comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tipes pͥ ⁊ psb̃ri plebis qui
delent oi hora ppłm iudi¬
care semꝑ ⁊ sine int̃mrissio¬
ne sedere in iudicio dirume¬
re lites:⁊ rezciliare dissidẽ¬
tes in grãm reuccare dis¬
cordes. discat uusqͥsz ex
scripturis st̃is offr̃a suum.
moyses in qͥti ut sit ĩ hiis
q̃ ad deum sr̃ ⁊ ũbum dei e¬
disserat pps. ceten ui pͥncireᷤᷤ
quos appellauit ibunos qr
tribui p̾sunt. ł centuriones
ł quinqͣgenarii qui p̃sũt mi¬
norib iuditus q̃ ad singłos
ꝑtinent. dirim̃tes ꝙͣ figura
⁊̃ infuturo scł̃o seruandã pu¬

Expanded text:
i et presbyteri plebis, qui debent omni hora populum judicare, semper et sine intermissione sedere in judicio, dirimere lites, et reconciliare dissidentes, in gratiam revocare discordes. Discat unusquisque ex Scripturis sanctis officium suum. Moyses, inquit, ut sit in his quae ad Deum sunt, et verbum Dei edisserat populis. Caeteri vero principes, quos appellavit tribunos, quia tribui praesunt, vel centuriones, vel quinquagenarii qui praesunt minoribus judiciis, quae ad singulos pertinent dirimentes. Quam figuram etiam in futuro saeculo servandam pu
Abbreviated transcription (Latin):
laborem qui accidisset eis in itinere quo libe¬
rauit eos dominus. letatusq est iethro suꝑ
omnib bonis que fecerat dñs isrłi eo ꝙ eru¬
isset eum de manu egyptioꝵ ⁊ ait. Benedc̃s do¬
minus qui lib̾auit eos de manu egyptioꝵ ⁊
drananu pharaonis quienut ppłm suũ de ma¬
nu egỹpti. nunc sognoui qr magnus oñs suꝑ¬

Expanded text:
laborem, qui accidisset eis in itinere, quo liberaverat eos Dominus. Laetatusque est Jethro super omnibus, quae fecerat Deus Israeli, eo quod eruisset eum de manu Aegyptiorum, et ait: Benedminus, qui liberavit nos de manu Aegyptiorum, et de manu Pharaonis, qui eruit populum suum de manu Aegypti. Nunc cognovi, quia magnus es
Abbreviated transcription (Latin):
mutuntur ad opꝰ pducati¬
oͣnis debent se a solitudine
tp̃ali exhonustare cum ũo
post ea ad ep̃atum ł ad ali¬
am dignitatem assumiũ¬
tur. tunc ꝓ dͥ subrectis sol¬
licitudinem tam in sp̃na¬

Expanded text:
mittuntur ad opus praedicationis, debent se a sollicitudine temporali exonustare: cum vero postea ad episcopatum vel ad aliam dignitatem assumuntur, tunc pro sibi subjectis sollicitudinem tam in sp
Abbreviated transcription (Latin):
auris auditu nec nos satiari possumꝰ cõ¬
siderando q̃ scripta st̃ quib nos edificent
qͣntis nos modis instruant cum .ni. ꝯspi¬
tio ꝙ ł moyses ꝓph̾a deo plenus. cui deꝰ
fatie ad faciem ltq̃batur ꝯsiliũ accepit
a iethro. scc̃o sac̃dote madian. ad inira¬
cione numia obstupesco. audũnt. n mõ¬
yses uecem seceri sui ⁊ fecit quec̃q diat
ei.son dixio qr deus michi lcq̃r ꝙͥ agere

Expanded text:
auris auditu, nec nos satiari possumus considerando quae scripta sunt, quibus nos aedificet, quantis nos modis instruat. Cum enim conspicio quod Moyses propheta Deo plenus, cui Deus facie ad faciem loquebatur , consilium accepit a Jethro socero sacerdote Madian, admiratione nimia obstupesco. Audivit enim Moyses vocem soceri sui, et fecit quaecunque dixit ei. Non dixit, Quia Deus mihi loquitur quid agere
Abbreviated transcription (Latin):
quid .ni. moyses qͣmuis c̃
credend̾ est ꝙ ꝯsuiere solet
dñm. si quid eẽt in discep¬
tationib tante młtitud̾is
que illũ in iudicandi ne¬
gotio a mane us ad ues

Expanded text:
quid enim Moyses, quamvis cum credendum est quod consulere soleret Deum, si quid esset in disceptationibus tantae multitudinis, quae illum in hoc judicandi negotio a mane usque ad ve
Abbreviated transcription (Latin):
eis aliqua disceptatio ueni¬
unt ad me. ut urdicẽ inter
eos.⁊ ostendam eis precepta
ter atq leges eius. at ille. Non bonam inqͥt
rem facit. stulto labore ꝯsum̃is. tu ⁊ ppłs i
ste. qui tecum est. ultra uires tuas est nego¬
cium. solus illd̃ non poteris sustinere. s au¬
di uerba mea. atq ꝯsilia. ⁊
erit dñs tecum. Esto tu ppło
un hus que ad deum ꝑtinẽt
ut referas que dñr ad eum.
Ostendasq ppło cerimoniaᷤ¬

Expanded text:
disceptatio, veniunt ad me ut judicem inter eos, et ostendam praecepta Dei, et legem ejus. Et ille: Non bonam, inquit, rem facis: stulto labore consumeris et tu, et populus iste qui tecum est: ultra vires tuas est negotium, solus illud non poteris sustinere. Sed audi verba mea atque consilium, et erit Dominus tecum. Esto tu populo in his quae ad Deum pertinent, ut referas quae dicuntur ad eum: ostendasque populo cerimonia
Abbreviated transcription (Latin):
Or. slon frustra uenit iethro
ad moysen. nec frustͦ ma¬
ducauit panem cũ senio¬
rib ppłi in ꝯspectu dñi. dat
moysi ꝯsiluim ꝓbabile et
derint uitia ni hor̃es dico s¬

Expanded text:
. Non frustra venit Jethro ad Moysen, nec frustra manducavit panem cum senioribus populi in conspectu Dei; dat Moysi consilium probabile et derint vitia: non homines dico, se
Abbreviated transcription (Latin):
bulabunt in eis. ⁊ oꝑa que fatiant. cum
ppło iniũso heo agenda ẽẽ demonstͣt. nõ
.ii. ait uniuscͦq uerba refer ad eum. s
uerba eoꝵ cum supra uixisset estõ tu ppło¬
in hus que ad deum st̃. pp̃ hec ad monet.
ut singłoꝵ negecia que inter se hẽbant
deserantur electis .s potentib uiris deũ
colentib iustis qui odert suꝑbiam. qͦs⁊
alios suꝑ qͥuinqͥgenos. alios suꝑ denoss̃
plum. ꝙ moyses cũ quo deus leq̃batur
inde fastiduut. neq ꝯtẽpsit alienigene¬

Expanded text:
bunt in eis et opera quae facient, cum populo uniuerso haec agenda esse demonstrat. non enim ait: uniuscuiusque uerba refer ad deum, sed: uerba eorum, cum supra dixisset: esto tu populo quae ad deum sunt. post haec admonet, ne singulorum negotia, quae inter se habent, deserantur electis uidelicet potentibus uiris deum colentibus iustis et qui oderint superbiam, quos alios super quinquagenos, alios super denos.plum, quod Moyses, cum quo loquebatur Deus, non fastidivit, neque contempsit alienigen
Abbreviated transcription (Latin):
mulũ fuũ cum qͦ tan¬
ta ⁊ talia leq̃batur ab
alienigena passus est
abmoneri. in quo scͥp¬
tura nos admonet. ꝑ¬

Expanded text:
mulum suum, cum quo ipse tanta et talia loquebatur, ab alienigena passus est admoneri. In quo Scriptura nos admonet,
Abbreviated transcription (Latin):
iethro sccer moysi hplccau¬
c̃. sumpsit ꝓtulit. posuit
an forte sensus est ñ iocutõ
ut ea sũpsisse intelligat᷑¬
qͣmuis moyses ñ legatur
sacrificasse. nec caron. nec
quisqͣm hebreoꝵ qui educ¬
ti st̃ de terra egypti. s tñ sr̃¬

Expanded text:
Jethro socer Moysi holocau. Sumpsit pro obtulit, posuit: an forte sensus est, non locutio, ut ea sumpsisse intelligatquamvis Moyses non legatur sacrificasse, nec Aaron, nec quisquam Hebraeorum qui educti sunt de terra Aegypti: sed tame
Abbreviated transcription (Latin):
na. Alter u̾o elierer. deus .ni. ait prĩs mei adiu¬
tor meus eruit me de gladio pharaonis. ue¬
nit ergo iethro cognatus moysi ⁊ filui eius ⁊
uxor eus ad moysen in desertum ubi erat ca¬
stra metatꝰ uixta montem dei. ⁊ mandauit i¬
moysi uicens. Ego cognatus tuus iethro uem¬
o ad te. ⁊ uxor tua ⁊ duo filu tui tum ea. Qu
egressus in ectursum cognati sui adorauit
⁊ osculatus est eum. salutauert q se mutuo
uerbis pacifitis. Cumq intrasset tabernacłm¬

Expanded text:
na alter vero Eliezer Deus enim ait patris mei adiutor meus et eruit me de gladio Pharaonis venit ergo Iethro cognatus Mosi et filii eius et uxor ad Mosen in desertum ubi erat castrametatus iuxta montem Dei et mandavit Mosi dicens ego cognatus tuus Iethro venio ad te et uxor tua et duo filii tui cum ea qui egressus in occursum cognati sui adoravit et osculatus est eum salutaveruntque se mutuo verbis pacificis cumque intrasset tabernac
Abbreviated transcription (Latin):
Oꝵ. ellia lis post hec uenit
ab montem dei moyses ⁊ ie¬
chro sͥ eccurrenti exur ob¬
iuam de castris nec dutit
eum ad montem dei. s ad
tabernadm suũ. ñ .i. pot̃¬
at sac̃dos madian ascend̾e
in montem dei s nec ĩ egip¬
tum. descend̾e. nec uxor mo¬
ysi. s nc̃ ad eum uenit tũ
filus. son .a. potant descen¬
dere in egỹptum ⁊ subire a¬
gones egypcioꝵ nisi athle¬
ta ꝓbabił. ⁊ qui in agone
ꝯtendens ab omnib se ab¬
stinet moyses qr magnꝰ ⁊
potens athleta descendit
i egyptum ad agones ⁊ ex̃¬
citia uirtutũ ⁊ abrahã. ia¬
cob quoq qui ip̃o noĩe ath¬
leta est cum descendiss in
egỹptum fc̃s est sic stelle ce¬
li in młtitudine aius ĩ ꝯ¬
trarium cedit. descendisse
in egỹptum. scio ieroboam
fugientem a salomone de¬
cendisse in egẏptum. ⁊ scĩ¬
disse ⁊ corrũpisse ppłm dei
qr descendens in egyptum

Expanded text:
. Alia littera: Post haec venit ad montem Dei Moyses, et Jethro sibi occurrenti exiit obviam de castris, nec duxit eum ad montem Dei, sed ad tabernaculum suum. Non enim poterat sacerdos Madian ascendere in montem Dei, sed nec in Aegyptum descendere, nec uxor Moysi, sed nunc ad eum venit cum filiis. Non enim poterat descendere in Aegyptum, et subire agones Aegyptiorum, nisi athleta probabilis, et qui in agone contendens ab omnibus se abstinet. Moyses, quia magnus et potens athleta, descendit in Aegyptum ad agones et exercitia virtutum; Abraham et Jacob quoque, qui ipso nomine athleta est, cum descendisset in Aegyptum, factus est sicut stellae coeli in multitudine. Aliis in contrarium cedit descendisse in Aegyptum. Scio Hieroboam fugientem a Salomone descendisse in Aegyptum, et scidisse et corrupisse populum Dei; quia descendens in Aegyptum
Abbreviated transcription (Latin):
ab homine gentili alieno a ppło dei ⁊ nõ
quis dicat. s quid dicat ascultat. Nos gͦ
si inuenimus auꝙͥ sapienter a gentilibꝰ
dc̃m ñ cum auctoris nore sꝑnamꝰ ⁊ dc̃a nec crr
legem dei tenemꝰ ꝯuenit robis tum̾e sũ¬
bia. ⁊ spernere p̾dentium ũba. s oĩa ꝓbãtes
ꝙ bonum ẽ teneamus qui ã ppłis hodie

Expanded text:
ab homine gentili, alieno a populo Dei? et non quis dicat, sed quid dicatur auscultat. Nos ergo si invenimus aliquid sapienter a gentilibus dictum, non cum auctoris nomine spernamus et dicta; nec quia legem Dei tenemus, convenit nobis tumere superbia et spernere prudentium verba; sed omnia probantes, quod bonum est teneamus. Qui a
Abbreviated transcription (Latin):
Ouide a. Ad custodiã hũili¬
tatis ab alienigena ĩstriu¬
tur. ne qui tot archana dei
ab ip̃o deo distebat extolłe¬
tur. ⁊ putaret se hũano ꝯ¬
silio ñ eg̾e p̃sigurabatur ⁊
rent ⁊ sp̃ualem intlłm ad
legem dei afferrent. sciebat
lex audiret ⁊ fac̾et quec̃q
dr̃et. legisq dimmutio sug¬

Expanded text:
etc. Ad custodiam humilitatis ab alienigena instruitur, ne, qui tot arcana Dei ab ipso Deo discebat, extolleretur, et putaret se humano consilio non egere. Praefigurabatur etiam rent, et spiritualem intellectum ad legem Dei afferrent. Sciebat lex audiret, et faceret quaecunque diceret, legis quoque diminutio sug
Abbreviated transcription (Latin):
to q̃ritur ĩmo credibiliꝰ hẽtur. ambiguẽ
.n. posita st̃ uerba uttum sacrificauent
deo ũo in ppło eiuis qni uidit genere suũ
ł utrũ es̃ adoraũit ip̃e moyses qͣmuis de ad¬
or̃one si exp̃sse positum eẽt. honor uid̾etur

Expanded text:
to quaeritur, immo credibilius habetur. ambigue quippe posita sunt uerba, uel utrum sacrificauerit deo uero in populo eius. quando uidit generum suum, uel utrum eum adorauerit ipse Moyses; quamquam de adoratione etiam si expresse positum esset, honor uideretur
Abbreviated transcription (Latin):
dit ergo abram de egypto ip̃e ⁊ uxor euis. ⁊ oĩa
que hẽbat.⁊ loth cum eo ad australem pla¬
gam. Erat aũ cliues ualde in possessione

Expanded text:
dit ergo Abraham de Aegypto, ipse et uxor ejus, et omnia quae habebat, et Loth cum eo, ad australem plagam: erat autem dives valde in possessiondit ergo Abraham de Aegypto, ipse et uxor ejus, et omnia
Abbreviated transcription (Latin):
potius deo ꝯmisit qui si uellet eius
pudicitiam a pd̃ pħonem ꝯseruare
posset. s u̾itatem nouuit celari nõ
debet tẽptare dm̃ suũ. d̃ ht̃ quid fa¬
ta sua quid potuit. qd ã ñ potuit

Expanded text:
potius Deo commisit, qui, si vellet, ejus pudicitiam apud Pharaonem servare posset. Sed veritatem voluit celari, nondebet tentare Deum suum, dum habet quod rat quod potuit: quod non potuit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ seruos. ⁊ antillas. ssutteq nc̃ legacc̃em ad do¬
minũ meum ut inueniam grãm ĩ ꝯspectu
tuo. Reuersiq sunt nuntii ad iacob dñtes. Ue¬
nimus ad esau frẽm tuũ ⁊ ecce ꝓperat ĩ cocur¬
⁊ ꝑterritus diuisit ppłm qui secum erat .gͥges

Expanded text:
ancillas mittoque nunc legationem ad dominum meum ut inveniam gratiam in conspectu tuo reversi sunt nuntii ad Iacob dicentes venimus ad Esau fratrem tuum et ecce properat in occuret perterritus divisit populum qui secum erat greges
Abbreviated transcription (Latin):
fit mus
siccun ñ declinat ad dext̃am
n ad sinstram. us qͦ exeat
ad lib̾tatem ⁊ hymnũ iut¬

Expanded text:
fit murusiccum non declinat ad dexteram neque ad sinistram, usquequo exeat ad libertatem, et hymnum vic
Abbreviated transcription (Latin):
eam. ⁊ sic sepeliam mortuum meum. inagro. Rditq ephron. dñe mi:
audi terra ꝙͣ postulas quadringentos sidos argenti ualet. istud ẽ
pretium inter me ⁊ te. s qnͣtum est lx. sepeli mortuũ tuum. d̃¬
quam ephron postulauerat audientib fili¬
is hech quadringentos argenti siclos ⁊ ꝓba¬

Expanded text:
eam et sic sepeliam mortuum meum in eo respondit Ephron domine mi audi terram quam postulas quadringentis argenti siclis valet istud est pretium inter me et te sed quantum est quam Ephron postulaverat. Audientibus filiis Heth, quadringentos argenti siclos, et proba
Abbreviated transcription (Latin):
.i. amaritudinẽ. Et murmu¬
Quid bibemus at ille clama¬
uit ad dñm. Qui ostendit ei¬
ligiam qd cum misisset in¬
aquas: in dulcedinem ũse st̃

Expanded text:
 amaritudinem. Et murmuquid bibemus? At ille clamaminum, qui ostendit elignum: quod cum misisset inaquas, in dulcedinem versae
Abbreviated transcription (Latin):
diffidenti ñ dedisse ple¬
nissimam facultatẽ
ꝙͣ daturus erat.⁊ per
duos agi uoluisse ꝙ
dedisse aaron. sic .n. di¬
cir. Nlõne ecce aaron fr̃
tuus leuites. scio qr¬

Expanded text:
diffidenti non dedisse plenissimam facultatem, quam daturus erat. et per duos agi uoluisse, qdedisse Aaron. Sic enim dicit: Nonne ecce Aaron frater tuus Levites, scio q
Abbreviated transcription (Latin):
braham unitũ ⁊ dilectũ filiũ
iuctimam deo obtunt. sic deꝰ pr̃
ungenitũ filiũ ꝓ nob̃ tradid
⁊ sicut ysaac ligna portabat qͥbꝰ
ĩponendꝰ erat sic xp̃ micem in
qua figendus erat.

Expanded text:
braham unicum et dilectum filium victimam Deo obtulit, sic Deus Pater unigenitum Filium pro nobis tradidit. Et sicut Isaac ligna portabat, quibus imponendus erat, sic Christus crucem, in qua figendus erat.
Abbreviated transcription (Latin):
dimus cum correctionẽ sub¬
ditis p̃paramꝰ ut spinas u¬
ne eũ uitia ꝑsequim᷑ uͥtu¬
tes ledamꝰ. ⁊ eis qui fructũ
ante maturitatẽ ncceamꝰ.
Teneros auditores ñd̾ ad ma¬
turitatẽ fructꝰ ꝑtingẽtes
quor uitia qͥ acerbe ⁊ ĩdis¬
crete rephendit qͣi ignẽ spi

Expanded text:
subditis praeparamus, ut spinas vne cum vitia persequimur, virtutes laedamus, et eis qui fructum ante maturitatem noceamus. Spicas. Teneros auditores nondum ad maturitatem fructus pertingentes: quorum vitia qui acerbe et indiscrete reprehendit, quasi ignem i
Abbreviated transcription (Latin):
rachel signit qui ydo¬
la sedendo p̃muut
si tulpas auaritie peni¬
tendo dampnamus
q̃ auaritie ĩmũditia
si uiriłr turrentes i¬
pedit. s effeminate
gradientes ꝑ blandi¬
menta scł̃i resoluũ¬
tur ꝙ his uerb̃ sigͣt᷑¬

Expanded text:
Rachel significat, qui idola sedendo premimus, si culpas avaritiae poenitendo damnamus; quae avaritiae immunditia non viriliter currentes impedit, sed effeminate gradientes per blandimenta saeculi resolvuntur, quod his verbis sig
Abbreviated transcription (Latin):
Dorest ꝑ laban minioꝰ
exprimi qͥ tũ furore
iacob sequitur qr elec
filiam mundi ł dia¬
boli iacob abstulit
tur que est ydoloꝵ
seruitus. laban ue¬
niens apd iacoby
ostensis m̃di diuiti

Expanded text:
otest per Laban mundus exprimi: qui cum furore Jacob sequitur, quia electFiliam mundi vel diaboli Jacob abstulit,tur, quae est idolorum servitus. Laban veniens apud Jacob ostensis mundi divitii
Abbreviated transcription (Latin):
ũiuminet. hon ffis syderibꝰ
ad augm̃tum primarie lu¬
cis accessit. ut ⁊̃ nox ꝓdiret
luminosa lune łstellaz splẽ¬
dore racliata que hactenus
tiũ tenebras nouerat ⁊ si .i.
nox tenebrosa iudetur obstu

Expanded text:
illuminet. Hoc enim factis sideribus ad augmentum primariae lucis accessit, ut etiam nox prodiret luminosa, lunae vel stellarum splendore radiata, quae hactenus tantum tenebras noverat. Et si enim nox tenebrosa videtur o
Abbreviated transcription (Latin):
frenare motũ potestitͥ
ator dedit tͥ ppepta ati¬
nentie tamq̃. in bestias infeno¬
res lora ꝯcessit. tenes ꝙ pecus
ñ petus. si opus fatigat. mer¬

Expanded text:
frenare motum potest. Tiator dedit; tibi praecepta continentiae, tanquam in bestias inferiores lora, concessit. Tenes tu quod pecus non pecus; si opus fatigat, mer
Abbreviated transcription (Latin):
monte ũba dei audire nõ
b accepit. seqñtem infirmi¬
tatem ppͥ uidicans qui ascẽ¬
dere ad sũma ñ ualuit. sed
se in infimis negligenter

Expanded text:
quia verba Dei audire non ibus accepit, subsequentem infirmitatem populi indicans, qui ascendere ad summa non valuit, sed semetipsum in infimis neglecte
Abbreviated transcription (Latin):
cõram oĩ ppło. lx die re¬
pitur darrlex. q̃ in la¬
pideis tabulis scripta
est. digito dei. sicut se¬
qñtia decent. dies aũt
iste frius apparet t̃ciz¬
isisis ab exitu filiorũ
isrł̃ de egypto ex qͦ die
pascha fecert .i. agnũ
ĩmolauert̃ ⁊ edert̃ qui
fuit qͣrtus decimꝰ m̃sis

Expanded text:
coram omni populo. Hoc die reperitur dari lex, quae in tabulis lapideis scripta est digito Dei, sicut seentia docent. Dies autem iste tertius apparet mensis ab exitu filiorum Israel de Aegypto; ex quo die pascha fecerunt, id est, agnum immolaverunt et ederunt, qui fuit quartus decimus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsilium inferioris ut
principib daret formã
hũilitatis. ⁊ signaret y¬
maginem futuri sacra¬
menti. suebat qñq fu¬
tunum. ut gentiles boñ
ꝯsilium ꝓ ferrent apd
moy sen bonũ ⁊ sp̃uale
intellectũ afferentes ad
legem ⁊au diret eos lex
faciens oĩa q̃ dr̃ent. Nõ
.n. pͭ fac̃e lex sic̃ iudei di¬
cunt qr infirmat᷑ lex.

Expanded text:
consilium inferioris, ut principibus daret formam humilitatis, et signaret imaginem futuri sacramenti. Sciebat quandoque futurum ut gentiles bonum consilium proferrent, apud Moysen bonum et spiritualem intellectum afferentes ad legem, et audiret eos lex faciens omnia quae dicerent. Non enim potest facere lex sicut Judaei dicunt, quia infirmatur lex
Abbreviated transcription (Latin):
afferimꝰ ad iegẽ posst̃ oĩa
spũaliter fĩ ⁊ sacrificia of¬
ferri. q̃ modo carnałr nõ
possunt. potest lex lepre
sp̃ualit seruari. sic̃ gͦ in¬
telligimꝰ sentimꝰ ⁊ ꝯsili¬
um damꝰ. oĩa fatit lex ẜ¬

Expanded text:
afferimus ad legem, possunt omnia spiritualiter fieri, et sacrificia offerri, quae modo carnaliter non possunt; potest lex leprae spiritualiter servari. Sicut ergo intelligimus, sentimus et consilium damus, omnia facit lex
Abbreviated transcription (Latin):
montem. Descendit q moyseᷤ
eum. Cumq lauissent ues¬
timenta sua ait ad eos. Esto¬
te parati in diem tertium.
ne aꝓpinquetis uxorib ue-¬

Expanded text:
nai. Descenditque Moyses eum. Cumque lavissent vestimenta sua, ait ad eos: Estoe parati in diem tertium, ne appropinquetis uxoribu
Abbreviated transcription (Latin):
uult uenire ad sibum dei
audrat qd̃ precipit dñs. sã¬
ficatus uenire debet. ⁊lotiꝰ
uestib si . N sordida attult̃
bum dei nisi priꝰ scĩficatus
b. Ingssurꝰ est u paulo pꝰ
ad cenam nuptiale man¬
ducatims de carnib agns
⁊ potatuus poculũ salutis
nemo intrat ad hãc cena
es corꝑe mundatus ab oĩ i
deus mũdauit tu ne ĩmũ
dafec̃is audi scĩficatõis geuꝰ.
ne accesseris inqͥt ad młie¬
rem hpdie ⁊ trastino ut du
efcio audias sbum dei.

Expanded text:
vult venire ad verbum Dei, audiat quod praecipit Dominus: Sanctificatus venire debet et lotis vestibus. Si enim sordida attuleris bum Dei, nisi prius sanctificatus, bus: ingressurus est enim paulo post ad coenam nuptialem, manducaturus de carnibus agni, et potaturus poculum salutis. Nemo intrat ad coenam hanc es corpore, mundatus ab omni iDeus mundavit, tu immunda ne feceris. Audi sanctificationis genus: ne accesseris, inquit, ad mulierem hodie et crastino, ut die tertio audias verbum Dei;
Abbreviated transcription (Latin):
li ꝑfidem in eadem uentura
saluati st̃. slli ergo foris ñ extͣ
lumpne argentee int̾us sta¬
rent. paxillierei ext̃uis ꝑ cir¬
solidi sui starent. ⁊ totum ta¬

Expanded text:
li per fidem in eadem ventura sunt salvati. Illi ergo foris non extrlumnae argenteae interius starent, paxilli aerei figi per cirsui solidi starent; ut totum ta
Abbreviated transcription (Latin):
unde mͥ uidetur si tam
q̃ insalutando ł adorã¬
do ioseph accipiũt in¬
telligenda. quam ꝙ he¬
tenerz ex hoc sermone
rech delicatus ⁊ tener¬
rimus sigͣnte scriptura
ꝙ iuxta prudentiã om̃¬
nerrimꝰ adolestẽs ⁊ pu

Expanded text:
Unde mihi videtur, non tam e in salutando vel adorando Joseph accipi potelligenda, quam itenerum ex hoc sermone rech, delicatus, sive tenerrimus, significante Scriptura quod juxta prudentiam quinerrimus adolescens et pu
Abbreviated transcription (Latin):
se dare filio suo io¬
sederit eam ĩ gla
illam ñ cepit u¬
rebelli. an qr sale
filii eiꝰ expugna¬
potuit eiꝰ fĩ utiꝰ¬
tum bellũ cũ eis
gestum uideatur
nando eius filiã.¬
curgͦ ñ dedit ma
iorib filus sus
qui hoc fecert̃ dem̃
si mͦ de uictoria
głans. dat eam io¬
seph. cur ei tc̃ dis¬
plicuert̃. filii qͥ ħ
ꝯmisert̃. cur de¬
niq cum eos bñ¬
diceret id exꝓbñ¬
do memorauit
latet ergo hie ꝓph̾i
bruit iacob deoᷤᷤ
telligatur posses¬
surus g̃s. dus pa¬
trũ suoꝵ renuci¬

Expanded text:
se dare filio suo Josederit eam in gladillam, non cepit jure belli. An quia Salefilii eius expugnapotuit eius fieri, ut iustum bellum cum eis gestum uideatur, nt in eius filiaergo non dedit eam majoribus filiis suis, qui hoc fecerunt? Deinde si modo de victoria glorians dat eam Joseph, cur ei tunc displicuerunt filii qui hoc commiserunt? Cur denique cum eos benediceret, id exprobrando memoravit? Latet ergo hic prophebruit Jacob deos intelligatur possessurus gentes diis patrum suorum renunti
Abbreviated transcription (Latin):
pueris istis ⁊ muccetur suꝑ eos nomen meum. Noĩa
quoq pr̃m meoꝵ. abraham ysaac. ⁊ crescant in młtitu¬
app̃lensam patris manũ leuare conatus est. de capi¬
te effraym. ⁊ tranfferre suꝑ caput manasse. Dixites
ad prẽm. son ita ꝯuenit pr̃. Quia hic est primogeni
tus pone dextam tuam suꝑ caput ei. qui renuens
ait. stio fili mi: stio. Et iste quid̾ eut in ppłos. ⁊ młti¬
plicab̃. s frater eius unior maior illo erit ⁊ semẽ
illius crescet in gõ. Bñdixitq in ip̃o tpre dicens. In te le¬
nedicetur isił. atq dicetur. faciat tibi deus sicut effͣ¬
ym ⁊ siuuit manasse. Constituitq effraym ante ma¬
nassen. ⁊ ait ad ioseph filiũ suum. En ego morior ⁊
erit deus uoł̃rum. reducetq uos ad terram patrum
uĩoꝵ. Do tibi ꝑtem unam extra fr̃es tuos ꝙ̃ tuli de

Expanded text:
meum, nomina quoque patrum meorum Abraham et Isaac; et crescant in multitupit: et apprehensam patris manum levare conatus est de capite Ephraim, et transferre super caput Manasse. Dixitque ad patrem: Nontus, pone dexteram super caput ejus. Qui renuens, ait: Scio fili mi, scio: et iste erit quidem in populos, et multiplicabitur: sed frater ejus junior, major illo erit: et semen illius crescet in gentes. Benedixitque eis in ipso tempore dicens: In te benedicetur Israel, atque dicetur: Faciat tibi Deus sicut Ephraim, et sicut Manasse. Constituitque Ephraim ante Manassen. Et ait ad Joseph filium suum: En ego morior, et erit Deus vobiscum, reducetque vos ad terram patrum vestrorum. Do tibi partem unam extra fratres tuos, quam tuli de
Abbreviated transcription (Latin):
ei exobit gratis .i. si eam ip̃e ꝯtubitu ñ hũcdiau̾it. n filio suo riunxit. n alia
a filio ducta istam et deerit abibit gratis .i. suffiriat ei ñ teneri ĩ seruitute a¬
cernuntur. cades ingalilea montis nep¬
taum ⁊ sychem. in monte effraym ⁊ ca¬
riarcharbe. ip̃a est hebron in monte iuda¬
⁊ tnͣsiordanem ꝯtra orientalem plagam

Expanded text:
ellegitur: si eam ipse concubitu non humiliauerit neque filio suo coniunxerit neque alia a filio suo ducta istam eiecerit, abibit gratis, id est sufficiet ei non teneri in seruitute; ac est, Cades in Galilaea montis Nept Sichem in monte Ephraim, et Cariatharbe: ipsa est Hebron in monte Judas Jordanem contra occidentalem plagam
Abbreviated transcription (Latin):
ni. aliquid audiat. ⁊tremendi iuditiz¬
diem subtiliter agnoscat. ne ꝑ bona oꝑa¬
q̃ fatit placere hominib appetat. sicq
auris eius subula ꝑforatur .i. mẽs tuno¬
ris dei subtilitate ut uerbi acumine ꝑ¬
fixa ꝑ omne qd̃ agit nou̾it ingressum¬
regni attendere ⁊ qi ab hostio. ⁊ poste tab̾

Expanded text:
aliquid audiat, et tremendi judidiem subtiliter agnoscat, ne per bona opfacit, placere hominibus appetat, sicque auris ejus subula perforatur, dum mens ris Dei subtilitate percutitur, et verbi acumine fixa per omne quod agit, noverit ingressumemper attendere, et quasi ab o
Abbreviated transcription (Latin):
filius agnominaũit eam ẜ iustifica¬
tionem filiaꝵ faciet ei. ꝙ si aliam acci¬
piet ei que opus st̃ ⁊ uestem ⁊ ꝯñsatc̃em eius ñ fraudabit.
si ã heo tria ñ fecerit ei exibu gratis sine p̃tio obscurissimũ
uendid̾it filiam suam ĩ famulam. ut sit famula ꝙͣ mo
ẏeiren gͥci uocant. ñ abibit ut recedĩ ancille ita. Intel¬
intelligi q̃ seruatur ĩ marib. tur eego ista ñ recedit. sta

Expanded text:
filio adnominauerit eam. sectionem filiarum facietei. quodsi aliam accipiet ei, quae opus sunt et uestem et conuersationem eius non fraudabit. si autem tria haec non fecerit ei, exibit gratis sine pretio. obscurissimum istum uendiderit filiam suam famulam — id est, ut sit famula, quam otyinjv Graeci uocant — non abibit ita ut recedunt ancillae, intelintellegi, quae seruatur in maribus. cur ergo ista non ita
Abbreviated transcription (Latin):
o ñ recipit xp̃o cuius corꝑis figuram altaris
ꝯstructio sigͥt. lapides si secti ex quib altare
ꝯstru iuletur. sunt qui ꝑ fidem ĩ unitate so¬
eclificati in domos sp̃uales. hus si est iniectũ
ferrum. q incorrupti st̃. ⁊ iacula maligni ig¬
uita ñ receꝑunt. os unum aitare facuit in¬

Expanded text:
ipit Christus, cujus corporis figuram altaris constructio significat. Lapides non secti ex quibus altare construi jubetur, sunt qui per fidem in unitate soaedificati in domos spirituales. His non est injectum ferrum, quia incorrupti sunt, et jacula maligni ignita non receperunt: o
Abbreviated transcription (Latin):
cuerit ccłis dñi sui cui
tradita fuerit dimittet
dendi ñ habebit potesta¬
tem. si spreuerit ea. sin¬
a filio suo desponderit
eam iuxta morẽ filiaꝵ¬
faciet illi qd̃ si altani
ei accepit ꝓuidebit pu

Expanded text:
cui tradita fuerit dimittet dendi non habet potestatem si spreverit eam sin filio suo desponderit eam iuxta morem filfaciet illi quod si alteram ei acceperit providebit pu
Abbreviated transcription (Latin):
nire mec̃ in terram hanc. num reducere de
domo pr̃is mei ⁊ de terra natĩtatis mee qͥ
lecutus est mͥ. ⁊ iurauit mͥ dicens. semini¬
tuo dabo terram hanc ip̃e mittet angłm su¬
uim coramte ⁊ accipies inde uxorem filio¬
meo. sin ã uoluerit młer sequi te ñ tene¬
beris uiram̃to filium tñ meum n redu

Expanded text:
nire mecum in terram hanc, num reducere debativitatis meae, qui locutus est mihi, et juravit, dicens: Semintuo dabo terram hanc: ipse mittet Angcoram te, et accipies inde uxorem filiomeo: sin autem noluerit mulier sequi te, non teneberis juramento: filium tantum meum ne redu
Abbreviated transcription (Latin):
ingressus ad dñm
⁊ loquens cum eo
auferebat conec
exiret. Et tunt lo¬
quebatur ad fili¬
os isrł oĩa que sibi
lus. Dostꝙͣ descendit moysẽ
de monte oꝑa mandantur
tabnacłi ⁊sttuendi ⁊ uestie
saterdotalis de quibꝰ fa¬
tiendis anteꝙͣ aliꝙͥ pre¬
bato postꝙͣ descendit ppͣ

Expanded text:
ingressus ad Dominum, et loquens cum eo, auferebat donec exiret, et tunc loquebatur ad filios Israel omnia quae sibiuam descendit Moyses de monte, opera commendantur tabernaculi construendi et uestis sacerdotalis: de quibus faciendis antequam aliquid praebato, posteaquam descendit, populum
Abbreviated transcription (Latin):
dei .i. de sp̃ri dei certe ergo repetitio legis noiul testam̃tum sigͣt. illudi
factus ppłc ditit. ñ leqͣtur dñs ad nos ne moriannr. unde sigͣtur innor
opus dei iste opus hõis ⁊ ilie scrpte digito dei iste scripte ab hoĩe. an forte
ideo magis in priorib uetus sigͣtum est testam̃tum qr deus ibi p̃cepitis
homo si fecit lex.ii. posita est in uet̾i testam̃to que ⁊uint̾et tnͣsgressoreᷤ¬

Expanded text:
Dei, hoc est de Spiritu Dei? Certe ergo repetitio legis Novum Testamentum significat; ifactus populus dixit: non loquatur deus ad nos, ne moriamur: unde significatur timor opus dei, istae opus hominis, et illae conscriptae digito dei, istae scriptae ab homine? an forte ideo magis in illis prioribus uetus significatum est testamentum, quia deus ibi praecepit, sed homo non fecit? lex enim posita
Abbreviated transcription (Latin):
Aub. Et scripsio in tabuł uba testam̃tix. ⁊ c̃. de¬
moyse dcm est qd̃ ip̃e scripsit tui ⁊ deus paulo aũ
dixit. siribe tͥ uerba hec. Cum ũo pͥmũ lege acce¬
pit cuus tabulas abietit ⁊ fregit. nec ip̃e excidis¬
nai duas tabulas testimonui tabulas lapideas scriptas digito dei

Expanded text:
. Et scripsit in tabulis verba Testamenti, decem veMoyse dictum est, quod ipse scripserit, cui etiam Deus paulo ante dixerat: Scribe tibi verba haec. Cum vero primum legem accpit, cujus tabulas abjecit et fregit, nec ipse excidisna, duas tabulas testimonii, tabulas lapideas scriptas digito dei
Abbreviated transcription (Latin):
fuerant imꝑata.Q
uidebant facieme¬
gredientis moysi.
faciem suam. si qnũ
leqbatur ad eos g
ꝯgregata oĩ turba
filioꝵ isrł̃ dixit ad
eos. hec sunt queiꝰ¬
sit dñs fieri. sex di¬
eb facietis opus.
septimus dies enit
uobis sanctꝰ sabba¬
tum ⁊ requies dñi
Qui fecerit opus in
eo eccidetur. siõ suc¬
cendetis igne̾ in oĩ¬

Expanded text:
fuerant imperata. Qui videbant faciem egredientis Moysi esse faciem suam, si quando ebatur ad eos igitur congregata omni turba filiorum Israhel dixit ad eos haec sunt quae iussit Dominus fieri sex diebus facietis opus septimus dies erit vobis sanctus sabbatum et requies Domini qui fecerit opus in eo occidetur non succendetis ignem in o
Abbreviated transcription (Latin):
introeas. Non eitiam eos a facie tua anno u¬
no ne terra in solitudinẽ redigatur. ⁊ cres¬
cant ꝯtra te bestie. paulatim expellam eos
de ꝯspectu tuo donec augearis ⁊ possideas terrã¬
donam autem t̃mmos tuos a mari rubro

Expanded text:
introeas. Non ejiciam eos a facie tua anno no, ne terra in solitudinem redigatur, et crescant contra te bestiae. Paulatim expellam eos de conspectu tuo, donec augearis, et possideas terraPonam autem terminos tuos a mari Rubro
Abbreviated transcription (Latin):
aras eoꝵ destruens. su¬
stice uerꝰ iħc has gentes
cum simłachris suis ext̃¬
palia uicia ⁊ õe ydolũ
numiti de cordib nrĩc
expellit. ut nature nr̃e
terram seture possidea

Expanded text:
aras eorum destruens. Mystice verus Jesus has gentes cum simulacris suis extepalia vitia et omne idolum inimici de cordibus nostris expellit, ut naturae nostrae terram secure possidea
Abbreviated transcription (Latin):
mr̃is sue qͣi posset ⁊̃ si hic intelliget᷑
siue hꝰ precepti transgressione ccqͥ
si eo nato mortua mr̃e eius ab orre
alia lactaretur. cum alitꝰ ergo sigͣn
.i. auiquid hoc uero qũo obseruetur
ad ꝓprietatem uerboꝵ. aut ñ est. aut
deis infans. qũ herodes querens eum
dcm̃ est ꝑtineat ad ignem passioĩs

Expanded text:
matris suae?" quasi posset, etiamsi hoc intellegeretur, sine huius praecepti transgressione coqui, si eo nato mortua matre eius ab oue alia lactaretur, cum alicuius profectoificant enim aliquid. hoc uero quomodo obseruetur ad proprietatem uerborum, aut non est aut udaeis infans, quando Herodes quaerens eum, dictum est pertineat ad ignem passionis
Abbreviated transcription (Latin):
dñi mei Cuturrit itaq puella ⁊ nũciabat
intomio mr̃is sue oĩa que audierat hebat ã
rebecca frẽm nomine laban. qui festinans
egressus est ad hoĩem ubierat fons. Cumq ui¬
disset maures ⁊ amillas in manibz sororis
sue. ⁊ auclisset cuncta uerba referentis. hxc
lecutus est mͥ homo. uenit ad unz qui sta

Expanded text:
ni mei. Cucurrit itaque puella, et nunciavit in domum matris suae omnia quae audierat. Habebat autem Rebecca fratrem nomine Laban, qui festinus egressus est ad hominem, ubi erat fons. Cumque vidisset inaures et armillas in manibus sororis suae, et audisset cuncta verba referentis: Haec locut
Abbreviated transcription (Latin):
stetit ⁊ex p̃fiya sñia que eeñt eligẽ¬
da aposuit qr sc̃i p̃bicatores ũbi flu¬
enta ⁊sidant unde colligt̃ q̃ ł qͥb¬
fidutiã certitu¬
dinis assumat.
i.trac̃. Quierend est
quid differant illi

Expanded text:
stetit, et ex praefixa sententia, quae esset eligenda proposuit, quia sancti praedicatores verba fluentia considerant. Unde colligunt qfiduciam certitudinis assumant. etc. Quaerendum est quid differant illi
Abbreviated transcription (Latin):
his que de dño locuntur ĩ seinz ip̃is
ututum diuitias ostend̃t ut tanto
titiꝰ ad seq̃ndum dm̃ inuitẽt qͣnto
suis auditorib in se ip̃is monstnͣt
q̃ narrant.

Expanded text:
his quae de Domino loquuntur, in semetipsis virtutum divitias ostendunt, ut tanto citius ad sequendum Deum invitent, quanto suis auditoribus in seipsis monstrant quae narrant.
Abbreviated transcription (Latin):
tribuit qr elector̃ huamane sa¬
te sue fidei satiffacit. que .i. deũ ꝙ̃
audit ꝯfitetur p̃dicatori aqͣ. re¬
fectionis ⁊ refrigerii offert. ⁊ notã¬
dum ꝙ ydriam ab humero ĩcli¬
nans posuit qr ilia ꝯfessio platita

Expanded text:
tribuit: quia electorum Ecclte suae fidei satisfacit. Quae enim Deum, quem audit, confitetur, praedicatori aquam refectionis et refrigerii offert. Et notandum quod hydriam ab humero inclinans posuit, quia illa confessio placida
Abbreviated transcription (Latin):
peccauit in me delebo eũ
de libro meo. Tu ã uade
⁊ duc ppłm istum quo lo¬
cutus sum tibi. Angłs
meus prededet te. Ego ã
in die ulcõis uisitabo ħ¬

Expanded text:
peccaverit mihi; delebo eum de libro meo: tu autem vade, et duc populum istum quo locutus sum tibi: Angelus meus praecedet te. Ego autem in die ultionis visitabo
Abbreviated transcription (Latin):
it. s iu̾io retardante mi¬
norem rebecca supposu
xit ut ommpotenti pa¬
tri tibum boni oꝑis of¬
ferret ⁊benedcõem ma¬

Expanded text:
it, sed illo tardante minorem Rebecca supposuixit, ut omnipotenti Patri cibum boni operis offerret, et benedictionem ma
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ tercia ũo eoꝵ qui
uircq modo ꝑadisũ
accipiunt. t̾tiam mͥ
platere fateor ut hõ
fc̃s ex limo ꝙ corpus
humanũ est. ĩ ꝑadi¬
so corꝑali locatus in¬
telliganir. Qũo adã
forma futuri. in na¬
tura ꝓpͥa hõ accipit᷑¬

Expanded text:
m, tertia vero eorum qui utroque modo paradisum accipiunt. Tertiam mihi placere fateor: ut homo factus ex limo, quod corpus humanum est, in paradiso corporali locatus intelligatur. Adam, forma futuri, in natura propria homo accipit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfitebuntur uel te laudabs̃ fr̃es tui. ado¬
rabunt te filu pris tui. catulus leonis
iuda ex g̾mine fili mi ascendisti. ꝓcum¬
bens ut leo ⁊ qͣi catulus leonis quis s¬
titabit eũ: licet de xp̃o gnͣde misflum sit.

Expanded text:
res tui: vel, te laudabunt fratres tui. Adorabunt te filii patris tui. Catulus leonis Juda, ex germine, fili mi, ascendisti, procumbens ut leo, et quasi catulus leonis. Quis suscitabit eum? Licet de Christo grande mysterium sit,
Abbreviated transcription (Latin):
la tp̃alia penetͣt qͣnto du¬
ruis bona et̾na desꝑat. s
ista reꝓboꝵ malicia. elec¬
toꝵ uitam qͣi grana a pa¬
leis seꝑat. ⁊ d affligit expe¬
dit. qr d molenta ng̃it.
festinare ad suꝑna ꝯpellit.
qd̃ in isrłitito ppło moyse
te signatur. moyses enĩ
ad uccand̾ missus ẽ. tum
phao dunis oꝑib urget
ut alius uccando tͣheret.
alius seruendo ĩpelleret
ut plebs ĩ seruino tipit̃
fixa uel uccata ł ĩpulsa
moueretur. hoc cotidie a¬
gitur. d predicatis celesti¬
u p̃miis seiure ĩ electos.
repbi ꝑmittunt᷑ ut qͦse
sit. blandiens adiuuet. p̃¬
mens ut dũ deus ꝓuccat
titiatus impellat:¬

Expanded text:
o durius bona aeterna desperat. Sed ista reproborum nequitia electorum vitam, quasi grana a paleis, separat, et dum affligit, expedit: quia dum violenta ingerit, festinare ad superna compellit; quod in Israelitico populo, Mose te, signatur. Moses enim ad vocandum missus est, cum Pharao duris operibus urgeret ut alius vocando traheret, alius saeviendo impelleret, ut plebs in servitio turpiter fixa, vel vocata, vel impulsa moveretur; hoc quotidie agitur dum praedicatis coelestibus praemiis saevire in electos reprobi permittuntur: ut quos sit blandiens, adjuvet premens; ut dum Deus provocat, cruciatus impellat
Abbreviated transcription (Latin):
Idem rudi pͦ de p̃sentii¬
ta auꝙͥ ꝓmittend̃ fuit
ut posset in fitt᷑o robu¬
stius solidari. si .ni. ꝑua
ñ acciꝑet magna ñ tre¬
deret. Seus gͦ largiẽdo
terrena suadet ⁊celesti¬
a ut ꝑcipiens ꝙ iude¬

Expanded text:
 Rudi populo de praesenti vita aliquid promittendum fuit, ut posset in futuro robustius solidari. Si enim parva non acciperet, magna non crederet. Deus ergo largiendo terrena suadet et coelestia, ut percipiens quod vide
Abbreviated transcription (Latin):
igne deitatis fͣuis nr̃e peo¬
cata qͣi rubi spinam ac¬
ciperet. ⁊ mꝯsũptam hu¬
mei ⁊c̃. sparsis foris m̃ti¬
b ad semetpp̃m redire cͥ
difficile est. qr p̃ua utina
semel captos tanto delec¬
tabiliter tenent qͣnto ꝙ
lbũit ñ licet qr tũ disci¬
pline murus ñ obiiat. nł¬
la retributionis ꝓspicit᷑
pena: que terreat. s clau

Expanded text:
igne Deitatis, carnis nostrae peccata, quasi rubi spinam acciperet, et inconsumptam etc. Sparsis foris mentibus ad seipsum redire cuique difficile est: quia prava itinera semel captos tanto delectabiliter tenent, quanto quod libuerit, non licet. Quia cum disciplinae munus non obviat, nulla retributionis prospicitur poena quae
Abbreviated transcription (Latin):
nuis dampnet. Hunie
iscłitis pleniꝰ tra chana¬
an ꝓmittitur. ut qñ
ad et̾na ꝓsperanda pro¬
ucentur. qr rudis ppołc
ꝓmissionib ñ crederet.
nisi a ꝓmissore aliqͥd
inuitino ꝑciperet. Non
ergo solum spe ad res
s reb qñq ad spem tra¬

Expanded text:
nius damnet. Hinc Israelitis terra Chanaan promittitur, ut quandoque ad aeterna speranda provocentur: quia rudis populus promissionibus non crederet, nisi a promissore aliquid in vicino perciperet. Non ergo solum spe ad res, sed rebus quandoque ad spem tra
Abbreviated transcription (Latin):
uidere potest. nͥ tuncta
terrena uitia deponat¬
rum ꝯsuetudo erat ur
si sponsain sponsus re¬
pudiaret in signum
repudiz discalciarenur
iõ moyses discaiciari ui¬
betur ne ad eccͣm que ĩ
rubo sigͣtur qͣi sponsus
accedat caltiatus .lxo.ii.
xpo seruand̾̃ qui uerus
est sponsus. de quo iołx¬

Expanded text:
 cuncta terrena et mortalia deponatrum consuetudo erat ut si sponsus sponsam repudiaret, in signum repudii discalcearetur. Ideo Moses discalceari jubetur, nec ad Ecclesiam, quae in rubo significatur, quasi sponsus accedat calceatus; hoc enim Christo servandum, qui verus est sponsus. De quo Jo
Abbreviated transcription (Latin):
ecli. tanto ergo mag̃ mali
tołandi sunt qͣnto plures
sunt qr maree tritura pau
seruantur grandes acerui
minini. De uolucrib uixͣ genus suum.
⁊ de uim̃tis in genere suo ⁊ ex omni repti¬
li terre scđm genus suũ. Sina de oĩb ing̾¬
dientur tecum ut possint uiuere . Tolles¬
igitur tetũ ex omnib que mandi possũt
⁊ ꝯportabis apd̃ te. ⁊ erunt tam tibi quã
enim uidi iustum coram me in gñacio¬
ne hac. Ex omnib aĩantib mundis tolle

Expanded text:
cio . Tanto ergo magis mali tolerandi sunt, quanto etiam et in areae tritura pauca et grandes acervicerent. De volucribus juxta genus suum, et de jumentis in genere suo, et ex omni reptili terrae secundum genus suum, bina de omndientur tecum, ut possint vivere. igitur tecum ex omnibus escis, quae mandi possunt, et comportabis apud te, et erunt tam tibi quam enim vidi justum coram me in generatione hac. Ex omnibus animantibus mundis tolle
Abbreviated transcription (Latin):
isto. Mortuus est ex¬
pletis centum decẽ
uite sue amnis ⁊ ꝯ
ditus aromatibus
repositus est in lo

Expanded text:
isto, mortuus est, expletis centum decem vitae suae annis. Et conditus aromatibus, repositus est in lo
Abbreviated transcription (Latin):
figurata ẽ ubi credend̾ est tñ¬
oia dc̃a esse. serpens ñ introga¬
tur qͣre feterit. qr ñ ip̃e ꝓpria
uoluntate ⁊ natura fecit. s
ip̃m ergo refertur ꝙ serpẽti
dr̃.⁊ qualis hũano gñi fut᷑¬
us sit ostendr̃.¬

Expanded text:
figurata est. Ubi credendum tania dicta esse. Serpens non interrogatur quare fecerit, quia non ipse propria voluntate et natura fecit, sed ipsum ergo refertur quod serpenti dicitur, et qualis humano generi futurus sit ostend
Abbreviated transcription (Latin):
ram me uitem in qua erant tres propagines
crescere paulatim gemmas. ⁊ post flores uuas ma¬
turescere calicemq pħonis in manu mea. Tu ligͦ
uuas ⁊ expressi in calicem q̃ tenebam ⁊ tradidi
osfin tuum sicut ante facere ꝯsueueras. tm̃ memento mei: cum bene

Expanded text:
ram me vitem in qua erant tres propagines crescere paulatim gemmas et post flores uvas maturescere calicemque Pharaonis in manu mea tuli ergo uvas et expressi in calicem quem tenebam et tradidi um tuum, sicut ante facere consueveras. Tantum memento mei, cum bene
Abbreviated transcription (Latin):
pellib arietum postremũ erat iacinamaꝵ
pelliũ. Cortine ã ita oꝑiebant ut ad lat̾a
descent̾ent ad terram tñ ñ ꝑting̾ent. saga
ã tectum ⁊ latera oꝑiebant. ⁊ ad t̾ram per¬
tingebant. pelles uero rubricate ł iacincti¬
ne tectum tm̃ oꝑiebant nec ad lat̃a decli¬
B. De pellib anetum. r⁊c̃. Arietes st delo¬
helim .i. arietes nõiatur. in qua erãt .xii.¬

Expanded text:
pellibus arietum; postremum erat hyacinthinarum pellium. Cortinae autem ita operiebant, ut ad latera descenderent, ad terram tamen non pertingerent; saga autem tectum et latera operiebant, et ad terram pertingebant. Pelles vero rubricatae vel ianthinae, tectum tantum operiebant, nec ad altera declinabant. De pellibus, etc. Arietes sunt dohelin, id est arietes, nominatur, in qua erant
Abbreviated transcription (Latin):
puer bonum aut malum
ꝯtempnet malicia ut eli¬
gat bonum quõ ꝙ nestit aũ
ꝯtempnit aut eligit ħ duo
am boni ałr ꝑ exꝑienttam
mali. ꝑ prudentiã bomi
malũ scitur ⁊ ñ sentit᷑ tene
mali scitur bonum. quid

Expanded text:
puer bonum aut malum, contemnet malitiam, ut eligat bonum. quomodo quod nescit aut contemnit aut eligit, nisi am boni, aliter per experientiam mali? per prudentiam boni malum scitur, etsi non sentitur; tenemali scitur bonum, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
cuilath ubi nas¬
citur aurum. ⁊
aurum terre il¬
lius optimum
est. ibiq iueni¬
tur bdellium ⁊
lapis onichinuᷤᷤ
iuo geon. ip̃e est

Expanded text:
ilath, ubi nascitur aurum: et aurum terrae illius optimum est: ibique invenitur bdellium, et lapis onychinus. Et ndi Geon; ipse est
Abbreviated transcription (Latin):
neris ⁊ uniu̾sa terra in q̃ fue¬
rint. faciemq mirabilẽ ĩ die
illa. terran iessen in qua pplc¬
meus est ut ñ sint ibi musce
⁊ scias. qm̃ ego dñs in medio t̃¬
re. pͥonamq diuisionem int̾

Expanded text:
n universa terra in qua fuerint. Faciamque mirabilem in die illa terram Gessen, in qua pmeus est, ut non sint ibi muscae: et scies quia ego Dominus in medio terrae. Ponamque divisionem inter
Abbreviated transcription (Latin):
lib plagis uexaret᷑. opor¬
tunum ã fuit ut ibi hoc
aꝑte ponetur. uñ iam in¬
cipiunt signa quib ma¬
gi siłia. nec conati st fac̃e
ra gessen. ibi conati st ma
de illuis terre seꝑatione tr̃m
ẽ. s ex quo ceꝑunt ea fĩ q̃¬

Expanded text:
libus vexaretur. Opportunum autem fuit ut ibi hoc aperte poneretur, unde jam incipiunt signa quibus magi similia nec conati sunt facera Gessen, ibi conati sunt mde illius terrae segregatione dictum est; sed ex quo coeperunt ea fi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uenit muscaꝵ grauissĩa in
domos ph̾aonis ⁊ seruor eiꝰ ⁊ in
oẽm terram egỹpti. Corrupta¬
q est terra ab huiuscemodi ñ¬
ron ⁊ ait eis. Ite sacrificate ceo

Expanded text:
 venit musca gravissima in domos Pharaonis et servorum eius et in omnem terram Aegypti corrupe est terra ab huiuscemodi ron et ait eis ite sacrificate Deo
Abbreviated transcription (Latin):
comedere qr a ꝑceptione bap̃i
sine dolo debemus uiuere.
unde petrus deponentes cẽm
maliciam ⁊ cẽm dolum ⁊ si¬
młacionem sit mͦ geniti in¬
fantes ⁊c̃.

Expanded text:
comedere, quia a perceptione baptismi sine dolo debemus vivere. Unde Petrus: Deponentes omnem malitiam et omnem dolum et simulationem, sicut modo geniti infantes, etc.
Abbreviated transcription (Latin):
ditam decuerit. dupplici ã rõne hoc
in humeris portat ut ⁊ ip̃e p̃ceptis
dñi hũiliter subditus icedat. ⁊ au¬
ditorib suis semꝑ celestia siue sua
siue pr̃m exempla q̃ seqñtur ꝓponat.

Expanded text:
 docuerit. Duplici autem ratione haec in humeris portat: ut et ipse praeceptis dominicis humiliter subditus incedat, et auditoribus suis semper coelestia, sive sua, sive Patrum exempla, quae sequantur, proponat.
Abbreviated transcription (Latin):
.s. atriz celestis posse ꝯputari qui si instar
eris inuntibilen inter adũsa patĩam ha¬
bere didicerit nisi se se celestium obseruian¬
tia ⁊ annũtiatione ũboꝵ uelut argenti la¬
minis undiq muniendo exornau̾it nisi
se omni subiectione p̃ceptis duunis qi ar¬
genteo capiti supposuit ⁊ tuore dei uelut

Expanded text:
 atrii coelestis, posse computari, qui non instar eris invincibilem inter adversa patientiam habere didicerit, nisi sese coelestium observantia et annuntiatione verborum, velut argenti laminis undique muniendo exornaverit, nisi se omni subjectione praeceptis divinis, quasi argenteo capiti, supposuerit, et timore Dei velut
Abbreviated transcription (Latin):
Ostendit iõ interdc̃s simł¬
achus aitare de frena mat̾¬
ia ꝯcedi. ut uni deo hostie ⁊
sacrificia in eo offerantur.
Altare de terra deo fat̃e est
pitur. cum in ħ altari no
ponimꝰ. si actus nr̃os dñi¬
ce int̾nacõis fide solidamꝰ.¬

Expanded text:
Ostendit ideo, interdictis simulacris, altare de terrena materia concedi, ut uni Deo hostia et sacrificia in eo offerantur. Altare de terra Deo facere, espitur, cum in hoc altari nosponimus, si actus nostros Dominicae incarnationis fide solidam
Abbreviated transcription (Latin):
.s. qũo audiebat lãpades ⁊ mo¬
tem fumantẽ ꝙ ꝑtinet ad
sensum uidendi nisi qͥs di¬
cat. nec tam breuit dñdũ
fuisse ut ñ intum dr̃etur. au¬
diebat uicem ⁊ uidebat lã¬
pades.⁊ audiebant uccem
tube ⁊uidebant montem
fumantẽ. duo .N. genera
uccis erant. ⁊ de nubib si¬
cut conitrua ⁊ tuba. si tñ
ipãm dixit utcem q̃ de nu¬
bib edebatur. ac ꝑ ħ meliꝰ
ĩ his q̃ ad sensum audien¬
di ꝑtinebant. geñar senss
breuiter totum uellet scͥp¬
tura ꝯplecti ꝙͣ ut in hiis
di sub intellig̃etur atiditꝰ
quo more lcqui ñ soleniꝰ

Expanded text:
o audiebat lampadas et montem fumantem, quod pertinet ad sensum uidendi. nisi quis dicat nec tam breuiter dicendum fuisse, ut totum diceretur: audiebat uocem et uidebat lampadas et audiebat uocem tubae et uidebat montem fumantem. duo quippe genera uocis erant: de nubibus, sicut tonitrua, et de tuba, si tamen ipsam dixit uocem, quae de nubibus edebatur. ac per hoc melius in his, quae ad sensum audiendi pertinebant, generalis sensus breuiter totum uellet scriptura complecti, quam ut in his, m, subintellegeretur auditus: quo more loq
Abbreviated transcription (Latin):
cum fc̃a est lux. Itm est tm̃ fi¬
⁊ hoc in opere. statimq adle¬
sit creanti luti lux treata
ut uitrmor ⁊ omnicrea t᷑aͣ
capatior. in scd̾a die q̃dam
est ita ut intelligamus istaᷤ
naturas ad deficiend̾ ꝓnas
ad obediend̃ muniis aptaᷤ¬
hebreos ñ dñr bona c bona
sint sicut cet̾a qd̃ fit p̃p bina¬
rium pͥncipem alt̾uitatis
qui primus ab unitatediᷤ¬
ceclit: ⁊ ĩ figura biganue
poñr. ⁊ młtoꝵ rep̃hensibili¬
um. uñ: q̃bina ingeliunt᷑
in archã ĩmundast̾ ĩpao

Expanded text:
cum facta est lux, dictum est tantum: « Fi, » in opere, statimque adhaesit increatae luci lux creata, ut vicinior et omni creatura capacior. In secunda die quaedam est ita » : ut intelligamus istas naturas ad deficiendum pronas, et ad obediendum minus aptaHebraeos non dicuntur bona, cum bona sint sicut caetera: quod fit propter binarium principem alternitatis, qui primus ab unitate discedit: et in figura bigamiae ponitur et multorum reprehensibilium; unde quae bina ingrediuntur in arcam immunda sunt, impa