comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ouem ñr quo casts in ipsis &iamiam factisca¬
tholicis xpranir bonespeo fidelib aliquando
malo comingunt. seducuntur in errorem &
posterorem reuocantur quando seducti son
inerorem & rebapuzati sunt aut postouilis
dominici soci& atem rursus inerrorem prs¬
tinum reuoluti sunt. Oues erant annerant
utiq catholicierant. Sicatholicĩfideles
erant. oueserant. Sioues erant quomodo
uocem alieni audire potuorunt camdũ
qui sunt eius. Nouit p̃setos nouit p̃destina¬
tos Deillo quippe dicitur quosau p̃sciuit

Expanded text:
ovem non revocastis? In ipsis etiam jam factis caovem non revocastis? In ipsis etiam jam factis catholicis Christianis, bonae spei fidelibus, aliquando mala contingunt; seducuntur in errorem, et post errorem revocantur: quando seducti sunt in errorem, et rebaptizati sunt, aut post ovilis dominici societatem rursus in errorem pristinum revoluti sunt, oves erant an non erant? Utique catholici erant. Si catholici fideles erant, oves erant. Si oves erant, quomodo vocem alieni audire potuerunt, cum Doqui sunt ejus . Novit praescitos, novit praedestinatos: de illo quippe dicitur, « Quos aut
Abbreviated transcription (Latin):
oues. quo moda errant ouersio uesti audi¬
unt nisite: Tu auuentas es quis quis uenta¬
tem audit nꝰ utiq errat. Illia uerant &
oues appellantur. Namsi inerore ipso
ouesn appellarentur ñ dicer&ur ꝑheze¬
chihelo errante mouem d reuocastir.
quomodo & errat &oues e uocemaliens
audiunt cerge ñ audierunt eosouer De¬
inde modo multicolliguntur adouile
xp̃i. & exhereaicis fiuinteatholici A
funb tolluntur paston redduntur & ali¬
quando murmurant teditimpatiuntur ad reuo¬
cantem & non intellegunt iugulantem. Ue¬
rum tamen &iam cumreni tentes uenennt.
quae ouos sunt agnoscunt uocem pastons &
seuenisse lecantun & errasse erubescunt.
quando ergo in illo errore tamqua inuenta¬
te glonabantur & utiq non audi ebant uocẽ
pastons e alienum id eos equebantur. Oues
erantꝰ annonerant. Si ouos erant. quomodo
alienos ouesnꝰaudiunt. Sioues n erant qua¬
re obiuergantur illi quib̵ dicitur. Erranten

Expanded text:
oves, quomodo errant oves? Si oves non audiunt nisi te; tu autem veritas es: quisquis veritatem audit, non utique errat. Illi autem errant, et oves appellantur. Nam si in errore ipso oves non appellarentur, non diceretur per Ezechielem, Errantem ovem non revocastis. Quomodo et errat, et ovis est? Vocem alieni audivit? Certe non audierunt eos oves. Deinde modo multi colliguntur ad ovile Christi, et ex haereticis fiunt catholici; a furibus tolluntur, pastori redduntur: et aliquando murmurant, taedium patiuntur ad revocantem, et non intelligunt jugulantem; verumtamen etiam cum renitentes venerint quae oves sunt, agnoscunt vocem pastoris, et se venisse laetantur, et errasse erubescunt. Quando ergo in illo errore tanquam in veritate gloriabantur, et utique non audiebant vocem pastoris, et alienum ideo sequebantur, oves erant an non erant? Si oves erant, quomodo alienos oves non audiunt? si oves non erant, quare objurgantur illi quibus dicitur, Errantem
Abbreviated transcription (Latin):
exposui uob̵ aut grastabi uobiscũ. Siqui
minus in tellexerunt maneat pi&as &
reuel abitur uentas qui auintellexerorꝰ
nͥ se& tollant quasi celenores suꝑtar¬
diores neextollendo se ex orbitent &
facilius ꝑueniant aardiores. Omnes
ipse est ostiũ mintremus ad ea quae
p̾po suit nec ex posuit. & pastor quidem
quis namsit quã n dixent inistalectione
quae hodie recitata ẽ ⁊am̃ inea quae
sequitur aptissimedicitur. Egosũ
pastorbonus quod & siũ dicere quom
alium p̃t̃ ipsum intellegere deberem

Expanded text:
exposui vobis, aut tractavi vobiscum. Si qui exposui vobis, aut tractavi vobiscum. Si qui minus intellexerunt, maneat pietas, et revelabitur veritas: qui autem intellexerunt, non se extollant quasi celeriores super tardiores, ne extollendo se exorbitent, et facilius perveniant tardiores. Omnes ipse est ostium, intremus ad ea quae proposuit, nec exposuit. Et pastor quidem quisnam sit, quamvis non dixerit in ista lectione quae hodie recitata est, tamen in ea quae sequitur apertissime dicit: Ego sum pastor bonus. Quod etsi non diceret, quem alium praeter ipsum intelligere de
Abbreviated transcription (Latin):
quod audiuit. Si enĩ dehis e qui p̃disti¬
natisunt & efforemipsius dr̃ pͥsci¬
uit & conuersionem futuram
naculis iustorum Nam facile ẽ audi¬
re xp̾mfacile e̾laudare euangelium
facile ẽ adclaman disputaton ꝓseuera¬
re usq infinem hocẽ ou um uocem pasto¬
ns audientiũ T̃ emptatio accedit ꝑseuera
usq infinem quia temptatios ꝑseuerat
usqunfinem usq inquem finem ꝑse uera¬
bis quo usq finias uia quam diuenimnꝰ
audis xp̃m aduersanustuus es mista
uia hocẽ mista moritali uita sed quiddic
Concorda cũ aduersa notuo utodumes:
cumeo inuia audisti credidisti concor¬
dasti. Si aduersansconcorda Si tibi po¬
concorda noliultenuslitigare. Quan¬
doenimsiniaturuia nescis. Sedtamen
scit ille Siouis es & si ꝑ seuerabensusq
infinem saluus ens Ac ꝓhoo ista uocem
non contempnunt alieni ut potui ut ipse
don auit ꝓfunda multũ questionem aut

Expanded text:
quod audivit. Si enim de his est qui praedestiquod audivit. Si enim de his est qui praedestinati sunt, et errorem ipsius Deus praescivit, et conversionem futuram;naculis justorum . Nam facile est audire Christum, facile est laudare Evangelium, facile acclamare disputatori: perseverare usque in finem, hoc est ovium vocem pastoris audientium. Tentatio accidit, persevera usque in finem: quia tentatio non perseverat usque in finem. Usque in quem finem perseverabis? Quousque finias viam. Quamdiu enim non audis Christum, adversarius tuus est in ista via, hoc est in ista mortali vita. Sed quid dicit? Concorda cum adversario tuo cito, dum es cum eo in via . Audisti, credidisti, concordasti. Si adversabaris, concorda. Si tibi prnoli ulterius litigare. Quando enim finiatur via nescis, sed tamen scit ille. Si ovis es, et si perseveraveris usque in finem, salvus eris: ac per hoc istam vocem non contemnunt sui, non audiunt alieni. Ut potui, ut ipse donavit, profundam multum quaestionem aut
Abbreviated transcription (Latin):
qua diurecte sapiunt. xp̃iuocem au¬
diunt. Ecceaudiuntipsi ñ audiun
ilh & tamen secunã p̃distinatione
ñ oues isti ouesilh Adhueman& ques¬
tio quae mihi in tenm nunc uid&ur
itapossedissolui. est aliqua uox est
inqua uox aliqua pastonr inqua oues
ñ audiunt alienos in quañ oues non
audiuntxp̃m quae e istauox. qui
ent. Nancuocem ñ neglogit ꝓpnus
ñ audit alienus. na & illẽ hoceip̃¬
dicat ut ꝑseuer& apudipsum us que
infinem sed ñ apud eũ ꝑseuerando¬
ñ audit hancuocem Alonit ad xpm
audiuit alia & alia uerba illa & illa
omnia uera sana omnia in t̃quae
omnia ẽ & illauox qui ꝑseuerauit
usqr infinem hic saluus ent. Ista qui
audient onise. sed audiebat illam
nescio quis & desipuit resnguit
Audiuit aliena si p̃distinatur ẽ ad
tempus errauit in a& sornum penit
redit ut audiat quod neclexit faciat

Expanded text:
quandiu recte sapiunt, Christi vocem auquandiu recte sapiunt, Christi vocem audiunt. Ecce audiunt ipsi, non audiunt illi, et tamen secundum praedestinationem non oves isti, et oves illi. Adhuc manet quaestio, quae mihi interim nunc videtur ita posse dissolvi. Est aliqua vox, est, inquam, aliqua vox pastoris, in qua oves non audiunt alienos, in qua non oves non audiunt Christum. Quae est ista vox? « Qui erit . » Hanc vocem non negligit proprius, non audit alienus: nam et ille hoc ei praedicat, ut perseveret apud ipsum usque in finem, et non apud Deum perseverando, non audit hanc vocem: venit ad Christum, audivit alia et alia verba, illa et illa omnia, vera sana omnia, inter quae omnia est et illa vox, Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit. Istam qui audierit, ovis est. Sed audiebat illam nescio quis, et desipuit, refriguit, audivit alienam: si praedestinatus est, ad tempus erravit, in aeternum non periit; redit ut audiat quod neglexit, faciat
Abbreviated transcription (Latin):
didit eum Ouomoddoñ & cumillo omnia
nob donauit. Sed quib nobis p̃scitis p̃disti¬
natis iustificatis glonficatis de quib se¬
quitur. Quis accusauit aduersur olestor
di. Nouit ergo dñs qui sunt eius ipsĩ sunt
oues Aliquando seipsi nesciunt sed pastor
nouit eas. Secunt istam p̃distinationem
secund istandĩ p̃scientia: sec unđ clestione
ouiũ ante constitutionem mundi Nam
ergo p̾scientia dĩ & p̃destinationem
quam multe ouosfons quã mul tilupi
intus & quã multe oues intus & multilu¬
pifonr. Quid est quod dixi quã multȩ
ouesfons qua multi modo luxunantur
casti futun qua multiblas pheinant
rapiunt res alienas : donatunsuas
Nerum tamen modo aliena uoce
audiunt alienas secuntur. Item
qua multi inꝰ laudant blasphe¬
matun. castisunt fornicatun Sobni
sundse uino postea sep ultun. Stant
loquimur Denis loquimur qua
nouit dñs qui sunt eius. & tamen ipsi

Expanded text:
quomodo non et cum illo omnia nobis donavit? » Sed quibus « nobis? » Praescitis, praedestinatis, justificatis et glorificatis. De quibus sequitur: « Quis accusabit adversus electos Dei . » « Novit ergo Dominus qui sunt ejus; » ipsi sunt oves. Aliquando se ipsas nesciunt, sed pastor novit eas, secundum istam praedestinationem, secundum istam Dei praescientiam, secundum electionem ovium ante constitutionem mundi. Namergo praescientiam Dei et praedestinationem, quam multae oves foris et quam multi lupi intus, et quam multae oves intus et multi lupi foris! Quid est quod dixi, quam multae oves foris? Quam multi modo luxuriantur, casti futuri; quam multi blasphemant Crapiunt res alienas, donaturi suas. Verumtamen modo alienam vocem audiunt, alienos sequuntur. Item quam multi intus laudant, blasphematuri; casti sunt, fornicaturi; sobrii sunt, se vino postea sepulturi; stant loquimur; de his loquimur, quos « novit Dominus qui sunt ejus ; » et tamen ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
& cum ꝓprias oues emiserit ante eas
uadit. & oues ed secuntur quia sciunt
uocemeius quis enĩ alius oues ꝓprias
uocat nominatim & educit eas hincad
uita a&erna nisi qui nouit nomina p̃dir¬
tinatorum Vnde ait discipulis suir Qau¬
d&e qm nomina ur̃a senpta sunt incaelo
Hinceniꝰ easuocat nominatim & quis aliur
eas emita& nisi quia earum p&ecata dimit¬
tit ut eum sequiduris liberatae uinculis por¬
sinti & qui eas p̃cemit quo ea sequantur nisi
qui surgens amorauir iamnꝰ montur & mors
eiultra ñ dominabitur: & cũhice& in carne

Expanded text:
e eas vadit: et oves eum sequuntur, quia sciunt vocem ejus? » Quis enim alius oves proprias vocat nominatim, et educit eas hinc ad vitam aeternam, nisi qui novit nomina praedestinatorum? Unde ait discipulis suis, Gaudete quia nomina vestra scripta sunt in coelo : hinc enim vocat eas nominatim. Et quis alius eas emittit, nisi qui earum peccata dimittit, ut eum sequi duris liberatae vinculis possint! Et quis eas praecessit quo eum sequantur, nisi qui surgens a mortuis jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur : et cum hic
Abbreviated transcription (Latin):
lenimanducauer̃ & omnes eundem
potum sp̃italembiber Aare rubre
significabat baptismũ mor serductor
ꝑmare rubrum significat xp̃m popu¬
lus transiens significat fideles Moro
aegyptiorum significat abolitionem
peccatorum : Insignis diuersis eade
fides Sic insignis diuersis quo modo
in uerbis diuersis: quia uerba sonor
ntant ꝑ tempora & utiq nihil sint
aliud uerba qua signa significando
enim uerbasunt tollesignificatio¬
nem uerbõstrepitus in anis ẽ signifi¬
cata s̃ergoominia Num quit ñ ea¬
dem credebant ꝑ quos haec signa mi¬
nis trabantur ꝑ quos eadem quaecre¬
dimus ꝓph&ata p̃nuntiabantur
Nitiqcr edebant sed illiuentura
ee nos auuenisse: Id eo qsicait.
eundempatum spintalembiber̃:¬

Expanded text:
dem potum spiritualem biberunt. Mare Rubrum significat Baptismum; Moyses ductor per mare Rubrum significat Christum; populus transiens significat fideles; mors Aegyptiorum significat abolitionem peccatorum. In signis diversis eadem fides: sic in signis diversis, quomodo in verbis diversis; quia verba sonos mutant per tempora, et utique nihil aliud sunt verba quam signa. Significando enim verba sunt: tolle significationem verbo, strepitus inanis est. Significata ergo sunt omnia. Numquid non eadem credebant, per quos haec signa ministrabantur, per quos eadem quae credimus, prophetata praenuntiabantur? Utique credebant: sed illi ventura esse, nos autem venisse. Ideo et sic ait, Eumdem
Abbreviated transcription (Latin):
dicauit utiq: multomagis uox pasto¬
nserat exp̃ssa ipso orepaflors. Si enut ꝑ
ꝓf& as uox pastons erat quanto magisuo¬
cempastons ꝑferebat linguaipsa pastonsd
nomner audier Sed quid putamus Esuiaudi¬
er̃ oues erant: Ecceaudiuitiudas & lupur
erat sequebatur sed pelle ouinatectus pastor
insi diebatur. Aliquiuero eorum quixpm
ex altab ontis filiũ hominis. tuno cognose& is
quia egosum Quomodo enimistã soluitur
questio. Audiunt ñ oues & nꝰ audiunt ouos
sequuritur uocem pastons quidam lupi & ei
quedam contradicunt ques Postremopasto¬

Expanded text:
pastoris erat, expressa ipso ore pastoris. Si enim per Prophetas vox pastoris erat, quanto magis vocem pastoris proferebat lingua ipsa pastoris? Non omnes audierunt. Sed quid putamus? qui audierunt, oves erant? Ecce audivit Judas, et lupus erat: sequebatur, sed pelle ovina tectus pastori insidiabatur. Aliqui vero eorum qui Christum exaltaveritis Filium hominis, tunc cognoscetis quia ego sum . » Quomodo ergo ista solvitur « quaesito? Audiunt non oves, et non audiunt oves, sequuntur vocem » pastoris quidam lupi, et eis quaedam contradicunt oves; postremo pasto
Abbreviated transcription (Latin):
di auꝑxp̃m secundipra fidem &iã fonnid
est cora hominib operan. Vndȩ& in psal mo
delectat quodipsa me uentas. t anqpastor
bonus &ideo doctorbonius quodam modo nor
ad monuit. quemad mođ intellegere debea¬
smus quod ait. Ingredi&ur & egredi&ur &¬
s pascua in uoni& cũsecutus adiunexit. fur
ñ uenit nisiut fur&ur & mast& & ꝑdat. Ego¬

Expanded text:
istum, secundum ipsam fidem etiam foris, id est, coram hominibus operari. Unde et in Psalmo delectat quod ipsa veritas tanquam pastor bonus, et ideo bonus doctor, quodammodo nos admonuit, quemadmodum intelligere debeamus quod ait, « ingredietur, et egredietur, et pascua inveniet; » cum secutus adjunxit, « Fur non venit nisi ut furetur, et mactet,
Abbreviated transcription (Latin):
depatre eꝰ : quidest ddepatre᷑ ñ ẽ dese. Sin e desefihus
Sidere e& filius ne& Si filius depatreẽ. pat̾ ut sit
n e defilio filius ut sit de patreẽ: aequalis ẽ patiiðed
tamenistedeillo ñ illedeisto. quianꝰ quero uoluntate
mea. seduoluntatem eius qui misitine. filius uni¬
cus dic Nonquero uoluntatem mea. & homines
uolunt facere uoluntatem sua. Alletantu msehu¬
miliat qui a equalis ẽ pati. & tantũ seex tollit
quimnimoiac& & nisi eimanur pomgatur ñ
surgit Pacimus ergo uoluntatem patis uolin¬
tatem xp̃iuoluntatem sp̃r sc̃i quiatiinitatir hu
sed uoluntatem eiur quimisit me. Quia xp̃snꝰ
ẽ dese. sed depatre suo ẽ Quodau habuit ut homo
appare & decreatura ad sumpsit. quam ipsefor¬
mauit.

Expanded text:
de Patre est? Qui est de Patre, non est de se. Si de se Filius de Patre est? Qui est de Patre, non est de se. Si de se Filius esset, non esset Filius: de Patre est. Pater ut sit non est de Filio, Filius ut sit de Patre est. Aequalis Patri; sed tamen iste de illo, non ille de isto. 15. Quia non quaero voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me. Filius unicus dicit, Non quaero voluntatem meam; et homines volunt facere voluntatem suam! Ille tantum se humiliat qui aequalis est Patri; et tantum se extollit qui in imo jacet, et nisi ei manus porrigatur, non surgit! Faciamus ergo voluntatem Patris, voluntatem Filii, voluntatem Spiritus sancti; quia Trinitased voluntatem ejus qui misit me; quia Christus non est de se, sed de Patre suo est. Quod autem habuit ut homo appareret, de creatura assumpsit quam ipse formavit.
Abbreviated transcription (Latin):
sum egd ame facere quicqua Sic audio
iudico & iudicium mȩu iustũ ẽ. Sisic audis
iudicas aquoaudir. sSia patre. cere pat᷑
n iudicat quemqua. sed omne iudicid̾in de¬
dit filio. quandotu quodam inodo pr&co patry¬
ut quod audis hocdicas quodaudio hocdico. Qui a qđ
modo illidio pat. utiq sidic illi uerba adillum facit
Omms eni quialiquiđ alicuidĩc uerbodio quo modo
pat̃ filio dicit quando filius uerbu patnis ẽ. Quiequid¬
au nobis pat̃dicit uerbo suodicit. Verbum fatins filus
ẽ ipsi uerbo quo alio uerbodicit unus e dr̃ unumuer¬
bumhab& in uno uerbo omnia contin&. Quid est
ergo sic auchoita udico. Sic sum depatre. it aiu¬
dico. Ergo iudicium meumiustume uerum e. Nae
si nihil facir exte : Odneihũ quo modo sentiunt car¬
naler Sinihil facis exte. quomodo paulo antedi¬
xisti Sic& filius quosuult uiui ficat. Modo dicis ex
mefacionihil. Sed quio cominendat filius nsiquia

Expanded text:
sum ego a meipso facere quidquam: sicut audio judico, et judicium meum justum est. Si sicut audis judicas, a quo audis? Si a Patre, certe Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio. Quando tu quodammodo praeco Patris, quod audis, hoc dicis? Quod audio hoc dico, quia quod modo illi dicit Pater? Utique si dicit illi, verba ad illum facit: omnis enim qui aliquid alicui dicit, verbo dicit. Quomodo Pater Filio dicit, quando Filius Verbum Patris est? Quidquid nobis Pater dicit, Verbo suo dicit: Verbum Patris Filius est, ipsi Verbo quo alio verbo dicit? Unus est Deus, unum Verbum habet, in uno Verbo omnia continet. Quid est ergo, Sicut audio, ita judico? Sicut de Patre sum, ita judico. Ergo judicium meum justum est. Nam si nihil facis ex te, o Domine Jesu, quomodo sentiunt carnales; si nihil facis ex te, quomodo paulo ante dixisti, Sic et Filius quos vult vivificat? Modo dicis, Ex me facio nihil. Sed quid commendat Filius, nisi quia
Abbreviated transcription (Latin):
& creditei quimisitine seruansista & cre¬
dis & transis. &ẽ quistando transit. plane
ẽ. Statenim corpore: transitmente: ubi
tem in quoagatur totum hoc quoddicitur.
stataudit. forite n credebat audiendocre¬
dit. Paulo ante noncredebat. modo credit.
quasideregione insidelitatis adregionem
sideitransi tum facit motu cardis  motu
corpans mota in melius quiaiterum qui
desorunt fidem inouentur in d&enus. Ecce
in hacuita quaesic dixi quaen dum ẽ uita
transitur amorat aduitam ut in iudici¬
um n̾mnueniatur. Quare audixi quia ñ¬
dame uita. siuita ẽ& ista ñ dicer& dñscui¬
damin. Siuis uenire aduitam seruaman¬
tem ad timotheum. precipeduitibus
huiussaecul ñ suꝑbe sapere neq spe¬
rare in incercto diuitiaruim sed in dõ uiuo qui p̃s¬
tet nob omma habundant. Ad fruendum
benesaciant diuites sint in opeyb bonis facile
tiibuantico nmunicent. ut quidhoc audiquad

Expanded text:
et credit ei qui misit me. Servans ista creet credit ei qui misit me. Servans ista credis, et transis. Et est qui stando transit? Plane est: stat enim corpore, transit mente. Ubi tem, in quo agatur totum hoc quod dicitur. Stat, audit; forte non credebat, audiendo credit: paulo ante non credebat, modo credit; quasi de regione infidelitatis ad regionem fidei transitum fecit, moto corde, non moto corpore, moto in melius: quia iterum qui deserunt fidem, moventur in deterius. Ecce in hac vita, quae, sicut dixi, nondum est vita, transitur a morte ad vitam, ut in judicium non veniatur. Quare autem dixi quia nondum est vita? Si vita esset ista, non diceret Dominus cuidam, Si vis venire ad vitam, serva mantem ad Timotheum: Praecipe divitibus hujus saeculi, non superbe sapere, neque sperare in incerto divitiarum; sed in Deo vivo, qui praestat nobis omnia abundanter ad fruendum: bene faciant, divites sint in operibus bonis, facile tribuant, communicent. Utquid hoc? Audi quod
Abbreviated transcription (Latin):
seo gradus pi&atis fides : fid& fructũs intel¬
lecfus ut ꝑueniamus aduitam aRertam
ubi ñ nobis eu angelium legatur: sedille quino¬
bis modo euangelium dipensauit. remotis
omnib loctionib & paginis & uocelestons. &
tracda tonͭ. appareat omnib suns purgato cor¬
de adsistentib & in corpore moritali i amnũ¬
qua montuns mundans eos & inluminans eos¬
idener& uiuenter :. In pyncipio eratuerbũ
& uerbum erat apuddm̃. Nunc ergo q̃ quisi
nimus adoendamus & quemaudiuius co¬
quitur. capis euułt. faciat capaces. Ulidey
scͥuult. apenat oculos ñ tamen fine causa
loquitur nob. nisi quia uerbum ẽ quõd ꝓmit¬
tit nob. Uerbamea inquit qui audit &cre¬
ditei quimisit me hab& ui tama & corna¬
ut iniudicium ñ ueniat sed transeatamor¬
te  aduita. ubiqn uenimus demnorat aduit&.
ut nͥiniudicium ueniamus : In hacuita tran¬
simus amorite aduita . In hacuita quae non¬
dume uita. hino transit amorite aduita
Quis ẽ ille transitus : qui audituerba mea D

Expanded text:
fides, fidei fructus intellectus, ut perveniamus ad vitam aeternam, ubi non nobis legatur Evangelium; sed ille qui nobis modo Evangelium dispensavit, remotis omnibus lectionis paginis, et voce lectoris et tractatoris, appareat omnibus suis purgato corde assistentibus, et in corpore immortali jam nunquam morituris, mundans eos, et illuminans viventes, et videntes quod in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum . Nunc ergo qui sumus attendamus, et quem audiamus coquitur: capi se vult, faciat capaces; videri se vult, aperiat oculos. Non tamen sine causa loquitur nobis, nisi quia verum est quod promittit nobis. 3. Verba mea, inquit, qui audit, et credit ei qui me in judicium non veniet, sed transiit a morte ad vitam. Ubi, quando venimus de morte ad vitam, ut non in judicium veniamus? In hac vita transitur a morte ad vitam; in hac vita quae nondum est vita, hinc transitur a morte ad vitam. Quis est ille transitus? Qui audit verba mea, dixit,
Abbreviated transcription (Latin):
nom saecul uentura e. & unde inquit mihi
ꝓbasi quia deipsa resurRtione S Sipati¬
ent̃audias. tu ipse aibi modo prebebisSe¬
quamurergo. Nolitemiran hoc quiaue¬
mi& hora in quaomnes qui in monumen¬
tissunt. Quid euidentiur ista resurrectione
iamdudum nꝰ dixerat. qui in monumen

Expanded text:
ne saeculi ventura est. 13. Et unde, inquis, mihi probas quia de ipsa resurrectione dixit? Si patienter audias, tu ipse tibi modo probabis. Sequamur ergo: Nolite mirari hoc; quia venit hora, in qua omnes qui in monumentis sunt. Quid evidentius ista resurrectione? Jam
Abbreviated transcription (Latin):
genuit filium. Cenerando enimdedit : Quomo¬
dodeditutẽ& sic deditutuita e& & sic dedit
ut inse m&ipsouita e&. E quid est in sem&tipso
uita e& naliundeuita indiger&. sed ipse eo
plenitudouitae. undecredenter aluuiuererꝰ:
& potestatem deditei iudicium facere qtñfihus
hominis ẽ. Secundꝰ quod filiur diẽ. sicuthab& spatꝰ

Expanded text:
genuit filium: generando enim dedit. Quomogenuit filium: generando enim dedit. Quomodo dedit ut esset, sic dedit ut vita esset, et sic dedit ut in semetipso vita esset. Quid est, in semetipso vita esset? Non aliunde vita indigeret, sed ipse esset plenitudo vitae, unde credentes alii viverent t potestatem dedit ei judicium facere, quoniam filius hominis est. Secundum quo
Abbreviated transcription (Latin):
feruescis inpeccato tuo tenebra sus ertit᷑ conuerite¬
nsut inluminens. Sia ueritenste : obscurabens
ꝓ inde qui in tenebnsseras. cum inluminans nens
lumenqua uirsis in lumine . Atenima postolur
fiustis enĩ aliquando tenebrae nuncaulux indio
cumdixiss& nunc aulux addidit inm̃o. inteero¬
gotenebrae: lux indño lux quare qͥuia parcici¬
pationelucis illius. Luxes. Sidualuce quam
luminans recessens: ad tenebrastua: redis. Non
siexpr. Nonsic uerbũ diꝰ. Sed quomodo sic hab& pa¬
t̃uitam in sem& sipso. siededit filiohabere uitamin
mutabili t̃ uiuat. &omni no ipsa uita sit. sicdedit
& filio habere uita sicut hab& Sic dedit. Quidint̃¬
ẽ. quia illededit. isteaccepit. Num quit iamerat
quando accepit : Numquidintellegimus ⁊ pm fu¬
issealiquando sineluce cum ipsesit sapientia pa¬
ins. dequa dictumẽ candorest lucisa&cernatr
Irgo quod dicitur deditfilio. talee ae sidicer&ir

Expanded text:
frigescis. In peccato tuo tenebrosus eras, convertefrigescis. In peccato tuo tenebrosus eras, converteris ut illumineris: si averteris te, obscuraberis. Proinde quia in te tenebrae eras, cum illuminaberis, non eris lumen, quamvis sis in lumine. Ait enim Apostolus: FCum dixisset, nunc autem lux: addidit, in Domino. In te ergo tenebrae, lux in Domino. Lux quare? Quia participatione lucis illius lux es. Si autem a luce qua illuminaris recesseris, ad tenebras tuas redis. Non sic Christus, non sic Verbum Dei. Sed quomodo? Sicut habet Pater vitam in semetipso, sic dedit et Filio habere vitamutabiliter vivat; et omnino ipse vita sit. Sic dedit et Filio habere vitam. Sicut habet, sic dedit. Quid interest? Quia ille dedit, iste accepit. Numquid jam erat quando accepit? Numquid intelligimus Christum aliquando fuisse sine luce, cum ipse sit Sapientia Patris, de qua dictum est, Candor est lucis aeternae ? Ergo quod dicitur, dedit Filio, tale est ac si diceretur,
Abbreviated transcription (Latin):
hab& uita: sic̃ pat̃. quia uerbumdi ñ modomaleui¬
uit. & mod obeneuiuit. Homo au modo male modo
bene: qui maleui uebat inuita sua erat. quibene ui¬
uit᷑adutã xp̃i transit ꝓaraiceps fadus ẽ uitae ñ
eras quod accepistr. & eras quia ccspens filius audi
nꝰ quasi prmo fuit sineuita. & accepit uitam. SiI
sic illam acceper& non eam haber& insem&uip¬
quisq accendit exempligratia lucerna illa quan¬
tum ꝑtin& ad flammula: quae eiluc& Ignisill
hab& lucem in sem& ipso. Oculiautu qui luce¬
na absente iacebant. & nihilui debant. iamdꝰ
ipsi habebantlucerr sed ñ insem& ipsir. Pinde
sise alucerna auererntr tenebrantur si se
conueriterentrinluminantur. Atuero illeigni
quam diue luc& siualuens ill lucemtollere si¬
mul & ipsum extinquis. Namsineluce ñ patest
remanere sed luxxpͥs in exanquibilr. & codes¬
tuo fiigidus ertis conuerien s ut feruescas. Sirecessens:

Expanded text:
habet vitam sicut Pater, quia Verbum Dei. Non modo male vivit, et modo bene vivit: homo autem, modo male, modo bene. Qui male vivebat, in vita sua erat: qui bene vivit, ad vitam Christi transiit. Particeps factus vitae, non eras quod accepisti, et eras qui acciperes: Filius autem Dei non quasi primo fuit sine vita, et accepit vitam. Si enim sic illam acciperet, non eam haberet in semetipquisque accendit: exempli gratia, lucerna illa quantum pertinet ad flammulam quae ibi lucet, ignis ille habet lucem in semetipso; oculi autem tui qui lucerna absente jacebant et nihil videbant, jam et ipsi habent lucem, sed non in semetipsis. Proinde si se a lucerna averterint, tenebrantur; si se converterint, illuminantur. At vero ille ignis quamdiu est, lucet: si volueris illi lucem tollere, simul et ipsum exstinguis; nam sine luce non potest remanere. Sed lux Christus inexstinguibilis et coaettuo frigidus eras, converteris ut fervescas: si recesseris,
Abbreviated transcription (Latin):
quid uia uentas &uita. Ambulare uis ego
sumuia fallinuis. ego sum uentas. m on ñ
uis ego sumuita. Hocdic tibi s aluato rauus
nẽ quo eas nisi ad me. ne quo eas nisi ꝑme
Nuncergo istahora agitun hoc& agitur pla¬
ne. & omnino nͥ cessatur. surgunthomines
quimoraui erant. transibunt adutam ad
uocemfihidĩ uiuunt. deillo ꝑ seuerantes in
fide ipsius hab& enim filius uitamunde
uiuanteredentes hab& &quocro do hab&
sicuthab& pat᷑. Audiipsumn dicentem. Sic¬

Expanded text:
vis? ego sum via. Falli non vis? ego sum veritas. Mori non vis? ego sum vita. Hoc dicit tibi Salvator tuus: Non est quo eas, nisi ad me; non est qua eas, nisi per me. Nunc ergo ista hora agitur, hoc et agitur plane, et omnino non cessatur. Surgunt homines qui mortui erant, transeunt ad vitam, ad vocem Filii Dei vivunt, de illo, perseverantes in fide ipsius. Habet enim Filius vitam, unde vivant credentes habet. 9. Et quomodo habet? Sicut habet Pater. Audi ipsum dicentem
Abbreviated transcription (Latin):
moraui sunt uiui. & quasi omnes uiuunt:
Qui suntnortui. quit crodiderunt quist
aiu. qui crediderunt. Quiddicitur morauis
abapostolo surge quidormis Sed sotiinũ
quidornus & exurge a moriuis & quasi
cum iamte credentem in luminauen ixp̃s.
Transitum facis amorae aduitam Mane
rbdione ostendẽre uoleas quo modotran¬
sit quicredit & hoce transire demorite
aduitam. transire Ab in sidelitait ad fidem
Ab iniustitia adiustitia : A suꝑbia adhumil¬
tatem abodio ad cantatem. Nuncauam̃

Expanded text:
quasi omnes vivunt. Qui sunt mortui? Qui non crediderunt. Qui sunt vivi? Qui crediderunt. Quid dicitur mortuis ab Apostolo? Surge, qui dormis. Sed somnum, qui dormis, et exsurge a mortuis. Et quasi Jam cum te credentem illuminaverit Christus, transitum facis a morte ad vitam: mane rectione, ostendere volens quomodo transit qui credit; et hoc esse transire de morte ad vitam, transire ab infidelitate ad fidem, ab injustitia ad justitiam, a superbia ad humilitatem, ab odio ad charitatem: nunc ait,
Abbreviated transcription (Latin):
nun emorauierant infidelesonor aiueran
iniqui. uiuuntiusti trans eunt a morae
insidelitatis : aduitam fid& sed nolunde
credere: nullam futuram postearesur¬
rectionem morauorum crede enĩ fatu¬
ram & resurrectionem corpons. Audienĩ
quids equatur post cominendatam re¬
surectionem istam quaesit ꝑfidem ne
quis putar& istamsola eẽ & incideret
in illa desperationem & erroremho¬
minum qui ꝑueraebant aliorum sen¬
sus dicentes. Resurestionemiamfasta
eẽ de quib dicitapostolus & fidemquo¬
runda ꝑueraunt: Credo enim quia
talia uorba illis dicebat Eccethirubi
ait. & quicreditinme transitamor¬
te aduitam. laifactae  esuir ectio
in omnib fidehb. quifuerantinside¬
les. quornodo al teradicitur resur¬
Audiquidrequitur. quianhaberunde tibi
facias caliginem montis. Sic redidisti
totum crede : quid totum inquis credo au¬
diquoddio Nolitemiran hoc quia de
ne. Dicoait. Quomodo infine nolite

Expanded text:
nunc: mortui erant infideles, mortui erant nunc: mortui erant infideles, mortui erant iniqui; vivunt justi, transeunt a morte infidelitatis ad vitam fidei: sed noli inde credere nullam futuram postea resurrectionem corporis, crede futuram et resurrectionem corporis. Audi enim quid sequatur post commendatam resurrectionem istam quae fit per fidem, ne quis putaret istam solam esse, et incideret in illam desperationem et errorem hominum, qui pervertebant aliorum sensus, dicentes resurrectionem jam factam esse, de quibus dicit Apostolus, Et fidem quorumdam pervertunt . Credo enim quia talia verba illis dicebant: Ecce Dominus ubi ait, Et qui credit in me, transiit a morte ad vitam; jam facta est resurrectio in hominibus fidelibus qui fuerant infideles: quomodo altera dicitur resurAudi quid sequitur, quia non habes unde tibi facias caliginem mortis. Si credidisti, totum crede. Quid totum, inquis, credo? Audi quid dicit: Nolite mirari hoc, quia dedne dico, ait. Quomodo in fine? Nolite
Abbreviated transcription (Latin):
a sicͥarcendit. Ideo sipracsixerlit. pat̾ siuu e¬
dicat quemqua. sedomne iudiciumdedit fili
faciendi : quare quandon̾habuit istam
potestatem iudicii faciendi quando inpiin¬
cipio eratuerbum & uerbu erat apudd dm̃ &
dr̃ erat uerbum Quando omnia ꝓipsum
facta sunt. Num quidnon habebat potestate
iudici faciendi ᷑. Sed secuno hocdico poresta¬
temdedit enudicii faciendi qm̾filius ho¬
minis ẽ. Sed secuniđ hoc accepit potestatõ
iudicandi quia filius hominis ẽ. Nam secin¬
d quoddĩ filius ẽ. semꝑhabuit hanc potesta¬
quinatus ẽ. Accepit qui crucifixus ẽ qui
fuit in morite. e inuita. Verbuindinumꝗ
in morie semꝑ inuita. lamergo deresur¬
r&tione forite aliquis nrindicebat. ecco
resuneximus qui auditxp̃m quicredit
& transit demorie aduitam & in iudici¬
umnꝰ ueni& M enithora& nuncẽ ut qui
audit uocem filidi uiuat. Morituus erat :¬
audiuit. Eccesurgit. Quid ẽ quod dicitꝰ
tibi noli p̃cipitare sententia. nepgas post
illa. Equidemista resur ectio quae fit

Expanded text:
 sicut ascendit, ideo supra dixerat: Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio faciendi, quare? Quando non habuit istam potestatem judicium faciendi? Quando in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, quando omnia per ipsum facta sunt numquid non habebat potestatem judicium faciendi? Sed secundum hoc dico, Potestatem dedit ei judicium faciendi, quia filius hominis est: secundum hoc accepit potestatem judicandi, quia filius hominis est. Nam secundum quod Dei Filius est, semper habuit hanc potesta. Accepit qui crucifixus est. Qui fuit in morte, est in vita: Verbum Dei nunquam in morte, semper in vita. 12. Jam ergo de resurrectione forte aliquis nostrum dicebat: Ecce resurreximus; qui audit Christum, qui credit, et transit de morte ad vitam et in judicium non veniet; venit hora, et nunc est, ut qui audigit: quid est quod dicitur tibi, noli praecipitare sententiam, ne pergas post illam. Est quidem ista resurrectio quae fit
Abbreviated transcription (Latin):
mbanal xp̃i &c tatibi audes ꝓmiatere quia in iu¬
diciumꝰ nꝰ uenias: Ab sit inquis utego mihi hoc ꝓmu¬
tere audiam. sed credo ꝓmitaenti. saluator qui¬
loquitur uentas pollic&ur: Ipse mihid. Quiau¬
dit uerba mea & creditei qui nusit me. hab&
uitam aecterna. & transitum facit demoraei
dñimei credidiam infidelis cumessem. factus
sumfidelis sic ipse monuit transit amarae
aduitam. Adiudicium ñ ueni& n presump¬
tione mea sed ipsius ꝓiissione : Paulus
Discipulus contramagistrom. homo contra
sit amorae aduitam & iniudicium nꝰ ueni& Di¬
cata postolus opora& nos omines exhrbonane
tybunalxp̾i. auts adiudicium ñ ueniat quidas
tybunal ex hrb&ur nercioquo modo intellegan¬

Expanded text:
bunal Christi; et tu tibi audes promittere quia in judicium non venies, Absit, inquis, ut ego mihi hoc promittere audeam: sed credo promittenti. Salvator loquitur, Veritas pollicetur, ipse dixit mihi, Qui audit verba mea, et credit ei qui me misit, habet vitam aeternam, et transitum facit de morte in Domini mei, credidi; jam infidelis cum essem, factus sum fidelis: sicut me monuit, transii a morte ad vitam, ad judicium non venio; non praesumptione mea, sed ipsius promissione. Paulus atra Dominum, discipulus contra magistrum, homo contra nsit a morte ad vitam, et in judicium non veniet, dicat Apostolus, Oportet nos omnes exhiberi ante tribunal Christi? Aut si ad judicium non venit qui ad tribunal exhibetur, nescio quo
Abbreviated transcription (Latin):
abulum & angelos eus & omnes insideles&
impios cumeo. Adhoc iudicium n uenit qui
uodocredens transitum facit amorie adaita
enim neputares credendote ñ montarum
secund carne. R accipiendo carnalit diceios tibi
dñs meus mihid. quaudit uerba mea &
creditei quimisit me transi& a morae
aduitami Ergo ego credidi non sumi non¬
turus. Scias te moraem quam debes supph¬
cio adamꝑsoluturum accepitenim ille in
quo tun comnes fuimus morae monens
ꝑsoluens moritem ueaeres hominis suidepe¬
ris uitam aRernaȩ Nouihominis & transi¬
tum facies a morae inuitam Modo interon
factransitum uiue quae ẽ uitatua fides
iustus exfideuiuit. in fidelis inquid moritu

Expanded text:
abolum et angelos ejus, et omnes infideles et abolum et angelos ejus, et omnes infideles et impios cum eo: ad hoc judicium non veniet, qui modo credens transitum facit a morte ad vitam. 6. Etenim ne putares credendo te non moriturum secundum carnem, et accipiendo carnaliter diceres tibi, Dominus meus mihi dixit, Qui audit verba mea, et credit ei qui misit me, transiit a morte ad vitam; ergo ego credidi, non sum moriturus: scias te mortem quam debes supplicio Adam, persoluturum: accepit enim ille, in quo tunc omnes fuimus, Morte morieris persolveris mortem veteris hominis, suscipieris in vitam aeternam novi hominis, et transitum facies a morte ad vitam. Modo interim fac transitum vitae. Quae est vita tua? Fides: Justus ex fide vivit . Infideles quid? Mortui
Abbreviated transcription (Latin):
sediransitum facit amorat aduitam. Quidd ẽ in iudici¬
um nꝰ ueni& indampnationẽ ñ ueni&. ꝓbemus ę
descrptuns quiadictum ẽ iudicium ubi poenam
tellegitur: quã qua & in hac ipsalectione. paulo
post audi&s ipsum uerbunt udicii ñ positum nsi
ẜdamnatione &ꝓpoena. Tamena postolus dicit:
quoda inloco scmbens adeos qui corpus quod fideles
norunt maletractabant. &p̃ꝑ quodmale tracta¬
bantcom piebantur flagellodñi. Aitenimillisiꝓp¬
terea multun uob infirmi& aegroti dormiunt suf¬
ficient̃ multienĩ ꝓpterea & iam monebantur & se¬
cutus ẽ. Si eni nosipsos iudicaremus ad ño ñ iudica e¬
ergo secundum poen& qui iudicanturhic ut par¬
catur illis ibi sunt quib: parcitur. hqc abundan¬
tius torqueantur. Ibi suntau qrib: distibuunt
psepoene si flagello poena est flagello dni coresti
n fuernt. ut cumhic contempsernt patrem uerbe¬
rantem. ibi sentiantiudicem punientem. Ergo ẽ
iudicium quo missurus ẽ d̃ id estfilius infinedi¬

Expanded text:
itam. Quid est, in judicium non veniet? In damnationem non veniet. Probemus de Scripturis quia dictum est judicium ubi poena intelligitur: quanquam et in hac ipsa lectione paulo post audietis ipsum verbum judicii non positum nisi pro damnatione et poena . Tamen Apostolus dicit quodam loco, scribens ad eos qui Corpus quod fideles nostis, male tractabant; et propter quod male tractabant, corripiebantur flagello Domini: ait enim illis, Propterea multi in vobis infirmi et aegroti dormiunt sufficienter. Multi enim propterea etiam moriebantur. Et secutus est, Si enim nos ipsos judicaremus, a Domino non judicaergo secundum poenam qui judicantur hic, ut parcatur illis ibi; sunt quibus parcitur hic, ut abundantius torqueantur ibi: sunt autem quibus distribuuntur ipsae poenae sine flagello poenae, si flagello Dei correcti non fuerint; ut cum hic contempserint patrem verberantem, ibi sentiant judicem punientem. Ergo est judicium quo missurus est Deus, id est Filius Dei, in fine di
Abbreviated transcription (Latin):
do ĩsuudiciumbene dicitur aliquando Iudioi
dis enminatio dicitur. Secunđ illam modan
quodicitur iudic̃ium disciminatio. Oporđ
tos omnos exihen anteainbunalxp̃r ut illicre¬
piat homoquas ꝑcorpus gessit᷑. si uebonuiisi
malum ipsaenimdis onminatio utbonis bone
malis mala distiibuantur. Nam suudicium
semꝑ inmalo acciper&urs ñ dicer& psaliad
iudica me dr̃ Audit forat aliquis dicentem iu¬
dicame di & miratur. Solea enim dicere homa
Ignoscatd mihi parcemihi ds. quis e quidicat cu¬
dicameds & aliquando in psalmo uersus ipse in
diapsalmate ponitur qui prebeatur a letore &
respondeatur in populo neforae alicui corꝑcutit
cantat populus credens nec putat se maleoptare : quod
dic adiuinalectione & siparum in telligit. creditaliqod
boni eẽ quod cantat. & tam̃& ipsepsalinus ñ dimisitho¬
minem sine intellestu. Secatus enim uerbis postenoribus

Expanded text:
ium poena dicitur: aliquando judicium discriminatio dicitur. Secundum illum modum quo dicitur judicium discriminatio, oportet nos omnes exhiberi ante tribunal Christi, ut illic recipiat homo quae per corpus gessit, sive bonum sive malum: ipsa est enim discriminatio, ut bonis bona, malis mala distribuantur. Nam si judicium semper in malo acciperetur, non diceret Psalmus, Judica me, Deus. Audit forte aliquis dicentem, Judica me, Deus, et miratur. Solet enim homo dicere, Ignoscat mihi Deus; Parce mihi, Deus: quis est qui dicat, Judica me, Deus? Et aliquando in Psalmo versus ipse in diapsalmate ponitur, qui praebeatur a lectore, et respondeatur a populo. Non forte alicui cor percutca me, Deus? Et tamen cantat populus credens, nec putat se male optare quod didicit a divina lectione: et si parum intelligit, credit aliquid boni esse quod cantat. Et tamen et ipse Psalmus non dimisit hominem sine intellectu. Secutus enim, verbis posterioribus
Abbreviated transcription (Latin):
luos Eñ ꝑinundantis fontis largitãle
dicimus in aures uras quantum ipse fons manat
sed quantum capere possumus quodinurosensus
traiciamus. Abundantius operante ipsom
a parus spemtamen & fiduciamdat nob
qui magnus p̃ꝓ nos factus e partius. Sienim
ab illo ñ exoraaremur nec inuitaremur adeũ
intellegenđ sed desere& nos tamq contempli¬
biles quia capere nꝰ possumus diuinitatemip¬
sius. Sinꝰ caper& in semoraalitaie: nram &
puenir& adnos ut loquer&ur nob eu angeliũ
Si quod in nob̾ abiectum & minimis ẽ. uõluit
communicare nobiscum. Putamus eum uo¬
lumsse nob̵ dare magnum suus qui suscepit par¬
uumnrm. Haec dixinequis uel nos rep̃hen¬
dat istatrastantes quasi multam audaces uel
dese desper& quod possit capere donodi¬
quod illidignatus ẽ loqui filius dĩ. Ergo loqui
nob̵ dignatus ẽ debemus credere: quĩ a ualuit
ut in tellegatur. sed sĩ ñ possumus prestatintel¬

Expanded text:
on pro inundantis fontis largitate, sed dicimus in aures vestras, quantum ipse fons manat; sed quantum capere possumus, quod in vestros sensus trajiciamus, abundantius operante ipso i parvis: spem tamen et fiduciam dat nobis, qui magnus propter nos factus est parvus. Si enim ab illo non exhortaremur, nec invitaremur ad eum intelligendum, sed desereret nos tanquam contemptibiles; quia capere non possumus divinitatem ipsius, si non caperet ipse mortalitatem nostram, et perveniret ad nos ut loqueretur nobis Evangelium; si quod in nobis abjectum et minimum est, noluisset communicare nobiscum; putaremus eum noluisse nobis dare magnum suum, qui suscepit parvum nostrum. Haec dixi, ne quis vel nos reprehendat ista tractantes, quasi multum audaces; vel de se desperet quod possit capere donouod illi dignatus est loqui Filius Dei. Ergo quod loqui nobis dignatus est, debemus credere, quia voluit ut intelligamus. Sed si non possumus, praestat intel
Abbreviated transcription (Latin):
uitam siodedit filio habere uitam. Addiditiaseq¬
filius insem& ipso aliquid non est intellegere
nos uoluit in eo quodaitinsem&cipso ehicsecres
in uerbo hocclausumẽ puls&ur a penature Odñe
quid est quod dixisti in seme ipro quare addidisti
Uens paulus a postolus quem focisti uidere n habebat
uitam. hab ebatinquidꝰ quantum hamner marituu
reuiuescant. & aduerbum taũ credendo transeao
Cum transiernt nꝰ intehabebunt uita. habebunt
namego paulo ante dixi qui audituerbameo &
creditei qui memi sit hab& uitama ecterna. Ergo &¬
illi quunte credunt habentuitam. & n dixistunsem&¬
ipñs. Cum audepatreloquens dycstisi cutpat᷑ hab&
uitamin sem &c ipro Pursũs cumd& eloquens dixisti
insem&ipso. Paulus ubĩdit ñ in sem&tipso sedimxp̃o
iufidelis ubihab& ñ intemedipso sedinxpo Videam:
si hoc dicit a postolur uiuo auiamnꝰ ego. uiu& ueri

Expanded text:
vitam, sic dedit et Filio habere vitam. Addidit, in semFilius in semetipso. Aliquid intelligere nos voluit, in eo quod ait, in semetipso. Et hic secretum in verbo hoc clausum est: pulsetur, ut aperiatur. O Domine, quid est quod dixisti? In semetipso, quare addidisti? Etenim Paulus apostolus quem vivere fecisti, non habebat vitam? Habebat, inquit. Quantum homines mortui ut reviviscant, et ad verbum tuum credendo transeant: cum transierint, non in te habebunt vitam? Habebunt; nam et ego paulo ante dixi, Qui audit verba mea, et credit ei qui me misit, habet vitam aeternam. Ergo illi qui in te credunt, habent vitam: et non dixisti, in semetipsis. Cum autem de Patre loquereris, Sicut Pater habet vitam in semetipso: rursus, cum de te loquereris, dixisti, In semetipso. Paulus ubi habet? Non in semetipso, sed in Christo. Tu fidelis ubi habes? Non in temetipso, sed in Christo. Videamus si hoc dicit Apostolus: Vivo autem jam non ego, vivit vero
Abbreviated transcription (Latin):
durum e ut nꝰ dumilla uox diuinarumpat:
Surge in cord&uo ꝓcededesepulohsꝰ tuo. &uit
morauus incord& uo tamq in sepuldrdiace¬
bas & tamꝰq sax omale consu&udinis gra¬
uans. Surge& ꝓcede. Quid est surge & ꝓce¬
de & crede & consitere: quienim credit sur¬
rexito qui confitecur ꝓcessit. Quare ꝓcessisse
dicimus confitentem quiantequa consitere

Expanded text:
durum est, ut nondum illa vox divina te rumpat! durum est, ut nondum illa vox divina te rumpat! Surge in corde tuo, procede de sepulcro tuo. Etenim mortuus in corde tuo tanquam in sepulcro jacebas, et tanquam saxo malae consuetudinis gravabaris. Surge, et procede. Quid est, Surge, et procede? Crede, et confitere. Qui enim credidit, surrexit; qui confitetur, processit. Quare processisse diximus confitentem? Quia antequam confit
Abbreviated transcription (Latin):
tur ueni& hara. quaehora & nunc est
quanddo moraui audientuocem fihdi
& qui audienntuiuent. Iamdehis marauis
locuti sumus. Quid putamus fratres me
inista turba quaeme auditnulli sunt ne¬
maraui quienim credunt: & secunđuera
fidem agant uiuunt. & moraui nꝰ sunt.
Quiati uel ñ credunt: uel sic daemones credin
trementes & maleuiuentes filium di consi¬
tentes & cantatem n habentes morauipo¬
nus deputandisunt & tame nagiturad¬
dns anahora deduo decim horis unius di ex
quolocutus usq adhoctempus. & usq ad finẽ
sacculi Ipsahora una agiturꝰ dequadicit ine¬
pistola sua ichannes. filiolino uissimahora
e. Ergo nunc ẽ quiuiint uiuat. quimortuus
eradꝰuiuat. audiat uocem fildsꝰ. qui morituus
iacebat. surgat&uiuat. Clamauit dñs ad se¬
pulchrum lazan. & quia quatiiduanus mor¬
tuus resurexit: qui putebat : in aurẽs ꝓcessit
Sepultus erat lapissuꝑ positus erat. Vlox salua¬
tons in rupit dunta lapidis & corauumito

Expanded text:
Quae hora? Et nunc est, quando mortui audient vocem Filii Dei, et qui audierint vivent. Jam de his mortuis locuti sumus. Quid putamus, fratres mei? in ista turba quae me audit, nulline sunt mortui? Qui enim credunt et secundum veram fidem agunt, vivunt et mortui non sunt: qui autem vel non credunt, vel sicut daemones credunt, trementes et male viventes, Filium Dei confitentes et charitatem non habentes, mortui potius deputandi sunt. Et tamen agitur ad Dominus, una erit hora de duodecim horis unius diei. Ex quo locutus est usque ad hoc tempus, et usque ad finem saeculi, ipsa una hora agitur, de qua dicit in Epistola sua Joannes, Filioli, novissima hora est . Ergo nunc est. Qui vivit, vivat: qui mortuus erat, vivat; audiat vocem Filii Dei qui mortuus jacebat, surgat, et vivat. Clamavit Dominus ad sepulcrum Lazari, et quatriduanus mortuus resurrexit. Qui putebat, in auras processit; sepultus erat, lapis superpositus erat, vox Salvatoris irrupit duritiam lapidis: et cor tuum ita
Abbreviated transcription (Latin):
uertentur ad dñmuniuersae fines terrae
& adorabuntinconspestu eius uniuersae
dominabitur gentium. Crubescatunus
inimicus quia codiceminihi ministrat
alius inimicus: Sedeccedecadi cib ꝓlatir
ab uno inimico alterum uici & ips equimi¬
hi codicem ꝓtulit nͥ felinquatur. Ab illo pse p¬
ratur unde ipse uincatur. Lego alia ꝓ¬
dacornͥ ẽ mihi uoluntas in uob dic̃ dñ ane
adsacnficium munđ conuincote iamin
đ. Ecce Rucernȩ ꝑhybent testimoniũ
dieip̃p infirmitatem nr̃ am quia di ei
dantatem tolerares & uidere ñ possu¬
mus Na & nosipsix piani in comparatio¬
nequide infidelum luxiamsumus
Vndedicapostolus fuistis enĩ aliquando
tenebre. aunc aulux indño sie filulucis¬

Expanded text:
vertentur ad Dominum, universae fines terrae. Et adorabunt in conspectu ejus universae dominabitur gentium » . Erubescat unus inimicus, quia codicem mihi ministrat alius inimicus. Sed ecce de codicibus prolatis ab uno inimico alterum vici: et ipse qui mihi codicem protulit, non relinquatur; ab illo proferatur, unde et ipse vincatur. Lego alium pdaeos: Non est mihi voluntas in vobis, divit ad sacrificium mundum; convinco te immundum. 8. Ecce et lucernae perhibent testimonium diei propter infirmitatem nostram, quia diei claritatem tolerare et videre non possumus. Nam et nos ipsi Christiani in comparatione quidem infidelium lux jam sumus; unde dicit Apostolus. Fuistis enim aliquando tenebrae; nunc autem lux in
Abbreviated transcription (Latin):
trahere amultitudi nepis cium. quidẽ
iam no aleb at illud trahere. nisiquia illi
qui ꝑtinent adre sumectione uitae idest
desungantur nnisimlitore ⁊destinfine
saecul cũ resuisexennt apparebunt:
ideo nualuer̃ sic trahere r&ciaut in naue
refanderet quos coeperant piscer. Sic de
illis omnib: factũ ẽ quib: rece disruptum
& nauiculae praessȩ sunt. Hab& auistos
dextros ecclesia post finem uita ehuius
in somno pacir uelut in ꝓfundo latentes

Expanded text:
trahere prae multitudine piscium. Quid est, et trahere prae multitudine piscium. Quid est, et jam non valebant illud trahere, nisi quia illi qui pertinent ad resurrectionem vitae, id est, ne saeculi cum resurrexerint, apparebunt? Ideo non valuerunt sic trahere retia, ut in navem refunderent quos ceperant pisces; sicut de illis omnibus factum est, quibus rete disruptum, et naviculae pressae sunt. Habet autem istos dextros Ecclesia post finem vitae hujus in somne pacis, velut in profundo latentes,