comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cõmingere ut isti conferunt brachia ułconserũt ũa
iinde consertim .i. cõuinctim sirgunisero ris circũ
.ł undiq cõningere uł contexere uł cõmittere De¬
sero deseris deserui desertum .i. derelinquere iinde
hoc desertum ti. Et hinc desertotas .i desertũ facere
pt̃ eciam esse frequẽtatim̃ huiꝰ u̾bi desero ris Disse¬
roris rui i tractare dicere sapienter loqui ꝯfirmare

Expanded text:
coniungere, ut ‘isti conserunt brachia’ et ‘conserunt verba’, unde consertim idest coniunctim; et circumsero -is -sevi, -rui, undique coniungere vel contexere et committere; desero -is -rui -tum, idest derelinquere, unde hoc desertum, et hinc deserto -as, idest desertum facere; potest esse etiam frequentativum huius verbi deserere; dissero -is -rui, tractare
Abbreviated transcription (Latin):
pinquitate conditoris sui ĩconꝑabili ardent amore
Seraphinq ardentes uł m̃cendentes dñr que quia
ita deo cõuinda sunt ut inter hoc et deum nuilli alii sps̃
inter sint tanto magis ardent qnͣto huc̃ uicimus
pident quia ꝓfecto flãma amor est quia quosiibti¬
lius diuinitãdem uisiorus eius aspieuint eo ualidis

Expanded text:
pinquitate conditoris sui incomparabili ardent amore. Seraphim namque ardentes vel incendentes vocantur. Quae, quia ita Deo conjuncta sunt ut inter haec et Deum nulli alii spiritus intersint, tanto magis ardent, quanto hunc vicinius vident. Quorum profecto flamma amor est, quia quo subtilius claritatem divinitatis ejus aspiciunt, eo validius
Abbreviated transcription (Latin):
dissero ras.i ualde uł deorsum uł diu̾sis modis seꝑa¬
re uł seram remouere et aꝑire snserpras .i. ualde
seram facere et remoue̾ dubseroras.t sũbtus serare
uł parum uł post uł latenter serare Serꝑ ras et eus
seroide ᷝ e uł pocius ẽ aduerbiũ liget qñq ponatu
et ita sero ẽ qiodi sera Et hinc serus sera serum. ł tardo
scrius serissime adubiũ et hec seritas tatis.i tarditas

Expanded text:
st valde vel deorsum vel diversis modis serare, vel seram removere et aperire; insero -as, idest valde seram facere et removere; subsero -as, idest subtus serare vel parum vel post vel latenter. Sero -as et eius inabile, vel potius est adverbium, licet quandoque ponatur et ita sero est quasi sera celi; et hinc serus -a -um, idest tardus -ius -me adverbium et hec seritas -tis, idest tarditas
Abbreviated transcription (Latin):
Lucamis Obsita fim̾a celatur purpura lana Obserõ¬
ris obserui obsertum ⁊ contra sebere contra mitẽ
cõmiscere. Et nota ꝙ sic̃ patet exp̃dictis oiã ꝯpoĩta
ex sero faciũt p̃fitum ĩrui et supiiũ insectũ sed nõ
oiã facnut inseui sedilla tm̃ que hnt̃ significacõnẽ
feit Et hinc ẽ ꝙ illa que hñt significacõnem oiõ ex¬
traneam asignificacõe su simplicis faciũt p̃fitm

Expanded text:
obsita funerea celatur purpura lana’; obsero -serui -sertum, idest contra serere, contra mittere, commiscere. Et nota quod, sicut patet ex predictis, omnia composita a sero faciunt preteritum in -rui et supinum in -sertum; sed non omnia faciunt in -sevi, sed illa tantum que habent significationem fert, et hinc est quod illa que habent significationem omnino extraneam a significatione sui simplicis faciunt preteritum
Abbreviated transcription (Latin):
sermo derino aut̃ dr̃ orõ hũili stilo ꝯposita
hũane locucois finitĩa uł sermno ẽ collocucõ
unius ꝑsone adaliam Et dr̾ sermo asero ris
quia serͣat utilitatem mentibus auditorim
Sermũculus li dimninitã puus ẜmo ¶nor
sexenduim et nõ ꝑymbres Et nota ꝙ sero seris¬
ht duplex p̃t̾itumͣ et duplex supinũ s sem satum
et serui sertum Sero seris seui satum .i seĩare et
plantare h ͨ tñ significacio tracta ẽ abalia qui enĩ
semiãcio et planlacio ordine debent esse iõ sero
seui qñq ponitur ꝓordinare Item sero seris serui

Expanded text:
 sermo est oratio humili stilo composita, humane locutioni finitima; vel sermo est collocutio unius persone ad aliam; et dicitur sermo a sero -is, quia serat utilitatem mentibus auditorum sermunculus -li diminutivum et sermocinor aciendum est et non per ymbres. Et nota quod sero -ris duplex habet preteritum et duplex supinum, ut sero -vi satum et sero -rui sertum. Sero -vi satum, idest seminare et plantare; hec tamen significatio tracta est ab alia: qui enimseminatio et plantatio ordine solent esse, ideo sero -vi quandoque ponitur pro ordinare. Item sero -is -rui
Abbreviated transcription (Latin):
Ludificor ludus componitur cum facio et dr᷑ludi¬
ficor caris. ⁊ ludendo deridere et modeste et ẽ de¬
ẽ uirginem Sed antiqui dicebant ludifico cas in

Expanded text:
it. Et componitur cum facio et dicitur ludificor -aris, idest ludendo deridere, idest modeste, et est deest virginem’; sed antiqui dicebant ludifico -as in
Abbreviated transcription (Latin):
cit᷑ pobumbracõnis uocabulũ incarnandi dĩ. utra¬
ante aĩa ĩcius utero fieri dignatus ẽ ꝑhuãitatem
corpus quia ergolumen incorporeũ ĩ eius erat ut̃o¬
incorporeum concẽꝑit ad corpus dĩ. uirtus altisłi¬
mi obumbrabit tibi .i corpus inte huaĩtatis acci¬
piet incorporeũ lumen diuinitatis item grego trac
umbra non aliter exp̾mmitur nisi ꝑlumen et corpꝰ
uirtus marie uirgini obumbrauit quia ĩ eius utere
lux incorporea corpus sumplit ex qua uidelicet ob¬
ymbracõne om̃e inse refrigeriũ mentis accepit
callum facere ut uulnus ocrale scit cum incipit sa¬

Expanded text:
 obumbrationis 571 vocabulum incarnandi Dei utraante anima, in ejus utero fieri dignatus est per humanitatem corpus. Quia ergo lumen incorporeum in ejus erat utincorporeum concepit ad corpus dicitur: Virtus Altissimi obrumbabit tibi; id est, corpus in te humanitatis accipiet incorporeum lumen divinitatis. Sed jam umbra non aliter exprimitur, nisi per lumen et corpus, virtus ei Altissimi obumbravit, quia in ejus utero lux incorporea corpus sumpsit, ex qua videlicet obumbratione omne in se refrigerium mentis accepitcallum facere ut ‘vulnus occalescit cum incipit sa
Abbreviated transcription (Latin):
genera unũ inmente aliud inmente simul et accõe
martiriũ maperto oꝑe ẽ fferre uero cõtuelias odientẽ
diligere marticiũ ẽ mocculta cogitacõne ⁊̃ẽbedei filii .i.¬
iacobus et iohannes non uterq ꝑmartitiũ occubuit
et tñꝙ uterq calioembibẽt audierũt Ioh̾es nanq ne
quaquã ꝑmartiriũ uitã fimuit sed tñ martir exti
tit quia passionẽ quam non suscepit incorpore ser¬
uauit ĩmente Et nos ergo hoc exemplo sine ferro¬

Expanded text:
genera, unum in mente, aliud in mente simul et actione. martyrium in aperto opere est; ferre vero contumelias, odientem diligere, martyrium est in occulta cogitationeIacobus et Iohannes, non uterque per martirium occubuit, et tamen, quod uterque calicem biberet, audivit. Iohannes namque non per martirium vitam finivit, sed tamen martir tit, quia passionem quam non suscepit in corpore servavit in mente. Et nos ergo hoc exemplo sine ferro
Abbreviated transcription (Latin):
tium ad martem ꝑtinens uł bellicolus Et hic mare
eii quidam mensis sic dictus ꝓꝑter martẽ romane
gentis auctorem fuit enim pater Romuliet iõ ro¬
mulus inhonorem prĩs p̾mũ mensem ab eius noiẽ
marciũ uocauit uł iõ marcius dr̃ amaxtequia in eo
festum martis et ei consecratus ẽ mensis ille quia eo
uoluptate Et idem dr̾ mensis nouoꝵ quia martus
olim erat micumi anni Et inde marcius cia cium¬

Expanded text:
-um, ad Martem pertinens vel bellicosus, et hic Martius -ii, quidam mensis sic dictus propter Martem Romane gentis auctorem: fuit enim pater Romuli et ideo Romulus in honorem patris primum mensem ab eius nomine Martium vocavit; vel ideo Martius dicitur a Marte quia in eo est festum Martis et ei consecratus est mensis ille, quia eovoluntate, et idem dicitur mensis novorum quia Martius olim erat initium anni; et hinc martius -a um
Abbreviated transcription (Latin):
facies cmimus et corda nescimus sed si familiari
eis locucõe cõmĩgimur usu colloguii eorũ et cogi¬
tacõnes indagamur ita cum ĩsacro eloquio sola
hystoria aspicitur nichil aliuid quã facies uidetͦ
Sed si huic assiduo nsu cõiũgimur eius nmiꝵ
mentem qiͣ excollocucõnis familiaritate pene¬
txamus dũ gnĩ alia exaliis colligimꝰ facile ĩ eius
u̾bis agnoscimꝰ aliud ẽẽ ꝙ intimãt aliud q sonãt
tantoq autẽ quisq noticle illius extraneus red¬
ditur qnͣto ĩ sola eius sr̃ficie ligat᷑ uide ĩcuãgeliũ¬

Expanded text:
facies cernimus, et corda nescimus, sed si familiari eis locutione conjungimur, usu colloquii eorum etiam cogitationes indagamus; ita cum in sacro eloquio sola historia aspicitur, nihil aliud quam facies videtur; sed si huic assiduo usu conjungimur, ejus nimirum mentem quasi ex collocutionis familiaritate penetramus. Dum enim alia ex aliis colligimus, facile in ejus verbis agnoscimus, aliud esse quod intimant, aliuTanto autem quisque notitiae illius extraneus redditur, quanto in sola ejus superficie ligatur, etc. » I
Abbreviated transcription (Latin):
S eps asepio sepis dr hic seps indeclina ᷝ ͤ uł seps se¬
pis quidam exiguus serpens qui nõ solũ corpus
Derum eciam ossa ueneno cõsurut Iste siquidem
serpens qñ pungit aliquem facit carnem et ossa
eius effluere ita ꝙ ad mimũ pulue̾m redigũtur
iinde dictus ẽ seps asepio qd̾ est claudo et ligo ꝑ
contrariũ quia aperit et dissoluit ossa  carnes

Expanded text:
Item a sepio hic seps indeclinabile vel seps -is, quidam exiguus serpens, qui non solum corpus, verum etiam ossa veneno consumit. Iste siquidem serpens quando pungit aliquem facit carnem et ossa eius fluere ita quod ad minimum pulverem rediguntur; unde dictus est seps a sepio, quod est claudo et ligo, per contrarium, quia aperit et dissolvit ossa et carnes
Abbreviated transcription (Latin):
Unde suꝑabdicatiua drͣ negacio que ad¬
ditur negacõm & nichil cooꝑatur plusqͣ
p̃cedens ut in uulgari solet dĩci ego non
habeo nichil qd̾ non ualet plusꝙͣ sĩ dicẽm
ego nichil habeo

Expanded text:
nde superabdicativa dicitur negatio que additur negationi et nichil operatur plus quam precedens, ut in vulgari solet dici ‘ego non habeo nichil’, quod non plus valet quam si diceretur ‘ego nichil habeo
Abbreviated transcription (Latin):
deriuatur hic abacus ei qi decuplacõ quia
ĩabaco sunt decem. artus sese decuplantes
ĩnpͥmo ẽ unitas in ẜc denarius intercio ce¬
tenarius Est eciam ab acus uł abar uirga
geonietuerił tabula quã hũt phy ubi figu¬

Expanded text:
de hic abbacus -ci quasi decuplatio, quia in abbaco sunt decem arcus sese decuplantes: in primo est unitas, in secundo denarius, in tertio centenarius; et est abbacus vel abbax geometralis tabula quam habent phisici ubi figu
Abbreviated transcription (Latin):
lenire mtigare blandis u̾bis seducere curuare
uexare uł uerberare ligare uł pignis siue cale¬
et mulctum inuenitur dr̃ hoc multrale lis et ho
mulctrum exi et hec mulctra tre .i. uas in quo
mulgetur .ulactatur mulctrum eciam uł mulc¬
mulcrum idem ẜ uas in quo mulgetur uł mulc¬

Expanded text:
lenire, mitigare, blandis verbis seducere, cruciare, vexare vel verberare, ligare vel pugnis sive calcihoc multrum et hec multra -e, idest vas in quo mulgetur. Multrum etiam vel mulmulcrum idem, scilicet vas in quo mulgetur; vel mulc
Abbreviated transcription (Latin):
qiͣniton .i. liuũ trahens qui fecunditatẽ efficit uide
imbus anubes dr hic nimbus bi .i. densitas
nubis intempestate obscura et nmbi sunt
qͣi fluuas uł qͣi fluentes iinde nimbosus sa sum tem¬
pestuosus nubilosus Et hinc ninibus uentus aqua
nixtus ltem nimbus ẽ fasciola tnͣsuersa exauro ĩsuta
nlinteo qd̾ ẽ in fronte femĩaꝵ Onde nimbosus bosa
bosum et nimbatus ta tum nimbo ornatus

Expanded text:
nilion, idest limum trahens, qui fecunditatem efficit. Unde Item a nubes hic nimbus -bi, densitas nubis in tempestate obscura; et nimbi sunt quasi fluvias vel quasi fluentes. Unde nimbosus -a -um, tempestuosus, nubilosus, et hic niblus, ventus aqua mixtus. Item nimbus est fasciola transversa ex auro assuta in linteo quod est in fronte feminarum, unde nimbosus -a -um vel nimbatus -a -um, nimbo ornatus
Abbreviated transcription (Latin):
labiũ ꝯponitur hic achilles lis qa grossã hã¬
buit labia & hic achilleus achillei. ꝓeodem
gtõ uero tetrasillabꝰ nam ei ita ibi dypton¬
gus nõ ẽ et achilleus achillea achilleum
penult. ꝓduc possessimũ et mͣde ẽ o pachl¬
lcus ꝓpo eu mutata ĩe dicimꝰ achillẽs aquo
istorũ sepe ponũt᷑ ꝓgenitis ut achilb ulidei p
ulixe mutiõ uoluerunt quidam decimare
Inc achilluslli et hic ulixus ulixi ꝙy sinedu

Expanded text:
ompositionem Achilles -lis, quia grossa habuit labia, et hic Achilleus -ei pro eodem, o est tetrasillabus, nam ‘ei’ ibi diptongus non est; et achilleus -a -um, penultima producta, possessivum. Et vide quod Achilleus proprie, mutata eu in e, dicimus Achilles, a quoistorum sepe ponuntur pro genitivis, ut Achilli vel Ulixi pro Ulixe in vocativo, voluerunt quidam idiote declinare hic Achillus -li et hic Ulixus -lixi, quod sine du
Abbreviated transcription (Latin):
osto costas qd̾ non ẽ musu .r costas uł costatũ facẽ¬
Et dr᷑ acosta coste Et componitur decosto tas disco¬
sto tas & excosto tas meodem sensu. ⁊ costas ex¬
trahere Item incosto tas .i. inimute̾ costas Recosto
tas .i. excostare uł iterũ costare Et sunt actiua costo¬

Expanded text:
osto -stas, quod non est in usu, idest costas vel costatum facere. Et componitur decosto -stas, discosto -stas, excosto -stas in eodem sensu, idest costas extrahere; incosto -stas, immittere costas; recosto -stas, excostare vel iterum costare; et sunt activa
Abbreviated transcription (Latin):
lum li momile ułcorona uł uitta qĩ nuitra i
capite feriãꝵ alligatur uł redimiculũ fuocm¬
toriũ ẽ uł brachiale qd̾ ꝑceriucẽ descendens et
alati̾bus colli duusum uttaq alaꝵ simus ambit
et hinc inde suocingit ut constringẽs latitudinẽ
non brachiorũ sedrenũ sit cigulum¬

Expanded text:
qua mitra in capite feminarum alligatur; vel redimiculum est succinctorium vel brachile quod per cervicem descendens et a lateribus colli divisum utrarumque alarum sinus ambit et hinc inde subcingit ut constringens latitudinem non brachiorum sed renum sit cingulu
Abbreviated transcription (Latin):
reda prede est de uicinis et confederatis ra¬
pina de hostibus uł p̃da detota prĩa rapina
de ꝑte Item preda exhoste et lucrũ exnego¬
ciacione cõpendium ꝓprie expondere¬
predii unde Ambͦ Inter cõuiuias p̃danas epulas

Expanded text:
e; preda est de vicinis et confederatis, rapina de hostibus, vel preda de tota patria, rapina de parte. Item preda ex hoste est, lucrum ex negotiatione, compendium proprie ex ponderebrosius ‘inter convivia predanas epulas
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ latea aplatos dr̃ hec platea platee.⁊ lata et spacõsa
alatitudine argumentorũ sic dictus ẽ inde platom¬
cus ca cum. pemiltiã corr. et hic et hec platonistapla
toniste qͥ sequitur platonem uł studet in eo
ꝑ laudo plaudis plausi plansum .i manus repercutere
manus ex leticia claudere et inisił iũgere manibus so¬
nũ facere gaudere et ponitur sepe ꝓuĩgere uł repcute

Expanded text:
 Item a platos hec platea -ee, lata et spatiosa latitudine armorum sic dictus, unde platonicus -a -um et hic et hec platonista -e, qui sequitur Platonem vel studet in eo. Item LAUDO -is -si -sum, idest manus repercutere, manus ex letitia claudere et insimul iungere, manibus sonum facere, gaudere, et ponitur sepe pro iungere vel repercute
Abbreviated transcription (Latin):
Liminiscus ei. ma i genis uregula inter duos pũc
iacet et ponitur mhis locis que sacre scripture
interp̃tes eodem sensu sed duisis sermoĩbus tñstulerũt
Liminũialimen dr̾ hoc limimũ nii .i. capt̾itas exili¬
um expulsio extra limen uł extra dontũ Et compo¬
de exilio adiuira que amiserat uel ius qd̾ uen
dicat quis sibi super rebus sius post reuersionẽ
tuutatem reu̾suls ura sua que amiserat recepit

Expanded text:
liminiscus -sci, idest virgula inter duos punctiacet; et ponitur in his locis que sacre scripture interpretes eodem sensu sed diversis sermonibus transtuleruntliminium, idest captivitas, exilium, espulsio extra limen, et compode exilio ad iura que amiserat, vel ius quod quis vindicat sibi super rebus suis post reversionem tivitatem reversus iura que amiserat recipit
Abbreviated transcription (Latin):
nare Illimino nas .i. limen ĩmittere uł intra lim̃s
mittere Sublimio nas subtus limĩare uł sublimẽ
ponere uł infodere Limino nas cũ oĩbus sius cõ¬
positis ẽ neutrũ p̃ter elimiõ illimĩo et sublimino
que sunt actiua inquibusdam sius significacoĩ¬

Expanded text:
are; illimino -as, limen immittere vel intra limen mittere, sublimino -as, subtus liminare vel sub limine ponere vel infodere. Limino -as cum omnibus suis compositis est neutrum preter elimino et illimino et sublimino que in quibusdam suis significationi
Abbreviated transcription (Latin):
Tmmibus bi. quem nos dicimus ornaturã fasciola ẽ
que ambit extremitatẽ uestiũ aut exfilis aut ex
auro contexta assutaq extrinsecus mextrema
ꝑte uestimenti uł clamidis dr tñ linibus unde¬
cumq fiat talis ornatã dicit᷑ cciam limbus qñq
plems Et limbo bas .i. limbo ornare ĩtẽ limbꝰ¬

Expanded text:
MBUS -bi, quem nos ornaturam dicimus, fasciola est que ambit extremitatem vestium, aut ex filis aut ex auro contexta assumptaque extrinsecus in extrema parte vestimenti vel clamidis; dicitur tamen limbus undecumque fiat talis ornatura; dicitur etiam limbus quandplenus, et limbo -as, limbo ornare. Item a limb
Abbreviated transcription (Latin):
cilla et debilis ue¬
spectu tauri uł
uacca abos qibo¬
acca sic̃ aleo lee¬
ciuitas hyspanie ab abundancia uaccarũ ita dicta
uacca cciam quedam ciuitas ĩmimdia Unde uac¬

Expanded text:
cilla et debilis respectu tauri; vel vacca a bos, quasi boacca, sicut a leo leecivitas Hyspanie ab abundantia vaccarum ita dicta, Vacca etiam quedam civitas in Numidia; unde vac
Abbreviated transcription (Latin):
redolent p̾mam cũ em̃ dico uaco lcõni idem ẽ acsi
diceretur uaco ab aliis rebus et insisto looĩ Onde
uacat impsonale .i. cẽ uacuũ uł licitũ ẽẽ uł oportu¬
num qnde uacat michi legere qiͣ oportimitatem
legendi habeo non impedior ab alio negocio Uac¬

Expanded text:
redolent primam, cum enim dicitur ‘vaco lectioni’ idem est ac si diceretur ‘vacuus sum ab aliis rebus et insisto lectioni’. Unde vacat impersonale, idest vacuum vel licitum esse vel opportunum esse, ut ‘vacat michi legere’, quasi ‘opportunitatem habeo legendi’, ‘non impedior ab alio negotio
Abbreviated transcription (Latin):
Oga atogo tegis dr hec toga toge qĩtega quia
uelamento sin corpus tegat et cooꝑiat et
ꝓpalliũ purum et forma rotunda & ĩsupiore
et qiͣ mundante sinu Et erat olim coĩs uestis roma¬
habens Unde et togate dicebantur quedã comedic
de uilibus ꝑsonis a romianis facte que nullius erãt
Impune ergo mͥ recitauerit ille togatas
detur ⁊ poni atoga et ferio

Expanded text:
 a tego hec toga -ge, quasi tega, quia velamento sui corpus tegat et operiat, et est pallium purum et forma rotunda, et fusiore et quasi inundante sinu, et erat olim communis vestis Romahabens, unde et togate dicebantur quedam comedie de vilibus personis a Romanis facte, que nullius pretivenalis 1, 3 ‘impune ergo michi recitaverit ille togatas’detur componi a toga et ferio
Abbreviated transcription (Latin):
sponsa nani olim cauciones sibi ĩuicem iitte¬
bant inquibus spondebant se muicem cõsentire
iniura ntriõmii et fideiussores dabant iinde ad¬
mssum ẽ ut sponsum dicamus uirũ aspondeo
et sponsam siłr ideo sponsus nõ quia ꝓmittit sed
quia spondet et sponsiones dat et uult iinde hic
et sponsalis et hoc sponsale adsponsum uł sponsã¬
ꝑtinens iinde et sponsalia dñx que indotem dan¬
sur uł auiro uł afemĩa dponsus Sponitur ꝯspon¬
sa sum. ẽ ꝑticipium despondior sponderis uide ĩ

Expanded text:
sponsa -e: nam olim cautiones sibi invicem mittebant, in quibus spondebant sibi invicem consentire in iura matrimonii et fideiussores dabant, unde admissum est ut sponsum dicamus virum a spondendo, et sponsam similiter; dicitur ergo sponsus non quia promittit, sed quia spondet et sponsiones dat et vult. Unde hic et hec sponsalis -e, ad sponsam vel sponsum pertinens, unde et sponsalia dicuntur que in dotem dantur vel a viro vel a femina. Sponsus componitur conspons
Abbreviated transcription (Latin):
uefutare ꝑipendere nolle qĩ frequent᷑ cudere ul
fiat re .i. relro qiͣ post ponatur et ꝓducit cu¬
qui renou̾sam habet pellem uialis membre uũ
recutici ꝓp̾e dicuntur iudei qĩ retro bñtes cutem
.u circunicisi Carent enĩ auteriori pelle uirilis
membri hnde ꝑsius Recuticaq insabbata recuti¬
ca ꝓpter recutic̃os quia ad eos ꝑtinẽt et ca cele¬
Iis pehiculi adeidum et redeumdioꝵr¬
habił et ẽ quatuor rotaꝵ uł pocius sie dr
trota quia rotas hẽat unde antiqui ucabant

Expanded text:
refutare, parvi pendere, nolle, quasi frequenter cudere ut fiat re-, idest retro, quia postponatur. Et ab qui retro versam habet pellem virilis membri; unde et recutiti proprie dicuntur Iudei, quasi retro habentes cutem, idest circumcisi; carent enim anteriori pelle virilis membri, unde ta propter recutitos quia ad eos pertinent et ea celenus vehiculi ad eundum et redeunduhabile, et est quattuor rotarum; vel potius sic dicitur a rota, quia rotas habeat, unde antiqui vocabant
Abbreviated transcription (Latin):
et hoe recens recentis .i. nouus sed recens nascit᷑
nouũ fit Et ꝯperatur iinde recenter recencius ssum
adu̾bium et bec recencia recencie Et recento tas
ad recenciam reducens. Et ẽ actuiũ item arecens
recentulus la lum aliquantulũ recens Et ꝯponit᷑
precens quã recens .i. palde recens¬

Expanded text:
et hoc recens -tis, idest novus, sed recens nascitur, novum fit; et comparatur; unde recenter -ius -me adverbium et hec recentia -e et recento -as, ad recentiam ducere, et est activum. Item a recens recentulus -a -um, aliquantulum recens; et componitur perrecens, quamrecens, idest valde recens
Abbreviated transcription (Latin):
subditos temptat p̃lato nãq suie rectori ĩcogita¬
cionibus suggit quia solo nte meĩto super oeteros
lns oĩbus meliorem cernẽt om̃s hos subtuo rogimĩe
tes rer eĩt uiles atq ĩutiles eos qui subiecti sunt
oñt ita ut pullum iam qi dignũ respiciat cu
eqnimiter loqͣt᷑ inde et mox mentis tñsquilli¬
tis miram u̾titur quia dumi cũctos despicit dũ
sensum uitanq om̃i sine moderaçoẽ rep̃hen¬
dit tanto irrefpenatus se miracundiã dilatat
qñto eos qui sibi cõmissi sunt esse sibi met i¬

Expanded text:
subditos tentat; praelato namque in cogitationibus suggerit, quia solo vitae merito super caeteros his omnibus meliorem cerneret, omnes hos sub tuo regimine rigit. Viles atque inutiles eos, qui subjecti sunt, ostendit, ita ut nullum jam quasi dignum respiciat, cui aequanimiter loquatur, unde et mox mentis tranquillitas in iram vertitur. Quia dum cunctos despicit, dum sensum vitamque omnium sine moderatione reprehendit, tanto irrefrenatius se in iracundiam dilatat, quanto eos qui sibi commissi sunt esse sibimet i
Abbreviated transcription (Latin):
nõ intrat eociam et lanca ueste indutus abescis
et potibus qui interdicti sunt athoro gladio et
equitatu illos sup̃dictos dies abstinet sntereia
autẽ et qnͣta feĩa . sabbo aliquo gen̾e leguminũ
aoleribus poms uł piris uł piscibus cũ modica

Expanded text:
non intrent ecclesiam, lanea veste induti ab escis et potibus, qui interdicti sunt, a toro, et gladio, et equitatu, per illos supradictos dies abstineas. In tertia autem et quinta feria et sabbato, aliquo genere leguminum vel oleribus, pomis et parvis pisciculis, cum mediocri
Abbreviated transcription (Latin):
or elementis composita et compacta Nlam terra
pus Corpus ꝙ nõ uiuit .ł non caro dediam lacius
utimur isto rocibulo caro item ꝓp̾e caro in sinti
sitas tatis .icrassitudo ĩtem acaro dr hic &. hec car¬
nalis et hoc carnale. x carneus uł qui sequitur fra
uoncle carnałr adu̾bui Et hec carnalitis tatis Et ħ̃¬

Expanded text:
or elementis composita et compacta. Nam terra pus; corpus quod non vivit, idem non caro, sed iam laxius utimur isto vocabulo caro. Item proprie iam sitas -tis, idest crassitudo. Item a caro hic et hec carnalis et hoc -le, carneum, vel quod sequitur fragunde carnaliter adverbium et hec carnalitas -tis. I
Abbreviated transcription (Latin):
dum. et ẜm antiquos repetondus da dum ind
repetunde darũ dnr̃ pecunie repetite siquid̾ mog
erat rome ꝙ siquis deposuisset peciiã alicui
nec posset eam rehabere ueniebat ad p̃torem
p̾tor uero mandabat debitorẽ et cõstitiles t̾mi¬
num ꝙ̃dam p̃cipiebat ut infra t̾minũ illũ peci¬
mam ꝓfiteretur et redde̾tur Et tunc poterant
dici petunde petundarũ Si uero debitor ĩt̾mĩo
non ꝓfitẽtur iteꝵq depoĩtor uenies ad p̃torem
pecuniam repetebat Et ide dicebant᷑ repetũde¬
darũ. tunc uero debitor clamante p̃tore peus era
repetundaꝵ unde Salustius. Post paulo catili¬
do erat antiquitus rome qd̾ qui legatus rei pub¬
lice acciperet ꝓse et ꝓsius uictualia decoĩ ubicũq
esset sed non ultra quam deberet finto postea ter¬
nũo illius cũ alius legatus cadem deberet fungi
legacionem secũ dueebat legatũ p̃t̾iti anni & lice¬
bat culibet infra .xl. dies qrimoniã facere de eoq
pecimiã ultra quam deberet accepisset et pecuniã

Expanded text:
-um, et secundum antiquos repetundus -a -um, unde repetunde -arum dicuntur pecunie repetite. Siquidem mos erat Rome quod qui deposuisset pecuniam alicui nec posset rehabere veniebat ad pretorem, pretor vero mittebat ad debitorem et constituens terminum quendam precipiebat ut infra terminum illum pecuniam profiteretur et redderet, et tunc poterat dici petunde -arum; si vero in termino debitor non profiteretur, iterum depositor veniens ad pretorem pecuniam repetebat, et tunc dicebantur repetunde: tunc vero debitor damnante pretore reus erat repetundarum; unde Sallustius Catildo erat antiquitus Rome quod legatus rei publice acciperet pro se et pro suis victualia de communi ubicumque esset, sed non ultra quam deberet; finito postea termino illius, cum alius legatus eadem deberet fungi legatione, secum ducebat legatum preteriti anni et licebat cuilibet infra XL dies querimoniam de eo facere quod pecuniam ultra quam deberet accepisset et pecuniam
Abbreviated transcription (Latin):
mmutitur mn ut anfractus ancisus anquiro uoca¬
li quoq sequente ĩtercipit b ut ambitus ambesus
xoidem fit Ĩdem in finał diccoĩs subtrahitur. ĩ metro
plurimũq si auocali incipiat sequens diccio ut illũ
expirantem tñsfixo pcctore flãmas uetustissimitũ
non semꝑ eam subtrahebant Enmmus iac amali

Expanded text:
us, ut "anfractus", "ancisus", "anquiro"; uocali uero sequente intercipit b, ut "ambitus", "ambesus", ro combustus idem fit. finalis dictionis subtrahitur m in metro plerumque, si a uocali incipit sequens dictio, ut: «illum expirantem transfixo pectore flammas», uetustissimi tamen non semper eam subtrahebant; Ennius in X annali
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmetro cõtiẽnt ptãtem Et ł quidem penitus super¬
uacua ẽ nulla enĩ iudetur rõcur sequente a debcat
scribi ł Rartago enĩ & caput siue pł siue ꝑe nullã
facit poĩcõm qd̾ si idẽo alia lrã ẽ existimanda q quã
alia putari et aua cũ id non facit dicimo enĩ anguis
sicut quis angur licuti cur Unde si uelimꝰ cũ ue̾itate
stea additas & eas qͦ abeildem sumptas Nam y a

Expanded text:
m continent. et k quidem penitus superuacua est: nulla enim uidetur ratio, cur a sequente haec scribi debeat: Carthago enim et caput, siue per c etro. Quod si ideo alia littera est extimanda q quam alia putari, et alia, cum sicuti quis et augur sicuti cur. unde si uelimus cum ueritatestea additas, et eas quoque ab eisdem sumptas. nam y et
Abbreviated transcription (Latin):
tantur mõ manent ut heõ habui iubeo iussi compe¬
soo compescui dico dixi ascendo ascendi ledo lesi lego
legi pungo pimai demo dempli p̃mo p̃ssi moneo mo¬
nui sio sini neq̃o nequi torqueo torsi desero deseriui
uio ussi uerto uerti flero flexi Sed pt̃ obici de hoc ubo¬

Expanded text:
tantur, ut habeo habui, iubeo iussi, compesco compescui, dico dixi, ascendo ascendi, laedo laesi, lego legi, pingo pinxi, demo dempsi, premo pressi, moneo monui, sino siui, nequeo nequiui, torqueo torsi, dissero disserui, uro ussi, uerto uerti, flecto flexi. illae au
Abbreviated transcription (Latin):
copa fcã ẽ extreme uocał a cui p̃ponebat᷑ alpiracõ
dłam ꝑfcã uaha .&& aha sũt Ideo aũt abscilsioẽ frã
extreme uocił tñ aspiracõ mansit exsupiori pen¬
dens uocali Quia suũ ẽ ĩtericocõnis uocẽ abscon¬
dita ꝓferri Itaq ꝑs abscondite extremitatis uidet
congrue interiecrõĩs naturali. placõe remiq̃sisse Et ut¬

Expanded text:
copa facta est extremae uocalis, cui praeponebatur aspiratio; nam perfecta uaha, aha sunt. ideo autem abscisione facta extremae uocalis tamen aspiratio mansit ex superiore pendens uocali, quia suum est interiectionis uoce abscondita proferri. itaque pars absconditae extremitatis uidetur congrue interiectionis naturali prolatione rem
Abbreviated transcription (Latin):
tus liberti qui ex seruo fcũs ẽ liber quia lib̾̃atus auigi
ẜuitutis iinde hec liberta te. que deancilla facta ẽ li¬
bera Et hic libertinus tim. filius liberti et hec libertina¬
libertine filia liberti qĩ deliberto natus nata et hicli¬
bertinus na. numi. adlibertũ ꝑtinens Libertus uł liber¬
ta cõponitur cũ con et dr̾coslibertus uł colliberta qui
ordo ẜuus libertus qui deseruo fit liber item colliber¬
bus autẽ ut dicit rguicõ ꝓeodem hñtur maumissus

Expanded text:
tus -ti, qui ex servo factus est liber, quasi liberatus a iugo servitutis. Unde hec liberta, que de ancilla facta est libera, et hic libertinus -ni, filius liberti, et hec libertina, filia liberti, quasi de liberto natus vel nata, et libertinus -a -um, ad libertum pertinens. Libertus vel liberta componitur colibertus vel coliberta, qui ordo: servus; libertus: qui de servo fit liber, idem collibertus
Abbreviated transcription (Latin):
li iinde hoc lemur lemuris qiͣ rem᷑ lemures dctẽ sũt
ꝓprie fantastice apꝑicõnes que apparebant romulo
po mortem yemi quẽ interfecerat uł interfici fecerat
et ideo dicti sunt lemures qĩ reniures Quelibet tñ
fantastice apparicõnes et nocturne dicunt᷑ lemures

Expanded text:
lius; et hic lemur -ris, quasi remur. Lemures dicte sunt proprie fantastice apparitiones que apparebant Romulo post mortem Remi, quem interfecerat vel interfici fecerat, et ideo dicti sunt lemures quasi remures. Quelibet tamen fantastice apparitiones et nocturne dicuntur lemures;
Abbreviated transcription (Latin):
i rector currus abaure et rego i ẽgis
regere uł ago agis quia regit equos fre¬
no et auris audita uł auriga abago et
rego quia agat et regat currũ uł auriga
abhaurio .i q̃ haurit et ꝑcutit equos iuẽ¬

Expanded text:
e rector currus, ab aure et rego -gis vel ago -gis, quia regit equos freno quasi auris auditu; vel auriga ab ago et rego, quia agat et regat currum, vel auriga ab haurio quia haurit idest percutit equos iunc
Abbreviated transcription (Latin):
tat gladium uł securim aute regem uł imꝑatorẽ
adpimiendos reos p̃sto sit et dr̾ lictor qiͣ litor alitan¬
do e interpoĩta quia litat et interficit reos iinde et¬
quicumq regi uł iudiciuł alicui p̃sidi obsequunt᷑
ad pũendos reos lictores dicintur item lictor dr
portitor cadauerum sc qui portat cadauera adbu¬

Expanded text:
tat gladium vel securim ante regem vel imperatorem ut ad puniendos reos presto sit; et dicitur lictor quasi litor a litando c interposita, quia litat et interficit reos, unde quicumque regi vel iudici vel alicui presidi obsequuntur ad puniendos reos lictores dicuntur. Item lictor dicitur portator cadaverum, scilicet qui portat cadavera ad bu
Abbreviated transcription (Latin):
liber mecciã dr᷑ bibliotheca quia ibi młti libri
theologie continentur Et inde bibliothecarius
iblus abibo bibis dr hic biblus li.r iuncus quia
deiũcis solebant ꝯtetere ꝑgamenũ et ibi scribe̾
antequã eet usus carte¬

Expanded text:
ia dicitur bibliotheca, quia multi libri ibi continentur, et inde hic bibliothecarius iones involant’, et hic biblus -bli, iuncus, quia de iuncis solebant contexere pergamenum et ibi scribere ante quam esset usus carte
Abbreviated transcription (Latin):
quia ante nonam non licebat ei exire de ꝓstibulo
Consuetudo enĩ erat olim apud ronianos usq ad
horam nonam decomodo rei publice disputarent
neq alicui delectacõni ante nonã uacarent iinde
meretrices dicte sunt nonarie quia adhorã nouã
et non ante de ꝓstibulo exiebant ne si p̾us egre¬
derentur iuuenes impedirent.¬

Expanded text:
quia ante nonam non licebat ei exire de postribulo. Consuetudo quidem olim erat apud Romanos ut usque ad horam nonam de commodo rei publice disputarent neque liceret alicui delectationi ante nonam vacare. Unde meretrices dicte sunt nonarie quia ad horam nonam, et non ante, de postribulis exibant ne, si prius egrederentur, iuvenes impedirent
Abbreviated transcription (Latin):
dum facere aꝑire expone̾ declarare manifestare Et
componitur allucido das .i. ualde uł uixta uł ad a¬
luçidare Abluçido das .i. obscurare tegere cooꝑire
dilucido das diu̾sis modis lucidare Elucido das¬
.i. nalde uł extra uł aperte lucidare Ilucido das
p̃lucidodas relucido das Lucido cum omĩbus

Expanded text:
dum facere, aperire, exponere, declarare, manifestare; et componitur allucido -as, valde vel iuxta vel ad lucidare; ablucido -as, obscurare, tegere, cooperire; dilucido -as, diversis modis lucidare, unde didest valde vel extra vel aperte lucidare; illucido -as, prelucido -as, relucido -as. Lucido cum omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
uceo lices luxi Et componitur alluceo çes ualdeuł¬
ad ad lucere Colluceo ces xi .i. simul luce̾ deluceo oe¬
x .i. diu̾sis modis uł diuisim lucerẽ inde hoc dilu
lucere Interluceo ces xi .i. niter aliqua lucere ul
antelucere Itẽm luceo componitur cum postuł cũ
paxi lucere Subluceo ces .i. subtus uł parũ lucere
Eñsluceo ces i ultra usq ad aliam partem luceEt
ab onũbus istis inchoatiua lucesco scis Elucesco cũs¬

Expanded text:
unt. Luceo componitur alluceo -es -xi, valde vel ad lucere; colluceo -es -xi, idest simul lucere; diluceo -es -xi, diversis modis lucere vel divisim lucere, unde hoc dilulucere; interluceo -es -xi, inter aliqua lucere vel Item luceo componitur cum post vel lucere; subluceo -es, idest subtus vel parum lucere; transluceo -es, idest ultra usque ad aliam partem lucere. Et ab omnibus istis inchoativa lucesco -is, collucesco -is
Abbreviated transcription (Latin):
dis fera t̃ fertur ĩformes in utero partus edere
sed iatos hingua lingere atq in spẽm sui sder¬
diuemq formare non mureris infera tami pti
sa igitut ꝑtus suos ad suam effingit silitudinẽ
sufidioo tuos mastituere siles tui non potea abux¬

Expanded text:
dis fera; tamen fertur informes utero partus edere, sed natos lingua fingere atque in speciem sui similitudinemque formare. Non miraris in fera tam pii sa igitur partus suos ad sui effingit similitudinem, tu filios tuos instituere similes tui non pote
Abbreviated transcription (Latin):
p̾me cõiugaconis et utrumq cõponitur ex con
desterno nis destraui .i. ualde uł deorsum sterne
uł sellam aufferre qd̾ et dissellare dx̾ insterno nis
instraui intus uł ualde sternere prosterno nis ꝓ¬
tum instraui et supinum in stratum

Expanded text:
 casu, et utrumque componitur a con desterno -is -stravi, idest valde vel deorsum sternervel sellam auferre, quod et dissellare dicitur; insterno -is -stravi, idest valde sternere vel in; prosterno -is -tum in stravi et supinum in stratum
Abbreviated transcription (Latin):
S terclis asterno nis dr hoc stercus coris quia sternit᷑
in agris uł quia extergi oporteat qtquid sordidum
inciuitate redundat uł ꝙ uerus ẽ stercus dr aster¬
ten qui et stercucius dr̃ quia p̾us stercorandi agri
rõm induxit in ytalia iinde et fimus dr̾ quia fiat
mus.i stercus iinde stercoreus rea reum Et stercoro¬
sus sa sum stercore plenus et inquinatus et utrũq

Expanded text:
tem a sterno hoc stercus -oris, quod sternitur in agris vel quia extergi oporteat quicquid sordidum in civitate redundat; vel, quod verius est, a Stercen, qui et Stercutius dictus est, qui primus stercorandi agri rationem induxit in Ytaliam; idem et fimus dicitur, quia fiat mus, idest stercussus, stercore plenus et inquinatus, et utrumq
Abbreviated transcription (Latin):
grandis stella uł grande sidus sed h  noiã sepe con¬
fundunt᷑ apud autores Unde hec stellula le diͫ
Et stelleus lea leum .i. clarus uł adstellam ꝑtinẽs
Et stellatus ta tum stellis circunidatus uł ãd modũ
S tellio astella dr hstellio onis reptile siłe laçerte qa
deꝑictus ẽ quibusdam maculis ad modũ stellarũ¬
tum. uarius frandulentus uersipellis malefactor
Et hic stellionatus tus stellionatui maleficiũ frau

Expanded text:
grandis stella vel grande sidus, sed hec nomina sepe confunduntur apud auctores; unde stellula diminutivum, et stelleus -a -um, idest clarus vel ad stellam pertinens, et Item a stella hic stellio -nis, reptile simile lacerte, quia depictus est quibusdam maculis ad modum stellarufraudulentus, versipellis, malefactor, et hic stellionatus -tus, maleficium, frau
Abbreviated transcription (Latin):
Sandidarius candidarii pelliparius qui coria
facit alba acandeo candes Candidarius eciã
uocatur qui lauat pannos Inde hec candida¬
diminutim .i candidus uł candidulus Inde
mͣrbatus in libello delapidibus tercia candi¬
culus tribus ẽ inscripta lrĩs¬
candior. ssimus iinde candide diũs ssime aduer¬
bialiter et differt candidũ ab albo Album enĩ
denatura ẽ candidũ deartificio et stubio Unde¬
drͣ candidum qiͣ candoridatum studro ĩtem albũ
quodam pallore cõmirtũ Sed candidum quad̾
bum actiuũ. r facere candidum Et corr̃ penłt¬

Expanded text:
candidarius, idest pelliparius, qui coria facit alba; candidarius etiam dicitur qui lavat pannos, unde hec candidam, idest candidus vel candidulus, unde Marbotus in libello de lapidibus ‘tertia candiculis tribus est inscripta li-dior -simus, unde candide -dius -sime adverbium; et differt candidum ab albo: album enim de natura est, candidum de artificio, unde et dicitur candidum quasi candori datum. Item album quodam pallore admixtum, sed candidum quadam bum activum, idest facere candidum, et hec c
Abbreviated transcription (Latin):
libro rus denoiãtiua siue uerbalia panca
quorũ regła inꝑmptu ẽ nã noiã us u̾bare
antaberbra brum et hic cantaber Cassumũt
ppłs ẽ hyspanic anoĩe urbis et hyberi amns
cui insidet sic dictus

Expanded text:
in rus denominatiua siue uerbalia pauca quorum regula in promptu est: nam nomina us, uerba ANTABER -bra -brum et hic Cantaber populus est Hispanie, a nomine urbis et Iberi amnis cui insidet sic dictus
Abbreviated transcription (Latin):
decanto tas .i. ualde cantare discanto tas diu̾sis¬
moĩs cantare Excanto tas .i. discantare Et ĩcan¬
to tas Et recanto tas .i. iteꝵ uł retro cantare
quod melius ẽ cantus ẽ curuata᷑ uł encũfe ren¬
cia rote sc lignũ qd̾ tertam calcat cui radius ĩfigi

Expanded text:
decanto -as, idest valde cantare, et discanto -as, et excanto -as, idest discantare, et incanto -as et recanto -as, idest iterum vel retro cantare. quod melius est, cantus est curvatura vel circumferentia rote, scilicet lignum quod terram calcat cui radius infigit
Abbreviated transcription (Latin):
Nichil sagacius canibus plus enĩ sensus
detĩs aĩalibus hñt ⁊ Iam soli sua noia pecog¬
noscunt dnõs suos diligunt dnõꝵ tecta
defendunt ꝓdius̃ sius se morti obieiũt uo¬
luntarie cũm dnõ ad p̃dam currũt corpo
quunt quorũ postremo natura ẽ extra
grãm bene dese merentibus nõ referre cũ ui¬
deat eciam bestias refugẽ crimen ingrati et i¬
le ĩꝑtite alimonie seruant memoriã tu non
ẜuas salutis accepte
cana .i. poma que sunt cana. rlanuginosa
ibi pomũt᷑ unde hoc canistrellũ lli. diminutĩm¬

Expanded text:
autem sagacius canibus. Plus enim sensus caeteris animalibus habent; nam soli sua nomina recognoscunt, dominos suos diligunt; diminorum tecta defendunt; pro dominis suis se morti objiciunt; voluntarie cum domino suo ad praedam currunt; corpus quunt. Quorum postremo natura est, extra gratiam bene de se merentibus non referre, cum uideat etiam bestias refugere crimen ingrati? et illae inpertitae alimoniae seruant memoriam, tu non seruas salutis acceptae dest poma que sunt cana idest lanuginosa, ibi ponuntur, unde hoc canistrellum -li diminutiv
Abbreviated transcription (Latin):
que nec habet baptismũ nec cimitetut Et dr᷑ sic
quia olim tabernaculũ depellibus capraꝵ erat
cooꝑtum Unde hic capellanus ni tam ꝓ sacer
dote̾ illius eociẽ quã ꝓparrochiano unde hec ca¬
pellana ĩuenitur eciam adiectiẽ capellans na
tun acapra capella uero pecciã dcã qĩ capiena

Expanded text:
que nec habet baptisterium nec cimiterium, et dicitur sic quia olim tabernaculum de pellibus caprarum erat cohopertum; unde dote illius ecclesie quam pro parochiano, unde hec capellana. Invenitur etiam capellanus -a l capra
Abbreviated transcription (Latin):
Canielus ht̃ semꝑ memoriã malorũ et adira¬
cundiam grauis & ꝑseuerans ẽ Demq si fu¬
erit pcussus dm dissimulato dolore cũ reꝑit
oportunũ tempus illatã ꝓtimis impendit
inuriã S hũc nilla demarinis belius ĩmita¬
tur. Auclite itaq iracundi hoĩes q recordacõ
dudũ lesionis accepte uirtute maxĩa affcãtis
cui belue sises habeamini

Expanded text:
per tenacem memoriam malorum; et ad iracundiam gravis, et perseverans est. Denique si fuerit percussus, diu dissimulato dolore, cum reperit opportunum tempus, illatam protinus reponit injuriam. Sed hunc nulla de marinis belluis imitatur. Audite igitur, iracundi homines, qui recordationem dudum laesionis acceptae pro virtute maxima affectatis, cui belluae similes habemini
Abbreviated transcription (Latin):
lus aula palacii. ꝑnũ foramen ꝑietis intersticũ
inter ꝓpugnada murorũ ꝑietis siue tectura
sicut qui daudit thorum et acancellus gancel¬
lollas .i. cancellos construere ẜm uguic̃ papi¬

Expanded text:
lus ala palatii, parvum foramen parietis, interstitium lus ala palatii, parvum foramen parietis, interstitium inter propugnacula murorum, paries sine tectura, sicut qui claudit chorum; et a cancellus cancello -las, idest cancellum construere, et hic ca
Abbreviated transcription (Latin):
sanabum canabi ge⁊ pp̃ siłitudinẽ cãne
ille qui facit cancellos Et cancellarius dr᷑
.i. m̃aula palacii Cũ enĩ thesaurus imꝑatoris
eẽt ĩcustodia ipũis ipẽ macta thesaurũ manebat
qui erat reꝑositus ĩcancello uł drͣ cancellarius
acancello rm illam significacõnẽ ẜm quã can¬
cellus drͣ intristiciũ muraliũ Et fuit hoc trac¬
tum apalestina regione ubi tecta desuper cõ¬
cuminata nõ erant sed iacebant inplanũ
pstrata Eleuabantur uero pietes circũquaq
ad modũ muraliũ illa uerõ intersticia q̃ sunt
inter ꝓpugnacula dicunt᷑ ꝓprie cancelli Qui
uero ẽpłas missas recitare uolebant ppło in
regione palestina antiquitus ascendebant
super tectum et decancellis yecitabant Et inde
moleuit usus ut qui lrãs ꝓncipibus missas
hũt exponẽ cancellarii usitato noiẽdicant᷑
Unde hec cancellaria tam ꝓilla que ht̃ illud of¬
ficiũ quã ꝓuore cancellarii & enus dignitate

Expanded text:
cannabum -bi propter similitudinem canne, ille qui facit cancellos, et cancellarius dicitur idest in ala palatii; cum enim thesauri imperatoris essent in custodia eius, ipse iuxta thesaurum manebat, qui erat repositus in cancello. Vel dicitur cancellarius a cancello secundum illam significationem secundum quam cancellus dicitur interstitium muralium, et fuit hoc tractum a Palestina regione, ubi tecta desuper cacuminata non erant, sed iacebant in planum prostrata; elevabantur enim parietes circumquaque ad modum muralium; illa vero interstitia que sunt inter propugnacula dicuntur proprie cancelli. Qui vero missas epistolas recitare volebat populo in regione Palestina, antiquitus ascendebat super tectum et de cancellis recitabat. Et inde inolevit usus ut, qui litteras principibus missas habent exponere, cancellarii usitato nomine dicantur; unde hec cancellaria tam pro illa que habet illud officium, quam pro uxore cancellarii et eius dignitate
Abbreviated transcription (Latin):
amero xas raui. u̾bũ actiuũ .i curuare uł came¬
amillus acamera di ᷑ hic camullus lli .i. pue
ingenuus qui camerã solet frequentaꝵe hinc
camullas appellabant flaminũ et flamĩtarũ
nũster et camilla qñtũ mĩstra Tnde & orercu¬
riũs ĩuẽĩt᷑ appellari camillus qr mĩster ẽ deoꝵ¬

Expanded text:
 camehec cameraria, et hic camillus -li, idest puer ingenuus qui cameram solet frequentare, hinc camillas appellabant flaminum et flaminicarumminister, et camilla quantum ministra, unde et Mercurius invenitur appellari camillus, quia minister est deo
Abbreviated transcription (Latin):
panula le .E hec campanella ambo diminutiã
Et hic campanarius quifacit campanas uñ
hec camꝑanaria rie enis uror uł que camꝑanas
facit eth campanilelis turris ĩqua morãt cam¬
dicta ẽ capua uł acapacĩtate ꝗa eus terra ome
fructum uite capiat unde campania uł campoꝵ¬

Expanded text:
panula et hec campanella ambo diminutiva, et hic campanarius qui facit campanas, unde hec campanaria eius uxor vel que campanas facit, et hoc campanile -lis, turris in qua morantur camcivitas Capua; vel a capacitate, quia eius terra omnem vite fructum capiat, unde Campania
Abbreviated transcription (Latin):
Econtundo dis. cõtudi ꝯtusum contere ꝑcutere
detusum ualde tunde̾ uł deorsum extundo extundis¬
extudi extusum .r extra tunde̾ uł tundendo extrahe̾
Intundo dis intudi intusum intus uł ualde tundere
Ptundo dis ꝑtudi ꝑtusum obtundo obtundis obtu¬
di obtusumm contra uł undiq tundere obturare i
angustia claudere uł phr̃e obsocare obsurdare oppͥ
men ferri destruere Tundo et eius compgita sũt actĩã
net n ut tunsum ꝯpoĩta uero abeo oiã amittũt

Expanded text:
contundo contudi contusum, conterere, percutere, detusum, valde tundere vel deorsum; extundo extudi extusum, idest extra tundere vel tundendo extrahere; intundo intudi intusum, intus vel valde tundere, pertundo pertudi pertusum, obtundo obtudi obtusum, contra vel undique tundere, obturare, in angustia claudere vel prohibere, obcecare, obsurdare, opprimere et acumen ferri destruere. Tundo et eius composita activa sunt; net n; composita vero ab eo omnia amittunt
Abbreviated transcription (Latin):
umultuarius atumultuor tuaris dr̾ tumultuariꝰ
ria rium Et hine tumultuarii dicebantur milites
uł pedites qui solo tumultu ducebantur inp̃liũ
uł quia subito et cũ tumltu exeurit contra holtos et
ĩmipuso uenientes unde et illud genus milicie dr̃
tumultus uł tumultuacio uł cõiracio

Expanded text:
umultuor -aris, tumultum facere, unde tumultuarius -a -um; et hinc tumultuarii dicebantur milites vel pedites qui pro solo tumultu ducebantur in prelium vel qui subito et cum tumultu exeunt contra hostes ex improviso venientes, unde et illud genus militie dicitur tumultus vel tumultuatio vel coniuratio
Abbreviated transcription (French):
multus Unde timultuosus sa sum. tumłto plens¬
lus qiͣ tumẽs cellus iinde hic tumpllulus li dĩm
et tumulosus sa sum tuminilis plemus Et ꝯperat᷑
Unde tumolositas ĩtem atumulus ꝓsepulcro dr̾
ꝯponitur contumulolas detuulolas ualde ułde¬
orsum tumulare uł atumulo remone̾ detumulo
extrahere intimulo las sictumulolas Dimulo est

Expanded text:
multus, unde tumultuosus -a -um, elus quasi tumens tellus; unde hic tumululus diminutivum, et tumulosus -a -um, tumulis plenus, et comparatur, unde et tumolositas. Item a tumulus tumulo -as, componitur contumulo -as, detumulo -as, valde vel deorsum tumulare vel a tumulo removere, de tumulo extrahere, intumulo -as, retumulo -as; et est
Abbreviated transcription (Latin):
cunt᷑ artificiales quidam naͣles Dies artificialis
ẽ claritas solis maere uł ẽ spaciũ tpĩs in quo sol
uertitur aboriente moccidentem Dies uero na¬
turalis ẽ spaciũ diei & noctis.r spaciũ iñ quoso
ꝓcedit aboriente moccidentem et iterũ ab ocei¬
diei nalis Egipcii ab micio noctis fiomam amedia
nocte Athenienses asexta hora diei
diei pater Unde macrobius insaturnalibus Ip
quoq romani diespitrem iouem appellãt et cõrr̃¬
dieta diei itmeracio unde dietotas .i. ꝑdiẽtas ire
uł ꝑendinare item dicta drͣ obẜuaciolegis uł
uite uł corꝑis dispensacõ uł cibus infirmorum

Expanded text:
citur artificialis, quidam naturalis. Dies artificialis est claritas solis in aere vel spatium in quo sol vergitur ab oriente in occidentem; dies naturalis est spatium diei et noctis, idest spatium in quo sol procedit ab oriente in occidentem et iterum ab occidiei naturalis; Egiptii ab initio noctis; Romani a media nocte; Athenienses a sexta hora diei. A sic quasi diei pater, unde Macrobius De Saturnalibus ‘ipsi quoque Romani Diespitrem Iove appellabant dest diei itineratio, unde dieto -as, per dietas ire vel perendinare. Item dieta dicitur observatio legis et vite vel corporis dispensatio vel cibus infirmorum
Abbreviated transcription (Latin):
qua conu Nonbus dies appellantire quuianoñtu
planecarũ quos quidam deos reputauereta
pemereni rrdies sumit nomẽ abillo planetos
millo ue hubet pͥmamihoram unnde gpresso
ht pmam horam noie onĩco oictus ẽ gietlo¬

Expanded text:
quia eorum nominibus dies appellantur, quia nominibus planetarum, quos quidam deos reputaverunt. Semper enim dies sumit nomen ab illo planeta qui in illa die habet primam horam, unde, quia sol habet primam horam in die dominico, dictus est die