comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iam capit. et sb̾di põt legis imꝑio ⁊
suscipiẽdũ ẽ bellu. ꝯ̃ intia. et gere¬
dum acrit̾ ne ad dãpnabilia peccaca
ꝑducat. Et si quide no dũ iuctoriax
cõ suetudine roborata sunt facilius
tate suꝑãtur. Neq id fit ueracit̾ atq
sincẽĩt᷑. nisi uẽ delectatioe institie. ħ
ẽ aũt in fide xp̃i. Nam si lex iubens
assit. et sp̃s iuuas desit ꝑip̃a pro¬
hibitioe desideio c̾scẽte atq iuncen¬
te pcc̃i etiam reatus p̾uaĩcationis
accedit. Nõ nũꝙͣ sane aptissima ui¬
tia aliis uitiis uĩcũt᷑ occłtis que i
putat᷑ eẽ nirtutes inꝗb regnat su¬
pbia. et queda sibi placẽdi altitu¬
do ruinosa. Tuẽ itaq uicta uitia d̾¬
putãda st̃ cũ dei amore uicũt ꝙ̃ in

Expanded text:
potest legis imperio, suscipiendum est bellum contra uitia et gerendum acriter, ne ad damnabilia peccata perducat. Et si quidem nondum uictoriarum consuetudine roborata sunt, facilius tate superantur. Neque id fit ueraciter adque sinceriter nisi uerae delectatione iustitiae; haec est autem in fide Christi. Nam si lex iubens adsit et spiritus iuuans desit, per ipsam prohibitionem desiderio crescente adque uincente peccati etiam reatus praeuaricationis accedit. Nonnumquam sane apertissima uitia aliis uitiis uincuntur occultis, quae putantur esse uirtutes, in quibus regnat superbia et quaedam sibi placendi altitudo ruinosa. Tunc itaque uicta uitia deputanda sunt, cum Dei amore uincuntur, qu
Abbreviated transcription (Latin):
cuiusꝙͣ impietatis eitore. s mag̾ i
sp̃s largitate opprimãt. quid qd mneiᷤᷤ
posset carnali deletactioe dñan. plu¬
nini uo p̃cepto legis accepto cũ priuꝰ
uicti fuerint p̃ualescẽtib itiis et
p̃naĩcatores eius effecti tuc ad gra
cofugiunt adiuuãte q̃ fiant et a¬
marius penitẽdo et uehem̃tius pu¬
gnãdo piuis deo sb̾diti atq cami ita
p̾positam̃te uictores. Quisquis eng̾
cupit penas enade̾ sẽpit̾nas. nõ solũ
bapticetur ueꝵ etiã iusti ficet᷑ ĩ xp̃o ⁊
ac sie uere trãseat ad dyabolo ad xp̃

Expanded text:
cujusquam impietatis errore, sed magna spiritus largitate opprimant, quidquid eis posset carnali delectatione dominari. Plurimi vero praecepto legis accepto, cum prius victi fuerint praevalentibus vitiis et praevaricatores ejus effecti, tunc ad gratiam confugiunt adjuvantem, qua fiant et amarius poenitendo, et vehementius pugnando, prius Deo subdita, atque ita carni praeposita mente victores. Quisquis igitur cupit poenas evadere sempiternas, non solum baptizetur, verum etiam justificetur in Christo, ac
Abbreviated transcription (Latin):
.60. ꝑ certa int̾ualla horarium ⁊ tẽ¬
porum u̾bis rogamus deum ut illis
reꝵ signis nos ipõs amoneamus
ꝙͣ tumcũq in hoc desideĩo profeceĩꝰ
nob̾ ipĩs in notescamus ⁊ adħ augẽ¬
duun nos ipõs acrius excitemus.
dignior eĩm sequetur effcũs ꝙ fe̾nẽ¬
tior p̾ceclit affcũs.

Expanded text:
 certa interualla horarum et temporum etiam uerbis rogamus deum, ut illis rerum signis nos ipsos admoneamus, quantumque in hoc desiderio profecerimus, nobis ipsis innotescamus et ad hoc augendum nos ipsos acrius excitemus. dignior enim sequitur effectus, quem feruentior praecedit affectus.
Abbreviated transcription (Latin):
sũt ꝗd̾ aliis atq aliis uocabulis.
prudentis in prudentia cormptior
iustitie in institia cormptio fortis
in gnana corruptio quietis atq
tranqlitatis cupiditas. uł in etuꝰ uł
tristicia uł iactantia de inde incorpe
rpore cormptio pulcritudinis fedi¬
tas. cormptio rectitudinis feclitas¬
prauitas cormptio ordinis pner¬
sitas. cormptio incegntatis discis¬
sio aut fractura aut diminutio¬

Expanded text:
sunt quidem aliis atque aliis uocabulis aprudentis inprudentia; corruptio iustae iniustitia; corruptio fortis ignauia; corruptio quietae atque tranquillae cupiditas uel metus uel tristitia uec iactantia; deinde in corpocorpore corruptio pulchritudinis foeditas; corruptio rectitudinis prauitas; corruptio ordinis peruersitas; corruptio integritatis discissio aut fractura aut diminutio
Abbreviated transcription (Latin):
uite ligno pꝑ peccatum anima eiuo
exclusa est. et ista quadam sua inten¬
ori morte iam mortuanam de sap̃ia
scriptum est lignum est uite amplec¬

Expanded text:
itae ligno propter peccatum anima ejus exclusa est, et ita quadam sua interiore morte jam mortua; nam de sapientia scriptum est: Lignum vitae est amplec
Abbreviated transcription (Latin):
ut eis suꝑ tram lucentib. hĩtatõ
quoq illu stretur infenor nehĩta¬
tores eius in hĩtatioẽm tenebeo sã
inducerẽtur. Et io q infirmaco¬
ipora inferioꝵ hĩtatoꝵ suceden¬
te motib quiete oꝑantur. fcm̃ ẽ
ut circuente sole diei noctisq uici¬
ssitudine ꝑp nicissicudine dormi¬
endi ⁊ ugilandi potirentur. Nox
nõ illa ne indecora remaneret s
lune ac sydeꝵ luce cupõs cõsolarẽf
hoiẽs quib płmq oꝑandi est c̃no¬

Expanded text:
us super terram lucentibus habitatio quoque inlustretur inferior, ne habitatores eius in habitationem tenebrosam inducantur. et ideo, quia infirma corpora inferiorum habitatorum succedente motibus quiete reparantur, factum est, ut circumeunte sole diei noctisque uicissitudine propter uicissitudinem dormiendi et uigilandi potirentur, nox uero illa non indecora remaneret, sed lunae ac siderum luce et ipsos consolaretur homines, quibus plerumque operandi est no
Abbreviated transcription (Latin):
duo in carne unã. Sa ad libi¬
dinẽ quisq in tͣptet᷑. laquen
pluit sup peccatores. Siautẽ
in telligat sic̃ ille qui ait. Ego
autem dico iuxp̃o et in ecclia.
ybrem pluit sup̾ feitilẽ t̾ram.¬

Expanded text:
 si ad libidinem quisque interpretetur, laqueum pluit super peccatorem; sin autem intelligas, sicut ille qui ait, Ego autem dico in Christo et in Ecclesia , imbrem pluit super fertilem terram
Abbreviated transcription (Latin):
braꝵ qui sũt filii noctis ⁊ filii tene¬
brar ꝗͥ omĩa malaopantur usaa
ꝗd opantur ⁊̃ que publice opant̾
mala. iõ publice opantur. qr młti
illa opantur que pauci opantur in
intenebris noctis. ne mo g̾ indil¬
uculo oꝑantur nͥ qui in xpõ oꝑa¬

Expanded text:
 filii tenebrarum? Qui omnia mala operantur. Usque quae operantur: et quae publice operantur mala, ideo publice operantur, quia multi illa operantur; quae pauci operantur, inin tenebris cordis. Nemo ergo in diluculo operatur, nisi qui in
Abbreviated transcription (Latin):
de ꝑsona loꝗtur dei patris. cum
intelligedu ẽ primu eni fecit
illum peccm dum in camai illu
uoluit ut ꝙͣ sors nõ tãgebat. de
illum pro pecc̃is. fecit illum peces
hostia eni in lege pro peccis obła¬
ta pecc̃m nostru curabatur. nõ

Expanded text:
ersona loquitur dei patris: quiaintellegendum est. primum enim fecit illum peccatum, dum incarnari illum uoluit, ut quem sors non tangebat, de illum pro peccatis, fecit illum peccatum. hostia enim in lege pro peccatis oblata peccatum nuncupabatur. Non
Abbreviated transcription (Latin):
tie cingulo detinentur. aut in ac¬
tu sũt puplico ꝯstituti cũ peccant
grauiter ac solent apcaͣs sus se¬
hac uoce excusare ꝙ militãt. et ne
bñ alñ faciant ⁊ occupatos se ac
licia hoiũ nõ uolũta̾s inculpa
sit. itaꝙ ip̃ĩ gert officus sis as¬
cribit. Non ei milit are delic¬
tu est. s pp predam militare pec¬
catu est. Nec remplubica gerẽ
agere / ut remfamiliarem potius
augeas. ur̃ esse dãpnabile. Opt̾¬
ea ei ꝓuidentia quada militanti¬
bus sũt stipendiã constituta. ne
du sũptus queritur p̃logsset.
Illud auter quale est cuzob erro¬
rez aliꝙ̃ a semorib arguũtur ⁊
inputatur alicmi de illis cur ebri¬
us fuerit cur res alienas ꝑ mua¬
miẜit. statĩ respondet. Quid ham
miles . Nũgd monachsũ siue
ꝓfessus at cłicus. Nĩ om̃ĩs qui
cłicus nõ est aut monachus po¬
sit ei licere ꝙ nõ licet. Cuntis gͥ¬
tur norma uiuendi. Omnĩs gͦad
bñ uiuendu ꝓuocatur sexus e

Expanded text:
tiae cingulo detinentur, aut in actu sunt publico constituti, cum peccant graviter, hac solent a peccatis suis prima se voce excusare, quod militant; et ne bene aliquando faciant, occupatos se malis litia hominum, non voluntas in culpa sit; ita quod ipsi gerunt, officiis suis adscribunt. Non enim militare, delictum est; sed propter praedam militare, peccatum est. Nec rempublicam gerereempublicam, ut rem familiarem potius augeas, videtur esse damnabile. Propterea enim providentia quadam militantibus sunt stipendia constituta; ne dum sumptus quaeritur, praedo grassetur. Illud autem quale est quod cum ob errorem aliquem a senioribus arguuntur, et imputatur alicui de illis cur ebrius fuerit, cur res alienas pervamiserit; statim respondeat, Quid habebam miles? Numquid monachum sum professus, aut clericum? Quasi omnis qui clericus nosit ei licere quod non licet. Cunctis igtur norma vivendi, omnis ad bene agendum provocatur sexus, a
Abbreviated transcription (Latin):
cõ gras agere. qiͣ ab illo ip̃is hec
cũia cõferatur. Illud quoq pec¬
cantes ꝙ rapinaꝵ suar deum
nolunt esse ꝓticipem. Dicit eĩ
scm euangłi. Incerogauerũt
eum ⁊ milites. Quid faciemꝰ
et nos sait illis Iohes. Nemi¬
ne concutiatis nec caluyma
faciatis s ꝯtẽpti estote stip en¬
diis nestris . hic ia se congno¬
sçere debet omĩs hõ ꝗ militat.
raloquitur ꝗ armata militia
detinentur. S ꝗsꝗs militie sue
cingulo utitur. dignitatis sue
si ãplius querit tamꝙͣ calup¬
mator et concussor Iohis sm̃a
dantur leges. ꝯrũpantur iura
siña ip̃a u̾e nalis sit. ⁊ nulla sã
eacã possit ẽẽ sine cã.¬

Expanded text:
re, quasi ab ipso illis haec pecunia conferatur; illud quoque peccantes quod rapinarum suarum Deum volunt esse participem. Dicit autem sanctum Evangelium: Interrogaverunt illum et milites; quid faciemus et nos? Ait illis Iohannes: Neminem concutiatis, aut calumpniam faciatis, sed contenti estote stipendiis vestris’. Hic iam cognoscere se debet omnis homo qui militat. ra loquitur qui armata militia detinentur, sed quisque militiae suae cingulo utitur, dignitatis suae si amplius quaerit, tanquam calumniator et concussor Joannis sendantur leges, corrumpantur jura, sententia ipsa venalis sit, et nulla jam causa possit esse sine ca
Abbreviated transcription (Latin):
batigarentur ab eo ⁊ dixerũt ad
eu̾ magr̃ ꝗd faciemꝰ. At ille dix̃.
Nicħ amplius exigatis ꝙͣ qd̾ ꝯsti¬
tutũ est nob̾. Honesta plane plu¬
bica noꝵ interogatio. ac sci ꝓpħe
tes publicam recipiant functi¬
oẽm . ħ aute moderate p̾cipit
nt iniqtas locum nõ ħ̃eat. et
constitutu hẽat uetigal effcũ.
Nonei dix̃ nicħ exigatis s nicħ
amplius exigatis. uñ intellig¬
mus ꝙ apud̾ deum nõta actio
tor indic tolłanduẽ. S fit inco¬
llerabile du illud p̃claexactĩois
pct̃is suis pcc̃a congeminant ħ
est ꝙ fraudes suasꝰ ac rapinas
comodum uocant / cu ip̃a p̾clã
conferatur incomoclu. illud
aut addũt sceleribus suis ut
quos indefensos uiderint ipõs
potius ꝑsequantur ⁊ putent
se nccĩtates decepisse plubicas
ubi domos deceperũt orphanor
tam fuerit amicus uł collegã uł
fr interueniente morte eiusd

Expanded text:
 dixerunt ad eum: Magister, quid faciemus? At ille dixit: nihil amplius exigatis quam quod constitutum est vobis . Honesta plane Publicanorum interrogatio, ac sancti prtes publicam decipiant functionem. Hic autem moderate praecipit ut et iniquitas locum non habeat, et constitutum habeat vectigal effectum. Non enim dixit: Nihil exigatis, sed nihil amplius exigatis. Unde intelligimus quod apud Deum non tam exactio tor indicit tolerandum est. Sed fit intolerabile, dum illud praeda exactionis peccatis suis peccata congeminant: hoc est, quod fraudes suas ac rapinas commodum vocant, cum ipsa praeda inferatur incommodum? Illud autem addunt sceleribus suis, ut quos indefensos viderint, ipsos potius persequantur; et putant se necessitates decepisse publicas, nisi domos deceperint orphanoruforsitan fuerit amicus, collega, vel frater, interveniente morte, ejusdem
Abbreviated transcription (Latin):
Nec miꝵ sihec u̾go sanctissima su
naturaz. S nõ oĩo ab eius ẽ nob
laude reticendum. Quiaci sim¬
inus sufficit sus in opia ad effĩ
suficiens tñ apud deum est deuo¬
te mentis affcũs nec ambigend¬
u qu ualeat ħ de se loquenti sapie
p̃bere igniculum. que totims sa¬
pientie plenitudine castissimo
portauit in utero. Ualetq cum
uułt efficaciam u̾bi tribuere que
neis uisceribus gestanit ĩcorpall¬

Expanded text:
Nec mirum si haec Virgo sanctissima suis naturam. Sed non omnino ab ejus nobis est laude reticendum, quia etsi minus sufficit sensus inopia ad effectum, sufficiens tamen apud Deum est devotae mentis effectus; nec ambigendum quin valeat haec de se loquendi sapientiae praebere igniculum, quae totius sapientiae plenitudinem castissimo portavit in utero; valetque cum vult efficaciam verbi tribuere; quae ineis
Abbreviated transcription (Latin):
sine doloꝵ timore nõ possũt et q
oĩo malũ deẜtionis sue maiore stu¬
cina talia deuitanda uetant nale¬
ant ad exemplũ quo possũt deuita
lo / quo eũ uis mictere in malũ di
stiis in seipm peior est bestiis . besti
a lacerare corpus ens põt. ip̃e cor
suũs anũ dimictere nõ põt interiuᷤ
in se sennit. et tuexterius plagas in

Expanded text:
sine doloris timore esse non possunt; et qui omnino malum desertionis suae majore sucinam talia devitandi, valeant ad exemplum quo possint taquo cum vis mittere in malum? Distiis: in seipsum pejor est bestiis. Bestia enim lacerare corpus ejus potest: ipse cor suum sanum relinquere non potest. Interius in se ipse saevit, et tu exterius plagas inq
Abbreviated transcription (Latin):
tu ab bno deo ẽẽ posse qr nõ eisdẽ
sacram̃tis tenetur ppłs noster/ qb
iudei tenebanturuł adhuc tenent᷑
põt dicere nõ posse fieri ut Unus
pater famiłia iustissimus / alind ĩ¬
pet eis quibus ẜuitutem duriore
utilem iudicat. Aliudeis quos in
filioꝵ gradum adoptare dignatur
Si aute p̾cepta uite monent ꝙ ĩ
ueten lege minorata sũt. ĩ enan¬
alia ꝑ se ip̃m ualencioribus p̃cipi¬
ebat ad tẽpandam uł obtẽpanda
salutem. Ut eiz ars mecticine cu
eadem maneat. nec ullo pacto ⁊ p̃a
mutetur mutat tñ yceptalangue¬
tibus. qr mutabilis est nr̃a uali¬
tudo. Ita diuina ꝓuidentia cũ sit
ip̃a oĩo in ꝯmutabił. mutabilitũ

Expanded text:
non eisdem sacramentis tenetur populus noster, quibus Judaei tenebantur vel adhuc tenentur; potest dicere non posse fieri ut unus paterfamilias justissimus aliud imperet eis quibus servitutem duriorem utilem judicat, aliud eis quos in filiorum gradum adoptare dignatur. Si autem praecepta vitae movent, quod in veteri Lege minora sunt, in Evanalia per seipsum valentioribus praecipiat ad reparandam, vel obtinendam salutem. Ut enim ars medicinae, cum eadem maneat, neque ullo pacto ipsa mutetur, mutat tamen praecepta languentibus, quia mutabilis est nostra valetudo: ita divina providentia, cum sit ipsa omnino incommutabilis, mutabil
Abbreviated transcription (Latin):
.12.3. Infirmitatis affcũs quo ne¬
mo uult mori. usque adeo est na¬
turalis ut eum beato petro nec se¬
nectus aufere potuent cui dictu
ter si fieri potest tramseat ame ca¬
lis iste. qui utiq mori uenẽat nec
hẽbat mortis necessitatẽ s uolũta¬
tem. s molestia ꝙͣ tumcũq sit mõ¬
tis debet eam ũcẽ uis amoris quo
amatur ille qui cum sit uita nr̃a qͥ
mortem uoluit ꝑferre ꝓ nob̾. slam
si nulla eẽt mortis uł ꝑua molestia
non esset tã magna martir̃ głia.

Expanded text:
 infirmitatis affectum, quo nemo vult mori, usque adeo naturalem, ut eum beato Petro nec senectus auferre potuerit, cui dictum ter, si fieri potest, transeat, etc. Qui utique mori venerat, nec habebat mortis necessitatem, sed voluntarus. Sed molestia quantacumque sit mortis, debet eam vincere vis amoris, quo amatur ille qui cum sit vita nostra, etiam mortem voluit perferre pro nobis. Nam si nulla esset mortis vel parva molestia, non esset tam magna martyrum gloria.
Abbreviated transcription (Latin):
dere ꝑtinet. utimur aũt hoc u̾bo qͥ
inceteris sensib cum eos ad cõgͦscẽ¬
dum intẽdimus. neq enim dicimꝰ
audi quid intilet aut olfac. ꝙͣ ni¬
teat ant gusta ꝙͣ splẽdeat auci
palpa ꝙͣ fulgeat./ uideri aũt dicũ¬
tur hec oĩa. dicimus aũt nõ solur
possuunt. s etiã uide ꝗd sonet uide
nẽt occłi ⁊̃ ceteĩ sẽsus sibi desimi¬
litudine uspant cum aligo cogͣti¬
onis explorant.

Expanded text:
ertinet. utimur autem hoc uerbo etiam in ceteris sensibus, cum eos ad cognoscendum intendimus. neque enim dicimus: audi quid rutilet, aut: olefac quam niteat, aut: gusta quam splendeat, aut: palpa quam fulgeat: uideri enim dicuntur haec omnia. dicimus autem non solum: possunt, sed etiam: uide quid sonet, uide tenent, etiam ceteri sensus sibi de similitudine usurpant, cum aliquid cognitionis explorant
Abbreviated transcription (Latin):
minũ uirtutum in ip̃a morte i¬
miracula facientẽ. tunc latro
cõfitetur qñ petrus turbabatũ
petrũ ꝑdidit negatorẽ. ab sit age¬
bat misteium qui fundebat ytui
ipetro demostrãs nõ inse q̃ ꝙ i
iustum debẽ p̃sumẽ inlatioe nul¬
lum impiũ conu̾sum posse peire
timeat bonus ne peat ꝑ suꝑbia
non despẽt malus de multa ma¬
litia.

Expanded text:
minum virtutum et in morte miracula facientem. Tunc latro confitebatur, quando Petrus turbabatur; Petrum perdidit negatorem? Absit, absit. Agebat mysterium qui fundebat pretium, in Petro demonstrans non in se quemquam justum debere praesumere; in latrone, nullum impium conversum posse perire. Timeat bonus, ne pereat per superbiam: non desperet malus de multa malitia.
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ ꝓ ueritate c̾caret ut ĩnotesce¬
corpus martoꝵ ad deihonore culcũ¬
q ꝯstructum dr̃e p̃cibus. Offero t̾
sacrificiu petre uł paule uł cyprian¬
e. cu apud eoꝵ memorias offertur
deo qui eos ⁊ hoĩes fecit ⁊ martyres
et scĩs suis angłis celesti honore so¬
tiauit ut ea celebritate ci deo uero.
de illoꝵ uictoriis grãs aganius.
a nos ad ĩmitatione taliu corona¬
ru atq palmaꝵ eocle in uocato in
auxiliuz ex istoꝵ memoria renoca¬
tione adhortemur. Quecũq ig̾
adhibentur religiosoꝵ obsequia ĩ
martoꝵ locis ornam̃ta sũt memo¬
riaꝵ. nõ sacra uł sacrificiã mortu¬
diuinis honorib nec humanis
crimĩb colimus. sicut colũt ali¬
qui deos suos falsos. nec sacrifici¬
a illis offerimus. nec eoꝵ ꝓba in
eoꝵ sacra u̾timus.

Expanded text:
o ueritate certarunt, ut innotescecorpus martyris ad Dei honorem cultumque constructum, dicere in precibus: Offero tibi sacrificium Petre uel Paule uel Cypriane, cum aput eorum memorias offeratur Deo, qui eos et homines et martyres fecit et sanctis suis angelis caelesti honore sociauit, ut ea celebritate et Deo uero de illorum uictoriis gratias agamus et nos ad imitationem talium coronarum adque palmarum eodem inuocato in auxilium ex illorum memoriae renouatione adhortemur? Quaecumque igitur adhibentur religiosorum obsequia in martyrum locis, ornamenta sunt memoriarum, non sacra uel sacrificia mortudivinis honoribus, nec humanis criminibus colimus, sicut colunt pagani deos suos; nec sacrificia illis offerimus, nec eorum probra in eorum sacra convertimus.
Abbreviated transcription (Latin):
cisti et in quib me fecisti. capiñt te.
iat te. Citaq peto ut uenias ĩ me
quino essem nͥ eẽs in me. nã ⁊ sũt¬
inferi ⁊ tuibi es. nã sidescendero in
ĩfernũades. Nõ ergo essem d̾s̃ i
noco ut in cesim. aut nuuenies i¬
tuiume. Quo gͦ recedam. quo ibo
qm̃ tuimples ea. an ĩples et restat quo
nõ te capiunt an quo refundis. qd¬
ꝗd impledo celo ⁊ terra. ex te restat.¬
qm̃ que ĩples cõtinendo ĩples. Nõ
eniz uasa que te plena sũt. stabilez
te faciunt. qr si frangantur tu non
tui capiũt. ⁊ eandẽ ꝑtem simł om̃i¬
a capiũt nec singła singłam uł ma¬
ora maiorem. aut minora capiunt¬

Expanded text:
cisti, et in quibus me fecisti, capiunt te? iat te? Cur itaque peto ut venias in me, qui non essem nisi esses in me? Non ibi quoque es. Nam etsi descendero ad infernum, ades. Non ergo essem, Deus mvoco, cum in te sim; aut unde venies tu in me? quo enim recedam, quo ibo? quoniam tu imples ea? An imples, et restat, quod non te capiunt? Et quo refundis quidquid impleto coelo et terra ex te restatm quae imples, continendo imples? Non enim vasa, quae te plena sunt, stabilem te faciunt; quia etsi frangantur, tu non tui capiunt? Et eamdem partem simul omnia capiunt? An singulas singula, et majores major
Abbreviated transcription (Latin):
Ardet totis iuscerib fortissimꝰ m¬
artir ⁊ uritur. s reguu celi ꝓmissaq d̾i
fideli m̃te ꝑtractans refrigeno ꝯscĩe ui¬
rtutis nictncis exultat. Nec pen̾ali fle¬
xuis est incendio. cuĩ in pectore ĩsuꝑabi¬
lis sc̃i spũs flãma feruebat. aut mñꝗd
oedere poterat mom̃tanee cors hustioni.
ciuiꝰ fites et̾uu gehẽne extinguebat ar¬
torem. Suꝑatĩs itaq flama ministnᷤ
cẽ mũdane insanie restrixit incendiu
⁊ ad ħ usq dẏabo ꝓ fecit intentio. ut ⁊¬
martyr ficelis ⁊ ad deum sũ głosus a¬
scenderet ⁊ crudelitas ꝑ sequentiu cur
sius ignibus confusa torpesceret.

Expanded text:
 totis visceribus fortissimus martyr, et uritur; sed regnum coeli promissaque Dei fideli mente pertractans refrigerio conscientiae victricis exsultat, nec poenali flexus incendio est, cujus in pectore insuperabilis S. Spiritus flamma fervebat. At nunquid cedere poterat momentaneae corporis adustioni, cujus fides aeternum gehennae 240 exstinguebat ardorem? Superatis itaque flammarum ministris, omne mundanae insaniae refrixit incendium; et ad hoc usque diabolica profecit intentio, ut et vir fidelis ad Deum suum gloriosus ascenderet, et crudelitas persequentium cum suis ignibus confusa torpesceret.
Abbreviated transcription (Latin):
q nlłas hñt facultates fini enit
mũdi cupiditates. Uiuũt nob̾¬
cu in sotietate dñi coi. Nemo
eos distinguit abeis q̃ aliqd ac¬
tulerunt. caritatis unitas p̃po¬

Expanded text:
 nullas habentes facultates, finierunt mundi cupiditates. Vivunt nobiscum in societate communi. Nemo eos distinguit ab eis qui aliquid attulerunt. Charitatis unitas praepo
Abbreviated transcription (Latin):
robã. Ienina et ab aliis
uoluntatib sine neglectu cãna¬
lis cõcupiscẽtie refrenatio maxi¬
meq elye multum adiuuant i
deceptus. quo enĩ deus incorpora¬
lis ⁊ in palpabilis maĩb exquir¬
tur nisi opib exquiratur.¬

Expanded text:
. ieiunia et ab aliis uoluptatibus sine salutis neglectu carnalis concupiscentiae refrenatio maximeque elemosynae multum adiuuant ordeceptus. quo modo enim deus incorporalis et inpalpabilis manibus exquiritur, nisi operibus exquiratur
Abbreviated transcription (Latin):
tum hebreum eloquium aliud in¬
dicat.pasca transitum cõm̃dat ꝙ
ad monuit etiam ioħes enangeli¬
sta qui in minẽte passioe cum ueĩ¬
ret dñs ad cenam qua cõm̃dauit
sacram̃tũ corporis et sangiunis
sui. ita loquitur. cum aut uenis¬
s hora qua trãsiret ip̃e ad patrez¬
exp̃sse ergo trãsitum passce. s nisi
ħ trãsiret᷑ ip̃e ad patrem a pp̃ nos
uenit nos trãsire hĩc quomodo ⁊
non cecidit s descẽdit ut eum qui
ceçiderat sb̾ leuaret. Transitus gͦ
est ⁊ illius qnͣr hinc ad patrẽ de hoc
mundo ad regnũ celoꝵ. deuita mõ¬
tali aduitam et̾nam. deuita efna
ad uitam celestẽ de uita cõruptibi¬
bili ad incoruptiõem. detribulati¬
onũ cõu̾satioe ad ꝑpetuã seciũtatẽ.

Expanded text:
tum hebraeum eloquium, aliud indicat. Pascha transitum commendat. Quod admonuit etiam Joannes evangelista, qui imminente passione, cum veniret Dominus ad coenam qua commendavit sacramentum corporis et sanguinis sui, ita loquitur: Cum autem venisset hora, qua transiret Jesus deExpressit ergo transitum Paschae. Sed nisi ipse transiret hinc ad Patrem, qui propter nos venit, nos transire hinc quomodo ponon cecidit; sed descendit, ut eum qui ceciderat sublevaret. Transitus ergo, et illius, et noster, hinc ad Patrem; de hoc mundo ad regnum coelorum, de vita mortali ad vitam aeternam, de vita terrena ad vitam coelestem, de vita corruptibili ad incorruptibilem, de tribulationum conversatione ad perpetuam securitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
Peccator recipit uitam. non aũt re¬
dit aduitam. Reditus aũt uite in
moriturus. s ita dicimus in copoẽ
bolo mortis autore dãpnata.
uinde

Expanded text:
peccator recipit vitam, non autem redit ad vitam. Reditus enim vitae in moriturus, sed ita victurus in corpore, bolo mortis auctore damnato. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃s martyres tenentes rectamfĩo
nõ morientes nec patientes ꝓ fła fi¬
de pro uano phãtasmate ꝓ spe mani
⁊ ꝓ re incerta s ꝓ ueritatis pollicita¬
tione certũ hñtes eu qui ꝓmisit p¬
otente ẽẽ qui exhibe at omĩa p̃sen¬
tia ꝯtẽpserũt in fuctura exarserũt q̃
cu fuenit illis p̃ẜntia nõ erũt pt̾ita

Expanded text:
omnes martyres, tenentes rectam fidem, non morientes nec patientes pro falsa fide, pro vano phantasmate, pro spe inani, pro re incerta; sed pro veritatis pollicitatione, certum habentes eum qui promisit, potentem esse qui exhibeat; omnia praesentia contempserunt, in futura exarserunt, quae cum fuerint illis praesentia, non erunt pra
Abbreviated transcription (Latin):
mediu. uncota die lautes teu si
uis. D iucqd egeris bñ age alanda¬
stideũ. qñ cantas hynu lãudas deu
lingua tua qd agit. nisilaudet ⁊ ꝯscĩa.
tu cessasti ab hyno cantanto. discedi
ut reficians. noli mebrian. q laudast
deũ. discetłis ut dormias. noli surge¬
re ad maleficiu. laudasti deũ negoti¬
uin agis noli fraude facere. q lauda¬
sti deuin agiu colis noli limite mo¬
uere cilandasti deu. Ininocentia op¬
u tuoꝵ prepara te ad laudandu deũ
tota die.

Expanded text:
audes Deum, si vis. Quidquid egeris, bene age, et laudasti Deum. Quando cantas hymnum, laudas Deum: lingua tua quid agit, nisi laudet et conscientia tua? Cessasti ab hymno cantando, discedis ut reficiaris? Noli inebriari, et laudasti Deum. Discedis ut dormias? Noli surgere ad malefaciendum, et laudasti Deum. Negotium agis? noli fraudem facere, et laudasti Deum. Agrum colis? Noli litem movere, et laudasti Deum. In innocentia operum tuorum praepara te ad laudandum Deum tota die.
Abbreviated transcription (Latin):
futura pͦ-¬
mia ꝓmit¬
tẽtib. irti¬
debat. hec
oĩa dicẽs
cũ fribus
suis. Que
uita post
mortez. q̃
memoria
putredĩs.
peliũt᷑. Qͥs
auoitus
coles uo¬

Expanded text:
futura praemia promittentibus, irridebat haec omnia, dicens cum fratribus suis: Quae vita post mortem? quae memoria putredinis?peliuntur; quis auditus colens
Abbreviated transcription (Latin):
do uob̾. qui pace suscipit saluato¬
ris inmicitia ꝯͣ het mundi. nisi
enim discordauent adyabolo.pa¬
cem nõ hebit cum xp̃o. nemo en
pot̾ duob dnuĩs ẜiure. huic ergo
mũdo discordat qui legi dei ficr¬
lit̾ ẜ̾uit .xͥ. pace munitus õium
aduersanoꝵ cõpͥmit tela ꝗs eñz
audeat ad uensus eum ꝙ sit regi
amicu. alit̾ tñ mundus pacem
dat ꝙͣ salua tor dare promisit.i
mundus enim aut metu pace
dat aut p̃ce. saluator aũt cum
sit fortior oĩnu nullũ utiq me¬
tuens non rogatus dat pacem
salutaĩs gͦ hinus pax est q̃ id cico
datur ut̾ munim̃tu sit cotͣ ho¬
stes pax quidẽ uno noĩe appella¬
tur. s longo int̾uallo discemitũ
dei et mũdi ħei fragilis ẽ. illa
xps enim nullius egẽs pacemi
offert in uallidis ⁊ in ermnib dñ
ẜuis bonus malis deus hoĩb. rec

Expanded text:
DO UOBIS\'? Qui pacem suscipit saluatoris inimicitiam contrahet mundi. nisi enim discordauerit a diabolo, pacem non habebit cum Christo. nemo enim potest duobus dominis seruire. hic ergo a mundo discordat, qui legi dei fideliter seruit; Christi pace munitus omnium aduersariorum conprimit tela. quis enim audeat aduersus eum quem scit regis amicum? aliter tamen mundus pacem dat, quam se saluator dare promisit. mundus enim aut metu pacem dat aut prece; saluator uero, cum sit fortior omnium nullum utique metuens, non rogatus dat pacem. salutaris ergo haec pax est, quae idcirco datur, ut munimentum sit contra hostes. pax quidem uno nomine appellatur, sed longo interuallo discernitur dei et mundi. haec enim fragilis est, illa Christus enim nullius egens pacem offeret inualidis et inermibus, dominus semis, bonus malis, deus hominibus. Rec
Abbreviated transcription (Latin):
dñs yħs sc̃am dilectioẽ q̃ se ĩi¬
cem diligerent discipuli cõm̃da¬
ret. dicit ei symon petrus. dñe i
quo uadis. sic utiq dixit magi¬
ꝙͣ sequi ꝑatus.¬

Expanded text:
s sanctam dilectionem, qua se invicem diligerent, discipulis commendaret. Dicit ei Simon Petrus: Domine, quo vadis? Sic utique hoc dixit magim sequi paratus
Abbreviated transcription (Latin):
bone sũme optĩe pastor. ne ꝑeat
ouis. imple offm̃ sumi pastoris
ꝑ sequẽ leonẽ ꝗ rapit ouẽdegre¬
ge tuo. leo int̾ficiat᷑. ⁊ ouis de fa¬
ncib eius eruãtur. Cu enĩ es ɨ¬
pastor oĩu. rex noster potẽs cõ
tuo cotidie raꝑiũt oues. ⁊ quare
tãtũ taces. respõde quare tm tace
Ecce ꝑ diu̾sa p̃cipitia rapiũ t̾ oues
tue ⁊ Iinmicitui ꝗ te oderũt leu¬
ant cap̃ cõtͣ te ⁊ tu taces . o. dñe¬
cui tacui s semꝑ non tacebo. au¬
get iuditium manus. Eigo dñe
yħu pastor rex ñr accipe annatua
et progredẽ. ut pugnes ꝯ̃ leone
ad uersarium nim. qui circuit q̃¬
rens deuorare nos. Esto nob̾ dñe
tums fortitudinis afatie mimi¬
ci. petimus et in stãtissime petiz
ut libẽs nos. mundus ei ĩ malig̾
positus est. Ecce eueniunt malã
et p̾munt dilectores mundi. bla¬
femant. in saniunt et adu̾su te
murmurãt. non solum mĩa tuã¬
tuum rep̾hẽdunt. Quis in eis ta¬
lia oꝑatur nisi auctor mali an¬

Expanded text:
bone, summe et optime pastor, ne pereat ovis: imple officium summi pastoris; persequere leonem, qui rapuit ovem de grege tuo; leo interficiatur, et ovis de faucibus suis eruatur; tu enim es pastor ovium. Rex noster potens, contuo quotidie rapiuntur oves, et quare tantum taces? Responde: quare taces? Ecce per diversa praecipitia rapiuntur oves tuae, et inimici tui qui te oderunt levant caput contra te; et tu taces. O Domcui, tacui, sed non semper tacebo : aget judicium manus mea. E noster, rex noster, accipe arma tua et progredere, ut pugnes contra leonem adversarium nostrum, qui circuit quaerens devorare nos . Esto nobis turris fortitudinis, a facie inimici. Petimus, et instantissime petimus, ut liberes nos. Mundus enim in maligno positus est. Ecce saeviunt mala, et pereunt mundi dilectores: blasphemant, insaniunt, et adversus te murmurant; non solum tuareprehendunt. Quis in eis talia operatur, nisi auctor mali, an
Abbreviated transcription (Latin):
um est gͥ qũo intelligãtur manus
dei. dum tñnec ea que facit manib
corpis. aut aliamanus sinistra aliader
aimi transitorius oꝑanti deo in essecre¬
datur.

Expanded text:
rum est igitur quomodo intelligantur manus Dei: dum tamen nec ea quae facit manibus, corporis, aut alia manus sinistra, alia deanimi transitorius operanti Deo inesse credatur.
Abbreviated transcription (Latin):
t̾e ip̃m p̾destinatum dice̾ formi¬
dabimus. qr de nob̾ tm̃ ut effici¬
amur cõformes ymaginis eins
ħ dississe iidet apłs. quasi uero
ꝗsꝙͣ regulam fidei fedelit᷑ intue
filium dei negatuns est p̾desti¬
natum. qui eum hoie negare i
non põt. Recte qui ppe dicitur ñ
nim predestinaretur cum iam
eẽt ꝙ erat sine iitio. sine t̾mi¬
no sempit̾nus. Illud aũt ydesti¬
nandum erat q nõ dum eratqd
ut sic suo tẽpore fieret. ꝙq̃ ad mo¬
dumante om̃ia tp̃ra p̾destinatũ
erat ut fieret. Quisquis igitur
dei filium p̃destinatum negat.
hunc eunde filium hoĩs negat.

Expanded text:
te ipsum praedestinatum dicere formidabimus, quia de nobis tantum ut efficiamur conformes imaginis ejus, hoc dixisse videtur Apostolus. Quasi vero quisquam regulam fidei fideliter intuens, Filium Dei negaturus est praedestinatum, qui eum negare hominem non potest. Recte quippe dicitur nonnim praedestinaretur, cum jam esset quod erat, sine initio, sine termino sempiternus? Illud autem praedestinandum erat, quod nondum erat, ut sic suo tempore fieret, quemadmodum ante omnia tempora praedestinatum erat ut fieret. Quisquis igitur Dei Filium praedestinatum negat, hunc eumdem filium hominis negat.
Abbreviated transcription (Latin):
Feliçe qͥ de naufra¬
giouite p̃setis ad et̾na gaudia ꝑ
ueĩre meruerunt. in felices heu noᷤ
et miẜi. qui ꝑ huius maĩs magni
fluctus procellosas q uoragines
nauẽ trahimus ignorãtes an ad
portum salutis ꝑueire ualeamus.
infelices in quã quoꝵ est iita in
exilio. uia inpicło.finis indubi
ab hoc man te salutamus. abhac
ualle ad te suspiramus anicuni
cum lactimis. si quõ adte pueni¬
maĩs procellas. qiͣ stelle maĩs ra¬
gatur ad portũ. gubẽna nauem
nr̃am tua dextẽa clauo crucis tue
ne peamus in fluctibꝰ. necnos i¬
demergat tẽpestas aque neq ab¬
sorbeat nos profũrdum s uncino
cincis tue trahe nos ab hoc pellago
ad te solam̃ unicum nr̃m ꝙ alõge
quasi stellam matutiuã et solẽ
iustitie uix lacrimãtib ocłis in
litore celestis patrie nos expectã¬
tẽ uidemus. Eeaudi nos ds̃ salu

Expanded text:
itur qui de naufraga vita praesenti ad tanta gaudia jam pervenire meruerunt. Infelices heu nos et miseri, qui per hujus maris magni fluctus procellosasque voragines navem trahimus, ignorantes an ad portum salutis pervenire valeamus. Infelices, inquam, quorum est vita in exsilio, via in periculo, finis in dubio; Ab hoc mari te salutamus, ab hac valle ad te suspiramus; et nitimur cum lacrymis si quo modo ad te pervenimaris procellas, quasi stellae maris ragamur ad portum, guberna, Domine, navem nostram tua dextera, clavo crucis tuae, ne pereamus in fluctibus, ne nos demergat tempestas aquae, neque absorbeat nos profundum; sed virtute crucis tuae trahe nos ab hoc pelago ad te, solamen unicum nostrum, quem a longe quasi stellam matutinam et solem justitiae vix lacrymantibus oculis in littore coelestis patriae nos exspectantem vide
Abbreviated transcription (Latin):
pepẽdit in cruce sexta ⁊
cum latus xp̃i lancea ꝑ forabatũ
ab hora sexta usq ad nona solis
claĩtas iugulatur. luget celum
auctorẽ poroit oculũdies ⁊ orba¬
tus fibula celi. uesiro nox fcã est

Expanded text:
Pependit in cruce sexta hoCum latus Christi lancea perforatur, ab hora sexta usque ad nonam solis claritas jugulatur. Luget coelum auctorem, perdidit oculum dies, et orbatus fibula coeli, velut nox facta est
Abbreviated transcription (Latin):
qui dens penetrata testirome ĩtelli¬
gendus est. ille enĩ ad margantã
ip̃am iam puenerat que integu
margante noĩe dignus est. nͥ ad
quẽ discussis est om̃ib carnalib
teguminibus ꝑuenitur. qub sñ
ꝑ uerba humana siue ꝑ similitu¬
dines circũposita opitur ut purus
et solidus ⁊ nũꝙͣ a se dissonans
certa ratione cernatur quos tũ õs
ueros ⁊ firmos ⁊ ꝑfectos intelle¬
ctus Unus ille ꝯtinet ꝑ quẽ fcã st
hoꝵ utrũ sit. uł si aliud occuirere po¬
tuerit ꝙ margante uniꝰ ⁊ p̃tio se r¬
noĩe bñ significẽtur. p̾tium eiꝰ est
nos ip̃i qui ad eam possidendam
nõ sumꝰ liberi nisiom̃ib ꝓ nr̃a li¬
beratõe ꝯtẽptis que tpraliter po¬
ssidentur. Uenditis enĩ rebmĩs
nillu maius eaꝵ accipimus p̃¬
tium. ꝙͣ nos ipõs q talib inplica¬
ti mi nõ eramus. ut rursus nos ꝓ

Expanded text:
qui Deus penetrata carnis testudine intelligendus est. Ille enim ad margaritam ipsam jam pervenerat, qui tegummargaritae nomine dignus est, nisi ad quem discussis omnibus carnalibus tegminibus pervenitur. Quibus sive per verba humana, sive per similitudines circumpositas operitur, ut purus, et salidus, et nusquam a se dissonans certa ratione cernatur. Quos tamen omnes veros, et firmos, et perfectos intellectus unus ille continet, per quem facta sunt horum trium sit, vel si aliud occurrere potuerit, quod margaritae unius et pretiosae nomine bene significetur, pretium ejus est nos ipsi, qui ad eam possidendam non sumus liberi, nisi omnibus pro nostra liberatione contemptis, quae temporaliter possidentur. Venditis enim rebus nostris, nullum majus earum accipimus pretium, quam nos ipsos, quia talibus implicati, nostri non eramus, ut rursus nos ipsos
Abbreviated transcription (Latin):
eius st̃ ordinate. ds̃ enĩ sine ꝯcubitr
apes fetare creauit ⁊ agrorũ sẽma
cumta absq libroine seminaĩ ułna¬
sci decreuit. hoĩem quoq exhoĩe. siñ
peccasset ꝑ cõcubitũ uolũtatis nõ
libidinis scortũ exoriri in ꝑadiso ꝑ¬
num ualde fatemur ⁊ cõcupisciẽtiã¬
malam incomigatis dapnabilẽ et
uoluptuosa ẽẽ catholico ore cdamamꝰ¬
si igitur innob̾ ullus pudorẽ hone
nũ dicẽ ⁊ laudare desinite eius ac¬
torẽ non deũ s diabolum eẽ credite
procedẽte pro tho plausti pcc̃o ⁊ ꝙ eã
uolũtas humana intũpissimis mo¬
tib refẽnare nõ ualeat singularis

Expanded text:
mus, ordinatae. Deus enim qui sine concubitu apes fetare creavit, et agrorum cuncta semina absque libidine seminari vel nasci decrevit, hominem quoque ex homine, si non peccasset, per concubitum voluntarium, non per libidinis scortum exoriri in paradiso pm valde fatemur, et malam concupiscentiam in conjugatis damnabilem et voluptuosam esse catholico ore clamamSi igitur in vobis ullus pudor est, si honesnum dicere et laudare desinite: cujus auctorem non Deum, sed diabolum esse credite, praecedente protoplasti peccato: et quod eam voluntas humana in turpissimis motibus refrenare non valeat singularis,
Abbreviated transcription (Latin):
manes mnnẽ sue bono accroẽtibys
ad u̾sitatib arescit atq torpescit ⁊
cultoris indigẽs sẽp manu ul dili¬
gẽtia.ut nẽ sue cuinichil est cõtra
çicaniis q libidinis. uł oũum mala¬

Expanded text:
ae suae bono, accidentibus sibi adversitatibus arescit atque torpescit, cultoris semper indigens manu vel diligentia, ut naturae suae, cui nihil est contrarzizaniisque libidinis vel omnium mala
Abbreviated transcription (Latin):
te. de t̾tiis ⁊ quartis et deultra pliũ¬
b nuptiis solent hoĩes amonẽ que¬
stioẽm. nñut breit̾ respõdeã. nec
ullas nuptias audeo danpnaẽ. nec
eis uerecũdiam miõsitatis aufẽre

Expanded text:
t. De tertiis et de quartis et de ultra pluribus nuptiis solent homines mouere quaestionem. unde ut breuiter respondeam, nec ullas nuptias audeo damnare nec eis uerecundiam numerositatis auferre
Abbreviated transcription (Latin):
no s amalo dicẽs ꝑ dauid. declina
tos filioꝵ gignãdoꝵ uidelicz cã q̃ na¬
scuntur deo oppifice. nõ deacrioenti
libidinis malo. s de bona licetia ⁊
nuptiarũ. funquid eĩm cumuitis
undiq deẜẽte agricola fueĩt sẽtib
occupata et tp̃e suo iacens indumi
produxeĩt botros. de ꝯͣriis sibi spĩs
quib p̾mitur.uuã producit. ab sit.
s de nẽ sue bono licet spinanĩ acule¬
is corupto bonos afert fruttus.Si¬
milit̾ triticum sinatũ circũq cica¬
niis oꝑiatur. in quãtum spicam
produxenit denẽ sue hono nõ çica¬

Expanded text:
ed a malo, dicens per David, Declina tos, filiorum gignendorum videlicet causa, qui nascuntur Deo opifice, non de accidentis libidinis malo, sed de bono licentiae nuptiarum. Numquid enim cum vitis undique deserente agricola fuerit sentibus occupata, et tempore suo jacens in dumis produxerit botros, de contrariis sibi spinis, quibus premitur, uvam produxit? Absit. Sed de naturae suae bono, licet spinarum aculeis corrupto, bonos attulit fructus. Similiter et triticum, si natum circumquaque zizaniis operiatur, in quantum spicam produxerit, de naturae suae bono, non
Abbreviated transcription (Latin):
Ip nͣp̾t̾ humane uerecũdie sẽsum au¬
deo dicẽ. ut quotiẽs uolueit. uiris
mortuis nubat femina. nec exmeo
corde p̾t̾ scripture scẽ auctoritatem
quotastib nuptias audeo cõ dẽpuaẽ.

Expanded text:
ntra humanae uerecundiae sensum audeo dicere, ut, quotiens uoluerit, uiris mortuis nubat femina, nec ex meo corde praeter scripturae sanctae auctoritatem quotaslibet nuptias audeo condemnare.
Abbreviated transcription (Latin):
re mectico. ne egrotaremus obte¬
pemus ut ab egritudine liberemͦ.
dedit nob̾ p̾cepta meclicus sanis.
simus et exꝑimento sensimꝰ. inꝙͣ
laboramus. in lecto infirmitatis
alia precepta languenti qr p̾ma
are gͥ tande ⁊ reuiuisceͦ. Ecce por¬
ta infirmitate tuam. bibe amarũ
calicem. Tu eĩ tibi fecisti. p̃cepta
illamea que sanodata sũt tã dłcia
tam nõ laboriosa otẽpta sũt. Ce¬
pisti laborare.sanan nõ potes nisi
amaꝵ calice biberis. Calicemtẽp¬
tationũ. qbus habunda ⁊ ħuita
calicem trbulationũ angustia pa¬
ssionũbibe. inꝗd bibe ut uiuas. q
ne responderet ei languidus nõ
posse/ nõ fero nõ bibo. p̾or bibit me¬
dicus sanus ut bibere nõ dubita¬
ret egrotus. Quid eĩ amaꝵ est in
tali poculo ꝙ ip̃e non bibert. si ꝯtu¬
melia amara ẽ. p̃or audiuit cum
decẽs expelleret. demoi̾u hũisse ⁊¬
cũ ꝯso̾latur egrotos ait. si prem¬
familias belcebub uocauer̃t ꝙ̃to
magis domẽsticos ei. Sidolores

Expanded text:
re medico, ut non aegrotaremus; obtemperemus, ut ab aegritudine liberemur. Dedit nobis praecepta medicus, sanis: simus, et experimento sensimus in qulaboramus, in lecto infirmitatis alia praecepta languenti, qui prima are ergo tandem, et revivisce. Ecce porto infirmitatem tuam: bibe amarum calicem. Tu enim tibi fecisti praecepta illa mea, quae sano data sunt tam dulcia, tam laboriosa. Contempta sunt, coepisti laborare: sanari non potes, nisi amarum calicem biberis, calicem tentationum, quibus abundat haec vita, calicem tribulationum, angustiarum, passionum. Bibe, inquit, bibe, ut vivas. Et ne responderet ei languidus, Non possum, non fero, non bibo: prior bibit medicus sanus, ut bibere non dubitaret aegrotus. Quid enim amarum est in tali poculo, quod ille non biberit? Si contumelia: prior audivit cum daemones expelleret, Daemonium habeconsolaretur aegros, ait, Si patremfamilias Beelzebub vocaverunt, quanto magis domesticos ejus ? Si dolores
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃iane ꝑfectionis ẽ pacatũ cẽ
etiam cum pacis inimicis spe
correptionis. nõ cõ sesu maligͥ¬
tatis. ut si nec exẽplũ nec exor¬
tatiõe dilectioĩs secũtur.cãs
tn nõ hant qb nos odisse debe¬

Expanded text:
perfectionis est, pacificum esse etiam cum pacis inimicis, spe correctionis, non consensu malignitatis: ut si nec exemplum, nec cohortationem dilectionis sequantur; causas tamen non habeant, quibus odisse
Abbreviated transcription (Latin):
Erubescamus et cõfiteamur et
pectora tumdamus non ut suꝑ
pect̃a nr̃a pauim̃tu solidemus
nam qui tundit pectus et non
corngitur solidat pecca ⁊ nõ tol¬
lit. fudamus pectus et cedamꝰ
nos et corigamur a nob̾ neille

Expanded text:
Erubescamus saltem, confiteamur, et pectora tundamus, non ut super peccata nostra pavimentum solidemus. Nam qui tundit pectus et non corrigitur, solidat peccata, non tollit. Tundamus pectus, et caedamus nos, et corrigamur a nobis, ne ille
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi nos occulta¬
bimus ab ira ueritatis. si nõ so¬
lum negligimus cauere menda¬
cia. s aude mꝰ insup docere pimi¬
a. uident eĩ asẜtores deffensores¬
q m̃dacii. quale genꝰ uł qualia gnã
mentiendi. eos iustificare de lectz.
salti in dei cultu conceclatur non
eẽ mentiendu. saltĩse a piuriis
blas pemiisq ꝯtineant. soluzubi
dei nom̃. ubi deus testis ubi dei
laudet. nemo doceat ⁊ p̃cipiat. ne¬
mo iustu dicat ẽẽ m̃dacium.¬

Expanded text:
ubi nos occultabimus ab ira ueritatis, si non solum neglegimus cauere mendacia, sed audemus insuper docere periuria? uiderint enim assertores defensoresque mendacii, quale genus uel qualia genera mentiendi eos iustificare delectet: saltem in dei cultu concedant non esse mentiendum; saltem sese a periuriis blasphemiisque contineant; saltem ubi dei nomen, ubi deus testis, ubi dei laudet, nemo doceat et praecipiat, nemo iustum dicat esse mendacium
Abbreviated transcription (Latin):
Non oĩs q flm dicit mentitur. si
creclit aut opinatur ueru ẽẽ ꝙ di¬
ignorare ꝙ crecdit. ꝙͣuis de re qua
henũtiat uł ꝙ crecditum aio uł pi¬
tatum tenetꝰ. q̃ si fłm sit no mẽ¬
titur. ħ eĩ debet᷑ enũtiationis sne
aute nõ creclenda crectit aut ꝙ igͦ¬
rat nosse seputat/ etia siueꝵ fit in¬
cognitum eiz ht ꝓ cognito. Quapo
ilłe mẽtitur qui aliu̾d ht inaĩo ⁊
aliud in uerbis. uł qbuslibet sigͥ¬
ficationib enũtiat. Uñduplex co
dicitur ẽe mentientis .i. duplex co¬
gitatio. Una rei eius qua ueram
esse uł scit uł putat ⁊ nõ ꝓfert.
fłm ẽẽ uł putans ex̾ quo fit ut pos¬
sit fłm dicere nõ mentiens sipu¬
tat ita eẽ ut dicit ꝙͣuis nõ ita sit.
et ut possit uerũ dicere mẽtiens si
putat fłm ẽẽ ⁊ ꝓ uero enũtiat ꝙͣ¬
tiens iudicandus est. Põt itaq
erarius. mentiens aũt nõ recte dr
q cor duplex cuenũtiat nõ ħt n
fallere cupit s fallitur. Culꝑauo

Expanded text:
 falsum dicit, mentitur, si credit aut opinatur uerum esse quod diignorare quod credit, quamuis de re, quam  uel creditum animo uel opinatum tenet, etiamsi falsum sit, non mentitur. hoc enim debet enuntiationis suae aut non credenda credit aut quod ignorat nosse se putat, etiamsi uerum sit; incognitum enim habet pro cognito. quapropter ille mentitur, qui aliud habet in animo et aliud uerbis uel quibuslibet significationibus enuntiat. unde etiam duplex cor dicitur esse mentientis, id est duplex cogitatio: una rei eius, quam ueram esse uel scit uel putat et non profert; falsam esse uel putans. ex quo fit, ut possit falsum dicere non mentiens, -si putat ita esse, ut dicit, quamuis non ita sit; et ut possit uerum dicere mentiens. si putat falsum esse et pro uero enuntiat, quntiens iudicandus est. potest itaqerarius; mentiens autem non recte dicitur, quia cor duplex cum enuntiat non habet nec fallere cupit, sed fallitur. culpa uero
Abbreviated transcription (Latin):
Quasdam uõ exceptioẽ eadem diuina
fecit auctoritas. ut liceat hoĩem oc¬
cidi. s hiis exceptis quos ds arioi
iubet siue data lege siue ad ꝑsonam
pro tp̃e exp̃ssa iussioe. nõ aũt ip̃e acti¬
dit qui nuĩsteriũ debet in bẽti sicut
aminiculũ gladius utẽdi. nõ neq̃
ꝙ̃ ꝯ̃ hoc p̾ceptum fecerunt quo dictũ
est non occides. qui deo autore bella
gesserunt. aut ꝑsonã gerẽtes publi¬
ce potestatis ẜm enus leges ħ ẽ iusti¬
simerationis inpio sceseratos mor¬
te punierunt. ⁊ haba.ã nõ solum cui
patus ciudelitatis crimine. uerũ eti¬
am laudatus est noĩe pietatis ꝙ uo
luit filium neq̃ꝙͣ scelerate s obedi¬
en t̾ occidẽ. Et meiͣto queritũ utrũ
ꝓiussu dei sic hẽndũ ꝙ iepte filia
q̃ patri occũnt occidit. cũ se id noniꝰ¬
set in molaturum dco.ꝙ ei redeñti
de p̾lio uictori primitus ocunisset.
nec san son alit excusatũ ꝙ se ip̃mi
cum hostib ruma domus oppͥssit nͥ¬

Expanded text:
Quasdam uero exceptiones eadem ipsa diuina fecit auctoritas, ut non liceat hominem occidi. Sed his exceptis, quos Deus occidi iubet siue data lege siue ad personam pro tempore expressa iussione, non autem ipse occidit, qui ministerium debet iubenti, sicut admin huius preceptum fecerunt, quod dictum est: Non occides, qui deo autore bella gesserunt aut personam gerentes publicae potestatis secundum eius leges, hoc est iustissimae rationis imperium, sceleratos morte punierunt; et Abraham non solum non est culpatus crudelitatis crimine, uerum etiam laudatus est nomine pietatis, quod uoluit filium nequaquam scelerate, sed oboedienter occidere; et merito quaeritur utrum pro iussu Dei sit habendum, quod Iephte filiam, quae patri occurrit, occidit, cum id se uouisset immolaturum Deo, quod ei redeunti de proelio uictori primitus occurrisset; nec Samson aliter excusatur, quod se ipsum cum hostibus ruina domus obpressit, n
Abbreviated transcription (Latin):
slemo se circumueĩat.nemo sesedu¬
cat. quł unum hoĩem in hoc mũdo
odio ht quidquid deo in oꝑib hoĩs
arum. omił.i. Qui odit fratrem suũ
homicida est. non dum manus ar¬
mata est. non dum faucẽ ob sedit
non dum insidias ppararauit. non¬
dum uenena quesiuit. ⁊ reus ĩ ocłiᷤ
diũcocepto hodio iam tenetur. ad¬
huc uiuit quẽ queĩt occidẽ ⁊ ati
4. Qui odit frẽm suum homicida
est gladium nõ eduxisti nõ uul¬
la odii incorde tuo est et teneris
omicida. reus es ante oculos dei
ille uiuit et tu occidisti ꝙ̃ odisti.
scorpioẽs eeñt aut aspides. q̃ tu
laborantis uir domos uestras pur¬
garetis ⁊ securi hĩtore possetis ira¬
scimini in neterãntur ire incordi
b uñs. fiunt tot odia tot trabes
tot scorpii tot ẜpẽtes. ⁊ domũ dei
çor uestiũ purgare nõ uultis. ẽgo
facite ꝙ dcm est. sic̃ ⁊ nos dimittimꝰ¬
.3.Appede instatera cõsiderationi
irã et odium quid est ira fẽuor
quidam aĩ ad p̃sens displicet tibi¬

Expanded text:
emo se circumveniat, nemo se seducat; qui vel unum hominem in hoc mundo odio habet, quidquid Deo in operibus bonis am qui odit fratrem suum, dixit, homicida est. Nondum manus armata est, nondum faucem obsedit, nondum insidias praeparavit, nondum venena quaesivit, et reus in oculis Dei concepto odio jam tenetur. Adhuc vivit quem quaerit occidere, et  Qui odit fratrem suum, homicida est . Gladium non eduxisti, non vulla odii in corde tuo est, et teneris homicida; reus es ante oculos Dei. Ille vivit, et tu occidisti. Quantum adscorpiones essent aut aspides, quantum laboraretis, ut domus vestras purgaretis, et securi habitare possetis? Irascimini, et inveterantur irae in cordibus vestris, fiunt tot odia, tot trabes, tot scorpii, tot serpentes; et domum Dei, cor vestrum, purgare non vultis? Ergo facite quod dictum est, Sicut et nos dimittimAppende in statera considerationis iram et odium. Quid est ira? Fervor quidam animi. Ad praesens displicet tib