comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de his qͥ habitant in terra: Uenerunt gͦ
ultiones. & nc̃ erunt fletꝰ earũ idẽ ulti¬
onũ : ut plangant qui ante riserunt.
& statĩ exeuntes de sȩ̨cło tormenta
sustineant. quȩ diues ille quondã purpu¬
ratꝰ & delitiis affluens sustin& in infer¬
no. ubi ẽ fletꝰ & stridor dentiũ. Qd̃ autẽ
seqͥt᷑ nc̃ erunt. uł in fine uniuscuiusq uitȩ
intellige uł in consũmatione om̃iũ rerũ
& in die iudicii. quando generales suꝑ
uniuersos uenient ultiones. Nolite gͦ
credere amicis. qͥa om̃is amicꝰ supplan-¬
tatione supplantat. Ꝙ qͥ ꝓpt̃ aliquid
ẽ amicꝰ. ñ tã amicus eiꝰ ẽ quẽ amare se
phitagoricũ nobis opponit᷑ exemplũ. qui
se uades inuicẽ tiranno dederunt: dicemꝰ
ñ generalit̾ aduersũ om̃s amicos & cari¬
tatis affectꝰ sententiã a dõ esse ꝓ latam.
nec contra om̃e tẽpus sed de eo suꝑ quo
apłs ait. In nouissimis dieb erunt homi¬
nes seipsos amantes. cupidi. fastidiosi.

Expanded text:
de his qui habitant in terra ? Venerunt ergo ultiones, et nunc erunt fletus earum, id est, ultionum, ut plangant qui ante riserunt, et statim exeuntes de saeculo, tormenta sustineant, quae dives ille quondam purpuratus, et deliciis affluens, sustinet in inferno, ubi est fletus et stridor dentium . Quod autem sequitur, Nunc erunt; vel in fine uniuscujusque vitae intellige, vel in consummatione rerum omnium, et in die judicii, quando generales super universos venient ultiones. Nolite ergo credere amicis, quia omnis amicus supplantatione supplantat, et qui propter aliquid est amicus, non tam amicus ejus est quem amare se Pythagoraeorum nobis opponitur exemplum, qui se vades invicem tyranno dederunt, dicimus, non generaliter adversum omnes amicos et charitatis affectus, sententiam a Deo esse prolatam, nec contra omne tempus, sed de eo super quo Apostolus ait: In novissimis diebus nes seipsos amantes, cupidi, fastidiosi, 517
Abbreviated transcription (Latin):
mutari possunt. & esse ꝓ tẽpore: cũ filius
quoq & filia obliti educationis & infan
tiȩ. aduersũ auctores uitȩ suȩ corpaꝵq
consurgant : & illis faciant contumelia
quos uultu quoq ledere scelus est. Sed
hȩc exxpositio nequaquã conuenit nurui
aduersus socrũ consurgenti: & inunicoꝵ
hominis domesticoꝵ eiꝰ. Terentius in he¬
cyra. qͥd ẽ hoc inqͥt : om̃s socrus oderunt
nurus. Qđ̃ quãquã ambiguũ sit. tamen
ꝓpemodũ naturale ẽ ut & nurꝰ socrum.
& socrus oderit nurũ. hȩc de consũma-¬
tione & fine mundi qualis ad aduentũ
antixp̃i generatio prȩcessura sit: ꝓpheticꝰ
scdm̃ superiorẽ interp̃tationẽ. in qua
de hereticis dixeramꝰ. audi trib & quis

Expanded text:
mutari possunt, et esse pro tempore: cum filius mutari possunt, et esse pro tempore: cum filius quoque et filia oe, adversum auctores vitae suae corporumque consurgant, et illis faciunt contumeliam, quos vultu quoque laedere scelus est. Sed aec expositio nequaquam convenit nurui adversus socrum consurgenti, et homini, cui inimici domestici ejus. Terentius in Hecyra: Quid est hoc? omnes socrus oderunt nurus: quod quamquam ambiguum sit, tamen propemodum naturale est: ut nurus socrum, et socrus oderit nurum. Haec de consummatione et fine mundi, qualis adventum Antichristi generatio praecessura sit, propheticsuperiorem interpretationem, in qua de haereticis diximus: Audi, trib
Abbreviated transcription (Latin):
femina. Plenȩ sunt historiȩ grecȩ & lati¬
nȩ quanti uiri ab uxorib suis decepti
sint : eoꝵq uita sit ꝓdita. De scripturis
autẽ & dalilȩ cuiꝰ supra fecimꝰ mentionẽ
& alterius ante dalilam testant᷑ exẽpla
quȩ archanũ sanison septẽ dierũ expres¬
sit lacrimis. & amore simulato qđ late¬
bat inuenit. Unde & samson postea loqͥt᷑
Nisi domuissetis uitulã meã: ñ inuenis¬
setis ꝓpositionẽ meã. Hactenꝰ p̃cipitur.
ne amicis. ne ducib. ne uxorib facile
credamꝰ : causaq reddit̾. ñ satis respon¬
dens ad ꝓpositionẽ. Ait enĩ quia filius
inhonorat patrẽ. filia surgit aduersum
matrẽ suã: nurꝰ contra socrũ suã. & mni¬
mici hominis domestici eiꝰ. Nã quid ꝑti¬
n& ad amicũ. ad ducẽ. ad uaxorẽsi filius
& filia & nurꝰ contra patrẽ & matrẽ
socrũq consurgat: Uidet᷑ gͦ michi sic
cũ superiorib posse coniungi. Nolite
credere amicis & ducib & uxorib quȩ

Expanded text:
 Plenae sunt historiae Graecae et Latinae, quanti viri ab uxoribus suis decepti sint eorumque vita sit prodita. De Scripturis autem et Dalilae, cujus supra fecimus mentionem, et alterius ante Dalilam testantur exempla, quae arcanum Samson septem dierum expressit lacrymis, et amore simulato, quod latebat, invenit. Unde Samson postea loquitur: Nisi domuissetis vitulam meam, non invenissetis propositionem meam . Hactenus praecipitur, ne amicis, ne ducibus, ne uxoribus facile credamus. Causaque redditur non satis respondens ad propositionem; ait enim: Quia filius inhonorat patrem, filia surgit adversus matrem, nurus contra socrum suam, et inimici hominis domestici ejus. Nam quid pertinet ad amicum, ad ducem, ad uxorem, si filius et filia et nurus, contra patrem ac matrem socrumque consurgant? Videtur ergo mihi sic cum superioribus posse conjungi: Nolite credere amicis, et ducibus, et uxoribus, quae
Abbreviated transcription (Latin):
sed mulier ꝓpt̾ uirũ. & uxor in qͥt ti
meat uirũ. Uxoris timere ẽ. & cũ timo¬
re uirũ diligere: uiri tantũ diligere.
qͥa dilectio ꝑfectoꝵ ẽ. Uiri ait diligite
uxores ur̃as: & nolite amari eẽ ad eas.
Lic& illȩ ad iracundiã ꝓuocent. & talia
faciant ꝑ quȩ mereant᷑ amaritudinem
sustinere. hoc enĩ significat nara milipe¬
Nncͥgai : tamen uos nolite eis in amaritu¬
dinẽ uicẽ reddere. Sed & salomon in ec¬
clesiaste. & hominẽ inqͥt unũ de mille
inueni. & mulierẽ in his om̃ib ñ inueni.
forsitan suo doctꝰ excẽplo mulierib non
credendũ. ꝑ quas offenderat dm̃. Sed &

Expanded text:
sed mulier propter virum . Et: Uxor, inquised mulier propter virum . Et: Uxor, inquimeat virum . Uxoris timere est, et cum timore virum diligere: Viri tantum diligere; quia dilectio perfectorum est: Viri, ait, diligite uxores vestras et nolite amari esse ad eas ; licet illae ad iracundiam provocent, et talia faciant per quae mereantur amaritudinem sustinere. Hoc enim significat παραπιtamen vos nolite eis in amaritudine vicem reddere. Sed et Salomon in Ecclesiaste: Et hominem, inquit, unum de mille inveni, et mulierem in his omnibus non inveni : forsitan suo doctus exemplo, mulieribus non credendum, per quas offenderat Deum . Sed et
Abbreviated transcription (Latin):
popłi mei me nescierunt. filii stulti sunt:
& ñ intelligentes. Sapientes sunt ut faci¬
ant mala: bene autẽ facere nescierunt.
duces quidẽ ait mei uocabant᷑. & duces po¬
płi mei : sed quia nescierunt me & opere
uocabulũ destruxerunt. ꝓpterea filii
stulti sunt & ñ intelligentes. Prudentiã
ob hoc tantũ habent. ut subiciant sibi
simplicẽ gregẽ. & ꝓterant pedib suis:
bene autẽ facere & regere popłm nesci-¬
erunt. Nolite credere in ducib. ñ in ep̃o.
hominũ dignitate. Nec hoc dico qđ isti¬
usmodi gradib in eccła ñ debeatis ẽẽ sub¬
iecti. quicũq enĩ maledixcerit patri
aut matri morte moriet᷑. & apłs docoe
prȩpositis in eccła obediendũ: sed quod
aliud sit honorare duces. aliud spẽ habe
spes ẽ in dño. Tertiũ mandatũ ẽ. ab ea
quȩ tecũ cubat custodi te: ne credas ei.
Unde & apłs mulieres uas infirmũ uocat:¬
& eis a maritis suis exhiberi honorem
iub&. Non enĩ creatꝰ ẽ uir ꝓpt̃ mulierẽ :

Expanded text:
populi mei me nescierunt, filii stulti sunt, et non intelligentes: sapientes sunt, ut faciant mala: bene autem facere nescierunt . Duces quidem, ait, mei vocabantur, et duces populi mei; sed quia nescierunt me, et opere vocabulum destruxerunt, propterea filii stulti sunt et non intelligentes: prudentiam ob hoc tantum habent, ut subjiciant sibi simplicem gregem, et proterant pedibus suis; bene autem facere, et regere populum nescierunt. Nolite credere in ducibus  Al. judicihominum dignitate. Nec hoc dico, quod istiusmodi gradibus in Ecclesia non debeatis esse subjecti: Quicumque enim maledixerit patri, aut matri, morte morietur . et Apostolus docet praepositis in Ecclesia obediendum; sed quod aliud sit honorare duces, aliud spem haberspes est in Domino . Tertium mandatum: Ab ea quae tecum cubat, custodite, ne credas ei. Unde et Apostolus mulieres vas infirmum vocat, et eis a maritis suis exhiberi honorem jubet. Non enim creatus est vir propter mulierem,
Abbreviated transcription (Latin):
in dissipationẽ cũ habitatorib suis. prop¬
ter fructũ ad inuentionũ eorũ.
idet᷑ mͥ uixta litterã ierłm contra
babilonẽ & ceteras gentes loqui: quȩ sibi
insultauerant. Ne letemini in ruma
mea: quia dũo miserante consurgã. Post¬
quã sedero in captiuitatẽ: educ&e ille de
tenebris. & erit lux mea. Irã dñi susti.¬
nebo: quia me scio meruisse qđ passa sum.
donec ulciscar de gentib & fiat iudiciũ
meũ. Noui quippe qͦđ me sit educturꝰ in
lucẽ: & uidebo iustitiã eiꝰ. & aspici& ini¬
mica mea babilon & ceterȩ gentes in cir¬
cuitu: & operietur in confusione quȩ nõ
dicit insultans. ubi ẽ dñs ds̃ tuus. Oculi¬

Expanded text:
ipationem cum habitatoribus suis propter fructus adinventionum eorum. Videtur mihi juxta litteram, Jerusalem contra Babylonicam et caeteras gentes loqui, quae sibi insultaverant: Ne laetemini in ruina mea: quia Domino miserante, consurgam: postquam sedero in captivitate, educet me ille de tenebris, et erit lux mea. Iram Domini sustinebo: quia me scio meruisse quod passa sum, donec ulciscar de gentibus, et fiat judicium meum. Novi quippe quod me sit educturus in lucem, et videbo justitiam ejus, et aspiciet inimica mea Babylon, et caeterae gentes in circuitu, et operietur confusione, quae nunc dicit insultans: Ubi est D
Abbreviated transcription (Latin):
ex psona popłi sit locutꝰ. nc̃ ds ad ierłin
Trespondens inducitur
hierłm uenerunt dies ut ȩdificent᷑ mace¬
riȩ tuȩ: quȩ erant babilonia uastantȩ de¬
structȩ. In die illa longe fi& lea siue prȩ¬
ceptũ uł iussio ut simmachus & theodo¬
tio interp̃tati sunt dicentes. ehIGaT eN Rai

Expanded text:
ex persona populi sit locutus: Nunc Deus ad Jerusalem respondens inducitur: Jerusalem, venerunt dies, ut aedificentur maceriae tuae, quae erant a Babylonio vastante destructae. In die illa longe fiet lex, sive praeceptum et jussio, ut Symmachus et Theodotio interpretati sunt, dicentes, ἐπιταγὴν
Abbreviated transcription (Latin):
e insultes mihi mnimica mea qͥa cecidi:
resurgã. Quia si ãbulauero in tenebris.
dñs illuminabit me. Irã diũ sustinebo
quia petcaui ei: donec iustific& causam
meã & faciat iudiciũ meũ:. & educat

Expanded text:
ere mihi, inimica mea; quia cecidi: sed resurgam; quoniam si sedero in tenebris, Dominus illuminabit me. Iram Domini sustquia peccavi ei; donec justificet causam meam, et auferat judicium meum, et educat
Abbreviated transcription (Latin):
saluatorẽ meũ. audi& me ds̃ m̃s. Ix x.
ȩ uȩ. ultiones tuȩ uenert̃. Nc̃ erunt
fletꝰ eoꝵ. Nolite credere in amicis. neq
speretis in ducib. Ab ea quȩ tecũ cubat
caue ne credas ei. qͥa filius contumeliã facit
patri. filia consurgit aduersũ matrẽ suã.
nurꝰ contra socrũ suã. inimici hominis¬

Expanded text:
orem meum: audiet me Deus meus. LXX: Vae, vae, ultiones tuae venerunt, nunc erunt fletus eorum: nolite credere in amicis, neque speretis in ducibus. Ab ea quae tecum cubat, cave ne credas ei, quia filius contumeliam facit patri, et filia surgit adversum matrem suam, nurus contra socrum sua
Abbreviated transcription (Latin):
bona appellabunt᷑ quȩ & dantẽ spoliant
& accipientẽ int̾ficiunt. lic& ñ tã cõmi¬
natio sit quã benedictio auferre ab eis mala
& ipsũ dm̃ diuinũq sermonẽ ingredi con¬
scientias eoꝵ & quasi tineã comedere qđ¬
cũq ꝑuersũ ẽ & predarũ malarũq cogita¬
tionũ facere uastitatẽ & ãbulare suꝑ nor¬
mã & regulã ueritatis. & eosipsos ad rec¬
tũ retrahere qͥ prauis opinionib duceban¬
tur. & hoc facere in lumine ueritatis
& in die illo quando qͥ sc̃i sunt et electi de
ȩccła ascendent ad speculã. & in sublimi¬
tate doctrinarũ atq operũ suoꝵ de
reb cęlestib disputabunt.
ies speculationis tuȩ uisitatio tua uenit.
nc̃ erit uastitas eoꝵ. Nolite credere amico.
& nolite confidere in duce. Ab ea quȩ dor

Expanded text:
bona appellabuntur, quae et dantem spoliant, bona appellabuntur, quae et dantem spoliant, et accipientem interficiunt: licet non tam comminatio sit, quam benedictio, auferre ab eis mala, et ipsum Dominum divinumque sermonem ingredi in conscientias eorum et quasi tineam comedere quodcumque perversum est, et praedarum malarumque cogitationum facere vastitatem, et ambulare super normam et regulam veritatis, eos ipsos ad rectum retrahere qui pravis opinionibus ducebantur; et hoc facere in lumine veritatis, et in die illo quando qui sancti sunt, et electi de Ecclesia, ascendent ad speculam, et in sublimitate 515 doctrinarum atque operum suorum de rebus coelestibus disputabunt. Dies speculationis tuae, visitatio tua venit: nunc erit vastitas eorum: nolite credere amico, et nolite
Abbreviated transcription (Latin):
loꝵ cunctis corruentib. & qui corrigat
int̾ homines ñ ẽ. Om̃s in sanguine iudicant᷑.
ñ in leuib paruisq peccatis. sed in maxi¬
mis & ad sanguinẽ ꝑtinentib Non uicini¬
tas. ñ amicitia. ñ affinitas scelus mora¬
bit᷑. Cuncti manꝰ leuabunt ad malũ. ut
etiã qui malũ facere ñ potuerit tamen
dũ manꝰ preparat uoluntate delinquat.
Ipse princeps perit. & iudex uerba pacifica
loqͥtur. Accepit enĩ munera desiderium
animȩ suȩ. Qđ qͥa manifestũ ẽ & inuidiã
caueo principũ. iudiciũq lectoris intel¬
lectui derelinquens. tantũ illud ad iungã.
Munera exccecant oculos etiã sapientiũ.
uiuificant qͦq animã quã uiuificare non
debuerant. & int̾ficiunt eã quȩ merito
suo & uirtutib uiuit. & hoc faciunt ꝓpt᷑
dona quȩ postulant impudent᷑ & turpius
accipiunt. Quib dñs cõminat᷑ hec dicens. &
auferã bona eoꝵ quȩ putant bona. quȩ illis
bona uident᷑. Ceterũ ueritate rei nũ quã

Expanded text:
corruentibus. Et qui corrigat, inter homines non est: omnes in sanguine judicantur, non in levibus parvisque peccatis, sed in maximis et ad sanguinem pertinentibus. Non vicinitas, non amicitia, non affinitas scelus morabitur: cuncti manus levabunt ad malum, ut etiam qui malum facere non potuerit, tamen, dum manus praeparat, voluntate delinquat. Ipse princeps petit, et judex verba pacifica loquitur; accipit enim munera, desiderium animae suae. Quod quia manifestum est, et invidiam caveo principum, judicumque, lectoris intellectui derelinquens, tantum illud adjungam: Munera excaecant oculos etiam sapientium : vivificant quoque animam, quam vivificare non debuerant, et interficiunt eam quae merito suo et virtutibus vivit, et hoc faciunt propter dona quae postulant impudenter, et turpius accipiunt. Quibus Dominus comminatur, haec dicens: Et auferam bona eorum, quae putant bona, quae illis bona videntur. Caeterum veritate rei numquam
Abbreviated transcription (Latin):
ea quȩ dormit in sinu tuo custodi claustra
oris tui. ne patiaris qđ samson a dalila
ꝑpessus ẽ. Quia filius contumeliã facit
patri. ab essalon uidelic& daurd: ñ solũ
regnũ sed & concubinas patris incesto coitu
maculans. filia consurgit contra matrẽ
suã. Cuiꝰ rei cũ interĩ de scripturis sc̃is te¬
stimoniũ ñ reperiamꝰ. tanta exẽpla st̃
cotidianȩ uitȩ. ut magis lugere qd tanta
sit. quã querere debeamꝰ. Nurꝰ contra so¬
crũ suã. ut uxor esau consurrexit contra
rebectã. Inimici hominis. domestici eius.
hic exẽpla ñ quero. plura sunt quã ut
testimoniis indigeamꝰ. Cũ gͦ ita se habeant¬

Expanded text:
ea quae dormit in sinu tuo, custodi claustra ea quae dormit in sinu tuo, custodi claustra oris tui : ne patiaris quod Samson a Dalila perpessus est . Quia filius contumeliam facit patri; Absalon videlicet David: non solum regnum, sed et concubinas patris incesto coitu maculavit. Filia consurgit contra matrem suam: cujus rei cum 516 interim de Scripturis sanctis testimonium non reperiamus, tanta exempla sunt quotidianae vitae, ut magis lugere quod tanta sint, quam quaerere debeamus. Nurus contra socrum suam: ut uxor Esau consurrexit contra Rebeccam . Inimici hominis, viri domestici ejus. Hic exempla non quaero, cum plura sint, quam ut testimoniis indigeamus. Cum ergo haec ita se habeant
Abbreviated transcription (Latin):
tuli in reliqͥs partib editio utraq con-¬
cordat. & interĩ iuxta historiã diẽ spe¬
culationis samariȩ siuẽ hierłm quã sepe
expectauerat & timuerat esse uenturã
& uisitationẽ eiꝰ captiuitatẽ significat
dicens. Uisitatio tua uenit. nc̃ erit uastitaᷤᷤ
eoꝵ id ẽ habitatoꝵ. siue bobsidio. Mabuchã
obsidionẽ & custodiã. quã uastitatẽ in
hebreo sonat. Hulliᷤ gͦ credatis uocib pro¬
phetarũ. nec ac cõmodetis aurẽ decipien¬
tib blanditiis diuinoꝵ. qͥa si int̾ cara
nomina & consanguinitatis affectũ rara
ẽ fides. quanto magis in his qͥ ad ulantes
uobis mentiunt᷑ ꝓ p̃da sua. & quasi egro¬
tantib ñ quid utile sit. sed qͥd delectabile
& placens imperat. Nolite credere amico.
& achitophel quippe consurrexit ad¬
uersũ clauid: & uerꝰ achitofel nidas ad¬
uersũ xp̃m. & nolite confidere in duce.
ut uiri sichẽ in abimelech. Ipsi enĩ eũ fe¬
cerunt regẽ. & ab eo oppressi sunt. Ab

Expanded text:
tuli, in reliquis partibus editio utraque concordat, et interim juxta historiam diem speculationis Samariae, sive Jerusalem, quam saepe exspectaverat et timuerat esse venturam, et visitationem ejus, captivitatem significat, dicens: Vastatio tua venit: nunc erit vastitas eorum, id est, habitatorum, sive obsidio: MABUCHA   obsidionem et custodiam, quam vastitatem in Hebraeo sonat. Nullis ergo credatis vocibus prophetarum, nec accommodetis aurem decipienti blanditiae divinorum; quia si inter cara nomina et consanguinitatis affectum rara est fides, quanto magis in his qui adulantes vobis, mentiuntur pro praeda sua, et quasi aegrotantibus, non quid utile sit, sed quid delectabile, et placens imperant! Nolite credere amico; et Achitophel quippe consurrexit adversum David , et verus Achitophel Judas adversus Christum . Et, nolite confidere in duce, ut viri Sichem in Abimelech . Ipsi enim eum fecerunt regem, et ab eo oppressi sunt. Ab
Abbreviated transcription (Latin):
illo tẽporę ꝓphetiã posse cõpleri quando
multiplicata iniquitate refrixerit caritas
multoꝵ. & ueniens filius hominis rarã fidẽ
inuenerit suꝑ terrã. Tunc enĩ quasi post
messẽ stipulã & quasi post uindemiã race¬
mos uix in his reperiri qͥ fidẽ in om̃ium
uastitate seruauerint. uocẽq hanc ex
ꝑsona assũpti hominis putant de sequen¬
tib apꝓbari. uȩ mͥ anima de qua loque¬
bat᷑. tristis ẽ anima mea usq ad mortẽ.¬

Expanded text:
illo tempore hanc prophetiam posse compleri, quando, multiplicata iniquitate, refrixerit charitas multorum, et veniens Filius hominis raram fidem invenerit super terram : tunc enim quasi post messem stipulam, et quasi post vindemiam racemos, vix in his reperiri, qui fidem in omnium vastitate servaverint, vocemque hanc ex persona assumpti hominis, putant de sequentibus approbari: Vae mihi anima: de qua loquebatur: Tristis est anima mea, usque ad morte
Abbreviated transcription (Latin):
suã regib imputent. ut quod ipsi fa¬
ciunt rex fecisse uideatur.
oña quȩ de amasia & hieroboam &
ad hereticos referenda sunt. Quorũ
sacerdos amasias sol& interdũ mittere
ad ieroboam regẽ hereticũ atq hereti¬
coꝵ patronũ. & scõs uiros ac precones
fidei accusare apud eũ. & iubere docto¬
rib ne prȩdicent in isrł. ne contra regis
faciant uoluntatẽ. qͥa bethel hoc ẽ domꝰ
dĩ & falsa ecclesia sc̃ificatio regis sit &
domꝰ regni. Solent enĩ dicere. Imꝑator
nob̾ cõmunicat. & siqͥs ei restiterit. stati
calũmantur: ergo tu contra imperatorẽ
facis. augusti mandata contẽpnis. &¬

Expanded text:
suam regibus imputent, et quod ipsi fasuam regibus imputent, et quod ipsi faciunt, rex fecisse videatur. Omnia quae de Amasia, et Jeroboam, et ad haereticossacerdos Amasias solet aliquando mittere ad Jeroboam regem haereticorum atque patronum, et sanctos viros ac praecones fidei accusare apud eum, et jubere doctoribus ne praedicent in Israel, ne contra regis faciant voluntatem: quia Bethel, hoc est domus Dei, et falsa Ecclesia sanctificatio regis sit et domus regni. Solent enim dicere: Imperator nobis communicat, et si quis ei restiterit, statim calumniatur. Ergo tu contra imperatorem facis, Augusti mandata contemnis.
Abbreviated transcription (Latin):
dentẽ uoc&. & nomine ꝓphetali. quem
de terra isrł exire cõpellit. Cui respon-¬
dendũ ẽ aut cũ irrisione eũ dicere
aut quia uidebat maltos esse in popłõ
qͥ eũ libent̾ audirent. ꝓpt̾ qđ & regi
retulit. congregationes facit contra te
amos. aꝑte in iuriã ñ aud& facere. ne
audientes ledere uideat᷑. Uade inqͥt in
terrã iuda in qua natꝰ es. ubi libenter
audiunt᷑ insani. & comede ibi panẽ tuũ.
uł ibi uiue. aut certe exerte artẽ tuã
ꝑ quã tͥ repperias cibos. & ibi uaticina¬
re. qͥa habes multos qͦs consueuisti sedu¬
cere. In bethel autẽ in qua ego sũ sacer¬
dos ultra ñ adicies ꝓphetare. quia sc̃ifi¬
catio regis ẽ & domꝰ regni. & hoc quasi
falsus sacerdos loquitur. adulans regali
fastigio. ut ñ dicat scĩficatio dĩ nr̃i est
& domꝰ ydoli. sed scĩficatio regis & domꝰ
regni. hanc habentib cunctis qͥ falsos
deos colunt consuetudinẽ. ut suꝑbiam

Expanded text:
dentem vocet et nomine prophetali, quem dentem vocet et nomine prophetali, quem de terra Israel exire compellit? Cui respondendum est: aut cum irrisione eum dicere aut quia videbat multos esse in populo, qui cum libenter audirent: propter quod et regi retulit, congregationes facit contra te Amos: aperte injuriam non audet facere, ne audientes laedere videatur. Vade, inquit, in terram Juda, in qua natus es, ubi libenter audiuntur insani: et comede ibi panem tuum, vel ibi vive, aut certe exerce artem tuam per quam tibi reperias cibos, et ibi vaticinare, qui habes multos quos consuevisti seducere: in Bethel autem, in qua ego sum sacerdos, ultra non adjicies prophetare, quia sanctificatio regis est, et domus regni. Et hoc quasi falsus sacerdos loquitur, adulans regali fastigio, ut non dicat: sanctificatio Dei nostri est, et domus idoli; sed sanctificatio regis, et domus regni: hanc habentibus cunctis qui falsos deos colunt consuetudinem, ut superbiam
Abbreviated transcription (Latin):
amos  calupniator. In om̃ib enĩ sermo¬
nib suis ñ quasi ex se ꝓpheta loqͥt᷑. sed
uindictã. Quȩ sunt quȩ dicit amos. In
gladio moriet᷑ hieroboã. Q in hoc men¬
tiris. Non enĩ dixc̃ moriet᷑. Si enĩ hoc
dixiss&. uidebat᷑ non suscipere peniten¬
tiã : sed consurg& dñs suꝑ domũ iero¬
boã in gladio. cõminans penã ñ infe-¬
rens. Nec dix̃ in gladio moriet᷑ ieroboã.
tuus. sed domꝰ eiꝰ id.ẽ filius zacharias
dõ ꝑcutiente deletꝰ est. Et isrł inquit
captiuus migrabit de terra sua. Ad do
& cetera. si non egerit penitentiã. Porro
hieroboã uanissima amasię mandata
contẽpnens. nihil ad ea quę ille manda-¬
uerat uoluit respondere. Unde ipse sibi
assumit auctoritatẽ sacerdotalis fasti¬
gu. & loqͥt᷑ ad amos. Qui uides. gradere.
fuge in terrã iuda. ꝓpħȩ ut crebro dixi
mꝰ prius appellabant᷑ uidentes. quia quȩ
uentura dicebant cordis oculis intue¬
bant᷑. Querat prudens lector quare ui-¬

Expanded text:
as, calumniator. In omnibus enim sermonibus suis non quasi ex se propheta loquitur, sed vindictam. Quae sunt quae dicit Amos? In gladio morietur Jeroboam. Et in hoc mentiris: non enim dixit, morietur; si enim hoc dixisset, videbatur non suscipere poenitentiam; sed, consurget Dominus super domum Jeroboam in gladio: comminans poenam, non inferens. Nec dixit: In gladio morietur Jeroboam: tuus, sed domus ejus, id est, filius Zacharias, Deo percutiente, deletus est. Et Israel, inquit, captivus migrabit de terra sua: adde et caetera, si non egerit poenitentiam. Porro Jeroboam vanissima Amasiae mandata contemnens, nihil ad ea quae ille mandaverat voluit respondere: unde ipse sibi assumit auctoritatem sacerdotalis fastigii, et loquitur ad Amos: Qui vides, gradere: fuge in terram Juda. Prophetae, ut crebro diximus, 332 prius appellabantur videntes, quia quae ventura dicebant, cordis oculis intuebantur. Quaerat prudens lector, quare vi
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ꝑsecuti st̃ ecclesiã dĩ & arrianam
impitatẽ in toto orbe fundare conati
sunt. uincant in scelere ieroboam regem
isrł. Ille enĩ falsi sacerdotis mandata
despexit. nec ad suggestionẽ eiꝰ qͥcquam
uoluit respondere. isti autẽ cũ multis
amasus sacerdotib suis fame & penu-¬
ria. carceribus & exiliis amos prophe¬
tã & sacerdotes dñi necauerunt.
t respondit amos. & dixcit ad amasiã.¬

Expanded text:
secuti sunt Ecclesiam Dei, et Arianam impietatem in toto orbe fundare conati sunt, vincant in scelere Jeroboam regem Israel. Ille enim falsi sacerdotis mandata despexit, nec ad suggestionem ejus quidquam voluit respondere. Isti autem cum multis Amasiis sacerdotibus suis, fame et penuria, carceribus et exsiliis 333 Amos prophetam et sacerdotes Domini necaverunt. Et respondit Amos, et dixit ad Amasia
Abbreviated transcription (Latin):
Uȩ qui ꝓtrahunt peccata sua quasi funẽ
longũ: & quasi lorũ iuge uitulȩ iniqͥtates.
Si gͥ stat. ñ stat nisi in spinis & in funib.
Si autẽ uoluerit circuire ñ hab& stabi¬
lẽ gradũ: sed semꝑ fluctuans & uacillanᷤᷤ
ꝑuenit usq ad galgalã : qđ interp̾tatur

Expanded text:
Vae qui protrahunt peccata sua quasi funem longum, et quasi lorum jugi vitulae iniquitates . Si igitur stat, non stat nisi in spinis et in funibus: si autem voluerit circuire, non habet stabilem gradum, sed semper fluctuans et vacillans, pervenit usque al Galgala, quod interpretatu
Abbreviated transcription (Latin):
dñi contẽplari. & uere habemꝰ patrẽ abra¬
hã: audiamꝰ cũ peccauerimꝰ aduersũnoᷤᷤ
disputantẽ dm̃. & nos in beneficioꝵ su&
magnitu dine arguentẽ. Seruiuimꝰ qͥppe
aliquando pharaoni. & egiptio popło lu¬
tũ & lateres fabricati sumꝰ : & redemit
nos qͥ dedit sem& ipsũ redẽptionẽ ꝓ om̃ib
ut diceremꝰ. qͥ redẽpti eramꝰ a dño quos
redemit de manu inimicoꝵ. & qͦs de regi

Expanded text:
Domini contemplari, et vere habemus patrem AbraDomini contemplari, et vere habemus patrem Abraham, audiamus cum peccaverimus adversum nos disputantem Deum, et nos in beneficiorum suorum magnitudine arguentem. Servivimus quippe aliquando Pharaoni, et Aegyptio populo lutum et lateres fabricati sumus: et redemit nos qui dedit semetipsum redemptionem pro omnibus, ut diceremus qui redempti eramus a Domino, quos redemit de man
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ meã: Qđ si hoc tibi paruũ uidetur.
recordare illius tẽporis quando balac
rex moab balaã diuinũ aduersũ te mer¬
cede conduocit. & uide qͦmͦ contra uolun¬
tatẽ suã cupiens tibi maledicere ariolus.
benedixerit de sethim usq ad galgala.
totũ exercitũ isrł oculis lustrans. &
mutans loca. quasi ego ñ possẽ cũ ꝑgente
ꝑgere. & cũ transeunte transire. & hoc
feci ut miscdĩȩ meȩ & iustitiȩ noscerent᷑
tͥ. tantũ te amans. ut cũ ego cotidie ore
blasphemantiũ maleclicar. tͥ ab inimico
ñ dimiserim maledici. Hebrei hunc locũ
in qͦ dr̃. de sethim usq ad galgala ut cog¬
nosceres iustitias dñi. ita exponunt. Ab
eo tẽpore qͦ fornicati estis in madian usq
ad tẽpus qͦ saul apud galgalã. ẽ unctꝰ in
regẽ repetite memoria quȩ mala ope¬
rati estis. & quanta fecerĩ bona uobis.
& meã in uobis miscdiam cognoscetis. Hoc
iuata historiã ds̃ ad carnalẽ isrł locutꝰ sit.
Ios autẽ qͥ cupimꝰ reuelata facie głam

Expanded text:
 meam? Quod si hoc tibi parvum videtur, recordare illius temporis quando Balac rex Moab, Balaam divinum adversum te mercede conduxit, et vide quomodo contra voluntatem suam, cupiens tibi maledicere hariolus benedixerit : de Settim usque ad Galgal, totum exercitum Israel oculis lustrans, et mutans loca, quasi ego non possem cum pergente pergere, et cum transeunte transire: et hoc feci, ut misericordiae meae et justitiae noscerentur tibi, tantum te amantis, ut cum ego quotidie ore blasphemantium maledicar, tibi ad inimico non dimiserim maledici. Hebraei hunc locum in quo dicitur, de Settim usque ad Galgal, ut cognosceres justitias Domini , ita exponunt: ab eo tempore quo fornicati estis in Madian, usque ad tempus quo Saul apud Galgal est unctus in regem , repetite memoria quae mala operati estis, et quanta vobis bona fecerim, et meam in vos misericordiam cognoscetis. Hoc juxta historiam Deus ad carnalem Israel locutus sit. Nos autem qui cupimus revelata facie gloriam
Abbreviated transcription (Latin):
qd di pat̾ signauit. & misit mariã uati-¬
ciniũ ꝓpharũ. & ñ solũ id nobis prestitit:
sed de inimicoꝵ quoq nos manib liberauit.
Recordem᷑ enĩ quid cogitauerit aduersũ
nos qͥ deuorare uoluit: & elinguere no

Expanded text:
us Pater signavit. Et misit Mariam vaticinium prophetarum, et non solum id nobis praestitit; sed de inimicorum quoque nos manibus liberavit. Recordemur enim quid cogitaverit adversum nos, 504 qui devorare voluit, e
Abbreviated transcription (Latin):
bis rei ipsius ueritate cõpulsus. Uanus
popłs gentiũ natꝰ ẽ de eo qͥ in pelle ẽ: nã
beor int̾pretat᷑ in pelle. sẽꝑ carni &
mortis operib deditꝰ. Responditq nob̃
uanus popłs ortꝰ ex eo qͥ totꝰ in pelle est:
sẽꝑ cõmutans loca uł stans suꝑ spinas. si¬
ue suꝑ funiculos: ut uulgatȩ quoq editi¬
onis sequam᷑ errorẽ. Spinȩ autẽ iuxta
eloquiũ saluatoris. curȩ huiꝰ sȩcłi & diuitiȩ¬

Expanded text:
lsus vanus populus gentium, natus de eo qui in pelle est: nam Beor interpretatur in pelle, semper carni et mortis operibus deditus: responditque pro nobis vanus populus, ortus ex eo qui totus in pelle est, semper commutans loca, vel stans super spinas, sive super funiculos, ut Vulgatae quoque editionis sequamur errorem. Spinae autem juxta eloquium Salvatoris, curae hujus
Abbreviated transcription (Latin):
& terrȩ. & reddã uota mea quȩ feci ꝓ
salute om̃iũ dño. ut om̃e qđ dedisti mͥ
ñ pereat in eternũ. Cernimꝰ qͥd in sua pas
Non faciamꝰ mendacẽ ihm. Mundi simꝰ.
& ab uniuersis peccatoꝵ sordib separati.
ut nos dõ patri offerat uictimas. qͥs uouerat.
t dixcit dñs pisci. & euomuit ionã
in aridam. Lxx sicca
Et precepit ceto. & eiecit ionã super
Hȩc quȩ supra legimꝰ sub ꝑsona ionȩ dñs
deprecatꝰ sit in uentre ceti. de qͦ & iob mi¬
stice loquit᷑. Maledicat ei qͥ malediait
diei. ille qͥ magnũ cetũ capturus ẽ. Preci¬
pit᷑ gͦ huic magno ceto & abissis & infer¬
no. ut terris restituant saluatorẽ. & qui
mortuus fuerat ut liberar& eos qͥ mor¬
tis uinculis tenebant᷑. secũ plurimos
eclucat ad uitã. Qđ autẽ scribit᷑ euo¬
muit. ens patixuteron debemꝰ accipere.

Expanded text:
ddam vota, quae feci pro salute omnium Domino, ut omne quod dedisti mihi non pereat in aeternum. Cernimus quid in sua passnon faciamus mendacem Jesum: ergo mundi simus, et ab universis peccatorum sordibus separati, ut nos Deo Patri offerat victimas quas voverat. Et dixit Dominus pisci: et evomuit Jonam in aridam. LXX: Et praecepit ceto, et ejecit Jonam superec quae supra legimus sub persona Jonae Dominus deprecatus est in ventre ceti, de quo et Job mystice loquitur: Maledicat ei qui maledixit diei, ille qui magnum cetum capturus est . Praecipitur ergo huic magno ceto, et abyssis et inferno, ut terris restituant Salvatorem: et qui mortuus fuerat, ut liberaret eos qui mortis vinculis tenebantur, secum plurimos educat ad vitam. Quod autem scribitur evom
Abbreviated transcription (Latin):
in affectũ cordis. qui ñ solũ faciunt sed
ita custodiunt uanitates quasi diligant.
& thesaurũ in uenisse se putent. Simulq¬
cerne magnanimitatẽ ꝓpħȩ. In ꝓfundo
mariꝰ. in uentre tantȩ bestiȩ eterna nocte
cooꝑtus ñ cogitat de periculo suo. sed de
natura rerũ generali sententia philo¬
sophat᷑. Miscłiã in qͥt suã derelinquent.
Lic& offensa sit misccłia quã nos possumꝰ
ipsũ intelligere dm̃. misericors enĩ & mi¬
serator dñs. patiens & multȩ miserationis.
tamen eos qui custodiunt uanitates ñ relinqͥt. ñ
detestat᷑. sed expectat ut redeant. illi
uͦ stantẽ misccłiã & ultro se offerentẽ.
sponte ꝓpͥa derelinqunt. Potest hoc
& ex ꝑsona dñi de iudeoꝵ ꝑfidia ꝓphe-

Expanded text:
in affectum cordis: qui non solum faciunt, sed in affectum cordis: qui non solum faciunt, sed ita custodiunt vanitates, quasi diligant, et thesaurum invenire se putent. Simulqcerne magnanimitatem prophetae, in profundo maris, in ventre tantae bestiae aeterna nocte coopertus, non cogitat de periculo suo, sed de natura rerum, generali sententia philosophatur. Misericordiam, inquit, suam derelinquent. Licet offensa sit misericordia, quam nos possumus ipsum intelligere Deum  Misericors enim et miserator Dominus, patiens et multae miserationis , tamen eos qui custodiunt vanitates, non relinquit, non detestatur, sed exspectat ut redeant: illi vero stantem misericordiam et ultro se offerentem sponte propria derelinquunt. Potest hoc et ex persona
Abbreviated transcription (Latin):
t ueniat ad te oratio I his similia.¬
mea ad templũ scm̃ tuũ. La& similit̃.
dcirco in tribulatione dñi recordatus
sũ. ut oratio mea de extremo maris
& scissuris montiũ conscendat ad cȩlos.
& ueniat ad tẽplũ scm̃ tuũ. in qͦ eterna
frueris beatitudine. & considerandum
qđ nouo genere oratio fiat ꝓ oratione.
& precetur ut oratio illius conscendat
ad tẽplũ dĩ. Petit autẽ quasi pontifex.
ut in corpore suo populus liberetur.
ui custodiunt uanitates. frustra mi¬
sericordiã suã derelinquent. Lxx.
ui custodiunt uana & mendacia. mi¬
sericordiã suam dereliquerunt.
s natura misericors ẽ. & paratꝰ ut
salu& clementia qͦs non potest salua.¬
re iustitia. Nos autẽ uitio nr̃o paratã
miscdiam & ultro se offerentẽ ꝑdimꝰ.
& relinqͥmus. & ñ dix̃ qui faciunt
uanitates. uanitas quippe uanitatũ
omĩa uanitas. ne dãpnare uideretur
uniuersos. & cuncto generi humano
miscłiam denegare : sed qͥ custodiunt
uanitates siue mendaciũ. qui transiert̃

Expanded text:
t veniat ad te oratio mea, ad templum 413 sanctum tuum. LXX similiter. Idcirco in tribulatione Domini recordatus sum, ut oratio mea de extremo mari, et scissuris montium conscendat ad coelos, et veniat ad templum sanctum tuum, in quo tu aeterna frueris beatitudine. Et considerandum quod novo genere, oratio fiat pro oratione, et precetur ut oratio illius conscendat ad templum Dei. Petit autem quasi pontifex, ut in corpore suo populus liberetur. Qui custodiunt vanitates frustra, misericordiam suam derelinquent. LXX: Qui custodiunt vana et mendacia, misericordiam suam reliquerunt. Deus natura misericors est, et paratus ut salvet clementia, quos non potest salvare justitia: nos autem vitio nostro pase offerentem perdimus et relinquimus. Et non dixit, qui faciunt vanitates Vanitas quippe vanitatum, et omnia vanitas ne damnare videretur universos, et cuncto generi humano misericordiam denegare; sed qui custodiunt vanitates, sive mendacium, qui transierunt
Abbreviated transcription (Latin):
ũ inqͥt nullũ aliud sperarẽ auxciliũ.
recordatio dñi mͥ saluti fuit iuxta il¬
lud. Recordatꝰ sũ dñi & letatꝰ sũ. &
in alio loco. Recordatꝰ sũ dierũ anti-¬
quoꝵ Et. Annos ȩternos inmente habui.
Ergo cũ desperarẽ salutẽ. & carnis fragi¬
litas in medio uentre ceti nichil me de
uita sperare ꝑmitter&: quicqͥd impos¬
sibile uidebat᷑. dñi recordatione supe.¬
ratũ ẽ. Uidebã me clausũ utero. &

Expanded text:
 inquit, nullum aliud sperarem auxilium, recordatio Domini mihi saluti fuit, juxta illud: Recordatus sum Domini, et laetatus sum . Et in alio loco: Recordatus sum dierum antiquorum, et annos aeternos in mente habui . Ego cum desperarem salutem, et carnis fragilitas in medio ventre ceti nihil me de vita sperare permitteret, quidquid impossibile videbatur, Domini recordatione superatum est. Videbam me clausum in uter
Abbreviated transcription (Latin):
primus psalmus inscribit᷑. ꝓ asũp¬
tione matutina. & qui absq ullo
semine de terra oritur & dicit.
ego sũ uermis & non homo. ꝑcus¬
sit umbraculũ. quod desertũ auxi¬
lio dĩ. omnẽ uirorẽ ꝑdidit. Pre¬
cepitq dñs uento calido & uren¬
ti: de quo ꝓphetat᷑ in oseȩ̨. ad¬
ducet urentẽ uentũ dñs. de de-¬
serto ascendentẽ. & siccabit ue¬
nas euis. & desolabit fontẽ eius.
Et ȩstuare cepit ionas. & iterũ
uelle. mori in baptismate cũ isra¬
helȩ. ut in lauachro recipiat hu¬
morẽ. quẽ in negatione ꝑdiderat.
Unde &e petrus arentib loquit᷑
iudȩis. penitentiã agite & bap¬
tizetur unus quisq ur̃m in no¬
mine cħu xp̃i in remissionẽ pec

Expanded text:
primus psalmus inscribitur: Pro assumpprimus psalmus inscribitur: Pro assumptione matutina; et qui absque ullo semine de terra oritur, et dicit: Ego sum vermis et non homo percussit umbraculum, quod desertum auxilio Dei omnem virorem perdidit. Praecepitque Dominus vento calido et urenti, de quo prophetatur in Osee: Adducet urentem ventum Dominus de deserto ascendentem, et siccabit venas ejus, et desolabit fontem ejus . Et aestuare coepit Jonas, et iterum velle mori in baptismate cum Israele, ut in lavacro recipiat humorem, quem in negatione perdiderat. Unde et Petrus arentibus loquitur Judaeis: Poenitentiam agite, et baptizetur unusquisque vestrum in nomine Jesu Christi in remissio
Abbreviated transcription (Latin):
de terra s con surgens. sed altius ñ ualens
auolare. ut plus sit quã reptile. & tam̃
auibus non ȩquet uR.
t preparauit ds̃ uermẽ ascensione di¬
luculi in crastinũ. & ꝑcussit hederã &
exaruit. Q cũ ortꝰ fuiss& sol precepit
dñs uento calido & urenti. & ꝑcussit
sol suꝑ caput ionȩ & estuabat. & petiuit
animȩ suȩ ut moreret᷑ & ait. Melius
ẽ mͥ mori quã uiuere. Ixx.
t precepit dñs uermi mane in crasti¬
nũ. & ꝑcussit cucurbitã & arefacta
ẽ. statĩq ut ortꝰ ẽ sol precepit dñs sp̃ui
ardoris urenti. & ꝑcussit sol suꝑ caput
ionȩ & angustiatꝰ ẽ. & tetluit eũ animȩ
suȩ & diocit. Melius mͥ ẽ mori magis quã
Ntequã oriet᷑ sol iustitiȩ ui Iuiuere¬
rens erat umbraculũ. & non arebat
isrł. Postquã ille surrexit. & te¬
nebrȩ niniuitice eius lucȩ discussȩ
sunt : paratus uermis in crastinũ
ascensione diluculi de quo uigesimꝰ

Expanded text:
de terra quidem consurgens, sed altius non valens de terra quidem consurgens, sed altius non valens avolare, ut plus sit quam reptile, et tamen avibus non aequetur. Et paravit Dominus vermem ascensione diluculi in crastinum, et percussit hederam, exaruit: et cum ortus fuisset sol, praecepit Dominus vento calido abat: et petiit animae suae ut moreretur, et dixit: Melius est mihi mori, quam vivere. LXX: Et praecepit Deus vermi mane in crastinum, et percussit cucurbitam, et arefacta est: statimque ut ortus est sol, praecepit Dominus spiritui ardoris urenti, et percussit sol super caput Jonae, et angustiatus est, et taeduit eum animae suae, et dixit: Melius est mntequam oriretur sol justitiae, virens erat umbraculum, et non arebat Israel: postquam ille surrexit, et tenebrae Niniviticae ejus luce discussae sunt, paratus vermis in crastinum ascensione diluculi de quo vicesimus
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ. sic referri potest. ut illud cõmemo¬
remꝰ isaiȩ. relinquet᷑ filia sion sicut ta¬
bernaculũ in uinea & uelut casula in
cucumerario. quasi ciuitas quȩ expu¬
gnat᷑. & dicamꝰ qͥa in alio scripturȩ lo¬
co cucurbitã non inuenimꝰ. qđ ubi cucu¬
mis nascit᷑ ibi nasci soleat & cucurbita.
& isrł huic generi cõparatũ qđ quondã
ꝓtexerit ionã sub umbra sua conuersio¬
nẽ gentiũ prestolantẽ. & ñ paruã leti¬
tiã tribuerit ei. faciens umbra culum
& tabernaculũ potius quã domũ habenᷤ
tectoꝵ imaginẽ: domoꝵ ñ habens funda¬
menta. Porro ciceion nr̃a arbuscula
modica cito consurgens & cito arescens.
ces paruas mittenti in terrã & conanti
qͥdẽ in excelsa sustolli. sed altitudinem
cedroꝵ dĩ & abietũ ñ equanti. Qđ mͥ
uident᷑ & locustȩ significare qͥb uesce¬
bat᷑ iohannes. qui dicit sub tipo ifrahe¬
lis illũ oport& crescere me autẽ minui.
animal paruũ infirmas habens alas.

Expanded text:
inquamus, sic referri potest, ut illud commemoremus Isaiae: Relinquetur filia Sion sicut tabernaculum in vinea, et velut casula in cucumerario, quasi civitas quae expugnatur . Et dicamus quia in alio Scripturae loco cucurbitam non invenimus, quod ubi cucumis nascitur, ibi nasci soleat et cucurbita. Et Israel huic generi comparatum, quod quondam protexerit Jonam sub umbra sua conversionem gentium praestolantem, et non parvam laetitiam tribuerit ei faciens umbraculum et tabernaculum, potius quam domum, habens tectorum imaginem, domorum non habens fundamenta. Porro CICEION nostra arbuscula modica, cito consurgens, 427 et cito arescens oces parvas mittenti in terram, et conanti quidem in excelsa sustolli; sed altitudinem cedrorum Dei et abietum non aequanti. Quod mihi videntur et locustae significare, quibus vescebatur Joannes, qui dicit sub typo Israelis: Illum oportet crescere, me autem minui : animal parvum, infirmas habens alas,
Abbreviated transcription (Latin):
nistrã. uł ꝓpt̾ innocentiã & simplicitatẽ.
ut lactentẽ monstr& ętatẽ. & relinquat
intellectui quantꝰ sit numerꝰ etatis al¬
terius. cũ tantꝰ sit paruuloꝵ. uł certe
quia magna erat urbs & in domo mag¬
na ñ solũ uasa sunt aurea & argentea
sed & lignea & fictilia. erat in ea plurima
multitudo quȩ ignorabat ante actã peni¬
tentiã qͥd ess& int̾ bonũ & malũ. int̾ dex¬
terã & sinistrã. Sed & iumenta multa.
Multꝰ ẽ enĩ in niniue numerꝰ iumentoꝵ
& irrationabiliũ hominũ: qͥ cõparantur
iumentis insipientib. & assimilantur

Expanded text:
nistram, vel propter innocentiam et simplicitatem, nistram, vel propter innocentiam et simplicitatem, ut lactentem monstret aetatem, et relinquat intellectui, quantus sit numerus aetatis alterius, cum tantus sit parvulorum. Vel certe quia magna erat urbs, et in domo magna non solum vasa sunt aurea et argentea, sed et lignea et fictilia  erat in ea plurima multitudo, quae ignorabat ante actam poenitentiam quid esset inter bonum et malum, inter dextram et sinistram. Sed et jumenta multa: multus est enim Ninive numerus jumentorum et irrationabilium hominum, qui comparantur jumentis insipient
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus fuerat & reuixit. perierat &
inuentꝰ ẽ: ꝓgentiũ popło immolatꝰ ẽ uituł
saginatꝰ. & p̾tiosus sanguis effusus ẽ: de qͦ
paulus ad hebreos plenissime disputat. &
Iste mortuus ẽ.: ut ille uiuer&. Hic des¬
cendit ad inferos. ut ille celos scander&.
In isrł uͦ nullus tantꝰ labor fuit. Unde
& inuid& iuniori fr̃i. q post substantiã
cũ meretricib lenonibq ꝑditã recipiat
anulũ & stolã. & polleat pristina digni¬
tate. Qd̃ autẽ ait quȩ sub una nocte nata
ẽ. significat tẽpꝰ ante aduentũ xp̃i qui
mundi lum̃ fuit. de qͦ dr̃. Nox precessit.
des autẽ apꝓpinquauit. & una nocte
periit. quando occubuit ei sol iustitiȩ. &
dĩ ꝑdiderunt sermonẽ. Ciuitas uͦ niniue¬
ciuitas magna atq pulcherrima. p̃figurat
ȩccłam. in qua maior ẽ numerꝰ quã duo¬
decĩ tribuũ isrł. Qđ̃ & fragmenta in soli¬
tudine significant duodecĩ cophinorũ.
Ignorant autẽ qͥd sit int̾ dexterã & si¬

Expanded text:
mortuus erat, et revixit: perierat, et inventus est. Pro gentium populo immolatus est vitulus saginatus, et pretiosus sanguis effusus, de quo Paulus ad Hebraeos plenissime disputat . Et iste mortuus est, ut ille viveret: hic descendit ad inferos, ut ille coelos ascenderet. In Israel vero nullus tantus labor fuit. Unde et invidet juniori fratri, quod post substantiam cum meretricibus lenonibusque prodactam, recipiat annulum et stolam, et polleat pristina dignitate. Quod autem ait, quae sub una nocte nata est, significat tempus ante adventum Christi, qui mundi lumen fuit, de quo dicitur: Nox praecessit, dies autem appropinquavit . Et una nocte periit, quando occubuit eis sol justitiae, et Dei perdidere sermonem. Civitas vero Ninive magna atque pulcherrima, praefigurat Ecclesiam, in qua major est numerus quam decem tribuum Israel: quod et fragmenta in solitudine significant duodecim cophinorum . Ignorant autem quid sit inter dextram et si
Abbreviated transcription (Latin):
fauendi potius & orationib adiuuandi
quã sꝑnendi aure maliuola. qͥa carꝑe &
detrahere uł imꝑiti possunt. doctorũ
autẽ ẽ & qͥ laborantiũ nouere sudorẽ.
uł lassis manũ porrigere. uł errantib
iter ostendere. Dñs nr̃ atq saluator
ñ ita laborauit in isrł. qͦmͦ laborauit
in gentiũ popło. Deniq isrł loqͥt᷑ confi¬
dent̃. Ecce tot annis seruio tibi. & nũ quã
mandatũ tuũ preteriui. & nũquã dedi

Expanded text:
favore potius et orationibus adjuvandi, favore potius et orationibus adjuvandi, quam spernendi aure malevola, quia carpere et detrahere vel imperiti possunt; doctorum autem est, et qui laborantium novere sudorem, vel lassis manum porrigere, vel errantibus iter ostendere. Dominus noster atque Salvator non ita laboravit in Israel, quomodo laboravit in gentium populo. Denique Israel loquitur confidenter: Ecce tot annis servio tibi, et numquam mandatum tuum praet
Abbreviated transcription (Latin):
t dix̃ dñs. Tu peꝑcisti suꝑ cucur ¶xx.¬
bita ꝓ qua ñ laborasti neq nutristi eã.
quȩ nata ẽ in nocte & in nocte perut.¬
ego autẽ non parcã niniue ciuitati mag¬
nȩ in qua habitant plusquã duodecim
sinistrã suã. & petora multa.
iiȩ difficultatis ẽ exponere qͦmͦ
iuxta tropologiã dicat᷑ ad filiũ. tu do
les suꝑ hedera suꝑ quã ñ laborasti neq
fecisti ut crescer&. cũ omĩa ꝑ ipsũ facta
sunt & sine ipso factũ ẽ nichil. Unde
quidã locũ istũ int̾pretans ut ĩminen¬
tẽ soluer& questionẽ. incurrit blasphe¬
miã. Assumens enĩ illud de euangło
sit in minori gradu positũ. & ñ consi¬
derauit hȩc dicens qđ in martionis
potius incurr& heresi qͥ alterũ dm̃
tantũ bonũ. alterũ infert uidicẽ &
condi¬
cogliitorẽ. quã arrii. qͥ cũ maiorẽ pa¬
trẽ & minorẽ filiũ p̃dic&. tam̃ filiũ
ñ negat conditorẽ. Ergo cũ uenia audi¬
enda sunt quȩ dicturi sumꝰ. & conatꝰ nr̃i

Expanded text:
t Dominus: Tu pepercisti super cucurbita, pro qua non laborasti, neque nutristi eam, quae nata est in nocte, et in nocte periitego autem non parcam Ninivae civitati magnae, in qua habitant plusquam duodecim sinistram suam, et pecora multa? Nimiae difficultatis est exponere quomodo juxta tropologiam dicatur a qua non laborasti, neque fecisti ut cresceret, cum omnia per ipsum facta sint, et sine ipso factum est nihil . Unde quidam locum istum interpretans, ut imminentem solveret quaestionem, incurrit blasphemiam. Assumens enim illud de Evangelisit, in minori gradu positum. Et non consideravit haec dicens, quod in Marcionis potius incurrerit haeresim qui alterum Deum tantum bonum, alterum infert judicem et conditorem quam Arii, qui cum majorem Patrem et minorem Filium praedicet: tamen Filium non negat conditorem. Ergo cum venia audienda sunt, quae dicturi sumus, et conatus nostri
Abbreviated transcription (Latin):
t dix̃ dñs ad ionã. Putasne bene ira¬
sceris tu suꝑ hedera: & dioxit. Bene
irascor ego usq ad mortẽ. Ixx.
tdi&̃ dñs ds̃ ad ionã. Si ualde contri¬
staris tu suꝑ cucurbita: & ait. Ualde con¬

Expanded text:
t Dominus ad Jonam: Putasne bene irasceris tu super hederam? Et dixit: bene irascor ego usque ad mortem. LXX: Et dixit Dominus Deus ad Jonam, valde contristaris tu super cucurbita? Et ait: valde con
Abbreviated transcription (Latin):
ñ dolebat. Hic autẽ postquã in siccata
cu curbita aruit isrł & cũ distinctione
int̾rogatꝰ ẽ. bene irasceris tu suꝑ hede¬
ra. confident̃ respondit & dix̃. Bene ira¬
scor ego uł contristor usq ad mortẽ. Non
enĩ sic uolui saluare alios ut ꝑirent alii.
ñ sic alienos lucrifacere ut meos ꝑderẽ.
sed iudeoꝵ. ut moriantur negantes &
resurgant dĩ filiũ confitentes.

Expanded text:
on dolebat: hic autem postquam siccata  Al. insiccata cucurbita aruit Israel, et cum distinctione interrogatus: Bene irasceris tu super hedera? confidenter respondit et dicit: Bene irascor ego, vel contristor usque ad mortem: non enim sic volui salvare alios, ut perirent alii, non sic alienos lucrifacere, ut meos perderesed Judaeorum, ut moriantur negantes, et resurgant Dei Filium confitentes.