comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
illustria. Drimo quidem srpossunt
steminata aliquio claritatis asterre
mortalibus ex Aeacidarum s anꝗuie
qui tunc prae caeteris totiul Graeciae
seu orbis ietraum habebatur splen¬
didior. Neoptolemi regus Molossorum
filia traxit otiqunem. Et qum illi
abinsantia uystilis nomen esset : nup¬
ta P hilippo seremadimo ea tempeltate
ulacedonumt ieꝗi Olympias it placet
aliquibus primo uocata elt. Ptacrer¬
ea et Alexandrum Epiri regem
habuit et alacedoniae Phulippomo¬
tuo filum Alexandrum. Cinustã
ingentia tuere facinora. it quisu¬
perdret illum qloria inaui tamen
net auorretut natus nec nalcetetur
inpolterum. Quod Olympradi nõ
modieum tulgoris adirnixit simñ¬
bus fulgorest gracltantel peperiase
tilol. Sed non omnino iubarhoc eria¬
lisse potuit: quin nons aliquando in¬
ietis fuscantur: esto ex illis Olym¬
pias euasisset notior. Nam adulterũ
illecebra eius actate Hlorente Olim¬
pias labetactuta elt: qua iultere de¬

Expanded text:
illustris. Primo quidem, si possunt illustris. Primo quidem, si possunt stemata aliquid claritatis afferre mortalibus, ex Eacidarum sanguine, qui tunc pre ceteris totius Grecie seu orbis terrarum habebatur splendidior, Neoptholemi, regis Molossorum, filia traxit originem; et cum illi ab infantia Mistilis nomen esset, nupta Phylippo, serenissimo ea tempestate Macedonum regi, Olympias — ut placet aliquibus — primo vocata est. Preterea et Alexandrum Epyri regem fratrem habuit et Macedonie, Phylippo mortuo, filium Alexandrum; cuius tam ingentia fuere facinora, ut qui superaret illum gloria, inani tamen, nec audiretur natus, nec nasceretur in posterum. Quod Olympiadi non modicum fulgoris adiunxit, si matribus fulgor est prestantes peperisse filios. Sed non omnino iubar hoc evasisse potuit quin notis aliquando iniectis fuscaretur, esto ex illis Olympias evasisset notior. Nam adulterii illecebra, eius etate florente, Olympias labefactata est, qua nil fere de
Abbreviated transcription (Latin):
ecaelo infundatur : calique extremae
sortis claritas eius epgrimitur. Sedquĩs
progenitorum generosus Ianguis di
morum incendia sit uen pollunt tal¬
goris impendere. Si amplissimu tidem
praesitinus: haec seposito pudore toe¬
nnto meretrix mimo ieretrreuila tuit
Neutacinus indigni inter lenones
impurosque mechios et lcorta atque
formces uerlata: potuit magistram
rerum phalo sopluam in honestas in
cellulai et ignominiolis deturpare
notis atque impudicis calcare ueltique
et cloacis immergere toetidis : si plulo¬
sophiae eplendor oftuscari pot impudia
pectoris labe. Dolendum equidem elt
ingenium tam celebre lacro supum¬
que munere datune adeo iprirerdo
exercitio subuci potirisse. Aedepol ndcio
uerum illam fortiorem dixetim
intanr icolestum locum plulosopluã
trahendo an pluam ipcam remitio¬
rem doctum pectus subigi las cuius
permittendo
Dt Olymprade tegrna alacedoniae¬
Lympias alacedonum regina
titulorum multiplicium fuit

Expanded text:
e celo infundatur, caligine extreme e celo infundatur, caligine extreme sortis claritas eius opprimitur. Sed quid progenitorum generosus sanguis, si morum indecentia sit, veri possunt fulgoris inpendere? Si amplissimis fidem prestemus viris, hec seposito pudore femineo meretrix, imo meretricula, fuit. Heu facinus indignum! Inter lenones impurosque mechos et scorta atque fornices versata, potuit magistram rerum phylosophiam inhonestis in cellulis et ignominiosis deturpare notis atque impudicis calcare vestigiis et cloacis immergere fetidis, si phylosophie splendor obfuscari potest impudici pectoris labe. Dolendum equidem est ingenium tam celebre, sacro superumque munere datum, adeo spurcide exercitio subigi potuisse. Edepol nescio utrum illam fortiorem dixerim, in tam scelestum locum phylosophiam trahendo, an phylosophiam ipsam remissiorem, doctum pectus subigi lasciviis permictendo. LXI. De Olympiade regina Macedonielympias Macedonum regina titulorum multiplicium fuit
Abbreviated transcription (Latin):
insa elt. Sic et. Calypso praeterea
et ꝗladiator Theodorus nec non et
Antisthener suo tempore s altatori
egrequs. Quae ideo quod officium e
a foemina ut plurimum alienum
nec absque ui maxima ingenii con¬
secutum quod meis tardisennum
ene consuerit: dignum aliqua ce¬
lebrari laude ratus sum.
Graeca tuit mrilier et torlanx
Alexanon alagni alacedoniei reꝗu
aeuo conspieria. Iuius si matronale
pudurtiam. ec uasset: quin ingenii ei
ꝑmaximae tuccint uires longe fulgi¬
dior nomuus tuisset glorra. Seterm
enum testimonio tantum studio litte¬
ratum ualuit : ut aut inidra ꝑ¬
cita aut muliebri temeritate impul¬
Sane postquam tot scecula inaetatt
uique nr̃am tama deueut nd̃ nimi¬
niũ tiusse nec etiam parras taculta¬
tis indicium existimare possimius:
exesto inuidi animi sit certisimum
arguinentum. Et hadeo tuduis tam
splendidis ualuit non facile ctedam
cam ex plaebaera facce duxisse onginẽ.
Raro quippe ex ea sorde ingenium sub¬
lume surgit. Numbetsi quandoque

Expanded text:
isa est; sic et senex Calipso, preterea et gladiator Theodorus neenon et Abstitenes, suo tempore saltator egregius. Que, ideo quod officium est a femina, ut plurimum, alienum nec absque vi maxima ingenii consecutum, quod in eis tardissimum esse consuevit, dignum aliqua celebrari laude ratus sum. LX. greca fuit mulier et forsan Alexandri magni, macedonici regis, evo conspicua. Cuius, si matronalem pudicitiam servasset, cum ingenii eius permaxime fuerint vires, longe fulgidior nominis fuisset gloria. Veterum enim testimonio tantum in studiis literarum valuit, ut aut invidia percita, aut muliebri temeritate inpulSane postquam per tot secula in etatem usque nostram fama devenit, non minimum fuisse nec etiam parve facultatis inditium existimare possumus, esto invidi animi sit certissimum argumentum. Et si adeo studiis tam splendidis valuit, non facile credam eam ex plebeia fece duxisse originem; raro quippe ex ea sorde ingenium su<b>lime surgit; nam etsi quandoque
Abbreviated transcription (Latin):
quã Alexander ex sua numiticentia
gloriae comequatur. Sed eiu uult can¬
ordiorcedat laui mea /ententia Brisa
uuis iuitantiis optime usa ede Non eim
naturae parens epenetralibus terrae
inpublicum edrixit autum. Ut exx
matris uttro deterretur intumulim
quos auari facrunt dum archino se¬
pellumt et cui todia nmia ineubat

Expanded text:
quam Alexander ex sua munificentia quam Alexander ex sua munificentia glorie consequatur. Sed cui vult candidior cedat laus; mea sententia, Busa suis substantiis optime usa est. Non enim natura parens e penetralibus terre in publicum eduxit aurum, ut ex matris utero deferretur in tumulum, quod avari faciunt dum archivo sepeliunt et
Abbreviated transcription (Latin):
imperia amicis et non nunguame
uictis reꝗibus exhabere. Pulchrum
quidem et maguiticum et totis ex¬
tollendum praeconiis elt sedmini¬
me ut reoy Busae magniticentiae
adaequandum. Nam Alexanderur
tuit toemina Bula: quibus tamili¬
aris inmo rmata tenacitas elt et
ammositatis ꝓminimum. Rexille
et maximus. haec priuata mulier.
Ille quod iuolentia sumpuerat sua
harc quod uire haereditario possidi¬
bat. Ille quod sibi tonan commode
seruare nequiebat. haec quod diui itr¬
uauecat et iͥ eruasse uolens adhuc
poterat. Ille benemeritis et amicis
haer extraneis et incognitis. Ille reb
florentibus luis. haec sius nutanti¬
bus et periclituntibus. anutorum
Iue apud exteras nationel haer. sub
patrio caelo in graesentia intenl uos
Ille ut ꝗlotiam mimincentiae lucraret᷑
haee ut indigentibus auxilium impen¬
deret. Quio multa: si mentem ei lexuis
siqualitatem prospectemus amborum
non dribitem quin Iud aequo morce
longe plus Biila ex liberalitate oria

Expanded text:
imperia amicis et non nunquam imperia amicis et non nunquam victis regibus exhibere. Pulchrum quidem et magnificum et totis extollendum preconiis est, sed minime — ut reor Buse magnificentie adequandum. Nam Alexander vir fuit, femina Busa, quibus familiaris, imo innata tenacitas est et animositatis perminimum; rex ille, et maximus, hec privata mulier; ille, quod violentia sorripuerat sua, hec, quod iure hereditario, possidebat; ille, quod sibi forsan commode servare nequibat, hec quod diu servaverat et servasse volens adhuc poterat; ille bene meritis et amicis, hec extraneis et incognitis; ille rebus florentibus suis, hec suis autantibus, et periclitantibus amicorum; ille apud exteras nationes, hec sub patrio celo in presentia inter suos; ille ut gloriam manificentie lucraretur, hec ut indigentibus auxilium inpenderet. Quid multum? Si mentem, si sexum, si qualitatem prospectemus amborum, non dubitem quin sub equo iudice longe plus Busa ex liberalitate sua
Abbreviated transcription (Latin):
miter proprus in aedibus Birra tn¬
Iuscepit holpitio: eolque ante aliabo.¬
no esse animo iussit: et adhibitis ⁊¬
medicis uulneratos materna afftectioẽ
curan fecit. nudis ueltimenta into
cunctuꝰ mira leberalitate concess it
et inde metmibus atina: quotidr¬
anos ommnibus iumptus ex bomi exlu¬
buit sius: retocillatuque comi preta¬
te muileris et inpem reuocatis abire
uolentibus ultro maticim cimctis
concesdit nec ulla ex parte circa op¬
portunitate continue ast luentium
manuum retraxit. Equidem mi¬
rabile dictu et inmuliere longe lau¬
dabilius quã si homini contigissei.
Alexandrum enim Alacedonu
regem et riniuesi orbrs inuatorem
nuter alia erus decora praccipria ma¬
ꝯniticentia extollere priser consuene:
asserentes eum nedum iocalia pre¬
ciosa. pecunias ingentel et munera
huiuimodi ꝓmaxina nimuticentit
aliorum irincipun tere largeri ⁊¬
consuctum: uecum principatus exi¬
nuos: regna splendida et amplislima

Expanded text:
miter propriis in edibus Busa miter propriis in edibus Busa suscepit hospitio, eosque ante alia bono esse animo iussit et, adhibitis medicis, vulneratos materna affectione curari fecit, nudis vestimenta, imo cunctis, mira liberalitate concessit et inde inermibus arma, cotidianos omnibus sumptus ex bonis exhibuit suis refocillatisque comi pietate miseris et in spem revocatis abire volentibus, ultro viaticum cunctis concessit, nec ulla ex parte circa oportunitates continue affluentium manum retraxit: equidem mirabile dictu et in muliere longe laudabilius quam si homini contigisset. Alexandrum enim Macedonum regem et universi orbis invasorem, inter alia eius decora precipua, magnificentia extollere prisci consuevere, asserentes eum, nedum iocalia pretiosa, pecunias ingentes et munera huiusmodi permaxima munificentiis aliorum principum fere largiri consuetum, verum principatus eximios regna splendida et amplissima
Abbreviated transcription (Latin):
an praemortuae tioes ansuperinu¬
entis pretas tuerit. Illa uirtutem pͥ¬
mae hace secunbae nomen facit
De Buta  anuiina Appula muliere.
ulara quam quan Duca co¬
gnationis uit nomen: quidan
Paulinam uocant: mulier trut ap¬
pula origine / amsina: quam ut
ex generoso languine natain credam
et aluis mecitis plrribus splendroam:
tarit inaguitieum illus tacinus: qđd
unicum de ea posteritati reliquit
antiquitas. Aiunt enim Nanmibale
Loeno intesto bello apud Romanos aol¬
agente atque igue terroque omnem
Italiam populante et pangume plu¬
rimo foedante : quin apud / annas¬
A pprilum uicum magno certamine
non lolrim holtes iupariset led tereita¬
licas omnes contraegiset uirel: actu
elt ut ex eo contlictu caedeque ingenti
noctu ꝑ deuia ex multis dripersus rai¬
isque circa .x. milia auulium
deuenirent: quae cuutas tidemRo¬
manae societcitis secuabat. Quos
omnes exangues tedol inopes mecm¬
es nudos afectos que uulneribus nõ
exterrita calu nec iictoni potentia co¬

Expanded text:
an premortue fides an superviventis pietas fuerit: illa virtutem prime, hec secunde nomen facit De Busa canusina apula muliere. usa quam, quasi Busa cognationis sit nomen, quidam Paulinam vocant, mulier fuit apula, origine canusina, quam ut ex generoso sanguine natam credam et aliis meritis pluribus splendidam, facit magnificum illud facinus quod unicum de ea posteritati reliquit antiquitas. Aiunt enim, Hanibale peno infesto bello adversus Romanos agente, atque igne ferroque omnem Ytaliam populante et sanguine plurimo fedante, cum apud Cannas, apulum vicum, magno certamine non solum hostes superasset, sed fere ytalicas omnes confregisset vires, actum est ut ex eo conflictu cedeque ingenti noctu per devia ex multis dispersis vagisque circa decem milia Canusium devenirent, que tunc civitas fidem romane societatis servabat. Quos omnes exangues fessos inopes inermes nudos affectosque vulneribus, non exterrita casu nec victoris potentia, co
Abbreviated transcription (Latin):
sum tugam coeperit : quibus socus:
qualpe practerea summopere deci¬
derare fuꝗae exiliique et incomino¬
plura factitasse: quae intelices concu¬
euere facere latebris quidem uiri in¬
tegumenta praeralida. Quibus in¬
suo blanditiis: quibus delimmentis
quibus iuꝗgesnonibus ancillulae
secteti conaciae turmasse animum
Iaxeumque tecise. Quibus demũ
contolationibus spem crexisse uiri
enpidantis pectus onxium ammassi
et maestum in aliqualem traxisse
lactitiam. Et sic reliquis eademe
pelte laborantibus et inter aspraera
montium maris acstus: caeli proce¬
llas. barbaroriuit ꝓtidias: Odia
holtium intelta et manul quand oq̃
ꝑsequentium misere petrelitantib
solus Lueretiui inꝗrenno pricimae
coniugis tutus seruatus est. Quo
sanctissimo opere / uria nõ iime¬
titam sibi clantatti quaesunt
aeternam.
De Horiensia. Q. Hortensii filia¬
Orentia. Q. Nortensii egre¬
iuͥ oratoris filia dignis extollẽ¬
da lauoibus elt.: quin non solum

Expanded text:
sum fugam ceperit, quibus sociis, sum fugam ceperit, quibus sociis, qua spe; preterea se summopere desiderare fuge exiliique et incommoplura factitasse que infelices consuevere facere, latebris quidem viri integumenta prevalida; quibus insuper blanditiis, quibus delinimentis, quibus suggestionibus ancillule secreti conscie firmasse animum saxeumque fecisse? quibus demum consolationibus spem erexisse viri trepidantis, pectus anxium animasse et mestum in aliqualem traxisse letitiam? Et sic, reliquis eadem peste laborantibus, et inter aspreta montium, maris estus, celi procellas, barbarorum perfidias, odia hostium infesta et manus quandoque persequentium misere periclitantibus, solus Lucretius, in gremio piissime coniugis tutus, servatus est. Quo sanctissimo opere Curia non immeritam sibi claritatem quesivit eternam. LXXXIV. De Hortensia Quinti Hortensii filiaQuinti Hortensii egregii oratoris filia dignis extollenda laudibus est, cum non solum
Abbreviated transcription (Latin):
et solitudines montium seri apris
holtel Romani nomnus latebram
inuementibus: solus iple amantis¬
simat uxoris usus consilio intrar
Romana moenia: intra domeltici
laris parietel: intra coningalis cul¬
uuli secretum intinu coniugis in¬
mepidus latuit: et tanta aXorisso¬
lettia: tanta sagaci indiutria: tã¬
ta lidei integritute seruatus est :¬
ut praeta ancillulam anam con¬
sciam uemo etiam ex necessariis
arbitrari nedum scire potuert. Quo¬
tiens ad contegendum artetacims
etodere possumus mualierem hanc
exoleta udit: habitu iordrdo: mat¬
Iratacie: flentibus ocuilis: neꝗlecto
crine. nullis compta de more uela¬
mentis anxio lupirus pectore ticto
quodani amentu irupore in mediũ
pridusse et quasisui iusciam dicur¬
risse patriam. intrasse templa: placras
ambine et tremula ac tracta uoce dũ
iuderetur deos precibus uotis que oner¬
asse: ꝑcontasse obiuos amicos que x¬
nunquid Lucretrum iudisent / nũ
anseirent nunquid uiueret. quor¬

Expanded text:
et solitudines montium, seu apud et solitudines montium, seu apud hostes romani nominis, latebram invenientibus, solus ipse, amantissime uxoris usus consilio, intra romana menia, intra domestici laris parietes, intra coniugalis cubiculi secretum, in sino coniugis intrepidus latuit; et tanta uxoris solertia, tanta sagaci industria, tanta fidei integritate servatus est ut, preter ancillam unam consciam, nemo etiam ex necessariis arbitrari, nedum scire, potuerit. Quotiens ad contegendum facinus arte credere possumus mulierem hanc, exoleta veste, habitu sordido, mesta facie, flentibus oculis, neglecto crine, nullis comptam de more velamentis, anxio suspiriis pectore, ficto quodam amentis stupore, in medium prodiisse et, quasi sui inscia, discurrisse patriam, intrasse templa, plateas ambisse et tremula ac fracta voce, dum videretur deos precibus votisque onerasse, percontasse obvios amicosque numquid Lucretium vidissent suum, an scirent numquid viveret, quor
Abbreviated transcription (Latin):
montin passuram quã olrm cultri
tontorii uluus: conteitim inuctus
propositum uernit. Et qum ad uo¬
luntaniam necem nullum sibradeo
cito. at impetus exposcebat. praeet¬
ari uidebatur instruimentum : in¬
itos carbonel: quos torte propinquoe
habebat: indribitanter manibus ꝑu¬
turi imretto exhausit. Aquibube
praccordia exurentibus ipiritus uit¬
alis abire inmortem couctus est.
Nec dubium quin quanto mapis
mulitatum mortis genus intalere:
tanto occumbenti plies tulioris coru¬
ꝯalis oiligentiae ingessere. Cuius
etiam tortitudini patris reseratum
manibus uulmis uil meritae lau
Utia Romana fuit mulier
et si nomini tid̾em dabimus
ex prosapia lurionum: si optribus.
mirae conitantiat atque integem¬
men. Nam qum inturbine itrum
proserigtoru murbe appocitaer
tabulae sunt: Quintis Lucreti
eiusdem comiunx mrituret pro¬
scriptus una cum pluribus: caeteris
tuga celeri patrui Iolum linquẽtib
et iux tutam inter terarum opelecis

Expanded text:
mortem passuram quam olim cultri mortem passuram quam olim cultri tonsorii vulnus, confestim in vetus propositum venit; et cum ad voluntariam necem nullum sibi adeo cito, ut impetus exposcebat, prestari videbatur instrumentum, ignitos carbones, quos forte propinquos habebat, indubitanter manibus gucturi iniectos exhauxit; a quibus precordia exurentibus spiritus vitalis abire in mortem coactus est. Nec dubium quin, quanto magis inusitatum mortis genus intulere, tanto occumbenti plus fulgoris coniugalis diligentie ingessere. Cuius etiam fortitudini patris reseratum manibus vulnus nil merite laudiia romana fuit mulier et, si nomini fidem dabimus, ex prosapia Curionum, si operibus, mire constantie atque integerimen. Nam <cum> eo in turbine rerum, proscriptorum in urbe apposite tabule sunt, Quintus Lucretius eiusdem coniunx inveniretur proscriptus una cum pluribus, ceteris fuga celeri patrium solum linquentibus, et vix tutam, inter ferarum speleas
Abbreviated transcription (Latin):
Lortia quoniam touions praeripu¬
iNet officium. Lortia aut semotio
ancillulis inquit alinime teme¬
rarie factumi quod pitas est. Ten¬
tatura cutem quo ammo meipam
ꝗladio perunere et mortem ꝑ perie
possem: si minus tibi pro uotis coe¬
pta succederent: teci. Din exhaust
uigoris amor et uir tali coruge te¬
lix. Sed quid ultra inscelus aconui¬
ratis itum eit et occilores occito .ae¬
sare euatere non tamen impue.
Sed quin praeter aeltimatum oia
responderent: asenatu reliquo dum¬
nati pariciõae indiueria abrecunt.
Brutus cuit et Cassius irotienter
ttndente non parrias copias adu̾sus
Occauianum et Antonium lue¬
saris haeredes collegere. Ad uersus
quos quin Occanc̾aniu et Antonius
eduxissent exercitum: apuo Phali¬
ppos pugnatum elt. Et qum uictae
tugaraeque carsu Brutique ꝑtes
eent et ipse Brutus ẽt occ̾isus ẽ.
Quod qura audisset Portia: nlsibi
subtracto iuro laetum tuturum exi¬
stimani: arbitrata non alio animo

Expanded text:
Portia quoniam tonsoris precipuPortia quoniam tonsoris precipuisset officium. Portia autem, semotis ancillulis, inquit: — Minime temerarie factum quod putas est; tentatura autem quo animo me ipsam gladio perimere et mortem perpeti possem, si minus tibi pro votis cepta succederent, feci —. O inexhausti vigoris amor et vir tali coniuge felix! Sed quid ultra? In scelus a coniuratis itum est et occisores, occiso Cesare, evasere. Non tamen impone; sed cum preter extimatum omnia responderent, a senatu reliquo damnati patricide in diversa abierunt. Brutus autem et Cassius in orientem tendentes non parvas copias adversus Octavianum Cesarem et Antonium, Cesaris heredes, collegere. Adversus quos cum Octavianus et Antonius eduxisse<n>t exercitum, apud Phylippos pugnatum est; et cum victe fugateque Cassii Brutique partes essent, et ipse Brutus etiam occisus est. Quod cum audisset Portia nil sibi, subtracto viro, letum futurum existimans, arbitrata non alio animo
Abbreviated transcription (Latin):
lichres curas is esset longe pruma atq̃
praccipua nec opportuno temporepo¬
tuit honestas amoris flaminas casto
occuliusse pectore. Quae quoniam
ad euis ampliandum claritattin se
osterunt ultro. Quieuerat iampe¬
Inter tumultus bellorum euulium
oppraersis a laclare ubique Pomyeiaĩs:
qum meum dictatorem ꝑ petuum
it latis anmadutaum est regnum
affectantem senatul pari samor
conuirauit: quol inter tuit et ipe
Brutus. Qui integritatis Portae
conscius quin eidem scelesti tacin¬
oris aperiusset arcanum tactum
est ut ea nocte: ciu dies illusit: qͣ
Cactar humanus rebus coniuratorim
opere subtractus ẽ: exeunte cubiłm¬
Bruto portia tonsoris nouaculam
sumeret quali ungium supflua
relectura: fingens que illam̃ sibi
catii cecioisse le ex animo uulnerauit
Sane altantes ancillulae qumma¬
nare uidissent iangunem euspi¬
catae aliquiõ grauius clamore sub¬
latae abiens Brutus incubiculum
reuocatus eit et ab eo obiurgatax

Expanded text:
liebres curas, is esset longe prima atque liebres curas, is esset longe prima atque precipua; nec oportuno tempore potuit honestas amoris flammas casto occuluisse pectore. Que, quoniam ad eius ampliandam claritatem se offerunt ultro. Quieverat iam pestifer tumultus bellorum civilium, oppressis a Cesare ubique pompeianis, cum in eum dictatorem perpetuum — ut satis animadversum est — regnum affectantem senatus pars sanior coniuravit; quos inter fuit et ipse Brutus. Qui integritatis Portie conscius, cum eidem scelesti facinoris aperuisset archanum, factum est ut, ea nocte cui dies illuxit qua Cesar humanis rebus coniuratorum opere subtractus est, exeunte Bruto cubiculum, Portia tonsoris novaculam summeret, quasi um guium superflua resectura; fingensque illam sibi caso cecidisse, se ex animo vulneravit. Sane astantes ancillule cum manare vidissent sanguinem, suspicate aliquid gravius, clamore sublato, abiens Brutus in cubiculum revocatus est et ab eo obiurgata
Abbreviated transcription (Latin):
hostia quam tencbat extuscepto rul¬
nere fe in uana agitante plimmo
iprgertur anquine : et obĩ uesti¬
bulis illis exritus domum alias in¬
ducunis renutaret: concingit it
deferens autr alios Iuliam praeqnãtem
irẽt obiuam. Quae qum mducet
uiri cruentas ueites ante quam cam
oxquireret sulpitata ue forlan Iom¬
pero tiusset iuolenta manus iecta
tepente de lapsa timorem oculis in
tenebras reuolutis manibus clausis
concidit et eueltigio expirauit: non
iolum un atque cuuum Romanoꝵ
ed maximo totius orbis ea aetate
De Porta Catonis utictndu tilia. say¬
Ortia eus. M. Latous fuit
tilia: qui post eductal ex Reꝗ¬
ypro per ardentes Iolitudines libyae
inAtricam Pomperani exereitus
teliquias: iuctonae lacsoris impa¬
nens cpus uticam ee occrdit. Nec
equidem intiquis mulier ciprĩa tor¬
tieudine atgut ꝑseuerantia deqñasse
maliquo ura est. Haee autem utalia
uto nupsisset: adeo eum dilexit inte¬
ꝗre atque calta: ut inter caeteras mu¬

Expanded text:
hostia, quam tenebat, ex suscepto vulhostia, quam tenebat, ex suscepto vulnere se in varia agitante, plurimo respergeretur sanguine, et ob id, vestibus illis exutus, domum alias induturus remicteret, contigit ut deferens ante alios Iuliam pregnantem haberet obviam. Que cum vidisset viri cruentas vestes, ante quam causam exquireret, suspicata non forsan Pompeio fuisset violenta manus iniectistrum repente delapsa timorem, oculis in tenebras revolutis, manibus clausis, concidit et evestigio expiravit: non solum viri atque civium romanorum, sed maximo totius orbis ea etate De Portia Catonis Uticensis filia. ortia eius Marci Catonis fuit filia qui, post eductas ex Egypto per ardentes solitudines Lybie in Affricam pompeiani exercitus reliquias, victorie Cesaris inpatiens, apud Uticam se occidit. Nec equidem insignis mulier a patria fortitudine atque perseverantia degenerasse in aliquo visa est. Hec autem — ut aluto nupsisset, adeo eum dilexit integre atque caste ut, inter ceteras mu
Abbreviated transcription (Latin):
bus trusset ineandem mortis / mam
totuos otbil tuit clarissima mu¬
lierum sed loupe clarior amore Ianct¬
issimo et tanto repentino. Nam a
Caio iulio  aesare ex ẜ omeliais¬
uige  innoe quater contulis filia
inica progenita est. Qui Iulius
ab Aenta inclyto Troianorum duce
ꝑmultos teqes et alioꝰ mebios prnam
nduxit onguiem: maternam uero ab
Anco quondam Romanorum rege
ꝗloria bellorum atque trrumphorũ
et dictatura ꝑ petua insignis plurimũ
homo fuit. Nuplit praeterea Pom¬
pero alagno ea tempestate Aomanoꝵ
clarissimo uiro : qui inuincendis
regibii. deponendis: enque de nouo
haciendis. nationibus subigendi pi¬
ratis extinguendis fauorem Romanae
plaebis obtuiendo et regum orbis totius
clientelas acquirendo nõ taras tm̃
co caelum ommne tatizarnit diu. Quẽ
adeo illultris mulier: esto iunene ula
et ille prouectus actate. ardentrom¬
auit et obid immaturam montia
quatsierit. Nam quin Pompenis in
comitiis aedilitus Iacnficaturus ab

Expanded text:
bus fuisset, in eandem mortis sentenbus fuisset, in eandem mortis sententotius orbis fuit clarissima mulierum; sed longe clarior amore sanctissimo et fato repentino. Nam a Gaio Iulio Cesare ex Cornelia coniuge, Cynne quater consulis filia, unica progenita est. Qui Iulius ab Enea, inclito Troianorum duce, per multos reges et alios medios paternam duxit originem, maternam vero ab Anco, quondam Romanorum rege; gloria bellorum atque triunphorum et dictatura perpetua insignis plurimum homo fuit. Nupsit preterea Pompeio magno, ea tempestate Romanorum clarissimo viro, qui in vincendis regibus, deponendis eisque de novo faciendis, nationibus subigendis, pyrratis extinguendis, favorem romane plebis obtinendo, et regum orbis totius clientelas acquirendo, non terras tantum, sed celum omne fatigavit diu. Quem adeo illustris mulier, esto iuvencula et ille provectus etate, ardenter amavit, ut ob id immaturam mortem quesierit. Nam cum Pompeius in comitiis edilitiis sacrificaturus ab
Abbreviated transcription (Latin):
auiois liquere militibus. Iuissent
tractis hominum iiribus aliae iup
ctniu manibui precibus et ululatu.
complente omma et quod tuisset
obscoenius non nullae blanditus et
amplexibus impetrarsent si ponus set
upellectilis conseruatunem: nditũ
ipatriem nulla houeitatis toemin¬
ece hita mentiont: aut se pmisis¬
sent aquocunque more pccudum
tralii. At limbrat coristanti pect¬
ore melions tortumae eruauet aĩos.
nec uila passae l unt ignonunia
maidratrm gentis luae et ploriom
foedare: dum que leruitatm et
turpitudinem laqueo obitinatae
fuqͥerent non uiribus sed fortunas¬
crimine siros homines suꝑatos ostea¬
dunt. et caltimornat iuãt paricis
abiectis annis: quibus iulpenoio iuꝑ¬
iuuere potiusent: uitam longiimã
quathietunt et unde miraretur po¬
secritati liquerunt tam grandem
scilicet mulierum multitudinem
non ex conuentione nõ ex consulto
publico intra noctis unncae/ patium
nõ aliter quã si spiritus idem om̃i¬

Expanded text:
avidis liquere militibus. Ivissent avidis liquere militibus. Ivissent fractis hominum viribus alie, non tensis manibus precibus et ululato complentes omnia, et — quod fuisset obscenius — non nulle blanditiis et amplexibus impetrassent, si potuissent, supellectilis conservationem, reditum in patriam, nulla honestatis femmee habita mentione, aut se permisissent a quocunque, more pecadum, trahi. Ast Cymbre constanti pectore meliori fortune servavere animos nec ulla passe sunt ignominia maiestatis gentis sue gloriam fedare; dumque servitutem et turpitudinem laqueo obstinate fugerent, non viribus, sed fortuncrimine suos homines superatos ostendunt et castimonie sue, paucis abiectis annis, quibus suspendio supervivere potuissent, vitam longissimam quesiverunt, et unde miraretur posteritati liquerunt, tam grandem scilicet mulierum multitudinem, non ex conventione, non ex consulto publico, infra noctis unice spatium, non aliter quam si spiritus idem omni
Abbreviated transcription (Latin):
cuum conatus disponerent et ob rõ
si possent inire cum impatore con¬
cordiam petiere. Erat tnim illi in¬
tixum animo: liuiros: si sedes aeutas
ii sustantias omnes pugna perdidis et
una: saltem qua possent ura li¬
bertatem et pudicitiam seruare sua
Et io curco postulauere u namimes
non tagientium iurorum pacem.
non inpatriam rediresriam: nõ it
sua celarcinentur auro damna.
seo ut omnel Romam uirgimibus
Uel talibus iungerentur. Quod qũ
honestissimum iutumtoret et ayn¬
caerue mentis teltimonium nec im¬
petrasset: cuccensae turore ⁊ noblni¬
natam uoti sui pleutrantiam ꝓsae¬
uum iuieretaeinut. Nam ante
omma collisis interram paruisti¬
liis atque peremptis : ut illos qua
poterant ima curpi seruituti subtra¬
herent: nocte eadem intra uallum
a se confectum ne et ipiae indedecui
uat castitatis et iuctorum udibnũ
itaherentur: Iaqueis ommes lons que
morttm consciuere sebi. nec praedae
aluid exle praeter pendenna cadariea

Expanded text:
cuum conatus disponerent et ob id, cuum conatus disponerent et ob id, si possent, inire cum imperatore concordiam petiere. Erat enim illis infixum animo si vires, si sedes avitas, si substantias omnes pugna perdidissent, una saltem, qua possent via, libertatem et pudicitiam servare suam. Et idcirco postulavere unanimes non fugientium virorum pacem, non in patriam redire suam, non ut sua resarcirentur auro damna, sed ut omnes Romam virginibus Vestalibus iungerentur. Quod cum honestissimum visum foret et sincere mentis testimonium, nec impetrassent, succense furore in obstinatam voti sui perseverantiam per sevum ivere facinus. Nam ante omnia, collisis in terram parvis filiis atque peremptis, ut illos, qua poterant via, turpi servitati subtraherent, nocte eadem intra vallum a se confectum, ne et ipse in dedecus sue castitatis et victorum ludibrium traherentur, laqueis omnes lorisque mortem conscivere sibi nec prede aliud ex se preter pendentia cadavera,
Abbreviated transcription (Latin):
mine triplici itinere Itatuere. Quibi
a consternatis cumultu Romanis
grauis Maruii consul: inquem
inniti omnis rei prblicae spes ea
tempestare ud ebatur: ob uius mis¬
sus primos obiectos huit Teutonũ
insolenta duces. Aduersus quos in
nihilo declinantes certamen quin
conseriuss et/ et longa priqua ꝑtrum
aliquamdiu nutass et tortrina: po¬
tremo multo sanquine tuso terga
dedere Teutones. Deindem / imbros
itum elt: et ut Toritones ap̃ aquas
sextias. lie illos in sampo rauoro
oupli tubit certamine fcã hoim
strage ꝑmaxima. Quod adu̾tentes
cum cacteris impedimentis lepoĩcae
conuises nõ uirorum Iecutae sũt
tugam: sed plauitris: quorum prae¬
prandis erat illis copra: intormam
ualli redactis Itulto led ammoso con¬
silio prueustis tustibus lapidibus qla¬
diis que libertutem iuam castimdniã¬
que tutare qua lonquil possent bip¬
osuere. Sie acre facta aducnientib
uanes militibus quin non biu
obstitissent: sentere quoruam inua¬

Expanded text:
mine triplici itinere statuere. Quibus mine triplici itinere statuere. Quibus a consternatis tumultu Romanis, Gaius Marius consul, in quem inniti omnis reipublice spes ea tempestate videbatur, obvius missus, primos obiectos habuit Theutonum insolentes duces; adversus quos in nichilo declinantes, certamen cum conseruisset et longa pugna partium aliquandiu nutasset fortuna, postremo multo sanguine fuso terga dedere Theutones. Deinde in Cymbros itum est et, ut Theutones apud Aquas Sextias, sic illos in campo Raudio duplici fudit certamine, facta hominum strage permaxima. Quod advertentes cum ceteris impedimentis seposite coniuges, non virorum secute sont fugam, sed plaustris, quorum pregrandis erat illis copia, in formam valli redactis, stulto sed animoso consilio, preustis fustibus lapidibus gladiisque libertatem suam castimoniamque tutare quam longius possent disposuere. Sed acie facta, advenientibus marianis militibus, cum non diu obstitissent, sensere quoniam in va
Abbreviated transcription (Latin):
et obid illam extollere: turpe exenitnĩ
ut damncinut necese est. Nammat¬
ronalis itola labetactata lasciuute
pluribus aegit: ut insuum dedecus
euaderet nota Sempronia: ubi simo¬
desciam conseruaset euasire poterat
ploriosa
De conirigibus Cunbrorum. Cap. lxxx¬
Imbrorum a saio Mlario acri
certamine supatorum prae¬
gtandie coniugum fuit numerus pu¬
drertiae sacro et constanti propasito
Laudandus: quin imo extollenõ
praccipue. Nam quanto fuit quã¬
titas amplror.: tanto uidentur hono¬
tibus iublimandae maroribus. Et
hoc ideo quia incastitatis obserrian¬
tiam deuenise paucas legunus
ꝑsciepe multas conuenisse nunquã
ergo rebus florentibus Cimbrique
et quuedam aliae barbame nationes
ab arcto inRomanum coniuraue
nomen et inrinum pͥmo conuen¬
operaret: conuiges natos et supelle¬
ctilem omnem secum magno agmie
traxere uthiculis. Inde ut omem
Italiam uno et eodem concuterent
impetu. tripartito illam intrareuo¬

Expanded text:
et ob id illam extollere, turpe exercitium et ob id illam extollere, turpe exercitium ut damnemus necesse est. Nam matronalis stola labefactata lasciviis pluribus egit ut in suum dedecus evaderet nota Sempronia, ubi, si modestia<m> conservasset, evasisse poterat gloriosa. LXXX. De coniugibus <Cymbrorum>. Cymbrorum a Gaio Mario acri certamine superatorum pregrandis coniugum fuit numerus, pudicitie sacro et constanti proposito laudandus quin imo extollendus precipue. Nam quanto fuit quantitas amplior, tanto videtur honoribus sublimanda maioribus; et hoc ideo, quia in castitatis observantiam devenisse paucas persepe legimus, multas convenisse nunquam is ergo rebus florentibus, Theotones Cymbrique et quedam alie barbare nationes ab Arthoo in romanum coniuraverunt nomen et in unum primo convensse nemo speraret, coniuges natos et supellectilem omnem secum magno agmine traxere vehiculis. Inde, ut omnem Ytaliam uno et eodem concuterent impetu, tripartito illam intrare ag
Abbreviated transcription (Latin):
tum auri damnanda cuprdo et im¬
moderata protusio: tantum lau¬
darida ẽ qum ipsa sit ienlim sustã¬
tiarum auctrix esregia: domatieae
rei salus: integrae mentis testis :
laborum Iolatium et inconcussa
plendidae posteritatis balu. Poro
ut munum eui et extremugrt
ebitror tacinus onmia eiuis conclu¬
damul scelera: Hagrante illa pe
Inttra tace seditrocistimi homini
L. latilinae et li mniquis cont¬
iliis et coniuratorum nio adde¬
solationem ꝓpetuam Romarae reis
mampliores uires assidue extollen¬
te facinorosa mulier ad pleniorem
iuarum libidinum captandam li¬
centiam id apperens quod et̃ ꝑditis.
hommibus fuisset horrori : coniuratis
se immiscuit ultro. Domus etiam
iuae penerralra sacrus colloquin pa¬
tuere semp. uerum nequitiis obsiste
deo et Cierronis studio coniuratorum
decactis isidus : quin iam Catilina
Fesulas iecesissit maliorum excidiũ
irustratum arbitror corruisse. Exquo
esto eius ingeniune laridare possimus

Expanded text:
tum auri damnanda cupido et imtum auri damnanda cupido et immoderata profusio, tantum laudanda est, cum ipsa sit sensim substantiarum auctrix egregia, domestice rei salus, integre mentis testis, laborum solatium et inconcussa splendide posteritatis basis. Porro, ut in unum eius et extremum, ut arbitror, facinus omnia eius concludamus scelera, flagrante illa per stifera face seditiosissimi hominis Lucii Catiline et se iniquis consiliis et coniuratorum numero ad desolationem perpetuam romane reipublice in ampliores vires assidue extollente, facinorosa mulier ad pleniorem suarum libidinum captandam licentiam, id appetens quod etiam perditis hominibus fuisset horrori, coniuratis se immiscuit ultro, domus etiam sue penetralia sevis colloquiis patuere semper. Verum nequitiis obsistente Deo, et Ciceronis studio coniuratorum detectis insidiis, cum iam Catilina Fesulas secessisset, in aliorum excidium frustratam arbitror corruisse. Ex quo, esto eius ingenium laudare possimus
Abbreviated transcription (Latin):
opimone: qua asserunt id decere
quos libet. Et postquã semeleo
itum elt at intectumeit uirgi¬
nale decus et trontis rubor abicttui :
it retrahamus labarte innacuũ
labores impendimus. Etunt non
solum librami hominum mulieres
occurrumt se prouocant. Post
haci Sempromiae fuit arn cupi¬
do permaxima et riti ad adipiscẽ¬
oum trirpi quaetui le aruida in¬
perebat: sic in quibus crmq̃ scelen¬
bus erat inexpendendo protusa:
intantum et illi uiruus eset in
auaritia et prodibalitatt modus.
Exitiale malum elt aun intoe
pectores tetimonium sic et dete¬
tanda prodigalitas quae quotiens
menttin sibi natura adutrlam
mtrat:nti muliebris est: cui infixa
tenacitas. nulla praeter inopiam sa¬
lutis ipes hr̃i de caetero potelt deho¬
nestate eius d̃eque nus suitantus
actum edt. Non erm ante iubsi¬
icunt quã inextremum dedecris
et miseriam uenernt. Mulieru
parsimonia est. ad eal spectat intra
situm defectur auiris. Hate quã¬

Expanded text:
opinione qua asserunt id decere opinione qua asserunt id decere quod libet; et postquam semel eo itum est ut infectum sit virginale decus et frontis rubor abiectus, ut retrahamus labantes in vacuum labores inpendimus. Hinc non solum libidini hominum mulieres occurrunt, sed provocant. Post hec Sempronie fuit auri cupido permaxima et, uti ad adipiscendum turpi questui se avida ingerebat, sic in quibuscunque sceleribus erat in expendendo profusa, in tantum ut nullus illi esset in avaritia et prodigalitate modus. Exitiale malum est auri desidpectoris testimonium. sic et detestanda prodigalitas que, quotiens mentem sibi natura adversam intrat, uti muliebris est, cui infixa tenacitas, nulla preter inopiam salutis spes haberi de cetero potest; de honestate eius deque suis substantiis actum est. Non enim ante subsistunt quam in extremum dedecus et in miseriam venerint. Mulierum, parsimonia est: ad eas spectat intra situm defertur a viris. Hec, quan
Abbreviated transcription (Latin):
saltare nouit. Quae quidem si
ande utantur tori an commeno¬
andat plurimum intoemina do¬
ce sunt. Cacterum pesinus imbu¬
ta fucinoribus longe alitr usa ẽ.
Nam audacia nimia ꝑerta non nun¬
quã in uiriles damnandos que nn¬
mium ausus euant et drim psa¬
ulere et saltare instrumenta pro¬
tecto luxunae in lasciuiam uter
uiens libidint ad eam exsaturan¬
dam tama pirdons matronalis
omnino neglecta homines saepius
requisuut quã requireretur ab eis
iuus hiuiuis mali quod innõ ullis
tam ualidum cermimus existima
tuue iudices ego nãm absit : ate
damnem ciuusque quantucimo
magnae uint uires circa renini
principia Hexibiles adeosunt t
eo tere quo uelis paruo labore diicas
quod natum elt et sic neꝗlectum
semp uerꝗit inpeius: Nuna cim
it arbitror in adolelcentulas ma¬
iorum indrilgentia uirgmum sae¬
pe depranataiunt ingenia. Quib
licentiose it suepuu fit declinan¬
tibus in laseruiam. panlatimx
foeminea cedit trepioitas et iurgie
illico audacia aueta astolida quadã

Expanded text:
dem, si sane utantur, forsan commendande plurimum in femina dotes sunt. Ceterum pessimis imbuta facinoribus longe aliter usa est. Nam audacia nimia percita, non nunquam in viriles damnandos nimium ausus evasit; et dum psallere et saltare, instrumenta profecto luxurie, in lasciviam uteretur, urens libidine, ad eam exaturandam, fama pudoris matronalis omnino neglecta, homines sepius requisivit quam requireretur ab eis. Cuius huius mali, quod in non nullis tam validum cernimus, existimes fuisse radices? Ego naturam absit ut damnem cuius, quantumcunque magne sint vires, circa rerum principia flexibiles adeo sont, ut eo fere quo velis parvo labore ducas quod natum est; et sic, neglectum, semper vergit in peius. Nimia enim, ut arbitror, in adolescentulas maiorum indulgentia, virginum sepe depravata sont ingenia; quibus licentiose, ut sepius fit, declinantibus in lasciviam, paulatim feminea cedit tepiditas et insurgit illico audacia, aucta a stolida quadam
Abbreviated transcription (Latin):
eius adħue inpluribril nomen irg¬
eat existerite patre nili ꝑ eam tere
innominato excepto si is tuit dequo
lepieut qui frondes atque radices her¬
barum omnium ad earum praestã¬
dam notitiam informa descripoit pro¬
pra esto huc Cratiuax nõ Gratinus
ab aliquibus nuncripetur. Nuius ãt
Itenae celebre fuit ingencun ctam¬
sicuim memorabile. Quius quidera
mnaguitru in longui anunientata¬
uite puella quaedam quae a puo

Expanded text:
 nomen vigeat, existente patre nisi per eam fere innominato, excepto si is fuit de quo legitur qui frondes atque radices herbarum omnium, ad earum prestandam notitiam, in forma descripsit propria, esto hic Cratinax non Cratinus ab aliquibus nuncupetur. Huius autem Yrene celebre fuit ingenium et artificium memorabile; cuius quidem magisterii in longum argumenta fuere: puella que
Abbreviated transcription (Latin):
sit pietas: contentul ut turi religat
priuato iricet imꝑio. In Lausum
uero adoldcentulum Numitorise
silium: ut tegni amoueret aemu¬
lum: animo truci ddaerut. Roq̃
caeso Iliam Lauli iotorem adhuc
puellulam Iecuauit. Uecum it illi
auttrretur connubu spes onnis et
ptolis: ueitalibus uirqibus addĩit:¬

Expanded text:
sit pietas: contentus ut ruri relegatus sit pietas: contentus ut ruri relegatus privato vacaret ocio. In Lausum vero adolescentulum, Numitoris filium, ut regni amoveret emulum, animo truci desevit eoque ceso Yliam, Lausi sororem, adhuc puellulam servavit. Verum ut illi auferretur connubii spes omnis et prolis, vestalibus virginibus addi
Abbreviated transcription (Latin):
cunque poit tactum facile iud eatur
ab aliquo compertum eit: quod non sit
ingenti ingenũ argumentum et prorei
qualitut aliquali ꝗloria munerandum
Hanc igitur uolunt auctores: quibus
tides pruestatur aliqua: primam ex
arbulculis uo itantem bombuem col¬
ligisse: et illam a iupflurs pur ꝗaset
pectine : et purgatam apporusse colo
ac etiam exta filum traliere et inde
texere docunst: ersic eiul usum eoutq̃
incoquitum induxisse. suius rei ex¬
cogitata tatio ostendet facile quantũ
inreliquis agendis debuerit Pamplnlel
De Rhica Ilia ueltali uirgine. las.¬
Rea Ilia genetosi sanguinu
praccipua claritate infer italos
emicuit olim. Nam ꝑ Siliuos Alba¬
notum regel iuccessie renanies:
atque descendentes ab a enca inclyto
quippe adhue exiltente uirguncula
tactum est it Amuluu Numitoris
trater iunior imprillus regni cupr¬
dine iure ꝗentium partupenso.
Numitorem ui regno priuaret in
quem ne laciuret fraterra interces:¬

Expanded text:
mcunque post factum videatur facile, mcunque post factum videatur facile, ab aliquo compertum est, quod non sit ingentis ingenii argumentum et pro rei qualitate aliquali gloria munerandum. Hanc igitur volunt autores, quibus fides prestatur aliqua, primam ex arbusculis volitantem bombicem collegisse et illam a superfluis purgasse pectine et purgatam apposuisse colo ac etiam ex ea filum trahere et inde texere docuisse et sic eius usum, eousque incognitum, induxisse. Cuius rei excogitata ratio ostendet facile quantum in reliquis agendis debuerit Panphiles De Rhea Ylia vestali virgine. hea Ylia generosi sanguinis precipua claritate inter Ytalos emicuit olim; nam per Silvios, Albanorum reges, successive regnantes atque descendentes ab Enea, inclito Tquippe adhuc existente virguncula, factum est ut Amulius, Numitoris frater iunior, inpulsus regni cupidine, iure gentium parvipenso, Numitorem vi regno privaret; in quem ne seviret, fraterna interces
Abbreviated transcription (Latin):
siuset quaedam et corum solutio¬
nes ium diligentia audiuiset / ultro
contessa eit salomorus sapientiam
longe tamam atque humanorum
ingemotum capacitatti excedete
nec dubium dei dono non itudio quar¬
litam fiusse. Inde exhubuit illi magui
Salomon haus longe ab Aiphaltio¬
is lacu plantari uissit et coli. Denũ
uecla urce iusceptis muncribus lum¬
ma cum laude inpatam abiit.
Sunt et qui credant hant eandem
ilam caellam Mlecod reginam
tuisse Candacem: aqua inpositrum
uti ł herciones ante Iic aeꝗyptũ tꝗ¬
d diu cosnominati Sanõcices sunt/
De Pamplule ł latecie tilia Pap
Amphilem quandam Graecã
tiusse toerninam comperio: et
qum exqua pattia uetuitas abituleit:
patris tamea nomen bemina reliꝗt.
nam enuudam Plateae tius se filia
repericur. Quae et si amplissimio
titulis decotari non possit: quoniã
aliquid reigublicat boni addidit
sua laudis portione tacituruitate trau¬
dati non debet. Nilenm noui quantu¬

Expanded text:
suisset quedam, et eorum solutiosuisset quedam, et eorum solutiones cum diligentia audivisset, ultro confessa est Salomonis sapientiam longe famam atque humanorum ingeniorum capacitatem excedere; nec dubium Dei dono, non studio quesitam fuisse. Inde dona exhibuit illi magnifSalomon haud longe ab Asfaltidis lacu plantari iussit et coli. Demum versa vice susceptis muneribus, summa cum laude in patriam abiit. Sunt qui credant hanc eandem illam celsam Meroe reginam fuisse Candacem, a qua in posterum, ut Pharaones ante, sic Egyptii reges diu cognominati Candaces sunt. XLIV. De Panphyle Platee filia. anphylem quandam grecam fuisse feminam comperio; et, cum ex qua patria vetustas abstulerit, patris tamen nomen benigna reliquit; nam cuiusdam Platee fuisse filiam reperitur. Que, etsi amplissimis titulis decorari non possit, quoniam aliquid reipublice addidit boni, sua laudis portione taciturnitate fraudari non debet. Nil enim novi, quantu
Abbreviated transcription (Latin):
caettrol. Quas inter diuuitiarum deli¬
cial non ocio et mollitiei toemineae
deditum legunul. Qum unmo etli
pracraeprorem ignoremus tanta ea
rerum perituraran icientia pruedrca
sensimius at murabile iusum cit:
Quod etiam lacrae iudentur tatan
luitrae: quarum auctoritate monirratꝰ
hanc. quam Sabam nominant.
audita scientiae Salomoruis suo ue¬
uo floreutis tama. quae telebtis totum
iam compleuecat orbem: dicunt tu¬
isse miratam: quin consueutint
Stolidi leu ignari floccitacere talia
mirari. Et quod lonꝗe magil non
solum mirata est quin inimo adit¬
roe tere altero orbis ex angulo insigni
relicto tegno ꝑ Aethopes Aegyptideq
in rubti mañs litora atque Erabum
solitudines tam plendido comitatu
tamque maquitieo iumpti regioque
pmaximo tamurlatu: uenit illum
auditura Nieculalem: ut iple Salo¬
mon tequm omniun ditisimus
mulittis magniticentium miratus
lit. Quae summocum honore ab
eo luicepta quin aeuiginata expo¬

Expanded text:
ceteros. Quas inter divitiarum deliceteros. Quas inter divitiarum delitias, non ocio et molliciei feminee deditam legimus, quin imo, etsi preceptorem ignoremus, tanta eam rerum periturarum scientia preditam sensimus, ut mirabile visum sit; quod etiam sacre testari videntur litere, quarum autoritate monstratur. Hanc, quam Sabam vocant, audita scientie Salomonis, suo evo florentis, fama, que celebris totum iam compleverat orbem, dicunt fuisse miratam, cum consueverint stolidi seu ignari floccifacere talia, non mirari. Et, quod longe magis, non solum mirata est, quin imo a Meroe, fere altero orbis ex angulo, insigni relicto regno, per Ethyopes Egyptiosque et Rubri maris litora atque Arabum solitudines, tam splendido comitatu tanque magnifico sumptu regioque permaximo famulatu venit illum auditura Ierusalem, ut ipse Salomon, regum omnium ditissimus, mulieris magnificentiam miratus sit. Que summo cum honore ab eo suscepta, cum enigmata expo
Abbreviated transcription (Latin):
eit qui aliquando ulera propoitum
efferatur ab imperu. Ig noscant quae¬
so qui legerrut et nos unde diuerti¬
mui terititamur. Didontm igitur
exanquem eum lachicimis publicis
et mc̨tore cuid non lolu humanis
seddiumis etiam honoribus tunus
execcentes maguiticum extulere pro
uiribus ncc tantum publicae mril
loco sed d̃eitatis inelytae eis que taue¬
tis assioue dumscctit Carthago arii
templioque excogitatis saeritieris colue
Icaulam extrema: ut percipi põt
Aethiopum ꝑduxit barbarres.
Quae quidem tanto memoraitu diꝑ¬
mor elt quanto inter incultioro ex¬
orta moribis etultit splendidror. Con¬
tat erum. li tides datur antiquis: hanc
delicientious Pharaonibus: seu eorum
prolem: seu altrram. Aetiopum atq̃¬
A egyptrotum et it non nulli asserunt:
Arabum. Iclarissimam fuisse rayinam:
et in aleroe manla Nili permaxima
habuisse tegiam: ibi que tam ꝗtandi
diuitiarum abiindazce copia ut cre :¬
datur in hoc tere mortules excestider

Expanded text:
est quin aliquando ultra propositum est quin aliquando ultra propositum efferatur ab impetu? Ignoscant queso qui legerint et nos unde divertimus revertamur. Didonem igitur exanguem cum lacrimis publicis et merore cives, non solum humanis, sed divinis etiam honoribus funus exercentes magnificum, extulere pro viribus; nec tantum publice matris et regine loco, sed deitatis inclite eisque faventis assidue, dum stetit Cartago, aris templisque excogitatis sacrificiis coluericaulam extrema — ut percipi potest — Ethyopum produxit barbaries; que quidem tanto memoratu dignior est quanto, inter incultiores exorta, moribus effulsit splendidior. Constat enim — si fides datur antiquis — hanc, deficientibus Pharaonibus, seu eorum prolem seu alteram, Ethyopum atque Egyptiorum et — ut non nulli asserunt — Arabum clarissimam fuisse reginam et in Meroe, insula Nyli permaxima, habuisse regiam ibique tam grandi divitiarum habundasse copia ut credatur in hac fere mortales excessisse