comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
roce cultum diuini nominis inuexit : De monas a grecis dictos aiunt quasi
demnas id estperitus acrerum scios. presciunt enim futura multa unde
& solent responsa aliquadare : In estenim illis cognicio rerum plusquam
infirmitat humanae parti in subtiliori sensuracumine partim &x pe¬
rientia longissi me uitae partim perdiius sum angelica reuelatione :
biicor porum aercorum natura uigent. hii antetrans gressionẽ quidem
caelestia corpora gerebant : lapsi uero ineream qualitatem conuersi sunt
Nec aeris illius purioraspatia sed ista caliginosa tenere permisi sunt : qui
eis quas i carcer estusque a tempus iudici: Hii sunt p̃uaricatores angeli
quorum diabulus princepest: Diabulus hebreice dicitur deorsum flu¬
ens quia qui&us incaeliculminae stare contempsit. sed suꝑ bicce ponde¬
redeor sum conruens cicidit: Greceuero diabulus creminator
dicitur quod uelcremina inquaipse inlicitat addm̃ refferat uel

Expanded text:
rae cultum divini nominis invexit. Daemonas a Graecis dictos aiunt, quasi rae cultum divini nominis invexit. Daemonas a Graecis dictos aiunt, quasi δαήμονας, id est, peritos, ac rerum scios. Praesciunt enim futura multa, unde et solent responsa aliqua dare. 16. Inest enim illis cognitio rerum plusquam infirmitati humanae, partim subtilioris sensus acumine, partim experientia longissimae vitae, partim per Dei jussum, angelica revelatione, hi corporum aereorum natura vigent. 17. Ante transgressionem quidem coelestia corpora gerebant. Lapsi vero in aeream qualitatem conversi sunt, nec aeris illius puriora spatia, sed ista caleis quasi carcer est usque ad tempus iudicii. Hi sunt praevaricatores angeli, quorum Diabolus princeps est. Diabolus Hebraice dicitur deorsum fluens, quia quietus in caeli culmine stare contempsit, sed superbiae pondere deorsum corruens cecidit. Graece vero diabolus criminator vocatur, quod vel crimina, in qua ipse inlicit, ad Deum referat, vel
Abbreviated transcription (Latin):
lauit nequaquam istius modirebus ingretiaumquam uisis: Ido latriaidolc̃¬
rum seruitus siuecultura interpr&atur : Nam latri a grece latine seruitus dr̃
q: quantum adueram relegionẽ attin& & non nisiuni & solidõdeb&ur : Hanc sicut
impia suꝑbia siue hominum uel demonum sibi & hiberi ueliub& uelcupit. Itapra
humilitas uel hominu mue langelorum scõrum sibi oblatam recussat & cuide¬
b&ur ostendit: Id olumautem est simula crum quod huma neceffigie factum
& consecratumest iuxta uocabul: interp̃tationem : Ido senim grece formam
sonat & ab eo perdiminutione idolum deductum eaque apud nos formulã
facit. Igituromnis forma uel formolaidolum sedici& poscit indeido latriea om¬
nis circaomneidolum famulatur & seruitus quidam uero latini ignorantes
grece inperitidicunt idolum & dolo sumsisse nomen quod diabulus creatu¬

Expanded text:
lavit, nequaquam istiusmodi rebus in Graecia umquam visis. Idolatria idololavit, nequaquam istiusmodi rebus in Graecia umquam visis. Idolatria idolorum servitus sive cultura interpretatur. Nam λατρεία Graece, Latine servitus dicitur, quae quantum ad veram religionem adtinet, nonnisi uni et soli Deo debetur. Hanc sicut inpia superbia sive hominum sive daemonum sibi exhiberi vel iubet vel cupit, ita pia humilitas vel hominum vel angelorum sanctorum sibi oblatam recusat, et cui debetur ostendit. Idolum autem est simulacrum quod humana effigie factum et consecratum est, iuxta vocabuli interpretationem. Εἶδος enim Graece formam sonat, et ab eo per diminutionem idolum deductum aeque apud nos formulam facit. Igitur omnis forma vel formula idolum se dici exposcit. Inde idolatria omnis circa omnem idolum famulatus et servitus. Quidam vero Latini ignorantes Graece inperite dicunt idolum ex dolo sumpsisse nomen, quod diabolus creatu
Abbreviated transcription (Latin):
colerent : Simula crorumussus &ortus est cum& desiderio mostuorum consti¬
tuerentur imagines ueleffigiestam quã incaelum receptis ꝓquibur se interris
demones colendisupposuerunt & sibi sacrificari a deceptir & ꝑsidir persua serunt:
teria eorum uultus imittuntur inquorumenore finguntur ergosimula crauel
proeo quod sint similia uel pro eo quod simulata at que conficta unde & falsa sunt :
simulacrum semeldicitur. Iudeidicunt quodis mirosimus simulacrum lu¬
tofecerit: Centilesaut̃ primum ꝓm& heum simula crahominum deluto fin¬
xis seperhibent ab eo que natã c̃ẽ artem simulacra & statuas fingendi : un¬
de & poctae ab eo homines primũ factor esse confingunt sigurate propter
effigies : Apud grecos aut̃ cecrobs sub quo primumin arceoliuaorta est & a¬
thenensium urbs x minerueapellatione nomen sortita est : Hic primus
omniumiouemapellauit simulacroc repperit aras statuit ulictimas immo¬

Expanded text:
colerent. Simulacrorum usus exortus est, cum ex desiderio mortuorum consticolerent. Simulacrorum usus exortus est, cum ex desiderio mortuorum constituerentur imagines vel effigies, tamquam in caelum receptis, pro quibus se in terris daemones colendi supposuerunt, et sibi sacrificari a deceptis et perditis persuaserunt. teria eorum vultus imitantur, in quorum honore finguntur. Ergo simulacra, vel pro eo quod Diis similia, vel pro eo simulata, atque conficta, vocantur: unde simulacrum Semel dicitur. Iudaei dicunt quod Ismael primus simulacrum luto fecerit. Gentiles autem primum Prometheum simulacrum hominum de luto finxisse perhibent, ab eoque natam esse artem simulacra et statuas fingendi. Unde et poetae ab eo homines primum factos esse confingunt figurate propter effigies. Apud Graecos autem Cecrops, sub quo primum in arce oliva orta est, et Atheniensium urbs ex Minervae appellatione nomen sortita est. Hic primus omnium Iovem appellavit, simulacra repperit, aras statuit, victimas inmo
Abbreviated transcription (Latin):
uos pagani deos adserunt. bomines olimfuisse produntur. & prounius¬
cuius que uita uelmeritis colia pud suos postmortemceperunt : Vt apud aegip
tumisis apuder& amiopiter apudmaurosiuba apud latinos faunus apud roma¬
nos cirinus: eodem quoque modo apud atbenas minerua. Apud sanum iuno apud
pafosuenus Apud lemnos uulcanus apud naxos liber a pud delos a pollo Inquo¬
rum &iam laudibus accesserunt & poetae & conpositiscas minibus incaelum eos
sustulerunt : Nam corumdam cultua dinuentiones arcium peperis sedicuntur
Vt scolapio medicina uulcan o fabrica : ab actibus aut̃ uocantur ut mercorius
quod mercibus p̃est liberalibertate : Euerunt a ut̃ & quid eom uiri fortes aut
urbium conditores quibus mortius hominer qui eos dilexerunt simulacrafinc¬
xerunt ut haberent aliquod & imaginu m contemplatione solatium: Sed paulatim
buncerrorem persuadentibus demonibur itain posteris inrep fisse Vt quos
illi proso la nominis memoriahonorauerunt succes sores deos &istimasent atq

Expanded text:
uos pagani deos asserendo uenerantur, homines olim fuisse produntur et pro uniuscuiusque uita utum Isis, apud Cretam Iovis, apud Mauros Iuba, apud Latinos Faunus, apud Romanos Quirinus. Eodem quoque modo apud Athenas Minerva, apud Samum Iuno, apud Paphos Venus, apud Lemnos Vulcanus, apud Naxos Liber, apud Delos Apollo. In quorum etiam laudibus accesserunt et poetae, et conpositis carminibus in caelum eos sustulerunt. Nam quorundam et inventiones artium cultu peperisse dicuntur, ut Aesculapio medicina, Vulcano fabrica. Ab actibus autem vocantur, ut Mercurius, quod mercibus praeest; Liber a libertate. Fuerunt etiam et quidam viri fortes aut urbium conditores, quibus mortuis homines, qui eos dilexerunt, simulacra finxerunt, ut haberent aliquod ex imaginum contemplatione solacium; sed paulatim hunc errorem persuadentibus daemonibus ita in posteris inrepsisse, ut quos illi pro sola nominis memoria honoraverunt, successores deos existimarent atque
Abbreviated transcription (Latin):
sanguinem fluxis seiin mari adq eospuma maris concreta uenus nata
est illudaunt quodpco itum salrahumoris sub substantia est & inde a pbro¬
dinueneremdici quod coitus spuma ÷ sanguinis que& su coisceslim ligu¬
do salsoq constat : Ide o aut̃ uenerem uulcanidicunt uxorem qulauone :¬
senior: Nam quod satur nusdicitur patrica elo uirilia amputasseq:

Expanded text:
idisse, et sanguinem fluxisse in mare, atque eo spuma maris concreta Venus nata idisse, et sanguinem fluxisse in mare, atque eo spuma maris concreta Venus nata est, illud aiunt quod per coitum salsi humoris substantia est; et inde Ἀφροδίτην Venerem dici, quod coitus spuma est sanguinis, quae ex suco viscerum liquido salsoque constat. Ideo autem Venerem Vulcani dicunt uxorem, quia Venesenior. Nam quod Saturnus dicitur patri Caelo virilia amputasse
Abbreviated transcription (Latin):
animo nascitur animumq putant ẽẽ in capite &iNcerebro. Ideo eam dñt decapite
louis eẽnatam quia sensis sapientis qui inuenitom nia in capite incuius pectore
id eo caput gorgonis fingitur quo dillic est omnis prudenticque con fundit alios
&peritus ac saxeos conprobat quod & in antiquis inperatorumstatuis cerni
mus in medio pectore loricae ꝓpt̃ in sinuandã sapientiam & uistutem: Hec
minerua & tritonia dr̃tritonenim affricae palus est circa quam fertur uirgina¬
nali apapruis se &ate ꝑꝑ quod tritonia nuncupata est. Vnde &tanto procliui¬
usdea creditto quantominus origo eius innotuit: Pallas autemdicta uel ab ip
uel quod pallantem gig antem occiderit. Venerem & inlediñt nuncupatam
quod sine ui foemina uir goẽe non disinat hane greci ophrodinuocant pp¬
spumam sanguinis generantem a pbrodin enim grecae spuma nun: cir¬

Expanded text:
animo nascitur, animumque putant esse in capite et cerebro, ideo eam dicunt de capite animo nascitur, animumque putant esse in capite et cerebro, ideo eam dicunt de capite Iovis esse natam, quia sensus sapientis, qui invenit omnia, in capite est. In cuius pectore ideo caput Gorgonis fingitur, quod illic est omnis prudentia, quae confundit alios, et inperitos ac saxeos conprobat: quod et in antiquis Impmus. In medio pectore lorice, ad insinuandam sapientiam et virtutem. Hec Minerva et Tritonia dicitur; Triton enim Africe palus est, circa quam fertur virginali apparuisse etate, pro quo Tritonia nuncupata est; unde et tanto proclivius dea credita, quanto minus origo eius innotuit. Pallas autem dicta, vel ab ivel quod Pallantem gigantem occiderit. Venerem exinde dicunt nuncupatam, quod sine vi femina virgo esse non desinat, quod autem fingunt spumam sanguinis generantem. Ἀφρὸς enim Graece spuma voc
Abbreviated transcription (Latin):
& eoquippo quiomnia quea rripuerit ad sumat: Ouidius in fastir netualiud ustam intel
loge quamuiuam flammam nataq deflm̃a corpora nulla uides ꝓpt̃ ea &iurgines es
seruire dicunt eo quod sicut & uir gine i tanibil &ignenas catur Iunonemdñt quas si¬
ilonem idestianiam propurgationibus seminarum eo quod quasi portas matsum
natir pandit & nubentem maritr sedhoc pbilo sophi poetae aut̃ iunonemiouis ad serunit
sororem & coniugemignem enim & aerem iouem a quam & terra lunonem int̃¬
p̃tantur quorum duorum permixtione uniu ersa gignuntur & seroremdi¬
cunt quod mundi pars est coniu gẽ quod commixta concor dat ttu
Apud latinos autem mineruam uocatam qua sideam & munus artium uariarum
hanc enim inuentricẽ multorum ingeniorum ꝑhibent & inde eam astem & ra¬
tionem inter p̃tantur quia sineratione nibil potest contineri quace ratioquia & solo

Expanded text:
ex eo, quippe qui omnia quae arripuerit assumat absumat. Ovidius in Fastis: Nec tu aliud Vestam quam ex eo, quippe qui omnia quae arripuerit assumat absumat. Ovidius in Fastis: Nec tu aliud Vestam quam vivam intellige flammam. Nataque de flamma corpora nulla vides. Propterea et virgines ei servire dicunt, eo quod sicut ex virgine, ita nihil ianonem, id est ianuam, pro purgationibus feminarum, eo quod quasi portas matrum natorum pandat, et nubentum maritis. Sed hoc philosophi. Poetae autem Iunonem Iovis adserunt sororem et coniugem: ignem enim et aerem Iovem, aquam et terram Iunonem interpretantur; quorum duorum permixtione universa gignuntur. Et sororem dicunt quod mundi pars est; coniugem, quod commixta concordat. UndeApud Latinos autem Minervam vocatam quasi deam et munus artium variarum. Hanc enim inventricem multorum ingeniorum perhibent, et inde eam artem et rationem interpretantur, quia sine ratione nihil potest contineri. Quae ratio, quia ex solo
Abbreviated transcription (Latin):
tamferum quod non subigi possit aut superariabea quod incaptͣtur ritam
gestat coronam ostendit superpositas terre. ciuitates quasi in signitas tur¬
ribus constarae quod sedes finguntur circacam : Quia cumea omnia moue¬
apt pranon moueri quod coribantes eius ministri cumstrictis gladus esse
finguntur ut significatur omines ꝓterrasua debere pugnare: Quod gallos
huicdeae ut seruirent feccrunt significant qu semine indigeant: Terram
sequi opostere in ea quippe omnia repperire quod sc̃ap̃eam lactant. p̃ci¬
pitur inquiunt ut qui terram colunt nesedeant semꝑenimẽe qđ a gant:
ymbalorum Nut aer eorum sonitus ferramentorum crepitus incolendo agrosedi
deo aere quodterram antiquiaere colebant prius quam ferrum e&̃ inuentum eandam ues
lntellegi& idcouir gͥine m putant ꝗignis iuuio labilesit elimentum nibilq nascipos sit

Expanded text:
tam ferum quod non subigi possit aut superari ab ea. Quod in capite turritam tam ferum quod non subigi possit aut superari ab ea. Quod in capite turritam gestat coronam, ostendit superpositas terrae civitates quasi insignitas turribus constare. Quod sedes finguntur circa eam, quia cum omnia moveantur, ipsam non moveri. Quod Corybantes eius ministri cum strictis gladiis esse finguntur, ut significetur omnes pro terra sua debere pugnare. Quod gallos huic deae ut servirent fecerunt, significant qui semine indigeant, terram sequi oportere; in ea quippe omnia reperire. Quod se apud eam iactant, praecipitur, inquiunt, ut qui terram colunt ne sedeant; semper enim esse quod agant. Cymbalorum autem aereorum sonitus, ferramentorum crepitus in colendo agro: seddeo aere, quod terram antiqui aere colebant, priusquam ferrum esset inventum. Eamdem Vintelligi; et ideo virginem dictant, quia ignis inviolabile sit elementum, nihilque nasci possit
Abbreviated transcription (Latin):
ramacreandis frugibus ad serunt dictamappellantes eam nominibus plu¬
rimis dicunt : &iam eam &opem quod operae melior fiat. terra ꝓserpina
quod & ea pꝰserpiant fruges uestam quod erbis &uaris uestita sit rebuis
uelauis uestaudo eandem & tellorem& matrem magnam fingunt t ur ritam cumtim¬
pano & gallo & strepitu. cymbalorum matremuocatam quod plurima paruat mag¬
uam quod cibumgignat : Amamquia unuer sa a malia frugibus suis alit estenim eli¬
mentorum nutrixterra quod simu lacrum eius cum claui fiugitur quia tellus
hieme cdauditur uerea peritur ut fruges pas cantur quod timpanum hab&
Significas euolunt orbemterrae quad curru uechi dr̃ quia ipsaest terraq pen¬
d& inaere quod susten&ur rotir quia mundus idtatur & uolubilis est quod le¬
ones illi subiciunt mansu&os: utos tendaent nullum genus es se terre

Expanded text:
ram, a creandis frugibus adserunt dictam, appellantes eam nominibus pluram, a creandis frugibus adserunt dictam, appellantes eam nominibus plurimis. Dicunt etiam eam et Opem, quod opere melior fiat terra: Proserpinam, quod ex ea proserpiant fruges: Vestam, quod herbis vel variis vestita sit rebus, vel a vi sua stando. Eandem et Tellurem et Matrem magnam fingunt, turritam cum tympano et gallo et strepitu cymbalorum. Matrem vocatam, quod plurima pariat; magnam, quod cibum gignat; almam, quia universa animalia fructibus suis alit. Est enim alimentorum nutrix terra. Quod simulacrum eius cum clavi fingitur, quia tellus hieme clauditur, vere aperitur ut fruges nascantur. Quod tympanum habet, significare volunt orbem terrae. Quod curru vehi dicitur, quia ipsa est terra quae pendet in aere. Quod sustinetur rotis, quia mundus rotatur et volubilis est. Quod leones illi subiciunt mansuetos, ut ostendant nullum genus esse
Abbreviated transcription (Latin):
olescentem unde & solpuerpingitur eoquod cotidie oriatur & noualuce nascatꝰ
Pithium quoque eundema pollinem uocari auint apithone in menscce. molis sor¬
pente cuius non magis uenena quam magnitudotorrebat: huncapollo
sagittarum actibus sternens. nominis quoq spoliar oportauit. ut pithius
uocar&ur: Unde & obinsigneui ctorie pithia sac racelebranda constituit :
Dianam quoque germanam eius similiter iunam & uiarum p̃sidem aiunt unde
& uirginem uolunt quia uia nihil pariat. & ideo ambos agit tas habere
finguntur quod ipsaduo sidera decaeloradiosusq: adt̃rasemittant :
Dianam uero uocatamqua sidua nã quia luna & nocte adieappar eat ipsam & lu¬
cinam ad seuerant eo quod quod luceat eandẽ & triuiã eoquod tribus fungatur¬
tucum succinta iac& calamos lato piauir goest cum subnixa sed & solia plu¬
tonia coniunx latonia aut̃ diana eo quod latone fuerat filia : Cerere mid est ter¬

Expanded text:
olescentem. Unde et sol puer pingitur, eo quod quotidieo oriatur et nova luce nascatur. olescentem. Unde et sol puer pingitur, eo quod quotidieo oriatur et nova luce nascatur. Pythium quoque eundem Apollinem vocari aiunt a Pythone inmensae molis serpente, cuius non magis venena quam magnitudo terrebat. Hunc Apollo sagittarum ictibus sternens nominis quoque spolia reportavit, ut Pythius vocaretur. Unde et ob insigne victoriae Pythia sacra celebranda constituit. Dianam quoque germanam eius similiter lunam et viarum praesidem aiunt. Unde et virginem volunt, quod via nihil pariat. Et ideo ambo sagittas habere finguntur, quod ipsa duo sidera de caelo radios usque ad terras emittant. Dianam autem vocatam quasi Duanam, quod luna et die et nocte appareat. Ipsam et Lucinam adseverant, eo quod luceat. Eandem et Triviatu. cum subcincta iacit calamos, Latonia virgo est: cum subnixa sedet solio, Plutonia coniux. Latonia autem Diana, eo quod Latonae fuerit filia. Cererem, id est ter
Abbreviated transcription (Latin):
termaximus nominatus est . curaut̃ eum capite canino fingunt. hec ratio dr̃ qđ
inter omnia animalia canis saga cis simum genus & pspicas habeat Martem
dm̃bellicedicunt & mastema ppellatum quia ꝑuiros pugnatur ut sit mars mas
lic& tria sint genera consu&ul inũ sicut scitharum ubi& seminae & uiriin
pugnameunt : A ma ronum ubi solae feminae romanorum aliarumque gentiũ¬
ubi solimares : Item mastem quasie ffectorem mostuũ Nama marte mors nuncu¬
patur. Bunc̃ & adulterum dñt quiabelligerantibus incestus est quoduero nudo pec¬
tore stat utbello se quisq sine formidine cordis obiciat : Oarraũt a p̃ grecos gra¬
diuus dr̃ eo quod inbellum graduminferunt quipugnant : aut quod inpigre
gradiantur: Appollinem quamuis diuinatorem & medicum uellent. iprim
tamen & iam solem dixerunt quasi solumipsumtitan quasi unum &titanis qu
aduersum iouem ponfecit ipsum phoebum quasiephoebum hoc est ipsum ad¬

Expanded text:
ter maximus nominatus est. Cur autem eum capite canino fingunt, haec ratio dicitur, quod ter maximus nominatus est. Cur autem eum capite canino fingunt, haec ratio dicitur, quod inter omnia animalia canis sagacissimum genus et perspicax habeatur. Martem deum belli esse dicunt, et martem appellatum, quia per viros pugnatur, ut sit mars maris ars: licet et tria sint genera consuetudinum, scilicet Scytharum, ubi et feminae et viri in pugnam eunt; Amaubi soli mares. Item Martem quasi effectorem mortium. Nam a Marte mors nuncupatur. Hunc et adulterum dicunt, quia belligerantibus incertus est. Quod vero nudo pectore stat, ut bello se quisque sine formidine cordis obiciat. Mars autem apud Thracos Gradivus dicitur, eo quod in bello gradum inferant qui pugnant, aut quod inpigre gradiantur. Apollinem quamvis divinatorem et medicum vellent, ipsum tamen etiam Solem dixerunt, quasi solum. Ipsum Titan, quasi unum ex Titanis, qui adversus Iovem non fecit. Ipsum Phoebum, quasi ephebum, hoc est ad
Abbreviated transcription (Latin):
amonte indiae nise ubi dr̃ ẽenutritus caeterum est & nisaciuitas inqua
colitur idem liber undenis eus dictus est: Mercorium sermonem int̃ pre¬
tantur nam ideo mercoriur quasi mediuscurre nrdr̃ appellatus . quod
sermocur rat inter homines. medius ideo &ermes grece quod ser moł inter
pennas quiacitius uerba discurrunt̃ ude & uelox &errans inducitur
a lasieius incapite & in pedibus significare uoluereum fieri ꝑaera ser¬
monem nuntium dictum Qmꝑsermonemomnia cogitata enuntiant :
Ideo aũt furtima gistrumdñt quia sermo animos audientium fallit: Vir¬
gã ten & qua serpentes diuidit id est uenena nambellantes & disiden¬
tes inter p̃tum oratione sed antur unde secundum liuium legati pacis
caduceatores dñr sicut enim ꝑ fetialer bella inducebantur. Ita pax
latine int̃pres quiobiustu temmulta rumq artium scientiam: T rime gisturide

Expanded text:
 Διόνυσος a monte Indiae Nysa, ubi dicitur esse nutritus. Ceterum est et Nysa civitas, in qua  Διόνυσος a monte Indiae Nysa, ubi dicitur esse nutritus. Ceterum est et Nysa civitas, in qua colitur idem Liber, unde Nysaeus dictus est. Mercurium sermonem interpretantur. Nam ideo Mercurius quasi medius currens dicitur appellatus, quod sermo currat inter hopennas, quia citius verba discurrunt: unde velox et errans inducitur. Alas ejus in capite et in pedibus significare volucrem fieri per aera sermonem. Nuntium dictum, quoniam per sermonem omnia cogitata enuntiantur. Ideo autem furti magistrum dicunt, quia sermo animos audientium fallit. Virgam tenet, qua serpentes dividit, id est, venena: nam bellantes ac dissidentes interpretum oratione sedantur. Unde secundum Livium legati pacis caduceatores dicuntur. Sicut enim per faeciales bella indicebantur, ita pax Latine interpres, qui ob virtutem, multarumque artium scientiam trimegistus, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
qua si nube tonans: Vulcanum uolunt ignem &dictus uul canus qua siuo lans candor
uel quasi uolicanus quod peraerem uol& ignis enim eñubus nascitus unde &iam ome¬
rusdt cum precipitatum deaere interras quodomne fulmen deũre cadit : Idcis coaũt
uulcanus defemore iunonis fingitur natus quod fulmina deimo aere pascuntus:¬
testꝰ: Plutoni grecilatinedies piter uelditis pater que maluios cumdicunt qua¬
si receptorem mortiumunde &or ca nuncupaturuas quod recipit aquas ipse
& grecetaron : Libesum aliberamento appellatur uolunt quod quasi mares in
coeundo percius benefeciumemissis seminibus liberentur quodidem libermu¬
liebri & delicato corporepingitur dicunt onimmulieres ei ad tributas & umũ
propt̃ acitandam libidinem unde & frons eius pampino cingitur. sed ideo coro¬
nam uite am& cornubab& quiacum grate & moderate uinumbibitur la&itiam
prestat : Cumultra modum &citat lites id÷ quasi cornuadat idemaũt & lieus

Expanded text:
quasi nube tonans. Vulcanum volunt ignem; et dictus Vulcanus quasi volans candor, vel quasi volicanus, quod per aerem volat. Ignis enim e nubibus nascitur. Unde etiam Homerus dicit eum praecipitatum de aere in terras, quod omne fulmen de aere cadit. Idcirco autem Vulcanus de femore Iunonis fingitur natustest. Pluton Graece, Latine Diespiter vel Ditis pater; quem alii Orcum vocant, quasi receptorem mortium. Unde et orca nuncupatur vas quod recipit aquas. Ipse et Graece Charon. Liberum a liberamento appellatum volunt, quod quasi mares in coeundo per eius beneficium emissis seminibus liberentur; quod idem Liber muliebri et delicato corpore pingitur. Dicunt enim mulieres ei adtributas et vinum propter excitandam libidinem. Unde et frons eius pampino cingitur. Sed ideo coronam viteam et cornu habet, quia cum grate et moderate vinum bibitur, laetitiam praestat; cum ultra modum, excitat lites, id est quasi cornua dat. Idem autem et Ly
Abbreviated transcription (Latin):
dics iugauit. eisq singuloᷤ ex utraq parte
simplici uinculo applicuit. quoᷤ greci ehino¬
ꝙopoc. latim sumarios uocant a genere
uinculi quo prius alligabantur I.x.
De equis Quibys corrunt.

Expanded text:
dios jugavit, eosque singulos ex utraque parte simplici vinculo applicuit, quos Graeci σειραφόρους Latini funarios vocant, a genere vinculi quo prius alligabantur. CAPUT XXXVI. De equis quibus currunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Elliba grece latine conceptio siue conexio dr̃ namillaba dicta est apotbo sillã
undeuere illa est sillaba que ex pluribus nascitur lit teris. Namunã uocalẽ prosl

Expanded text:
llaba Graece, Latine conceptio, sive complexio dicitur. Nam syllaba dicta est ἀπὸ τοῦ συλλαμUnde vera illa est syllaba, quae ex pluribus nascitur litteris. Nam unam vocalem pro
Abbreviated transcription (Latin):
quentem qq̃ esse & Cesdc unium ponitur quotiẽs multiuersus in probantur nec ꝑ singolos
obolantur cera uniumenim fulmendicitur Crisonon haec sola ex uoluntate uniur¬
ritatir est obsollicitudinem ponitur ꝙancora superior ponitur ubialiquares magna
omni no est  ancora inferior ubi aliquidue lis sime uel in conuenientius denuntia¬
tumest: S cbronis not antumin fine libri apponitur Y alo gus nota ademenden¬
dos ad hib&us Fiunt & aliae notulae librorum proa gnoscendis his quae ꝑ extre¬
mitates paginum exponuntus ut ubilector in liminari. huius modisignum inuen erit

Expanded text:
quentem quoque esse. 21. Ceraunium   ponitur quoties multi versus improbantur, nec per singulos obelantur, ceraunus enim fulmen dicitur. 22. Chresimon  . Haec sola ex voluntate uniusritatis est, ob sollicitudinem ponitur. 24. Anchora   superior ponitur, ubi aliqua res magna omnino est. 25. Anchora inferior ubi aliquid vilissime, vel inconvenientius denuntiatum est. 26. Coronis   nota tantum in fine libri apponitur. 27. Alogus   nota ad mendas adhibetur. Fiunt et aliae notulae librorum pro agnoscendis his quae per extremitates paginarum exponuntur, ut, ubi lector in liminare huiusmodi signum invenerit
Abbreviated transcription (Latin):
ceribus penetrandõ innititꝰ h & plerũ que ꝑ aereas potestates fiat tam̃ sine arbino
omni potentis dĩ omninino ñ fit: Dicta aũt pestilencia qs pastulentia eoꝙ uelitm
quẽ tet gerit pollu& ipsa & inguina ab inguinũ ꝑcussioneeao ẽ &lues alab e& luc¬
tu uocata que tanto accuta ẽ ut ñ habeat spacium tẽporis quo aut uitasperetꝰ autmors
sed repentinus languor simulcũ mosteuenit:
DeCRONIS MoNBIS:

Expanded text:
ceribus penetrando innititur. Hoc etsi plerumque per aerias potestates fiat, tamen sine arbitrio omnipotentis Dei omnino non fit. Dicta autem pestilentia, quasi pastulentia, quod veluti quemquem tetigerit, polluit. Ipsa et inguina ab inguinum percussione. Eadem et lues a labe et luctu vocata, quae tanto acuta est ut non habeat spatium temporis quo aut vita speretur aut mors, sed repentinus languor simul cum morte venit. § 7 De chronicis morbis
Abbreviated transcription (Latin):
multirmendacus adolantur ꝗ maluma grecir exostum ÷ quor̃ ieuitar in structa dicendifaculta¬
tt & copiua ineredibilimultar mendiciorum nebular surcitauit. Fastorum librisunt in quib
rege nuelo sulei seribuntꝰ a ftesibur diet uocst potestitibur unde & ouidilibri fastorumdicuntur ꝗ der¬
glbu & consulibu editisunt. Prochemiumt intium dicendisunt ut cbemufsitia libror q an

Expanded text:
mendacibus adulantur. Quod malum a Grecis ortum est, quorum levitas instructa dicendi facultate et copia incredibile est quantas mendaciorum nebulas excitaverit. reges vel consules scribuntur, a fascibus dicti, id est, potestatibus. Unde et Ovidii libri fastorum dicuntur, quia de regibus et consulibus editi sunt. Proemium est initium dicendi, quod a
Abbreviated transcription (Latin):
cpõs meminit dicens: ueter& transierunt ec ceom niee factecsunt nouc: ⁊estamentũ h
nouum ideonuncupcetur quiccinnouet: nonenimillut discunt nisibominey renouati exue iustec
te pgrecticẽ a pͥtinentes iam cdtestamentum nouũ qđ e regnũ ae lorum: Hebreiccũ uetus tes¬
tamentum aesdra auttore iuxtanumerum litercrum succrũ inxx duos libr̃ accipint diuiden¬
tes cos in .ui. ordines : lege scilic& prophetacrum &ccgiogrcphorum. Primus or dolegis inꝗ quin

Expanded text:
ierunt, et ecce facta sunt nova.' Testamentum autem Novum ideo nuncupatur, quia innovat. Non enim illud discunt nisi homines renovati ex vetustate per gratiam, et pertinentes iam ad Testamentum Novum, quod est regnum caelorum. Hebraei autem Vetus Testamentum, Esdra auctore, iuxta numerum litterarum suarum in viginti duos libros accipiunt, dividentes eos in tres ordines: Legis scilicet, Prop
Abbreviated transcription (Latin):
T roheus uero ab codictus est quod celerem conuersionem faciat cantilenae & qua si
rota ue lociter currat in m&ris. trocus enim grece rota dr̃ Iambus dictus est
eo quodiambogingrecidetra bere dixerunt : Huius modienim carmine om̃s
inuentiones uł detractiones implere pocte sunt soliti. Dictum aũt nomen
abeo quodueluti uenenum quodã modoma ledicti. aut liuoris infundat: tri

Expanded text:
Trochaeus vero ab eo dictus est, quod celerem conversionem faciat cantilenae, et quasi rota velociter currat in metris. Τροχός enim Graece rota dicitur. Iambus dictus est eo, quod ἰαμβόζειν Graeci detrahere dixerunt. Huiusmodi enim carmine omnes invectiones vel detractiones inplere poetae sunt soliti. Dictum autem nomen ab eo, quod veluti venenum quodammodo maledicti aut livoris infundat. Tri
Abbreviated transcription (Latin):
milium spacium. siciliam ab italiadi.¬
uidens fabulosis infame monstris. cuiꝰ
hinc inde scylla ⁊ carybdis astenditur:
Scillam accole saxum mari imminẽs
appellant. simile celebritate forme ꝓ¬
cui uidentibus Unde et monstruosã
speciem fabulȩ illi dederunt.: quasi
formam hominis caninis succinctam
capitibis. quia conlisi ibi fluctue la¬
tratus uident᷑ exprimere : Caribdis dicta
quod gurgitibus occultis naues obsorbeat :
Est enim me̾re uertigosum. et iñ ibi lani¬
ata naufragia profundo mmergunt :
Ter autem in die erigit fluctus. ⁊ t̾ ob¬
sorbet. Nam accipit aquas ut euont᷑
arenosa in mariloca: Syrtes autem sa¬
lustuis a tractu uocaridicit: quod om¬
nia ad se trahant. et appropinquanti
uadoso mari hereant : Ne ad mare egipti
uicme sunt.⁊ parit̃ admiscentur Sada
uero sunt ꝑ que in mari uł in flumini¬

Expanded text:
millium spatio Siciliam ab Italia divmillium spatio Siciliam ab Italia dividens, fabulosis infame monstris, quibus hinc inde Scylla et Charybdis ostenditur. 4. Scyllam, accolae saxum mari imminens appellant simile celebratae formae procul visentibus. Unde et monstrosam speciem fabulae illi dederunt, quasi formam hominis capitibus succinctam caninis, quia collisi ibi fluctus latratus videntur exprimere. 5. Charybdis dicta quod gurgitibus occultis naves absorbeat. Est enim mare verticosum, et inde ibi laniata naufragia profundo emergunt. 129 Ter autem in die erigit fluctus, et ter absorbet; nam accipit aquas, ut vomat; arenosa in mari loca. Syrtes autem Sallustius a tractu vocari dicit, quod omnia ad se trahant, et appropinquanti vadoso mari haereant. Hae autem ad mare Aegyptium vicinae sunt, et pariter admiscentur. Vada vero sunt, per quae in mari, vel in fl
Abbreviated transcription (Latin):
fluctib subinde diluitur. et qͥd¬
quid adesum est. in colorem cadit:
mo inuolutus cum int̾ arenas at¬
tritꝰ suerit. et t̾re colorem ht̃ ⁊ ma¬
ris. Noc mare in duos sinus scindr᷑
ex his qui ad orientem est ꝑsicuez
appellatus. quia ora illius ꝑse in¬
habitant. Alt uero arabicus dr᷑. qd̾
sit circa arabiam. De aes tibus
fretum ad utrumq mare: Iam ȩstus est ma¬
ris accessus uel recessus .i. in quietudo: Uñ
et est uaParia per que mare uicissim
tam accedit. quam recedit fretum autẽ
appellatum quod ibi mare ferueat. Nam
frerum est angustum et quasi feruens ma-¬
feruore nominatum. ut gaditanum uł
siculum.: Nam freta dicta uarro ait qua
lustius tali ex causa uocari scribit di
siciliam. et dum esset una tellus medi¬
um spacium aut ꝑ humilitatem ab¬
ruptum est aquis. aut ꝑ angustiã
scissum. et inde reqium nominatum.
quia grece abruptum hoc nomine ñ¬
cupatur. Est enĩ artissimum trium

Expanded text:
fluctibus subinde diluitur, et quidfluctibus subinde diluitur, et quidquid adesum est, in colorem cadit. mo involutus cum inter arenas attritus est, et terrae colorem habet et maris. Hoc mare in duos sinus scinditur. Ex his, qui ab oriente est, Persicus appellatur, quia ora illius Persae inhabitant. Alter vero Arabicus dicitur, quod sit circa Arabiam. De aestibus efretus ad utrumque mare. Nam aestus est maris accessus vel recessus, id est inquietudo; unde et aestuaria, per qua mare vicissim tam accedit quam recedit. appellatum quod ibi semper mare ferveat; nam fretum est angustum et quasi fervens mafervore nominatum, ut Gaditanum, vel Siculum; nam freta dicta Varro ait, quallustius ex tali causa vocari scribit, di fuisse, et dum esset una tellus, medium spatium, aut per humilitatem abruptum est aquis, aut per angustiam scissum. Et inde ῥήγιον nominatum, quia Graece abruptum hoc nomine nuncupatur. Est autem arctissimum, trium
Abbreviated transcription (Latin):
signum arietis habentem. qui liberatꝰ ÷
helles autes soror enis ꝑpessa naufragi
decidit in ponto. et mortua hellesponto mari
nomen dedit: Aordine fluenti proponti
Nam dictum propontiden. quia pontum
preuenit idem et a transitu uł angustiᷤ¬
meatibus meatibus boum bosforos: Egip¬
tium autem pelagus asie datur. gallicum
est latitudo maris sine lttore ⁊ portu
a lacitudine dictum. unde et pila¬
ꝗia eoquod sint importuosa De sinibꝰ
no ionuis. in oceano caspius indicus
persicus arabicus qui et mare rubrũ
qui oceano a seribitur: Rubrum aũ
mare uocatum eoquod sit roseie
undis infectum. non tamen talem
naturam habet qualem uidecur
ostendere .s uicinis littoribus ui¬
ciatur gurges atq insicitur. quia
omnis t̾ra que circumstat pelago
rubra est. ⁊ sanguineo colori ꝓxi¬
ma: Ideoq inde mineum acutis¬
simum exce̾pitur. ⁊ alii coloree
quibus pictura uariatur : Prgo
cum t̾ra hanc habeat naturam.

Expanded text:
signum arietis habentem, qua liberatus est. signum arietis habentem, qua liberatus est. Helles autem soror ejus perpessa naufragium decidit in mari, et mortua Hellesponto mari dedit nomen. 9. Ab ordine fluenti, Propontis: nam dicta Propontis, quia pontum praevenit. Item et a transitu, vel angustis meatibus boum, Bosphorus. Aegyptium autem pelagus Asiae datur, Gallicum est latitudo, mare sine littore, et portu. a latitudine dictum, unde et plagia, eo quod sint importuosa. CAPUT XVIno Junius, in Oceano, Caspius, Indicus, Persicus, Arabicus, qui et mare Rubrum, qui Oceano ascribitur. 2. Rubrum autem mare vocatum, eo quod sit roseis undis infectum, non tamen talem natostendere, sed vicinis litoribus vitiatur gurges atque inficitur; quia omnis terra, quae circumstat pelago, rubra est et sanguineo colori proxima. Ideoque inde minium acutissimum excernitur, et alii colores quibus pictura variatur. Ergo cum terra hanc habeat naturam,
Abbreviated transcription (Latin):
tirium adriaticum: Nam adria qͦ¬
dam ciuitas illirico mari proxima
suit. que adriatico mari nom̃ dedit.
A posicione celi ut superum inferũ
quod sit oriens superior. occidens infe¬
rior. Est enĩ tuscum ⁊ adriaticum.
A memoria regis ut ionium: Io quip
ses. Noc mare et tirrenum dictum
sine quod tusciam alluit .i. tyrreniã
siue a tyrrenis nautis qui se in hoc
mare p̃cipitauerunt: Et sciendũ :¬
ionium sinum esse in mensum ab io¬
nia usq ad siciliam et huius partis
esse usq adriaticũ achaicum. et e¬
phiroticum: Amaioribus accolarũ
eximis ascenus antea appellatuc:
Acasibus hominum qui deciderunt
in mare ut hellespontum. icarium
myrteum: Nam myrteum mare
dictum a mirtili lapsu. quod illic
ab enomacho p̃cipitatus est : Icarus
uero cretensis ut fabule ferunt alti
ora petens pennis solis calore solutis ma¬
ri in quo cecidit nom̃ imposuit Frixus
quoq cum helle sorore sua sugiens
insidias nouercales conscendit naue

Expanded text:
Tyrium, Adriaticum. Nam Adria quTyrium, Adriaticum. Nam Adria quaedam civitas Illyrico mari proxima fuit, quae Adriatico mari nomen dedit. A positione caeli, ut Superum et Inferum; quod sit oriens superior, occidens inferior; est autem Tuscum et Adriaticum. A memoria regis, ut Ionium. Io quippses. Hoc mare et Tyrrhenum dictum, sive quod Tusciam adluit, id est Tyrrheniam, sive a Tyrrhenis nautis, qui se in hoc mare praecipitaverunt. Et sciendum Ionium sinum esse inmensum, ab Ionia usque ad Siciliam, et huius partes esse Adriaticum, Achaicum et Epiroticum. A moribus accolarum Euxinus, Axenus ante appellatus. A casibus hominum qui deciderunt in mare, ut Hellespontum, Icarium, Myrteum. Nam Myrteum mare dictum a Myrtili lapsu, quod illic ab Oenomao praecipitatus sit. Icarus vero Cretensis, ut fabulora petens, pennis solis calore solutis, mari, in quo cecidit, nomen imposuit. Phrixus quoque cum Helle sorore sua fugiens insidias novercales, conscendit navem
Abbreviated transcription (Latin):
tur et facit propontidem qui mox in qͥn¬
gentis passib coartatur  sitq bofforus
tracius quo darius copias transportaũ:
Iñ ponticus simis amplissimusa t̾go meo¬
tidis paludibus quod mare ex multitu¬
quam cetera. nebulosũq ⁊ breuius Uñ¬
⁊ ponticũ uocatum quod sit breuiue.
atq eo p̃t̃ focas ⁊ tinnoᷤᷤ. atq delphinoᷤᷤ
alias beluas maiores non patitur: Si.¬
cut añ terra dum una sit. pro eliuer¬
sis locis uariis appellatur uocabulis:
ita et proregionib hoc mare mag¬
num diuersis nominibus nuncupat᷑.
Nam hibericum ⁊ asiacum aprouinciis
dictũ. ab insulis balearicũ. siculum cre-
pocius quam insula. quod uisentib
procul caprę simile creditur quam gre¬
ci erga nuncupant: Uñ egeum ma-¬
re est dictum: Sic ⁊ carphacium ma-¬
re int̾ ȩgiptum et rodum ab insula
carphato illic posita: A gentibus gal¬
licum. ausonium. dalmacium. libusti¬
cum. Ab oppidis argolicum. corinthiũ

Expanded text:
tur, et facit Propontidem, qui mox in quintur, et facit Propontidem, qui mox in quingentos passus coarctatur, fitque Bosphorus Thracius, quo Darius copias transportavit. 4. Inde Ponticus sinus amplissimus a tergo Maeotidis paludis, quod mare ex multituquam caetera, nebulosumque, et brevius et Pontum vocatum, quod sit pervius; atque eo praeter phocas et thynnos atque delphinos, alias beluas maiores non patitur. Sicut autem terra dum una sit, pro diversis locis variis appellatur vocabulis, ita et pro regionibus hoc mare magnum diversis nominibus nuncupatur: nam Ibericum et Asiaticum a provinciis dictum; ab insulis Balearicum, Siculum, Cretpotius quam insula, quod visentibus procul caprae simile creditur, quam Graeci αἶγα nuncupant, unde et Aegeum mare est dictum; sic et Carpatium mare inter Aegyptum et Rhodum ab insula Carpato illic posita. A gentibus Gallicum, Ausonium, Dalmatium, Ligusticum. Ab oppidis Argolicum, Corinthium,
Abbreviated transcription (Latin):
occasu ex oceano fluit. et in meridi¬
em uergit. deinele ad septentrionem ten¬
dit. quod inde magnum apellatur
quia cetera maria in comparacione eiꝰ
minora sunt: Iste est et medit̾raneus. q
per mediam t̾ram usq ad orientem ꝑ¬
fundit᷑ europam et africã asiamq dis¬
t̾minans. cuius prime partis sinus qui ĩ
hispanus persunditur hibericus. ⁊ uale¬
ricus appellatur. et deinede gallicus qui
narbonensem prouinciam alluit. mox
ligusticus qui uixta genue̾m urbem est
proximꝰ: Post ħ tyrrenus qui italiam atͣtin¬
git. quem greci ioniũ. itali inferũ uo¬
cant: Iñ sicilicus qui asicilia usq ad cre-¬
tam uadit: deinde creticuis qui in pãphi¬
liam et egiptum pertendit: Iñ helles¬
pontus qui in septentrionẽ retorquens
amfractibus magnis uixta grecias et illi¬
ricum in angustias septem stadiorum
stringitur. quꝰͦzerxes ponte nauib
facto in greciam cõmeauit: Ibi ÷ abidoᷤᷤ
iñ diffusus equore patenti. rursus stringi¬

Expanded text:
Occasu ex Oceano fluit, et in Meridiem vergit, deinde ad Septentrionem tendit. Quod inde Magnum appellatur, quia caetera maria in comparatione ejus minora sunt. Istud est, et Mediterraneum, quia per mediam terram usque ad Orientem perfunditur, Europam, et Africam, Asiamque disterminans. 125 2. Cujus primae partis sinus, qui in Hispaniis perfunditur, Ibericus, et Balearicus appellatur. Deinde Gallicus, qui Narbonensem provinciam alluit. Mox Ligusticus, qui juxta Genuam urbem est proximus. Post haec Tyrrhenus, qui Italiam attingit, quem Graeci Ionium, Itali Inferum vocant. Inde Siculus, qui a Sicilia usque ad Cretam vadit. Deinde Creticus, qui in Pamphyliam et Aegyptum pertendit. 3. Inde Hellespontus, qui in Septentrionem retorquens, anfractibus magnis juxta Graecias, et Illyricum in angustias septem stadiorum stringitur, quo Xerxes, ponte navibus facto, in Graeciam commeavit, ibi est Abydos. Inde diffusus aequore patente, rursus stringi
Abbreviated transcription (Latin):
xU. annos eccłam gloriosissime rexit.
Cui litceras rex britannie lucius
mittens. ut xpianus efficeret᷑
peciit. et impetrauit. Anno ab
UIi annos regnauit. Qui britã¬
nia uallo a mari usq ad ma¬
re precingit. Anno ccͦe lxxͦci¬
Maximus inbritannia creatꝰ im¬
perator in galliã transiit. et gra¬
tianum interfecit: Annocccͦc yuͦu

Expanded text:
 annos Ecclesiam gloriosissime rexit: cui litteras rex Brittaniae Lucius mittens, ut Christianus efficeretur petiit, et impetravit. Anno ab  annis regnavit, qui Brittaniam vallo a mari usque ad mare praecinxit. Anno 381, Maximus in Brittania creatus imperator, in Galliam transiit, et Gratianum interfecit. Anno 409,
Abbreviated transcription (Latin):
gradũ presbiteratꝰ: utrũq ꝑministeriũ re¬
uerentissimi ep̃i ioħis iuibente ceolfrido abbe
suscepi Ex tẽpore accepti pres biteratꝰ usq ad
annũ ȩtatis meȩ quinquagesimũ nonũ¬
culis uen̾abiliũ patrũ breuiter annotare: si¬
ue enã ad formã sensus & in terpretationẽs
eor suꝑ adicere curaui In principiũ genesis
usq adnatiuitatẽ ysaac. electionẽ ismahelis
libros quatuor. Detab̾naculo & uasis eiꝰ ac
uestib sacerdotũ libro tres. Ii primã partẽ

Expanded text:
gradum presbyteratus, utrumque per ministerium regradum presbyteratus, utrumque per ministerium reverendissimi episcopi Joannis jubente Ceolfrido abbate suscepi. Ex quo tempore accepti presbyteratus, usque ad annum aetatis meae quinquagesimum nonuculis venerabilium Patrum breviter annotare, sive etiam ad formam sensus et interpretationis eorum superadjicere, curavi. 5. In principium Genesis usque ad nativitatem Isaac et ejectionem Ismaelis, libros tres. De tabernaculo et vasis ejus ac vestibus sac
Abbreviated transcription (Latin):
cse atꝰ et rex merciorĩ ceolred desimetꝰ
atholieũ pascha et ea icã carrexit
tonsurã. Añ dec .xxx. iuctred rex can¬
tuariorũ obiit. añ dec xxuiiii comete
apparuerunt. Sc̃s egbrect transiit. os
mortuus est. Añ dec xexi beret uald
arcinep̃s obiit. Anno eodẽ tatuini con¬
serratꝰ arthiep̃s nonꝰ. doruernensis ecde
ȩdil baldo rege merciorũ xu. agente anũ
litteris antiquorũ uel ex tradicione
maiorũ uel ex mea cogntaone ipsesci¬
re potiu dño ad uiuante digessi. beda famu
petri & parli qͦd ẽ adiuremunda & ingyr
uũ. qͥnatꝰ in territoriti eiꝰdẽ monasterii cum
dus reuentissimo abb̃i benedicto ac deinde
ceolfrido. cunctũq ex eo tẽpus uitȩ in eius¬
dẽ monasterii habitatione ꝑagens omnen
meditand is scripturis oꝑam dedi: atq in ter
onseruantiã disciplinȩ regularis & cotidia¬
nã cantandi in ȩccła curã sẽꝑ aut discere
aut docere aut scribere. dulce habui: Nono
decimo autẽ uitȩ nieȩ anno diaconatũ. aiiͦ

Expanded text:
Merciorum Ceolred defunctus; catholicum Pascha et ecclesiasticam correxit tonsuram. Anno 725, Uictred rex Cantuariorum obiit. Anno 729, cometae apparuerunt, sanctus Ecgberct transiit. Osric mortuus est. Anno 731, Berctuald archiepiscopus obiit. Anno eodem Tatuini consecratus archiepiscopus nonus Dorovernensis Ecclesiae, Aedilbaldo rege Merciorum quintum decimum litteris antiquorum, vel ex traditione majorum, vel ex mea ipse cognitione scire potui, Domino adjuvante digessi BaedPetri et Pauli quod est ad Wiremuderan: qui, natus, in territorio ejusdem monasterii, cumdus reverentissimo abbati Benedicto, ac deinde Ceolfrido: cunctumque ex eo tempus vitae in ejusdem monasterii habitatione peragens, omnem meditandis Scripturis operam dedi, atque inter observantiam disciplinae regularis et quotidianam cantandi in ecclesia curam semper aut discere, aut docere, aut scribere dulce habui. Nono decimo autem vitae meae anno diaconatum, tricesimo
Abbreviated transcription (Latin):
nisteriis sunt imbuti. Añ de ly penda
de lxiui eclypsis facta. Carconberet rex
cantuariorũ defunctꝰ ÷ et colman cũ
scottis ad suos reuersus est. Et pestilentia
uenit. et ceada. et nuilfrid nordan ym¬
nordã ymbrorũ obiit: Añ. de xxiii
egbrect rex cantuariorũ obiit Et
sẏnodus facta est ad erd forda. p̾sente
egfrido rege. p̃sidente archi ep̃o theodo
utillima .x. capitulorũ. Añ de hxxu.
ta apparuit. uuilfria ep̃s a sede sua
pulsus est. ab ecfrido rede. et proeo
boa sa et eat haech consecrati antisti¬
Añ de lxxx sẏnodus facta in campo haeth¬
fetha de fide catholica p̃sidente ardnep̃a
theodoro. in quo asfuit iohannes alba ro¬
manus. Quo anno hild abbatissi in tre¬
ana esalȩ obiit. añ delixxs egfrid
rex nordan hembrorũ occisus est
Anno eodem lotheri rex cantuario
ocidentiliũ sax̃ romã de britnnia
nordanymboꝵ. apictis interfectus.
AX uno anno mercioꝵ genti prefuit
monachus factꝰ co enredo regnũ dedit¬

Expanded text:
mysteriis sunt imbuti. Anno 655, Penda no 664, eclipsis facta: Earconberct rex Cantuariorum defunctus, et Colman cum Scottis ad suos reversus est; et pestilentia venit; et Ceadda ac Uilfrid NordanhymNordanhymbrorum obiit. Anno 673, Ecgberct, rex Cantuariorum obiit; et synodus facta est ad Herutforda, praesente Ecgfrido rege, praesidente archiepiscopo Theodoro, utillima, decem capitulorum. Anno 675, ta apparuit; Uilfrid episcopus a sede sua pulsus est ab Ecgfrido rege; et pro eo Bosa, Eata et Eadhaeth consecrati antistiAnno 680, synodus facta est in campo Haethfeltha de fide catholica, praesidente archiepiscopo Theodoro: in qua adfuit Johannes abba Romanus. Quo anno Hild abbatissa in Streanaeshalch obiit. Anno 685, Ecgfrid rex Nordanhymbrorum occisus estnno eodem Hlotheri rex Cantuariorum Occidentalium Saxonum Romam de Brittania Nordanhymbrorum a Pictis interfectus. num annos Merciorum genti praefuit, monachus factus, Coenredo regnum dedit
Abbreviated transcription (Latin):
facta. xii kł iulii & apparuerunt stel¬
lȩ pȩ nȩ hora dimdia abhora diei ter¬
cia. Anno dal uui ida regnare cepit. a qͦ
regalis ne rdan ymbroꝵ ꝓsapia origi¬
nẽ tenet. & xii annos in regno ꝑ man
in sula hii: monasteriũ fecit. Anno d¬
xcui gregorius papa misit britanniã
angustinũ cũmonachis qͥubũ dĩ gen¬
ti angloꝵ euuangelizarent. anno dxc¬
uii uenere britanniã prefati docꝰtores: qͥ
misit papa gregorius palliũ brittan¬
niã augustino i ã facto ep̃o. & plu¬
res u̾bi nunistros . n qͥbus & paulinũ.
mellito añ dc uͦ. Gregorius obit

Expanded text:
as  Al., Julii, et apparuerunt stellae pene hora dimidia ab hora diei tertia. Anno 567, Ida regnare coepit, a quo regalis Nordanhymbrorum prosapia originem tenet, et duodecim annis in regno permansndos Pictos, et in insula Hii monasterium fecit. Anno 596, Gregorius papa misit Brittaniam Augustinum cum monachis, qui verbum Dei genti Anglorum evangelizarent. Anno 597, venere Brittaniam praefati doctores, qui taniam. Anno 601, misit papa Gregorius pallium Brittaniam Augustino jam facto episcopo, et plures verbi ministros, in quibus et Paulinum. Mellito. Anno 605, Gregorius
Abbreviated transcription (Latin):
ctiones apitulorũ exꝑubeati hiero¬
nimi exceptas. U es ⁊ ram. et neemiã
libras .ui. ħi canticũ abacuc librũ. In
lilro beati patris tabie explanaciones
capitula lectionũ in pentatheucũ moy¬
si. Iosue. Iudicũ. In libros regũ et uerba
dierũ. In lbro beati iob. In parabalas ec¬

Expanded text:
ctiones capitulorum ex tractatu beati Hieronymi excerptas; in Esdram, et Nehemiam libros tres; in canticum Habacuc librum unum; in librum beati Patris Tobiae explanationes Capitula lectionum in Pentateuchum Moysi, Josue, Judicum. In libros Regum et verba dierum. In librum B. Patris Job. In Parabolas, Ec