comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rit ientur ei ꝙ creditor bona fide posse ssor tuit.¬
Si post distractum pignus debitor ꝯmp̃cariod
cm uenteret pignuꝰ duplam prõmisit nam
usu hoc euenerãt ⁊ conuentuꝰ ob emictõemeri¬
pignoratine contrarie accois ⁊ pot̾ diciesse regł¬
sum. si modo sine dolo ⁊ crꝑa sic̃ uendidit. ⁊ uͣ̃t
pat̾famił diligens id gessit. sirero uullum emo

Expanded text:
rit igitur ei, quod creditor bona fide possessor fuit.Si post distractum pignus debitor, qui precarcum uenderet pignus, duplam promisit nam usu hoc euenerat et conuentus ob euictionem erpigneraticiae contrariae actionis? et potest dici esse regressum, si modo sine dolo et culpa sic uendidit et ut pater familias diligens id gessit: si uero nullum emo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ .c. iane^ stipłatõem. lic enĩ placuit rem ꝓ pe¬
pellit᷑ ad coĩonem. s ⁊ conditio integre rei manꝰꝰ
⁊ obligatio incorrupta. ager aut̃ retinebitur do.
totum. ⁊ ob ha ꝑemptam esse obłigatõem. Idem
marcellꝰ dicit. sicum fundi pars inicbi deberecur.¬
bite precium.: Adeo aũt ꝓpetua exceptio parit oen
dampnam̃t hrdem suũ ut uenditorem nexu uen

Expanded text:
 manere stipulationem: licet enim placuit rem pro pepellitur ad communionem, sed et condictio integrae rei manet et obligatio incorrupta: ager autem retinebitur, donec totum et ob hoc peremptam esse obligationem. Idem Marcellus adicit, si, cum fundi pars mihi deberetur,bitae pretium. Adeo autem perpetua exceptio parit conddamnauerit heredem suum, ut uenditorem nexu uen
Abbreviated transcription (Latin):
possessori siquid̾ defendat sditatem: indebitami
colutum condiai ponĩt. si d̾ ił ñ defendat ⁊̃ debitũ
colutum repeti porest. Libtus am se putaret o¬
poras patrono debere ioluit. condicere̾ eũ non
pone qmlus putans se obligatum solit . iuł.li
a. ⁊ exsolunt. repetere non pot̃ ss si oꝑas patrono
erhibuit non officiales. s fabritales ułti putoriꝰ ulc¬
as uł alias dum putat se debere: indendum ꝙ
eidem ethibentur. nam płm robur hõis: etas tꝑi
net uolens. quił reddere pot̾. s hee in quit ope
dum indebitum: dedi ⁊ fruccus cndico. uł hõi¬
nem indebitum ⁊ si nõ fraute modico distrarist
non enĩ existimari ht debent. sic ⁊ inꝓposito a
cposse mudici. auanti operas ess condicturus
s a delegatus sit apacrono officiales aꝑas apud

Expanded text:
 indebitum solutum condici poterit: si vero is non defendat, etiam debitum solutum repeti potest. Libertus cum se putaret operas patrono debere, solvit: condicere eum non posse, quamvis putans se obligatum solvit, Iulianua et soluit, repetere non potest. sed si operas patrono exhibuit non officiales, sed fabriles, ueluti pictorias uel alias, dum putat se debere, uidendum aneidem exhibentur: nam plerumque robur hominis, aetas temporis nec uolens quis reddere potest. sed hae, inquit, opedum indebitum dedi et fructus condico: uel hominem indebitum, et hunc sine fraude modico distraxistinonne aestimari haec debent? sic et in proposito, ait, posse condici, quanti operas essem conducturus. sed si delegatus sit a patrono officiales operas, apud
Abbreviated transcription (Latin):
res liberatus erit ⁊ is quid̃ am dedit᷑: teprier pont
qmͣuis enim debitum sibi quis recipiat᷑. tam̃ prã
dimidiam . corporiur coudicam.: Si putem me
am. ⁊ pauphulum soluam. repetam qiͣ inde bitum
solutum. nec euĩ ꝓ eo qd̾ de ueam indeor id soluissẽ
Si duo rei qui decem debeant :xx. ꝑiter solue¬

Expanded text:
res liberatus erit et is quod dedit repetere poterit: quamuis enim debitum sibi quis recipiat, tamen si ismidiam, non corporum condicam. Si putem me am, et Pamphilum soluam, repetam quasi indebitum solutum: nec enim pro eo quod debeo uideor id soluisse. Si duo rei, qui decem debebant, uiginti pariter solue
Abbreviated transcription (Latin):
asferum ꝙ non constituit ioluere poslit queslur
est. dixi non esse andiendum. si uent hodieͤ sideri qõ¬
anuere rei fr̃agere Si ire iirando delato deben
cibimraueriscum iubealeo xoĩe accaem recce de con¬
stituta agis s ⁊ s non uito deuuulero uisirandune
s referendi neccitate compuisus id fecere quia ne¬
mo dubitar modestius facere ꝯmreferat quanint.¬
scultate in rereꝯdiamac meam uerecondiam sp̃se¬
cuta sit referendi necessitas.modibras fetit
deceo que uiciustians ex archa tua nunua acceꝑanal
uaratõne usurarũ habes penes menoie. Dudi Snea

Expanded text:
alterum quod non constituit solvere possit, quaesitum est. dixi non esse audiendum, si velit hodie fidem constitutae rei frangere. Si iureiurando delato deberi tibi iuraveris, cum habeas eo nomine actionem, recte de constituta agis. sed et si non ultro detulero iusiurandum, sed referendi necessitate compulsus id fecero, quia nemo dubitat modestius facere qui referat, quam utcilitatem ac meam uerecundiam subsecuta sit referendi necessitas. 26 Scaeuola li'Decem, quae Lucius Titius ex arca tua mutua acceperat, salua ratione usurarum h
Abbreviated transcription (Latin):
ut ner mas e̾ła p̾toris. n ꝑ accorem fecisse eandem
recipunt dubitatonem. ⁊ pomp̃dubitat si force ad
diem constituti ꝑ accorem nͥon ueteris aute n aha¬
⁊ puto tn ad dieiiconstituri referenda ꝓ mde si ualitu¬
ane nmpeditur aut ui aut cempe statẽ petitor ñ uenit
bitum f̾u̾it cum aotist it ueretur. nũt ñsit. nichorane

Expanded text:
uerba praetoris 'neque per actorem stetisse' eandem recipiunt dubitationem. et Pomponius dubitat, si forte ad diem constituti per actorem non steterit, ante ec ad diem constituti referenda. proinde si ualetudine impeditus aut ui aut tempestate petitor non uenit, bitum fuit cum constitueretur, nunc non sit, nihilo
Abbreviated transcription (Latin):
tus eactus que ue post fugam iti iurendi reducer
tica enim impendia uerius est ut sscua alario la
to uidicio quo cum eo agitur pecest sauui haben
inte compensatõnis. s fer pot ut amplius d qd¬
pensationis ratoem non haluat aut ideo de re stituẽ¬
da recum eo non agatur quia eares callinon inc̾aidit
aut sine udice restituta sit dicemus neccam ã gͤm
dum aliquid conducunt out utenduup acapu
smꝰ ne auans damꝑinin nõbis iniuriadat
Enomeo tradidiem ad te perferendam ut nonde¬
puent quis extimare suturum ut aquibusdam ma¬
ui hominib deciperetur cuum non meum decamẽ¬

Expanded text:
ui factis quaeue post fugam requirendi reducenddica enim impendia uerius est, ut sicuti cibariorum to iudicio, quo cum eo agitur, potest saluum habere iure pensationis. sed fieri potest, ut amplius pensationis rationem non habeat, aut ideo de restituenda re cum eo non agatur, quia ea res casu intercidit aut sine iudice restituta est: dicemus necessariamdum aliquid conducunt aut utendum accipiusumus, ne aliquis damnum nobis iniuria detmeo tradidissem ad te perferendum, ut non debuerit quis aestimare futurum, ut a quibusdam malis hominibus deciperetur, tuum, non meum detrime
Abbreviated transcription (Latin):
esse s ꝯmodati contrarium indicium ule michi
foreꝰ Inexitum cum tabernalib uasa utendar
tus est habiturum me ꝯmodati accionem cie
contalernalib constat ꝑro cuiꝰq parte ⁊ illi me¬
cum furti sui nomine aꝑere possunt. quando nora
capuel secntur. Et s tib tem periculo tuo ut̃ẽ¬
Auł Eris quem tibi cõmo dauerim sntĩt
tem noxalem accõnem habere aui cominodaticu
togauit ꝓculdubio est contraria autem ꝯmodari

Expanded text:
ed commodati contrarium iudicium utile mihi fore. In exercitu contubernalibus uasa utenda tus est. habiturum me commodati actionem cum contubernalibus constat pro cuiusque parte: sed et illi mecum furti serui nomine agere possunt, quando et noxa caput sequitur. et si tibi rem periculo tuo uteservus, quem tibi commodaverim, furtum dem noxalem habere qui commodatum rogavit procul dubio
Abbreviated transcription (Latin):
tes cessante uti creditore amisse sunt rem
tis fimosi. Contiuriam pignoraticiam credito
naccionem competere certum est. proinde. suẽ
rat. A quantum ad crimenpertinet excusat eum iga¬
rantia. qnͣtum ad cntrarium iudicium ignoran
cum nł morrosum contiarium ei noncompetit.
Etiam uectigale preclium ꝑignori potest da

Expanded text:
es cessante uti creditore amissae sint. 16tis uel furiosi. Contrariam pigneraticiam creditori actionem competere certum est: proinde si remet quantum ad crimen pertinet, excusat ignorantia: quantum ad contrarium iudicium, ignorantum uel morbosum, contrarium ei non competit. Etiam uectigale praedium pignori da
Abbreviated transcription (Latin):
nestlam fulcisẽ uł refecisse ⁊ postea deustam eñe
nec haletem quod postem retiner ut pigno¬
ri plura mancipia daca sunt ⁊ quedam cepipno¬
siebita ueudiderit creditor ut eiuctio nenseon pit¬
taret ⁊ ereditinu siuum hãt reliqua mancipia pe
perem p̾ignii anua bima trima diestipłat᷑ acci
recumã sdluta ess uentere id mi siceretꝰ placẽt
iuie quam ommum pensionum dies ueniret nõ
posse me pignus uendere. quia eius ubis oms per̃a¬
siones demonstrarentur nec uerumꝰ et sã as req
comsit fiaua recunia sua die soluca non erit stasi
tre rut en pacti conuennio. De uendendo piq¬
nora miem paccio concipienda ẽst ut omis copno

Expanded text:
nsulam fulsisse uel refecisse et postea deustam esse, nec habere quod possem retinere. Si pignori plura mancipia data sint, et quaedam certis pretiis ita uendiderit creditor ut euictionem eorum praestaret, et creditum suum habeat, reliqua mancipia potest set. Si annua bima trima die triginta stiecunia soluta esset, uendere eam mihi liceret, placet, antequam omnium pensionum dies ueniret, non posse me pignus uendere, quia eis uerbis omnes pensiones demonstrarentur: nec uerum est sua quaque 'si qua pecunia sua die soluta non erit', statim competit ei pacti conuentio. De uendendo pignore in rem pactio concipienda est, ut omnes conti
Abbreviated transcription (Latin):
o qm̃ intentarũ ẽ. Aut łi accoris: maioris pecuĩe fi¬
nit: ubi stipłatus sumate ephesi decem dom.: Sids¬
tionib semꝑ in rei esse pot̾tate. s qͥd debeat esse ⁊ ei
arbimo. an debeat non esse. ⁊ id̾o locimsaui stichum
Alcõem ne sit in arhitriꝰ euis. an debeat dũ ñ uult uarh¬
nũ p̃stare que sdlm d̾ . ꝯuͣare in ꝓpõito eum qui ꝓ¬
ab eo petatur. ꝯueniri ñ potuisse. ¶ enĩ alni locum e¬
lecturum. sic enemre. ut sit iñ ipsuis arbituo an de¬
beat quare putat poise ab eo peti. altero loco: ⁊ sñ
loci adiectõe. Damꝰig᷑ accori electõem petitõnis ⁊¬
tat. reum ubi soluat .s. ante petitoẽm. ꝓ inde mixia
inquit rerum alt̾natio: locoꝵ alt̾nat᷑oĩ ex necc̃ita¬
te feat actoris elcoẽm: ⁊̃ in rem pp̃ locum alio antr¬

Expanded text:
o quam intentum est, aut si actoris, maioris pecuniae finit, ubi stipulatus sum a te Ephesi decem dari. Sitionibus, semper in rei esse potestate, sed quid debeat, esse in eius arbitrio, an debeat, non esse. et ideo cum qui‹s› Stichum electionem, ne sit in arbitrio eius, an debeat, dum non uult uiuum praestare, quem solum debet. quare et in proposito eum, qui ab eo petatur, conueniri non potuisse: semper enim alium locum electurum: sic euenire, ut sit in ipsius arbitrio, an debeat: quare putat posse ab eo peti altero loco et sine loci adiectione: damus igitur actori electionem petitionistat, reum ubi soluat, scilicet ante petitionem. proinde mixta, inquit, rerum alternatio locorum alternationi ex necessitate facit actoris electionem et in rem propter locum: alio
Abbreviated transcription (Latin):
dauit nõn rect̃e accurum de singuł ꝑtib. Dem̃
amodatam ꝑdidi ⁊ postea p̃cnun dedi demde res
mrot̾tate tua uenit. labes ait cntrario iudicio
tia f̃ st anda cst aualem amsq diligentissinus
racer famił. suisreb adhibet itã ut taĩeos
laciis non pͣcet. quib resisti non possit uł na¬
ianonum hõstium ne incursus pyratarum
fecum ferat. aboquin si anideo argentitn ꝯͣmo¬
dauerim qd̾ is amicos ad cenam ipuitaturron
se dicer ⁊ id pegre secum portauĩt. sine ulla di¬

Expanded text:
dauit, non recte acturum de singulis partibus. Rem commodatam perdidi et pro ea pretium dedi, deinde res in potestate tua uenit: Labeo ait contrario iudicio tia praestanda est, qualem quisque diligentissimus pater familias suis rebus adhibet, ita ut tantum eos casus non praestet, quibus resisti non possit, onum hostiumve incursus, piratarum secum ferat: alioquin si cui ideo argentum commodaverim, quod is amicos ad cenam invitaturum se diceret, et id peregre secum portaverit, sine ulla d
Abbreviated transcription (Latin):
pagemquantitate ꝙ ñ puco adnuttendum. tantto
agisi ad̾ creditor accipiendo peculam. ⁊ reuul se pe
pͣ. Hi coco ptor fauet iaturali equita¬
tł ai coustituta ex consensu tacta custo¬
dit.nm̃ oraue est fidem fauere. Ait p̾¬
tor am peciũami depitam constituit. qd uc¬

Expanded text:
pro eadem quantitate. quod non puto admittendum, tanto magis, quod creditor accipiendo pecuniam etiam reicto praetor favet naturali aequitati: qui constituta ex consensu facta custodit, quoniam grave est fidem fallere. Ait praetor: "Qui pecuniam debitam constituit". "qu
Abbreviated transcription (Latin):
iñ it̾esse anͣtum int̾ genus ⁊ spem ꝯmodari enin
rem mobłem non etiam ioli utenda̾m dari ⁊̃ iou. s
ut apparet ꝓprie ꝯmodata res diatur ⁊ que son est.
isq ⁊ cãssuls existirit. uiusanus amplius. ⁊̃ habi-¬
tatõem ꝯmodari pone ait. Impuberes ꝯmodati
agcõne non tenentur. qm̃ noc consticit ꝯmodatum
inpupilli ꝑsonam. sine cutoris auctoritate usq ade̾
nt ⁊̃ si pͥuses ectus dolum aut cupani admisent iuc

Expanded text:
interesse, quantum inter genus et speciem: commodari enim rem mobilem, non etiam soli, utendam dari etiam soli. sed ut apparet, proprie commodata res dicitur et quae soli est, idque et Cassius existimat. Uiuianus amplius etiam habitationem commodari posse ait. Impuberes commodati actione non tenentur, quoniam nec constitit commodatum in pupilli persona sine tutoris auctoritate, usque adeo ut, etiamsi pubes factus dolum aut culpam admiserit, hac
Abbreviated transcription (Latin):
dem tibi ut aliquid faciał ne feceris.: Ei qui
indeu itimm repetit: frustus ⁊ ꝑtus resticm de uent.
deducta mipensa. Int̾runicuto indebito solu
non quid̾ qnti locari potunt s anͣti tu ꝯduccmͦ
tinstes.S i sernu indebitum tibi dedi᷑ eñqr
mãiminusti. si scieni hos fecisti: tenebis Ad p̃ qñ
eus. si nesciens non tencberis s p̃p operat a li¬
berti ⁊ ut hiditutem omi restituas:: Indeurai

Expanded text:
dem tibi, ut aliquid facias, nec feceris. Ei, qui indebitum repetit, et fructus et partus restitui debet deducta impensa. In frumento indebito solutnon quidem quanti locar‹i› potuit, sed quanti tu conducturus fuisses. Si seruum indebitum tibi dedi eumque manumisisti, si sciens hoc fecisti, teneberis ad pretium eius, si nesciens, non teneberis, sed propter operas eius liberti et ut hereditatem eius restituas. Indebi
Abbreviated transcription (Latin):
N recepturus. ⁊ibi sb̾ pena de bebat peciuĩam uł ib
pignorib ⁊ distracca pignora sunt. uł pena cõnus¬
batm. ⁊ res stip łatoris ulissimo distracͥta est. In
umparare an ⁊ lucri rtio habeatur non slius dat¬
ui pito ⁊ luci habendam ratoen ⁊ ħ ꝯccõ. q sons¬
ani uaria sint p̾cia rerum ꝑ singłas auitates regi¬
ones q mixime . uini. olei. frumenti. peciuariu
qͥ liceat indatur ima ead̾q potestas ubiq esse. cũ¬

Expanded text:
 recepturus, ubi sub poena debebat pecuniam vel sub pignoribus, et distracta pignora sunt vel poena commisbatur et res stipulatoris vilissimo distracta est? in hcomparare: an et lucri ratio habeatur, non solius damni? puto et lucri habendam rationem. am uaria sint pretia rerum per singulas ciuitates regionesque, maxime uini olei frumenti: pecuniarum quoque licet uideatur una et eadem potestas ubique esse,
Abbreviated transcription (Latin):
dem.S I reus ⁊ fideuissor solu̾nt pariter ĩ ha
causa ñ differunt: aduob reis ꝓmutendi. quare oĩa
ue obligationis constitueris ut puta stichi aut pan¬
casu electio electio est creditoris. cui uelit solu̾e
ut altĩus repetitio iipe diatur. ut cicio parisi¬
se. cum aut nentruni factum sit. aũ ticũ ꝑsona ĩ
stipulatione cõprehensa non sit: ⁊ ticio sbluero:
repetere a titio potero.: Cum iterexcipere debe

Expanded text:
m.Si reus et fideiussor soluerint pariter, in hac causa non differunt a duobus reis promittendi: quare omniaius obligationis constitueris, ut puta Stichi ‹a›ut Pamcasu electio est creditoris, cui uelit soluere, ut alterius repetitio impediatur. 22 Pomponisse, cum aut neutrum factum sit aut Titii persona in stipulatione comprehensa non sit, et Titio soluero, repetere a Titio potero. Cum iter excipere debe
Abbreviated transcription (Latin):
nec iurare: nec iusmrandũ referre.
amia peteret᷑. si untl se capitoliũ ñ ascendisse.¬
rit: ⁊ exceptio iur̾uurandi dari de hebit. ⁊ solutum
repeti poti̾t. est eĩ iusta cõuẽntio. si quel cã ĩ cõ diu¬
one iurisiurandi deduccalu̾iti usu̾s

Expanded text:
nec iurare nec iusiurandum referre. cunia peteretur, si iurasset se Capitolium non ascendisserit, et exceptio iurisiurandi dari debebit et solutum repeti poterit: est enim iusta conuentio, si quaelibet causa in condicione iurisiurandi deducta fuerit. 40
Abbreviated transcription (Latin):
meranĩt imꝑub̃is cndiccio est. Creditor ut por¬
ratoa suo debitum redde̾tur manaauit. maiorẽ p¬
cuma couita: ꝓcurator indebiti cansa cõnemetar
Q ndiatim ut maior pecu̾sa solneret᷑ delegͥanit
iudebiti cum eo qui delegauit. erit accio. que nõ¬

Expanded text:
merauit, impuberis condictio est. Creditor, ut procuratori suo debitum redderetur, mandauit: maiore pecunia soluta procurator indebiti causa conuenietur: quod si nominatim, ut maior pecunia solueretur, delegauit, indebiti cum eo ‹qui› delegauit erit actio, quae no
Abbreviated transcription (Latin):
serũt ꝙ sine̾ diminucõe mercedis soli obligabitur
nori tibi sit tuenda est ap̃core het conuentio. ui
⁊ te merigenda pecuimiã ⁊ debaorem ad uersus
frurtus qui postea accreuerit pignori cedit eaden
auisa eit allumonis. Si fundus pignoratus
fundus transeat sicut in partum antille qui post
uendicionem natus srieneiaus capentut q̃¬
ua sibi pignori ess. nanemexea materia sncca ñ
esse pignõri cassuis ait. qua alind sit materia ali¬

Expanded text:
serunt, ut sine deminutione mercedis soli obligabitur.nori tibi sit, tuenda est a praetore haec conuentio, ut et te in exigenda pecunia et debitorem aduersus fructus, qui postea adcreuerit, pignori erit: eadem causa est alluuionis. Si fundus pigneratus fundus transeat, sicut in partu ancillae, qui post uenditionem natus sit. Si quis cauerit, ut silua sibi pignori esset, nauem ex ea materia factam non esse pignor‹i› Cassius ait, quia aliud sit materia, ali
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ si transactio secuta non tuerit pp̃ auam datum
est s ⁊ si reson̾ita sit transactio ĩdem erit dicend̾.
S̾i post rem iunditatam quis transegerit. ⁊ solu̾t
rẽpecere poterit. id arto qr placuit transacc̾dem mlłi
esse mom̃ti. ha enim imp̃r antouinus cũ diuo
patre suo ressp̾cit. retineri tam̃ atu cmpensaꝵi

Expanded text:
n fuerit, propter quam datum est: sed et si resoluta sit transactio, idem erit dicendum. Si post rem iudicatam quis transegerit et solverit, repetere poterit idcirco, quia placuit transactionem nullius esse momenti: hoc enim imperator Antoninus cum divo patre suo rescripsit. retineri tamen atque c
Abbreviated transcription (Latin):
Aul. ͣ ᷤ lieuares pignori dari uolintatꝰ domini
potest s si ignorante eo datumat ⁊ ratum huit pig¬
nus ualebit. Si plurib simul res pignori decur
rit quominus ensoluatur. uẽcte agitur pignora-¬
ticia. Int̾clum ⁊ si soluta sit peruma tumen pigno¬
ratitia accio inhibenda est. ueluti si creditor ꝑig¬
Dem  m ei  mo pĩgnonidta ⁊ area eꝰ tenebit᷑.
ut creditor cotum quicquid acceporit debito eum
magis hoc erit dicendum. ineo ꝙ ex condlict̃oe c̃¬
cecutus est s qd̾ ipse debitor furti accione p̾stitit cre
exfurti accione p̃sticit per eq relatum eit ⁊ itudicũ.
tus causa factum est et auadrupliim sit conseciitꝰ
nichil ei restituet ex eo ꝙ conseaitꝰ nec debito im¬
putabit Sipreto rem pignori dedit competit

Expanded text:
um. Aliena res pignori dari uoluntate domini potest: sed et si ignorante eo data sit et ratum habuerit, pignus ualebit. Si pluribus res simul pignori deturit, quo minus ei soluatur, recte agitur pigneraticia. Interdum etsi soluta sit pecunia, tamen pigneraticia actio inhibenda est, ueluti si creditor pigreuium. Domo pignori data et area eius tenebitur: t creditor, totum, quidquid percepit, debito eum magis hoc erit dicendum in eo, quod ex condictione consecutus est. sed quod ipse debitor furti actione praestitit credex furti actione praestitit, peraeque relatum est et traditum, metus causa factum est et quadruplum sit consecutus, nihil neque restituet ex eo quod consecutus est nec debito imputabit. Si praedo rem pignori dederit, competit
Abbreviated transcription (Latin):
ictior rupillus factussit ancam utilem ꝯmo¬
daci acclonem sindiui pii. restriptumto nonio¬
dita quidem sit̃ res ꝯmodata. s detior fucta non ui¬
detur reddita. que detior facta redditur nisi ꝙ int̾¬
et p̃stetur. ꝓprie eim dictr res non reddita. que
crs litisꝯtestate tempus spctetur. Heres eius aiiꝰ
modatum accerit ꝓ ea parte qua heres est ꝯueniiu
nisi forte habeat facłtatem tocius rei restituende q̃
caciat tunc eĩ ꝯdep̃natur insolidum qĩ ha hom ui
dicu arbittio conuemat. S filio samił uł sue¬
ines ꝯmoditumsit dum carat de peculio agendũ.

Expanded text:
tior pupillus factus sit, dandam utilem commodati actionem secundum diui Pii rescriptum. Si reddita quidem sit res commodata, sed deterior reddita, non uidetur reddita, quae deterior facta redditur, nisi quid interest praestetur: proprie enim dicitur res non reddita, quae cti litis contestatae tempus spectetur. Heres eius qui commodatum accepit pro ea parte qua heres est conuenitur, nisi forte habeat facultatem totius rei restituendae nec faciat: tunc enim condemnatur in solidum, quasi hoc boni iudicis arbitrio conueniat. Si filio familias seruoue commodatum sit, dumtaxat de pecul
Abbreviated transcription (Latin):
auł.  Iobturpem cãm ꝓmiseris ticio. qm̃uis si petat
exceptt̃e dolimali uł m fcm̃ ib̾mouẽ eum possis. tñ
si wlũ̾is ñ pose te repetere qm anecaea prisisa tĩ¬
itp latõ is. que ip̃ exceptõem maniseis. li p̾stina
apientis turpis causa ut. ponessorem ponorẽni
penis habebo tecum ex locato.uł ex uendito. uł mã¬

Expanded text:
um. Si ob turpem causam promiseris Titio, quamuis, si petat, exceptione doli mali uel in factum summouere eum possis, tamen si solueris, non posse te repetere, quoniam sublater exceptionem inanis esset, pristina cipientis turpis causa sit, possessorem potiorem peris, habebo tecum ex locato uel uendito uel man
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Iił qui ꝓpetua excepẽte meri se poterat.
cum sciret sibi exceꝑtõem ꝓfuturam: ꝓ mise
quid ut liberaretur. conditere non potest
se. h&c mĩto: qr trib areo sbluns iłꝑtem sola de¬
bita suꝑerant quib ꝑsblutis. cͥa indebita soluca¬
non posse ꝓuide ⁊ li aute sors fuit spluta usure
supra legitimum modum solute : qiͣ sors indebi¬
ta repetuntur. quid si simmul soluerit: potĩt dici
⁊ tunc repetitõem locum hr̃e. Supͣ duplum aũt
usure: ⁊ usurarum usure. nec instipłatum dedi
modum futimrum usurarum usure Sia̾s
tło se sortem debere credens usuras sdlu̾it : pt̃
condit̾e nͨ urͣ sciens indebitum soluisse. In debi
de beatur: s ⁊ si ꝑ aliqmͣ exceꝑtõem ꝑpetuam petiñ
poterat. auare hac quo repeti potent nisisciens
se tutum exceptione soluit  Si centũ deben̾¬

Expanded text:
 is, qui perpetua exceptione tueri se poterat, cum sciret sibi exceptionem profuturam, promiserit aliquid ut liberaretur, condicere non potest.se: hoc merito, quia tribus a reo solutis septem sola debita supererant, quibus persolutis tria indebita soluposse. proinde et si ante sors fuerit soluta, usurae supra legitimum modum solutae quasi sors indebita repetuntur. quid si simul soluerit? poterit dici et tunc repetitionem locum habere. Supra duplum autem usurae et usurarum usurmodum futurarum usurarum usurae. Si quis falso se sortem debere credens usuras soluerit, potest condicere nec uidetur sciens indebitum soluisse. Indebidebeatur, sed et si per aliquam exceptionem perpetuam peti non poterat: quare hoc quoque repeti poterit, nisi sciens se tutum exceptione soluit. Si centum deben
Abbreviated transcription (Latin):
iogauĩt furi: ħrdem ei condicere non pote  xn t
sl ĩcore ip̃i furi. s alu idem dicend̾ cut cessare condic¬
tioren qr dñuum facto testatoris: idẽ dm̃ decessit.
auł.S ed nec legatariꝰ coudicere pot̃ ei enĩ ꝙmi¬
dicare rem legatamab eo por  uł hidi ei¬

Expanded text:
legauerit furi, heredem ei condicere non posse: sed et si non ipsi furi, sed alii, idem dicendum est cessare condictionem, quia dominium facto testator‹i›s, id est domini, discessit.um. Sed nec legatarius condicere potest: ei enim coms: sed uindicare rem legatam ab eo potest. 12
Abbreviated transcription (Latin):
tutum sit rereti posłit: sic intlłigendum est: ut si di¬
uortiũ itteiserit puiss qrͣa ut᷑q ꝑsona iust am
etatem habeat. sit enis peciñe repetitio don aut̃ ĩ eod̾¬
ꝙͣͣ ꝙ sponsa sponso dotis nõie dederit. donet maneat
inter eoẜad finitas. ꝙ enim ex ea cã nũdũ ognto
m̃imĩo dat᷑ cum sic detur tanqmͣ in dotem ꝑuenturũ¬

Expanded text:
tum sit, repeti posse, sic intellegendum est, ut, si diuortium intercesserit, priusquam utraque persona iustam aetatem habeat, sit eius pecuniae repetitio, donec autem in eodquod sponsa sponso dotis nomine dederit, donec maneat inter eos adfinitas: quod enim ex ea causa nondum coito matrimonio datur, cum sic detur tamquam in dotem peruenturu
Abbreviated transcription (Latin):
sabinus ⁊̃ pegasus responderunt. Item si dedit furue
Quociens aũt soluit accipientis iurpitud ũsatat¬
ps labeo tmarcelluł scibit. s noua ratione ⁊̃ ea
qr utruus turpitudo uersatur. s soluis dantis. illam
enim carpiter facere. ꝙ sit ineretrix ñ ts pstꝰ ac¬
apera cuist meretrix. Si tibi udicĩ dedero:
ut̾ fugitinũ mm̃ iudices. uł furem reꝵ meaꝵ ñ
poteñt repeti. ꝙ datum est. nec enĩ tiupit᷑ acͨcepiᷤ¬
ti ꝙ si a fugitino moo acceꝑis ne eum mditares¬

Expanded text:
Sabinus et Pegasus responderunt. Item si dederit fur,Quotiens autem solius accipientis turpitudo uersatut Labeo et Marcellus scribunt, sed noua ratione, non ea, quod utriusque turpitudo uersatur, sed solius dantis: illam enim turpiter facete, quod sit meretrix, non turpiter accipere, cum sit meretrix. Si tibi indicium dedero, ut fugitiuum meum indices uel furem rerum mearum, non poterit repeti quod datum est: nec enim turpiter accepisti
Abbreviated transcription (Latin):
ti non potĩt. ⁊ ob id ⁊ fidenssor ꝓ suo accept᷑ teneᷤ
⁊ piomis ꝑ eo datum tenebitur. ⁊ si ẜmis qui petulũ
at mirstratĩem habet: rem pignori m id ꝙ de be¬
at dederit.uitił pignoratitia red̃denda est . ꝙ sclna¬
ꝗ pupillus sine tuoris auccoritate nuuituũ arcepit

Expanded text:
i non poterit: et ob id et fideiussor pro seruo acceptus tenetur et pignus pro eo datum tenebitur et, si seruus, qui peculii administrationem habet, rem pignori in id quod debeat dederit, utilis pigneraticia reddenda est. Item quod pupillus sine tutoris auctoritate mutuum accepit
Abbreviated transcription (Latin):
maritꝰ eĩ suũ neqm̃ gerit. ⁊ nich dolo facit nec deci¬
pienduis est. qd sit : si cogatur indotatam uxorẽ hr̃e
it ad ũ sus mulierem cõ dutio ei cõpetit. ut aut repe¬
tat illd̾. ab ea ꝙ marito dedit. aut ut liberetur. stñd̾
nell. peciunãm que sibi debebat᷑ acceptam feat: n¬

Expanded text:
maritus enim suum negotium gerit et nihil dolo facit nec decipiendus est: quod fit, si cogatur indotatam uxorem habere. itaque aduersus mulierem condictio ei competit, ut aut repetat ab ea quod marito dedit aut ut liberetur, si nonduellet, pecuniam quae sibi debebatur acceptam fecit n
Abbreviated transcription (Latin):
liceat pe intere ei aui dedit ꝓcul d̾ub̾io repetetur. T
ut lic nũdum ꝑ fectus sis: ita tam̃ rem cõposue¬
ris. ut nect̃e hbois ꝓficissi. uł sumptꝰ quineccarũ
forte quam accepisti erogasse: condunio ce słabit. s si
nmnꝰ erogatũ sit: condictio locum pabebit. ita tañ
ut ydemptitas tibi prestet᷑. euis ꝙ expendisti. S¬

Expanded text:
liceat paenitere ei qui dedit, procul dubio repetetur id ut, licet nondum profectus sis, ita tamen rem composueris, ut necesse habeas proficisci, uel sumptus, qui necessarii forte quam accepisti erogasse, condictio cessabit: sed si minus erogatum sit, condictio locum habebit, ita tamen, ut indemnitas tibi praestetur eius quod expendisti. S
Abbreviated transcription (Latin):
deuꝰ n.I sitenissor iire liberat᷑ solãnt errore : pe¬
cumam tepetenti ñ oberit. si u reus ꝓmittendi ꝑ
ertorem ⁊ r postea peañam solu̾it᷑: ñ repetet cũ
prior soło que fuit irrita : naturale uiucłm ũ dil¬
ꝑman. siłem ꝙ ei esse dicit. qui tta ꝓmisit: sui
nauis exasia uen̾it : siũ non uen̾it. qͣr ex una cau
pup d sb̾ꝯditõe : nonandi aĩo ꝓmisit: pleriq pu¬
tant pendente nouatõe solutum repetere posse.
qr ex qua obligatõe soluat: ab ha ĩnc̾tum sit idẽ¬

Expanded text:
onum Si fideiussor iure liberatus solverit errore pecuniam, repetenti non oberit: si vero reus promittendi per errorem et ipse postea pecuniam solverit, non repetet, cum prior solutio, quae fuit irrita, naturale vinculum non dispermanet: similemque esse ei dicit, qui ita promisit, sive navis ex Asia venerit sive nonub condicione novandi animo promisit, plerique putant pendente novatione solutum repetere posse, quia ex qua obligatione solvat, adhuc incertum sit: idem
Abbreviated transcription (Latin):
tor suret: condep̃net reum. nolentem aũt inrare reũ
si soluat ab soluit. ñ soluentẽ cõ dep̃net. ⁊ ex relatõe ñ
iurante auctore: ab soluat reum
insimrandũ deferens audiendus ctł. qñ enĩ pupillo de¬
negabitur ac̃co. ꝑdigus sideferat uisurandum.au¬
diendꝰ non est. idemq inceteris siłib ei dicendũ est.¬
ciũ acciꝑe uͦ iurare cmpellendi sunt: ut legati ꝓuin

Expanded text:
tor iuret, condemnet reum: nolentem iurare reum si soluat, absoluit, non soluentem condemnat: ex relatione non iurante actore absoluit reumiusiurandum deferens audiendus est: quandoque enim pupillo denegabitur actio. Prodigus si deferat iusiurandum, audiendus non est: idemque in ceteris similibus ei dicendum est.cium accipere, nec iurare compellendi sunt, ut legati proui
Abbreviated transcription (Latin):
cogam. Altm̃ ita eligat reus. aut soluat auinret
sinon iurat. solue argendꝰ erit ap̃tore. dat᷑ aũt ⁊alia
facultas reo: ut si malit referat insiirand̾. ⁊ siis am pe¬
tet conditõe mr̃urandi ñ utet᷑ iudiciũ ei p̃tor ñ dabit.
mrandi ei q̃i detulit. S net insurand̾ de calup̃m¬
a referenti de feretur. qr nec est ferendꝰ accor siconditõi
qmͣ ip̃e detulit de calupna sibi uelit iurari.: Non sꝑ

Expanded text:
cogam': alterum itaque eligat reus, aut soluat aut iuret: si non iurat, soluere cogendus erit a praetore. Datur autem et alia facultas reo, ut, si malit, referat iusiurandum: et si is qui petet condicione iurisiurandi non utetur, iudicium ei praetor non dabit.it: sed nec iusiurandum de calumnia referenti defertur, quia non est ferendus actor, si condicionis quam ipse detulit de calumnia velit sibi iurari. Non semp
Abbreviated transcription (Latin):
eque bonũnobis redd̾e̾tur. non licet debitori deci̾oretu reni
que ex eodem gn̾e sit: reddere. ułti uinũ nonũ ꝓ ueꝑ¬
terernam in contrahendo qd̾ agitur ꝓcaco habe̾ndũs
lp̃. s Iauis nec causam nec ꝓpositum fenerandi habu¬
crit: ⁊ tu empturꝰ predia. desideraueris mutuam ꝑecu¬
pecumam. ut si emisses: crediti nõie obligatuses¬
ses: ha de poĩtum ꝑicło est euis qui suscepit. nam ⁊¬

Expanded text:
eque bonum nobis redderetur, non licet debitori deteriorem rem, quae ex eodem genere sit, reddere, ueluti uinum nouum pro uetere: nam in contrahendo quod agitur pro cauto habendum . Si quis nec causam nec propositum faenerandi habuerit et tu empturus praedia desideraueris mutuam pecupecuniam, ut, si emisses, crediti nomine obligatus esses, hoc depositum periculo est eius qui suscepit. nam
Abbreviated transcription (Latin):
ousi post dinortium alii tupta de cessit:
non putat ficitimus apore marito lcet lu¬
gi dotem faciat fuñs inpensam ptãti¬
fu̾it is eo nimꝰ prĩ mnłi eris restiturꝰ est Contͣ¬
agente secim fi̾aria pricitit ip̃e actone.
dedote amarito recipit Set si emancipa

Expanded text:
 post diuortium alii nupta decesserit, non putat Fulcinius priorem maritum, licet lucri dotem faciat, funeris impensam praestafuerit, is eo minus patri mulieris restituturus estagente secum funeraticia praestitit, ipse actione de dote a marito recipit. Sed si emancipa
Abbreviated transcription (Latin):
genus: ułti ꝓ critico uinũ recipiamꝰ. ñ ent mutuũ.
Mutui datio ꝯsistit. in hiis reb que ponde̾. nũo. ĩn sura
consistunt. qm cerͤ datõe. possumus increditũ ire qr¬
lud ꝓ alio t̃uito creditore solui non pot̾. Applłata
est autẽ mutui datio: ab eo ꝙ de meo tuũ fit. ⁊ idco si
ñ fiat tuũ ñ nascitur obligatio. Credicũ gͦ. a uiutuo eo¬

Expanded text:
eluti ut pro tritico uinum recipiamus, non erit mutuum. Mutui datio consistit in his rebus, quae pondere numero mensura consistunt, quoniam eorum datione possumus in creditum ire, qo alio inuito creditori solui non potest. Appellata est autem mutui datio ab eo, quod de meo tuum fit: et ideo, si non fiat tuum, non nascitur obligatio. Creditum ergo a mutuo
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ñ haberem lancem tͥ dedi. uł massam anri ut aim nẽ¬
deres. ⁊ mũmis utereris si uendid̾is: puto mutuã pccu¬
mani scãm. Qd̾ si laucem uł massam sine tua culpa ꝑ¬
qõis est. mͥ inderetur uerue distinctio uerissima. exis¬
timantis młtũ miẽs uenalẽ habui hans lancem ł mas¬
si non fũit ꝓpositum hoc ut uenderem: s ħ cũ fuit
uendendi. ut tu utereris: tͥ cum ꝑiisse. ⁊ maxͤ si sñ
nsuns credidi.: Sitͥ dedero decem : sic ut nouẽ de be¬
as. ꝓculus ais recte non ampluiste ipso iure debere:
fugitinus fermis mĩmos tibi credidĩt: ancõdicere t̃
facit accipientis. quid gͦ : uendicari nium pͦ sũt
si extant. aut si dolo malo desmãt polsidi̾. ad exiben¬
dũagi. ꝙ si uͥ dolo malo ꝯsup̃sistͥi. cõdici tibi potu¬

Expanded text:
cum non haberem, lancem tibi dedi uel massam auri, ut eam uenderes et nummis utereris. si uendideris, puto mutuam pecuniam factam. quod si lancem uel massam sine tua culpa onis est. mihi uidetur Neruae distinctio uerissima existimantis multum interesse, uenalem habui hanc lancem uel massi non fui proposito hoc ut uenderem, sed haec causa fuit uendendi, ut tu utereris, tibi eam perisse, et maxime si sine usuris credidi. Si tibi dedero decem sic, ut nouem debeas, Proculus ait, et recte, non amplius te ipso iure debere qfugitiuus seruus nummos tibi crediderit, an condicere tibi facit accipientis. quid ergo? uindicari nummi possunt, si extant, aut, si dolo malo desinant possideri, ad exhibendum agi: quod si sine dolo malo consumpsisti, condicere tibi pot
Abbreviated transcription (Latin):
fim᷑ ad seꝑtinens sine tutoris auctoniate.
mandauit dandã ineĩt actõm arbitror si
et ħrs extitit. ei qui fim̾atꝰ est soluendo. qr
heditas eit: Contra siꝗs mandato hedis.
funauit. non potre eum fim̾aria agete.

Expanded text:
ad se pertinens sine tutoris auctoritate mandauit, dandam in eum actionem arbitror, si et heres extitit ei qui funeratus est soluendoque hereditas est. contra si quis mandatu heredis funerauit, non posse eum funeraria
Abbreviated transcription (Latin):
facto cõfirmetur. ułti si dem t̃ mutuos nũmos. ut si
conditio aliqͣ extiti̾t tui fiant. sis q uͥ obligatus.
Item si legatam peciñun heres credid̾it. dem̃ iegatarꝰ eã
oluit ad se ꝑtin̾e᷑ qr hx̃dis ex die adite hr̃ditatis uident᷑.
nũmi fuisse̾: ut credita pecũa pecipo ssit. nam uił ait. ⁊

Expanded text:
facto confirmetur: ueluti si dem tibi mutuos nummos, ut, condicio aliqua exstiterit, tui fiant sisque mihi obligatus: item si legatam pecuniam heres crediderit, deinde legatarius eam noluit ad se pertinere, quia heredis ex die aditae hereditatis uidentur nummi fuisse, ut credita pecunia peti possit. nam Iulianus
Abbreviated transcription (Latin):
eit si in modice fcm̃ est deberet enim hr̃a rato
mod̾. sine cã amsiunt᷑. Quid ergo si exuodid
et̃ au arbitro. et ꝑpenden dum quo amino
sumptus fcũs sit. uit̃ negñi quis defuncti uł¬
hĩdis geerit. uł ip̃ius humauitatis. au u̾o

Expanded text:
t enim haberi ratio modum sine causa consumitur. quid ergo si ex uolunerit arbitro et perpendendum, quo animo sumptus factus sit, utrum negotium quis uel defuncti ueredis gerit uel ipsius humanita
Abbreviated transcription (Latin):
s qiͣ data sint. ꝙ ex eo reddi oport p̃standũ erit.
popłarib acc̃oib iusiurandum exactũ : iadeniũ
aduersiis alios ꝓderit. si bona fide exactum fui̾t.¬
ñ ꝑ collusionem accum sit.: Si lib̾tus deferente
patrono uirauerit se liberum nonesse: ratũ haben¬
dum est insiirandum. uͥ nͨ oꝑaꝵ petitio: nͦ bonoꝵ
menta se inuenisse dicat quibus nunc solis usurꝰ
sit s hec cõstitutões tunc udentur locũ hab̾e̾ cũ a in¬
dite aliquis absolutus fui̾t. solent enim sepe iudites.

Expanded text:
si data sint, quod ex eo reddi oportet praestandum erit. In popularibus actionibus iusiurandum exactum ita demum aduersus alios proderit, si bona fide exactum fu collusionem actum sit. Si libertus deferente patrono iurauit se libertum non esse, ratum habendum est iusiurandum, ut nec operarum petitio nec bonorum menta se inuenisse dicat, quibus nunc solis usurus sit. sed hae constitutiones tunc uidentur locum habere, cum a iudice aliquis absolutus fuerit solent enim saepe iudices
Abbreviated transcription (Latin):
fecisse. ꝙ uel clam fi̾ pot̃.: Go louuscum quo pp̃ su¬
cisas forte arbores agebatur ex loc̃ato: si uramĩt re
non succedisse siue ex iege .xii. tab̾. de arborib suc
uit diuortii causa : rem se ñ ãmouisse. ñ d de fendi ꝑ
suamesse : d ĩn accõem reꝵ amotaꝵ defendi. ⁊ oĩo
ha obseruandum est. lio ꝑ aliamaccõẽm eader
qõ moueatur. ut excepno iurisiurandi locum hac
tam cõuematur. defendetur ꝑ excepitẽm .ꝯͣ. si cum
exstipłatu indicatũ solui cõueniietur uiraint se da¬
re non oportere: agendi iudicati: non uti obstabit
se esse diceret.: Item pomp̃. ait eum qui furtũ sͥ
factum alicꝰ rei iuraut ñ statim ⁊̃ conditõis cam nãtis

Expanded text:
fecisse, quod uel clam fieri potest. Colonus, cum quo propter succisas forte arbores agebatur ex locato, si iurauerit se non succidisse, siue e lege duodecim tabularum de uit diuortii causa rem se non amouisse, non debet defendi per suam esse, debet in actione rerum amotarum defendi. et omnino hoc obseruandum est, licet per aliam actionem eadem quaestio moueatur, ut exceptio iurisiurandi locum habetam conueniatur, defendetur per exceptionem. contra si, cum ex stipulatu iudicatum solui conueniretur, iurauit se dare non oportere, agenti iudicati non utique obstabit se esse diceret. Item Pomponius ait eum, qui furtum sibi factum alicuius rei iurauit, non statim etiam condictionis causam nancis
Abbreviated transcription (Latin):
piphomꝰ. q rod si muaui te defe̾rente. ñ iupasse
auł. e um qui uauit ex ea accõe que inficiendo cres¬
sit aliquid sibi deberi: simpli non duꝑli ꝑsetutio¬
ioc iudicio ñ principalem cãm ex̾ceri s insuirãdũ
accoris conẜuari. Si iurauero te stichũ mͥ dare

Expanded text:
ionum. Quod si iuraui te deferente non iurasse um. Eum, qui iurauit ex ea actione quae infitiando crescit aliquid sibi deberi, simpli, non dupli persecutiohoc iudicio non principalem causam exerceri, sed iusiurandum actoris conseruari. Si iurauero te Stichum mihi dare
Abbreviated transcription (Latin):
mt̃ dc̃o tñ dembituo infendo. utiłr agund ut
prita domimꝰ ꝓprictatis. si in fund̃ ciuus. fructus
alienus est mortuũ infetat st inferre uelio nã
Qintułit. non faciex iustũ sepulhr̃. sed si ꝓhibea̾.¬
sunt insccio. qui in sund̾ ꝯmune̾ uĩuito. socio
summam esse tõm q̃ pio teligione facit.

Expanded text:
to tamen de mortuo inferendo utiliter agunt, ut puta dominus proprietatis, si in fundum, cuius fructus alienus est, mortuum inferat aut inferre uelit: nam si intulerit, non faciet iustum sepulchrum, sed si prohibeasunt in socio, qui in fundum communem inuito socio summam esse rationem, quae pro religione facit.
Abbreviated transcription (Latin):
te. traditũ .i. terra condit̃ corpꝰ in ꝗreretur.
iudetur ꝙ terra condit̃ esse ⁊ si marcuia condi¬
t̃ ħ animo sit ut non aubi m̃fferat᷑ ᷑ set arcu¬
lam ipsam sires exigat in locũ ꝯmodiorem.
lutere transferre non est deneganõ. ꝑ auiꝰ.

Expanded text:
etetur: uidetur autem terra conditum et si in arcula conditum hoc animo sit, ut non alibi transferatur. sed arculam ipsam, si res exigat, in locum commodiorem licere transferre non est denegandum.
Abbreviated transcription (Latin):
hui rei penam tusi a liqd̃ ꝓ ħ emolumento.
ei relictum est. tunc enim si non ꝑuerit uo¬
linitati de funicti ab ħ compelutur.: Sn a̾
de acre defunctus non cau̾it nec uu denega¬
tum id minꝰ est. scriptos hr̃des ea res contiñ¬
ꝙit. sinemo scitptus est hr̃s. legutimos uł
cognatos quosq suo ordino^ luccedunt
Sumpt̃ futãs atbutant᷑. ꝓ facłtatib uł digͥ¬
tate. de functi  Pretor uł maguaratus mu¬
nicipales. ad simus sumptũ decernere debẽt¬

Expanded text:
lumentum ei relictum est: tunc enim, si non paruerit uoluntati defuncti, ab hoc repellitur. sin autem de hac re defunctus non cauit, nec ulli delegatum id munus est, scriptos heredes ea res contingit: si nemo scriptus est, legitimos uel cognatos: quosque suo ordine quo succedunt. Sumptus funeris arbitrantur pro facultatibus uel dignitate defuncti. Praetor uel magistratus municipalis ad
Abbreviated transcription (Latin):
er̃ gͦ ad accõm de dolo malo decurrend̾.
Sicum falsus modꝰ. renũciatꝰ eẽt emii¬
tor cum uenditore exempto egisset agere
oꝑtet/⁊ O si non de toto modo. qui de e¬
iñt cum uenditore eg̾it. Set deminore.¬

Expanded text:
ergo ad actionem de dolo decurrendum. Si cum falsus modus renuntiatus esset, emptor cum uenditore ex empto egisset, agereoportet. quod si non de toto modo qui deerat cum uenditore egerit, sed de minore
Abbreviated transcription (Latin):
el adebitorib. si facile exigit possit. Ip̃
ei res uendite. tradant᷑. ptorem int̾uenire oꝑ¬
quonimꝰ. ei resuendite itadant᷑. Si colonꝰ
uł inquilinꝰ sit is ꝗ mortuus est nec sicunde
sint atestatore deciuꝰ fimere. agitur nec sit
unde fum̾otur ad eas quoq. ma̾nꝰ mur̾e o¬

Expanded text:
el a debitoribus si facile exigi possit. 14 Ulinus ei res tradantur, praetorem interuenire oquo minus ei res uenditae tradantur. Si colonus uel inquilinus sit is qui mortuus est nec sit unde sint a testatore de cuius funere agitur nec sit unde funeretur, ad eas quoque manus
Abbreviated transcription (Latin):
emptori. uł uenditori cui renunciatõ obfuit᷑
: Pomp̾. tũ scribit.: Si emptot plus ded̾it.
uenditor ꝓpt̃ renunciatõm q condit̾e ꝓtꝰ.
qd puis dedit agi cũ meniore. nõ poste. nich
em emptoris. inf̾ ẽẽ cum possit. condicere
uisi soluendo uenditor non fu̾it tunc et̃
m̃ior tenebr᷑.: Set si uenditor maiorẽ
mensorem q ex uendito est. actõ ad u̾sꝰ¬
actorẽ. emptorem nisi hic emptor soluẽ
me inremiciatõne tem eum si obioe de
iudicio minꝰ. tuli plane si a iudice adhi
q̃ ꝑsonis damdã. pomp. stubit. set in hrdẽ
scuules qr ꝑsonas denegandã ait.: S̾ui

Expanded text:
it. Pomponius tamen scribit, si emptor plus dederit uenditori propter renuntiationem, quia condicere potest quod plus dedit, agi cum mensore non posse: nihil enim emptoris interesse, cum possit condicere: nisi soluendo uenditor non fuit: tunc enim mensor tenebitur. Sed si uenditor maiorem mensorem, quia est ex uendito actio aduersus emptorem, nisi et hic emptor soluendme in renuntiatione, teneri eum, si ob hoc de iudicio minus tuli: plane si a iudice adhibque personis dandam Pomponius scribit: sed in heredem similesque personas denegandam ait. Serui
Abbreviated transcription (Latin):
cumuꝰ quo agetur utatur fiuatur: Idẽ uixcti
bis emipcorem qui uita cesa non redeitirit
ad exbibend ten̾i actõne m̃ qnͣtũ nuliten.
uuauero sec ibi ad iecit si emptoi poideat
uł do malo. fecit quomns pomgiat pastideit
celsus sdribit steirus ꝗ in aream meã cõges

Expanded text:
cum quo agetur utatur fruatur. Idem Iulianus scribit emptorem, qui ruta caesa non restituit, ad exhibendum teneri in quantum in litem iurauero: sed ibi adicit, si emptor possideat aut dolo fecit quo minus possideat. Item Celsus scribit stercus, quod in aream meam conges
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯesit oĩmodo dñi suis redde siue ante pugnam
ad fugrend̾ inquisitõm uł iusticiam aĩaduersi¬
onis. in harenam. sedare mallent reodi gͦ e¬
p rõtor ait si quis eum
ue ei ded̾it. sũt quid eo tempe. dolo eius subtͣc¬

Expanded text:
eos dominis suis reddere sive ante pugnam ad fugiendam inquisitionem vel iustitiam animadversionis in harenam se dare mallent. reddi ePraetor ait: 'Si quis eum, ue ei dederit siue quid eo tempore dolo eius subt
Abbreviated transcription (Latin):
sit nisi ex p̾sentib qr aut̃ ẜuũ redognoscit at̃
quis agit retent̾e stã ẜuoꝵ ft̃a. : Si ꝗs extra
hr̃dem tabłas testĩ ł codicillos. ł quid aliud.
ad testm̃. ꝑtinena ex bib̾i uelit. dicend̾ est ꝑ
banc actõm agend. non eẽ cum fusficiũt sibi
int̃dcã in hanc rem competencia et ita pomp̃¬
: Sciend̾ est aut̃ nõ soium eis qͣs diximuis
compet̾e ad exhibend̾ actõm u̾m ei quoq cͦ¬

Expanded text:
gnoscat? quis agit, recensitione seruorum facta. Si quis extra heredem tabulas testamenti uel codicillos uel quid aliud ad testamentum pertinens exhiberi uelit, dicendum est per hanc actionem agendum non esse, cum sufficiunt sibi interdicta in hanc rem competentia: et ita Pomponius. Sciendum est autem non solum eis quos diximus competere ad exhibendum actionem
Abbreviated transcription (Latin):
si deusus sit inter duos controu̾sia darĩ de¬
bet Item si duo ap̾tore missi sunt in posid̾m
legatoꝵ est enim ucta cã possidendi custodie
ni infecti ex pͭ decreto uissus missus sit possi¬
te non erit huio utili uidicio locus oĩuondi¬
gionib enis uti fiui ꝑmittat uł locet usufͤ
uni ex illis uł tertie ꝑsone ut hii pentõnes
tos ħ est uc apud singłos mutua uice ter¬
turałi. possideant. Int̾ eos qui pignori ac¬
ceꝑunt qualis diuisio. fĩ d ut non uero ẜ¬
bitori debit̃ osferre ⁊ pignꝰ suũ luere ⁊ Deniq¬

Expanded text:
duos controuersia, dari debet. Item si duo a praetore missi sint in possessionem legatorum: est enim iusta causa possidendi custodiaeni infecti missus iussus sit possidere, non erit huic utili iudicio locus, cum uindigionibus eis uti frui permittat: uel locet usum fructum uni ex illis: uel tertiae personae, ut hi pensiones sros, hoc est ut apud singulos mutua uice certuraliter possideant. Inter eos, qui pignori acceperunt, talis diuisio fieri debet, ut non uero pbitori debitum offer‹r›e et pignus suum luere. idemq
Abbreviated transcription (Latin):
sus. uł si actori suasist. u̾b̃ sine p̾cio. ut ia¬
tõnes dnitas inc̾cid̾et uł aditeraret. ił
etiam ut rõuem sibi commissam turba
qui ue ut scupiũ ꝑpetraret pateretur ue¬
ꝑsalomalo ab̾iecto caliditatẽ. nocait ẜ¬
tor eius. qui ꝑsuadet cet̾m siꝗs sine do¬
lonialo. det̾iorem fet̾ir. non notatur et si
descend̾it ⁊ cecid̾it truiq uł ꝗd aliud. fregu
uł ꝑierit. an teneatur. et si ꝗdem non dolo
ed ꝯmodiꝰ est utili lege ꝑ aulus.

Expanded text:
sus: uel si actori suasit uerbis siue pretio, ut rationes dominicas intercideret adulteraret uel etiam ut rationem sibi commissam turbarquiue ut stuprum pateretur peiecto calliditatem notat praetor eius qui persuadet: ceterum si quis sine dolo deteriorem fecerit, non notatur, et si descenderit et ceciderit crusque uel quid aliud fregerit uel perierit, an teneatur: et si quidem sine dolommodius est utili lege Aquilia e
Abbreviated transcription (Latin):
canur ingreoi ⁊ inꝗ̃rere a penam eundem p̃sidẽ
in eum constituere. qui ulꝗrit non ꝑmiserit.
sugittiuos inꝗrece scrutariq cinabula at uesti¬
gia occultanciũ. ꝑ aulus
incustodiam retinent nam a magistratus nũ¬
pales. ad offrũ p̾sidis ꝓunicie. uł ꝓ consiclis cõ¬
p̾hensos. fugntiuos recte transimitunt.c uphoꝰ.¬

Expanded text:
ere, et poenam eundem praesidem in eum constituere, qui inquiri non permisserit. fugitiuos inquirere scrutarique cubilia atque uestigia occultantium. 4 Paulusin custodiam retinent. magistratus municipales ad officium praesidis prouinciae uel proconsulis conpraehensos fugitiuos recte transmittunt.
Abbreviated transcription (Latin):
mẽcupturum Auamius stiens alienum p̾om¬
est ut sũma iniquitate bone fid̾i posseisor a¬
ciatur. Sicum ip̃o iure uoraus acc̃o adũsus cũ
compeñt neccitas ei imponatur ut licis estimo¬
tionem snffa̾t. Eademq dicenda sunt ⁊ st̃
abeo non defenderetur nissu p̃coris eum duxe¬
rim. qͣm̃ isto quo caũ ustam cam possi dendi

Expanded text:
me capturum, quamuis sciens alienum poss ut summa iniquitate bonae fidei possessor adficiatur, si, cum ipso iure noxalis actio aduersus eum competit, necessitas ei imponatur, ut litis aestimationem sufferat. eademque dicenda sunt et si, cum ab eo non defenderetur, iussu praetoris eum duxerim, quoniam isto quoque casu iustam causam possidendi