comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tͥumphis excellent̾ refulsit. Ad ħ enĩ uenit: ut uia
dño p̃pararet exemplo sue ꝯu̾sationis. Q tͥumph
celebrat᷑ in uigilia. Pbaptismi minist̾iũ claruit
insignis: huiꝰ minust̾u tͥumphꝰ recolit᷑ in pͥma
missa. Natareus uͦ ꝑmansit: ex ut̾o matͥs. Hocdi¬
nũ recolit᷑ in scd̃a missa in die.

Expanded text:
triumphis excellenter refulsit. Ad hoc enim venit ut viam Domino praepararet exemplo suae conversationis. Qui triumphus celebratur in vigilia ejus. Per baptismi ministerium claruit insignis: hujus ministerii triumphus recolitur in prima missa: Nazaraeus vero permansit ex utero matris: hoc donum recolitur secunda missa in die.
Abbreviated transcription (Latin):
quasi nox fuit ñ lege nec ꝓpħis. nͥ alia p̾dicatio¬
nis luce illustrata. Tempꝰ sub lege qͣi aurora fuitixͦ
penitꝰ carens lucer nec plenã eam hn̾s. Tempꝰ gr̃e. S
ei plene cõparat᷑. Prima missa. tempꝰ ante legem
Sed̾a. tempꝰ sub lege cõmemorat: quia inutͦq xͥ ͣ¬

Expanded text:
quasi nox fuit, nec lege nec prophetiis, nec alia praedicatioquasi nox fuit, nec lege nec prophetiis, nec alia praedicationis luce illustrata. Tempus sub lege quasi aurora fuit, nec penitus carens luce, nec plenam eam habens. Tempus gratiae diei pleno comparatur. Prima missa tempus ante legem, secunda tempus sub lege commemorat, quia in utroque
Abbreviated transcription (Latin):
robabel ⁊ iħm sacerdotẽ magnũ. in huiꝰ reductio¬
dragesima ꝓrsꝰ alleliua tacet᷑: qͦd non fit temꝑe
aduentꝰ. Deniq hec cuncta p̾dictis temporib id̾o
int̾mittunt᷑: ut in natiuitate dĩi ⁊ die resurre
c̾tionis festiuiꝰ amplectant᷑ ͥ ⁊ ut noui testam̃ti
gra p̾stantior uet̾i cognoscat᷑. Quotiens aut̃ ñ d̾r
ad missam. gła in excelsis deo. totiens tacet᷑. Ite mis¬
sa ẽ. Qa temꝑe luctus ⁊ penitentie. magis oportet
bndicẽ. Un ⁊ infine misse dr̃. Beuedicamꝰ dño. Qsi
ꝑ quẽ a p̾senti miseria speramꝰ lib̾ari Q¬
Nte legem.
et sub lege xp̃c infig̾a iam ĩmolabatur. si¬
ẽ de eo scͥptũ ẽ. ĩ apocalpsi. Agnꝰ qui occisus ẽ
ab ougine mundi. Temꝑe aut̃ gr̾e: uere ꝓ salute
mundi ẽ oblatꝰ. Uñ ut ꝑ cõmemorationẽ fig̾arũ
no scił in natiuitate dñ ꝯstituit eccłia intra nat᷑a¬
lis dici spaciũ. ter missam celebrari. Primo noc¬
te: dcĩ sub aurora: sercio indie. Tempꝰ ante legẽ

Expanded text:
r Jesum sacerdotem magnum in hujus redemptiodragesima prorsus Alleluia tacetur, quod non fit tempore Adventus. Denique haec cuncta praedictis temporibus ideo intermittuntur, ut in Nativitate Domini et die Ronis festivius amplectantur, et ut Novi Testamenti gratia praestantior Veteri cognoscatur. Quoties non dicitur ad missam Gloria in excelsis, toties tacetur Ite missa est, quia tempore luctus et poenitentiae magis oportet benedicere. Unde et in fine missae dicitur Benedicamus Domino, quasi per quem a praesenti miseria speramus liberari. nte legem et sub lege Christus in figura jam immolabatur, siut de eo scriptum est in Apocalypsi: Agnus qui occisus est ab origine mundi . Tempore autem gratiae vere pro salute mundi est oblatus. Unde ut per commemorationem figurarum no, scilicet in nativitate Domini constituit Ecclesia intra Natalis diei spatium ter missam celebrari: Primo in nocte, secundo sub auroram, tertio in die. Tempus ante legem,
Abbreviated transcription (Latin):
Nam & ipsi legitimis p̾finitisꝙ diebis. er lege &
neti patrũ institutione seruantes. Est aut̃ lec¬
tio: non parua audientium edificatio. Unde
tio legit᷑. facto silentio eque audiat᷑ ab onũb.
am & si cunc suꝑueniat quisꝙ cũ lectio celeb¬
tur: adoret tantũ dmꝰ & p̾signata fronte au¬
rem sollicite accõmodet. Patet tempꝰ orandi ẽ
onĩs oraniꝰ: patet cũ uoluerit aliqͥs orare pͥua¬
cim. Ootentu orationis ne ꝑdidis lectionem
quia non semꝑ eam qͥlibet paratã potest ha¬
ueres ei giancdi potestas in promptu sit. Nam¬
nec potest parua uancisci utilitate. ex lectio¬
nis auditu. Siquidẽ oratio ipsa fit pingru¬
o. du mens recenti lectione saginata. ꝑdi
uinarũ rerũ quas nꝑ audiunit imaginel e¬
rit Nam & maria soror marthe. que sedens ad
pedes iħu. sorore neglecta u̾bum intentuis audi¬
ebat. bonam partem sͥ elegisse dĩ uoce firma¬
tur. Ideo & diaconus elara uoce silentiũ ãmo¬

Expanded text:
 diebus, ex lege et veteri Patrum institutione servantes. Est autem lectio non parva audientium aedificatio: unde tio legitur, facto silentio, aeque audiatur a cunctis. 2. Nam etsi tunc superveniat quisque, cum lectio celebratur, adoret tantum Dominum, et, praesignata fronte, aurem sollicite accommodet. Patet tempus orandi, cum omnes oramus; patet, cum volueris orare privatim; obtentu orationis ne perdideris lectionem: quia non semper eam quilibet paratam potest habere, cum orandi potestas in promptu sit, nec putes parvam nasci utilitatem ex lectionis auditu. 3. Siquidem oratio ipsa fit pinguior, dum mens, recenti lectione saginata, per divinarum rerum, quas nuper audivit, imagines currit. Nam et Maria soror Marthae, quae sedens ad pedes Jesu, sorore neglecta, verbum intentius audiebat, bonam partem sibi elegisse Domini voce firmatur . Ideo et diaconus clara voce silentium admo
Abbreviated transcription (Latin):
quã hẏspaniarũ traditionẽ: p̃ter dies ie¬
Scͥptum ẽ enĩ: semꝑ laus eius in ore meo.
spe fut᷑i facit eccłia: sig̾rans pꝰt annũtia¬
tionem regni celoꝵ. que in hac uita ꝑ utr̃qi
testam̃tum mundo p̃dicat᷑. actionẽ ur̃am
non ẽẽ ꝓfut᷑am nͥ in laude di. Sic enĩ scͥptum ẽ.¬

Expanded text:
ditionem, praeter dies jeScriptum est enim: Semper laus ejus in ore meo .spe futura facit Ecclesia, significans post annuntiationem regni coelorum, quae in hac vita per utrumque Testamentum mundo praedicatur, actionem nostram non esse futuram, n
Abbreviated transcription (Latin):
te uidisse se aut audisse uocẽ celestis exer¬
dicentiũ alleluia. Ex qͦ nullus debet am¬
bigere: cũ hoc laudis mist̾ium digna fi¬
de & deuotione celebret᷑. angłis ẽẽ ꝯiunc¬
tum. Alleluia aut̃ sic̃ & amen de h ebrea
in aliã linguam neqͥcquã tͣnsferunt᷑. non
qͥa int̾pretari minime queant:. s sicut a¬
ꝓpt̾ sanctiorem auctoritatẽ. In affricanis
aut̃ paitibus ñ ont̃i tꝑ̃r. s tantũ dm̃icis die¬
b. ⁊ qͥnqͣginta pꝰt dñi resurrectionẽ alle¬
luia cantat᷑: ꝓ significatione fut᷑e resurrec

Expanded text:
te vidisse, et audisse vocem coelestis exerdicentium alleluia . Ex quo nullus debet ambigere, hoc laudis mysterium, si digna fide et devotione celebretur, angelis esse conjunctum. Alleluia autem, sicut et amen, de Hebraea in aliam linguam nequaquam transferuntur, non quia intepretari minime queant, sed, sicut a propter sanctiorem auctoritatem. In Africanis autem regionibus non omni tempore, sed tantum Dominicis diebus et quinquaginta post Dominicam resurrectionem, alleluia
Abbreviated transcription (Latin):
codẽ tempore. qͦ ob euangłu p̾dicatio¬
ue̾ in insula pachinos tditur alligatꝰ.
hii sunt scͥptores sacroꝵ libroꝵ diuina
inspiratione loquentes: atq ad eruditionẽ
nr̃am p̃cepta celestia dispensantes. Auct̾or
hymnoꝵ. p̾t sc̃oꝵ etiam libroꝵ tiumerũ.
postulata sequentia p̃notabo De laudib.xii.

Expanded text:
cationem in insulam Pathmos traditur relegatus. 13. Hi sunt scriptores sacrorum librorum, divina inspiratione loquentes, atque ad eruditionem nostram praecepta coelestia dispensantes. Auctor ahymnorum, post sanctorum etiam librorum numerum, postulata sequentia praenotabo. CAPUT XIII.
Abbreviated transcription (Latin):
elegisti regen in ppło tuo. & dixisti edificare
templũ nomini scõ tuo: ⁊ in ciuitate habita¬
tionis tue. Hoc opus ebrei ut qͥdam sapienti¬
um memurit. init̾ canonicas scͥpturas reci¬
piebant: s pꝰtqͣm cõprehendentes xp̃m iuit̾fece¬
runt. memorantes in eodem libro tam eui¬
dentissima de xp̃o testimonia. quib dr. dixe¬
runt iuterse impii. ꝯp̾hendamꝰ iustũ. quia
inutilis est nobis. & ꝯtrarius ẽ oꝑib nr̃is. &¬

Expanded text:
elegisti regem populo tuo, et dixisti aedificare elegisti regem populo tuo, et dixisti aedificare templum in nomine sancto tuo, et in civitate habitationis tuae . 9. Hoc opus Hebraei ut quidam sapientium meminit inter canonicas scripturas recipiebant. Sed postquam comprehendentes Christum interfecerunt, memorantes in eodem libro tam evidentissima de Christo testimonia, quibus dicitur: « Dixerunt inter se impii, Comprehendamus Justum, quia inutilis est nobis, et contrarius est operibus nos
Abbreviated transcription (Latin):
res tradiderunt. Post hec scd̃am editionẽ
aquila. terciã & quartam. theodotion &
sĩmacͥus ediderunt: ambo uidei ꝓseliti. Qͥn¬
tã uͦ & sextam editionem origenes repꝑit: &
cũ cet̾is supͣdictis editionib cõparauit. Hii
sunt itaq tantum qui scͥpturas sacras de
rant᷑. Nam latinoꝵ int̾pretũ qui de greco
in nr̃o eloquio tͦnstulert᷑: ut menunit sẽs
argustinus. infinitꝰ est numerus. Si cui enĩ
inqͥt pͥmis fidei temporib ad manꝰ uenit
ritiam sensit. ausus ẽ statĩ int̾pretari: atq in¬
de accidit tam innumerabiles apud latinos
extitisse int̾pretes. De hebreo in latinũ eloqͥũ:
tantũ mͦ iheronimꝰ prb̃r sacras scͥpturas con¬
u̾tit. Cuiꝰ editione gena̾lit̾ om̃s eccłie usqueqͦq
utunt᷑: ꝓ eo qͦd ueratior sit in sententiis: ⁊ cla¬
rior in u̾bis. Librũ sapientie salomon scͥpsisse
ꝓbat᷑: testimonis illis qͥb ibi legit᷑. Tume inqͥt

Expanded text:
res tradiderunt. Post haec secundam editionem res tradiderunt. Post haec secundam editionem Aquila, tertiam et quartam Theodotion et Symmachus ediderunt, ambo Judaei proselyti; quintam vero et sextam editionem Origenes reperit, et cum caeteris supradictis editionibus comparavit. Hi sunt itaque tantum, qui Scripturas sacras de rantur. Nam Latinorum interpretum qui de Graeco in nostrum eloquium transtulerunt, ut meminit sanctus Augustinus, infinitus numerus est. Si cui enim, inquit, primis fidei temporibus ad manus venit ritiam sensit, ausus est statim interpretari, atque inde accidit tam innumerabiles apud Latinos exstitisse interpretes. De Hebraeo autem in Latinum eloquium, tantummodo Hieronymus presbyter sacras Scripturas convertit: cujus editione generaliter omnes Ecclesiae usquequaque utuntur, pro eo quod veneratior sit in sententiis, et clarior in verbis. Librum Sapientiae Salomon scripsisse probatur, testimoniis illis quibus legitur: Tu me, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
& eccłiasten: & cantica canticoꝵ. Payas scripsit
librum suum: & iherennias scripsit librum
suũ: cũ lamentationib siue. Uiri synagoge
danielem. & paralipemenon: & hester. Esdras:
scripsit librũ suũ. Om̃s aut̃ hos libros idem
et dras ꝓpħa scripsit. post incensam legem a
caldeis. dũ iudei regressi fuissent in iherłm: &
diuino afflatꝰ sp̃ũ reparauit. cunctaq pro¬
pħarum uolumina quia fuert̃ a genti
b corrupta corre xit: totũq testam̃tũ
in uiginti duos libros constituit: ut
gyptioꝵ rege. succellore alexandri. qͥ in legen¬
do studiosus fuit. ont̾ium q gentiũ libros¬
ꝯgregauit. Iste enĩ ab eleazaro qui erat
pͥnceps sacerdotũ. multa dona mittens ad
templũ: petiit ut senes de duodecim tribu¬
b isrł cransmiterent᷑: qui int̾pretarent᷑ õs
diuina. Hos libros meditari om̃ium gen¬
tium ȩccłiȩ pͥmũ ceꝑunt: eosq de greco in
latinũ int̾pretantes. pͥmũ eccłiarũ ꝓuiso¬

Expanded text:
canticorum. Isaias scripsit librum suum, Jeremias librum suum cum lamentationibus ejus. Viri synagogaeDanielem, et Paralipomenon, et Esther. Esdras scripsit librum suum. 3. Omnes autem hos libros idem Esdras propheta scriba post incensam legem a Chaldaeis, dum Judaei regressi fuissent in Jerusalem, divino afflatus spiritu reparavit; cunctaque prophetarum volumina, quae fuerant a gebus corrupta, correxit; totumque Testamentum in viginti duos libros constituit, ut gyptiorum rege, successore Alexandri, qui in legendo studiosus fuit, omniumque libros gentium congregavit. Iste enim ab Eleazaro, qui erat princeps sacerdotum, multa dona mittens ad templum, petit ut senes de duodecim tribubus Israel transmitterentur, qui interpretarentur omnes divina. Hos libros meditari omnium gentium Ecclesiae primum coeperunt, eosdemque de Graeco in Latinum interpretantes, primi Ecclesiarum proviso
Abbreviated transcription (Latin):
trariorũ. ac dem̾ ut sciamꝰ reu̾e̾ntiam illiꝰ
⁊ ꝓbeniꝰ pacientiã ipsius. morte t᷑pissima cõ¬
dempnemꝰ. eũ: collatione factͥa. ne nr̃i eis
ꝓ tam aꝑto sacrilegio derogarent. a ꝓpħi¬
cis eum uoluminib reiecertꝰ legendũq suis
ꝓhibuert̃. Librũ ęccłiasticũ composuit iħc
filiꝰ sirach iherosolimita: nepos iħu sac̾dotis:
de quo meminit in racharia. Qͥ liber apud
latrnos ꝓpt̾ eloquii similitudinẽ: Salomonis
titulo p̾notat᷑. Preterea iudith & tobiam. si¬
ue machabeoꝵ libros qui auct̾ores scͥpsert̃:
minime constat. Innouo aut̃ testam̃to. qͣtuor

Expanded text:
 Ut sciamus reverentiam illius, et probemus patientiam ejus, morte turpissima condemnemus eum ; collatione facta, ne nostri eos pro tam aperto sacrilegio derogarent, a propheticis eum voluminibus reciderunt, legendumque suis prohibuerunt. Librum autem Ecclesiasticum composuit Jesus filius Sirach Hierosolymitanus, nepos Jesu sacerdotis, de quo meminit Zacharias. Qui liber apud Latinos, propter eloquii similitudinem, Salomonis titulo praenotatur. Praeterea Judith et Tobiae sive Machabaeorum libros, qui auctores scripserint, minime constat. Novum autem Testamentum, quatuor
Abbreviated transcription (Latin):
dedit. Illa lex uetus. uelut radix ẽ. h ec noua. ue¬
lut fructus ex radice: ex lege enĩ uenit᷑ ad euͦ¬
gl̃m. Si quidem xp̃c qui hic manifestus ẽ. ante
in lege predictus ẽ: ĩmo ipse locutus in ꝓpħis. sic̃
scriptum ẽ. Qui loquebar ecce adsum: legem quidẽ
p̃mittens uelut uifantib pedagogũ: euangliu¬
uͦ uelut ꝑfectũ uite magisteriũ. iã ad ultis oĩ

Expanded text:
dedit. 2. Illa lex vetus velut radix est, haec nova velut fructus ex radice; ex lege enim venitur ad Evangelium. Siquidem Christus, qui hic manifestatus est, ante in lege praedictus est. Imo ipse locutus est in prophetis, sicut scriptum est: Qui loquebar, ecce adsum: legem quidem praemittens, velut infantibus paedagogum, Evangelium vero perfectum vitae magisterium jam adultis
Abbreviated transcription (Latin):
hebreorũ habent᷑. Primꝰ moyses scͥpsit pen¬
tatheucum: iħ unaue edidit librum suul.
udicum aut̃ & auth. & samuelis pͥmã parcẽ
scripsit samuel: & sequentia samuelis usq
ad finẽ scͥpsit dauid. Malachim totũ edidit
rũ regum hystorias. Iob librũ hebrei scͥp
sisse moysen putant: alii unũ ex ꝓpħis.
ꝑsalterium uͦ scͥpsert decẽ ꝓpħe: id eͥ. Moy¬
ses. dauid Salonion. a saph. Eman. ethan. y

Expanded text:
res habentur: primus Moyses scripsit Pentateuchum, Jesus Nave edidit librum suum, Judicum autem et Ruth, et Samuelis primam partem scripsit Samuel; sequentia Samuelis usque ad calcem scripsit David. Malachim autem in commrum regum historias. Job librum Hebraei Moysen scripsisse putant, alii unum ex prophetis. 2. Psalterium vero scripserunt decem prophetae, id est, Moyses, David, Salomon, Asaph, Etha
Abbreviated transcription (Latin):
tium dicit᷑. & reuera bonũ nuntiũ ut qui sus¬
more doctrine & pietatis. legendos reci¬
ꝑiendosq eccłiarũ pͥncipes tradidert̃. Primi
namq legis idẽ moysi libri qͥnq sunt. Gene¬
sis. Exodus. Leiticiis. ꝯumeri. Beuteronon¬
um. hos sequunt᷑ hystorici libri se deci. ihu
naue scił. ⁊ iudicũ libri singłi. siue Ruth. Re¬
gũ etia libri .iͦi: parali pemenon. duo. hes¬
sunt: ysaias. ih eremias. hierechiel. ⁊ dani¬
el. ubri sin głi: duodecim quoq ꝓpħarũ
ubri fingłi. ⁊ hec quidem ꝓpħica sunt.
Post hec u̾suũ octo libri habentur. qui diu̾so
aput hebreos metro scribunt᷑: id ẽ iob lib̾.

Expanded text:
ui susmore doctrinae et pietatis legendos recipiendosque, Ecclesiarum principes tradiderunt. Primi namque legis, id est, Moysi libri quinque sunt, Genesis, Exodi, Levitici, Numeri, Deuteronomii. Hos sequuntur historici libri quindecim, Jesu Nave scilicet, et Judicum libri singuli, sive Ruth. Regum etiam libri sunt: Isaias, Jeremias, Ezechiel et Daniel, libri singuli. Duodecim quoque prophetarum libri singuli, et haec quidem prophetica sunt. Post haec versuum octo libri habentur, qui diverso apud Hebraeos metro scribuntur: id est, Job liber,
Abbreviated transcription (Latin):
dũc doce nos orare: id ẽ conpone nobil precesie
Statum dũs de libro iuiris celestis. docuit qͥmodo
ta ẽ consuetudo eccłie dm̃ p̾cib exposcere. con¬
ra egritudines anime: & uti p̾cib lustar curũ
auas constituit xp̃c. quasq pͥmi greti cepuit
coponere: quib dñs supplicaretur. De lec

Expanded text:
doce nos orare, id est, compone nobis preces. Statim Dominus, de libro juris coelestis, docuit quomodo ta consuetudo Ecclesiae Deum precibus exposcere contra aegritudines animae, et uti precibus ad instar earum quas constituit Christus, quasque primi Graeci coeperunt co
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ram ab hostib liberant: et relinquunt. atꝙ
ad pascencda armenta extra iordanem rerle¬
uiit. Quia enĩ paruulos foris habent. af¬
fectum in eiꝰ habitatione non habent. Un¬
de et ad campestria redeunt. quia ablatis ca¬
cuminib montiũ. quasi a spe celestiũ dela¬
hunt᷑. ut extra repmissionis t̾ram bruta am¬
malia nitriant. quia ad pascendos uanis de¬
sideriis irrationabiles anum motus elabo¬
Rar¬
quas deo om̃ĩpotenti offerre desiderat. ꝑ mi¬
nisteriũ &e orationẽ sacerdotis ad d̾m tͥusmit¬
tat q̃m mediatorem int̾ se & illũ cognoseit. ꝯfi¬
dens ꝑ euis orationẽ. atq int̾cessionẽ a malis

Expanded text:
terram ab hostibus liberant et relinquunt, atque terram ab hostibus liberant et relinquunt, atque ad pascenda armenta extra Jordanem pergnant. Quia enim parvulos foris habent, affectum in ejus habitatione non habent. Unde ad campestria redeunt, quia ab altis cacuminibus montium quasi a spe coelestium dilabuntur, ut extra repromissionis terram bruta animalia nutriant; quia ad pascendos vanis desideriis irrationabiles animi motus elaboraquas Deo omnipotenti offerre desiderat, per ministerium et orationem sacerdotis ad Deum transmittat, quem mediatorem inter se et illum esse cognoscit, confidens per ejus orationem atque intercessi
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ grãm in conspectu tuo ut des nobis famulis
tius eam inpossessionẽ: nec facias nos transi¬
re iordanem. Qͥgͥ uim̾ta plurima possident
transire iordanẽ refugiunt. quia qͦs multa
mundi inplicam̃ta occupant. habitationẽ
celestis pat̾e non requirunt. S ipsa eos quã
specietenus tenent fides increpat. ne ocĩ delecta¬
tione torpescant. atq exemplo suo alios a labo¬
ris tolerantia. ⁊ studio longanimitatis fran¬
gant. Unde eis ꝑ moysen dicitur. Nunqͥd
ft᷑̃s ar̃i ibunt ad pugnam. et uos sic secle¬
bitis: Cur subu̾titis m̃tes filioꝵ ifrł̃ . Si¬
quia erubescunt ñ defendere qͦd confitent᷑ ꝓ
eacdem fide quã ꝓfessi ft̾ ad certamen ꝓperant
eamq non sibi s ꝓximis uendicant. Unde
et ad moysen dicunt. Caulas ouiũ fabricabi¬
mus. et stabula uim̃torum. paruulisq nr̃is
urbes munitas. Nos autẽ ipsi armati. et
accincti ꝑgemus ad p̾lium filiorũ istł̃. Qt
mox fortes ꝓ abiis ueniunt. ⁊ reꝑmissionis

Expanded text:
te, ut des nobis famulis tuis eam in possessionem, nec facias nos transire Jordanem. Qui igitur jumenta plurima possident Jordanem transire refugiunt, quia quos multa mundi implicamenta occupant, habitationem coelestis patriae non requirunt, sed ipsa eos quam specie tenus tenent, fides increpat, ne otii delectatione torpescant, atque exemplo suo alios a laboris tolerantia et studio longanimitatis frangant. Unde eis per Moysen dicitur: Nunquid fratres vestri ibunt ad pugnam, et vos hic sedebitis? Cur subvertitis mquia erubescunt non defendere quod confitentur, pro eadem fide quam professi sunt ad certamen properant, eamque non sibi, sed proximis vindicant. « Unde et ad Moysen dicunt: Caulas ovium fabricavimus, et stabula jumentorum, parvulis nostris urbes munitas. Nos autem ipsi armati et accincti pergemus ad praelium filiorum Israel. » Qui mox fortes pro aliis veniunt et repromissionis
Abbreviated transcription (Latin):
diacono p̾t euangłium si quis cathecummꝰ ẽ
ꝑcedat foras. & qͥa tunc enintunt᷑ aatheuumi
ab eccłia qͥ non debent int̾ esse sacris iuy sterus
autẽ non ab apłica uł euangłica lectione qͦd ma¬
sesse constat eadem misa inchoat᷑. S potiꝰ ca¬
nendo & psallendo qͦ dulcedo suauitatis corda
audientiũ pͥus demulcent. & sic pꝰt modulatio¬
nem suauis cantilene inspiritalib reb pps con¬

Expanded text:
diacono post Evangelium: Si quis catechumenus est, procedat foras. Et quia tunc emittuntur catechumeni ab ecclesia, qui non debent interesse sacris mysteriis, autem non ab apostolica vel evangelica lectione, quod majus esse constat, eadem missa inchoatur, sed potius canendo et psallendo, quatenus dulcedo suavitatis corda audientium prius demulceat, et sic post modulationem suavis cantilenae in spiritualibus rebus po
Abbreviated transcription (Latin):
nobis suauissimũ reddit. Quia uͦ eadem cari¬
tas in corcdibus elector in extingiubilis man&
apte illic subdit᷑. Igiuis ẽ iste ꝑpetinis. qui
uumꝗͣ ceficiat de altari. Numꝙͣ ꝓfecto de al¬
tari ignis iste deficit. qui etiam pꝰt hanc uitã
eoꝵ mentib feruor caritatis accrescat. Et̾na
quupe contemplatione agit᷑. ut omp̃s ds̃ ꝯͦ
magis uisus fuerit eo amplius diligat᷑. Qͥd¬
offerri ꝑ legem simile sacrificium iubetur.
De qua scriptum est. In sartagine conspsa ole
o friget᷑. ⁊ offeret eam calidam in odorẽ sua¬
uissimũ dño sacerdos: qui patͥ iuire successe¬
rit. ⁊ tota cremabit᷑ in altari. Tunc enĩ sumi

Expanded text:
nobis suavissimum reddit. Quia vero eadem charinobis suavissimum reddit. Quia vero eadem charitas in cordibus electorum inexstinguibilis manet, apte illic subditur: Ignis est iste perpetuus, qui nunquam deficiet de altari . Nunquam profecto de altari ignis iste deficiet, quia etiam post hanc vitam eorum mentibus fervor charitatis accrescit. Aeterna quippe contemplatione agitur, ut omnipotens Deus quo magis visus fuerit, eo amplius diligatur. offerre per legem simila in sacrificium jubetur, de qua scriptum est: In sartagine oleo conspersa frigitur, et offeret eam calidam in odorem suavissimum Domino sacerdos qui patri jure successerit, et tota cremabitur in altare. T
Abbreviated transcription (Latin):
Gnis in altare semꝑ ardebit. quẽ nutriet
sacerdos subiciens ligna ꝑ singulos dies. et
impofito holo causto desuꝑ adolebit adipes
pacificorum. Ignis est iste ꝑpetiuis. qui mĩqͣ
iubetur semꝑ ignis ardere. quia necesse est
ex illo ad chm̃m caritatis flammna indesment̃
accendere. Cui ꝑ singłos dies sacerdos ligna
subiciat. ne extinguat᷑. Ignis enĩ iste in al
tari dñi id ẽ in corde nr̃o citus extinguit᷑
nisi sollert̃ adhibitis exemplis patrũ. ⁊ dñi¬
suꝑ adolebit adipes pacificorum. Nam qͥs qͥs
unse hunc ignem caritatis accendit. semetipsũ
utiq holo caustum desuꝑ imponit. quia oẽ
uicium qͦd uise male uigebat exurit. Cum
enĩ cogitationum suarũ int̾na considerat.
et uitam reꝓbam ꝑ immutationis gladium
mactat. mara se sui cordis imponit. ⁊ igne
caritatis incendit. De qua hostia pacificorum
adipes redolent. quia uuterua noue uite inpi
guatio pacem int̾ nos ⁊ cd̃mn faci eus: odorem de

Expanded text:
nus, in altari semper ardebit, quem nutriet sacerdos, subjiciens mane ligna per singulos dies, et, imposito desuper holocausto, adolebit adipes pacificorum. Ignis iste est perpetuus, qui nunquam jubetur ignis semper ardere, quia necesse est ex illo ad Dominum charitatis flammam indesinenter accendere. Cui per singulos dies sacerdos ligna subjiciat ne exstinguatur: omnis enim tari Domini, id est in corde nostro citius exstinguitur, nisi solerter adhibitis exemplis patrum et dominisuper adolebit adipes pacificorum . Nam quisquis in se ignem hunc charitatis accendit, semetipsum utique holocaustum desuper imponit, quia omne vitium quod in se male vivebat exurit. Cum enim cogitationum suarum interna considerat, et vitam reprobam per immutationis gladium nactat, in ara se sui cordis imposuit, et igne charitatis 795 incendit. De qua hostia pacificorum adipes redolent, quia interna novae charitatis impinguatio pacem inter nos et Deum faciens, odorem de
Abbreviated transcription (Latin):
ad inmitationẽ isrłitici ppłi credit᷑ fieri. qͥ tem¬
ꝑorib statitis ad templũ dñi ꝯfluebat.⁊ sexdi¬
ebi oꝑans. septimo die ab om̃i oꝑe seruili reqͥ¬
escere uibebat᷑. ñ tantũ a meditatione legis. Si
cut enĩ apłs ait. M oyses habet insingłis ciui¬
tatib qͥ eum ꝑsingła sabbata p̃dicent in syna¬
gogis. Unde canticũ moysi ꝑ omẽ sabbatum
in eccłia recitare mos eccłiasticus consueuit: &
qͦd illi faciebant in sabbatis. nos ppt̾ reueren¬
qͥm ꝑ totam ebdomadã sp̃alit̾ deo uiuere de¬
beat. & qͥ ꝑ totam ebdomadam curã corporis mo¬
rituri indesinent̃ egit eo die curã anime in ꝑ¬
petinum uicture agere curet
recipca. icd est qͦd genus psallendi gci
iuenisse tratunt᷑. Que ic̾o ad uitͦitum dt̃.
qͥa ꝑ hanc intͦimus ad officium diunum. sicutt
ꝑ infitum hostii ad secreta domus. Intitus aut̃¬

Expanded text:
ationem Israelitici populi creditur fieri, qui temporibus statutis 498 ad templum Domini confluebat, et sex diebus operans, septimo ob omni opere servili requiescere jubebatur, non tamen a meditatione legis. Sic enim ait Apostolus: Moyses habet in singulis civitatibus, qui eum per singula sabbata praedicent in synagogis . Unde et canticum Moysis per omne sabbatum in Ecclesia recitare mos ecclesiasticus consuevit. Et quod illi faciebant in sabbato, qui prquomodo per totam hebdomadam spiritaliter Deo vivere debeat; et qui per totam hebdomadam curam corporis morituri indesinenter egit, eo die curam animae in perpetuum victurae agere curet. ad unum. Quod genus psallendi Graeci invenisse traduntur: quae ideo Ad introitum dicitur, quia per hanc introimus ad officium divinum, sicut per introitum ostii ad secreta domus. Deinde
Abbreviated transcription (Latin):
cupientis. uelut iter tendentis p̾pediat. donec
ei inuisibilem qͥ sͥ obuiat innotescat. Unde ⁊
bene ꝑ petrũ dicit᷑. Correptionẽ habuit sue
uesanie sub iugale mutum: qͦd in hominis uoce
loquens ꝓhibuit ꝓpħe insipientiam. Insanus
qͥppe homo a subiugali muto corripit᷑: qͣndo
elata miens humilitatis bonĩ qͦd tenere debeat ab
afflicta carne memoratur. S huiꝰ correptionis do¬
num idcirco balaan non obtinuit. quia ad ma¬
ledicendũ ꝑgens uocẽ non mentẽ mutauit. Ter¬

Expanded text:
cupientis, velut iter tendentis impediat, donec cupientis, velut iter tendentis impediat, donec ei invisibilem qui sibi obviat innotescat. Unde et 51 bene per Petrum dicitur: Correptionem habuit suae vesaniae subjugale mutum, quod in hominis voce loquens prohibuit prophetae insipientiam . Insanus quippe homo a subjugali muto corripitur, quando elata mens humilitatis bonum quod tenere debeat ab afflicta carne memoratur. Sed hujus correptionis donum idcirco Balaam non obtinuit, quia ad maledicendum pergens, vocem, non mentem mutavit.
Abbreviated transcription (Latin):
fiant. Quid ꝑ annũ quintũ ac uicesimũ. in qͦ flos
uiuentutis oboritur. uisi ipsa contra unũquodq
uicium bella signant᷑ : Et qͥd ꝑ qͥnquagenarium
in quo iubelei requies ꝯtinetur. nisi int̾ua quies
uicesimo ⁊ qͥnto cabernaculo seruiant. ⁊ a qͥnqͣ¬
gesimo custodes uasorum fiant. ut udelicet qui
am glam s auctoris querit. ab omib uult adiuua¬
ri qͦd agit. Fidelis uamq p̃dicator optat si fieri
ualeat. ut ui̾tatem quã solus loqui non sufficit
ora cunctorum sonent. Unde et cũ iosue duob
in castris remanentib atq ꝓpħantib uellet obsi¬
stere: ei ꝑ moysen dicit᷑. Qͥd enularis ꝓme: Pro
ꝓpositum tendit. s eius uotum animal cui p̾si¬
det p̾ edit. Prohibitione qͥppe ĩmorata asina
angłm iudit. quẽ humana mens ñ uidit. quia
plerũq caro ꝑ molestias tarda. flagello suo m̃ti
dm indicat. que mens ipsa carni p̾sidens ñ uide¬
bat. ita ut anxietatem sp̃c ꝓficere in hoc mundo

Expanded text:
a. » Quid per annum quintum ac vicesimum, in quo flos juventutis oboritur, nisi ipsa contra unumquodque vitium bella signantur? Et quid per quinquagenarium, in quo jubilaei requies continetur, nisi interna quies vigesimo et quinto tabernaculo serviant, et a quinquagesimo custodes vasorum fiant, ut videlicet qui iam gloriam, sed auctoris quaerit; ab omnibus vult adjuvari quod agit. Fidelis namque praedicator optat si fieri valeat, ut veritatem, quam solus loqui non sufficit, ora cunctorum sonent. Unde cum Josue duobus in castris remanentibus atque prophetantibus vellet obsistere, ei per Moysen dicitur: Quid aemularis pro ositum tendit, sed ejus votum animal cui praesidet praepedit. Prohibitione quippe immorata asina angelum videt, quem humana mens non videt; quia plerumque caro per molestias tarda flagello suo menti Deum indicat, quem mens ipsa carni praesidens non videbat, ita ut anxietatem spiritus proficere in hoc mundo
Abbreviated transcription (Latin):
scli ñ relinqͥnt: nimirũ sacͥficium ⁊ ũ holocau
stũ offerunt. Qui autẽ cunct̾a que mundi ft̃
deserunt. & totam m̃tem igne diuini amo¬
ris accendunt: hii nimirũ om̃ĩpotentis dĩ sa¬
cͥficium et holocaustũ fiunt. Simila itaq in
sartagine est. munda mens iusti in zeli sp̃uał
afflictione. Que ꝑ sollicitudinem animarũ
frigit᷑. ⁊ non solum sacͥficium. s etiã holocau

Expanded text:
saeculi non relinquant, nimirum sacrificium, saeculi non relinquant, nimirum sacrificium, stum, offerunt. Qui autem cuncta quae mundi sunt deserunt, et totam mentem igne divini amoris accendunt, hi nimirum omnipotenti Domino sacrificium et holocaustum faciunt. Simila itaque in sartagine est munda mens justi in zeli spirituali afflictione, quae per sollicitudinem animarum frigitur; et non solum sacrificium, sed etiam holocau
Abbreviated transcription (Latin):
ardet ⁊ lucet. Conspgat᷑ gͦ oleo niens que in
sartagine frigit᷑. quia scĩ zeli district̾io necesse
est ut ex miscđie uitate et ardeat & darescat.
Amat enĩ eundem ipsum quẽ insequi uidetur. un¬
de et calida in odorem suauissimũ offerri dño¬
p̾cipitur. quia si amorem zelus non habet. ea
que in sargͣmne offertur calorem sinula ami¬
sit. Et notandum quis eam offerri p̾cipit᷑. ui¬
delicet sacerdos qui patri uire successerit.
Ille enĩ sacerdos patri uire succelit. qui esse se
omĩpotentis diũ filiũ morib deinonstrat. atq
ut uidelicet holocaustum fiat. Holocanstum
enĩ totum incensũ dicimꝰ. Hoc autem int̾ bolo¬
caustum et sacrificium distat. quia omẽ qͥdem
hole caustum sacͥficiũ est. ñ uͦ om̃e sacͥficium
holocaustum. Sunt multa bona que agunt᷑
sacrificia. s holocausta non sunt. qͥa totam m̃¬
tem in amore sp̃uali minime incendunt. Qͥ
enĩ sic oꝑant᷑ eaque dĩ sunt. ut tam̃ ⁊ ca que st̃

Expanded text:
et lucet. Conspergatur ergo oleo mens quae in sartagine frigitur, quia in sancti zeli districtione necesse est ut ex misericordiae virtute et ardeat et clarescat. Amat enim eumdem ipsum quem insequi videtur. Unde et calida in odorem suavissimum Domino offerri praecipitur, quia si amorem zelus non habet, ea quae in sartagine offertur calorem simila amisit. Et notandum quis eam offerre praecipitur, videlicet sacerdos qui patri jure successerit. Ille enim sacerdos patri jure succedit, qui esse se omnipotentis Dei filium moribus demonstrat, atque ut videlicet holocaustum fiat. Holocaustum enim totum incensum dicimus. Unde et in caustum et sacrificium distat, quia omne quidem holocaustum sacrificium est, non omne sacrificium holocaustum. Sunt enim multa bona quae aguntur sacrificia, sed holocausta non sunt, quia totam mentem in amore spirituali minime incendunt. Qui enim sic operantur ea quae Dei sunt, ut tamen ea quae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
de eodem. In natale sacro sacre sollempnia
misse. qͥd signent. aut cur ter celebrentur
habe. Nocte pͥor. sub luce sequens. in luce
sup̾ma: sub noe sub templo. sub cruce. sacra
notant. Sub noe sub templo sub xp̃o sacra
fuerunt: nox. aurora. dies. umbra. figura¬

Expanded text:
e Domini. In Natale sacrosanctae solemnia missae Quid signent, aut cur tres celebrentur, habe. Nocte prior sub luce sequens in luce suprema Sub Noe, subque David, sub cruce sacra notant. Sub Noe, sub David, sub Christo sacra fuere; Nox, aurora, dies, umbra, figur
Abbreviated transcription (Latin):
ad societate nouẽ ordinĩ angłoꝵ. Hec tͥa gn̾a
hominũ distingunt᷑ in euangłio: ꝑ eos qͥ in
agro sunt ⁊ ꝑ eos qͥ in molendino st̃: ⁊ ꝑ eos
qui u lecto sunt. Et qͥa hec tͥa gn̾a crediuis¬
fusse in naturali lege. ⁊in tempore lesile sepee

Expanded text:
ad societatem novem ordinum angelorum. Haec tria genera distinguuntur in Evangelio per eos qui in agro sunt, et per eos qui in molendino sunt, atque per eos qui in lecto sunt. Et quia haec tria genera creduntufuisse in naturali lege, et in tempore legis litterae,
Abbreviated transcription (Latin):
ui in synagoga ianitores. De hosuat¬
uł editui dicebant᷑. in eccłia ostiarii appellantꝰ In¬
rum aut̃ offm in lege erat. qͦd templũ ut samuel api¬
bant. uł claudebant. ⁊ de iuidesᷤ pollutos. degrittib ais
ĩmundos id ẽ in cͥcumcisos de domo di excludebais.
Ineccłia aut̃ hoc offm̾ habent. ut cathecuminos bapl¬
xandos in eccliam intͦducant: ⁊ penitentes ꝑ ep̃osii
conciliatos in hostio accipiant. ⁊ indomo d̃i reduc̃

Expanded text:
ui in Synagoga janitores vel aeditui dicebantur, in Ecclesia ostiarii nuncupantur. Illorum autem officium in lege erat, quod templum ut Samuel aperiebant et claudebant, et de Judaeis pollutos, de gentibus autem immundos, id est incircumcisos de domo Dei excludebant. In Ecclesia autem hoc officium habent, ut catechumenos baptizandos in ecclesiam introducant, et poenitentes per episcopum reconciliatos in ostio accipiant, et in domum Dei reducant.
Abbreviated transcription (Latin):
cipuint. que ideo pars uł hereditas fidicunt᷑. qͥa ex p̾t¬
to cdi inseruitium di offerunt᷑. Ico uͦ a sorte cłici appeli¬
tur. qͥa sacerdotes in lege sorte eligebant᷑. Et apud geuals
qui plures lib̾os habuit. unũ ad clicatũ sorte elegit br
autt̃ eccłiȩ ministri dicunt᷑ cłici. s st̃ in uii. gͦdus dis¬

Expanded text:
as Dei dicuntur, quia ex praecepto Dei in servitium Dei offeruntur. Idcirco vero a sorte clerici appellantur, quia sacerdotes in lege sorte eligebantur: et apud gentiles, qui plures liberos habuit, unum ad clericatum sorte elegit. Omnes autem Ecclesiae ministri dicuntur clerici. Sed sunt in septem gradus dis
Abbreviated transcription (Latin):
tem horrida loca his obfunt. qͥ pie uiuunt. Hadadi
q & abui sacerdotes fuer̃t intab̾naculo dĩ igne ꝯsu¬
niunt᷑. chore. dathan. ⁊ abyron ante tabuacła a t̾ra a¬
glutiunt᷑. Hey pontifex in loco sc̃o fracta ceruice ꝑit
ora iuxta archã ꝑcussus interiit. ioab uixta altare a¬
cidit᷑. orias rex in templo lepra ꝑfundit᷑. Poft̾mo tmn¬
plii uiolatũ subruit᷑. ppłs legis p̾uaricator ab eo cir¬
uis ducit᷑. Econtra iosehp in cyst̾ua. ⁊ in carc̾ẽ ñ ꝑit
Moyses in flumo uecẽ non subit. iob in ster qͥlituo.
remias ñ interiit inceno. Daniel in lacu leonũ. Trs
pueri ñ leduit᷑ in camino igniui. Petaus in carctr
Paulus non ꝑiit in mari. Immo diabolus decelo. hat
cecidit de paradyso. iusti aut̃ int̾ra a deo uisitant᷑ a
inferno ad celestia subleuant᷑. De ministi is eccłi¬

Expanded text:
ie vivunt. Nadab ie vivunt. Nadab namque et Abiu sacerdotes in tabernaculo Dei igne consumuntur ; Chore, Dathan, et Abiron ante tabernaculum a terra deglutiuntur . Heli pontifex in loco sancto fracta cervice periit . Oza juxta arcam percussus interiit . Joab juxta altare occiditur . Ozias rex in templo lepra perfunditur . Postremo templum violatum subruitur, populus legis praevaricator ab eo captivus ducitur . Econtra Joseph in cisterna et in carcere non perit . Moyses in fluvio necem non subit . Job in sterquilinio, Hieremias non interiit in coeno . Daniel in lacu leonum: tres pueri non laeduntur in camino ignium . Petrus in carcere: Paulus non periit in mari ; imo diabolus de coelo, homo cecidit de paradiso . Justi autem in terra a Deo visitantur, de inferno ad coelestia sublevantur. CAP. C
Abbreviated transcription (Latin):
penitentiam reconcilietur. Si pͥncipale altare mo¬
uetur. ẽ decretũ ut eccłia denuo ꝯsecret᷑. Ita si ep̃e pͥn
ceps eccłiȩ a fide ad heresim mutat᷑. tota ei plebs subiec¬
ta ꝯmaculat᷑. ⁊ ido ꝯuenit ut cũ eo penitentia ⁊ satis¬
factione ad catholicã fidem recipiat᷑. Que aut̃ uola¬
ta ñ denuo ꝯsecrata fuerit. inmunda ⁊ canib ꝑuia e¬
rit. Ita si homo templũ dĩ scił se ipsum mortali cͥmme
uiolauerit. atq ꝑ penitentiam denuo ñ remundaue¬
rit. demonib habitatio erit. Int̾fecti ido in eccłia ñ por¬
tant᷑. ne sangͥne paim̾tũ maculet᷑. Op hanc &̃ cau¬
sam putant quidã mulieres in partu defunctas in
eccłiam ñ ẽẽ deferendas. qͦd tam̃ fieri licet De con
constructas. uasis. uestib. aliis ornam̃tis decorare. s
multo meliꝰ est eosclem sũptus inusus expendẽ indi
sca ñ saluant. qͦs p᷑ua oꝑa ab. eccł̃ia seꝑant. Nmti

Expanded text:
poenitentiam reconcilietur. Si principale altare mopoenitentiam reconcilietur. Si principale altare movetur, est decretum ut ecclesia denuo consecretur: ita si episcopus princeps Ecclesiae a fide ad haeresim mutatur, tota plebs ei subjecta commaculatur; et ideo convenit ut cum eo poenitentia et sanctificatione ad catholicam fidem recipiatur. Quae autem violata, non denuo consecrata fuerit, immunda et canibus erit pervia: ita si homo templum Dei, scilicet seipsum, mortali crimine violaverit, atque per poenitentiam denuo non remundaverit, daemonibus habitatio erit. Interfecti ideo in ecclesiam non portantur, ne sanguine pavimentum maculetur. Ob hanc enim causam putant quidam mulieres in partu defunctas, in ecclesiam non esse deferendas, quod tamen licet fieri. structas vasis, vestibus, aliis ornamentis decorare, sed multo melius est eosdem sumptus in usus indigentium enon salvant quos prava opera ab
Abbreviated transcription (Latin):
tim adeo acceptat᷑. & qͣmuis ds̃ ubiq siue in agro siue
inheremo uł in mari. uł in onũ loco dñationis eiꝰ iuste
posfit ac debeat. b̃ndici ⁊ inuocari ut pita in templo to¬
tius mundi. tam̃ iure oportuno tempore ad eccłiam afi¬
delib currit᷑. ut ibi ds inuocet᷑. atq ad oret᷑. inqua ot̾m
rem quã duo ex ꝯsensu petierint. se dat᷑m pollicet᷑. ⁊ n
ui ipse cduob uł tͥb in nomine eiꝰ ꝯgregatis int̾eẽ ꝑhi¬
q de ꝯuruio uituli saginati ꝑcipiat. Cũ gͦ ppłs in et¬
cdiam ꝯgregatur qͣi templii do ad inhabitandũ edifi¬
cat᷑. Eccłia aut̃ in eccłia est. plebs xp̃iana in aula de¬
dicata. Templũ quoq in templo ẽ. baptitatus qͥlibet
dedicatũ tͥminali petc̾o iuolat᷑. necesse ẽ ut denuo fon¬
te lacmarũ renouet᷑. Si sigillũ altaris amouet᷑. ẽ p̃¬
ceptũ ut it̾m ꝯsecret᷑. ita si sigillũ ficłi ab altari cor¬
dis ab aliqua heresi amouet᷑. opottet ut demuo ꝑ

Expanded text:
quamvis Deus ubique sive in agro, sive in eremo vel in mari, vel in omni loco dominationis ejus juste possit ac debeat benedici, et invocari, ut puta in templo totius mundi, tamen jure opportuno tempore ad ecclesiam a fidelibus curritur, ut ibi Deus invocetur, atque adoretur, in qua omnem rem, quam duo ex consensu petierint, se daturum pollicetur, et ubi ipse duobus vel tribus in nomine ejus congregatis interesse perhique de convivio vituli saginati percipiat. Cum ergo populus in ecclesiam congregatur, quasi templum Deo ad inhabitandum aedificatur. Ecclesia autem in Ecclesia, est plebs Christiana in aula dedicata. Templum quoque est in templo, baptizatus quilibet dedicatum criminali peccato violatur, necesse est ut denuo fonte lacrymarum renovetur. Si sigillum altaris amovetur, est praeceptum ut iterum consecretur: ita si sigillum fidei ab altari cordis aliqua haeresi amovctur, oportet ut denuo per
Abbreviated transcription (Latin):
ut redemptionẽ quam ipse operatus est. iea confirmet
ionune t̾ram ei subiciat. Unde hec gr̃a ꝓcesserit subdit.
geiũ ꝓflux largit̾. Gła patͥ addit᷑. qr hanc saluationẽ tͥui¬
linteamina ⁊ omi̾ia ornam̃ta offerunt pontifici
undicenda. que st̃ hii qui ornatui eccłiȩ edigunt᷑. & ad
seruitiũ ecclłiş ab ep̃o ꝯsecrant᷑. ⁊ uasa di dicunt᷑. His ꝑac¬
tis uacdit pontitex in eũ locũ in qͦ reliqͥe p̾terita nocte c̃
uigilus fuerunt. ⁊ eleuat eas portant ad locũ p̃pa¬
ratumi. ita xͦ uerꝰ pontifex. pꝰt qͦm nob̾ p̃parauit loc̃
iustos qͥ in p̾senti nocte se uigili m̃te a malo custodi¬
unt asfumit: delocis sus. ⁊ ꝑducit eos indontũ pa¬
tris sui. Uñ cantat᷑ antiphona. de reliqͥis. Ambulate
scĩ di. ingredunini inciuitatẽ di. id÷ celestẽ iherłm.¬

Expanded text:
ut redemptionem, quam ipse operatus est, in ea confirmet, et omnem terram ei subjiciat. Unde haec processerit gratia subdit: generi profluxit largiter. Gloria Patri additur, quia hanc salvationem Trinilinteamina, et omnia ornamenta offerunt pontifici benedicenda, sunt hi qui ornatui Ecclesiae eliguntur, et ad servitium Ecclesiae ab episcopo consecrantur, et vasa Dei dicuntur. His peractis vadit poneas portans ad locum praeparatum: ita Christus verus Pontifex, postquam nobis praeparavit locum, justos, qui in praesenti nocte se vigili mente a malo custodiunt, assumit de locis suis, et perducit eos in domum Patris sui. Unde cantatur antiphona, Ambulate, sancti Dei, ingredimini civitatem D
Abbreviated transcription (Latin):
nt̃m cantat᷑ antiphona. Scifica uit dñs tab̾nadłm¬
sũ. Eccłia ẽ nunc dͦi tab̾nacłm. in huiꝰ minidi iti¬
ure. que pͦt ea erit templũ. inꝑuentione. Dem̃ au
qui sacras scͥpturas condider̃t. Muri ⁊ tͤres iherłm
sunt munitiones scͥpturarũ. qͥb arcent᷑ ⁊ iudeł he¬
retici aͥq pagani. Geme st̃ sacͤ scͥpt᷑e. uł sententie:¬
Um pontifex crucẽ incensi. De incenso.¬
suꝑ altare facit. ⁊ se ad orationem submitir.
xp̃c quoq pontifex pontificum iucenisum crucis suꝑ altare
ponit. quia apud patrẽ ꝓ nobis int̾uenit. Eruce nauiq in¬
censi facere ẽ. passione suam ꝓ eccł̃ia pat̾ ostendẽ ⁊ ꝓnob̾in¬

Expanded text:
iphona, Sanctificavit Dominus tabernaculum. Ecclesia nunc est Dei tabernaculum in hujus mundi itinere, quae postea erit templum in praeventione. Deinde qui sacras Scripturas condiderunt. Muri et turres Hierusalem sunt munitiones Scripturarum, quibus arcentur Judaei, haeretici atque pagani. Gemmae sunt sacrae sententi pontifex crucem incensi super altare facit, et se ad orationem submittit. Christus quoque Pontifex pontificum incensum crucis super altare ponit, quia apud Patrem pro nobis intervenit. Crucem namque incensi facere est passionem suam, pro Ecclesia Patri ostendere,
Abbreviated transcription (Latin):
regen głe in decore suo uidebunt. Dcm̃ cenat᷑ ecl̃ia.
& atenctunt luminaria qͥe tunc oꝑa iustorũ splendescunt.
ꝓ qͥb ornati ꝑhennit̃ ut sol fulgebunt. Tunc incipit ean¬
tor terribilis est locus iste. Quid eni t̾ribilius ẽ illa die
quando angłi timeb̾t. ⁊ impii inet̾nũ syppliciũ ibunt:
unc ꝓcecdit pontifex sollempnit̾. & fit officiũ cũ orm̃
Heticia. qͥa pacto uidicio uidebit᷑ ds̃ facie ad faciẽ.
in gła sua .i erit ds onũa in oiũb ⁊ ut lux ocłis. ita gau

Expanded text:
Regem gloriae in decore suo videbunt. Deinde ornatur ecclesia, et accenduntur luminaria, quia tunc opera justorum splendescunt, pro quibus ornati perenniter ut sol fulgebunt. Tunc incipit cantor Terribilis est locus iste. Quid enim terribilius illa die quando angeli timebunt, et impii in aeternum supplicium ibunt. Tunc procedit pontifex solemniter, et fit officium cum omni laetitia, quia peracto judicio videbitur Deus facie ad faciem, in gloria sua, et erit Deu
Abbreviated transcription (Latin):
aoũ suã. Incipiens aut̃ arttiphonã. int̾ibo. & psaliiũ.¬
udit canendo ad altart.⁊ qͦd remansit de aqua ad ba¬
etidit. ⁊ inde fons baptisinatis erupit. Post hec altare c̃
honis redicdit᷑. Hoc linteo altare ex̃git᷑. dũ tͥbulatio ecclie
grmplo passionis xͥ declinat᷑. Dem̃ offert᷑ incensũ. hoc
c̃ oationes scõrum. qͥ se inodorem deo offerunt. dũ cor¬
itib tͥhuit. Tunc aut̃ cantat᷑ antiphona. Erex ia¬
a patre. scił oleo leticie unctus. ħ in cap̃ anguli ẽ factus.
dũ utt̃q ppłs ineo ẽ ꝯiunctus. Ter altare ungit᷑. bis
am. tertio crismate. qͥa eccłia iusignit᷑ fide. spe. carita¬
t. Ẽffuso aut̃ oleo cantat᷑ antiphona. Ecce odor filii
mei sicut odoi agri pleni. Ager latitudo mundi in¬
teligit᷑. ꝑ quẽ eccłia ubiq diffundit᷑. Hic ager u̾nat
fioib dũ eccłia resplendet uͥtutib. Odor florũ ẽ fra¬
glantia bonorũ operũ. Rose sunt nires. liliaͣ uͥgneᷤᷤ

Expanded text:
domum suam. Incipiens autem antiphonam, Introibo et post vadit canendo ad altare, et quod remansit de aqua ad ba Hierusalem effudit, et inde fons baptismatis erupit. Post haec altare cumtionis rediit. Hoc linteo altare extergitur, dum tribulatio Ecclesiae exemplo passionis Christi delinitur. Deinde offertur incensum, hoc est orationes justorum, qui se in odorem Deo offerunt, dum cordelibus tribuit. Tunc cantatur antiphona: Erexa Patre scilicet oleo laetitiae unctus, hic in caput anguli est factus : dum uterque populus in eo est conjunctus. Ter altare ungitur, bis oleo, tertio chrismate, quia Ecclesia insignitur fide, spe, charitate. Fuso autem oleo cantatur antiphona, Ecce odor filii mei sicut odor agri pleni. Ager latitudo mundi intelligitur, per quem Ecclesia ubique diffunditur. Hic ager vernat floribus, dum Ecclesia resplendet virtutibus. Odor florum est fragrantia bonorum operum. Rosae sunt martyres; lilia virgines,
Abbreviated transcription (Latin):
cibi sapidi fiunt.xͦ dĩ sapientia designatur
qua om̃s saꝑe ⁊ intellige̾ decreuert. Uñ heliseus sa
in aquis misit. & aque sanate sunt. qͥa ds̃ sapĩam.n¬
filiũ suii in homines misit. & sanati sunt. In lege ꝙ¬
tem uitula rufa iussa ẽ igne cremari. ⁊ pp̃ss eus de¬
rẽ redacta. qͦ plebs fideliũ ẽ expiata. Hic cinis sali a¬
miscet᷑. dũ humanitas a diuinitate in resurrection
resumit᷑. Cinis qͦ sali ꝯmiscet᷑ dũ nos xͥani qͥ cinis
sumꝰ. ⁊ eccłia nominam. diuinitati xͥ associaniuk¬

Expanded text:
cibi sapidi fiunt, Christus Dei Sapientia designatur, qua omnes sapere et intelligere acceperunt. Deinde Elisaeus sal in aquam misit, et aquae sanatae sunt , quia Deus SapiFilium suum, in homines misit, et sanati sunt. In lege autem vitula rufa jussa est in igne cremari, et populus ejus cineerem redacta, quo plebs fidelium est expiata. Hic cinis sali admiscetur, dum humanitas a Divinitate in resurrectione resumitur. Cinis quoque sali commiscetur, dum nos Christiani, qui cinis sumus, et Ecclesia nominamur, divinit
Abbreviated transcription (Latin):
rsm noua que ecdificat᷑ ut ciuitas. Diu̾se antiphone
cantantur. tͥpudiũ ⁊ exultationẽ angłicarii uͥtutum.
imitant᷑. que exeuntes de corpore animas comitant᷑. us¬
queqͦ ꝓ meritis sͥ debitis mansionẽ recipiant. Ueniens
pontifex ante altare ubi reliqͥe sunt recondite. exten¬
dit uelũ int̾ se ⁊ ppłm. qͥa loca animarũ secreta ft̃
incelestib collocant᷑. Cantat᷑ antiphona. Exultad̾t sci
in gła. qͥa in anglica ouant aĩe curia de ueste a¬

Expanded text:
m nova, quae aedificatur ut civitas . Diversae antiphonae cantantur; tripudium et exsultationes angelicarum virtutum imitantur, quae exeuntes de corpore animas comitantur, usquequo meritis sibi debitis mansionibus recipiantur. Veniens pontifex ante altare, ubi reliquiae sunt reconditae, extendit velum inter se et populum, quia loca animarum secreta suntin coelestibus collocantur. Cantatur antiphona, Exsultabunt sancti in gloria, quia animae ovant
Abbreviated transcription (Latin):
ost sacerdos digitũ tingit. De altar¬
& crucẽ ꝑ quatuor cornua altaris facit. ditare
cruce saluauit. Deu̾̃i septies contͣ altare spargit. qͥa xpe
duritiam lapidũ penetrare fert᷑. ⁊ signat xͥ caruem.
passione amarit᷑am. ꝑ quẽ baptismꝰ dat᷑. & duritia gtus¬
lium ad fidem emollit᷑. Dem̃ altare spargendo cͥcut
qͥa dnĩs angłm suũ incͥcuitu timentiũ se nutti. An¬
re ter resꝑgit᷑. qͥa eccłia a trib peccatis inottis. sell
ꝑis. locutionis. cogitationũ. emundat᷑. Dem̃ ꝑ toram
eccłiam uadit. parietes ꝑ totã ex utraq parte spagi.¬

Expanded text:
 sacerdos digitum tingit, et crucem per quatuor cornua altaris facit. Altare cruce salvavit. Deinde septies contra altare spargit, quia Chrduritiam lapidum penetrare fertur, et signat Christi carnem in passione amaricatam, per quem baptismus datur, et duritia gentilium ad fidem emollitur. Deinde altare spargendo circuit, quia Dominus angelum suum in circuitu timentium se nutrit. Altare ter aspergitur, quia Ecclesia a tribus peccatis mortis, scilicet operis, locutionis, cogitationis emundatur. Deinde per totam ecclesiam vadit, parietes ex utraque spargi
Abbreviated transcription (Latin):
gunt᷑ cathecumini: ut si que macłe adhese¬
rant corꝑi. uł m̃ti: pꝰtqͣm ad scrutiniũ ad¬
cessert̃. recedant:. ⁊ custodiã deinceps habe¬
ant. ꝑ hanc unctionẽ: ⁊ ne possit diabolus¬
eos impedire.

Expanded text:
guntur catechumeni, ut si quae maculae inhaeserunt corpori aut menti, postquam ad scrutinium accesserunt, recedant, et munimentum deinceps habeant per hanc unctionem, ut non possit diabolus repedare.
Abbreviated transcription (Latin):
iost mortuoꝵ imitani officia mortis uł le¬
pult᷑e dñi ido ħ inuitatoriũ ñ cantat᷑. ⁊ bñ¬
Dictiones ad lectiones non dant᷑. qͥa ⁊ibi int̾¬
enittunt᷑. & luctus uł tͥsticia in hoc cantu a¬
gunt᷑. Pro mortuis aut̃ ob duas causas sona

Expanded text:
mortuorum imitamur officia mortis, vel sepulturae Domini. Ideoque Invitatorium non cantatur, et benedictiones ad Lectiones non dantur, quia et ibi intermittuntur, et luctus vel tristitia in hoc cantu aguntur. Pro mortuis autem ob duas causas ca