comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Abominationes autem in mundȩ Ueluticanes & simiae & quȩ cũq talia sunt
de animalibus appellantur . Quȩ &iam abin fidelibus colebantur: uel quo lib& rer¬
significat quã in aliomalouiuentes id ÷ indolis & in rapinis siue maliis cupiditatib::
hisomnib: siquis tactu cõmunicauerit &oblitus fuerit uel sicut laxdicunt. litue¬
rit illũ qnin obliuioanimae & obscuritas mentis siueactiomala inquinatio est :
Inhorũ tactiui dest uel in eo quod quis haecoperantibus. cohibentiam pneb& : uelin eo
tione suntendatur uenit. Sed & siteugerit quippiam demm munditia hominis
iux tccomnẽmpuritatẽ qua polluisol&: deomni in munditia eius quã cumque tangens
pollutus fuerit : Dicitautẽ secundũ litterã eos qui seminis fluxum patiuntur & mens¬
truatas & quosdamalios. dequib subtilius ipselegis lator paulo postdicit. In quib
horũ expositionẽ reseruauimus : Hoc solũ modonunc ꝓ cõmemoratione ponentes:

Expanded text:
abominationes autem immundae, veluti canes et simiae et quaecunque talia sunt de animalibus appellantur, quae etiam ab infidelibus colebantur, vel quodlibet repsignificat quam in alio malo viventes, id est, in dolis et in rapinis, seu in aliis cupiditatibus; his omnibus si quis tactu communicaverit, et oblitus fuerit, vel, sicut LXX dicunt, latuerit illum, quoniam oblivio animae, et obscuritas mentis, sive actio mala, inquinatio est, in horum tactu, id est, vel in eo quod quis haec operantibus conniventiam praebet, vel in eo ippiam de immunditia hominis, juxta omnem impuritatem qua pollui solet de omni immunditia ejus, quamcunque tangens pollutus fuerit. Dicit autem secundum litteram eos qui seminis fluxum patiuntur, et menstruatas, et quosdam alios, de quibus subtilius ipse legislator paulo post dixit, in quibus horum expositionem servavimus, hoc solummodo nunc pro commemoratione ponentes,
Abbreviated transcription (Latin):
dit autẽ uesti&ur sacerdos tonica & feminalib: lineis: sacerdos hic qui holo caustũ
offest unus quisq ꝑfecte sapiens intellegitur : quia sicerdotium ꝑfectionis exem¬
plumest: propt̃ quod & regeles acerdotium populus fidelis apellatur ut potelegẽ
ꝑfectam euangelii suscipiens : qui ergo uult offerre holo caustũ tonica id ÷ iustiti¬
A & feminalib: id ÷ castitate induatur. Sed quĩ ꝑfeminalia castitatẽ opost& in¬

Expanded text:
dit autem: Vestietur sacerdos tunica et feminalibus lineis. Sacerdos hic qui holocaustum offert, unusquisque perfecte sapiens intelligitur, quia sacerdotium perfectionis exemplum est, propter quod et regale sacerdotium populus fidelis appellatur, ut pote legem perfectam Evangelii suscipiens. Qui ergo vult offerre holocaustum tunica, id est justitia, et feminalibus, id est castitate, induatur. De lino aut
Abbreviated transcription (Latin):
inpler & utrumq enim decima significat quia & ꝑfectus : de narius dotierpes
Dopemute mandate legis sunt unde &decimȩ decimã precipuã sacerdotue po
uidelicantexdeputauit sut potemias sȩnostiȩ primitias hceberte ornetẽnee
urieo pertertio st pepreuaricans uiolauit rursus quulta gtereps atecio

Expanded text:
impleret. Utrumque enim decima significat, quia et perfectus est denarius numerus. impleret. Utrumque enim decima significat, quia et perfectus est denarius numerus. Decem autem mandata legis sunt, unde et decimae decimam praecinde pro eo quod integro homine incarnatus est Deus Verbum et qui legem impleret. Utrumque enim decima significat, quia et perfectus est denarius numerus. Decem autem mandata legis sunt, unde et decimae decimam praecipu
Abbreviated transcription (Latin):
enim cũ sit mensurc trium modiorũ euidenter trinitatẽ innuit quȩ una
quidemm̃ suro ÷ qui auna in ea est deitas: Tres autẽ hab& mensuraxs id ÷ tres
ꝑsonas ꝑfectas & torsubsistentias ut manifestũ sit non nos peccare eius pastẽ
carnẽ dnĩ dicentes ꝓpt̃ inseparabilem cũ ea in carnati uerbi unitionem
quare autẽ trinitatis pars ÷ ÷ quiain diuisibilis ÷ eius gloria &uistus: itec
ut paulus dexp̃odicer&. Inuipso habitat omnis plenitudo diuinitatis
corporalit̃ sed & iohannes quinegait in quitfilium Nec patrer habci: quiconfi¬
teur ihin eipatiem hab& ergo dephi quidem hic in carnatus ds uerbũiet pore
hccben in setrinitatis plenitudinẽ: decima autẽ. eius ÷ caro. Prũqurdepar
utostendereur sublimitas dumitatis eius quantũ ad humiantatẽ ꝓpt̃qa eupuers
dicitur ddtinde proeo quodimnte greo hominẽ in carnatus : dĩuerbum & quilege

Expanded text:
enim, cum sit mensura trium modiorum, evidenter Trinitatem innuit, quae una enim, cum sit mensura trium modiorum, evidenter Trinitatem innuit, quae una quidem mensura est, quia una in ea est deitas; tres autem habet mensuras, id est, tres personas perfectas et tot subsistentias, ut manifestum sit non nos peccare ejus partem, carnem Domini dicentes, propter inseparabilem cum ea in incarnati Verbi unitionem. Quare autem trinitatis pars est? Quia indivisibilis ejus est gloria et virtus, ita ut Paulus de Christo diceret: In ipso habitat omnis plenitudo divinitatis corporaliter . Sed et Joannes: Qui negat, inquit, Filium, nec Patrem habet; qui confitetur Jesum et Patrem habet . Ergo ephi quidem hic incarnatus Deus Verbum, ut pote habens in se Trinitatis plenitudinem. Decima autem ejus est caro, primum quidem ut ostenderetur sublimitas divinitatis ejus qdicitur. Deinde pro eo quod integro homine incarnatus est Deus Verbum et qui legem
Abbreviated transcription (Latin):
bamen dño dõnras& quomodo dubitatur demisericordiae & patientia e¬
& multȩ miserationis si conuestatur & peniteat. & sis acrificium autdiba
men: ꝓpeccatis accipiat Nisiquia populo maligno &diligenti pec cata loquitur
quicum sepeegerit num quã ꝑst&it in purapenitentia : ergone desperationẽ
illis facere uult : Necrursus eos penitentes ualde p̃sumere : atq ideo uerbis est
dubiis usus: & quã obremno nopostebat p̃sumptionem eis faciledar iinedata pre¬
sumptio ad aliarursus peccata eos neglegentiores efficere uelutrelaxatis prio¬
rib: in firmos quippe quosdam & in constantes inuistutib: legis lator innuit.
trad& autẽ eam sacerdoti: Ille autẽ ut potepius xp̃s quippeest qui &iam nunc
ꝑ significationẽ intellegitur sacerdotis. quiplenũ extoto pugillũ hauriens
cremabit suꝑaltacre in monumentũ eius qui obtulitspecies oblationis accep¬
tabilis ÷ oephinsimilȩ : ephiautẽ mensura ÷ triummensurarũ id ÷ tres modios

Expanded text:
mino Deo nostro? Et quomodo dubitatur de misericorde et patiente, et multae miserationis, si convertatur et poeniteat, et si sacrificium et liba men pro peccatis accipiat? Nisi quia populo maligno et diligenti peccata loquitur? Qui cum saepe egerit, nunquam perstitit in pura poenitentia. Ergo nec desperationem illis facere vult, nec rursus eos poenitentes valde praesumere, atque ideo verbis est dubiis usus. Et quamobrem non oportebat praesumptionem eis facile dari? Ne data praesumptio ad alia rursus peccata eos negligentiores efficeret, velut relaxatis prioribus. Infirmos quippe quosdam et inconstantes in virtutibus legislator innuit. Tradet autem eam sacerdoti. Ille autem ut pote pius Christus quippe est, qui etiam nunc per significationem intelligitur sacerdotis, qui plenum ex toto pugillum hauriens cremabit super altare, in monimentum ejus qui obtulit, species oblationis acceptabilis est, ephi similae. Ephi autem mensura est trium mensurarum, id est, tres modios
Abbreviated transcription (Latin):
idoneisumus spiritaliũ scripturarũ ꝑfectã scientiã non habentes : Opus hibe¬
mus eam inigne sp̃s frigere : id est illius operationẽ & subminis crationem
nobis cõmodari: ut ab ea littere paleas separemus : Exillo enĩ sufficientẽ
atq celerrimã discientiã possidebimus. propter quod eã intellegibilis sicerdos
suscipit. Oport& autẽ nos suꝑ fundere oleũ & suꝑ in ponere thus. ꝑelimosinã
& dememoriale qđ suꝑ altare sacerdote acdpiente ponitur : In superioribus

Expanded text:
idonei sumus, spiritualium Scripturarum perfectam scientiam non habentes: opus habeidonei sumus, spiritualium Scripturarum perfectam scientiam non habentes: opus habemus eam in igne spiritus frigere, id est, illius operationem et subministrationem nobis commodari, ut ab ea litterae paleas separemus, ex illo enim sufficientem atque celerrimam Dei scientiam possidebimus. Propter quod eam intelligibilis sacerdos suscipit, oportet autem nos superfundere oleum, et superimponere thus; per eleemosynam ac de memor
Abbreviated transcription (Latin):
scientia multũ tẽpus ꝑmanserunt sed & inchoantes illã : qualis fuit paulus
mox enĩ ut uocatus est praedicauit. Propter quod sic quaenunc dicuntur intelle¬
gamus. Primitiuus dõ est is quinouiter coepit credere. & qui ei nullũ pridẽ
diumae scientiae obtulit fructũ: siergo ei sacrificiũ uerbidĩ offerimus scientiã
eius nouiter inchoantes. Quirentia quedẽ ut nouiter quid discentes & nouiter
ꝑcipientes obtulerimus qnm̃ necdũ subtilitereius proferre mesteria capimꝵ
ut farinã offeramus autsimilã : Necessariũ est ut uirentia & torrida atq
Quemad modũ umectos fructus & qui necdũ possunt moli ut fiant farina. aut
simila : quando uoluerimus aptos ȩsui reddere igne eos confringentes:
paleas eorũ in eo quodeos fregimus separamus :S sic quicũq necdũ scieNTi
solidã habemus nec subtilẽ excelsamq theologiã. necdũ enĩ illã discernere

Expanded text:
scientia multum tempus permanserunt, sed et inchoantes illam, qualis fuit Paulus; scientia multum tempus permanserunt, sed et inchoantes illam, qualis fuit Paulus; mox enim ut vocatus est praedicavit, propter quod sic quae nunc dicuntur intelligamus. Primitivus Deo est is qui noviter coepit credere, et qui ei nullum pridem divinae scientiae obtulit fructum. Si ergo ei sacrificium verbi Dei offerimus, scientiam ejus noviter inchoantes, et virentia quidem ut noviter quid discentes et noviter percipientes obtulerimus, quoniam necdum subtiliter ejus proferre mysteria capiamus, ut farinam offeramus aut similam necessarium est, ut virentia et torrida atqueQuemadmodum enim humectos fructus, et qui necdum possunt moli ut fiant farina aut simila, quando voluerimus aptos esui reddere, igne eos confringentes, paleas eorum in eo quod eos frigimus separamus, sic quicunque necdum scientiam solidam habemus, nec subtilem excelsamque theologiam, necdum enim illam discernere
Abbreviated transcription (Latin):
quodeũq correxeris inquacũq uirtute conuersatus fueris ad a postolicã emulationẽ atq imita¬
& rursus ergo iamnonestis aduenae & hospites sed estis ciuesscõrũ & domesticidĩ
suꝑ aedificati suꝑ fundamentũ apłorũ & proph&arũ ipso summo angulari lapide n hu
xpõihũ. Qui autẽ non simpliciter saldixit. sed illud intellegibi le legis lator innuit
Non auferessal inquit foedus dĩtui. Quodsi foedus siue testamentũ rationale est.
utiq & salrationaleest. Ergotestamenti euangelici & salis a postolici praȩcõmone¬
re nos legis lator uult
rũ frugũtuarũ dñõ despicis adhuc uirentibus torres eas igni & confringes in morẽ
farris & sic offeres primiciastuas dño fundes supra oleũ &thus inponens qui a ob¬
latiodnĩ est̃ Dequa ad olebit sacerdos in memoria muneris pastẽ farris fracti &oles
actotũ thus Non solos praecepit dĩ notitiã siue scientiã eosofferre quiin eadẽ

Expanded text:
quodcunque correxeris, in quacunque virtute conversatus fueris, apostolicam aemulationem atque imitaChristi . » Et rursus: « Ergo jam non estis advenae et hospites , » sed estis cives sanctorum et domestici Dei, superaedificati super fundamentum apostolorum et prophetarum, ipso summo angularsto Jesu . Quia autem non simpliciter sal dixit, sed illud intelligibile legislator innuit: Non auferes, inquit, sal foederis Dei tui. Quod si foedus sive testamentum rationale est, utique et sal rationale est. Ergo testamenti evangelici, et salis apostolici praecommonere nos vult legislator. rum frugum tuarum Domino de spicis adhuc virentibus, torrebis igni, et confringes in morem farris, et sic offeres primitias tuas Domino, fundens supra oleum, et thus imponens, quia oblatio Domini est, de qua adolebit sacerdos in memoria muneris, partem farris fracti et olei ac totum thus. Non solos praecepit Dei notitiam sive scientiam eos offerre qui in eadem
Abbreviated transcription (Latin):
hicdeiugi sa crificio lex loquitur : qđ cotidie in libroexodi offerrep̃cepit sacerdotes :
atenimsic. Hoo ÷ qđ faciesin altari agnos agniculos duos ꝑ singulos dies iugiter
& paulo post oblatione ꝑpeuua in generationes uras. Dicit autẽ facies holo caustũ
unũ agnũmane & alium facies uespere ꝑ haecergo intellegimus quiam eorũ quidem
qui sunt deplebe uolunta tedatũ ÷ siuo lunt offerreholo caustũ ꝓpt̃ qđ sacrificium
illud munus eorũ ut pute s pontancũ oblatio nominatur Neq enĩ omnis homo ꝑfectis¬
simã exigitur sapientiã sicerdos tam̃ omnimodo deb& ꝑfecte sapere : ꝑ paiiumenĩ
sacrificium id continuum holocaustũ secundo in diemane & uespere offena p̃cipt

Expanded text:
Hic de jugi sacrificio lex loquitur, quod quotidie in libro Exodi offerre praecepit sacerdotes. Ait enim sic: Hoc est quod facies: In altari agnos anniculos duos per singulos dies jugiter . Et paulo post: Oblatione perpetua in generationes vestras . Dicit autem: Facies holocaustum unum agnum mane, et alium facies vespere. Per haec ergo intelligimus quia in eorum quidem qui sunt de plebe voluntate datum est, si volunt, offerre holocaustum, propter quod sacrificium illud munus eorum, ut pote spontanea oblatio nominatur. Neque enim ab omni homine perfectissima exigitur sapientia; sacerdos tamen omnimodo debet perfecte sapere. Perpetuum enim sacrificium, id est, continuum holocaustum, secundo in die, mane et vespere, offerre praec
Abbreviated transcription (Latin):
eglor exicnuntcũ xxannorũ essent peccati populi penã tonsuscepe ronper
hoc appellaut cõmis sũ peccitũ in scã : hicergo ipsumretldo einsuꝑ quintã idest
oe cupas pumus: autinguã indecr cchendo uelaures ad malam locitiomt̃ fanũ
odoratũ ad p̃ceptionẽ odor amentorũ mere ricorũ autianũ adtaoen pfanũ
ec inusturse Pitionũ quidem abillo peccato omnino abstine aoruis. Es penitenti

Expanded text:
ginti annorum essent, peccati populi poenam non susceperunt; hoc appellavit commissum peccatum in sancta. Hic ergo ipsum reddet, et insuper quinta, id est, sancto occupaverimus, aut lingua in detrahendo, vel aures ad malam locutionem, aut odoratum ad praeceptionem odoramentorum meretricorum: aut manum ad tactum profanum et injustum; primum quidem ab illo peccato omnino abstineamus, et poenitentiam
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i constitutus ÷ iudeus foste aut paganus lic& penitene se de peccatissuis ꝑ con¬
uersationẽ & uitã de monstr& remissionẽ non merebitur quia ari&emofferre
id ÷ xpis acrificium non potest. Quã obiem generalit̃ deomnib: quod ã modo sancire
cupiens non dix̃ si anima depopulo sedsi anima simplicit̃ peccauerit & feceritunũ
ex his quȩ dnĩ lege prohibentur : Ergo & deindocto & descientiã habente nec non
deomni peccato recte hocdictũ ccipitur : quia autẽ ari&em ꝓdelicto iub& offerri:
aꝑtis simũ est quia delictũ hiclegis lator intellectũ peccatũ posuit. propt̃qđ dicens
ꝑignorantiã subdidit & peccatire a intellexerit iniquitatẽ suã : quia utẽ intellexe¬
rit peccatũ hicillud inse relidit & sordidatur ab eo siue onoratur quã diup̃dictũ

Expanded text:
Christi constitutus est, Judaeus forte aut paganus, licet poenitere se de peccatis suis per conversationem et vitam demonstret, remissionem non merebitur, quia arietem offerre, id est, Christi sacrificium, non potest. Quamobrem generaliter de omnibus quodammodo sancire cupiens, non dixit: Si anima de populo, sed si anima, simpliciter peccaverit, et fecerit unum ex his quae Domini lege prohibentur. Ergo et de indocto et de habente scientiam, nec non de omni peccato recte hoc quod dictum est, accipitur; quia autem arietem pro delicto jubet offerri, apertissimum est quia delictum hic legislator intellectum peccignorantiam, subdidit: et peccati rea intellexerit iniquitatem suam; qui autem intellexerit peccatum, hic illud in se relidit, et sordidatur ab eo sive oneratur, quandiu per praedictum
Abbreviated transcription (Latin):
bit quẽ nutri& sacerdos opost& quippecum quiholo caustum. Id ÷ ꝑfecta sipienti ã ope¬
rationẽ deb& semꝑaccedere ignem scũ sps. & non sinere extingui extinguitur autem
ex eorum quibus donatus ⁊ neglegentia ꝓpterqđ & paulus ait. spinnolite extinguere
uelut in nostrapotes tite sit positũ extinguere illum siueaccendere : Toti autẽ noete
incenduignem iussit non qđ indie non incender&ur : Nam quo modo secundo fiero
dieb singulis holo caustum: sed quiamanifestuserat ignis diurnus noc turnũ addi¬
dit quiaegonox caligo est uitaehuius id ÷ ea quȩ multos obtin& ignorantia
dequa paulus dicebat : Nox preces sit diesautẽ ad ꝓpinquauit Nos prece pitquihe¬
locaustumdĩ factisumus &iamin nocte accendere ignem: utcũ ali legemtrans¬
grediantur & terreni sint Nossimus sp̃itales reminiscentes dauid dicentem

Expanded text:
bit, quem nutriet sacerdos; oportet quippe eum qui holocaustum, id est, perfectae sapientiae operationem, debet semper accendere ignem sancti Spiritus et non sinere exstingui: exstinguitur autem et eorum quibus donatus est, negligentia. Propter quod et Paulus ait: Spiritum nolite exstinguere ; velut in nostra potestate sit positum exstinguere illum sive accendere. Tota autem nocte incendi ignem jussit, non quod in die non incenderetur, nam quomodo secundo fieret diebus singulis holocaustum; sed quia manifestus erat ignis diurnus, nocturnum addidit, quia ergo nox caligo est vitae hujus, id est, ea quae multos obtinet, ignorantia. De qua Paulus dicebat: Nox praecessit, dies autem appropinquavit . Nos praecipit, qui holocaustum Dei facti sumus, etiam in nocte accendere ignem, ut cum alii legem transgrediantur et terreni sint, nos simus spiritales. Subdidit autem
Abbreviated transcription (Latin):
disperatio eicaus aꝑditionis fiatis Offer& ꝓpeccato suo simi lam pastemtꝰephe
decimã: nonmitiit in eam oleum : Necturis aliquid pͥon& quia ꝓpeccato est
Haecergo species ei penitentiȩ concessa : quã dixit. Anxiari autẽ & timere
deb& nefoste non suscipiatur eius ut pote frequent̃ iniuriata paenitentia:
ppterea necoleum suꝑ fundit ut putadubitans anmiseri cordia & conpassio¬
nedignus sit: sed necturis aliquid in ponit : ut pate quinescit utrũ boniodo¬
ris sit eius oratio quã frequent̃ p̃uaricatus ÷ UnNde io hel ꝓph&a ad plebem
iudeorũ dicebat. Conuestimini ad dnm dm̃urm quia benignus & miseri

Expanded text:
desperatio ei causa perditionis fiat? Offeret pro peccato suo similam, partem ephi desperatio ei causa perditionis fiat? Offeret pro peccato suo similam, partem ephi decimam, non mittet in ea oleum, nec thuris aliquid ponet, quia pro peccato est. Haec ergo species ei poenitentiae concessa est, quam dixit: anxiari autem et timere debet, ne forte non suscipiatur ejus, ut pote frequenter injuriata, poenitentia, propterea nec oleum superfundit, utpote dubitans an misericordia et compassione dignus sit; sed nec thuris aliquid imponit, ut pote qui nescit utrum boni odoris sit ejus oratio quam frequenter praevaricatus est. Unde Joel propheta ad plebem Judaeorum dicebat: Convertim
Abbreviated transcription (Latin):
do & difficile sid ÷ quando abusisumus ipsa paenitentia uistutẽq: eius quo¬
dammodo aboleuimus : qđ euenit Siquis foste peccans & penitere sesimu¬
lans ad hocrursus redeat quod & petrus reprehensuis ait Euenit ei res
ueri pro uerbii : Eahis reuersus ad suum uomitũ &sus lota in uolutabro
caeni Sed & paulus nequis ait fornicator aut profanus utesau. qui propterunã
escamuendidit primitiua sua. sci tote enĩ quia & poste a uolens here ditare benedicti
onẽ ieꝓbatus ÷ Non enĩ inuenit paenitentiae locum quã quam cũ lacrimis exqui
siss& eam : Ergo quiatalib: non facilis p̃b&ur paenitentie aditus : Eoce nunclegis¬
lator innuit : Aitenim qđ si non ad quiuerit manus eius offerreduos tustures
ł duos pullos columbȩ: qui uero haec non potest omnimodo nec aedum autouẽ
maleusus non eas quẽ ad modũ opostebat expendit : Qui dergo faci& ut non

Expanded text:
do et difficile, id est, quando abusi sumus ipsa poenitentia, virtutemque ejus quodo et difficile, id est, quando abusi sumus ipsa poenitentia, virtutemque ejus quodammodo abolevimus, quod evenit si quis forte peccans, et poenitere se simulans, ad hoc rursus redeat, quod et Petrus reprehendens ait: Evenit eis res veri proverbii: Canis reversus ad suum vomitum; et sus lota in volutabro coeni . Sed et Paulus: Ne quis, ait, fornicator aut profanus, ut Esau, qui propter unam escam venonem, reprobatus . Non enim invenit poenitensisset eam . Ergo quia talibus non facilis praebetur poenitentiae aditus, ecce nunc legislator innuit, ait enim: Quod si non quiverit manus ejus offerre duos turtures, vel duos pullos columbae. Qui vero haec non potest, omnimodo nec haedum nec ovem male usus, non eas quemadmodum oportebat expendit. Quid ergo faciet ut non
Abbreviated transcription (Latin):
terqđ ad didit qui aꝓpeccato est. Nihilquippe sica peccatis eripere quẽ admo¬
dũ xp̃iimitatio : & oboedientia euangelicȩpredicationis potast. Cuiquis oboe¬
diens alterũ adolebit holo caustũ ut fieri sol& Id ÷ quẽ ad modũ oposta holo¬
caustũ fieri qđ lxx plane secundũ hoc edunt. Id ÷ faci& autẽ quomodo deb&
Opost& quippecum quipatrem & matrẽ & fracties &omnia saecularia
rennuit holo caustumfieri. simodo uult ẽẽ acceptabile & intelligibile holo¬
caustum. Haec faciat isquinon potest predictis modis paenitentiã a gere
id÷ uigilus e sacco & aliis similib afflictionib: rogabitꝓeo intelligibilis
sacerdos & ꝓpeccato cius & dimit t&ur ei : Arimirabilis ualde ergo
dr̃÷ hulator legis : quiueniã ut poteclemens in becillitati generis hu¬
mani tribuit: & modum repperit ꝑquẽ nonminora consequi in firmantes

Expanded text:
ter quod addidit, quia pro peccato est. Nihil quippe sic a peccatis eripere, quemadmoter quod addidit, quia pro peccato est. Nihil quippe sic a peccatis eripere, quemadmodum Christi imitatio et obedientia evangelicae praedicationis, potest. Cui quis obediens, alterum adolebit holocaustum, ut fieri solet, id est, quemadmodum oportet holocaustum fieri; quod LXX plane secundum hoc edunt, id est, faciet autem quomodo debet. Oportet quippe eum qui patrem, et matrem, et fratres, et omnia saecularia renuit, holocaustum fieri, si modo vult esse acceptabile et intelligibile holocaustum. Haec si faciat, is qui non potest praedictis modis poenitentiam agere, id est vigiliis, et sacco, et aliis similibus afflictionibus, roget pro peccato ejus et dimittetur ei. Admirabilis valde ergo Deus est hujus lator legis, qui veniam ut pote clemens imbecillitati generis humani tribuit, et modum reperit per quem non minora consequi infirmantes
Abbreviated transcription (Latin):
pi łr&orqueri ut non exȩquor e pugn& legimentis lexpeccati quȩ consu&u¬
dine peccandi in membris habitatcorporis: Neque captiuum ducat hominẽ
sicut paulus ait. Qui autẽ non debemus extoto corpus aduersari: uec ereaturã
illud diaboli estimare. sicut quidamputant : sed sub dereilludmenti : ꝓptenea
non p̃cipit caput acollo separariunius quippe eiusdemq sunt utraq: creatura
sed sequentia uideamus : & as ꝑg& desanguineillius pari&em altaris. quiequid
autẽ reliquum fuerit faci& distillare ad fundam̃taeius qui a ꝓpeccato est
paries altaris corpus xp̃i intellegitur . De quo ipsexp̃s dicebat. soluite tẽplũ hoc
& intrib dieb: aedificabo illud: fundamentũ autẽ eius. siueut lxx inter¬
pr&ati suntbasim Basis eius euangelium est. Ergo secundũ intentionẽ sacrificii
xp̃. & euangelicȩdoctrinȩ. iub& etiam hocꝓpeccatis sacrificium offerri. ꝓp¬

Expanded text:
pi vel retorqueri, ut non ex aequo repugnet legi mentis lex peccati, quae consuetupi vel retorqueri, ut non ex aequo repugnet legi mentis lex peccati, quae consuetudine peccandi in membris habitat corporis, neque captivum ducat hominem, sicut Paulus ait . Quia autem non debemus ex toto corpus aversari, nec creaturam illud diaboli aestimare, sicut quidam putant, sed subdere illud menti, propterea non praecepit caput a collo separari, unius quippe ejusdem sunt utraque creatura. Sed sequentia videamus: Et asperget de sanguine illius parietem altaris; quidquid autem reliquum fuerit, faciet distillare ad fundamenta ejus, quia pro peccato est. Paries altaris corpus Christi intelligitur, de quo ipse Christus dicebat: Solvite templum hoc et in tribus diebus aedificabo illud , fundamentum autem ejus, sive, ut LXX interpretati sunt, basim, basis ejus Evangelium est; ergo secundum intentionem sacrificii Christi et evangelicae doctrinae jubet etiam hoc pro peccatis sacrificium offerri, prop
Abbreviated transcription (Latin):
in holo caustum qͥsi in crucifigendam sem& ipsum conuersationẽ luitum
caplenis sime dõtradentẽ immolatur : Offere autẽ haec sacer dotixpͥo
utique Tuncenĩ a cceptabiłeest utrumq quando secundũ intentionem
sed quis huius inodus est libestatisu R&or quebitque sacerdos caput eius
ad pimnulas. It eout collohȩreat & non penitus abrumpatur ꝑcollũ qđ lxx
spondulũ int̃pr&ati sunt : totũ corpus intellegitur : quia colli firmitas : sanitas
& subsistentia totius corporis est: quia ergo sol& caput ꝓmente accipi indiuina
scriptura ꝓeo qđ mens principatũ ten& in homine : Unde &idauid dõdicebat.
It contribulasti capita draconũ suꝑ aquas mente mui delic& duma quabaptis¬
matis remissionem prebente mens diaboli conterit .: ꝑhocergo qđ dicunt lxx¬
caput eius ad psnnulas : uult nos non seruire Neque conpati corpori sed abrum¬

Expanded text:
in holocaustum, quasi in crucifigentem semetipsum, conversationem vel vitam, in holocaustum, quasi in crucifigentem semetipsum, conversationem vel vitam, et plenissime Deo tradente immolatur. Offeret autem haec sacerdoti, Christo utique; tunc enim acceptabile est utrumque quando secundum intentionem Sed quis hujus modus est libertatis? Retorquebitque sacerdos caput ejus ad pinnulas ita ut collo haereat et non penitus abrumpatur. Per collum quod LXX spondulum interpretati sunt, totum corpus intelligitur, quia colli firmitas, sanitas et substantia totius corporis est. Quia ergo solet caput pro mente accipi in divina Scriptura pro eo quod mens principatum tenet in homine, unde et David Domino dicebat: Tu contribulasti capita draconum super aquas , mentem videlicet, dum aqua baptismatis remissionem praebente, mens diaboli conteritur, retorquebits; vult nos non servire neque compati corpori, sed abrum
Abbreviated transcription (Latin):
ediderunt : siergohic non potuerit offerrepecus: offer& ꝓpeccatosuo quod peccauit
duos tustures aut duospullos columbarũ dño. quã obrem necessarium nimis esł
reminiscinos : qui contemplatiuã uitam & in meditatione conuersantẽ & mundã
atque simplicem significari ꝑpullos columbarũ & tusturũ superius diximus
ergo qui non potest uacare in continuaafflictione &erũna ut panẽ suum cũ ciner
comedat : & potũ suum cũ fl&utemper& aliaq: hissimilia penitens uerbi
gratia infirmitate . aut alia quacũq neces sitate prohibitur hicaliquomodo
Agere potest poenitentiã : ueluti offerens sem& ipsum ad contẽ plandum
dm̃ & ad ꝑscrutationẽ legis eius: totãque mentem suam consecrans caelesti
conuer satione aterrenis reb plenissime secohibens: ꝑ hocenĩ ei ci pec¬
catorũ remissio &iustificatio pcuratur: unde eorũ quȩ offeruntur
unũ quidem ꝓpeccato. Idest ad aemundationẽ peccati alterum uero

Expanded text:
pecus, offeret pro peccato suo quod peccavit duos turtures aut duos pullos columbarum Domino. Quamobrem necessarium nimis est reminisci nos quia contemplativam vitam, et in meditatione conversantem, et mundam atque simplicem significari per pullos columbarum et turturum superius diximus. Ergo qui non potest vacare in continua afflictione et aerumna, ut panem suum cum cinere comedat, et potum suum cum fletu temperet , aliaque his similia poenitens agat, verbi gratia, infirmitate aut alia quacunque necessitate prohibitus, hic alio modo agere potest poenitentiam, veluti offerens semetipsum ad contemplandum Deum, et ad perscrutationem legis ejus, totamque mentem suam consecrans coelesti conversationi a terrenis rebus plenissime se cohibens; per hoc enim ei et peccatorum remissio et justificatio procuratur. Unde eorum quae offeruntur unum quidem pro peccato, id est, ad emundationem peccati. Alterum vero
Abbreviated transcription (Latin):
ocutus : dñs ad morsendicens. Precipeaaron & filis eius. haecestlex holo causti
ciemabitur in altari tota nocte usque ad mane ignis ex eodem altarierit: uestiecur
sacerdos tanica & feminalib: lineis : toll& quecineres quo suoren signis exusit & ponet
iuxtaaltare spoliabitur priorib: uestimentis indutusq aliis effer& eos extracastit
& in locomundissimo usquead fauillã consumi faci&. Ignis autẽ in altari semꝑar debit

Expanded text:
ocutus est Dominus ad Moysen dicens: Praecipe Aaron et filiis ejus: Haec est lex holocausti: Cremabitur in altari tota nocte usque ad mane; ignis ex eodem altari erit. Vestietur sacerdos tunica et feminalibus lineis, tolletque cineres quos vorans ignis exussit, et ponens juxta altare, spoliabitur prioribus vestimentis, indutusque aliis, efferet eos extra castra, et in loco mundissimo, usque ad favillam consumi faciet, et caetera. Hic
Abbreviated transcription (Latin):
&is quinoneg& paenitentia siquid egerit horum paenitentiã agens scifica¬
tur: similit̃ uel simultũ paruus qui spiam bapti zatus fuerit : quin ecdum foste
peccauit mundatur: & quidei est opus mundatio ad hocei opus÷ quianemo
est mundus a sorde : Nam lic& unius diei uita eius sit suꝑ terrã sordem tam̃
quã exadam successione & generatione tirexit r&in&. &ideo eum quisar¬
guine paenitentiae asꝑsus ÷ Non dixit sicut in mundũ lauari aitenĩ side
sanguine illius uestis fuerit as ꝑscqdẽ caro ipsues tenimuestis interioris ho

Expanded text:
et is qui non eget poenitentia, si quid egerit horum, poenitentiam agens sanctificaet is qui non eget poenitentia, si quid egerit horum, poenitentiam agens sanctificatur: similiter vel si multum parvus quispiam baptizatus fuerit, qui necdum forte peccavit, mundatur, et quid ei est opus mundatio? Ad hoc ei opus est, quia nemo est mundus a sorde, nam licet unius diei vita ejus sit super terram, sordem tamen quam ex Adam successione et generatione traxit retinet. Et ideo eum qui sanguine poenitentiae aspersus est, non dixit, sicut immundum lavari, ait enim: Si de sanguine illius vestis fuerit aspersa, id est, caro; ipsa est enim vestis i
Abbreviated transcription (Latin):
antecelũ a trium tabernaculi tes timoniest : ubixp̃s paenitentium salitem
operatur: quȩ salus eius &iamcibus apellatur meus enĩ cibus ÷ inquit ut faciã
illius uestis fuerit asꝑsala uabitur in locoscõ sanguis paenitentiae : ꝓpri ebap¬
tismũ ÷ : quia sicut uita omnis carnis sanguis ÷ sic & paenitentiae don ũ baptisini
Omnis enim quiagit paenitentiã si non ꝑciperit baptismũ in utilis eiest & sine aliquo
lucro paenitentiae mostuaque & exanimis: Quia u&erem peccati hominẽ non ali¬
ter quispiam nisi ablutione re generationis deponit: quod sidicis &i quomodo
quiolim baptilati sunt homines penitentiam agent : Cognosce quĩuistus p̃ce¬
dentis baptismatis operatur : & in ea quȩ postea acta fuerit paenitentia
Haecergo est intentio legis latoris quia quẽ ad modũ qui comed& carnes p̃dic¬
tisacrificii quãuis oblatio alterius sit scĩficatur ꝑ hoc autẽ ostenditur qisai

Expanded text:
ante coelum, atrium tabernaculi testimonii est ubi Christus poenitentium salutem operatur, quia salus ejus etiam cibus appelatur: Meus enim cibus est, inquit, ut faciam illius vestis fuerit aspersa, lavabitur in loco sancto; sanguis poenitentiae proprie baptismus est, quia sicut vita omnis carnis sanguis est, sic et poenitentiae, domum baptismi est: omnis enim qui agit poenitentiam, si non perceperit baptismum, inutilis ei est, et sine aliquo lucro poenitentia, mortuaque et exanimis, quia veterem peccati hominem non aliter quispiam nisi ablutione regenerationis disponit. Quod si dicas: Et quomodo qui olim baptizati sunt homines poenitentiam agent? Cognosce quia virtus praecedentis baptismatis operatur et in ea quae postea acta fuerit poenitentia. Haec ergo est intentio legislatoris, quod quemadmodum qui comedet carnes praedicti sacrificii, quamvis oblatio alterius sit, sanctificatur, per hoc autem ostenditur, quod
Abbreviated transcription (Latin):
cuprani maculatã pona quemanũ suꝑ capat ostiȩ iquȩ ꝓpeccato est dlrimolabitex ii
into coholocaust: tollesq sacerdos de sanguine indigito suo &x tanghens cormuialtaris
reliquio fund& adbasimeius: Omnẽ autem auferens adipem sicutiauferri sola
deuictimis pacificorũ ad olebit suꝑ altare in odorem suauititis dño rogibitq peoii di¬
mittur es : Qquẽ ad modũ inspontaneis sacrificuis differentias in conuensetionibi
& conditionibus uitȩ offerentium ordinauit : Itccrursumꝓpeccatis suerificiaeq ua¬
lu eãpeccitis uib& quorũ magnitudo nonslũ exactione peauti sed expsonapeccan¬
tium ponitur : & nimis iecte quia & dñs a postolis dixit : seruus cognoscens uolunta¬
tem domini sui & nonseprepanaens Nec faciens secundũ uoluntatẽtius. uapulabit multis

Expanded text:
num super caput hostiae quae pro peccato est, et immolabit eam in loco holocausti. Tolletque sacerdos de sanguine in digito suo, et tangens cornua altaris, reliquum fundet ad basim ejus. Omnem autem auferens adipem sicuti auferri solet de victimis pacificorum, adolebit super altare, in odorem suavitatis Domino, rogabitque pro eo et dimittetur ei. Quemadmodum in spontaneis sacrificiis differentias in conversationibus et conditionibus vitae offerentium ordinavit, ita rursum pro peccatis sacrificia aequalia esse peccatis jubet, quorum magnitudo non solum ex actione peccati, sed ex persona peccantium ponitur Et nimis recte, quia et Dominus apostolis dixit: Servus cognoscens voluntatem domini sui, et non se praeparans nec faciens secundum voluntatem ejus, vapulabit multi
Abbreviated transcription (Latin):
eum iudas simonis scariothis : Qui autẽ in lxxtrans latione nandixit simplicit̃
ab estia captũ sed ad didit inmundũ : quiestabestia captus putas non estomnimo¬
do & ininundus & dicimus nequaquã : Neq: enĩ omnis quia bestia capitur iamomni¬
modo abea & occiditur : forsitanenĩ & postquã capitur liberatur: sicut p&rus: incidit
enĩ in diabolilaqued̃ tẽporenegationis. sed resipiscens euasit : & dicit cũ dauid ani¬
mamea sicut passer ereptacest delcqueo uenantium : Hi cergo in mundus non ÷
sed quȩdam differentiȩ Idem secundũ lax mosticinorũ posite sunt dequib: quȩdã
dixit esse peccorai quȩdamuero abhominationes: mosticinũ autẽ pecus ÷ homo

Expanded text:
eum Judas Simonis Iscariotis . Quod autem in LXX translatione non dixit simpliciter, eum Judas Simonis Iscariotis . Quod autem in LXX translatione non dixit simpliciter, a bestia captum, sed addidit immundum, qui est a bestia captus, putas non est omnimodo et immundus? et dicimus nequaquam: neque enim omnis qui a bestia capitur, jam omnimodo ab ea et occiditur, forsitan enim et postquam capitur, liberatur, sicut Petrus: Incidit enim in diaboli laqueum, tempore negationis, sed resipiscens, evasit. Et dicit cum David: Anima mea sicut passer erepta est de laqueo venantium . Hic ergo immundus non est, sed quaedam differentiae, idem secundum LXX, morticinorum positae sunt, de quibus quaedam dixit esse pecora, quaedam vero abominationes. Morticinum autem pecus est homo
Abbreviated transcription (Latin):
sicut inmundarũ euitanda est saluator a postolos docuitdicens: Adhuc & uossine
intellectuestis : Nescitis quia omne qđ ingreditur in os. inuentremuadit & inse¬
cessumemittitur : Quȩ autẽ egrediuntur deore de cordeexeunt & hȩc inqui¬
nant hominẽ : &enim decordeexeunt cogitationes malȩ : homicidia adulte¬
ria falsa testimonia fusta blasphemia :haec sunt quȩ coinquinant hominẽ:
ꝓpterqđ & in mundȩres ut pote polluentes eos a quibus tanguntur sidesteos
quieis cõmunicant alegis latore intellecte sunt mosticinȩ : his similis est in pal¬
luendo homoqui ꝑpeccatũ mostuus ÷ : De qualibus dñs dicebat: Dimit te mostuo
sepelire mostuos suos : Abestus autẽ captus est quio perante in eo diabolo trac¬
tus ÷ ad aliquã actionẽ malam : quẽ ad modũ iudas ad tradendũ dnm. De quoio han¬
nes cuangelistoc ait : Et factacena in mittente dubolo in corde eius ut trader&

Expanded text:
sicut immundarum evitanda est, Salvator apostolos docuit dicens: Adhuc et vos sine sicut immundarum evitanda est, Salvator apostolos docuit dicens: Adhuc et vos sine intellectu estis? Nescitis quia omne quod ingreditur in os, in ventrem vadit, et in secessum emittitur? Quae autem egrediuntur de ore, de corde exeunt, et haec coinquinant hominem: etenim de corde exeunt cogitationes malae, homicidia, adulteria, falsa testimonia, furta, blasphemiae, haec sunt quae coinquinant hominem . Propter quod et immundae res, ut pote polluentes eos a quibus tanguntur, id est, eos qui eis communicant a legislatore intellectae sunt morticinae; his similis est in polluendo, homo qui per peccatum mortuus est. De qualibus Dominus dicebat: Dimitte mortuos sepelire mortuos suos. A bestiis autem captus est, qui, operante in eo diabolo, tractus est ad aliquam actionem malam, quemadmodum Judas ad tradendum Dominum. De quo Joannes evangelista ait: Et facta coena, mittente diabolo in corde ejus ut traderet
Abbreviated transcription (Latin):
Nuncergo ostendit quia &̃ hocoblationẽ eamui delic& quȩ adpenitentiae ab solutio¬
nẽ ꝑtin& necessariã habeamus : si peccauerit anima & audierit uocẽ iurantis testis¬
que fuerit quod auti pseuidit aut conscius sit : Id ÷ sialiquofustũ autdolũ faciente
&iusi uiaendum ꝓeisdante : Uidens aliquis fustũ uel dolum quẽ fecit s uelaliter consci¬
us qđ falseiur& non prodiderit postabit iniquitatẽ : & recte : Namcuilicuit
arguere peccatũ & texitã diutor eius proculdubio factus ÷ : Qui uero auxiliatus
in sem& ipsum peccatũ traxit : Non solumautẽ predicti peccati in munditiã euitan¬
damputauit sed & siquis t&igerit omnẽ reminmundã aut mosticinã autabestuis
captam : Non corporis sed rei inmundas actiones ostendere cupiens. Nec illas in mun¬
ditias quasiudȩ orũ gens existimat : quae s intautẽ actiones quarũ cõmunicatio

Expanded text:
Nunc ergo ostendit quia et in hoc oblationem, eam videlicet quae ad poenitentiae absolutioNunc ergo ostendit quia et in hoc oblationem, eam videlicet quae ad poenitentiae absolutionem pertinet necessariam habeamus. Si peccaverit anima, et audierit vocem jurantis, testisque fuerit quod aut ipse vidit, aut conscius sit, id est, si aliquo furtum aut dolum faciente, et jusjurandum pro eis dante, videns aliquis furtum vel dolum quem fecit, vel aliter conscius quod falso juret, non prodiderit, portabit iniquitatem. Et recte: nam cui licuit arguere peccatum, et texit, adjutor ejus procul dubio factus est; qui vero auxiliatus est, in semetipsum peccatum traxit. Non solum autem praedicti peccati immunditiam evitandam putavit, sed et si quis tetigerit omnem rem immundam, aut morticinam, aut a bestiis captam, non corporis, sed rei immundas actiones ostendere cupiens, nec illas immunditias quas Judaeorum gens existimat. Quae sint autem actiones quarum communicatio
Abbreviated transcription (Latin):
enim dixit qđ si peccauerit depopulo terre ꝑignorantiã ut faciat quippiam
ex his quelege dñĩ prohibentur atquedelinquat : sensibilem isrechelem oster¬
dit qui cognoscens dĩmandata : Non debuit quippiam legis trans gredi
Trans gressus autẽ implere debuit eaquȩ ad paenitentiã ꝑtinent: In prȩsem
autem dicens si peccauerit anima nequaquã addidit depopuloterrȩ :¬
& rectissime: dicitenĩ peccatao. a quib necessesit secundũ qđ ait ia cobus
citione : Inhis enĩinuenies sequentia connumerata : deinde superius qđ ÷ peccatũ
unius cuiusq ꝑsem & ipsum delinquentis. & quod ꝑsẽquis gessit designatur: hicaut̃
eum quialienis peccatis cõmunicauit de monstrat: hoc enĩ tactus inmundi & mosti¬
cini & abestia captiinnuit : non ꝑenigmata sed a peste exponens: quod quidam despi¬
ciunt : id ÷ alterius inerrorẽmitentis No n arguereerrorem sed consensus prebere:

Expanded text:
i peccaverit de populo terrae per ignorantiam, ut faciat quippiam ex his quae Domini lege prohibentur, atque delinquat, sensibilem Israelem ostendit, qui cognoscens Dei mandata, non debuit quippiam legis transgredi; transgressus autem implere debuit ea quae ad poenitentiam pertinent. In praesenti autem dicens: Si peccaverit anima, nequaquam addidit, de populo terrae, et rectissime, dicit enim peccata a quibus necesse sit, secundum quod ait Jacobus,  sanguine et fornicatione . In his enim invenies sequentia connumerata. Deinde superius quod est peccatum uniuscujusque per semetipsum delinquentis, et quod per se quis gessit designatur; hic autem eum qui alienis peccatis communicavit, demonstrat, hoc enim tactus immundi, et morticini, et a bestia capti innuit, non per aenigmata, sed aperte exponens quod quidam despiciunt, id est, alterius in errorem mittentis, non arguere errorem, sed consensum praebere.
Abbreviated transcription (Latin):
speciem sedmultas deoblationib propeccato sanciuit ut pluriores modos poeniten¬
tiae ꝓponer& quia ne comnes homines omnes modos implerepossunt. Necomnis
modus paenitentiae in omni peccato conuenit : Quando enim poenitentia saccũ & ieiu¬
nium & lacrimas & orationem continuam &uigilias exigit alia que similia quomodo
uerbi gratia senectute autaliter corporein firmus talema gerepoenitentiã p̃ualebit :
Nũ quidergohic ꝓpt̃ in firmitatẽ. autsenilem a &atem repellitur apoenitentia PNul¬
lomodo: hab&cenim aliummodũ adimpecrandam remissionẽ peccatorũ : sed quis hic sit
sequentia de monstrant: aitenim. Si autẽ non potuerit offerre pecus qđ boc inter

Expanded text:
speciem, sed multas de oblationibus pro peccato sancivit, ut pluriores modos poenitenspeciem, sed multas de oblationibus pro peccato sancivit, ut pluriores modos poenitentiae proponeret; quia nec omnes homines omnes modos implere possunt, nec omnis modus poenitentiae in omni peccato convenit; quando enim poenitentia saccum, et jejunium, et lacrymas et orationem continuam, et vigilias exigit, aliaque similia, quomodo, verbi gratia, senectute, aut aliter corpore infirmus, talem agere poenitentiam praevalebit? Num ergo hic propter infirmitatem aut senilem aetatem repellitur a poenitentia? Nullo modo, habet enim alium modum ad impetrandam remissionem peccatorum. Sed quis hic sit, sequentia demonstrant. Ait enim: Si ergo hic non potuerit offerre pecus, offer
Abbreviated transcription (Latin):
Nec ipsum peccare opostuerat : Nec alterius cõmunicare peccatis : Nonenim
aduistutem sed adiniquitatẽ ȩmulantes se inuenitur ꝓducere siuȩ ꝓuocare
subiectos : ꝓpt̃ qđ illud qͣs qđ neceuenire deber& : indiscussum reliquit
Sed& hoc notandum : quia delictũ aliquando quidem specialem iniquitatẽ quȩ contrec
solũ p̃sumitdm̃ qualis ÷ quȩ in scis. autq in iusiurandũ cõmittitur. aliquando autem
omne peccatũ qđ ad scientiam ꝑuenit. legis latorappellat. & ꝓpterea ab eoubique
cognitio peccati siue ante ponatur si ue sũbinferatur modis omnib: delictũ dicitur:
Vtostendat quia omne peccatũ post quã cognoscitur in ipsum de linquitur dm̃
mone frequent̃ utitur Nam & quẽ amꝰ modũ differentes conuersationes hominum
in exordiis libri ꝑholo caustomata & sacrificia salutaria de signans legis lator
Non frustra ꝓposuit seduias multas &ianuas aperire cupiens. sic& modo non unam

Expanded text:
nec ipsum peccare oportuerat, nec alterius communicare peccatis, non enim ad virtutem, sed ad iniquitatem aemulantes se, invenitur producere sive provocare subjectos, propter quod illud, quasi quod nec evenire deberet, indiscussum reliquit. Sed et hoc notandum est quia delictum aliquando quidem specialem iniquitatem quae contra solum praesumitur Deum, qualis est quae in sanctis, atque in jusjurandum committitur; aliquando autem omne peccatum quod ad scientiam pervenit, legislator appellat, et propterea ab eo ubique cognitio peccati, sive anteponatur, sive subinferatur, modis omnibus delictum dicitur, ut ostendat quia omne peccatum, postquam cognoscitur, in ipsum delinquitur Deum. mone frequenter utitur; nam et quemadmodum differentes conversationes hominum in exordiis libri per holocaustomata et sacrificia salutaria designans legislator, non frustra proposuit, sed vias multas et januas aperire cupiens, sic et modo non unam
Abbreviated transcription (Latin):
qđ cũ aufferri de altari precepiss& consumatũ igneholo caustũ poniillud iuxtac alta¬
rep̃cepit : eẽ autẽ xpm holo caus tomatis altocre diximus : auferimus ergoe olimope¬
re consumatas uistutes quando habemus tẽporalias operaendi quisi non nob̵ in puto
p̃cedentes neglegentib: si non suꝑ eas alias construamus: ꝓbat autẽ haechie rechi
el cũdicit. Sidixero iusto qđ ustauiuat & confisus iniustitiis suis feceritini qui¬
tatẽ omnes iustitiae eius obliuionitrad&ur : & in iniquitate sua quã operatus ÷

Expanded text:
quod cum auferri de altari praecepisset consummatum igne holocaustum, poni illud juxta altaquod cum auferri de altari praecepisset consummatum igne holocaustum, poni illud juxta altare praecepit. Esse autem Christum holocaustomatis altare diximus. Auferimus ergo ei olim opere consummatas virtutes, quando habemus tempus operandi, quasi non nobis imputet praecedentes negligentibus, si non super eas alias construamus. Servat enim nobi inquiens, iusto quod uita uiuat, et confisus in iustitia sua fecerit iniquitatem: omnes iustitiae eius obliuioni tradentur, et in iniquitate, quam operatus est,
Abbreviated transcription (Latin):
& tunicã & feminalia uulteẽ non exlana : quia lin ea uestis habilis molliusq adhȩ¬
rens ÷ corpori asperaautẽ eaquȩ ex lana est : Ex quod oc& qui habiles multũq
cohȩrentes sunt anima eiustitia & castitas : simulque hocdoc& quia quẽ ad modum uestim̃
facilecuiqueest adhabendũ sicuis tutes uolentib: eas consequi faciles sunt : & quȩ
cito conquiripossunt. His autẽ indutũ iub& auferrecineres holocausti quo signis
consumpsit dealtari : quid ꝑhaec docensi Nisiutquẽ ad modũ hostia aufestur id÷
sacrificium qđ ꝑactum ÷ holo caustomatis ut aliuditerũ simile offeratur . itac& nos
faciamus :uis tutes quippequas cooperaxnte spugerimus singillatim debemus
ponere ut alias rursus operemur : & non tantũ precedentib: contentis imus: sed
& alias adiungamus : quẽ ad modũ is quicurrit relinquens tirenscursa a dreliqua
currenda contendit : Quia uidelic& alit̃ adbriruium non poterit ꝑuenire ꝓpter

Expanded text:
et tunicam et feminalia vult esse non ex lana, quia linea vestis habilis molliusque adhaerens est corpori. Aspera autem ea quae ex lana est. Ex quo docet quia habiles multumque cohaerentes sunt animae justitia et castitas; simulque hoc docet, quod quemadmodum facile cuique est ad habendum, sic virtutes volentibus eas consequi faciles sunt et quae cito conquiri possunt. His autem indutum jubet auferre cineres holocausti quos ignis consumpsit de altari. Quid per haec docens, nisi ut quemadmodum hostia aufertur, id est, sacrificium quod peractum est holocaustomatis, ut aliud iterum simile offeratur, ita et nos faciamus. Virtutes quippe quas cooperante Spiritu gerimus, singillatim debemus ponere, ut alias rursus operemur, et non tantum praecedentibus contenti simus, sed et alias adjungamus. Quemadmodum is qui currit, relinquens transcursa, ad reliqua currenda contendit, quia videlicet aliter ad bravium non poterit pervenire. Propter
Abbreviated transcription (Latin):
redĩ bona & nihilreiciendum qđ cũ gratiarũ accione ꝑcipitur sc̃ĩficatur autẽ ꝑ uerbũ dĩ
&orationẽ sed cumdicit Taengenti scĩ ficare planeostendit quia in disputando dedõid÷
intheologia. sufficit nob̵ &iam tantũ tangerequẽ ad modũ igne qui uult calefieri
Nã sunterius mittat manũ ꝓeo qđ potuit calefieri comburitur. sic & quiꝓfundius
t altius dedõ disputare p̃sumit : ꝓ eo qđ gloriosius quiduult ostendere in blasphemiã
cadit conp̃hendere : altitud in ẽ diuinorũ dogmatũ nom possit¬

Expanded text:
na et nihil rejiciendum quod cum gratiarum actione percipitur, sanctificatur autem per verbum Dei et orationem . Sed cum dicit, tangentem sanctificari, plane ostendit quia in disputando de Deo, id est, in theologia, sufficit nobis etiam tantum tangere, quemadmodum ignem qui vult calefieri; nam si interius mittat manum pro eo quod potuit calefieri, comburitur, sic et qui profundius vel altius de Deo disputare praesumit, pro eo quod gloriosius quid vult offendere, in blasphemiam cadit, dum comprehendere altitudinem divinorum dogmatum non possi