comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quis istedonatꝰ miror si non in urĩs literis cartaginensis factus ẽ quã qũ a patue¬
rp̃alitã longin quis terris ab africa separati eo ipso tẽpore quo scribere
orientales hertuicis aliquo modo se sociaretẽptauerint Sedtu homo prudens ulles
solliere questionẽ cũ tibidio poss& si hȩc lta suntori entales simberent addonatum
urũm quẽ ad modũ a cõmanio neurõ rũ orientales poste a digregati sunt res¬
pondisti & dixisti quia li recipiendis itenuiris dãpnate causȩ ñ potuerunt
seruare constantiam & scriptũ ẽ quilungit᷑ forni carieunũ corpus ẽ ubi urõs
nunc a trocit̃ accus asti si incaus a maximia nensium ñ potuerunt seruare
constantiam exetrabilct̃ dãnaondo sacrilegos honorabilit̃ suscipiendo dã¬
natos illadem̃ deorentalib. omininoñ ꝓbas hoc deurĩs audisselegis &cernis &iu¬

Expanded text:
quis iste Donatus miror si non in uestris litteris Carthaginiensis factus est, quamquam potuequis iste Donatus miror si non in uestris litteris Carthaginiensis factus est, quamquam potuerint illi tam longinquis terris ab Africa separati eo ipso tempore quo scribere orientales haeretici Afris haereticis aliquo modo se sociare temptauerant. sed tu, homo prudens, cum uelles soluere quaestionem, cum tibi dici posset: si haec ita sunt, ut orientales scriberent ad Donatum uestrum, quemadmodum a communione uestrorum orientales postea digregati sunt?\', respondisti et dixisti: quia in recipiendis iterum uestris damnatae causae non potuerunt seruare constantinunc atrociter accusasti, si in causa Maximianensium non potuerunt servare constantiam, exsecrabiliter damnando sacrilegos, honorabiliter suscipiendo damnatos. Illud enim de Orientalibus omnino non probas; hoc de vestris audis et legis, et cernis
Abbreviated transcription (Latin):
orienta lib nota fius se crimina traditorũ quando tibi a sromaximia¬
nensiũ scisina ina fricȩ capitȩ cõmissũ ante quã measliteras legens ualde
ꝑmotus consuleres ep̃os ur̃os incogitũ fuit &cũ consuluis sos uerũ abeis
audire mninimȩ potiusti quos certesidefendisnedicas mentitos concedislg¬
naros & tamen necnos nec orientis & occidentis tottantosq populos
saltẽ nec sure ꝑmituis Causo cocliani cũ istinesciant pr&extati & selioiani
in a fricadã pnauerunt afria fros ina frica susceperunt inseris principiũ
tracitorũ parti donati cõmunicauerint hoc uno magnoscilic& docum̃to
quod int̃ ep̃os quib scribunł donati nom̃ inuentũ ẽ Nec tam̃ibi aliquid legitur
tos dea fris traditorib cagno uisse quod quidẽ conciliũ nec telateat arria
norũ ẽ quos lãtulnt̃ alios herdicos nominasti net additis ciuitatũ nominib:

Expanded text:
orientalibus nota fuisse crimina traditorum, quando tibi Afro Maximiaorientalibus nota fuisse crimina traditorum, quando tibi Afro Maximianei\\sium schisma in Africae capite commissum, antequam meas litteras legens ualde permotus consuleres episcopos uestros, incognitum fuit et. cum consuluisses, uerum ab eis audire minime potuisti. quos certe si defendis, ne dicas mentitos, concedis ignaros, et tamen nec nos nec orientis et occidentis tot tantosque populos saltem nescire permittis causam Caeciliani, cum isti nesciant Praetextati et Feliciain Africa damnautraditorum, parti Donati communicaverint; hoc uno magno scilicet documento, quod inter episcopos quibus scribunt, Donati nomen inventum est. Nec tamen ibi aliquid legitur eos de Afris traditoribus cognovisse. Quod quidem concilium, ne norum est, quos iam tu inter alios haereticos nominasti, nec additis ciuitatum nominibus
Abbreviated transcription (Latin):
fiassementitũ egotibi hoc non repono forte quippelocutus es qua
incauta amicitia credidisti nã qđ fallacicor de finxisti homines sumus
quatandẽ iigilanti a efficore possumꝰ ut ł patar dõ ł loquen do in aliquao
non labam᷑ sed contra medicinã correctionis obsurdescereñ debem
istamaximia nen siũ probeatrespondendi facilitatõ: quic quĩ
de craditorib uelut nr̃is dicendũ patasti quã quã ur̃ potius hoc stn
ducruant̃ quod a in illotriuin ualuminũ oporesatis suꝑ quom nonftraui uido
tam̃ aros pando si patis utrũ hoc crien quorũ lib& fuerit polluere potu
serimen sacrileg farculi maxi auam macula renon potut ł socios asros
quili dantos dilationẽ trecenti & decõ ep̃i ur̃ dixerune quos sacriseg surcul
nom polluere plansa na uel uos ipsos qui non solũ istos quos li nocenttes dirisus
uerũ & a lnullo sacrilegiolã da pratostanta concordia sascepiscs dics

Expanded text:
fuisse mentitum. ego tibi hoc non repono; forte quippe locutus es quod fuisse mentitum. ego tibi hoc non repono; forte quippe locutus es quod incauta amicitia credidisti, non quod fallaci corde finxisti. homines sumus; qua tandem. uigilantia efficere possumus, ut uel putando uel loquendo in aliquo non labamur? sed contra medicinam correcista Maximianensium praebeat respondendi facilitatem. Quidquid de traditoribus velut nostris dicendum putasti, quanquam vestri potius hoc fecisse doceanttamen et responde, si potes. utrum hoc crimen, quorumlibet fuerit, polluere potueosteros, si crimen sacrilegi surculi Maximiani maculare non potuit uel socios Afros, quibus dantes dilationem trecenti et decem episcopi uestri dixerunt: quos sacrilegi surculi non polluere plantaria, uel uos ipsos, qui non solum istos quos innocentes dixistis, uerum etiam in illo sacrilegio iam damnatos tanta concordia suscepistis. Dicis
Abbreviated transcription (Latin):
in prudentia obroutescerepotest in sana non potest yeq hoc dictũ
dece accipias quetiuis ep̃ismentiẽnb credidisti nec de illis onmibus
neq eñ om̃s dehiacrr ꝑmotos consulere potiusti sed dehis qui cũ scu¬
rent quanta & quando pritextatũ & felicianũ apud ludices gesta suns
hoc quodtus inseriusti lite ristibi ausi sant dicere quod ante diem pres¬
titito dilationis felicianus & pr&extatus ur̃ȩ cõmunio ni restituti
ꝑemtoria sententia nõ tenerent obstrict. Autsi & ipsi forte is tanescieruns
Nlunc aut̃ cũ hȩc leguftaceat uere cundiã Taceat & ipsa qualis cũq:
hominis est in pudentia sola certe quȩ concratã euidentẽ damat &
relinquatur insania & illaerit fortasse sanabilis si compes catus
a sanis Nunc uide quẽ ad modũ deme dixeris Testis mendax
nonerit in panitus Cũ patares me in hac marimia nonsiũ causa

Expanded text:
impudentia obmutescere potest, insania non potest. Neque hoc dictum impudentia obmutescere potest, insania non potest. Neque hoc dictum de te accipias: qui tuis episcopis mentientibus credidisti, nec de illis omnibus; neque enim omnes de hac re permotus consulere potuisti: sed de iis qui cum scirent quanta et quando contra Praetextatum et Felicianum apud judices gesta sunt, hoc quod tuis inseruisti litteris, tibi ausi sunt dicere, quod ante diem praestitutae dilationis Felicianus et Praetextatus uestrae communioni restituti peremptoria sententia non tenerentur obstricti. aut si et ipsi forte ista nescierunt, nunc saltem, cum haec legitis, taceat uerecundia, taceat et ipsa qualiscumque hominis est inpudentia; sola certe quae contra tam euidentem ueritatem clamet relinquatur insania. et illa erit fortasse sanabilis, si conpescatur a sanis. Nunc uide, quemadmodum de me dixeris: testis mendax non erit inpunitus, cum putares me in hac Maximianensium causa
Abbreviated transcription (Latin):
post huius postulationis diẽ qua felitianꝰ & p̃tex tatus titiani aduocati uerbis
tã grauitor accusant᷑ inuram cõmumonẽ receptist̃. sufficit quod eadem pos¬
tulatio tanto post finẽ prestitute illius dilationis eos aurã cõmuniore separa¬
tore sinmaxiiani schisinate fuisse c̃iurcit. quos postea recepistis. quon hono¬
res pulla ex parte miniusts. a quib: datũ quãuis in sacrilego schismatȩ
baptismũ sicut reueratimendũ fuit rescindere timuistis. Num ꝗd iam in
hac causa se contranos lingua cuius lib& ꝑtinacisfimi cõmouer& si se moueri
b hominis ore & sub hominis fronte sentir& : errauiplane fateor eo quod
in illis litoris posui deilla bagaiensis concilio sencentia quodixi cũ apud eos¬
decernenda recitata ost̃ oreletissimo ad da mauerunt Nunc aut̃ cũ a nob
cunt Verecundia quippe inrebustã manifestis uel&itiam ipsa

Expanded text:
post huius postulationis diem, qua Felicianus et Praetextatus Titiani aduocati uerbis post huius postulationis diem, qua Felicianus et Praetextatus Titiani aduocati uerbis tam grauiter accusantur, in uestram communionem recepti sunt. sufficit, quod eadem postulatio tanto post finem praestitutae illius dilationis eos a uestra communione separatos in Maximiani schismate fuisse conuincit, quos postea recepistis, quorum honores nulla ex parte minuistis, a quibus datum quamuis in sacrilego schismate baptismum, sicut re uera timendum fuit, rescindere timuistis. numquidnam in hac causa se contra nos lingua cuiuslibet pertinacissimi commoueret, si se moueri in hominis ore et sub hominis fronte sentiret? erraui plane, fateor, in eo quod in illis litteris posui de illa Bagaiensis concilii sententia, quoniam decernenda recitata est, ore latissimo acclamauerunt, nunc autem, si fortcunt: verecundia quippe in rebus tam manifestis, vel etiam ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
puisi aut illo concilio fuissent sicutilli magis appar&. sineulla mmperuta dila¬
tionedãnati: aut intradiẽ dilationis qui omnib: dat est uob refatui nolus¬
senit. Numuero &iam dies gestor cuius lib& obstinatione oculos aures que sic
ferut usq adeoillos &iã post transactũ dilationis diẽ inuram̃ cõmunionem
ñ fuisse & maximiano cohȩsisse ut ob hoc aduer suseostãterribilisiudiciane
iussionis imparar& auotoritas ꝗd adhec dicit᷑ ꝗd ad huc contia tam ꝑspiciã
ue ritatẽ mira in pudentiȩ caecitate contendit᷑  quid ad huc abeis quicũ
unitate partisdonati &iã concordiã sacrilegon dãnaton tenere uoluer̃t
c̃ traunitatẽ xpĩ. tanta in sania rebellatur : quid ad hucbaptis muxp̃i &iam in
sacrilego schismate ueneratione debita cognitꝰ. in tot caholicisgentib: impia
p̃sumptione rospuitur. sacrilega repetione uiolat᷑ : nolo quȩ rere quanto

Expanded text:
nisi aut illo concilio fuissent, sicut illi magis apparet, sine ulla impertita dilanisi aut illo concilio fuissent, sicut illi magis apparet, sine ulla impertita dilatione damnati aut intra diem dilationis, si omnibus data est, uobis restitui noluissent. cam uero etiam dies gestorum cuiuslibet obstinati oculos auresque sic feriat, usque adeo illos etiam post transactum dilationis diem in uestra communione non fuisse et Maximiano jussionis impetraretur auctoritas; quid ad haec dicitur? Quid adhuc contra tam perspicuam veritatem mira impudentiae caecitate contenditur? Quid adhuc ab eis, qui cum unitate partis Donati etiam concordiam sacrilegorum damnatorum tenere noluerunt, contra unitatem Christi tanta insania rebellatur? quid adhuc baptismus Christi, etiam in sacrilego schismate ueneratione debita cognitus, in tot catholicis gentibus impia praesumptione respuitur, sacrilega repetitione uiolatur? Nolo quaerere, quanto
Abbreviated transcription (Latin):
si re uerti cuperens intratẽpus ad religionis tramitẽ p̃stitutũ pariuigoris ammno¬
nitione tõpescuit. Sed suis institutis inquit iniquitas delecta tur&e se m&¬
ipsã ñ deserit cumse mel p̃cipitata corruerit. Idem pamq maximianus
coeptam nutrit audaciam. & aliossibim& c̃õciat ad furorẽ int̃ quos &iam
felitianꝰ quidã primo rectasectatus de prauatiomis huius at taminatione
fuscatur. In mustitana positus ciuitate. dõ omni pontent parietes
c̃setratos ecclesiam uene randam quasi quadã obsessione credidit reci¬
pendam łiunc &iã prȩtoxtatꝰ in adisuritanis partib imitatur Audus¬
pueaduocituerba p̃darisuma & mansestusima quib dictistos dequib agi mus
quuor perdũ o positum penitendidũ suis insaitutis inquit a idelectat᷑ cuse mel
puipntata corraerit ẽtẽpsenrt̃ lociserdosi astici sexpollondos ub isi dies pona

Expanded text:
si reverti cuperent intra tempus ad religionis tramitem praestitutum, pari vigoris admosi reverti cuperent intra tempus ad religionis tramitem praestitutum, pari vigoris admonitione compescuit. Sed suis institutis iniquitas delectatur, et semetipsam non deserit, cum semel praecipitata corruerit. Idem namque Maximianus coeptam nutrit audaciam, et alios sibimet consociat ad furorem. « Inter quos etiam Felicianus quidam, qui primo recta sectatus, depravationis hujus attaminatione fuscatus, in Mustitana positus civitate, Deo omnipotenti parietes consecratos, et Ecclesiam venerandam quasi quadam obsidione credidit retinendam. hunc etiam Praetextatus in Adsuritanis partibus imitatur. audisne aduocati uerba praeclarissima et manifestissima, quibus dicit istos, de quibus agimus, quia portum propositum paenitendi. dum suis institutis iniquitas delectatur, cum semel praecipitata corruerit, contempserunt, locis ecclesiasticis
Abbreviated transcription (Latin):
motꝰ esses atiuisepiscopiscognouisse ꝗd aut̃ agis qr & palsumest quare autsi habes
inspice diem gestorum ꝓ consulariũ quod postulatio dictaest atitiano aduer¬
sus felicianũ & p̃textatum ut pellerent᷑ locis. &ui de quantum postdiẽ dilati
onis illius hoc factumest namdies concilubaga iensis c̃sulatu aug̃ arcadiiter
& honoruiterũ VIII. ł .NVI. Diesaut̃ dilations hincusq ad viii. ł laÑ Postula¬
tio ł istatitiandicta ÷ postistũ c̃sulatũ die VI Ñ MΑΕ Pro inde appar&ter¬
tium fermeagi men sẽ cuma pro c̃sule petit᷑ ut felitianꝰ & prae textatus
sedib: propulsentur tam quam college maximiani quos sibi consocia uerit
ad furorẽ nã cũ me moratꝰ aduocatꝰ demaximiano quod sus ficere uide¬
batur inedẽ postulatione dixiss&. eos quoq inquit quo salie ne
p̃sumptions error ad traxerat posttu primo ꝓpositio paenitendi.

Expanded text:
permotus esses, a tuis episcopis cognouisse; quid autem agis, quia et falsum est? quaere aut, si habes, permotus esses, a tuis episcopis cognouisse; quid autem agis, quia et falsum est? quaere aut, si habes, inspice diem gestorum proconsularium, quo postulatio dicta est a Titiano aduersus Felicianum et Praetextatum, ut pellerentur locis, et uide, quanto post diem illius dilationis hoc factum est. nam dies est concilii Bagaiensis consulatu Augustorum Arcadii ter et Honorii iterum VIII K2 Mai, dies antem dilationis hinc usque ad VIII II Ian, postulatio nero ista Titiani dicta est post istum consulatum die VI Non Mar. Proinde apparet tertium ferme agi mensem, cum a proconsule petitur, ut Felicianus et Praetextatus sedibus propulsentur tamquam collegae Maximiani, quos sibi consociauerat ad furorem. nam cum memoratus aduocatus de Maximiano quod sufficere uidebatur in eadem postulatione dixisset: eos quoque, inquit, quos alienae praesumptionis error adtraxerat, portu primo proposito pae
Abbreviated transcription (Latin):
redditia crestituti. Vbi a uob alienatierant inde aduos redeuntib: & regredi¬
entes quo a uob̵ foriserant & tenuerant. p̃ deminutos honoressuos & secũ intro¬
duxerunt p̃rebapti randos baptizatos suos. Quid ad huc pessimȩ causȩ patrocini¬
ũ p̃tina cissimũ p̃bes : ad qui esce tandẽ ñmichi sed ipsi quam uincimini ueritat
Vide quam uerum dixerĩ. quod frustra labe factare conatus es quanta sint
propace toleranda. Atq ut asdẽ identidẽ uerb̵ utar quib: in illis litteris
dilatione dãnauerant felitianũ & p̃textatũ postea receperunt. quo mo¬
do falsumest eos reuocasse damnata
tamen reuocare damnata. quando post sententiã quadictũ est dãnatoset̃ cognoscite
dato est dilatio qua eislicer& euacuata dam natione remeare : haec dicta suffi¬
cerent & iamsiuerum e& quod tedicis cũ hac causa maximi a nen sium ualdoꝑ

Expanded text:
redditi ac restituti ubi a uobis alienati erant, inde ad uos redeuntes et regrediredditi ac restituti ubi a uobis alienati erant, inde ad uos redeuntes et regredientes quo a uobis foris erant, et tenuerunt non deminutos honores suos et secum introduxerunt non rebaptizandos baptizatos suos. Quid adhuc pessimae causae patrocinium pertinacissimum praebes? adquiesce tandem non mihi, sed ipsi qua conuincimini ueritati. uide quam uerum dixerim, quod frustra labefactare conatus es, quanta sint pro pace toleranda\', atque — ut eisdem identidem uerbis utar, quibus in illis litteris dilatione damnauerant, Felicianum et Praetextatum postea receperunt, quomodo falsum est eos reuocasse damnata?tamen reuocare damnata, quando post sententiam. qua dictum est: damnatos esse cognoscite, data est dilatio, qua eis liceret euacuata damnatione remeare. haec dicta sufficerent, etiamsi uerum esset quod te dicis, cum hac causa Maximianensium ualde
Abbreviated transcription (Latin):
sed ꝗa himepluri ubi quilib& obsftinatisĩmꝰ qui c̃ traom̃s uoces rationes abdurut pe¬
cosse est fatentur. de quib: dicit sise etđae red didissent & ante diẽ praestititum
restituti essent. que uerba ipse posiuisti. eosdeniq de quib: dict᷑ admatrẽ ecłam
ut hitegri honoris ac fidei regressi habean fundam̃ta. Quaquiquã si ingre¬
dipiequiuerit pigra segnitia sciat sibi a dom̃s ueniales aditus uiam esse
uerba trecenti & decem insententia sua toties incul carunt. necessee st in¬
quam quilib& aduersarius fateatur eos de quib: ista dicunt᷑ ante quã se uobis
redderent ante quam uob restituerentur. ante quã ad uos redirent ante¬
quam regressi lanuã dilationis ingrederent᷑. ñ fuisse uobcũ extrauram̃
com munionẽ in eo schismathȩ quose a uob separa uerant bapti tasse. in de uobis

Expanded text:
sed quid hinc plura, ubi quilibet obstinatissimus, qui contra omnes uoces rationis obduruit, nesed quid hinc plura, ubi quilibet obstinatissimus, qui contra omnes uoces rationis obduruit, necesse est fateatur de quibus dicitur: se ecclesiae reddidissent et ante diem praestitutum restituti essent — quae uerba ipse posuisti —, eos denique de quibus dicitur: ad matrem ecclesiam ut integri honoris ac fidei regressi habeant fundamenta. quam si quisquam ingredi nequiuerit pigra segnitia, sciat sibi ad omnes ueniales aditus sua uoluntate uiam esse uerba trecenti et decem in sententia sua totiens inculcarunt —, necesse est, inquam, quilibet aduersarius fateatur eos, de quibus ista dicuntur, antequam se uobis redderent, antequam uobis restituerentur, antequam ad uos redirent, antequam regressi ianuam dilationis ingrederentur, non fuisse uobiscum, extra uestram communionem in eo schismate, quo se a uobis separauerant, baptizasse? inde uobis
Abbreviated transcription (Latin):
IAN seuraẽ cõmunioni reddider̃ de in nocentiũ estis reditugratu latu eoꝵ scilic&
quossa crilegi surtuli ñ polluere plantaria. Quiduos pmeruer᷑ totdies .uiii. m̃siũ
adie .VIII. R maiarũ usq addiẽ VIIIU IXN. quosita scĩ ficastis ut ꝑeos quicũq
cõmunioni sa crilege atq dãnatimaximiani cohererens ñ polluerent᷑ neceffi¬
cerentur nocentes : & ꝗd uos offendit tã sc̃sdies natalis ⁊psius dñinro ut so¬
lus aduentu & transitusuopolluer& bmnocentes . atq in eis qui hnllo schis mate
bapti rarunt ꝑ illos om̃ dies scĩ maner& baptis inus xp̃i &inmundus fier& & ꝑ
natalẽ xp̃i. ꝗd ñ audeat humana temeritas . cũ insententiã pefandip̃cipi¬
tatur erroris. quam relin quere propter uanitatẽ pud&. & defen¬
dere contra ueri tatem non pudet.

Expanded text:
onum Kl Ian se uestrae communioni reddiderunt, de innocentium estis reditu gratulati. eorum scilicet onum Kl Ian se uestrae communioni reddiderunt, de innocentium estis reditu gratulati. eorum scilicet quos sacrilegi surculi non polluere plantaria. quid uos promeruerunt tot dies VIII mensum a die VIII Kl Maiarum usque ad diem VIII Kl Ian, quos ita sanctificastis, ut per eos quicumque communioni sacrilegi atque damnati Maximiani cohaererent, non polluerentur nec efficerentur nocentes: et quid uos offendit tam sanctus dies natalis ipsius domini nostri, ut solus aduentu et transitu suo pollueret innocentes, atque in eis qui in illo schismate baptizarunt per illos omnes dies sanctus maneret baptismus Christi et inmundus fieret per natalem Christi? Quid non audeat humana temeritas, cum in sententiam nefandi praecipitatur erroris, quam relinquere propter uanitatem pudet et defendere contra ueritatem non pudet?
Abbreviated transcription (Latin):
pergo eos peccato
ulius societatis seddi confaitutio maculabat. siergonullus dies c̃tituer& in maiu¬
latiutiq ꝑmanerent ꝗd de uob male meruit. orb̵ t̃rarũ : curenĩmaccilatũ ꝑhi¬
betis peccatis alienis cui nullũ dilationis c̃stitiustis. cũ tanta siturã potentia ut ho¬
mines quando uolueritis peccatorib: socient᷑ & quando uolueritis inqͥnent᷑ in nocentos
&iã pollutierant quib: in parte maximiani dabat᷑ dilatio. Intracui diẽ si re mearens
adus haberent integrihonoris ac fidoen fundam̃ta. si aut̃ ille dieseis ñrede un¬
tib p̃terir& tt̃polluti. t̃scelerati. tc̃ ꝑditis uppliciũ dãnationis incurrerens
diu uolumus. Contingat alicui urm innaue orare nobiscum. lam pollu¬
tus lam traditor appollatur. Cõmnicant altaria dãnatores primianicũ
maximano ueritatis adultero ecđȩ matris in imicodathȩ corȩ & habiron mi¬
nutro & ꝑviii m̃ses innocentes bn pollutiq ꝑsistunt . Pro indesiqui exhis VΚ

Expanded text:
ergo eos peccatum illius societatis, sed diei constitutio maculabat. si ergo nullus dies constitueretur, inmaculati utique permanerent. quid de uobis male meruit orbis terrarum? cur eum maculatum perhibetis peccatis alienis, cui nullum diem dilationis constituistis. cum tanta sit uestra potentia, ut homines quando uolunt peccatoribus socientur et quando uolueritis inquinentur? innocentes et impolluti erant, quibus in parte Maximiani dabatur dilatio, intra cuius diem si remearent ad uos, haberent integri honoris ac fidei fundamenta; si autem ille dies eis non redeuntibus praeteriret, tunc polluti, tunc scelerati, tunc perditi supplicium damnationis incurrerent,diu uolumus\'! contingat alicui uestrum in naue orare nobiscum. iam pollutus, iam traditor appellatur: communicant altaria damnatores Primiani cum Maximiano ueritatis adultero, ecclesiae matris inimico, Dathae, Corae et Abiron ministro et per VIII menses innocentes inpollutique persistunt. proinde si qui ex his n
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ om̃s gentos incipientib amerusalẽ quadeñ illac dictũ ẽ uocaũ terrã
uiginti homines congregatos diepento costes misso decelo sco spũ implo ã ibi
uno dietria alio quinqimilia credentium in suũ cap conũ sa suscepit
indeto hitotũ ludeã & samariam & in orbi s t̃rarũ caeras gontos fructificando
diffudit & diffundit᷑ ecđa quod discipulis prȩdicens lã asconsurꝰ inglũ
Eritis in quit mihi testes in ierusalẽ & in totã iudeã & amariã &us q li fires
terrȩ hȩo lgit᷑ ecđ a incipiens abierusalẽ sẽꝑꝰe ꝑ om̃s gontes tã euidemife

Expanded text:
 omnes gentes, incipientibus ab Hierusalem. quod enim illic dictum est: uocauit terram uiginti homines congregatos die pentecostes misso de caelo sancto spiritu impleuit, ibi uno die tria, alio quinque milia credentium in suum corpus conuersa suscepit, inde in totam Iudaeam et Samariam et in orbis terrarum ceteras gentes se fructificando diffudit et diffundit ecclesia. quod discipulis praedicens et iam ascensurus in caelum: eritis, inquit, mihi testes in Hierusalem et in totam Iudaeam et Samariam et usque in fines terrae. haec igitur ecclesia incipiens ab Hier
Abbreviated transcription (Latin):
incetilianum uelut puniens tradittres & arguinentaris fieri ñ potius seut tradior
fuerit qui tradition istã seuerꝰ ulta exaitorat quasi aliqua seuerius idebatur
illis nequis simis seniorib quando in occidendã susannã tanca instantia seuie hant
cũ eorũ conscienti alpsoflagitio foderdur qđ se in illã punire uelle fingeban
sed omittarꝰ talia feliciang numquid non cũ primianon unc dãpnat quod cũ
maximi a no lp̃se cõmisit sed plane meliore sententia correctior ñ inpudencor

Expanded text:
in Caecilianum uelut puniens traditores, et argumentaris fieri non potuisse ut traditor in Caecilianum uelut puniens traditores, et argumentaris fieri non potuisse ut traditor fuerit, qui traditionis tam seuerus ultor extiterit: quasi aliquid seuerius uidebatur illis nequissimis senioribus, quando in occidendam Susannam tanta instantia saeuiebant, cum eorum conscientia ipso flagitio foderetur, quod se in illa punire uelle fingebant. sed omittamus talia. quid Felicianus? numquid non cum Primiano nunc damnat, quod cum Maximiano ipse commisit, sed plane meliore sententia correctior, non inpudentior
Abbreviated transcription (Latin):
ergo erat causa ut conpendioso dolorenatũ decider & uulna quãuis nonessa
salubris sed comra exiciabilis ut ꝑcunctamẽ brapestilens in repor& iuirus
sic traditionẽ ꝓbalius nos uobis obicimꝰ quã iuis eã uos nobis non ꝓbabilit̃ obiciatis
lã illud quod insiluanũ circensẽ ep̃m urũm dixifius setraditorẽ municipalia
gesta testant᷑ Ibidẽ apud circãmacuratore rei publicemunacio felice
confecta Nã sic̃ ibi scriptũ legimꝰ postea quã ꝑuentũ ẽ ad brbliothecã inuenta
s̃ ibi armaria in ania ibi ꝓtulit siluanq capsulã argenteã & iucornã argen
gentius nequit incremansit. siluam dix nihilhicremansit totũ hoc eiecimȩ¬
uanꝗ inclercatu uictor respondit subpaulo ep̃o orta ꝑsecutio ẽ siluan: subdi
a cone fuit huictu publicorũ gestorũ euidentis simo docuinento quominus credatur
magnũ aliquid tibiuideris opponere quia cõmemoras sententiã quã dixit

Expanded text:
ergo erat causa, ut conpendioso dolore natum decideret uulnus, quamuis non esset ergo erat causa, ut conpendioso dolore natum decideret uulnus, quamuis non esset salubris, sed contra exitiabilis, ut per cuncta membra pestilens inreperet uirus. sic traditionem probabilius nos uobis obicimus, quamuis eam uos nobis non probabiliter obiciatis. Iam illud quod in Siluanum Cirtensem episcopum uestrum dixi, fuisse traditorem municipalia gesta testantur ibidem apud Cirtam a curatore rei publicae Munatio Felice confecta. nam sicut ibi scriptum legimus, posteaquam apertum est ad bybliothecam, inuenta sunt ibi armaria inania. ib Quaere diligentius, ne quid hic remanserit. Silvanus dixit: Nihil remansit, totum hoc ejecimuanus in clero? Uictor respondit: sub Paulo episcopo orta est persecutio et Siaconus fuit. huic tu publicorum gestorum euidentissimo documento quo minus credatur, magnum aliquid tibi uideris opponere, quia commemoras sententiam, quam dixit
Abbreviated transcription (Latin):
& horribilius lta cẽ ꝓbabilit̃ & ꝓbabilius unde tibi colligere uideris & dicis
siuos ꝓbabilius nosergo ꝓbabilit̃ hincego in illo ꝓlixiore triũ librorum
opore suolo a tibi satis autplus quã satis fortasse res pondi & ostendi exillis
litteris ubi uerba didicimꝰ quo modo comparatiuus građ ñ sẽ ꝑaugeat
qualcõpuarat aliquando lm ꝓb& cui cõparat᷑ indeẽ dimelicrapiis inde t̃ meliorib
opto auspicus lege diligent̃ plura ibi repperies sed nopinimuraris obsecrote
in hac causa maximia nensiũ ex quatibi ad om̃a nunc statu res pondere nec hiũ
mihi de fuisse locutionis exemplũ in illa quippeluculentis sima & facundiss̃¬
ma sententia concilu bagaiensis inuenta est̃ in quiunscausa salubrior ne ꝑcunc¬
ta mẽ bra pestilens inreparaturus ut compendio soddore natũ decidat uulnus
corto sođin regalã tuã salubris non salubrior dicere debuerun Neq eñĩ llud
salubre sed ꝑmciosũ erat ut ꝑcuncta mẽ bra pestilens uirus inreper& salubno

Expanded text:
obabiliter et \'probabilius. unde tibi colligere uideris et dicis: si uos probabilius, nos ergo probabiliter. hinc ego in illo prolixiore trium librorum opere suo loco tibi satis aut plus quam satis fortasse respondi et ostendi ex illis litteris, ubi uerba didicimus, quomodo conparatiuus gradus non semper augeat quod conparat, aliquando inprobet cui conparatur. inde est: di meliora piis, inde est: melioribus opto auspiciis. lege diligenter, plura ipse repperies. sed nonne miraris, obsecro te, in hac causa Maximianensium, ex qua tibi ad omnia nunc statui respondere. nec huius mihi defuisse locutionis exemplum? in illa quippe luculentissima et facundissima sententia concilii Bagaiensis: inuenta est, inquiunta membra pestilens irrepat virus, ut compendioso dolore natum decicerte secundum regulam tuam \'salubris\', non salubrior dicere debuerunt; neque enim illud salubre, sed perniciosum erat, ut per cuncta membra pestilens uirus inreperet. salubrior
Abbreviated transcription (Latin):
tra cr priani quas clictis litteras & quibuscũq: aliis hoc uisic̃ est sineulla dubi¬
tatione fecistis : nã qđ dicis orientales ideo urõrũ cõmunionediscretosqr postea
nob consentiendo iudicium suũ qđ habuer deluptis more scinde remaluer : si
hoc abaliquib paucisorientalib factũ est qđ quidẽ int̃ est utrũ possit ostendit
profecto suũ iudiciũ correxer & uos suscepto baptis moquidatus est in schisma¬
temaxioniam. antiquã urã sentiã rescidistis tam̃ uobiscũ estis &cũ orientalib
eẽ non uultis: sedui delic& inuenis setibi uideris ubituam eloquentiamdila
ta res cum adid quodego inepisto lamea posui siuea fideli siuea ꝑfididispen¬
satore sacram̃tũ baptis miquisq ꝑcipiat s̃pesei om̃is in xp̃osit exclamasedicis
õprȩdarũ sacerdotis imperiũ õ laudabiliaboni patris p̃cepta: iustitiae nic hl

Expanded text:
tra Cypriani quas dicitis litteras et quibuscumque aliis hoc uisum est sine ulla dubitra Cypriani quas dicitis litteras et quibuscumque aliis hoc uisum est sine ulla dubitatione fecistis. nam quod dicis orientales ideo a uestrorum communione discretos, quia postea nobiscum sentiendo iudicium suum quod habuerunt de baptismo rescindere maluerunt, si hoc a quibus paucis orientalibus factum est, quod quidem interest utrum possit ostendi, profecto suum iudicium correxerunt. et uos suscepto baptismo, qui datus est in schismate Maximiani, antiquam uestram sententiam rescidistis; tamen uobiscum estis et cum orientalibus esse non uultis. Sed uidelicet inuenisse tibi utares, cum ad id quod ego in epistola mea posui, Sive a fideli, sive a perfido dispensatore sacramentum Baptismi quisque percipiat, spes ei omnis in Christo sit : exclamas et dicis, O praeclarum sacerdotis imperium! o laudabilia boni patris praecepta justitiae! Nihil,
Abbreviated transcription (Latin):
concilio ut nrã causa facil lima fier& ore grandideclamatũ est satis&
ipsi iudicastis ñ eorũ meritis a quib minis tratꝰ nec eorũ ꝗb: minis trat᷑cons¬
ture baptisinũ : sed ꝓpria scĩtate atq ueritate propt̃ eũ a quo institutus
est maleutentib ad ꝑnitiẽ bene utentib ad salutẽ : Miros autẽ quomodo
& iatibi ꝑsuaderi potuit ut intuadis pensatione m̃tionẽ facerescypriani
cuuis luteris &iã ipsis quasei : eẽdicitis de baptis mode struendoq apudheretics
ł schis maticos dattota caus aurã subuertit᷑ : sed hoc aduersus maximianenses
ud aliosꝙ baptis mũ siue apud uossiue apud nos datũ ñ suscipiunt a geredabemꝰ
uos autẽ ĩ causã istã mira facilitate finistis iã baptismũ in sacri lego schis ma¬
temaxi mia nedatũ compretexato & feliciano in eorũ populis suscepistis lacon¬

Expanded text:
concilii, ut nostra causa facillima fieret, ore grandiloquo declamatum est; satis et concilii, ut nostra causa facillima fieret, ore grandiloquo declamatum est; satis et ipsi judicastis, non eorum meritis a quibus ministratur, nec eorum quibus ministratur, constare baptismum, sed propria sanctitate atque ueritate propter eum, a quo institutus est male utentibus ad perniciem, bene utentibus ad salutem. Miror autem, quomodo etiam tibi persuadere potuerunt, ut in tua disputatione mentionem faceres Cypriani, cuius litteris etiam ipsis, quas eius esse dicitis, de baptismo destruendo, qui apud haereticos uel schismaticos datur, tota causa uestra subuertitur. sed hoc aduersus Maximianenses uel alios, qui baptismum siue apud uos siue apud nos datum non suscipiunt, agere debemus; uos autem iam causam istam mira facilitate finistis, iam baptismum in sacrilego schismate Maximiani datum cum Praetextato et Feliciano in eorum populis suscepistis, iam con
Abbreviated transcription (Latin):
peccatorã ulneritissilta est q̃uo fugientes: in quibusuos latebriscĩtr siacrile
cũ obicitur qua nob licentia ius baptis miuindicemus qđ nonde meritos ac¬
tuium non deuitr in nocencia tractomus sed cuicũq liceredicamus &quas
prẽ uidicasti s criminibus reidũ & peccatorib in eẽ bapti zadifalcutatr uo¬
iumus ostendere nos aꝑte peccasse fatemur quasi propt̃ meritanra
contra dm̃ nobis loquendũ sit ut quã iusti sumus tã iustũ baptis mũee sau
amꝰ ut cũ & nulli hominũ desuauistitia p̃sumendũ sit : ex hinc mari mobap
tismũ ap̃i ꝓbemꝰ eẽ non hominũ quia ñ sto uarius huma norũ uarietate
meritorũ : unde uberius disputarẽ nis. a uob̵dato compendio magis uterer
suscepto enĩ baptis moneq: destructo quẽ manimi anensesdeder aspides
uipere parici de cadauera egi ptia & quicquid aliud in eos bagaiensis

Expanded text:
peccatorem. ubi eritis, si ita est, quo fugietis, in quibus uos latebris cum uestris sacrilegpeccatorem. ubi eritis, si ita est, quo fugietis, in quibus uos latebris cum uestris sacrilegcum obicitur qua nobis licentia ius baptismatis uindicemus, quod non de merito actuum, non de uitae innocentia tractemus, sed cuicumque licere dicamus et quasi praeiudicatis criminibus rei, dum et peccatoribus inesse baptizandi facultatem uolumus ostendere, nos aperte peccasse fateamur. quasi propter merita nostra contra deum nobis loquendum sit, ut quam iusti sumus tam iustum baptismum esse faciamus, cum et nulli hominum de sua iustitia praesumendum sit et hinc maximti probemus esse, non hominum, quia non fit varius humanorum varietate meritorum. Unde uberius disputarem, nisi a vobis dato compendio magis uterer. Suscepto enim Baptismo, neque destructo, quem Maximianenses dederunt, aspides, viperae, parricidae, cadavera Aegyptia, et quidquid aliud in eos Bagaiensis
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ &i am qđ est grauius in sepultiquomodo baptitare potuer: quo modo
ꝓfuit lauatio ei quiab his mortius baptirati sunt quos in eodẽ lauago sus¬
ceptos denoonon lauistis: nãqđ in episto lamea ciures pondere tibi uide¬
ris putas qđ idoli cultorẽ tã quã grauis simi peccati reũ tantũ modo
exceperĩ & histas ue he m̃ terut ꝓbes nullũ excipi peccatorẽ in eo qđ serio¬
tũ eẽ dicisoleo peccatoris nolo uungat capudmeũ felicianũ & pretentatu
res prceutrũ peccatore s non fuerint quando catena sacrilogucũmaniia no
ꝓmralitã magno concilio dicebantur : lude ad sere re aude contendere
audo s astedicera peccatores quidẽ fuisse sed hoc cultos quos ibi lego fanos
eriminis ceos quã quã & si le uiter peccais sent & si latiusenttu hoc testim
qđ ponis deoleo peccatoris in ista sug gestione extorquere conaris ullu ium

Expanded text:
verum etiam, quod est gravius, insepulti, quomodo baptizare potuerunt? Quomodo verum etiam, quod est gravius, insepulti, quomodo baptizare potuerunt? Quomodo profuit lavatio eis, qui ab his mortuis baptizati sunt, quos in eodem lavacro susceptos denris, putas quod idoli cultorem tamquam grauissimi peccati reum tantummodo exceperim et instas uehementer, ut probes nullum excipi peccatorem in eo quod scriptum esse dicis: oleum peccatoris nolo ungat caput meum, Felicianum et Praetextatum respice, utrum peccatores non fuerint, quando catena sacrilegii cum Maximiano pertrahi tam magno concilio dicebantur. aude adserere, aude contendere, aude saltem dicere peccatores quidem fuisse sed occultos, quos ibi lego famosi criminis reos. quamquam etsi leuiter peccauissent, etsi latuissent, tu hoc testimonio, quod ponis de oleo peccatoris, in ista suggestione extorquere conaris nullum excipi
Abbreviated transcription (Latin):
tiiare debere c̃tenditis Dicis inlege scriptũ deũ peccatoris nolo uungatea pud
meũ qđ neq ita scriptũ est noc sicut pitas bitellegendũ sed nũ ꝗd ñ ẽ oleũ pec¬
catoris oleũ. sacri legorũ precextati& feliciani dicis item scriptũ eẽ qui
baptiratur a mortuo ꝗd ei prodest lauatioeius : qđ nec diligenter adien¬
dis nec ex ipsa circũ stantia lectionis ꝗd sit intellegis uerũ tam̃ intende ꝗl
sonet disertissima illa uagaitana sententia. optata quidẽ inquid pacis &
concordiȩ est iuincta germanitas. Sicut scriptũ est iustitia & paxoscula¬
te sunt in uicẽ sed ueridi caunda in asperos scopulos non nullorũ naufraga
piecta sunt m̃ brae gyptiorũ ad modum exẽplopereuntiũ . fu nerib plena
sunt litora: quib in ipsa morte maior est poena : qđ post extortã aquis ultr¬
cibus animã nec ipsam inueniunt sepulturam : isciergo ñ solũ mortiu

Expanded text:
tizare debere contenditis. Dicis in lege scriptum esse: oleum peccatoris nolo ungat caput tizare debere contenditis. Dicis in lege scriptum esse: oleum peccatoris nolo ungat caput meum. quod neque ita scriptum est nec sicut putas intellegendum. sed numquid non est oleum peccatoris oleum sacrilegorum Praetextati et Feliciani? dicis item scriptum esse: qui bapti?atur a mortuo quid ei prodest lauatio eius? quod nec diligenter adtendis nec ex ipsa circumstantia lectionis quid sit intellegis. uerumtamen intende, quid personet disertissima illa Bagaitana sententia: optata quidem, inquit, pacis et concordiae est iuncta germanitas, sicut scriptum est: \'iustitia et pax osculatae sunt inuicem\'. sed ueridicaproiecta sunt membra; Aegyptiorum admodum exemplo pereuntium funeribus plena sunt litora, quibus in ipsa morte maior est poena, quod post extortam aquis ultricibus animam nec ipsam inu
Abbreviated transcription (Latin):
accipientis dantis autem de gratia non hominis : qđ si & conscientie bonȩ
int̃ rogatio in accipiente ñ fuerit fides que ipsa uel totauel exparte ali¬
quauacilla uerit . mores hominum eẽ corrigendos non sacra mentades¬
& uo luntatem corrigendam existimasti nebn illo schis mate sacrilego
permanerent : Nec uio landum baptismũ lic& indignissimis per in
digni simos ministratum: frustraigitur ore maledico constien¬
tiam nram tãquam publicatam adq dã natã crimine turi ficationis
traditionis ꝑsecutionis accusare uoluisti. ut ex hoc uelut ꝓbares nos baptis¬
niũdareñ posse : cũ & salsa iactotis & quo modo seillud habeat certe maximi¬
a nensiũ sacri legucrimi nedã nata conscientia darepotuit baptis mũ quẽ
rescinde retimiuisti & quẽ dari&iam a ꝑsecuto rib pos seꝑuos quoq i psosdo c&
ꝗ eosdẽ maximianenses a corrime ꝑsecutos non solum batiratis saduossolos bap¬

Expanded text:
accipientis, dantis autem dei gratia, non hominis; quodsi et conscientiae bonae accipientis, dantis autem dei gratia, non hominis; quodsi et conscientiae bonae interrogatio in accipiente non fuerit fidesque ipsa uel tota uel ex parte aliqua uaccillauerit, mores hominum esse corrigendos, non sacramenta deset voluntatem corrigendam existimastis, ne in illo schismate sacrilego pedignissimos ministratum. Frustra igitur ore maledico conscientiam nostram tamquam publicatam atque damnatam crimine turificationis traditionis persecutionis accusare uoluisti, ut ex hoc uelut probares nos baptismum dare non posse, cum et falsa iactetis et, quomodo se illud habeat, certe Maximianensium sacrilegii crimine damnata conscientia dare potuit baptismum, quem rescindere timuistis et quem dari etiam a persecutoribus posse per uos quoque ipsos docetur, qui eosdem Maximianenses acerrime persecuti non solum baptizatis, sed uos solos bap
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ funesto opere ꝑdicionis uas sordidũ collecta feculenti aglutinarĩ paulopot
plenaru concilui hore uere dicodã natos eẽ cognoscite quid ad ista respondes
siñ baptizatos aurã cõmunione separastis. lego baptinas secũ maximia no
ad c̃sortiũ : criministractos. siñ baptiaat ꝗ peccat indm̃. lego bapti rasse cate¬
na sacri legu colligatos si constientia scẽdat is ad tenditurq abluat accipien¬
tis lego baptizasse morib. aspidũ uene nosos: si conscientia dantis ut possicab¬
luere publica fama eius attendit Pgo bapti rasse famosi criminis reos ma¬
n& ad huc incorpore felici anus cũ illo sunt om̃s ab illo insacrilegio chrisma¬
tis baptizati. in cõmunionẽ aut̃ uram recepti. Nec ab ullo rebaptizati: con
fenditis nisiut qđ & nos dicimꝰ ur̃is factis conuictialiquandodicatis qđ nec
conscientia nec famã dantis abluat accipientis constientiã sedfides ipsius

Expanded text:
sordidum collecta faeculentia glutinarunt, paulo post: sordidum collecta faeculentia glutinarunt, paulo post: plenarii concilii ore ueridico damnatos esse cognoscite. Quid ad ista respondes? si non baptizat a uestra communione separatus, lego baptizasse cum Maximiano ad consortium criminis tractos. si non baptizat qui peccat in deum, lego baptizasse catena sacrilegii colligatos. si conscientia sancte dantis adtenditur quae abluat accipientis, lego baptizasse morsibus aspidum uenenosos. si, conscientia dantis ut possit abluere, publica fama eius adtenditur, lego baptizasse famosi criminis reos. manet adhuc in corpore Felicianus, cum illo sunt omnes ab illo in sacrilegio schismatis baptizati, in communionem autem uestram recepti nec ab ullo rebaptizati. contfenditis, nisi ut, quod et nos dicimus, uestris factis conuicti aliquando dicatis, quod nec conscientia nec fama dantis abluat accipientis conscientiam, sed fides ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
cr&ũ bagai ensis ccilii ubi scriptũ est nec solũ hunc sceleris suimorsiusta contẽ pnat
trahit &iã ad c̃sortiũ criminis plurimos catena s acrilegi dequibus scriptũ
est uenenũ aspidum sub labiis eorum quorum hosmaledictione & amari¬
tudineplenũ ẽ. inter hos enim plurimos & i amfelicianꝰ adnumeratur
quitalib: labis & taliore bapti ⁊ auit horũ aliquem non respiustis. non resci¬
sp̃s scĩ perqualem lib& linguã adq conscientiam consecrata est. non men¬
dacemsed ueracẽ agnos uistiatq recepistis ate autẽ quȩ sode isto felicia no
cuiustã malecum in catena sacrilegii bapti raret. fuerat conscientia
quid eratcunc in pub lica fama: atq: ipsũ conciliũ dentidem recito ubi scrip¬
tum est famosi ergo criminis reos uiccorianum carcabianensem & int̃c&o¬
rosquos rep&ere pig& pretex tatum assuritanum & felicianũ mustitanum

Expanded text:
cretum Bagaiensis concilii, ubi scriptum est: Nec solum hunc sceleris sui mors justa condemnat; cretum Bagaiensis concilii, ubi scriptum est: Nec solum hunc sceleris sui mors justa condemnat; trahit etiam ad consortium criminis plurimos catena sacrilegii, de quibus scriptum est, « Venenum aspidum sub labiis eorum, quorum os maledictione et amaritudine plenum est » . Inter hos enim plurimos etiam Felicianus annumeratur, qui talibus labiis et tali ore baptizavit: horum aliquem non respuistis, non rescii et Spiritus sancti, per qualemlibet linguam atque conscientiam consecrata est aqua, non mendacem, sed veracem agnovistis atque recepistis. A te autem quaero de isto Feliciano, cujus tam mala, cum in catena sacrilegii baptizaret, fuerat conscientia, quid erat tunc in publica fama? Atque ipsum concilium identidem recito, ubi scriptum est: Famosi ergo criminis reos Victorianum Carcabianensem, et inter caeteros quos repetere piget, Praetextatum Assuritanum
Abbreviated transcription (Latin):
non soluiturtius soluere aggres sus es & dixisti non contrame sed
contra illũ qđ defendere uolusti: ille quippeait conscientia dantirad¬
tendit᷑ quȩ ab lu ad accipientistu uero falsus cuius latentẽ conscien¬
ti ãuideriñ posse dicissic eam dixisti adtendi ut ñ uideat᷑ ipsa sed ꝗd de illa notũ
moloquit᷑ bona de adultero casta desacri lego religiosa : Tunc enĩ ab luit quando
m̃titur nã side occulto scelerate fama uerũ loquat᷑ tunc ñ ab luit sed maculateũ
qui ab illo acceperit baptis mũ : ac ꝑ hoc fa maista quã patronã tã malȩ causȩ ad¬
hibere uoliusti uide qualis sit quȩ mendax ab luit & uerax polluit ut scilic&
miri fatua disputatione tunc apudte ñ sit a quamendax quando ipsa sit men¬
dax sed quid hincopus est diutius loꝗcũ felicianꝰ hadie sedeat int̃ episcoposurõs
quicũ ab eis disiunctus e& & maximiano in catenas acrilegii coherer & quoscũq¬

Expanded text:
non soluitur, tuis soluere aggressus es et dixisti non contra me, sed non soluitur, tuis soluere aggressus es et dixisti non contra me, sed contra illum quem defendere uoluisti. ille quippe ait: conscientia dantis adtenditur quae abluat accipientis, tu uero, fassus latentem conscientiam uideri non posse, sic eam dixisti adtendi, ut non uideatur ipsa, sed quid de illa notum mo loquitur bona, de adultero casta, de sacrilego religiosa. tunc enim abluit, quando mentitur. nam si de occulto scelerato fama uerum loquatur, tunc non abluit, sed maculat eum, qui ab illo acceperit baptismum. ac per hoc fama ista, quam patronam tam malae causae adhibere uoluisti, uide qualis sit, quae mendax abluit et uerax polluit, ut scilicet mirifica tua disputatione tunc apud eam non sit aqua mendax, quando ipsa sit mendax. Sed quid hinc opus est diutius loqui, cum Felicianus hodie sedeat inter episcopos uestros, qui cum ab eis disiunctus e
Abbreviated transcription (Latin):
post &iam bapti z andũ eẽ censuer : cũ eis quos extraurã communionẽ in sacri¬
legio chis matis constituti bapti ⁊auer sine ulla de gradatione si ne baptisite¬
ratione in altaris concoardiã suscepistis. & nulla re alia ab illo scelere sacri legu
nis scõ igne caritatis expiatos eẽ credidistis qđ uere fier& : si uos eandẽ carita¬
tẽ in uera unitate tener&is : sed tam̃ uide amꝰ &iã de uerbis epistole p&iliani
quã contrame defendere uoluisti. quo modo trexuas in hac causa maximid¬
nensiũ de quasola nunc statiu agere aduersũ luterastuas : posuit certeille
ista uerba sua : conscientia ait scẽdantis adtendit᷑ quȩ ab iuat accipientis cui
ego : ꝗd s̃ inquã lateat dantis conscientia & fortas sema bu losa sit quomo dopotius
accipientis ab luere comnscientiã hanetii ne uitible quesaionẽq in uerbispetiluenoni

Expanded text:
post uos etiam baptizandum esse censuerunt, cum eis, quos extra uestram communionem in sacripost uos etiam baptizandum esse censuerunt, cum eis, quos extra uestram communionem in sacrilegio schismatis constituti baptizauerunt, sine ulla degradatione, sine baptismatis iteratione in altaris concordiam suscepistis et nulla re alia ab illo scelere sacrilegii nisi sancto igne caritatis expiatos esse credidistis. quod uere fieret, si uos eandem caritatem in uera unitate teneretis. Sed tamen uideamus etiam de uerbis epistulae Petiliani, quam contra me defendere uoluisti, quomodo te exuas in hac causa Maximianensium, de qua sola nunc statui agere aduersum litteras tuas. posuit certe ille ista uerba sua: conscientia sancte dantis adtenditur quae abluat accipientis. cui ego: quid si, inquam, lateat dantis conscientia et fortasse maculosa sit, quomodo poterit accipientis abluere conscientiam? hanc tu ineuitabilem quaestionem, quia in uerbis Petiliani omnino
Abbreviated transcription (Latin):
uer quoscũ eis in eodẽ baptismo in pacẽatq: concordiã suscepistis : responda łͥ no
aliquid : nisi eadẽ sacr am̃ta recte uos ad ꝓbasse in eis que nos quoq: ad ꝓbamꝰ in
uobis : Magis enĩ tibi constabis sustares ponderis & uerbis epistolȩtuȩ non reluc¬
taueris : in quaquum conaroris ostenderẽ ñ here sẽ int̃nos & uossed scis ma
potius eẽ cõmissũ : dixisti nob & urĩ sunã eẽ religionẽ eadẽ sacram̃ta nichil in
xp̃iana obseruatione diuersũ : neq: enĩ grauius quã his uerbis rep&itionẽ
baptismatis accusarepotuisti quando seducti a no brebapti tantur auris
in quib: eadẽ sacram̃ta eẽ & sentis & dicis & scribis : Quaigit᷑ sceleris bi puden¬
tia ñ seruatur in eis quos in scã unitate bapti zat orbis xp̃i anus qđ seruatũe
in eis quos in sacrilego schis matebaptizar pretex tatus & felicianꝰ: causam

Expanded text:
uerunt, quos cum eis in eodem baptismo in pacem atque concordiam suscepistis? respondebisne uerunt, quos cum eis in eodem baptismo in pacem atque concordiam suscepistis? respondebisne aliquid nisi eadem sacramenta recte uos adprobasse in eis, quae nos quoque adprobamus in uobis? magis enim tibi constabis, si ista responderis et uerbis epistulae tuae non reluctaueris. in qua cum conareris ostendere non haeresem inter nos et uos, sed schisma potius esse commissum, dixisti nobis et uestris unam esse religionem, eadem sacramenta, nihil in christiana obseruatione diuersum. neque enim grauius quam his uerbis repetitionem baptismatis accusare potuisti, quando seducti a nobis rebaptizantur a uestris, in quibus eadem sacramenta esse et sentis et dicis et scribis. qua igitur sceleris inpudentia non seruatur in eis, quos in sancta unitate baptizat orbis christianus, quod sernatum est in eis, quos in sacrilego schismate baptizarunt Praetextatus et Felicianus? causam