comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
firerint crebriores figure quãns dissuilari pestimt
postulandĩe est: nescio quid illud quod aduersam obli¬
quĩs senticus iiginticare uolueruit. si fiducia su obi¬
iciant palam: aut cerre nõ exigaur ut qd̾ ipsi non
audent dicere id iudices nõ modo incellegant. sed eciã
credant utilis aliquãdo eciã dissimulatio est ut ĩ eo
nota eñn tabula est. qui quom esseur concia eñ dictũ
una per pariom tui cieres pararũ se esse respondit
et index condictione uius est clamãte multũ aduoca¬
to schemara de rerũ nanna colli ut protinꝰ eciã pre¬
ceptũ sit eiusmodi figuris utendũ ueniere non essẽ.
Tertiũ est genus in quo sola meliꝰ dicẽdi petit᷑ occa¬
sio. Ideoq id cicero nõ putat esse posiu᷑ in cõcione
tale est. illud quo idem nõt᷑ in dodiũ quib iste q̃
omĩa sacriticia nosser tacile ab se deos placari posse
ubicratur noma quoq in hoc genere marcerie f¬
quẽtistima est. sed etuduissimũ longe siper aliã ⁊c̃

Expanded text:
i possint, postulandum est, ut nescio quid illud, quod adversarii obliquis sententiis significare voluerint, si fiducia sit, obiiciant palam, aut certe non exigant ut, quod ipsi non audent dicere, id iudices non modo intelligant, sed etiam credant. utilis aliquando etiam dissimulatio est, ut in eo nota enim fabula est, qui, cum esset contra eum dictum, iura per paris tui cineres, paratum se esse respondit, et iudex condicione usus est, clamante multum advocato schemata de rerum natura tolli, ut protinus etiam praeceptum sit, eiusmodi figuris utendum temere non esse. tertium est genus, in quo sola melius dicendi petitur occasio; ideoque id Cicero non putat esse positum in contentione. tale est illud, quo idem utitur in Clodium: quibus iste, qui omnia sacrificia nosset, facile ab se deos placari posse arbitrabatur. ironia quoque in hoc genere materiae frequentissima est. sed eruditissimum longe, si per aliam rem
Abbreviated transcription (Latin):
rius petit᷑ a iudice. tamẽ spes aliqua cleuẽgie nõ
palã ne paciscam᷑ sed per quadã credibilẽ suspicio¬
nem. ur in młtis conirouersus. sed in hac quo raptor
ine mira trigesimũ diẽ et rapte pacrẽ et suũ exora¬
uerit
pereat qui exorato taꝑte patiẽ suũ nõ exoral agir cũ
co dementie. Mã si prounitat hie parei sis tollit sinul¬
lam spem taciar. ut nõ lemẽe. audelis certe iudcat
et a se uiditẽ auertat. Lano igu optune ocrdeluis eeto
si potero remistius et pro suo ingems parer gullio diua
amnt dina here forcioi fuisti confinia sint bre cele¬
brata apus grecos schemata per que see csperas mol¬
luos sigintitant. nõ themistodes iuasisse ex istonari
athe mrensib. ut uibẽ apud deos depont tẽt qe duur
ant itellegi uelle quesuũ eciã est quontodo respon¬
deu tonta figuras oporreret. et quidã semꝑ ex diuu¬
so aperieuda purauerũt sicur lacẽtia uicia rescindut̃
isq sant frequẽtissime faciẽdũ est. Alicer cñm di lui

Expanded text:
qua clementiae, non palam, ne paciscamur, sed per quandam credibilem suspicionem, ut in multis controversiis, sed in hac quoque: raptor , nisi intra tricesimum diem et raptae patrem et suum exoraverit, pereat; qui exorato raptae patre suum non exorat, agit cum eo dementia. nam si promittat hic pater, lis tollitur; si nullam spem faciat, ut non demens, crudelis certe videatur et a se iudicem avertat. latro igitur optime, occides ergo? — Si potero. remissius et pro suo ingenio pater Gallio, dura , anime, dura; here fortior fuisti. confinia sunt his celebrata apud Graecos schemata, per quae res asperas mollius significant. nam Themistocles suasisse existimatur Atheniensibus, ut urbem apud deos deponerent, quia duraliud intelligi velle. quaesitum etiam est, quomodo responderi contra figuras oporteret. Et quidam semper ex diverso aperiendas putaverunt, sicut latentia vitia rescinduntur. idque sane frequentissime faciendum est; aliter enim dilui
Abbreviated transcription (Latin):
exicterẽ suppedirabat tauit᷑ temipus. longa est rñ que
discit eras: et ego non de tardis inaemis loquor. Demo¬
quor in hũs om̃ibus que discenda sunt oratori furro
puro enuiuuit plato: qui nõ contentus disciplinis quas

Expanded text:
exigerem, suppeditabat tamen tempus. longa est enim, quae exigerem, suppeditabat tamen tempus. longa est enim, quae discit, aetas, et ego non de tardis ingeniis loquor. denique cur in his omnibus, quae discenda oratori futuro puto, eminuit Plato? qui n
Abbreviated transcription (Latin):
modo prestant non summluꝰ facigant᷑/ Prei̾ia scdm aliam
etatis illius facilitatẽ uelut simplicius doccutes sequũtin
nec que iã egerint metintui: Ab est illis adhuc enã labor̃
indiciũ. porio ut frequãtti experti sumꝰ minꝰ afficit sesub
facigacio quã cogitacio. sed ne temporis quidẽ imꝙͣ plus
erit quia his etatb omie in audiendo profectus est. quo
adscilum secedet quom generabit ipse aliquid acq cõpo¬
nec. tunc nnchoare hec seudia. uel nõ uaccabit uel non
libebit. Cigo quom grãmatiais totũ dic̃ occupare non
possit nec debeat ne diicentis aĩx̃ cedio auercat quibu
poant studus hec taupoꝵ uelut subasina donabimus:
Nam nec ego conium scudẽtem in his artibus. uolo nec
moduletir. ut nuisias notis cantica exapiat nec unq
ad minuissima grometrie opera descendat int cõmedũ
in promĩciando nec saltarore in gestre facio : que si omĩa

Expanded text:
modo praestant, non similiter fatigantur. praeterea secundum aliam modo praestant, non similiter fatigantur. praeterea secundum aliam aetatis illius facilitatem velut simplicius docentes sequuntur nec quae iam egerint metiuntur. abest illis adhuc etiam laboris iudicium. porro , ut frequenter experti sumus, minus adficit sensus fatigatio quam cogitatio. sed ne temporis quidem unquam plus erit, quia his aetatibus omnis in audiendo profectus est. cum ad stilum secedet, cum generabit ipse aliquid atque componet, tum inchoare haec studia vel non vacabit vel non libebit. ergo cum grammaticus totum occupare diem non possit nec debeat, ne discentis animum taedio avertat, quibus potius studiis haec temporum velut subsiciva donabimus? nam nec ego consumi studentem in his artibus volo, nec moduletur aut musicis notis cantica excipiat, nec utique ad minutissima usque geometriae opera descendat, non comoedum in pronuntiando nec saltatorem in gestu facio; quae si omnia
Abbreviated transcription (Latin):
iumꝰ fatigatur. niꝵ sit forsitan. sed experunẽtis deprchẽ¬
dat. Nam et dociliora sunt ingemia priusꝙͣ obduruerun
id uel hoc argiueto paret ꝙ mera bituiũ quã uerba recta
formare potuerũt: quãnis nullo iustãte omĩa fere loquũt᷑
At noucus nostris per quot annos sermo latinꝰ repuouat
magis scias si quĩ iam robustũ instituere bterit ceperimꝰ
non sue causa dici llaidoricisric. eos qui in iua quiq arte
optime faciant et paciencior est laboris natura puens
quã iucnib uidelicet ut corpora infanciũ nec casus qͦq
in terrã tociens defferũt᷑: tã grantei affligit: nec illa ꝑ
manus et genna reptacio nec post breue tẽpus contini
luisus. et cocius diei discnius quia pondꝰ illies a best: nec
se ip̃i grauãt sic amim quoq credo: quia inõre conatu
mouent᷑ nec suo ixu studus insistunt sed formãdos se tãtũ¬

Expanded text:
minus fatigatur. mirum sit forsitan, sed experimentis deprehenminus fatigatur. mirum sit forsitan, sed experimentis deprehendas. nam et dociliora sunt ingenia, priusquam obduruerunt. id vel hoc argumento patet, quod intra biennium, quam verba recte formare potuerunt, quamvis nullo instante, omnia fere loquuntur; at noviciis nostris per quot annos sermo Latinus repugnat. magis scias, si quem iam robustum instituere litteris coeperis, non sine causa dici παιδομαθεῖς eos, qui in sua quidque arte optime faciant. et patientior est laboris natura pueris quam iuvenibus. videlicet , ut corpora infantium nec casus, quo in terram totiens deferuntur, tam graviter adfligit nec illa per manus et genua reptatio nec post breve tempus continui lusus et totius diei discursus, quia pondus illis abest nec sese ipsi gravant: sic animi quoque, credo, quia minore conatu moventur nec suo nisu studiis insistunt, sed formandos se tantum
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ diuersitate reficit᷑ scomachus et plurib mĩore fastidio
alitur. aut dicant isti mihi que sit alia racio discendi: g¬
matico solo deseruiamꝰ: deinde gromietu tãtũ ouitanius
interim qd didicimꝰ Nox transseanus ad uuiicii: exadant
priora. et cum latiuis seudebimus liu̾is nõ respiciamus
ad grecas : et ut semel funã inhil faciamus iust nouissumũ
Quor non idem iuademus agricolis: ne aruia siil et ui¬
neta: et oleas: arbustum cołant ne praris et peccoribus: et
honis et aluearibui anibq accomodent cuiã. Quor i
aliquid forensibus negocus aliquid desiderus amicoꝵ aliqͥd
iacõnib domesticis aliquid cure corporis nõ inhil uolupta¬
tibus cure quotidit dauius: quarũ nos una res quelibet
ihil incer mittences fatigaret. Adeo faciliꝰ est multa fac
quã diu: Illud quidẽ minint uerendũ est ne laborẽ studi¬
orum pueu difficluus tolerent: Aecq cũm nulla etas

Expanded text:
quorum diversitate reficitur stomachus et pluribus minore fastidio quorum diversitate reficitur stomachus et pluribus minore fastidio alitur. aut dicant isti mihi, quae sit alia ratio discendi. grammatico soli deserviamus, deinde geometrae tantum, omittamus interim quod didicimus? mox transeamus ad musicum, excidant priora? et cum Latinis studebimus litteris, non respiciamus ad Graecas, et, ut semel finiam, nihil faciamus nisi novissimum? cur non idem suademus agricolis, ne arva simul et vineta et oleas et arbustum colant, ne pratis et pecoribus et hortis et alvearibus avibusque accommodent curam? cur ipsi aliquid forensibus negotiis, aliquid desideriis amicorum, aliquid rationibus domesticis, aliquid curae corporis, nonnihil voluptatibus cotidie damus? quarum nos una res quaelibet nihil intermittentes fatigaret. adeo facilius est multa facere quam diu. illud quidem minime verendum est, ne laborem studiorum pueri difficilius tolerent, neque enim ulla aetas
Abbreviated transcription (Latin):
dem temporis mortbr̃o ium suã impendat/ An uero cicha¬
redi nõ simul et meniorie et sono uocis et pluius flexib
seruint᷑. quom interim alios neru s dextra percutiũt al
ieua trahunt cõtinent prebent. Ne pes quidẽ ociosus cer¬
tam legem tempoꝵ seruat: et hec pariter omĩa quid nos
accendi subita neccessitate de prehensi. nõne alie dicinus
alia prouidemus quom pariter inuẽcio rerũ eleccio uerbe
composicio gestus pronuĩciacio uultꝰ motus desideretur.
Que si uelut uno sub conatu tam diucria parent sumil
quor nõ in pluibus curis horas partiam: quom pseraum
refficiat ammos ac reparet uarietas ipã. coniaq sit aꝙte
difficilius in uno labore perseuerare. Ideo et stilus lercione
requiescit. et ip̃ius lectionis cediũ nicib leuatur. quãlibet
mulca egerimus quodã tame modo recentes sumꝰ ad id qr
maipinius Quis nõ obtũdi possit si per totũ diẽ quonisq
arts unũ magr̃m ferat: muracõne iccreabit᷑ sicut in abis

Expanded text:
intendat. an vero citharoedi non simul et memoriae et sono vocis et plurimis flexibus serviunt, cum interim alios nervos dextra percurrunt, alios laeva trahunt, continent, praebent, ne pes quidem otiosus certam legem temporum servat, et haec pariter omnia? quid ? nos agendi subita necessitate deprehensi nonne alia dicimus, alia providemus, cum pariter inventio rerum, electio verborum, compositio, gestus, pronuntiatio, vultus, motus desiderentur? quae si velut sub uno conatu tam diversa parent simul, cur non pluribus curis horas partiamur? cum praesertim reficiat animos ac reparet varietas ipsa, contraque sit aliquanto difficilius in labore uno perseverare. ideo et stilus lectione requiescit, et ipsius lectionis taedium vicibus levatur. quamlibet multa egerimus, quodam tamen modo recentes sumus ad id quod incipimus. quis non obtundi potest, si per totum diem cuiuscunque artis unum magistrum ferat? mutatione recreabitur sicut in cibis,
Abbreviated transcription (Latin):
quodãmodo preparãda semꝑ ut his cum res poscet : mar
que qui pertinere ad orõiem non puabit: is ne statuã
protinus a gramatitis purẽ. dabũt᷑ alis tum qͦ tẽpora
sua: neq uerendum eut nebiuis preceptorib oneretui
puti nõ enm crescet sed diuidetur qui sub uno muscbatur
labor et ent sin quisq operis magisteꝵ uerlior: qd̾ adhuc
obtinent grea: alatuns obmissũ est Rieri uidam ꝯecu¬
hare quiee sũt qui labori isti successeruit¬

Expanded text:
quodammodo praeparanda semper, ut iis, cum res poscet, utare. quodammodo praeparanda semper, ut iis, cum res poscet, utare. quae qui pertinere ad orationem non putabit, is ne statuam protinus a grammaticis putem. dabuntur et illis tum quoque tempora sua, neque erit verendum, ne binis praeceptoribus oneretur puer. non enim crescet sed dividetur, qui sub uno miscebatur, labor, et erit sui quisque operis magister utilior; quod adhuc obtinent Graeci, a Latinis omissum est, et fieri videtur excusate, quia sunt qui labori isti successeri
Abbreviated transcription (Latin):
opue est. At si rechor pͥma osficia operis su nõ recuiat a
naracõnibus statim et laudandi uimꝑandi ꝙ opusculis
uia cuis derideratiu. An ignorauis autiquis hoc fuisse
ad angendam dequẽciam genus exceratacõnis ut theside
dicernt et cõlimee locos et cetria ciria complexũ ieꝵ per¬
sonas q qmibus uere fiere q connoneisie tontinet. Ee quo
palam est quã turpuei deserat eam parit̃ ⁊ echoncee ĩstrcio
quã et primã habiit et diusolam. Quid autẽ ex huede qͥb
cm certe in illud indiciale cauẽ certũ genus incidat: An
non in foro nauandũ est: qua in parte nestio an sie duoel
plirtinurt nõne laus ac uimperacio certa nũb illis frcquẽter
inientm. Non comee loci suie qui sunt in uicia duecti.
quales leguiis a cicerorte composiros seu quib q̃stionts
gentialiter tractant᷑ qualos sũt edui a e quoq hortensio
ut sene parius argumẽtis ciedendum et pro testib et in
testes in medus liciũ medulis ueriantͤ. Arma sũt hec

Expanded text:
opus est. at si rhetor prima officia operis sui non recusat, a narrationibus statim et laudandi vituperandique opusculis cura eius desideratur. an ignoramus antiquis hoc fuisse ad augendam eloquentiam genus exercitationis, ut theses dicerent et communes locos et cetera citra complexum rerum personarumque, quibus verae fictaeque controversiae continentur? ex quo palam est, quam turpiter deserat eam partem rhetorices institutio, quam et primam habuit et diu solam. quid autem est ex iis, deetorum, tum certe in illud iudiciale causae genus incidat? an non in foro narrandum est? qua in parte nescio an sit vel plurimum. non laus ac vituperatio certaminibus illis frequenter inseritur? non comlegimus a Cicerone compositos, seu quibus quaestiones generaliter tractantur, quales sunt editi a Quinto quoque Hortensio: ut, sitne parvis argumentis credendum, et pro testibus et in testes, in mediis litium medullis versantur? arma sunt haec
Abbreviated transcription (Latin):
operũ idest factoꝵ dictoꝵq cõcextus. alias in species u̾cutu
dundire laudem fortiudime insticie cõtiue̾tie. ceteraꝵ q ac
singulis assignare que scdm̃ quãꝙ eaꝵ gesta erut: una

Expanded text:
operum id est factorum dictorumque contextus; alias in species virtutum operum id est factorum dictorumque contextus; alias in species virtutum dividere laudem, fortitudinis, iustitiae, continentiae ceterarumque, ac singulis adsignare, quae secundum quamque earum gesta erunt. u
Abbreviated transcription (Latin):
ex aniiro et corport et extia posine per dober et corporas
quadcm fortmroꝵ q cũ lemor tum nõ uno modo trartãda
est. Nam et pulchutudinẽ muerrm robuiq prosequim
honore uciboꝵ. ui homerus in agamenone arq a chille
mieum cõfert admnacõm multũ eciã infirutas. ut cũ
Iem iydea pariũ seo bellarorẽ dicir fuisse: fortuna uero
rum digintatẽ afferi: Ut in rogibus principibus q. nãq est
het materia ostrudende utiitis uuerior: cum quo iinores
opẽs fuert maiorẽ benefactis gloriã parit. sed omia que
oxtra nos bona sunt. queq homĩb forie obtigeruit/ nõ id
landant quod habuerit quis ea ses qd his honeste su usus
Non diuicie et potẽcia et grana quõ plurͣiuũ deut
in meliores propter hec aut perores sumꝰ Aniini sempei
uera lans. sed nõ una ꝑ hoc epus uia ducit᷑. nãq alius
etans gradus gestaꝵq rerĩ ordinẽ sequi speciosius fuit:
ut in p̃mis ãis iaudarent᷑ indoles: tũ disapline post hoc

Expanded text:
ex animo et corpore et extra positis peti debet. et corporis quidem fortuitorumque cum levior, tum non uno modo tractanda est. nam et pulchritudinem interim roburque prosequimur honore verborum, ut Homerus in Agamemnone atque Achille, et interim confert admirationi multum etiam infirmitas, ut cum idem Tydea parvum sed beltum dignitatem adfert, ut in regibus principibusque namque est haec materia ostendendae virtutis uberior, tum quo minores opes fuerunt, maiorem bene factis gloriam parit. sed omnia, quae extra nos bona sunt quaeque hominibus forte obtigerunt, non ideo laudantur, quod habuerit quis ea, sed quod iis honeste sit usus. nam divitiae et potentia et gratia, cum plurimum virium dent, er haec aut peiores. animi semper vera laus, sed non una per hoc opus via ducitur. namque alias aetatis gradus gestarumque rerum ordinem sequi speciosius fuit, ut in primis annis laudaretur indoles, tum disciplinae, post hoc
Abbreviated transcription (Latin):
netas princpis nostri presenciĩ quoq tempoꝵ decus
fecit: Magis est uaria lans hõmũ. Nam p̾mũ dinditꝰ
in tempora qd̾q ance eos fuit quoq ip̃i uixerũt᷑ In his
autẽ qui fato sunr functi / eciã quod est insequnntũ: ante
hominẽ patua ac parentit maioret q erũt. quoꝵ dupli
ciottatiis est. ani cim respondisse nobiliram pri lihau
eut aunt humili ꝰ genus illustrasse factit. Illa quom
intetim ex eo qd aute ip̃m fuit. tempore tiaheui qr ͣ
responsis. ucl anguius furã claurariꝰ promuseriũ ui

Expanded text:
etas principis nostri praesentium quoque temporum decus fecit. magis est varia laus hominum. nam primum dividitur in tempora, quodque ante eos fuit quoque ipsi vixerunt; in iis autem, qui fato sunt functi, etiam quod est insecutum. ante hominem patria ac parentes maioresque erunt, quorum duplex tractatus est: aut enim respondisse nobilitati pulchrum erit aut humilius genus illustrasse factis. illa quoque interim ex eo, quod ante ipsum fuit, tempore trahentur, quae responsis vel auguriis futuram cla
Abbreviated transcription (Latin):
Altera qui in seruitute est. eo iure quo seruus: aut ãnqui
dixxerũt. qui seruiture seruit. que finicio eciã si distat:
aliquo nsi tamẽ propriis ex differentib adiuuat
manis est. Dicet ẽm aduersarius serie eũ serintute.
aur eo uire quo seruũ. Uideam ꝰ ergo propria et differẽna

Expanded text:
altera, qui rei seruitute est eo iure, quo servus, aut, ut antiqui altera, qui rei seruitute est eo iure, quo servus, aut, ut antiqui dixerunt, qui servitutem servit. quae finitio, etiamsi distat aliquo, nisi tamen propriis et differentibus adiuvatur, inanis est. dicet enim adversarius, servire eum servitutem a
Abbreviated transcription (Latin):
ut inhil ad qõnem pertineat. falsa est si dicas equus
mal racionale. Nã est equus aĩal sed iuracõnale
quod autẽ comuẽ cũ alio est desinet esse propriũ. Hic reꝰ
salsam diat esse funcõem accuisatoris. Accusator autem
non põt dicere salsam rei. Nam est sacrilegiũ surapere
iquid sacri. dicit parũ plena. adnciendũ em̃m. aut ex
sacro. moeimꝰ antẽ usus in approbando resellendoq fi
nt prioꝵ ac differenciũ nõnuũꝙͣ eciã ethimologie que
tamẽ onnia sicut in ceteris confirinat equitas. nõ unquã
et cõiectura mẽtis echimologia maxime rara est. E
eim est aliud tinułtus insi perturbacio tanta ut maioi
timor oriatur. Unde eciã nomẽ ductũ est tumłtus crca
propria ac disterẽtia magna subtilitas. ut quom q̃rit᷑
an addicus que lex seruire donec soluerit iubet serue
Altera pars fuñt. ita seruns est qui est iure in seruitute.

Expanded text:
ut nihil ad quaestionem pertineat. Falsa est, si dicas, equus ut nihil ad quaestionem pertineat. Falsa est, si dicas, equus animal rationale; nam est equus animal sed irrationale. quod autem commune cum alio est, desinet esse proprium. Hic reus falsam dicit esse finitionem accusatoris, accusator autem non potest dicere falsam rei; nam est sacrilegium surripere aliquid sacri; sed dicit parum plenam, adiiciendum enim aut ex sacro. maximus autem usus rei approbando refellendoque fine propriorum ac differentium, nonnunquam etiam etymologiae. quae tamen omnia, sicut rei ceteris, confirmat aequitas, nonnunquam et coniectura mentis. etymologia maxime rare est: quid enim est aliud tumultus, nisi perturbatio tanta, ut maior timor oriatur? unde etiam nomen ductum est tumultus. circa propria ac differentia magna subtilitas, ut cum quaeritur an addictus, quem lex servire, donec solverit, iubet, servus sit. altera pars finit ita, servus est, qui est iure rei servitute;
Abbreviated transcription (Latin):
q in sthola ubi nobis ip̃i fingimn/ contradutionẽ dues
ponrie debemiue sinee. quales uruuq esse optimi poterũt.
Ponin foio piouidendũ num forte suꝑuacua et nihil ad
ausam ptimt̃e: an ambigna anconnaria an comm̃e
sii Iuncio. quoꝵ nihil accidere insl agentis culpa põt.
ar recte aut fuamꝰ ita fiet si prius in añno cõstitueri¬
mue quid uelimꝰ efficere. Sic eñm accõmodari ad uolũta¬
tem uerba potuerũt. atq uel a notistimo exemplo qd sit
res lucidior nõ recedamus qui prinatã pecciũam de tẽplo
surrepit sacrilegi reus est culpa maĩfesta est questio.
Est an huie crimini nomẽ quod est in lege cõueniat
eigo ambigitu in hoc saculegiũ sir acciisator quia de
templo surrepta sit peccuina. utitr hoc nomĩs reus
quia prinatã surripuerit. negat esse sacrilegiũ: sed
rum plena. Nam illud terciũ insi stultis non accidit

Expanded text:
que rei schola, ubi nobis ipsi fingimus contradictionem, duos que rei schola, ubi nobis ipsi fingimus contradictionem, duos ponere debemus fines, quales utrinque esse optimi poterunt. at rei foro providendum, num forte supervacua et nihil ad causam pertinens an ambigua an contraria an communis sit finitio; quorum nihil accidere nisi agentis culpa potest. Vt recte autem finiamus, ita fiet, si prius rei animo constituerimus quid velimus efficere. sic enim accommodari ad voluntatem verba poterunt. atque ut a notissimo exemplo, quo sit res lucidior, non recedamus: qui privatam pecuniam de templo surripuit, sacrilegii reus est. culpa manifesta est; quaestio est an huic crimini nomen quod est rei lege conveniat. ergo ambigitur an hoc sacrilegium sit? accusator , quia de templo surrepta sit pecunia, utitur hoc nomine. reus , quia privatam surripuerit, negat esse sacrilegium sed rum plena. nam illud tertium nisi stultis non accidit,
Abbreviated transcription (Latin):
utitui cicero pio cecina ut ies proponatui ꝟba nõ peri¬
luent᷑. et enm rcaperatores nõ ea sola nis est. que al
corpus nostrũ iutãq peruer̃t. Sed eciã młto maior ea
que ꝑiculo mortis mniecto forundine añnũ ꝑterritum
loco sepe et certo stat demouet, ant cõfinicõe p̾cedir
probatio ut in philippicis ccero seruiũ sulpiciu occ¬
sum ab autonio coligit et in clansula demũna funt
Ie ẽ profecto mortẽ actulit. quis cansa morus sii
nõ nreganerim tamẽ. hec quoq ut expedret canse esse
sacenda et si quãdo surma cõprehendi poterit brem
complixu uboꝵ funcio esłe. Id tum elegans. tum eciã
fortissimu si modo erit illa mexpugnabilis eius cer¬
uis ordo est. quod sit. an hoc sit. et in hoc fere lator
maior est. ut funcionẽ cõfirines. quã ut in funcioẽ
appplites in eo. quid sit duplexe opus est. Nã et nostia
cõfumãda est. et aduerse partis destruẽda finicio. Ioco¬

Expanded text:
utitur Cicero pro Caecina, ut res proponatur, verba non periutitur Cicero pro Caecina, ut res proponatur, verba non periclitentur. etenim , reciperatores, non ea sola vis est quae ad corpus nostrum vitamque pervenit, sed etiam multo maior ea quae periculo mortis iniecto formidine animum perterritum loco saepe et certo statu demovet. aut , cum finitionem praecedit probatio, ut rei Philippicis Cicero Servium Sulpicium occisum ab Antonio colligit et rei clausula demum ita finit: is enim profecto mortem attulit qui causa mortis fuit. non negaverim tamen haec quoque, ut expediet causae, esse facienda, et si quando firme comprehendi poterit brevi complexu verborum finitio, esse id tum elegans tum etiam fortissimum, si modo erit illa inexpugnabilis. eius certus ordo est, quid sit, an hoc sit. Et rei hoc fere labor maior est, ut finitionem confirmes, quam ut rei rein finitionem applices. In eo, quid sit, duplex opus est. nam et nostra confirmanda est et adversae partis destruenda finitio. ideo
Abbreviated transcription (Latin):
eum qui responturꝰ est. uel in carcere. uel eciã inuitũ id
quod sit contra cogat faceri. Nõ eadẽtamẽ est eius ĩ
sentiet. agenti uero que tãta est huiꝰ precist compre¬
hentionis necessitas. an si nõ dixero homo est añnal
rõuale mortale ns potero exposins tot corporis aĩ¬
q proprietatibus lacius orõne ducta uel adis eum.
uela mutis diicernere qͥtquid nec uno modo difinitur
res eadem. ut facit cicero. Quod eñn uulgo uiiuersos
et iatiore uarioq tractatu ut om̃ẽs oratores. plerũq
fecerũt karissima eñ apud eos repperiret᷑ illa es cõ¬
suetudine philosophoꝵ ducta seruitus est certa feritꝰ
ad certa se uerba adstringẽdi. idq faciendũ in libris cice
roins de oracore uetar. M. anchomꝰ. Nã est eciã peri¬
culosum. quom si uno uerbo sir eriatũ tota cania ceni¬
disse iudeamꝰ optima que est illa media illa uia qua

Expanded text:
eum qui responsurus est vel tacere vel etiam invitum id eum qui responsurus est vel tacere vel etiam invitum id quod sit contra cogat fateri, non eadem est tamen eius rei sentiet. agenti vero quae tanta est huius praecisae comprehensionis necessitas? An , si non dixero, homo est animal mortale rationale, non potero, expositis tot corporis animique proprietatibus, latius oratione ducta, vel a dis eum vel a mutis discernere? quid quod nec uno modo definitur res eadem ut facit Cicero: quid est enim vulgo? universos  et latiore varioque tractatu, ut omnes oratores plerumque fecerunt? rarissima enim apud eos reperitur ilia ex consuetudine philosophorum ducta servitus est certa servitus ad certa se verba adstringendi, idque faciendum rei libris CiceM. Antonius. nam est etiam periculosum, cum, si uno verbo sit erratum, tota causa cecidisse videamur; optimaque est media illa via, qua
Abbreviated transcription (Latin):
Aosicnõc. de quo postra dicã uelut infirimõꝵ est iuncio
quĩa in hac quent ᷑ an idem sir huiꝰ rci nomie qd ali̾uis
llo. an proinde habenda su. Hec aute arq illa est
et ialis diuisionũ diuersiras ut quide̾ sement. non
u̾sdem uerbis comprehendat: ur ⁊ hecorice bene dicendi
strẽtia et eadẽ bene inuemẽdi et bene mĩciandi et di¬
cendi secũdũ uturẽ oiõius et dicendi qd̾ sit officii aiq
prouidendũ ur si officii sensu nõ puguãt cõprehenfiõe
dissencĩt. Sed de his disputatori. nõ litigatori opꝰ est.
aliguãdo sinicõne ut obscriorib et innoniorib u̾bis
debis quod sn pemus: quod lictus. que uarietas efficiat.
ut eam quidã cõiecture quidã qualitati quidã legit¬
tiuuis qõnib subiecerint. Quibusdã ne placuit qͥ¬
uii¬
ut in disputacõmbus pocius argumẽta ꝟboꝵ cauillatux.
quã in oratoris officio multũ adlatina moncti licei
eñ ualeat in sermone tãtũ ut cõstrictũ uinculis suis

Expanded text:
postea dicam, velut infirmior est finitio, quia rei hac quaeritur, an idem sit huius rei nomen quod alterius, illo, an proinde habenda sit haec atque illa. est et talis finitionum diversitas, ut qui idem sentiant, non iisdem verbis comprehendant: ut rhetorice bene dicendi scientia, et eadem bene inveniendi et bene enuntiandi et dicendi secundum virtutem orationis et dicendi quod sit officii. atque providendum ut, si sensu non pugnant, comprehensione dissentiant. sed de his disputatur, non litigatur. opus est aliquando finitione obscurioribus et ignotioribus verbis erbis, quid sit penus, quid litus. quae varietas efficit, ut eam quidam coniecturae, quidam qualitati, quidam legitimis quaestionibus subiecerint. quibusdam ne placuit quiut rei disputationibus potius arguta verborum cavillatrix quam rei oratoris officio multum adlatura momenti. licet enim valeat rei sermone tantum, ut constrictum vinculis suis
Abbreviated transcription (Latin):
solũ adulestenaũ factũ. Sed cundeliue seuis ĩ dolore
o ado infrriias. deniq si forcior fuisset aut pri¬
dencior muere nec mala mcce fecerũt. et ille potiit.
det er loco nimuli uel ex opere tniul̃tuauo suspita
unõ esst monuniẽtũ. Qui erggo puniri debẽt̃. ĩ qͥb
ouna sur homiade precer maiiũ Est irerĩ certa fuicõ
de qua mit̾i uriãq partẽ cõuenit ut accro dicit. ma
conitlii quesuũ est. Sed hic eciã similis uideu potest
sinitina. lomẽ quia fimcõne nõ ambigint᷑ indicacio
est qualirans atq ad eũ pocine statũ reducenda ad
quoius force quidẽ uenim mencionẽ. Sed erat ordi¬
nem proximus locus:

Expanded text:
solum adolescentium factum sed credulitas senis, rei dolore solum adolescentium factum sed credulitas senis, rei dolore ferundo infirmitas; denique, si fortior fuisset aut prudentior, uiueret. nec mala mente fecerunt; et ille potuit vel ex loco tumuli vel ex opere tumultuario suspicari non esse monumentum. qui ergo puniri debent, rei quibus omnia absunt homicidae praeter manum? est interim certa finitio, de qua inter utramnque partem convenit: ut Cicero dicit, maiCornelii quaesitum est. sed hic etiamsi videri potest finitiva, tamen quia de finitione non ambigitur, iudicatio est qualitatis atque ad eum potius status reducenda, ad cuius forte quidem venimus mentionem, sed erat ordine proximus locus.
Abbreviated transcription (Latin):
cenculos purabo. Hic quoq ficte controuersie. urar
ixemplo. Iuuenes qui cõuiuere solebant. cõstitueri
ur in lutore ceuarent. unius qui cent de fuerat. nomẽ
tumulo quod extruxerãt inst̾pserũt. pacer eius a
trãsiariua peregrinacõne quom ad utus idẽ appulisset.
lecto nomr̃e suspendit st. dicunt᷑ hi causa morus fun
hic finicio est accusatoris. per quẽ factũ est. ut quis pe¬
tierit. causa mõitis est. reum qui fecit. quod stiens
per qd̾ perrr̃e homini necesset. remota fucõne accriiaro¬
rie. sar est dicere causa morus fuistis. per uos cĩm acc
est ur homo peruet. quia insi uos illud fecssetis uiueret
courria nõ sans perquẽ factũ est ur quis peniet: is dã¬
nari debet. ur accusaror testis iudex rei capitalis int
undeaĩq cania sulsit ibi culpa est . in si quis profet¬
cionẽ suaserit. aur amicũ accesserit trõsmare. et is
uanfiagio perient. ad cenã iintarit. et is cruditure
autie conmacta de cesserit uet fuerit in causa mortis

Expanded text:
quoque fictae controversiae utar exemplo. iuvenes , qui convivere solebant, constituerunt, ut rei litore cenarent. unius , qui cenae defuerat, nomen tumulo, quem exstruxerant, inscripserunt. pater eius, a transmarina peregrinatione cum ad litus idem appulisset, lecto nomine suspendit se. dicuntur ii causa mortis fuisse. hic finitio est accusatoris, per quem factum est, ut quis perierit, causa mortis est; rei est, qui fecit quid sciens, per quod perire homini necesse est. remota finitione accusatori sat est dicere, causa mortis fuistis; per vos enim factum est, ut homo periret; quia, nisi vos illud fecissetis, viveret. contra , Non statim, per quem factum est, ut quis periret, is damnari debet, ut accusator, testis, iudex rei capitalis. nec undecunque causa fluxit, ibi culpa est: ut si quis profectionem suaserit aut amicum arcessierit trans mare et is naufragio perierit, ad cenam invitarit et is cruditate illic contracta decesserit. nec fuerit rei causa mortis
Abbreviated transcription (Latin):
nubla lex pertinet additus legẽ habet. propua liberi.
quod nemo habet insi liber. preuonie. nourẽ. cognomẽ.
tribum habet. hec additus excusso quid su prope pacta
est questio. an hoc sit ideun agimꝰ. ut fit cause nostre
cõuenitus fucio potetissima. Est antẽ in ca q̃liras.
an amor. insama huc ꝑtinebũt probacõnes quas aicero
dicie propiias esse fiuicõnes ex aucecedentib cõsequẽ

Expanded text:
nulla lex pertinet, addictus legem habet. propria liberi, quod nemo habet nisi liber, praenomen, nomen, cognomen, tribum; habet haec addictus. excusso quid sit, prope peracta est quaestio, an hoc sit. id enim agimus ut sit causae nostrae conveniens finitio. potentissima est autem rei ea qualitas, an amor insania. huc pertinebunt probationes, quas Cicero dicit proprias esse finitionis, ex antecedentibus, conseque
Abbreviated transcription (Latin):
de quoꝵ arginuẽtoꝵ natina diccũ est. Breirer aucẽ
pro ceciua ciccio iicia cauias effecca aucecedencia cõ¬
sequr̃aa complexus est. Candigitur fugiebant. propẽ
mecũ. Quid̃ metuerant. ium uidelicẽt. Potestis igi᷑
pncipia negare quom extrema cõcedaris. sed similitu¬
dine quoq uius est que mis in bello appellat᷑ ea iocio
nõ appellabim. Sedeciã ex cõtrano argumẽta ducũt᷑.

Expanded text:
t. breviter autem pro Caecina Cicero initia, causas, effecta, antecedentia, consequentia complexus est: quid igitur fugiebant? propter metum Quid metuebant? vim videlicet. potestis igitur principia negare, cum extrema concedatis? sed similitudine quoque usus est, quae vis rei bello appellatur, ea rei otio non appellabitur? sed etiam ex contrario
Abbreviated transcription (Latin):
an benr dicendi stiencia qd genus est in indicis frequẽ¬
ssimũ. sic eĩ querit᷑ an de preheusus in lupanari cũ
aliena uxore adulcer sit. quia nõ de appellacõe. sed de
ui facti eius ambigitur an omino peccanerit nã si
peccanerit nõ põr esse alud quã adulter. Diuersũ est
genus. quom cõtrouersia cõstar in nonne quid pẽdet¬

Expanded text:
an bene dicendi scientia. quod genus est rei iudiciis frequenan bene dicendi scientia. quod genus est rei iudiciis frequentissimum. sic enim quaeritur, an deprehensus rei lupanari cum aliena uxore adulter sit: quia non de appellatione, sed de vi facti eius ambigitur, an omnino peccaverit. nam si peccavit, non potest esse aliud quam adulter. diversum est genus, cum contro
Abbreviated transcription (Latin):
tacõnis rei p. lese in quib si recte facta esse que obuciũ¬
tui. dicinõ potest. ilud succat nõ est male tractare rẽ.¬
ꝑ uerbis ledere. finicio Igit᷑ rei proposite propria et d¬
ada etbreniter compressa uerbis enũtiacio cõstat ma¬
xiinic sicut est dictũ genere. specis. diferẽtib proptiis
ut si fimas equũ noco eñ maeune utar exemplo.
euus est aĩal. species mortale differẽtia imacõuale
nã et homo mortale eiat propuũ humiens. hec adhi¬
betur oracõni in pliib cansis. Nã tum est certũ
de nonne. sed querit᷑ que res ei subicienda sĩt. tũ res
Interĩ cõieetiua est ut si q̃rat᷑ quod sit deus. nã qd̾ id
neget deũ esse spiritũ om̃ib partib ũmixtũ. nõ hoc di¬
car falsam esse diuine illiꝰ nature appellacõem: sicut
epicurꝰ qui humanã ei formã locũq inter mũdos dedit
nonue uterq uno utitur. utrũsit in re cõiitat. Incerĩ
qualitas tractat᷑ ut quid sit rhetorice us persuadendi:

Expanded text:
aesae; rei quibus si recte facta esse, quae obiiciuntur, dici non potest, illud succurrit, non est male tractare uxorem verbis laedere. finitio igitur est rei propositae propria et dilucida et breviter comprehensa verbis enuntiatio. constat maxime, sicut est dictum, genere, specie, differentibus, propriis: ut si finias equum, noto enim maxime utar exemplo genus est animal, species mortale, differentia irrationale, nam et homo mortale erat proprium hinniens. haec adhibetur orationi pluribus causis. nam tum est certum de nomine, sed quaeritur quae res ei subiicienda sit, tum res interim coniectura est: ut si quaeratur, quid sit deus. nam qui neget deum esse spiritum omnibus partibus immixtum, non hoc dicat falsam esse divinae illius naturae appellationem, sicut Epicurus, qui humanam ei formam locumque inter mundos dedit? nomine uterque uno utitur; utrum sit rei re, coniectat. interim qualitas tractatur, ut quid sit rhetorice, vis persuadendi
Abbreviated transcription (Latin):
scenico exorar sic quoq nos aliqua incõmoda ex his qͣs
Iuixerimꝰ marerus cõstquent in eo precipne qd multa
in his relinquẽt᷑ incerta que sũmimꝰ. ut uideut etates.
sacultares liberos paremes ibm̃ ipãꝵ uires iua mores
alia his smilia Qumnaliquado eciã arguinẽta ex ipsis
posinomi uicus ducimꝰ. sed hec suoqueq loco quãis er̃m
oinne propositrua operit a nobie destret eo loeetecia uit¬

Expanded text:
scenico exornant. sic quoque aliqua nos incommoda ex iis, quas scenico exornant. sic quoque aliqua nos incommoda ex iis, quas finxerimus, materiis consequentur, in eo praecipue, quod multa ifacultates, liberi, parentes, urbium ipsarum vires, iura, mores, alia his similia; quin aliquando etiam argumentum ex ipsis positionum vitiis ducimus. sed haec suo quaeque loco. quamvis enim omne propositum operis a nobis destinati eo
Abbreviated transcription (Latin):
ecetarati sunꝰ. tyronee in foro inueniut᷑/ Si uero in osti¬
tucioni᷑ comparetur declamatio: sane parilulũ aliquid
melin̾are ad uolũtatem audiẽciũ deberis. Nam et in
his accionibus que in aliqua sure dubio ueritate uer-¬
santiri : sed suut ad popularẽ aptate delectacionẽ: q̃les
legimus panegyricos : totũq hoc demõstratinũ per
utit᷑ genus adhibere plus cultus ocm q arce̾ q̃ latere
pleuiq̃ in indicũs debet nõ confiteri modo sed osteritorie
etiã hom̃ib in hoc aduocatis: Quare declamacio qͦuiã
est indicioꝵ consilioꝵ q imago. similis esse debet uerirati
quomã amt aliquid in se ħabet epiditicon. nõ ihil sibi
ntoris assiricre. quod faciuit actores conua qui neq ita
prorsire ir nos nulgo loquim prom̃tiant: quod esset sine
arte ireq procul tame᷑ a natina recediir quo uicio periret
mitatio. sed morẽ comiuĩs huiꝰ sermonis decore quodam

Expanded text:
exercitati simus, tirones in foro inveniunt. si vero in osteexercitati simus, tirones in foro inveniunt. si vero in ostentationem comparetur declamatio, sane paulum aliquid inclinare ad voluptatem audientium debemus. nam et in iis actionibus, quae in aliqua sine dubio veritate versantur, sed sunt ad popularem aptatae delectationem, quales legimus panegyricos, totumque hoc demonstrativum genus, permittitur adhibere plus cultus omnemque artem, quae latere plerumque in iudiciis debet, non confiteri modo sed ostentare etiam hominibus in hoc advocatis. quare declamatio, quoniam est iudiciorum consiliorumque imago, similis esse debet veritati; quoniam autem aliquid in se habet ἐπιδεικτικόν nonnihil sibi nitoris assumere. quod faciunt actores comici, qui neque ita prorsus, ut nos vulgo loquimur, pronuntiant, quod esset sine arte, neque procul tamen a natura recedunt, quo vitio periret imitatio; sed morem communis huius sermonis decore quodam
Abbreviated transcription (Latin):
sum om̃inodo a forcusibus cansis existimãt hi profecto
nt racionẽ quidẽ qua ista exceratatio sit imurẽta ꝑuident
Nam si foro nõ preparat aut stenice ostentacõi aut fu¬
riost uociferaciomi simillunũ est: quid cim artiner indicẽ
pieparare qui nullꝰ est: nariare qd omc̃o stiant falsum
probationes adhibere causo de qua nemo sir pronũciatuiꝰ.
Et hec quidẽ ociosa tantũ. affici uero et na et luctu per¬
monere quours est ludribii. insi quibusdã pugne sinui
latus aduerũ discimiẽ acemq instã confuessimus.
inhil eigo iter foreuse genus dicendi arq hoc declamato¬
tui mtererit / si profectus gracia dicimꝰ inhil uti nãq
adnti ad consuctudinẽ posset: int nomĩb uterenum et per¬
plixe magis et longioris aliqñ actus contioncisie fingeiẽ.
et nciba in usu quotadiano posira miꝰ tuneremꝰ et iocos
inserere moris esset que nos quãlibet per alia in scolis

Expanded text:
o a forensibus causis existimant, ii profecto o a forensibus causis existimant, ii profecto ne rationem quidem, qua ista exercitatio inventa sit, pervident. nam si foro non praeparat, aut scenicae ostentationi aut furiosae vociferationi simillimum est. quid enim attinet iudicem praeparare, qui nullus est; narrare, quod omnes sciant falsum; probationes adhibere causae, de qua nemo sit pronuntiaturus? et haec quidem otiosa tantum; adfici vero et ira vel luctu permovere, cuius est lulacris ad verum discrimen aciemque iustam consuescimus? nihil ergo inter forense genus dicendi atque hoc declamatorium intererit? si profectus gratia dicimus, nihil. utinamque adiici ad consuetudinem posset, ut nominibus uteremur, et perplexae magis et longioris aliquando actus controversiae fingerentur, et verba in usu cotidiano posita minus timeremus, et iocos inserere moris esset; quae nos, quamlibet per alia in scholis
Abbreviated transcription (Latin):
quaꝵ eecerciratõem ieperra est. Nam magos et pestilẽciã
et responia et seuores tragicis nouercas aliaq magis a¬
huc fabulosa frustra inter sponsiones et inter dictaq̃re/
Quid ergo nñꝙͣ hec supra fidem et poetica ut uere dixe¬
rim themata inuuenib tractare perutamꝰ. it expa¬
cientur et gandeant mareria et quasi in corpus eant .e
optimũ. sed certe suir grandia et tuuda nõ stulta eciã.
et acuioribue oculis intuẽti ridicula ue st iam cedendũ
est impltar se declamator aliqñ dũ stiat: in quadiupedes
cum uindi pabulo distente sunt sangnis decrattiont ct¬
carau sic ad cibos unib cõseruãdis idontos redeut᷑. ita
sibi quoq temandas adipes et quicqͥd hinnoris tormpti
contrareu enintendũ si esse sanus ac iobustue uolct
alioqͣumn tumor ille manue primo quioius cucr ueri opons
conam deprehendet. Locũ auẽ delamãdi opus qui diuei.¬

Expanded text:
quarum exercitationem reperta est. nam magos et pestilentiam quarum exercitationem reperta est. nam magos et pestilentiam et responsa et saeviores tragicis novercas aliaque magis adhuc fabulosa frustra inter sponsiones et interdicta quaeremus. quid ergo? nunquam haec supra fidem et poetica, ut vere dixerim, themata iuvenibus tractare permittamus, ut exspatientur et gaudeant materia et quasi in corpus eant? erit optimum; sed certe sint grandia et tumida, non stulta etiam et acrioribus oculis intuenti ridicula: ut, si iam cedendum est, impleat se declamator aliquando, dum sciat, ut quadrupedes, cum viridi pabulo distentae sunt, sanguinis detractione curantur et sic ad cibos viribus conservandis idoneos redeunt, ita sibi quoque tenuandas adipes, et quidquid humoris corrupti contraxerit, emittendum, si esse sanus ac robustus volet. alioqui tumor ille inanis primo cuiusque veri operis conatu deprehendetur. totu
Abbreviated transcription (Latin):
A his priniez operibus que nõ ipsa parua sint sed
maior qi mẽbra arq partes benc instituto ac sans
excerciato Iam fere tempus apperet aggrediendi
Iuasorias iudicales q materias Quaꝵ anreꝙͣ uiã
ingrediar panca mihi de ipa declamãdi racione¬
dicenda sunr: que quidẽ ex om̃ib nouissime mẽta
ira multo est uilissima. Nam et cũta illa de qͥb
dixunue in se fere continet et ueritati proxinã iagiẽ
reddit. Ideoq ira est celebrata ut pleuiq uideretui ad
formãdam eloqueciã uel sola sufficere neq eim uirtus
ulla ꝑpetut dum taxat oiõiis reperiri potest que nõ su
cum hac dicendi mediracõne conmiis. Equidẽ res ista
culpa docentiũ recidit ut inter preapuas que corrũperẽt
eloquẽciã cauias licẽcia atq inscitia declamãciũ fuerit.
Sed eo quod natura bonũ est bent uti licet: sunic ergo
ipse materie que fingentur quã similime ueritati et decla¬
macio in ꝙ̃tum maxime potest inuretur eas accones in

Expanded text:
is operibus, quae non ipsa parva sunt sed maiorum quasi membra atque partes, bene instituto atque exercitato iam fere tempus appetet aggrediendi suasorias iudicialesque materias; quarum antequam viam ingredior, pauca mihi de ipsa ratione declamandi dicenda sunt, quae quidem ut ex omnibus novissime inventa ita multo est utilissima. nam et cuncta illa, de quibus diximus, in se fere continet, et veritati proximam imaginem reddit, ideoque ita est celebrata, ut plerisque videretur ad formandam eloquentiam vel sola sufficere. neque enim virtus ulla perpetuae duntaxat orationis reperiri potest, quae non sit cum hac dicendi meditatione communis. eo quidem res ista culpa docentium reccidit, ut inter praecipuas quae corrumperent eloquentiam causas licentia atque inscitia declamantium fuerit. sed eo, quod natura bonum est, bene uti licet. sint ergo et ipsae materiae, quae fingentur, quam simillimae veritatis, et declamatio, in quantum maxime potest, imitetur eas actiones, in
Abbreviated transcription (Latin):
illa generis in formas parres incertas esse: Ut qͥb
constet ree .P. formas certas: ut quot sun species ⁊e
publicaꝵ quas tres accepimꝰ que populi que pau¬
coiũ. que unuus potestate regerent᷑. et ille quide nõn

Expanded text:
illa generis in formas; partes incertas esse, ut Quibus illa generis in formas; partes incertas esse, ut Quibus constet respublica; formas certas, ut Quot sint species rerum publicarum, quas tris accepimus, quae populi, quae paucorum, quae unius potestate regerent
Abbreviated transcription (Latin):
aliud seruire. qualis esse in addutis questio solet: qui
seruꝰ est si maiuttat᷑ fit libertmꝰ. nõ idẽ abdictus. et
plira de quib alio loco. Illud quoq differeus uocan
cum genere in speciẽ dediuto. species ip̃a disceruitur
Animal genus mortale specios terremie. uel uipes.
differens. nõdum enm propriũ est. sediam differt a
mariuo uel quadiupede. quod nõ tã ad argumẽtin
ꝑtinet qua ad diligente funcionis comprẽsionem.
Cicero genus. et spc̃m quã cãdẽ formã uocat a fimi¬
cione deducit. et his que ad aliquid sunt subucit: ut
. is quoi argentũ om̃e legatũ est. perat signatũ
quoq utatur genere. At si quis quom legatũ fit ei
que uno marer familias esset neget deberi. ei que
in manũ nõ cõuenerit specir. quomã due forme sĩt
marionioꝵ diuisione aut adiunari funcõem docet
eã q differre a parcicõne: quod hec sic tocius in ꝑtes

Expanded text:
aliud seruire; qualis esse in addictis quaestio solet: qui aliud seruire; qualis esse in addictis quaestio solet: qui servus est, si manu mittatur, fit libertinus, non item addictus; et plura, de quibus alio loco. illud quoque differens vocant, cum, genere in species diducto, species ipsa discernitur. animal genus, morale species, terrenum vel bipes differens; nondum enim proprium est sed iam differt a marino vel quadripede; quod non tam ad argumentum pertinet quam ad diligentem finitionis comprehensionem. Cicero genus et speciem, quam eandem formam vocat, a finitione deducit et iis, quae ad aliquid sunt, subiicit: ut, si is, cui argentum omne legatum est, petat signatum quoque, utatur genere; at si quis, cum legatum sit ei, quae viro materfamilias esset, neget deberi ei, quae in manum non convenerit, specie; quoniam duae formae sint matrimoniorum. division autem adiuvari finitionem docet, eamque differre a partitione, quod haec sit totius in partes,
Abbreviated transcription (Latin):
quod nõ est insticia potest esse u̾tus. si est fortiendo. cõstãcia
cõtinencia. nũꝙͣ iraq tolletur a specie genus insi ut oc̃
species que sũt generi subiecte remoneant᷑. hoc modo qd̾
neqz iniorcale est. neqz mortale aumal nõ est. His adu¬
ciũt propria et differẽcia proprus cõfiriuatur fimcio
fercimbus soluit̾. Propriũ autẽ est aut qd̾ soli accidit
Ue homini sermo: risue aut quod utiq accidit. sed nõ soli
ut igui calesacere et sunt crusdem rei ꝑlura propria ut
oxpur igius inicere calere. Itaq qd̾cũq propriũ deerit
sone aucẽ quid sir propriũ qoiusq hrir᷑. ut si per ci.¬
Aedolieꝵ dicat᷑ tyrãurade propriũ est tyrãnĩ ocadere
Negemus nõ cũm si traditũ est sibi caruifex ocaderit
tyrãncida dicar. Nbec si imprudeus uel nũtus qd̾ ar
propriũ non erir differcus erut ut aliud est seruũ essẽ

Expanded text:
quod non est iustitia, potest esse virtus, si est fortitudo, constantia, quod non est iustitia, potest esse virtus, si est fortitudo, constantia, continentia. nunquam itaque tolletur a specie genus, nisi ut omnes species, quae sunt generi subiectae, removeantur hoc modo: 'quod neque immortale est neque mortale, animal non est'. His adiciunt propria et differentia. Propriis confirmatur finitio, differentibus solvitur. Proprium est autem quod soli accidit, ut ut igni calfacere. et sunt eiusdem rei plura propria, ut ipsius ignis lucere, calere. itaque , quodcunque proprium deerit, pissime autem, quid sit proprium cuiusque, quaeritur: ut, si per ἐτυμολογίαν dicatur, tyrannicidae proprium est tyrannum, occidere, negemus; non enim, si traditum sibi eum carnifex occiderit, tyrannicida dicatur, nec si imprudens vel invitus. quod autem proprium non erit, differens erit, ut aliud est servum esse