comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia amabat ⁊ dubitabat. udebat ⁊ non
agnoscebat: cum quẽ illi amor ostende¬
rat dubietas abscondebat. Cuius ad hͨ
ignorantia exp̾mitur cum infert̾: ⁊ nes¬
ciebat quia iħs ess. Qui dicit ei. ꝯulr
quid ploras: Quem queris: In terroga¬
tur doloris causa: ut augeatur desideri¬
um. Quatinus cum nominaret: in a
lanus ess: dicit ei. Domine si tu sustuli¬
sti eum. dicitomͥ ubi posiusti eum: ⁊ ego
eum tollam. Forsitan nec errando hec
mulier errauit: que iħm ortolanũ cre¬
didit. An non ei spiritaliter ortolanus e¬
rat. qui in eus pectore ꝑ amoris sui semi¬
na uirtutum uirentia plantabat: Sed
quid est quod uiso eo quẽ ortolanũ credi¬
dit. cuinec dum dix̾at quẽ querebat ait.
domine situ sustulisti eum: Quasi enĩ
iam dixiss excunis desiderio planger:
eum dieit quẽ non dixerat. S us amor¬
is hoc agere solet inanmo: ut quẽ ipse
semꝑ cogitat nullũ aliũ credat ignora¬

Expanded text:
quia amabat et dubitabat, videbat, et non quia amabat et dubitabat, videbat, et non cognoscebat, eumque illi et amor ostenderat et dubietas abscondebat. Cujus adhuc ignorantia exprimitur, cum infertur: Et nesciebat quia Jesus esset. Qui dicit ei: Mulier, quid ploras? Quem quaeris? Interrogatur doloris causa, ut augeatur desiderium, quatenus cum nominaret quem qlanus esset, dicit ei: Domine, si tu sustulisti eum, dicito mihi ubi posuisti eum, et ego eum tollam. Forsitan nec errando hmulier erravit, quae Jesum hortulanum credidit. An non ei spiritaliter hortulanus erat, qui in ejus pectore per amoris sui semina virtutum virentia plantabat? 5. Sed quid est quod viso eo quem hortulanum credidit, cui necdum dixerat quem quaerebat, ait: Domine, si tu sustulisti eum? Quasi enim jam dixisset ex cujus desiderio plangeret, eum dicit quem non dixerat. Sed vis amoris hoc agere solet in animo, ut quem ipse semper cogitat, nullum alium
Abbreviated transcription (Latin):
consolantur: dum nobis re demptoris
nr̃i speciem ꝓmiitunt. Sed notandũ
uxta hystoriam est. quod mulier non
ait. culerunt corpus domini mei: s tu¬
ierunt dominũ meũ. Tsus namq sacͥ
eloquii est. ut aliquando ex parte totũ.
aliquando uero ex toto partem signifi¬
cet. Ex parte enim totum signat. sicut
de i acobfilus scriptum est: quia descen¬
dit iacob inegipto in.animabus. septua¬
ginta. Neq enim in egipto anime sine
corporibus descenderunt: s ꝑ solamani¬
mam totus homo signatur. quia ex par¬
te totum exprimitur: ꝙ solum domini¬
cum corpꝰ in monum̃to iacuerat: ⁊ mari¬
a non corpus domini s sublatum dñm
quere bat. iudelicet ex toto designaᷤ par¬
tem. Hec cum dixisset: conu̾sa retror sum.
uidit iħm stantem ⁊ nesciebat quia iħs
ess. Notandum quod maria que ad huc
de domini resurrectione dubitabat. re¬
trorsum conu̾sa est ut uideret iħm. Qͥa
iudelicet ꝑ eandem dubitationẽ suam
que resurrexisse muume cre debat. Sed

Expanded text:
consolantur, dum nobis Redemptoris nostri speciem promittunt. Sed notandum juxta historiam est quod mulier non ait: Tulerunt corpus Domini mei: sed, Tulerunt Dominum meum. Usus namque sacri eloquii est ut aliquando ex parte totum, aliquando vero ex toto partem significet. Ex parte etenim totum signat, sicut de Jacob filiis scriptum est: Quia descendit Jacob in Aegyptum in animabus septuaginta . Neque enim in Aegyptum animae sine corporibus descenderunt; sed per solam animam totus homo significatur, quia ex parte totum exprimitur. Et solum dominicum corpus in monumento jacuerat, et Maria non corpus Domini, sed sublatum Dominum quaerebat, videlicet ex toto designans partem. Haec cum dixisset, conversa retrorsum, vidit Jesum stantem, et nesciebat quia Jesus esset. Node Domini resurrectione dubitabat, retrorsum conversa est ut videret Jesum: quia videlicet per eamdem dubitationem suam,quem resurrexisse minime credebat. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa fastidio ẽ. taliq igne inm̃te dequo¬
quitur rubigo culpe. ꝙ succensus. animꝰ
quasi auri more. quia ꝑusum speciem
ꝑdit. ꝑincendium clarescit. Ista itaq q̃
sic amat que se ad monum̃tum qd̾ pro¬
spexerat iterum melinat: udeamus qͣ
fructu uis amoris in se ingeminat opꝰ
inquisitionis. Sequitur. Uidit duos
angelos malbis sedentes. unum ad ca¬
put. ⁊ unum ad pedes: ubi positum fue¬
rat corpus iħu. Quid ẽ quod in loco do¬
minici corporis duo angeli uidentur.
unus ad caput. atq alius ad pedes sedẽ ͤ
nisi quod latma lingua angelus nũciꝰ
dicitur. ꝙ. ille expassione sua nunciand̾
erat qui ⁊ d̾s est ante scla. ⁊ homo infine
seculoꝵ: Quasi ad caput sedet angeliiᷤ¬

Expanded text:
ipsa fastidio est; talique igne in mente decoipsa fastidio est; talique igne in mente decoquitur rubigo culpae, et succensus animus quasi auri more, quia per usum speciem perdidit, per incendium clarescit. 3. Ista itaque quae sic amat, quae se ad monumentum quod perspexerat iterum inclinat, videamus quo fructu vis amoris in ea ingeminat opus inquisitionis. Sequitur: Vidit duos angelos in albis, sedentes, unum ad caput, et unum ad pedes, ubi positum fuerat corpus Jesu. Quid est quod in loco dominici corporis duo angeli videntur, unus ad caput, atque alius ad pedes sedens, nisi quia Latina lingua angelus nuntius dicitur, et ille ex passione sua nuntiandus erat, qui et Deus est ante saecula, et homo in fine saeculo
Abbreviated transcription (Latin):
tenuit. cum mtantam se luxurie uoragi¬
uẽ mersit: S dum ad uitam uterq ꝑ
penitentiam reddiit. Leuathan iste eos
aliquomodo quasi ꝑ maxille sue foramẽ
misit. ꝑ foram̃ ergo eius maxille abeiꝰ
ore subtracti sunt: qui post ꝑpetracio
nẽ tante nequicie penitendo redier̃t.
Quis aũt hominũ leuiathan istius os
hinc cognoscimus quantũ redemptori
humani genis debitores sumus: qui
nõ solum nos more leuiathan ire ꝓhi¬
buit s abore etiam redire concessit. ⁊¬

Expanded text:
tenuit, cum in tantam se luxuriae voragitenuit, cum in tantam se luxuriae voraginem mersit ? Sed dum ad vitam uterque per poenitentiam rediit, Leviathan iste eos aliquo modo quasi per maxillae suae foramen amisit. Per foramen ergo maxillae ab ejus ore subtracti sunt, qui pnem tantae nequitiae poenitendo redierunt. Quis autem hominum Leviathan istius os hinc cognoscimus quantum redemptori humani generis debitores sumus, qui non solum nos in os Leviathan ire prohibuit, sed ab ore etiam redire concessit;
Abbreviated transcription (Latin):
quus hostis ea que de humano gen̾e
ceꝑat spolia amisit. supplantationis
sue uictoriã ꝑdidit. Cotidie pectatoreᷤᷤ
aduitam redeunt: cotidie de eius fau¬
cibꝰ redemptoris mani rapiunt᷑. Unde
bene quoq ad beatum iob uoce dñica i¬
terum dicit᷑. Aut armilla ꝑforabis ma¬
xillam eus: Armilla ubi ponit᷑ ambi¬
endo constringit. Quid igitur ꝑ armil¬
lam nisi completens nos diuina mĩa:
designatur: Que leuiathan istuis ma¬
xillam ꝑforat: dum nobis post ꝑpetra¬
ta que ꝓhibuit adhuc penitentie reme¬
dium ostendit. A rmmilla dominus ma¬
xillam leuiathan ꝑforat: quia in effa¬
bili miscdie sue potenti a sic malicie anti¬
qui hostis obuiat. ut aliquando eos etiam
quos iam cepit amittat. Et quasi ab ore
illuis cadunt: qui post petratas culpas
ad innocentiã redeunt. Quis enĩ ore illiꝰ
semel raptꝰ maxillam eius euaderet. si
ꝑforata nõ ess: Annon more petrũ te¬
nuit. cũ negauit: Annon more dauid

Expanded text:
quus hostis ea quae de humano genere quus hostis ea quae de humano genere coeperat spotia amisit, supplantationis suae victoriam perdidit. Quotidie peccatores ad vitam redeunt, quotidie de ejus faucibus Redemptoris manu rapiuntur. Unde bene quoque ad beatum Job voce dominica iterum dicitur: Aut armilla perforabis maxillam ejus ? Armilla ubi ponitur, ambiendo constringit. 1551 Quid ergo per armillam, nisi circumplectens nos divina misericordia designatur? Quae Leviathan istius maxillam perforat, dum nobis post perpetrata quae prohibuit, adhuc poenitentiae remedium ostendit. Armilla Dominus maxillam Leviathan perforat, quia ipse ineffabili misericordiae suae potentia sic malitiae antiqui hostis obviat, ut aliquando eos etiam quos jam coepit amittat. Et quasi ab ore illius cadunt, qui post perpetratas culpas ad innocentiam redeunt. Quis enim ore illius semel raptus, maxillam ejus evaderet, si perforata non esset? An non in ore Petrum tenuit, cum negavit ? An non in ore David
Abbreviated transcription (Latin):
passibilem iudit. Quasi hamus ergo
fauces glucientis tenuit. dum m illo es¬
cha carnis patuit quam deuorator appe¬
teret. ⁊ diuinitaᷤ passionis tempore latu¬
it que nec caret. In hamo euis in camna¬
tionis captus est: quia dum in illo ap¬
petiit escham corporis. transfixus ẽ acu¬
leo diuinitatis. Ibiq merat humani¬
tasque ad se deuoratorem duceret: ibi
diuinitas que ꝑforaret. Ibi aꝑta infir¬
mitas que ꝓuocaret: ibi occulta uirtꝰ
que raptoris fauces transfigeret. In hamo
igitur captus est: qui a inde interiit un¬
de momordit.⁊ quos iure tenebat mor¬
tales ꝑdidit: qui a eum in quo ius non
habuit. morte appetere in mortalẽ pre¬
sumpsit. Hinc est etiam quod hec ip¬
sa de quo loquimur maria uiuit: quia
ille ꝓ humano genere qui morti nicħ
debebat occubuit. Hinc est quodnos
cotidie ad uitam post culpas reuerti¬
mur: quia ad penam nrãm conditor:¬
nr̃ sine culpa descendit. Ecce iam anti¬

Expanded text:
passibilem 234 vidit. Quasi hamus ergo passibilem 234 vidit. Quasi hamus ergo fauces deglutientis tenuit, dum in illo esca carnis apparuit, quam devorator appeteret, et divinitas passionis tempore latuit, quae necaret. In hamo ejus incarnationis captus est, quia, dum in illo appetiit escam corporis, transfixus est aculeo divinitatis. Ibi quippe inerat humanitas, quae ad se devoratorem duceret; ibi divinitas, quae perforaret; ibi aperta infirmitas, quae provocaret; ibi occulta virtus, quae raptoris fauces transfigeret. In hamo igitur captus est, quia inde interiit unde momordit, et quos jure tenebat mortales perdidit, quia eos, in quos jus non habuit mortis, appetere in morte praesumpsit. 9. Hinc est etiam quod haec ipsa de qua loquimur Maria vivit, quia ille pro humano genere qui morti nihil debebat occubuit. Hinc est quod nos quotidie ad vitam post culpas revertimur, quia ad poenam nostram conditor sine culpa descendit. Ecce jam anti
Abbreviated transcription (Latin):
contra se manus ꝑsequentium tempo¬
raliter ꝑmisit. Quod aꝑte dominus be¬
ato iob indicat dicẽs. Numquid capieᷤᷤ
leuiathan amo: ꝑ leuiathan quippe
quod addithamentum eoꝵ dicit᷑: cetus
ille deuorator humani generis designa¬
tur. Qui dum se diuinitatem homini
adde respondit. in mortalitatẽ sustulit.
Qui p̾uaricationis quoq culpam quã
primo homini ꝓpinauit dũ se sequẽtibꝰ
pessima ꝑ suasione multiplicat: penas
eis sine cessatione coaceruat. In hamo
autẽ escha ostenditur: aculeus occulta¬
tur. Hunc ergo pat̾ om̃ps hamocepit:
quia ad mortẽ illius unigenitum filiũ
incarnatum misit. in quo ⁊ caro pasibi¬
lis uideri possit: ⁊ duinitas in passibi¬
lis uideri nõ possit. Cumq in eo serpes̃
iste ꝑmanus ꝑsequentium escham cor¬
poris momordit: diuinitatis illum acu¬
leus ꝑforauit. Prus uero eum inmira¬
culis dm̃ cognouerat: s de cognitione
sua addubitationẽ cecidit. quando bũc

Expanded text:
contra se manus persequentium tempocontra se manus persequentium temporaliter permisit. Quod aperte Dominus beato Job indicat, dicens: Nunquid capies Leviathan hamo ? 8. Per Leviathan quippe, quod additamentum eorum dicitur, cetus ille devorator humani generis designatur. Qui, dum se divinitatem homini addere spopondit, immortalitatem sustulit. Qui praevaricationis quoque culpam, quam primo homini propinavit, dum se sequentibus pessima persuasione multiplicat, poenas eis sine cessatione coacervat. In hamo autem esca ostenditur, aculeus occultatur. Hunc ergo Pater omnipotens hamo coepit, quia ad mortem illius unigenitum Filium incarnatum misit, in quo et caro passibilis videri posset, et divinitas impassibilis videri non posset. Cumque in eoiste per manus persequentium escam corporis momordit, divinitatis illum aculeus perforavit. Prius vero eum in miraculis Deum cognoverat, sed de cognitione ad dubitationem cecidit, quando hunc
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽ. a sepulcro mulier uiris annunci¬
auit uitam: ⁊ dicta iui ficatoris narrat
que mortiferi serpentis u̾ba narrau̾at.
Ac si humano gen̾i nõ uerbis dominus
s rebus dicat. De qua manu uobis in la¬
tus est potus mortis. de ipsa suscipite po¬
culum uite. Hec de expositione lecciõis
euu̾glice succincte transcurrimꝰ: mune
opitulante eodem de quo loquimur do¬
mino. ⁊ resurrectionis eus glam ⁊ pie¬
tans uiscera considere mus. Cicus enim
amorte uoluit surgere. ne nr̃a diu animͣ
in infidelitatis morte remaneret. Und̃
bene quoq ꝑ psalmistam dicitur. De
torrente inuia bibit. propt̾ea exaltauit
caput. In humano quippe genere ab ip¬
so mundi mitio torrens mortis efflux̾at:
s de hoc torrente dominus inuiabibit
quia mortẽ intransitu gustauit. Atq
id̾o exaltauit caput: quia hoc quod mo¬
rendo in se pulcro posuit. surgendo suꝑ
angelos eleuauit. Et inde antiquum
hostem ineternum ꝑculit: unde seuire

Expanded text:
mortem , a sepulcro mulier viris annuntimortem , a sepulcro mulier viris annuntiat vitam; et dicta sui vivificatoris narrat, 1550 quae mortiferi serpentis verba narraverat. Ac si humano generi non verbis Dominus, sed rebus dicat: De qua manu vobis illatus est potus mortis, de ipsa suscipite poculum vitae. 7. Haec de expositione lectionis evangelicae succincte transcurrimus; nunc, opitulante eodem de quo loquimur Domino, et resurrectionis ejus gloriam, et pietatis viscera consideremus. Citius enim a morte voluit resurgere, ne nostra diu anima in infidelitatis morte remaneret. Unde bene quoque per Psalmistam dicitur: De torrente in via bibet, propterea exaltabit caput . In humano quippe genere ab ipso mundi initio torrens mortis effluxerat: sed de hoc torrente Dominus in via bibit, quia mortem in transitu gustavit. Atque ideo exaltavit caput, quia hoc quod moriendo in sepulcro posuit, resurgendo super angelos elevavit; et inde antiquum hostem in aeternum perculit, unde saevire
Abbreviated transcription (Latin):
scriptum ẽ. quia subditus erat parentibꝰ
suis Quid ergo mirum. si ex humanita¬
te sua minorẽ se patri asserit in celo. ex
qua subiectus erat etiam parentibꝰ inter¬
ra᷑ Ex qua humanitate nũc marie dicit᷑.
Uade ad fr̃s meos: ⁊ dic eis. A scendo ad pa¬
trem meũ ⁊ patrẽ ur̃m. deum meũ ⁊ dm̃
ur̃m. Cum meũ dicat ⁊ ur̃m: cur non cõ¬
muniter dicit nr̃m: S distincte loquẽ
indicat: quia eundem patrẽ ⁊ dm̃ simili¬
ter habeat ipse quam nos. Ascendo ad
di: ad dm̃ urm̃ quia ascendistis. Quia i¬
enim ⁊ ego homo. ds michi ẽ: quia uos ab
errore lib̾ati. d̾s est uob. Distincte ergo
mͥ pat̾ ⁊ deus ẽ: quia quẽ ante scła deũ
genuit. hominẽ in fine seculoꝵ mecum
creauit. Uenit maria magdalene ad¬
nuncians discipulis. quia uidi dominũ
⁊ hec dixit michi. E cce humani generis
culpa ibi absciditur unde ꝓcessit. Quia
enim inparadiso mulier uiro ꝓpinauit

Expanded text:
scriptum est, quia subditus erat parentibus scriptum est, quia subditus erat parentibus suis . Quid ergo mirum si ex humanitate sua minorem se Patre asserit in coelo, ex qua subjectus erat etiam parentibus in terra? Ex qua humanitate nunc Mariae dicitur: Vade ad fratres meos, et dic eis: Ascendo ad Patrem meum et Patrem vestrum, Deumum. Cum meum dicat et vestrum, cur non communiter dicit nostrum? Sed distincte loquens indicat quia eumdem Patrem et Dominum dissimiliter habet ipse quam nos. Ascendo ad di, ad Deum vestrum quia ascendistis. Quia enim et ego homo, Deus mihi est; quia vos ab errore liberati, Deus est vobis. Distincte ergo mihi Pater et Deus est, quia quem ante saecula Dominum genuit hominem, in fine saeculorum mecum creavit. Venit Maria Magdalene annuntians discipulis quia vidi Dominum, et haec dixit mihi. Ecce humani generis culpa ibi absciditur unde processit. Quia enim in paradiso mulier viro propinavit
Abbreviated transcription (Latin):
det angelus cumdicit᷑. U erbum caro
factum ẽ. ⁊ habitauit innobis. Possu¬
mus etiam ꝑ duos angłos duo testamẽ¬
ta cognoscere: unum p̾us ⁊ aliud sequẽ
Q ui uidelicet angeli ꝑ locum dom inici
corporis sibimet sunt cõiuncti. Quiani¬
mirum utraq testamenta dum pari
sensu incarnatum ⁊ mortuũ ac resur¬
rexisse dominum nunciant: quasi tes¬
tam̃tum prius ad caput.⁊ testamentũ
posterius. ad pedes sedet. Unde ⁊ duoche
rubim que ꝓpiciatorium tegunt sese in¬
uicem aspicumt: uersis uultibꝰ in ꝓpi¬
ciatorium. Cherubim quippe plenitudo
scientie dicit᷑. ꝙ. quid ꝑduo cherubim nͥ
utraq testamenta signantur: Quid uͦ
ꝑ ꝓpiciatorium nisi incaratus dominꝰ
figuratur: De quo iohs ait. Ipse ẽ enĩ
ꝓpiciatio ꝓpeccatis nr̃is. Et dum testa
mat: quasi utraq cherubim se mincẽ
aspicunt. dum uultus in ꝓpiciatoriũ
uertunt. Quia dum int̾ se positum in¬
carnatum dñi uident. a suo aspectu nõ
discre pant: que dispensatioĩs eus mis¬

Expanded text:
it: Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Possumus etiam per duos angelos duo Testamenta cognoscere, unum prius, et aliud sequens. Qui videlicet angeli per locum dominici corporis sibimet suut conjuncti, quia nimirum utraque Testamenta, dum pari sensu incarnatum et mortuum ac resurrexisse Dominum nuntiant, quasi Testamentum prius ad caput, et Testamentum posterius ad pedes sedet. Unde et durubim, quae propitiatorium tegunt, sese invicem aspiciunt, versis vultibus in propitiatorium. Cherub quippe plenitudo scientiae dicitur. Et quid per duo cherubim, nisi utraque Testamenta signantur? Quid vero per propitiatorium, nisi incarnatus Dominus figuratur? De quo Joannes ait: « Ipse est enim propitiatio pro peccatis nostris . » Et dum Testammat, quasi utraque cherubim invicem aspiciunt, dum vultus in propitiatorium vertunt, quia dum inter se positum incarnatum Deum vident, a suo aspectu non discrepant, quae dispensationis ejus mys
Abbreviated transcription (Latin):
urm̃ ħ audita crederz. nͥ facta cognouis¬
s: Signatũ gͦ librũ sic̃ in ioħis apocali¬
psi legitur quẽ aꝑire ⁊ lege̾ millꝰ pot̾at.
teria in sua passione ac resurrectiõe pate¬
fec̃. ꝙ. ꝑ ħ qd̾ infirmitatis nr̃e mala ꝑtu¬
lit sue nob potentie ⁊ hilaritatis bona
Exut ut introduc̾et. Uisibilis apparu¬
it. ut inuisibia monstraret. Elagella
sustumiit: ut ab obꝓbrio et̾no libaret.
Mortuus ẽ: ut mificaret. Agamus gͦ
gr̃as uiuificanti ⁊ mortuo. Et id̾o ampliꝰ
uiuificanti qr mortuo. Uñ bene salutẽ
nrãm ⁊ passionẽ illiꝰꝰ e̾ saisas ꝯtẽplatus.
ait. Ut faciat opꝰ suũ alienũ opus eiꝰ.
Nt opet᷑ opꝰ suũ ꝑegrinũ ẽ: opꝰ eiꝰ ab eo.
Opus ⁊ enĩ d̾i ẽ animas qͣs creauit colli¬
gere. ad et̾ne lucis gandia reuocare. Fla¬
gellari aũ atq sputis illiniri. crucifigi
mori ac se peliri: ñ ħ in sua substantia
opꝰ di ẽ. s opus hoĩs peccatoris qui ħ¬

Expanded text:
haec audita crederet, nisi facta cognovishaec audita crederet, nisi facta cognovisset? Signatum ergo librum sicut in hac Joannis Apocalypsi legitur, quem aperire et legere nullus poterat, teria in sua passione ac resurrectione patefecit. Et per hoc quod infirmitatis nostrae mala pertulit, suae nobis potentiae et claritatis bona exiit, ut introduceret: visibilis apparuit, ut invisibilia monstraret: flagella sustinuit, ut ab opprobrio aeterno liberaret, mortuus est, ut vivificaret. Agamus ergo gratias vivificanti et mortuo, et ideo amplius vivificanti quia mortuo. Unde et bene salutem nostram et passionem illius Isaias contemplatus ait: « Ut faciat opus suum, alienum opus ejus: ut operetur opus suum, peregrinum est opus » Opus enim Dei est animas, quas creavit, colligere, et ad aeterna lucis gaudia revocare. Flagellari autem atque conspui, crucifigi, mori ac sepeliri non hoc in sua substantia opus Dei est, sed opus hominis peccatoris, qui h
Abbreviated transcription (Latin):
a apparuerit: oĩa utriꝯq testam̃ti q̃
ħ loco marginẽ ac thalamos memora.
neq ħ ab hac sententia abhorret: qͥa
cũ maiestas redemptoris nb̃ fuerit os¬
tensa. finit᷑ fides cum iã ceꝑit uidere
hõ qd̃ credidit. Et ad finẽ suũ ꝑuẽiũt
thalami. qr corda fideliũ inꝯparabili¬
t̾ longe ꝙͣ mͦ sũt in amore illiꝰ ꝑficum¬
cur. Cubitꝰ gͣ unꝰ finis utrumq ẽ. quia
uniꝰ om̃ ⁊ saluatoris iuisio in electis sius
fidem funit ⁊ caritatẽ ꝑfic̾.. cxui.¬
Onsidare lib qui nos sumꝰ qui ista
trͣtamꝰ. Certe exgentibꝰ uenimus.
certe parentes nr̃i lignoꝵ ac lapidũ culto¬
res fuerũt. Uñ gͦ ħ nob̃ ut ea que ninc
usq hebrei nescuit ierechielis ꝓphete
tam ꝓfunda misteria rim̃tur: Agamꝰ¬
gͦ grãs uni. qͥ cuncta de eo in sacͦ eloqui¬
o scͥpta sũt ope impleuit. utq̃ intelligi
audita ñ pot̾ant: insa panderet. Ibi qͥp¬
pe incarnatio ibi passio ibi mors ibi re¬

Expanded text:
a apparuerit, omnia utriusque Testamenti quae hoc loco marginem ac thalamos memorat, neque hoc ab hac sententia abhorret. Quia cum magna majestas Redemptoris nostri nobis fuerit ostensa, finitur fides. Cum jam coeperit videre homo quod credidit, et ad finem suum perveniunt thalami, quia corda fidelium incomparabiliter longe quam modo sunt, in amore illius perficiuntur. Cubitus ergo unus finis utrumque est, quia unius Domini et Salvatoris visio in electis suis fidem finit, et charitatem perficit. Considerare libet qui nos sumus quia ista tractamus. Certe ex gentilibus venimus, certe parentes nostri lignorum ac lapidum cultores fuerunt. Unde ergo hoc nobis ut ea quae nunc usque Hebraei nesciunt, Ezechielis prophetae tam profunda mysteria rimgratias uni qui cuncta quae de eo in sacro eloquio scripta sunt opere implevit, ut quae intelligi audita non poterant visa panderentur. Ibi quippe incarnatio, ibi passio, ibi mors, ibi re
Abbreviated transcription (Latin):
q̃q aĩa electa celesti sponso ẽ amica ꝑ a
morẽ: columba ꝑ sp̃m. formosa ꝑ morum
pulcritudinẽ. Q cum iã corruptiõe car¬
nis educit᷑. ei ꝓculdubio hiens tnͣsiit. qr
p̾sentis uite torpor abscedit. Imb̾ ꝙͦ abiit
⁊ recedit. qr cum ad contẽplandũ in sua sb
dicationis infundi. Nam qd minꝰ audire
potuit: ampliꝰ indebit. ẽ unc apparẽt
flores int̾ra: qr cum de et̾ne beatitudiniꝰ
uita. quedã suauitatis p̾mordia p̾gͣtare
nĩa cepit. q̃si iam in floribꝰ odorat᷑ exiens.
Ꝙ pꝰqm egressa fuerit. in fructu uberius
nlia recĩdunt᷑: ut ea que p̾ualẽt uberius
fiuctũ ferat. Nr̃e itaq putationis tũc ad¬

Expanded text:
ti Sponso est amica per amorem, columba per spiritum, formosa per morum pulchritudinem. Quae cum jam de corruptione carnis educitur, ei proculdubio hiems transit, quia praesentis vitae torpor abscedit. Imber quoque abit et recedit, quia cum ad contemplandum in sua subdicationis infundi. Nam quod minus audire potuit, amplius videbit. Tunc apparent flores in terra, cum de aeternae beatitudinis vita quaedam suavitatis primordia praeanima coeperit, quasi jam in floribus odoratur exiens, quod postquam egressa fuerit, in fructu uberius rilia reciduntur, ut ea quae praevalent uberius fructum ferant. Nostrae itaque putationis t
Abbreviated transcription (Latin):
p̾mere. ad celeste desidium contẽplati¬
ons penna subleuari. S qr tales q̃q
ualde rasi sũt. iam archa uxta cubitũ
ducit᷑. nbi hoĩes ⁊ uolatilia ꝯtinent᷑.
Querat᷑ tm̃ siqͥs meis ẽẽ ualeat sine
peccato. nullꝰ inuenit᷑. Qͥs itaq hõo
sine peccato ẽ. nͥ ille qui inpeccatis ⁊¬
ceptꝰ ñ ẽ: In uno gͦ cubito ⁊sumatur
archa: qr unꝰ ẽ auctor ⁊ redẽptor sc̃e ec¬
clie sine peccato: ad quẽ ⁊ ꝑ quẽ om̃s¬

Expanded text:
er coeleste desiderium contemplationis penna sublevari. Sed quia tales quique valde rari sunt, jam arca juxta cubitum ducitur, ubi homines et volatilia continentur. Quaeratur tamen si quis in eis esse valeat sine peccato, et nullus invenitur. Quis itaque homo est sine peccato, nisi ille qui in peccatis conceptus non est? In uno ergo cubito consummatur arca, quia unus est auctor et redemptor sanctae Ecclesi
Abbreviated transcription (Latin):
lectoꝵ sũt om̃pis d̾i amore feruentia. Q
ꝑ marginẽ añ thalamos nͥ fides exp̃mi¬
tur: qr nͥ pꝰ ipsa teneat᷑: nullo ad sp̃ualẽ
amorẽ ꝑtingitur. Noneñ caritas fidẽ
s fides caritatẽ p̾cedit. Nemo enĩ potest
amare q̃ dño credid̾it. Margo itaq ẽ añ
thalamos. fides añ ardorem caritatis
Q sic̃ dictum ẽ nͥ ea que audis credid̾is.
ad amorẽ eoꝵ que audieris. nullatenꝰ in¬
flãmabis. S margo añ thalamos cubi¬
in amore copulat. qñ ꝑ errores ⁊ scismata
diuisa ñ ẽ s inunitate ꝑdurat. ut uide¬
licz margo mrꝰ cubiti audientis aĩum
ad thalamũ ꝑdurat. qr celestis spõsi spe
liminis ⁊ longitudinẽ porte. uetꝰ ac no¬
uũ testam̃tum diximꝰ designari. Ad ex¬
tremũ uͦ addit᷑: qd̾ cubitꝰ unꝰ sit finis utr̃¬
q. qr iudelic ⁊ testam̃tum uetꝰ unũ nobis
mediatorẽ dĩ ⁊ hoũm nunciauit. ⁊ testa¬
mentũ nouũ eundẽ nob̃ nunciat. met̾

Expanded text:
entis Dei amore ferventia. Quid per marginem ante thalamos nisi fides exprimitur? quia nisi prius ipsa teneatur, nullo modo ad spiritalem amorem pertingitur. Non enim charitas fidem, sed fides charitatem praecedit: nemo enim potest amare quod non crediderit. Margo itaque est ante thalamos, fides ante ardorem charitatis, quia sicut dictum est, nisi ea quae audis credideris, ad amorem eorum quae audieris nullatenus inflammaris. Sed margo ante thalamos cubiin amore copulat, quando per errores et schismata divisa non est, sed in unitate perdurat, ut videlicet margo unius cubiti audientis animum ad thalamum perducat: quia coelestis sponsi specliminis et longitudinem portae, Vetus ac Novum Testamentum diximus designari. Ad extremum vero additur quod cubitus unus sit finis utrumque: quia videlicet Testamentum Vetus, unum nobis mediatorem Dei et hominum nuntiavit, et Testamentum No
Abbreviated transcription (Latin):
fins iudelic nõ qui ꝯsumit: s qui ꝑfic̾.
sunc ⁊ enĩ legem ꝑfec̃. cum sic̃ lex p̾dix¬
at incarnatꝰ apparuit. S ad huc de eiꝰ
iudicio multa nouũ testam̃tum loqͥt᷑:
ad huc multa de regno illiꝰ narrat. nec
que dũ uidemꝰ impleta. Ecce cotidie:
euũglium legit᷑. uent̾ã uita p̾dicatur.
⁊̃ũc gͦ erit ⁊ nomi testam̃ti finis cũ ea
que de se ꝓmisit impleu̾it. Emiet̾ uͭ tes

Expanded text:
 qui perficit. Tunc etenim legem perfecit, cum sicut lex praedixerat incarnatus apparuit. Sed adhuc de ejus judicio multa Novum Testamentum loquitur. Adhuc multa de regno illius narrat, quae necdum videmus impleta. Ecce quotidie Evangelium legitur, ventura vita praedicatur. Tunc ergo erit et Novi Testamenti finis, eum ea qu
Abbreviated transcription (Latin):
iuare. imꝑante auaticia maria trãsi
tur. Ioidemꝰ alios iã aliena nõ querere
illatam inuiriã equanunit̾ portare.
S qr isti iã pauci sũt. angͣtat᷑ archa.
Alios aũt cõspicimus ꝙ̃ possessa relin

Expanded text:
inhiare, imperante avaritia maria transirinhiare, imperante avaritia maria transirtur. Videmus alios jam aliena non quaerere, illatam injuriam aequanimiter portare, sed quia isti jam pauci sunt, angustatur arca. Alios autem consp
Abbreviated transcription (Latin):
centis cubitis fieri in longitudine iussa
ẽ: sexaginta uͦ in latitudiẽ. trignnita uͦ in
altitudine. in uno ẽ cubito ꝯsumata. Qd
enĩ ꝑ archã ñ scã eccłia figurat᷑ que infe¬
bitum colligatur. qr ab ea latitudine q̃
scã eccła in membrissins ad huc infirmã¬
tibꝰ ht̃ paulis ang̾tata. ⁊ in altum ꝓfici¬
ens ad unũ tendit. Ipsa enĩ racio exigit.
ut credamꝰ qd̾ inilla arche latitudine õs
bestie cuncta qͣdrupedia atq reptiliam
inferioribꝰ fuerũt: homines uͦ atq uola
tilia nimirũ insupioribꝰ. Iuxta suꝑio¬
rem ⁊ enĩ partẽ fenestra fuit in late̾. de
q̃ cornũ uł columbã dimisit hõ. ut si iã
diluuii tnͣsiss aqͣ cognosceret. ꝙ quia
archa cadem inuno fuit cubito ꝯsuma
Recte itaq ꝑ archã uniu̾sa eccłia de sig¬
natur. q̃ ad huc inmłtis sius carñlibus
lata ẽ: in paucis sp̃ualibꝰ angusta.ꝙ
qr adunũ hoĩem qͥuẽ sine peccato col¬
oissolui. in ad quirendis t̾renis rebus

Expanded text:
centis cubitis fieri in longitudine jussa est, quinquaginta vero in latitudine, triginta autem in altitudine, in uno est cubito consummata. Quid enim per arcam, nisi sancta Ecclesia figuratur? Quae infebitum colligitur, quia ab ea latitudine quam sancta Ecclesia in membris suis adhuc infirmantibus habet, paulisper angustata, in altum proficiens ad unum tendit. Ipsa enim ratio exigit ut credamus quod in illa arcae latitudine omnes bestiae, cunctaque quadrupedia atque reptilia in inferioribus fuerunt, homo vero atqutilia nimirum in superioribus. Juxta superiorem etenim partem fenestra fuit in latere, de qua corvum vel columbam dimisit homo, ut si jam diluvii transissent aquae, cognosceret. Et quia arca Recte itaque per arcam universa Ecclesia designatur, quae adhuc in multis suis carnalibus lata est, in paucis spiritualibus angusta; et quia ad unum hominem, qui est sine peccato coldissolvi, in adquirendis terrenis rebus
Abbreviated transcription (Latin):
tia horrea ꝑducat. Cum ig̃ desid̾ia bonͣ
recta incipimꝰ. herba sumꝰ. Cum aũ ad
ꝓfectum boni oꝑis crescimꝰ:. ad spicã ꝑ¬
uenimꝰ. Cũ in eiꝰdem oꝑationis ꝑfectio
ne solidami: iã plenũ frum̃tum inspica
ꝓferimꝰ. herba et enĩ petrꝰ fuerat. qui
passionis tp̃re ꝑ amorẽ dñm seqñs. hunc
ꝯfiti añ acille uocẽ timebat. Erat enim
iã uiriditas mm̃te. qr credebat om̃ium
redẽptorẽ. S ualde ad huc flexibił. pe¬
de conculcabat᷑ timoris. Iam in spica sur¬
rex̾at: qñ eum quẽ moriturũ ꝯfit̾i̾ tuu¬
erat: nunciante angło ingalilea uiuẽ¬
tem uidebat. S ad plenũ gͣnũ inspica¬
ꝑuenerat: qñ ueniente de suꝑ spu. ⁊ suã
intẽ in illiꝰ amore roborante ita solidatꝰ
ẽ. ut uires ꝑsequentiũ cesus despiceret.
miñtis teneritudine eẽ conspiẽ. despicia¬
tur. qr frum̃tum d̾i ab herba incip̃ ut gͣ¬
nũ fiat. Uir gͦ uestitꝰ lineis uenit ad por¬

Expanded text:
tia horrea perducat. Cum igitur desideria bona tia horrea perducat. Cum igitur desideria bona recta incipimus, herba sumus. Cum autem ad provectum boni operis crescimus, 1333 ad spicam pervenimus. Cumque in ejusdem boni ne solidamur, jam plenum frumentum in spica proferimus. . Herba etenim Petrus fuerat, qui passionis tempore per amorem Domini sequens, hunc confiteri ante ancillae vocem timebat . Erat enim jam viriditas in mente, quia credebat omnium Redemptorem, sed valde adhuc flexibilis pede conculcabatur timoris. Jam spica surrexerat, quando eum quem moriturum confiteri timuerat, nuntiante angelo in Galilaea viventem videbat. Sed pervenerat, quando veniente desuper Spiritu, et suam mentem in illius amore roborante, ita solidatus est, ut vires persequentium caesus despiceret, in mentis teneritudine esse conspicitur, despiciatur, quia frumentum Dei ab herba incipit, ut granum fiat. Vir ergo vestitus lineis venit ad por
Abbreviated transcription (Latin):
scpture sacre scientia ĩñconuenient̾ in tel¬
ligi. Que dum nb intellectũ apit: celesti
regni iamã pandit. Possuꝰ porte noĩe
ad fidẽ acciꝑe qmͣ p̾mam contingimꝰ: ut
ad urtutũ edificia intrem᷑. Uñ hic aꝑte¬
subiungit᷑.¬

Expanded text:
pturae sacrae scientia non inconvenienter intelligi, quae, dum nobis intellectum aperit, coelestis regni januam pandit. Possumus portae nomine et fidem accipere, quam primam contingimus, ut ad virtutum aedificia intremus. Unde hic apesubjungit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ occultam inspirationẽ gr̃e meritoꝵ suoꝵ
gradibꝰ fides cresc̃ uno eodẽq tp̃re. his qui
nec dũ ꝑfecte credid̾at: siml ⁊ credebat et
incredulꝰ erat. Nos nimirum gͣdꝰ. dñs sub
messis noĩe describit dices. Sic ẽ regnũ d̾i:
quẽadmoduĩ si iacz hõ sem̃ int̾ra ⁊ dormiat.
⁊ exurgat nocte ac die ⁊ sem̃ germinet ⁊ ĩ

Expanded text:
e meritorum suorum gradibus fides crescit, uno eodemque tempore is, qui necdum perfecte crediderat, simul et credebat, et incredulus erat. § 2. Hos nimirum gradus Dominus sub messis nomine describit, dicens: Sic est regnum Dei, quemadmodum si jaciat homo semen in terram, et dormiat, et exsurgat
Abbreviated transcription (Latin):
poris cap̃: xp̃s. De quo suo capite exultat
tune aũt exultanit cap̃ meũ supinimicos
meos. Ꝙ enĩ qñq ipsa etiã exaltanda ẽ. iã
mis cap̃ suuĩ suꝑ inimicos suos exaltatum
gaud incelis. Cum gͦ electi q̃q aduitam
pueniunt. qr m̃bra erꝰ ꝑ eum intrant. ad eñ:
ipse ꝑ se intrat ad se. Ipse enĩ in suis m̃bris
ẽ qui mit. ipse cap̃ ad qd̾ intnͣtia m̃bra pue¬
mñt. Qd̾̃ iezechiel ꝓpħa multiplicit̾ insi

Expanded text:
poris caput Christus. De quo suo capite exsultatunc autem exaltavit caput meum super inimicos meos . Quia enim quandoque ipsa etiam exaltanda est, jam nunc caput suum super inimicos suos exaltatum gaudet in coelis. Cum ergo electi quique ad vitam perveniunt, quia membra ejus per eum intrant ad eum, ipse per se intrat ad se. Ipse enim in suis membris est qui intrat, ipse caput ad quod intrantia membra perveniunt. Quod Ezechiel propheta multi
Abbreviated transcription (Latin):
los gradꝰ m̃os ꝓnunciabo illũ. Om̃i potẽ¬
tem quippe dñm ꝑsinglos gradꝰ suos ꝓmin¬
tiat. qui ꝑincrem̃ta uirtutũ que accipit. ei
semꝑ laudẽ sue pietatis reddit. Si quidã
gradꝰ in cordis ascensione ñ eeñt. psalmista
in dic̾et. Ambulabũt de uirtute inuirtutẽ.
Nec mirũ si de uirtute inu̾tutẽ gradꝰ s̃: qñ¬
ip̃a unaqueq uirtꝰ q̃si quibꝰdã gradibꝰ au¬
getur. ⁊ sic ꝑmcrem̃ta meritoꝵ ad sũma pro¬
ducit᷑. Alia namq sũt uirtutis exordia. a¬
liud ꝓuectꝰ. aliud ꝑfectio. Si enĩ ⁊ ipsa fi¬
des ad ꝑfectionẽ suã nõ quibꝰdam gradibꝰ
duceret᷑: scĩ apli minime dixissẽt. Auge

Expanded text:
ntiabo illum . Omnipotentem quippe Dominum per singulos gradus suos pronuntiat, qui per incrementa virtutum quae accipit ei semper laudem suae pietatis reddit. Si quidam gradus in cordis ascensione non essent, Psalmista non diceret: Ambulabunt de virtute in virtutem . 4. Nec mirum si de virtute insi quibusdam gradibus agitur, et sic per incrementa meritorum ad summa perducitur. § 1. Aliud namque sunt virtutis exordia, aliud profectus, aliud perfectio. Si enim et ipsa fides ad perfectionem suam non quibusdam gradibus duceretur, sancti Apostoli minime dixissent: Adaug
Abbreviated transcription (Latin):
scientia diuini e loqͥi. seu in ipsa fide quam
de illo accepimꝰ quibꝰdã gradibꝰ ad altiora
increm̃ta puenimꝰ. Nemo enĩ repente fit
sũmus. s in bona conu̾satione aminimis
quisq inchoat: ut ad magna pueniat. De
his gradibꝰ ꝑ psalmistam dr̃. Ds̃ ingͣdibus

Expanded text:
scientia divini eloquii, seu in ipsa fide quam de illo accepimus, quibusdam gradibus ad altiora incrementa pervenimus. Nemo enim repente fit summus, sed in bona conversatione a minimis quisque inchoat, ut ad magna perveniat. De his gradibus per Psalmistam dicitur: Deus
Abbreviated transcription (Latin):
tenere dixerimꝰ: querendii nob̃ ẽ qua rõe
cõueniat. ut isdẽ dñs ⁊ ꝑ uirũ designan
ualeat ⁊ ꝑ portã. dũ uir ueniat ad portã.
Nunꝙͣ nam ipse uenit ad seinz ipsũ: An
ita ẽ qr ⁊ in euãglio ipse testat᷑ dicẽs. Qui
ñ intrac ꝑ ostiũ in ouile ourũ s ascendit
aliunde: ille fur ẽ ⁊ latro: Q aut intrat
ꝑ ostiũ pastor ẽ ouiũ. ꝙ paulo pꝰ dic̃. E¬
go sum ostiũ. atq it̾um subiung̃. Ego sũ
pastor bonus. Sigͦ pastor intrat ꝑ ostium
⁊ ipse ostiũ ẽ ⁊ ipse pastor: ipse ꝓculdubio
intͣtͣ ꝑ seinzipsum. Ecce dũ iezechiel sen¬
sum enodare cupimꝰ. de euãgłio ꝙ questi¬
onẽ ligauimꝰ. Querendũ itaq nb ẽ. qͣlit̾
et ipse intraͣt. ⁊ ꝑ semz ipsũ utret. Diis ⁊

Expanded text:
quaerendum nobis est, qua ratione conveniat ut idem Dominus per virum designare valeat et portam. Dum vir veniat ad portam numquidnam ipse venit ad semetipsum? an ita est, quia et in Evangelio ipse testatur, dicens: « Qui non intrat per ostium in ovile ovium, sed ascendit aliunde, ille fur est et latro: qui astor est ovium . Et paulo post dicit: Ego sum ostium . Atque iterum subjungit: Ego sum pastor bonus . Si ergo pastor intrat per ostium, et ipse est ostium, ipse pastor, ipse procul dubio intrat per semetipsum. Ecce dum Ezechielis sensum enodare cupimus, de Evangelio etiam quaestionem ligamus. Quaerendum nobis itaque est qualiter et ipse intret, et per semetipsu
Abbreviated transcription (Latin):
Et ꝑ salomonẽ dr̃. Iustoꝵ semite q̃si lux splẽ¬
dens re ꝓcedit: ⁊ cresc̾ usq ad ꝑfectum diẽ. In
coꝵ namq animo. bonum desid̾ium atq in¬
tellectꝰ lucis intune. iam pars diei ẽ: s qr usq
ad fine uite. inuirtute ꝓficiunt. ad ꝑfectũ di¬
em: tũc ueniunt qñ ad regna celestia ꝑducti:

Expanded text:
 « Justorum semita quasi lux splendens procedit, et crescit usque ad perfectum diem . » In eorum namque animo bonum desiderium atque intellectus lucis intimae jam pars diei est; sed quia usque ad finem vitae in virtute proficiunt, ad perfectum diem tunc veniunt, quando ad regna coelesti
Abbreviated transcription (Latin):
nis impetum ducamꝰ. ne pͣuis delectationibꝰ
animꝰ seductꝰ. mala ẽẽ cognoseat: ⁊ tamẽ fa¬
ciat. Scda uͥo nos cura debet igilant᷑ redcẽ.¬
Ine se impetꝰ carms. q̃si subimpetu sp̃s latent̾
sibiciat. ⁊ culpas q̃s agimꝰ. nob̾ uirtutes fin¬
gat. Sciendum uͦ ẽ qr gͣuiores culpe sũt. que
suꝑducta specie uirtutes estimant᷑. qr ille in
aꝑto cognite. animũ inconfusione deiciunt:
atq ad penitentiã trabunt. Iste uͦ nõ solũ in
leuant: dũ uirtutes putantur. Hoc autẽ qd̾
de scĩs.aialibꝰ dictum suꝑiꝰ fuerat: ut alcuis
confirmet᷑. it̾um replicat᷑. Non reu̾tẽbantur
cum ambularẽt. Quia electi quiq sic ad bona
tendunt. ut ad mala ꝑpetranda ñ redeant.Q.¬

Expanded text:
nis impetum ducamur, ne pravis delectationibus nis impetum ducamur, ne pravis delectationibus animus seductus mala esse cognoscat, et tamen faciat. Secunda vero nos cura debet vigilantes redderne se impetus carnis quasi sub impetu spiritus latenter subjiciat, et culpas quas agimus nobis virtutes fingat. 4. Sciendum vero est quia graviores culpae sunt quae superducta specie virtutes imitantur, quia illae in aperto cognitae animum in confusionem dejiciunt, atque ad poenitentiam tralevant, dum virtutes putantur. Hoc autem, quod de sanctis animalibus dictum superius fuerat, ut altius confirmetur, iterum replicatur. « Non revertebantur cum ambularent, » quia electi quique sic ad bona tendunt, ut ad mala perpetranda non redeant.
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ plerũq impetꝰ carnis. se sub uelamine
sp̃uał impetꝰ palliat. ⁊ qd̾ carnalit̾ fac̾. m̃tit̾
sͥ ipsa cogitatio: qͥ hoc sp̃ualit̾ faciat. Nam
sepe qͥs iracundie stumil uictꝰ. c̃c relinqñtes.
zelo ulciscende iusticie. plusꝙͣ necesse ẽ in flã¬
matur. ⁊ iusticie limitẽ inultionẽ tnͣsiens.
crucelit̾ agit. ꝙ se agere uiste suspicat᷑. Im¬
petꝰ gͥ carnis. huic sub specie sp̃s uelatꝰ ẽ: qñ¬
⁊ hoc qd̾ iuste agi credit᷑: sub discretionis mo¬
deramine nõ tenet᷑. Et sepe aliꝰ nine mã¬
suetudini studẽs. subiectoꝵ uicia a spic̃. atq
hec ꝑ feruorẽ zeli corngere recusat. que meis
crudelit̾ nõ corrigendo młtiplicat. Fitq ut
eiꝰ lenitas ⁊ s sit ⁊ subiectis minnca: qui tor¬
porem m̃tis sue qr pacientiã deputat. ꝑ car¬
nis sp̃m ab impetu sp̃s elongat. Prima gͦ nõ
cogitatio in reqͥsitione nr̃i cordis debet excu¬
tere. ne ad quedam que agimꝰ ꝑ appetitũ car¬

Expanded text:
ub velamine spiritalis impetus palliat, et quod carnaliter facit mentitur sibi ipsa cogitatio quia hoc spiritaliter faciat. Nam saepe quis, iracundiae stimulis victus, contra delinquentes zelo ulciscendae justitiae plus quam necesse est inflammatur, et justitiae limitem in ultione transiens agit crudeliter, quod se agere juste suspicatur. Impetus igitur carnis huic sub specie spiritus velatus est, quando hoc quod juste agi creditur sub discretionis moderamine non tenetur. Et saepe alius, nimiae mansuetudini studens, subjectorum vitia aspicit, atque haec per fervorem zeli corrigere recusat, quae in eis crudeliter non corrigendo multiplicat; fitque ut ejus lenitas et sibi sit et subjectis inimica, qui torporem mentis suae quia patientiam deputat, per carnis spiritum ab impetu spiritus elongat. Prima ergo nos cogitatio in inquisitionem nostri cordis debet excutere, ne ad quaedam quae agimus per apertum car
Abbreviated transcription (Latin):
necesse ẽ: ut magna semꝑ cura cogitare debe¬
amꝰ: in õe qd̾ aginꝰ qui nos impetꝰ ducat.
trũ nr̃a cogitatio. ꝑimpetum carnis. an ꝑ un¬
petii sp̃s. impellat̾. Amare ⁊ enĩ t̾rena. tpralia
et̾nis p̾ponere: ext̾iora bona ñ ad usum necessa
riũ here. s ad uoluptatẽ concupisce̾: ultionẽ
de mnuico q̃rere. de inimici casu gaud̾e̾: im¬
petꝰ carnis ẽ. At contͣ amare celestia. contẽp̃¬
nere tnͣsitura. nõ ad fructum uoluptatis trã¬
situra. s ad usum neceffitatis querere. de in¬
unnicimorte tribulare̾: impetꝰ sp̃s ẽ. Et qr ꝑ
fecti quiq inistis se semꝑ uirtutibꝰ ex̾cent.
recte mĩc de scĩs aĩalibꝰ dr̃. Ubi erat sp̃s im

Expanded text:
necesse est ut magna semper cura cogitare debenecesse est ut magna semper cura cogitare debeamus in omne quod agimus, qui nos impetus ducat; utrum nostra cogitatio per impetum carnis, an per impetum spiritus impellatur. Amare etenim terrena, temporalia aeternis praeponere, exteriora bona rium habere, sed ad voluptatem concupiscere, ultionem de inimico quaerere, de inimici casu gaudere; impetus carnis est. At contra, coelestia amarenere transitoria, non ad fructum voluptatis transitura, sed ad usum necessitatis quaerere, de inimici morte tristari, impetus spiritus est. Et quia perfecti quique in istis se semper virtutibus exercent, recte nunc de sanctis animalibus dicitur: Ubi erat im
Abbreviated transcription (Latin):
Libet huic intendere. li¬
bet erꝰ intuna. gr̃a duce
penetre. Hanc q̃tiens
opacitatẽ ingredim̃: ut meiꝰ refrig̾io ab huiꝰ
scli estibꝰ abscondam̃. Ibiq u̾idissimas sentẽ¬
tiarũ herbas carpimꝰ. tñctando ruminamuᷤ
In ea locutione que aduos fres nudiꝰ tciꝰ fcã¬
qͣtuor erꝰ euanglistas atq ꝑfectos omne. sig¬
nificent ut dictum ẽ. Quoꝵ uideliez aĩali¬
um. adhuc subtiliꝰ uirtꝰ expͥmit᷑: ut ad eorũ
inutationẽ. nos qͣ infirmi ⁊ despicabiles: in
ce enim dr̃. Ubi erat impetꝰ sp̃s: illuc gradie¬
bantur. Inelectis ⁊ reꝓbis diu̾si sũt impetus.
tionẽ. adinmundiciã. ad rapinam. adext̾io¬
rem głam. ad crudelitatẽ. ad ꝑfidiam. ad deᷤ¬
ꝑationẽ. ad iram. ad uirgia. ad uoluptate ᷤ
animum impellit. Impetꝰ uͦ sp̃s. ad caritatẽ
ad humilitatẽ. ad continentiã. ad largita
dii. ad pacientiam. ad pacem. ad consid̾atio¬
nẽ uite mortał. et lacͣmas m̃te ptͣhit. Unde

Expanded text:
Libet huic intendere, libet ejus intima, gratia duce, penetrare. Hanc quotiesopacitatem ingredimur, ut in ejus refrigerio ab hujus saeculi aestibus abscondamur? Ibi viridissimas sententiarum herbas legendo carpimus, tractando ruminamus. In ea locutione quae ad vos, fratres chaquatuor ejus evangelistas atque perfectos omnes significent, dictum est. Quorum videlicet animalium adhuc subtilius virtus exprimitur, ut ad eorum imitationem nos quoque infirmi et despicabiles, ince enim dicitur: « Ubi erat impetus spiritus, illuc gradiebantur. » In electis et reprobis diversi sunt impetus. tionem, ad immunditiam, ad rapinam, ad exteriorem gloriam, ad crudelitatem, ad perfidiam, ad desperationem, ad iram, ad jurgia, ad voluptates animum impellit. Impetus vero spiritus ad charitatem, ad humilitatem, ad continentiam, ad largitatdii, ad patientiam, ad pacem, ad considerationem vitae mortalis, et lacrymas mentem pertrahit. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
lumine resplendent. diffusas circumqͣq te¬
nebras effugiant. Q. ex re notandum ẽ qr sũt
pleriq sc̃oꝵ. ita simplices ⁊ occulti. seseq in lociᷤᷤ
minoribꝰ submagno silentio contegentes: ut
uix eoꝵ uita ab aliis possit agnosci. Quid itaq
isti nͥ carbones s : qui ⁊ si ꝑ feruorem sp̃s ardo¬
rem habent. tam̃ exempli flãmam nõ habent.
Nec in aliis cordibꝰ tenebras peccatoꝵ uincunt:
qr uitam suã om̃ino refugiunt scire. Sibimet¬
ipsis quidem accensi s: s alus in exemplo lũis
nõ sũt. Hi aũt qui exempla uirtutũ p̾rogant:
et lum̃ boni oꝑis ꝑuitam ⁊ u̾bum itanͣtibꝰ de¬
monstrant. uire lampades applłant᷑. qr ⁊ ꝑ ar
dorem desid̾ii. ⁊ flãmam u̾bi. a peccatorũ cordibꝰ.
Q uͦ inimmitatione sc̃itatis positꝰ. lum̃ ex se rͤ¬
titudinis młtis demonstrat. lampas ẽ.qr ⁊ sibi
arcet ⁊ alus lucet. Sequit᷑.¬

Expanded text:
lumine resplendent, diffusas circumquaque telumine resplendent, diffusas circumquaque tenebras effugant. Qua ex re notandum est, quia sunt plerique sanctorum ita simplices et occulti, seseque in locis minoribus sub magno silenvix eorum vita ab aliis possit agnosci. Quid itaque isti nisi carbones sunt? Qui etsi per fervorem spiritus ardorem habent, tamen exempli flammam non habent. Nec in alienis cordibus tenebras peccatorum vincunt, quia vitam suam omnino sciri refugiunt. Sibimetipsis quidem accensi sunt, sed aliis in exemplo luminis non sunt. Hi autem qui et exempla virtutum praerogant, et lumen boni operis per vitam et verbum itinerantibus demonstrant, jure lampades appellantur, quia et per ardorem desidqui vero imitatione sanctitatis positus, lumen ex se rectitudinis multis demonstrat, lampas est; quia et sibi ardet, et aliis lucet. Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
carbonibꝰ igne ardentibꝰ atq lampadibꝰ com¬
parant᷑. Qsqs enim carbonẽ tangit incendit᷑.
qr qui scõ uiro adheret: ⁊ eiꝰ affiduitate uisioĩs.
usu locutionis. exemplo oꝑis accipit. ut accẽ¬
datur ĩ amore ueritatis. peccatoꝵ suoꝵ tenebͣs̃
fugiat: in desid̾io lucis exardescat. ⁊ iam ꝑueꝵ
amorem arde at: q̃ prius inimquitate tantum
mortuus. qnͣtum frigidus iacẽbat. Lampateᷤ
ũ lucem suã longiꝰ spargunt. ⁊ cũ in alio locosĩt.
in alio resplendent. Q enim sp̃u ꝓphetie. u̾bo
doctiine. miracłoꝵ pollet grã. huiꝰ opinio lõge
lateq ut lampas luez. Et quiq bona eius au¬
diunt.qr ꝑhec ad amorẽ celestium surgunt. ĩ
o qd se ꝑ bona oꝑa exibent. q̃si ex lampadi lu
positos. qͣsi tangendo ad amorẽ patrie celestis
bras corruant: lampades fiunt. Hoc uͦ int̾ car¬
bones ⁊ lampades distat. qd̾ carbones arcent
quidẽ. s eiꝰ loci in quo iacuerint tenebras non
expellunt. lampades aũt qr magno flãmarũ

Expanded text:
carbonibus ignis ardentibus atque lampadibus comparatur. Quisquis enim carbonem tangit incenditur, quia qui sancto viro adhaeret, ex ejus assiduitate visionis, usu locutionis, exemplo operis, accipit ut accendatur in amore charitatis, peccatorum suorum tenebras fugiat, in desiderio lucis exardescat, etiam per verum amorem ardeat, qui prius in iniquitate tantum mortuus, quantum frigidus jacebat. Lampades vero lucem suam longius spargunt, et cum in alio loco sint, in alio resplendent. Qui enim spiritu prophetiae, verbo doctrinae, miraculorum pollet gratia, hujus opinio longe lateque ut lampas lucet; et quique bona ejus audiunt, quia per haec ad amorem coelestium surgunt, in eo quod se per bona opera exhibent, quasi ex lampadis lupositos, quasi tangendo ad amorem patriae coelestibras corruant, lampades fiunt. Hoc vero inter carbones et lampades distat, quod carbones ardent quidem, sed ejus loci, in quo jacuerint, tenebras non expellunt. Lampades autem quia magno flammarum
Abbreviated transcription (Latin):
oc petre ex magna conditoris ñi dis¬
pensatione agitur: ut ꝑminima que
ꝑcipũmis: spare maiora debeamꝰ. Exau¬
ditus namq ẽ in rebꝰ uilibꝰ puer sc̃s ⁊ sĩ¬
plex: ut in parius disceret: quantũ de d̾o
p̾sumere in magnis peticionibꝰ deberec.

Expanded text:
oc, Petre, ex magna Conditoris nostri dispensatione agitur, ut per minima quae percipimus, sperare majora debeamus; exauditus namque est in rebus vilibus puer sanctus et simplex, ut in parvis disceret quantum de Deo praesumere in magnis petitionibus deberet.
Abbreviated transcription (Latin):
pis namq¬
paruuloꝵ. in facto esau ⁊ iacob qd̾ alt̾
aduenandũ mutitur ut bene dicat᷑: alt̾ u̾o ꝑ
suppositionẽ matris a patre benedicit᷑: nͥ iuxta
sacre lectionis ystoriam pascitur: In qua ui¬
delicz ystoria. si ad intelligendum paulo sb̃¬
tiliꝰ astringat᷑ uidit qr iacob pͥmogeniti be¬
nedictionẽ nõ ꝑ fraudem subripuit. s ut sͥ
debitã accepit. quã concetente fre. data len¬
tis mercede emerat. At uͦ siquis altiꝰ senti¬
ens utroꝵ facta uelit ꝑ allegorie archana
discut̾e̾. ꝓtinꝰ ab ystoria minasterium surg̃.
Quid enim qd̾ ysaac demaioris filii sui ue¬
natione uesci concupiscit: nͥ qd̃ omps õs
Sed illo tardante. minorẽ rebecca subposu¬
it: qr dum uidaicꝰ ppłs bona oꝑa foris q̃rit.
gentilem ppłm mat̾ gr̃a iustrux̃. ut om̃pi
pat̾ cibum bom oꝑis offerret. ⁊ bene dic¬
tionẽ maioris frĩs acciꝑet. Qͥ eosdẽ cibos
ex domesticis animalibꝰ p̾buit. qr genti¬

Expanded text:
is namqparvulorum in facto Esau et Jacob, quod alter ad venatum mittitur, ut benedicatur, alter vero per suppositionem matris a patre benedicitur, nisi juxta sacrae lectionis historiam pascitur? In qua videlicet historia si ad intellectum paulo subtilius astringatur, videt quia Jacob primogeniti benedictionem non per fraudem subripuit, sed sibi debitam accepit, quam, concedente fratre, datae lentis mercede emerat. 3. At vero si quis altius sentiens utrorumque facta velit per allegoriae arcana discutere, protinus ab historia in mysterium surgit. Quid est enim quod Isaac de majoris filii sui venatione vesci concupiscit, nisi quod omnipoSed illo tardante, minorem Rebecca supposuit, quia dum Judaicus populus bona opera foris quaerit, gentilem populum mater gratia instruxit, ut omnipotenti patri cibum boni operis offerret, benedictionemque majoris fratris acciperet. Qui eosdem cibos ex domesticis animalibus praebuit, quia genti