comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Colores autem om̃s calcis mixtione corrumpi manifestumẽ. crisicula a macedoni auenit.
fodiat᷑ autem exmeallis aerarus argentum & indicũ abipsis oftendit̾. quib in locis naseit.
atramenti uero conpositio sicerit obseruanda quae non solum adusum pisture necessara
ur sed &iã ad ootidianas scripturas lacusculus curua camarai
sic conponit̾ꝰ ut nares in lacusculo habeat qua fumus possit intrare. tede in eadem fornacem
incendantꝰ su ꝑtedas ardendes risi namittatꝰ ut om nẽ fumũ & foliginẽ ꝑnares in lausculũ
ex p̃mat. postea foliginem diligent̃ conteris & aquam ad modum mittes &a tram̃tũ
facies nitidum. pictures aũt glutinũ miscent. & nitidius eẽ uideat᷑. sed ad cele
operis &iam tbedarum carbones cumglutino ad triti pari&ib: p̃stabunt atram̃tis

Expanded text:
Colores autem omnes calcis mixtione corrumpi manifestum est. Chrysocolla a Macedonia uenit; Colores autem omnes calcis mixtione corrumpi manifestum est. Chrysocolla a Macedonia uenit; foditur autem ex metallis aerariis. Armenium et Indicum ab ipsis ostenditur quibus in locis nascitur. Atramenti uero compositio sic erit obseruanda, quae non solum ad usum picturae necessaria uidetur sed etiam ad cotidianas scripturas. Lacusculus curua camera struatur. Huic fornacula sic componitur ut nares in lacusculo habeat, qua fumus possit intrare. Taedae in eadem fornace incendantur; super taedas ardentes resina mittatur, ut omnem fumum et fuliginem per nares in lacusculum exprimat. Postea fuliginem diligenter conteres et aquam ad modum mittes et atramentum facies nitidum. Pictores autem glutinum miscent, ut nitidius esse uideatur. Sed ad celeritatem operis etiam taedarum carbones cum glutino attriti parietibus praestabunt atramenti
Abbreviated transcription (Latin):
ratꝰ sedoptima in ponto & luxta flumen y pͥanim miniautem natura primũ agrecis
astificis ad pluresusus collegunt. Neq enim arguntum neq aes sinehis in aurari pot est
imconfusae inunum itaut quattuor sestariorum mensura habeant:
dus efficient: supra cuius liquorem centenarium saxi pondus si posueris sustinebit serpulũ
auri suꝑsi posueris inliquore discendit. unde intelleges ñ ponderis sed nature esse discr&ionẽ.
itaq siaurifex pannis textilib adustum rudiuaso fictili solidari puluerem prius lauaberit
eamixtum irgentu quiuo ł in panno ł inlenteolo conp̃mis ut liquo
man& & aurum solidum intrinsecus remaneat uerum reꝓbatio minusicerit. obseruanda
in laminina ferrea mittat̾ & su ꝑ ignem ponatur tandui doneclamina rubuscat tunc re¬
tractum refrigescat. si colorem non mutauerit optimũerit. si mutauerit uiti atuerit.

Expanded text:
ratur, sed optima in Ponto et iuxta flumen Hypanim. Minii autem natura primum a Graeciratur, sed optima in Ponto et iuxta flumen Hypanim. Minii autem natura primum a Graeciartifices ad plures usus colligunt. Neque enim argentum neque aes sine his inaurari potest. Nam confusae in unum ita ut quattuor sextariorum mensuram habeant, centum librarum pondus efficient. Supra cuius liquorem centenarium saxi pondus, si posueris, sustinebit; scripulum auri, super si posueris, in liquore descendet. Vnde intelleges non ponderis sed naturae esse discretionem. Itaque si aurum ex pannis textile uis solidari, adustum rudi uaso fictili puluerem prius lauaueris, postea mixtum argento uiuo uel in panno uel in linteolo comprimes, ut liquomanet et aurum solidum intrinsecus remaneat. Verum probatio minii sic erit obseruanda. In lamina ferrea mittatur et super ignem ponatur tamdiu donec lamina rubescat; tunc retractum refrigescat. Si colorem non mutauerit, optimum erit; si mutauerit, uitiatum erit.
Abbreviated transcription (Latin):
calcemexta in fense erastitudine unciarum .uI. adrigulam exequata planities reddit sp&
nigri pauimenti hieme ergo non recipit frigus & menistris lic& nudis pedib uapore delectauit.
sic enim erit pauimento ut &iam bibentium pocula si fuerint momento siccescant:
ieribus colorum: Colores uero aliicertis locis ꝓcreantꝰ. aliisex conmixtionib ꝯponunt:
Rubricae itaq multis locis generant sed optimae in ponto & inhispania nascuntꝰ. para¬
tonium exipso loco unde fodit̾ hab& nomen. eademratione & melenũ qđ eius i&alli
per insulas cicladas: melo dr̃ cr&auiridis: plurib: locis nascit. sedoptima incr&a cirina tan¬
tum ꝓcreatur: Quae grecitheo dotȩ dr̃ atheodoto quadam incuius solo primumẽ. Inuenta
auropimentũ quosarseni congraecae appellat̾ in ponto nascit̾: sandraca plurimis locis gene¬

Expanded text:
calce mixta impensa crassitudine unciarum VI. Ad regulam exaequata planities reddit speciem calce mixta impensa crassitudine unciarum VI. Ad regulam exaequata planities reddit speciem nigri pauimenti. Hieme ergo non recipit frigus et ministros licet nudis pedibus uapore delectabit. Sic enim erit pauimentum ut, etiam bibentium pocula si fusa fuerint, momento siccescant. XXVII De generibus colorum Colores uero alii certis locis procreantur, alii ex commixtionibus componuntur. Rubricae itaque multis locis generantur, sed optimae in Ponto et in Hispania nascuntur. Paraetonium ex ipso loco unde foditur habet nomen. Eadem ratione et Melinum, quod eius metallum per insulas Cycladas Melo dicitur esse. Creta uiridis pluribus locis nascitur, sed optima in creta Smyrnae tantum procreatur, quae graece θεοδοτεῖον dicitur a Theodoto quodam in cuius solo primum est inuenta. Auripigmentum, quod ἀρσενικόν graece appellatur, in Ponto nascitur. Sandaraca plurimis locis gene
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑp&uus manauit canalicolum breuem extrues aliquantum a pauimento altius. quacol¬
lectus humor si neuitio pari&es exeat. si autem a fluens humor abundauit: Tegulas
bnpedales exeapasde quahumor inriguus erump& diligent̃ pecabis. neuis humoris ad pari¬
&em transeat. exaltera parte quastructurae iungentꝰ tigula calce liquida lin&ur ut facilius
o peri adherere possit :
linia hi berna minorib picturisesse ornanda: Triclinia hibna
grandib picturis ornari. quõ hibernis temporib frequentilumine cereorum aut
lucernarum fumante obsoliscunt propterea &camerae eorum planae fiunt
utd&ersa fuligione statum inluminat᷑ splendor appareat.
auimenta ut iñ hieme tepeant: Ꝙiam pauimentorum utilis dispositio inuenta uid&ur:
itaq exxauais in altum duob pedib fistucatosolo inducatꝰ. autrudus auttestaciũ
pauimento de inde congesti sedcalcatis spissae carbonib inducatꝰ & sablone & fauilla &

Expanded text:
uus manabit, canaliculum breuem exstrues aliquantum a pauimento altius, qua collectus umor sine uitio parietis exeat. Si autem affluens umor abundabit, tegulas bipedales ex ea parte qua umor inriguus erumpet diligenter picabis, ne uis umoris ad parietem transeat. Ex altera parte qua structurae iungentur, tegula calce liquida linietur. ut facilius operi adhaerere possit. XXV Triclinia hiberna minoribus picturis esse ornanda Triclinia hiberna non conuenit grandibus picturis ornari, quoniam hibernis temporibus frequenti lumine cereorum aut lucernarum fumante obsolescunt. Propterea et camerae eorum planae fiunt, ut detersa fuligine statim inluminatus splendor appareat. XXVI Pauimenta ut in hieme tepeant Etiam pauimentorum utilis dispositio inuenta uidetur. Itaque excauatis in altum duobus pedibus, fistucato solo inducatur aut rudus aut testaceum pauimentum, deinde congestis et calcatis spisse carbonibus inducatur ex sabulone et fauilla et
Abbreviated transcription (Latin):
termittantur. ut in utilis humordecurrat: Ituenarum raritas exsiccata solid&ur.
sed genera arborum hasint̃ seuires & differentias habent Abiesergo hab&a e res

Expanded text:
termittantur, ut inutilis umor decurrat et uenarum raritas exsiccata solidetur. termittantur, ut inutilis umor decurrat et uenarum raritas exsiccata solidetur. Sed genera arborum has inter se uires et differentias habent. Abies ergo, habens
Abbreviated transcription (Latin):
opera exstruerẽ consuerunt: & uii priuatorum: fieridebebunt exsimilila teria
eimissis quilaterum iuncturis int̃positis repararent: Itaeni
e pari&ib: latericiis tectorio operiparandis Latericii pari&es trib induc¬
onib prius solidentꝰ ut opus tectoriũ si neuitio accipiant:
sos suns u&ustatem operis corrũpent: in urbeaũt ꝓpt̃ multitu dinẽ hominum
pari&es cementicii altius struuntꝰ Nelatius soli magnitudinẽ occupent Me¬
ritceruo latericiã habere ñ potuit Ne ponderecito corrupta fabrica laber&ur.
Intenins ergo pari&ib uitia qu ae solent accidere nefiant hoc modo erit ꝓuide
hsum mitate pari&um structura testace cũ ꝓͥminentib: coronis altitudinese¬
quas adutilitatem fabrice parabitur. Autumni tempore anteqũa fauonii
flare incipiant ceditur: Priustamenusq ad medullam securib: circum cis e flantes in¬

Expanded text:
opera exstruere consuerunt et IIII priuatorum. Fieri debebunt et semilateria, opera exstruere consuerunt et IIII priuatorum. Fieri debebunt et semilateria, remissis quae laterum iuncturis interposita reparent. Ita eniDe parietibus latericiis tectorio operi parandis Latericii parietes tribus inductionibus prius solidentur, ut opus tectorium sine uitio accipiant. scissuris uenustatem operis corrumpent. In Vrbe autem propter multitudinem hominum parietes caementicii altius struuntur, ne latius soli magnitudinem occupent. Merito ergo latericiam habere non potuit, ne pondere cito corrupta fabrica laberetur. Latericiis ergo parietibus uitia quae solent accidere ne fiant, hoc modo erit prouidendum: in summitate parietum structura testacea cum prominentibus coronis altitudine sesquae ad utilitatem fabricae parabitur, autumni et hiberni tempore antequi flare incipiant, utiliter caeditur. Prius tamen usque ad medullam securibus circumcisae stantes in
Abbreviated transcription (Latin):
era quõ aut grauia sunt aut paleas ñ continent. aut humore
uuntur prapterea fabricis intilia uidentꝰ. ducendiaũt sunt lateres uernotẽpore
ut exlento siccessant. quienim solstitiali tempore parantꝰ uitiosi fiunt quõ calorsolis
torridus cõrium in sum mo cito desiccat. & quasi integri uident. postea humor
interraneus dumsiccatur contrahit frontes & sissuris diuidit & inutilis operi
lateres facit: Maximae tamen tectorio operi inutiles erunt si antebienniũ inducantꝰ
Nonenim possunt ante paenitus siccari fiunt autem laterum generatria. unum quod
graece lidon appellatur. longum ses qui pede latum pedequo nostriutuntꝰ. Sunt¬
& alia duo laterum genera unum ΠENTΑdΟ ΡΟΝ & alterum TeΤΡΑΔΟΡΟΝ
o pon autem greci palmũ appellant: Itaq astifices quinq palmorũ publica

Expanded text:
genera quoniam aut grauia sunt aut paleas non continent aut umore sgenera quoniam aut grauia sunt aut paleas non continent aut umore sparsa cito soluuntur, propterea fabricis inutilia uidentur. Ducendi autem sunt lateres uerno tempore, ut ex lento siccescant. Qui enim solstitiali tempore parantur uitiosi fiunt, quoniam calor solis torridus corium in summo cito desiccat et quasi integri uidentur; postea umor interaneus dum siccatur, contrahit frontes et scissuris diuidit et inutiles operi lateres facit. Maxime tamen tectorio operi inutiles erunt, si ante biennium inducantur. Non enim possunt ante penitus siccari. Fiunt autem laterum genera tria: unum, quod graece Λύδιον appellatur, longum sesquipede, latum pede, quo nostri utuntur. Sunt et alia duo laterum genera, unum πεντάδωρον et alterum τετράδωρον. Δῶρον autem Graeci palmum appellant. Itaque artifices quinque palmorum publica
Abbreviated transcription (Latin):
suerint autimbrib pruinisq solutae & terrose &uanidae funt. fossiciae itaq cũ recentes
testorio operi ꝑ ꝑpinguedinẽ conueniunt: fluuiatice aũt ꝑ ꝑn
aperi incongru entes sunt: sediaculorum subactionib intectorio apere recipiunt soli¬
ditatem Incementicias autem structuras puraharena mittatur
uiatili coquatur. autrubro aut fungia quae enimerit exspisso & duro sax o
ut iliter structuris ueni&. quae autem exfistuloso aut exeiliore lapide fuerit.
conueni& o peri tectorio in conmixtione adduas pastes harenae un acalcis mittatur
In fluuialiłs harena: sit̃tiã pastẽ testaecr&e ad derismirã soliditatẽ operis
e laterib faciendis: Faciendiautem lateres sunt ex terra alba uelc̃r&a łrubrica
aut sablone masculo: Haecgenera terrae ꝓp̃t leuitatem fostiora sunt operi c&era

Expanded text:
fuerint aut imbribus pruinisque solutae, et terrosae et euanidae fiunt. Fossiciae itaque cum recentes sunt, fuerint aut imbribus pruinisque solutae, et terrosae et euanidae fiunt. Fossiciae itaque cum recentes sunt, tectorio operi propter pinguedinem non conueniunt. Fluuiaticae autem propter macritatem Signino operi incongruentes sunt, sed liaculorum subactionibus in tectorio opere recipiunt soliditatem. In caementicias autem structuras pura harena mittatur. umbino fluuiatili coquatur aut rubro aut sfungia. Quae enim erit ex spisso et duro saxo utiliter structuris conueniet. Quae autem ex fistuloso aut exiliore lapide fuerit conueniet operi tectorio. In commixtione ad duas partes harenae una calcis mittatur. In fluuiatili autem harena si tertiam partem testae cretae addideris, miram soliditatem operise lateribus faciendis Faciendi autem lateres sunt ex terra alba uel creta uel rubrica aut sabulone masculo. Haec genera terrae propter leuitatem fortiora sunt operi. Cetera
Abbreviated transcription (Latin):
cuius longitudinem tantum modo m&imur. planumest quod quidam epy pedon
ftere onuooant a lui hpedes quadratos cuius loñg & lãt & erasitudine m&imur
ampligoniũ id÷ obtusum angulum. rombos uero đr ꝙequi laterum quidem ÷
deccc. xl libre accipiant: Quin quagenariae denumpedum. de. Ixxx lib accipian
iquerit idoneaerit Siuero non fuerit unde harenae fodiantur. tun
deglareis erit excernenda. aut delitore marino: sed marina harena instructuris hoc
uitium hab& tardesiccant. unde onerari secontinenter non patit᷑. Niñ int̃missionib
requieuerit: opus. ponderegrauata structurarum p&ur: Cameris &iam salsum umorẽ
remittendo tectorium opus saepȩresoluit: fossiciȩ uero celerit̃ siccescunt. & testoria
nonlaedunt & concamarationes utilit̃ obligant. sed fossiciae recentes statim instruc¬
turas mittidebent. fostius enim conp̃hendunt cementa. namsi subsole diutius

Expanded text:
tudinem pedes III, in altitudinem pedes V et circa solis occasum uas plumbeum aut aeneum mundum, intrinsecus perunctum oleo, in imam fossuram inuersum conlocetur, supraque fossuram frondibus uel harundinibus missis terra inducatur. Tum alia die aperiatur et si DCCCCLX libras accipiant; quinquagenariae denum pedum, DC libras accipiant; reliquerit, idonea erit. Si uero non fuerit unde harenae fodiantur, tunc de fluminibus aut de glareis erit excernenda aut de litore marino. Sed marina harena in structuris hoc uitium habet: tarde siccat: unde onerari se continenter non patitur. Nisi intermissionibus requieuerit opus, pondere grauata structura rumpetur. Cameris etiam salsum umorem remittendo tectorium opus saepe resoluit. Fossiciae uero celeriter siccescunt et tectoria non laedunt et concamarationes utiliter obligant. Sed fossiciae recentes statim in structuras mitti debent; fortius enim comprehendunt caementa. Nam si sub sole diutius
Abbreviated transcription (Latin):
inuenitur. In sablane solutotenuis limosa & insuauis altiorib: locis mersa. in
terra nigrastillarum umores exiles magis exibernis liquorib collectisa poris
sis & solidis locis subsidentes: Glare a euero mediocres &incertas uen
egre giasuauitate : In sabulone masculo &arena & carbunculo cestiores & sit libriores
& habum dantiores sunt copiae aquarum. in rubro saxo & copiosae & bonae mueniuntur.
sed ꝓuidendum eritne interrimas saxorum qnin sus pense sunt decurrant: subracib montiũ
xis silicib uberiores &salubriores & frigidi ores aquae inueniui
autem fontib salsae & graues & taepidȩ & nonsuaueserunt: seds̃ sapor bonus inuenitur.
scioe as montib subterrauenire in medioscamposibiq umbris arborum contectae p̃stabuNT

Expanded text:
s nec optimi saporis inuenitur. In sabulone soluto tenuis, limosa et insuauis, altioribus locis mersa. In s nec optimi saporis inuenitur. In sabulone soluto tenuis, limosa et insuauis, altioribus locis mersa. In terra nigra stillarum umores exiles, magis ex hibernis liquoribus collecti, saporis optimi, spissis et solidis locis subsidentes. Glareae uero mediocres et incertas uenas habent sed egregia suauitate. In sabulone masculo et harena carbunculo certiores et salubriores et abundantiores sunt copiae aquarum. In rubro saxo et copiosae et bonae inueniuntur, sed prouidendum erit ne inter rimas saxorum, quoniam suspensae sunt, decurrant. Sub radicibus montium et in saxis silicibus uberiores et salubriores et frigidiores aquae inueniuntur. Campestribus autem fontibus salsae et graues et tepidae et non suaues erunt, sed si sapor bonus inuenietur, scito eas de montibus sub terra uenire in medios campos ibique umbris arborum contectae praestabunt
Abbreviated transcription (Latin):
imo quae genera terrae tenues aut abundantes uenasemittan
signis altius de presse inueniant᷑. quomodo ex fontibus ł puteis ducantur. qua e nociu
aut si lubres habeant li quores studiose scire o post&: Aliquae ergo fontance aut
sponte ꝓfluunt aut saepe de puteis abundant: Cuius sitalȩs copia nonerit signis
In fra scriptis querenda st̃ subterra capita aquarum & ꝓxin
colligenda antesolis ltaq ortuum in locis quib aquaquaeritur ae qualiter interra
ꝓcumbatur. & mento deposito perea ꝓspiciatur moxui debis in quibus cumq locis
aqua latebat umores inera supra terram crispantes & inmodũ tenuis nebulaerorem
spargentes qđ insic cis & aridis locis fierinon potest: Querentib: ergo aquam dili¬
gent᷑ eritconside randum quales t̃raesint Certaeni genera sunt in quib aut

Expanded text:
imo quae genera terrae tenues aut abundantes uenas emittanimo quae genera terrae tenues aut abundantes uenas emittant, quibus etiam signis altius depressae inueniantur, quomodo ex fontibus uel puteis ducantur, quae nociuos aut salubres habeant liquores, studiose scire oportet. Aquae ergo fontanae aut sponte profluunt aut saepe de puteis abundant. Quodsi tales copiae non erunt, signis infra scriptis quaerenda sunt sub terra capita aquarum et proxima fontibus, altiora puteis colligenda. Ante solis itaque ortum, in locis quibus aqua quaeritur, aequaliter in terra procumbatur et mento deposito per eam prospiciatur. Mox uidebis in quibuscumque locis aqua latebit umores in aere supra terram crispantes et in modum tenuis nebulae rorem spargentes, quod in siccis et aridis locis fieri non potest. Quaerentibus ergo aquam diligenter erit considerandum quales terrae sint. Certa enim genera sunt in quibus aut
Abbreviated transcription (Latin):
mon strar&: hataq eẽ inter subsolanum & austrum adorientem hibernum eurum. inter
austrum & fauonium adoccidentem hibernum a fricum interfauonium &septen :¬
nem chaurum quem quidam coruum uocant. Intersepten
aquilonem: Hoc modo & nomina & pastes & numeros uentorum scire coeptum ẽ:
Sed plerique duo decim uentosẽẽ ad seuerant: Ut est in urbe roma tritonaen eus cũ totidẽ
thoracib uentorum factus adtemplum androgei cyrenensis similitudo supracaput
uenti uirgamtenens eundeineẽ flantem ostendit. obseruabis ergo ne ianuas aut fenes
contra nociꝰuos flatus facias: Nociui sunt enimflatus. ubi aut nĩmis incumbunt
auta cerrima frigora faciunt. ut & homines &animalia ledant frigorosisergo regi
ut ab occasu hiberno ianuas & fenestras facies. aestuosis uei
aborea & septentrione fieriordinabis:
eaquae inuentione qñmusib: omnium maxime necessariae aquaeuidentur.¬

Expanded text:
monstraret; itaque esse inter subsolanum et austrum ad orientem hibernum eurum, inter austrum et fauonium ad occidentem hibernum Africum, inter fauonium et septentrionem chaurum, quem quidam chorum uocant, inter septentrionem et subsolanum aquilonem. Hoc modo et nomina et partes et numeros uentorum scire coeptum est. Sed plerique duodecim uentos esse adseuerant, ut est in urbe Roma Triton aeneus cum totidem thoracibus uentorum factus ad exemplum Andronici Cyrrestis. Is simili modo supra caput uenti uirgam tenens eundem esse flantem ostendit. Obseruabis ergo ne ianuas aut fenestras contra nociuos flatus facias. Nociui enim sunt flatus ubi aut nimis incumbunt aut acerrima frigora faciunt, ut et homines et animalia laedant. Frigorosis ergo regionibus a meridie aut ab occasu hiberno ianuas et fenestras facies, aestuosis uero a borea et septentrione fieri ordinabis. De aquae inuentione Quoniam usibus omnium maxime necessariae aquae uidentur, pr
Abbreviated transcription (Latin):
ICUT UOCIS ARTICUIATAE AEIEMIEIITARIAE
atq indiuiduȩ̨ partes sunt litterae. exquibus compositae
syllabae rursus componunt uerba. et nomina eaque perfectae
orationis texũ : sic canorae uocis p̃tangi. qui latinȩ dicunt̾ soni origines
sunt. et totius musicȩ continentia. in eorũ ultimã resolutionem
desinit: Exsonorum copulatione diastemata. porro exdiastematib
concbescunt sistemata. soni uero prima sunt fundamenta cantus
Stongi aut̃ nonquicũq dicuntur soni : sed quilegitimis ab inuicem
spaciis melo sunt apti: Corũ quidem sic et intenoido etremittendo
naturalit̃ ordo continuatur : ut semper quattuor et quattuor eiꝰdem
conditionis sese consequant᷑. At singuli horũ quat tuor sic sunt comoe¬
tae interse diuersitate dissimiles. ut non solum acumine differant
et grauitatẽ. sed in ipso acumine et grauitate propriã natur litaris

Expanded text:
icut vocis articulatae elementariae atque individuae partes sunt litterae, ex quibus compositae syllabae rursum componunt verba et nomina, eaque perfectae orationis textum; sic canorae vocis phthongi, qui latine dicuntur soni, origines sunt, et totius musicae continentia in eorum ultimam resolutionem desinit. Ex sonorum autem copulatione diastemata porro ex diastematibus concrescunt systemata. Soni vero prima sunt fundamenta cantus. Phthongi autem non quicumque dicuntur soni, sed qui legitimis ab invicem spatiis dispositi melo sunt apti. Eorum siquidem sic et intendendo et remittendo naturaliter continuatur ordo, ut semper quatuor et quatuor ejusdem conditionis sese consequantur. At singuli horum quatuor sic sunt competenti inter se diversitate dissimiles, ut non solum acumine differant et gravitate, sed enim suo acumine gravitate proprias naturalitatis
Abbreviated transcription (Latin):
complurium & intes see qualium interuallorum longitũ dofinita ut pespunca
en surarum appellationes quib: utimur sunt duo decim. digitus uncia palmus¬
sextas. pescubitus gradus. passus decem peda. actus. stadium miliarium:
Minima parsharum mensurarum ẽ. digitus. si quidenim in fradigitum
digitos .iiii. uncias .iii. Sextas quae eadem doran appellat hab& uncias viiii. digitos xii.¬

Expanded text:
conplurium et inter se aequalium intervallorum longitudo finita, ut pes per ensurarum appellationes quibus utimur sunt duodecim, digitus uncia palmussextans pes cubitus gradus passus decempeda actus stadium miliarium. Minima pars harum mensurarum est digitus: siquid enim infra digitum digitos IIII, uncias III. Sextans, que eadem dodrans appellatur, habet palmos III, uncias VIII
Abbreviated transcription (Latin):
si ue passiones Quartum formae defigurae .R. habitus uel affectio quid est
A. habitus est quod animus longo habet tempore ut uirtus & disciplina. affectio ẽmuta¬
bilis mentis impulsio ut repentina cupiditas ueliracundia .R. Quidest interuirtutem
& disciplinam A. hoc profecto quod disciplina in ea parte animae quaeratio nabilis
dicitur tantum modo uersatur. Virtus uero omnes animae partes amplectitur omnẽq

Expanded text:
sive passiones, quartum formae ac figurae.-- C. Habitus vel affectio quid est?-- sive passiones, quartum formae ac figurae.-- C. Habitus vel affectio quid est?-- A. Habitus est, quod animus longo habet tempore; ut virtus et disciplina. Affectio est mutabilis mentis impulsio; ut repentina cupiditas vel iracundia.-- C. Quid est inter virtutem et disciplinam?-- A. Hoc profecto, quod discdicitur tantummodo deuersatur, uirtus uero omnes animae partes amplectitur omnemque
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ posteriorem dumomnino constat secundum dialecticã consen
expone & primum dic quid sit inter qualitatẽ & quale. A. Qualitatem nãq
gitur quotiens album aliquid dicimus. dulce uelausterũ R. Nidetur enim
qualitar magnam habere communionẽ cumceteris categoriis A. Incunrat
namq: inceteras omnes &i deo dificiliorẽ ut puta in usia inuenitur cumdicimus
homo grammaticus inquanto alba uel nigra epifania: in adaliquid prudens
pater optimus filius. infacere duresaltat in pati fertforater uulnera. in loco
obscurus locus in tempore calidus mensis aut frigidus. iniacere pronus dut
supinus iac&. In habere decenter armatur. R. Quot habet haec categoria
species A. Quattuor quas aristotiles genera uocat. Primum genus est
habitus & affectio: secundum potentianaturalis. Tertium passiu̾e qualitates

Expanded text:
Patri esse posteriorem; dum omnino constat secundum dialecticam simul cPatri esse posteriorem; dum omnino constat secundum dialecticam simul cexpone; et primum dic, quid sit inter qualitatem et quale?-- A. Qualitatem namque e vero intelligitur, quoties album aliquid dicimus, dulce vel austerum.-- C. Videtur enim qualitatem magnam habere communionem cum caeteris categoriis.-- A. Incurrit namque in caeteras omnes, et ideo difficilior est; ut puta in usia invenitur, cum dicimus, homo grammaticus. In quanto: Alba et nigra epifania  Al., mensura. In ad aliquid: Prudens pater; optimus filius. In facere: Dure saltat. In pati: Fert fortiter vulnera. In loco: Obscurus locus. In tempore: Calidus mensis aut frigidus. In jacere: Pronus aut supinus jacet. In habere: Decenter armatus. C. Quot habet haec categoria species?-- A. Quatuor, quas Aristoteles genera vocat. Primum genus est habitus et affectio, secundum potentia naturalis, tertium passivae qualitates
Abbreviated transcription (Latin):
simplum poterit permanere: Similiterq si simplum non sit nec duplume
dtsi simplum fuerit & duplum necessario apparebit. R. Quonumero uel quib
casib hae coniunctiones nominum solentesse A. Sȩpius singularinumerp ut
Datiuo simile simili parpari. ablatiuo uero sensibile sensu simile .R. Si huic
categoriae alterna conuersauo accidere potest. A. Etiamnam utrumq ratio¬
nabiliterdici potest & seruus domini & dominus serui & simplum dupli & du¬
plum simpli & sciendum est quod semperrelatiua uelsi mulnasci uelsimul extingui
port& ut subtracto seruo dominus non est remoto domino
ita depatre & filio. acideo secundum hanc categoriae regulam miranda ł magis
miseranda est arrii eiusq. sociorum stulta cecitas asserens filium secundu itempus

Expanded text:
simplum  Edit., semiplum poterit permanere: similiter si simplum non sit, nec duplum est. simplum  Edit., semiplum poterit permanere: similiter si simplum non sit, nec duplum est. At si simplum fuerit, et duplum necessario apparebit. C. Quo numero vel quibus casibus hae conjunctiones nominum solent esse?-- A. Saepius singulari numero, ut Dativo: Simile simili, par pari. Ablativo vero: Sensibile sensu sensibile. Si huic categoriae alterna conversio accidere potest?-- A. Etiam. Nam utrumque rationabiliter dici potest; et servus domini, et dominus servi; et simplum dupli, et duplum simpli. Et sciendum est quod semper relativa vel simul nasci vel simul exstingui oportet, ut subtracto servo dominus non est; remoto domino nec servus apparet. Ita de patre et filio. Ac ideo secundum hanc categoriae regulam miranda esmiranda est Arii, vel magis miseranda, et ejus quoque sociorum stulta caecitas; asserentes Filium secundum tempus
Abbreviated transcription (Latin):
ad aliquid ergo catogoriam uocamus quae id quod est dicitur ex altero &sinecuius
societto ẽẽ non possic & cuius uis omnis ex alterius coniunctione descendit : uidir¬
plum simplidititur duplum & maius minoris dicitur maius & simile similidicitur
simile .k. Et hocclaret ad aliquid non suaui sed alcerius coniunctione consistere
sea sialio modo possit diffiniri profer A. Tuncergo & uere & proprie adaliquid dic
cum subuno ortu atq occasu. &id quodiungitur &idcui iungitur inuenitur
ut puta dominus & seruus utrumq uel simulẽ uelsimulnon est &enim cum domi¬
num dixeris necessario existet & seruus. cumuero dominũ tuleris nec seruus
apparet: Similiter duplum & simplum alterutrum se uel interimunt uel
ostendunt. apparente enim duplo nascitur simplum duplo pereunte. nec

Expanded text:
Ad aliquid ergo categoriam vocamus, qua  Mss., quae id, quod est, dicitur ex altero, et sine cujus Ad aliquid ergo categoriam vocamus, qua  Mss., quae id, quod est, dicitur ex altero, et sine cujus societate esse non possit; et cujus vis omnis ex alterius conjunctione descendit; ut duplum, simpli dicitur duplum; et majus, minori dicitur majus; et simile, simili dicitur simile.-- C. Et hoc claret, ad aliquid non sua vi, sed alterius conjunctione consistere. Sed si alio modo possit diffiniri profer.-- A. Tunc ergo et vere et proprie ad aliquid dicitur, cum sub uno ortu atque occasu et id quod jungitur et id cui jungitur, invenitur; ut puta, servus et dominus, utrumque vel simul est, vel simul non est. Etenim cum dominum dixeris, necessario existet et servus; cum vero dominum tuleris, nec servus apparet. Similiter duplum et simplum alterutrum se vel interimunt vel ostendunt. Apparente enim duplo nascitur simplum; duplo pereunte nec
Abbreviated transcription (Latin):
piorib ad inseriora descendat .R. Numomnia ad quantitatẽ pertinenti&lip
his sex parmibr includuntur A. Non omnia hascircum positiones habent tempus
labuntur. Nanitempus instabili motu semper decurrit intantum ut diligentius conside¬
rantib: Pene nihil praesens uidecur eẽ Itaut sermo cũ nondum dictus fuerit non appa¬
ret Manifestum ẽ igitur . haetria positionẽ diuersarũ partium non habere .R. Simaius
t sbi pedale u&minus dicinon potest nec magis tres. aut minus tres nomi¬
nare bags: Si niliter tempus & oratio magis autminus non habent sedomnia
quantitatis paria aut imparia nuncupanda sunt .le. Quidsi magis longum aut
N Tuncadaliquid categoria erit . Nam magis simile &minus
simile solemus dicere simile uero cuilib& simili simile ẽ DEΑMLQVΙD
RUerum quiamentionẽ catogoriae adaliquid fecisti illius proprietates pande

Expanded text:
rioribus ad inferiora descendat. C. Num omnia ad quantitatem pertinentia rioribus ad inferiora descendat. C. Num omnia ad quantitatem pertinentia his sex partibus includuntur?-- A. Non omnia has circumpositiones habent. Tempus labuntur. Nam tempus instabili motu semper decurrit, in tantum, ut diligentius considerantibus pene nihil praesens esse videatur. Ita et sermo, cum nondum dictus fuerit, non apparet. Manifestum est igitur haec tria positionem diversarum partium non habere. C. Si magis st. Nam magis bipedale vel minus dici non potest; nec magis tres aut minus tres nominare licet. Similiter tempus et oratio magis aut minus non habent; sed omnia quantitatis paria aut imparia nuncupanda sunt.-- C. Quid si magis longum aut minus dicamus?-- A. Tunc ad aliquid categoria erit. Nam magis simile et minus simile solemus dicere; simile vero cuilibet simili simile est. 340 CAPUT V. DE AD ALIQUID. C. Verum quia mentionem categoriae ad aliquid fecisti, illius proprietates pande.
Abbreviated transcription (Latin):
tibus omne corpus circumscribitur R. Quodsi aliquis solam longitudi nem
metitur A. Longitudo solasine latitudine mensurata gramine dicitur idest line¬
alis mensura &. Quidsi longitu dini latitudinem metiendo quis adie it A cumi
emenst erit latitudo cum longitu dine epifania dicitur idest su porficialis
mensura R Quids̃ his duob altitudinem adiungit A. cunc ta hacc tria men su¬
rapo cuna solidum corpus perficiunt cuni sex suis partib praescripa  hisq a scribit
secundumi posetionem loci longe ueliuxta. nam aliud quo d mibii ad extris uelsi niferis ert
ante uelretro iuxta ẽ aliud quod longe. ut uerbi gratia hic paries prope ẽ & ille
uel illemons longe .R. Potest na de infra & supra intellogia. Pocesc sedsciendum ẽ¬
in migratione nrã immutari non potest Nostrũ autẽ super& subter migratione
commutatur ut siquis cum in infersorib fuerit ad superiora conscendat dut esapo¬

Expanded text:
tibus omne corpus circumscribitur. C. Quid si aliquis solam longitudinem tibus omne corpus circumscribitur. C. Quid si aliquis solam longitudinem metitur?-- A. Longitudo sola sine latitudine mensurata gramme dicitur, id est, linealis mensura.-- C. Quid si longitudini latitudinem metiendo quis adjecerit?-- A. Cum emensa erit latitudo cum longitudine, epifania dicitur, id est, superficialis mensura.-- C. Quid si his duobus altitudinem adjungit?-- A. Cuncta haec tria mensurae sociata solidum corpus perficiunt cum sex suis partibus praescriptis, hisque ascribitur secundum positionem loci, longe vel juxta. Nam aliud, quod mihi a dextris vel sinistris, ante vel retro juxta est; aliud quod longe; verbi gratia: Hic paries prope est; et ille vel ille mons longe. C. Potest ita de infra et supra intelligi?-- A. Potest. Sed sciendum  migratio . . . immutare non potest. Nostrum autem super et subter migratione commutatur; ut si quis cum in inferioribus fuerit, ad superiora conscendat; aut e supe
Abbreviated transcription (Latin):
ex istis spȩciebus certiorem inusia faciunt diffinitionẽ. A. Duae in solo &i nomni. aliera
quȩ in solo & non in omni ut hominem esserisibilem disciplinaeq capacem: hae duae
species ad inuestigandam usian. dequa inquiris uiam monstrant. & duae aliae certum
aliquid significare nom possunt DEQVANTITΑΤEΚ Decursisigitur breuiter partibus
quibus usia possit intellegi rett nunc desingulis usiae accidentib inqui rere & quantitat̃e
aliquod corpus uiderimus id quantum sit ȩstimare licebit R. Quomodo quantitas
aestinare solet .A. In mensura longitudinis latitudinis & altitudinis qua ẽ haec tria
quodliba habere necesse ẽ. hisq singulis dua especies adiacent. Longitudmni ame &retro
Latitu dinidextrum & sinistrum altitudini sursum & deorsum his eninsexpar¬

Expanded text:
ex istis speciebus certiorem in usia faciunt diffinitionem?-- A. Duae. In solo et in omni; altera, ex istis speciebus certiorem in usia faciunt diffinitionem?-- A. Duae. In solo et in omni; altera, quae in solo, non in omni; ut, hominem esse risibilem, disciplinaeque capacem. Hae duae species ad investigandam usian, de qua inquiris, viam monstrant. Et duae aliae certum aliquid significare non possunt. CAPUT IV. DE QUANTITATE. C. Decursis igitur breviter partibus, quibus usia possit intelligi, restat nunc sermo de singulis usiae accidentibus inquirere; et quantitataliquod corpus viderimus, id, quantum sit, aestimare licebit. C. Quomodo quantitas aestimari solet?-- A. In mensura longitudinis, latitudinis et altitudinis; quia haec tria corpus quodlibet habere necesse est. Hisque singulis duae species adjacent. Longitudini, ante et retro; latitudini, dextrum et sinistrum; altitudini, sursum et deorsum. His enim sex par
Abbreviated transcription (Latin):
planiora facias uelim A. Utsi hominẽ quidsfiniri uolens dicat risus eẽ capacem hoc & i
solȩ homine est & in omni. solusnamq homoridet &cunctis ridere naturale esc
insolo & non i nomni utsiquis diffiniens hominem capacem disciplinae dicat eẽ: hoc in solo
quidem homine inuenir ꝑ potest nontamen inomni Neq enimor
didicerunt aliquas in omni & non in solo utsiquis hominem diffiniens dicat idẽo homi¬
nem quod spirat quod cibum capiat: hoc in omni quidem ẽ homine: nontamon in solo
nam & pecudes cibum capiunt. & feraespirant nec in solo nec in omni ut siquis in homi¬
nis diffinitione id eẽ dicathominẽ quod album ẽ ne in solo nec in omnie Nerenĩ
aut homo solus candidus inuenitur & nonbos aut equus dutomnis homo albus est Κ. Quae

Expanded text:
planiora facias velim.-- A. Ut si hominem quis definire volens dicat, risus esse capacem; hoc et in planiora facias velim.-- A. Ut si hominem quis definire volens dicat, risus esse capacem; hoc et in solo homine est, et in omni: solus namque homo ridet, et cunctis ridere naturale est. In solo et non in omni, ut si quis diffiniens hominem capacem disciplinae dicat esse; hoc in solo quidem homine inveniri potest, non tamen in omni; neque enim omnes disciplinas 339 didicerunt aliquas. In omni et non in solo; ut si quis hominem diffiniens dicat, id esse hominem quod spirat, quod cibum capiat, hoc in omni quidem est homine, non tamen in solo; nam et pecudes cibum capiunt et ferae spirant. Nec in solo, nec in omni; ut si quis in hominis diffinitione id esse dicat hominem, quod album est; nec in solo nec in omni est, neque enim aut homo solus candidus invenitur et non bos aut equus; aut omnis homo albus est. C. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
uelextra usiam dicere esse A. Ali ain ipsa abiaextra. incrausiansunt qualitas quantitas
& situs ł laecem̃ sine ipssa eẽ non possunt. Moxeñ ut hominem uelequum dixeris¬
Aduerti necesse ẽ bipedalem aut quad rupedalem. album aut nigrum stantem dut
iacentem. Extrausiam uero sunt locus tempus & habitus Nam in loco ueliempore
quem uestiri uel armari abusia separata sunt. alia sunt commi
intra extra usian ut relatio facere & pati. Maius uero & minus unum in sehabent
aliud extra se item facere extra & intra utcedere quisq dici non potest nisi alterũ
cedat similiter pati cedienim ueluri nullus potest nisi ab altero patietur .K. Ist ne
& in omni dut insolo & non in omnib dut i nomni & non insolo autnec insolo
nec in omni eẽ necesse ẽ & has quattuor species greciuocant en monoceu

Expanded text:
vel extra usiam dicere esse?-- A. Alia in ipsa, alia extra. Intra usiam sunt qualitas, quantitas vel extra usiam dicere esse?-- A. Alia in ipsa, alia extra. Intra usiam sunt qualitas, quantitas et situs. Haec enim sine ipsa esse non possunt. Mox enim, ut hominem vel equum dixerisadverti necesse est bipedalem aut quadrupedalem; album aut nigrum, stantem aut jacentem. Extra usian vero sunt locus, tempus et habitus. Nam in loco vel tempore esse aliquem; vestiri vel armari, ab usia separata sunt. Alia sunt communia, id est, intra et extra usian, ut, relatio, facere et pati. Majus vero et minus, unum in se habent, aliud extra se. Item facere et extra et intra, ut caedere quisque dici non potest, nisi alterum caedat; similiter pati: caedi enim vel uri nullus potest, nisi ab altero patiatur  Ms., patiet in omni; aut in solo et non in omni; aut in omni et non in solo; aut nec in solo, nec in omni esse necesse est. Et has quatuor species Graeci vocant; Enmocepa
Abbreviated transcription (Latin):
trectando aut audiendo. aut gustando. aut orando ꝑcipimus. mente cognoscimus.
dum qđ lib& corpus ut puta hominis ł animalis multis constare exparcibus intellegimus
&iam uel crescere uel se nescere . modo angicuris . modo securo pectore conqui escere
Sanitate alias frui. alias dolore perp&i: peritum ex inperito: ex indocto doctunparhe
forte haec sapientes propriis nominibus discemere uoluerunt᷑: &i amnamid quodcorpora¬
li sensũ discernitur usianidẽ. substantiam dicuusserunt. Illud autem quod animit raccu
solum colligitur ac sȩpemutatur. Symbebicos id ẽ accidens nominare maluerunt usi an
acideo illa substantia subiacens dicitur. Illauero accidentia insubiacenti substantia
Vt pote disciplina in animo colorincorpore Autdeillis nouem accidencibus quod lib&
quae sunerius nominauimus .ł. Debemus tamen ipsa accidentia uein ipsa usia

Expanded text:
trectando, aut audiendo, aut gustando, aut odorando percipimus. Mente cognoscimus, trectando, aut audiendo, aut gustando, aut odorando percipimus. Mente cognoscimus, dum quodlibet corpus, ut puta hominis vel animalis multis constare ex partibus intelligimus; etiam vel crescere vel senescere; modo angi curis, modo securo pectore conquiescere; sanitate alias frui, alias dolores perpeti; peritum ex imperito, ex indocto doctum. C. Forte haec sapientes propriis nominibus discernere voluerunt?-- A. Etiam. Nam id quod corporali sensu discernitur, usian, id est, substantiam dici jusserunt. Illud autem, quod animi tractatu solum colligitur, aut  Ms., ac saepe mutatur symbebicos, id est, accidens nominari  Mss., nominare maluerunt. Usian . Ideo illa substantia subjacens dicitur; illa vero accidentia in subjacenti substantia: ut pote, disciplina in animo, color in corpore, aut de illis novem accidentibus quodlibet, quae superius nominavimus. C. Debemus tamen ipsa accidentia vel in ipsa usia,
Abbreviated transcription (Latin):
Quaenon nisi nominib: & uerbis constire possea estimo. Ideohasduas partes principalesẽẽ.
tiatura nos doc& Nomennamq substantia mostendit uerbum quid quisq faciat quiduepatiat¬
.A. Tribus ex fontibus. omnes ꝓfluunt qua estiones. A Vt ab his quae sunt autabhis quȩ ꝑcipiunt̃
Altera sensuum quia sensu ꝑcipinon possunt nisi haeres quae sunt. et quarumi magines ani¬
moformamus & condimus Tertia dictionem. Idnamque. Quod quis concepit anima.
lingua ꝓsequenti demonstrat. ergoquam quam separatim haectria nominentur. mix tam
d&ribus Disputationem debemus accipere. Nam de ꝑceptis quilo
rerumtrahit. & p̃sidia orationis inplorat. Suntigiturilla quae aut ꝑcipimus sensibuscor¬
poris autmente & cogitatione colligimus. Sensibus tenemus quae aut uidendo. Autcon¬

Expanded text:
quas non nisi nominibus et verbis constare posse aestimo. Ideo has duas partes principales esse quas non nisi nominibus et verbis constare posse aestimo. Ideo has duas partes principales esse natura nos docet. Nomen namque substantiam ostendit; verbum, quid quisque faciat, quidve patiatur. A. Tribus ex fontibus omnes profluunt quaestiones; aut ab his quae sunt; aut ab his quae percipiuas natura peperit. Altera sensuum; quia sensu percipi non possunt, nisi hae res quae sunt, et quarum imagines animo formamus et condimus. Tertia dictionum, id namque, quod quis concipit  Al., concepit animo, lingua prosequenti demonstrat. Ergo quanquam separatim haec tria nominentur, mistam tamen de tribus disputationem debemus accipere. Nam de praeceptis  Al., perceptis qui loquitur, et originem rerum trahit, et praesidia orationis implorat. Sunt igitur illa, quae aut percipimus sensibus corporis; aut mente et cogitatione colligimus. Sensibus tenemus, quae aut videndo, aut con
Abbreviated transcription (Latin):
& quis testius cicerout aliũ crassum dicas. Alterum tenuem : uellongus dicatur alius. Al terbreuis
candido colore quis alt̃ nigro Omonyma quođ modis fiunt : Buobus aut fortuitu fiunt: aut
hominum uoluntate nascuntur. Re Fostutu quomodo A Cum quodam ca su similequis alteri
litudo ꝓ parte ab uno adunum. sx̃ E x emplis confirma. A Similitudo ut homopictus &uerus
sola in similitudine copulatur. Iro parte ut quopacto principiũ animalis cordicimus
łta principiũ aquae fontem dicimus ꝓparte quadam utriq reisimilitudo nominis uid&
icta. Abuno cũ dicimus medicinale ferum medicinale p̃ceptunm
medicinalis ususabuno incuncta descendunt. Ad unum est ut illa potio salubris ẽ Ille me dicus
s. Quiamihi ꝑspicue nominum uari&atem dixisti suꝑ ẽ ut quaestionum rationem exponas

Expanded text:
et quis tertius Cicero, ut alium crassum dicas, alterum tenuem; vel longus dicatur alius, alter brevis; et quis tertius Cicero, ut alium crassum dicas, alterum tenuem; vel longus dicatur alius, alter brevis; candido colore quis, alter nigro. C. Omonyma quot modis fiunt?-- A. Duobus. Aut enim fortuito fiunt, aut hominum voluntate nascuntur.-- C. Fortuito quomodo?-- A. Cum quodam casu simile quis alteri aperi.-- A. Similitudo, pro parte, ab uno, ad unum.-- C. Exemplis confirma.-- A. Similitudo, ut homo pictus et verus sola in similitudine copulantur. Pro parte, ut, quo pacto principium animalis cor dicimus, ita principium aquae fontem dicimus; pro parte quadam utrique rei similitudo nominis videtur adjuncta. Ab uno, cum dicimus medicinale ferrum, medicinale praeceptum, medicinalis scientia, medicinalis usus; ab uno in cuncta descendunt. Ad unum est, ut, illa potio salubris est, ille medicus C. Quia mihi perspicue nominum varietatem dixisti, superest ut quaestionum rationem exponas,
Abbreviated transcription (Latin):
Cumenim dixeris uerum hominem animalȩẽ quod mou&ur. &cibum capiat. It rationeugeat
cumnihilhorum depicto potesdicere. necessario uideantur disparia. Sinon yma uero sunt.
quae& nomine & sui int̃ p̃tatione iunguntur. Ut animalem. quod ebum capit. spirat mou&ur
& mortalers Haecenimom̃a de hominẽ : Deec quo. Et debouesimiliter dicipossunt Polionuma st̃
quando multa nomina unamremsignificant. Neq ulla differentia ł ratioredditur nominum.
curunam rem. tot nomina significant utensis mucro gladius. Hisquoq iunguntur &
tis aequãe nominibus ressingulas significantia. Sed in his ratio diuersitatem nominum discernit
uedtomo mortalisterrenus. Homo abhumanitate mortalis a necessitate mortis terrenus a ter
scire debemus. Om̃a ꝓpria nomina communia eẽ . posse. Et omonrma uocari. ut cicero
Aonunus sedplures sed signis & ꝓpri &ate Quadam discernendisunt Quissitille & quis alius.

Expanded text:
Cum enim dixeris, verum hominem animal esse, quod movetur et cibum capiat, et ratione vigeat; cum nihil horum de picto potes dicere, necessario videantur disparia. Synonyma vero sunt, quae et nomine et sui interpretatione junguntur; ut animal est, quod cibum capit, spirat, movetur et mortale est: haec enim omnia de homine, equo, et bove similiter dici possunt. Polyonyma sunt, quando multa nomina unam rem significant, neque ulla differentia vel ratio redditur nominum, cur unam rem tot nomina significent, ut, ensis, mucro, gladius. His quoque junguntur heteronyma Al., homionyma multis aeque nominibus res singulas significantia, sed in his ratio diversitatem nominum discernit, t, homo, mortalis, terrenus. Homo ab humanitate, mortalis a necessitate mortis, terrenus a terrscire debemus, omnia propria nomina communia esse posse, et omonyma vocari, ut Cicero non unus sed plures: sed signis et proprietate quadam discernendi sunt; quis sit ille et quis alius
Abbreviated transcription (Latin):
A. Quidaliud . nisi qđ ubi in loco. & quando intempore significant. Namomne corpusne¬
cesse est. locum aliquem in quolib& tempore occupare Utromae insenatu fui antehoramter¬
Rm entut ut dehabere incipias dicere & qͥuod modis dicamus habere aliquid A. Octo haben¬
di sunt species. Prima est quotiens animo aliquid habemus ut iustitiam disciplinam
uirtutes uel uitia. secunda quotiens incorpore habere aliquid dicimur ut albidinẽ
dinem quartacum non in toto corpore sed in parte corporis aliquid habere fir̃ma¬
ur. ut digito anulum inpede calceos uel coturnos. quinta spec
pore sedcirta corpus habere aliquiddicimus ut uestis atq indumenta omnia. sexta
quotiens ipsas corporis partes habere narramur ut manus pedes caput aut reliqua
quae sunt in compage membrorum. septimus uero locus ẽ quotiens far ueluinũ

Expanded text:
A. Quid aliud, nisi quod ubi in loco et quando in tempore significant? Nam omne corpus neA. Quid aliud, nisi quod ubi in loco et quando in tempore significant? Nam omne corpus necesse est locum aliquem, in quolibet tempore occupare; ut, Romae in senatu fui, ante horam terX. DE HABERE. C. Restat, ut de habere incipias dicere, et quot modis habere dicamur aliquid?-- A. Octo habendi sunt species. Prima est, quoties animo aliquid habemus, ut justitiam, disciplinas, virtutes vel vitia. Secunda, quoties in corpore habere aliquid dicimur, ut albedinem, uid habere dicitur longitudinem. Quarta, cum non in toto corpore, sed in parte corporis aliquid habere firmamur, ut digito annulum, in pede calceos vel cothurnos. Quinta species est, cum non in corpore, sed circa corpus habere aliquid dicimur, ut vestis atque indumenta omnia. Sexta, quoties ipsas corporis partes habere narramur, ut manus, pedes, caput, aut reliqua, quae sunt in compage membrorum. Septimus vero locus est  Al., septima in loc