comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inferm timore malũ agere deserit. Quod bonũ est:
Nemo uero debet in hoc desidia remanere. Melirs
est enim dñi diligere. ac uona opera facere: amore
iusticie. Quem admodũ marcha faciebat. que iħm
xp̃m hospitabatur et ꝓcurabat: ꝓpt̾ amorem quẽ
illi deferebat. Suꝑbiã tamen Aliquando: precipitat
hominẽ ab huiusmodi bono. Aliud autẽ his omnibus:
habet᷑ prestantius. õmnẽ seculi curam obliuisci: et
indo solũ modo delec tari. Hec est ꝑfecta caritas. aqͥ
numquã aliquis dãpnabiliter corruet: post quã eã
semes habuerit. Quisquis autẽ eam possidet: in tan-¬
tum dñi diligit: quantũ sibi uidetur eũ non posse
diligere. Quo enĩ ardentius eũ desiderio sp̃s amplec¬
titur: eo amplnus sibi uidetur illũ amit tere. et a se
dm̃ elongare. Non enĩ uult dñs ut in hoc seculo
uir iustus suo sacietur amore: sed semꝑ habeat
famẽ sitimq iusticie. Et sicut pater filio pomum

Expanded text:
inferni timore malum agere deserit; quod bonum est. inferni timore malum agere deserit; quod bonum est. Nemo vero debet in hoc desidia remanere. Melius est enim Deum diligere ac bona opera facere amore justitiae, quemadmodum Martha faciebat, quae Jesum Christum hospitabatur et procurabat propter amorem quem illi deferebat . 3. Superbia tamen aliquando praecipitat hominem ab hujusmodi bono. Aliud autem his omnibus habetur praestantius, omnem saeculi curam oblivisci, et in Deo solummodo delectari. Haec est perfecta charitas a qua nunquam aliquis damnabiliter corruet, postquam eam semel habuerit; quisquis autem eam possidet in tantum diligit Deum, quantum videtur sibi non posse eum diligere. Quo enim ardentius eum desiderio spiritus amplectitur, eo amplius sibi videtur illum amittere, et a se Deum elongare. 4. Non enim vult Dominus ut in hoc saeculo vir justus satietur amore suo, sed semper habeat famem sitimque justitiae. Et sicut pater filio pomum
Abbreviated transcription (Latin):
ens aliqͥs incipit murmurare ad uersus alium:
quatinus ad semet ipsum rediens. suas inspiciat
cõgitationes. dicta quoq sua et facta. Cũq se
bene discusserit. uidebit aliũ de quo murmura-¬
bat tam ꝓcul ante se currere: quod numquam
eũ consequi: poterit. Et placebit dño: quia sͥ met¬
ipsi displicebit. Est etiã melius. ut aliquis uincat᷑
et uincat : quam ut uincat : et postea uincatur:
Sicuti milites in prelio. mauis habent honoris.
qui pͥmitus fugiendo. post modũ uero reuerten¬
do suos uincũt inmicos. quam alii qui prius fu¬
gabant. et postea deuncuntur::¬
b seruare debet quisquis est in uia dei: ne
se. torpore retardet : neq suꝑbia corruat:
Nullus enim magrum messis ueniens totum
habet honus suume ad pͥmam spicam . Nec sẽs
spicas collegerat: sed tunc suũ integrauit fasc iculũ
Drima quoq uia qua ad dm̃ pergitur.: est pene for¬
mido. Cum in tantum aliquis dñm ꝑtimescit: quod

Expanded text:
es aliquis incipit murmurare adversus alium, es aliquis incipit murmurare adversus alium, quatenus ad semetipsum rediens suas inspiciat cogitationes, dicta quoque sua et facta. Cumque se bene discusserit, videbit alium de quo murmurabat tam procul ante se currere quod nunquam eum consequi poterit: et placebit Domino, quod sibimetipsi displicebit. 3. Est etiam melius ut aliquis vincatur et vincat, quam ut vincat, et postea vincatur, sicuti milites in praelio majus habent honoris qui primitus fugiendo, postmodum vero revertendo suos vincunt inimicos, quam alii qui fugabant et postea devincunturbservare debet quisquis est in via Dei ne se torpore retardet, neque superbia corruat. Nullus enim in agrum messis veniens totum habet onus suum ad primam spicam, nec sanctuspicas collegerat, sed tunc suum integravit fasciculum. 2. Prima quoque via qua ad Deum pergitur est poenae formido, cum in tantum aliquis Dominum pertimescit quod
Abbreviated transcription (Latin):
dimenta uidere. quam in hoc : quia non cognoscit ea:
Abundancia quippe delictorũ impedit: ne uideantur:
Tunc enim cognoscuntur: quando deleta sunt. Quemt¬
admodum tenebra. cum aliqͥs inde egressus. fueritic
quã nemo potest uidere: dum in ea consistit᷑ ⁊ li Im¬
prius accusat seniet ipsum. ex eo quod audit:
in bonis que facit: quã in m̃alis. Quis enĩ nes
quanta mala inse retinet. ut inspiciendo culpas:
uirtutes in se cum humilitate custodiat:¬
ter quod a dño precipitur. quia leuius est et maior
utilitas. Diabolus monet econtrario. ut homo deserẽs
suum oculũ trabem habentem. ab eat purgare alie¬
num. Multiq ens consilio malunt longe ab ire. ⁊
in tumultu manere. alterius oculũ curando: quã
ꝓpe remare. et inpace consistere : semet ipsos dis¬
cutiendo. Non est autẽ simile. ut qͥ alium repreh¬
endit ex eo unde ipse magis culpabilis est: quati
nus illud ex caritate faciat. sed hodio uel in uidia:.
seu ui ani głia. Idcirco rectum est consiliũ quoci¬

Expanded text:
dimenta videre, quam in hoc quia non cognoscit ea. Abundantia quippe delictorum impedit ne videantur; tunc enim cognoscuntur quando deleta sunt; quemadmodum tenebrae, cum aliquis inde egressus fuerit, quas nemo potest videre, dum aliquis in eiprius accusat semetipsum ex eo quod audit. in bonis quae facit quam in malis. Quis enim nescquanta mala in se retinet, ut inspiciendo culpas virtutes cum humilitate custodiatter quod a Domino praecipitur quia levius est, et major utilitas. Diabolus monet e contrario ut homo deserens suum oculum trabem habentem, abeat purgare alienum; multique ipsius consilio malunt longius abire et in tumultu manere alterius oculum curando, quam prope remanere et in pace consistere semetipsos discutiendo. Non est autem simile ut qui alium reprehendit de eo unde culpabilis est magis ipse, illud ex charitate faciat, sed odio vel invidia seu inani gloria. 2. Idcirco rectum est consilium quoti
Abbreviated transcription (Latin):
Nã sic̃ consuetudo religioĩs est in
refectorio ad mensas sedentibꝰ ⁊ uescentib̾
illis. ille humilit̾ humi residebat: legẽdo
passiones scõꝵ. ł uitas patrũ. seu aliã edi¬
ficantẽ scͥptura: ut corpoꝵ alim̃ta capiẽtes.¬

Expanded text:
Nam, sicut consuetudo religionis est, in refectorio ad mensas sedentibus et vescentibus illis, ille humiliter humi residebat, legendo passiones sanctorum vel Vitas Patrum, seu aliam aedificantem scripturam, ut corporea alimenta capientes
Abbreviated transcription (Latin):
repꝑit ⁊ ruꝑes. terraniq desertã ⁊ inuiã:
q̃ nouo hospiti suo potum frigidissimũ. et
domũ uentis expositã offerens. asflictionẽ
corporis ⁊ requiem mentis manifestis indi¬
ciis ꝓmitebat. P orro tota siluestͥs ⁊ ftilis.
⁊ fere om̃i tẽpore hyemał. hõibꝰ insueta. as¬
sueta feris. aliud nõ pot̾at polliceri. S nõ
inspem eiꝰ de qͦ legit᷑. quia erat in deserto cũ
bestiis. ⁊ angłi ministrabãt ei: securꝰ ⁊ intre¬
pidꝰ ad unũ accessit fontẽ. E gaudẽs de soli¬
tudine qͣm uixta cor suũ ad ducendã pauꝑẽ
uitã aptã ĩuenerat. om̃ibꝰ diebꝰ uite sue. ibi

Expanded text:
reperit et rupes, terramque desertam et inviam, reperit et rupes, terramque desertam et inviam, quae novo hospiti suo potum frigidissimum et domum ventis expositam offerens, afflictionem corporis et requiem mentis manifestis indiciis promittebat. Porro tota silvestris et sterilis, et fere omni tempore hiemalis, hominibus insueta assueta feris, aliud non poterat polliceri. XIV. Dein spem ejus de quo legitur, quia erat in deserto cum bestiis, et angeli ministrabant ei , fervens et intrepidus ad unum accessit fontem, et gaudens de solitudine, quam juxta cor suum ad ducendam pauperem vitam aptam invenerat, omnibus die
Abbreviated transcription (Latin):
dictione discessit a curia: ⁊ qͣi future cos¬
uersationis sue iam mediũ habens. uisũ
est ei bonũ ea intencione redire ad pat̾am:
ut qd̾ corpore nolens ⁊ insciꝰ reliq̃rat. mẽte
⁊ corpore spontaneꝰ ⁊ prudẽs desereret.
sus est: s paruam ibi faciẽs morã. a parẽ¬
tibꝰ ⁊ fr̃ibꝰ. ⁊ cognatis ⁊ amicis qͥ de regressu
ipsiꝰ admodũ congaudebãt.: solus latent̃
ꝓuinciarũ parces. ea loca que adseruiend̾
dõ. et agendã penitenciã mag̾ sunt ido¬
nea: diligentissime considerabat. Sciebat
enĩ qd̾ q̃rentibꝰ ⁊ diligentibꝰ dm̃. freq̃ntia
hominũ ⁊ copia rerũ nociua st̃: utilia uͦ
heremis et solitudinibꝰ. ⁊ de canonicoꝵ. mo¬
nachoꝵ. herenutarũq uita. illa q̃ imitanda
stͥ memorie comm̃datis: in aquitaniã ad ne¬
morosum montẽ qͥ non longe distat ab
urbe lemouicarũ. ⁊ nuretũ dicit᷑: xp̃o
ducente ꝑuenit. Ubi fontes em¬

Expanded text:
dictione discessit a curia, et quasi futurae condictione discessit a curia, et quasi futurae conversationis jam medium habens, visum est ei bonum ea intentione redire ad patriam, ut quod corpore nolens et inscius reliquerat, mente et corpore spontaneus et prudens desereret. sus est, sed parvam ibi faciens moram, a parentibus et fratribus, et cognatis, et amicis, qui de regressu ipsius admodum gaudebant, solus latenter provinciarum partes, ea loca quae ad serviendum Deo et agendum poenitentiam magis sunt idonea diligentissime considerabat. Sciebat enim quod quaerentibus et diligentibus Deum frequentia hominum, et copia rerum nociva sunt, utilia vero eremis et solitudinibus, et de canonicorum, monachorum, eremitarumque vita illa quae imitanda sunt memoriae commendans, in Aquitaniam ad nemorosum montem, qui non longe distat ab urbe Lemovicarum, et Muretum dicitur, Christo ducente, pervenit, ubi fontes
Abbreviated transcription (Latin):
Cuiꝰ pie peticionis affectum ammiratus
ammirabilis pat̾ apłicꝰ. etatẽ iuuenis et
seueritatẽ ordinis consid̾ans: primo qui¬
dem obstupuit. Deinde ꝓmittendo ei ho¬
nores eccłiasticos ⁊ ĩmensa benesitia. ut
a tali peticione pariter et uoluntate de¬
sisteret monuit: fortasse existimãs qd̾ uel
leuitate. seu aliqua ingruente temptaci¬
one. ꝑ tam artam et arduam uiam uellec
incedere. Uerum quantomagis pus pat̃
ꝓbando spm̃ si ex deo erat. illum ne talia
postularet deortari uidebat᷑: tanto ad exe¬
quendũ qd̾ ꝓposuerat ⁊ qd̾ poscebat ĩ ptͣa¬
dum. ille feruentior effitiebat᷑ ⁊ instancior.
Comꝑta itaq ac ꝓbata ipsius constancia xͥ
uicariꝰ tandem que petebat aunuit. et
auctoritate sua apłica ⁊ potestate qua cũc¬
tis p̃minet mortalibꝰ. om̃e bonũ qd̾ ag̃et.
ei in penitenciã ⁊ iurtutis p̃miũ insunxit.
Tunc ille de iussione summi pontificis quã
multũ obtauerat gaudens. cum eiꝰ bene¬

Expanded text:
petitionis affectum admiratus admirabilis Pater apostolicus, aetatem juvenis et severitatem ordinis considerans, primo quidem obstupuit, deinde promittendo ei honores ecclesiasticos et immensa beneficia, ut a tali petitione pariter et voluntate desisteret, monuit; fortasse existimans quod, vel levitate, seu aliqua ingruente tentatione, per tam arctam et arduam viam vellet incedere. Verum quanto magis pius Pater probando spiritum, si ex Deo erat, illum ne talia postularet dehortari videbatur, tanto ad exsequendum quod proposuerat, et quod poscebat impetrandum ille ferventior efficiebatur et instantior.Comperta itaque ac probata ipsius constantia, Christi vicarius tandem quod petebat annuit, et auctoritate sua apostolica et potestate, qua cunctis praeeminet mortalibus, omne bonum quod ageret ei in poenitentiam et virtutis praemium injunxit. Tunc ille de jussione summi pontificis, quam multum optaverat gaudens, cum ejus bene
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ corpora necare s uicia: unde tãꝗͣ fidel
dispensator ⁊ prudẽs quẽ cõstituit dñs suꝑ
familiã suã. in cibis ⁊ uestibꝰ cet̾isq humane
fragilitatis necessitatibꝰ eis eqͦ libramine in¬
dulgebat. hoc tantũ ab eis exigebat. ut dm̃
suꝑ oĩa diligentes. ei ueracit dicere possẽt:
ꝓpt̾ te mortificam᷑ tota die. estimati sumᷤꝰ
sic̃ oues occisionis. S postꝗͣ dispouẽte des

Expanded text:
rum corpora necare, sed vitia: unde tanquam fidelis rum corpora necare, sed vitia: unde tanquam fidelis dispensator et prudens quem constituit Dominus super familiam suam , in cibis et vestibus, caeterisque humanae fragilitatis necessitatibus, eis aequo libramine indulgebat: hoc tantum ab eis exigebat, ut Dominum super omnia diligentes ei veraciter dicere possent: Propter te mortificamur tota die, aestimati sumus s
Abbreviated transcription (Latin):
terat nõ omnti. Postꝗͣ enĩ ab eis qͥ aduene¬
iãt recedebãt. q̃ cũq hora tũc eẽt. anteqͣm
comed̾et uł dormiret. om̃ia q̃ de consuecis
orationibꝰ necessario uit̾miserat oñi cum
deuotione restituebat. Unde plerũꝙ usꝙ
deuntes manducand sꝑaciũ nõ habebãt.
Durꝰ gͦ rigidꝰq sui ex actor. pͥmo conuer¬
sionis suẽ anno humano carẽs solatio.
solus in heremo fuit. Scd̾o autẽ quendã
de secło in suã recepit custodiã. suamꝙ dis¬
ciplinã: quẽ alter postea subsecutꝰ est. his
duobꝰ solumm᷑ dui comitatꝰ fuit: plures
enĩ ad austeritatẽ conu̾sationis eiꝰ accede
trepidabãt. Uerũtanĩ districtiois sue regulã
et mensurã possibilitatis ipse nemini impo¬
nebat. s quẽad mod̾ inchoauerat sibi quid̃
erat. Sciebat enĩ qd̾ scd̾m collatã sͥ celitꝰ grã.
aliꝰ alio forcior ẽ: ⁊ nõ om̃ia possumꝰ om̃s.

Expanded text:
terant, non omitti. Postquam enim ab eo qui adveneterant, non omitti. Postquam enim ab eo qui advenerant recedebant, quaecunque hora tunc esset, antequam comederet vel dormiret, omnia quae de consuetis orationibus necessario intermiserat, omni cum devotione restituebat. Unde plerumque usqudeuntes manducandi spatium non habebat. Purus igitur rigidusque sui exactor primo suae conversionis anno, humano carens solatio solus in cremo fuit; secundo quemdam de saeculo in suam recepit custodiam suamque disciplinam, quem alter postea subsecutus est. His duobus solummodo diu comitatus fuit: plures enim ad austeritatem conversationis ejus accedere trepidabant. Verumtamen districtionis suae regulam et mensuram possibilitatis ipse nemini imponebat; sed quemadmodum inchoaverat sibi quidemerat. Sciebat enim quod secundum collatam sibi coelitus gratiam alius alio fortior est, et non omnia possumus omnes.
Abbreviated transcription (Latin):
sumerũ autẽ genuflectionũ eiꝰ quas t̾rã
deosculando. ⁊ cum fronte nasoq ꝑcutiẽdo
humilit̾ faciebat scire nõ possumꝰ: quẽ utiq
ꝓpt̃ earũ sepisfimã iterationẽ. ipsum etiã cre¬
dimꝰ ignorasse. Scimꝰ tam̃ qd̾ manibꝰ ac ge¬
nibꝰ in modũ cameli earundẽ assidiutate
genuflexionũ callos contraxerat: et nasũ
tum amabat. ⁊ gr̃am illiꝰ excellentissime
cõtemplatioĩs inqua ds̃ meliꝰ cognoscit
tam esficacit᷑ habebat. qd̾ nũc huiꝰ dulce¬
dine raptꝰ. nũc illaꝵ occupatione decent᷑.
freq̃nt̃ biduo ac tͥduo a corporali uaccibat
edulio. Ꝙ q nõ potuit luc̃na accerisa lat̾e
sub modio. longe lateq scĩtatis. eiꝰ opinio
aliuiulgata est ⁊ ueniebant ad eũ unduiq młts.
sue salitis monita audire cupientes. Uerũ
si pro eoꝵ colloquio cui seruata caritate
deesse nõ ꝑot̾at. ea q̃ orando facere uł dice
consueuerat. statutis horis suie temporib
quandoq nõ impleret: differri quidẽ es¬

Expanded text:
umerum autem genuflexionum ejus, quas terram deosculando, et cum fronte nasoque percutiendo humiliter faciebat, scire non possumus, quem utique propter earum saepissimam iterationem ipsum etiam credimus ignorasse. Scimus tamen quod manibus ac genibus in modum cameli carumdem assiduitate genuflexionum callos contraxerat, et nasum tum amabat, et gratiam illius excellentissimae contemplationis in qua Deus melius cognoscitur, tam efficaciter habebat, quod nunc hujus dulcedine raptus, nunc illarum occupatione detentus, frequenter biduo aut triduo a corporali vacabat edulio; et quia non potuit lucerna accensa latere sub modio , longe lateque sanctitatis ejus opinio divulgata est, et veniebant ad eum undique multi suae salutis monita audire cupientes. Verum si pro eorum colloquio quibus servata charitate deesse non poterat, ea quae orando facere vel dicere consueverat, statutis horis sive temporibus quandoque non impleret, differri quidem po
Abbreviated transcription (Latin):
nocte. A die namq illa cibꝰ eiꝰ ꝑanis ⁊ aqͣ
fuit: ⁊ interdũ farinule siliginee modica
sorbiciuncła. q̃ cet̾is ceterarũ farinularũ
sorbiciuncłis minus sapida: necessitati ut¬
cumq seruit. non delectacioni. De parsimdi¬
In senectute tamen sua. a tͥcesimo scili¬
cet conuersationis sue anno. modico
uino usus est ꝓpt̃ stomacũ. quẽ ciboꝵ
ariditas ⁊ penuria nimis artauerat: s
carnẽ uł sagimen nullo tempore con¬
uersatioĩs sue sanus comedͭ aut eger.
Cecerum siquis scire uoluerit. unde
etiã tenuis illa substãcia qͣ corpꝰ eiꝰ sus¬
tentabat᷑ illi aderat. p̃sertim cũ diu
solus in heremo habitaret nͨ exiret ad
secłm: reuocet ad memoriã qͦmͦ abdias.
ꝓpħas dñi inspelunca absconditos ꝓ
di amore pane pauit ⁊ aqͣ: i nouerit
Qd̾ nichilominꝰ circumstanciũ uicmoꝵ
caritas. sola diuina inspuatione huic
leonũ incluso prandiũ misit ꝑ abacuc.:
qͥ ꝑminist̾iũ corui ⁊ uidue heliã a fa

Expanded text:
usdem. A die namque illa cibus ejus panis et aqua fuit, et interdum farinulae siligineae modica sorbitiuncula, quae caeteris caeterarum farinularum sorbitiunculis minus sapida, necessitati utcunque servit, non delectationi. In senectute tamen sua, a tricesimo scilicet conversationis suae anno, modico vino usus est propter stomachum , quem ciborum ariditas et penuria nimis arctaverat; sed carnem vel sagimen nullo tempore conversionis suae sanus comedit aut aeger. Caeterum, si quis scire voluerit unde etiam illa tenuis substantia, qua corpus ejus sustentabatur, illi aderat, praesertim cum diu solus in eremo habitaret, nec exiret ad saeculum, revocet ad memoriam quomodo Abdias prophetas Domini in spelunca absconditos pro Dei amore pane pavit et aqua , et noverit quod nihilominus circumstantium vicinorum charitas sola divina inspiratione huic leonum incluso prandium misit per Habacuc , qui per ministerium corvi et viduae
Abbreviated transcription (Latin):
et de puero aliqͥd magnũ fac̾e cogitabat
Egressus est enĩ puer de t̾̃ra ⁊ de cõgna¬
tione sua. et de domo patͥs sui. ut int̾ gs
quas nesciebat uiuendi formã disceret:
ad quã postmodũ maxima multitudo

Expanded text:
et de puero aliquid magnum facere cogitabat. et de puero aliquid magnum facere cogitabat. Egressus est enim puer de terra et de cognatione sua et de domo patris sui , ut inter gentes quas nesciebat, vivendi formam disceret, ad quem postmodum maxima multitu
Abbreviated transcription (Latin):
erudiri: quatinꝰ sciret legẽ eiꝰ cui iam par¬
uulus fuerat oblatꝰ. Sicq caro pignere des¬
citutꝰ. desolatꝰ ac mestus: ad ꝓpͥa reuersus est.
Post paucos uͦ dies diuina
oꝑante cdemẽtia puer sanꝰ factꝰ est: et quasi
oblitꝰ ꝑatͥs ⁊ patͥe. ylaris et gaudẽs ĩ tra fu
dũ: ilerũ eciã ipse ut piꝰ pat̾ ⁊̃ sideł doctor
bonitatẽ ⁊ discipliuã ⁊ scientiã que ꝑfecte¬
didicerat. ipsum studiosiꝰ edocebit.
puerum ascolis uacautẽ pedibꝰ suis assid̾e
faciebat. uł cum diocesis sue placita ꝑtͣe¬
taret. uł cũ romani pontificis cui beneuẽ¬
tum sedes atq thalamnꝰ est: causis siue
iudiciis interesset. Talibꝰ quippe nego
quis nouit sensum dm̃. aut qͥs consilia¬
riꝰ eiꝰ fuit:
Ut doctorem inueniret iusticie. ut pa¬
trẽ hab̾et spũalem. carnalis pat̾ ad exte¬
ras nationes filium duxit: nesciẽs qͥd
faceret. Cecerũ ille sciebat. qͥ cum puero

Expanded text:
erudiri, quatenus sciret legem ejus, cui jam parerudiri, quatenus sciret legem ejus, cui jam parvulus fuerat oblatus: sicque caro pignore destitutus, desolatus et moestus ad propria reversus est. Post paucos vero dies, divina operante clementia, puer sanus factus est, et quasi oblitus patris et patriae, hilaris et gaudens in terra fuidum, verum etiam ipse, velut pius pater et fidelis doctor, bonitatem et disciplinam et scientiam ipsum studiosius edocebat . puerum a scholis vacantem operibus suis assidere faciebat, vel cum dioecesis suae placita pertractaret, vel cum Romani pontificis, cui Beneventum sedes atque thalamus est, causis sive judiciis interesset. Talibus quippe negotQuis novit sensum Domini, aut quis consiliarius ejus fuit? Ut doctorem inveniret justitiae, ut patrem haberet spiritualem, carnalis pater ad exteras nationes filium duxit, nesciens quid faceret. Caeterum ille sciebat, qui cum puero
Abbreviated transcription (Latin):
orationẽ ex deuoto deuotior remearet:
ꝑ beneuentanã urbẽ transitũ fecit. Ubi
quid ei accid̾it. sine dolore quis pot̾it
enarrare: Nam ibidẽ infirmat᷑ est puer
et gaudiũ qd̃ de paruulo comite suo
pat̾ habuerat: uersum est in merorem.
Tristis gͦ ninis effectꝰ. orando. elemosi¬
nas largiendo. om̃ipotentis medici et bĩ
nullum comꝑit indicium. O pietas patͥs.
o ꝓuidet̾ia suꝑne dispensatioĩs. Postu¬
lat pat̾ pueri sanitatem: s ds̃ ꝓuero
eadẽ urbe archiep̃s beatissimꝰ milo. qͥ
de aruenia oriundꝰ. huic uiro ab in¬
fancia fuerat no tissimꝰ. Hic cũ uid̾et
qd̾ puer nõ conualesceret. ob noticiã¬
⁊ amiciciã nobilissimi uiri. rogauit
eũ: ut suũ sibi dimitt̾et filiũ. Q de
illiꝰ amicicia certissimꝰ. et de prudentia ec
ꝓbitate non ignarꝰ: infantulum quẽ re¬
ducere nõ pot̾at. ei tanqͣm fidelissuo uiro.
fidelissimũ cõmisit depositũ. Obsecrans
multis p̃cibꝰ ut si puer euad̾et. illũ faceret

Expanded text:
ret, ut ex devoto devotior fieret, per Beneventanam urbem transitum fecit, ubi quid acciderit sine dolore quis poterit enarrare? Nam ibidem infirmatus est puer, et gaudium quod de parvulo comite suo pater habuerat, versum est in moerorem. Tristis ergo nimis effectus, orando, eleemosynas largiendo, omnipotentis medici et B. Nnullum comperit indicium. O pietas patris! o providentia supernae dispensationis! postulat pater pueri sanitatem, sed Deus puero eadem urbe archiepiscopus beatissimus Milo, qui de Arvernia oriundus huic viro ab infantia fuerat notissimus. Hic, cum videret quod puer non convalesceret ob votum et amorem nobilissimi viri, rogavit eum ut suum sibi dimitteret filium. Qui de illius amicitia certissimus, et de prudentia et probitate non ignarus, infantulum quem reducere non poterat, ei tanquam fidelissimo viro fidelissimum commisit depositum, obsecrans multis precibus ut si puer evaderet, illum faceret
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ homines inuenerant gr̃am. qd̃ et uir¬
tutũ copia redundabant. et incibis et ĩ¬
uestibꝰ humane nat᷑e sufficientis nõ carebãt.
oꝵ itaq
archieps milo in sermonibꝰ quos ad po¬
pulũ faciebat iugiter comm̃dabat .: et
cum eorundẽ patrũ aliquẽ uid̾e por̾at.
ut xp̃m inseruo suo loquentẽ audiret:
om̃i postposita sollicitudine totꝰ ei uaca¬
bat᷑. Audiebat eiũ de conu̾satiõe eoꝵ. un¬
de postmod̾ clericoꝵ. laicoꝵ. alioꝵq le
ligiosoꝵ uitam ad altiora inflaminabat:
ꝓ̃ponens eis exemplum istoꝵ a omieeni
piditate q̃ radix om̃iũ maloꝵ est cauentiũ.
solisq celestibꝰ inhiantium. De ꝓpofito sa
scĩssimum uirũ in huimodi uita cerũet adeo
complacere. desidio unitandi mores ec
actus illiꝰ religionis attenciꝰ inuestigare
stu duit: ⁊ felicĩt memorie cominen¬
dauit. fecerat enĩ xp̃s dñs in eiꝰ pectore
mansionẽ. et ideo amore illiꝰ om̃ia de¬

Expanded text:
et homines invenerant gratiam, quod et viret homines invenerant gratiam, quod et virtutum gratia redundabat, et in cibis et vestibus humanae naturae sufficientiis non carerent. oc itaque iscopus Milo in sermonibus quos ad populum faciebat jugiter commendabat, et cum eorumdem Patrum aliquem videre poterat, ut Christum in servo suo loquentem audiret, omni postposita sollicitudine, totus ei vacabat. Audiebat enim de conversatione eorum, unde postmodum clericorum, laicorum, aliorumque religiosorum vitam ad altiora inflammabat, proponens eis exemplum istorum ab omni cupiditate, quae radix omnium malorum est , caventium, solisque coelestibus inhiantium. VII. Qualiter sanctissimum virum in hujusmodi vita cerneret adeo complacere, desiderio imitandi mores et actus illius religionis attentius investigare studuit, et fideliter memoriae commendavit. Fecerat enim Christus Dominus in ejus pectore mansionem, et ideo amore illius omnia de
Abbreviated transcription (Latin):
tempore in calabrie finibꝰ iustoꝵ quedã
religiosa congregatio. tanto bonis ce¬
lestibꝰ uberior: quanto ab om̃i cura tẽ¬
poraliũ erat remotior. Pecudibꝰ. possessi¬
onibꝰ. ⁊ iiuersis rerũ mundanarũ occu¬
pationibꝰ ita penitꝰ renunciauerat. qd̃
pande ꝓfessores sui ad tumultũ secłi re¬
uocarent᷑ non habebat. Et ut dilatato
corde ꝑ artam uã q̃ ducit ad uitã qͥcũq
ad eam accedebant inced̾ent. nullus in ea
aliqͥd ꝓpͥũ possidebat. s sic̃ in actibꝰ apłoꝵ
legit᷑. erant illis onua cõmunia: ⁊ diuide¬
bat᷑ singłis ꝓut cuiq opꝰ erat. Uerũtam̃
nullos nisi se ipsos habebant miistros.
ut maior locum unioris obtineret: ⁊ pre¬
cessor fieret ministrator. Corporalis autẽ
subsidii sollicitudinẽ solummͦ indm̃ ꝓie¬
cerãt unanimit̃ inclaustro uiuentes:
obedientiã humani gen̾is reparatͥcẽ ꝓ suis
iuribꝰ in om̃ibꝰ custodientes. Et qr mũdũ
sibi ⁊ se mundo crucifixerãt. et in cruce

Expanded text:
tempore in Calabriae finibus justorum quaedam religiosa congregatio, tanto bonis coelestibus uberior, quanto ab omni cura temporalium erat remotior. Pecudibus, possessionibusque ac universis rerum mundanarum occupationibus ita penitus renuntiaverat, quod unde professores sui ad tumultum saeculi revocarentur, non habebat. Et ut dilatato corde per arctam viam quae ducit ad vitam , quicunque ad eam accedebant, incederent, nullus in ea aliquid proprium possidebat; sed, sicut in Actibus apostolorum legitur: Erant illis omnia communia, et dividebatur sinnullos nisi seipsos habebant ministros, ut major locum minoris obtineret, et praecessor fieret ministrator. Corporalis autem subsidii sollicitudinem solummodo in Deum projecerant, unanimiter in claustro viventes, et obedientiam humani generis reparatricem pro suis viribus in omnibus custodientes; et quia mundum sibi et se mundo crucifixerunt, et in cruce
Abbreviated transcription (Latin):
uxor eiꝰ candida dicebat᷑. Qui nimirũ
nõ sine causa talia sortiti st̃ uocabula.
erant enim filiũ habituri: qͥ de uirgini¬
tate ⁊ diutissima corporis afflictione.
tanquã de redolentibus liliis rosisq uer¬
nantibꝰ a deo erat coronandꝰ. Cui sane
presagio euentꝰ rei postmodũ fidẽ fecit.
diuino namq nutu natꝰ est eis filiꝰ qui
semꝑ uirgo ꝑmansit. ⁊ in signũ corone
quam meruit de nomine pats stepħs
disligenti studio educatũ. cũ ad intellig¬
blies ꝓutenit annos. ad disceudũ litẽas
trad idut: tanto cariꝰ eum diligente i
quantoa ⁊ elegantioris forme ⁊ bone in¬
dolis puer cẽpit apparere. Crescente itaꝙ
puero. ⁊ in licterarũ scientia magt
magrisq ꝓ fitiente. patri eiꝰ celitꝰ est ins¬
puatu. ut ad głosum corpꝰ bĩ nichola
qd de mirrea meciopoli licie nuꝑ tias¬
satũ fuerat barum: causa orandi fes¬
tinaret. Illuc namq ex diuersis mũdi
partibꝰ fideliũ popłoꝵ multitudo cune

Expanded text:
uxor ejus Candida nuncupabatur. Qui nimirum non sine causa talia sortiti sunt vocabula. Erant enim filium habituri, qui de virginitate et diutissima corporis afflictione tanquam de redolentibus liliis rosisque vernantibus a Domino erat coronandus. Cui sane praesagio eventus rei postmodum fidem fecit. Divino namque nutu natus est eis filius, qui semper virgo permansit, et in signum coronae quam meruit, de nomine patris Stephilium diligenti studio educatum, cum ad intelligibiles pervenisset annos, ad discendum litteras tradiderunt; tanto charius eum diligentes, quanto et elegantioris formae et bonae indolis puer coepit apparere. Crescente itaque puero, et in litterarum scientia magis magisque proficiente, patri ejus coelitus est inspiratum, ut ad gloriosum corpus B. Nicolai, quod de Mirrea metropoli Liciae nuper translatum fuerat Barium, causa orandi festinaret. Illuc namque ex diversis mundi partibus fidelium populorum multitudo tunc
Abbreviated transcription (Latin):
confident̃ credimꝰ ⁊ sꝑamꝰ. Scͥimꝰ enim
qm̃ fidelis est ille qͥ ait. nõ uidi iustum
derelictũ: nec sem̃ eiꝰ querens panem.
Quantã autẽ gr̃am obfidei sue meritũ
⁊ carnis macerationẽ in conspectu altis¬
simi uir iste adeptꝰ est: ad eoꝵ noticiam
qͥ diuine pietatis oꝑa libent᷑ audiunt.
ueraci relatione narrandum suscepimꝰ: s
ab ortu eiꝰ ⁊ infancia sumendũ est exordiũ.
De his tamen q̃ inmiracłis ⁊ dinoscendis frm̃
cogitacionibꝰ ꝑ eum dñs oꝑari dignatꝰ est
pauea dicturi sumꝰ. ne forte incredulis ue¬
ritas mendatiũ ẽẽ uideat᷑: et creduli ex pau¬
cis q̃ audierint dicant. om̃ia possibilia st̃

Expanded text:
confidenter credimus et speramus. Scimus enim confidenter credimus et speramus. Scimus enim quantum fidelis est ille qui ait: Non vidi justum derelictum, nec semen ejus quaerens panem . Quantam autem gratiam ob fidei suae meritum et carnis macerationem in conspectu Altissimi vir iste adeptus est, ad eorum notitiam qui divinae pietatis opera libenter audiunt, veraci relatione narrandum suscepimus; sed ab ortu ejus et infantia sumendum est exordium. De his tamen quae in miraculis et dignoscendis fratrum cogitationibus per eum Dominus operari dignatus est, pauca dicturi sumus, ne forte incredulis veritas mendacium esse videatur, et creduli ex paucis quae audierint dicant quia omnia possibilia sunt
Abbreviated transcription (Latin):
et tollat crucẽ suã et sequat᷑ me: Porro
nullius ꝑfectionis euangłice surdus au¬
lector. ut xp̃m̃ lucͥfaceret ita om̃ia dere¬
liquit: qd̾ non pecudes. non terrarum
possessiones. non redditus. non questus
uel aliquid aliud unde sibi necessaria
ministrarent᷑: in mundo retiniuit. Rebꝰ
itaq pauꝑ et nudꝰ s celestiũ uirtutũ
thesauro preditꝰ. in fide ac dilectione il
citudine et occupationẽ mundane rei.
cepit pͥmũ querere regnũ dĩ ⁊ iusticĩ eiꝰ.
Uñ non in merito credendum est illum
interta celestem duxisse uitã. ⁊ freq̃ntis¬
sime gustisse manna absconditũ: qd̾
nemo scit nsi qͥ accipit. Nec corporalis
aliii. e nimiam potuit hab̾e penu¬
niã. qͥ totã in dõ posuit speni suã: sicut
ꝓpħa ait. Iacta suꝑ dñm curã tua: et ip¬
se te enutriet. Qd̾ nos qualescũq discipłi
eiꝰ. fide meritisq ipsiꝰ nob̾ ac̾tenus acci¬

Expanded text:
et tollat crucem suam, et sequatur me ? Porro et tollat crucem suam, et sequatur me ? Porro nullius perfectionis evangelicae surdus aulector, ut Christum lucrifaceret , ita omnia dereliquit, quod non pecudes, non terrarum possessiones, non reditus, non quaestus, vel aliquod aliud unde sibi necessaria ministrarentur, in mundo retinuit. Rebus itaque pauper et nudus, sed coelestium virtutum thesauro praeditus, in fide ac dilectione illcitudine et occupatione mundanae rei, coepit primum quaerere regnum Dei et justitiam ejus . Unde non immerito credendum est illum in terra coelestem duxisse vitam, et frequentissime gustasse manna absconditum, quod nemo scit, nisi qui accipit; nec corporalis alimoniae nimiam potuit habere penuriam, qui totam in Deo posuit spem suam, sicut Propheta ait: Jacta super Dominum curam tuam, et ipse te enutriet . Quod nos qualescunque discipuli ejus, fide meritisque ipsius nobis hactenus acci
Abbreviated transcription (Latin):
UMꝰ om̃ibꝰ
hominibꝰ ad cognoscen¬
dum et diligendũ cre¬
atorem suum eadem
gr̃a minime sit collata.
illi ꝑculdubio celebriori memoria dig¬
m hͣabiti st̃: qui ꝓfusius diuino afflati
sp̃u. moribꝰ et doctrina clarius resulse¬
rũt: et in eccłia dĩ ꝓfuert̃ amplius.
patrẽ: qͥ redemptoris sui seq̃ns uestigia.
pauꝑtatẽ sp̃s interim dilexerit: qd̾ in
terra nichil fere uoluit possid̾e̾. Ciuiꝰ
uirtutes referre opꝰ est ut credimꝰ aliqͥb̾
ꝓfuturũ: s nr̃e scientie tenuitas et tar¬
ditas ingenii. ad ea nempe nõ sufficit.
Ceterũ ipsiꝰ merita. conuersationis eiꝰ
ꝓclamat austeritas: et testat exempl
conuersandi suis sequatibꝰ derelictun
Qis enim nr̃is temporibꝰ deuotus audi¬
uit dñm in euangłio dicentem. qͥ non ix¬
nunciat om̃ibꝰ que possidet. non potest
meus esse discipulus: Quis exp̃ssius man¬
cipauit effectu illud iħu aͥ consiliũ. siqͥs
uult pꝰ me uenire abneget semet ipsum

Expanded text:
um omnibus hominibus ad cognoscendum et diligendum Creatorem suum eadem gratia minime sit collata, illi procul dubio celebriori memoria digni habiti sunt, qui profusius divino afflati Spiritu, moribus et doctrina clarius refulserunt, et in Ecclesia Dei profuerunt amplius: Patrem, qui Redemptoris sui sequens vestigia , paupertatem spiritus in tantum dilexit, quod in terra nihil fere voluit possidere: cujus virtutes referre opus est, ut credimus, aliquibus profuturum; sed nostrae scientiae tenuitas et tarditas ingenii ad ea nempe non sufficit. Caeterum ipsius merita conversationis ejus proclamat austeritas, et testatur exemplum conversandi suis sequacibus derelictum. Quis enim nostris temporibus devotius audivit Dominum in Evangelio dicentem: Qui non renuntiat omnibus quae possidet, non potest meus esse discipulus ? Quis expressius mancipavit effectui illud Jesu Christi consilium: Si quis vult venire post me, abneget semetipsum,
Abbreviated transcription (Latin):
cogitaciones hominũ. nisi qͥ fuixit siugil¬
latim corda eoꝵ. et intellig̃ om̃ia oꝑa eoꝵ.
aut cui uoluerit ipse reuelare: Cuiꝰ gr̃e
om̃e datũ optimũ ⁊ õe donũ ꝑfectũ. tã
efficacit᷑ uir iste acceꝑat.
ciones quas a diabolo patiebant᷑ aꝑtis¬
sime dicebat: ⁊ qualit prauis cogitacio¬
nibꝰ ⁊ importunis temptacionibꝰ iurilit̾
resisterẽt. tanquã piꝰ pͥat̃ ⁊ de salute eoꝵ
bene sollicitꝰ: eos prudent᷑ iustruebat.
Freq̃nt̃ eciã cũ eoꝵ poscebat infirmitas.
ne in hoc mari magno ⁊ spatioso huimodi
fluctibꝰ submergerent᷑: suis eos orationibꝰ
em̃ p̃ces eiꝰ tante uirtutis ante dñm. qd̾
ipso cooꝑante ab ipsis demonũ faucib̾
⁊ prauis machinatioibꝰ hominũ: captos
pot̾ant lib̾are. Qd̾ ut manifestũ sit de

Expanded text:
cogitationes hominum, nisi qui finxit sigillatim corda eorum, et intelligit omnia opera eorum , aut cui voluerit ipse revelare? XXVI. De comne datum optimum, et omne donum perfectum , tam efficaciter vir iste acceperattiones quas a diabolo patiebantur, apertissime dicebat, et qualiter pravis cogitationibus et importunis tentationibus viriliter resisterent, tanquam pius pater et de salute eorum bene sollicitus, eos instruebat.Frequenter etiam cum eorum poscebat infirmitas, ne in hoc mari magno et spatioso hujusmodi fluctibus submergerentur, suis eos orationibus ejus tantae virtutis ante Dominum, quod, ipso cooperante, ab ipsis daemonum faucibus et pravis machinationibus hominum captos poterant liberare: quod ut manifestum sit, de
Abbreviated transcription (Latin):
contuios annos intrans et exiens. de
cauiersis diuiersaꝵ religionũ actiorib
⁊ dispensatiõibꝰ tociꝰ eccłie: catholicos
uiros sepissime disserentes audierit. Seĩꝙ
de om̃ibꝰ que spectant ad salutẽ animne.
et eciã ad secłi salutare consilium susfi¬
cient edoctus fuiss. ⁊ conceptũesidiũ
seruiendi deo ad exsecutionem oꝑis ani¬
mũ ꝑurgeret. a romano pontifice cui
bene notus erat deuotissime peciit. ut
ordinem quẽ in calabria obseruatũ didi¬
cerat : in remissionẽ peccatoꝵ suoꝵ que
ut reor pauca erãt sibi alicubi obseruare
concederet.

Expanded text:
iens, de diversis diversarum religionum actionibus, et dispensationibus totius Ecclesiae Catholicos viros saepissime disputantes audiit. Cumque de omnibus quae spectant ad salutem animae, et etiam ad saeculi salutare consilium sufficienter edoctus fuisset, et conceptum desiderium serviendi Deo ad exsecutionem operis animum perurgeret, a Romano pontifice, cui bene notus erat, devotissime petiit, ut ordinem quem in Calabria observari didicerat, in remissionem peccatorum suorum, quae, ut reor, pauca erant, sibi alicubi observare concederet.
Abbreviated transcription (Latin):
de stratu surgẽs secũ referebat. Eo absente
stratꝰ eiꝰ nudꝰ erat ⁊ uacuus: eo p̾sente talib
culcitris talibꝰq linteolis erat ornatꝰ. S qͥs
ad hec nõ miret᷑: Quis nõ obstupescat.S
Siqͥdẽ ut uerũ fateam̃. parcꝰ in cibo. parẽ
in lecto fuit: ⁊ parcꝰ in somꝑno.¬

Expanded text:
de strato surgens secum deferebat. Eo absente, de strato surgens secum deferebat. Eo absente, stratus ejus nudus erat et vacuus; eo praesente, talibus culcitris talibusque linteolis erat ornatus. Sed quis ad haec non miretur? quis non obstupescat? Siquidem, ut verum fateamur, parcus in cibo, parcus in lecto, parcus in somno
Abbreviated transcription (Latin):
cianon habet. qͥ corpꝰ suũ castigando ⁊ ĩ
seruitutẽ redigendo ꝑ distctã abstinẽtiã.
etiã lorica ferrea contͣ carnis ecesit¬
insidias ⁊ m̃tis lasciuiã tandiu incessit. ae¬
matꝰ. quousq toto ex siccato corpore. ꝓle¬
nam descipso obtinuerit iuictoriã: Ad
euiꝰ eximie ꝑfectionis cumulũ. De strcatu¬
tanta parcitas uestiũ. lectiq. aumane
accessit duricies. que cunctis humane
conlicionis facultatẽ cernẽtibꝰ. cires ho¬
minis uideat᷑ excedere. Indiunta namo¬
qͥbꝰ suꝑ loricã induebat᷑. nullo tempore
augebant᷑. nullo minuebant᷑: s unemie
qd in eo dornuẽs uerari pot̾at nõ fouerx.
erat enĩ ex tabuł ligneis instar sepulcu
in t̾ia consertis. om̃i stram̃to oñq lectist¬
nio carẽs: precer illã tunicã ferreã. qͣm
semꝑ adnudã gestabat carnẽ. ⁊ ilissimũ
dũ taxat habitũ: qͦ desuꝑ manebat indut᷑
Ila adstratũ ueniens secͥũ afferebat. illa

Expanded text:
ia non haberet , qui corpus suum castigando et in servitutem redigendo per districtam abstinentiam , etiam lorica ferrea contra carnis insidias et mentis lasciviam tandiu incessit armatus, quousque toto exsiccato corpore, plenam de seipso obtinuerit victoriam. Ad cujus eximiae perfectionis cumulum tanta parcitas vestium, lectique accessit durities, quae cunctis humanae conditionis facultatem cernentibus vires hominis videatur excedere. XVIII. quibus super loricam induebatur, nullo tempore augebantur, nullo minuebantur; sed in hut in eo dormiens vexari poterat non foveri. Erat enim ex tabulis ligneis instar sepulcri in terram consertis, omni stramento, omnique lecti stramine carens, praeter illam tunicam ferream quam semper ad nudam gestabat carnem, et vilissimum duntaxat habitum, quo desuper manebat indutus; illa ad stratum veniens secum afferebat, illa
Abbreviated transcription (Latin):
Iuris seruator. fraudis fuit ad nichilator
Intꝰ et ext̃iꝰ. fieri cupiens hõ dius
stancia q̃rebat: labentia despitiebat
x p̃o iuebat. mundoq mori satagebat
Regia captabat: se regi sacͥficabat
Lucida curabat. uͥtutũ luce micabat
Patͥs sedulitas erroris facta cauebat
hermicole bonitas. pietatis gesta gerebat
Delligeri ꝓbitas. ininuci tela terebat
yginis integritas. amplexũ regis emebat.
Sic caruit uicio tenebrose dupplicitatis
Q d̾ nituit radio reuerende simplicitatis
Cred̾e ꝯsilio ñ cessauit dĩtatis
a ffectu nimio sociari głificatis
Gliscens corde pio coluit regẽ pietatis
e briꝰ ille fuit dulcedine sp̃uali
Milicie studuit fore ꝯsors imꝑiali
Sic sib displuit luxꝰ misere breuitatis
Qd̾ sͥ rex tͥbuit uer ꝑpetue nouitatis
M ultimode iuguit uͥtutis nobilitate
Unde frui meruit ꝑadisi ꝓsꝑitate

Expanded text:
Juris servator, fraudis fuit annihilator. Juris servator, fraudis fuit annihilator. Intus et exterius fieri cupiens homo divus. Stantia quaerebat, labentia despiciebat, Christo vivebat, mundoque mori satagebat, Regia captabat, se regi sacrificabat, Lucida curabat, virtutum luce micabat. Patris sedulitas erroris facta cavebat, Hermicolae bonitas pietatis gesta gerebat, Belligeri probitas inimici tela ferebat, Virginis integritas amplexum regis amabat. Hic caruit vitio tenebrosae duplicitatis, Quod nituit radio reverendae simplicitatis, Credere consilio non cessavit deitatis, Affectu nimio sociari glorificatis, Gliscens corde suo coluit regem pietatis. Ebrius ille fuit dulcedine spirituali, Militiae studuit fore consors imperiali. Hic sibi displicuit luxus miserae brevitatis, Quod sibi rex tribuit vel perpetuae novitatis. Multimodae viguit virtutis nobilitate, Inde frui meruit paradisi prosperitate
Abbreviated transcription (Latin):
uir fuit angłicꝰ. diuine legis amicꝰ
Prouida simplicitas ĩ patre sacͦ renitebat
florida uͥginitas ĩ patre pio redolebat
Intima nobilitas hunc maturũ faciebat
cum decꝰ eẽt ei sublimis ꝓgeniei
Nobilitas moꝵ: mag̾ hũc reddebat honoꝵ
Uirgo colũ̾binꝰ. fuit a colubro ꝑegrin
Uir dño plenꝰ. fuit alubricis alienꝰ
Uirgo dd gratꝰ. m̃itis erat irradiat᷑¬
a uiciis lotũ corfix̾̃ in echere totũ
In stepħo nituit lum̃ uiue rationis
Instepħo uiguit. robusti sudor agonis
agnꝰ eũ docuit fraudẽ uitare draconis
agnꝰ ei tͥbuit robur cassare leonis
Iunct̾us amore polo. gaudebat pͥncipe solo
Princeps preclarꝰ. famulo suꝑ oĩa car
Illi solam̃ felix erat atq iuuam̃
ce dilectoris custos erat oĩbꝰ horis
uir mentis munde. genutꝰ ꝓmebat abunde
anxiꝰ et letꝰ. fundebat flumina flecꝰ
culpe culpator. gregis extitit edificator
Lacis plantator. litis fuit ad nichilator

Expanded text:
Vir fuit angelicus, divinae legis amicus. Vir fuit angelicus, divinae legis amicus. Provida simplicitas in Patre sacro renitebat; Florida virginitas in Patre pio redolebat; Intima nobilitas hunc maturum faciebat. Cum decus esset ei sublimis progeniei, Nobilitas morum magis hunc reddebat honorum. Virgo columbinus fuit a colubro peregrinus; Vir Domino plenus fuit, a lubricis alienus; Vir Domino gratus meritis erat irradiatus. Diutius lotum cor fixit in aethere totum. In Stephano nituit lumen vivae rationis; In Stephano viguit robusti sudor agonis, Agnus eum docuit fraudem vitare draconis; Agnus ei tribuit robur cassare leonis. Junctus amore polo gaudebat principe solo. Princeps praeclarus, famulo super omnia charus, Illi solamen felix erat atque juvamen, Et dilectoris custos erat omnibus horis; Vir mentis mundae gemitus promebat abunde, Anxius et laetus fundebat flumina fletus, Culpae culpator, gregis exstitit aedificator. Pacis plantator, litis fuit evacuator,
Abbreviated transcription (Latin):
ueret bosoni de reses illustri uiro die scͥo cene
panẽ tͥbuit. quẽ illi dui ⁊ reuerent᷑ seruauit
⁊ młtis languentibꝰ frustratĩ distͥbuit. qͦs õs
iuirtꝰ diuina sanitati restituit: multaq mira¬
hͥ fuit aruernꝰ. natał głia gentis.
Rex erat et̾nus: tutela uiri sapientis
xp̃i discipłs fuit in xͦ studiosus.
excelsi famulus fuit excelso p̾ciosus
Se dño uinxit. ds̃ hũc intͥnsecꝰ unx̃
Ipse dĩ cultor rigidꝰ q sui fuit ultor
Regi sid̾eo: seruire fruiq tropheo
Uir contendebat. carnẽq domare studebat.
Miles regał. mundi scelꝰ exicialis
Uincere sudabat. sursumq uolare parabat
actibꝰ ⁊ dictis erat oppositꝰ maledictis
hic animã fouit: cui carnẽ subd̾e nouit
Se dño uouit: q̃ sunt remouenda remoũ.
Orb̾ opes sp̃uit. m̾itoꝵ culmine creuit
Iusticia plenꝰ. diues fuit hic ⁊ egenꝰ
Maximꝰ ⁊ minimꝰ fuit. ⁊ sublimis ⁊ in̾
hũc diuina uirũ. fec̃ clem̃tia mirum
Felici uita felix erat hic herenuta

Expanded text:
eret, Bosoni Dereses, illustri viro, die sancto coenae panem distribuit, quem ille diu reverenterque servavit, et multis languentibus frustatim distribuit, quos omnes virtus divina sanitati restituit, multaque miraHic fuit Arvernus, natalis gloria gentis, Rex erat aeternus tutela viri sapientis. Christi discipulus fuit in Christo studiosus, Excelsi famulus fuit excelso pretiosus. Se Domino junxit, Deus hunc intrinsecus unxit. Ipse Dei cultor, rigidusque sui fuit ultor. Regi sidereo servire fruique trophaeo Vir contendebat, carnemque domare studebat, Miles regalis mundi scelus exitialis Vincere sudabat, sursumque volare parabat.Actibus et dictis erat oppositus maledictis. Hic animam fovit, cui carnem subdere novit. Se Domino vovit, quae sunt removenda removit. Urbis opes sprevit, meritorum culmine crevit. Justitia plenus, dives fuit hic et egenus; Maximus et minimus fuit, et sublimis et imus, Hinc divina virum fecit clementia mirum. Felici vita felix erat hic eremita,
Abbreviated transcription (Latin):
Simplex ⁊ rectꝰ. celesti melle refect
tam dape carnali quã uerbo spũali
Multos pascebat. midos uestire studebat
Pastor laudandꝰ. mirabił ⁊ uen̾and̾
Sumini pastoris uigil inqͥsitor honoris
Impia nolebat. diuinũ uelle uolebat
sectore prudenti. plaudebat cunctipotẽti
Regi głifico. psallebat corde pudico
Pat mirando resonabat pectore blando
Regi festuio: iubilabat pectore uius
Laus plasmatoris. uor eiꝰ cordis ⁊ oris
os respondebat m̃ti. dñoq placebat
slect̾are diuino ꝑfusum pectꝰ habebat
aures diuinas cordis clamore replebat
&e p̾cis eiꝰ odor plus ture dõ redolebat
ad dñ nutũ. dño parere statutũ
Diues ditauit: mirandꝰ mirificauit
Sũmos honorauit. sublimiꝰ annum̾auit
flos heremitaꝵ. lucrũ sitiens animaꝵx
Qd̾ nocet horrebat: qd̾ ꝓficit esuriebat
Noria uellebat: sem̃q salubre serebat.
S euos mulcebat: lasciuos corripiebat.
d uros flectebat: dep̾ssis subueniebat.
Quos lupꝰ urgebat: ad ouile redire monebat.

Expanded text:
Simplex et rectus coelesti melle refectus, Tam dape carnali quam cibo spirituali, Multos pascebat, nudos vestire studebat, Pastor laudandus, mirabilis et venerandus, Summi pastoris vigil inquisitor honoris. Impia nolebat, divinum velle volebat. Pectore prudenti plaudebat Cunctipotenti. Regi glorifico psallebat corde pudico. Patri mirando resonabat pectore blando. Regi festivo jubilabat pectore vivo. Laus Psalmatoris vox ejus cordis et oris, Is respondebat menti Dominoque placebat. Nectare divino perfusum pectus habebat, Aures divinas cordis clamore replebat, Et precis ejus odor plus thure Deo redolebat. Ad Domini nutum Domino parere statutum, Dives ditavit, mirandus mirificavit, Summus honoravit, sublimibus adnumeravit. Flos eremitarum lucrum sitiens animarum, Quod nocet horrebat, quod proficit esuriebat, Noxia vellebat, semenque salubre serebat. Saevos mulcebat, lascivos corripiebat, Duros flectebat, depressis subveniebat; Quod lupus urgebat ad ovile redire monebat,
Abbreviated transcription (Latin):
posse attingere. Tune enim hoc cogitat. si alios despiciat. qui
possunt apeccatis in quibus sunt surgere: ipse uero a bono in
quo est decidere. on enim magnum est si cunctis se subieiat
fr̃ibus. qui boni sunt: ꝓut debet credere. Debet etiam approba

Expanded text:
posse attingere. Tunc enim hoc cogitat, si alios despiciat qui posse attingere. Tunc enim hoc cogitat, si alios despiciat qui possunt a peccatis in quibus sunt surgere; ipse vero a bono in quo est decidere. 2. Non enim magnum est si cunctis se subjiciat fratribus qui boni sunt, prout debet credere; debet etiam approba
Abbreviated transcription (Latin):
re. quia tantum beneficium uenit in hãc reltgĩonem ꝓpter
te Nuiquam aliquis de patria tua huc aduenit: donee tu
nmsti. Qum ȩtiam pater tuus ⁊ mater tua nunꝗͣ. adue¬
nirẽt᷑: nisi cu affuisses. Quisquis autem diabolieas ignorat
insidias: delec tatur in hoc quod ab eo sibi dicitur. uerum ꝙ
ẽẽ reputans: uanam incidit głiam. Nec solum ifte quem pa¬
rentes sui uisitant. sed illi qui cum gente secłari loqͥuntur. ar¬
bitrantes. causa sui bonum in congregationem aduenire: hoc
nanis autem gloria aufert hoĩ ipsũ meidunt uicium.
fidem quam debet habere in semetipso et in alus fr̃ibus.
et etiam in dño. Semet ipsum debet unus quisq credere.
scure: atq eognoscere. plus ceteris fribus: esse peceatorem. Ha
si bonis est: melius est sua peccata uidet. quam aliena. Debetq se
submitcere eunctis raptoribus. atq meretricibus: eredens se fo¬
re deceriorem. Hec cogitet diumam gr̃am. nisi usq ad se: non

Expanded text:
re, quia tantum beneficium venit in hanc congregationem propter te, nunquam aliquis de patria tua huc advenit, donec tu nisti: quin etiam pater tuus et mater tua, nunquam advenirent nisi tu adfuisses. » Quisquis autem diabolicas ignorat insidias, delectatur in hoc quod ab eo sibi dicitur, verumque esse reputans vanam incidit gloriam. Nec solum iste quem parentes visitant, sed illi qui cum gente saeculari loquuntur, arbitrantes causa sui bonum in congregationem advenire, hoc nanis autem gloria aufert homini fidem, quam debet habere in semetipso et in aliis fratribus, et etiam in Domino; semetipsum enim debet unusquisque credere, scire atque cognoscere plus caeteris fratribus esse peccatorem. Nam si bonus est, melius sua peccata videt quam aliena, debetque se submittere cunctis raptoribus atque meretricibus, credens se fore deteriorem: nec cogitet divinam gratiam nisi usque ad se non