comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tiua diciuit᷑. quia ad int̾rogationẽ referunt᷑:
Demonstratiua: eo qͦd hñt demonstrantis sig¬
nificationem. Aliquẽ enim p̾sentem his de¬
monstramus: ut hic. hec. hoc. quȩ tria & arti¬
culi nominant᷑. Articuli aut̃ dicti. qͦd nomi¬
nib arctant᷑. id ẽ colligant᷑: cum dicimꝰ hic
orator. Int̾ articulũ aut̃ & ꝓnom̃ hoc int̾ est.
qͦd articulus tunc ẽ. cum nomini uingit᷑. ut hic
sapiens: cum uͦ ñ coniungit᷑. demonstratiuum
ꝓnom̃ est. ut hic. & hec. & hoc. Oninia aut̃ lati
na ꝑnomina aut pͥmigenia aut deductiua st̃.
Primigenia dicta sunt: quia aliunde originẽ
ñ trahunt. Hȩc uiguiti & unum st̃. finita t̾a.
quia existis deducta atq composita existiunt: ut
mnoratione u̾setui: Sunt aut̾ u̾ba mentis signa:
quib homines cogitationes suas in uicẽ loqͦn¬
do demonstrant. Sic tit aut̃ nomen significat
sona u̾bi: agentis & patientis significatio est.
ut fecit. facit. faciet. Rethoꝵ aut̃ uniu̾sa ora¬

Expanded text:
tionem referuntur, Demonstrativa, eo quod habent demonstrantis significationem. Aliquem enim praesentem his demonstramus, ut hic, haec, hoc, quae tria et articuli nominantur. 4. Articuli autem dicti, quod nominibus arctantur, id est, colligantur, ut cum dicimus hic orator. Inter articulum autem, et pronomen hoc interest, quod articulus tunc est, cum nomini jungitur, ut hic sapiens. Cum vero non conjungitur, demonstrativum pronomen est, ut hic, et haec, et hoc. 5. Omnia autem pronomina, aut primigenia, aut deductiva sunt. Primigenia dicta sunnon trahunt. Haec viginti et unum sunt. Finita tria: quia ex istis deducta atque conposita existunt, ut in oratione versetur. Sunt autem verba mentis signa, quibus homines cogitationes suas invicem loquendo demonstrant. Sicut autem nomen significat persona verbi, agentis et patientis significatio est. ut, fecit, facit, faciet, Rhetorum autem universa ora
Abbreviated transcription (Latin):
animalium & hominũ sit. Quod nom̃ si pocta
naui ñ apposuisset: quid ꝓpͥum eidẽ parti di
uenit harundo. Nam ꝑmanuni u̾ba. ꝑharun¬
diuẽ litt̾e̾ significate sunt. Metonomia. tͣns¬
nomunatio. ab alia significatione ad aliã ꝓxi¬
mitatẽ tͣnslata. fit aut̃ multis modis. Aut enĩ
ꝑ idscontinet id qͦd continet᷑ ostendit. ut teatra
plaudunt. prata mugrant: dum illic hoies¬
plaud ant. hic boues mugiant. aut cont᷑ ꝑ id qͦd
continet᷑. id qͦd continet. ut iam ꝑxiniꝰ ardet oca¬
legon. dum ñ ille. s domus en̾is arderet. Itẽ ꝑ
inuentorẽ. id qͦd inuentũ ẽ: ut. sine cerere & lib̾o
friget uenꝰ. & ꝯmixtã uulcanꝰ mittit ad astra fa¬
uillam. Uulc enim ꝑcererẽ frum̃ti in uentricẽ intel¬
lig̾e panẽ. ꝑlib̾um inuentorẽ uitis. uinũ. P uene¬

Expanded text:
animalium et hominum sit. Quod nomen si poeta animalium et hominum sit. Quod nomen si poeta navi non adposuisset, quod proprium eidem parti dicvenit arundo. Nam per manum verba, per arundinem litterae significatae sunt. Metonymia, transnominatio ab alia significatione ad aliam proximitatem translata. Fit autem multis modis. Aut enim per id, quod continet, id, quod continetur, ostendit, ut 'theatra plaudunt', 'prata mugiunt', dum illic hoplaudant, hic boves mugiant; aut contra per id quod continetur id quod continet, ut jam proximus ardet Ucalegon, dum non ille, sed domus ejus arderet. 9. Item per inventorem id quod inventum est, ut, sine Cerere et Libero friget Venus, et commistam Vulcanus mittit ad astra favillam. Vult enim per Cererem frumenti inventricem intelligere panem; per Liberum inventorem vitis,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtineat ñ ad mare. Abͥanimals ad animalẽ.
it. florida iuuentus. Miscuit flores manima¬
les. iuuentuti quȩ animã ht̃. Ab animali
ad aͣmmalem: ut. tu neptune pat̾ euti timpoea
cana crepanti cincta salo resonant. magnꝰ cui
ꝑpete mento ꝓflunt occeanꝰ & Aunina c̃nib¬
errant. Mentum enim. timpora & cͥnes. ñ ad occe¬
anim ꝑtinent. s ad homines. Sic & alia rerũ
nonnna de alio gene̾ maliud gemiis decentis¬
sime decoris gr̃a tranfferunt᷑ ut ratio porne¬
tur. Metafora aut̃ aut partis uniꝰ ẽ. ut flucda¬
are segetes. s̃ potes dicere enim segetare fluctus:
aut antistrofa ẽ. id ẽ recipca. ut remigiũ alaꝵ
Nam & ale nauiũ & alarũ reungia dicunt᷑. Cata¬
crisis ẽ aliene rei nom̃ appositum. Hec eo ameta¬
fora differt. qͦd illa uocabulũ habenti largitur.
ninctisq ferunt᷑ frontib & longa sulcant
uada saxa carina. dum facies & frons tantũdẽ

Expanded text:
pertineat, non ad mare. 4. Ab inanimali ad animale, pertineat, non ad mare. 4. Ab inanimali ad animale, ut florida juventus; miscuit flores inanimales juventuti quae animam habet. Ab animali ad inanimale, ut: Tu, Neptune pater, cui tempora cana crepanti Cincta salo resonant, magnus cui perpete mento Profluit Oceanus, et flumina criniberrant. Mentum enim, et tempora, et crines non ad Oceanum pertinent, sed ad homines. 5. Sic et alia rerum nomina de alio genere in aliud genus decentissime decoris gratia transferuntur, ut oratio perornetur. Metaphora autem, aut partis unius est, ut, fluctuare segetes: non potes dicere segetare fluctus; aut antistropha est, id est, reciproca, ut remigium alarum. Nam et alae navium, et alarum remigia dicuntur. 6. Catachresis, est alienae rei nomen appositum: haec eo a metaphora differt, quod illa vocabulum iunctisque feruntur frontibus, et longa sulcant vada salsa carina; dum facies et frons tantundem
Abbreviated transcription (Latin):
fiunt aut̃ a ꝓpͥa significatione ad ñ ꝓpriam si¬
militudinẽ. quoꝵ omnnium nomina difficu¬
linum ẽ annotare. s ex oinnib donatꝰ crede¬
nomasiam. epyceton. Synedoche. onomato¬
peiam ꝑifrasim. yꝑbaton. yꝑbole. Allegoriam.
Omeosim. Metafora ẽ n̾bi alieuius iisur pata
trans latio. sic̃ cũ dicimus fuictuare segetes. gẽ¬
mare uites. dum inhis reb fuctꝰ ñ inuemamꝰ¬
S he. atq alie tropice locutiones ad ea quȩ in¬
telsigenda st ꝓpt̾ea siguratis amnctib obteguitt᷑.
ut sensum legentis exerceant. & ne nuda atqin
quatuor. Ab anunali ad animalẽ. ut aligeros
conseendit equos. Metaforice loquens misciut
qnadritpecti alas auis. & quo cursu deserta
petinerit. mscuit uolatil cursũ quadi tipe¬
dis. Ab aͣnimali ad ͣimalẽ. ut pontũ piius
arat fulesĩ premit alta carma. Miscuit usũ
t̾re aquis. dum arare & sulcũ p̾mere ad t̾ram

Expanded text:
Fiunt autem a propria significatione 59 ad non propriam siFiunt autem a propria significatione 59 ad non propriam similitudinem. Quorum omnllimum est adnotare, sed ex omnibus tredenomasia, epitheton, synecdoche, onomatopoeia, periphrasis, hyperbaton, hyperbole, allegoria, sit. Metaphora est verbi alicuius usurpata translatio, sicut cum dicimus 'fluctuare segetes', 'gemmare vitessed eae atque aliae tropicae locutiones ad ea, quae intellegenda sunt, propterea figuratis amictibus obteguntur, ut sensum legentis exerceanquatuor: ab animali ad animale, ut, aligeros conscendit equos; metaphorice loquens miscuit quadrupedi alas avis, et quo cursu deserta petiverit, miscuit volatili cursum quadrupedis. Ab inanimali ad inanimale, ut, Pontum pinus arat; sulcum premit alta carina. Miscuit usum terrae aquis, dum arare et sulcum premere ad terram
Abbreviated transcription (Latin):
rnna nomina ꝑunum casũ deuunciantrii:
ut ẽ illud. S neq currentẽ. s nec cognoscet
euntẽ. Tollentẽq manũ saxumq immane
erupit. Poliptoton ẽ: cum diu̾sis casib senten
tia uariat᷑. ut littora littorib contraria. fluc¬
tib unda. In p̃cor arma arnus pugnent. ipsiq¬
est sententia continuatȩ orationis tenorem
cessu longo locꝰ. insula portum. & reliqua.
Hic enim in longum uadit sensꝰ. usq ad illud.
Polisindecon ẽ dictio multis concathenata con¬
cleumq canẽ. Dialiton. uel asindeton ẽ figura.
quȩ contrario sine coniunctionib solute ac
simplicit̾ effert᷑ ut. uenimꝰ. uidinus. placuit.
Antithecon uͥ contraria contrariis opponuntui:
& sententie pulcͥtudinem reddunt ut illud.
mouia cũ duris. si ne pond̾e habentia pondus.
qͥemus. ñ nauib uentos. De troꝑis. ax iiii¬
Ropos. g̾ro sermone grãmatici uocant.¬
qui latine modi locutionum appellant᷑

Expanded text:
rima nomina per unum casum denuntiantur, rima nomina per unum casum denuntiantur, ed neque currentem, sed nec cognoscit euntem, tollentemque manu saxumque inmane erupit'. Pate distincta, ut Litora litoribus contraria, fluctibus undas Imprecor, arma arest sententia continuatae orationis tenorem cessu longo locus, insula portum, et reliqua. Hinc enim in longum vadit sensus usque ad illud Polysyntheton est dictio multis concatenata concleumque canem. Dialyton vel asyntheton est figura, quae e contrario sine coniunctionibus solute ac simpliciter effertur, ut: 'Venimus, vidimus, placuit'. Antitheton, ubi contraria contrariis opponuntur et sententiae pulchritudinem reddunt, ut illud mollia cum duris: sine pondere habentia pondus. demus, non navibus ventos. De tropis . Tropos Graeco nomine Grammatici qui Latine modi locutionum interpretantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Certent & cignis ulule. sit cytirꝰ. orpheus. Or¬
feus insiluis. int̾ delfinas orion. Anafora est
nos tumidum sub te ꝑ mense classib equor. Epa¬
nafora ẽ in uno u̾su ꝑ pͥncipia sensuum eiusdẽ
cinus unda. te liquidi fleuere lacꝰ. Epiz eusis.
pͥncipio u̾sus positi eiusdẽ infine replicatio. ut ẽ
crescit. Paranomasia ẽ insignificatione diu̾sa
dictio pene ipsa. ut ẽ illud. Abire. an obire te
conueint: id ẽ exulem te fieri an mori. S cesiso¬
nomaton. multitudo nominum conuinctoꝵ
qͦdam ambitu copulata. ut nubila . iiix. gͣndo
ꝓcelle. ftumina. uenti. Paromenon ẽ. multitudo
u̾boꝵ ęxuna litta inchoantium. quale ẽ apud
ennium. Otytetate taci. tͥ tanta tẏranne tulisti.
S bene hoc temꝑat uirgilius. dum ñ toto u̾su
utitur hac figura ut enniꝰ. s nunc in pͥncipio
u̾sus tantum ut ẽ illud. seua sedens suꝑ arma:
nunic in medio. ut queq lacꝰ late liquidꝰ asꝑa
cassandra canebat. Omeoptoton ẽ. cum plu¬

Expanded text:
Certent et cygnis ululae, sit Tityrus Orpheus, Orpheus in silvis, inter delphinas Arion. Anaphora est nos tumidum sub te permensi classibus aequor. Epanaphora est in uno versu per principia sensuum eiusdem cinus unda, te liquidi flevere lacus. Epizeuxis principio versus positi eiusdem in fine replicatio, ut estcrescit. Padictio pene ipsa, ut convenit, id est, exsulem fieri, an mori? 13. Schesis onomaton, multitudo nominum conjunctorum quodam ambitu copulata, ut nubila, nix, grando, procellae, fulmina, venti. 14. Paromoeon est multitudo verborum ex una littera inchoantium, quale est apud Ennium: O Tite tute Tati tibi tanta tyranne tulisti. Sed hoc bene temperat Virgilius, dum non toto versu utitur hac figura ut Ennius, sed nunc in principio versus tantum, ut est illud: Saeva sedens super arma; nunc in medio, ut: Quaeque lacus late liquidos, quaCassandra canebat. 58 15. Homoeoptoton est, cum plu
Abbreviated transcription (Latin):
mentum & fabulã hoc int̾est. Nam hystorie
sunt res gestȩ quȩ uere facte sunt. Argum̃¬
ta sunt. quȩ & si facta sunt: fieri tam̃ pos¬
sunt. fabule uͦ sunt. quȩ nec facte sunt
nec fieri possunt: quia contra naturã st̃.

Expanded text:
lam interesse. Nam historiae sunt res verae quae factae sunt; argumenta sunt quae etsi facta non sunt, fieri tamen possunt; fabulae vero sunt quae nec factae sunt nec fieri possunt, quia contra naturam sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
duas littãs mituauit latinitas.y.&.⁊. ꝓpt̾
nomina scilicet greca & hȩ ap̃ romanos
usq ad augusti tempꝰ ñ scribebant᷑. s ꝓ.z.
duas. S. ponebant. ut uulgarissat: ꝓ. y. uͦ¬
.i. scripebant. Unicuiq aut̃ lic̾ȩ tͥaaccidunt. No¬
men qͦmͦ uocet᷑. figura qͦ caractere signet᷑: po¬
testas quȩ uocalis quȩ consonans habeat᷑. Aqͥb

Expanded text:
duas litteras mutuavit Latinitas, y et z, propter nomina, scilicet, Graeca. Et hae apud Romanos usque ad Augusti tempus non scribebantur; sed pro z duo ss ponebant, ut hilarissat; pro y vero u scribebant. 16. Unicuique autem litterae tria accidunt: nomen, quomodo vocetur; figura, quo charactere signetur; potestas, quae vocalis, quae consonans habeatur. A
Abbreviated transcription (Latin):
sola ꝓnunciatione indicat qͦd intelligiuult: sic̃
cum dicimꝰ. homini agenti malũ bonũ ẽ quod¬
facis. Antifrasis uͦ ñ uoce ꝓnunciantis significat
contrarumi. s suis tantũ u̾bis quoꝵ origo contͣ
ria est. Enygia questio obscura quȩ difficile
intelligit᷑ uisi pͥus aꝑiatur ut ẽ illud. De come¬
dente exiuit cib. & deforte egressa ẽ dulcedo.
significans exore leonis fauum ex tractum.
Int̾ allegoriã aut̃ & enygina hoc int̾ẽ. qͦd allegoria
bis gemina ẽ. & subres alias aliud figaͣlit̾ indicat:

Expanded text:
pronuntiatione sola indicat quod intellegi uult; ut puta, pronuntiatione sola indicat quod intellegi uult; ut puta, cum dicimus homini agenti male: bonum efacis. Antiphrasis vero non voce pronuntiantis significat contrarium, sed suis tantum verbis, quorum origo contraria est. 26. Aenigma est quaestio obscura, quae difficile intelligitur, nisi aperiatur, ut est illud: De comedente exivit cibus, et de forte egressa est dulcedo', significans ex ore leonis favum extractum. Inter allegoriam autem et aenigma hoc interest, quod allegoriae vis gemina est et sub res alias aliud figuraliter indicat
Abbreviated transcription (Latin):
pluma. durior saxo. Allegoria ẽ. alieniloquiũ.
bell punici. uel cria bella punica significantur.
W̾inbucolicis. Aurea mala decẽ misi. id ẽ ad augꝰ¬
tum decẽ eglogas pastoꝵ. Huiꝰ tropi plures sunt
species. ex quib eminent septẽ. Y ronia. Anti¬
frasis. Enygina. Carientismos. Paroemia. Sar¬
casmos. Artisiios. Yronia ẽ sententia. ꝑ ꝓnuncia¬
tionem contrariũ hñs intellectum. Hoc enun tͦpo
ctet maula eolus. & clauso uentoꝵ carcere regnet.
Et quomͦ aula si carcer ẽ: Soluit᷑ enim ꝓñciatione.
Nam carcer ꝓnunciatio ẽ: iactet inaula ironia ẽ.
& totum ꝑ contrariã ꝓminciationẽ annunciat᷑.
ꝑ yrouie speciem que laudaudo deridet. Antifrasis
ẽ sermo e contrario intelligendꝰ. ut lucꝰ. quia caret
faciant. Hoc tropo & nani achlantes. & ceci uiden¬
tes. & uulgo ethiopes argentei appellant᷑. Int̾
ẏronian aut̃ & antifrasin hoc distat. qͦd ẏronia¬

Expanded text:
pluma', 'durior saxo'. Allegoria est alieniloquium. pluma', 'durior saxo'. Allegoria est alieniloquium. belli Punici, vel tria bella Punica significantur. Et in Bucolicis 3, 71: Aurea mala decem misi, id est ad Augustum decem eglogas pastorum. Huius tropi plures sunt species, ex quibus eminent septem: ironia, antiphrasis, aenigma, charientismos, paroemia, sarcasmos, astysmos. Ironia est sententia per pronuntiationem contrarium habens intellectum. Hoc enim tropo ctet in aula Aeolus, et clauso ventorum carcere regnet. Et quomodo aula, si carcer est? Solvitur enim pronuntiatione. Nam carcer pronuntiatio est: iactet et aula ironia est; et totun per contrariam pronuntiationem adnuntiatur per ironiae speciem, quae laudando deridet. Antiphrasis est sermo e contrario intellegendus, ut 'lucus', quia caret faciant. Hoc tropo et nani Athlantes et caeci videntes et vulgo Aethiopes argentei appellantur. Inter ironiam autem et anti
Abbreviated transcription (Latin):
int̾pouiinus sententiã nr̃am. qua exmedio
rapidluĩ adnaues p̃mittit achatẽ. Est enĩ ordo rapidũ eneã¬
p̃mittit acathẽ. Nam illud in medio pareuthesis ẽ.
tum nebulȩ circũ dea fudit amictũ: ꝓcircũ¬
sudit. Sinthesis. ibi exonĩ parte cireũ futa
pectora. si uob̾ audenli extrema cupido est certa
sequi. que sit reb fortuna uidetis. excessere om̃s aris
aditisq relictis dii quib imꝑium hoc steterat.
succurritis urbi incense. moriamur & inmedia
arma ruamꝰ. Ordo talis ẽ. Iuuenes fortissima
pectora frustra succurritis urbi incense. qtua
excessere dii: unde si uob̾ cupido certa ẽ me
sequi audentẽ extrema: ruamus in media arma
& moriamꝰ. Yꝑbole ẽ excelsitas. fidem ex ced̾ens.
ueritatis errat᷑. qmͣius u̾ba quȩ indicantur
excedant. ut uoluntas loquentis ñ fallentis appa¬
reat. Quo tropo ñ solum auget᷑ aliquid. s & mi¬
nuit᷑. Anget᷑. ut uelocior euro. minuit᷑: mollior

Expanded text:
interponimus sententiam nostram, qua ex medio interponimus sententiam nostram, qua ex medio rapidum ad naves praemittit Achaten. Est enim ordo: Aeneas rapidum praemittit Achaten. Nam illud in medio parenthesis est.tum nebulae circum dea fudit amictum, pro 'circumfudit'. Synthesis est, ubi ex omni parte confusa pectora, si vobis audendi extrema cupido est certa sequi, quae sit rebus fortuna videtis. Excessere omnes aditis arisque relictis dii, quibus inperium hoc steterat; succurritis urbi incensae; moriamur et in media arma ruamus. Ordo talis est: 'Iuvenes fortissima pectora, frustra succurritis urbi incensae, quia excesserunt dii. Unde si vobis cupido certa est me sequi audentem extrema, ruamus in media arma et moriamur'. Hyperbole est excelsitas fidem excedens ultveritatis erratur, quamvis verba quae indicantur excedant, ut voluntas loquentis, non fallentis appareat. Quo tropo non solum augetur aliquid, sed et minuitur: augetur, ut 'velocior Euro': minuitur, ut 'mollior
Abbreviated transcription (Latin):
pars ẽ. genꝰ aut̃ totum. A toto aut̃ pars intelli
nꝰ tnͣs pontũ fugat. Non enim totꝰ annꝰ frigidꝰ
ñ solum pupis. s nauis. & ñ nauis. s qui mea
& ñ om̃s. s unꝰ fl̾amas extulit. Onomatopeia
ẽ nom̃ affictũ adimitandũ sonum uocis ⁊ fusȩ.
ut. stridor ualuarũ. hinnitꝰ equoꝵ mugitus
boum. balatꝰ ouium. Perifrasis ẽ circ̃loquiũ.
tionẽ u̾boꝵ unã rem: hoc ẽ uiuit. Hic aut̃
ꝓducit. aut feditatẽ circuitu euitat. Ueritatẽ
splendide ꝓducit. sicut & iam pͥma nouo spar¬
gebat lumine t̾ras. titani croceũ linquens
aut dies ortꝰ erat. feditatẽ circuitu euitat: si¬
cut placidum q petiuit coniugis infusꝰ gre
& decent̾ ostendit concubitũ. ł p̃baton tns
censio. cum u̾bum aut sententia ordine com¬
mutatui. Huiꝰ species sunt qͥnq. Anastrofe.
I. Steron. ꝓteron. Parent̾esis. Themesis. Sin¬
ra ueuit. & sic tetigit fluctus. Parentesis. itbi

Expanded text:
pars est, genus autem totum. A toto enim pars intellegpars est, genus autem totum. A toto enim pars intellegnnus pontum fugat. Non enim totus annus frigidus non solum puppis, sed navis, et non navis, sed qui in ea, et non omnes, sed unus flammas extulit. Onomatopoeia est nomen adfictum ad imitandum sonum vocis confusae, ut 'stridor valvarum', 'hinnitus equorum', 'mugitus boum', 'balatus ovium'. Periphrasis est circumloquium, tionem verborum unam rem, hoc est vivit. Hic autem producit, aut foeditatem circuitu euitat. ueritatem splendide producit, sicut: et iam prima nouo spargebat lumine terras / Tithoni croceum linquens aut dies ortus erat. et icut: placidumque petiuit / coniugis infusus greet decenter ostecensio, cum verbum aut sententia ordine commutatur. Huius species quinque: anastrophe, hysteron proteron, parenthesis, tmesis, synora venit, et sic tetigit fluctus. Parenthesis, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
qui uinum apud gecos inuenit. Itẽ ꝑ efficientẽ
Io qͦd efficit᷑. sic̃ pigrũ frigꝰ. qͦd pigros homines
Spumantia frena dix̃. cũ utiq ñ ipsa faciant
spunias. s equus qͥ egerit spumas consꝑgat in¬
fusas. Antonoinasia ẽ ꝑ nomine idẽ uice no¬
minis posita. ut inaie genitꝰ ꝓ mercurio. Qui
tropꝰ fit modis tribus. Ab animo. ut. magnani¬
musq anchifiades. ⁊ corpore. ut. ipse ardiiuis.
extrinsecꝰ. ut. infelix puer atq impar congͥssus
achilli. Epytethon. supͣ noñ. Preponit᷑ enim
ꝓpͥo nomini. ut. alma ceres obsceniq canes.
importune q nolueres. Int̾ antonomasiam
aut̃ & epytethon hoc differt. qͦd antonoina¬
sia ꝓuice nominus ponit᷑. epytethon autẽ
nunqm ẽ sine nomine. Quib duob tropis
uel uituꝑamus aliquẽ. uel ostendimꝰ uel lau¬
damus. Sinedoche ẽ conceptio. c̃ aparte totũ.
uel a toto pars intelligit᷑. Eo enim & ꝑ speciẽ
genꝰ. & ꝑ genꝰ species demonstrat᷑. S species

Expanded text:
qui vinum apud Graecos invenit. Item per efficientem, id quod efficitur, sicut 'pigrum frigus' quod pigros homines 'Spumantia frena' dixit, cum utique non ipsa faciant spumas, sed equus, qui ea gerit, spumis conspargat infusis. Antonomasia est pro nomine, id est vice nominis positropus fit tribus modis: ab animo, ut, magnanimusque Anchisiades; a corpore, ut ipse arduus; extrinsecus, ut: Infelix puer, atque impar congressus Achilli. 12. Epitheton, Supra nomen, praeponitur enim proprio nomini, 61 ut Alma Ceres, obscenique canes, importunaeque volucres. Inter antonomasiam autem et epitheton hoc differt, quod antonomasia, pro vice nominis ponitur; Epitheton autem numquam est sine nomine. Quibus duobus tropis vel vituperamus aliquem, vel ostendimus, vel laudamus. Synecdoche est conceptio, cum a parte totum, vel a toto pars intellegitur. Eo enim et per speciem genus, et per genus species demonstratur sed species
Abbreviated transcription (Latin):
dio. gͥcia sulpicio sordidata. gallia cottȩ. In
cos. ueritas odium parit. Yporeusis ẽ figura
suꝑiori contͣria uͥ insngulis sensib ꝓpria
b clansulis aut pluralis dictio singulari ũbo
finita. ut sociis arege recepto. aut singula¬
ris dictio pltrali u̾bo expleta. ut sunt nob̾
sunt dixit. hic debuit dice ẽ & p̃ssi copia la¬
edis. fit aut̃ suleisis ñ solum᷑ partes orationis.¬
ẜ ꝑaccidentia partib orationis. Nam uͥ & ꝓ
multis inius. & ꝓuno multi poninit᷑ silem¬
sis est. ꝓmultis uinis: ut est illud. Utrumq
armato milite complent: cum ñ uno s mul¬
tis militib. Item ꝓ uno niulti. ut in exgłi̾o.
Latrones qui cũ eo crucifixi erant imꝑꝑabant

Expanded text:
cia Sulpicio sorti data, Gallia Cottae. In cos, veritas odium parit. Hypozeuxis est figura superiori contraria, ubi in singulis sensibus propria bus clausulis, aut pluralis dictio singulari verbo finita, ut, sociis et rege recepto, aut singularis dictio plurali verbo expleta, ut: Sunt nobisunt dixit, hic debuit dicere: Est pressi copia lactis. 6. Fit autem syllepsis non solum per partes orationis accidentia partibus. Nam ubi et pro multis unus, et pro uno multi ponuntur, syllesis est: pro multis unus, ut est illud: uterumque armato milite complent, cum non uno, sed multis militibus. Item pro uno multi, ut in Evangelio: Latrones qui crucifixi erant
Abbreviated transcription (Latin):
metra uocata. ut dactilica. iambica.
trocheica. Atrocheo enim trocͥeicum metrum
nascit᷑. a dactilo dactilicum. sic & alia asiuspedl
Anumero: ut erametrũ. pentametrũ. trimetrũ.
Nam sendrios u̾sus nos ex numero pedum uo¬
camus. Hos g̾ci quia geminos feriunt: tri¬
metros dicunt. Ex ametros aut̃ latinos pri¬
mum fecisse ennium tradunt. eosq longos
uocant. Ab inuentorib metra appellata di¬
aunt᷑. ut anacreonticũ. safficũ. archiloicum.
Anacreontica metra: anacreon composuit.
saffica saffo mulier edidit. archilorcꝰ. quidam
excuit. sotadecorũ quoq reꝑtor ẽ sotades gene̾
crecensis. symonodia quoq metra fymonides
poeta lyricꝰ composuit. A frequentatorib. ut
asclepiodia. Non enini ea asclepiꝰ inuenit. s ꝑ¬
inde ita uocata. qͦd eis isdem diligentissime

Expanded text:
metra vocata, ut dactylica, iambica, metra vocata, ut dactylica, iambica, trochaica. A trocheo enim trochaicum metrum nascitur; a dactylo dactylicum, sic et alia a suis pedibus. A numero vero hexametrum, pentametrum, trimetrum. Nam senarios versus nos ex numero pedum vocamus; hos Graeci quia geminos feriunt, trimetros dicunt. Hexametros autem Latinos primum fecisse Ennius traditur, eosque longos vocat. 7. Ab inventoribus metra appellata dicuntur, ut, Anacreonticum, Saphicum, Archilochium. Nam Anacreontica metra Anacreon composuit, Saphica Sapho mulier edidit, Archilochia ercuit. Sotadeorum quoque repertor est Sotades genere Cretensis. Simonidia quoque metra Simonides poeta lyricus conposuit. A frequentatoribus, ut Asclepiadia. Non enim ea Asclepius invenit, sed proinde ita vocata quod ea idem el
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sus pyrrum solutã orationẽ primus ex¬
contenderunt.
atq spaciis t̾minantur. Neq enini ultͣ
dimensionẽ tempoꝵ constituta procedunt.
ab eo qͦd pedib inordine suo dispositis certo
fine mod̾antui: ꝑarticulõ qui cesa & membra
noniniant᷑. qui ne longnis ꝓ uoluerent᷑. qmͣ
udicium possit sustinere: modum statuit
ratio unde reuerterent᷑. & ab eo ipso u̾sum uo¬
catum quod reu̾titur. Huic adheret rithinꝰ
qui ñ ẽ certo fine mod̾atus. s tam̃ rationalit̾
ordinatis pedib currit: qui latine nichil aliud
qm numerꝰ dr: de quo ẽ illud. Numeros me¬
dib continet᷑. cui nonĩ datu existimant. eo
quod carptim ꝓnunciet᷑. Unde hodic latinã
qm purgantes discerpunt carminare diciniꝰ
seu qͦd qui illa cauerent care re mente ex isti¬
mabant᷑. Metra uel apedib nuncupata ul
areb quȩ scribunt᷑. uel ab inuentorib uel afre¬
quentatorib. uel anumero syllabarũ. Apedib

Expanded text:
adversus Pyrrhum solutam orationem primus exadversus Pyrrhum solutam orationem primus excontenderunt. atque spatiis terminantur, neque ultra dimensionem temporum constitutam procedunt. ab eo, quod pedibus in ordine suo dispositi certo fine moderantur per articulos, quae caesa et membra nominantur. Qui ne longius provolverentur iudicium posset sustinere, modum statuit ratio unde reverteretur et ab eo ipso versum vocatum, quod revertitur. Huic adheret rythmus, qui non est certo fine moderatus, sed tamen rationabiliter ordinatis pedibus currit, qui latine nihil aliud quam numerus dicitur, de quo est illud. Numeros medibus continetur; cui datum nomen existimant, seu quod carptim pronuntiaretur unde hodie lanam quam purgantes discerpunt, carmiuare dicimus, seu quod qui illa canerent carere mente existimabantur. 5. Metra, vel a pedibus nuncupata, vel a rebus quae scribuntur, vel ab inventoribus, vel a frequentatoribus, vel a numero syllabarum. 6. A pedibus
Abbreviated transcription (Latin):
exemplum dicti uel facꝰti alicuiꝰ. aut ex simili.
aut ex dissimil genẽ conueniens eiꝰ qͦm ꝓponimꝰ
reita. Tam fortit̾ ꝑiit apud yponẽ scipio.
quã uticȩ cato. Simłĩtudo aut̃ trib modis fit:¬
Amaiori adminus. qualit̾ exp̃ssum uentis ꝑ
nubila flumen. Aminori ad maiꝰ. si potuit
manes arcessere conuigis orfeus treicia fretus
cithara fidibq canoris. Quasi dicat re parua
& breui. id ẽ si ille cithara fretꝰ. ego pietate. e
soluta. Prosum enim antiqui ꝓductũ dice¬
bant & rectũ. Unde ait uarro apud plautum
ꝓsis lectis significari rectis. Unde etiã quȩ ñ ẽ
ꝓfusa. uel abeo quod spaciis ꝓruat & excurrat.
nullo sibi t̾mino p̃finito. Pret̾ea tam apud
g̾cos qͣm apud latinos longe antiquiorẽ curã
fuisse carminũ qͣm ꝓse. Omnia enim prius
u̾sib condebant᷑. Prose aut̃ studiũ sero uiguit.
Primus apud g̾cos ferecides syrus soluta ora¬
tione scͥpsit. Apud romanos aut̃ apius cecus

Expanded text:
exemplum dicti vel facti alicuius aut ex simili aut ex dissimili genere conveniens eius, quam proponimus, rei, ita: 'Tam fortiter periit apud Hipponem Scipio quam Uticae Cato'. Similitudo autem tribus modis fit:A majore ad minus: Qualiter expressum ventis per nubila fulmen; a minore ad majus: Si potuit manes arcessere conjugis Orpheus Threicia fretus cithara fidibusque canoris quasi dicat, re parva et brevi, id est, si ille cithara fretus, ego pietate. CAsoluta. Prosum enim antiqui productum dicebant, et rectum. Unde ait Varro apud Plautum prosis lectis signiprofusa, vel ab eo, quod spatiosius proruat et excurrat, nullo sibi termino praefinito. Praeterea tam apud Graecos quam apud Latinos longe antiquiorem curam fuisse carminum quam prosae. Omnia enim prius versibus condebantur; prosae autem studium sero viguit. Primus apud Graecos Pherecydes Syrus soluta oratione scripsit; apud Romanos autem Appius Caecus
Abbreviated transcription (Latin):
thaginensium. hierosolum itanoꝵ. & con¬
stantino politanoꝵ. Accidunt unicuiq pe
uice leuent᷑ & ponantur:. ut arma. Ar. ele¬
uatio ẽ. ma positiuo. In his duob ꝑdiuisi¬
onẽ pedes legitimi colligunt᷑. Equa diuisio
ẽ: quotiens arsis. & chesis. equali tempoꝵ
diui sione cedunt᷑. Duppla quotiens ex his
unun alt̾im dupplo uincit. Sexcupla uͦ ẽ: qͦti¬
ens unus alt̾insexcuplo suꝑat. In simpla enin
eius parte unꝰ plus inuenit᷑. indupla unꝰ mi
habet᷑. Sexcum enim: dimidiũ d̾r. Triplũ ẽ:
qͣndo maior pars ter continet totũ minꝰ. idẽ
tria & unum. Epytritum ẽ. qnͣdo minꝰ con¬
tiuet᷑ a maiore: eiusq t̾cia pars. Cedunt᷑ uͦ
pedũ membra uel ꝑ equalitatẽ uel ꝑ duplũ

Expanded text:
thaginensium, Hierosolymitanorum, et Conthaginensium, Hierosolymitanorum, et Constantinopolitanorum. Accidunt unicuique pevice leventur, ut arma, ar elevatio est, ma positio. In his duobus per divisionem pedes legitimi colliguntur. Aequa divisio est quoties arsis et thesis aequali temporum divisione ceduntur; dupla, quoties ex his unum alterum duplo vincit. Sexcupla vero est, quoties unum alterum sexcuplo superat. In simpla enim ejus parte unus plus invenitur, in dupla unus minus habetur: sexcuplum enim dimidium dicitur. Triplum est, quando major pars ter continet totum minus, id est, tria et unum; epitritum est, quando minus continetur a majore, et ejus tertia pars. Ceduntur vero pedum membra vel per aequalitatem, vel per duplum,
Abbreviated transcription (Latin):
sit adceumã canentium aptus. Dispondeus
aut̃ & ditrocͥeus & diianib dicti qͦd geminis
constant iambisspondeis. uel trocheis. Anti¬
pastus. qͦd excontrariis syllabis. exbreui & longa
ex longa &e breui. Corrambs uͦ quia ex hoc
pede compositum carm̃ choris aptissimũ sit.
Ionici sane. ꝓpt̾ nunieroꝵ in equalẽ sonum
dicti: hñt enĩ binas longas sẏllabas. binasq
correptas. Peones dicti. ab inuentore. Constant
aut̾ & ipsi ex una longa & diiab breuib: quȩ
longa iuxta nomina eoꝵ uariatun ẽ consti¬
tuta. Epycriti uocati. qͦd semꝑ tres longas
habeant syllabas: & unam breuẽ. Synrigie
aut̾ sunt pentasillabi & exasyllabi pedes.
Et dicti apud g̾rcos synrigie quasi quedã decli¬
nationes. s hi ñ sunt pedes. s appellant᷑ pen¬
tasillabi & ex asillabi: quia ultra quinq &
sex sillabas ꝓcedunt. Unde ũ oportet in car¬
mine has sillabas qͦdlibet excedẽ nom̃. ut car¬

Expanded text:
sit ad celeuma canentium aptus. Dispondeus sit ad celeuma canentium aptus. Dispondeus autem et ditrochaeus et diiambus dicti quod geminis constant iambis, spondeis vel trochaeis. Antispastus, quod sit ex contrariis syllabis, ex brevi et longa, ex longa et brevi. Choriambus vero, quia ex hoc pede conpositum carmen choris aptissimum sit. Ionici sane propter numerorum inaequalem sonum dicti. Habent enim binas longas syllabas binasque correptas. Paeones dicti ab inventore. Constant enim ipsi ex una longa et tribus brevibus, quae longa iuxta nomina eorum variatim est constituta. Epitriti vocati quod semper tres longas habeant syllabas et unam brevem. Syzygiae autem sunt pentasyllabi et hexasyllabi pedes; et dicti apud Graecos syzygiae, quasi quaedam declinationes. Sed hi non sunt pedes, sed appellantur pentasyllabi, hexasyllabi, quia ultra quinque et sex syllabas non procedunt: unde non oportet in carmine has syllabas quodlibet excedere nomen, ut Car
Abbreviated transcription (Latin):
dictus ẽ: eo quod lamborin greci detrahere
dixerunt. Huiusmodi enim carmine om̃s
inuentiones uel detractiones implere poete
soliti sunt. Dictum aut̾ nom̃: ab eo qͦd ueluti ne¬
nenum quodammͦ maledicti aut liuoris infundat.¬
Tribrachꝰ qui & corios appellat᷑. dictus tribrachꝰ
quia fit extrib breuib. Molosus dictus. a sal¬
tatione molosoꝵ: qͣm exercuerunt. armati.
Anapestꝰ dictus: quia remissionib & ludis hic
pes magis dicatus ẽ. Dactilus. a digito dictus:¬
qͦd alongiore nodo inchoans. induas desinit
breues. Sic & iste pes iuncturã unã ht̃ longã:
& duas breues. Unde & manꝰ oppansa palma
dr: & pendentes digiti dactui. Amphybrachꝰ.
qͦd inutraq parte breuẽ ht̾. longã in medio
inclusam breuẽ. Machros enim: longꝰ dr. Bac¬
chiuis appellatꝰ ẽ eo qͦd eo pede bacchia id ẽ liberi
sacra celebrabant᷑. Antibaccꝰ uel palimbaccus
dictꝰ: quia iteratus ab accio ẽ. Proceleumaticꝰ qͦd

Expanded text:
dictus est eo, quod ἰαμβόζειν Graeci detrahere dictus est eo, quod ἰαμβόζειν Graeci detrahere dixerunt. Huiuinvectiones, vel detractiones implere poetae sunt soliti. Dictum autem nomen ab eo quod velut venenum quodammTribrachys qui et chorius appellatur, dictus tribrachys, quia sit ex tribus brevibus. Molossus dictus a saltatione Molossorum, quam exercuerunt armati. Anapaestus. Appellatur quia remissionibus et ludis hic pes magis dicatus est. Dactquod a longiore nodo inchoans, in duos desinat breves. Sic, et iste pes juncturam unam habet longam, et duas breves. Unde et manus oppansa palma dicitur, et pendentes digiti dactyli. 26 9. Amphibrachus, quod in utraque parte brevem habeat, longa in medio inclusam brevem. Μακρός enim longus dicitur. Bacchius appellatus est eo, quod eo pede Bacchia, id est Liberi sacra celebrabantur. Antibacchius vel Palimbacchius dictus quia iteratus a Bacchio est. Proceleumaticus, quod
Abbreviated transcription (Latin):
insistunt: nec alegitimo spacio unqͣm
recedunt. Pedes dicti: eo qͦd ꝑ ipsos metͣ ambu¬
lent. Nam sic̃ nos pedib incedimus: ita metra
qͦsi pedib gradiunt᷑. Pedes aut̃ om̃s centũ
iginti quatuor sunt. Dissillabi quatuor. trĩ¬
fillabi octo. tetrasillabi sedecim. penta fillab
trignita duo. exasillabi sexaginta quatuor.
usq ad quatuor aut̃ sillabas pedes ducuntur:
reliqui sẏnrigie uocant᷑. Ipsi aut̃ pedes hñt
speciales causas nominum quare ita uocentur:
Pyrritius dictus ẽ. quia hic assidue uel uicer¬
tamine uel in ludo puerili sepius frequenta¬
batur. Spondeus dr. quia tractum sonat.
Nam spondeus tractus quidẽ dr. id est souns:
qui fundebat᷑ circa aures sacrificantium.
Unde & hi qui tybiis canebant. in sacs gen¬
tilium. spondiales nominabantur. Trocheꝰ
uͦ abeo dictus ẽ. qtł celerẽ conu̾sionẽ faciat.
cantilene: & quasi rota uelocit̾ currat in
metris. Trochos enum g̾ce: rota dr. Iaub

Expanded text:
insistunt, nec a legitimo spatio umquam insistunt, nec a legitimo spatio umquam recedunt. Pedes dicti eo, quod per ipsos metra ambulent. Nam sicut nos pedibus incedimus, ita metra quasi pedibus gradiuntur. Pedes autem omnes centum viginti quattuor sunt: disyllabi quattuor, trisyllabi octo, tetrasyllabi sedecim, pentasyllabi triginta duo, hexasyllabi sexaginta quattuor. Usque ad quattuor autem syllabas pedes dicuntur, reliqui syzygiae vocantur. Ipsi autem pedes habent speciales causas nominum, quare ita vocentur. Pyrrichius dictus est, quia hic assidue vel in certamine, vel in ludo puerili saepius frequentabatur. Spondeus dicitur quia tractim sonat. Nam spondeus tractus quidam dicitur, id est sonus, qui fundebatur circa aures sacrificantum. Unde et hi, qui tibias canebant in sacris gentilium, spondiales nominabantur. Trochaeus vero ab eo dictus est, quod celerem conversionem faciat cantilenae, et quasi rota velociter currat in metris. Τροχός enim Graece rota dicitur. Iambus
Abbreviated transcription (Latin):
illa ẽ silaba: quȩ explurib nascitur litt̾is.
Nam unam uocalem ꝓ sillaba abusiue ñ ꝓpͥe
dici. quȩ ñ tam sillaba dicenda ẽ: qͣm ratio
tempoꝵ. Sillabe aut̃ aut breues sunt aut
longe. aut cominunes. Breues uocate: quia
ñquã ꝑduci possunt. Longe: quia nunquam
corripi possunt. Cominunes aut̃: quia ꝑscri¬
bentis arbitrio cum necessitas cogit. & ꝓdu¬
sillabe longe breuesq dicunt᷑: quia ꝑua
rias uocum moras. aut duppla aut simpla
spacia temporis hab̾e uidentur. Dyꝑton¬
ge sillabe gͥco nomine dicte. qͦd meis bine
uocales iungant᷑. Ex his apud nos ueras ẽẽ¬
tantum celebrata fuit. Sillaba aut̃ apud me¬
tricos ido seinipes nominat᷑. quod sit diii¬
dius pes. Nam pes: duab constat sillabis.
Cuni gͥ sẏllaba una ẽ: quasi dimidius pes ẽ.
Dyonisius. liitiꝰ sẏ llabarum omniũ singłas
formas aptissimas fecit: & ob id statua hono¬
ratus est. De pedibus. ix.¬
edes sunt qui certis sillabaꝵ temꝑorib

Expanded text:
illa est syllaba, quae ex pluribus nascitur litteris. Nam unam vocalem pro syllaba abusive, non proprie dici, quae non tam syllaba dicenda est quam ratio temporum. Syllabae autem aut brevelonge, aut communes. Breves vocate, quia nunquam produci possunt. Longe, quia nunquam corripi possunt. Communes autem, quia pro scribentis arbitrio, cum necessitas cogit, et produsyllabe longe brevesque dicuntur, quia per varias vocum moras, aut dupla, aut simpla spatia temporis habere videntur. Dipthonge syllabe greco nomine dicte, quod in eis bine vocales iunganttantum celebrata fuit. Syllaba autem apud metricos ideo semipes nominatur, quod sit dimidius pes. Nam pes duabus constat syllabis. Cum ergo syllaba una est, quasi dimidius pes est. Dionysius Lintius syllabarum omnium singulas formas aptissimas fecit, et ob id statua honoratus est. § 17 De pedibus.edes sunt, qui certis syllabarum temporibus
Abbreviated transcription (Latin):
la. paradigina: id ẽ imago. cõꝑatio exemplun.
Iconẽ. imago. cum figurã rei ex simil genere co¬
namur exprimere. ut onĩa mercurio si milis uocẽ¬
q colorẽq & crinẽ flauũ & menibra decora iu¬
uenta. Congrua enimi similitudo de specie huiꝰ
ꝑsone inducit᷑. Parabola ẽ comꝑatio ex dissimi¬
lib reb ut. Qualis marmis ẽ fere libie uisus leo¬

Expanded text:
la, paradigma, id est, imago, comparatio, exemplum. la, paradigma, id est, imago, comparatio, exemplum. 32. Icon est imago, cum figuram rei ex Simili genere conamur exprimere, ut: Omnia Mercurio similis, vocemque coloremque Et crines flavos, et membra decora juventae. Congrua enim est similitudo de specie cujus persona inducitur. 33. Parabola est comparatio ex dissimilibus rebus, ut, qualis in arvis Aestiferae Lib
Abbreviated transcription (Latin):
Carientismos ẽ tropꝰ quo dura dicta gratiꝰ ꝓ fe¬
runt᷑ uti cũ int̾rogantib nob̾ nunqͥd uos qͤsie¬
rit aliqͥs respondet᷑ bona fortuna. unde intel¬
ligit᷑ neminẽ nosquesisse. Paroeinia ẽ reb &¬
unt enim rustici uocẽ hominẽ ꝑdere. si euni
u̾bium: lupꝰ in fabula. Sarcasmos ẽ. hostilis ir¬
risio: cum amaritudine ut referes ꝙͦ hȩc. ꝙ nĩ¬
cius ibis pelide genitori. illi mea tristia facta de
ut illud. Qui baunum ñ odit: amet tua carmi¬
na meui. atq idẽ iungat uulpes. & mulgeat
hyrcos. id ẽ qui bauuini ñ odit ꝓpena ei ⁊tingat:
ut diligat meuiũ. fuerunt aut̃ meuiꝰ & bauius
poete pessuni & inimici uirgilii. Qui hunc gͦ
diligit: faciat quȩ contͣ naturã st̃.: idẽ iungat
uulpes. & nuilgeat hẏrcos. Omeosis ẽ. quȩ lati
ne int̾pretat᷑ similitudo. ꝑ qm minus note rei
ꝑsimilitudinẽ eius quȩ magis nota ẽ pandit᷑
demonstratio. Huiꝰ species sunt tres. ycon ꝑabo¬

Expanded text:
arientismos est tropus, quo dura dictu gratius proferuntur, ut cum interrogantibus nobis, «numquis nos quaesierit», respondetur «bona Fortuna», unde intellegitur neminem nos quaesisse. paroemia esunt enim rustici uocem hominem perdere, si eumroverbium, Lupus in fabula. 29. Sarcasmos est hostilis irrisio, cum amaritudine, ut: Referes ergo haec, et nuntius ibis Pelidae genitori. Illi mea tristia facta Degut illud: Qui Bavium non odit, amet tua carmina, Maevi, Atque idem jungat vulpes, et mulgeat hircos, id est: qui Bavium non odit, pro poena eiut diligat Maeuium. fuerunt enim Maeuius et Bauius poetae pessimi et inimici Vergilii. qui hos ergo diligit, faciat quae contra naturam sunt, id est, iungat uulpne interpretatur similitudo; per quam minus notae rei per similitudinem ejus quae magis nota est panditur demonstratio. Hujus species sunt tres; icon, parabo
Abbreviated transcription (Latin):
tiuiri consuetudine factũ: ut maximꝰ. optumꝰ¬
uolo. nolle. ne uelle. Os si uultũ aut ossum
significat ꝑ .o. solã sc̃bendum ẽ: si ꝑsonã . h. p̃¬
ponendũ ẽ. Ora finiũ. ꝑ .o. hora dierũ. ꝑ .h. scͥ¬
bendum ẽ. Onꝰ. si de onere uenit.ꝑ.o. solam
sc̃bendũ ẽ. si de honore. cum . h. aspiratione.
Prepositio & p̃terea: ꝑ dyptongam scͥbendum
caiss uingunt᷑. ita itt una sillaba fiat. Cet̾aꝑc.
ctio sine.a. Quid. ꝑ.d. litt̾am scͥbit᷑. c̃ ꝓ nom̃ ẽ.
ꝑ .t. cũ uͭbum. cũꝰ positio ẽ pͥma queo. qͥs. qͣt.¬

Expanded text:
ti viri consuetudinem factam, ut 'maximus', 'optimti viri consuetudinem factam, ut 'maximus', 'optimvolo' est; 'nolle', 'nevelle'. 'Os' si vultum aut ossum significat per O solam scribendum est; si personam, H praeponenda est. 'Ora' finium per O; 'hora' dierum per H scribendum. 'Onus' si de onere venit, O sola scribendum; si de honore, cum H aspiratione. 'Praepositio' et 'praeterea' per dipthonga scribendum. cales iunguntur, ita ut una syllaba fiat. Cetera per C ctio sine A. 'Quid' per D litteram scribitur, cum pronomen est; per T, cum verbum: cuius positio est prima 'queo, quis, q
Abbreviated transcription (Latin):
Gnatꝰ. qͦo ẽ filius ꝑ .g. sc̃bendum. qͥa facit gen̾atꝰ.
H. quia aspirationis litt̾a ẽ: in latino tantũ
cales constitutam bis scͥbi quidam existimabant.
ut introiia. maiia. Hoc ratio ñ ꝑmittit. Num¬
qm enim tres uocales in una sillaba sc̃bunt᷑.
s .i. litt̾a int̾ duas uocales constituta ꝓduppli¬
ci habetur. Id. ꝓnom̃ neutri geni̾s ꝑ .d. scͥbit᷑
ab eo qͦd ẽ.is. ea. id. quia facit idem. Quod s
eo. is. it. qura facit itur. R. litt̾am antiqui p̃po¬
nebant: quotiens .a. sequebat᷑. ut Raput. kanna.¬
kalamꝰ. Nunc aut̃ karthago. & kalende ꝑ eandẽ
tantum scͥbunt᷑. Omna aut̃ g̾ca nomina
dine uocata ẽ. cuius contraria ẽ tristitia. quȩ
ꝓ cacdamitate. A cadendo enim nom̃ sũpsit
calamitas. Maxumus an inaximꝰ & si qua
similia siuit. qͦlit̾ scͥbenda sint quesitũ ẽ. Uar¬
ro traddidit cesarẽ ꝑ .i. eiꝰmodi u̾ba: enunciare
solitũ eẽ & scribere. Inde ꝓpt̾ auctoritatẽ tan¬

Expanded text:
Gnatus', quod est filius, per G scribendum, quia facit generatus. H, quae aspirationis littera est, in Latino tantum cales constituta, bis scribi quidam existimabant, ut in 'Troia' et 'Maia'. Hoc ratio non permittit. Numquam enim tres vocales in una syllaba scribuntur. Sed I littera inter duas vocales constituta pro duplici habetur. 'Id' pronomen neutri generis per D scribitur, ab eo quod est 'is, ea, id', quia facit 'idem'. Quod si 'eo, is, it', quia facit 'itur'. K litteram antiqui praeponebant quotiens A sequebatur, ut Kalamus. Nunc autem Kartago, et Kalendae per eamdem tantum scribuntur. Omnia autem Graeca nomina dine vocata est, cui contraria est tristitia, quae itatem pro cadamitate; a cadendo enim nomen sumpsit calamitas. 15. Maxumus, an maximus, et si qua similia sunt qualiter scribi debeant quaesitum est. Varro tradit Caesarem per I eiusmodi verba enuntiare solitum esse et scribere. Inde propter auctoritatem tan
Abbreviated transcription (Latin):
dẏptongã ẽ notandꝰ. Equus. qͦd ẽ animal ꝑ e.
solam scribendũ. aequus qͦd ẽ iustꝰ. ꝑ ac. dỹp¬
tongã scͥbendum. Erul. addito .s. debet scri¬
bi. quia exsul dr̃ extra solum est. Exultat.
meliꝰ sine .s. litt̾a scribit᷑. Nam cum ipsa.&.
ex .c. &.s. constet. qͦmͦ cum iuia sit rursus ei
addit᷑ alia : E quor ꝑ dẏptongã scribendum.
quia ab aqua ẽ nom̃ factum. forsitan. ꝑ .n.
scribendũ infine. quia integrũ eiꝰ ẽ. si forte tan¬
dem. Fedꝰ quod ẽ deformis. ꝑ .e. solam scribendũ.
fedus qͦd ẽ pactũ. cũ oe. ꝑ dyptongã sc̃ͥbendũ.

Expanded text:
. 'Equus', quod est animal, per E solam scribendum. 'Aequus', quod est iustus, per AE dipthonga scribendum. 'Exsul' addito S debet scribi, quia exsul dicitur qui extra solum est. 'Exultat' melius sine S littera scribitur. Nam cum ipsa X ex C et S constat, quomodo, cum in ea sit, rursus ei additur alia? 'Aequor' per dipthonga scribendum, quia ab aqua est nomen factum. 'Forsitan' per N scribendum in fine, quia integrum eius est 'si forte tandem'. 'Fedus', quod est deformis, per E solam scribendum est: 'foedus' quod est pactum, cum O et E dipthonga scribendum.
Abbreviated transcription (Latin):
nic fastidium faciat uom̃ ipsũ dũ iteratur:
Nam cum dicunus uirgiliꝰ scͥpsit inicolica.
addimus ꝓnom̃. ipse scͥpsit georgica: sicq
uarietas significationis & fastidiũ tollit.¬
& ornatum inducit. Pronoinina autem
aut funta sunt: aut iifiuita. funta ꝓuo¬
mina dicta: eo qͦd diffinant certã ꝑsonani
ut ego. Me ennu statimi intelligis. Infinita
dicunt᷑: quia ñ sunt certe ꝑsone. De absentib
enim dicit᷑ & incertis. ut quis. que. qͦd. comus
qͣn finita appellant᷑. quia commemnorationẽ
faciunt certe ꝑsone: ut iste. ipse. Certũ ẽ enun
dequo dicit᷑. Possessiua uocantui: eo qͦd nos

Expanded text:
ne fastidium faciat nomen ipsum, dum iteratur. ne fastidium faciat nomen ipsum, dum iteratur. Nam cum dicimus: Virgilius scripsit Bucolica, addimus pronomen, ipse scripsit et Georgica; sic varietas significationis, et fastidium tollit, et ornatum inducit. 2. Pronomina autem aut finita sunt, aut infinita. Finita mina dicta, eo quod definiunt certam personam, ut ego. ME enim statim intelligis. Infinita dicuntur, quia non sunt certae personae. De absentibus enim dicuntur et incertis, ut quis, quae, quod. Minus quam finita appellantur, quia commemorationem faciunt notae personae, ut ipse, iste, certum est enim de quo dicitur. 18 3. Possessiva vocantur, eo
Abbreviated transcription (Latin):
posita st̃. Casus acadendo dicti. Peos enim
inflera nomina uariant᷑. & cadunt. Nomi¬
natiuus casus dictꝰ. quia ꝑ eũ aliquẽ nomi¬
namus: ut hic magist᷑. Genitiuus qͥa ꝑ eũ
genꝰ cuiꝰcuniq querimus. ut huiꝰmagistri
filiꝰ. uel qͦd rem significamus ut huiꝰ magist᷑.
demonstramus: ut da huic magistro. Accu¬
satiuus. qͥa ꝑ eũ aliquẽ accusaniꝰ ut accuso
hunc magistrũ. Uocatiuus. quia ꝑ eum ali¬
quẽ uocamis: ut omagist᷑. Ablatiuus. qͥa
ꝑ eum nos auferre aliquid cuiqͣm significamꝰ:
ut aufert a magistro. Exaptota nomuna
dicta. eo qͦd ꝑ sex casus uarietates hñt: ut
est uuus. Pentaptota. qͦd tantum inquuiq
casub uariant᷑: ut doctus. Tetraptota. qͦd
tantum inquatuor casub decliuent᷑: ut la¬
teris. Triptota. qͦd tantũ int̾b: ut templũ.
Diptota. qͦd tantũ induob: ut iupit̾. Mo¬
noptota. qͦd uno tantũ casu utunt᷑ ut frugi.

Expanded text:
posita sunt. 31. Casus a cadendo dicti; per eos enim posita sunt. 31. Casus a cadendo dicti; per eos enim inflexa nomina variantur, et cadunt. Nominativus casus dictus, quia per eum aliquid nominamus, ut hic magister. Genitivus, quia per eum genus cujuscunque quaerimus, ut hujus magistri filius; vel quod rem signidemonstramus, ut 'da huic magistro'. Accusativus, quia per eum aliquem accusamus, ut 'accuso hunc magistrum'. Vocativus, quia per eum aliquem vocamus, ut 'o magister'. Ablativus, quia per eum nos auferre aliquid cuiquam significamus, ut 'aufer a magistro'. Hexaptota nomina dicta eo, quod per sex casus varietates habent, ut est 'unus'. Pentaptota, quod tantum in quinque casibus variantur, ut 'doctus'. Tetraptota, quod tantum in quattuor casibus declinentur, ut 'lateris'. Triptota, quod tantum in tribus, ut 'templum'. Diptota, quod tantum in duobus, ut 'Iuppiter'. Monoptota, quod uno tantum casu utuntur, ut frugi.
Abbreviated transcription (Latin):
ut doctus. Comꝑatuus ab eo quod com¬
paratus posituo p̃fertur illi. ut doctior.
Pus enini nouit qͣm doctus. Su ꝑlatuius.
eo qͦd comꝑatiuo suꝑferatur: ut doctissimꝰ.
plus enun scit qmͣ doctior. Gena̾ dicta st̃
qͦd generent: ut masculinũ & feminuiũ.
Cetã nomina ñ sunt gen̾a: s hoc nomuũ.
ratio & auctoritas uoluit. Neutrũ dictum
quia nec hoc ẽ nec illud. id ẽ nec masculiuỹ
nec femininũ. Cominune dictũ quia duob
genĩb nom̃ unũ cominunicat: ut hic & hec
canis. Cu contrarium ẽ epychenon. qͥa ugrũ¬
q serum sub uno gen̾e̾ enunciat: ut hic pis¬
cis. Est enim incerti sexus qͦd nec natura nec¬
ocuilis discernit᷑. s sensus tantum ꝑicia.
Omine genus dictũ quia cunctis generib
seruit: masculino & feminino & neutro cõ¬
muni & om̃i. Numerus uocat᷑: quia ꝑ eũ
uł singularia uel pluralia nomuna osten¬
duntur: Pigura: quia uel simplicia uel cõ¬

Expanded text:
ut 'doctus'. Conparativus ab eo, quod conut 'doctus'. Conparativus ab eo, quod conparatus positivo praefertur illi, ut 'doctior'; plus enim novit quam doctus. Superlativus eo, quod conparativo superferatur, ut 'doctissimus'; plus enim scit quam doctior. Genera dicta sunt quod generent, ut masculinum et femininum. Cetera nomina non sunt genera, sed hoc nominum ratio et auctoritas voluit. Neutrum dictum quia nec hoc est nec illud, id est nec masculinum nec femininum. Commune dictum quia duobus generibus nomen unum communicat, ut 'hic' et 'haec canis'. Cui contrarium est epicoenon, quia utrumque sexum sub uno genere enuntiat, ut 'hic piscis'. Est enim incerti sexus, qoculis discernitur, sed sensus tantum peritia. Omne genus dictum, quia cunctis generibus servit: masculino, et feminino, neutro, et communi, et omni. 30. Numerus vocatus, quia per eum, vel singularia, vel pluralia nomina ostenduntur. Figura, quia, vel simplicia, vel com