comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tum uenerant epla quasi meo seriptã nomine reppisse inqua
agerem penitentiã. ⁊ me ab bebreis in adulescentia induo¬
tũ ẽẽ testarer: ut hebrea uolumina in latinũ uerterẽ inqͥ
nulla sit ueritaᷤᷤ.¶Qd̾ audiens. obstipui. & quia inore duoꝵ¬
iłũ testium stat omne uerbuIuniq testi inec catoni creditũ
e id ipsũ multoꝵ me exurbe fr̃m scripta docuert sciscitan¬
tiũ an ita se hab̾et: & aquo ipsa epła dissiminata eẽt inuulgꝰ
lactimabilit indicantium qͥħ ausus ẽ fac̾e sQuid aluid: Non audeat
bene q malutia non ht̃ tantaᷤ uires: quantos conatur: ꝑierat inno¬
centia : si semꝑ neqͥtie uincta eẽt sapientia ⁊ totũ quicqͥs eloquii¬
qͥ epłam sub nomine mo penitentiȩ finxerat ꝗͥ male hebrea uolu¬

Expanded text:
tum venerant, Epistolam quasi meo scriptam nomine reperisse, in qua agerem poenitentiam, et me ab Hebraeis in adolescentia inductum esse testarer, ut Hebraea volumina in Latinum verterem, in quibus nulla sit veritas. Quod audiens obstupui. Et quia in ore duorum vel trium stat omne verbum , unique testi, nec Catoni creditum est, idipsum multorum me ex Urbe fratrum scripta docuerunt, sciscitantium, an ita se haberet, et a quo ipsa epistola disseminata esset in vulgus lacrymabiliter indicantium. Qui hoc ausus est facere, quid aliud non audeat? Bene, quod malitia non babet tantas vires, quantos conatus. Perierat innocentia, si semper nequitiae juncta esset potentia, et totum quidquiqui epistolam sub nomine meo poenitentiae finxerat, quod male Hebraea volu
Abbreviated transcription (Latin):
udius t̾eiꝰ cum centesimũ octaud̃ decimũ psalmũ tibi insinuare conater:
⁊ dicerẽ omnẽ moralẽ locũ ineo ẽẽ cõphensũ: & quomͦ philosophi solent
dispitationes suas infisicã ethcã. logicãq partiri. ita ⁊ eloq diuna aut
denat̾a dispittare. Ut ingenesi ⁊ in eccłasten. aut demorib ut in ꝓuerbiis

Expanded text:
udius tertius, cum centesimum octavum decimum Psalmum tibi insinuare conarer, et dicerem, omnem moralem locum in eo esse comprehensum; et quomodo Philosophi solent disputationes suas in Physicam, Ethicam, Logicamque partiri, ita et eloquia divina aut de natura disputare, ut in Genesi, et in Ecclesiaste, aut de moribus, ut in Proverbiis,
Abbreviated transcription (Latin):
Hec adunã lugubraciũcłam cũ iam finis solueret᷑ altitore:⁊ naute crebriꝰ ĩ¬
clamarent: ꝓpetro sermone dictaui: quem memoria tenere pot̾am.
⁊ que duiturna uirationali pectoriᷤᷤ m̃ilectione congesserã: satis intel¬
egens. magis me loquentiᷤ impetu.ꝗͣ iuditio scribentiᷤᷤ fluere: ⁊ more
torrentiᷤᷤ tur ͫ Iũ ꝓferre ser nonẽ. Fertur inuidiceseptim tertulliani

Expanded text:
c ad unam lucubratiunculam, cum iam funis solueretur e litore et nautae crebrius inclamarent, propero sermone dictaui, quae memoria tenere poteram et quae diuturna in rationali pectoris mei lectione congesseram, satis intellegens magis me loquendi impetu quam iudicio scribentis fluere et more torrentis turbidum proferre sermonem.
Abbreviated transcription (Latin):
lib̃i ab ocłis. lib̵i ab oredepẽdet eputat᷑ suptꝰ ipedia p̃paurat᷑ hic coq accĩta manꝰ caresterit
hĩc textrieũ tha cmurmurat. Nunciat᷑ int̾im uir uenire eũ socs. illa ad hirundiniꝰ modũ
lustrat unuusa penetralia si thorꝰ rigeat. siptiumta uerruerũ si ordinata sint pocła si prandiã
mitat. lira gannit. cibalũ c̃crepat. qͥsibi dĩ timorꝰ Parasitꝰ ĩ ẽtuinelis głat᷑. ingrediuĩt᷑ exposi
tȩ libidinũ uictime.: tenuitate uestiũ nudȩ ĩpudiciᷤ ocuł ĩgerun. Hiᷤ ifelix uxor aut letat᷑:
ꝑiit. aut offedit᷑ : maritꝰ huc iurgia c̃citat᷑. hnc discordia seminariũ repudii. Aut si aliqͣ ĩue¬
nit᷑ domꝰ ĩ qͣ ista ñ fiant. qͣ tam̃ rara ab hi ẽ ipsa dispẽsatio domiꝰ. lib̾oꝵ educatio. necesfitates

Expanded text:
computantur sumptus, impendia praeparantur. Hinc cocorum accincta manus carnes terit, hinc textricum turba commurmurat: nuntiatur interim vir venisse cum sociis. Illa ad hirundinis modum lustrat universa penetralia, si torus rigeat, si pavimenta verrerint, si ornata sint pocula, si prandiumitat, lyra garrit, cymbalum concrepat, quis ibi Dei timor? Parasitae libidinum victimae, et tenuitate vestium nudae impudicis oculis ingeruntur. His infelix uxor, aut laetatur, et perit: aut offenditur, et maritus in jurgia concitatur. Hinc discordia, seminarium repudii. Aut si aliqua invenitur domus, in qua ista non fiant, quae rara avis est; tamen ipsa dispensatio domus, liberorum educ
Abbreviated transcription (Latin):
corpore q scio spũ uirgo ñ ꝑmanet. Rethoricati sumꝰ ⁊ ĩ more de clamatoꝵs paululũ lu¬
Nnota uultu. fidĩ mͥ ardore notissima e.⁊ d extremiᷤᷤ galliȩ finib ĩbeleemitico rure.
latitantẽ ad respõdẽdũ ꝓuocaᷤᷤ d scãr̃ qͦstiuncłiꝰ seͥpt᷑arũ. ꝑ hoiẽ di apo Aeniũ ẽmoniti

Expanded text:
corpore, quod scio, spiritu virgo non permanet. 22. Rhetoricati sumus, et in morem declamatorum, paululum lunota uultu fidei mihi ardore notissima es. et de extremis Galliae finibus in Bethleemitico rure latitantem ad respondendum prouocas de sanctarum quaestiunculis scripturarum per hominem dei fili
Abbreviated transcription (Latin):
mã dĩ sentenliã. Crescite ⁊ mudtiplicamint ⁊ replere t̾rã. Et ita nuptiaᷤᷤ accipimꝰ. ut
uirgmitatẽ ꝙ̃ d imiptisᷤ nascit᷑. p̃ferimꝰ. Nũ qͥd argentũ ñ erit argentũ si aurũ argerto
p̃ciosiꝰ e. Aut arbori ⁊ segetiᷤ ẽtumelia ẽ. si radici ⁊ foliᷤᷤ culmo ⁊ aristiᷤ p̃ferant᷑ ⁊frutꝰ: Ut
simꝰ fructꝰ qͣꝗͣ d nna t̾ra ⁊ d una sem̃te nascãt᷑ tam̃ multũ differt ĩ ncimo. Triginta
referunt᷑ ad nuptiaᷤ. Nã ⁊ ipsa digitoꝵ c̃iunctio. ⁊ qͣsi molli oscło se ẽplexanꝰ ⁊ fedan ᷤ.
maritũ pingit ⁊ ciugẽ. Sexaginta uͦ ad uiduaᷤᷤ. eo qd ĩ angustia ⁊ tribulatione s positȩ. Uñ

Expanded text:
e terram . Sed ita nuptias recipimus, ut virginitatem, quae de nuptiis nascitur, praeferamus. Numquid argentum non erit argentum, si aurum argento pretiosius est? aut arboris et segetis contumelia est, si radici et foliis, culmo et aristis, poma praeferantur ettus, quanquam de una terra, et de una semente nascatur, tamen multum differt in numero. Triginta referuntur ad nuptias, quia et ipsa digitorum conjunctio, quasi molli osculo se complexans et foederans, maritum pingit et conjugem. Sexaginta vero ad viduas, eo quod in angustia et
Abbreviated transcription (Latin):
ero si placet ñ timebs tres ypostases dicẽ. si iubetiᷤᷤc̃dat᷑ noua pꝰ nicenã fidess sinilib
ũbiᷤ cũ arrianiꝰ ẽfiteam᷑ orthodoxi tota secłariũ litterarũ scola nicħaliud ypostasin uͥ
usiã noũ. Et qͥsq rogo ore saclego treᷤ substantiaᷤᷤ p̃dicabit Una ẽ dĩ sola nat᷑a. qͥ ue
re ẽ. Ad id enĩ qd subsistit ũ ht̃ altund s suũ ẽ. Cȩt̾a qͦ ereata s̃ ⁊̃ siuudent᷑ eẽ ñ .s̃. qr aliꝗ

Expanded text:
placet obsecro, non timebo tres hypostases dicere: si jubetis, condatur nova post Nicaenam fides, et similibus placet obsecro, non timebo tres hypostases dicere: si jubetis, condatur nova post Nicaenam fides, et similibus verbis cum Arianis confiteamur orthodoxi. Tota saecularium litterarum schola nihil aliud hypostasin nisi usiam novit, et quisquam, rogo, ore sacrilego tres substantias praedicabit? Una est Dei et sola natura quae vere est, id enim quod subsistit non habet aliunde, sed suum est: caetera quae creata
Abbreviated transcription (Latin):
Si qͥs ĩ noe archa ñ fuerit. pibit regnante diluino. Et qͥa ꝓfacinorib miꝰ ad eã solitudinẽ
c̃migraui qͦ syriã iuincto barbariȩ fine det̾minat nec possũ scm̃ dñi tot intiacẽtib
spatis a scimonia tua seꝑ expetere. idõ hic collegaᷤᷤ tuoᷤ egyptioᷤ ẽfessoreᷤᷤseqͦr. ⁊ sub
meraris nauib parua nauicula delitesco. Nõ nom uitalẽ. meleciũ respuo. ignoro
fidẽ. pꝰ alexandrinũ iuncto parit̃ occidente decretũ. triũ ynoeta ce orẽ ab arria¬
noꝵ p̃sule campensi nouellũ a ie hoĩe romano nom̃ eaigit᷑. Qͥ ista qͤso apłi ꝓdide
ħ ÷ ut treᷤᷤsubsistentes ꝑsonaᷤ ñ c̃fitet᷑ anathema sit. Et qͥa uocabula ñ edicimꝰ. here¬
tici uidicam᷑. Siqͥsaut̃ ẏpotasin usiã intelligenteᷤᷤ ñ ĩ trib ꝑsoni unã ẏpotasin dic̃.¬
alienꝰ a xp̃o ÷. Et sub hac ẽfessior̃ uob̾cũ parit̾ caut̾io unuõĩs iurim᷑. Peceriite obse

Expanded text:
Si quis in Noe Arca non fuerit, peribit regnante diluvio. Et quia pro facinoribus meis ad eam solitudinem commigravi, quae Syriam juncto Barbariae fine determinat; nec possum sanctum Domini tot interjacentibus spatiis a Sanctimonia tua semper expetere: ideo hic collegas tuos Aegyptios Confessores sequor; et sub onerariis navibus parva navicula delitesco. Non novi Vitalem, Meletium respuo, ignoro fidem, post Alexandrinum, juncto pariter Occidente, decretum, trium hypostaseon ab Arianorum praesule et Campensibus, novellum a me, homine Romano, nomen exigitur. Qui, quaeid est tres subsistentes personas confitetur, anathema sit; et quia vocabula non ediscimus, haeretici judicamur. Si quis autem hypostasim usiam intelligens, non in tribac confessione vobiscum pariter cauterio unionis inurimur. Discernite si
Abbreviated transcription (Latin):
margarite potuit inqͥsitione ꝓhib̾e. Ubic̃q fuerit corpꝰ. illuc ẽgregabunt᷑ aqͥle. cł.¬
fligato a sobole mala patͥmonio. ap̃ uoᷤ soloᷤ ĩcorrupta patrũ seruat᷑ hereditaᷤ. Ibi ces.¬
ꝑte t̾ra fecundo dnĩ semini puritatẽ centend̃ fructũ referȩt. hic obruta suleiᷤꝰ frum̾ta
hic testacea uasa ł lignea. uirgã ferreã ⁊ et̃nũ oꝑiunt᷑ ĩcendiũ. Quãꝗͣ gͥ tui me t̾reat
maguitudo. tam̃ inuitat humanitaᷤᷤ a sac̃dote uictima salutẽ a pastore p̃sidiũ ouiꝰfla¬
gito. facessat ĩuidia. romani culminiᷤᷤ recedat abitio. cũ successore piscatoriᷤᷤ: disci¬

Expanded text:
argaritae potuit inquisitione prohibere. ubicumque fuerit corpus, illuc congregabuntur et aquilae. profligato a subole mala patrimonio apud uos solos incorrupta patrum seruatur hereditas. ibi caespite terra fecundo dominici seminis puritatem centeno fructu refert; hic obruta sulcis frumenta hic testacea uasa uel lignea uirgam ferream et aeternum opperiuntur incendium. Quamquam igitur tui me terreat magnitudo, tamen inuitat humanitas. a sacerdote uictima salutem, a pastore praesidium ouis flagito. facessat inuidia, Romani culminis recedat ambitio: cum successore piscatoris et disci
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ añs assumpsit. ut contrariis dissoluat contraria: ⁊ confirmem᷑ ab infirmitate
aius  sapientes efficiamut a fatuo eiꝰ: Winhec intreducti possimꝰ accedẽ

Expanded text:
et Dominus assumpsit, ut contrariis dissolvat contraria, et confirmemur ab infirmitate et Dominus assumpsit, ut contrariis dissolvat contraria, et confirmemur ab infirmitate ejus, et sapientes efficiamur a fatuo ejus, et in hoc introduct
Abbreviated transcription (Latin):
nadi ad mundi sapientĩa coniuncendã tota descenđrets pociꝰ modicũ
hoc e incarnationis sacram̃tui. Q uod necessariũ futę: qͥ fatuũ deierat
nientis sapientie sustinere. uerũ exemplũ int̾ ponã: ut ꝑspicue possit
intelligi. quom̃ fatuũ dĩ stultã fecerit sapientiã mundi. ⁊ingamude
paulisꝑ m̃e qni aliquid putor nosse. cum incipiente aliq̃ ⁊ merudito con¬
ferie ẜ ormone: qui nicħ intellegat. nichil acute disputationis int̾roget.
tatem
tatẽ. ł fundoꝵ sensuũ acum̃ adhib̾e: nonne adumiꝰ sermuncłi iactũ uiliꝰ
⁊ modici. qui tam̃ illius intellegentie uideat᷑ acerrimus. faniũ eũ uinscipi¬
entẽ es̃ conuinca: Sio gͥ admuidi sapientiã stultificandã. nonẽ opꝰ sapientiã dei deᷤ¬
cend̾e : ⁊ cum ea colluctari que deorsũ ẽ sapientua: s suffic̃ fatuũ dĩqm sapienti
ẽ omnib ⁊ infirmũ dĩ. ꝓrta fortiꝰ ẽ hominib: &omnia contraria saluatorm̃s

Expanded text:
tota descendere, sed potius modicum, hoc est Incarnationis sacramentum. Quid necessarium fuit, quod fatuum Dei erat, nientis sapientiae sustinere. Verum exemplum interponam, ut perspicue possit intelligi, quomodo fatuum Dei, stultam fecerit sapientiam mundi. Fingamus paulisper me, qui aliquid putor nosse, cum insipiente aliquo et inerudito conferre sermonem, qui nihil intelligat, nihil acutae disputationis interroget: tatem et profundorum rensuum acumen adhibere? Nonne ad unius sermunculi jactum vilis et modici, qui tamen illius intelligentiae videatur acerrimus, fatuum eum et insipientem esse convincam? Sic igitur ad mundi sapientiam stultificandam, non est opus sapientiam Dei descendere et cum ea colluctari, quae deorsum est sapientia: sed sufficit fatuum Dei, est hominibus: et infirmum Dei, fortius est hominibus: et omnia contraria Salvator meus
Abbreviated transcription (Latin):
audent᷑ hcet diere. qm̃ hoc q̃ descendit in mundũ euacuauit se iꝑsum: ut eua¬
ouatione eiꝰ Mim&ꝰ compleret᷑. Si aũt hoc qͥ descendit in mundũ euacilauit
sego dixissem fatuũ dĩ. quomͦ aucupes sermonũ meoꝵ ⁊ semꝑ dediti adcri¬
minandũ. uenenatas in me liuguaᷤ iubrarẽt : nunc ũ paulus quasi sapiens.
ipocesaitc habens apłicã ausus ẽ dicete. omnẽ sapientiã t̃renam quȩ tuse
quet supetto que i uccrts apłi erat. que inistũ mundũ descenderat. stultici
ace dei o coparatione quippe illiꝰ sapientie qm̃ t̾renꝰ non capit locꝰ adillã
sapientiã que celestis ẽ. que mundi lunitẽ excedit: hoc d descendit adbo¬
mines faniũ dĩ ẽ. Uerũ idipsũ fatiũ dĩ sapientuis hominib s̃ quib bo¬

Expanded text:
e ipsum, ut evacuatione ejus mundus compleretur. Si autem hoc quod descendit in mundum evacuavit nibus. » Si ergo dixissem fatuum Dei, quomodo aucupes sermonum meorum, et semper dediti ad criminandum, venenatas in me linguas vibrarent? Nunc vero Paulus, quasi sapiens et potestatem habens apostolicam, ausus est dicere omnem sapientiam terrenam, quae in se, ris apostolis erat, quae in istum mundum descenderat, stultitiam esse Dei . Ad comparationem quippe illius sapientiae, quam terrenus non capit locus, ad illam sapientiam, quae coelestis est, quae mundi limitem excedit, hoc quod descendit ad homines, fatu
Abbreviated transcription (Latin):
erit.⁊ sciebat alias nubes conꝓphantes sibi: ideo uaticinans aiebat. M andabo
nubibus neplant suꝑ eam imbrẽ. Si aũt iã didicimꝰ quesiet nubes. uide¬
amꝰ quom̃ deus educat nubes ab extremo t̃re: Ait saluator. Siquis uult intuo

Expanded text:
erat, et sciebat alias nubes conprophetantes sibi, ideo vaticinans aiebat: « Mandabo erat, et sciebat alias nubes conprophetantes sibi, ideo vaticinans aiebat: « Mandabo nubibus ne pluant super terram imbrem. » Si autem jam dicimus qui sint nubes, videamus quomodo Deus educat nubes ab extremo terrae. Ait Salvator: « Qui vult in vo
Abbreviated transcription (Latin):
sab eas suspendant. De his nubib dictũ ẽ. a andabo nubib meis. nepluant
apparnit: ip̾ea uixta ꝓpheciã die future pluuie signũ uiuestigio hominis os¬
tensum ẽ: Atq ita pꝰ nubẽ ꝰ globatã. imb descendit int̾ra. Istis u̾ quasi subsisten¬
ab nebulis. ubet᷑ pliuũã continere: cum indigna fuerit anima imbre clesti.
ẽ. Moyses nubes nubes erat: ⁊quasi nubes loquebat᷑. Adtende celũ ⁊ loquar:
iaudiat t̾ra sermones exhore meo. Expectent᷑ ii pluuia uerbamea: ⁊ descen¬
dant ut rõ eloquia mea. Si non fuiss mibe. nuinꝗ̃ dixiss: ex pectent᷑ ut pluue
uerba mea. ⁊ descendant ut roᷤ eloquia mea. Q uafi nubes dicebat ut imber
suꝑ gam̃. ⁊ płuina suꝑ fenum. qr nom̃ dm̃ inuocaui. Similit̃ ⁊ ysayaᷤ ut nubeᷤᷤ
lo quebat᷑. audicelũ ⁊ aurib ꝑcipe tia :quia dñis locunis ẽ ꝙ quia ipse nubeᷤ¬

Expanded text:
eas suspendant. De his nubibus dictum est: Et mandabo nubibus meis, ne pluant eas suspendant. De his nubibus dictum est: Et mandabo nubibus meis, ne pluant apparuit, et postea juxta prophetiam Eliae futurae pluviae signum in vestigio hominis ostensum est, atque ita post nubem conglobatam, imber descendit ad terras. Istis vero quasi subsistentibus nebulis, jubetur pluviam continere, cum indigna fuerit anima imbre coelestiest. Moyses nubes erat, et quasi nubes loquebatur: Attendite, coeli, quae loquar, et audiat terra sermones ex ore meo. Exspectentur ut pluvia verba mea, et descendant ut ros eloquia mea . Si non fuisset nubes, numquam dixisset: Exspectentur ut pluvia verba mea, et descendant ut ros eloquia mea. Quasi nubes dicebat: ut imber super gramen, et pruina super fenum, quia nomen Domini invocavi . Similiter et Isaias, ut nubes loquebatur: Audi
Abbreviated transcription (Latin):
diximus deeo qd prudentia celum factum sit: ⁊nunc affirmamꝰ eos qui celestẽ
ginem celestis portat᷑ non conueniat dici. cdũ es ⁊ incelũ ibis. Unusquisq at
aut̃ nr̃m. aut celestia facta habet: aut t̾rena. Si t̾rena facta sunt. ad cognatam
sibi t̾ram deducunt. eum qui thesaurizat eaint̾ra. iñ incelo. Rursumq hec
que uixta uirtutẽ gesta sunt: thesaurizatorẽ suũ ad ꝓpinquas sibi celoꝵ
regionẽ subueunt. ⁊ eduxit nubes abextremis t̾re. Istuismodi disputatio. in
psalmo nuꝑ incidit: ⁊dictũ ẽ anobiᷤᷤ quomͦ eduxerit nubes ab extremo t̃̾re.
reminis cantur: ihi qui aut ñ int̾ fuer̃. aut obliti sunt: contextũ sermonis
agnoscant. que tuno ꝓut ualuimꝰ ex posuimꝰ. Diximꝰ aut scõ eẽ nubes.⁊enĩ hoc qͣ
scriptũ ẽ ueritas tua usq ad nubes. non potest referri ad animaleꝰ nubes: s u̾itas

Expanded text:
diximus de eo, quod prudentia coelum factum sit: et nunc affirmamus eos, qui coelestdiximus de eo, quod prudentia coelum factum sit: et nunc affirmamus eos, qui coelestginem coelestis portat, non convenit dici: Coelum es, et in coelum ibis? Unusquisque autem nostrum, aut coelestia facta habet, aut terrena. Si terrena facta sunt, ad cognatam sibi terram deducunt eum, qui thesaurizat ea in terra, et non coelo. Rursumque haec quae juxta virtutem gesta sunt, thesaurizatorem suum appropinquantem sibi ad coelorum regiones subvehunt. Et eduxit nubes ab extremo terrae . Istiusmodi disputatio in psalmo nuper incidit, et dictum est a nobis, quomodo Deus eduxerit nubes ab extremo terrae:reminiscantur: et hi qui aut non interfuerunt, aut obliti sunt, contextum sermonis agnoscant: quem tunc, prout valuimus, exhibuimus. Diximus autem sanctos esse nubes. Etenim hoc quod scriptum est: Veritas t
Abbreviated transcription (Latin):
ipse ut a dp̃sens ueniã ⁊̃ prudentia.s. cum sit insubiacenti. ꝓuarietate sensuum
diusis uocabulis nuncupat᷑. Aliud significat sapientia: aliud iusticia. Quando
enim sapientia ar̃. discipliuis te humanaꝵ duunaꝵq rerũ instruit. Iuando
uisticia. distributor ⁊ uidex meritoꝵ significatur. Quando sc̃ita. illa uirtꝰ descri
bitur: que credentes dõ. efficit sc̃os. Ita gͦ mͥ ⁊ prudentiã eiꝰ uitellige cumdoc¬
trina ẽ. ⁊ demonstratio bonaꝵ aut ialaꝵ rerũ siue utrumq. Atq in hunc mo¬
tente eum prudentia : Audi. Qm extendit uerba. hõ adtendi.stis. Asserit qͥpe
extensionẽ quandã ẽẽ uerboꝵ: similit̾ ut nunc dr̃celi. Iuxta illud quoq q̃ in alio
loco scriptum ẽ: qui extendit celũ ut pellẽ. Extendit᷑ aut n anima nr̃a que pͥꝰ
fuerat contiacta: ut possit capax ẽẽ sapientie dei. Uerũ ut ꝓͦpositũ teu̾tamur.

Expanded text:
ipse, ut ad praesens veniam, etiam prudentia. Sed cum sit in subjacente, pro varietate sensuum, ipse, ut ad praesens veniam, etiam prudentia. Sed cum sit in subjacente, pro varietate sensuum, diversis vocabulis nuncupatur, aliud significat sapientia, aliud justitia. Quando enim sapientia dicitur, disciplinas divinarum humanarumque rerum instituet. Quando justitia, distributor et judex mebitur, quae credentes Deo efficit sanctos. Ita ergo hic prudentiam ejus intellige cum doctrina est et demonstratio bonarum aut malarum rerum, sive neutrarum, atque in hunc moum extendente eum prudentia, audi. « Quoniam extendi verba et non attendisti. » Asserit quippe extensionem quamdam esse verborum, similiter ut nunc dicitur coeli, juxta illud quoque quod in alio loco scriptum est: Qui extendit coelum ut pellem . Extenditur autem et anima nostra, quae prius fuerat contracta, ut possit capax esse sapientiae Dei. Verum, ut ad propositum revertamur,
Abbreviated transcription (Latin):
leuat᷑. Si at erectꝰ ẽ uideamꝰ que ruma p̃cesserit. Onmes corrumꝰ ꝑ pc̃t in orbem
tr̃aꝵ: ⁊dñs qui erigit allisos. eleuauit nos iacentẽ. In adã om̃s morimur. atq
ita corruit orbis t̃raꝵ.⁊ indiget erectione: ut in xp̃o oĩs uiutficem̃. Igiturdu¬
plicẽ intellectum deorbe tradidimꝰ. Unũ quomͦ singule animeaut habitate sint.
aut deserte: Altũ quomͦ uniu̾sꝰ orb̾ parit̾ cecid̾it. uinsua prudentia extendit
celũ. Nonfortuitu prudentia. inceli extensione assumpta ẽ. Inuenies ⁊ in ꝓ¬
uerbiis dictum. Dñs sapientia fiuidauit t̾ram: pparauit aut̃ celo ᷤᷤ inprudentia.
Est gͦ aliqͣ prudentia dĩ: qm nolo ut extra xp̃m requiraᷤᷤ. Omnia quippe quedei¬
sunt: xp̃s ẽ. Ipse sapientia eiꝰ. ipse fortitudo ipse iusticia. ipse sc̃itas ⁊ redemptio.

Expanded text:
levatur. Si autem erectus est, videamus quae ruina praecesserit: Omnes corruimus per peccatum in orblevatur. Si autem erectus est, videamus quae ruina praecesserit: Omnes corruimus per peccatum in orbt Dominus qui erigit elisos, elevavit nos jacentes. In Adam omnes morimur: atque ita corruit orbis terrarum, et indiget erectione, ut in Christo omnes vivificemur. Igitur duplicem intellectum de orbe tradidimus. Unum, quomodo singulae animae, aut inhabitatae sint, aut desertae: alterum, quomodo universus orbis pariter ceciderit: et in sua prudentia extendit coelum. Non fortuito prudentia in coeli extensione assumpta est. Invenies et in Proverbiis dictum: Dominus sapientia fundavit terram, praeparavit autem coelos prudentia . Est ergo aliqua prudentia Dei, qsunt, Christus est: ipse sapientia ejus, ipse fortitudo, ipse justitia, ipse sanctitas, et redemptio,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbatione illiꝰ diximis. q̃ habitata idẽ orbis t̾raꝵ insapientia dĩ fabricata sit. Sapi¬
entia quippe auxiliabitur iusto: suꝑ decẽ potestatem habenis inciuitateᷤᷤ. Sapien¬
tiã aũt ⁊ disciplinã quiabic̃ infelix ẽ. ⁊ uana speᷤ eiꝰ. ⁊ laboreᷤ euis sensati. ⁊ in
itilia oꝑa eiꝰ. ait sapientia que titulo inscribitur silomonis. Id citro qͣntõ poᷤ¬
sumꝰ labore nitam᷑: ut habitata nr̃a dĩ sapientia erigat᷑. Cecidit quippe. ⁊ de
sublimi corruit. uenientib nob̾ inlocũ istũ miseriaꝵ. Cecidit habitata nostra
postꝗ̃ peccauimꝰ. iniq fecimꝰ. iniuste egunꝰ: impie gessimus.⁊ pꝰ ruina indiget
crectione. Siaũt ñ uis ista sententia ad duci. cominunẽ tociꝰ orbis queramiis ruinã:
Ut pꝰcasum eiꝰ consequent ds̃ erigens p̃dicetꝰ. Quicũq ẽ inorhe ista. ante erectionẽ
cecidit. Si aut̃ cecidit. consequent̃ erigendꝰ fuit. Nemo quippe sine caususub¬

Expanded text:
probationem ejus rei diximus, quod habitata, id est, orbis terrarum in sapientia Dei fabricata sit. « Sapientia quippe auxiliabitur justo, super decem potestatem habentes in civitate. Sapientiam autem et disciplinam qui abjicit intilia opera ejus, ait Sapientia, quae titulo inscribitur Salomonis . Idcirco quanto possumus labore nitamur: ut habitata nostra, sapientia Dei erigatur. Cecidit quippe et de sublimi corruit, venientibus nobis in locum istum miseriarum. Cecidit habitata nostra, postquam peccavimus, inique fecimus, injuste egimus, impie gessimus : et post ruinam indiget erectiet post casum ejus consequenter Deus erigens praedicetur. II. Quicumque est in orbe isto, ante erectionem cecidit. Si autem cecidit, consequenter erigendus fuit: Nemo quippe sine casu sub
Abbreviated transcription (Latin):
filio filio meo ꝓbino pbro narrante cognouii.qr cũ ur̃a excellẽ¬
tia constititionẽ qͣndã contra iuideoꝵ ꝑfidiã dedisset: hii deqͥb
pbata fuerat ractitudinẽ ur̃e m̃tis inflectere pecumaꝵ fumina
offerendo moliti sunt: ꝗ̃ excellentia ut̃a contempsit. ⁊ om̃pti
dõ placere querens. auro in nocentiã p̃tulit. Qua inre mndauid
regiꝰ factum: admemoriã uenit. Cui cum concupita aqua deciᷤ¬
ĩna bethleemitica. que uit̾ hostile cum eos. habebatur : ab ob¬
sequentib militib fuiss allata: ꝓtinus dixit. Absit ame: ut san

Expanded text:
bytero narrante cognovi: quia cum vestra excellentia constitutionem quamdam contra Judaeorum perfidiam dedisset, hi, de quibus prolata fuerat, rectitudinem vestrae mentis inflectere pecuniarum summam offerendo moliti sunt, quam excellentia vestra contempsit, et omnipotenti Deo placere quaerens auro innocentiam praetulit. Qua in re mihi David regis factum ad memoriam venit, cui dum concupita aqua de cisterna Bethlemitica, quae inter hostiles cuneos habebatur, ab obsequentibus militibus fuisset allata protinus dixit: Absit a me ut san
Abbreviated transcription (Latin):
malignus sp̃s. cum nob̾ adeleuandã m̃tẽ reducit bona q̃ egimꝰ : nossemꝑ
admemoriã mala nr̃a reuocemꝰ : quatenus nr̃a cognoscamus eẽ q̃ peccã¬
do fecimus: ⁊ solus omnip̃tis dĩ munera eẽ cũ peccata declinamus.
ustodienda qͦq ẽ mimdicia corporis instudiis bone actionis: qr iuxt.
enim uoluntas dei sc̃ificatio ur̃a. Ꝙ sc̃ificationẽ qͥd dix̾it ostendens

Expanded text:
malignus spiritus, cum nobis ad elevandam mentem reducit bona quae egimus, semper nos malignus spiritus, cum nobis ad elevandam mentem reducit bona quae egimus, semper nos ad memoriam nostra mala revocemus, quamvis et nostra cognoscamus esse quae peccando fecimus, solius omnipotentis Dei munera, cum peccata declinamus? V. Custodienda quoque est munditia corporis in studiis bonae actionis, quia juxta enim voluntas Dei, sanctificatio ves
Abbreviated transcription (Latin):
desecat. Sepe nãq malignꝰ sp̃s ut bona destruat quib prius
eamq tacitis cogitationib inqͥbusdã sius laudibus excutit.¬
ti ut decepta mens admiret᷑ ipsa ꝗͣ sint magna q̃ fec̃. Que
dũ pocultũ tumorẽ. apud semedipsa extollit̾ eiꝰ qͥ donũ tbuit
gr̃a pͥuatur. hinc ẽ enĩ q̃ ꝓapħe uocẽ contra suꝑbientẽ amã
dicitur. Habens fidutiã inpulcritudine tua. fornicata es in
nomine tuo. Eidutiã qͥppe anime inpulcritudine sua habe
insemedipsa deuistu actione p̃sumereq in suo omne forni¬
catur. quando inħ qd recte agit. non conditoriᷤ laudẽ dilatari
appetit. s sue opinioniᷤ głam requirit. Huic rursꝰ ꝑppħam scͥp
tũ ẽ. Quo pulcriores. descende anima. & n unde ẽ pulcrio.
inde descendit qͣndo exuirtutis deco q̃ exultari apud dm̃ de¬
buit: ab eiꝰ gr̃a ꝑsuam elationẽ cadit. Quid gͦ mhis agendũ ẽ.nisi ut

Expanded text:
resecat. Sepe namque malignus spiritus, ut bona destruat, quibus / prius resecat. Sepe namque malignus spiritus, ut bona destruat, quibus / prius eamque tacitis cogitationibita ut decepta mens admiretur ipsa quam sint magna quae fecit. Quae dum per occultum tumorem apud semetipsam extollitur, ejus qui donum tribuit gratia privatur. Hinc edicitur: Habens fiduciam in pulchritudine tua, fornicata es in nomine tuo . Fiduciam quippe animam in pulchritudine sua habere est in semetipsa de justa actione praesumere. Quae in suo nomine fornicatur quando in hoc quod recte egit, non conditoris laudem dilatari appetit, sed suae opinionis gloriam requirit. Hinc rursum pt: « Quo pulchrior es descende . » Anima etenim unde est pulchrior inde descendit, quoniam ex virtutis decore quo exaltari apud Dominum debuit, ab ejus gratia per suam elationem cadit. Quid ergo in his agendum, nisi ut
Abbreviated transcription (Latin):
dũo Sig abarmato rege in sacrificuim dei. uersa ẽ aqua contẽpta
pensemꝰ quale sacrifitium ommp̃ti deo rex obtulit: qui ꝓamore illiꝰ¬
non aquam s aurũ contempfit. Itaq filii excellentissime: fideut᷑
⁊ omniptis dĩ laudi tribuenda. s int̃ ħ uigilanti sunt stndio
antiqͥ hostis insidie cauende. qr qͣnto maiora in hominib dona
concupiscit tanto ħ auferre subtiliorib insidiis exqurit. Naq
enĩ latruncłi inuna caꝑe iuatores uacuoᷤ expetunt. s eoꝰ qͥ auri
uascula uł argenti ferũt. Uia qͥppe ẽ uita p̃sens. O tanto qͥsq
necesse ẽ. ut insidiantes sp̃s caueat qͣnto maiora sunt dona q̃
portit. Oportet enĩ excellentiã uram intantũ decõuersione
gcis subdite munire ꝗ accepit. sumope custodire. Pruis huii
litatẽ cordis: ac deinde mundiciã. cũ sc̃ptũ enĩẽ: omnis qͥ
se exaltat humiliabit᷑. ⁊ qͥ se humiliat exaltabit᷑. ꝓfecto liqa
qr ille ueracit̾ alta amat : qui intẽ suã ab humilitatis radice nõ

Expanded text:
ur ab armato rege in sacrificium Dei versa est aqua contempta, pensemus quale sacrificium omnipotenti Deo rex obtulit, qui pro illi aurum accipere contempsit. Itaque, fili excellentissime, fidenter et omnipotentis Dei laudi tribuenda. 1030 Sed inter haec vigilanti sunt studio antiqui hostis insidiae cavendae, qui quanto majora in hominibus dona conspicit, tanto haec auferre subtilioribus insidiis exquirit. Neque enim latrunculi in via capere viatores vacuos expetunt, sed eos qui auri vascula vel argenti ferunt. Via quippe est vita praesens. Et tanto quisque necesse est ut insidiantes spiritus caveat, quanto majora sunt dona quae portat. Oportet ergo excellentiam vestram in tanto hoc de conversione gentis subditae munere quod accepit ssit: Omnis, qui se exaltat, humiliabitur, et qui se humiliat, exaltabitur, profecto liquet, quia ille veraciter alta amat, qui mentem suam ab humilitatis radice non
Abbreviated transcription (Latin):
additur iã nꝰ soli facitiꝰ. Omp̃ts aũt ds̃ incunctis actib uri cdestiᷤ
bracii extensione uo̾ ꝓtegat : uobisq ⁊ p̃sentis uite ꝓsꝑa. ⁊ post
multa annoꝵ curricła. gaudia et̃na concedat. Clauẽ uͦ pariui¬
lam uob asacratissimo bĩ petri apłi corpore ꝓeiꝰ benedictione tranꝰ¬
misimus inq̃ inẽ ferrum decathenis eiꝰ inclusum. Ut qͥ collun
illiꝰ admartiriũ ligau̾at ur̃m ab om̃ib peccatis soluat. Crucẽ qͦq
latori p̃senti dedimus offerendã : inqͣ lignũ dñnce crucis in est. ⁊¬
capilli beati ioħis baptiste exqͣ semꝑ solatiũ nr̃i saluatoris. ꝑ int̃ces¬
leandro.palleũ abeati pet̾ apłi sede transmisimus q̃ ⁊ antiq con¬
suetudini. ⁊ ur̃is morib ⁊ eiꝰ bonitati atq dignitati debebamus.

Expanded text:
additur, iam non soli faciatis. Omnipotens autem deus in cunctis actibus vestris caelestis additur, iam non soli faciatis. Omnipotens autem deus in cunctis actibus vestris caelestis brachii extensione vos protegat vobisque et praesentis vitae prospera et post multa annorum curricula gaudia aeterna concedat. C. Morlam a sacratissimo beati Petri apostoli corpore pro ejus benedictione transmisimus, in qua inest ferrum de catenis inclusum, ut quod collum illius ad martyrium ligaverat, vos ab omnibus absolvat. Crucem quoque latori praesenti dedimus vobis ferendam, in qua lignum Dominicae crucis inest, et capilli beati Joannis Baptistae, ex qua semper solatium nostri Salvatoris, per interceLeandro Pallium a beati Petri apostoli sede transmisimus, quod et antiquae consuetudini, et vestris moribus, et ejus bonitati atque gravitati debeamus.
Abbreviated transcription (Latin):
quisq ur̃m uassiuum posside inscificatione ⁊ honore ⁊ ñ ĩpassion
desidiis. Ipsa quoq regni gubnacła erga subiectoᷤᷤ: magno sunt
modamine temꝑanda. ne potestaᷤᷤ m̃ti subripiat. Tunc enĩ regnũ
brne regit᷑ cum regnandi gła animo ñ dñat᷑. Curandũ quoq ẽ: ne
inira subripiat: neciciꝰ faciat. omine qͥ licet. Ira quippe ĩ cum
delinquentũ culpas exequit᷑: ñ debet menti quasi dña p̃ire. s pꝰ
nationiᷤᷤ t̃gum . ułut ancilla famulari. ut ad faciẽ iussa ueniat.
Nã si semel mentẽ posside ceꝑit iustũ eẽ reputat. ⁊̃ qͥ crudelit fac̃
hincẽ enĩ scͥptum. Ira uiri iusticiã dĩ non oꝑiat᷑. hinc rursꝰ dr̃.¬
Sit omnis omo ueloꝵ adaudiendũ: tardus aut ad loquendũ: ⁊ tar¬
dus adirascendũ. hec aũt uoᷤᷤ auctore deo omnia seruare non am¬
bigo : s occasione ammonitionis exorta bonis ur̃iᷤᷤ actib me fur¬
tuie subiungo. ut qͥ non ammoniti facitis qͣndo uob ⁊ admons

Expanded text:
strum, vas suum possidere in sanctificatione et honore et non in passionibus desiderii. Ipsa quoque regni gubernacula erga subiectos magno sunt moderamine temperanda, ne potestas mentem subripiat. Tunc enim regnum bene regitur, cum regnandi gloria animus non dominatur. Curandum quoque est, ne ira surripiat, / ne fiat citius omne, quod licet. Ira quippe, etiam cum delinquentium culpas exequitur, non debet menti quasi domina praeire, sed post rationis tergum velut ancilla famulari, ut ad faciem iussa veniat. Nam si semel mentem possidens coeperit, iustum esse deputat etiam, quod crudeliter facit. HincSit omnis homo velox ad audiendum, tardus autem ad loquendum et tardus ad iram. Haec autem vos auctore deo omnia servare non ambigo, sed occasione admonitionis exorta bonis vestris actibus me furtive subiungo, ut, quod non admoniti facitis, quando vobis et admonens
Abbreviated transcription (Latin):
nere ñ pot̾at. Sin᷑ inuna domo due fem̃e: duo masculi. Siaut̃ ⁊ t̾ciꝰ
ille. T̃ XEOBOceoc. tuus abite non uult. ⁊ sedtnone ac turbaᷤᷤ concitat.
it biga. sit triga.ft̃ uto ac filiꝰ. ⁊ sororẽ illis exibebit ⁊ matrẽ. Alii uitr¬
cũ ⁊ generũ uocent: ille nutriciũ appellet ⁊ frẽm. Hec adbreuẽ lugu¬
braciundam celeri sermone dictaui: uolens desidio postulantis
satis facere. ⁊ quasi adscolasticã mat̾iem me exercens: Eadẽ enĩ diȩ ma¬
ne pulsabat ostiũ ꝓfecturꝰ erat: Simulq ut hostendere obtrectato¬
rib meis. qͥ iego possẽ quicqͥdueniret inbucc̃a dicere. Unde ⁊
de scripturis pauca ꝑstrixi : nec orationẽ meã utĩcet̾is libriᷤ fac̾e
solitas sum. illaꝵ florib texui. Ex tpr̃aliᷤᷤ est dictio. ⁊ tanta ad
lumen lucernule facilitate ꝓfusa: ut notarioꝵ manus lingua
p̃curreret: signa hac furta uerboꝵ uolubilitaᷤ sermoniᷤᷤ obrueret.
Qđ iocnto dixi: ut qͥ ignoseit ingenio. ignoscat ł tpr̃i¬

Expanded text:
nere non poterat. sint in una domo duae feminae, duo masculi. sin autem et tertius ille γηροβοσκός tuus abire non uult et seditiones ac turbas concitat, sit biga, sit triga, frater uester ac filius et sororem illis exhibebit et matrem. alii uitricum et generum uocent, ille nutricium appellet et fratrem. Haec ad breuem lucubratiunculam celeri sermone dictaui uolens desiderio postulantis satisfacere et quasi ad scholasticam materiam me exercens - eadem enim die mane pulsabat ostium, qui profecturus erat - simulque, ut ostenderem obtrectatoribus meis, quod et ego possim, quicquid uenerit in buccam, dicere. unde et de scrisolitus sum, illarum floribus texui. extemporalis est dictio et tanta ad lumen lucernulae facilitate profusa, ut notariorum manus lingua praecurreret et signa ac furta uerborum uolubilitas sermonis obrueret. quod idcirco dixi, ut, qui non ignoscit ingenio, ignoscat uel tempori
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ annoᷤ inutata ẽ sofronia. ⁊ aliȩ qͥb rectissime illud ennianũ aptari potest.  tnea
ne in nemore pelio. Cuiꝰ amicitiᷤ fruita ẽ paula uenerabił. In huiꝰ nutrita cubiculo
eustochiũ urginitatiꝰᷤ decꝰ. ut facił estimatio sit. q̃t magistra. ubi tał discipula.
Rideat forsitan in fideltꝰ lector: me in muliercularũ laudib: ĩmnorari. Quisi recordet᷑
scas feminã conntes cdñĩ saluatoriᷤ qͤ ministrabant ei de substantia sua. ⁊ tresiuarias
stantes ante crucẽ. mariãq ꝓpͥe magdalenã qͦ ob sedulitatẽ ⁊ ardorẽ fidei turritȩ
condẽpnabit ineptiarũ. qͥ uirtutes ñ sexi sed anuno uidicamꝰ. contẽpteq nobili¬
qͥ ꝓpt̃ geniᷤᷤ nobilitatẽ erat uotꝰ pontifici: ⁊ uideoꝵ insidiaᷤ ñ timebat: in tantũ ut

Expanded text:
post annos imitata est Sophronia et aliae, quibus rectissime illud Ennianum aptari potest: utinam post annos imitata est Sophronia et aliae, quibus rectissime illud Ennianum aptari potest: utinam ne in nemore Pelio. huius amicitiis fruita est Paula uenerabilis, in huius nutrita cubiculo Eustochium, uirginitatis decus, ut facilis aestimatio sit, qualis magistra, ubi tales discipulae. rideat forsitan lnfidelis lector nxe in muliercularum laudibus inmoran: qui, si recordetur sanctas feminas, comites domini saluatoris, quae ministrabant ei de sua substantia, et tres Marias stantes ante crucem Mariamque proprie Magdalenen, quae ob sedulitatem et ardorem fidei \'turritauam nos condemnabit ineptiarum, qui uirtutes non sexu sed animo iudicamus. unde et Iqui propter generis nobilitatem erat notus pontifici et Iudaeorum insidias non timebat, in tantum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
machũ ⁊ frequentes infirmitates. Raro ꝓcedebat ad publicũ. ⁊ maxi¬
ine nobiliũ matronarũ uitabat domos: ne cogeretur uidere qđ c̃tẽpserat.
narent. Matͥ in tantũ obediens: ut int̃dũ faceret qđ nolebat. Nã cũ illa suũ
pauperes eligebat.: tam̃ mat̾ cont᷑ire ñ poterat. Monilia ⁊ qͥeqͥd supellecti:¬
nũ ẽtristare. Nulla eo tp̃r nobiliũ feminar̃ nouerat romȩ ꝓpꝰsitũ monachoꝵs:
nec gaudebat ꝓpt̃ rei nouitatẽ ignominiosũ ut tc̃ putabat᷑. ⁊ uile popłiꝰ nonĩ ad¬
sumere. Hec ab alexandriniᷤ sac̾dotib papaq athanasio ⁊ postea petro qͥ ꝑsecutionẽ
arrianȩ hereseoᷤᷤ decliuanteᷤᷤ qͣsi ad tutissinũ cõmunioniꝰ suȩ portũ romã confuge.¬
rant: uitã beati antonii adhuc tẽ uiuentiᷤ monasteria qͦ in tebaide pachonii ⁊ uir

Expanded text:
machum et frequentes infirmitates. raro procedebat ad publicum et maxmachum et frequentes infirmitates. raro procedebat ad publicum et maxime nobilium matronarum uitabat domus, ne cogeretur uidere, quod contempsernarent. Matri in tantum oboediens, ut interdum faeciet, quod nolebat. Nam cum illa suum pauperes eligebat et tamen matri contraire non poterat monilia et, quicquid supellectilmum contristare. Nulla eo tempore nobilium feminarum nouerat Romae propositum monachorum nec audebat propter rei nouitatem ignominiosum, ut tunc putabatur, et uile in populis nomen adsumere. haec ab Alexandrinis sacerdotibus papaque Athanasio et postea Petro, qui persecutionem Arrianae hereseos declinantes quasi ad tutissimum communionis suae portum Romam confugerant, uitam beati Antonii adhuc tunc uiuentis monasteriaque in Thebaide Pachumii et uirg
Abbreviated transcription (Latin):
uidicari. ⁊ qualis qͦq sit taliũ cõsortio delectari. Piuinorũ scripturarũ
ardor incredibiliᷤᷤ seꝑq cantabat. In corde meo abscondi eloqͥa tua: ut ñ pec¬
tͥ. Et illud de ꝑfecto uiro. Et in lege dñi uolunta ᷤᷤ eiꝰ. ⁊ in lege eiꝰ medit.
bit᷑ die ac nocte. Meditationẽ legis ñ in replicando qͤ scripta suNł ut uideors
estimant pharisei : sed in oꝑe intelligenᷤᷤ iuxta illud apłicũ. Siue comedi¬
mereri intelligentiã scripturarũ. Qđ ⁊ alibi legimꝰ. Quȩ cepit iħe face¬
re & docere. Et erubescit quãuiᷤᷤp̾clara doctrina: quã ꝓpria rep̃hendit
conscientia. Frustraq lingua p̾dicat pauꝑtatẽ.⁊ docs elemosinas: qͥ cręsi¬
tiis tumet. Uiliq oꝑtꝰ palliolo: pugnat contra tineas uestiũ sericar
Moderata ieuinia. carniũ abstinentia uini odor magiᷤᷤ quã gustꝰ. ꝓpt̃ sto¬

Expanded text:
iudicari et, qualis quaeque sit, talium consortio delectari. Divinarum scripturarum iudicari et, qualis quaeque sit, talium consortio delectari. Divinarum scripturarum ardor incredibilis, setibi, et illud de perfecto uiro: et in lege domini uoluntas eius et in lege eius medita-n bitur die ac nocte meditationem legis non replicando, quae scripta sunt, ut Iudaeorum aestimant pharisaei, sed in opere intellegens iuxta illud apostolicum: siue comedimereri intellegentiam scripturarum. Quod et alibi legimus: Quia coepit Iesus facere et docere. erubescit enim quamuis praeclara doctrina, quam propria reprehendit conscientia, frustraque lingua praedicat paupertatem et docet elemosynas, qui Croesi diuitiis tumet uilique opertus palliolo pugnat contra tineas uestium sericarum. moderata ieiunia, carnium abstinentia, uini odor or magis quam gustus propter sto
Abbreviated transcription (Latin):
uestib. splendere gẽmiᷤᷤ. aurũ portare ceruicib. ⁊ aurib ꝑforetiꝰ rubri maris
dñatu eoꝵ se caruisse letent᷑: querantq alios ñ qͥb uixta dei sententiã ser¬
uiant. sed qͥbii ᷤᷤ imꝑeN. Unde ⁊ pauꝑes eligunt: ut tantũ uiroᷤᷤ habere uide-¬
nt᷑ qͥ patient̃ om̃ia sustinean. si musitauerin ilieo ꝓiciendi. Nr̃a uidua
talib usa uestib ẽ: qͥb obstar& frigꝰ ñ m̃bra nudaret. Aurũ usq ad anuli sige¬
naculũ repudiaus. ⁊ magis in uentrib egenoꝵ quã in marsupiis recondens.
Iuꝰquã sine matre. nullũ clerieoꝵ ⁊ monachoꝵs. qdđ ãplȩ domꝰ int̾dũ exigebat
necessitaᷤ: udit absq arbitriᷤᷤ. Seꝑ in comitatu suo uiduas. ac uirgiies:
ipsas graues feminas habuit: sciens ex lascuua puellarũ sepe de dñarũ morib

Expanded text:
uestibus, splendere gemmis, aurum portare ceruicibus et auribus perforatis Rubri Maris uestibus, splendere gemmis, aurum portare ceruicibus et auribus perforatis Rubri Maris uirorum se caruisse laetentur quaerantque alios, non quibus iuxta dei sententiam seruiant, sed quibus imperent. unde et pauperes eligunt, ut nomen tantum uirorum habere uideantur, qui patienter riuales sustineant, si musitauerint, ilico pioiciendi. nostra uidua talibus usa est uestibus, quibus obstaret frigus, non membra nudaret, aurum usqnaculum repudians et magis .in ventribus egenorum quam in marsuppiis recondens. Nusquam sine matre, nullum clericorum et mon- achorum—quod amplae domus interdum exigebat necessitas—vidit absque arbitris. Semper in comitatu suo virgines ac viduas et ipsas graves feminas habuit sciens ex lascivia puellarum saepe de dominarum moribus
Abbreviated transcription (Latin):
uasi rẽ dificillimã ac pene inpossibilẽ. optat ꝓpħa potius quã p̃sumit dice
Deati in maculati in uia. qͥ ambulant in lege dnĩ. Inmaculatoᷤᷤ huiꝰ scłi: in ua
appellans. qͦs nulla obsceni rumoriᷤᷤ aura maculauerit: qͥ ol ꝓbriũ ñ acceꝑĩt ad¬
u̾sꝰ ꝓrrimos suoᷤ. De qͥb ⁊ saluator in eugło. Esto inqͥt beniuolus siue bene
entiens de adu̾sario tuo dũ es cũ illo in uia. Qͥs unquã de hac muliere
qđ displicer&. audiuit. Qͥs audiuit ut crederet: Qͥs credidit ut ñ ma-¬
gis se ipsũ malignitatiᷤᷤ ⁊ infamiȩ cõdẽpnaret. Ab hac pͥmũ confusa genti¬
litaᷤᷤ ẽ: dũ om̃ib patuit q̃ esset uidintaᷤᷤ xp̃iana. quã ⁊ cõscientia ⁊ habitu
ꝓmittebat. Aliȩ enĩ solent purpurisso ⁊ cerussa ora depingere. serieiᷤ nitere

Expanded text:
quasi rem difficillimam ac paene inpossibilem optat propheta potius quam praesumit dicens: quasi rem difficillimam ac paene inpossibilem optat propheta potius quam praesumit dicens: Beati inmaeulati in via, qui ambulant in lege domini, inmamacularit, qui obprobrium non acceperint aduersus proximos suos. de quibus et saluator in euangelio: esto, inquit, beniuolus — siue bene sentiens — de aduersario tuo, dum es cum illo in uia. quis umquam de hac muliere, quod displiceret, audiuit, ut crederet? quis credidit, ut non magis se ipsum malignitatis et infamiae condemnaret ? ab hac primum confusa gentilitas est, dum omnibus patuit, quae esset uiduitas Christiana, quam et conscientia et habitu promittebat. illae enim solent purpurisso et cerussa ora depingere, sericis nitere
Abbreviated transcription (Latin):
anna ꝓpħissa filia phanuel de tribu aser ⁊ hec. ꝓuectę etatis in die¬
b plurimis. uixeratq cũ uiro suo annis septẽ a iurginitate sua. ⁊ erat
u̾dua annis octoginta q̃ tuor. nec recedebat de tẽplo ieiuniis⁊ obseera¬
tionib seruiens dño die ac nocte. Nec mirũ si uidere meruit saluatorẽ.
nere natũ. confiteri. ⁊ in crucifixũ eredere. paruulũ ñ negare.⁊ uirũ gaude¬
re regnantẽ. Non facio ullã int̾ feminas scãs differentiã. qđ ñ mulli int̾ scõs
tiros ⁊ ȩccłarũ pͥncipes stulte facere consueruns: sed illo tendit assertio. ui
quarũ unꝰ ẽ labor.unũ sit ⁊ p̃miũ. Difficile ẽ in maledicta ciuitate ⁊ in ur¬
be inqͣ orbis heu quondã popłs fuit. palmaq uitioꝵs: si honestis detraherens.¬
⁊ pura ac munda macularent: ñ aliquã sinistri rumoriᷤᷤ fabulã trahere. Unde

Expanded text:
Anna prophetissa, filia Phanuhelis, de tribu Aser et haec prouectae aetatis in dieAnna prophetissa, filia Phanuhelis, de tribu Aser et haec prouectae aetatis in diebus plurimis. uixeratque cum uiro annis septem a uirginitate sua et erat uidua annis octoginta quattuor nec recedebat de templo ieiuniis et obsecrationibus seruiens nocte ac die. nec mirum, si uidere meruit saluatorem, nere, natum confiteri et in crucifixum credere, paruulum non negare et uirum gaudere regnantem: non facio ullam inter sanctas feminas differentiam, quod nonnulli inter sanctos uiros et ecclesiarum principes stulte facere consuerunt, sed illo tendit adsertio, ut, quarum unus labor, unum et praemium sit. Difficile est in maledica ciuitate et in urbeet pura ac munda macularent, non aliquam sinistri rumoris fabulam trahere. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
nis urb inclitũ decꝰ institutis rethorũ p̃dicabo: ut exponã illustrẽ rotiliã
alti sangumis genꝰ ⁊ stemata ꝑ c̃sules ⁊ p̃fectos p̃toriĩ aecurrentur. Nich il
in illa laudabo nͥ d ꝓpriũ ẽ. ⁊ in eo nobilius qͦ opib: nobilitate contẽpta
facta ẽ. pauꝑtate ⁊ humilitate nobilior: orbata patrĩ morte. uiro qͦq post
nuptias septimo m̃se priuata ẽ. Cũq eã cerealis euiꝰ larũ init̃ consules
fundere albinaq mat̾ tã clarũ p̃sidiũ uiduitate domiis ultro appeter&.
illa respondit. Si uellẽ nubere.⁊ ñ ȩt̃nȩ me euperẽ dedicare pudicicie.
utiq maritũ quererẽ ñ hereditatẽ. Illoq mandãte posse ⁊ senes diu
uiuere ⁊ niueres eito mori elegant̃ lusit. Iuuenis quidẽ porest eito mo¬
ri. sed senex dui uiuere ñ potest. Qua sententia repudiatꝰ exẽplo cete¬
ris fuit. ut eiꝰ nuptias desꝑarent. Legimꝰ in euglo scđm lucã. ⁊ erat

Expanded text:
ponam inlustrem familiam, alti sanguinis decus et stemmata per consules et praefectos praetorio decurrentia. nihil in illa laudabo, nisi quod proprium est et in eo nobilius, quod opibus et nobilitate contempta facta est paupertate et humilitate nobilior. Orbata patris morte uiro quoque post nuptias septimo mense priuata est. cumque eam Cerealis, cuius clarum inter consules fundere Albinaque mater tam clarum praesidium uiduitati domus ultro appeteret, illa respondit: \'si uellem nubere et non aeternae me cuperem pudicitiae dedicare, utique maritum quaererem, non hereditatem\'. illoque mandante posse et senes diu uiuere et iuuenes cito mori eleganter lusit: \'iuuenis quidem potest cito mori, sed senex diu uiuere non potest\'. qua sententia repudiatus exemplo ceteris fuit, ut eius nuptias desperarent. legimus in euangelio secundum Lucam: et erat
Abbreviated transcription (Latin):
¶uirgo xp̃i pͥncipia. ut memoriã scẽ
feminę mareellę luteris recolã: ⁊ bonũ quo dii fruiti fu¬
imꝰ etiã cet̃is noseendũ imirandũq describã. Satisq do¬
tristicia in credibilis. quę ita meũ opp̃ssit animũ. ut melieis uidicarẽ
tacere in p̃sentiarũ. quã nichil dignuillius laudib dicere. Noq uͦ in

Expanded text:
virgo Christi Principia, ut memoriam sanctae feminae Marcellae litteris recolam et bonum, quo diu fruiti sumus, etiam ceteris noscendum imitandumque describant. Satisque dotristitiae incredibilis, quae ita meum oppressit animum, ut melius judicarem tacere impraesentiarum, qu
Abbreviated transcription (Latin):
qͣndo dñi nr̃i adhuc calebat cruor. ⁊ feruebat recenꝰ in crededib fides: uendeba& om̃s posseffion
suaᷤᷤ ⁊ p̃cia eãꝵ ad apłoꝵ defereluã pedes: ut ostended pecuniaᷤᷤ eẽ caleaudas. dabat᷑q singuł ꝓ ut
opꝰ erat. Ananiaᷤᷤ ⁊ saphita dispeusatores timidi. ĩmo corde duplici. ⁊ idõ c̃dẽpnati: qr pꝰ uotũ ob:¬
ler̃ qͣs sua ⁊ ñ eiꝰ ciu semel ea uouerati. partẽq s iã alienȩ substadiȩ reseruar̃. metuedes famẽ q̃
uera fides ñ timet. ⁊ p̃sersẽ men̾iere uindictã. ñ crudelitate seslecłiȩ. s correptiõis ex ẽplo. Demiq ⁊
pena duoꝵ hõir̃ sit doctrimna multoꝵ. Ex eo tpr qͦ urginitati ꝑpecuȩ c̃secrata es: tua ñ s̃ tua. ĩ no
reqͥeueri: scio enĩ ⁊ illa ħ optare ut te habetal suꝑstitẽ. cũ etaᷤᷤmaturior fuerit. ⁊ uoludaᷤᷤ grauior.

Expanded text:
ni nostri adhuc calebat cruor et feruebat recens in credentibus fides, uendebant omnes possessiones suas et pretia earum ad apostolorum deferebant pedes, ut ostenderent pecunias esse calcandas; dabaturque singulis, prout opus erat. Ananias et Saphira, dispensatores timidi, immo corde duplici et ideo condemnati, quia post uotum obtulerunt quasi sua et non eius, cui semel ea uouerant, partemque sibi iam alienae substantiae reseruarunt metuentes famem, quam uera fides non timet, praesentem meruere uindictam non crudelitate sententiae sed correptio-. nis exemplo. deniqpoena duorum hominum sit doctrina multorum. ex eo tempore, quo uirginitati perpetuae consecrata es, tua non tua sunt, immrequieuerint — scio enim et illas
Abbreviated transcription (Latin):
re conata ẽ. s uir ditissime pauꝑtatiᷤᷤ ⁊ apłicȩ sollicitudiniᷤᷤ stati norxiũ ꝑculit cap̃. ⁊ sibiladłia
dre ora ẽpescint. ⁊ qr uereor ĩmo rumore cognoui. in qͥb̾dã adhuc uiuere ⁊ pullulare uene¬
⁊ sup̃ dicti uiri successor ⁊ filiꝰ e. teneaᷤᷤ fidẽ nec ꝑegrinã ꝗ̃ uiᷤ tͥ prudenᷤ callidaq ideat᷑ doc¬
trinã recipias. Solea enĩ huiꝰ demͦi ꝑ anguloᷤᷤ musitare: qͣsi iusticiã dĩ qͣrere.cur illa aiã in il
ẽ uata ꝓiuncia. Qd causȩ exetitit. ut aliqͥ d̃ xp̃ĩaniᷤ nascaił paredłib ali iã feraᷤ⁊ seuissimaᷤᷤ na-¬
locũ s feceri&. uenena diffundut. Putaᷤ ne frustra ĩfaris paruulꝰ. ⁊ qͥ uix matrẽ risu ⁊ uultꝰ
hilaritate cognoseat. qͥ nec boni aliqͥ fec̃ nec in alidemoẽ corripit᷑ morbo oppͥinit᷑ regio. ⁊ ea

Expanded text:
ae sollicitudinis statim noxium perculit caput et sibilantia hydrae ora conpescuit. et quia uereor, immo rumore cognoui in quibusdam adhuc uiuere et pullulare uenecae cathedrae et supra dicti uiri successor et filius est, teneas fidem nec peregrinam, quamuis tibi prudens callidaque uideatur, doctrinam recipias. solent enim huiusce modi per angulos musitare et quasi iustitiam dei quaerere: \'cur illa anima in illa est nata prouincia? quid causae extitit, ut alii de Christianis nascantur parentibus, alii locum sibi fecerint, uenena diffundunt: \'putasne, frustra infans paruulus et qui uix matrem risu et uultus hilaritate cognoscat, qui nec boni