comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
debere seruari : Nec superduci
aut introduci aliquid quod ai
toritatem non habeat. aut aliun
accipere uideatur exemplum.
Praesertim cum sit manifestum
in omnem italiam. Calias ispas
a fricam atq siciliam. insulaso
inter iacentes: nullum institu¬
isse ecclesias. nisi eos quos uene¬
rabilis apłs petrus. auteius
successores constituerint sacen¬
dotes: autlegant : Si in his pro¬
uintiis alius a postolorum inue¬
nitur aut legitur docuisse:
Qui sinon legunt quianus quã
inueniunt. O portet eos hoc
sequi quod ecclesia romana
custodit. A qua eos principui
accepisse non dubium est.
nedum peregrinis ad sertion¬
bus student. caput institutio¬
num uideantur omittere:
Sepe dilectionem tuam adurbe
hisse ac nobiscum in ecclesia

Expanded text:
debere servari, nec superduci debere servari, nec superduci aut introduci aliquid quod aut auctoritatem non habeat, aut aliunde accipere videatur exemplum? Praesein omnem Italiam, Gallias, Hispanias, Africam, atque Siciliam, insulasque interjacentes, nullum instituisse Ecclesias, nisi eos quos venerabilis apostolus Petrus aut ejus successores constituerunt sacerdotes. Aut legant si in his provinciis alius apostolorum 199 invenitur aut legitur docuisse. Qui si non legunt, quia nusquam inveniunt, oportet eos hoc sequi quod Ecclesia Romana custodit, a qua eos principium accepisse non dubium est: ne dum peregrinis assertionibus student, caput institutionum videantur omittere. Saepe dilectionem tuam ad Urbem venisse, ac nobiscum in ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
intemerata permaneant &om¬
nibus in posterum ex cusationi¬
bus aditus queiam nulli apud
nos patere poterit obstruatur.
dãt .iii. ĩd fẽs. Archadio
ET BAUTO UUC̃C CONSS
Innocentius. decentio ep̃o egubino
Asalutem: Si instatuta ecclesiasti¬
ca ut sunt ab eatis a postolis.
Tradita integra uellent seruare
dñi sacerdotes : Nulla diuersitas
Nulla uarietas in ipsis ordinibus
& consecrationibus haberetur
Seddum unus quisque non quod
traditum est. sed quod sibi uisũ
fuerit. hoc existimat esse tenen¬
dum: Inde diuersa in diuersis
locis. uel ecclesiis. aut teneri
aut celebrari uidentur Ac fit
scandalum populis : quidum nes¬
ciunt traeditiones antiquas.¬
humana presumptione corrus¬
tas. putent sibi aut ecclesias no
conuenire. aut ab apostolis uel
a postolicis uiris. contrarietatꝰ
inductam. Quis enim nesciat
autnon aduertat. Id quod apri¬
cipe apostolorum petro ronu
ecclesiae traditum est. Hanc
nunc usque custoditur. ab ommnib

Expanded text:
intemerata permaneant, et omintemerata permaneant, et omnibus in posterum excusationibus aditus, qui jam nulli apud nos patere poterit, obstruatur. Data III idus Februarii, Arcadio et Bauto vv. cc. conss. Innocentius Decentio episcopo Eugubino salutem. Si instituta ecclesiastica, ut sunt a beatis apostolis tradita, integra vellent servare Domini sacerdotes, nulla diversitas, nulla varietas in ipsis ordinibus ac consecrationibus haberetur. Sed dum unusquisque, non quod traditum est, sed quod sibi visum fuerit, hoc existimat esse tenendum, inde diversa in diversis locis vel Ecclesiis aut teneri aut celebrari videntur, ac fit scandalum populis, qui dum nesciunt traditiones antiquashumana praesumptione corruptas, putant sibi aut Ecclesiis non convenire, aut ab apostolis vel apostolicis viris contrarietatem inductam. Quis enim nesciat, aut non advertat, id quod a principe apostolorum Petro Romanae Ecclesiae traditum est, ac nunc usque custoditur, ab omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
da decretalia constituta: magis
acmagis incitamus: Vt haec
quae adtua consulta rescrip¬
simus : in omnium co ep̃orum
nostrorum perferri facias
notionem Et non solum eorũ
qui intua sunt diocesi constituti
sed etiam aduniuersos cartha¬
ginenses ac boeticos. lusitanus
atque gallicos uel eos qui uici¬
nis tibi conliminant. h inc inde
prouintiis haec quae a nobis
sunt salubri ordinatione
disposita. sublitterarum
tuarum prosecutione mittan¬
tur. & quamquam statuta
sedis apostolicae uel cano¬
num uenerabilia definita.
Nulli sacerdotum dñi igno¬
rare sit liberum : Vt illius
tamen & pro antiquitate
sacerdotitui dilectionituae
esse ad modum poterit glo¬
riosum. si ea quȩ ate speciali
nomine generacliter soripta s̃.
perunanimitatis tuae sollici
tudinem in uniuersorum fratrũ
nostrorum notitiam perferan¬
tur. Quatenus & quae a nobis
non insulte sed prouide sub ni¬
mia cautela & deliberatione
sunt & salubriter constituta

Expanded text:
da decretalia constituta magis da decretalia constituta magis ac magis incitamus, ut haec quae ad tua rescripsimus consulta, in omnium coepiscoporum nostrorum perferri facias notionem, et non solum eorum qui in tua sunt dioecesi constituti: sed etiam ad universos Carthaginenses ac Baeticos, Lusitanos atque Gallicios, vel eos, qui vicinis tibi collimitant hinc inde provinciis, haec, quae a nobis sunt salubri ordinatione disposita, sub litterarum tuarum prosecutione mittantur. Et quamquam statuta sedis apostolicae vel canonum venerabilia definita, nulli sacerdotum Domini ignorare sit liberum: utilius tamen, et pro antiquitate sacerdotii tui, dilectioni tuae esse admodum poterit gloriosum, si ea, quae ad te speciali nomine generaliter scripta sunt, per unanimittudinem in universorum fratrum nostrorum notitiam perferantur, quatenus et quae a nobis non inconsulte, sed provide sub nimia cautela et deliberatione sunt et salubriter constituta,
Abbreviated transcription (Latin):
prehensionem ueniunt. sola
ccusatio ignorationis obtenditur
inos interim solius pietatis
mitu: neces se est elementer
hoscere Quicum que  poenitens
ucmnq digamus. qui cumque
diae maritus ad sacram militiã
ebite & in conpetenter in repsit.
esibi conditione a nobis ueniam
tellegat relaxatam : Vt in mag¬
odebeat conputare beneficio
idempta sibi omni spe promo¬
inis. In hoc quoque inuenitur
raine. perpetua stabilitate
permaneat: scituri posthac
prouintiarum omnium sũmi
orestites. Quodsi ultra ad sacros
ordines quem quam detalibus
crediderint ad sumendum.
desuo & deeorum statu. quos
contra canones & inter dicta
nostrac prouexerint : congruã
a postolica sede promendam
uniuersa quaedi gesta sunt
inquerelam & ad singulas
causas dequibus perfilium
nostrum bassianum prb̃m
adromanam ecclesiam ut pote
ad caput tui corporis retulisti
sufficientia quantum opinor
responsa reddidimus: Nunc
fraternitatis tuae animum
ad seruandos canones. & tenen¬

Expanded text:
prehensionem veniunt, sola excusatio ignorationis obtenditur, cui nos interim, solius pietatis intuitu, necesse est clementer ignoscere: quicumque poenitens , quicumque bigamus, quicumque viduae maritus, ad sacram militiam indebite et incompetenter irrepsit, hac sibi conditione a nobis veniam intelligat relaxatam, ut in magno debeat computare beneficio, si adempta sibi omni spe provectionis, in hoc in quo invenietur ordine, perpetua stabilitate permaneat: scituri posthac omnium provinciarum summi antistites, quod si ultra ad sacros ordines quemquam de talibus crediderint assumendum, et de suo, et de eorum statu quos contra canones et interdicta nostra provexerint, congruam ab apostolica sede promendam universa quae digesta sunt in querelam: et ad singulas causas, de quibus per filium nostrum Bassianum presbyterum ad Romanam Ecclesiam, utpote ad caput tui corporis, retulisti, sufficientia quantum opinor responsa reddidimus. Nunc fraternitatis tuae animum ad servandos canones et tenen
Abbreviated transcription (Latin):
Vt ñ solũ ad comitatũ multas & diuer¬
sas eccłȩ ñ ꝓfuturas ꝑferaent cau
sas ut fieri solet aut oportet aut
pauperib: autuiduis autpupillos
subueniatur. Sed & dignitates slares
& ad ministrationes sed & scandala
&citant. honestũ ẽ aut̃ ut epi int̃¬
cessionẽ his p̃s tent quiiniqua ui.
pprimuntur : Aut siuidua affliga¬
tur autpupillus expolietur si tam̃
placet decernite neep̃i ad comitatũ
accedant. nisi forte hui qui relegio¬
sis simi imperictoris litteris uł in¬
uitati uł euocati fuerint: sed qm̃ sepe
conti git ut admiseri cordiã eccłae
confugiant . qui in iuriã patiuntur
Autqui peccantes in ecilio uł insulis
damnantur. Autcerte quã cũq
sententiã suscipiunt. Subueniendũ
ehis & sine dubitatione petenda in¬
dulgentia. Hocergo si uob placer
Vniuersi dixer̃ placet & constituatur
sius ep̃s dx̃. hoc quoq prouiden¬
tia urce tractare debet quia decre¬
uistis ne epis coporum in prolutas

Expanded text:
ut non solum ad comitatum multas, et diverut non solum ad comitatum multas, et diversas, Ecclesiae non profuturas perfesas, ut fieri solet, aut oportet, ut aut pauperibus, aut viduis, aut pupillis subveniatur, sed et dignitates saeculares  murmurationes, sed et scandala excitat. Honestum est autem ut episcopi intercessionem his praestent qui iniqua vi opprimuntur, aut si vidua affligatur, aut pupillus exspolietur: si tameplacet, decernite, ne episcopi ad comitatum accedant, nisi forte hi qui religiosi imperatoris litteris vel invitati, vel evocati fuerint. Sed quoniam saepe contingit ut ad misericordiam Ecclesiae confugiant, qui injuriam patiuntur, aut qui peccantes in exsilio vel in insulis damnantur, aut certe quamcunque sententiam excipiunt, subveniendum est his, et sine dubitatione petenda indulgentia. Hoc ergo, si vobis placet? Universi dixerunt: Placet, et constituaturepiscopus dixit: Hoc quoque providentia vestra tractare debet, ut quia decrevistis, ne episcoporum importunitas
Abbreviated transcription (Latin):
habeant . Alibi aut̃ idonea p̃s
habere cognoscuntur. uł affe¬
onẽ ꝓximorũ quibus indulge¬
ant actenus ꝑmitti eis oportei
ut accedant ad possessiones si
& disponant uł ordinent frus
dominicos. id est posttres ebo¬
madas si me moricri neces se
in suis potius fundis morenis
cere diẽ dominicũ. Illuc acce¬
dant ut neq rẽs domesticȩ ꝑ
absentiã eius detrim̃tũ sustine¬
ant. Etñ frequen ueniende
ad ciuitatẽ inqua ep̃s moratus.
Suspitionẽ iactantiae & ambiti¬
onis euadit. Vniuersi doxes

Expanded text:
hhhabere noscuntur, vel affectionem proximorum quibus indulgeant. Hactenus permitti eis oportet, ut accedant ad possessiones suas, et disponant vel ordinent fructuor dies Dominicos, id est, post tres hebdomadas, si morari necesse est, in suis potius fundis morenturcere diem Dominicum, illuc accedant, ut neque res domesticae per absentiam eorum detrimentum sustineant, et non frequenter veniendo ad civitatem in qua episcopus moratur suspicionem jactantiae et ambitionis evadant.
Abbreviated transcription (Latin):
NA Ciuitate Remonetur.
Osius eps dix̃. Et hoc quoq statuere
debetis ut ex alia ciuitate cũ uenerit
quã deuotioni seruiens uoluerit in aliã
ciuitatẽ multo tepr̃ residere forte
enĩ euenit ep̃s loci ñ eẽ tã instructũ
neq tã doctũ. his uo qui aduenit inci¬
piat contemnere eũ. & frequenter
facere sermonẽ ut dehonestet & in¬
firmet illius ꝑsonã. Ita citex hac
occasione ñ dubitet relinquere.
ad signatã sibi eccłam & trienseat
adalienã. Definite ergo tẽpus. quia
& ñ recipi epm̃ in humanũ ẽ. Et si
diutius resideat. ꝑnifiosũ ẽ. Hoc ergo
nefiat ꝓuidendũ ẽ. Meminiaũ supe¬
Vt siq̃ laicus in ea qua cõmoratur
ciuitate tres dominicos dies idest
ꝑtres septimanas ñcelebraes set con¬
uentũ cõmunione priuaretur
Si haec circa laicos constituta sunt¬
multo magis ep̃s. nec licet no
decet. si nulla sit tãgrauis
cessitas quȩ detineat ut amp
tituti. uł certe paruã rem illio

Expanded text:
na civitate remoretur. na civitate remoretur. Osius episcopus dixit: Et hoc quoque statuere debetis, ut ex aliqua civitate cum advenerit quam devotioni serviens, voluerit in aliena civitate multo tempore residere; forte enim evenit episcopum loci non esse tam instructum ne que tam doctum; is vero qui advenit incipiat eum contemnere et frequenter facere sermonem, ut dehonestet et infirmet illius personam, ita ut ex hac occasione non dubitet relinquere assignatam sibi Ecclesiam et transeat ad alienam. Definite ergo tempus: quia et non recipi episcopum inhumanum est, et si diutius resideat, perniciosum. Hoc ergo ne fiat providendum est. Memini autem supeut si quis laicus in ea qua moratur civitate, per tres Dominicos dies, id est per tres septimanas non celebrasset conventum, communione privaretur. Si haec circa laicos constituta suntmulto magis episcopum nec licet, nec decet, si nulla sit tam gravis necessitas quae detineat ut amplstituti, vel certe parvam rem illic
Abbreviated transcription (Latin):
insynodo Veniant ad ciuitates eas que
incanali sunt. Debetergo ep̃s ciuita¬
tis ipsius ad monereeũ & instruere
& e eoloco diaconũ suũ mittat at¬
monitos. Ipse tamen redeat in parro¬
chiã suã. DELAICIS ÑTEMERE
FACIENDIS SP̃IS:
arbitror ut diligentissimȩ tractetis
si forte aut diues aut scolasticus
deforo aut ex adminis tratore
ep̃s fuerit postulatus utñ prius ordi¬
netur. Nisi ante & lectoris munere
erit ascendat adculm̃ episcopatus.
Potestenĩ ꝑhas promotiones quae
habeb utiq prolixũ tẽpus ꝓbari
qua fidesit qua modestia qua
grauitate & uerecundia Et sidig¬
nus suerit ꝓbatus diuino sac̃dotio
inlustretur: Quia conueniens ñ c̃
necrictio uel disciplina patitur. ut te¬
mere & leuiter ordinetur. Aut ep̃s
maximȩ cũ & magister gentiũ beat᷑
apłs ne hoc fieret denuntias se & ꝓ¬
hibuisse uideatur. Sed hui quorum
ꝑ longũ tẽpus ex aminata situita & me¬
rita fuerint conprobata. INALie¬

Expanded text:
in synodo, veniant ad civitates eas quae in synodo, veniant ad civitates eas quae in canali sunt. Debet ergo episcopus civitatis ipsius admonere eum et instruere, et ex eo loco diaconum suum mittat. admonitus ipse tamen redeat in parochiam suam. De laicis non temere faciendis episcoparbitror, ut diligentissime tractetis, si forte aut dives aut scholasticus de foro, aut ex adminiepiscopus fuerit postulatus, ut non prius ordinetur, nisi ante lectoris munere,erit, asPotest enim per has promotiones, quae habebunt utique prolixum tempus, probari qua fide sit, qua modestia, qua gravitate, et verecundia. Et si dignus fuerit probatus, divino sacerdotio illustretur, quia conveniens non est, nec ratio vel disciplina patitur, ut temere et leviter ordinetur aut episcomaxime cum et magister gentium Apostolus ne hoc fieret denuntiasse et prohibuisse videatur, sed hi quorum per longum tempus examinata sit vita et merita fuerint comprobata. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
fone omniũ & dõplacitura¬
minib: tenere hanc firmita
ssunt si metus huic senten
conumgatur. Scimus enĩ
si sepissime pp̃t paucorum
dentiã religiosũ sac̃ dotale
i fuisse rephensũ: Suigitus
uis contrac omniũ sententiã
is uoluerit ambicioni magis
cere quãdõ. Is debet scire
isis redditis honorẽ dignitatẽq
se amissurũ: qđ ita demũ
pleri poterit : si unus quisq
m̃ qui in canali constitutus ẽ.
progredientẽ epis uiderit in¬
urat traensitũ eius. Causas
uideat quotendat agnoscat.
Etsi quidemeũ inuenerit ire ad
õmitatũ. Requirat & illud qđ
superius conp̃hensum ẽ. Nefor¬
te inuitatus ẽ utei facultas
comitatũ ꝑget neq inlitteris eius
suscribatur . neq in cõmunione reci¬
piatur. Si uob placet omniũ senten¬
ta confirmari debet uniuersi dixer̃
honestũ eẽ & placere sibi hanc cons¬
titutionẽ. Dehis QuIICNORANT
huc aliqui nescientes quid decretũ sit

Expanded text:
timatione omnium et Deo placitura, tenere hanc firmitatem possunt, si metus huic sententiae conjungatur. Scimus enim et ipsi saepissime propter paucorum impudentiam religiosum sacerdotale nomen fuisse reprehensum. Si igitur aliquis contra omnium sententiam nisus voluerit ambitioni magis placere quam Deo, is debet scire, causis redditis, honorem dignitatemque se amissurum: quod ita demum compleri poterit, si unusquisque nostrum, qui in canali constitutus est, cum progredientem episcopum viderit, inquirat transitum ejus, causas videat, quo tendat agnoscat; et siquidem eum invenerit ire ad comitatum, requirat et illud, quod superius comprehensum est, ne forte invitatus est, ut ei facultas comitatum pergat, nec in litteris ejus subscribatur, neque in communionem recipiatur. Si vebis placet, omnium sententia confirmari debet. Universi dixerunt honestum esse, et placere sibi hanc constitutionem. De his qui ignorant huc aliqui, nescientes quid decretum sit
Abbreviated transcription (Latin):
renouandũ eẽ iudiciũ renou¬
tur. &det iudices: Si aut̃ ꝓbas¬
rit talẽ causã eẽ ut ñ refrice
nã scĩtate protulistis. Vtcũ alis
ep̃s depositus fuerit eorũ ep̃a
iudicio qui inuicinis locis cõmo¬
rantur. Et proclama uerit
agendũ sibi negotiũ in urbe rom
Alter ep̃s in eius cathedra post
appellationẽ eius qui uidetur e
depositus. omnino ñ ordinetis
nisi causa fuerit iniudicio q̃i ro¬
mani determinata: QuNo
QuiS DEBEAT AUICINIS PROVI
inuna ꝓuntia. in qua plurimi
fuerint ep̃i. Vnũ forteremans¬

Expanded text:
novandum esse judicium, renovetur, et det judices: si autem probaverit talem causam esse, ut non refricentur nam sanctitate protulistis, ut cum aliquis episcopus depositus fuerit eorum episcoporum judicio qui in vicinis locis commorantur, et proclamaverit agendum sibi negotium in urbe Roma, alter episcopus in ejus cathedra post appellationem ejus qui videtur esse depositus, omnino non ordinetur, nisi causa fuerit in judicio episcopi Romani determinata. CLI. Quando quis debeat a vicinis provinin una provincia, in qua plurimi fuerint episcopi, unum forte reman
Abbreviated transcription (Latin):
DE EPĨS ETIAM LAICA
COMMUNIONE PRIUANDIS
consuetudo: quã ꝑnitiosa corrup¬
tela. funditus eracdicanda est:
Ne cuiliceat ep̃o deciuitate sua ad
aliã transire ciuitatẽ: Manifesta
ẽ enĩ causa qua hoc facere tẽptat.
Cũ nullus in hacre inuentus siteps̃.
quidemaiori ciuitate adminorẽ
transiret. Vndeapparet auari¬
tiae ardore eos inflãmari. &
ambitioni seruire. Et ut domi¬
nationẽ agant : si omnib: placet.
huius modi ꝑnities sȩuius Rauste¬
rius uindicetur. Vt nec laicam
cõmunionẽ habeat. quitalis est:
Responder̃ uniuersi placet
it̃ dehis dem epĩs ut siper
AM BITIONẼ SEDẼ MUTAUE¬
RINT NECINEXITŨ CÕMuNI
extiterit temerarius. ut fortassis
excusationẽ ad ferre ad seueret qđ
populi litteras acceperit. Cũ mani¬
festũ sit potus se paucos p̃mio
& mercede corrũpi eos qui sincerã
fidẽ ñ habent. Vt dimarent in
eccła & ipsũ petere uiderentur epm̃
Omnino has fracudes dãnandas eẽ
arbitror. Ita ut nec laicã infine¬

Expanded text:
De episcopis etiam laica communione privandis,consuetudo, quam perniciosa corruptela, funditus eradicanda est, ne cui liceat episcopo de civitate sua ad aliam transire civitatem; manifesta est enim causa qua hoc facere tentat, cum nullus in hac re inventus sit episcopus qui de majore civitate ad minorem transiret. Unde apparet avaritiae ardore eos inflammari, et ambitioni servire, et ut dominationem agant. Si omnibus placet, hujusmodi pernicies saevius et austerius vindicetur, ut nec laicam communionem habeat qui talis est. Responderunt universi: Placet. Item de iisdem episcopis, ut si per ambitionem sedem mutaverint, nec in exitu communio talis aliquis exstiterit temerarius, ut fortassis excusationem afferens asseveret quod populi litteras acceperit, cum manifestum sit potuisse plures praemio et mercede corrumpi eos qui sinceram fidem non habent, ut clamarent in Ecclesia, et ipsum petere viderentur epomnino has fraudes damnandas esse arbitror, ita ut nec laicam commun
Abbreviated transcription (Latin):
inpalatio qui cupit aliquida
intercessione sibi absenti pos
tã pro pupillis et uo¬
IS ACNECESSI TATẼ PAI¬
ENTIBUS SIT EUNDUM
Quiuero romã uenerint sicd¬

Expanded text:
in palatio, qui cupit aliquid qintercessione sibi absenti posse tatum pro pupillis et viduis, ac necessitatem patientibus, sit eundum. X. Qui vero Romam venerint, sic
Abbreviated transcription (Latin):
ddmus etiã dedie paschae
nob eẽ mandatũ. Vt de ecđa sẽꝑ
carthaginensi. sicuti ad solet instru¬
amur. Et non sub angusto tẽporis
iã dudum meminimus Aut singulis
quib:q: annis ad tractandũ conue¬
niamus : Et eũ conuenerimus in unũ
tunc deuulgabitur scr̃ paschae dies
ꝑlegatos qui ad fuerint concilio
Honoratus &urbanus ep̃i dixerunt
Nunc de prȩsenti coetu petimus utlit¬
teris ꝓuintiã nram dehacdie infor¬
mare dignemini. Aurelius ep̃s dix̃
Ita fiat necesseẽ.
IDouisitandis prouintiis
LII. Honoractus & urbanus ep̃i dixer̃
Et illud nob uerbũ mandatũ ẽ quia
constitutũ ẽ in concilio ypponiensi
singulas debere prouintias tem̃pr
concilii uisitandas eẽ dignemini
Etiã quod hoc anno scđm ordinem
distulistis: uł alio anno maurita¬
niam prouintiã uisitare. Aurelius
ep̃s dix̃. Tunc de prouintia mau¬
ritania propterea quod infinib:
africae posita sit : nihil statiumus

Expanded text:
addimus etiam de die Paschae addimus etiam de die Paschae nobis esse mandatum, ut de Ecclesia semper Carthaginensi, sicuti assolet, instruamur, et non sub angusto temporis jam dudum meminimus, ut singulis quibusque annis ad tractandum conveniamus, et cum venerimus in unum, tunc divulgabitur sanctus Paschae dies per legatos qui adfuerint concilio. Honoratus et Urbanus episcopi dixerunt: Nunc de praesenti coetu petimus, ut litteris provinciam nostram de hac die informare dignemini. Aurelius episcopus dixit: Ita fiat necesse est. De visitandis provinciis. LII. Honoratus et Urbanus episcopi dixerunt: Et illud nobis verbo mandatum est, ut quia constitutum est in concilio Hipponensi singulas debere provincias tempore concilii visitandas esse, dignemini etiam, quod hoc anno secundum ordinem distulistis, vel alio anno Mauritaniam provinciam visitare. Aurelius episcopus dixit: Tunc de provincia Mauritania, propterea quod in finibus Africae posita sit, nihil statuimus,
Abbreviated transcription (Latin):
& placet. Quot sp̃i oni
numidiȩ duo ep̃i ordinari
sumpser̃ pontificẽ. Non no
duodecim censeatis celebr
bitur. ut ñminus quã tress¬
ficiant qui fuerint destina
ad epm̃ ordinandũ. Propies
quia intripoli forte . & ii
⁊uze inter iacere uidentu
barbare gentis. Nam intros
ut asseritur ep̃i sunt quinque
Tantum modo & pos sunt fori
de ipso numero uł duo neces¬
tate aliqua occupari. Difi
ẽ enĩ ut de quolibet numer
om̃s possint occurrere Nu¬
quid debet hoc ipsũ inpedim̃to
eẽ ecclesi asticȩ utilitati. Nan
hac pene ꝑdiem dominicam
ordinandos habemus nũ qu
luos adiungere meae parui¬
cinos. Qua propter cernit
piñposse. Quot addi
deligendũ ep̃m conueneri
si qua contrae dictio fuerit
adem plebe cui ordinandus
cutiantur primo ꝑsonae
r. si hoc cum urãe scĩtatis
no concordat. roboretur
ANE dios paschas
INTIS TUR
onoratus &urbanus ep̃idi
er̃. Qm̃ de cõmonitorio nr̃o
ĩa tractata noscuitur

Expanded text:
 placet. Quot episcopi Numidiae duo episcopi ordinare praesumpserunt pontificem, non nisi a duodecim censeatis celebrarvabitur, ut non minus quam tres sufficiant, qui fuerint destinati ad episcopum ordinandum. Propterea, quia in Tripoli forte, et in Arzuge interjacere videntur barbarae gentes; nam in Tripoli, ut asseritur, episcopi sunt quinque tantummodo, et possunt forte de ipso numero vel duo necessitate aliqua occupari, difficile est enim ut de quolibet numero omnes possint occurrere; nunquid debet hoc ipsum impedimento esse ecclesiasticae utilitati? Nam ac pene per diem dominicam ordinandos habemus; nunquiduos adjungere meae parvitati vicinos. Quapropter cernit non posse. Quot addi ad eligendum episcopum convenerimus, si qua contradictio fuerit eadem plebe cui ordinandus est discutiantur primo personanetur. Si hoc cum vestrae sanctitatis animo concordat, roboretur thaginis dies Paschae nuntietur. LI. Honoratus et Urbanus epim de commonitorio nostro omnia tractata noscuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
SUSCIPIATUR EPISTOLAS
Ciquis clericus aut laicus a com¬
munione sus pensus seu commu
nicans ad aliam properet ciuitatẽ
& suscipiatur preter commendati¬
& qui sus ceptus est. communone
priuentur : Ex communicato uero
protelecur ip̃sa correptio. tam¬
quam qui mentitus sit & ecclesiã
di seduxerit: uTAB Ep̃iS ALI¬
ENA PARROCHIA MINIOE

Expanded text:
suscipiatur epistolas. suscipiatur epistolas. XIII. Si quis clericus, aut laicus a communione sunicans, ad alteram properet civitatem, et suscipiatur praeter commendatiet qui susceptus est communione priventur. Excommunicato vero protelequam qui mentitus sit, et Ecclesiam Dei seduxerit. Ut ab episcopis parochia minime
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃ paschȩ diem ante uernale
equi noctium cum iuda eis cele¬
rccuerit : abiciatur
uod ministri altaris
BLATIONE CELEERATA
EBEANT COmMunicaRe
talago facta oblatione non cõ¬
unicauerit. aut causam dicat.
si ractionabilis fuerit ueniã
s equatur. Aut si non dixe¬
ł communione priuetur
tamquam sipopulo causa lesi¬
onis extiterit. Dans suspicio¬
nem deeo quis acrificauit quod
recte non obtulerit
Quoo pideles laici ingre¬
ieures occlosiam com¬
punicars dencant¬
Omnes fideles qui ingrediuntur
ecclesiam & scripturaes audiunt.
non autem perseuerant in oratione
nec scam communionem percipiunt:
uelut inquietudines ecclesiae com¬
mouentes conuenit communione
priuari. Quod cum Excom¬
MUNIGATIS NONSIT ORANDŨ
iquis cum ex communicato saltim
Dindomo simul orceuerit. iste cõ¬
munione priuetur: Quod cum dam¬
natis clericis nonsit oreendum
Ciquis cum damnato clerico ueluti
cum clerico simul oraeuerit iste
damnetur: ut Nallus pideliũ
PRETER COMMENDATICIAS

Expanded text:
tum Paschae diem ante vernale aequinoctium cum Judaeis celebraverit, abjiciatur. Quod ministri altaris, oblatione celebrata, debeant communicare.catalogo, facta oblatione, non communicaverit: aut causam dicat, ut, si rationabilis fuerit, veniam consequatur; aut si non dixerit, communione privetur, tanquam qui populo causa laesionis exstiterit, dans suspicionem de eo qui sacrificavit, quod recte non obtulerit. Quod fideles laici, ingredientes ecclesiam, communicare debeantOmnes fideles qui ingrediuntur ecclesiam, et Scripturas audientes, non autem perseverant in oratione, nec sanctam communionem percipiunt, velut inquietudines Ecclesiae commoventes, convenit communione privari. Quod cum excommunicatis non sit orandum. XI. Si quis cum excommunicato, saltem in domo simul oraverit, iste communione privetur. Quod cum damnatis clericis non sit orandum. XII. Si quis cum damnato clerico, veluti cum clerico, simul oraverit, iste damnetur. Ut nullus fidelium praeter commendatitias
Abbreviated transcription (Latin):
p̃s a duobus aut tribus cun ep̃ĩs
ordinetur
& reliqui clerici
NTHILALIUO INSACRIfICIUM
sacrificio offerat suꝑ altare. id
est autmel. aut lac aut prouino
sicerã. & confecta quedam aut
uolatilia aut animalia aliqua
aut legumina contra constitutio¬
nẽ dñi faciens. congruo tempo¬
re deponatur
QUAESPECIES ADAL. TARE NON
ADSACRIPiCIuM SEDADBENS¬
diorions sim plicsco dess¬
ANT EXHIBORI
Offerrinon liceat aliquid ad
altare praeternouas spicas & u¬
ama idest incensum tempore
quo scã celebractur oblatio
QUODEA QUS INECCLESIIS OF¬
FERRI NON POSSUNT AODOMO
SACERDOTUM AFTOELIBUS
DEFERATUR
Peliqua poma omnia ad donũ
tur. nec offerantur in altari
Certumest autem quod ep̃s
& reliquis clericis

Expanded text:
pus a duobus aut tribus episcopis ordinetur.et reliqui clerici. Nihil aliud in sacrificio, sacrificio offerat super altare: id est aut mel, aut lac, aut pro vino siceram, et confecta quaedam, aut volatilia, aut animalia aliqua, aut legumina: contra constitutionem Domini faciens, congruo tempore deponatur. Quae species ad altare non ad sacrificium, sed ad benedictionem simplicem debeant exhiberi. IV. Offerri non liceat aliquid ad altare praeter novas spicas et uama, id est incensum: tempore quo sancta celebratur oblatio. Quod ea quae in ecclesiis offerri non possunt, ad domus sacerdotum a fidelibus deferantur. V. Reliqua poma omnia ad domum tur, nec offerantuCertum est autem quod episcet reliquis clericis.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃s aut prbt uxorem propriã
nequaquam sub obtentu reli¬
lonis abiciat. Si uero reiecerit
erit deiciatur: UT SACER¬
FESGEMINIS TRIALTARIS
CULARISUS CURIS ABSTINEAN

Expanded text:
pus aut presbyter uxorem propriam nequaquam sub obtentu religionis abiciat; si vero reiecerit, raverit, dejiciatur. Ut sacerdotes, et ministri altaris saecularibus curis abstinean
Abbreviated transcription (Latin):
prosecutus sũ confirmetur
dotes nr̃i ꝓsecutione ñ obsist
Sed hocme & fecisse & factn
ẽẽ profiteor. Circa eos sans
qui fuerint concordes. ñ solis
circa ecclesiã carthaginenb
s ed circa om̃e sacerdo tale cons¬
tium. Suntenim pleriq: o¬
pirantes cũ plebib propris
quas decipiunt utdictũ ẽ ear
scalpentes aures. blandi adseu¬
cendum uitiose uitȩ homine
uel certe inflati. Et abhocas¬
sortio separati. quiputant ꝓs
plebi incubandum. Et non ne¬
quam conuenti ad concilium
re detrectant: sua forte nep¬
dantur flagitia metuentes
Dico siplacet circa hos ñ tant
dioceses nonesse seruandas
uerum & depropria eccła pt
illis male fauerit omninodo
adnitendum. Vtetiã auctor¬
tate publica reiciantur. Afsi
ab ipsis principalibus catedr
remoueantur. oporittenim
ut qui uniuersis fratrib actor
concilio in hȩserit. Nonolum
suam iure integro sed &diođ
possideat. Atuero quisibi nt̃

Expanded text:
prosecutus sum confirmetur. prosecutus sum confirmetur. erdotis nostri prosecutioni non obsisto, sed hoc me et fecisse et facturum esse profiteor circa eos sane qui fuerunt concordes, non solum circa Ecclesiam Carthaginensem, sed circa omne sacerdotale consortium. Sunt enim plerique conspirantes cum plebibus propriis, quas decipiunt, ut dictum est, earum scalpentes aures, blandi ad seducendum, vitiosae vitae homines, vel certe inflati et ab hoc consortio separati, qui putant propriae plebi incubandum, et nonnunquam conventi ad concilium venire detrectant; sua forte ne prodantur flagitia metuentes. Dico, si placet, circa hos non tantum dioeceses non esse servandas, verum et de propria ecclesia, quae illis male faverit, omnimodo adnitendum ut etiam auctoritate publica rejiciantur, atque ab ipsis principalibus cathedris removeantur. Oportet enim ut qui universis fratribus ac toto concilio inhaeserit, non solum suam jure integro, sed et dioeceses possideat. At vero qui sibimet
Abbreviated transcription (Latin):
pigonius ep̃s dix̃. multis conci¬
Elis hoc statutũ acoetu sac̃ dotali
ẽ. ut plebes quae indiocesib: ab
epĩs retinentur. Quae ep̃s nũ quã
habuer̃. ñnisi ep̃i cũ uoluntate eiꝰ
ep̃i. a quo tenentur. proprios acci¬
piant rectores. Id est ep̃s ad roue
quia nonnulli dominatu quodam
adepto cõmunionẽ fratrũ ab or¬
rent. Velcerte cum de prauati
fuerint: quasi in quadam archae
tẏrtennica sibi dominatũ uindicant.
Quod pleriq tumidi atq stolidi ad¬
uersum epõs suos ceruices erigunt.
plebem uł certe ꝑsua su maligno.
Vt inlicito fauore cosdem uelint sibi
conlocare rectores. Quod quidem
insigne mentis tuae tenemus uotũ.
Frater religiose aureli. qui haec
sepe oppressisti ñcurando. tales
petitores. Sed propt̃ eorũ malos
cogitatos. & praue concinnata c̃si¬
lia. hoc dico ñ debere rectorem
accipere eã plebẽ quae in diocesim
sẽꝑ subiacuit. nec umquã ꝓpriũ
epm habuit. Qua propt̃ si uniuerso
seĩrsimo coetui placet. hoc quod¬

Expanded text:
 Multis conciliis hoc statutum a coetu sacerdotali est, ut plebes quae in dioecesibus ab episcopis retinentur, quae episcopos nunquam habuerunt, nonnisi cum voluntate ejus episcopi a quo tenentur, proprios accipiant rectores, id est episcopos. At vero quia nonnulli, dominatu quodam adepto, communionem fratrum abhorrent, vel certe cum depravati fuerint, quasi in quadam arce tyrannica sibi dominatum vindicant, quod plerique tumidi, atque stolidi adversum episcopos suos cervices erigunt pplebem, vel certe persuasu maligno, ut illicito favore eosdem vellent sibi collocare rectores. Quod quidem insigne mentis tuae tenemus votum, frater religiose Aureli, qui haec saepe oppressisti non curando tales petitores, sed propter eorum malos cogitatus, et prava concinnata eorum consilia hoc dico, non debere rectorem accipere eam plebem, quae in dioecesi semper subjacuit, nec unquam proprium episcopum habuit. Quapropter si universo sanctissimo coetui placet, hoc quod
Abbreviated transcription (Latin):
sxinde triensmisistis in concilus
uerioribus. qui accipiuntur nicheni
ascõ eyrillo co ep̃o nr̃o alexandrine
ecclesiae. Et aueneraebili attico
constantino politano antistite
ex authentico missis. Quaeetiam
ante hoc perinocentium prbm
& marcellum subdiaconum per
quos ad nos ab eis directa sunt
Ueneraebilis memoriae boni fatio
ept̃ decessori ur̃o a nobis trans¬
mis sa sunt Inquibus tale aliquid
non potuimus repperire . ex ecu¬
tores etiam clericos urõs quibq:
potentibus nolite mittere. Nolite
concedere ne fumosum typum
sȩculi in ecdesiam xp̃i quaelucẽ
simplicitatis & humilitatis diem
dm̃ uidere cupientibus prefees
uideamur inducere: Nam defra¬
trenro faustino a moto iam pro
suis ne fandis nequitus dexp̃i ec¬
clesia dolendo apiario securi sum̃
Quodeum probitate ac modera¬
tione tuae scitatis. salua frater¬
na caritate ulterius in africo
minime patiatur. Et alia manu

Expanded text:
exinde transmisistis, in conciliis exinde transmisistis, in conciliis verioribus quae accipiuntur Nicaeni a sancto Cyrillo coepiscopo nostro Alexandrinae Ecclesiae, et a venerabili Attico Constantinopolitano antistite, ex authentico missis, quae etiam ante hoc per Innocentium presbyterum et Marcellum subdiaconum, per quos ad nos ab eis directa sunt, venerabilis memoriae Bonifacio episcopo decessori vestro a nobis transmissa sunt, in quibus tale aliquid non potuimus reperire. 5. Exsecutores etiam clericos vestros quibusque petentibus nolite mittere, nolite concedere; ne fumosum typhum saeculi in Ecclesiam Christi quae lucem simplicitatis et humilitatis diem Deum videre cupientibus praefert, videamur inducere. 6. Nam de fratre nostro Faustino amoto jam pro suis nefandis nequitiis de Christi Ecclesia dolendo Apiario securi sumus, quod cum probitate ac moderatione tuae sanctitatis, salva fraterna charitate, ulterius Africa minime patietur. Et alia manu:
Abbreviated transcription (Latin):
li fratri celestino. Aurelius
sus pensi. a tua sc̃ĩtate prepri¬
pere uel in debite uide antur
communione restitui. Pres¬
terorum quoque & sequentiũ
clericorum in probare fugia
stione hoc ecclesiae dero¬
n est africane. Et decreta
commiserunt. prudentis
uenim iussime que. uider̃
pumque negotia in suis locis
orta sunt finienda. Nec
cuque prouidentia gratiã¬
onces sum est. si iudicio
eisus fuerit cognitorum
concilia suae prouintiae.
letiam uniuersale prouo¬
e nisi forte quis quam est
iredat uni cui libet posse
ginrm̃ ex aminis inspirare
sitiã: Et innumerabilibus
gregatis in concilium sacer¬
tibus denegare. aut quomo¬
oipsum triens marinum iudi¬
um rictum erit. Aut quod
estium necessariae persone
iel propter secus uel propter
poterunt. Nam ut aliqui tam quam
atuae scitatis latere mittantur
Nullo inuenimus patrum sy nodo esti¬
tutum: quia illud quod pridem per
eundem co ep̃m nrm̃ faustinum
tam quam exparte nicheni concilii

Expanded text:
li fratri Coelestino Aurelius,suspensi a tua sanctitate praepropere vel indebite videantur communioni restitui? Presbyterorum quoque et consequentium clericorum improba refugia, definitione hoc Ecclesiae derogatum est Africanae, et decreta commiserunt. Prudentissime enim justissimeque viderunt quaecunque negotia in suis locis ubi orta sunt finienda, nec certior, nec praepropera videreconcessum est, si judicio offensus fuerit cognitorum, ad concilia suae provinciae vel etiam universale provocare; nisi forte quisquam est qui credat unicuilibet posse Deum nostrum examinis inspirare justitiam, et innumerabilibus congregatis in concilium sacerdotibus denegare. Aut quomodo ipsum transmarinum judicium ratum erit, ad quod testium necessariae personae vel propter sexus vel propter poterunt? a tuae sanctitatis latere mittantur, in nulla invenimus Patrum synodo constitutum: quia illud quod pridem per eumdem coepiscopum nostrum Faustinum tamquam ex parte Nicaeni concilii
Abbreviated transcription (Latin):
eritminister ur quiause ex altauerit
humibabitur & qui se humiliat. &x al¬
eo nicete epo aquiliensi salutem.
Regressus ad nos filius ms ad eodatus
sedis nre diaconus. dilectione tua po¬
poscisse memorauit. ut dehis auctori¬
tate apostoli ȩ sedis acciperes: uae
quidem magnãc difficultate diiudica¬
tionis udentur afferre. Sed proins¬
pectione teporaliu necessitatu. ad hi¬
benda curatio est : ut uulner quae ad¬
uersione hostilitatis inlata sunt. reli¬
gionis maximȩ ratione sanentur.
QUOD DEBEANT FOMINE. QUAS
CAPTIO UINIS NUPEERANT. ALIIS
NE CRESSS DOCAPTIUITATEUIRAS
PMORIBAS O PAL R. UT QUOD
SUUE. UNU QUISO REUIPIAT.

Expanded text:
altaverit humiliabitur, et qui se humiliat exaleo Nicetae episcopo Aquileiensi salutem. Regressus ad nos filius meus Adeodatus, sedis nostrae diaconus, dilectionem tuam poposcisse memoravit, ut de his auctoritatem apostolicae sedis acciperes, quae quidem magnam difficultatem dijudicationis videntur afferre: sed pro inspectione temporalium necessitatum adhibenda curatio est, ut vulnera, quae adversitate hostilitatis illata sunt, religionis maxime ratione sanentur. Quod debeant feminae, quae captis viris nupserant aliis, regressis de captivitate viris prioribus copulari, ut quod s
Abbreviated transcription (Latin):
rent. OEHIS QUIBUS DUBIU
rricos aut uicinos. quib: hii deqͥb
eritur. baptizan fuisse doceantur:
endũ ẽ ut renascantur ne mani
nt cũparentib: suis possunt recor¬
iri an quod abeoru parentib
ibatur acceperint. Sed si hoc
nã ab ipsa memoria. alienũ est :¬
onferendu eis uidetur quod con¬
tuee nescitur: Quia. ñte meri¬
sint̃uenit p̃suptionis: ubiẽ dili

Expanded text:
nerent. De his quibus dubiumnerent. De his quibus dubiumclericos atque vicinos, quibus hi de quibus quaeritur, baptizati fuissent, doceantur, agendum est ut renascantur, ne manibant cum parentibus suis, possunt recordari an quod ab eorum parentibus dabatur acceperint. Sed si hoc etiam ab ipsa memoria alienum est, conferendum eis videtur quod collatum esse nescitur, quia non temeritas intervenit praesumptionis
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ non regula tonstituimus: sed quid
sit toleriebilius aestimauin is.
Na secunda uerã cognitionem ni
magis ei congruit qui paenitem
gessit : qua castitas ꝑ seuerans .s
mentis &corporis. QuODSIQuI
prropositũ montachi deos¬
RuERIt: PUBLICSSIT PAEN¬
TENTIAE SATIS FACRIONS
PURGANDUS.
Propositũ monachi proprio
Aarbitrio aut uoluntate siscar
deserin potest absꝗ. peccato e
enĩ quis uouit do: debet &redde
Vnde qui relicta singularitans p¬
fessione. admilitiã uł ad naptia
deuolutus ẽ : publicae paenitenti
satis factione purgandus ẽ. Quil
& si in nocens militia. & honestu
potest eẽ coniugiũ: eletione me¬
rem deseruisse traens gressi
Quodpuella Quaeñ con
Ico actȩ imperio. sed spontan
iudicio uirginitatis ꝓpositũ ab
habitũ sus ceperint. si postea nu¬
tias eligunt p̃uaricantur. Et
sinondum eis gratia conserit
aessit: Cuius utiq: nfracuda
ntur munere si inꝓposito ꝑma¬

Expanded text:
tamen non regulam constituimus, sed quid tamen non regulam constituimus, sed quid sit tolerabilius aestimamus: nam secundum veram cognitionem nihil magis ei congruit, qui poenitentiam gessit, quam castitas perseverans, et mentis et corporis. Quod si quis propositum monachi deseruerit, publicae sit poenitentiae satisfactione purgandus. Propositum monachi proprio arbitrio aut voluntate susceptum, deseri non potest absque peccato. Quod enim quis vovit Deo, debet et reddere. Unde qui relicta singularitatis professione, ad militiam vel ad nuptias devolutus est, publicae poenitentiae satisfactione purgandus est, quia etsi innocens militia, et honestum potest esse conjugium, electionem meliorem deseruisse transgressio est. Quod puellae, quae non coacte imperio, sed spontaneo iudicio virginitatis propositum adque habitum susceperunt, si postea nuptias eligunt, praevaricantur, etiam si nondum eis gracia consecrationis accessit; cuius utique non fraudarentur munere, si in proposito perma
Abbreviated transcription (Latin):
quidem licent: sed noma expediunt
unde si paenitentẽ habent causã qua
neglegere forte non debeant: & me
lius expetitsaqui ecclesiasticum
Ueusat. aut arguit: quia ẽ honestus
quȩstus & turpis ueru tam paenitenti
utilius dispendia pati: qua periculis
negotiationis obstaigi. Quia difficile
ẽ int ementes uendentesq comerciu.
ñ inter uenire peccatũ. Quodad
regulis. post paenitentiae actionẽ
redire admilitia seculare. Gũ apłs
dicat: Nemomilitans do: implicat se
negotis saecularibus unde non est
libera laqueis diaboli : qui se militia
mundana uoluerit implicari.
QUOD ADALESCENS.SIURGUEN¬
TE QUOCUQ PERICULO PAEN¬
TENTIA GESSIT. ETÑSGGONTI¬
NETUXORIS POTEST ROMSOT
te aut metu mortis. aut captiuitatis
periculo. paenitentia gessit. & postea
timens lapsum in continentiae. ueni¬
alis pula uxoris eligit. necrim
fornicationis incurreret. Rem uide¬
tur fecisse uenialem. sipter coniu¬
gẽ nulla mnino cognouerit: in quo

Expanded text:
quidem licent, sed non omnia expediunt. quidem licent, sed non omnia expediunt. Unde, si poenitentes habent causam, quam negligere forte nolius expetit quis ecclesiasticum cusat, aut arguit, quia est honestus quaestus, et turpis. Verumtamen poenitenti utilius dispendia pati, quam periculis negotiationis obstringi; quia difficile est inter ementis vendentisque commercium non intervenire peccatum. Quod adregulis post poenitentiae actionem redire ad militiam saecularem, cum Apostolus dicat: Nemo militans Deo implicat se negotiis saecularibus . Unde non est liber a laqueis diaboli, qui se militia mundana voluerit implicare. Quod adolescens, si, urgente quocunque periculo, poenitentiam gessit, et se non continet, uxoris potest remediote aut metu mortis, aut captivitatis periculo, poenitentiam gessit, et postea timens lapsum incontinentiae, venialis copulam uxoris elegit, ne crimen fornicationis incurreret, rem videtur fecisse venialem, si praeter conjugium nullam omnino cognoverit. In quo
Abbreviated transcription (Latin):
Nemo enim disperandus est du in hoc coipre¬
tempr constitutus ẽ quaennuquã qđ
diffidentiae aetans differtur consi¬
lio maturiore ꝑficitur. Decomu¬
Mone priuatis: ΕΡITΑ DEFΩNCTΙS
A Horum causadi iudicio reseruan¬
da est: incuius manu fuit. ut tali um
obitus usq ad eomonitionis remedu
differatur: nos aut quib uiuentib
ñ cõmunicauimus. mortius comuni¬
care ñpos sumus. Dehis: Qui pas¬
NITENTIÃ AGERE DIFFERVNT
Pissimulatio haec potest n de con¬
temptu eẽ remedii: sed demetu
grauius delinquendi Vnde paeniten¬
tia quae dilatata ẽ: cũ studiosius petita
fuerit nnegetur : Vt quomodo ad in¬
dulgentiae medicina. anima uulni¬
rata ꝑueniat. QuODOPORISΛTΕũ
QuIPro INLicitis uenia poscit:
ETIAM Mulxis LACITIS ABSLINENE
xi. Aliud quidemest debita iusta
reposcere: aliud propria ꝑfectio¬
nis amore contempnere: sed in lici¬
toru ueniã postolante: oportet etiã
alicitis abstinere. Dicente apło Om̃a

Expanded text:
Nemo enim desperandus est dum in hoc corpoNemo enim desperandus est dum in hoc corpore constitutus est, quia nonnunquam quod diffidentia aetatis differtur, consilio maturiore perficitur. De communione privatis, et ita defunctis. XX. Horum causa Dei judicio reservanda est, in cujus manu fuit, ut talium obitus usque ad communionis remedium non differatur. Nos autem quibus viventibus non communicavimus, mortuis communicare non possumus. De his qui poenitentiam agere differunt. XXI. Dissimulatio haec potest non de contemptu esse remedii, sed de metu gravius delinquendi. Unde poenitentia, quae dilata est, cum studiosius petita fuerit, non negetur: ut quoquo modo ad indulgentiae medicinam anima vulnerata perveniat. Quod oporteat eum, qui pro illicitis veniam poscit, etiam multis licitis abstinere. XXII. Aliud quidem est debita justa reposcere, aliud propria perfectionis amore contemnere, sed illicitorum veniam postulantem oportet etiam a licitis abstiner
Abbreviated transcription (Latin):
fliũeius ñenĩ heres erit filius
alle: cũ filiomeo isaac: Vnde
societas nuptiarũ. ita ab initio
nstituta sit. ut preter secum
nunctionũ. quae haberet inse
u inqua docetur nuptiale n fu¬
emisteriũ: Igitur cuius libet
udericus si filia suã uiro haben
concubinã inmatrimoniũ dede
t nita accipiendũ est: quasi eo
niugato dederit. Nisi forte illa
ulier & ingenua facta & dotata
gitime & publicis nuptiis hones¬
ta uideatur: paterno arbitrio
ris cuncte. carent cubpa. si muli¬
tis quae a uiris habebantur. in ma¬
monio non fuer̃. quia aliud ẽ
upta aliud concubina: Quod
SIT CONIUGII DUPLAGATIO:
UANDO ANCILLA RELICTA
HIOR AD SUMIT UR
incillã matronã abicere. & uxo¬
em certe ingenuitates accipere:
duplicatio coniugii. sed profec
se honestatis: culpandaes t.¬
nẽ aliũ neglegentia. sed non
enitus disperaenda: ut crebris co¬
rtationib incitati. quod neces¬
sapiȩ expediuer̃ fidelat e sequantur

Expanded text:
ejus, non enim haeres erit filius ancillae cum filio meo Isaac. Unde cum societas nuptiarum ita ab initio constituta sit, ut praeter sexuum conjunctionem, quae haberet in Chnium, in qua docetur nuptiale non fuisse mysterium. Igitur cujuslibet loci clericus, si filiam suam viro habenti concubinam in matrimonium dederit, non ita accipiendum est, quasi eam conjugato dederit, nisi forte illa mulier et ingenua facta, et dotata legitime, et publicis nuptiis honestata videatur. Paterno arbitrio viris junctae carent culpa, si mulieres, quae a viris habebantur, in matrimonio non fuerunt, quia aliud est nupta, aliud concubina. Quod non sit conjugii duplicatio, quando ancilla relicta uxor assumitur. XIX. Ancillam a toro abjicere, et uxorem certae ingenuitatis accipere, non duplicatio conjugii, sed profectus est honestatis. Culpanda est sane talium negligentia, sed non penitus deserenda: ut crebris cohortationibus incitati, quod necessario expetiverunt fideliter exsequantur.
Abbreviated transcription (Latin):
io. Quia in iustũ ẽ illas in eo
largui uł notari quod non uo¬
untas admittit. sed uis hostilis
ripuit. Causam quoq lupicini¬
p illic iubemus audiri cui mul
& sepius postolanti comunione
inmerito eu pendente negotio
acomunione uidebamus fuis se
sispensum. Ad iectu etiã illud ẽ
od huic temere suꝑ ordinatus
ecognoscitur quin debuit ordi¬
nari ante quã lupicinus in p̃senti
positus aut confutatus. autcerte
confessus iuste possit sub iacere
sententiae: aut udcantẽ locum
que ad modu disciplina ecclesiasti¬
ca exigit.is qui consecrabatur
acciperet. Si que uõ aliȩ emer¬
serint causȩ quae ad statũ eccle¬
siarũ & ad concordiã ꝑtineant
dis atq copositis omnib ad nos
relatio plena mittatur. ut ea
quae iuxta ecclesi asticũ morẽ
iuste & rationabi alat fuerint
definita. Nra quoq: sententia

Expanded text:
nio, quia injustum est illas in eo nio, quia injustum est illas in eo vel argui, vel notari, quod non voluntas amittit, sed vis hostilis eripuit. Causam quoque Lupiciniepiscopi illic iubemus audiri, cui multum et sepius postulanti communionem inmerito eum pena communione videbamus fuisse suspensum. Adjectum etiam illud est, quod huic temere superordinatus esse cognoscitur, qui non debuit ordinari, antequam Lupicinus in praesenti positus, aut confutatus, aut certe confessus justae possit subjacere sententiae, ut vacantem locum, quemadmodum disciplina ecclesiastica exigit, is, qui consecrabatur, acciperet. Si quae vero aliae emerserint causae, quae ad statum Ecclesiarum, et ad concordiam pertineant dis atque compositis omnibus ad nos relatio plena mittatur: ut ea, quae juxta ecclesiasticum morem juste et rationabiliter fuerint definita, nostra quoque sententia