comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nisi qr hicelamor cit. ꝓresucctione. intronut di
.q. ira. ẽ. ei .d. ⁊ bot non mutatur ⁊ ascen. fu. in ira
lictunt. terra enim ẽ seabellum peclum cuis. qr t̃¬
reni ad cius contemplationem nou eriguntu et
que est cantas ut ad dcuminemo ꝑuauret. insi ꝑ
cantatem. ⁊ uolauit qr ꝑdilcitorur sis scincom¬
p̃hensibilem ostendit. Necorporas imnaginibus
querant eum comprelendere. nolauit dico: super

Expanded text:
nisi quia hic clamor est pro resurrectione. Introivit dic Deus, et hoc non mutatur. Et, ascendit fumus in ira verunt. Terra enim est scabellum pedum ejus, quia terreni ad ejus contemplationem non eriguntur. Et quae est charitas; ut ad Deum nemo perveniret, nisi per charitatem; et volavit, quia dilectoribus suis se incomprehensibilem ostendit, ne corporeis imaginibus quaerant eum comprehendere: volavit dico super p
Abbreviated transcription (Latin):
dant palam contraire. ⁊ huipenis nocent. ꝙͣ aꝑte ma
is. s.xi. ladtempus incoluit. degit eũ. qui nou̾at
ñ ad opus ꝓbitionis. ut cec̾os. s adtampꝰ temptatio¬
nis. ut daret tibi nestiarti solatiũ. quo digas. sola¬
tium ut tolleres sicut ille. sidium falsa dicunt de¬
de. celum ñ auftrunt. nec isti nocẽt. ⁊ ip̃i tales. obser¬
uant calcaneũ meũ .i. pedem adlapsum. ut caliũp

Expanded text:
dent palam contraire. Et ii pejus nocent, quam maim, et ad tempus incoluit. Elegit cum qui noverat non ad opus probationis, ut caeteros, sed ad opus tentationis, ut daret tibi nescienti quos eligas, solatium ut coleres sicut ille. Site, coelum non auferunt, nec isti nocent. vabunt calcaneum meum, id est pedem ad lapsum, ut calumnie
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ octultꝰ ordo aectionis apud resit. egotũ quem hoc
laret ad timicam domini inconsittlem .i. ad unita
in locum cins ordinaretiu. ielecti sunt duouidicio
humano. Si electus est deillis duob uniis iunditio dio
de uob consultus est deus quem namilloꝵ ip̃euellec¬

Expanded text:
 occultus ordo electionis apud te est, ego tamen quem hoc latet, ad tunicam domini inconsutilem, id est ad unin locum ejus ordinaretur; et electi sunt duo judicio humano, sed electus est de illis duobus unus judicio divino; de duobus consultus est Deus quemnam illorum ipse velle
Abbreviated transcription (Latin):
li ualidioricibo pastaris. Idco forte ⁊ ꝑmisit dedeus
incid̾e inmalum hõiem. quem bonum putabas. ut
inubere qͣi materno amaritudinẽ inucures. ⁊ ea
utaliq̃ amara ponant inpapillis sius. quib pan¬
nuli offensi ab ubere resiliant. ⁊ ad m̃sam inhiant
Dic crgo tanqͣm grandiusculus. Ego autem inde sꝑe. d̾¬

Expanded text:
i validiori cibo pascaris. Ideo forte permisit te Deus incidere in malum hominem quem bonum putabas, ut in ubere quasi materno amaritudinem invenires, et ea ut aliqua amara ponant in papillis suis, quibus offensi parvuli ab ubere resiliant et ad mensam veniant. Dic ergo tanquam grandiusculus, ego autem in te, D
Abbreviated transcription (Latin):
auocat. ut patefactis
trisiarche. Atcollite. ł dollite .i. au¬
uanente xp̃o data est qui spiritu gr̃e planis ali¬
os gr̃a niganit. ur sp̃nalia nequitie de corclib suoꝵ
pelleret. & eu amiim clico. ⁊ sic introibit ad corda. rex.

Expanded text:
avocat, ut patefactis crisiarchae, attollite, vel, tollite, id plenus alios gratia rigavit, ut spiritualia nequitiae de cordibus suorum pelleret. Elevamini dico, et sic introibit ad corda rex gl
Abbreviated transcription (Latin):
cos homo uero cumpunte malo noto hoc agit
udcoip̃e prior maius est dum punire nult ma¬
lum. deinde cãm supponit qͣi debeat dedrici. pp̃.
inimicos in. confundendos uł conu̾tendos. et
entia ubi homo aliquis non uidet. situsolus
cin homini laudanti udutuꝑanti non est cre¬
dendum ẽ qr non udet inconscientia in quait
ad deum dirigitur. non suboit.

Expanded text:
eos. Homo vero cum punit, malo voto hoc agit. Et ideo ipse prior malus est, dum punire vult malum. Deinde causam supponit, quare debeat deduci. Propter inimicos meos, confundendos, vel convertendos: Et , id est conscientia, ubi homo aliquis non videt, sed tu solus, cui homini laudanti vel vituperanti non est credendum: quia non videt in conscientia, in qua iter ad Deum dirigitur. Ideo subdit
Abbreviated transcription (Latin):
cum tñ diinitas iunginon indigu̾it. s hoc dic̃
qr homo ille deus as̃t qui sclmu ꝙ hoino iuitaus ãt
scłm qd̾ deus migens bis ponitur deus pio patre ⁊
lapidem significatur. quem iacob iuixit. crigenis inty¬
tulum. ⁊ effundens olcum desuꝑ. ꝑ hoc auta ꝙ dacci
cum unccũ rege ⁊ saccidotem eum cẽ signift̃ incuins

Expanded text:
cum tamen divinitas ungi non indiguerit; sed hoc dicit, quia homo ille Deus est, qui secundum quod homo unctus est, secundum quod Deus ungens. Bis ponitur Deus pro Patre etlapidem significatus, quem Jacob unxit erigens in titulum, et effundens oleum desuper . Per hoc autem quod dicit eum un
Abbreviated transcription (Latin):
scutum cum ꝙ a roninditate dicctm. ⁊ est ro-¬
tundum in patria daiid luofacit. qr corp̾mũ¬
nit. ⁊ capud coronat. ita gratuita sei uolun¬
tas que nos uocat est defensio hiectonna ⁊ in
firind corona ut clipeus capiti aptatus coronͣ
est cordis defensio. ⁊ et. domine co . n.ut. scu.b
ut scutum infirturo ⁊ corona.

Expanded text:
Scutum enim quod a rotunditate dicitur, et est rotundum in patria David, duo facit, quia corpus munit, caput coronat. Ita gratuita Dei voluntas, qui nos vocat, est defensio hic contra omnia, et in futuro corona, ut clypeus capiti aptatus, corona est, cordi defensio. Et, Domine coronasti nos ut ut scutum, in futuro ut corona.
Abbreviated transcription (Latin):
i apłc ait dies domini tanqͣm fim ita innocceue¬
niet. filius autem dicitur nescire. non quod aĩ
se ip̾e non nou̾it s quia nescire faciat eos quib
ñ expedit hoc scire. unde quordam numiumte
tissime sꝑat. post .uii. milia annorum diem do¬
omine

Expanded text:
ies autem Domini tanquam fur, ita in nocte veniet . Filius autem dicitur nescire, non quod apud se ipse non noverit, sed quia nescire faciat eos quibus non expedit hoc scire. Unde quorumdam nimium tissimum sperant post septem millia annorum diem Domin
Abbreviated transcription (Latin):
na que udendo deum possidetur. siam setundũ
qͣntitatim ⁊ qualitatem pect̃orum expellentur
plus minuis. ue. idco expelle. qm̃ o domine irri.¬
ita amarus est ꝑpetcata ut sustinere ñ possiit
pars est hic. sccundum¬
assiodorum. ut post
recributiones maloꝵ
subdit premia bonoꝵ
ut sicut terret pena ita
allitiant pramia .a.il¬
infuturo de habita bs
ditate. omnes qui. mͦ
sꝑant inte. quib gus¬
tantib sũauis es. uñ¬
deifient iusti ierit gaudium ip̃orum ipͥse in¬

Expanded text:
na, quae videndo Deum possidetur. Nam secundum t qualitatem peccatorum, expellentur plus minusve. Ideo expelle, quoniam, o Domine, irriita amarus est per peccata, ut sustinere non possintpars est hic secunduassiodorum, ubi post retributiones malorum subdit praemia honorum, ut sicut terret poena, ita alliciant praemia. Hiditate. Omnes qui modo sperant in te. Quibus gustantibus suavis es. UnDei fiunt justi; et erit gaudium ipsorum, ipse in
Abbreviated transcription (Latin):
gcunt barraban. scce quanta patitun xp̃c cumpatreᷤᷤ
fuerint libãti. idco uero dese abiecto dicie. lit uel sic su¬
ꝑbia hominis deum humilem imitecim. ł inꝑsc̃a xͥ¬
tia mortem nicam. sincqua nonest salus. sunt lõ¬
ge asalu . m. corporali .i. sunt cã quare pacior. qr sic.i¬
ppassioem sunt collenda delicta incorum ⁊ nota qr
nra dlicta dicit sua. sua ea que fecit non adhñdums¬
quinsinas crucifigi. slonenuim anditus est xp̃e ad sa¬
lutem corꝑalem attende diligarter ꝙ dic̾it hic xp̃c ñ
finsse exauditum eu concordat illud ꝙ incungłio

Expanded text:
nt., Aug. Ecce quanta patitur Christus, cum patres liberati fuerunt. Ideo vero de se objectio dicit, ut vel sic superbia hominis Deum humilem imitetur. Vel in perstia mortem meam sine qua non est salus, sunt, longe a salute mea, corporali, id est sunt causa quare patior, quia sicpassionem sunt tollenda delicta meorum. Et nota quia nostra delicta dicit sua, sua ea fecit non ad habendumquin sinas crucifigi. Non enim exauditus est Christus ad salutem corporalem. Attende diligenter quod dicit hic Christum non fuisse exauditum, cui concordat illud quod in Evan
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid noluisse ⁊ petisse uuixta affictum camus. ꝙ
ñobtinuit. qr nei scłm uolũtatem deitatis ⁊ rati¬
oms id obtinere uoluit. auare ergopeciit ut tibi
formã intribiatiõe clamandi ad clñm daret. ⁊ tuã¬
diui. ⁊ rõnem noluit. facra sunt. aua ergo hic scd̃
affectum seusualitatis ꝓtariꝑali salute clamanti
genus humanũ liberetur. sulius enin fuit conne¬
cilians tu dito lansisnł .i. quil audas te usdentt̃¬

Expanded text:
id voluisse et petiisse juxta affectum carnis quod non obtinuit, quia nec secundum voluntatem deitatis et rationis id obtinere voluit. Quare ergo petiit? ut tibi formam in tribulatione clamandi ad Deum daret, et tuationem voluit, facta sunt. Quia ergo hic secundum affectum sensualitatis, pro temporali salute clamavit,genus humanum liberetur. Nullus enim fuit convecilians .
Abbreviated transcription (Latin):
hibuit. Fecit redemptionẽ plebi
sue. qui nos uenundatos sub pec¬
cato. et antiqui hostis seruitio ad¬
dictos. dato sui sanguinis precio
lib̾auit. Unde bene hortatur apłs¬
no. glificate os portate dm̃ in cor¬
pore ur̃o. Plebi autem sue dicit.
nõ utiꝙ quia ueniens plebem
suam repperit: s quia insitan¬
do & redimendo suam fec̃. Uultis
enim audire fr̃s ñi. qualẽ inue-¬
nerit eam. qualem reddiderit. Fi¬
et explanare longum duximus.
aꝑte denuntiat dicens. Uisita¬
uit nos oriens ex alto. illumi¬
nare his qui indenebeis et in um-

Expanded text:
hibuit. Fecit redemptionem plebis hibuit. Fecit redemptionem plebis suae, qui nos venundatos sub peccato, et antiqui hostis servitio addictos, dato sui sanguinis pretio liberavit. Unde benigne nos hortatur Aposno, glorificate et portate Deum in corpore vestro . Plebis autem suae dicit, non utique quam veniens plebem suam reperit, sed quam visitando et redimendo suam fecit. Vultis etenim audire, fratres mei, qualem invenerit eam, qualem reddiderit. Fiet explanare longum duximus, aperte denuntiat, dicens: Visitavit nos oriens ex alto, illuminare his qui in tenebris
Abbreviated transcription (Latin):
lib paideretur omnis legalis sa¬
cerdotii ritus. et cerimonias spiri¬
litali intus scientia. et ꝓpħicis exsu-¬
perare misteriis que mediatoris
d̾i et hominum hominis iħ̃u xp̃i.
uł dispensatione temꝑali uł eter
ne duinitati destimonium ferrẽt.
iuxta qd ip̃e iudooeum duritiã
increpans dicit. Sicrederetis moy¬
si. crederetis foesitam ce m̃. De mie
enim ille scripsit. Quid autẽ pro¬
ph̃ans et benedicens dm̃. Zacha-¬
rias dixerit: audiamus. Bñdic¬
tus dominus d̾s isrt̃: quia uisi¬
tauit. et fec̃ ralemptionẽ ple-¬
bis sue. In quib profecto uerbis
notandum. quia beatus. ⁊achari-¬
as qd inchoatum & ꝓxime futu
re quasi iam factum esset mira¬
bat. Llisitauit autem nos apparẽs
incarne dominus quasi longius
ase recedentes. qͦs in peccatis posi¬
tos querere ⁊ iustificare curauit.
uisitauit quasi medicus egͦtos.
qui ut inueteratum suꝑbie nr̃e
langorem sanaret. nouum nob̾
sue humilitatis exemplum ad¬

Expanded text:
libus panderetur omnes legalis salibus panderetur omnes legalis sacerdotii ritus et caeremonias spirituali intus scientia et propheticis exuberare mysteriis, quae mediatoris Dei et hominum hominis Jesu Christi vel dispensatnae divinitati testimonium ferrent, juxta quod ipse Judaeorum duritiam increpans, dicit: Si crederetis Moysi, crederetis forsitan et mihi. De me enim ille scripsit . Quid autem prophetans, et benedicens Deum Zacharias dixerit, audiamus. Benedictus Dominus Deus Israel, quia visitavit et fecit redemptionem plebis suae. In quibus profecto verbis notandum quia beatus Zacharias quod inchoatum et proxime futurre quasi jam factum esse narrabat. Visitavit enim nos apparens in carne Dominus, quasi longius a se recedentes, quos in peccatis positos quaerere et justificare curavit. Visitavit quasi medicus aegrotos, qui ut inveteratum superbiae nostrae languorem sanaret, novum nobis suae humilitatis exemplum ad
Abbreviated transcription (Latin):
cuncta iudee. uerum etiam omĩa
mundani regni mundaneꝙ sapi¬
entie culmina. uittutis eiꝰ fama tnͣs¬
cendit. ita ut relicta ubiq cultu¬
ra ac uita pͥori. ad ꝑcipienda fider
illuis sacram̃ta confluerent. Recte
tionis ymaginem prefert. quia ⁊
hec octauo die hoc est post sabba¬
tum facta est. & sic̃ illa areatu per¬
petue mortis absoluere solebat: ita
ista ꝑfectam uite immortalis noui¬
tatem et in auctore nr̃o exhibuit.
et in nobis spandam monstrauit. Qd
uo inter. hec zacharias impletur
sp̃u sc̃o. ac redẽptorem nr̃m simul
⁊ nrãm redemptionẽ ꝓhetat. signi¬
ficat mistice quod multi de stirpe
sacerdotali. quia confessione xp̃i¬
ora dutius continuerant. pꝰ mo¬
dum ꝑ susceptionem fidei illiꝰ. sp̃c
sancti uirtute replendi. dono pro¬
pħie sublimandi. & magisterii paͤ¬
storalis officio populis essent pre¬
ferendi. Quamuis eadem acceptio
uenienter figurare credendum est.
quia tunc instaret tempꝰ quo fide¬

Expanded text:
cuncta Judaeae, verum etiam omnia mundani regni mundanaeque sapientiae culmina virtutis ejus fama transcendit, ita ut relicta ubique cultura ac vita priori ad percipienda fidei illius sacramenta confluerent. Recte tionis imaginem praefert, quia et haec octava die, hoc est post sabbatum, facta est; et sicut illa a reatu perpetuae mortis absolvere solebat, ita ista perfectam vitae immortalis novitatem et in auctore nostro exhibuit, et in nobis sperandam monstravit. Quod vero inter haec Zacharias impletur Spiritu sancto, ac de Redemptore nostro simul et nostra redemptione prophetat, significat mystice quia multi de stirpe sacerdotali, qui a confessione Christi diutius ora continuerant, postmodum per susceptionem fidei illius Spiritus sancti virtute replendi, dono prophetiae sublimandi, et magisterii pastoralis officio populis essent praeferendi. Quamvis eadem acceptionc quoque convenienter figurari credendum est, quia tunc instaret tempus quo fide
Abbreviated transcription (Latin):
nit gͦ nos sedentes m in tenebris
& in umbra mortis. Hoc ⁊ longua
peccatorum ⁊ ignorãtie cecitate dep̃s¬
sos. atꝙ hostis aritiqui fraude decep¬
tos. obsessosq errorib ip̃e ⁊ enim
recte mors ⁊ mendatium. sic̃ e cõtra
tulit autem nobis ueram cognitio¬
nis sue lucẽ exclusisq errorum tene¬
bris. certum nobis iter patͥe celestis
aperuit. Direrit gressus oꝑum nr̃oꝵ
quatinus per iuam ueritatis quã
monstrauit incedere. Atq ad man-¬
sionem perpetue pacis p̾ossimus
tes. benedicamus ⁊ nos dominum ĩ
omni tempore quia uisitauit ⁊ fecit
redemptionẽ plebi sue. Semꝑ laus
eius inore nr̃o uersetur. semper eiꝰ
temus auxilium. ut lucẽ scientie
tes. abiciamus ipsi oꝑa denebrarum.
⁊ induamur nos arm̾a lucis. Gic et¬
enim supplicantes concite que defide¬
raiumus accipimus. quia nimium
ũba deuote orationis adiuuat ma¬
nus pie oꝑationis. & quia beati pre-¬
cursoris hodie natalicia celebramus.
oportet ut quem salutis eterne p̃co¬

Expanded text:
tenebris et in umbra mortis, hoc est, longa peccatorum et ignorantiae caecitate depressos, atque hostis antiqui fraude deceptos obsessosque erroribus. Ipse etenim recte mors et mendacium, sicut e contra tulit autem nobis veram cognitionis suae lucem, exclusisque errorum tenebris certum nobis iter patriae coelestis aperuit: direxit gressus operum nostrorum, quatenus per viam veritatis, quam monstravit incedere, atque ad mansionem perpetuae pacis possimus tes, benedicamus et nos Dominum in omni tempore, quia visitavit et fecit redemptionem plebis suae. Semper laus ejus in ore nostro versetur, semper ejustemus auxilium, ut lucem scientiae tes, abjiciamus ipsi opera tenebrarum, et induamus nos arma lucis. Sic etenim supplicantes concite quae desideramus accipimus, quia nimirum verba divinae orationis adjuvat manus piae operationis. Et quia beati praecursoris hodie natalitia celebramus, oportet ut quem salutis aeternae praeco
Abbreviated transcription (Latin):
duo mala magna. ⁊ pene homins̃. sequitira. ⁊ angeł
domini. sit ꝑsequens .e. qui ñsinat eos stare donec luce¬
at ante pedes. hoc dicit asimili illiuis quuinteneoris ⁊
lubrico facile impeslitu: cum ñ iud̾it ubi pedem moue¬
angelus dm̃ stare donce lux gr̃e oriatimas s ĩuaria¬

Expanded text:
duo mala magna et poenae hominum. Et angelus Domini sit persequens eos, qui non sinat eos stare, donec luceat ante pedes. Hoc dicit a simili illius qui in tenebris et lubrico facile impellitur, cum non viderit ubi pedem moveangelus Domini stare, donec lux gratiae oria
Abbreviated transcription (Latin):
ores. ut sincorpore iide¬
iudeamus. aliͣterto¬
optantium ut cum co
beate uiiant. ⁊ prodi¬
c M latiõe conq̃rentium¬
fic. odomine usq quo

Expanded text:
ores, ut si non corpore videvideamus. Aliter tooptantium, ut cum eo beate vivant, et pro dilatione conquerentiumo Domine, usquequo
Abbreviated transcription (Latin):
relinquis ⁊ reprobas .i. incupiditatib regnitecre¬
ni quas nonamas. p̾para. tibi ad paissionem inul.
.i. impudantiam corum. dumpp̃rtanendi regni
cupiditatem xp̃moccidetunt. ꝙ pacienten susfin¬
it ꝓ saluta nr̃a ut dispositum crat. ꝑita .a. auia ħ¬

Expanded text:
relinquis, et reprobas, id est in cupiditatibus regni terreni, quas non amas praeparabis tibi ad passionem, vultum, id est impudentiam, eorum, dum propter retinendi regni cupiditatem Christum occiderunt: quod patienter sustinuit pro salute nostra ut dispositum erat. Vel ita. A
Abbreviated transcription (Latin):
iustis impn separabũ¬
tir. uł etiam nunc fit
i seꝑata mente. ⁊ sunter eas lateant. ⁊ hisdem
conlucntieul continicantin. duicugo isst pe¬
nitens post tantas difficultates. se exaudiunt
signifidans. disce ame nunc dis. nunc animo
ame. infuturo etiam loco. omnes qui o.inii.q¬

Expanded text:
ustis impii separabuntur. Vel etiam nunc fit et separata mente, etsi inter eas lateant, et eisdem conventiculis contineantur. Dicit ergo iste poenitens post tantas difficultates se exauditum significans. Discedite a me, nunc animo in futuro, etiam loco. Omnes qui o
Abbreviated transcription (Latin):
exg nouberib uirginis laccanicepi. qr ⁊ an. s abu¬
lrrib sinagoge. aquib sicuit deuentte ut dixi. extra¬
xisti me. ne .s. camalom consuedinem suggitm. ⁊
nite ꝓiatus sum exutero synagogt. cuns uttrus .l.
scrbe ⁊ phatisci. menon ꝑtrilit s iaccauit. nei fecit aͦ
ticutei. ut sicut parurnsis c̃tm tui oblitus. s tues .i. fu

Expanded text:
ex quo uberibus virginis lactari coepi, quia et ante: sed ab uberibus Synagoga, a quibus sicut de ventre, ut ante dixi, extraxisti me, ne scilicet carnalem consuetudinem sugerem. Et in te projectus sum ex utero Synagogae, cujus uterus, id est Scribae et Pharisaei, me non pertulit, sed jactavit. Nec fecit ejus venter ut sicut parvulus essem tui oblitus: sed, tu es, id est fui
Abbreviated transcription (Latin):
norant ple. ut faciunt illi qui inministio suo¬
utiutun. ad capienda cõmoda ab hominib nõ ad
salutẽ hominũ. uł ad głam dei. ⁊ hoc sicut estam pa.
cortidiana rapina simplices xͥanes absorbeut. cur
hoc fatrunt.¬

Expanded text:
ant plebem, ut faciunt illi qui in ministutuntur ad capienda commoda ab hominibus, non ad salutem hominum, vel ad gloriam Dei. Et hoc sicut escam paniita et illi quotidiana rapina simplices Christianos absorbent. Cur hoc faciunt
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm fitturam redemptiõem intelligit. inꝑsona. an¬
tiquoꝵ patrum. qi dedilatione conquetitm. in
quoctiamdilatio ꝓrimi ostenditun. cuis saluti
hoc optatum. ut suꝑstitione abiecta. unuis dei cul¬
tura suscipiatim. uel inꝑsona scõrum inod̾norm
loquitur. scd̃m xp̃i aducutum desid̾antium. ubic̾ci

Expanded text:
m futuram redemptionem intelligit, in persona antiquorum Patrum, quasi de dilatione conqueritur. In quo etiam dilectio proximi ostenditur, cujus saluti hoc optatur, ut, superstitione abjecta, unius Dei cultura suscipiatur. Vel in persona sanctorum modernorum loquitur, secundum Christi adventum desiderantium, ubi cert
Abbreviated transcription (Latin):
quitatis grauatum
ẽ quo demergitu in ꝑfundum. Insquias en
in ⁊ acharia ꝓpheta segctim sedere suꝑtalentũ.
plumbi. Ideoq depharaone ⁊ egiptus legitim
quod subincisi sunt uelut psimibum inaqmͣ
uehementissimã qr ingrauatum erat corphara¬
onis ⁊egiptiorum. petus quoq qi aliquid plũ¬
bi habens supen aquam ambulans timuit sed
pondere non grauatus. aquis nonẽ subinsus s
excensa adeum dominita manu est eductus. do¬
minus auten xp̃x ab ominpẽcti contagide ĩmu
plumbee graucdinis nichil habeus iuide dicit y¬
saias. Et ascendet dominus suꝑ nubem leucm. qr
cãnem suscepit nobis contra incentina iutioꝵ
tefrigium prebentem omnis noxie graucdinis

Expanded text:
quitatis gravatum est, quo demergitur in profundum. Iniquitas enim in Zacharia propheta legitur sedere super talentum plumbi . Ideoque de Pharaone et Aegyptiis legitur quod submersi sunt velut plumbum in aquam vehementissimam , quia ingravatum erat cor Pharaonis et Aegyptiorum. Petrus quoque quasi aliquid plumbi habens, super aquam ambulans timuit; sed pondere non gravatus, aquis non est submersus; sed extenta ad eum Dominica manu, est eductus . Dominus autem Christus ab omni peccati contagione, immuplumbeae gravedinis nihil habens. Unde dicit Isaias: Et ascendit Dominus super nubem levem . Quia carnem suscepit, nobis contra incentiva vitiorum refrigerium praebentem, omnis noxiae gravedinis
Abbreviated transcription (Latin):
tunturas. Qiuia ergo dpxerat xp̃m exitccre oiums¬
turas ad eus noticiam paruli ꝑuciure. ntlascct¬
dee nonualaitnt. hoc autem remoutus diciteum
⁊̃ infantib siripturas humiliasse. ꝑ quod ⁊ ip̃i
magnificentiam dci caperent. iinimici destrucitnt᷑

Expanded text:
 Quia ergo dixerat Christum excedere omnium Sturas ad ejus notitiam parvuli pervenire, vel ascendere non valerent. Hoc autem removens, dicit eum etiam infantibus Scripturas humiliasse, per quod et ipsi magnificentiam Dei caperent, et inim
Abbreviated transcription (Latin):
canonica att. Qĩ modo
escam. s lac capere pos
dedinobis nonescam.
quos significabant ii¬
N. liqui dñm uancntam ad passio¬
nem landabant inquos hienttcur
domustestimonio cum uidcis dicentib ict cos cor¬
uigenet. respondit. slonlegistis crore infantium a
fute deus laudem. quiasi soli ꝑfciti cẽnit incclłls
ñita consin eretur humanogencti. sique anne
tuctiam minimi. ũdum capates cognitionis tepe

Expanded text:
canonica ait: Quasi modo escam, sed lac capere possdedi vobis, non escam . Quos significabant illi, qui Dominum venientem ad passionem laudabant, in quos hoc utitur Dominus testimonio, cum Judaeis dicentibus ut eos corriperet, respondit; Non legistis: Ex ore ifecit laudem, quia si soli perfecti essent in Ecclesia, non consuleretur humano generi; sicut nunc, cum et minimi nondum capaces cognitionis rerum
Abbreviated transcription (Latin):
udiciũ quo m̃ali dampnabit.ur. sienmita se uere
cum puniuit. quid ĩ penitat ib ⁊ infuturo facit:
hoctimunt iste dicens. adme. aĩa . in.tur. ẽ. ⁊ id̾o hu¬
nuł est. qr timet iuditia. Iec duo uidicia timent
istum. ⁊ hoc inucca. ea .t. ꝑ doctrinam tuoꝵ p̾licatoꝵ¬

Expanded text:
, quo mali damnabuntur. Si enim ita severe eum punivit, quid in poenitentibus in futuro faciet? Hoc timuit iste, dicens ad me: anima mea turbata est. Et ideo humilis est, quia timet judicia. Haec duo judicia turbant istum, et hoc, in
Abbreviated transcription (Latin):
tubulatioe. In quieo cum tcmꝑe discitur lexcdm̃.¬
hit dic̃. innocte .i. in aduersis. declarauit. alia lit̾.i.
inadu̾sis fructus fructus tuis declaratur. tunt enim
sa mĩa dei. intempore tribulationis. sicur nubes
plume intempore sicutatis. ergo ut formita ĩpro¬
iꝑis debemus disc̾e. ⁊ collig̾e. unuiuamus in adu̾si¬
tatt. formita .n. ꝑestatan colligit. ꝙ ꝑhycinẽ ei ꝓsit¬

Expanded text:
tribulatione. In quieto enim tempore discitur lex Dhic dicit, in nocte, id est in adversis. Declaravit, alia littera, id est in adversis fructus ejus declaratur, tunc enim nde speciosa misericordia Dei in tempore tribulationis. Sicut nubes pluviae in tempore siccitatis. Ergo ut formica in prosperis debemus discere et colligere, unde vivamus in adversitate; formica enim per aestatem colligit
Abbreviated transcription (Latin):
płc intribulationib gaudenteᷤᷤ
⁊ pp̃ ħomina oro in adu̾sis: ⁊ hoc est. ap̃
me or̃o. uł ita ab illo loco. abyssus. iste mcmor dei
ãmirans quomodo oĩa mittent ad deum: etiam
deum inuocat. dum aliquid u̾itatis predicat. qui
h̾õ abyssus dicitur qr natruus illoꝵ .s. uocatis ł no

Expanded text:
udentes, c omnia oro in adversis . Et hoc est, apud me oratio. Vel ita ab illo loco, abyssus. Iste memor Dei, admirans quomodo omnia invitent ad Deum etiam hDeum vocat, dum aliquid veritatis praedicat: qui homo abyssus dicitur, quia neutrius illorum, scilicet vo
Abbreviated transcription (Latin):
peccatis priorib ⁊ debis q̃
scricordiamantiquis fac¬
tam. ⁊ qr tiniet uerum in¬
dica .a. dingeto i docere
odomine tu reministat¬

Expanded text:
peccatis prioribus, et de his quae sericordiam antiquis factam, et quia timet verum judicat: dirigere et docere o Domine, tu reminisc
Abbreviated transcription (Latin):
qr oo dignus sir. ĩ q tu mistticors es. noli mẽ
uni. qñcumindomũ cordistui iintas quod prius
nc̃te est mundari ab untũsis sordib i fraudtib. altt̃
oum ñuere inuocas. Sicnim nocas deum ut dec tͥ
lucrum lucã inuocas ñ deum. gratis ergodm̃ĩuo
dehis que facit tibi deus sufficit tuideus ip̃e non scĩf¬

Expanded text:
ia ego dignus sim, sed quia tu misericors es, noli me um, quando eum in domum cordis tui invitas, quod prius necesse est mundari ab universis sordibus et fraudibus, aliter enim non vere invocas. Si enim invocas Deum, ut det tibi lucrum, lucrum invocas, non Deum. Gratis ergo Deum de his quae facit tibi Deus sufficit, cui Deus ipse non suf
Abbreviated transcription (Latin):
sinit. nͥ cantior ⁊ forcior surgat. sctundum ꝙ sictxpo¬
ne. ne declines ame ser .t. mixa .i. ne me labi sinas
inira. ita ꝙ ettrnaltor punias. s ut nra infiriitaᷤᷤ
cautior fiat. ne declines.

Expanded text:
sinit, ut cautior et fortior surgat. Secundum quod, sic expone: Ne declines a me, servo tuo, id est ne me labi sinas, in ira, ita quod aeternaliter punias, sed ut nostra infirmitas cautior fiat. Ne declines,
Abbreviated transcription (Latin):
aliud uolo habere. nec ti
a. alius pait hec omnia temꝑalia adco. ⁊ de datis. s.¬
gandet hic non nisi uuia. alius rabens ber bona ti¬
nte iratũ. ne tollet ea. Isit ñputat iram nͥ siance¬
tit deus uultum suum abco. eciam siquidineoiũ¬
dicet ni diuinius pot̾at dic̃e. ł de prescuti potest hoc
quodintetum. ne decli. inixa asq .t. Nlon simplictitr

Expanded text:
aliud volo habere nec timeei. Alius petit haec bona temporalia a Deo et de datis gaudet; hic non nisi una. Alius habens haec bona timet iratum, ne tollat ea; iste non putat iram nisi si avertit vultum suum Deus ab eo. Etiam si quid in eo vindicet, nil divinius poterat dicere. Vel de praesenti potest hoc quod interim, ne declines in ira a servo tuo. Non simpliciter
Abbreviated transcription (Latin):
iiquitas elcũauit capud suꝑbi ce deum. deus gra-¬
uauit eumn mole penaꝵ ut fasce. ⁊ comp̃ssit ne lam
engatim. Et nota ꝙ congnie dicit. iniquitates suꝑ
mẽ grauatas. qr iniquitates que laies sunt ⁊ dui¬
cis dum fiunt afflictionib hon̾anti .i. honorose ⁊¬

Expanded text:
iquitas elevavit caput superbi contra Deum, Deus gravavit eum mole poenarum, ut fasce, et compressit ne jam erigatur. Etiam nota quod congrue dicit iniquitates super se gravatas, quia iniquitates quae leves sunt et dulces, dum fiunt afflictionibus onerantur, id est onerosae
Abbreviated transcription (Latin):
scie deum ibi .i. incorde uidẽ. ⁊ tñ malum uult. in
hoc doloserg̾. ut inuenirt mñiqurtatẽ suã ⁊ oliss.
alia litt̾a .i. de hoc dolose egit. ꝙ inquitatẽ suam c̃
dolo q̃rens noluit uẽ mucnite iodisse. multictum
inquirunt iniqnitatis suas. s cum dolo nolentes cas
u̾e innemit ⁊ odisse. auicum casagnostant ñdimit¬

Expanded text:
se ibi, id est in corde videre, et tamen malum vult; in hoc dolose agit, ut inveniret iniquitatem suam et odisset. Alia littera, id est de hoc dolose egit, quod iniquitatem suam cum dolo quaerens, noluit vere invenire et odisse. Multi enim inquirunt iniquitates suas, sed cum dolo, nolentes eas vere invenire et odisse: qui cum eas agnos
Abbreviated transcription (Latin):
co. qui forisẽ. abscondis¬
stm dico forsitan. ł utiq
alia lit̾. qm̃ alu ponunit.
Notatur hic magna pa¬
locũ u̾bis. ut seabscon¬
derit neuid̾et adu̾sariũ
illũ tolerasscm.u¬

Expanded text:
eo qui foris est. Abscondissem dico, forsitan. Vel, utique, alia littera quam alii ponunt. Notatur hic magna palocum verbis, ut se absconderet ne videret adversarium illum tolerasse.
Abbreviated transcription (Latin):
consꝑec .s. qr putant deũ
nestire ꝙ agunt qui nicħ¬
n sełm conspitiint. quo¬
modo sit nũmus super
nũmũ quomodo auge¬
antur greges ⁊ opes. ł in

Expanded text:
conspectum suum, quia putant Deum nescire quod agunt, qui niculum conspiciunt, quomodo sit nummus super um, quomodo augeantur greges et opes. Vel in
Abbreviated transcription (Latin):
ossa quiescere patiaris. Cum q
anolimis huiuscemodi litteras
nazarium offerri uissit. Dixit q
ad eum. Iussit inclitus imꝑator
incidi ceruices tuas. pariterq pue
let occidere: fc̃s ÷ tumultus po¬
puli grauis. quia om̃s eos uene¬
rabantur ꝓpter uirtutes: quas
qui deum timebant. e deposuerunt

Expanded text:
ossa quiiscere paciares| Cumque ossa quiiscere paciares| Cumque anolinus huiuscemodi litteras  rium offerri iussit. Dixitque  | iussit inclitus imperator incidi ceruices tuas p pue| let occidere. Fa  multus populi grauis| quia omnes eos uenerabantur . propter uirtutes quas qui deum  deposuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
chi : lͥ nunc fuisti. Qui respondit.
In congregatione iustorum. ibiq
te uidi stantem iuxta sedens om̃i¬
potentis d̾i: & loquebatur tibi de
uita immortali. O audio autem
repletus sanctus nazatuis: oscula¬
tus t capud eius. & puer osclatus
est uestigia eiꝰ. Manserunt autẽ
nocte illã intra cuitatẽ. & post
inuenit in carcere: pari gr̃a cõfir¬
matos. Audiesũo anolims qui p̃¬
erat ciuitati. quod p̃dictos iuros
adhortatione ce presentia confir-¬
maret: capi eum iussit. scribens
neroni. uirum scelestum qui d̾r
nazarius inuemi fugientem po¬
testatem tuam: &e peruertentẽ qͦs
in carcere decinebam geruasium.
& ꝓthasium. quos sperabam diis
nris immolaturos. Accipiens nero
relationem: exilunt dicens. Adhuc
uunt cdeorum adu̾saruis. &. in¬
genti ira estuans. nautas queri
scribens ei. Concide colla eorum. id
prothasii. & celsi pueri: eorumq
carnes expone auib &e feris. nec

Expanded text:
hi ubi| nunc fuisti. Qui respondit . hi ubi| nunc fuisti. Qui respondit . in congregacione iustorum . ibique| te uidi stantem . iuxta sedem omnipotentis dei . et loquebatur| tibi de uita inmortale. Gaudio autem repletus sanctus naza| rius . osculatus est capud eius . et puer osculatus est uesti| gia eius. Manserunt autem nocte illa intra ciuetatem . | et post inuento in carcere . pari gracia confirmatus+| Audiens uero anolinus qui praeerat ciuetati . quod pre| dictos uiros . adhortacione . et presentia confirmaret . capi| eum . iussit scribens . Neroni . uerum scelestum qui dicitur| Nazarius . inueni fugientem potestatem tuam . et peruer| tentem quos in carcere retenebam . Geruasium . et prota| sium . quos sperabam diis nostris inmolaturos. Accipi| ens nero relationem . exsiluit dicens adhuc uiuit deorum| aduersarius . et ingen ira exestuans . nautas querscribens ei . concide colla eorum . id protasi+ et celsi pueri . eorumque carnes| expone auibus . et feris . nec
Abbreviated transcription (Latin):
nos saluos faciet: Ilico abeis sc̃s
eum erat fida tranquillitas. Ad¬
nrantes naute: clamauerunt:
t eni. ⁊ salua nos per dm̃ tuum: qͥ
de intanta tempestate custoit.
cum paruulo in nainculam: sedata
tempestas est. Dixit ꝙ illis. Sicre
commouet maria. & cominota cõpo¬
nit. ur̃i u̾o dĩ idola sunt surda
et ceccat. Responderunt naute. Nunc
uere credimnus & scimus: qm̃ uana
sunt que usq huc coluimus. Orrit
eis sanctus natarius. Si creditisuõs
cũstodite amalicia neronis. & pro¬
Natarius uõ abiit cum celso pue¬
ro incinitatem que uocatur genua:
ibiq celsus puer amisit spiritũ.
Constans autem animo. ce fidens
Domine d̾s patrum meorum: os
peliam eum in loco hoc. Si uero
uiuit: expectans expectabo eum.
& orante eo: uenit nox ad eum
dicens. Resurget puer: ce annũ-¬
tiabit tͥ gaudium. Cirta horam¬
antem nonam: surrexit puer di¬
cens ei aue pat̾ nazari. Dixitq ei
naratius. aue fili celse. Dicito m̾i¬

Expanded text:
nos| saluos faciet ilico ab eis. Sanos| saluos faciet ilico ab eis. Saeum erat fida tranquilletas admirantes| nautae . clamauerunt . ueni . et salua nos per deum tuum .| qui te in tanta tempestate custodit.cum paruolo in nauicula seta| te tempestas est. Dixitque illis . credmouet maria et commota conponet.| Vestri uero dii . idola sunt surda et caeca. Responderunt| naute . nunc uero credemus . et scimus quoniam uana sunt que| hucusque coluimus. Dicit eis sanctus nazarius . si creditis custodi| te uos a malicia neronis . et perNazarius uero . habiit cum celso puero in ciue| tate que uocatur ienua . ibique celsus puer amisit spiritum .  loquebatur. Constans autem| animo . et fidens Domine deus patrum meorum . peliam eum in locum hunc. Sen uero| uiuet expectans expectabo eum . et orante eo . uenit uox| ad eum dicens . resurget puer . et adnunciabit tibi gaudium| Circa autem+ nona surrexit puer dicens ei . aue pater na| zari dixitque ei nazarius . aue . file celse dicito mi
Abbreviated transcription (Latin):
carcerali custodia detine: & diis nr̃is
sacrificare compelle. Cumq perduc̃ti
fuissent: alia die nero ad portam
ꝓcessit. & statim sͥ sc̃m nazarium
cum puero ussit. Oixit ad eum. Uan¬
te sunt artes tue. ut̃ ampluis uiue
ñdebeas. Ate michi immissa . ẽ. fera¬
rum rabies. tu gustare de deorum
libamine nolusti: tu subuertisti
iuuenes geruasium ⁊ ꝓthasium.
ne immolarent diis. atq ideo ma¬
ris te ꝓpfundum suscipiet. Sanctus
nazarius dixit. Saluator mens ⁊ d̾s
ñs qui me per baptismum regene
todiet. quia sunt eleñita:. quẽ sua
ussione constituit. Nero dixit nau¬
derio. Hunc nefarium cum puero
in mare ꝓice: ut a contagiõe istins
terra purgetur. & continuo eleua¬
tis in naincula. ita in altum nau¬
te piecti sunt: ut obscurarentur a
uentis commota tempestas est: c&
ꝑeuntes naute clamauerunt dicen¬
tes. Peccauimus coram deo nazarii:
dum̃ neronis paruimus imperio.
ubi es nunc nero. ce dii tuis Qui

Expanded text:
carcerali custudia detene et diis nostris carcerali custudia detene et diis nostris sacrife| care conpelle. Cumque perducti . fuissent alia die nero| ad portum processit . et statui sibi nazario Cum puero| iussit . Dixit ad eum . tante sunt arte tuae . ut amplius| uiuere non debeas a te mihi inmissa est ferarum rabies tu| gustare de deorum libamina noluisti. Tu subuertisti . iouenis| Geruasium . et protasium . ne inmolarent diis . aquae| ideo maris te profunda suscipient. Sanctus nazarius dixit . | saluator meus et deus meus qui me per baptismum regene| tudiet quia sua sunt ęlemen| ta que sua iussione . constituit. Nero dixit na+clirio . | hunc nefario Cum puero in mare proici ut a contagione . | istius terra purgetur. Et continuo eleuatis in nauico . | ita in altum nautae profecti sunt . ut obscurarentur a uentis commota tempestas est . et pereuntes nau| tae clamauerunt . peccauimus coram deo . nazari dum| neronis parimus inperio . ubi es nunc nero et dii tui quis
Abbreviated transcription (Latin):
ministri ante aram: nero dixit. Gl.
uultis uiuere: sacrificate diis. Ger
fringi. & cum confringerentur cerui¬
ces eorum: geruasius ce ꝓthasius
dixerunt ministris. Ob testamur
uos per capud neronis: quiescite a
nobis parumper ce adducite patrẽ
nr̃m nazarium. Renuntiauerunt
nerom. Qui gratulatus est: ce dix̃.
Interponite aliquid spatii. & forte
meliore consilio immolant diis.
& sic̃ poposcerunt: exhibeatur na¬
mola diis. Nazarius u̾o aspiciens
incelum: ait uoce magna. Domine.
lib̾a animas nr̃as a demoniis: & sal¬
ua nos in dextera tua fortissima.
Nero dixit. Oportet ex hoc nefan¬
dissimo terrarum spatia liberari.
Tunc iussit sc̃m natarium cum
celso puero recludi incarcere. S̾cõs uo
geruasium & ꝓthasium mediolamim
ad anolinum qui pre erat cuntati
deduci p̃cepit. scribens ei. Geruasiũ
& ꝓthasium iuuenes detractantes
immolare diis ad te mittimus. quos

Expanded text:
ministri ante aram. Nero dixit . si ministri ante aram. Nero dixit . si uul| tis uiuere . sacrificatae diis. Gerufringi et| dum confringerintur ceruices eorum. Geruasius et prota| sius dixerunt ministris obtestamur uos per caput neronis . | quiescite a nobis parumper et adducite patrem nostrum| nazarium. Renunciauerunt neruni qui gratulatus est . | et dixit interponite aliquid spacium . et forte meliore| consilio immola+nt diis . et sicut poposcerunt exibeatur . | Namola diis. Nazarius uero as| piciens in caelum . ait uoce magna . domine libera animas| nostras a demoniis . et salua nos in dextera tua fortissema.| Nero dixit oportet et hunc nefandissemo+ terrarum spa| cia liberare Tunc iussit sanctum nazarium cum celso puero| recludi in carcerem. Sanctus uero geruasium . et protasium . | mediolano . ad anolinom qui praeerat ciuitati dedu| ci praecepit. Scribens ei . Geruasium . et protasium . ioue| nes . detrectantes immolare diis ad te direximus . | quos
Abbreviated transcription (Latin):
pugnis eos subigi p̃cepit. Eumq
a ministris cesi fuissent: nero di¬
xit. Militate nobis: & eligendi
honoris copiam uobis tribuam.
diuitiarumq habundantiam ad ar¬
bitrium ur̃m in uos conferam: nͨ
nõ et.ꝓceres palatii mei uos con¬
nio tradam. Geruasuis et ꝓtha-¬
suis dixerunt. Non uos terrene
opes oblectant. nec iouis figuram.
arte. auro. ebore. distinctam adora¬
bimus. S nec tu pedem nr̃m re-
nazarium aꝑuit. Quin potius no¬
bis est pethemnis uite bonis ꝑfrui:
quam breuia mala possidere. Nã
diuitie & honores tui nichil sunt:
sient &e tu continuo interibis. Nero
iratus dixit. Digne fundit᷑ sanguis
ũr. qui ꝓpter crucifixum hominem
mori uultis: quam mecum felicit̃
uiuere. Geruasius ee prothasius di¬
xerunt. Quando quidem nos occide¬
ris: tunc uinificabimur. Nam hic
mori parati sumus. ut in eternum
uiuamus. Eunc u̾õ ad aram deduci
&e pollutis. Eumq statuissent eos

Expanded text:
pugnis eos subegi praecepit.| Cumque pugnis eos subegi praecepit.| Cumque a ministris caesi fuissent. Nero dixit miletate no| biscum et elegendi honoris cupiam uobis tribuam . diuiciarum| que habundantiam ad arbitrium uestrum in uos conferam . | necnon et proceris palacii uos connio tra| dam. Geruasius et protasius dixerunt . non nos terrenę| opes oblectant . nec iouis figuram arte auro euoreque| distinctam adorauimus . sed nec tu pedem nostrum na| zarium aperuit . quia potius nubis est perennis uitae . per| frui . quam breuia mala possedire . nam diuiciae . et hono| ris tui+ nulli sunt sicut et tu continuo interrebis. Nero iratus| dixit . digne fundetur sanguis uester . qui propter crucifi| xum hominem+ mori uultis . quam mecum feliciter uiuere.| Geruasius . et protasius dixerunt . quandoquidem nos| occideris . tunc uiuificabimur . nam hic mori parati somus . | ut in aeternum uiuamus. Tunc nero ad aram eos ded. et pollutis. Cumque| estatuissent eos
Abbreviated transcription (Latin):
Q & tu iam perisses: nisi cursu
fuisses elapsus. Accensus iranero:
dixit. Remoueatur hic nefarius:
ne aures nr̃e diutuis con uiciĩs
salua animas seruorum tuorum
nominis tui liberati a neronis ra
Dixit ꝙ ad eos nero. Nolite con-¬
sentire huic malefico: ne cum eo
suppliciis consũmemin. Gerua¬
suis et ꝓthasius dixerunt. Qm̃¬
hic pater nr est qui nos scdm car¬
nem genuit. s spiritaliter ꝓcrea¬
uit: oportet nos cum eo mori. ut
habeamus cum eo uitam eternã.
Nero dixit. Uideo uos ad huc in
iuuenili etate florentes: ingenio
et alacritate nõ minimos. miror
Qd̃ tam tulta e mnania uerba lo-¬
quimini. Desistite ab hac praua
ꝑsuasione. & exultabunt uos dii
uri. Geruasius et ꝓthasuis dixe¬
runt. Irrationabilis ce praua per¬
suasio est: deum conditorem celi
& terre qui fẽc̃ nos. mare & omnia
que in eo sunt nõ confiti. & colere
idola manufacta: que ñ loquunt᷑
neq audiunt. Nero indignatus:

Expanded text:
sed| et tu iam perisses . nisi cursu sed| et tu iam perisses . nisi cursu fuisses elapsu+ Accensus ira . | Nero dixit . remoueatur hic et nefarius . ne aures nostrae di| ucius conuiciis . salua| animas seruorum tuorum nominis tui liberati a malicia nerDixitque ad eos nero nolite consentire huic ma| lefico . nec cum eum suppliciis consummamini. Geruasius . et| protasius dixerunt . q pater noster est qui nos non| secundum carnem genuit . sed spiritaliter procreauit. Opor| tet nos cum eodem mori . ut habeamus uitam aeternam.| Nero dixit uideo uos adhuc in iuuenili . aetate florentis in| genio . et alacritate non minimus . miror quod tam stultice| et anilia uerba loquimini deser+te ab hac praua persu| asione . et exaltabunt uos dii nostri. Geruasius . et protasius| dixerunt inracionabilis et praua persuasio est . deum condito| rem caeli et terrae qui fecit mare et omnia que in eis sunt.| Non confetere et colere idola manufacta que non locuntur| neque audiunt. Nero indignatus .
Abbreviated transcription (Latin):
to pede inter turbas elapsus est In¬
telligens sc̃s natarius que acta fue¬
rant: reculit geruasio ce prothasio.
dicens eis. Eras missurus ⁊ nero:
ce educet nos de hoc cartẽ. Postera
u̾o die. sedens nero: furens ⁊ estuãs
turpis uisur: iussit sͥ offerri scõs:
nararium. geruasium. & ꝓthasium.
Cumq statussent eos ministri ãte
tribinal neromis: tenebre fc̃e sunt.
es uise sunt sic̃ sol. Admirantes mi¬
nstri dixerunt. Dĩ nr̃i obscuraue¬
rius dixit. Dii ur̃i semper intem¬
pestatem &e amaritudine sũt. Fere
u̾o meliores dũs ur̃is sunt. Ad pre¬
ceptum enim uenerunt. ⁊ laceraue
runt uiros ce mulieres tuas. Nero
dixit. Quis tͥ hoc nuntiauit. cum
esses incarcere. Nisi confessus fue¬
ris: nuc fundetur sangunis tuus.¬
Sc̃s nararius dixit. Qui dedit time¬
ri se: ip̃e nobis famulis suis nũ¬
tiauit. & sipodentes uł fidi tibi
erant dii tui. quare nõ obstiterũt.

Expanded text:
to pede inter turbas elapsus est. Into pede inter turbas elapsus est. Intel| ligens nazarius que acta fuerant . retullit geruasio . et pro| tasio dicens eis . crastina die missurus est nero . et educit nos| de hoc carcere. Postero uero die . sedit nero furens et estuans| turpis uisu . et iussit sibi offerri . Nazarium et Geruasium. Et| protasium. Cumque statuissent eos ministri ante tribu| nal neronis . tenebrae factae sunt nctorum uise sunt sicut sol. Et admirantes . ministri . dixe| runt . dii nostri . obscuraues nazarius dixit . dii uestri . semper in tempes| tate et in amaritudine sunt fere uero . melioris diis ues| tris sunt. Ad praeceptum enim uenerunt . et laceraue| runt ueros et mulieris tuas. Nero dixit . quis tibi hoc nun| ciauit . cum esses in carcirem nisi confessus fueris . nunc| fundetur sanguis tuus. Nazarius dixit . qui dedit ti| meri se ipse nobis famulis suis adnunciauit . et si poten| tes uel fidi tibi erant dii tui . quare non obsteterunt .
Abbreviated transcription (Latin):
prothasium indudi in obscuro earce¬
ris. Celsus uo paruulus eiulans: cũ
lacrimis seq̃batur. eos. Unus ex mili-¬
tib apprchenso puero alapis cede¬
bat. maxillas eius. Dixitq sanctus
nataruis. Infelicissime hominum. q̃
rabies tẽ absq cet̾is inuasit. qd apue-¬
ri huius uexat̾ione ñ cessas: & irati
milites: sc̃m nazarium ceciderunt. G̾us¬
pirante autem sc̃o nazario: corruit mi¬
les ille in faciem super saxum. ibiq
amisit ocłin dextrum. & confestun
adduxerunt eos in ergastulum. Nolẽ-¬
te autem nerone post triduum perde-¬
re cos: uenit ad eos angłs domini. di¬
cens. Nolite timere. ꝑ uos confundet᷑
nero.Alia die iussit nero preꝑari di¬
u̾si gen̾is feras. et secessit ad predi¬
um ÷ ut uoluptatib resolutus uaca¬
ret. Nocte uõ irruentes fere. iracun¬
die sp̃u incitate: turbanerunt exor¬
nata dentoria neronis. & disꝑse sunt
concubine eius: sanguinem armige¬
rorum fuderunt. Nero autem lacera¬

Expanded text:
protasium| includi in obscuro carceprotasium| includi in obscuro carceris. Celsus uero paruolus . heiulans| Cum lacrimis sequebatur eos . unus+ ex militibus adprae| henso puero alapis cedebat maxillas eius. Dixitque| nazarius. Infelicissime hominum . quia rabies te absque| citeros inuasit . quod a pueri huius uexacione non cessas.| Irati militis . Nazarium cederunt. Suspirante enim sancto| nazario . conruit mile ille in faciem super saxum ibique| amisit oculum dextrum. Et confestim abdederunt eos in| ergastulo Volente autem nerone post triduo perdere eos . | uenit ad eos angelos domini dicens. Nolite timere per uos con| funditur nero. Alia die iussit nero praeparari diuersi . | generis feras . et sicessit ad praedium . ut uoluptatibus resolutus| uacaret. Nocte uero inruentes ferae . iracundiae . spiritu incita| te . turbauerunt. Exurnata tenturia neronis . et disperse| runt concubinas eius . sanguinem etiam armigere fuderunt.| Nero autem lacera
Abbreviated transcription (Latin):
anctus nazarius scd̃m scl̃i
dignitatem: clarissimis na
idola maii facta. Audiens qͥdam
ex satellib neronis nomine corneli:¬
ad eum relationem detulit. quod
predictus nazarius adu̾sus deos ꝙͦ
Sacratissum imperatores adorarent:
xp̃ianam religionem auderet asserere.
&e ꝑ diu̾sas ꝓuncias turbas homiñ
sua p̃dicatione conu̾teret. Eumꝙ
nero huiuscemodi litteras accepisse:
misit dentonem comitem cum mi¬
litib adperquirendum. sc̃m natarium.
Qui cum ad ciuitatem ebreddimnensem
peruenisset: inuenit sc̃m nazariũ edi-¬
ficantem oratorium. & cum eo duo inue-¬
nes. geruasium ce ꝓthasium. qui ad
doctrinam eus conuenerant. & infan¬
tem celsum nomine. lapides porrigen¬
tem. dento ait. Oꝑarie tu es nararius
qui xp̃m predicas. Ille respondit. Ego
sum. Dixit ad eum dento. Numquid. ⁊
dixit. xp̃iani. & statim uinctos per-¬
duxerunt eos ad neronem. Nero autẽ
donauit dentom talentum aureum ⁊
iussit sc̃m natarium. geruasium et

Expanded text:
anctus Nazarius secundum saeculi dignitatem claris| simis nidola manufacta.| Audiens quidam ex satellitibus neronis . nomine| cornelius . relationem ad eum detulit quod prae| dictus Nazarius aduersus deos quos sacratissimi impera| tores adorarent christianam religionem auderet adhibere . | et per diuersas prouincias turbas hominum sua praedi| catione conuerteret. Cumque nero huiuscemodi litteras| accepisset . misit dentonem comitem cum militibus ad| perquirendum sanctum nazarium qui cum ad ciuitatem| ebredonensem uenisset . inuenit nazarium aedificantem| oratorium et cum eum duos iuuenis . geruasium . et protasium . | qui ad doctrinam eius conuenerant . et infantem . Celsum| nomine . lapides porrigentem. Dento dicit . operari+ tu es| Nazarius qui christum praedicas. Respondit . ego sum . dixit| ad eum dento numquid et istiani . et statim uinctus perduxerunt| eos ad neronem. Nero autem . donauit dentone talentum| aureum et iussit sanctus Nazarium . Geruasium+
Abbreviated transcription (Latin):
siquis de populo crtasut¬
⁊ deo peccat iregi. sicx uͦ
ñ h̃t lomincmi qui sua fc̃a
dinidicet. ideo ait. tibi so¬
lipccc aui. ⁊ malũ missũ
ĩprimũ. coramtt fe. loc

Expanded text:
quis de populo erraverit; et Deo peccat et regi. Rex vero non habet hominem qui sua facta dijudicet. Ideo ait: Tibi soli peccavi, et malum, commissum in proximum, coram te feci. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
coquod supͥra dixit gẽ¬
tes s hoc planius ut
tibi boa fruccificent possessionam dicotuam. Qi¬
dabotibi gentes quastñ ut deus mecum possi
oido morendo ut sicpossis postulare hoc efn.
humant nature ꝑtinet que ꝓsalute homiñ
factaest. secundum quam inccipellat pronob
quod est postulare. Idcoauttm dabotibi gẽtes
hececlitatem pocuuss quam alicui obediaiti. qr
nofacta generatio quod dicit hodie genuri
si possec accipi de dienio quo xp̃c sccundum ho¬
minem natus ẽ. tũ qui a hodie presentiam si¬
gn̾atione sapicrtie dei diuinus acciptar¬
reges t̾re constititi sunt ab eo. ⁊ p̾dicans super

Expanded text:
quod supra dixit gentes; sed hoc planius, uttibi bona fructificent. Possessionem dico, tuam qdabo tibi gentes, quas tamen ut Deus mecum possidendo, moriendo, ut sic possis postulare Aug.. Hest humanae naturae pertinet, quae pro salute hominum facta est, secundum quam interpellat pro nobis, quod est postulare. Ideo autem dabo tibi gentes haereditatem, potius quam alicui obedienti Alcno facta generatio Aug.. Quod dicit, hodie genui, et si possit accipi de die qua secundum hominem natus est, tamen hodie quia praesentiam sigeneratione sapientiae Dei accipiareges terrae constituti sunt ab eo, et praedicans super
Abbreviated transcription (Latin):
pitim .s. pro disponere pͥro facere progignere.⁊ ꝓ
mrcitere hic autem prodisponere ut promitte
potest accipi sequitum.

Expanded text:
pitur, pro disponere, pro facere, pro gignere, et pro promittere: hic autem pro disponere, vel promittere potest accipi. VERS.