comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
la ex primitur: cum sub infert᷑
Et nesciebat quia iħs esset. Qui di¬
cit ei Mulier Quid ploras.
Quem queris.: Interrogatur causa¬
doloris ut augeatur desiderium.
quatinus cum nominaret quẽ
quereret. in amore cius ardenti¬
us aestuaret. Illa existimans qđ
hortulanus esset. dicit q Dñe
si tu sustulisti eum dicito mihi
ubi posiusti eum. & ego eũ tollã
Forsitan nec errando haec mulier
errauit. quae iħm hortulanũ
credidit. An non ei spiritaliter
hortulanus erat. qui in euis
pectore ꝑ amoris sui semina uir¬
tutum uirentia plantauit.
Sed quid est quod uiso eoquẽ
hortulanũ credidit cui nec dũ
dixerat quẽ querebat ait. dñt
si tu sustulisti cum. Quasi enĩ
iam  dixisset ex cuius desiderio
plangeret. eum dicit quẽ non
dixerat. Sed uis amoris hoc
agere solet in animo. ut quẽ
ipse semꝑ cogitat. nullũ aliũ
credat ignorare. Recte & hec
mulier quẽ querit non dicit.
& tamen dicit dñe si tu sustulis¬

Expanded text:
tia exprimitur, cum infertur: tia exprimitur, cum infertur: Et nesciebat quia Jesus esset. Qui dicit ei: Mulier, quid ploras? Quem quaeris? Interrogatur doloris causa, ut augeatur desiderium, quatenus cum nominaret quem quaereret, in amore ejus ardentius aestuaret. Illa existimans quia hortulanus esset, dicit ei: Domine, si tu sustulisti eum, dicito mihi ubi posuisti eum, et ego eum tollam. Forsitan nec errando haec mulier erravit, quae Jesum hortulanum credidit. An non ei spiritaliter hortulanus erat, qui in ejus pectore per amoris sui semina virtutum virentia plantabat? 5. Sed quid est quod viso eo quem hortulanum credidit, cui necdum dixerat quem quaerebat, ait: Domine, si tu sustulisti eum? Quasi enim jam dixisset ex cujus desiderio plangeret, eum dicit quem non dixerat. Sed vis aagere solet in animo, ut quem ipse semper cogitat, nullum alium credat ignorare. Recte et haec mulier, quem quaerit non dicit, et tamen dicit, si tu sustulis
Abbreviated transcription (Latin):
ex parte totum. aliquando uero
ex toto partẽ significet. Ex parte
enim totum significat. sicut de
iacob filiis scriptum est. quia descen¬
dit iacob in aegiptum cũ anima¬
bus septuaginta. Neq eñĩ in aegip¬
tum animȩ sine corporib descen¬
derunt. sed ꝑsolam animã totus
homo signatur. quia ex parte
dotũ ex primitur. Et solũ domi¬
nicum corpus in monumento
lacuerat. et maria non corpus
dñi sed sublatũ dominũ querebat.
udelicet ex toto designans par¬
tem Haec cum dixisset. conuer¬
sa retrorsum uidit iħm stantẽ.
nesciebat quia iħs esset
Sotandum quod maria quȩ ad¬
huc de dñi resurrectione dubi¬
tabat retrorsum conuersa ẽ ut
luderet iħm. quia udelicet ꝑ
candẽ dubitationẽ suam quasi
ergum in dñi faciem miserat.
quem resurrexisse minime cre
dlebat. Sed quia amabat & du¬
bitabat uicdebat & non agnosce¬
bat eum quem illi & amor
ostenderat. & dubietas abscon¬
debat. Cuius ad huc ignoran¬

Expanded text:
ex parte totum, aliquando vero ex parte totum, aliquando vero ex toto partem significet. Ex parte etenim totum signat, sicut de Jacob filiis scriptum est: Quia descendit Jacob in Aegyptum in animabus septuaginta . Neque enim in Aegyptum animae sine corporibus descenderunt; sed per solam animam totus homo significatur, quia ex parte totum exprimitur. Et solum dominicum corpus in monumento jacuerat, et Maria non corpus Domini, sed sublatum Dominum quaerebat, videlicet ex toto designans partem. Haec cum dixisset, conversa retrorsum, vidit Jesum stantem, et nesciebat quia Jesus esset. Notandum quod Maria, quae adhuc de Domini resurrectione dubitabat, retrorsum conversa est ut videret Jesum, quia videlicet per eamdem dubitationem suam quasi tergum in Domini faciem miserat, quem resudebat. Sed quia amabat et dubitabat, videbat, et non cognoscebat, eumque illi et amor ostenderat et dubietas abscondebat. Cujus adhuc ignoran
Abbreviated transcription (Latin):
atorium tegunt. sese inuicem
aspiciunt uersis uultib in ꝓpici¬
atorio. Cherubin quoq pleni¬
tudo scientię dicitur. Et quid ꝑ
duo cherubin. nisi utraq testamen¬
ta signantur: Quid uero ꝑꝓpici¬
atorium. nisi in carnatus dñs figu¬
ratur: De quo iohannes ait . Ipse
est enim ꝓpiciatio ꝓpeccatis nr̃is
Et dum testamentum uetus hoc
fiendum denuntiat. quod testa¬
mentum nouũ de dño factum
clamat. quasi utraq cherubin¬
se inuicẽ aspiciunt dum uultus
in ꝓpiciatorium uertunt. quia
discrepant. quae dispensationis
eus misterium concorditer nar¬
ras. & dicit eis. Quia tulerun
dñm meum. & nescio ubi posus¬
runt cum lpsa namq sacra elo¬
quia quȩ in nos lacrimas amo¬
ris excitant easdem lacrimas
consolantur. dum nobis redẽp¬
toris nr̃i speciem ꝓmittunt
Sed notandum uxta hystoriam
est. quod mulier non ait tule¬
runt corpus domini mer sed i¬
lerunt dominũ meũ: Usus nãe
saeri doquii est. ut aliquan do

Expanded text:
atorium tegunt sese invicem atorium tegunt sese invicem aspiciunt versis vultibus in propitiatorium . Cherubim quippe plenitudo scientiae dicitur. Et qduo cherubim, nisi utraque Testamenta signantur? Quid vero per propitiatorium, nisi incarnatus Dominus figuratur? De quo Joannes ait: « Ipse est enim propitiatio pro peccatis nostris . » Et dum Testamentum Vetus hoc faciendum denuntiat, quod Testamentum Novum de Domino factum clamat, quasi utraque cherubim invicem aspiciunt, dum vultus in propitiatorium vertunt, quia discrepant, quae dispensationis ejus mysterium concorditer narras? Et dicit eis: Quia tulerunt Dominum meum, et nescio ubi posuerunt eum. Ipsa namque sacra eloquia, quae in nobis lacrymas amoris excitant, easdem lacrymas consolantur, dum nobis Redemptoris nostri speciem promittunt. Sed notandum juxta historiam est quod mulier non ait: Tulerunt corpus Domini mei: sed, Tulerunt Dominum meum. Usus namque sacri eloquii est ut aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
geminat opus inquisitionis
Sequitur uidit duos angelos
in albis sedentes unũ ad caput
& unũ ad pedes. ubi positum
fuerat corpus iħu Quid est quod
in loco dominici corporis duo
angeli uidentur unus ad caput
atq alius ad pedes sedens. nisi
quod latina lingua angelus nun¬
tius dicitur. et ille ex passione
sua nunciandus erat. qui & ds̃ ẽ
ante secula. et homo infine se¬
culorum. Quasi ad caput sedet
quia in principio erat uerbum
& uerbum erat apud dm̃. & ds̃
erat uerbum: Et quasi ad pedis
sedet angelus cum dicit uerbũ
caro factum est & habitauit in
nobis. Possumus & iã ꝑ duos an¬
gelos duo testamenta cognoscere.
unum prius. & aliud sequens
Qui udelicet angeli ꝑ locũ domi¬
nici corporis sibimet sunt con¬
iuncti. quia nimirum utraq tes¬
tamenta dum pari sensu in carna¬
tum & mortuum ac resurrexisse
dnm nunciant. quasi testamen¬
tum prius ad caput. et testam̃¬
tum posteruis ad pedes sedet
Unde & duo cherubin quae ꝓpici¬

Expanded text:
geminat opus inquisitionis. geminat opus inquisitionis. Sequitur: Vidit duos angelos in albis, sedentes, unum ad caput, et unum ad pedes, ubi positum fuerat corpus Jesu. Quid est quod in loco dominici corporis duo angeli videntur, unus ad caput, atque alius ad pedes sedens, nisi quia Latina lingua angelus nuntius dicitur, et ille ex passione sua nuntiandus erat, qui et Deus est ante saecula, et homo in fine saeculorum? Quasi ad caput sedet quia in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Et quasi ad pedes sedet angelus, cum dicit: Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Possumus etiam per duos angelos duo Testamenta cognoscere, unum prius, et aliud sequens. Qui videlicet angeli per locum dominici corporis sibimet suut conjuncti, quia nimirum utraque Testamenta, dum pari sensu incarnatum et mortuum ac resurrexisse Dominum nuntiant, quasi Testamentum prius ad caput, et Testamentum posterius ad pedes sedet. Unde et duo cherubim quae propiti
Abbreviated transcription (Latin):
ne medici ꝑtingat ad salutẽ.
quat ꝑ aestum eius desiderii
uulnus amoris portat in pec¬
dore hinc rursus ait. Anima
mea liquefacta est ut dilectus lo¬
cutus est Mens namq hominis
conditoris sui speciem non quȩren¬
tis male dura est. quia insemet¬
ipsa remanet frigida. At si arde¬
re iam ex desiderio cȩperit. ad
sequendum eum quem diligit
liquefacta ꝑ ignem amoris cur¬
rit. Fit desiderio anxia. uilescuis
in sȩculo cuncta quae placebant
Nichil est quod extra conditorẽ
libeat. et quae prius delectabant
animum: fuint postmodum
uehementer onerosa Nil eius
mesticiam consolatur. quousꝙ
adhuc qui desideratur non aspi¬
citur Meret mens. lux ipsa
fastidio est: Talĩq igne inmente
decoquitur rubigo culpȩ. et
succensus animus quasi auri
more quia ꝑ usum speciem per¬
didit per incendium clarescit:
Ista itaq quae sic amat quę
admonumentum quod ꝑspexe¬
rat iterum᷑ inclinat. uideamus
quo fructu uis amoris in ea in¬

Expanded text:
ne medici pertingat ad salutem, ne medici pertingat ad salutem, quae per aestum ejus desiderii vulnus amoris portat in pectore. Hinc rursus ait: Anima mea liquefacta est, ut dilectus locutus est . Mens namque hominis conditoris sui speciem non quaerentis male dura est, quia in semetipsa remanet frigida. At si ardere jam ex desiderio coeperit ad sequendum quem diligit, liquefacta per ignem amoris currit. Fit desiderio anxia, vilescunt in saeculo cuncta quae placebant, nihil est quod extra conditorem libeat, et quae prius delectabant animum, fiunt postmodum vehementer onerosa. Nihil ejus moestitiam consolatur, quousque adhuc qui desideratur non aspicitur. Moeret mens, lux ipsa fastidio est; talique igne in mente decoquitur rubigo culpae, et succensus animus quasi auri more, quia per usum speciem perdidit, per incendium clarescit. 3. Ista itaque quae sic amat, quae se ad monumentum quod perspexerat iterum inclinat, videamus quo fructu vis amoris in ea in
Abbreviated transcription (Latin):
quia sc̃i patres qui acccłae staaĩ
custodiunt bonis nr̃is studus
occurrunt. ut suo uel uerbo
nel scripto nos doceant. Quos
cum paululũ ꝑ transimus in¬
uenimus quẽ diligimus. quia
redemptor nr̃ & si humilitate
homo inter homines: duunia
tamen suꝑ homines fuit. Cum gͦ
transeunͣt uigiles dilectus in uenĩ¬
tur. quia cum ꝓphetas & aposto¬
los infra ipsum esse conspicimus.
illum qui natura ds̃ ẽ esse supra
homines consideramus Prius
non inuencus queritur. ut
post inuentus strictius teneatur
cã ergo desideria ut praediximꝰ
dilatione crescunt. Si autem
dilatione deficiunt. desideria
non fuerunt Hoc amore arsit.
quis quis ad ueritatẽ ꝑ tingere
potuit. Hinc nanꝙ dauid
dit Sitiuit anima mea ad dm̃
uiuum. quando ueniam & pa¬
rebo ante faciem dĩ Hinc nos
cordus meoͥs de mane euigila¬
Do adte. Hinc ei iterũ eccła
Icanticis canticorum dicit
ulneratȩ caritatis egosum
ustum quippe est. ut ex uisio¬

Expanded text:
quia sancti patres, qui Ecclesiae statum quia sancti patres, qui Ecclesiae statum custodiunt, bonis nostris studiis occurrunt, ut suo vel verbo, vel scripto nos doceant. Quos cum paululum pertransimus, invenimus quem diligimus, quia Redemptor noster etsi humilitate homo inter homines, divinitate tamen super homines fuit. Cum ergo transeuntur vigiles, dilectus invenitur, quia cum prophetas et apostolos infra ipsum esse conspicimus, illum qui natura Deus est esse supra homines consideramus. Prius ergo non inveniendus quaeritur, ut post inventus strictius teneatur. Sancta enim desideria, ut praediximus, dilatione crescunt. Si autem dilatione deficiunt, desideria non fuerunt. Hoc amore arsit, quisquis ad veritatem pertingere potuit. Hinc namque David ait: Sitivit anima mea 1547 ad Deum vivum, quando veniam et apparebo ante faciem Dei? Hinc nos cordiis meis de mane vigilabo ad te . Hinc ergo sancta in Canticis canticorum dicit: Vulnerata charitate ego sum . Justum quippe est ut ex visio
Abbreviated transcription (Latin):
tras quẽ diligit anima mea
queram. Quae defectũ quoꝙ
inuentionis ingeminat dicens
Quesiui illũ & non inueni Sed
quia dui inuentio non elon¬
gat si inquisitio non desistat.
adiungit. Inuenerunt me
ugiles. qui custodiunt ciuita¬
tem: Num quẽ dilexit anima
mea uidistis: Paululũ cum ꝑ¬
transissem cos. inueni quẽ diligit
anima mea. Dilectum nanꝙ in
lectulo querimus. quando in prę¬
sentis uite aliquantula requie
redemptoris nr̃i desiderio suspi¬
ramus Per noctem querimus.
quia & si iam in illo mens uigilat.
tamen adhuc oculus caligat
Sed qui dilectum suum non in¬
uenit. restat ut surgat. Ciuita¬
tem circũeat. id est scãm electo¬
rum ȩccłam mente & inquisitio¬
ne percurrat. Peruicos eum &
plattas querat. idẽ ꝑ angusta
& lata gradientes aspiciat. ut
uestigia exquirat. quia sunt
non nulli &iam uitȩ secularis.
qui imitandum aliquid habe¬
ant de actione uirtutis. Qus¬
rentes autem nos uigiles ius¬
niunt qui custodiunt ciuitalẽ

Expanded text:
ram quem diligit anima mea . Quae defectum quoque inventionis ingeminat, dicens: Quaesivi illum, et non inveni . Sed quia diu inventio se non elongat, si inquisitio non desistat, adjungit: Invenerunt me vigiles qui custodiunt civitatem. Num quem diligit anima mea, vidistis? Paululum cum pertransissem eos, inveni quem diligit anima mea . Dilectum namque in lectulo quaerimus, quando in praesentis vitae aliquantula requie Redemptoris nostri desiderio suspiramus. Per noctem quaerimus, quia etsi jam in illo mens vigilat, tamen adhuc oculus caligat. Sed qui dilectum suum non invenit, restat ut surgat, et civitatem circumeat, id est sanctam electorum Ecclesiam mente et inquisitione percurrat; per vicos eum et plateas quaerat, id est per angusta et lata gradientes aspiciat, ut vestigia exquirat, quia sunt nonnulli, etiam vitae saecularis, qui imitandum aliquid habeant de actione virtutis. Quaerentes autem nos vigiles inveniunt qui custodiunt civitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
tri gentiũ dr̃. In hoc tempore
ur̃a abundantia illorũ in opiã suꝑ¬
pleat. ut et illorũ abundantia urͣi
inopiȩ sit supplementũ. Pensati.
qđ ipsa ꝑse ueritas dicit. Quam¬
du fecistis uni de his fratrib mes
minimis. mͥ fecistis. Adtribuendũ¬
gͦ pigri cur estis. quando hoc ꝗd
iacenti in terra porrigitis. sidenti
incelo cdatis : Sed hec omps ds¬

Expanded text:
stri gentium dicitur: In hoc tempore stri gentium dicitur: In hoc tempore vestra abundantia illorum inopiam suppleat, ut et illorum abundantia vestrae inopiae sit supplementum . Pensate quod ipsa per se Veritas dicit: Quandiu fecistis uni de his fratribus meis minimis, mihi fecistis . Ad tribuendum pigri cur estis, quando hoc quod jacenti in terra porrigitis sedenti in coelo datis? Sed haec omnipot
Abbreviated transcription (Latin):
mento. lam int̾ suꝑnos cures ẽmis¬
cat. iam int̾ ignitos illos lapides
arterni diadematis coruscat. O
uos qui hoc mundo uos diuites aut
etᷤ creditis aut estis. conferte si po¬
testis falsas duitias ur̃as. ueris di¬
uitus romule. Uos in huius mundi
ina omma amissuri possidetis. illa
nihil quȩ suit initinere. et omia
inuenit in ꝑuentione. Uos lecam
intã ducitis. tristẽ mortẽ timetis.
illa tristem uitam ꝑtulit. ad lȩtã
mortẽ ꝑuenit. Uos ad tempus que¬
ritis obsequiũ hominũ. illa despel¬
ta ab hominib inuenit socios cho¬
ros angłorum. Discite gͥ frẽs tem¬
poralia cuncta despicere. discite
honorẽ transeuntẽ contempnere.
aeternã głam amare. Et onorate
quos pauperes cernitis. it quos foris
conspicitis despectos scłi. intus ar¬
bitramini amicos dei. Cum his pas¬
ticipamini qđ habetis. ut hoc quas¬
doc dignent᷑ uobiscũ participari
qđ habent. Pensate. qđ ore magi¬

Expanded text:
mento, jam inter supernos cives emimento, jam inter supernos cives emicat, jam inter ignitos illos lapides aeterni diadematis coruscat. O vos qui in hoc mundo divites aut esse creditis, aut estis, conferte, si potestis, falsas divitias vestras veris divitiis Romulae. Vos in hujus mundi via omnia amissuri possidetis; illa nihil quaesivit in itinere, et omnia invenit in perventione. Vos laetam vitam ducitis, tristem mortem timetis; illa tristem vitam pertulit, ad laetam mortem pervenit. Vos ad tempus quaeritis obsequium hominum, illa despecta ab hominibus invenit socios choros angelorum. Discite ergo, fratres, temporalia cuncta despicere, discite honorem transeuntem contemnere, aeternam gloriam amare. Honorate quos pauperes videtis, et quos foris conspicitis despectos saeculi intus arbitramini amicos Dei. Cum his participamini quod habetis, ut hoc quandoque dignentur vobiscum participari quod habent. Pensate quod ore magi
Abbreviated transcription (Latin):
iacentis abscesserat. et ecce subito
inplatea ante eiusdẽ cellule
ostium duo chori psallentium
constitert̃. Et sic̃ se dicebant
seaxus ex uocib discreuisse. psalmo-¬
de cantus dicebant iri. et femine
respondebant. Cumꝙ̃ ante fores
cellulȩ rociberent᷑ celestes exceqͥat.
scã illa anima carne soluta est.
Qua ad celũ ducta. quanto chori
psallentiũ altius ascende bant.
tanto cepit psalmodia lenius audi¬
ri. quo uscr et euisdem psalmodie
sonitus et odoris suauitas elongata
fimret᷑. Eł aec gͥ quã diu uixit in
corpore. quis illam haberet in ho¬
norem. Indigna cunctis. omĩb¬
despecta uidebat᷑. Quis ad illam
accedere. quis uenire dignaretur:
Sed latebat insterquilinio marga¬
rita dei. Sterquiliniũ frẽs. hanc
ipsam corruptibilitatẽ corporis ap¬
pello. Sterquiliniũ. abiectionem
pauꝑtatis nomino. Assumpta ẽ gͣ
margarita quȩ iacebat insterqui¬
limo. et posita incȩlestis regis orna¬

Expanded text:
jacentis abscesserant, et ecce subito jacentis abscesserant, et ecce subito in platea ante ejusdem cellulae ostium duo chori psallentium constiterunt, et sicut ipsae se dicebant sexus ex vocibus discrevisse, psalmodiae cantus dicebant viri, et feminae respondebant. Cumque ante fores cellulae exhiberentur coelestes exsequiae, sancta illa anima carne soluta est. Qua ad coelum ducta, quanto chori psallentium altius ascendebant, tanto coepit psalmodia lenius audiri, quousque et ejusdem psalmodiae sonitus, et odoris suavitas elongata finiretur. 12. Haec ergo quandiu vixit in corpore, quis illam haberet in honore? Indigna cunctis, despecta omnibus videbatur. Quis ad illam accedere, quis illam videre dignaretur? Sed latebat in sterquilinio margarita Dei. Sterquilinium, fratres, hanc ipsam corruptibilitatem corporis appello, sterquilinium abjectionem paupertatis nomino. Assumpta est ergo margarita quae jacebat in sterquilinio, et posita in coelestis Regis orna
Abbreviated transcription (Latin):
cuti. ac si abingredientiũ turba
p̃meret᷑. Atq ut dicebant intran¬
tiũ multitudinẽ sentiebant. sed m¬
mirtate timoris et luminis indere
nihil poterant. quia earũ oculos
et pauor depresserat. et ipsa tanti
luminis claritas reuerberabat.
Quã lucẽ ꝓtinus miri odoris fra¬
glantia t̃ subsecuta. ita ut tarũ
animũ quia lux emissa terruerat.
odoris suauitas refoueret. Sed cũ
uim claritatis illius ferre ñ pos¬
sent. cepit tadem romula adsis¬
tentẽ et trementẽ redemptã suoꝵ
morum magistrã. blanda uoce
consolari dicens. Noli timere mat̃.
non morior modo. Cumq hoc ere
bro diceret. paulatĩ lux quar
fuerat emissa subtracta ẽ. sed
is qui subsecutus ẽ odor remansit.
Sicq̃ dies scd̾s et tertius transiit.
ut aspersa fraglantia odoris ma¬
nerit. Nocte gͥ insequuta. eandẽ
magistra suã iterũ uocauit. Qua
uemente. uiaticũ prtiit et accr¬
pit. Nec clum uͦ radem redempta
uel alia eius discipula alectulo

Expanded text:
cuti, ac si ingredientium turba cuti, ac si ingredientium turba premeretur. Atque, ut dicebant, intrantium multitudinem sentiebant, sed nimietate timoris et luminis videre nil poterant, quia earum oculos et pavor depresserat, et ipsa tanti luminis claritas reverberabat. Quam lucem protinus miri odoris est fragrantia subsecuta, ita ut earum animum, quia lux emissa terruerat, odoris suavitas refoveret. Sed cum vim claritatis illius ferre non possent, coepit eadem Romula assistentem sibi et trementem Redemptam, suorum morum magistram, blanda voce consolari, dicens: noli timere, mater, non morior modo. Cumque hoc illa crebro diceret, paulatim lux quae fuerat immissa subtracta est, sed is qui subsecutus est odor remansit. Sicque dies secundus et tertius transiit, ut aspersi fragrantia odoris remaneret. Nocte ergo quarta eamdem magistram suam iterum vocavit. Qua veniente 1661 viaticum petiit, et accepit. Necdum vero eadem Redempta et alia ejus discipula a lectulo
Abbreviated transcription (Latin):
tiã flagella ꝑ duxerant. Nam ipsa
ei detrim̃ta menbroꝵ facta fuerant
increm̃ta uirtutũ. quia tanto solli¬
cius adusum orationis excreuerat.
quanto et aliud quod libet agere
nequaquã ualebat. Nocte gͥ qua¬
dam tandem redemptã quã p̃fatus.
sum que utrasq discipulas suas
filiarũ loco nutriebat. uocauit di¬
cens. Mater ueni. mat̃ ueni. Quȩ
mox cũ alia eius discipula surrex̃.
sic̃ utrisq referentib et multis
res radẽ claruit. et ego quoꝙ in
eodẽ anno agnoui. Cumq noctis
medio lectulo iacentis assisterent.
subito celitus lux emissa omne illiꝰ
cellule spatiũ implrint. et splendor
tantȩ claritatis emicuit. ut corda
ad sistentiũ in estimabili pauore
ꝑ stringeret. atꝙ ut post ipsȩ re¬
ferebant ome in eis corpus obriges¬
ceret. et insubito stupore remane¬
rent. Coepit namq quasi cinus dã
magne multitudinis ingredientis
sonitus audiri. et ostiũ cellulȩ con¬

Expanded text:
tiam flagella perduxerant. Nam ipsa tiam flagella perduxerant. Nam ipsa ei detrimenta membrorum facta fuerant incrementa virtutum, quia tanto sollicitius ad usum orationis succreverat, quanto et aliud quodlibet agere nequaquam valebat. Nocte ergo quadam eamdem Redemptam, quam praefatus sum, quae utrasque discipulas suas filiarum loco nutriebat, vocavit dicens: Mater, veni, mater, veni. Quae mox cum alia ejus discipula surrexit, sicut utrisque referentibus et multis res eadem claruit, et ego quoque eodem tempore agnovi. Cumque noctis medio, lectulo jacentis assisterent, subito coelitus lux emissa omne illius cellulae spatium implevit; et splendor tantae claritatis emicuit, ut corda assistentium inaestimabili pavore perstringeret, atque, ut post ipsae referebant, omne in eis corpus obrigesceret, et in subito stupore remanerent. Coepit namque quasi cujusdam magnae multitudinis ingredientis sonitus audiri, ostium cellulae con
Abbreviated transcription (Latin):
scio. sed nomine nescio. Tres itaꝙ̃
he in uno habitaculo cõmanentes.
morũ quidẽ diuitus plenã. sed tam̃
rebus pauperẽ intã ducebant.
Faec autẽ quã pre fatus sum romu¬
la: aliam quam p̃dixi condiscipulã
suã magnis intȩ meritis ante ibat.
Erat quippe mirȩ patientiȩ. sum me
obedientiȩ. custos oris sui ad silentus̃.
studiosa ualde ad continue oratio¬
nis usum. Sed quia plerumoꝵ hi
quos iam ꝑfectos homines estimane
ad huc in oculis summi opificis ali¬
quid in ꝑfectionis habent. sicut stpe
imperiti homines nec dum ꝑfrete
sculpentis sigilla conspicimus. ut ia
quasi ꝑfecta laudamꝰ quȩ adhal
artifex considerat et limat. laudas
iam audit et tamen ea tunderi
meliorando non cdesinit. Hace qua
p̃diximꝰ romula. ta quã greco uoca¬
bulo paralisin uocant. molestia cor¬
porali ꝑcussa ẽ: multisq̃ annis in
lectulo decubans. pene omni iacebat
menbrorũ offitio destituta. nec tam̃
hec eadem eius mentẽ ad inpatien¬

Expanded text:
scio, sed nomine nescio. Tres itaque hae in uno habitaculo commanentes morum quidem divitiis plenam, sed tamen rebus pauperem vitam ducebant. Haec autem, quam praefatus sum, Romula aliam quam praedixi condiscipulam suam magnis vitae meritis anteibat. 1660 Erat quippe mirae patientiae, summae obedientiae, custos oris sui ad silentium, studiosa valde ad continuae orationis usum. Sed quia plerumque hi quos jam perfectos homines aestimant adhuc in oculis summi opificis aliquid imperfectionis habent, sicut saepe imperiti homines necdum perfecte sculpta sigilla conspicimus, et jam quasi perfecta laudamus, quae adhuc artifex considerat et limat, laudari jam audit, et tamen ea tundere meliorando non desinit; haec quam praediximus Romula ea quam Graeco vocabulo medici paralysin vocant molestia corporali percussa est, multisque annis in lectulo decubans pene omnium jacebat membrorum officio destituta, nec tamen haec eadem ejus mentem ad impatien
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ se pati deb& si tanta ds ꝓ homi¬
credidit. sed ad huc auaricie luera
sectatur. insuꝑbia honoris ex col¬
litur. in uidię facib mardescit.
libidinis se inmisdicia polluit.
ꝓsperari ad ea quȩ in mundo sunt
concupiscit. iħm in quo credidit
seqͥ contẽpnit. Diuerso quippe
itinere ambulat. si gaudia delec¬
tationesq appetit. cui duo sinis
inam amaritudinis ostend
Reuocemus gͦ ante oculos peccata
quȩ fecimus. consideremus q. a
terribilis iudea hȩc puntur as
adueniat Mentem formemus ⁊dia¬
menta. iuta ir̃a ad tempus amares¬
ta inpenitentia ne eternã umaritu¬
dinem sentiat in uctam ler

Expanded text:
pro se pati debet, si tanta Deus pro homipro se pati debet, si tanta Deus pro homicredidit, sed adhuc avaritiae lucra sectatur, in superbia honoris extollitur, invidiae facibus inardescit, libidinis se immunditia polluit, prospera quae in mundo sunt concupiscit, Jesum in quem credidit sequi contemnit. Diverso quippe itinere ambulat, si gaudia delectationesque appetit, cui dux suus viam amaritudinis ostendit. Revocemus ergo ante oculos peccata quae fecimus; consideremus quam terribilis judex haec puniturus adveniat; mentem formemus ad lamenta; vita nostra ad tempus amarescat in poenitentia, ne aeternam amaritudinem sentiat in vindicta. Per
Abbreviated transcription (Latin):
operat᷑. Uet aut & non seqͥtur
qui bonũ intellegit. sed bona oꝑa
deptoris nr̃i mysterio iuxta uiã
sedemus. si exorando cotidie ab
auctore nr̃d lucẽ petimus. si ean¬
dem lucem ꝑ intellectum uiden¬
dilluminati post cecitat̾e sumus
iħm que mente cernimus opere
se quamur. Aspiciamus quo gra¬
ditur. et eius uestigia imittando
teneamus. Iħm enĩ sequitur. qui
imittatur. Hinc nanq dicit. Seque
inc rursum ammonet dicens.
Diquis mͥ ministrat. me sequatur
Consideremus gͦ qua gradit̾ur.
lit sequi mereamur. Ecce cũ sit
dñs et creator angłoꝵ sus cat urus
tes pauperes elegit. Unde & aguis
qͥ ꝓillo offerretur Sefuit colum¬
barũ pullos aut partuturũ ad
sacrificiũ mater inuenit. Prosperari
in mundo noluit. ob ꝓbria. irrisio¬
nesq tolerauit sputa flagella.
alapas. spineã coronã crucẽq susti¬
nuit. Et qr rerũ corporalium de¬
lectatione agaudio interno cȩci¬
dimus. cũ ꝗͦ amaritudine illue re¬
deatͥ ostendit. Quid itaq homo

Expanded text:
operatur. Videt autem, sed non sequitur, qui bonum quidem intelligit, sed bona operdemptoris nostri mysterium, juxta viam sedemus, si exorando quotidie ab auctore nostro lucem petimus, si eamdem lucem jam per intellectum videndo illuminati post caecitatem sumus, Jesum quem mente cernimus opere sequamur. Aspiciamus qua graditur, et ejus vestigia imitando teneamus. Jesum etenim sequitur qui imitatur. Hinc namque dicit: SequerHinc rursus admonet, dicens: Si quis mihi ministrat, me sequatur . Consideremus ut sequi mereamur. Ecce cum sit Dominus et creator angelorum, suscepturus tes paupequi pro illo offerretur defuit, columbarum pullos et par turturum ad sacrificium mater invenit Prosperari in mundo noluit; opprobria irrisionesque toleravit; sputa, flagella, alapas, spineam coronam, crucemque sustinuit; et quia rerum corporalium delectatione a gaudio interno cecidimus, cum qua amaritudine illuc redeatur ostendit. Quid itaque homo
Abbreviated transcription (Latin):
superet atq adpias aures dni
miinietate sue importunitatis
erumpat Inse ut suspicor recog¬
noscit uniisquisq qͦd dicimiis qr
dum ab hoc mundo animũ ad
dmn mittamꝰ dui ad orationis opꝰ
conuertim ipsa quȩ pͥus delecta¬
biliter gessimus. importuna post
atq grauia in oratione nr̃a tole¬
ramis. Ui x eoꝵ cogitatio manu
scĩ desiderii ab oculis cordis abigit᷑
uix eoꝵ fantasmata ꝑpeniten¬
tię lamenta superantur. Sed
cũ in oratione nr̃a uehementer
insistimus. transeuntẽ iħm figi¬
mui. Unde illie subdit᷑. Stans
aut iħc iussit eũ ad duci ad se
Eece stat qͥ ante transibat. quia
du turbas fantasmatũ in oratio¬
ne patim᷑ iħm aliquatenus tran¬
seuntẽ sentimꝰ. Cum uͦ orationi
uehement̃ in sistimꝰ stat iħe ut
lucẽ restituat. qr ds in corde
figitur. & lux amissa reparatur
Qua tamen inre & aliud aliquid
nobis dñs innuit. qͦd intellegi
de humanitate ac diuinitate
illius utilit̾ potest. Clamantẽ

Expanded text:
superet, atque ad pias aures Domini superet, atque ad pias aures Domini nimietate suae importunitatis erumpat. In se, ut suspicior, recognoscit unusquisque quod dicimus, quia dum ab hoc mundo animum ad Deum mutamus, dum ad orationis opus convertimur, ipsa quae prius delectabiliter gessimus importuna postea atque gravia in oratione nostra toleramus. Vix eorum cogitatio manu sancti desiderii ab oculis cordis abigitur, vix eorum phantasmata per poenitentiae lamenta superantur. 5. Sed cum in oratione nostra vehementer insistimus, transeuntem mus. Unde illic subditur: Stans autem Jesus, jussit illum adduci ad se. Ecce stat qui ante transibat, quia dum adhuc turbas phantasmatum in oratione patimur, Jesum aliquatenus transeuntem sentimus. Cum vero orationi vehementer insistimus, stat Jesus ut lucem restituat, quia Deus in corde figitur, et lux amissa reparatur. 6. Qua tamen in re aliud aliquid nobis Dominus innuit, quod intelligi de humanitate ac divinitate illius utiliter possit. Clamantem
Abbreviated transcription (Latin):
conuerti ad dm̃ post ꝑpetrata
uicia uolumus dũ contra hec
eadem eocorare uicia quȩ ꝑpetra¬
uimus conam̾. occurunt cordi
fantasmata peccatoꝵ. que fecimꝰ
mentis nr̃e aciem reuerberant.
confundunt animi & uocem
nr̃e dep̾cationis premunt.
Qui p̃ibant gͦ in crepabant eũ ut
taceret. qr pͥus qua iħe ad cor¬
nr̃m ueniat. mala que fecimus
cogitationi nr̃e suis imaginib
illisa in ipsa nos nr̃a oratione
conturbant. Sed quid ad hec
illuminandus iste cecus fecit
audiamus. Seqͥt̾ Ipse uͦ multo
magis clamabat. fili daiid mi¬
serere mei. Ecce quẽ turba in¬
crepat ut taceat magis ac ma¬
gis clamat. qr quanto grauio¬
ri tumultu cogitationũ car¬
naliũ p̾mimꝰ. tanto orationi
insistere ardentius debemiis.
Contra dicit turba neclamemꝰ.
qr peccatoꝵ nr̃oꝵ fantasmata
plerũq & in oratione patimur
sed nimirũ necesse ẽ. ut uox cor¬
disnr̃i. quo durius repellitur.
et ualentius in sistat. quatinus
cogitationis illicite tumultũ

Expanded text:
trata vitia volumus, dum contra haec eadem exorare vitia quae perpetravimus conamur, occurrunt cordi phantasmata peccatorum quae fecimus, mentis nostrae aciem reverberant, confundunt animum, et vocem nostrae deprecationis premunt. Qui praeibant ergo increpabant eum, ut taceret, quia, priusquam Jesus ad cor veniat, mala quae fecimus, cogitationi nostrae suis imaginibus illisa, in ipsa nos nostra oratione conturbant. 4. Sed quid ad haec illuminandus iste caecus fecit audiamus. Sequitur: Ipse vero multo magis clamabat: Fili David, miserere mei. Ecce quem turba increpat ut taceat magis ac magis clamat, quia quanto graviori tumultu cogitationum carnalium premimur, tanto orationi insistere ardentius debemus. Contradicit turba, ne clamemus, quia peccatorum nostrorum phantasmata plerumque et in oratione patimur. Sed nimirum necesse est ut vox cordis nostri 1442 quo durius repellitur, eo valentius insistat, quatenus cogitationis illicitae tumultum
Abbreviated transcription (Latin):
uocib mentis dicens. Ihu fili dauid
miserere mei. Sed qͥd clamante
ceco subingit᷑. audiamus. It qui
p̃ibant in crepabant eũ ut tace¬
ret. Quid aut designant isti qͥ
iħm uenientẽ p̃cedunt. nisi de¬
siderioꝵ carnaliũ turbas tumul¬

Expanded text:
vocibus mentis, dicens: Jesu fili David, vocibus mentis, dicens: Jesu fili David, miserere mei. Sed quid clamante caeco subjungitur audiamus: Et qui praeibant, increpabant eum, ut taceret. 3. Quid autem designant isti qui Jesum venientem praecedunt, nisi desideriorum carnalium turbas, tumul
Abbreviated transcription (Latin):
ponat. Notandũ uͦ ẽ quod cũ
iħc iericho apꝓpinquare dicit᷑.
cȩcus illuminat᷑ lericho quippe
tis de crescit. defectu nr̃e mor¬
talitatis designat. Dũ gͥ condi¬
tor nr̃ apꝓpinquat iericho.
cecus ad lumen redit. qr dum
diuinitas defectũ nr̃e carnis
susceꝑit. humanũ genus lum̃
qͦd amiserat recepit. Unde eni
ds humana patitur. in de homo
ad diuina subleuat᷑. Qui uide¬
licet cecus recte & iuxta uiã sedere
et mendicans eẽ describitur. Ipsa¬
et eni ueritas dicit. Egosum uia.
Qui gͦ ȩterne lucis claritatem
nescit. cęcus e. Sedsi iã in redep¬
torẽ credit. iuxta uiã sedet.
Si aut credit. sedut eternã luce
recipiat rogare dissimulat atq
aprecib cessat. cȩcis qui dem
iuxta uiã sedet. sed minime men¬
dicat. Si uͦ eredit & exorat. et
Quisquis gͦ cecitatis suȩ tenebras
agnoscit. quisquis hoc qͦd sibi de ẽ
lumen et̾nitatis in tellegit. cla¬
met medullis cordis clamet et

Expanded text:
ponat. 2. Notandum vero est quod cum ponat. 2. Notandum vero est quod cum Jesus Jericho appropinquare dicitur, caecus illuminatur. Jericho quippe tis decrescit, defectum nostrae mortalitatis designat. Dum igitur conditor noster appropinquat Jericho, caecus ad lumen redit, quia dum divinitas defectum nostrae carnis suscepit, humanum genus lumen, quod amiserat, recepit. Unde enim Deus humana patitur, inde homo ad divina sublevatur. Qui videlicet caecus recte et juxta viam sedere et mendicans esse describitur; ipsa enim Veritas dicit: Ego sum via . Qui ergo aeternae lucis claritatem nescit, caecus est; sed si jam 1441 in Redemptorem credit, juxta viam sedet; si autem jam credit, sed ut aeternam lucem recipiat rogare dissimulat, atque a precibus cessat, caecus quidem juxta viam sedet, sed minime mendicat. Si vero et crediderit, et Quisquis ergo caecitatis suae tenebras agnoscit, quisquis hoc, quod sibi deest, lumen aeternitatis intelligit, clamet medullis cordis, clamet et
Abbreviated transcription (Latin):
eisdem passionis pena & resur¬
rectionis sue głam predicit: ut
cũ morientẽ sicut prȩdictũ eẽt
cernerent. etĩa resurrecturum
non dubitarent. Sed qr carnales
ad huc discipuli: nullomodo ua¬
lebant capere uerba misterii ue¬
nitur admiraculũ. Ante eoꝵ. ocu¬
los cȩcus lumen recipit. ut qui
celestis misterii uerba non cape¬
rent eos ad fidem cęlestia facta
solidarent. Sed miracula dñi
dantur facta: et tamen ꝑ signifi¬
cationẽ nobis al. qͥd innuant
O pera quippe eius et ꝑpotentiam
aliud ostenc̾unt. & ꝑ mysterium
aliud locint᷑ Foce eñi quis iuxta
historiã cęcus iste fuerit ignora¬
mus. sed tamen quẽ ꝑmisterium
significet nouimus. Cȩcĩ quip¬
pe ẽ genus humanũ. qͦd inpa¬
rente pͥmo a paradisi gaudiis
expulsum claritatẽ suꝑne lu¬
cis ignorans dampnationis sue
tenebras patitur. sed tamen ꝑ
redemptoris sui presentia illit¬
minatur ut in ternȩ lucis gau¬
dia iam ꝑ desideriũ uideat atq
iuia uite boni operis gressus

Expanded text:
 resurrectionis suae gloriam praedicit, ut cum eum morientem, sicut praedictum est, cernerent, etiam resurrecturum non dubitarent. Sed quia carnales adhuc discipuli nullo modo valebant capere verba mysterii, venitur ad miraculum. Ante eorum oculos caecus lumen recipit, ut qui coelestis mysterii verba non caperent, eos ad fidem coelestia facta solidarent. Sed miracula Domindantur facta, et tamen per significationem nobis aliquid innuant. Opera quippe ejus et per potentiam aliud ostendunt, et per mysterium aliud loquuntur. Ecce enim quis juxta historiam caecus iste fuerit ignoramus, sed tamen quem per mysterium significet novimus. Caecus quippe est genus humanum, quod in parente primo a paradisi gaudiis expulsum, claritatem supernae lucis ignorans, damnationis suae tenebras patitur; sed tamen per Redemptoris sui praesentiam illuminatur, ut internae lucis gaudia jam per desiderium videat, atque in via vitae boni operis gressus
Abbreviated transcription (Latin):
nec initiũ in choat. nec finis angus¬
tat. Ad quã ꝓfecto lucem. iua fides ẽ
Unde recte & illuminando cȩco ꝓ¬
tinis responietur. Respice fides
tua te saluum fecit. Sed ad hȩc co¬
gitatio carnalis dicit. Quomodo
possum lucẽ spiritalem querere.
qua uidere non possu. Unde
michi certumẽ. sisit quȩ corporeis
oculis non infulgae. Cui scilicet
cogitationi est qđ breuit quisq
respondeat. quia & hec ipsa quȩ
sentit. non ꝑ corpus. sed ꝑ animam
cogitat. Et nemo suã arim aud&.
nec tamen se dubitat animã ha¬
bere qua non uid&. Ex inuisibili
batur. Ex iniusinli cͦ sub staniti.
in hac uita uisibili uiuitur. et ẽe
uita inuisibilis drbitatur Sed

Expanded text:
nec initium inchoat, nec finis angusnec initium inchoat, nec finis angustat. Ad quam profecto lucem via fides est. Unde recte et illuminando caeco protinus respondetur: Respice, fides tua te salvum fecit. Sed ad haec cogitatio carnalis dicit: Quomodo possum lucem spiritalem quaerere, quam videre non possum? Unde 1443 mihi certum est si sit, quae corporeis oculis non infulget? Cui scilicet cogitationi est quod breviter quisque respondeat, quia et haec ipsa quae sentit, non per corpus, sed per animam cogitat. Et nemo suam animam videt, nec tamen dubitat se animam habere, quam non videt. Ex invisibili batur. Ex invisibili ergo substantia in hac vita visibili vivitur, et esse vita invisibilis dub
Abbreviated transcription (Latin):
mantẽ dñs transiens audiuit. stans
humanitatẽ suã uocib nr̃ȩ cęcita¬
tis cõpatiendo misertus ẽ. sed et¬
lumen nobis gr̃ȩ ꝑdiuinitatis po¬
tentiam infudit. Et notandum
qͥd ceco uenienti dicat. Quid tͥ
uis faciam : Nunqͥd qͥ lumen red¬
dere poterat. qͥd uellet cȩcus is¬
norabat.: Sed petiuult. hoc
qͦd nos petere. et se concedere pre¬
noseit. Importune nanq ad ora¬
tionẽ nes ammonet. & tamen
hoc requirit. ut cor ad orationẽ
excitet. Unde & cȩcus ꝓtinus
ad iungit. Dñe ut uideam. Ecce
cecus a dño non aurũ. sed lumen
querit. Pariu pendit extra lucẽ
aquid querere quia et si hahere cȩ¬
es qͦd lihet potest. sine luce non
sas diuitias. ne n terrena dona non
fugitiuos honores adño. sed lucẽ
queramus. Nec lueẽ que loco clau¬
ditur. que et tempore finitur.
quȩ noctiũ interruptione uariat᷑.
queꝰ nobis cõmimit̃ cĩ peccorib
cernitur. sed lucem queramus. qua
uidere cũ scis angłis possimus. qua

Expanded text:
ansiens audit, stans humanitatem suam vocibus nostrae caecitatis compatiendo misertus est, sed lumen nobis gratiae per divinitatis potentiam infudit. 7. Et notandum quid caeco venienti dicat: Quid tibi vis faciam? Nunquid qui lumen reddere poterat quid vellet caecus ignorabat? Sed peti vult id quod et nos petere et se concedere praenoscit. Importune namque ad orationem nos admonet, et tamen hoc requirit, ut cor ad orationem excitet. Unde et caecus protinus adjunxit: Domine, ut videam. Ecce caecus a Domino non aurum, sed lucem quaerit. Parvipendit extra lucem aliquid quaerere, quia etsi habere caecus quodlibet potest, sine luce videre non sas divitias, non terrena dona, non fugitivos honores a Domino, sed lucem quaeramus; nec lucem quae loco clauditur, quae tempore finitur, quae noctium interruptione variatur, quae a nobis communiter cum pecoribus cernitur, sed lucem quaeramus quam videre cum solis angelis possimus, quam
Abbreviated transcription (Latin):
diuinȩ pietatis diuitias con¬
siderauit psalmista cũ dice¬
ret. Ad uitor m̃s tibi psallã
quia tu ds̃ susceptor m̃s es
ds̃ m̃s miscricordia mea. L¬
ce ꝑpendens in quib labor¬
b humana sit uita consti¬
tuta. dm̃ appellauit ad uit¬
rem. Et quia a tribulatios
prȩsenti in requiem sempił¬
nã nos suscipit. appellat alꝰ
susceptorẽ. Sed considcrans qđ
mala nr̃a aspicit & portat. cul¬
pas nr̃as tolerat & tamen nos
ꝑ penitentiam ad premia reser¬
uat. noluit miseri cordẽ dm̃
dieere. sed hunc ipsam miseri¬
cordiam uocauit dicens. ds̃
mis miscricordia mea. Rcuoce¬
mus ergo ante oculos mala
quae fecimus. pensemus ex
quanta dĩ benignitate tole¬
ramur. Consideremus quae
sunt pietatis eius uiscera. ut
non solum culpas indulgeat.
sod celeste regnũ pęnitentib
&iam post culpas ꝓmittat.
atꝙ ex om̃ib medullis cordis
dicamus singuli. dicamus oñis.
ds m̃s miscricordia mea.¬

Expanded text:
divinae pietatis divitias condivinae pietatis divitias consideravit Psalmista, cum diceret: Adjutor meus, tibi psallam, quia tu Deus susceptor meus es, Deus meus misericordia mea . Ecce perpendens in quibus laboribus humana sit vita constituta, Deum appellavit adjutorem; et quia a tribulatione praesenti in requiem aeternam nos suscipit, appellat etiam susceptorem. Sed considerans quod mala nostra aspicit et portat, culpas nostras tolerat, et tamen nos per poenitentiam ad praemia reservat, noluit Deum misericordem dicere, sed hunc ipsam misericordiam vocavit, dicens: Deus meus misericordia mea . Revocemus ergo ante oculos mala quae fecimus, pensemus ex quanta Dei benignitate toleramur, consideremus quae sunt pietatis ejus viscera, ut non solum culpas indulgeat, sed coeleste regnum poenitentibus etiam post culpas promittat. Atque ex omnibus medullis cordis dicamus singuli, dicamus omens: Deus meus misericordia mea
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ seruiturũ se dõ & esse mo¬
nachum deuouit. atq a tẽpo¬
re illo nunc usq febrib pre¬
mitur. dolorib fatigatur.
Morti quidẽ subtractus est.
sed ad huc plenius uitȩ resti¬
tutus non est. Quia enĩ lon¬
gis & diuturnis iniquitatib
pressus est. longo languore
fatigatur. & durũ cor ignis
purgationis durius concremat.
quia diuina dispensatione agi¬
tur. ut ꝓlixiora uicia egritu¬
do ꝓlixior exurat. Quis illum
um quã seruari ad conuersionẽ
crederet. Quis tantã dĩ mise¬
ricordiam considerare suffici¬
at. Ecce iuuenis prauus
draconẽ uidit in morte. cui
seruiuit in uita nec uidit
ut uitam funditus perderet
sed ut cui seruierat sciret
sciendo resisteret. ipsũq resis¬
tendo superaret. & eum a quo
prius non uidens tenebatur
uidit postea ne teneretus.
Quȩ ergo lingua narrare uises¬
ra diuinȩ misericordiȩ suffi¬
cit. qui sp̃s tantȩ pietatis di¬
uitias non obstupescat: has

Expanded text:
tem secuturum se Dominum, et esse motem secuturum se Dominum, et esse monachum devovit; atque a tempore illo, nunc febribus premitur, nunc doloribus fatigatur. Morti quidem subtractused adhuc plenius vitae restitutus non est. Quia enim longis et diuturnis iniquitatibus pressus est, longo languore fatigatur, et durum cor ignis purgationis durior concremat, quia divina dispensatione agitur ut prolixiora vitia aegritudo prolixior exurat. Quis illum unquam servari ad conversionem crederet? Quis tantam Dei misericordiam considerare sufficiat? Ecce juvenis pravus draconem vidit in morte cui servivit in vita, nec vidit ut vitam funditus perderet, sed ut cui servierat sciret, sciendo resisteret, ipsumque resistendo superaret, et eum a quo prius non videns tenebatur vidit postea ne teneretur. Quae ergo lingua narrare viscera divinae misericordiae sufficiat? Quis spiritus tantae pietatis divitias non obstupescat? Has
Abbreviated transcription (Latin):
Er̃s aderant. eiusq exitũ in quan¬
tum dõ largiente poterant
oratione tuebantur. At ille
se uenire conspiciens. magnis
Ecce draconi ad deuorandum
datus sum. sed ꝓpter urãm p̃¬
sentiam deuorare me non po¬
test. Quid michi moras facitis.
Date locũ. ut ei deuorare me
liceat. Cumq hunc fr̃ ut sig¬
num sibi crucis imprimeret.
ammonerent. respondebat uirtu¬
te qua poterat dicens. Uolo me
signare sed non possum. quia a
dracone premor. Spumȩ oris
eius faciem meam liniunt. gut¬
tur meum cius ore suffocatur.
Cece ab eo brachia mea cõpri¬
muntur. qui iam caput meũ
suo ore absorbuit. Cumq hoc¬
ille pallens ac tremens & mori¬
ens diceret. ceperunt fr̃s uehe¬
mentius orationib insistere. &
oppressum draconis prȩsentia
suis precib ad uiuare. cum re¬
pente liberatus magnis cȩpit
uocibus clamare dicens. Dõ
gratias. ecce discesc̾it. ecce exut.
Ante orationes ur̃as fugit dra¬
co qui me acceperat. Mox au¬

Expanded text:
Fratres aderant, ejusque exitum, in quanFratres aderant, ejusque exitum, in quantum Deo largiente poterant, oratione tuebantur. At ille em venire conspiciens, magnis Ecce draconi ad devorandum datus sum, qui propter vestram praesentiam devorare me non potest. 1515 Quid mihi moras facitis? Date locum ut ei devorare me liceat. Cumque hunc fratres ut signum sibi crucis imprimeret admonerent, respondebat virtute qua poterat, dicens: Volo me signare, sed non possum, quia a dracone premor. Spumae oris ejus faciem meam liniunt, guttur meum ejus ore suffocatur. Ecce ab eo brachia mea comprimuntur, qui jam et caput meum in suo ore absorbuit. Cumqille pallens, tremens et moriens diceret, coeperunt fratres vehementius orationibus insistere et ab oppressione draconis praesentis suis precibus adjuvare; cum repente liberatus coepit magnis vocibus clamare dicens: Deo gratias, ecce discessit; ecce exiit, ante orationes vestras fugit draco qui me acceperat. Mox au
Abbreviated transcription (Latin):
tus est. sed ipse deuotius conuer
frater suus corpore non corde
sccutus est. Nam ualde conuer¬
sionis uitã & habitũ detestans.
in monasterio ut hospes habita¬
bat. et monachorũ uitã mori¬
bus fugiens recedere a monas¬
Terii habitatione non poterat.
quia quid uel ageret uel unde
uiueret non habebat. Erat eiꝰ
prauitas cunctis honerosa. sed
hunc om̃s ȩquanimiter ꝓ frĩs
eius amore tolerabant. Nam cũ
esset suꝑbus & lubricus. siqua post
hoc scłm sequeretur uita: nescie¬
bat Irridebat uero. siquis illi
hanc pretdicare uoluisset Itaq
cum habitu seculari uiuebat
in monasterio uerbis leuis. nu¬
tibus in stabilis. mente tumidus.
ueste cõpositus. actione dissipa¬
tus. Mense autẽ iulio nuper
elapso. huius quã nostis pestilen¬
tiȩ clade ꝑ cussus est. Qui ad
extremũ ueniens. urgueri cę̧¬
pit ut animã redderet. & ul¬
tima iam corporis parte prȩ¬
mortua. uitalis uirtus in solo
pectore & lingua remanserat.

Expanded text:
tus est, sed ipse devotius est contus est, sed ipse devotius est confrater suus corpore, non corde secutus est. Nam valde conversionis vitam et habitum detestans, in monasterio ut hospes habitabat, et, monachorum vitam moribus fugiens, recedere a monasterii habitatione non poterat, quia vel quid ageret vel unde viveret non habebat. Erat ejus pravitas cunctis onerosa, sed hunc omnes aequanimiter pro fratris ejus amore tolerabant. Nam, superbus et lubricus, si qua post hoc saeculum sequeretur vita nesciebat, irridebat vero si quis illi hanc praedicare voluisset. Itaque cum habitu saeculari vivebat in monasterio, verbis levis, motibus instabilis, mente tumidus, veste compositus, actione dissipatus. Mense autem Julio nuper elapso, hujus quam nostis pestilentiae clade percussus est, qui, ad extremum veniens, urgeri coepit ut animam redderet. Et ultima jam corporis parte praemortua, vitalis virtus in solo pectore et lingua remanserat.
Abbreviated transcription (Latin):
operis ante cedit. & uix eũ cral
sequimur quẽ hodie prȩ ire ul¬
debamur. Certe cũ stephanus
ꝓfide moreretur. saulus uestim
lapidandum om̃s exertos reddi¬
dit. & tamen cundẽ ipsum is
scã ȩccłã laborib ante cessit. qi
ꝑsequendo martẏrẽ ftcit: Dus
ergo sunt quȩ sollicite pensas
debemus. Quia enĩ multi uosa¬
ti sed pauci decti sunt. primil
est ut de se quisq minime presu¬
mat. quia & si iam ad fidẽ uocatꝰ
est. utrũ ꝑhenni regno dignus
sit ignorat. Secundum uero est.
ut unus quisq ꝓaimũ quẽ fortas¬
se iacere in uicus conspicit despe¬
rart non audiat. quia diuinȩ
miscdĩȩ diuitias ignorat.
Ren fis̃ quae nuper contigit re¬
fero: ut si uos peccatores c̾e ex
corde conspicitis. om̃i potentis
dei misericordiam amplius ame¬
tis Presenti anno in monasterio
meo quod uxta beatorũ mar¬
Trum lohannis & Pauli excłam
situm est. frater quidã ad con¬
uersionẽ uenit. deuote suscep¬

Expanded text:
operis antecedit, et vix eum cras operis antecedit, et vix eum cras sequimur quem hodie praeire videbamur. Certe cum Stephanus pro fide moreretur, Saulus lapidanlapidandum omnes exertos reddidit, et tamen eumdem ipsum in sancta Ecclesia laboribus antecessit quem persequendo martyrem fecit. Duo ergo sunt quae sollicite pensare debemus. Quia enim multi vocati, sed pauci electi sunt, primum est ut de se quisque minime praesumat, quia etsi jam ad fidem vocatus est, utrum perenni regno dignus sit nescit. Secundum vero est ut unusquisque proximum, quem fortasse jacere in vitiis conspicit, desperare non audeat, quia divinae misericordiae divitias ignorat. 7. Rem, fratres, quae nuper contigit refero, ut si vos peccatores ex corde esse conspicitis, omnipotentis Dei misericordiam amplius ametis. Praesenti anno in monasterio meo, quod juxta beatorum martyrum Joannis et Pauli Ecclesiam situm est, frater quidam ad conversionem venit, devote suscep