comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ cõstantinopoleos ep̃o. scd̃a ieiunioꝵ.
ephdomada die dñica. paulus honorabilis.
genere cyprus. u̾bo ⁊ actu choruscans. post plu¬
rimam ꝓpt̾ heresim. qͣ tenebat᷑ excusationem.
ui młta compellente cõsecrant᷑ patͥarcha con¬
stantinopolitanꝰ. Media uͦ ephdomada ieiu
nioꝵ tentꝰ est iacobꝰ. ꝓthospatariꝰ. ⁊ papias ac
strategius.⁊ theophanes cubicularii. una cũ
aliis religiosis uiris. eoqͦd ymagines adorarẽt.
Tunc denudans absconditam maliciã suam
leo ꝑsecutoris filiꝰ. hos immisericordit̾ cesos ⁊
tonsos ꝑq mediũ urbis uinctos ponparifecit¬
morit᷑ theophanes. confessor effectꝰ. ⁊ coronam
martyrii cõsecutꝰ. Reliqui aut̃ om̃s pt huius
obitũ. ꝓbati monachi ostensi sunt. Ast aaron
ingressus in armeniacoꝵ thema. obsedit semal¬
uos castellum tota estate. ⁊ septẽbrio mense
cepit illud u̾bo. Miserat autẽ thumamam

Expanded text:
tum est, Constantinopoleos episcopo, secunda jejuniorum tum est, Constantinopoleos episcopo, secunda jejuniorum hebdomada, die Dominico, Paulus honorabilis, genere Cyprius, verbo et actu coruscans, post plurimam propter haeresim qua tenebatur excusationem, vi multa compellente consecratur patriarcha Consniorum tentus est Jacobus protospatarius, et Papias, ac Strateius, et Theophanes, cubicularii, una cum aliis religiosis viris, eo quod imagines adorarent. Tunc denudans occultam malitiam suam, Leo persecutoris filius, et hos immisericorditer caesos, et tonsos, et per medium urbis vinctos pompari fecitessor effectus, et coronam martyrii consecutus: reliqui autem omnes post hujus obitum probati monachi inventi sunt. Ast Aaron ingressus Armeniacorum thema, obsedit Semaluos castellum aestate tota, et Septembri mense cepit illud in verbo. Miserat autem Ithuman
Abbreviated transcription (Latin):
u̾si obsederunt amoriũ die uno. Quod cũ
reu̾si sunt nichil ꝓficientes. Anno imꝑiz leo
nis .iiiͦi. uenit madi arabum dux. dabecum
filio suo in romaniam. ip̃e rediit ad scãm
ciuitatem ⁊ mittit nunctesiam qui dice¬
bat᷑ ⁊elotes. ⁊ dat ei potestatẽ. apostatas
faciendi xp̃ianoꝵ seruos. ⁊ desolandi eccle¬
sias scãs. ⁊ uenit usq hemesam. ⁊ reꝓmit¬
tit se ñ compellere ad menzerizandũ nisi
eos qui dudum ex infidelib fuissent. dones
pactefacti sunt hebrei ⁊ xp̃ians. ⁊ statim ce¬
pit impie cruciare. sicut nec lysias olim ut
agricolaᷤ multosq ꝑdidit. Sane femine gr̃a
bitenses ceñt impietate archidiacom hemese
ac filii ysaie multũ cruciate. cũ non cessissẽt
urapietati. millena qͥpoe flagra recipientes.
⁊ aliis multis cruciatib attemptate coronã
uictorie a xp̃o ꝑceperunt. Peruenit aut̃ ⁊ usq¬
ad damascum.⁊ młtas eccłias desertas fecit.

Expanded text:
eversi sunt, et obsederunt Amorium die uno; quod cum eversi sunt, et obsederunt Amorium die uno; quod cum reversi sunt nihil proficientes. Anno quinto imperii Leonis venit Mady Arabum dux Dabechum filio suo in Romaniam, ipse rediit ad sanctam civitatem, et misit Thesian, qui dicebatur Zelotes, et dat ei potestatem apostatas faciendi Christianorum servos, et desolandi ecclesias sanctas, et venit Emesan, et repromittit se non compellere ad menzerizandum, nisi eos qui dudum ex infidelibus fuissent, donec patefacti sunt Hebraei et Christiani. Et statim coepit impie cruciare, sicut nec Lysias olim vel Agricolaus, multosque perdidit. Sane feminae, grabitenses essent archidiaconi Emesae, ac filii Isaiae, multum cruciatae, cum non cessissent impietati, millena quippe flagra recipientes, et aliis multis cruciatibus attentatae, coronam victoriae a Christo perceperunt. Pervenit autem et usque Damascum, et multas ecclesias desertas fecit,
Abbreviated transcription (Latin):
brim sex milia. ut ferunt. ⁊ sexta feria rediert̃.
ingressi enĩ fuerant dñica die. Pret̾ea imꝑa¬
phianis sedit in solio cũ filio suo. ⁊ ita diuul¬
gauerunt p̾tores tumphos qͦs sumpserant.
Transtulit aut̃ hereticos syros in tracem. ⁊
locauit eos illic. Anno imꝑis leonis .iiiͦi. furo¬
re accensus madi arabum dux mittit asan cũ
uirtute multa. maurophoꝵ. scilicet ⁊ syrie
ac mesopotamie. ⁊ descendit usq doryleum.
Uerũ imꝑator p̾cepit p̾torib ne debellarent
eos. publico bello. s munirent ciuitates ⁊ po¬
pulum. ⁊ introducerent ad eam custodiam
destinatis ⁊ p̾ncipib magnis ꝑ singulas ci¬
uitates. ip̃osq sumerent electoꝵ militũ t̾na
milia. ⁊ inseq̃rent᷑ eos ne disꝑgerent cursus.
Et incenderunt ip̃i pͥmitꝰ tam pabula equoꝵ
qͣm escas. ubicũq fuissent inuente. Cũ aut̃
residerẽt dorilei dieb quindecĩ. ⁊ defecissent

Expanded text:
bibus sex millia, et sexta feria redierunt. bibus sex millia, et sexta feria redierunt. Egressi enim fuerant Dominico die. Praeterea μαὶphianis sedit in solio cum filio suo, et ita divulgaverunt praetores triumphos quos sumpserant. Transtulit autem Syros haereticos in Thracem, et locavit eos illic. Anno quarto imperii Leonis, furore accensus Arabum dux Mady, mittit Asach cum virtute multa Maurophorum scilicet Syriae, ac Mesopotamiae, et descendit usque ad Dorileum; verum imperator praecepit praetoribus ne debellarent eos publico bello, sed munirent civitates, et populum introducerent, ad earum custodiam destinatis et principibus magnis per singulas civitates, ipsique sumerent electorum militum terna millia, et insequerentur eos, ne dispergerent cursus. Et incenderunt ipsi primitus tam pabula equorum quam escas ubicunque fuissent inventae. Cum autem residerent Dorilei diebus quindecim, et defecissent
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑatorẽ qui fecit illũ patͥcium iungens illi
uxoris sue hirene ꝯsobrinã. Cũ aut̃ baptiratũ
eum ex scã qͦ piscina suscepisset magnifice¬
nis iiͦi. sedit ithamamas apud dabecon. et
seditionẽ cõmouit. Leo aut̃ imꝑator militias
romanoꝵ direxit.⁊ ingressa sunt syriam
centũ milia. quib duces erant michael lacho¬
nodracho tracesioꝵ arthuadꝰ armeniꝰ. orienta¬
lium tazates bucellarioꝵ ⁊ basteroises arme¬
niacoꝵ ⁊ gregoriꝰ obsicinensiũ p̾tor. ⁊ circun¬
dederunt germanicam. ubi erat hibalithius.
madi. ⁊ apprehenderunt om̃s. camelos eiꝰ ⁊ fu¬
turũ erat. ut caperent etiam germanicam nͥ
mumerib ꝑsuasisset lachonodraco hisbaali
⁊ recessiss a castro ⁊ exiuit in p̾dam regionis
⁊ captiuatis hereticis. iacobitis syris. iterum
ad castrũ reu̾sus ẽ. Et misso ithimamas exer¬
citu adabeco ⁊ amiradib bellum cũ romanis
fecerunt. ⁊ ceciderunt amirandũ qͥnq. ⁊ ara¬

Expanded text:
atorem, qui fecit eum patricium, jungens illi uxoris suae Eirene consobrinam. Cum autem baptizatum eum ex sancta piscina suscepisset, magnificerii Leonis sedit Ithumas apud Dabechum, et seditionem commovit. Leo autem militias Romanorum direxit, et ingressa sunt Syriam C millia, quibus duces erant Michael Lachanodraco Thracesiorum, Artavadus Armenius Orientalium, Tazates Buccellariorum, et Basterotes Armeniacorum, et Gregorius Obsicianensium praetores, et circumdederunt Germaniciam, ubi erat Isbal filius Mady, et apprehenderunt omnes camelos ejus, et futurum erat ut caperent etiam Germaniciam, nisi muneribus persuasisset Lachanodraconi Isbali, et recessisset a castro, et exivit in praedam regionis, et captivatis haereticis Jacobitis Syris, iterum ad castra reversus est. Et misso Ithumas exercitu a Debecho et Amiradibus, bellum cum Romanis fecerunt, et ceciderunt ex Amiradibus quinque, et Ara
Abbreviated transcription (Latin):
torib: o sol iterũ me uidebis. Anno imperis
cõstantini ⁊ hirene. scd̾o. direxit hirene con¬
stantim saccellariũ ⁊ mamalim p̾micerium
nuptam traderet imꝑatori constantino filio
suo. ⁊ facto placito ac iureiurando int̾ utroscꝑ
reliq̃runt heliseum eunuchũ atq notarium.
ad docendũ illam g̾coꝵ litt̾as. simul ⁊ linguã
s ⁊ erudiret eam. ut scd̃m mores imꝑi roma¬
noꝵ uiueret. Constructis aut̃ classib nume¬
rosis ⁊ electis ex thematib popłis ac pͥncipib
qui sufficerent ꝓmouit theodoꝵ patciũ eunu¬
chũ uirũ industriũ ⁊ direxit in siciliam adu̾

Expanded text:
ebis. Anno secundo Constantini et Eirene, direxit Eirena Constantem sacellarium, et Mamalum primicerium nuptum traderet imperatori Constantino filio suo. Et facto placito ac jurejurando inter utrosque, reliquerunt Helisaeum eunuchum atque notarium ad docendum illam Graecorum litteras simul et linguam, sed et ut erudiret eam secundum mores Rom. imperii. Constructis autem navibus numerosis, et electis ex thematibus populis, ac principibus, qui sufficerent, promovit Theodorum patricium eunuchum virum industrium, et direxit
Abbreviated transcription (Latin):
toris qͦd insidias cõstruxissẽt adu̾sus eũ cum
magnauram exposuit popło que de se fuerant
dicta. Qui unanimit̾ exclamauerunt. ut ut̾q
recederet emedio. ñ memorantes semꝑ ꝑiuri.
se pat̾ eoꝵ e iurasse. ñ admissuros post mor¬
tem eiꝰ. iniuriam pati natos ip̃iꝰ Ast imꝑir
custodia ⁊ munimine ꝯseruanda. Anno imꝑii¬

Expanded text:
toris, quod insidias construxisset adversus eum cum quibusdam toris, quod insidias construxisset adversus eum cum quibusdam Magnauram, exposuit populo quae de se fuerant dicta. Qui unanimiter exclamaveruut ut uterque recederet e medio, non memorantes, semper perjuri, se patri eorum jurasse non admissuros post mortem ejus injuriam pati natos ejus. Ast imperator custodia et munimine conservanda. Anno
Abbreviated transcription (Latin):
um ĩ ĩꝑatorẽ. Ecce ab eccł̃ia. ⁊ de manu xp̃i sus¬
cipite. At illi magna clamore uł uoce clamaue¬
runt dicentes. Fide iussor nr̃ esto fili dei. qm̃
de manu tua suscepimꝰ dñm cõstantinũ imꝑa¬
torẽ ad custodiendũ eũ. ⁊ cõmoriendũ eñ ꝓ eo.
Et in crastinũ qͣndo uidelicet magnꝰ ⁊ dñicus
me indictionis aurore crepusculo exiens imꝑa¬
tor una cũ pat̾archa. in yppodromiũ delato
altario. om̃i ppło contemplante pat̾archa fe¬
cit orationẽ. ⁊ coronauit imꝑatorẽ filiũ suũ
⁊ ita ꝓcessit ad magnã eccł̃iam. ut̾q imꝑator
cum duob cesarib ⁊ tͥb nobilissimis. Pro¬
cessit aut̃ ⁊ imꝑatrix hirene. cũ precessissent
imꝑatores sceptris obsequentib ꝑ scolas ante¬
latis. ⁊ antelatis ⁊ ascendentib ante enee por¬
te ascensum. in cathecuminia eccłie ñ exiens ĩ
plateam emboli. Mense uͦ maio eiꝰdem indic¬
tionis accusatꝰ est. nice forus cesar. ⁊ fiz ĩꝑa¬

Expanded text:
atorem, ecce ab ecclesia et de manu Christi suscipitis. At illi clamaverunt voce magna dicentes: Fidejussor noster esto, Fili Dei, quia de manu tua suscipimus dominum Constantinum imperatorem, ad custodiendum eum, et commoriendum pro eo. Et in crastinum, quando videlicet magnus et dominicusa indictione, aurorae crepusculo, exeunte imperatore una cum patriarcha in Hippodromum, delato altario, omni populo contemplante, patriarcha fecit orationem, et coronavit imp. filium suum, et ita processit ad magnam ecclesiam uterque imperator cum duobus Caesaribus, et tribus nobilissimis. Processit autem et imperatrix Eirene, cum praecessissent imperatores, sceptris obsequentibus per scholas antelatis, et ascendentibus per aeneae portae ascensum in cathecumeni ecclesiam, non exiens in plateam Emboli. Mense vero Maio ejusdem indictionis accusatus est Nicephorus Caesar, et frater impera
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad feriam ebdomade maioris popłs in
ypodromio coaceruato petente sc̃a parasceue
iussit iurare illos. Et iurauit om̃is populus
in honorandis ⁊ uiuificis lignis tam scilicet
ex thematib ⁊ senatu. qͣm ex interiorib ordi¬
nib. ⁊ ciuib om̃ib. ⁊ ergasteriacis imꝑatorẽ
ñ admittere. exceptis leone ⁊ cõstantino ac se¬
mine ip̃oꝵ. Et fecerunt scripta. quemadinodũ
bato scõ. exiuit imꝑiz. in tͥbunaliũ decem et

Expanded text:
uintam feriam hebdomadae majoris, populo in Hippodromo coacervato petente, sancta Parasceve jussit jurare illos. Et juravit omnis populus in honorandis et vivificis lignis, tam scilicet ex thematibus et senatu quam etiam exterioribus ordinibus, et civibus omnibus, et ergasteriacis, imperatorem non admittendi, excepto Leone, seu Constantino, ac semine ipsorum, et fecerunt scripta, quemadmodum bato sancto, exivit imperator in tribunalibus
Abbreviated transcription (Latin):
cunum frẽm suũ. Nam antinũ uiuens pater
eiꝰ ꝓuexerat. Et ꝓcessit imꝑator cũ reliqͥs cesari¬
b ⁊ trib nobilissimis ac nouo cõstantino ad
magnam ecclesiam. ⁊ mutato indum̃to. sicut
imꝑatorib moris ẽ ambonẽ ascendit. cũ filio
suo simul. ⁊ patͥarca. Et ingressus omĩs po¬

Expanded text:
suum; nam Anthimum vivens pater ejus provexerat. Et processit imperator cum reliquis Caesaribus et tribus nobilissimis, ac novo Constantino, ad magnam ecclesiam, et mutato indumento, sicut imperatoribus moris est, ambonem ascendit cum filio suo simul, et patriarcha, et ingressus om
Abbreviated transcription (Latin):
stantini filiꝰ imꝑat. ⁊ madi
dux habet᷑. arabum. qͥ nouẽ
hiis p̾fuit annis. Leo gͥ im¬
perz cepit expendere pecuni¬
as que sibi fuerant a patre
dinissẽ. placauitq tam optimates qͣm popłm
⁊ uuisus ẽ ad breue tempꝰ pius ẽẽ. scẽq dei genit̾
cis ac monacoꝵ amicꝰ. Unde ⁊ metropolitanos
ex monacho in pͥmis seclib collocauit. Militiã¬
ampliauit. Qmobrem thematũ pͥncipes moti
ingressi st̃ om̃s cum multitudine populi copio¬
sa petentes. constantinũ filiũ eiꝰ imꝑatorẽ. At
ille ut moris est pͥncipib renuntiauit eis. filiꝰ
inqͥt meus unicus ẽ mͥ. ⁊ idcirco uereor hoc facẽ
ne forte cõtingat mͥ qͦd humanũ est. ⁊ cum
adhuc sit pariuilus. morti eũ tradatis.⁊ aliũ
ꝓmoueatis. At illi cum iuramentis ꝓfitebant᷑¬
se illũ satisfacturos. minime alium regnatuꝵꝵ

Expanded text:
stantini filius imperat, et Mady dux habetur Arabum, qui novem his praefuit annis: Leo vero imperator coepit expendere pecunias, quae sibi fuerant a patre dimissae, placuitque tam optimatibus quam populo, et visus est ad breve tempus pcis ac monachorum amicus; unde et metropolitanos ex monachis in primis sedibus collocaviampliavit. Quam ob rem thematum principes commoti, omnes ingressi sunt cum multitudine populi copiosa, petentes Constantinum filium imperatorem ejus. At ille, ut moris est principibus, renuntiavit eis: Filius est, inquit, meus unicus mihi, et idcirco vereor hoc facere, ne forte contingat mihi quod humanum est, et cum adhuc sit parvulus, morti eum tradatis, et alium promoveatis. At illi cum juramentis se profitebantur illi satisfacturos, neminem regnaturum
Abbreviated transcription (Latin):
sermonis ab exiguitate ⁊ humilitate nr̃a ra¬
tionẽ. Ego quidem qͥcqͥd piis imꝑatoribus
nr̃is. ⁊ ꝑ omĩa orthodoxis responderĩ ⁊ in con¬
spectu ur̃o orationis mee apologia respondeã.
timore depͥmor ad cõsentiendũ huic electioni.
⁊uereor a facie dei currere. talit̾ ⁊ quomͣ libet
incircũspectꝰ. ut ñ t̾ribili dampnatõi suc cũ¬
dysi inspector effectꝰ st. audiuitq archana
uerba. ⁊ portauit noi dei coram regib ⁊gen

Expanded text:
um ab exiguitate mea et humilitate serum ab exiguitate mea et humilitate sermonem. Ego enim quidquid piis imperatoribus nostris et per omnia orthodoxis responderim, etiam in conspectu vestro orationis meae apologia respondebo. Timore deprimor ad consentiendum huic electioni, et vereor a facie Dei currere taliter, et quomodolibet incircumspectus, ut non terribili damnationi succumdisi inspector effectus est, audivitque arcana verba, et portavit nomen Domini coram gen
Abbreviated transcription (Latin):
hit᷑. qui uno eis p̾fuit anno. hoc ꝙͣ anno col¬
lecto imꝑatx hirene om̃i popło apud magnan¬
ram. dixit ad eos. Scitis frẽs quid fecerit pau¬
lus patͥarcha: Et siqͥdem uixiss. ñ utiq pate¬
licis eseruare sermonib. Qui unanimit᷑ õs
dixerunt. ñ fore aliũ nisi tharasiũ a secxetis.
totius plebis. At ille respondit poplõ dicens.
cõmodum nr̃m curam facientes. ⁊ maxime
nunc eccłiastica negotia diligent̾ ⁊ sollicite
cõsiderantes. qͦ summꝰ sac̃dos in hac regia ur
de cõstituerer. in sue pietatis animũ meas¬
sumpserunt. ⁊ ut manifeste mͥ diceret᷑ qͦd cõ¬
silati sunt p̾ceꝑunt. Cumq ad hoc me indig
nũ ꝓuuntiarem ⁊ nullum consensum effice¬
rem̃. ut pote qui iugũ huiꝰ sarcine portare uł
sufferre. ñ possem. iusserunt me adduci aute
faciem ur̃am. ꝓ eo quod ⁊ huiꝰ cõsilis unani¬
mes. ⁊ cõꝓbatores effecti sitis. Et nanc ouiri
qui dm̃ timetis. ⁊ semꝑ hunc in cordib ur̃is

Expanded text:
i eis uno praefuit anno. Hoc quoque anno collecto Eirene omni populo apud Magnauran, dixit ad eos: Scitis, fratres, quid fecerit Paulus patriarcha. Et si quidem vixisset, licis servare sermonibus; qui universaliter dixerunt non fore alium nisi Thrasium a secretis. totius plebis. At ille respondit populo dicens: commodum nostrum curam facientes, et maxime nunc ecclesiastica considerantes, quo summus sacerdos in hac regia urbe sua constitueretur, in suae pietatis animum me assumpserunt, et, ut manifestum mihi redderetur quod consiliati sunt praeceperunt. Cumque ad hoc me indignum esse pronuntiarem, et nullum consensum efficerem, ut pote qui jugum hujus sarcinae portare vel sufficere non possem, jusserunt me adduci ante faciem vestram, pro eo quod hujus consilii unanimes et comprobatores effecti sitis. Et nunc, o viri, qui Deum timetis, et semper hunc in cordibus
Abbreviated transcription (Latin):
sedib ⁊ anathematizata. Que demum a sci¬
tos pat̾cios ⁊ senatꝰ pͥmores misit ad eum au¬
dire que ab illo dicebat᷑. Qui dixit ad illos. Nlisi
synodꝰ uniu̾salis fiat. ⁊ error qui in medio
ur̃i est. corrigat᷑. salutẽ ñ habebitis. At illi
dixerunt ei. Et qͣre subscripsisti cũ cõsecra¬
tis yconam. Ait aut̃. Et enim idcirco lam̃tis
afficior. ⁊ cucurri ad penitentiam. dep̃caturꝰ
dm̃. ne sicut sacerdotẽ me cruciet. qͥ tacuerim
usq nunc. ⁊ pͥtimore furoris ur̃i ñ p̃dicaue¬
rim ueritatẽ. Et inhiis obdormiuit in pace.
derelicto lam̃to multo tam imꝑio qͣm piis ⁊
religiosis uiris. reipublice. Colendꝰ enĩ uir erat
⁊ supͣ m̃suram misericors. ac om̃i reuerentia
dignus. Multamq fidem habebat. tam res¬
prblica qͣm imꝑiũ erga illum. Ex tunc engo
cepit dici. ⁊ disputari iuꝑ sanctis imaginib¬

Expanded text:
sedibus, et anathematizata. Quae demum ascisedibus, et anathematizata. Quae demum ascitos patricios et senatus primores misit ad eum audire quae ab ipso dicebantur, qui dixit ad illos: Nisi synodus universalis fiat, et error qui est in medion habetis. At illi dixerunt ei: Quare subscripsisti cum consecrareris icona? At ille ait: Idcirco lamentis afficior, et cucurri ad poenitentiam deprecaturus Deum, ne me sicut sacerdotem judicet et cruciet, qui tacuerim usque nunc, et prae timore furoris vestri non praedicaverim veritatem. Et in his obdormivit in pace, derelicto lamento multo tam piis quam impiis et religiosis viris reip. Colendus enim vir erat, et supra mensuram misericors, ac omni reverentia dignus, multamque fidem habebat tam resp. quam imperium erga illum. Ex tunc ergo coepit dici, et disputari super sanctis imaginib
Abbreviated transcription (Latin):
facta pace cum arabib. ⁊ aditu reꝑto hirene
mittit stauratiũ pat̾cium. ⁊ logochetã dromi
cum uirtitte multa contͣ sclauinoꝵ gentes.
Qui cũ descendisset in thessaliam ⁊ greciã sub¬
iecit om̃s. ⁊ tͥbutarios fecit imꝑio. Introinit
aut̃ ⁊ in peloponuisũ ⁊ multam captiuitatẽ
⁊ exiuias. romano imꝑio attulit. Anno impe¬
rii constantini ⁊ hirene .iiiͦi. rediit stauratius
thracen circũferens organa. ⁊ cetera genera mu¬
sicoꝵ. ⁊ iuit usq beroeam. ⁊ hanc edificari in¬
bens. nominauit hirenepolim. Uenit autem
⁊ usq ad pphilippopolim cũ om̃i securitate ⁊
redit. cũ construxiss etiam anchialum. Fodẽ
pͥncipatũ. Porro pͥmo die kłaꝵ septẽb. eĩdẽ
septime indictionis paulus almisicus ⁊ sc̃is
cendens ad monasteriũ flori monachicũ sus¬
cepit habitũ imꝑio ignorante. Cum aut̃ hoc
clamans. Cur hoc fecisti: At ille cum lamenti
tiente p̾sertĩ cũ scissa sit a reliqͥs uniu̾salib

Expanded text:
cta cum Arabibus, et aditu reperto, Eirena mittit Stauratium patricium, logothetam dromi, cum virtute multa, contra Sclavinorum gentes; qui cum descendisset in Thessaliam, et Graeciam, subjecit omnes, et tributarios fecit imperio. Introivit autem et in Peloponnesum, et multam captivitatem, et exuvias Romano imperio attulit. Anno quarto imperii Constantini et Eirenae, rediit Stauratius,Thracem, circumferens organa, et caetera genera musicorum, et venit usque Beroeam, et hanc aedificari jubens, nominavit Eirenopolim. Venit autem et usque Philippopolim cum omni securitate, et rediit, cum construxisset etiam Anchialum. Eodem . Porro primo die Kal. Septemb. ejusdem septimae indictionis Paulus Almisicus partriar descendens ad monasterium Flori, monasticum suscepit habitum, imperio ignorante. Cum autem impt clamans: Cur, inquit, hoc fecisiti? At ille cum lamentistiente, praesertim cum scissa sit a reliquis universalibus
Abbreviated transcription (Latin):
ius uero ⁊ inclytus rex karolus
aliquot annis adu̾sus danos atq
normannos uariis euentibus duicans
pontem mire firmitatis aduersum im¬
petum eonm seinꝑ fluiium sequanã
fieri constituit. positis in utrisq capiti¬
b castellis artificiosissime fundatis. in
quib ad custodiam regni p̃sidia dispo¬
suit. Huius pii regis studium pene in
oisponendis causis eccłiasticis hactemis
iuguit. Hic ex regina ermentrude .iiii.¬
ar
filios suscepit ludounicum carolum.
karlomannũ ⁊ lotharium. Ex his in
cłicali habitu duos obtulit. karloman¬
num ⁊ lotharium. Sed lotharius puer
bone indolis immnatura morte p̃reptꝰ
est. Rarolus quoq uir satis honeste¬
forme iuuenis rex aquitanis iam con¬
sticutus: adu̾saprimum molestatus et
oehonestatus in iuria moritur.

Expanded text:
ius et inclytus rex Carolus, aliquot annos adversus Danos atque Northmannos variis eventibus dimicans, pontem mirae firmitatis adversum impetum eorum super fluvium Sequanam fieri constituit, positis in utriusque capitibus castellis artificiosissime fundatis, in quibus ad custodiam regni praesidia deposuit. Hujus pii regis studium pene in disponendis causis ecclesiasticis hactenus viguit. Hic ex regina Ermentrude quatuor filios suscepit: Ludovicum, Carolum, Carlomannum et Lotharium. Ex his Deo in clericali habitu duos obtulit, Carlomannum, et Lotharium: sed Lotharius, puer bonae indolis, immatura morte praereptus est: Carolus quoque, vir satis honestformae juvenis, rex Aquitanis jam constitutus, adversa primum molestatus et dehonestatus injuria, moritur.
Abbreviated transcription (Latin):
uit. In exilium tamen ꝓfacinoris magni¬
tudine positi sunt. huius factionis pͥnce¬
tis ⁊ publicis reb dispositis. septimo lł.
maias roma ꝓfectus spoletum uenit.
actus est terremotus .ii.kl̃. maii. ho¬
ra noctis scda. qui pene totam italiã
concussit: intantum ut tectum beati pau¬
li apłi cum sins trabib magna ex parte
decideret: ⁊ urbes atq montes in quibus¬
dam partib ruerent. Hic terremotus ⁊ ĩ
gallias ⁊ ingermanias multa etiam loca
concussit. Pestilentia quoq immanis ꝓ¬
barcinona ciuitas hispanie biennio obses¬
sa. euisq p̃fectus baptiratus cum płimis
aliis sarracenis. Et in italia teathe simili¬
ter ciuitas capta. ⁊ incensa: atq rosselmꝰ¬

Expanded text:
vit: in exsilium tamen pro facinoris magnivit: in exsilium tamen pro facinoris magnitudine pulsi sunt. Hujus factionis princetis et publicis rebus dispositis, septimo Kalend. Maias Roma profectus, Spoletum venit. actus est terraemotus, pridie Kal. Maii hora noctis secunda, qui pene totam Italiam concussit, in tantum ut tectum beati apostoli Pauli, cum suis trabibus magna ex parte decideret, et urbes atque montes in quibusdam partibus ruerent. Hic terraemotus et in Galliis et in Germaniis multa loca etiam concussit. Pestilentia quoque immanis pBarchinona civitas Hispaniae biennio obsessa, ejusque praefectus Zatus cum plurimis aliis Sarracenis. Et in Italia Theare similiter civitas capta et intenta, atque Roselm
Abbreviated transcription (Latin):
confessionem beati petri apł̃i cum głosus
rex karolus ab oratione surrexisset. leo
pontifex capiti enuis coionam imposuit.
sicq ab uniuerso romanoium populo
acclamatum est. karolo augusto a deo
coronato magno ⁊ pacifico imꝑatori ro¬
mano. uita ⁊ uictoria.
erfectis gͥ laudibus a pontifice mo¬
re pͥncipum antiquorum adoratꝰ
est: atꝙ ablato patricii nouune quõd
pͥmum ineadem urbe acceꝑat imꝑator
et augustus est appellatus. Ad i̾issas
pontifex ingreditur. cum clero suo. karo¬
lus imꝑator primus ex geute francoru
roniam ingressus. imꝑii ⁊ augusti nom̃
sumpsit: iussit eos qui pontificem leo¬
uem tam in honeste. ⁊ indecenter depo¬
nendo contumeliauerant: sibi exhiberi.
Et questione de eis habita. lege romana
ut rei maiestatis capite dapnati sunt.
Pro quo tunc tamen uitam papa ⁊ põ¬
tifex beuignissime intercessit. Cunis pre¬
cibus imꝑator eis uitam ⁊ membra ꝑdona¬

Expanded text:
confessionem Petri apostoli, cum gloriosus confessionem Petri apostoli, cum gloriosus rex Carolus ab oratione surrexisset, Leo pontifex capiti ejus coronam imposuit sicque ab universo Romanorum populo acclamatum est: Carolo Augusto a Deo coronato, magno et pacifico imperatori Romanorum, vita et victoria. Perfectis laudibus, a pontifice more principium antiquorum adoratus est, atque ablato patritii nomine, quod primum in eadem urbe acceperat, Imperator et Augustus appellatur. Ad missas pontifex ingreditur cum clero suo. 800 Carolus imperator primus ex gente FrancorumRomam ingressus imperatoris et augusti nomen sumpsit, jussit eos qui pontificem Leonem tam inhoneste et indecenter deponendo contumeliaverant, sibi exhiberi, et quaestione de eis habita, lege Romana, ut rei majestatis, capite damnati sunt. Pro quorum tamen vita papa et pontifex benignissime intercessit; cujus precibus imperator eis vitam et membra perdona
Abbreviated transcription (Latin):
in. a patriarcha ierosolimitano suscipiẽs:
iuaxima dona ꝑ rachariam prb̃m ieroso¬
linuis ad scã loca remittit. Lentgardis re¬
gina turonis .ii. ñ ĩ. iulii defungitur: ibi¬
q sepelitur. Post ħ eximus rex karolus
italiam ingreditur: orationis gr̃a romam
ꝓfecturus. Cui occurrit .xii. ab urbe lapi¬
de leo pontifex: eumq cum sumino ho
septem itaq dies oꝑã dedit. ut eaqu̾e
ꝑ pe ram ibi acta fuerant nudarentur.
S ⁊ leo pontifex de obiectis sibi criminib
du agens cum iam criminatores refellis¬
set ambonem conscendit. suꝑ sc̃m euͣn
pulo manus imponens iure iurando in¬
uocato sc̃e triuitatis nomine uidentibus
⁊ audientib omnib satiffecit se consci¬
um. non esse criminis unde falso culpa¬
batur. Eodem die receptꝰ est zacharias
legatus abierosolimis reuertens simul ⁊
cum ip̃o patriarche legato cum clauibus
sepulchri domini cunctis quoq e mon¬
te oliueti. Deferentes etiam uexillum ur¬
bis indie secundo natiuitatis dñi. ante

Expanded text:
ini a patriarcha Hierosolymitano suscipiens, maxima dona per Zachariam presbyterum Hierosolymis ad sancta loca remittit. Leutgardis regina Turonis, pridie Nonas Junias defungitur, ibique sepelitur. Post haec eximius rex Carolus Italiam ingreditur, orationis gratia Romam profectus: cui occurrit duodecimo ab Urbe lapide Leo pontifex eumque cum summo honor. Per septem itaque dies operam dedit, ut ea quae perperam ibi acta fuerant, nudarentur. Sed et Leo pontifex de objectis sibi criminibus diu agens, cum jam criminatores refellisset, ambonem conscendit, et super sanctpulo manus imponens, jurejurando invocato sanctae Trinitatis nomine videntibus et audientibus omnibus, satisfecit se conscium non esse criminis unde falso culpabatur. Eodem die receptus est Zacharias legatus ab Hierosolymis revertens, simul et cum ipso patriarchae legati, cum clavibus sepulcri Domini, civitatis quoque ac montis Oliveti deferentes etiam vexillum urbis. In die sancto nativitatis Domini ante
Abbreviated transcription (Latin):
barbaras nationes que inter rhenum ⁊
uniseram fluuios occeanumq atq danu¬
bium posite sunt lingue quidem pene si¬
miles. s habitu uel moribus ualde dissi¬
miles ita ꝑdomuit ut eas sibi tributarias
dam regibus ac gentib ꝑ amiciciam sibi
conciliatis. A deo namꝙ hildefonsum gal¬
licie atq asturie regem sibi insocietatem
deunxit. ut is cum ad eum litteras uel
legatos mitteret ñ aliter se apuo illum
quam ꝓprium suum appellari iuberet.
Scotorum quoꝙ reges sic habuit ad suã
uoluntatem ꝑ minificentiam inclinatos:
ut eum numqͣm aliter nisi dominũ seq
ei subditos ⁊ seruuos eiꝰ ꝓnunciarent. Ex

Expanded text:
barbaras nationes, quae inter Rhenum ac barbaras nationes, quae inter Rhenum ac Wiseram fluvios oceanumque atque Danubium positae sunt, lingua quidem pene similes sed habitu vel moribus valde dissimiles, ita perdomuit, ut eas sibi tributarias dam regibus ac gentibus per amicitiam sibi conciliatis. Adeo namque Andefossum Galliciae atque Asturicae regem sibi in societatem devinxit, ut is, cum ad eum vel litteras vel legatos mitteret, non aliter se apud illum quam proprium suum appellari juberet. Scottorum quoque reges sic habuit ad suam voluntatem per munificentiam inclinatos, ut eum numquam aliter nisi dominum seque ei subditos et servos ejus pronuntiarent. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
ellis gͥ supradictis feliciter comsũ¬
matis karolus magnus rex franco¬
rum regnum qd̃ post patrem suum pi¬
pinum forte quidem iam magnumꝙ
susceꝑat. ita nobiliter ampliauit. ut du¬
plum ei adiecerit. Nam cum prius non
amplius qͣm illa pars gallie que intra¬
rhenum ⁊ ligerim occeauumq ac mare
balearicum iacet. ⁊ pars germanie que
inter saxoniam ⁊ danubium ⁊ rhenuin
ac salam fluuium thoringos ⁊ sorabos di¬
uidit a francis qui orientales dicunt
in colitur. ⁊ prẽt hec alemanni atq baio¬
arii ad regni francorum potestatem per¬
tinerent: ⁊ ip̃e ꝑ bella memorata. pͥmo
a quitaniam ⁊ uuascouiam totumq py¬
tose ciuitaͣs menia balearico marimiscet᷑¬
⁊ italiam totam que ab augusta p̃toria
usq incalabriam inferiorem: in qua gre¬
conim ac beneuentanorum constat esse
consinia. totam p̃terea saxoniam que qui¬
dein germauie pars non modica est. ⁊ u¬
tramq pannoniam. ⁊ in altera danubii
rippa appositam datiam om̃sq pret̾ea

Expanded text:
ellis igitur supradictis feliciter consummatis, Karolus magnus rex Francorum regnum, quod post patrem suum Pipinum forte quidem jam magnumque susceperat, ita nobiliter ampliavit atque dilatavit, ut duplum ei adjecerit. Nam cum prius non amplius quam illa pars Galliae quae intraRhenum ac Ligerim oceanumque ac mare Balearicum jacet, et pars Germaniae quae intra Saxoniam et Danubium Rhenumque ac Salam fluvium, qui Toringos ac Sorabos dividit, et Francis qui orientales dicuntur incolitur, et praeter haec Alamanni atque Bajoarii ad regni Francorum potestatem pertinerent, ipse per bella memorata primo Aquitaniam et Wasconiam totumque Pytosae civitatis menia Balearico mari miscetur, et Italiam totam, quae ab Augusta Pretoria usque in Calabriam inferiorem, in qua Grecorum ac Beneventanorum constat esse confinia, totam preterea Saxoniam, quae quidem Germaniae pars non modica est, et utramque Pannoniam et in altera Danubii ripa appositam Daciam, omnesque preterea
Abbreviated transcription (Latin):
regressus est. Comꝑiens autem quod guil-¬
lelmus puer inducatu patri successerit
uehementer indignatus est: ⁊ tumide illi¬
despexit seruire. dicens qd̃ notus non de¬
beret sibi aliisq normannis imꝑare. Will̃mꝰ
enim ex concubina rob̃ti ducis nomine
herleua fub̃ti cubicularii ducis filia natꝰ:
nobilib indigenis ⁊ maxime ex ricardoꝵ

Expanded text:
regressus est. Comperiens autem quod Willelmus puer in ducatu patri successerit, vehementer indignatus est, et tumide despexit illi servire, dicens, quod nothus non deberet sibi aliisque Northmannis imperare. Willelmus enim ex concubina Roberti ducis, nomine Herleva Herlotta, Fulberti cubicularii ducis filia natus, nobilibus indigenis et maxime ex Richardo
Abbreviated transcription (Latin):
cuub suis adurbem ꝓpͥam remeanit. At
uero gensericus postqͣm ditatus italie
opib ad africam regressus ẽ. eudoxiam
ualentiniani pͥncipis uatam. qͣm exurbe
captiuitatis sorte abduxerat trasamundo
filio suo inmatrimonium copulauit.Ex
qua uidelicet hildericus uatꝰ est. qui quar¬
tus postmodũ a genserico Wandalis apd̃
africam regnauit. Recedente gͥ genserico
reipublice imꝑatorẽ abiciũ p̃ficiunt. Wisi¬
gothe quoq circa ħ temꝑa cum rege suo
theõdici filio. transcensis pirinei iugiꝰ hispania
inuadunt. At uero martianus imꝑator
cum a pd̃ constantinopolum septẽ annis

Expanded text:
bus ad urbem propriam remeavit. At vero Geisericus postquam ditatus Italiae opibus ad Africam regressus est, Valentiniani principis natam, quam ab urbe captivitatis sorte abduxerat, Transamundo suo filio in matrimonium copulavit, ex qua videlicet Hildericus natus est, qui quartus postmodum a Geiserico Wandalis apud Africam regnavit. Recedente igitur ab urbrei publicae imperatorem Habitum praeficiunt. Wisigothae quoque circa haec tempora cum rege suo Theoderico Theodoriti filio transcensis Pyrenaei iugis Hispanias invadunt. Ast vero Marcianus imperator cum apud Constantinopolim septem
Abbreviated transcription (Latin):
theodebertus ex concubina. iunior uero ex regi-¬
na natus erat. nomine theodericus. Quem cũ
auia sua brunhilde inburgundiam inregnum
guntranni regis magni direxit. Eso tempore

Expanded text:
Theudeberte, iuniorem vero ex regina nomine Theudericum; ipsumque cum ava sua Brunchilde in Burgundiam in regno Guntramni regis magni direxit. Eo enim tempore
Abbreviated transcription (Latin):
statuunt. Audiens hec hildeb̾tus rex au¬
collegit. Nam definicto guntranno patru¬
ele suo. regnum burgundie ip̃e acceꝑat. Igi¬
tur burgundiones ⁊ austrasii ⁊ suꝑiores fran
fredegundis cum lãdrico ⁊ reliquis fran¬
corum ducib hostem congregat. ⁊ adbrĩ
nacum uillam ueniens. multa dona ⁊ mu¬
nera francis dedit. eosq ad pugnandum
nocte consurgamus contra eos cum luc̾uis¬
tintiunabulis supͣ equos ligatis ut eorum
queant. ⁊ illucescente mitio diei sr̃ eos irru
amus. ⁊ forsitan illos deuincemꝰ. Plcuitꝙ
ħ consilium. Cum aũ denunciatum fuisset
placitum qua die ad preliandum in loco nun¬
cupato truntia inpago suessionieo conuenirẽt.
gens cum armoium apparatunrum ramis in
manib uel reliqua que suꝑius diximus. ascensi
equis lotharium paruulum regem inbͣchio
autem custodes hostium austrasiorum ramos
oirent: dixit uir ad socium suum. Ponne
hest̾na die in illo ⁊ illo loco campesta erant qͦ¬
modo nnc siluas cernimus: At ille irridẽs¬

Expanded text:
statuerunt. Audiens autem Childebertus rex Aucollegit. Nam defuncto Guntramno patruele suo, regnum Burgundiae ipse accepit. Igit. Burgundiones et Austrasii superiores Franci Fredegundis, cum Landerico et reliquos Francorum duces nacum villam veniens, multa dona et munera Francis donavit, eosque ad pugnandum nocte consurgamus contra eos cum lucernistintinnabulis supra equos ligatis, ut nos cqueant. Illucescente initio diei irruamus super eos, et forsitan eos devincemus. Placuitque hoc consilium. Cum autem denuntiatum fuisset placitum, qua die ad praeliandum in loco nuncupante Trucciae in pago Suessionico Truncia pagogens, cum armorum apparatu, cum ramis in manibus, vel reliqua quae superius diximus, ascensis equitibus, Chlotharium parvulum regem in brachia autem custodes hostium Austrasiorum ramos stodes, dixit vir ad socium suum: Nonne hesterna die in illo et illo loco campestria erant? quomodo nunc silvas cernimus? Et ille irridens
Abbreviated transcription (Latin):
cameram palatir. de stalpo equitum illa faci¬
em suam abluens aqua in ip̃a camera ⁊ per
retro ueniens eam innates suas fuste ꝑcussit.
et illa cogitans qd landricus eẽt: ait. Qua¬
rex esset. ⁊ expaiit uehementer. Rex uero
nimium tristis effectus inuenationem ꝑre¬
xit. fredegundis itaq uocauit ad se landri
ogita quid agere debeamus: quia crastina
ore ad tormenta ualida exhibebimur. Est ait
mere. Audi consilium meum. ⁊ faciamus hãc
mus qui eum interficiat ⁊ p̃ cones dament. qd̃
isidie sunt hildeb̃ti. Illo quoq mortuo nos cũ
quidam pueri adulatores mebati uino afrede¬
gunde missi dum de equo descenderet. ꝑgenti¬
bus reliquis ꝑsonis ad metata loca. ip̃i gladiato
latores quos regina fraudulenter miserat di¬
centes Insidie insicdie fecerunt ħ hildeb̾ti regis
huc illucq discurrens cum nicħ inuenissent:
tensis ep̃c qui in ip̃o palatio tunc ad erat indu

Expanded text:
camera palatii de stabulo equitum, illa caput suum abluens aqua in ipsa camera; rex vero retro veniens, eam in natibus suis de fuste percussit. At illa cogitans quod Landricus esset, ait. Quarex esset, et expavit vehementer. Rex vero nimis tristis effectus, in ipsam venationem perrexit. Fredegundis itaque vocavit ad se Landerirat, dicens: Cogita quid agere debeas: quia crastina die ad tormenta valida exibimus. Et ait mere: audi consilium meum, et faciamus hanc mus qui eum interficiat: et praecones clament, quod insidiae sunt Childeberti. Illo quoque mortuo nos cum quidam pueri adulatores inebriati vino a Fredegunde missi, dum de equo descenderet, pergentibus reliquis personis ad metata  Al., ad holatores, quos regina fraudulenter miserat, dicentes: Insidiae, insidiae fuerunt hae Childeberti regis huc illucque discurrentes cum nihil invenissent, tensis episcopus, qui in ipso palatio tunc aderat, indut
Abbreviated transcription (Latin):
nuo ueniq uecimo regni ludouiuci
ip̃e rex aquisgram palatio cum otho¬
⁊ ab eo magnisice muneratus in franciam
ente. ⁊ rob̃to treuenensi p̃sule p̃sidente. cum
artoldo remensi archiep̃o ⁊ odolrico aq̃nsi. ⁊¬
alberone mettensi. ⁊ gosleno tullensi. ⁊ hilde¬
baldo transrenensi. ⁊ hisrahele britone. p̃sen
busdam uenerandis abb̃ib. Ea sane tem¬

Expanded text:
no denique decimo regni Lugdovici ipse rex Aquisgrani palatio cum Otto ab eo magnifice muneratus in Franciam ente Rotberto Treverensi praesule, cum Artoldo Remensi, Odalrico Aquensi, Adalberone Mettensi, Gosleno Tullensi, Hildebaldo Transrhenensi, Israhele Brittone, praesentbusdam venerandis abbatibus. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
dictum hanmibai deflexo cursu ad leptim
oppidum copias exposuit. Qui continuo re¬
fecta multitudine kartaginem uenit. ⁊¬
pax turbata ẽ. multaq hostilia ab afris
facta sunt. Legati tamen eorum exurbe
uenientes aromanis capti sunt. s iubente
scipione dimissi. Hannibal quoq frequẽ¬
tis quingentis milib ponderib argenti.
centum milib librarum ꝓpter nouam

Expanded text:
dictum Annibal, deflexo cursu, ad Leptim dictum Annibal, deflexo cursu, ad Leptim oppidum copias exposuit. Qui continuo refecta multitudine Carthaginem venit, et pax turbata est, multaque hostilia ab Afris facta sunt. Legati tamen eorum ex Urbe venientes a Romanis capti, et jubente Scipione dimissi sunt. Annibal quoque frequensunt quingentis millibus pondo argenti centum millia librarum propter novam
Abbreviated transcription (Latin):
ueserit. Ip̃e a kartaginiensib redire in afri¬
cam iubetur. quam scipio uastabat. Ita ã¬
no septimo uecimo italia ab haumbale lib̾a¬
ta est. Quam flens dicitur reliquisse. omnisb
italici generis militibus qui sequi nollent
interfectis. legati kartaginiensium pacem
a scipione petiuerunt ab eo ad senatum
romam missi sunt. Quadraginta quĩꝙ di¬
ebus his inducie date sunt. quousq ire
romam ⁊ regredi possent. ⁊ triginta miba
pondo argenti abhis accepta sunt. Senatus
ex arbitrio scipionis pacem firmam cum
kartaginiensibus uissit fieri. Scipio his cõ¬
ditionibus dedit ne amplius quam trigin
ta naues haberent. ⁊ quingenta milia põ¬
do argenti darent. captiuos ⁊ ꝑ fugas red¬
derent. Interea hannibal ad africanum lit̾
ꝓpinquans. uissit cuidam e nauticis ascen¬
Dere in arborem nauis atq in de speculari
quã regionem tenerent. Sepulchrum diru¬
tum se ꝓspexisse respondit. Ab hominatus

Expanded text:
deseruit: ipse a Carthaginensibus redire in Afrideseruit: ipse a Carthaginensibus redire in Africam jubetur, quam Scipio vastabat. Ita anno septimo decimo Italia ab Annibale liberata est, quam flens dicitur reliquisse, omnibus Italici generis militibus, qui sequi nollent interfectis. Legati Carthaginensium pacem a Scipione petierunt: ab eo ad senatum Romam missi sunt, et quadraginta quinque diebus his induciae datae sunt, quousque ire Romam et regredi possent, et triginta milia pondo argenti ab his accepta sunt. Senatus ex arbitrio Scipionis pacem iussit cum Carthaginiensibus fieri. Scipio his condicionta naves haberent, et quinquaginta millia pondo argenti darent, captivos et perfugas redderent. Interea Annibal ad Africanum littus propinquans jussit cuidam e nauticis ascendere in arborem navis, atque speculari inde quam regionem tenerent. Sepulcrum dirutum se prospexisse respondit. Abominatus
Abbreviated transcription (Latin):
stra eius cepit. Nam in eo p̃lio cummi
quatuor milib quingentii militibus
undecim milia penoꝵ occidit. Sempro¬
nius consul cum hannibale congres:¬
sus ⁊ uictus romam refugit. Scipio ĩ
africa aggressus hib̾na penorum. atꝙ
alia numidarum. que utraq haud
ꝓcul abutica erant. nocte concubra fe¬
cit incendi. Peni trepidi cum ignem
casu accidisse putarent in ermes ad ex¬
tinguendum concurrerunt. Quare ab
armatis facile oppressi sunt. In utrisꝙ
quiuq milia. duces ip̃i miserabiliter
auerunt exercitum atq iterum cum
scipione congressi sunt. uicdiq fugerũt.
Sifacem fugientem. lelius ⁊ masinissa
ceꝑunt. cetera misttitudo certam refugit.¬
quam masinissa oppugnatam in deditionẽ
tibus spoliis plurimisq captiuis ꝑ ducend̾
romam lelio tradidit. Qui cum in custodi¬
a tyburi defecisset. sumptu publico iussit
eum senatus honorficentissime sepeliri.
Quare audita om̃is fere italia hannbalẽ

Expanded text:
stra ejus cepit. Nam in eo praelio, cum stra ejus cepit. Nam in eo praelio, cum quatuor millibus et quingentis militibus undecim millia Poenorum occidit. Sempronius cos. cum Annibale congressus et victus Romam refugit. Scipio in Africa aggressus hiberna Poenorum, atque alia Numidarum, quae utraque haud procul ab Utica erant, noctu concubia fecit incendi. Poeni trepidi, cum casu ignem accidisse putarent, inermes ad exstinguendum concurrunt. Qua re facile ab armatis oppressi sunt. In utrisque quinque millia; duces ipsi miserabiliter aravere exercitum, atque iScipione congressi sunt, motique fugerunt. Syphacem fugientem Laelius et Masinissa cequam Masinissa obpugnatam in deditionem tibus spoliis plurimisque captivis perducendum Romam Lelio tradidit. Qui cum in custodia Tyburti def senatus honorifice sepeliri. Qua re audita omnis fere Italia Annibalem
Abbreviated transcription (Latin):
ma pestilentia utriusq exercitus agẽbat᷑.
Post hec hannibal diffidere iam debelli
cepit euentu. romanis ingens animus
accessit. Itaq ⁊ ip̃i euocau̾unt ex hispania
publiũm. comelium scipionem qui iam
uniuersam hispaniam apyreneo usꝙ
occeantm in ꝓuincie formam redegerat.
romam cum ingenti gła uenit. S idem
lucio. ualerio consulib om̃s ciuitates q̃
in brutiis ab hannibale tenebantur. uo¬
manis se tradiderunt. Anno quarto
decimo postea quam hannbal inita¬
liam uenerat. scipio qui multa bene¬
in hispania egerat. consul cum licimo
crasso creatus. in affricam missus est.
Cui diuinum quidd̃am inesse existi¬
mabatur: adeo ut putaretur etiam
cum numinib habere sermonem. Et
reuera neꝙ publica neꝙ pͥuata negotia
unquam prius attigit. quam incella
iouis capito lini diutissime moiaretur.
anteqͣ. inderetur a quoquam. Is in afri¬
de partim captiuitatẽ disꝑdlidit. ca¬

Expanded text:
ma pestilentia uterque exercitus agebatur. ma pestilentia uterque exercitus agebatur. Post haec Annibal diffidere jam de belli coepit eventu, Romanis autem ingens animus accessit. Itaque et ipsi evocaverunt ex Hispania P. Cornelium Scipionem, qui jam universam Hispaniam a Pyrenaeo, usque Oceanum in provinciae formam redegerat. Igitur Romam cum ingenti gloria venit. Per idem L. Valerio consulibus omnes civitates, quae in Brittiis ab Hannibale tenebantur, Romanis se tradiderunt. Anno quarto decimo posteaquam in Italiam in Hispania egerat, cos. cum Licinio Crasso creatus, et in Africam missus est: cui viro divinum quiddam inesse existimabatur, adeo ut putaretur etiam cum numinibus habere sermonem. Et revera, neque publica, neque privata negotia prius unquam attigit, quam in cella Jovis Capitolini diutissime moraretur antequam videretur a quoquam. Is in Afride, partim captivitate disperdidit; ca
Abbreviated transcription (Latin):
turbarent. ab his ergo uelitib elefan¬
ti retroacti cum regi iam a suis non
possent. fabrili scalpro inter aures
ad acto necabantur. Id genus occidẽ¬
de cum opus esset belue soem dux has¬
drubal pͥmus inuenerat. Fuit hoc p̃¬
lio. metaurum flumen penis. ubi has¬
drubal ẽ. uictus. ut transumemus
tas. ut uicus ille cannensis. Nam qͥn
ibi occisa sunt. capta quinq milia qua¬
dringenti. quatuor autem milia ciui¬
um romanorum inter eos reꝑta atq re¬
uocata sunt. Quod uictorib consulib
solatio fuit. Nam ⁊ de exercitu eorũ
octo milia ceciderunt. Magnum pondꝰ
auri ⁊ argenti romam relatum est. han¬
nibali capud fr̃is sui hasdrubalis ante
castra ꝓ iectum ẽ. Quo uiso simul ⁊ cla¬
de penorum cognita. anno terciodecimo
quam initaliam uenerat. refugit inbru¬
tios. Post hec anno continuo inter han¬
nibalem ⁊ romanos atumultu bellor.¬
quies interesse uisa est. quia inquietu¬
oo morborum in castris erat. ⁊ grauissi¬

Expanded text:
turbarent — ab his ergo uelitibus elephanti retroacti cum regi iam a suis non possent, fabrili scalpro inter aures adacto necabantur. id genus occidendae cum opus esset beluae idem dux Hasdrubal primus inuenerat. fuit hoc proelio Poenis Metaurum flumen, ubi Hasdrubal est uictus, quasi Trasumennus tas, ut vicus ille Cannensis. Nam quinbi grandi strage occisa sunt. Capta quinque millia quadringenti. Quatuor autem millia civium Romanorum inter eos reperta, atque revocata sunt, quod victoribus consulibus solatio fuit. Nam, et de exercitu eorum octo millia ceciderunt. Magnum pondus auri atque argenti Romam relatum est. Annibali caput fratris sui Asdrubalis ante castra projectum est. Quo viso, et simul clade Poenorum cognita, anno tertiodecimo, quam in Italiam venerat, refugit in Brutios. Post haec anno continuo inter Annibalem et Romanos quies a tumultu bellorum intercessisse visa est, quia inquietudo morborum in castris erat, et gravissi
Abbreviated transcription (Latin):
oe adoranda edidit cruce. Dogmati¬
rabat enim memoratus hereticus cru¬
cis dominice signum non debere adora¬
ri. qd̾ nisi adhibeatur frontibus nosts
siue aquis omnib quibus regeneram᷑.
aut crismate quo liminur. aut sacrifi¬
cio quo uetegamur. nichil rite ꝑ ficitur.

Expanded text:
de adoranda edidit cruce. Dogmatide adoranda edidit cruce. Dogmatizavit enim memoratus hereticus crucis dominicae signum non oportere adorari, quod nisi adhibeatur frontibus nostris sive aquis quibus regeneramur aut crismati quo linimur aut sacrificio quo vegetamur, nichil rite perficitur.
Abbreviated transcription (Latin):
loruit etiam his temporibus a¬
pud urbem aurelianensem the¬
odulfus ep̃c qui ꝓpter scientie p̾roga¬
tuiam qua pollebat a memorato imꝑa¬
tore karolo magno ab italia ingallias
adductus. ⁊ floriacensem ab eo abba¬
tiam. ⁊ aurelianensem simul meruit
tionis: andegauis est exulatus. Qui dũ
icustodia teneretur. contigit ut ibidẽ
uie palmarum ueniret idem puissimus
imꝑator. Et cum secus domum qua cu¬
facto silentio p̃sente imꝑatore. uersus il¬
los pulcherimos qui nunc usꝙ ꝑgalli¬
am in eadem sollempuitate psallunt᷑
ase editos ꝑ fenestram decautauit. quo¬
rum hoc est exordium. Gła laus ⁊ ho¬
nor tibi sit rex xp̃e redemptor cui puerile
uecus ꝓrisit osanna pium. Quib im¬
ꝑator emollitus mox eũ auincłis ab¬
solui p̃cepit. ⁊ pͥori gr̃a redonauit. Sed
dum ad sua reuertitur ueneno sicut fer¬
tur extinguitur.
ui successit in ep̃atu ionas uir
uenerabilis qui sͣ claudium
taurinensem ep̃m. Heresiarchem. librũ

Expanded text:
loruit etiam his temporibus apud urbem Aurelianensem Theodulfus episcopus, qui propter scientiae praerogativam qua pollebat, a memorato imperatore Carolo Magno ab Italia in Gallias adductus, et Floriacensem ab eo abbatiam et Aurelianensem simul meruit isset, Andegavis est exilio relegatus. Qui dum in custodia teneretur, contigit ut ibidem die palmarum veniret jam dictus piissimus imperator, et dum secus domum qua cufacto silentio presente imperatore illos pulcherrimos versus, qui nunc usque per Galliam in eadem sollempnitate psalluntur, a se editos, per fenestram decantavit; quorum hoc est exordium: Gloria, laus et honor tibi sit, rex Christe redemptor, Cui puerile decus prompsit osanna pium. Quibus imperator emollitus, mox eum a vinculis absolvi precepit et priori gratia redonavit. Sed dum ad sua revertitur, veneno, sicut fertur, extinguitur. ui successit in episcopatu Jonas, vir venerabilis, qui contra Claudium Taurinensem episcopum heresiarchen librum
Abbreviated transcription (Latin):
gundie. gottiam. Wasconiam. aquita¬
niam subinoto inde pipino filio pipim.
⁊ inmonastĩo sancti medardi adtonso.
Iterumq aranulfo p̃fato ꝑ fidem decep¬
tus est: ⁊ ad karolum adluctus. su¬
uanectum ꝑpetuo est exilio dampnat̃.¬

Expanded text:
gundiae, Gotiam, Wasconiam, Aquitagundiae, Gotiam, Wasconiam, Aquitaniam, submoto unde Pippino, filio Pippini, et in monasterio S. Medardi attonso. Iterumque a Ranulpho praefato per fidem deceptus est, et ad Carolum adductus, Silvanectum perpetuo est exsilio det