comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
na. Mundo trium¬
phali redempro po¬
centia. Uic tor as¬
cendic celum un¬
de descenderat. Hã
quad draginta post¬
quam sur rexerat
diebus sacris confir¬
mat pectora. A pos¬
colorum pacis cara
rolinquens oscula
Quibus et dedit po¬
tes catem laxan di
crimina Femisio
eosinmundũ bapti¬
zo are cunctasani¬
mas. In pacris et fi¬
Ecconuescens precepit
eis abiero solimis ne
abirent sed expectarent
promissamunera.
Non post multos enĩ
diesmittam uobis
sp̃m para clicum int̃¬
ris. Et ericis michices¬
tes in ierusalem iudea
siue samaria. cum
hoc dixis set uidenci¬
bus illis cleuatus est
et nubes clara. Susce¬
pit eum ab eorum ocuł
intuentibus illis a era
eece stecore amicti
clara. lusta dicentes
quid admira mince¬
lorum alta Iħ senim
hic qui assum tus est
a uobis ad patris dexte¬
ram. Vt ascendithica
ueniet quaerens hauo¬
bis talenti commissi
lucra. Od eus marc po¬
li arua hominem quẽ
formasti fraude sub¬
dola ostis expulit pa¬
radi sum et captiuatũ

Expanded text:
na, Mundo triumphali redempto potentia, Victor ascendit in coelos unde descenderat. Nam quadraginta postquam surrexerat Diebus sacris confirmans pectora apostolorum, pacis chara relinquens oscula. Quibus et dedit potestatem laxandi crimina, Et misit eos in mundum baptizare cunctas animas. In Patris, et FiEt convescens praecepit eis ab Hierosolymis Ne abirent, sed exspectarent promissa munera. Non post multos enim dies mittam vobis Spiritum paraclitum in terris. Et eritis mihi testes in Hierusalem, Judaea, sive Samaria. Et cum hoc dixisset, videntibus illis elevatus est, et nubes clara Suscepit eum ab eorum oculis, intuentibus illis in aera. Ecce stetere amicti alba Juxta dicentes: Quid admiramini coelorum alta? Jesus enim hic qui assumptus est a vobis ad Patris dexteram, Ut ascendit ita veniet, quaerens talenti commissi lucra. O Deus mari, poli, arvi, hominem quem creasti; quem fraude subdola Hostis expulit paradiso; et captivatum
Abbreviated transcription (Latin):
gaudia mundo plene
dedita. Hac nocte pre¬
celsa intonuit et gloria
inuoce angelica. ful¬
serunt. Et immania.
Noctemedia pastorib
lumina Dum fouent
sua pecora subitodiua
tat ante secula. ł est¬

Expanded text:
gaudia mundo plene dedita. 4. Hac nocte praecelsa intonuit et gloria in voce angelica. 5. Fulserunt immania nocte media pastoribus lumina, 6. Dum fovent sua pecora subito divina stat ante saecula. 9. S
Abbreviated transcription (Latin):
ua adhut &etate maturũ iã studiũ. aderere scilic& dictis maior
Et siquid dignũ potuissae auditu ꝑcipere. ñ segnit̃ obliuioni
tradebat. sed tenaci potius memorie cõmendabat: Haurie¬
batq: iã tunc sitibundo doctrine fluenta pectore. quae post
congruenti in tẽporȩ. mellito gutture alios erudiendo ruc¬
tar e: In annis nãq ad olescentiae inquib ea sol& x tas scłi¬

Expanded text:
va adhuc aetate maturum jam studium: adhaerere scilicet majorum dictis; et si quid dignum potuisset auditu percipere, non segniter oblivioni tradere, sed tenaci potius memoriae commendare: hauriebatque jam tunc sitibundo doctrinae fluenta pectore, quae post congruenti tempore mellito gutture eructaret. Hic in annis adolescentiae in quibus solet ea
Abbreviated transcription (Latin):
ges regũ prioꝵ acmaioꝵ principũ. quoꝵ uita quondi
laudabilis extiterat ineptũ atq contrariũ repperit
ad pristinũ prudentissime statũ reuocare curaua: dil
ut om̃s gratularent᷑ regẽ se habere childericũ. acp
torẽ palatii leo degariũ: Cũq: haec annis fere tribus¬

Expanded text:
ges Regum priorum ac majorum Principum, quorum vita quondam laudabilis extiterat, ineptum atque contrarium repperit, ad pristinum statum prudentissime revocavit. § Chiles se gratularentur regem sibi habere Childericum ac rectorem palatii Leodegarium. Cum haec pene annis tribus
Abbreviated transcription (Latin):
rex lotharius qui eũ ep̃m conse crauerat de functus est
iunc idẽ pontifex haec audiens concitocur suinpalatiũ ꝑrexit
inadolescentia sua regnũ iuxta sui tẽporis a tatẽ optime
fuerat subrege hlothario theo dericũ germanũ ipsius¬
cupiebat subrogare fr̃is inregno: Ipse uͦ ebroinus tunc
inmonasteriũ ire ꝑmitter&: Cui humilit̾ depͣcanti nec
nõ & scõ leode gario ꝓ eo int̾cedente. rex consensit & eũ
inmonasteriũ luxo uiũ ilico destinauit. ut illic monachus
confirmatus in regno. teo dericũ germanũ suũ cui¬

Expanded text:
rex Chlothacharius, qui eum episcopum constituerat, defunctus est. Tunc idem pontifex haec audiens concitu cursu in palatium perrexit m regem in aduliscentia sua regnum iuxta suae temporis aetatem obtime fuerat sub rege Chlothachario, Theudericum germanum cupiebat subrogare fratris in regno. Ipse vero Ebruinus erat in monasterium abire permitteret. Cui deprecanti et domno Leodegario intercedente rex consensit, et in monasterium Luxovii illico destinavit ut monachus confirmatus in regno, germanum suum
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ diaconatus electus. atq ab ipso pontifice consecratiis:
Deinde non post multũ tẽporis archidiaco us est effectus.
ac subeodẽ pontifice om̃ib aeccłus ipsius dic cesis ẽp̃latus.
Erat enĩ fandi copia honestissimeditatus. statura ꝓcerus inter
plerosq pulcherrimus aspectu decorus. eloquio suauissimus

Expanded text:
m diaconatus electus est, atque ab ipso pontifice consecratus. Deinde non post multum temporis archidiaconus effectus, cura sub pontifice omnibus ecclesiis ipsius dioecesis est praelatus. Erat enim multum facundiae honestissimae deditus, statura procerus, inter plerosque pulcherrimus, aspectu decorus, eloquio suavis,
Abbreviated transcription (Latin):
memores. laudantes & benedicentes dm̃. in hierłm idest in
suꝑne pacis sperata iam iamq ac desiderata uisione quiescimꝰ.
similes hominib expectantib dm̃n suũ quando reuertatur
iniarisunt ussi. designatus accipit᷑ .: eo qđ ipse sacerdotiũ
xp̃iceteris amplius exponendũ susceperit: pulcherrie
qui eugłm suũ aministerio tẽpli ꝑsacerdotiũ tachariae
coepit. hoc templi deuotione compleuit: cũ apłos inibi mi¬
nistros uidelicet noui sacer dotu futuros. non inuict imaꝵ
sanguine. sed in laude dĩ & benedictione conclusit: am̃:¬

Expanded text:
memores, laudantes et benedicentes Deum, in Jerusalem, id est, in memores, laudantes et benedicentes Deum, in Jerusalem, id est, in supernae pacis sperata jam jamque ac desiderata visione quiescimus, similes hominibus exspectantibus dominum suum, quando revertatur initiari sunt jussi, designatus accipitur, eo quod ipse sacerdotium Christi caeteris amplius exponendum susceperit, pulcherrime qui evangelium suum a ministerio templi per sacerdotium Zachariae coepit, hoc in templi devotione complevit, cum apostolos inibi, ministros videlicet novi sacerdotii futuros, non in victimarum sanguine, sed in laude Dei et benedictione conclusit. Am
Abbreviated transcription (Latin):
steterunt nouissime pedes. confestim hierosolimã redeunt.
quia ibi ꝓmissionẽ patris quã audiere ꝑ osdñi sunt expecta¬
rep̃cepti: Gaudia magna referunt : quiadm̃ ac dm̃n suũ post
triũ phũ resurrectionis. etiã caelos penetrasse l&anturꝵ
Manert semꝑ intẽplo laudantes & benedicentes dm̃ut
in loco orationis & inter laudũ deuotionis. ꝓmissũ scĩ sp̃s
aduentũ prontis ꝑ omĩa paratisq cordibus expectent:
Et nos autẽ discipłaꝵ exemplo. post celebrata hiero solinis
hoc est inuisione pacis dñicae passionis & resurrectonis sollẽs¬
nia. b& haruae mox arua xp̃o duce p&amus. ut cũmente¬
quieta & ab onuĩ discordiarũ turbine iãpacata. carnis eius¬
& sanguinis sacramentis imbuimur : ipsi domus oboedientis
nobis formã uiuendi tribuer&. factus ẽ oboediensusque
admortẽ: Sic enĩ cotidiana illius etiã nos benedictione mere¬
mur sublimari cotidie triũphalis illius incaelũ ascensionis

Expanded text:
steterunt novissime pedes ejus, confestim Jerosolyma redeunt, quia ibi promissionem Patris quam audiere per os Domini, sunt exspectare praecepti. Gaudia magna referunt, quia Deum ac Dominum suum, post triumphum resurrectionis etiam coelos penetrasse laetantur. Manent semper in templo laudantes et benedicentes Deum ut in loco orationis et inter laudum devotiones promissum sancti Spiritus adventum promptis per omnia paratisque cordibus exspectent. Et nos autem discipulorum exemplo post celebrata Jerosolymis, et hoc in visione pacis, dominicae passionis et resurrectionis solemnia, Bethaquieta et ab omni discordiarum turbine, jam pacata carnis et sanguinis perceptione imbuamur, ipsi domus obedientiae nobis formam vivendi tribueret, factus est obediens usque ad mortem . Sic etenim quotidiana illius etiam nos meremur benedictione sublimari, si, quotidie triumphalis illius in coelum ascensionis
Abbreviated transcription (Latin):
qualib atq subiectis. ut eloquentiae sue suauitate ac bonoꝵ¬
ui tẽporisspacio subpontificis imperio magnã pacẽ ac una¬
quidã pat̃ monasterii qđ constrũctũ in honore scĩ noscit᷑
maxentu obiss&e: iussupontificis idem monasteriũ suscepit
regendũ : Iđ ꝑsex ferme annos strenuerexit. illudq magnis
opib ditauit : Cũ aut̃ uxta monita sui pontificisse idoneũ pre
prudentia. cupiens eũ secũ habere in aula regia. pẽcieru

Expanded text:
qualibus et subiectis, ut eloquentia sua placvi temporis spatio, sub pontificis scilicet imperio, magnam pacem pquidam Pater ex monasterio quod est situm in honore beati Maxentii obiisset, jussu pontificis idem suscepit regendum: quod per sex fere annos strenue rexit, illudque magnis opibus ditavit. Sed cum juxta monita sui pontificis idoneum se prudentia, cupientis eum secum habere in aula regia, petierunt
Abbreviated transcription (Latin):
glorificare. & glorificandũ hommibus p̃dicare
curauit. Ueni& anticristus innomine suo. quicũ
sit homo orĩũ ne quiss imus. & diabolo comite plenus. de¬
centesimo septimo decimo: quem de dño cantatũ ne¬
moquis dubitet. V inde pulchre de ipsopsalmo pmit¬
tur. Lapidẽ quẽ reprobauerunt aedificantes.
hit factus ẽ in capud anguli: quia uidelicet xp̃s
quẽ reꝓbauerunt uidei edificantes suarũ decren
traditionũ. factus ẽ inmunimentũ utriuse popł
credentis iudeis scilic&e atq gentibus : Quodenĩ¬

Expanded text:
glorificare et glorificandum hominibus praedicare glorificare et glorificandum hominibus praedicare curavit. Veniet Antichristus in nomine suo, qui cum sit homo omnium nequissimus et diabolo comite plenus, centesimo decimo septimo, quem de Domino cantatum nemo qui dubitet. Unde pulchre de ipso ititur: Lapidem quem reprobaverunt aedificantes, hic factus est in caput anguli; quia videlicet Christus, quem reprobaverunt Judaei aedificantes suarum decreta traditionum, factus est in munimentum utriusque populi credentis, Judaei scilicet et gentilis
Abbreviated transcription (Latin):
bae autẽ qua p̃cedebant & quae sequebantur: clamabant
dicentes: Osanna. filio dauid Vna eademq confessionis
& laudationis uoce. dm̃n quip̃cedebant & qͥ sequintur.¬
exaltant : quia nimirũ ẽ fides eorũ quiante in carnationis
dñicã & qͥpostea fuere ꝓbati quã uissa cramenta habuerin
ꝓtẽporũ ratione disparia: petro a testantequi auꝰ¬
Sed ꝑgram dñiiłiu. credimus saluari: que mad modũ & illi Quod
aurẽ aiuint osanna filio dauid: hoc est qđ pͥsalmo leginus
deuorione laudis in apocalipsi scõrũ chorus resonat. salusdeo
nr̃o quisedet suꝑ t̾ronũ ce agno. Bene dictus quenit un nomine
dñi. In nomine dñi in nonine di patris significat. qđ ipse
alibi uideis noncredentibus dicit. Ego ueni in nomine
patris mei: & non recepistisme. Alius ueni&e innonie¬
ne suo: illũ recipietis: Uenit enĩ xp̃s in nomine di¬
patris: quia inonũbus qua gessit &e dixit ÷ patrẽ

Expanded text:
bae autem, quae praecedebant et quae sequebantur, clamabant bae autem, quae praecedebant et quae sequebantur, clamabant dicentes: Hosanna filio David! Una eademque confessionis et laudationis voce Dexaltant: quia una nimirum fides est eorum, qui ante incarnationem Dominicam et qui postea fuere probati, quamvis sacramenta habuerint pro temporum ratione disparia, Petro attestante, qui a Quod autem aiunt, Hosanna filio David, hoc est quod in psalmo legitur: n magnae devotione laudis in Apocalypsi sanctorum chorus resonat: Salus Deo nostro, qui sedit super thronum, et Agno . Benedictus qui venit in nomine Domini. In nomine Domini, in nomine Dei Patris significat, quod ipse alibi Judaeis non credentibus dicit: Ego veni in nomine Patris mei, et non recepistis me; si alius veniet in nomine suo, illum recipietis it et dixit Patrem
Abbreviated transcription (Latin):
donentur angelicis : Qui uero actenus armaturã uirtu¬
tũ non induit uł hodie incipiat : hodie cũ turbis illis fide¬
libus fidei opera adsumat: Imploret pietatẽ eius qui
in nomine patris aduenienis. bene dictionẽ mundo at tulit
corporis humili& in p̃senti : ut ex altet eads̃ infuturo: Mle¬
mor illius dauitici : quia exultabunt ossa humiliata : Ramos
dearboribus & sibi sternat inuia : id est scoꝵ scripta. sedu¬
lus ad memoriã reuocet : Qibus stantes necadant roborant.
lapsos nediutius iaceant hortatur. resurgentes ut uirtu¬
tibus exerceantur instruunt: exercitatos iurtutibis
ne in lapidẽ offensionis. & petrã scandali offendant. pre¬
muniat. ac sic &e iam ipse cũ ceteris fidelibus. redẽptoris
sui uestigia sequatur: passionisque ac resurrectionis eius
tis omibus menbris uidelicet suis. ii reme dium uulnerũ
simul & caelestiũ gaudioꝵ pignus dare dignatus ẽ. uic¬

Expanded text:
donentur angelicis. Qui vero hactenus armatura virtudonentur angelicis. Qui vero hactenus armatura virtutum se non induit, vel hodie incipiat, hodie cum turbis illis fidelibus fidei opera assumat, imploret pietatem ejus qui in nomine Patris adveniens benedictionem mundo attulit, corporis humiliet in praesenti, ut exaltet Deus in futuro, memor illius Davidici quia exsultabunt ossa humiliata. Ramos de arboribus caedat, et sibi sternat in via, id est, sanctorum scripta sedulus ad memoriam revocet, quibus stantes ne cadant roborant, lapsos ne diutius jaceant hortantur, resurgentes ut virtutibus exerceantur instruunt, exercitatos virtutibus ne in lapidem offensionis et petram scandali offendant, praemuniat, ac sic etiam ipse cum caeteris fidelibus redemptoris sui vestigia sequatur, passionisque ac resurrectionis ejus tis omnibus membris videlicet suis in remedium vulnerum simul et coelestium gaudiorum pignus dare dignatus est
Abbreviated transcription (Latin):
plius gaudens scm dm̃ce resurrecł ionis tempus ex¬
pectat. At siquem foste adhuc conscientia minus per¬
fecte castigata ac cusat. nulli dubiũ quinpauidus
&ti emens iante sollẽpnitatis p̃stolatur aduentũ.
ect amer hictalis desalute diffidat: nec aliqua
suorũ numerositate uł enor mitate scelerũ confiis
baratrũ disperationis incidat. uexta illud salomonis. Im¬
pius cũ uenerit in ꝓfundũ malorũ: contempnit: Sed sol¬
licitus ꝑpendat: quiasi tempus annue festiuitatis qua
deactoris nr̃i resurrectione letamur. tato uł gaudio
castos. uł inpuros metu e confusione afficit : multo magis
intempore districti iudicis ex aminis quando generalis
omniũ resurrectio celebratur. & iam audita uidicis sen¬
tentia hos conscientia munda excusans letificat: illos noxu
accusans. imꝑpetuũ damat: Quicũq eu ergo fr̃sdilectis
te ne cepta deserant. prius quã hostẽ ꝓstrato ministerus

Expanded text:
plius gaudens sanctum Dominicae resurrectionis tempus exsplius gaudens sanctum Dominicae resurrectionis tempus exspectat. At si quem forte adhuc conscientia minus perfecte castigata accusat, nulli dubium quin pavidus ac tremens tantae solemnitatis praestolatur adventum. Nec tamen hic talis de salute diffidat, ne aliqua suorum numerositate vel enormitate scelerum confusus, barathrum desperatione incidat, juxta illud Salomonis: Impius cum venerit in profundum malorum, contemnet : sed sollicite perpendat, quia si tempus annuae festivitatis, qua de auctoris nostri resurrectione laetamur, tanto vel gaudio castos, vel impuros metu et confusione afficitur, multo magis a tempore districti examinis, quando generalis omnium resurrectio celebratur, et jam audita judicis sententia, hos conscientia munda excusans laetificat, illos noxia accusans in perpetuum damnat. Quicunque ergo, fratres dilectisste ne coepta deserant, priusquam hoste prostrato ministeriis
Abbreviated transcription (Latin):
sub iungitur : Osanna idist salus salinifica in altis¬
⁊ simis perspicue docet aduentu d̃i incarne. non solũ
humamugeneris interra. sed& angłoꝵ incrlis eẽ salitꝰ
quia dũnos redẽpti ad suꝑnaperduciniur eorũ ꝓsas¬
tonumerus quisatana cadinte erat ꝑ timutus implet̃
in altissimis. in eulis laude canitie. cuius toła in car¬
nationis dispensatio. ꝓ implendagła patite cales¬
nobis patriã. totamentis deuotione tendamus. sẽꝑ
re cordantes: quia & si angusta ẽ iua qua uigredinur.
beataẽ mansio ad quã festinamus. Felitius quipprest
pasperũ iter ad regnũ: quãꝑ amoenã płonãq adsup¬
plitiũ duci Pelituis e continentia exnaistemparali
gaudiũ ꝑenne mereri: quã plasciuia paruntt neoris
& terna luere uindicta: Ecce ieuiniũ quadra gesimale.
dño auxiliante iamplurima exparte conpleuimus. Ter¬
tis ẽ unicuiq conscientia sua qua quanto districtius
sescĩs lnsdiebus clño mancipasse mneminit: tantũ ani¬

Expanded text:
subjungitur Osanna, id est, salus sive salvifica, in excelsis, aperte docet adventum Domini in carne, non solum humani generis in terra, sed et angelorum in coelis esse salutem: quia dum nos redempti ad superna perducimur, eorum profecto numerus, qui Satana cadente erat minoratus, impletur. in altissimis in ejus laudem canitur, cujus tota incarnationis dispensatio pro implenda gloria patriae coelesnobis patriam tota mentis devotione tendamus, semper recordantes quia, etsi ungusta est via qua ingredimur, beata est mansio ad quam festinamus. Felicius quippe est per asperum iter ad regnum, quam per amoenum planumque ad supplicium duci. Felicius est continentia carnis temporali gaudium perenne mereri, quam pro lascivia parvi temporis aeternam lucrare vindictam. Ecce jejunium quadragesimale, Domino auxiliante, jam plurima ex parte complevimus, testis est unicuique conscientia sua; quia quanto districtius se sanctis his diebus Domino mancipasse meminit, tanto am
Abbreviated transcription (Latin):
dñ mat̃ ubique imperiosaẽ. ubiq magnifica. certe cui
pnũ est scõs angłos inministeriũ mittere. & adbene¬
placitũ suũ inferorũ pacta cessare: His quoꝙ & alus
infiniti muneri benefitus q uł scriptasunt. uł passim
iugisentiuntur effectu: qđ & iustis & pec catorib
fidelit̾ inuocantib se p̃sto ẽ & nũquã ess opitulari
desistit Ueniant gͥ t ad eã iusti cũ basibo laulamn¬
tes acbenedicentes: effectũq celerẽ suis sc̃is desi¬
deriis postulantes sine dubio ꝑcepturi Geniant
peccatores cũtheophilo tundentes rea pectora.
cũ int̾ nofl&u: ipsi quoq siuere peniteant. desideratã
uenit adepturi. De quoꝵ numero tibiadsistentib
nob̵ ut subuenire iã & auxiliari digneris imploram̃
õp̃electa osc̃ã. ouenerabilis & imperiosa. oelemens
& ꝓpitia dr̃a nr̃a : quo possimꝰ recuperare & abere

Expanded text:
Domini Mater ubique imperiosa est, ubique magnifica, certe cui Domini Mater ubique imperiosa est, ubique magnifica, certe cui pronum est sanctos angelos in ministerium mittere, et ad beneplacitum suum inferorum pacta cassare; his quoque et aliis infiniti numeri beneficiis quae vel scripta sunt, vel passim jugi sentiuntur effectu, quod et justis et peccatoribus fideliter invocantibus se praesto est, et nunquam eis opitulari desistit. Veniant igitur ad eam justi cum Basilio laudantes ac benedicentes, effectumque celerem suis sanctis desideriis postulantes sine dubio percepturi. Veniant peccatores cum. Theophilo tundentes rea pectora cum interno fletu, ipsi quoque, si vere poeniteant, desideratam veniam adepturi, de quorum numero tibi assistentibus nobis ut subvenire jam et auxiliari digneris, imploramus, o praeelecta! o sancta! venerabilis et imperiosa! o clemens et propitia Domina nostra, quo possimus recuperare et habere
Abbreviated transcription (Latin):
piũ affectũ exultationis & confessio¬
nis e diderit:
non ẽ facile dictir. Noctẽ uero
illã consecu¬
taẽ dñica dies. quatheophilus
quasi cũ clño
amostuis resurgens. ep̃o secorã popũ lo p̃sentauit
&rẽ sicut erat exposuit. Uideres popłm modo ex au¬
ditutã horredi sceleris expauere. modo considerata
matie uultuq penitentis: pie conlacrimari: Sed au¬
dito quantũ & quã relerẽ miscdic̃ fuerat consecutꝰ.
om̃s quinala eonscientia triti pene defecerant. adp̃ẽ
uenie cũ gaudio respirabant Iã uͦ utrẽ breuifine
coneludanius: ep̃o iubente male cautũ crrographũ
teophilus igne cremauit: Deinde suffragante cloro
& popło ductus adaltare. cũ sacro scãm cõmunionẽ
de manu ep̃i ore susciper&. fatiere fulsit ut solꝰ
Factoq deinceps triduo cũ laudib inaccła pie
matris dñi ꝑquã reconciliatꝰ fuerat: a laboribus
suis beato fine quieuit: Tilib ergofactis apꝓbat̾ quia

Expanded text:
pio affectu voces exsultationis et confessiopio affectu voces exsultationis et confessionis ediderit, non est facile dictu. Noctem vero illam consecuta est Dominica dies, qua Theophilus, quasi cum Domino a mortuis resurgens, episcopo se coram populo praesentavit, et rem sicut erat exposuit. Videres populum modo ex auditu tam horrendi sceleris expavere, modo considerata macie vultuque poenitentis collacrymari. Sed audito quantam et quam celerem misericordiam fuerat consecutus, omnes qui mala conscientia territi pene defecerant, ad spem veniae cum gaudio respirabant. Jam vero ut rem brevi fine concludamus, episcopo jubente male cautum chirographum Theophilus igne cremavit. Deinde suffragante clero et populo ductus ad altare, cum sacrosanctam communionem de manu episcopi ore susciperet, facies refulsit ut sol. Peractoque deinceps triduo, cum laudibus in ecclesia piae Matris Domini, per quam reconciliatus fuerat, a laboribus suis beato fine quievit. Talibus ergo factis approbatur quia
Abbreviated transcription (Latin):
ũ apostatam. & hoc hystoria notissima ẽ.
Ille &iã te õpeccator quondã tͥe ophile penitentẽ. & sesu¬
plicit̃ inuocantẽ: ab ipsis cliaboli faucib potent̾ eripunt
Sed quid grauem̃ huuis lapsireparacionẽ paucis effari.
cũ audiresit opere p̃tiu : Is ergo theophilus uice dñs olim
sua intristitiã decidit: Unde contulit sese adquendam
udeũ maleficũ: cuiꝰ consiliũ & auxiliũ paeens. hoc mediatore
locutus cũdiabolo xp̃ianitatẽ abnegauit : diabolũ adorauit.
Eiq desua mancipatione factũ chrrographũ. tradidit anu¬
losuo signatũ : Posteituͦ factipoenitens. multũq se animi an¬
gens qͥd facer&. quose uerter&: tandem collectisfidei &
mactatus. animo contrito nom̃ eiꝰ inuocabat: ac patrociniũ
consolataẽ.dolentẽ. pollicendo ueniã: & nedubitar&e
depmisso. supͣ dictũ ciro graphũ diabolo potent̃ ereptũ
captino reddit inpignus lib̃tatis. Qđcũ euigilans supͣ
pectus suũ positũ inueniret: quã l&us extiterit. quã

Expanded text:
um apostatam, et haec historia notissima est. Illa etiam te, o peccator quondam Theophile, poenitentem et suppliciter invocantem ab ipsis diaboli faucibus potenter eripuit. Sed quid gravemur hujus lapsi reparationem paucis effari, cum audire sit operae pretium? Is ergo Theophilus incedens olim isua in tristitiam cecidit, unde contulit sese ad quemdam Judaeum maleficum, ejus consilium et auxilium petens. Hoc mediatore locutus cum diabolo Christianitatem abnegavit, diabolum adoravit, eique de sua mancipatione chirographum tradidit annulo suo signatum. Postea vero facti poenitens, multumque se animo angens quid faceret, quo se verteret, tandem collectis fidei emactatus animo contrito nomen ejus invocabat jugiter, ac patrocinium Consolata est dolentem pollicendo veniam, et ne dubitaret de promisso, supradictum chirographum diabolo potenter ereptum captivo reddidit in pignus libertatis. Quod cum evigilans supra pectus suum positum inveniret, quam laetus exstiterit, quam
Abbreviated transcription (Latin):
& hic quoq breuiter intimatur cũ sequitur : Uos autẽ
sede te inciuitote : quousq induamini uirtute ex alto
De qua uirtute idest spũ scõ: & mariae dicit angłs Et
uirtus altissimi obumbrabit nbi & ipse dñs alibi:lã
& ego : noui uirtutẽ deme exisse: Sed & ipse lucas
& p̃cepte in ciuitate sessionis meminit: Precepit in¬
quid eis abhierosolimis ne discederent: sed expec¬
tarent ꝓmissionẽ patris. quã audistis ꝑosmeũ. Quia

Expanded text:
 hic quoque breviter intimatur cum sequitur: Vos autem sedete in civitate, quoad usque induamini virtute ex alto. De qua virtute, id est Spiritu sancto, et Mariae dicit angelus: Et virtus altissimi obumbrabit tibi . Et ipse Dominus alibi: Nam et ego novi virtutem de me exisse . Sed et ipse Lucas et praeceptae in civitate sessionis meminit. Praecepit inquit eis a Jerosolymis ne discederent, sed exspectarent promissionem Patris, qua
Abbreviated transcription (Latin):
dño allatũ meniorant: mat heus autẽ euuangelita qr uex ebr¬
s& hebreo sermone scripsit euuangłũ etiã asinȩ fecit
mentionẽ ꝓiuda utiq dispensatione : ut quorũ salutẽ
seribendoquae sierunt. hossaluandos adño mstice doce¬
dicite quia d̃s his opus hab&. et confestun dinittet eos. & doc¬
toribus p̾cipitur utꝰ quideis obstiterit aduersitatis si
quis ꝓhibuerit peccatores alaqueis diabolisolui &per
confessionẽ fidei dño ad duci: nontamen p̃dicando desis¬
tant sed confi enter insunuent: quia dñs adedificandã
aeccłam. talibus opus hab&. Quãius enĩ seuussit ꝑsecu¬
tor & immnis. non potest eorũ obsistere saluationi quos
nouit dñs qui sunt eius. quos aduitã p̃ordinauit aternã
Adhibetur autẽ hiuc facto ꝓph&ae testimoniũ ut appareat
dm̃n quidẽ in omĩbus quae de ipso erant scripta complesse:
sed inindia cecatosscribas aphariseos ea quae ipsi legebam
intelligere nequiuisse. Dicite filiae syon Eccerextiuis

Expanded text:
ex Hebraeis, Hebraeo sermone scripsit Evangelium, etiam asinae facit mentionem, provida utique dispensatione, ut quorum salutem scribendo quaesierunt, hos salvandos a Domino mystice docedicite quia Dominus his opus habet, et confestim dimittet eos. Et doctoribus praecipitur, ut si quid eis obstiterit adversitatis, si quis prohibuerit peccatores a laqueis diaboli solvi, et per confessionem fidei Domino adduci, non tamen praedicando desistant, sed constanter insinuent quia Dominus ad aedificandam Ecclesiam talibus opus habet. Quamvis enim saevus sit persecutor et immanis, non potest eorum obsistere salvationi quos novit Dominus, quia sint ejus quos ad vitam praeordinavit aeternam. Adhibetur autem huic facto prophetae testimonium, ut appareat Dominum quidem in omnibus quae de ipso erant scripta complesse, sed invidia caecatos Scribas et Pharisaeos ea quae ipsi legebant intelligere nequivisse. Dicite, filiae Sion, Ecce rex tuus
Abbreviated transcription (Latin):
riosissime passionis secreuit: ut om̃s ꝓse uł uiuere uelmori cupi
re firmare : Et ipsi adorantes. regresisunt in hierł mcũ gau¬
dio magno : & erant semꝑ intemplo laudantes & benedicentes¬

Expanded text:
riosissimae passionis secrevit, ut omnes pro se vel vivere vel mori cupieriosissimae passionis secrevit, ut omnes pro se vel vivere vel mori cupiere firmaret. Et ipsi adorantes regressi sunt in Jerusalem cum gaudio magno
Abbreviated transcription (Latin):
menta locauit. De quonimirũ latere. lancea patefac¬
to: sacramenta sibi sanguinis & aque quibus pascatur
simul & nutriatur : gaudet emanasse: Decuius uertice
uberrimo idest apice diuinitatis: unctionis sp̃alis munera
desiderat: lucisq ac pacis ꝑ petuae ꝓnussa inhianter
expectit: Tertio: quia sicut ioħs dicit. eratbethania
uixta hiero solimã quasi stadus quindecim: quiꝓfecto
numerus ꝓpter septẽ &octo quibus constat. scriptu¬
rarũ mrsterus ac commodus: uł uitã quae nunc est afutura
uł uetus & nouum testamentũ : uł sabbtũ animarũ in
futuro & carnis resurrectionẽ. uł certe aliud aliquid
celestis sẽꝑ & sp̃italis continet archani Ec.XII.
Etrecte quibus utrusq testamenti scientiã aperuit : quos
omnẽ uiuendi & sperandi regulã edocuit. eos quindecimstadus
in locoũ quo eis benediceret. & p̃cepta docendi trader et eduxit:
Recte quindecim stadus locũ gloriose ascensionis aloco uicto¬

Expanded text:
menta locavit. De quo nimirum latere lancea patefacmenta locavit. De quo nimirum latere lancea patefacto sacramenta sibi sanguinis et aquae, quibus nascatur simul et nutriatur, gaudet emanasse. De cujus vertice uberrimo, id est, apice divinitatis, unctionis spiritalis munera desiderat, lucisque ac pacis perpetuae promissa inhianter exspectat. Tertio, quia sicut Joannes scribit, erat Bethania juxta Jerosolyma quasi stadiis quindecim . Qui profecto numerus, propter septem et octo, quibus constat, Scripturarum mysteriis accommodus, vel vitam quae nunc est et futuram, vel Vetus et Novum Testamentum, vel sabbatum animarum in futuro et carnis resurrectionem, vel certe aliud aliquid coelestis semper et spiritalis continet arcani. Et ideo recte quibus utriusque Testamenti scientiam aperuit, quos et omnem vivendi et sperandi regulam edocuit, eos quindecim stadiis in locum quo eis benediceret, et praecepta docendi traderet, eduxit. Recte quindecim stadiis locum gloriosae ascensionis a loco victo
Abbreviated transcription (Latin):
benedixit eis. Et factũ ẽ dũ benediceret illis reces¬
sit ab eis. & ferebatur in caelũ. Pre t̾missis om̃ibus
quae ꝑquadraginta dics agi ab illo cũ discipłis potu¬
erunt. primodie resurrectionis eius conuingĩ
tauite nouissimũ diem quo ascendit in calũ. Ec .xi.
Pulchre autẽ ascensurus incaelũ: discipłos quibus bene¬
dicat. foras in bethaniã ediicit: Primo quidem: ꝓpter
nomen ciuitatis. quae domus ob edientiae dicitur: Quia
quiꝓpter in obi edientiã ꝑuersorũ descendit: ꝓpter oboe¬
dientiã nimirũ conuersorũ ascendit Mor tuus ẽ enĩ
sicut apłus ait ꝓpter delicta nr̃a: & resurr exit ꝓpter ius¬
tificationẽ nr̃am Deinde etiã ꝓpter sitũ euisdẽ uille si ue
ciuutatule. qua in latere montis oliuarũ positaesse nar¬
ritur: quia uidelicet oboedientis accłe domus apłico
digna hospitio. non alibi quã in ipsius summi moritis
id est xp̃i latere. fidei. spei. dilectionisq sue funda¬

Expanded text:
enediceret illis, recessit ab eis, et ferebatur in coelum. Praetermissis omnibus quae per quadraginta dies agi ab illo cum discipulis potuerunt, primo diei resurrectionis ejus conjungit tacite novissimum diem quo ascendit in coelum. Pulchre autem ascensurus in coelum, discipulos quibus benedicat foras in Bethaniam educit. Primo quidem propter nomen civitatis, quae domus obedientiae dicitur. Quia qui propter inobedientiam perversorum descendit, propter obedientiam nimirum sicut Apostolus ait, propter delicta nostra, et resurrexit propter justificationem nostram . Deinde etiam propter situm ejusdem villae, sive civitatulae, quae in latere montis Olivarum posita esse narratur. Quia videlicet obedientis Ecclesiae domus, apostolico digna hospitio, non alibi quam in ipsius summi montis, id est, Christi latere, fidei, spei, dilectionisque suae funda
Abbreviated transcription (Latin):
mini sp̃tiscõ. non post multos hos dies. Et paulo post.
Sed accipietis uirtutẽ suꝑuenientis sp̃s sc̃i inuos
& eritis michi testes. Notandũ sane.quia sunt Te .x.¬
quos ap̃dicationis offitio. uel imꝑfectio ułetasphib&e: &
tamen pcipitatio impellit. Qui animonendi sunt. ut
considerent qđ ipsa ueritas quae repente quos uel¬
plene disciplos deuirtute p̃dicationis instruxit. ilico
adunxit.. Nos autẽ sede te incuntate. quo adusque
induamini uirtute exalto In ciuitate qiuppe conse¬
demus: si intramentiũ nr̃arũ nos claustra constrin¬
gins. ne loquendo ex terius euagemus. Ut cũ diui
na uirtute ꝑfecte indiuniur: tunc quasi a nobis met¬
ipsis foras et iã alios instruentes exeanus. Eduxit¬

Expanded text:
itu sancto non post multos hos dies . Et paulo post: Sed accipietis virtutem supervenientis Spiritus sancti in vos, et eritis mihi testes . Notandum sane quod sunt quos a praedicationis officio vel imperfectio, vel aetas prohibet, et tamen praecipitatic est enim quod ipsa Veritas, quae repente quos velplene discipulos de virtute praedicationis instruxit, illico adjunxit: Vos autem sedete in civitate quoadusque induamini virtute ex alto . In civitate quippe considemus, si intra mentium nostrarum nos claustra constringimus, ne loquendo exterius evagemur; ut cum virtute divina perfecte induimur, tunc quasi a nobismetipsis foras etiam alios instruentes exeamus. Hi
Abbreviated transcription (Latin):
uerba in docti ueritati miscerent: uel eaquerecte
docuissent. ꝑuerse uiuendo negarent: Inueniets
inquit asinã alligatam: & pullũ cũ ea: Soluite: & addu¬
cite michi. Pullũ quoq alligatũ fuise. alii euuangłste
testantur: uterq enĩpopłs funibus peccatorũ erat
circũ plexus: & solutione diuuia opus habebat Ite
legẽ quã acceperat male utendo: ille numquã aco¬
piendo peccarant. Vnde benedicit apłs: quia nõ est
distinctio. om̃s enĩ peccauer̃. et egent gloria clĩ: iusti¬

Expanded text:
verba indocti veritati miscerent, vel ea quae recte verba indocti veritati miscerent, vel ea quae recte docuissent perverse vivendo negarent. Invenietis, inquit, asinam alligatam et pullum cum ea, solvite et adducite mihi. Pullum quoque alligatum fuisse alii evangelistae testantur. Uterque enim populus funibus peccatorum erat circumplexus, et solutione divina opus habebat; iste lege quam acceperat male utendo, ille nunquam accipiendo peccaverat. Unde bene dicit Apostolus: Quia non est distinctio: omnes enim peccaver
Abbreviated transcription (Latin):
celsitudinẽ clominica dilectionis. qui a nos misericorditer
in lustrare acsaluare dignatus est. insinuat. Nonsolũ quia
oleinatura lucis ministra est . & laborũ dolorũq: solamen:
uerũ et iã quia cunctis quibus inmiscet᷑ sol& excellere. liquo¬
ribus : Et apostolus de caritate locuturus: ad huc inquit¬
uobis excellentiorẽ uiã demoͬstro: Ad montẽ ergo oliueti
ueniens dñs. asinos sibi quibus hierosolimã petat p̃cipit
ex hiberi: figurate significans hoc qđ alibi dicit aperte
Quia sic dilexit ds̃ mundũ ut filiũ suũ unigenitũ dar&. ut
om̃is quicredit in ipso non pereat. sed habeat uitã
xternã: Duos ad exhiben: da sibi uimenta misit disci¬
pulos. ut significaret inutrũquepopłm circũcisionis
scilicet & p̃puci: p̃dicatores ẽẽ destinandos: Uel cer¬
te duos misit: ut eosdẽ p̃dicator es. doctrinasimul & o¬
peratione ꝑfectos eẽ monerae: Neuel erroris

Expanded text:
celsitudinem Dominicae dilectionis, qua nos misericorditer celsitudinem Dominicae dilectionis, qua nos misericorditer illustrare ac salvare dignatus est, insinuat; non solum qui olei natura lucis ministra est, et laborum dolorumque solamen, verum etiam quia cunctis quibus immiscetur, solet excellere liquoribus. Et Apostolus de charitate locuturus: Adhuc, inquit, excellentiorem vobis viam demonstro . Ad montem igitur Oliveti veniens Dominus, asinos sibi quibus Hierosolymam petat, praecepit exhiberi, figurate significans hoc quod alibi dicit aperte: Quia sic Deus dilexit mundum, ut Filium suum unigenitum daret, ut omnis qui credit in ipsum non pereat, sed habeat vitam aeternam . Duos ad exhibenda sibi jumenta misit discipulos, ut significaret in utrumque populum, circumcisionis videlicet et praeputii, praedicatores esse destinandos. Vel certe duos misit, ut eosdem praedicatores doctrina simul et operatione perfectos esse moneret: ne vel erroris
Abbreviated transcription (Latin):
& nõ aperiet ossuũ. & paulo superius. Ipse autẽ uulneratis ẽ
ꝓpter iniquitates nr̃as: & liuore eius sanatiͣnus: Sedinuidoꝵ
corda principũ incunctis quaẽ ꝓuide gessit: eũ ꝑsequi quã in
eũ credere maluerunt. Et multũ miseri. uite auctorẽ morti
potius lare: quã ꝑ eũ ipsiuiuificari studebant: Uerũ nos ꝑfi¬
dorũ caecitate declinata. eorũ magis ex empla qui fideliter dm̃n
laucdauere sequamur: & iter eius misticũ. mystica ut decet inter¬
pretatione scrutemur: Asina & prillus quibus sedens hiero¬
solimã uenit: utriusq popłi uidaei uidelicet & gentilis. sim¬
pliti corda designant: quibus ipse p̃sidens queq anexia
qui hec animalia adducerent misit: quia non nr̃is ad eum
meritis. sed sola ipsius gr̃a largiente ꝑuenimus. iohanne ad¬
testante quiait. Et in hoc est haritas: non quasi nos dilexe¬
rimus dm̃. sedqm̃ ipse prior dilexit nos. Mons nãq: oliueti:

Expanded text:
et non aperiet os suum . Et paulo superius: Ipse autem vulneratus est et non aperiet os suum . Et paulo superius: Ipse autem vulneratus est propter iniquitates nostras, et livore ejus sanati sumus. Sed invidorum corda principum in cunctis, quae provide gessit, eum persequi quam in eum credere maluerunt, et multum miseri vitae auctorem morti potius dare, quam per eum ipsi vivificari studebant. Verum nos perfidorum caecitate declinata eorum magis exempla qui fideliter Dominum laudavere, sequamur, et iter ejus mysticum mystica, ut decet, interpretatione scrutemur. Asina et pullus ejus, quibus sedens Hierosolymam venit, utriusque populi, Judaei videlicet et gentilis, simplicia corda designant, quibus ille praesidens quaeque a noxia qui haec animalia adducerent, misit: quia non nostris ad eum meritis, sed sola ipsius gratia largiente, pervenimus, Joanne attestante, qui ait: Et in hoc charitas est, non quasi nos dileximus Deum, sed quia ipse prior dilexit nos . Mons namque Oliveti
Abbreviated transcription (Latin):
immolatione popłus if ł. ẽ ab aegiptit serui tute libera¬
tus: antequinq dies pasche id est quasta decima luna.
aduesperũ iuf susẽ immolari: significans eũ quinos
suosanguine redẽpturus ante quinq dies pasche idest
hodier nodie. magno p̃cedentiũ sequentiũq popłoꝵ gau¬
dio ac lauclatione deductus. uenit intẽ plũ dĩ. &¬
erat cotidie docens intẽplo. Quinta demũ pactadi
ubi ueteris pasche sacramenta hactenus obseruati
cõsũmaui ac noui deinceps obseruanda discipłis sacni¬
menta contradidit : e gressus in montẽ oliueti ten¬
tus ẽ auideis. & mane crucifixus. ipsa nos die ademo¬
nica dominatione redemit: qua antiquus ille hebro¬
rũ popłs ꝑ immolationẽ agniiuigũ aegiptiae seruitu¬
tis abiecit: ergo dñs istar agni paschalis. ante quinq
clies quã pati incipera. locũ passionis adut: ut se uisi¬
nuar&e ẽẽ illũ. de quo p̃dixit asaias: Sicut ouis adoc¬
cisionẽ ducet᷑ & quasi agnius corã tundente se obmutescet

Expanded text:
immolatione populus Israel est ab Aegyptia servitute liberatus, ante V dies Paschae, id est XIIII luna ad vesperum jussus est immolari. Significans eum qui nos sanguine suo redempturus ante V dies Paschae, idem hodierna die, magno praecedentium sequentiumque populorum gaudio ac laudatione deductus, venit in templum Domini. Serat quotidie docens in eo. Quinta demum peracta die, ubi veteris paschae sacramenta hactenus observata consummavit, ac nova deinceps observanda discipulis sacramenta contradidit, egressus in montem Oliveti, tentus est a Judaeis, et mane crucifixus, ipsa nos die a daemoniaca dominatione redemit, qua antiquus ille Hebraeorum populus immolatione agni jugum Aegyptiae servitutis abjecit. Ergo Dominus instar agni paschalis ante quinque dies, quam pati inciperet, locum passionis adiit, ut se insinuaret esse illum de quo praedixit Isaias: Sicut ovis ad occisionem ducetur, et quasi agnus coram tondente se obmutescet,
Abbreviated transcription (Latin):
siue quolib& nature uł artis adminiculo fructificauit: it a
uirgo marua sine conuigali opere filiũ ꝓcreauit. Filium
sane. flore designatũ & frutu. Tloreꝓpt̃ spetiẽ: fructu
ꝓpt̾ utilitatẽ. Est enispaeiosus fornia p̃filus hominũ: &e
uitalis refectio non solũ hominũ sed &iam angłorum:
Hinc breuit asserte ꝓpositionis particula prima.
qđ sequit᷑ ad tingamus. Nata est igit᷑ beatissima uirgo
sicut legimꝰ patre natareno. matre beth leemitica. quas
urbes xp̃i natiuitati uł conuersationi destinatas. eẽ.
ꝓpħe nontacuerant. Descendit autẽ aradice illius
fide p̃clari abraha cui suꝑna ꝓmissa fuerat benedio¬
tioomiũ gentiũ insemine suo. & abstrrpe dauid quẽ
ls ꝓpt̃ notã sibi ꝓbitatẽ egregia laude sublimauit dicen

Expanded text:
sine quolibet naturae vel artis adminiculo fructificavit: ita sine quolibet naturae vel artis adminiculo fructificavit: ita Virgo Maria sine conjugali opere filium procreavit, filium sane flore designatum et fructu; flore, propter speciem, fructu, propter utilitatem. Est enim speciosus forma prae filiis hominum , et vitalis refectio non solum hominum, sed etiam angelorum. Hinc breviter asserta propositionis particula prima, quod sequitur attingamus. Nata est igitur beatissima Virgo, sicut legimus, patre Nazareno, matre Bethlehemita, quas urbes Christi nativitati vel conversationi destinatas esse prophetae non tacuerant. Descendit autem ab radice illius fide praeclari Abrahae, cui superne promissa fuerat benedictio omnium gentium in semine suo, et ab stirpe David, quem Deus propter notam sibi probitatem egregia laude sublimavit, dicen
Abbreviated transcription (Latin):
perisse amigclala: Sciens g dñs hoc opussuũ magni eẽ misterũ.
uissiti seruari ad monimentũ: Monebant᷑ enii filuisrł p̃sentia
uirge querere sollicite : quid significar&e tã mirabi le factum.
uod longe post aperire ꝑgens diuinus isaias: egrediet᷑ inquid
opat̃ isaia obscure loqueris. dic nobis ipsã rẽ q̃s manifeste :
adiecit claritatẽ & ait.: Eece uirgo conripi& et pari& filiũ.
& uocabitis nom̃ eiꝰ emmanuhel Filiũ qͦq uirginis id est em¬
manuhelẽ : p̃clare describens. puer inqͥd natusẽ nob̵ filius
datus e. nob̵ & uocabit̃ nom̃ eiꝰ admirabilis consiliarius. ds.
fortis. pat̃ futuri scłi : princeps pacis. Multiplicabit̾ eiꝰ un
periũ : & pacis nonerit finis. Qđ ꝗͦ ds̃ designauit miraculo.
hoc ase cretis eiꝰꝓdidit uaticinio: Et qđ uates cecinit: conse¬
quent̃ reĩ exitꝰ approbalut. Nã sicut illa uirgasineradice.

Expanded text:
perisse amygdala. Sciens ergo Dominus hoc opus suum magni esse mysterii, perisse amygdala. Sciens ergo Dominus hoc opus suum magni esse mysterii, ussit servari virgam ad monimentum. Monebantur enim filii Israel praesentia virgae, quaerere sollicite quid significaret tam mirabile factum, quod longo post aperiens divinus Isaias: Egredietur, inquiO pater Isaia, obscure loqueris, dic nobis, quaeso, ipsam rem manifeste, adjecit claritatem et ait: Ecce virgo concipiet et pariet filium, et vocabitur nomen ejus Emmanuel . Filium quoque Virginis, id est Emmanuelem, praeclare describens: Puer, inquit, natus est nobis, filius datus est nobis, et vocabitur nomen ejus Admirabilis, Consiliarius, Deus fortis, Paperium et regni ejus non erit finis . Quod ergo Deus designavit miraculo, hoc a secreto Isaias prodit vaticinio. Et quod vates cecinit, consequenter rei exitus approbavit. Nam sicut illa virga sine radice,
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa contriuerit: nimirũ ineo qđ uirginitatem
simul &e humilitatẽ sacrificauit dõ Uir ginitate nã¬
q ser uata : ꝓbatur extinxisse concupiscentiam
carnis. humilitateq fatit pauparẽ. spũi. concupus¬
centiã mentis Sicq principali suggestions
diaboli uicta : uitiosũ capđ uirtutispede
contriuit: Nontam̃ hoc solo sed eo quã maxime triũ¬
phauit : qđ de sua mundissima carne corporata sapi¬
entia. uincit usq quaq maliciã: at tingens afine
uisq ad finẽ fostit̃. ac disponens om̃ia suauit᷑: Haec est
gͦ mulier. adquã diuinũ illud intendebat oracu¬
lũ ehanc quandoq nasciturã innuebat. hanc singulariter
intimabat : Expeditoq pacis oraculo: unsiquoq de
miraculis absoluat᷑: Accepte sunt ascõ morse singule uirge
desingulis tribbus israhel. nominib earũ inscripte iuiben¬
tedõ: & posite sunt in tab̵ naculo eius: Int̾quas : unaq: fuerat
a aron inuentaest sequentidie germinasse. fronduisse: ac pe¬

Expanded text:
in eo quod virginitatem simul et humilitatem Deo sacrificavit. Virginitate namque servata probatur exstinxisse concupiscentiam carnis; humilitate, quae facit pauperem spiritu, concupiscentiam mentis. Sicque principali suggestione diaboli victa, vitiosum caput virtutis pede contrivit. Non tamen hoc solo, sed eo quam maxime triumphavit, quod de sua mundissima carne corporata sapientia dicit, Usquequaque malitiam attingens a fine usque ad finem fortiter, et disponens omnia suaviter . Haec est ergo mulier ad quam divinum illud intendebat oraculum, hanc quandoque nascituram innuebat, hanc singulariter intimabat. Expedito quam paucis oraculo, unum quodque de miraculis absolvatur. Acceptae sunt a sancto Moyse singulae virgae de singulis tribubus Israel, nominibus earum inscriptae, jubente Domino, et positae in tabernaculo ejus: inter quas una quae fuerat Aaroni inventa est sequenti die germinasse, floruisse, fronduisse, et pe
Abbreviated transcription (Latin):
aliena legentes aeccłasticũ morẽ debitis
ffitiis ex equamur.: Beata ergo dñi mater
& ꝑpetua uirgomaria. priusqiam nasceret
oraculis enuntiata est. & designata miraculis
Nata uͦꝰ ꝓgenie diuinitus ordinata. pͥuilegio
uirtutũ insignis enituit: saluatorẽ edidit.
A quo glorificata in caelo: nũquã t̾rigenis patro¬
cinari desistit: ꝓpositionẽ sequat᷑ ordinesuo narra¬
tio : iamq referamus unũ dep̃taxatis oraculis. ac de¬
inde paucis expediamus: Dixit &t̾nus ad uetere: ds
cd serpentẽ.: Inimititias ponã int̾te & muliere̾: & sem̃
tuũ & sem̃ illius: Ipsa conterae capđtuũ: Quidẽ fr̃s

Expanded text:
aliena legentes, ecclesiasticum morem debitis officiis exsequamur. Beata ergo Domini Mater et perpetua Virgo Maria, priusquam nasceretur oraculis enuntiata est, et designata miraculis, nata vero progenie divinitus ordinata, privilegio virtutum insignis enituit, Salvatorem edidit a quo glorificata in coelo, nunquam terrigenis patrocinari desistit. Propositionem sequatur ordine sua narratio. Jamque referamus unum de praetaxatis oraculis, ac deinde paucis expediamus. Dixit Aeternus ad veterem, Deus ad serpentem: Inimicitias ponam inter te et mulierem, et semen tuum, et semen ill
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑspicua. Quis erũ ẽ qͥ cũ iocunda adiuratione non speculetur p¬
sius mature adolescentis fostitudine. prudentiãq aefidem in
ragat. tã facile credit: Quis non uideat acuidendo miret᷑ iustitiã
eiꝰ quasic unuiersa p̃cepta diuine legis satagebat implere. ut
nec ad se nonꝑtinentia quedã in expleta relinqr& : Uerbi
grͣa, Post partũ enĩ purificatione legaliquã agebat none gebat
queiurũ in concipiendo ñ nonuerat . De tẽperantia quoq: ipsius
superius dictũ ẽ: que dõ humilitatis liliũ inhumilititionis ualle
ꝓdurit. Cũ gͦ uirtutib supradictis facta ei plena sint atque

Expanded text:
Christiano perspicua. Quis enim est qui cum jucunda admiratione non speculetur ipChristiano perspicua. Quis enim est qui cum jucunda admiratione non speculetur ipsius maturae adolescentis fortitudinem, et prudentiam, et fidem in rogat, tam facile credit? Quis enim non videat ac videndo miretur justitiam ejus, qua sic universa praecepta divinae legis satagebat implere, ut nec ad se pertinentia inexpleta relinqueret? Verbi gratia: post partum enim purificatione legali quam agebat, non egebat, quia virum in concipiendo non noverat. De temperantia quoque ipsius superius dictum est, quae Deo virginitatis lilium in humilitatis valle produxit. Cum ergo virtutibus supradicti
Abbreviated transcription (Latin):
tũ qui& is &et̃ne : Hicsiquis int̾rogat dicens. qͥd gͦ putas qua¬
lis olim in anima fuerit uł nunc sit haec persona. quaȩ om̃ib
spectanda atq imitanda ꝓponit᷑: Ueracit respondemus.
quia longe ꝑfectior : quã nr̃a oratione demonstrari possit :
Iam̃ neibi niclul dicere arguam᷑: ubi maior affluit coput
dicendorũ. reuantes multa atq magna facundis. saltim
e habitaculũ sibi fecit sapientia dĩpatris.: ab omni malitut
& inmunditia purissima fuit: Ad firmante scriptur a:
qm̃ inmaliuolã animit non introibit sapientia: nec habitabit
incorpore sub dito peccatis. Itẽ contra confidenter asserunꝰ.
nuntius asserebat in ẽẽ. Qđ ad testante arcangło. quãuis
nemo sana m̃te discredat: tam̃ siqͥs ad hucpio desiderio
querat argum̃tit uirtutũ. exuerbis & factis eiꝰ quae scriptu¬
ra cãamemorat. tanto sibi facilius occurer&: quanto ipsa

Expanded text:
tum quietis aeternae. Hic si quis interroget dicens, quid ergo putas quatum quietis aeternae. Hic si quis interroget dicens, quid ergo putas qualis olim in anima fuerit, vel nunc sit, haec persona, quae sic omnibus sanctis spectanda atque imitanda proponitur? veraciter respondemus, quia longe perfectior quam nostra oratione demonstrari possit. Tamen ne ibi nihil dicere arguamur, ubi major affluit copia dicendorum, reservantes multa atque magna facundis, saltem et habitaculum sibi fecit Sapientia Dei Patris, ab omni malitia et immunditia purissimae fuerunt, affirmante Scriptura: Quoniam in malevolam animam non introibit sapientia, nec habitabit in corpore subdito peccatis . Item econtra confidenter asserimus, nuntius asserebat inesse. Quod, attestante archangelo, quamvis nemo sana mente discredat, tamen si quis adhuc pio desiderio quaerat argumenta virtutum ex verbis et factis ejus quae Scriptura commemorat, tanto sibi facilius occurrent, quanto ipse