comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nulus apłs ait. E xistimate
sato: uiuentes autem deo. In mor¬
tuo enĩ non regnat peccatum:
neq cupiditas uiuit peccati. Ex¬
tinguit᷑ enĩ continuo in eo con¬
cupiscentia carnis: conquiescit
furor. cessat ira. fugatur odiũ.
et omĩa simul conquiescunt ui¬
tia: et hoc est mori peccato. et
uiuere xp̃o. Itẽ ipse apłs ait.
Mortui enĩ estis: et uita urã abs¬
condita est cũ xp̃o in deo. Propt̃
nos xp̃c crucifixus mortirus et
sepultus est: et nos ad eius simi¬
litudinem uoluntates et cupidi¬
tates nr̃as crucifigamus Ap̃c aut̃
non ex parte. sed integer est cruci¬
peccato. et iuiuamus deo. Ille aut̃
ituit deo: qui xp̃i uestigia humi¬
litate. scĩficatione. et pietate secꝰtat᷑.
Mortificat᷑ monachus. quando
corpus sium ieiunioꝵ continua¬
tione castigat: quando intra ne¬
cessatium modum. suũ temꝑat
appetitũ. quando non solum a
delicatiorib cibis. s etiã auiliorib
tẽperans se suspendit: quando

Expanded text:
lus ait: Existimate cato, viventes autem Deo . In mortuo enim non regnat peccatum, neque cupiditas vivit peccati: exstinguitur enim continuo in eo concupiscentia carnis, conquiescit furor, cessat ira, fugatur odium, et omnia simul conquiescunt vitia. Et hoc est mori peccato, et vivere Christo. Item ipse Apostolus ait: Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo . Propter nos Christus crucifixus, et mortuus, et sepultus est: et nos ad ejus similitudinem voluntates et cupiditates nostras crucifigamus. Christus autem non ex parte, sed integer est crucipeccato, ut vivamus Deo. Ille autem vivit Deo, qui Christi vestigia humilitate, sanctificatione et pietate sectatur. Mortificatur monachus, quando corpus suum jejuniorum continuatione castigat, quando intra necessarium modum suum temperat appetitum, quando non solum a delicatioribus cibis, sed etiam a vilioribus temperans, se suspendit, quando
Abbreviated transcription (Latin):
consid̾ans. surgentis animi ꝑtur¬
bationem subtilius retractando
restringuat. animositatem repͥmat.
et motus feruidos sub equitate dis¬
ponat. ut eo fiat iustior ultor alienꝰ.
quo pruis excitit uictor suus. Qui
zelo rectitudinis mouet᷑. sic cuspas
clelinquentium corrigat: ut ante

Expanded text:
considerans, surgentis animi perturconsiderans, surgentis animi perturbationem subtilius retractando restringat, animositatem reprimat, et motus fervidos sub aequitate disponat, ut eo fiat justior ultor alienus, quo prius exstitit victor suus. Qui zelo rectitudinis movetur, sic culpas delinquentium corrigat, ut ante
Abbreviated transcription (Latin):
patri iuire successerit. Ille enĩ sa¬
cerdos patri iure succedit: qui
esse se omĩpotentis dei filiũ mori¬
bus demonstrat. Et quia nobili¬
tate intima oꝑum suoꝵ ignobi¬
litate non discrepat: que in altari
cremari tota precipit᷑. ut uideli¬
cet holocaustũ fiat. Simila itaq
insartagine ẽ: munda mens iusti
in zeli sp̃alis afflictione que ꝑ sol¬
licitudinem animarũ frigitur:
et non solum sacrificium. s et iã
holocaustũ dño esse deputatur.
Sumamus ergo sartaginem
ferream. et ponamus eam internos
mamus zelũ fortẽ ut inter nos et audi¬
toris nr̃i animũ in ueniamus hanc
post modũ fortẽ munitionẽ. Tunc
enĩ murũ ferreum inuenturi sumꝰ:
sinunc eũ fortiter tenemus: uideli¬
cet docendo. custodiendo. suadendo.
in crepando. mulcendo. terrendo: ali
se ẽ enĩ ut hoc ante omĩa qui zelo
rectitudinis mouet᷑ ad tendat. ne ira
extra mentis dñium transeat: sed
in ultionẽ peccati tẽpus modumq

Expanded text:
patri jure successerit. Ille enim sapatri jure successerit. Ille enim sacerdos patri jure succedit qui esse se omnipotentis Dei filium moribus demonstrat, et qui a nobilitate intima, operum suorum ignobilitate non discrepat. Quae in altari tota cremari praecipitur, ut videlicet holocaustum fiat. Simila itaque in sartagine est munda mens justi in zeli spiritualis afflictione, quae per sollicitudinem animarum frigitur, et non solum sacrificium, sed etiam holocaustum Domino esse deputatur. Sumamus ergo sartaginem ferream, et ponamus eam murum fermamus zelum fortem, ut inter nos et auditoris nostri animam inveniamus hanc postmodum fortem munitionem. Tunc enim hunc murum ferreum inventuri sumus, si nunc eum fortiter tenemus, videlicet docendo, custodiendo, suadendo, increpando, mulcendo, terrendo, aliqse est ut hoc ante omnia qui zelo rectitudinis movetur, attendat, ne ira extra mentis dominium transeat: sed in ultionem peccati tempus modumque
Abbreviated transcription (Latin):
ciatur. dũ infirmos quosq et̃na
deserere: rebus tẽꝑalib delectari
conspicit. Hullũ quippe omipo¬
tenti deo tale ẽ sacrifitium. qua¬
le ẽ zelus animarum: sicut psal¬
mista ait. Selus dõmus tue
comedit me. Quantũ frixura
cordis que ꝑspiritalem gelum
agitur. om̃ipotenti dño placet:¬
aꝑte oftenditur. cũ offerri ꝑ legẽ
in sacrifitio simila uibetur. Scrip¬
tũ quippe est. In sartagine oleo
consꝑsa frigatur: offeretq eam
calidam in odorem suaruissimum
dño sacerdos qui patri uire succes¬
serit: et tota cremabitur in altari.
Tunc simila insartaginẽ frigitur
cũ munda mens iusti ꝑ zeli scĩ
ardorem crematut. que consꝑgi
⁊u omipotentis dei ardet et lu¬
cet. Unde et calida in odorem
suauissimũ dño offerri precipi¬
tur: quia si amorem zelus non
l. abet. ea que cle sartagine offer
tur: simila amisit. Hotandũ ual¬
de ẽ: quis similam offerre preci¬
pitur: uidelicet sacerdos qui¬

Expanded text:
ciatur dum infirmos quosque aeterna ciatur dum infirmos quosque aeterna deserere, rebus temporalibus delectari conspicit. Nullum quippe omnipotenti Deo tale est sacrificium, quale est zelus animarum, sicut Psalmista ait: Zelus domus tuae comedit me . Quantum frixura cordis quae pro spirituali zelo agitur, omnipotenti Domino placet,erte ostenditur, cuin sacrificio jubetur. Scriptum quippe est: In sartagine oleo conspersa frigatur, offeretque eam calidam in odorem suavissimum Domino sacerdos, qui patri jure successerit, et tota cremabitur in altari . Tunc simila in sartagine frigitur, cum munda mens justi per zeli sancti ardorem crematur. Quae conspertu omnipotentis Dei ardet et lucet. Unde et calida in odorem suavissimum Domino offerri praecipitur, quia si amorem zelus non habet, ea quae de sartagine offertur, calorem simila amisit. Notandum valde est quis similam offerre praecipitur, videlicet sacerdos
Abbreviated transcription (Latin):
lixit ei fr̃. Iubes unũ annum: Et
dixit iterũ senex. Multũ ẽ. Qui
autẽ presentes erant dicebant: usq
ad quadraginta dies. Senex ite¬
rũ dixit. Multũ ẽ. Et ad iecit
dicens. Ego puto quia si toto cor¬
de homo penituerit: et non appo¬
suerit facere iterum unde peniten¬
tiam agat: etiam triduanam pe¬
nitentiam suscipiat ds̃. In terroga¬
dicens. Quomodo opus ẽ ieuinare:
Et dixit abba pastor. Ego uolo
ut cotidie quis manducans. pau¬
lulum subtrahat sibi ne satietur.
Et dic̃ ei abba ioseph. Ergo quan¬
do eras uiuenis. non ieuinabas bi¬
duanas: Dixit senex. Crede michi
ftͣ. quia et triduanas: et ebdoma¬
dam. S hec omĩa ꝓbauert̾ senes
magni. et in uenerunt quia bonũ
est cotidie manducare. parũ sibi
subtrahendo. et ostendert᷑ nob̾
uiam hanc regalem: quia leui¬
Q est et facilis. xlii. De zelo.
pastoralis offlei
Muis spiritalis zelus docto¬
ris animũ frigit. quia ualde cru¬

Expanded text:
dixit ei frater: Jubes annum unum? Et dixit ei frater: Jubes annum unum? Et dixit iterum senex: Multum est. Qui autem praesentes erant dicebant: Usque ad quadraginta dies? Senex iterum dixit: Multum est. Et adjecit dicens: Ego puto, quia si ex toto corde homo poenituerit, et non apposuerit facere iterum unde poenitentiam agat, etiam triduanam poenitentiam suscipiat Deus. 41. Interrogadicens: Quomodo opus est jejunare? Et dixit abbas Pastor: Ego volo ut quotidie quis manducans, paululum subtrahat sibi ne satietur. Et dixit ei abbas Joseph: Ergo quando eras juvenis, non jejunabas biduanas? Dixit senex: Crede mihi, frater, quia et triduanas, et hebdomadam. Sed haec omnia probaverunt senes magni, et invenerunt quia bonum est quotidie manducare, parum sibi subtrahendo, et ostenderunt nobis viam hanc regalem, quia levior est et facilis. CAPUT XLII. De zelo pastoris officii. Omnis spiritualis zelus doctoris animum frigit, quia valde cru
Abbreviated transcription (Latin):
consolamii pusillanimes. suscipite
infirmos: patientes estote ad om̃s.
necesse ẽ ut hic pia patrum correpti¬
onis ponamus exempla. Offendit
aliquando fr̃ in congregatione: et
expulsus est foras. Expulsus autem
de congregatione: misit se in carec¬
tum: et flebat ibi. Contigit aut̃
ut alii fr̃s euntes ad abbatẽ pasto¬
rem: audirent eũ plorantem. Qui
descendentes ad eum: in uenerunt
eum magno labore constrictum et
rogauert᷑ eum: ut iret ad senem so
litarium. &. non ad quienit dicens.
In hoc loco moriar ego. Uenientes
autẽ fr̃s ad abbatẽ pastorem: nar¬
rauert̃ ei de eo. Et rogauit eos:it
irent ad eũ dicentes. Abba pastor:
uocat te ad se. Quod cũ ei dixis¬
sent: ꝑ rexit ad eum. Et uidens eñ
senex afflictum: surrexit et oscu¬
latus ẽ eum. Et ad gaudens ei:
rogabat ut sumeret cibum: qui
et ita fecit. Fr̾ interrogauit abbatẽ
pastorem: dicens. Frci peccatũ gran¬
de: et uolo trienniũ penitere. Dixit
aut̃ ei abba pastor. Multũ est. Et

Expanded text:
consolamini pusillanimes, suscipite infirmos, patientes estote ad omnes , necesse est ut hic pia Patrum correptionis ponamus exempla. Offendit aliquando frater in congregatione, et expulsus est foras. Expulsus autem de congregatione, misit se in carectum, et flebat ibi. Contigit autem ut alii fratres euntes ad abbatem pastorem, audirent eum plorantem. Qui descendentes ad eum, invenerunt eum magno labore constrictum, et rogaverunt eum ut iret ad senem illum solitarium, et non acquievit, dicens: In hoc loco moriar ego. Venerunt autem fratres ad abbatem Pastorem, et narraverunt ei de eo. Et rogavit eos, ut irent ad eum dicentes: Abbas Pastor vocat te ad se. Quod cum ei dixissent, perrexit ad eum. Et videns eum senex afflictum, surrexit et osculatus est eum. Et adgaudens ei rogabat ut sumeret cibum. Qui et ita fecit. Frater interrogavit abbatem Pastorem dicens: Feci peccatum grande, et volo triennium pautem ei abbas Pastor: Multum est. Et
Abbreviated transcription (Latin):
studiose sub trahat᷑. Hinc enĩ
ꝑsemet ipsam ueritas dicit. He¬
mo potest duob dñis seruire.
Hinc paulus ait. Nemo militans dõ
implicat se negotiis secłarib ut ei pla¬
ceat. cui se ꝓbauit. Per ꝓph̾am dñs
ammonet diceis. Uacate et uidete:

Expanded text:
studiose subtrahatur. Hinc enim studiose subtrahatur. Hinc enim per semetipsam Veritas dicit: Nemo potest duobus dominis servire . Hinc Paulus ait: Nemo militans Deo implicat se negotiis saecularibus, ut ei placeat cui se probavit . Per Prophetam Dominus admone
Abbreviated transcription (Latin):
flendo non desinunt. que deAi¬
querurl. Graui se merore affligt̃.
qͥa longe huc a fatie conditoris ꝓiec¬
ti: ad huc in eterne patͥe gaudiis
non sunt. Hon nũquã monachi
idcirco ad contemplanda desicłia
minime ꝑueniunt. ut ipsa inter¬
ueniente tarcditate ad eadẽ desi¬
deria. laxato mentis sinu dilaten¬
tur: Et que extenuari implica¬
ta poterant. magna dispositioẽ
agit᷑ ut repulsa multipliciꝰ cres¬
cant. Pleriq monachoꝵ sic in pre¬
senti scło se mortificare appeturł:
ut iã ꝑfecte siliceat conditoris
sui fatiem contẽplant᷑: S eors
desid̾ium differtur ut ꝓfitiat.
et a tarditatis sue sinu nutrit᷑
ut crescat. Bonus monachus: abhu¬
ius mundi in qͥeta concupiscentia
se penitꝰ subtrahit: ac t̾renarum
actionũ strepitũ deserit. et per
quietis studium eiꝰ mens uͥtutib
intenta: quasi uigilans dormit.
Unꝰ quisq monachus adcontem¬
planda int̾na minime ꝑducit᷑:
nisi ab his que exteriꝰ inplicant.

Expanded text:
flendo non desinunt quae deliquerunt. Gravi se moerore affligunt, quia longe huc a facie conditoris projecti, adhuc in aeternae patriae gaudiis non sunt. Nonnunquam monachi idcirco ad contemplanda desideria minime perveniunt, ut ipsa interveniente tarditate ad eadem desideria laxato mentis sinu dilatentur: et quae extenuari implicata poterant, magna dispositione agitur, ut repulsa multiplicius crescant. Plerique monachorum sic in praesenti saeculo se mortificare appetunt, ut jam perfecte si liceat conditoris sui faciem contemplentur, sed eorum desiderium differtur ut proficiat, et a tarditatis suae sinu nutritur, ut crescat. Bonus monachus ab hujus mundi inquieta concupiscentia se penitus subtrahit, ac terrenarum actionum strepitum deserit, et per quietis studium ejus mens virtutibus intenta, quasi vigilans dormit. Unusquisque monachus ad contemplanda interna minime perducitur; nisi ab iis quae exterius implicant,
Abbreviated transcription (Latin):
di. insinu mentis abscondunt. un¬
de recte ꝑ psalmistam dicitur.
Abscondes eos in abscondito iusttꝰ
tui: a contraditione hominũ. Ut
mens eoꝵ dum in amorem dei to¬
ta tendit᷑: nulla in utiliter ꝑtur¬
batione laceretur. Paulus apłs
ꝑcontẽplationẽ mortuos. et quasi
insepulero absconditos discipłos
uiderat: quibus dicebat. Mortui
enĩ estis: et uita urã abscondita
est cũ xp̃o indeo. Qui enĩ mor¬
tificare se appetit: ualde ad inuen¬
tam requiam contemplationis
hilarescit. ut extincꝰtus mundo
lateat: et cunctis exteriorũ rerũ
perturbationibus. intra sinum
se intimi amoris. abscondat. Ali¬
quando mens uisti ad quandã

Expanded text:
Dei in sinu mentis abscondunt. UnDei in sinu mentis abscondunt. Unde recte per Psalmistam dicitur: Abscondes eos in abscondito vultus tui, a contradictione hominum , ut mens eorum dum in amorem Dei tota tenditur, nulla inutiliter perturbatione laceretur. Paulus apostolus per contemplationem, mortuos et quasi in sepulcro absconditos discipulos viderat, quibus dicebat: Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo . Qui enim mortificare se appetit, valde ad inventam requiem contemplationis hilarescit: ut exstinctus mundum lateat, et cunctis exteriorum rerum sopitis perturbationibus, intra sinum se intimi amoris abscondat. Aliquando mens justi ad quamda
Abbreviated transcription (Latin):
to maiorẽ uocem in aures incircũ¬
sctipti spc exptimit: quanto se
in eius desiderium plenius fundit.
Sepe enĩ nrã desideria qu̾a cele¬
riter non fiuur exaudiuntur: et
quod in pleri concite petimus. ex
ipsa melus tarditate ꝓsperatur.
Desideria nra dilatione exten¬
duntur ut ꝓfitiant: profitiunt
ut ad hoc qd̃ ꝑceptura sunt con¬
ualescant. Excitantur incerta¬
mine: ut maioribus cumulent᷑ pre¬
iniis in retribitione. Labor protra¬
hitur pugne: ut crescat corona uic¬
torie. Iusti uiri quanto incelestibus
ꝑcontemplatioĩs radium inherere
desiderant: tanto in terra edificari
refugiunt. ubi se peregrinos et hos¬
pites nouerunt: pauso attestante
qui ait. Hrã autẽ conuersatio:in
celis est. Scĩ uiri abin portunitate
desideriorum temporalium. et in¬
utilium curarum: ab amore ꝑstre¬
pentium ꝑturbationũ. semet ꝓpsos
sacri uerbi gladio mortificare non
desinunt: atq intus se ante fatiẽ

Expanded text:
to majorem vocem in aures incircumto majorem vocem in aures incircumscripti spiritus exprimit, quanto se in ejus desiderium plenius fundit. Saepe enim nostra desidederia quia celeriter non fiunt exaudiuntur, et quod impleri concite petimus, ex ipsa melius tarditate prosperatur. Desideria nostra dilatione extenduntur, ut proficiant: proficiunt, ut ad hoc quod perceptura sunt, convalescant. Excitantur in certamine, ut majoribus cumulentur praemiis in retributione. Labor protrahitur pugnae, ut crescat corona victoriae. Justi viri quantum in coelestibus per contemplationis radium inhaerere desiderant, tantum in terra aedificari refugiunt, ubi se peregrinos et hospites noverunt, Paulo attestante qui ait: Nostra autem conversatio in coelis est . . Sancti viri ab importunitate desideriorum temporalium et inutilium curarum, ac ab amore perstrepentium perturbationum, semetipsos sacri verbi gladio mortificare non desinunt, atque intus se ante faciem
Abbreviated transcription (Latin):
sepulero duplici. Actiua quasi se¬
pulcrũ est: quia a prauis operib
mortuos tegit. sed contẽplatiua
ꝑfec̃tius sepelit: quia a cuncꝰtis
mundi actionib funditꝰ diuidit.
rͣ quidã abiit ad cellam abbatis
arsenii. et ad tendit ꝑfenestram:
et uidit senẽ incontẽplatione totũ.
quasi igneum. Erat aut̃ fr̃ ille
dignus: qui talia intueret᷑. Dicebãt
de abbate sysoi: Quia nisi cito de¬
poneret manus suas quando sta¬
bat ad orationẽ. rapiebat᷑ mens eiꝰ
insuꝑiorib: Si ergo contingebat
cũ eo aliquẽ frẽm orare. festine bat
cito de ponere maniis. ne raperet᷑¬
senex: quia assidua oratio. cito
corrigit mentem. Dicebat quidã
patrum᷑ Quia sicut in possibile
ẽ ut uideat quis in aqua turbida
faciem suã. sic et anima nisi pur
gata fuerit a cogitationibus ali¬
enis. contẽplatiue non potest ora
scõꝵ: magnũ est desid̾ium.
Tanto enĩ quisq minus clamat:
quanto minus desiderat᷑: Et tan¬

Expanded text:
sepulcro duplici . Activa quasi sesepulcro duplici . Activa quasi sepulcrum est, quia a pravis operibus mortuos tegit; sed contemplativa perfectius sepelit, quia a cunctis mundi actionibus funditus dividit. Frater quidam abiit ad cellam abbatis Arsenii, et attendit per fenestram, et vidit senem in contemplatione totum quasi igneum. Erat autem frater ille dignus, qui talia intueretur. Dicebant de abbate Sysoi, quia nisi cito deponeret manus suas quando stabat ad orationem, rapiebatur mens ejus in superiora. Si ergo contingebat cum eo aliquem fratrem orare, festinabat cito deponere manetiam alius senex, quia assidua oratio cito corrigit mentem. Dicebat quidam patrum: quia sicut impossibile est, ut videat quis in aqua turbida faciem sugata faerit a cogitationibus alienis contemplative non potest orartorum, magnum est desiderium: tanto enim minus quisque clamat, quanto minus desiderat. Et tan
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ laudent ubi acceꝑunt: unde fo¬
ris ad eiꝰ głam operent᷑ . Sicut aqͥle
moris ẽ semꝑ ocłm in radiũ solis in¬
figere. nec deflectere nisi escȩ soluis
intentu: ita et scĩ a contẽplatione
ad actualaem uitã in terlum reflec¬
tunt᷑ consid̾antes illa sũma sic
esse utilia. ut tamen ista sint humi
lia paussulum nr̃e indigentie ne¬
cessaria. Magna ẽ incontẽplatiua
uita mentis contentio: cũ se ad celesti¬
a erigit. cũ in reb spiritalib animũ
tendit: cum transgredi nitit᷑ om̃e
qd̃ corꝑaliter uidet᷑. cũ se angustat
ut dilatet. Et aliquando quidẽ
uincit. et reluctantes tenebras sue
cecitatis exsuꝑat: et de incircũscͥp¬
to lumine quiddã furtĩ subtiliter
attingit. sed statim ad semet ipsã
ptinꝰ reuerberat᷑. atq ab ea luce ad
quã respirando transit. ad sue ce¬
citatis tenebras suspirando redit.
In libro genesi scriptũ est. Sepe¬
liuit habrahã con iugem suq̃: in

Expanded text:
Deum laudent, ubi acceperunt unde foDeum laudent, ubi acceperunt unde foris ad ejus gloriam operentur. . Sicut aquilae moris est semper oculum in radium solis infigere, nec deflectere, nisi escae solius obtentu: ita sancti a contemplatione ad actualem vitam interdum reflectuntur, considerantes illa summa sic esse utilia, ut tamen ista humilia sint paululum nostrae indigentiae necessaria. Magna est in contemplativa vita mentis contentio, cum sese ad coelestia erigit, cum in rebus spiritalibus animum tendit, cum transgredi nititur omne quod corporaliter videtur, cum se angustat ut dilatet; et aliquando quidem vincit, et reluctantes tenebras suae caecitatis exsuperat, et de incircumscripto lumine quiddam furtim subtiliter attingit: sed statim ad semetipsam protinus reverberatur, atque ab ea luce ad quam respirando transit, ad suae caecitatis tenebras suspirando redit. In libro Genesis scriptum est: Sepelivit Abraham conjugem suam in
Abbreviated transcription (Latin):
tui sumꝰ cũ xpõ: credimꝰ quia simł
uiuemꝰ cũ eo. Quia sic̃ in adam
om̃s moriunt᷑ : ita et in xp̃o om̃s
uuificabunt᷑. Nã et si sustinemꝰ
ꝓ illo tribulationes sicut et ille
sustinuit ꝓ nobis: conregnabimꝰ
cũ illo: quia oportet nos ꝑ multas
tribulationes introire in regnũ di.
oꝑum bonoꝵ: contẽplatiua specła¬
tio suꝑnoꝵ. Illa cõmunis multoꝵ
ẽ ista uero paucoꝵ Actiua uita
mundanis reb bene utit᷑: contem¬
platiua uero mundo renuntians.
soli deo uiuere delectat᷑. Qui priꝰ
in actua uita ꝓficit: ad contem¬
plationẽ bene conscendit. Merito
enĩ in ista suftollit᷑. qui in illa ut¬
lis in uenit᷑. Sicut sepultꝰ ab om̃i
negotio terreno priuatur: ita et¬
contẽplatioĩ uacans. ab om̃i occupa¬
tione actuali auertit᷑ uiri sci sĩ
a secreto contemplatioĩs egrediunt᷑
ad publicũ actioĩs: ita rursus ab ac̾ti¬
onis manifesto ad secretum intime
contẽplationis reuertunt᷑ ut intus

Expanded text:
 quia simul vivemus cum eo : quia sicut in Adam omnes moriuntur, ita et in Christo omnes vivificabuntur . Nam et si sustinemus pro illo tribulationes, sicut et ille sustinuit pro nobis, conregnabimus cum illo: quia oportet nos per multas tribulationes introire in regnum Dei .operum bonorum, contemplativa speculatio supernorum. Illa communis multorum est, ista vero paucorum. Activa vita, mundanis rebus bene utitur, contemplativa vero mundo renuntians, soli Deo vivere delectatur. Qui prius in activa vita proficit, ad contemplationem bene conscendit. Merito enim in ista sustollitur, qui in illa utilis invenitur. Sicut sepultus ab omni negotio terreno privatur: ita contemplationi vacans, ab occupatione actuali avertitur. Viri sancti sicut a secreto contemplationis egrediuntur ad publicum actionis, ita rursus ab actionis manifesto ad secretum intimae contemplationis revertuntur: ut intus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenisse de prehendit: Gressũ
post terga reuocet: et perti¬
mescens que amauerat. oiscat
diligere que contempnebat.
Hinc est enĩ quod hieremie
misso ad prebicationem: dicitur.
E cce constitiite hodie super
gentes et suꝑ regna. ut euellas et
destruas et disperdas et dissipes:
et edifices et plantes. Quia nisi
prius peruersa destrueret. edifi¬
care utiliter recta non posset.:
Nisi ab auditoꝵ suors cordibus
spinas uni amoris euelleret: ni

Expanded text:
pervenisse deprehendit, gressum pervenisse deprehendit, gressum post terga revocet, et pertimescens quae amaverat, discat diligere quae contemnebat. Hinc est enim quod Jeremiae misso ad praedicationem dicitur: Ecce constitui te hodie super gentes et super regna, ut evellas et destruas, et disperdas et dissipes, et aedifices et plantes . Quia nisi prius perversa destrueret, aedificare utiliter recta non posset; nisi ab auditorum suorum cordibus spinas vani amoris evelleret, ni
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ipm̃ quia cecidit nescit. et qͥ
dolorẽ uulneris non sentit. salutis
remedia non reqiurit. Prius ergo
ostendenda sunt quã sint uana
que diligunt: et tunc demũ iugi¬
lanter intimanda. quã sint uti¬
lia que pretermittunt. Prius
uideant fugienda que amant
et sine difficultate post modum
cognoscant amanda esse que
iigiunt. Meliꝰ enĩ in experta
recipiunt : si de expertis quic¬
quid disputationis audiunt
uleraciter recognoscunt. Tunc
igit᷑ pleno uoto discunt uera
bona querere: cum certo udi¬
tio deprehenderint falsa ua¬
cue tenuisse. Audiant ergo
quod bona piesentia. et adelec¬
tatione ciciꝰ transitura sint:
et tamen eoꝵ causa ad ulcio¬
nem sine transitu permansu¬
ra. Quia et nunc qd̃ libet inui¬
tis subtratt᷑: et tunc qd̾ do¬
let inuitis in supplitium reser¬
uat᷑. Itaq eisclem rebus terre¬
ant᷑ salu rcter. quibus noxie
delectani.:ut dũ percussa
scirs al a ti ie sue dampna
conspitieas se se in precipiti

Expanded text:
hoc ipsum quia cecidit nescit; et qui hoc ipsum quia cecidit nescit; et qui dolorem vulneris non sentit, salutis remedia non requirit. Prius ergo ostendenda sunt, quam sint vana quae diligunt, et tunc demum vigilanter intimanda quam sint utilia quae praetermittunt. Prius videant fugienda quae amant, et sine difficultate postmodum cognoscant amanda esse quae fugiunt. Melius enim inexperta recipiunt, si de expertis quidquid disputationis audiunt, veraciter cognoscunt. Tunc igitur pleno voto discunt vera bona quaerere, cum certo judicio deprehenderint falsa se vacue tenuisse. Audiant ergo quod bona praesentia et a delectatione citius transitura sunt, et tamen eorum causa ad ultionem sine transitu permansura; quia et nunc quod libet invitis subtrahitur, et tunc quod dolet invitis in supplicium reservatur. Itaque eisdem rebus terreantur salubriter, quibus noxie delectantur; ut dum perculsa mens alta ruinae suae damna conspiciens, sese in praecipitium
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ rursum ore ueritatis in crepan¬
tur. cum audiunt. Decimatis men¬
tam et anetum et cyminũ: ⁊ relin¬
quitis que grauiora sunt legis:
uditium et misericordiam et fidẽ.
Neque enĩ negligenter audiendũ
est. qd̃ cum decimari minima dice¬
ret: extrema quidẽ de olerib ma¬
luit. sed tamen boͬne olentia me¬
morare: ut profecꝰto oftenderet qͥa
simulatores cũ parua custodiutł.
odorem de se extendere sc̃e opinio¬
nis querunt: Et quã uis imple¬
re maxima pretermittant: ea ta¬
men minime obseruant. que
humano iuditio longe lateq re¬
endi sunt qui bona nec inchoad:
atq: aliter qui in choata minime
consummant
Ei eni bona nec inchoant. non
sunt eis prius edificanda que
aubriter diligant. sed destruen¬
da ea in quibus semet ipsos ne¬
quiter uersant. Heque enĩ sequn¬
tur que in experta audiunt: nisi
prius quã pernitiosa sint. ea que
sibi sunt experta deprehendunt.
Qiria nec leuari appetit qui et

Expanded text:
quod rursum ore Veritatis increpanquod rursum ore Veritatis increpantur, cum audiunt: Decimatis mentham, et anethum, et cyminum; et relinquitis quae graviora sunt legis, judicium, et misericordiam, et fidem. Neque enim negligenter audiendum est quod cum decimari minima diceret, extrema quidem de oleribus maluit, sed tamen bene olentia memorare; ut profecto ostenderet quia simulatores cum parva custodiunt, odorem de se extendere sanctae opinionis quaerunt; et quamvis implere maxima praetermittant, ea tamen minima observant, quae humano judicio longe lateque renendi sunt qui bona nec inchoant, 93 atque aliter qui inchoata minime consummant. Qui enim bona nec inchoant, non sunt eis prius aedificanda quae salubriter diligant, sed destruenda ea in quibus semetipsos nequiter versant. Neque enim sequuntur quae inexperta audiunt, nisi prius quam perniciosa sint ea quae sibi sunt experta, deprehendant, quia nec levari appetit, qui et
Abbreviated transcription (Latin):
extrinsecus estimant. ibi intrin¬
secus cadant: et iusta districti ui¬
dicis retͥbutionem elatio minoris
iustitie uia fiat ad foueam graui¬
oris culpe. Qui enĩ uane elati
minimi boni custodiam suis uiri¬
bus tribuaͣnt: iuste derelicti cisi¬
pis maiorib obruunt᷑: et caden¬
do discunt non fuisse ꝓprium
qd̃ steterunt. ut masa in mensa
correptimanit. qd̾ bona minima
exaltant. Ammonendi sunt in
considerent. qd̃ et in culpis gra¬
uioribus ateo reatu se obligant:
et tamen plerumq in paruis que
custodiunt deteriꝰ peccant. quia
et in illis iniqua fatiunt: et per
ista se hominib quia iniqui sc̃
tegunt. Unde fit ut cum maiora
mala ꝑpetrant corã deo aꝑte ini¬
quitatis sit: et cum parua bona
custodiunt. corã hominib simi¬
late scĩtatis. Hinc est qd̾ phari¬
scis dicit᷑. Liquantes culicem: ca¬
melũ autem glucientes. Aesi aͥ¬
te diceretur. Minima mala discer¬
nitis: maiora deuoratis. Hinc est

Expanded text:
extrinsecus aestimant, ibi intrinextrinsecus aestimant, ibi intrinsecus cadant, et juxta districti judicis retributionem elatio minoris justitiae via fiat ad foveam gravioris culpae. Qui enim vane elati, boni minimi custodiam suis viribus tribuunt, juste derelicti culpis majoribus obruuntur; et cadendo discunt non fuisse proprium quod steterunt, ut mala immensa cor reprimant, quod minima bona exaltant. Admonendi sunt ut considerent quod et in culpis gravioribus alto reatu se obligant, et tamen plerumque in parvis quae custodiunt, deterius peccant, quia et in illis iniqua faciunt, et per ista se hominibus quod iniqui sunt tegunt. Unde fit ut cum majora mala perpetrant coram Deo, apertae iniquitatis sit; et cum parva bona custodiunt coram hominibus, simulatae sanctitatis. Hinc est enim quod Pharisaeis dicitur: Liquantes culicem, camelum autem glutientes . Ac si aperte diceretur: Minima mala discernitis, majora devoratis. Hinc est
Abbreviated transcription (Latin):
derent quia non numquam in
parua deterius quam in maio¬
ri culpa peccat᷑. Maior enĩ quo
citiꝰ quia sit cuspa agnoscitur:
si nulla credit᷑. eo peuis quo et se¬
curius in usu retinet᷑. Unde fit
plerum q ut mens asueta ma¬
lis leuib nec grauia perhorres¬
cat: atq ad quendam auctortta¬
tem nequitie perculpas nutrita
ꝑueniat. et tanto in maiorib con¬
tempnat ꝑtimescẽ: quanto in
minimis didicit non timendo
peccare. At cont᷑ ammonendi ft̃
qui se a paruis custodiint. sed
aliquando in grauibus demet¬
gunt᷑ ut sollicite se ipsi depre¬
hendant. quia dũ cor eors de
custoditis minimis extorlitur.
ad perpetranda grauiora ipso
elatioĩs sue baratro deuoratur.
et dũ foris sibi parua subitiunt. sed
per inanem głam in tus intumes¬
cunt. langore superbie intrinsecus
iuctam mentem etiam foras per
mala maiora ꝓsternunt. Ammo¬
nendi ergo sunt quise aparuis
custodiunt. s aliquando in grarui¬
bus demergunt᷑: ne ubi se stare

Expanded text:
derent quia nonnunquam in derent quia nonnunquam in parva deterius, quam in majori culpa peccatur. Major enim quo citius quia sit culpa agnoscitur, si nulla creditur, eo pejus quo et securius in usu retinetur. Unde fit plerumque ut mens assueta malis levibus nec gravia perhorrescat, atque ad quamdam auctoritatem nequitiae per culpas nutrita perveniat; et tanto in majoribus contemnat pertimescere, quanto in minimis didicit non timendo peccare. At contra admonendi sunt qui se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur, ut sollicite seipsos deprehendant, quia dum cor eorum de custoditis minimis extollitur, ad perpetranda graviora ipso elationis suae barathro devorantur; et dum foris sibi parva subjiciunt, sed per inanem gloriam intus intumescunt, languore superbiae intrinsecus victam mentem etiam foras per mala majora prosternunt. Admonendi ergo sunt qui se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur, ne ubi se stare
Abbreviated transcription (Latin):
Aliter ammonendi sunt qui licet
minima crebro tamen inlicita
faciunt: atq aliter qui se aparuis
eustodiunt s aliquande in graui¬
us de merguntur.
Mmonendi sunt qui quam¬
uis in minimis s tamere
frequenter excedunt : ut nequa¬
quam consid̾ent qualia sed quã¬
ta con mittant. Facta enĩ sua
si despitiunt timere cũ pensant:
debent formidare cũ numeratł.
Aitos quippe gurgites flumi.¬
num parue sed innumere re¬
plent gutte pluuiarũ: et hoc
agit sentina latenter crescens.
qd̃ patenter. ꝓcella seuiens. Et
minuta sunt que erumpunt men¬
bris ꝑscabium uulnera: s cũ mul¬
titudo eor innumerabiliter oc¬
cupat. sic uitam corꝑis sicut unũ
grarie inflictũ pectori uulnus ne¬
cat. Hinc uidelicet scriptũ est.
Qui modica spernit: paulatĩ de¬
cidit. Qui enĩ peccata minima
flere ac deuitare negligit: absta¬
tu iusticie non qͥdem repente
sed partib totꝰ cadit. Ammonen¬
di sunt qui in minimis frequen¬
ter excedunt. ut sollicite consi¬

Expanded text:
Aliter admonendi sunt qui, licet minima, crebro tamen illicita faciunt; atque aliter qui se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur. Admonendi sunt qui quamvis in minimis, sed tamen frequenter excedunt, ut nequaquam considerent qualia, sed quanta committunt. Facta enim sua si despiciunt timere cum pensant, debent formidare cum numerant. Altos quippe gurgites fluminum, parvae sed innumerae replent guttae pluviarum. Et hoc agit sentina latenter excrescens, quod patenter procella saeviens. Et minuta sunt quae erumpunt membris per scabiem vulnera, sed cum multitudo eorum innumerabiliter occupat, sic vitam corporis sicut unum grave inflictum 92 pectori vulnus necat. Hinc videlicet scriptum est: Qui modica spernit, paulatim decidit . Qui enim peccata minima flere ac devitare negligit, a statu justitiae non quidem repente, sed partibus totus cadit. Admonendi sunt qui in minimis frequenter excedunt, ut sollicite consi
Abbreviated transcription (Latin):
responsoñ ratione inintinuis subtͣn¬
quillicate tanginit᷑ ab eo qd se crererãt.
statimeadunt: Qui ergo feruoris sui impetu
sub lenitatis ꝑcussione resiliunt. quasi sine
humiles: atq aliter elati:
lis insinuandũ est quã sit uera ȩrcellentia
quã sperando tenent. istis uero intumnandũ est
quã sit nulla tẽꝑalis gła. quã et amplectentes
ñ tenent: Audiant humiles qͣm sint et̾na quę
appetũt: quã tͣnsitoria quȩ cõtempnunt.
Audiant elati quã sint tͣnsitoria quȩ ambust

Expanded text:
responsorum ratione in intimis sub tranresponsorum ratione in intimis sub tranquillitate tanguntur, ab eo quod et erexerant statim cadunt. Qui ergo a fervoris sui impetu sub lenitatis percussione resiliunt, quasi sine humiles, atque aliter elati. Illis insinuandum est quam sit vera excellentia quam sperando tenent; istis vero intimandum est quam sit nulla temporalis gloria, quam et amplectentes non tenent. Audiant humiles quam sint aeterna quae appetunt, quam transitoria quae contemnunt; audiant elati quam sint
Abbreviated transcription (Latin):
que suꝑnũ dĩ lum̃ indicat. eũ ꝑ abrup¬
ta furoris mentẽ cuuspiã ferri cõspieit:
cũq cõtra irascentẽ dissimulat uerborũ
iacula reddẽ: quasi ꝑsequentẽ ñ milt
ferire: Sed eũ iracũdi nulla cõsid̾atione
se mitigant: quasi asael ꝑsequi et insa¬
nire ñ cessant. necesse est ut hii qui fu¬
rentes repͥmere conant᷑. neqͥquã se infu¬
rore erigant: sed quiequid est tͣnquilli¬
tatis ostendant. quedã uero subtilit̃
pferant. in quib er obliquo furentis am¬
inũ pungant: Unde et abuer cũ eontͣ
ꝑsequentẽ substitit: ñ eũ recta sed auer¬
sa l asta tͣnsrorauit. Ex muerone qͥpe¬
ꝑeut̾e est. impetii aꝑtȩ ierepationis
obinare. Auersa uͦ hasta ꝑsequentẽ feri¬
re est. furente tͥnquille ex quibdã tan¬
gere. et quasi parrendo suꝑare: Asael
autẽ ꝓtinus oceumbit: quia cõmatȩ
menates dũ et par cisibi sentiũt. et camͣ

Expanded text:
quae supernum Dei lumen indicat, cum per abrupquae supernum Dei lumen indicat, cum per abrupta furoris mentem cujuspiam ferri conspicit, cumque contra irascentem dissimulat verborum jacula reddere, quasi persequentem non vult ferire. Sed cum iracundi nulla consideratione se mitigant, quasi Asahel persequi et insanire non cessat, necesse est ut ii qui furentes reprimere conantur, nequaquam se in furore erigant, sed quidquid est tranquillitatis ostendant; quaedam vero subtiliter proferant, in quibus ex obliquo furentis animum pungant. Unde et Abner cum contra persequentem subsistit, non eum recta, sed aversa hasta transforavit. Ex mucrone qpercutere, est impetu apertae increpationis obviare. Aversa vero hasta persequentem ferire, est furentem tranquille ex quibusdam tangere, et quasi parcendo superare. Asael autem protinus occumbit, quia commotae mentes dum et parci sibi sentiunt, et tamen
Abbreviated transcription (Latin):
pam stiã abigaũ laudabilit taeint:
quã digesto uno laudabilit̃ dixit.
Iccireo exũ malũ qd̃ fec̾at cognoscere
poturt: quia hoc ebrius ñ audirit
Curieo ta uacuudi alios impetũt
ut d̾eclinari om̃no ñ posiiit. ñ aꝑta
expbratione sed sub quadã sunt cau¬
tela reuerentiȩ parcendo feriendiz
Qd̃ melius oftendimus. si abner factũ
ad medium deducamus hune quippe
eũ asahel in meaute p̃cipitacionis impet̾et:
seriptum est: locutus est abner ad asa-¬
el dicens: Necede noli me sequi: ne com¬
pellar confod̾e te in tͣram. Qui audire
contempsit: & noluit declinare: Per-¬
cussit ergo eũ abner auersa hasta.¬
& tͣusfodit eum & mortuus est: Cuius-¬
eñ asael cipũ tenuit. insieorũ quos uehe¬
ment̾ abripiens furor in p̃ceps ducit :
Qui ineodẽ furoris impetu tãto cautȩ de¬
elinandi sunt. quãto ꝙ insane rapiunt᷑.
Unde & abner qui sermone nr̃o patͥs lu¬
cerna dieit᷑ fugit: quia doctorũ lingua

Expanded text:
audabiliter tacuit, quam digesto vino laudabiliter dixit . Idcirco enim malum quod fecerat, cognoscere potuit, quia hoc ebrius non audivit. Cum vero ita iracundi alios impetunt, ut declinari omnino non possint, non aperta exprobratione, sed sub quadam sunt cautela reverentiae parcendo feriendi. Quod melius ostendimus, si Abner factum ad medium deducamus. Hunc quippe cum Asael vi incautae praecipitationis impeteret, scriptum est: Locutus est Abner ad Asael, dicens: Recede, noli me persequi, ne compellar confodere te in terram. Qui audire contempsit, et noluit declinare. Percussit ergo eum Abner aversa hasta transfodit eum, et mortuus est. Cujus Asahel typum tenuit, nisi eorum quos vehementer arripiens furor, in praeceps ducit, qui in eodem furoris impetu tanto cautius declinandi sunt, quanto et insanius rapiuntur. Unde et Abner, qui sermone nostro Patris lucerna dicitur, fugit, quia doctorum lingua
Abbreviated transcription (Latin):
namq anima quã esca: et corpus quã
escam pauꝑib largitur: sed tam̃ animȩ
uel corꝑis iniquitate polluitur. qd̾ mi.¬
nus est iusticię obtulit: et qd̾ maius est.
se diabolo: At contra ammonendi sũt
qui adhuc et aliena raꝑe intendunt: ut
sollieite audiant quid ueniens inuidi¬
enĩ dñs dicat: dit nãq Esuriu: q ñ de

Expanded text:
namque anima quam esca, et corpus quam namque anima quam esca, et corpus quam entum pauperibus largitur, e polluitur, quod minus est justitiae obtulit, et quod majus est, se diabolo. At contra admonendi sunt qui adhuc et aliena rapere contendunt, ut sollicite audiant quid veniens in judicium Dominus dicat. Ait namque: Esur
Abbreviated transcription (Latin):
saltan aliquid tͥbuant quib om̃ino
conferre nichil debent: audiant quod
scriptũ est: Da bono: et ñ receꝑis pecca¬
torein: Bene fac humili: q ñ dederis
impio: Et rursũ Panẽ tuũ q uimi
suꝑ sepulturã iusti constitue: et noli ex
eo manducare et bibere eũ peceatorib
qui miquis subsidia ꝓ eo qd sunt nuqͥ
impendet: llude et ͣiulli huius mun¬
di diuites cũ famȩ erucient᷑ xp̃i pau¬
pes: esfusis largitatib nutriunt strio.¬
nes: Qui uero indigenti etiã peceatori
panẽ sinĩ ñ quia peccator est sed quia
homo tͥbuit. minirũ nͣ̃ peccatorẽ sed
culpã sednaturã diligit ammonen¬
di sunt etiã qui iã sua miscdi̾t largi¬
untur. ut sollicite eustodire studeãt
ne cõ draissa peecata elemosinis redi¬
munt: adhuc redimenda cõmitt nt.
ne uenalẽ dei iusticiã estim ͤ nt: si cuin
curant ꝓ peccatis nũmos triluere. ar¬
bitrentur se posse multȩ peccare Plus est

Expanded text:
saltem aliquid praebeant, quibus omnino saltem aliquid praebeant, quibus omnino conferre nil debent, audiant quod scriptum est: Da bono, et non receperis peccatorem; benefac humili, et non dederis impio . Et rursum; Panem tuum et vinum super sepulturam justi constitue, et noli ex eo manducare et bibere cum peccatoribus qui iniquis subsidia pro eo quod iniqui sunt impendit. Unde et nonnulli hujus mundi divites, cum fame crucientur Christi pauperes, effusis largitatibus nutriunt histriones. Qui vero indigenti etiam peccatori panem suum, non quia peccator, sed quia homo est, tribuit; nimirum non peccatorem, sed culpam, sed naturam diligit. Admonendi sunt etiam qui jam sua misericorditer largiuntur, ut sollicite custodire studeant, ne cum commissa peccata eleemosynis redimunt, adhuc redimenda committant; ne venalem Dei justitiam aestiment, si cum curant pro peccatis nummos tribuere, arbitrentur se posse inulte peccare. Plus est
Abbreviated transcription (Latin):
ta necesse sĩt pauea largiainur: au¬
diant qd scriptũ est: Qui parce semi¬
nat: parcẽ ꝙ metet. Ne cũ pauca
oportet plurnna p̾beant: et ip̃i post¬
madũ miimȩ inopiam colerantes
adimpatientiã erumpãt. audiant
qd̵ scriptũ est. Hon ut alus sit remis¬
sio. uobis autẽ t̾bulatio. sed ex ȩquali
tate ur̃a ab un dagitia illorũ mopiã supple¬
at: ut q illorũ habundantia ur̃ȩ mopie
fit supplem̃tũ: Cũ enĩdantis mens fer¬
re mopiã nescit: si multa sibi subtͣit.
occasionẽ contra se impatientiȩ exqui¬
rit: Priuis namq p̾parandus est patien¬
tiȩ animus: et cune aut multa sunt
aut cuncta largienda. ne dũ imus
equanimit̾ mopia i iuẽs fertur. q pͣ¬
missȩ largitatis merces ꝑeat. q ad huc
mentẽ det̾ius murmuratio fubsequẽs
ꝑdat: Ne om̃ino nieluil eis p̃beant qͥb
conferre aliqͥd parũ debent: audiant
qd scriptũ est: Om̃i petenti te tͥbuȩ: He

Expanded text:
ta necesse sint, pauca largiantur, auta necesse sint, pauca largiantur, audiant quod scriptum est: Qui parce seminat, parce et metet . Ne cum pauca oportet, plurima praebeant et ipsi postmodum minime inopiam tolerantes ad impatientiam erumpant, audiant quod scriptum est: Non ut aliis sit remissio, vobis autem tribulatio, sed exundantia illorum inopiam suppleat, et ut illorum abundatia vestrae inopiae sit supplementum . Cum enim dantis mens ferre inopiam nescit, si multa sibi subtrahit, occasionem contra se impatientiae exquirit. Prius namque praeparandus est patientiae animus, et tunc aut multa sunt aut cuncta largienda, ne dum minus aequanimiter inopia irruens fertur, et praemissae largitatis merces pereat, et adhuc mentem deterius murmuratio subsequens perdat. Ne omnino nihil eis praebeant, quibus coquod scriptum est: Omni petenti te tribue . Ne
Abbreviated transcription (Latin):
so munere tͣnsitoriã laudẽ querant. au-¬
diant qd̾ scriptũ est: Nesciat sinistratua
quid faciat dęxtera tua: idest piȩ dis¬
pensationi neqͣquã se gła uitȩ p̾sentis
ammisceat. sed opus rectitudinis appe¬
tieio ignoret fauorisz ne npensȩ gr̃ȩ
uicissitudinẽ requirant: audiant
quod scriptum est. Cũ facis prandiũ
aut cenã. noli uocare amicos tuos.
neq fratres tuos neq eognatos tuos neq
uicinos diuites. ne forte te q ip̃i rem
uitent. et fiat tibi retͥbutio: Sed eum
facis cõuiunĩ uoca pauꝑes. debileselau¬
dos eccos. et beatus eris qui ũ habent
unde retribuant tibi: Nequȩ p̃benda
funt eiciuis sero pͣb eantur: audiant
quod scriptũ est. Ne dicas amico tuo
uade q reuertere q eras dabotibi:
cũ statĩ possis dare: Ne sub optentu
largitatis ea quȩ possident mutilit̃
spargant: audiant qd̾ scriptũ est: Sii¬
det elemosina insinu tuo Ne eũ mul¬

Expanded text:
so munere transitoriam laudem quaerant, auso munere transitoriam laudem quaerant, audiant quod scriptum est: Nesciat sinistra tua quid faciat dextera tua ; Id est, piae dispensationi nequaquam se gloria vitae praesentis admisceat, sed opus rectitudinis appetitio ignoret favoris. Ne impensae gratiae vicissitudinem requirant, audiant quod scriptum est: Cum facis prandium aut coenam, noli vocare amicos tuos, neque fratres tuos, neqvicinos divites, ne forte et ipsi te invitent, et fiat tibi retributio. Sed cum facis convivium, voca pauperes, debiles, claudos coecos; et beatus eris, quia non habent unde retribuere tibi . Ne quae praebenda sunt citius, sero praebeantur, audiant quod scriptum est: Ne dicas amico tuo: Vade et revertere, et cras dabo tibi, cum statim possis dare . Ne sub obtentu largitatis ea quae possident inutiliter spargant, audiant quod scriptum est: Sudet eleemosyna in manu tua. Ne cum mul
Abbreviated transcription (Latin):
ta quib pauca. ne pauca p̃beãt qułb im¬
pendere multa debuerũt. ne p̃cipitacio¬
ne hoc qd̾ tribuunt mutilit spargant:
ne tarditate petentes crueient noriȩ. ne
recipiende hͣe gr̃e inteneio subrepat: ue
dationis lim̃ laudis trausitoriȩ appetieie
extingat. ne oblatũ manus ea mungta
tristicia obsideat: ne in bene obͥato iui¬
nere animus plusqͣm decet hilarescat.
ne sibi quiequã eũ totĩ recte imple¬
uerint tͥbuant. et simul om̃ia posqͣm
ꝑegerint ꝑdant: Ne enĩ sibi urtittem
suȩ libertatis deputent. audiant qd̾
seriptũ est: Si quis. aimmiustrat: tam¬
qͣm ex uirtute quã administrat deus
Ne in bene factis inmoderatius gau¬
deant: audiant qd̵ scriptũ est: ẜum
feceritis om̃ia quȩ p̃cepta sunt nobis.
dicite: Serui mutiles sumus: quȩ debui¬
mus facere fecimus: He largitatẽ tristi¬
cia corrumpat. audiant qđ scriptũ est:
hilarẽ datorẽ diligit cdeus: Ne ex impen¬

Expanded text:
ta quibus pauca, ne pauca praebeant quibus imta quibus pauca, ne pauca praebeant quibus impendere multa debuerunt; ne praecipitatione hoc quod tribuunt inutiliter spargant; ne tarditate petentes noxie crucient; ne recipiendae hic gratiae intentio subrepat; ne dationis lumen laudis transitoriae appetitio exstinguat; ne oblatum munus conjuncta tristitia obsideat; ne in bene oblato munere animus plus quam decet hilarescat, ne sibi quidquam, cum totum recte impleverint, tribuant, et simul omnia postquam peregerint perdant. Ne enim sibi virtutem suae liberalitatis deputent, audiant quod scriptum est: Si quis administrat, tanquam ex virtute quam administrat Deus . Ne in benefactis immoderatius gaudeant, audiant quod scriptum est: Cum feceritis omnia quae praecepta sunt vobis, dicite: Servi inutiles sumus, quod debuimus facere, fecimus . Ne largitatem tristitia corrumpat, audiant quod scriptum est: Hilarem enim datorem diligit Deus . Ne ex impen
Abbreviated transcription (Latin):
laiIi. ne iecireo se meliores estiment quia
nus famuloꝵ ordines ministeriaq dis¬
Pni: hosut regant. illos uero statuit
ut. wbalus regantur. Istos ubet ut uecessa
lacetis p̃beant: illos ut aecepta ab alis
sumant. et tamen pleriumq offendũt qui
regunt: et in patris familias gra remanẽt
qui reguntur: Irã merentur qui dispen¬
satores sunt: sine offensione ꝑdurant qui
exalieua dispensatione subsistũt: ammo¬
uendi sunt gͥ qui iã quȩ possident misedĩ¬
ter tribuunt: ut a celesti dño dispensatores
se positos subsidiorũ temꝑaliũ agnosceant.
et tanto humilit̾ p̾beant: quantõ et alie¬
na esse intelligũt quȩ dispensant: Cũq
in illorũ ministerio quib accept̃a largiunt᷑
constitutos se esse cõsidant: neq̃quã eorũ
mentis tumor subleuet. sedtimor p̃mat
Indeq necesse est ut sollicite ꝑpencdant
ne cõmissa mligne tͥbuant: ne quedã
quib nulla. ne nulla quib quȩdã. ne mul¬

Expanded text:
stiment, quia dominus famulorum ordines ministeriaque dispertiens, hos ut regant, illos vero statuit ut ab aliis regantur. Istos jubet ut necessaria caeteris praebeant, illos ut accepta ab aliis sumant. Et tamen plerumque offendunt qui regunt, et in patrisfamilias gratia permanent qui reguntur. Iram merentur qui dispensatores sunt, sine offensione perdurant qui ex aliena dispensatione subsistunt. Admonendi sunt igitur qui jam quae possident misericorditer tribuunt, ut a coelesti Domino dispensatores se positos subsidiorum temporalium agnoscant; et tanto humiliter praebeant, quanto et aliena esse intelligunt quae dispensant. Cumque in illorum ministerio quibus accepta largiuntur 64 constitutos se esse considerant, nequaquam eorum mentes tumor sublevet, sed timor premat. Unde et necesse est ut sollicite perpendant ne commissa indigne distribuant; ne quaedam quibus nulla, ne nulla quibus quaedam; ne mul
Abbreviated transcription (Latin):
ra non euasit. Ammonendi sunt ce¬
libes: sine dãpnationis iudicio.
misceri se feniis uacantibus
putent. Cũ eñ paulus form¬
cationis utcium. tot criminibus
execraridis in seruit: cuiꝰsit reatus
in dicauit diceis. Neque fornicato¬
res. neque idolis seruientes. neque
ad ulteri. neq. molles. neq mas¬
culorũ con cubitores: neq fures. ner
auari. neq ebriosi. neq maledici.
neq rapaces: regnũ dei posside¬
bunt. Et rursum. Fornicatores
autẽ et ad utt̾os: iudicabit deus.
aminonendi itaq sunt ut si tẽp¬
tationũ procellas cũ difficultate
salutis tolerant: coniugii portum
petant. Scriptũ quippe est. Mes
est nubere quã uri. Sine culpa sei¬
licet ad conuigiũ ueniunt: si tam̃
nec dũ meliora deuouert᷑. Ham qͥs¬
quis bonũ maiis subire ꝓposuit.
bonũ minus qd licuit. inlicitũ

Expanded text:
ra non evasit. Admonendi sunt caera non evasit. Admonendi sunt caelibes, ne sine damnationis judicio misceri se feminis vacantibus putent. Cum enim Paulus fornicationis vitium tot criminibus exsecrandis inseruit, cujus sit reatus indicavit, dicens: Neque fornicatores, neque idolis servientes, neque adulteri, neque molles, neque masculorum concubitores, neque fures, neque avari, neque ebriosi, neque maledici, neque rapaces regnum Dei possidebunt . Et rursum: Fornicatores autem et adulteros judicabit Deus . Admonendi itaque sunt, ut si tentationum procellas cum difficultate salutis tolerant, conjugii portum petant. Scriptum namque est: Melius est nubere, quam uri . Sine culpa scilicet ad conjugium veniunt, si tamen necdum meliora voverunt. Nam quisquis bonum majus subire proposuit, bonum minus quod licuit, illi