comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inrcripturir tribur generib: appellatur In praputio
incorde & in aurib: : Ondedic̃ & dñr: qui hab& aurer
audiendi audiat : Voluntate ergo nr̃a uerbũ dĩ non sur¬
cipimur, etidcirco fit nob̵ in ob probrium ut qđ
datum fuerat ad ralutem nr̃o uitio uertatur poenã :
Idcirco furo redñĩ plenur sũ : laboraui sustinens : Lxx
etfurorẽ meũ impleui & sustinui & nꝰ consumpsi eum:
Iuxta hebraicũ &pesona proph&ae dicitur qđ ueu¬
eitem ira dĩ ante prorpiciat & plenur sit furorir
dñi & iracundiae &ultra sustinere non porsit nec
propeccatorib audeat dnm̃ dep̃cari: Iuxta lax autẽ
nouur sensur ponitur qđ ipre loquatur dñr &dicat:¬
furore meũ compleui feriuido populũ peccatorem. Et
tame r&inuit illũ &ñ totũ effuderit ut reliquiae
raluafiant: Qđ mihi uid&ur sibi erra contrarium:
sidũ compleuit furo resuũ quo modo sustinuit ne com
s sene cumpleno dierum: Et transibunt domuneorum
ad alteros agri &uxorer pariter : Vel prophora praeci¬

Expanded text:
in Scripturis appellatur, in praeputio, in corde, et in auribus: unde dicit Dominus: Qui habet aures audiendi, audiat . Voluntate ergo nostra, verbum Dei non suscipimus; et idcirco fit nobis in opprobrium, ut quod datum fuerat nobis ad salutem, nostro vitio vertatur in poenam. Idcirco furore Domini plenus sum, laboravi sustinens. LXX: Et furorem meum implevi, et sustinui: et non consumpsi eum. Juxta Hebraicum, ex persona Prophetae dicitur, quod venientem iram dei ante prospiciat et plenus sit furoris domini et iracundiae et ultra sustinere non possit nec pro peccatoribus audeat dominum deprecari. iuxta LXX autem nouus sensus ponitur, quod ipse loquatur dFurorem meum complevi feriendo populum peccatorem, et tamen retinuerit illum et non totum effuderit, ut reliquiae salvae fiant. Quod mihi videtur sibi esse contrarium: si enim complevit furorem suum, quomodo sustinuit ne comp, senex cum pleno dierum. Et transibunt domos eorum ad alteros, agri et uxores pariter. » Vel propheta praeci
Abbreviated transcription (Latin):
Grandiraũ impietar non solũ non cauere sed nec
intelligee uelle peccata. & nullam habge distan¬
etiam bonorum malorumq operum: acdic̃
dñ: State suꝑ uiar &uidete & interrogate desemitir

Expanded text:
grandis autem impietas non solum non cauere, sed nec grandis autem impietas non solum non cauere, sed nec intellegere uelle peccata et nullam habere distantiam bonorum malorumque operum. Haec dicit dominas: state super uias et uidete et in
Abbreviated transcription (Latin):
& doctorib intelligoidum quidiuitib et eirquar
uideit in honore maximo constitutor ix promittus
prorpera & clemattẽ p̃dicant dm̃ magir illor
supplicio & iracundiae praeparantes. Confun
sunt quia abominationẽ fecat quinpatiur consu¬
sione non sunt constisi &erubercere necieunt.
Prarsiur hoc legendum ẽ iuxta hebraicũ : Etcu
inquit tanta fecerint nuꝰ quid confusi sunt : nũ¬
quid erubuer inrceleribi suirquinpotiur pec ca¬
tum aux&e contẽptu & erubercere  hercierunt
dqi. autẽ hic posuit pro noluerunt : siue nimio con¬
temptu & uitio inoliti mali ne intelligere qui¬
dempotuer: Quam obrem cadent interuates in
tempore uisitationir suae corruet dic̃ dñi Om ait¬
erubercere nercierunt et nonsulum opur sed ne
scientiã quidem habuere & sensum paenitentiae :
pp̃tea cadent qui priur stabant intereor qui ui¬
tursiur corruent & cũ uisitationis & paenȩ eorũ
tempur aduenerit. cunctirruentibur sociabuntur:

Expanded text:
et doctoribus intellegendum, qui diuitibus et eis, quos et doctoribus intellegendum, qui diuitibus et eis, quos uident in honore maximo constitutos, repromittunt prospera et clementem praedicant deum magis illos supplicio et iracundiae praeparantes. Con fusi si sunt, quia abominationem fecerunt? quin potius confusione non sunt confusi et erubescere nescierunt. Pinquit, tanta fecerint, numquid confusi sunt? numquid erubuerunt in sceleribus suis? quin potius peccatum auxere contemptu, et erubescere nescierunt. Nescierunt autem hic posuit pro noluerunt: sive nimio contemptu et vitio inoliti mali, ne intelligere quidem potuerunt. Quamobrem cadent inter ruentes: in tempore visitationis suae corruent, dicit Domierubescere nescierunt et non solum opus. sed ne scientiam quidem habuere et sensum paenitentiae, propterea cadent, qui prius stabant inter eos; qui uitiis suis corruent et, cum uisitationis et poenae eorum tempus aduenerit, cunctis ruentibus sociabuntur\'.
Abbreviated transcription (Latin):
curabant contritionẽ filiae populi mei cũ ignominia di¬
sceiter pax pax : et non eatipax. Quod in hebraico dicitur¬
ixtendam manũ meã suꝑpeccatorer siue habitatorer te¬
rax apud lxx semꝑ el eualio scribitur quiuterque
percutientir est habitur. Iuxta illud quod scriptum ẽ
Etadhuc manur dñi extenta siue excelsa: Habita¬
torer au̾ terrae semꝑ inuitio sunt. Unde & inapo¬
calypsi frequetur dr̃: Uachabitatorib terrae a
minore urq ad maiorem om̃sstudoit auaritiae Se¬
cundũ illud a postolicum: Radix omnũ malorum:
auaritia : Eta proph&a urq ad racerdotem cuncti
faciunt doli: alii proph&ando madacium. alii ꝑ¬
uerre interpͥtando legẽ di. Dic̃ enĩ & in alio loco pro¬
pli&a: quaerite legẽ a sacerdotib: Eteu̾ inquit
tanta facerent: prospera quaeq: meo populo nun¬
tiabant. & quasi curare cupiebant uulnur &ig¬
nominiam filia meae dicaiter paxpax cũ pax
omnino nonerra : Hoc proprie deracerdotibur

Expanded text:
urant contritionem filiae populi mei cum ignominia, dicentes pax, pax, et non estextendam manum meam super peccatores siue habitatores terrae, apud LXX semper \'eleuabo\' scribitur, qui uterque percutientis est habitus iuxta illud, quod scriptum est: et adhuc manus domini extenta siue excelsa. habitatores autem terrae semper in uitio sunt; unde et in Apocalypsi frequentius dicitur: uae habitatoribus terrae! a minore usque ad maiorem omnes student auaritiae secundum illud apostolicum: radix omnium malorum auaritia. et a propheta usque ad sacerdotem cuncti faciunt dolum, alii in prophetando mendacium, alii peruerse interpretando legem dei; dicit enim et in alio loco propheta: quaerite legem a sa-cerdotibus. \'et cum\', inquit, \'tanta facerent, prospera quaeque meo populo nuntiabant et quasi curare cupiebant uulnus et ignominiam filiae meae dicentes: pax, pax, cum pax omnino non esset\'. hoc proprie de sacerdotibus
Abbreviated transcription (Latin):
colligantur et qđcũq inuergir in star uindemiatorir
inchartallum coice. ut quo ille racemer adtorular
sictu captiuer ꝑ trahar inbabylonem: Cuilo quar
et quem contestabor ut audiat ecce in circucire aurer
eorum siue uestrae & audire non possunt : Nonpor¬
sunt audire quia aurer circucidere noluerunt:
nec tamen uacat in porsibilitar rupplicio. quade con¬
temptu & insidelitate dercendit: Siquir ergo dĩ ueba
ñ surcipit neo hab& p̃ceptorum eiur intell: gottiã incir

Expanded text:
colligantur; et quodcumque iuueneris, instar uindemiatoris colligantur; et quodcumque iuueneris, instar uindemiatoris in cartallum conice, ut, quomodo ille racemos ad torcular, sic tu captiuos pertrahas in Babylonem\'. Cui loquar et quem contestabor, ut audiat? ecce incircumcisae aures eorum — siue uestrae – et audire non possunt! audire, quia aures circumcidere noluerunt; nec tamen uacat inpossibilitas supplicio, quae de contemtu et infidelitate descendit. si quis ergo dei uerba non suscipit
Abbreviated transcription (Latin):
inuiam terram quae non halitetur: Perhaec dircim:
qđ flagella dñr omnẽ filiũ que recipit : eti deirco plagir
atq tormeitir eruditur hieruralem : ut corrigatur
& non recedat anima dĩ abea: etredigatur in solitudi¬
nẽ :Siquando igitur crebrir angustur subiacemur
recordemur in consolationem nstiur uersiculi
ꝑ omnẽdolorem & flagellum erudierir hieruralem:
Haec dic̃ dñr exercituũ: urq ad racemum colligoit quasi¬
s inuinea reliquiar irrł: conuerte manuꝰ tuã quasi uinde¬
miator ad cartallum: Lixx: Quia haxdĩc dñr uirtutum:
Racemate pacemate quasi in uinea reliquiar irrł
reuertimini quasi uindemiator inchartallũ suũ:
Alii inbonã partẽ alii in malam Daecdicta surcipi¬
unt : In bonã partem Eũ uastata fue it hieruralẽ reli¬
quiae saluȩfientt Inmalam sic neunur quidem ra¬
cemur & paruur botrur remaneat inuinea : Omnia

Expanded text:
inuiam terram, quae non habitetur, Per haec discimus, inuiam terram, quae non habitetur, Per haec discimus, quod flagellet dominus omnem filium, quem recipit; et idcirco plagis atque tormentis eruditur Hierusalem, ut corrigatur et non recedat anima dei ab ea et redigatur in solitudinem. si quando igitur crebris angustiis subiacemus, recordemur in consolationem nostri istius uersiculi: per omnem dolorem et flagellum erudieris. Hierusalem. Haec dicit dominus exercituum: usque ad racemum colligent quasi in uinea reli quias Israhel; conuerte manum tuam quasi uindemiator ad cartallum! LXX: quia haec dicit dominus uirtutum : racemate, racemate quasi in uinea reliquias Israhel; reuertimini quasi uindemiator in cartallum suum! Alii in bonam partem, alii in malam haec dicta suscipiunt. in bonam partem: \'cum uastata fuerit Hierusalem, reliquiae saluae fiant\'. in malam sic: \'ne unus quidem racemus et paruus botrus remaneat in uinea, omnia
Abbreviated transcription (Latin):
catirsuir. Quorũ maximũ ẽ CrΡutΦΑΝΟΥΑ ut
in nocentem̃ opprimat ꝑ caluniã. Quomodo ergo
cisterna uel lacur frigidam facit aquã suã sic in me¬
dio hieruralem malitia qiae inea est omnẽ calarem
qđ in nouirsimir dieb quando multiplicata furitini¬
quitar resngercet caritar multorũ : Qđ puto & illud
sonare: arsimulatursum dercendetibur in lacum:
Hocaũ latinur lector intelligat ut remel dixirse
supficiat. Lacum non stagnum sonare iuxta graecor
sed cisternam quae sermone syro & hebraico GuBra
appellatur: In p̃rentiaũ loco prolacu quẽ om̃rsimilĩt
transtulerunt in hebraico hordicitur Iniquitar
s &uastitar audictur in ea coramme semꝑ infirmitar &pla
ga: erudire hiruralem neforte recȩdat anima mea ate:
neforte ponãte desertam terã in habitabilem: Ixx :
Impietar & miseria audietur inea contra faciem
eius ꝑomnẽ dolorem et flagellum erudierir hieru¬
salem ne forte recȩdat animamea ate : nefaciã te

Expanded text:
catis suis, quorum maximum est συκοφαντία, ut innocentem opprimat per calumniam. quomodo ergo cisterna uel lacus frigidam facit aquam suam, sic in medio Hierusalem malitia, quae in ea est, omnem calorem quod in nouissimis diebus, quando multiplicata fuerit iniquitas, refrigescet caritas msonare: Assimilatus sum descendentibus in lacum . Hoc autem Latinus lector intelligat, ut semel dixisse sufficiat, lacum, non stagnum sonare juxta Graecos, sed cisternam, quae sermone Syro et Hebraico GUBBA   appellatur. In praesenti autem loco pro lacu, quem omnes similiter transtulerunt, in Hebraico BOR   dicitur. Iniquitas et vastitas audietur in ea coram me semper, infirmitas et plaga. erudire, Hierusalem. ne forte recedat anima mea a te, ne forte ponam te desertam terram inhabitabilem! LXX: impietas et miseria audietur in ea contra faciem eius. per omnem dolorem et flagellum erudieris. Hierusalem, ne forte recedat anima mea a te, ne faciam te
Abbreviated transcription (Latin):
tormaita significat: Noraũ neuum
diximur moreuulgari qđ tormenti geiur
etiam inactib apłorũ legimur: quando aposto¬
li paulur et silar in custodiã carcerir datisunt
Isteau erat pantifex templi. et data sibi racerdotii
dignitate in ꝑuersum abutitur non utdo ceat
& sermone corripiat sadut cruciatb terreat:
unde eraluator et apłr paulur iursione ponti¬
ficir uerberantum nec mirum si hodieq serui
dĩ cȩdantur aphaschor. mittantur in carcert᷑

Expanded text:
tormenta\' significat; nos autem \'neruum\' diximus more uulgari, quod tormenti genus etiam in Actibus apostolorum legimus, quando apostoli Paulus et Silas in custodiam carceris dati sunt. iste autem erat pontifex templi et data sibi sacerdotii dignitate in peruersum abutitur, non ut doceat et sermone corripiat, sed ut cruciatibus terreat. unde et saluator et apostolus Paulus iussione pontificis uerberantur. nec mirum, si hodieque serui dei caedantur a Phaschor, mittantur in carcer
Abbreviated transcription (Latin):
aera mittedo omniũ diuitum uicit donaria:
ꝓ telnĩ gereituum quiplantauitte locuture sp
temalum promalir domur ir rł &domur tucda quo
feco sibi ad inritandum me libanter bahalu
Oliuam inquit uberem pulchrã fructipaam te uo¬
cauitdñrtuur atq plantauit : sed quia aduocen
loquelae grandirdĩ inte plamma dercoidit o
consumpsit om̃s ramostuor proptea quite planta¬
uerat nunc locutur ẽ suꝑte malum non iniqui¬
tate sentatiae nec subita prauitate samonir
sid promalir quae fecer̃ sibi domurir ł &domur
iuda &studiora egerunt libanterbahalim ut me
adiracundiam prouocarent: Cumq poria dr̃
facere qua uult reddit caurar nepacere uidea¬
tur iniuste secundũ illud qđ scriptum ẽ: utiur¬
tificerir insamonib tuir & uincar cũ iudicarir

Expanded text:
aera mittendo omnium diuitum uicit donaria. aera mittendo omnium diuitum uicit donaria. s exercituum, qui plantauit te. locutus est super te malum pro malis domus Israhel et domus Iuda, quae fecerunt sibi ad irritandum me libantes Bahalim. \'Oliuam\', inquit, uberem. pulchram, fructiferam te uocauit dominus tuus atque plantauit; sed quia ad uocem loquelae grandis dei in te flamma descendit et consumsit omnes ramos tuos, propterea, qui te plantauerat, nunc locutus est super te malum non iniquitate sententiae nec subita prauitate sermonis, sed pro malis, quae fecerunt sibi domus Israhel et domus Iuda et studiose egerunt libantes Bahalim, ut me ad iracundiam prouocarent\'. cumque possit deus facere, quae uult, reddit causas, ne facere uideatur iniuste, secundum illud, quod scriptum est: ut iustificeris in sermonibus tuis et uincas, cum iudicaris.
Abbreviated transcription (Latin):
nequaquã egit humilit̃ nec intellexit creatorem
adshiatoremsiuim sed elata ꝑ suprbiã edocuta
grandita dñi igne succoira est : Ita ut comburereitur
& redigeeitur ad nihilum rami siue frutecta eiur
idest oñr populur aduerrariorum gladio deleraur
Hic sonsur in alio loco est ubi dicitur adhiruralem
Egote plantaui uineam frugiferam omnem ubam
quomodo conursaes in amaritudinem uttir alie¬
n& quando destruuntur macoiae illiur. & uastat
eam apa desilua & om̃s bestiae deuorant fructur il¬
liur Dicamur ir capitulũ principib ecclesiarii
Quid est qđ dilecturmeur indomomea fecit scelea
multa : uelcate diuitibur. quicũ alima diripiant
& non aufeant malitiar cordirsui putant se dĩ me¬
rei clemeitiam:: Num quid carno sc̃ae aufeoit
ate malitiar tuar in quib gloriata er  At nunc pub¬
lice recitantur offeeitium nomina & redemptio
peccatorum mutatur in laudem : Nec monineunt
uidua illiur in euangelio. quae in gazophilatio duo

Expanded text:
nequaquam egit humiliter nec intellexit creatorem et dominatorem suum, sed elata per superbiam et locuta granditer domini igne succensa est, ita ut conburerentur et redigerentur ad nihilum rami siue frutecta eius, id est omnis populus aduersariorum gladio deleretur. hic sensus et in alio loco est, ubi dicitur ad Hierusalem: ego te plantaui uineam frugiferam, omnem ueram; quomodo conuersa es in amaritudinem uitis aliena? quando destruuntur maceriae illius et uastat eam aper de silua et omnes bestiae deuorant fructus illius, dicamus istud capitulum principibus ecclesiarum: quid est, quod dilectus meus in domo mea fecit scelera multa? uel certe diuitibus, qui, cum aliena diripiant et non auferant malitias cordis sui, putant se dei mereri clementiam: numquid carnes sanctae auferent a te malitias tuas, in quibus gloriata es? at nunc publice recitantur offerentium nomina et redemtio peccatorum mutatur in laudem nec meminerunt uiduae illius in euangelio, quae in gazophylacium duo
Abbreviated transcription (Latin):
dolortuur: ꝓpt̃ multitudinẽ iniqui tati stua& et
ppt̃ dura peccata tua feci haec tibi
Quasi ad specioram muliran loquitur cui supra
dixerat castigabate iniudicio nontibi uidearir
innoxiur siue in noxiaꝵ etꝑaattoasipan

Expanded text:
dolor tuus; propter multitudinem iniquitatis tuae et dolor tuus; propter multitudinem iniquitatis tuae et pter dura peccata tua feci haec tibi. Quasi ad speciosam mulierem loquitur. cui supra dixerat: castigabo te in iudicio, ut non tibi uidearis innoxius siue innoxia; et p
Abbreviated transcription (Latin):
ut nontibi uidearir innoxiur: Siue iuxta simmachũ
& mundanr non mundabote Ueliuxta aquilã cũ te
erudiero ꝑiudicium nequaquã in nocentem
faciam illud significat qđ omłr mundur indigeat mi
dĩ Etnullur quam uir sersit securu
pagar adiudicem contra nouam & uete herasim
quae putat inisto reło & inista carne mortali ante¬
quam corruptiuum hoc induat in corruntionem
et mortale induat in mortalitatẽ ꝑfectionem erre in
quo quam & om̃r simul iustũ porre implereiur tuter
Quiahac diẽ dñn: In ranabilir fracturatua. per¬
sima plagatua nonẽ qui iudica iudicium tuũ
ad alligandum. curationum utilitar nonẽ tibi
Om̃r amato restiu oblitir tui. tesnonquaerent:
plaga enim inimici percursite. castigatiane cru¬
deli siue forti: ppt̃ multitudinẽ iniquitati stuae
dura factar̃ siue multiplicatar peccatatua:
Quidclamar suꝑ contritionetua : inranabilir est

Expanded text:
ut non tibi uidearis innoxius siue iuxta Symmachum: ut non tibi uidearis innoxius siue iuxta Symmachum: et mundans non mundabo te uel iuxta Aquilam: cum te erudiero per iudicium, nequaquam innocentem illud significat, quod omnis mundus indigeat mii et nullus, quamuis sanctus sit, securus pergat ad iudicem; contra nouam ei ueteri heresim, quae putat in isto saeculo et in ista carne mortali, antequam corruptiuum hoc induat incorruptionem et mortale induat inmortalitatem, perfectionem esse in quoquam et omnes simul iustum posse implere uirtutes. Quia haec dicit dominus: insanabilis fractura tua, pessima plaga tua. non est, qui iudicet iudicium tuum ad alligandum; curationum utilitas non est tibi. omnes amatores tui obliti sunt tui, te non quaerent; plaga enim inimici percussi te, castigatione crudeli — siue forti—. propter multitudinem iniquitatis tuae dura facta sunt — sine multiplicata sunt — peccata tua. quid clamas super contritione tua? insanabilis est
Abbreviated transcription (Latin):
In lex non habetur etplerirq codicib uulgata e
editionir sul. astirircir detheo dotione addita est:
Pollicetir aũ sermo diuinur & familiarirs uocatsa¬
uum suum iacol etirrł: Sicut abrahamꝰ isaac̃.iac ob
uocantur seuidĩ morrer quoq & alii propheae.
et apłr paulur in principio epistolarũ suarũ hoc
titulo gloriatur ut e duce &decem tribur idest duo¬
decim sciantse detorra longinqua erse saluandar
et soluaidam captiuitatem reddaidamq pacem
etomnieor rpplador abundantia. iuxta illud qđ
in pralmo dicitur
fiatpax in uirtute tua. &abundantia inturribetiun
Hacaũ erit quia praerentia dnĩ parfruaitur quan¬
do & ginter aduersariae quae eor coeant dispe¬
riliunt. &isti libeabuntur egartili: doc& que
eor nequaquam paenae sed eruditioni tradi¬
tur utiudi carartur quasi proprii: ñ ꝑderortur
quan alieni
Qui enĩ nancredit. iam iudica¬
tunest : hocẽ praeiudicatur in interitum: Qđ au intulto

Expanded text:
in LXX non habetur et in plerisque codicibus uulgatae editionis sub asteriscis de Theodotione addita est. pollicetur autem sermo diuinus et familiarius uocat \'seruum suum\' Iacob et Israhel, sicut Abraham, Isaac et Iacob uocantur \'serui dei\' — Moses quoque et alii prophetae et apostolus Paulus in principio epistularum suarum hoc titulo gloriatur —, ut et duae et decem tribus, id est duodecim, sciant se de terra longinqua esse saluandas et soluendam captiuitatem reddendamque pacem et omni eos replendos abundantia iuxta illud, quod in psalmo dicitur: fiat pax in uirtute tua et abundantia in turribus tuis! hoc autem erit, quia praesentia domini perfruentur, quando et gentes aduersariae, quae eos ceperant, disperibunt et isti liberabuntur e gentibus. docetque eos nequaquam poenae, sed eruditioni traditos, ut indicarentur quasi proprii, non perderentur quasi alieni; qui enim non credit, iam iudicatus est, hoc est praeiudicatus in interitum. quod autem intulit:
Abbreviated transcription (Latin):
Intorquor erunt caecur &claudur & pregnanr
& parienr simul ecclena magna reuertortiũ
huoquam quam &iuxta litteram impl&ũ sit
qđ caci iuderint eliudiam bulauerint tamor
meliur iuxta ANATuttiu intellegi potest:

Expanded text:
inter quos erunt caecus et claudus et praegnans inter quos erunt caecus et claudus et praegnans et pariens simul, ecclesia magna reuertentium huc, quamquam et iuxta litteram impletum sit, quod caeci uiderint, claudi ambulauerint, tamen melius iuxta ἀναγωγὴν intellegi potest
Abbreviated transcription (Latin):
In callemnitate phas eẽ egenerauit filior mul¬
tor In hebraieo ñ habaur Salin lix tantũ
legitur: pro quo apud hebreor scriptum ẽ
interquor erunt cacur & claudur & praeg¬
qui cepopuli irrł ꝑ apostolor &apostolicor ui¬
ror. dequibur supra legimur clamabunt cur¬
toder inmonte. et quib: praecipitur: per sonate.
canite &dicite: it saluaesiant reli quiae irrł: Ipra¬
qued ni pollicetur se reducturum corde terra
aquilonir qui est uatur durir simur nomine
aũ dexteruocatur de incredulitate defrigo¬
redominica caritatir et congregare eor ab
&x tremir terre Non inalio tempore sed in sol¬
lemnitate parchae hocẽ frur dominicaepar¬
sionir quanda crucifixurẽ dnr. Impladum q
illud quodipre in euangelio reprumisit:
Cum & altatur fuero omnia traham ad me: tunc
geneauit multum populum utillud impler&ur
graiae quia nata est gersemel, unoenidie tria
milia &quinq milia hominũ credidaꝵ quod que
in hebraico scribitur

Expanded text:
in solemnitate Phase, et generabit filios multos, » in Hebraico non habetur, sed in LXX tantum legitur. Pro quo apud Hebraeos scriptum est: « Inter quos erunt caecus, et claudus, et praegapostolos et apostolicos viros, de quibus supra legimus: « Clamabunt custodes in monte, » et quibus praecipitur: « Personate et canite et dicite, » ut salvae fiant reliquiae Israel. Ipseque Dominus pollicetur se reducturum eos de terra Aquilonis, qui est ventus durissimus, nomine autem dexter vocatur, de incredulitate, de frigore Dominicae charitatis, et congregare eos ab extremis terrae, non in alio tempore, sed in solemnitate paschae, hoc est, feriis Dominicae passionis, quando crucifixus est dominus impletumque illud, quod ipse in euangelio repromisit: cum exaltatus fuero, omnia traham ad me. tunc generauit multum populum, ut illud impleretur Isaiae: quia nata est gens semel; uno enim die tria milia et quinque milia hominum crediderunt. quodque in Hebraico scribitur:
Abbreviated transcription (Latin):
Quiahaecdiõ dñr ex ultate in lacitia iacob & in¬
nite contra caput gortiui personate. Canito &
dicite: saluum fac dñe populũ tuũ reliquiar irrł:
Significante nontotur saluatur iruł. sed re¬
liquiae irrł : Praecipiente dñõ atq dicente :
Exultate in laxitia quiestir deia cob: & innite
ad caput gentium cuncta refaenter. quia cauda
quondam uerra est in caput Par sonate & cani¬
te & dicite. quidestillud quod iubarturdi¬
Dequibur epaulur assumtr testimoniũ eraiae
loquitur Nisi dnr sabaodi reliquirra nõb̵
semin: sicut sodoma factiesemur & sicut go¬
morra similer fuirsemur:
Ecce ego adducam eor de terra aquilonir. & con

Expanded text:
Quia haec dicit Dominus: Exultate in laetitia Jacob, et hinnite contra caput gentium: personate, canite, dicite: saluum fac, domine, populum tuum, reliquias Israhel! Significanter non totus saluatur Israhel, sed reliquiae Israhel praecipiente domino atque dicente: \'exultate in laetitia, qui estis de Iacob, e t hinnite ad caput gentium cuncta referentes, quia cauda Quondam uersa est in caput; personate et canite et dicite! quid est illud, quod iubentur diet Paulus assumens testimonium Isaiae loquitur: nisi dominus sabaoth reliquisset nobis semen, sicut Sodoma facti essemus et sicut Gomorra similes fuissemus. Ec
Abbreviated transcription (Latin):
suis. Quare ergo est factur in praedame suꝑ eũ rugie¬
runet leoner &deder uocem suam posuerunt tirram
tiur in solitudinem &ciuitater illiur exutȩsunt : et nonẽ
qui in habit& in .eur : Interrogat sermo diuinur ugipse
res pondeat: Leone aũ uocat principerbabylo¬
nir : quiterã eiur posue in solitu dine. etciuitater
illiux incendio deleuerunt: uel certe iuxta RHAT¬
uoI ar̃ leoner intelligamus aduesariar potesta¬
te aut her&icorum principer. qui terrã ecclesiae
desolanter omne illiur urbo her&ico incidio uasta¬
uerunt et illo igne dequo scriptum est : Omne adul¬
teranter quasi clibanur cordacorum: Illi eni uere
dant uocẽ suã et in hoc eoden proph&a sub perdicir
ꝑsona clamant & congregant qua non peperunt
faciuntq diuitar noncũ iudicio: Propteta aut̃e
urbe illiur uastataes & deletie : quia non habeit habi¬
tatorem dm̃ dicente scriptura : etnꝰ ẽ qui in habite

Expanded text:
suis. Quare ergo est factus in praedam? super eum rugiesuis. Quare ergo est factus in praedam? super eum rugierunt leones et dederunt uocem suam, posuerunt terram eius in solitudinem, et ciuitates illius exustae sunt, et non est, qui habitet in eis. Interrogat sermo diuinus, ut ipse respondeat. leones autem uocat pnncipes Babylonis. qui terram eius posuerunt in solitudinem et ciuitates illius incendio deleuerunt. uel certe iuxta ἀναγωγὴν leones intellegamus aduersarias potestates aut hereticorum principes, qui terram ecclesiae desolantes omnes illius urbes heretico incendio uastauerunt et illo igne, de quo scriptum est: omnes adulterantes, quasi clibanus corda eorum. illi enim uere dant uocem suam et in hoc eodem propheta sub perdicis persona clamant et congregant, quae non pepererunt. faciuntque diuitias non cum iudicio. propterea autem urbes illius uastatae et deletae sunt, quia non habent habitatorem deum dicente scriptura: et non est, qui inhabitet
Abbreviated transcription (Latin):
uur: Portarau̾ caelorum illar uocat dequib & in ui¬
ge simo tertio pralmo scriptum est: Leua tepor¬
tae capita ur̃a. et in troibit re gloriae: proq̃lxx
transtulaunt : Leuate portas principer urar :
quib: pleniur suo dice tu łoco: quodq aquila & sym¬
machur caeloꝵ. lixx uero & dieo dotio calum inta¬
prc&ati sunt: nullũ moueat: Hebraicum eni Samaior
communir est numeri : et tam caeli quã caelũ eodem
appellantur nomine. ut diebae. athẽnae salonae :
Num quid seruurẽ isrł aut uenaculur : puto ex hoc
loco superbiã elator saluatori dixirre iudȩor. Sem̃
abraham sumur & neminium quã seruiimur
Quomodo tudicir liberi eritir: Nescienter quad om̃s
qui facit peccatũ seruur peccati sit et seruiat unur¬
quirq illi a quo uincitur: Nati ergo deamico dĩ
abraham uitio suo facti sunt quasi filiicham: cui dic¬
tum est: maledictur chanaam. seruurerit fratribur

Expanded text:
viis. Portas autem coelorum illas vocat, de quibus et in viviis. Portas autem coelorum illas vocat, de quibus et in vicesimo tertio psalmo scriptum est: Levate, portae, capita vestra, et introibit rex gloriae. Pro quo LXX transtulerunt: Levate portas principes vestras: de quibus plenius suo dicetur loco. Quodque Aquila et Symmachus \'caelos\', LXX uero et Theodotio \'caelum\' interpretati sunt, nullum moneat. Hebraicum enim \'samaim\' communis est numeri. et tam caeli\' quam \'caelum\' eodem appellantur nomine, ut Thebae, Athenae, Salonae. Numquid seruus est Israhel aut uernaculus? Puto ex hoc loco in superbiam elatos saluatori dixisse Iudaeos: semen Abraham sumus et nemini umquam seruiuimus; quomodo tu dicis: liberi eritis nescientes, quod omnis, qui facit peccatum, seruus peccati sit et seruiat unusquisque illi, a quo uincitur. nati ergo de amico dei Abraham uitio suo facti sunt quasi filii Cham, cui dictum est: maledictus Chanaam, seruus erit fratribus
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ : Obstupescite cali suꝑhoc: & portae eiur desola¬
mini uehementer dic̃ dnir: Duo enim mala fecit populur
meun medo eliquerunt fantem aquȩ uiua & foderunt sibi
Obstͣpuit caelũ suꝑhoc & in horruit & tramodum et
ueliemeter: cera similiter Calum ciudictum est
Adtende calũ & loquar etudi caelũ &aurib ꝓcipe
terra. Uidenr dĩ pracepta calcata in horrereit: et
stuporem dirsimulare non potest. Omnitenim
creatura congemes cit & condolo suꝑ peccatir hominũ:
Duo aũ populur dĩ fecit aduersa: Primũ ut relinque¬
rent dm̃ quiẽ fonsuitat& p̃ceptum dedit dicenr ego
dnĩ dr̃ tuur qui eduxite de terra aegyptũ Secundum
qđ in eodem loco seriptũ &̃ Non sint tibi di in conspec¬
tumeo : pro quo secuture daemonas quor dirsipatar
cirternar uocat. eo qđ diu mandata seruare non ua¬
leant : Ehioc ad todendum qđ foneperpacuuo e et ui¬
taler haba aquat:cis terna aũ &elacur uehde torse¬
tibur uel exaquir turbidir terra complentur e tplu

Expanded text:
 obstupescite caeli super hoc et portae eius desolamini vehementer dicit Dominus duo enim mala fecit populus meus me dereliquerunt fontem aquae vivae ut foderent sibi dum et uehementer, cetera similiter. Caelum, cui dictum est: attende, caelum, et loquar et: audi, caelum, et auribus percipe terra, uidens dei praecepta calcata inhorrescit et stuporem dissimulare non potest. omnis enim creatura congemescit et condolet super peccatis hominum. duo autem populus dei fecit aduersa: primum, ut relinquerent deum, qui est fons uitae et praeceptum dedit dicens: ego dominus deus tuus, qui eduxi te de terra Aegypti; secundum, quod in eodem loco scriptum est: non sint tibi di in conspectu meo; pro quo secutus est daemonas, quos dissipatas cisternas uocat eo, quod dei mandata seruare non ualeant. et hoc attendendum, quod fons perpetuus est et uitales habet aquas, cisternae autem et lacus uel de torrenti
Abbreviated transcription (Latin):
aegiptum nominat: Nulliq dubiũ quin nilur aquar
turbidar habeat: et qđ fluuiũ assoriorũ eu frate signi¬
ficet : Dicente scriptura qđ rđmirsionir terra sit ator¬
rente agopti usq ad flumor magnũ eusraten: Qui autẽ
xpm reliquerint fontẽ uitae ether&icorũ sibi foderint
lacus qui aquar doc trinarũ continere non possunt
Necerse est ud eanib: subiaceant qui redigant terra eorũ
in solitudinẽ etuniui sar ecclesiar destruant. eturque
aduertice polluantur etbibant aquar turbidar etfluen¬
ta arsorii fluminis &aquilonis unde ex ardercunt ma¬
la super terram: Anquet te malitia tua siue erudia
te prauari catiotua. et a uersiotua increpabitton Scito et

Expanded text:
Aegyptum nominat. Nullique dubium quin Nilus aquas Aegyptum nominat. Nullique dubium quin Nilus aquas turbidas habeat; et quod fluvium Assyriorum Euphratem significet, dicente Scriptura, quod repromissionis terra sit a torrente Aegypti, usque ad fluvium magnum Euphratem. Qui autem Christum reliquerint, fontem vitae, et haereticorum sibi foderint lacus, qui aquas doctrinarum continere non possunt, necesse est ut leonibus subjaceant, qui redigant terram eorum in solitudinem, et universas Ecclesias destruant: et usque ad verticem polluantur, et bibant aquas turbidas, et fluenta Assyrii fluminis et Aquilonis, unde exardescunt mala super terram. Arguet te malitia tua sive erudiet te praevaricatio tua et aversio tua increpabit te. Scito et
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc qđ nor diximur eo tempore quoducebatte ꝑ uia :
in lxx non habecur : Duar aũ urber maximar argipti
menphin & taphnar tominat earũq dicit filior
constuprarre inrł urq adueticem : Illo sensu quo
graiar posuit a planta pedir urq ad uertice non ẽ in eo
sanitas: tanta aũ fuit libido aegiptiorũ quir magnir
carnib: : ut nulli parceroit monbro sed omnia constu¬
prarant: Iuxta litterã resest adidola aegiptiorum
iuxta intelltpeitiã spirigalem ad magistrorꝑ uesi dog¬
matir qui ecclesie puritatẽ sua polluunt turpitudine
suumt etillo maxime tẽpore quo ipsũ dectoce sequi delis:
Et nune quid tibi uir linuia aegepti utbibar aquã sior et
quid tibi &uiae assyriorum ut bibar aquã fluminirs pro sior
nos turbidam interp̃tati sumur qđ uerbũ hebraicũ signifi¬
cat: proquo cõmunir aeditio habe geoñ: quia ergo.
supra filior memphir & taplin&t posuerat quiconstupra¬
uerunt irrł urq aduerticems Func manifestiur i pram

Expanded text:
tempore quo ducebat te per viam, in LXX non habetur. Duas autem urbes maximas Aegypti, Memphim et Taphnim nominat, earumque dicit filios constuprasse Israel usque ad verticem; illo sensu quo Isaias posuit: A planta pedis usque ad verticem non est in eo sanitas . Tanta enim fuit libido Aegyptiorum qui sunt magnis carnibus, ut nulli parcerent membro: sed omnia constuprarent. Juxta litteram refertur ad idola Aegyptiorum; juxta intelligentiam spiritualem, ad magistros perversi dogmatis, qui Ecclesiae puritatem sua polluunt turpitudine.suum; et illo maxime tempore quo ipsum ductorem sequi debuit. Et nunc quid tibi vis, in via Aegypti, ut bibas aquam Sior? Et quid tibi et viae Assyriorum, ut bibas aquam fluminis? Pro Sior  , nos turbidam interpretati sumus, quod verbum Hebraicum significat: pro 849 quo communis editio habet Geon. Quia ergo supra filios Memphis et Taphnis posuerat, qui constupraverunt Israel usque ad verticem: nunc manifestius ipsam
Abbreviated transcription (Latin):
in quit ipsi & seme essret proiecti interra quã
ignorabant: quod de iaechonia factum
nemo dubitat Iaechoniar intep̃tatur
dni praeparatio : Cui in p̃renti loco prima
syllalia idest diũ nom̃ aufortr & dicitur
choniar ut subaudiatur peditioni & interitus
Perra. Derra Perra audi
sermonem dñi : haec dic dñr: Scribe uirum istum
strrilem uirum qui indieb suir non prorperabitur
nec enĩ erit desemine eiur uir qui sedeat supsoliũ
dauid & potestatem habeat ultra iniuda
Si uolucro perloca notare singula quanta
Ixx uel praetermirerint uel mutauerint
longum fi& p̃sertim cumporsit diligenr lector
exitraq aeditione considirare quid mutatũ.
quid additum quid subtractum sit: prostadlii
editio sterilem secunda anatitoni idest ñ
crercentem symmachur uacuum. Ixxet theo¬
dotio abominabilem &abdicatũ intep̃tatir̃:
etoritur quaestio quamodo porsit stare

Expanded text:
inquit, ipse et semen eius et proiecti in terram. quam inquit, ipse et semen eius et proiecti in terram. quam ignorabant, quod de Iechonia factum nemo dubitat. \'Iechonias\' interpretatur ni praeparatio\'. cui in praesenti loco prima syllaba, id est domini nomen, aufertur et dicitur \'Chonias\', ut subaudiatur \'perditioni et interitu terra terra terra audi sermonem Domini haec dicit Dominus scribe virum istum sterilem virum qui in diebus suis non prosperabitur nec enim erit de semine eius vir qui sedeat super solium David et potestatem habeat ultra in IudaSi uoluero per loca notare singula, quanta LXX uel praetermiserint uel mutauerint, longum fiet, praesertim cum possit diligens lector ex utraque editione considerare, quid mutatum, quid additum, quid subtractum sit. pro \'sterieditio \'sterilem\'. secunda ὰναύξητον,id est \'non crescentem\', Symmachus \'uacuum\', LXX et Theodotio \'abominabilem\' et \'abdicatum\' interpretati sunt. et oritur quaestio, quomodo possit stare
Abbreviated transcription (Latin):
synagogam captam atq proiẽctam & non pati¬
mercit ista commemoranr hoc qđ sequitun
Terra terra terra. audi uerbum dñe iac dic dñri
et reliqua intelligere dedno maiestatir Scribit au
hoc nedircipuli eiur negare audeant in quinto
strõmatum libro: Num quid uarfittile atq con¬
tritum ur isteraechoniarͦ nũ quid uar absq omni
uo luptate siue utilitate: quare abiectir̃ ipse &re¬
moreiur & proiecti in terram quã ignorauerunt:
Proeo qđ nor diximur nũquid uarfictile atq
contritum symmachur transtulit nũ quid pur¬
gametum siue quir quilia quiler atq proiecta
Proqud lxx nihil hab&ur sedhoc tantũ inter¬
p̃tatirunt: in honoraturẽ iaechoniar quani
uar in quo nulla et utilitar: Et cũhoc de iaecho¬
geutũ omnir creature idẽ sapientiã. uerbuue
ritatem. uitam atq iustitiam. Eum appellari
anulum qui proiciatur uel auellatur demanu
dñi & regitradatur nabogodo nosar: a biectir̃

Expanded text:
synagogam — captam atque proiectam. et non pertisynagogam — captam atque proiectam. et non pertimescit ista commemorans hoc. quod sequitur: terra, terra. terra, audi uerbum domini! haec dicit et reliqua intellegere de domino maiestatis. scribit autem hoc, ne discipuli eius negare audeant, in quinto Stromatum Iibro. Numquid uas fictile atque contritum uir iste Chonias? numquid uas absque omni uoluptate —- siue utilitate-? quare abiecti sunt ipse et semen eius et protecti in terram, quam ignorabant? Pro eo. quod nos diximus: numquid uas fictile atque contritum, Symmachus transtulit: numquid purgamentum siue quiliae uiles atque proiectae?, pro quo in LXX nihil habetur, sed hoc tantum interpretati sunt: inhonoratus est Iechonias quasi uas, in quo nulla est utilitas. et cum hoc de Iechogenitum omnis creaturae. id est sapientiam, uerbum, ueritatem, uitam atque iustitiam, eum appellari anulum. qui proiciatur uel auellatur de manu domini et regi tradatur Nabuchodonosor? abiecti sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tan & in peocantiã p̃dicant: Quomodo igi¬
tur dñr iaechoniã instar anuli demanusa
& digito proieeturum secomminatur: Ita lec¬
torem obreero ut nefarium libru abiciat
legatq si ualuerit ut ceror philosophorum
libror non ut uolume eccles asticum:
Doleo in cõmaitarur & explanationib: quorũ
mor est diuerrar interpͣtum sorentiar ponere
huiureemodi mircere sermonem: quidam hocdi¬
cunt alii hoc autumant Nonnulli sicsenti¬
unt qđ & ipse mirerabilir grunniur. etost
multor annor dircipulur iouinian & illiur
calumniatirunt & calumniantur Mesub ali¬
enir nominib: propriar sententiar ponere:
qđ ego caura banuolontie facio. nealiquen
certo nomine uidear lacerare: quia igitur
benignitar uerraẽ incalũniã faunodico & illi
qui mortuurẽ &isti qui uiuit &heresesilliur
instaurare conatur. magistrum eorũ origenen
captiuitatir inuallem lacrimarum. crucique
traditur: Matrem quoq eiurꝰ aut dubium quin

Expanded text:
ιαν, et impeccantiam praedicant. Quomodo igitur Dominus Jechoniam instar annuli de manu sua et digito se projecturum comminatur: ita lectorem obsecro, ut nefarium librum abjiciat; legatque, si voluerit, ut caeteros philosophorum libros, non ut volumen ecclesiasticum. soleo in commentariis et explanationibus. quorum mos est diuersas interpretum sententias ponere. huiuscemodi miscere sermonem: \'quidam hoc dicunt, alii hoc autumant, nonnulli sic sentiunt! quod et ipse miserabilis Grunnius et post multos annos discipulus Iouiniani et illius calumniati sunt et calumniantur me sub alienis nominibus proprias sententias ponere, quod ego causa beniuolentiae facio, ne aliquem certo nomine uidear lacerare. quia igitur benignitas uersa est in calumniam, nunc dico et illi, qui mortuus est. et isti, qui uiuit et heresin illius instaurare conatur, magistrum eorum Origenem captiuitatis, in uallem lacrimarum. crucique traditus, matrem quoque eius — hau dubium quin
Abbreviated transcription (Latin):
emperdiabolur bano opere immin&
ubiq gradientib ponit laqueor nar¬
rante proph&a de satellitum eiur e insidur
Iuxta semitam scandalum posuerunt mihi
et euangelio hoc ipsum planiur instruoite qđ
uolatilia cceli iuxtauiam iacta semina diripi¬
ant atq dirꝑdant:. Curhoc principio frat̃
eurebiifuissim: sequeni sermo monstrabit:
multir &de toto hoc orbe conplueitib turbir
& scorũ fratrum monasternq curir occupatus
cõmentariar inhieremiã perinto ualla dictabã:
ut qđ de erat otio suꝑ erra industriaq Cũ subito

Expanded text:
emper diabolus bono operi imminet, ubique gradientibus ponit laqueos narrante propheta de satellitum eius insidiis: iuxta semitam scandalum posuerunt mihi et euangelio hoc ipsum plenius instruente, quod uolatilia caeli iuxta uiam iacta semina diripiant atque disperdant. cur hoc principio, frater Eusebi, usus sim, sequens sermo monstrabit. multis et de toto huc orbe confluentium turbis et sanctorum fratrum monasteriique curis occupatus commentarios in Hieremiam per interualla dictabam, ut, quod deerat otio, superesset industriae, cum subito
Abbreviated transcription (Latin):
Siaũhoc delugetib dicitur quidfia deher&icir
quorũ sermo sepit ut cancer. & cotidie prosta¬
nunt in ecclesia funera deceptorum ÷
& uocem la&itiae uocẽ spansi & uocem sponrae:
Etcũ annuntia uerir populo huie amnia uerbahare
& dixerint tibi quare locutur ẽ dnr̃ suꝑnor amne
malum grandeistud.
quar iniquitar nostra
set qđ peccatũ nr̃m qđ
Dicer adeor: quia dereliqua᷑ patrer urime aitdn¬

Expanded text:
hoc de lugentibus dicitur, quid fiet de hereticis, quorum sermo serpit ut cancer et cotidie prosternunt in ecclesia funera deceptorum? Qet uocem laetitiae, uocem sponsi et uocem sponsae. et cum annuntiaet dixerint tibi: Quare locutus est Dominus super nos omne malum grande istud? Quae iniquitas nostra, et quod peccatum nostrum, quod Dices ad eos: Quia dereliqu
Abbreviated transcription (Latin):
scribitie z echiel quae a facie a quilonir accenditut Baby¬
lonium rege significant & urbem hueruralem: Pulchreq
infertur. ab aquilone & ardercent mala suꝑ omner habi¬
tatorer terrar: Vel terrae iudae uel certe uniue se terae :
De quib: & in apocalypsi scriptũ ẽ : Vae suꝑ omner habitato¬
rer terite : Sc̃i enim non sunt habitatorr terae sel aduenae
atq peregrini: Quorũ unurdicit: adueia egosum supe
terram et peregrinur. sicut omner patrer mei: Etaliurs
Parui sunt & persimi diermes quib ego peregrinor in
terra Unde & petrur catholicam epistolam scribit
aduenir atq peregrinir ponti. galatiae & cappadociae :
etiuxta mysticor intellectur salomon loquitur. Aqui¬
lo dururuetur nomine autem dexter uocatur abhir ui¬
delic& qui eiur obrigure frigore & calorem fidei ꝑ diderunt:
Quia ecce ego canuocabo omner cognationer regnorũ aquilo¬

Expanded text:
scribit Hiezechiel, quae a facie aquilonis accenditur, Babyscribit Hiezechiel, quae a facie aquilonis accenditur, Babylonium regem significans et urbem Hierusalem. pulchreque infertur: ab aquilone exardescent mala super omnes habitatores terrae — uel terrae Iudaeae uel certe uniuersae terrae—, de quibus et in Apocalypsi scriptum est: uae super omnes habitatores terrae. sancti enim non sunt habitatores terrae, sed aduenae atque peregrini, quorum unus dicit: aduena ego sum super terram et peregrinus sicut omnes patres mei, et alius: parui sunt et pessimi dies mei, quibus ego peregrinor in terra. unde et Petrus catholicam epistulam scribit aduenis atque peregrinis Ponti, Galatiae et Cappadociae. et iuxta mysticos intellectus Salomon loquitur: aquilo durus uentus, nomine autem dexter uocatur, ab his uidelicet, qui eius obriguere frigore et calorem fidei perdiderunt. Quia ecce ego conuocabo omnes cognationes regnorum aquilo
Abbreviated transcription (Latin):
gitur. ut de tractir austeriorib &durir fructur dulcirsimur
re periatur Sic omnir correptio & labor contineitiae
amara quidem uidetur ad praerenr sed snuctur parit dul¬
cirsimor: Vnde & uetur illa sententia est: hitterarũ radicer
amarȩ fructur dulcer Quidam urgam uigilantẽ atq
nucean intellegunt dnm̃ de quodicit Esaias: Exi& uir¬
ga deradice iersȩ : Vnde & uirga aaron qua putabatur
emortua : in resurrectione dñi floruirre narratur:
E actũ ẽ uerbu dm̃ secundo ad medicens: Quid tu uider:
e dixi: ollam succenram ego uideo E faciem eiur a facie aqui¬
lonir : Etdix dnrꝰ adme: ab aquilone aperiatur siue ex arder¬
cent mala suꝑ omner habitatorer terrte : Quib: dãm gradilis
peccantib tormeita tribuuntur ut paulatim ueniant ad
salutem: Qui noluerint ꝑ cutiente uirga emendari : mit¬
tuntur in ołlam deream atq: suc censam : Dequa pleniiur

Expanded text:
gitur, ut detractis austerioribus et duris fructus dulcissimus gitur, ut detractis austerioribus et duris fructus dulcissimus repperiatur, sic omnis correptio et labor continentiae amara quidem uidetur ad praesens, sed fructus parit dulcissimos. unde et uetus illa sententia est: litterarum radices amarae, fructus dulces. quidam uirgam uignuceam, intelligunt Dominum, de quo dicit Isaias: Exiet virga de radice Jesse . Unde et virga Aaron, quae putabatur emortua, in resurrectione Domini floruisse narratur. Et factum est verbum Domini secundo ad me dicens: Quid tu vides? et dixi: ollam succensam ego uideo et faciem eius a facie aquilonis. et dixit dominus ad me : ab aquilone aperientur — siue exardescent — mala super omnes habitatores terrae. Quibusdam gradibus peccantibus tormenta tribuuntur, ut paulatim ueniant ad salutem: qui noluerint percutiente uirga emendari, mittuntur in ollam aeream atque succensam, de qua plenius
Abbreviated transcription (Latin):
nux : pp̃t uerbi similitudine aduigilir intelle gentiam
nomꝰ adlusit Quod quidem & indanihel iuxta theodotio¬
nem scriptum est ut ab arboribur scino & prina. ilice uideli¬
c& & laitirca Scirsio atq seratio adultrir pserbiterir
decernatur: alio quin : & in principio gereseor acuro qui
dicitur hir appellatur mulier hirra. Quasi quaedam ui¬
rago eo quod deuiro sumpta sit : Prohaculo nuceo uirga
uigilantem aquila & symmachur theo dotio uero amyg¬
dalinam transtulerunt: Vigilat aute uirga cuncta popu¬
li peccata consideranr ut ꝑcutiat & corripiat delinquetts :
Vnde & apostolur scribit peccantib: Quid uultir in uirga uauam
aduor an in caritate & spu mansu&udinis:  Ista est uirga uel
bacalur. dequa & dauid loquitur. Uirgatua &ebaculustuur ipsame
consolata sunt : Pulchreq posuit. consolatar̃: ad hoc enim
dnr corripit: ut emoid& : Et quomodo nux siue amig¬
dalum amarirsimam hab& corticem & testa durirsima ein¬

Expanded text:
nux\', propter uerbi similitudinem ad \'uigilis\' intellegentiam nomen adlusit. quod quidem et in Danihel iuxta Theodotionem scriptum est, ut ab arboribus schinu et prinu, ilice uidelicet et lentisco, scissio atque serratio adulteris presbyteris decernatur. alioquin et in principio Geneseos a \'uiro\', qui dicitur \'is\', appellatur mulier \'issa\', quasi quaedam uirago, eo quod de uiro sumta sit. pro \'baculo nuceo\' urigam uigilantem Aquila et Symmachus, Theodotio uero \'amygdalinam\' transtulerunt. uigilat autem uirga cuncta populi peccata considerans, ut percutiat et corripiat delinquentes. unde et apostolus scribit peccantibus: quid uultis? in uirga ueniam ad uos, an in caritate et spiritu mansuetudinis? ista est uirga uel baculus, de qua et Dauid loquitur: uirga tua et baculus tuus, ipsa me consolata sunt. pulchreque posuit consolata sunt\'; ad boc enim dominus corripit, ut emendet. et quomodo nux siue amygdalum amarissimam habet corticem et testa durissima cin
Abbreviated transcription (Latin):
inclinaua᷑ aurẽ suã sed abia᷑ unurquirq in prauitate
cordirsu mali & induxi suꝑ eorominia ueba pacti hu¬
cum supeiorir capituli sine sociatũ in quo scriptũ ẽ:
Audite uerba pacti huiur & facite illa : & ñ fecaunt:
Quidsitaũ demane consurgee. &dĩ ueba ꝑ propha ar
eis frequeta ingertre & educe eor deegypto et sa¬
piur ammonere & dicera audite uocẽ meam Etillor
aluirre postprauitatẽ cordirsui & postea eir radere
habitatorib hieuralem ⁊ reuersir̃ ad iniquitater patrum
suorũ priorer qui noludr̃ audire uerba mea: Eduergo
abieunt postdeor alidior ut saiurent eir: Irritũ fecrunt

Expanded text:
sed abierunt unusquisque in pravitate cordis sui mali: et induxi super eos omnia verba pacti hucum superioris capituli fine sociatum, in quo scriptum est: « Audite verba pacti hujus et facite illa, et non fecerunt. » Quid sit autem de mane consurgere, et Dei verba per prophetas eis frequenter ingerere, et educere eos de Aegypto, et saepius admonere et dicere: Audite vocem meam, et illos abisse post prauitatem cordis sui et postea eis reddere,habitatoribus Hierusalem. reuersi sunt ad iniquitates patrum suorum priores, qui noluerunt audire uerba mea; et hi ergo abierunt post deos al
Abbreviated transcription (Latin):
bo & coangustabo: ut om̃r inurhe repperi¬
antur. & effugere neque ant malũ:
Nae mili suꝑ contritione mea persima plagamea :
Lixx: Uae suꝑ contritione tua. persima plagatua :
Iuxta hebraicum ipra hi turalem loquitur
qđ ueliemet̃ afflicta sit & plagam sustineat
inranabilem Iuxta lxx uo proph&a loquit᷑
adiueruralem & plangit eã soꝑ contritione
&plaga sui: Ego aũ dixiꝰ plane haec in firmi¬
tar mea est siueuulnur meu & portabo illa
siue apprehaidit me: Ipralo quitur hierusa¬
lem: quicquid patior mea culpa patior n¬
telligo uulnur meu qđ apprehedit me: siue
iram dni sustinebo qm̃ pec caui ei  Tabernacu

Expanded text:
bo et coangustabo, ut omnes in urbe repperibo et coangustabo, ut omnes in urbe repperiantur et effugere nequeant malum\'. Uae mihi super contritione mea, pessima plaga mea! LXX: uae super contritione tua, pessima plaga tua! Iuxta Hebraicum ipsa Hierusalem loquitur, quod uehementer afflicta sit et plagam sustineat insanabilem; iuxta LXX uero propheta loquitur ad Hierusalem et plangit eam super contritione et plaga sui. Ego autem diri: plane haec infirmitas mea est — siue uulnus meum — et portabo illam siue apprehendit me. Ipsa loquitur Hierusalem: quicquid patior, mea culpa patior; intellego uulnus meum, quod apprehendit me, siue iram domini sustinebo, quoniam peccaui ei\'. Tabernacu