus reflec
Abbreviated transcription (Latin):
ueritas dicit : Uae uobis scribae
& phari sei hypocritae. qui ade¬
cimatis mentam & an&um
& ciminum: & relinquitis quȩ
grauiora sunt legis. Iudiciu¬
& misericordiam & fidem :
haec oportuit facere : & illa
non omittere. ⁊ Periudicium
quippe& mise ricordiam & fi¬
dem maior digitus operatio¬
nis ostenditur. Permenta
digitus procul dubio minimus
figuratur. Haecergo opor¬
tuit facere. & illa non omit¬
tere. qui asiopus nostrum
palmom &iri uolumus. sic ne¬
cesseest ui tendatur mini¬
mus quatenus maior digitus
non adtrahatur. ⁊ Beneautẽ
cum mensarum labiam& iunt᷑.
& mensura palmi dicitur: ad¬
ditur unius. & doctorũ prar¬
dicatione sicut unitas ten&ur
infide. ita quoque unitas men¬
tium seru&ur in opere : ne per
opus bonum quod alter agit
alter ad discor diae malumpro¬
rumpat. ⁊ Ita enim bonaface¬
re operadebemus. ut per haec
quoque cum his cum quibus
uiuimus un animitatem mn
quantum rȩcte possumus con¬

Expanded text:
Veritas dicit: « Vae vobis, scribae Veritas dicit: « Vae vobis, scribae et Pharisaei hypocritae, quia decimatis mentham et anethum et cyminum, et relinquitis quae graviora sunt legis, 1411 judicium, misericordiam et fidem; haec oportuit facere, et illa non omittere . Per judicium quippe, et misericordiam, et fidem, major digitus operationis ostenditur. Per mentham digitus procul dubio minimus figuratur. Haec ergo oportuit facere, et illa non omittere, quia si opus nostrum palmo metiri volumus, sic necesse est ut tendatur minimus, quatenus major digitus non attrahatur. 14. Bene autem cum mensarum labia metiuntur, et mensura palmi dicitur, additur unius, ut ex doctorum praedicatione sicut unitas tenetur in fide, ita quoque unitas mentium servetur in opere, ne per opus bonum quod alter agit, alter ad discordiae malum prorumpat. Ita enim bona facere opera debemus, ut per haec quoque cum his cum quibus vivimus unanimitatem, in quantum recte possumus, con
Abbreviated transcription (Latin):
quia & perfecti sunt qͥ sicut
dictum est cum omnia dese¬
runt totum cor inamore dñi
accendunt. & per fectũs acri¬
reflexa intrinsecus ꝑcircuitũ:
Q uidest hoc quod mensarum
labia palmo m&iuntur. nisi qđ
in palmo manus tenditur
& scĩ patres atquedoctores ea
praedicant inquibus audito¬
rum opera tendantur: Qua
si enimm anum extendimus.
cumopera nostra dilatamus:
Loquatur ergo unusquisque
doctor. cor audientis exerce¬
at otiosorumtor porem ex¬
cutiat. Quosdum ad opera¬
bona tetenderit : palmum
sehabere in labiistendat
Pensandum quoque quiam
palmo digitus maior acmi¬
nimus tenditur. Quiduero
inmaiori ac minimo digito.
nisimagnaextrema actio de¬
signatur:Palmum ergo
mensae in labio habeant :
quatinus indoctorũ suoru
praedicatione auditor eui¬
gil&: & sic exeorum ai moni¬
tione magna opera faciat
Vt agere & minima non omit¬
tat  Sic minimis intentussit.
ut piger inagendis maioribus
non sit÷ Vndeper euangeliũ

Expanded text:
quia et perfecti, sicut quia et perfecti, sicut dictum est, cum omnia deserunt, totum cor in amore Domini accendunt, et imperfecti sacrireflexa intrinsecus per circuitum. 13. Quid est hoc, quod mensarum labia palmo metiuntur, nisi quod in palmo manus tenditur, et sancti patres atque doctores ea praedicant in quibus auditorum opera tenduntur? si enim manum extendimus, cum opera nostra dilatamus. Loquatur ergo unusquisque doctor, cor audientis exerceat, otiosorum torporem excutiat, quos dum ad opera tetenderit, palmum se habere in labiis ostendat. Pensandum quoque quia in palmo digitus major ac minimus tenditur. Quid vero majori ac minimo digito, nisi magna et extrema actio designatur? Palmum ergo mensae in labio habeant, quatenus in doctorum suorum praedicatione vigilent, et sic ex eorum admonitione magna opera faciant, ut agere et minima non omittant. Sic minimis intenti sint, ut pigri in agendis majoribus non sint. Unde per Evangelium
Abbreviated transcription (Latin):
uilsibim&ipsi reseruant: ad
a& ernam patriam medullitus
anhelant. seque extotocor
de lacrimis mactant : hi
uidelic& uasa supermensam
sunt in quibus immo latur
holocaustum. ⁊ & sunt alii. qui
curam ꝓpriae domus gerunt.
defiliis cogitant. eisque heredi¬
tatem seruant. ⁊ Quitamen a&¬
ni iudicumemores misericordi¬
am pauperibus inpendunt. a¬
limenta acuestimenta eis ex
parte quadecreuerint tribuun:
hinimirum uasa suꝑ mensamst᷑.
quibus uictima nmolataest pon
holo caustum. Quia enim patien¬
tia & doctrinascorum ad mo¬
nendo. sustinendo suadendo
atque terrendo aliorum cor¬
da usq ad hoc erudiunt utom¬
made serant & totos seinamore
dñi accendant: aliorum uero
ad hacus que instruunt ut qui¬
aomnia relinquerenonualeNt
uelex parte qua praeualent
misericordes fiant. & carniscu¬
ram cum animae cura parti¬
antur . Mensȩ dni dequa¬
dris lapidibus instructarua¬
saportant inquibus immola¬
tur holocaustum & uictima.¬

Expanded text:
nil sibimetipsis reservant, ad nil sibimetipsis reservant, ad aeternam patriam medullitus anhelant, seque ex toto corde in lacrymis mactant. Hi videlicet vasa super mensam sunt, in quibus immolatur holocaustum. Et sunt alii qui curam propriae domus gerunt, de filiis cogitant, eisque haereditatem servant, qui tamen, aeterni judicii memores, misericordiam pauperibus impendunt, alimenta ac vestimenta eis ex parte qua decreverint tribuunt. Hi nimirum vasa super mensam sunt, in quibus victima immolata est, non holocaustum. Quia enim patientia et doctrina sanctorum admonendo et sustinendo, suadendo atque terrendo, aliorum corda usque ad hoc erudiunt, ut omnia deserant, et totos se in amore Domini accendant, aliorum vero ad hoc usque instruunt, ut quia omnia relinquere non valent, vel ex parte qua praevalent, misericordes fiant, et carnis curam cum animae cura partiantur, mensae Domini de quadris lapidibus instructae vasa portant, in quibus immolatur holocaustum
Abbreviated transcription (Latin):
tum ac sacrificium offerre
Equas ponunt uasa in quibus
Simmolatur holo caustum & uic¬
tima Quidenimsunt animȩ
fidelium nisiuasa scã quȩ uer¬
bapi featis capiunt. ut exroꝵ
mentibus holo caustum uitae
atque orationis immol&ur
Hincestenim quod paulus cũ
adhuc rudis ess& infideiuo¬
catione. quiaiam dñi uerba
ꝑcȩperat & cae lesti gratia
plenus erat uas appellatur cum
dicitur .: Uaselectionis mihi ÷:
Hinc pastores atque doctores
saportant : qui uitam fidelium
erudiendo tolerant Vt quan¬
doque hancdno adholocaustu
& sacrificium ꝓducant: Sed
neque hoc neglegenter intuen¬
dumest : quod in eis demuasis ho¬
locaustum & uictimadicitur
immolari : Holo caustumeni
sicut superius diximus uicti¬
ma est: non tamen iuctima sẽꝑ
holo caustum. Qui ae quidex
quidem  sed holo caustũnom̃:
Sunt uero in multitudine mag¬
na fidelium. aliquiqͥeaquȩ mua¬
disunt omniare linquunte
cuncta quȩ possident tribuun:

Expanded text:
tum ac sacrificium offerre. tum ac sacrificium offerre. ID.-- Super quas ponunt vasa in quibus immolatur holocaustum et victima. 12. Quid enim sunt animae fidelium, nisi vasa sancta quae verba pietatis capiunt, ut ex eorum mentibus holocaustum vitae atque orationis immoletur? Hinc est enim quod Paulus cum adhuc 1410 rudis esset in fidei vocatione, quia jam Domini verba perceperat, et coelesti gratia plenus erat, vas appellatur, cum dicitur: Vas electionis mihi est . Hinc pastores atque doctores portant, qui vitam fidelium erudiendo tolerant, ut quandoque hanc Domino ad holocaustum et sacrificium perducant. Sed neque hoc negligenter intuendum est, quod in eisdem vasis holocaustum et victima dicitur immolari. Holocaustum enim, sicut et superius diximus , victima est, non tamen victima semper holocaustum, quia cum quid ex quidem est, sed holocaustum non est. Sunt vero in multitudine magna fidelium alii qui ea quae mundae sunt omnia relinquunt, cuncta quae possident tribuunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ne ar debimus ubi plene uidebi¬
mus quem amamus. Altitu¬
douero mensuras est cubiti
unius. Quae est enim alti¬
tudo scorum o nisi inuis ibiliu:
Perfidem enim creditur quod
non uid&ur. atque ido perhanc
iustorum mens ad altitudine
ducitur ut cunctauis ibilia
despiciat in terra & eaquȩ au¬
dit iniusibili asequatur incaelo
Sedunum cubitum hab& alti¬
tudinis mens eorum: quia uni¬
tas est fidei in cordeomnium
scorum: Unum dm essetrini
testamenti noui.: Altitudo
itaque mensurum nil uno
quiammagna sibiunitate con¬
cordat omnium fides patrum:
Sedhi quiiam in lon ganimitate
speisummis uirtutibus ꝓficien¬
tss unum & dimidium cubitum
habent. atque in latitudine ca¬
ritatis uno acdimidio cubito
in&iuntur In altitudineue¬
ro fidei un ocubito excrescunt
Magnasunt & summa admi¬
ratione uenerandi : Debent
ergo par uuborum animas in
sinusuae conuersationis susci¬
pere. atque eas in conspectu
dñi uelut quoͣdam holocaus¬

Expanded text:
ne ardebimus, ubi illum plene videbine ardebimus, ubi illum plene videbimus quem amamus. 11. Altitudo vero mensarum est cubiti unius. Quae est enim altitudo sanctorum, nisi fides invisibilium? Per fidem enim creditur quod non videtur, atque ideo per hanc justorum mens ad altitudinem ducitur, ut cuncta visibilia despiciat in terra, et ea quae audit invisibilia sequatur in coelo. Sed unum cubitum habet altitudo mensarum, quia unitas est fidei in corde omnium sanctorum. Unum Deum esse Trinitestamenti novi. Altitudo itaque mensarum nil uno quia in magna sibi unitate concordat omnium fides patrum. Sed hi qui, jam in longanimitatem spei summis virtutibus proficientes, unum et dimidium cubitum habent, atque in latitudine charitatis uno ac dimidio cubito metiuntur, in altitudinem vero fidei uno cubito excrescunt, magni sunt, et summa admiratione venerandi. Debent ergo parvulorum animas in sinu suae conversationis suscipere, atque eas in conspectu Domini velut quoddam holocaus
Abbreviated transcription (Latin):
bent Quia adhuc non ualent ui¬
dere quemdiligunt: & mensura
amoris minor estUbi adhucm̃¬
sura minorest cognitionis: Suꝑ
unum ergo cubitum habent& di¬
midium. quia hoceis iamin amo¬
re integrum est: quod ualdeminꝰ
est in caritate cum ꝓximo. atq:
illud quodeis ualdemaius est
adhuc in amoredi quem non ui¬
dent integrumnonest: De hoc
amore qui hic incipitur ut
ex uisione dñi in axernapatria
ꝑficiatur Recte ssaias lo¬
quitur dicens.⁊ Niuit dñs cuius
ignis est insion : & caminus
eius in hierusalem . Plus est
autem caminum esse quam
ignem: qui aignis esse & par¬
uus potest:ncamino autem
uastior flamma succenditur:
Sion uerospeculatio: hierus alẽ
autem uisio pacis dicitur: Pa¬
cem uero nr̃am hic interim spe¬
culamur : ut illic post modum
pleneuideamus.⁊ Ex amore
ergo dni insion ignis est. in hie¬
ru salem caminus. qui ahic amo¬
ris eius flammis aliquatenus
ardemus ubideillo aliquid
contemplamur: Sedibi ple¬

Expanded text:
bent: quia adhuc non valent vibent: quia adhuc non valent videre quem diligunt, et mensura amoris minor est, ubi adhuc mensura minor est cognitionis. Super unum ergo cubitum habent et dimidium: quia hoc eis jam in amore integrum est, quod valde minus est charitas cum proximo; atque illud in eis quod valde majus est, id est amor Dei quem non vident, adhuc integrum non est. De hoc amore, qui hic incipitur, ut ex visione Domini in aeterna patria perficiatur, recte Isaias loquitur, dicens: Vivit Dominus, cujus ignis est in Sion, et caminus ejus in Jerusalem . Plus est autem caminum esse quam ignem, quia esse ignis et parvus potest, in camino autem vastior flamma succenditur. Sion vero speculatio, Jerusalem autem visio pacis dicitur. Pacem vero nostram hic interim speculamur, ut illic postmodum plene videamus. Ex amore ergo Domini in Sion ignis est, in Jerusalem caminus, quia hic amoris ejus flammis aliquatenus ardemus, ubi de illo aliquid contemplamur; sed ibi ple
Abbreviated transcription (Latin):
nerit q̃đ perfactumest : euacua¬
bit᷑ quodex parteestm Qui iterũ
dicit: uunc cognosco ex parte.
tunc autem cogno scam sicut
& cognitus sum.: Siergo per¬
fectus est & ex parte cognoscit.
cubitum hab& quantumad
se : sed tamen dim idium suꝑse.
Tendantur ergo in longanimi¬
tate spei cordascõrum: ten¬
dantur in ꝑfectione quam ha¬
bentcubito uno Sedquia
adhuc plene uidere non pos¬
sunt hoc ubispei oculũ
mittunt. hoesuper unum cu¬
bitum habent indimidio cubi¬
to recidatur: Quat nus in
hacuita semꝑse in ꝑfectos as¬
piciant & ardentius ad per¬
fectionem curant: Habent
quoque mensae latitudine̾
cubitiunius & dimidii: quia
scõrum corda incaritatis am¬
plitudinem dilatata iuxta pximi
quemdiligunt & uident ha¬
bent cubitum. Possunt enim
ꝑfectae diligere. quos per fecte
ualent iuxta aliquid scire
Omni potentem uero dm medul¬
litusdiligunt: medullitus sequun¬
tur Sedtamen tantum dili¬
gere non possunt. quantum de¬

Expanded text:
nerit quod perfectum est, evacuanerit quod perfectum est, evacuabitur quod ex partedicit: « Nunc cognosco ex parte, tunc autem cognoscam sicut et cognitus sum . » Si ergo perfectus est, et ex parte cognoscit, cubitum habet, quantum ad se, sed tamen dimidium super se. Tendantur ergo in longanimitatem spei corda sanctorum, tendantur in perfectione, quam habent cubito uno, sed quia adhuc plene videre non possunt, ubi spei oculum mittunt, hoc quod super unum cubitum habent, in dimidio cubito recidatur: quatenus in hac vita semper se imperfectos aspiciant, et ardentius ad perfectionem currant. Habent quoque mensae latitudinem cubiti unius et dimidii, quia sanctorum corda in charitatis amplitudine dilatata juxta proximum quem diligunt et vident, habent cubitum: possunt enim perfecte diligere, quos perfecte valent juxta aliquid scire. Omnipotentem vero Deum medullitus diligunt, medullitus sequuntur, sed tamen tantum diligere non possunt, quantum de
Abbreviated transcription (Latin):
adholo caustum constructaest.
longitudine cubitiunius &
dimidum &iuntur.: Quia sci
patres atque doctores quise
longa nimiter adsecr&a spei
intimȩ extendunt per hoc
quodinirtutibus uiuunt
quantum adhumanam quidẽ
mensuram pertin& ualde per¬
fecti sunt : quantum uero a diui¬
na illa mysteria quae plene
ab homine capinon possunt
Quia huma. ac mortali carne
subsistunt perfectiessẽnon
possunt: Insem& ipsis ergo ia
cubitum habent. in do autẽ ad¬
huc cubitum nonhabent: qui¬
aiam quidem in uirtutibus
plene ꝓficiunt. sed tamen a¬
liquid dedo adhuc exparte
cognoscunt. ⁊ ecceiterum in
mensuramensae ad testimo¬
nium paulus occurrit : Uide¬
amus aneius uita cubito in¬
tegro mensur&ur dicit: q̃t¬
qͣt perfecti sumus. hoc sapia¬
mus Videamus sim his quȩ
dedõ sentit. ian xa percipien da
mistera ꝑ fecte tetenderit.
Ego me non arbitror conprȩ¬
hendisse ⁊ Quirur sus ait:
ex parte cognoscimus. & expar
teꝓph&amus. Cum aute ue¬

Expanded text:
ad holocaustum constructae sunt, ad holocaustum constructae sunt, longitudine cubiti unius et dimidii metiuntur, quia sancti patres atque doctores, qui se longanimiter ad secreta spei intimae extendunt, per hoc quod in virtutibus vivunt, quantum ad humanam quidem mensuram pertinet, valde perfecti sunt, quantum vero ad divina illa mysteria quae plene ab homine capi non possunt, quandiu in hac mortali carne subsistunt, perfecti non sunt. In semetipsis ergo jam cubitum habent, in Deo autem adhuc cubitum non habent, quia jam quidem in virtutibus plene proficiunt, sed tamen aliquid de Deo adhuc ex parte cognoscunt. Ecce iterum in mensura mensae ad testimonium Paulus occurrit. Videamus an ejus vita cubito integro mensuretur. Dicit enim: Quotquot perfecti sumus, hoc sapiamus . Videamus si in his quae de Deo sentit jam se ad percipienda mysteria perfecte tetenderit: Ego me non arbitror comprehendisse . Qui rursus ait: Ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus; cum autem ve
Abbreviated transcription (Latin):
subplantur gressus eius  & un
derursum dicitur : Incordemto
abscondi eloquiatua. ut non
peccaremtibi : Sed mensae
har undesint constructae cog¬
nouimus &iam cuis mensurȩ
Ssint audiamus. Sequitur
dimidii: & latitudinem cubiti
quidam exposuit dicens.
Longitudine & latitudine
habent mensae cubitũ unum
& dimidium. id ÷ per quadrũ:
quaesimuliuncta trescubitos
faciunt. ⁊ Quitrescubitifaciunł
in altitudie cubitum unum:
utmy steriatrinitatis unius
cubiti hocest diuinarmaiesta¬
tis mensura e conseruent. Qui
uidelic& sensus expositionis
idcrco non potest starr. quia
in illa sum matrinitate quȩ
omniacreauit. omni a conti¬
n& & dimidium nihilest:
nec ex duobus dimidiis aliquid
unum⁊ Nequeenim quicquã
inminutionis acdiuisionis
hab& illa substantia. Quae
semper in cum mutabilis ma¬
nens necd&rimentum recipit
necaugmentum: sẽpeuitem dixi¬
mus longitudinem ad longa¬
nimitatem spęlatitudinem
uero ad carititis amplitudinẽ
pertinere ⁊ Mensȩergo quae

Expanded text:
untur gressus ejus . » Et unde scriptum dicitur: « In corde meo abscondi eloquia tua ut non peccarem tibi . » Sed mensae hae unde sint constructae agnovimus, etiam cujus mensurae sint audiamus. Sequitur: dimidii, et altitudine cubiti quidam exposuit, dicens: Longitudine et latitudine habent mensae cubitum unum et dimidium, id est per quadrum, quae simul juncta tres cubitos faciunt. Qui tres cubiti habent in altitudinem cubitum unum, ut mysteria Trinitatis unius cubiti, hoc est divinae majestatis, mensuram conservent. Qui videlicet sensus expositionis idcirco non potest stare, quia in illa summa Trinitate quae omnia creavit, omnia continet, dimidium nihil est, nec ex duobus dimidiis aliquid unum. Neque enim quidquam imminutionis ac decisionis habet illa substantia, quae semper incommutabilis manens, nec detrimentum recipit, nec augmentum. Saepe autem diximus longitudinem ad longanimitatem spei, latitudinem vero ad charitatis amplitudinem pertinere. Mensae ergo quae
Abbreviated transcription (Latin):
Et quod cum que aliis occupauerit alius de eoscribendili¬
centiam non habebit: Quin potius humanitatis tuae est: in quo ueniam tibi tribuis indulgere et ceris: Ero
enim non tantum uetera habolere conatussum. quȩ linguȩ meȩ hominibus emendata degreco in latinum trans
tuli : quam eatestimonia quȩ auideis preter missa sunt uel corrupta profer rein me dium ut scirent nos¬
tri quidhebrea ueritas continer& sicuilegere non placet. Nemo com pellit inuitum: Bibat uinum uetus
consuauitate. & nostra musta contemnat. qui in explanatione priorum edita sunt: Vt si cubi illa
scripturis scis requirendumsit : liberquem scripsi deoptimo genere inter pretandi etomnes

Expanded text:
et. quodcumque alius occupauerit, alius de eo scribendi licentiam non habebit. quin potius humanitatis tuae est, in quo ueniam tibi tribuis, indulgere et ceteris. ego enim non tantum uetera atuli, quam ea testimonia quae a Judaeis praetermissa sunt vel corrupta, proferre in medium; ut scirent nostri quid Hebraica Veritas contineret. Si cui legere non placet, nemo compellit invitum. Bibat vinum vetus cum suavitate, et nostra musta contemnat, quae in explanatione priorum edita sunt; ut sicubi illa nScripturis sanctis sequendum sit, liber quem scripsi de Optimo genere interpretandi, et omnes
Abbreviated transcription (Latin):
Quibus cum premisis set dicens que autem senbo uobis
eccecoram dõ quia non mentior
Nontamen ueratiter scribebat sednescio quadis pensatoria simulatione fille¬
bat. uidisse sepetrum et bar naban non recte ingredientes adueritatem euangelii ac petro infatiem restitis se non
ob aliud. nisi quod gentes cõges &iudaizarȩ :. Atenim satius est credereapostolum paulum aliquid non
uere scripsisse. quam apostolum petrum prec tealiquid egisse & hoc si itaest: Dicamus ab sit satius esse
credere mentiri euangelium quam negatum esse apetroxpm. & mentiri regnorum librum: quam tantum
proph&am ad nõ dõ tam excellentẽs non electum. et in concupiscenda at qub abducenda uxorealiena cõ¬
misse adulterium & in marito eius necando. tam horrendum homicidium: immouero scamscripturam
in summo et caelestiauctoritatis culmine conlocatum. deueritate eius certus ac securus legam. et in eahomi

Expanded text:
quibus cum praemisisset dicens: quae autem scribo uobis, quibus cum praemisisset dicens: quae autem scribo uobis, ecce coram deo, quia non mentior, non tamen ueraciter scribebat, sed nescio qua dispensatoria simulatione fallebat, uidisse se Petrum et Barnaban non recte ingredientes ad ueritatem euangelii ac Petro in faciem restitisse non ob aliud, nisi quod gentes cogeret iudaizare? \'At enim satius est credere apostolum Paulum aliquid non uere scripsisse, quam apostolum Petrum non recte aliquid egisse.\' hoc si ita est, dicamus — quod absit — satius esse credere mentiri euangelium, quam negatum esse a Petro Christum, et mentiri Regnorum librum, quam tantum prophetam a domino deo tam excellenter electum et in concupiscenda atque abducenda uxore aliena commisisse adulterium et in marito eius necando tam horrendum homicidium. immo uero sanctam scripturam in summo et caelesti auctoritatis culmine conlocatam de ueritate eius certus ac securus legam et in ea homi