comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia sensum intellegentiae non praeue¬
nit iuditio quoq: sensus deiudicantis ob¬
noxium ẽ. Non enĩ auadspectus noster
inuisibilia deiudicat. qui non nisitantũ
conspecta discernat. aut mens nr̃a
seinio quo non extitit tempus. extendat
anti quiora ortusuo peruestigabit cũ
non nisi e arum rerum tantum opinio ei
quarum ipsesit senior relinquatur quae
plerumq: ipsa pernecessitatem naturalis
suae in firmitatis incerta ab solut am sci¬
entiam incausarum cognitione. Nonteneat
nedum modum earum quae antese sint
aeterna ratione sensu ultranatiuitatẽ
suam redeunte percipiat. &id crco apos
caderent quȩ sensiu posttempora suc¬
cedent commemoratio sapientiae dĩ
profundo & in excrutabilis iudiciorũ
infinitate & inuestigabilium uiarum
secreto & in cognito sensus ignorationẽ
& consilii non communicati intellegentia
subieut quis enimprior dedit & retribu¬
etur illi quo exipso & per ipsum & mipso
sunt om̃a ipsigloria insecula seculorum:

Expanded text:
quia sensum intelligentiae non praevenit, judicio quoque sensus dijudicantis obnoxium est. Non enim aut aspectus noster invisibilia dijudicat, qui non nisi tantum conspecta discernat: aut mens nostra se in id, quo non extitit, tempus exstendet, et antiquiora ortu suo pervestigabit, cum non nisi earum rerum tantum opinioei, quarum ipse sit senior, relinquatur: quae plerumque ipsa per necessitatem naturalis suae infirmitatis incerta, absolutam scientiam in causarum cognitione non teneat; nedum modo earum, quae ante se sint aeterna ratione, sensu ultra nativitatem suam redeunte percipiat. 47. Deus impercaderent, quae sensui posteriora succederent, commemorato sapientiae Dei profundo, et inexscrutabilium judiciorum infinitate, et investigabilium viarum secreto, et incogniti sensus ignoratione, et consilii non communicati inintelligentia, subjecit: Quis enim prior dedit, et retribuetur illi? Quoniam ex ipso et per ipsum et in ipso sunt omnia, ipsi gloria in saecula saeculorum .
Abbreviated transcription (Latin):
solum ds q̃ed &iam dĩ abra ham & ds̃isaac
& ds̃ ia cob repertus : angelus enim dñs
morsi derubo apparuit dñs derubolo qui¬
tir: uocem cuius intel legendam ȩxisti¬
mas utrum eius quiui sus est analicuius
alterius ncmendafii locus nullus est :
aitenim scriptura : apparuit autemilli
angelus dñi inflamma ignis derubo &
rur sumuocauit eum dñs derubo morses
morses & respondit: quid ẽ : & dixitd̃s :
ne accesseris huc soluecalciamentũ
de pedibustis. locus enim in quostas
terra scã est : & dixitei : ego sum ds̃
abraham & ds̃ isac &ds̃ iacob: quiap¬
paruit in rubo derubo loquitur &
uisionis locus unus & uocis est : neq alius
quam qui est uisus auditur: qui angelus
dĩ est cumuidetur: idẽ rursum audit᷑
estdñs: ipse uero dñs qui auditur ed s̃ dein¬
de abrahȩ &isac & ia cob eẽ cognoscitur:
cũ angelus dĩdicitur non proprius sibi

Expanded text:
solum Deus, sed etiam Deus Abraham et Deus Isaac solum Deus, sed etiam Deus Abraham et Deus Isaac et Deus Jacob repertus. Angelus enim Domini Moysi de rubo apparuit, Dominus de rubo loquitur: vocem cujus intelligendam existimas, utrum ejus qui visus est, an alicujus alterius? Hic mendacii locus nullus est. Ait enim Scriptura, Apparuit autem illi angelus Domini in flamma ignis de rubo . Et rursum, Vocavit eum Dominus de rubo, Moyses, Moyses. Et respondit: Quid est? Et dixit Dominus: Ne accesseris huc, solve calciamentum de pedibus tuis; locus enim, in quo stas, terra sancta est. Et dixit ei: Ego sum Deus Abraham et Deus Isaac et Deus Jacob . Qui apparuit in rubo, de rubo loquitur: et visionis locus unus et vocis est; neque alius, quam qui est visus, auditur. Qui angelus Dei est cum videtur, idem rursum cum auditur est Dominus; ipse vero Dominus qui auditur, Deus deinde Abrahae, Isaac et Jacob esse cognoscitur. Cum angelus Dei dicitur, non proprius sibi
Abbreviated transcription (Latin):
tur: d̃ ergo ẽ quiloquitur: ds̃ & de quolo¬
quitur: honoris confessio anaturae po¬
mine non discernit: qđ significatio subsis
co quaedam memini ad pleniorem pe
nendus est : itaque quae ei reliqua sunt :
in libro altero suolo co ex sequimurtantũ hoc
nunc indõ qui honorem dõ postulat de¬
gelosaut̃ duos &cũ dño uisos & ab eo ad loth
missos nihilaliutꝰ a proph&a nisi angelos
prȩdicatos non solumautẽ ad abra ham
inuiro dĩ ad fuit sed &iam adia cob in ho¬
mine ds̃uenit: neq solum uenit sed luc¬
tatus ostenditur . Neq tantum modo
luctatus sed &iam aduersus eũ cũ quo luc¬
tabatur infirmus nunc deluctasacram̃¬
to non est neq in tempore Neq in mate¬
ria aliquid tractare ds̃ certe est quia ia cob
aduersus dm̃ualuit & is rahel dm̃ uidit:¬
uideamus autem an &iam a libriprȩt̃
quam alagar hic angelus didĩ esse
sit iognitus: cognitus plane est: peq

Expanded text:
tur. Deus ergo est qui loquitur, Deus et de quo lotur. Deus ergo est qui loquitur, Deus et de quo loquitur: honoris confessio a naturae nomine non discernit, quos significatio subsistco quaedam memini ad pleniorem absnendus est. Itaque quae ei reliqua sunt, in libro altero suo loco exsequemur. Tantum hoc nunc in Deo, qui honorem Deo postulat, degelos autem duos, et cum Domino visos, et 94 ab eo ad Lot missos, nihil aliud a propheta nisi angelos praedicatos. Non solum autem ad Abraham in viro Deus adfuit, sed etiam ad Jacob in homine Deus venit. Neque solum venit, sed luctatus ostenditur : neque tantummodo luctatus, sed etiam adversus eum, cum quo luctabatur, infirmus. Nunc de luctae sacramento non est, neque in tempore, neque in materia, aliquid tractare. Deus certe est; quia Jacob adversus Deum invaluit, et Israel Deum viditideamus autem, an etiam alibi, praeter quam ad Agar, hic angelus Dei Deus esse sit cognitus. Cognitus plane est. Neque
Abbreviated transcription (Latin):
angelis duob. honorem quidõtantũ fuerat
delatus inpertiens. loth quidem dñsdicit:
sed scriptura angelos nuncupatillic ho¬
dehincad est insodomam & gomor¬
ram iusti poena iudicii. & quiꝰtandẽ
gelio. pat̃ noniudicat quẽ quam sed om¬
in dño & dño iudicis cognitionẽ cogno¬
minis : eiusdẽ indõ & dõ cognosce consor¬
tiũ: iacobdescenden sobmetum fratris
sui somnians uiderat scalam funda¬
tam interra & contingentem cȩlum
& peream ascendentes & descenden¬
cũbentem superillã sibiq omnes bene¬
dictiones quas abra hae &isa acdederat
in pertientem : adhumc posteatalis dĩser¬
moẽ dixitautẽ ds̃ adia cobsurgens
ascende in locum bethel & habita ibi.
& facibaltariũ dõquiapparuit tibi
cum fugeres a facie fratristui: ds̃ ho¬
norem dõ postulat & postulat cum
alterius significatione personae:
quiin quid apparuittibi cũ fugeres.
nequa per sonȩeiꝰ dẽ confessionascere¬

Expanded text:
angelis duobus honorem, qui Deo tantum fuerat angelis duobus honorem, qui Deo tantum fuerat delatus, impertiens. Lot quidem dominos dicit, sed Scriptura angelos nuncupat. Illic hoDehinc adest in Sodomam et Gomorrham justi poena judicii. Et quid tandem gelio, Pater non judicat quemquam, sed omin Domino et Domino judicis cognitionem, cognominis ejusdem in Deo et Deo cognosce consortium. Jacob discedens ob metum fratris sui, somnians viderat scalam fundatam in terra et contingentem coelum, et per eam adscendentes et descendencumbentem super eam, sibique omnes benedictiones, quas Abrahae et Isaac dederat, impertientem . Ad hunc postea talis Dei sermo est: Dixit autem Deus ad Jacob, surgens adscende in locum Bethel, et habita ibi, et fac ibi altarium Deo, qui apparuit tibi cum fugeres a facie fratris tui . Deus honorem Deo postulat, et postulat cum alterius significatione personae: Qui, inquit, apparuit tibi cum fugeres; ne qua personae ejusdem confusio nascere
Abbreviated transcription (Latin):
toto igitur sermone suo abraham
fidem obquam iustificatꝰ ẽ doc& dñm
suum ex trib: agnitũ & solũ ad oratũ & dnm̃
confessus & iudicẽ : ac neforte ex istimes
In unius confessione trium omnium uiroꝵ
qui simul uidebantur honorem continen:
contuere quid conspectis duobus quid eces¬
serant loth dixerit. & uidit loth.
surrex̃ obuiã illis & ad orauit in faciem
interram & dixit : eccedñi diuertite in
domum pueri uestri : hic pluralẽ
retinuit significationem simplex
uisio angelorum illic singularem
honorem patriarchae fides confi¬
tetur : hicduunae scripturae historia
duos de tribus tantum angelos fuisse
significat illic dñm &dm̃ prȩdicat: ait
enim: dixit dñs ad abraham : quarerisit
sarradicens ergo uere paritura sum : ego
autẽ senui num quid inpossibile est
adõ uerbum : intempore hoc reuertar
adte in futurum &erit sarrȩ filiis :
ten& ergo scribtura ordinem ueri¬
tatis. nec pluralẽ significationẽ in eo qui
& dĩdñs agnoscebatur ad miscens neq

Expanded text:
Toto igitur sermone suo Abraham fidem, ob quam justificatus est, docet, Dominum suum ex tribus agnitum, et solum adoratum, et Dominum confessus et judicem. in unius confessione, trium omnium virorum, qui simul videbantur, honorem contineri; contuere quid conspectis duobus qui discesserant Lot dixerit: Et ut vidit Lot, exsurrexit obviam illis, et adoravit in faciem in terram: et dixit, Ecce, domini, divertite in domum pueri vestri . Hic pluralem retinuit significationem simplex visio angelorum, illic singularem honorem patriarchae fides confitetur. Hic divinae Scripturae historia duos de tribus tantum angelos fuisse significat, illic Dominum et Deum praedicat. Ait enim: Et dixit Dominus Abraham, Quare risit Sara, dicens, Ergo vere paritura sum? ego autem senui. Numquid impossibile est 93 a Deo verbum? In tempore hoc revertar ad te in futurum, et erit Sarae filius . Tenet ergo Scriptura ordinem veritatis, nec pluralem significationem in  Dominus agnoscebatur admiscens, neque
Abbreviated transcription (Latin):
dicatur in facto locutum: certe uirum
non ignoras qui abrahȩ &uisus ẽ & locu¬
tus dm̃ quomodo ignorabis scriptura
eadem q̃ uirum dixeratdm̃ confitente :
ipsa enĩ dixit. & concepit & peperit
sarra abrae filium insenec tute sua &
in tempore sicut locutus est illidñs: sed
uiruenturũ se locutus ẽ uirũ credetantũ
nisiquiuenit & dñs & dĩ est causam con¬
parauir certe obidueni & ut sara&com¬
cipiat & pariat: fidem discedñs & ds̃ ob
hoc uenit ut sarra & conciper& & pare¬
r& inpotestatedĩ uir locutus ẽ :neffec¬
tudĩ ds̃ praestititiata sedm̃ & loquendo
& faciendo significat: uiride in de decons¬
pectis tribus duo abeunt : sed qui residet :
dix̃ nullomodo tu facies hoc uerbũ
occidereiustũ cũ impio & erit iustus
sicut impius. nequaquam qui iudicas
omnem terram facies hoc iudicium :¬

Expanded text:
dicatur in facto. Locutum certe virum dicatur in facto. Locutum certe virum non ignoras, qui Abrahae et visus est et locutus. Deum quomodo ignorabis, Scriptura eadem, quae virum dixerat, Deum confitente? Ipsa enim dixit, Et concepit et peperit Sara Abrahae filium in senectute sua, et in tempore sicut locutus estvir venturum se locutus est. Virum crede tantum, nisi qui venit, et Deus et Dominus est. Causam compara. Vir certe ob id veniet, ut Sara et concipiat et pariat, Fidem disce. Dominus et Deus ob hoc venit, ut Sara et conciperet et pareret. In potestate Dei vir locutus est: in effectu Dei Deus praestitit. Ita se Deum et loquendo et faciendo significat. Viri deinde de conspectis tribus duo abeunt: sed qui residet, edixit, Nullo modo tu facies hoc verbum, occidere justum cum impio, et erit justus sicut impius. Nequaquam, qui judicas omnem terram, facies hoc judicium
Abbreviated transcription (Latin):
ad orat: & dñm confitet᷑ idemq: & ado¬
ratus & confessus ab illo tempore eodem
infuturũ rediturũ sepromittit & sarrȩ
filium futurũ ds̃ ad abra ham locutus ẽ.
hisdem postea derebus ipsis eundem uir
ab eo uisus ad loquitur. demutatiotanta
fit nominum : nihil tam̃ de confessione
decessit uirum enim lic & conspectum:
abra hamtamen dñm ad ora uit. sacram̃¬
tũ scilic& futute corporationis agnos¬
cens nec tamentantae fidei testimonio
caruit dño ineuangeliis dicente abrahã
pater uester lȩtabatur ut uider& di¬
emmeũ & uidit & lȩtatus ẽ :
uir ergo conspectus rediturum se tẽpo¬
reeodẽ pollicetur : contueresponsionis
effectũ. memento tamenuirum esse
quis pondeat quid ergo scriptura dicit :
& dñs uisitauit sarram: uir eggo iste
dñs est efficiens quod spopondit: quid
autem sequitur : & fecidĩ sarrae sicut
locutus est: uir in loquendo nuncupa¬
tus dñs inuisitatione significatus dis̃ prȩ¬

Expanded text:
adorat, et Dominum confitetur. Idemque et adoadorat, et Dominum confitetur. Idemque et adoratus et confessus ab illo, tempore eodem in futurum rediturum se promittit, et Sarae filium futurum Deus ad Abraham locutus est. Idem postea de rebus ipsis eumdem vir ab eo visus alloquitur. Demutatio tantum fit nominum, nihil tamen de confessione decessit. Virum enim licet conspectum, Abraham tamen Dominum adoravit : sacramentum scilicet futurae corporationis agnoscens. Nec tamen tantae fidei testimonio caruit; Domino in Evangeliis dicente, Abraham pater vester laetabatur, ut videret diem meum: et vidit, et laetatus est . Vir ergo conspectus rediturum se tempore eodem pollicetur. Contuere sponsionis effectum: memento tamen virum esse qui spondeat. Quid ergo Scriptura dicit, Et Dominus visitavit Saram ? Vir ergo iste Dominus est, efficiens quod spopondit. Quid autem sequitur? Et fecit Deus Sarae sicut locutus est . Vir in loquendo nuncupatus, Dominus 92 in visitatione significatus, Deus prae
Abbreviated transcription (Latin):
negantur. angelusdĩ loqui ad agar
coepit. his maelem ingentem magnam
ad aucturus eiq: in enarrabilemgentis
progeniem praestaturus. confessio audi¬
entis & dñm eum esse & dm̃ edoc & :
sermonis enim ex ordium ab angelodĩ
coepit. sed in confessionedĩ constitit i taqui
sub mrsterio magni consiluntntiandi
dĩangelus ẽ : ipse& natura & nomine ds̃
ẽ: nomen eninaturae non nomininatura
componitur. hisdem &iam derebus
ad abraham ds̃ loquitur. benedictũ iam
his maelẽ docetur & multiplicandum
eundem esse ingentem: benedixiin¬
quit ei nonitaq: demutauit personȩ
suae significatione seeniam benedixis¬
se demonstrat scriptura: certe sac ram̃¬
tiordinem &uere prȩdicationisinodũ
ab angelodĩ incipiens & postea hisdem
derebus eundem loquente dm̃ confes
trinae profectu sermo diuinus ds̃sticat
abraham loquit᷑. pariturã sarrã pollicet᷑ :
post haec uiritres sedenti adsistunt. unũ

Expanded text:
negatur. Angelus Dei loqui ad Agar negatur. Angelus Dei loqui ad Agar coepit, Ismaelem in gentem magnam adaucturus, eique innumerabilem 91 gentis progeniem praestaturus. Confessio audientis et Dominum eum esse et Deum edocet. Sermonis enim exordium ab angelo Dei coepit, sed in confessione Dei constitit. Ita qui sub ministerio magni consilii nuntiandi, Dei angelus est, ipse et natura et nomine Deus est. Nomen enim naturae, non nomini natura componitur. Iisdem etiam de rebus ad Abraham Deus loquitur: benedictum jam Ismaeli docetur, et multiplicandum eumdem esse in gentem: Benedixi, inquit, ei . Non itaque demutavit personae suae significationem: se enim jam benedixisse demonstrat. Scriptura certe sacramenti ordinem et verae praedicationis modum, ab angelo Dei incipiens, et postea iisdem de rebus eumdem loquentem Deum confesstrinae profectu sermo divinus, Deus isthic ad Abraham loquitur, parituram Saram pollicetur. Post haec viri tres sedenti assitunt, unum
Abbreviated transcription (Latin):
propter illos : & rursum consum ma¬
to sermone : ad loth fratremabra hae
scriptura dicit. & dñs pluit supersod omã
& gomorrã sulphur & ignẽ ad no decȩ
concepit & peperit sarra abra haefiliũ
in senecta sua & intempore sicũ locutus
est illidñs : dehinc expulsa deabra¬
hȩ domocum filio suo ancilla & indeser¬
to obaquae in opiam interitum ꝓueritim̃¬
te eadem scripturaait. & audiuitdñs ds̃ uo¬
cempueri ubierat. & uocauitangelus dĩ
agar decaelo &dixit ei : quid estagar : no¬
litimere ex audiuit enimuocempueri
deloco in quo ẽ : surge & accipe puerum
& tenemanum eius: ingentem enĩ mag¬
est. quȩ in credulicordis obtisio est quȩ
in re ligiositatis tae meritas aut ignorare
haec aut non ignorata neglegere certeita
commemorata &dicta sunt ne intellegen¬
tiam ueritatis erroraliquis aut obscuritas
inpedir& quae sinon posse ignoraridocea¬
mus inpietatis esse crimen necesse est qđ

Expanded text:
propter illos . Et rursum consummapropter illos . Et rursum consummato sermone ad Lot fratrem Abrahae, Scriptura dicit, Et Dominus pluit super Sodomam et Gomorrham sulphur et ignem a Domino de coelo concepit et peperit Sara Abrahae filium in senectute sua, et in tempore sicut locutus est illi Dominus . Dehinc expulsa de Abrahae domo cum filio suo ancilla, et in deserto ob aquae inopiam interitum pueri timente, eadem Scriptura ait, Et exaudivit Dominus Deus vocem pueri ubi erat, et vocavit angelus Dei Agar de coelo, et dixit ei, Quid est Agar? noli timere; exaudivit enim Deus vocem pueri de loco in quo est. Surge, et accipe puerum, et tene manum ejus; in gentem enim magest, quae increduli cordis obtusio est, quae irreligiositatis temeritas, aut ignorare haec, aut non ignorata negligere? Certe ita commemorata et dicta sunt, ne intelligentiam veritatis error aliquis aut obscuritas impediret. Quae si non posse ignorari doceamus; impietatis esse crimen necesse est quod
Abbreviated transcription (Latin):
queretur ostendit : abra haequoq isa ac
filius promittitur dehinc postea ad sistunt
uiritres abraham conspectistrib: unũ
adorat & dñm confitetur: scribtira ad¬
stitisse uiro stresedidit sed patri arca non
ignorat qui & ad orandus sit & confiten¬
dus undiscreta ad sistentium species ẽ. sed
illed ñm suum fideioculis &uisumentis
ueniam adte ad hoctempus infuturum.
& habebit filium sarra uxortua:
& post haec dixit ei dñs noncelabo ego abra¬
hampuerum meũ quae facturiis sum:
& rursum dixit autẽ dñs clamorso¬
domorũ & gomorre impletus ẽ & pec¬
cataeorũ magnaualde. & rursũ post
multum alium sermonẽ quem breuita¬
tis studio prȩtermittimus cum deius¬
tis imacum in iustis ꝑdendis abraham
eẽt sollicitus ait: nequaquã qui iudicas
terram facies hoc iudicium : & dixitdñs:
si in uenero in sodomis quinquaginta
iustos inciuitate remittam omnibo co

Expanded text:
queretur, ostendit. Abrahae quoque Isaac queretur, ostendit. Abrahae quoque Isaac filius promittitur. Dehinc postea assistunt viri tres. Abraham conspectis tribus unum adorat, et Dominum confitetur. Scriptura adstitisse viros tres edidit: sed patriarcha non ignorat qui et adorandus sit et confitendus. Indiscreta assistentium species est; sed ille Dominum suum fidei oculis et visu mentis t ei, Revertens veniam ad te ad hoc tempus in futurum, et habebit filium Sara uxor tua . Et post haec dixit ei Dominus, Non celabo ego Abraham puerum meum quae facturus sum . Et rursum: Dixit autem Dominus, Clamor Sodomorum et Gomorrhae impletus est, et peccata eorum magna valde . Et rursum post multum alium sermonem, quem brevitatis studio praetermittimus, cum de justis una cum injustis perdendis Abraham esset sollicitus, ait: Nequaquam, qui judicas terram, facies hoc judicium. Et dixit Dominus, Si invenero in Sodomis quinquaginta justos in civitate, remittam omni loco
Abbreviated transcription (Latin):
caboeũ ualdeduodecim gentes generabit.
& dabo illũ in gentem magnum:
numqiđ ambigitur quinquiangelusdĩ
dictus est idemrursus dicatur &ds parit̃¬
quȩ dehis mael sermo ẽ & nunc & dudũ
multiplicandus ab eodemẽ : & neforte ñ
idem qui ess& locutus adagarnie loqui
crederetur ẽusdem personȩ significati¬
onẽ diuinus sermotestatur dicens. & be¬
nedixtreum & multiplicabo eum.
benedictio exprȩterito estiam enim ad
agar sermofuerat: amplificabo uero in
futurum: nunc enim primum ad abrahã
deis maelds̃ loquitur & ad abrahã ds̃
loquit᷑ ad agaruero angelus di locutus¬
est : dsigiturẽ. qui& angelus ẽ. quia qui
& angelus dĩ est dĩ est ex dõnatus dĩaut̃
angelus obid dictus quia magni consilii
est angelus ds̃ uero idem postea demons
sequatur sermo ordinem rerum: ange¬
lus dñi ad agarlocutus est. idemada brahã
ds̃ loquitur ex eodem adutrumq. fit
sermo benedicitur his mael : & ingentẽ
magnam amplificandus esse promittit᷑

Expanded text:
cabo eum valde: duodecim gentes generabit, et dabo eum in gentem magnam . Numquid ambigitur, quin qui angelus Dei dictus est, idem rursum dicatur et Deus? Pariterque de Ismael sermo est, et nunc et dudum multiplicandus ab ecdem est. Et ne forte non idem, qui esset locutus ad Agar, non loqui crederetur: ejusdem personae significationem divinus sermo testatur, dicens, Et benedixi ei et multiplicabo eum. Benedictio ex praeterito est; jam enim ad Agar sermo fuerat: amplificatio vero in futurum; nunc enim primum ad Abraham de Ismael Deus loquitur. Et ad Ahraham Deus loquitest. Deus igitur est, qui et angelus est: quia qui et angelus Dei est, Deus est ex Deo natus. Dei autem angelus ob id dictus, quia magni consilii est angelus: Deus vero idem postea demonstSequatur sermo ordinem rerum. Angelus Domini ad Agar locutus est; idem ad Abraham Deus loquitur, ex eodem ad utrumque fit sermo. Benedicitur Ismael, et in gentem magnam amplificandus esse promittitur
Abbreviated transcription (Latin):
turum sufficiens quidem sibi ipsetestisẽ.
sed testimonio desesuotesti monium
pueriquem elegit admiscuit: in ũ ergo
duum testimonium ẽ nullũ antedm̃
esse ex eo enłmomnia sunt: neq postse
dm̃ futurũ nonutiq exsenon fuisse :
eratenimiam puer intestimoniopatris
haec loquens puer intribu exqua gigni
habebat electus idipsumita in euangeli¬
isdemonsirato. eccepuermeus quem
elegi dilectus meus in quo conplacuit
animaemeae. non ẽ ergoanteme¬
alius ds̃ & post menonerit & nȩ uide¬
lic& & indemutabilis uirtutis infinita¬
tem in eo quod ante & posteads̃ prȩt̃ se
sit nullus hostendens. puero tam̃ suo ut
intestimonio suo.ita & in nomine conlo¬
ipsius dicereditenim adosee proph&ã.
non ad ponã adhuc ut miserear domui
is rahel sed enim aduersans aduersabor
illisfiliorũ aut̃ iudamiserebor & sal¬
& elegis nos ante tempora sȩcularia illorũ:
idurcoait quiads innascibilis anullo ẽ.
nosq filiohereditatẽ adõ patredonam̃ :

Expanded text:
turum. Sufficiens quidem sibi ipse testis est: sed testimonio de se suo, testimonium pueri quem elegit admiscuit. Unum ergo duum testimonium est, nullum ante se Deum esse; ex eo enim omnia sunt: neque post se Deum futurum; non utique ex se non fuisse. Erat enim jam puer in testimonio Patris haec loquens, puer in tribu ex qua gigni habebat electus. Idipsum ita in Evangeliis demonstrateus dilectus, quem elegi, in quo complacuit animae meae . Non ealius Deus, et post me non erit: aeternae videlicet et indemutabilis virtutis infinitatem in eo, quod ante et postea Deus praeter se sit nullus, ostendens: puero tamen suo, ut in testimonio suo, ita et in nomine, colloipsius discere. Ait enim ad Osee prophetam, Non apponam adhuc ut miserear domui Israel, sed enim adversans adversabor illis: filiorum autem Juda miserebor, et salet elegit nos ante tempora saecularia . Ipsorum idcirco ait, quia Deus innascibilis a nullo est, nosque Filio in haereditatem a Deo patre donamur.
Abbreviated transcription (Latin):
quem nullus ds̃ sit nullus quoq postea
dĩ futurus sit totius obid dicti ratiotrac¬
tanda ẽ ds̃ ipse sermonis suitestis est :
sed & puer eius electus. unacumeo testis
est dm̃ ante se non eẽ. neque post se fu

Expanded text:
quem Deus nullus sit, nullus quoque postea quem Deus nullus sit, nullus quoque postea Deus futurus sit: totius ob id dicti ratio tractanda est. Deus ipse sermonis sui testis est, sed et puer ejus electus una cum eo testis est, Deum ante se non esse, neque post se fu
Abbreviated transcription (Latin):
ritum dilectȩ iustitiae & perosȩini¬
quitatis adõ suo unctus est : num quid
intellegentiã nr̃am aliqua saltĩ nomi¬
nũ inter ualla confundunt: nã discretio
tantum personae inte & tuus posita ẽ:
te uero ad eius quiexauctore est signi¬
ficationem : ẽ enim ds̃ ex dõ proph&a
ullus ipsodicente : esto temihitestes.
quoniam egosum & ante menon est
alius ds̃ & post menonerit : eiusigitur
quisi ne initio est de monstrata ẽ digni¬
tas & eius qui ex inna scibiliest honor
conseruatus est. Vnxit te enim dĩdstuus:
id enim quod ait tuus ad natiuitatẽ
refertur. ceterum non perimitnaturã
& idurco ds̃ eius ẽ. quia ex eonatus in dm̃
est non tamen per id qđ paterds̃ est.
non & filius ds̃ est : unxit enĩ teds̃ds̃
tuus. designata uidelic & & auctoris
& ex eogeniti significatione uno eodem¬
q dicto utrumq illum innaturȩ eius¬
dem & dignitatis nuncupatione cons

Expanded text:
ritum dilectae justitiae et perosae iniritum dilectae justitiae et perosae iniquitatis, a Deo suo unctus est. Numquid intelligentiam nostram aliqua saltem nominum intervalla confundunt? Nam discretio tantum personae in te et tuus posita est, te vero ad ejus qui ex auctore est significationem. Est enim Deus ex Deo, propheta ullus, ipso dicente: Estote mihi testes, quoniam ego sum, et ante me non est alius Deus, et post me non erit . Ejus igitur, qui sine initio est, demonstrata est dignitas; et ejus qui ex innascibili est, honor conservatus est: Unxit te, enim Deus, Deus tuus. Id enim, quod ait tuus, ad nativitatem refertur, caeterum non perimit naturam . Et idcirco Deus ejus est, quia ex eo natus in Deum est. Non tamen per id, quod Pater Deus est, non et Filius Deus est: Unxit enim te, Deus Deus tuus: designata videlicet et auctoris, et ex eo geniti significatione, uno eodemque dicto utrumque illum in naturae ejusdem et dignitatis nuncupatione const
Abbreviated transcription (Latin):
tasa cram̃torũ cȩlestium dispensatio¬
ne . non solitarium dm̃ docuitopinandũ
rsi libris responsa a nobis sint. uel potius
morses ipseresponderit. quia eo heretici
auctor eusi perunius dĩ confessionẽ pu¬
tent persuaderi posse ne ds̃ esse dĩ fili¬
us praedicetur. contra auctoris sui
testimonium impiicũ quando ille unũ
dm̃ confitens nonde stiterit dedifilio
docerequod ds̃ est. sed consequens est
multiplices de eodem proph& arum
isra hel dñs d̃tuus unus est. atque uti¬
nam recteteneres sed secundum sensũ
tuum dicti pro fetici quȩ rorationẽ ait
enim in psalmis: unxit tedĩ ds̃tuus
discerne ad legentis intellegentiã unc¬
tum & unguentẽ distinguite &tuus
adquem & dequo sit sermode monstra :
superioribiis enimdictis hic confessionis
ordo subiectusẽ dixeratnamq:
sedestua ds̃ insaeculum sȩculi uirga
directionistuȩ uirgaregnitui dilexis¬
tiiustitiam & odisti iniquitatem.

Expanded text:
ta sacramentorum coelestium dispensatiota sacramentorum coelestium dispensatione, non solitarium Deum docuit opinandumhaec quidem de Moysi libris responsa a nobis sint, vel potius Moyses ipse responderit: quia eo haeretici auctore usi, per unius Dei confessionem putent persuaderi posse, ne Deus esse Dei filius praedicetur; 96 contra auctoris sui testimonium impii, cum quando ille unum Deum confitens, non destiterit de Dei filio docere quod Deus est. Sed consequens est multiplices de eodem prophetarum Israel, Dominus Deus tuus unus est: atque utinam recte teneres. Sed secundum sensum tuum dicti prophetici quaero rationem. Ait enim in psalmis: Unxit te, Deus, Deus tuus . Discerne ad legentis intelligentiam unctum et ungentem: distingue te et tuus: ad quem et de quo sit sermo, demonstra. Superioribus enim dictis hic confessionis ordo subjectus est. Dixerat namque: Sedes tua, Deus, in saeculum saeculi, virga directionis tuae, virga regni tui; dilexisti justitiam, et odisti iniquitatem .
Abbreviated transcription (Latin):
ficandus ab angelis dr̃ita & honor & uene¬
ratiodõ adĩ filiis & angelis postulat᷑ signi
norandus intellege scilic & perange los
& filios dids acneforte honorem dĩ non na¬
turalis existimes postulari. & arbitraris hoc
in lo comorsen de honorando dõ patre sen¬
sis secum tamen pater sit honorandus :¬
infilio tamen bene dictionem quam sub
eodẽ sermone adioseph disponit ad uer¬
te aitenĩ : & quȩ accepta sunt ei qui ap¬
paruit in ruboueniant super caput
ioseph& uerticem : adorandus ergo
adi filiis ds ẽ sed ds̃ qui& dĩfilius ẽ : ad oran¬
dus aut̃ adĩ angelis ẽ. sed dĩ quidĩ angelus
dĩ ẽ quiaderubo apparuit dĩ angelus ds̃.
& quȩ ei conplacita sunt ioseph cumbe¬
nediceretur optantur non ideo nondsq
angelus dĩ est quiarur sum angelus non
idcircoquia ds̃ ẽ sed significata persona¬
rũ intellegentiam & distinctiõ in nasci¬
bilitatis natiuitatisq sensuac manifesta¬

Expanded text:
ficandus ab Angelis Dei. Ita et honor et veneficandus ab Angelis Dei. Ita et honor et veneratio Deo a Dei filiis et Angelis postulatur. Sign est honorandus intellige, scilicet per angelos et filios Dei, Deus. Ac ne forte honorem Dei non naturalis existimes postulari, et arbitreris hoc in loco Moysen de honorando Deo patre sensisse, cum tamen Pater sit honorandus in Filio; tamen benedictionem, quam sub eodem sermone ad Joseph disponit, adverte. Ait enim: Et quae accepta sunt ei qui apparuit in rubo, veniant super caput Joseph et verticem . Adorandus ergo a Dei filiis Deus est, sed Deus qui et Dei filius est. Honorandus autem a Dei angelis Deus est, sed Deus qui Dei angelus Deus est: quia de rubo apparuit Dei angelus Deus, et quae ei complacita sunt, Joseph cum benediceretur optantur. Non ideo non Deus, quia angelus Dei est; neque rursum angelus Dei non idcirco, quia Deus est: sed significata personarum intelligentia, et distincto innascibilitatis nativitatisque sensu, ac manifesta
Abbreviated transcription (Latin):
tenes nempe exdictis eius :audiisrahel
dñs dĩtuusunus ẽ: tenenunc diunȩil¬
lius cantionis suȩ dicta. uitnamq ui¬
dete uidete quoniã egosum dñs & non ẽ
ds̃ prȩterme : & cũ om̃issermo ei ex ꝑso¬
nadĩ usq ad finem cantionis fuis s& ait :
letaminicali simulcum eo & ad orent
eũ om̃sfilidĩ. lȩtaminigentes cũ popii¬
lo eisis & honorificent eũ om̃ sangelieiꝰ :
honorificandus est adi angelis ds̃dicens
quoniã ego sum dñs & non ẽ ds̃ praeter
me est enimunigenitus ds. neq
consortem unigeniti nomen admit¬
tit sicutti non recipit. innascibilis in eo
tantum qđ ẽ innascibilis participem :
ẽ enĩ unus ab imo neq prȩt̃ innascibilẽ
dm̃ innascibilis dsalius ẽ : neq prȩter
uni genitũ dm̃ unigenitus ds quis quã ẽ:
uterq itaq unus etsolus est ꝓroprieta¬
teuidelic&. in uno quoq & innas cibili¬
tatis & originis ac sic uterq: ds̃ unus ẽ :
ad orandu sergo est afiliisdĩ & honori¬

Expanded text:
Tenes nempe ex dictis ejus, Audi, Israel, Dominus Deus tuus unus est . Tene nunc divinae illius cantionis suae dicta: ait namque, Videte, videte quoniam ego sum Dominus, et non est Deus praeter me . Et cum omnis sermo ei ex persona Dei usque ad finem cantionis fuisset, ait, Laetamini coeli simul cum eo, et adorent eum omnes filii Dei. Laetamini gentes cum populo ejus, et honorificent eum omnes angeli Dei . 95 Honorificandus est a Dei angelis Deus, dicens: Quoniam ego sum Dominus, et non est Deus praeter me. Est enim Unigenitus Deus: neque consortem unigeniti nomen admittit sicuti non recipit innascibilis, in eo tantum quod est innascibilis, participem; est enim unus ab uno. Neque praeter innascibilem Deum innascibilis Deus alius est, neque praeter unigenitum Deum unigenitus Deus quisquam est. Uterque itaque unus et solus est, proprietate videlicet in unoquoque et innascibilitatis et originis. Ac sic uterque Deus unus estAdorandus ergo est a filiis Dei, et honori
Abbreviated transcription (Latin):
sedignorat quia & xp̃i crux scandalũ ẽ
hortabor uos forte coniuere & tacere
quia aduenerationẽ satis sit eius qui prȩ¬
dicatur leprososemundatos fuis sesin¬
dos audis se claudos cucurris se. paralrti

Expanded text:
Sed ignorat; quia ei crux Christi scandalum est. Sed ignorat; quia ei crux Christi scandalum est. Hortabor forte vos connivere et tacere, quia ad venerationem satis sit ejus qui praedicatur, leprosos emundatos fuisse, surdos audisse, claudos cucurrisse, paralyti
Abbreviated transcription (Latin):
niti duo quianatus ẽ ab innato alter
ab altero nihil differrens quiauita ui¬
uentis in uiuo ẽ. Haecdenatura di¬
uinitatis attingimus nonsummam
in tellegentiae conprȩhendentes
sed intellegentes eẽ inconprȩhensi¬
bilia quae loquamur: nullũ ergo di¬
cis officium fidei ẽ. sinihil potuerit
conprȩhendi immo hac officium fi¬
des profiteatur idunde quȩ retur in¬
conprȩhensibile sibi eẽ sescire : super
est deinenarrabili generatione filis
ad huc aliqiđ immoaliquid illud ad¬
huc totũ ẽ aestuo defferor hebes coetun¬
de incipiamnescio: nescio enim quan¬
donatus sit filius & nefasmihiẽ nes¬
cire quod natus sit quem in prȩcer
quem in plorem ex quibus libri satan¬
tarum difficultatum enarratione
uerba prȩsumam euoluam omnẽ
graetiae scholam sed legi ubis apiens
ubi conquisitor sȩculi : in hoc ergoso¬
fistae mundi & sapientes saculi muti
sunt sapientiam enim dĩ reprobaue¬
runt. scribamergo legis consulã¬

Expanded text:
niti duo, quia natus est ab innato; alter niti duo, quia natus est ab innato; alter ab altero nihil differens, quia vita viventis in vivo est. Haec de natura divinitatis attigimus, non summam intelligentiae comprehendentes, sed intelligentes esse incomprehensibilia quae loquamur. Nullum ergo, dicis, officomprehendi. Immo hoc officium fides profiteatur, id unde quaeritur incomprehensibile sibi esse scire. Sest de inenarrabili generatione Filii adhuc aliquid, immo aliquid illud adhuc totum est. Aestuo differor, hebesco, et unde incipiam nescio. Nescio enim quando natus sit Filius; et nefas est mihi nescire quod natus sit. Quem imprecer? quem implorem? ex quibus libris ad tantarum difficultatum enarrationem verba praesumam? Evolvam omnem Graeciae scholam? Sed legi: Ubi sapiens? ubi conquisitor saeculi ? In hoc ergo sophistae mundi et sapientes saeculi muti sunt; sapientiam enim Dei reprobaverunt. Scribam ergo legis consula
Abbreviated transcription (Latin):
& inserete in hoc secretum & inter unũ
ingenitum dm̃ & unum unigenitum
dm̃ archanote in opinabilis natiuitatis
inmerge incipe procurre. persiste. & si
non peruenturum sciam tamen gratu¬
lorprofecturũ: qui enĩ piae infinita
persequitur : & si non contingat aliquan¬
do tam̃ profici& prodeundo stat in¬
hoc intellegentiae fine uerborum: est
filius ab eopatrẽ qui est unigenitus
ab ingenito progenies a parente ii¬
uus auiuo. ut patriuitam insem&ip¬
soita & filio dataẽ uita in sem& ipso
perfectus aperfecto quia totus a to¬
to non diuisio aut discissio quia al ter
in altero & plenitudo diuinitatis infi¬
lio ẽ in conprȩhensibilis ab in conprȩ¬
hensibili nouit enim nemonisi in ui¬
cem in uisibdis ab inuisibili quia ima¬
godĩ iniusibilis ẽ & quia qui uidit
filium uidit & patrem alius ab alio
quia pater & filius nonnatura diui
nitatis alia & alia quia ambounum ds̃
adõ abimo ingenito dõ unigenitus ds̃
non diiduo sed unus abuno non inge¬

Expanded text:
 insere te in hoc secretum, et inter unum ingenitum Deum, et unum unigenitum Deum, arcano te inopinabilis nativitatis immerge. Incipe, procurre, persiste: etsi non perventurum sciam, tamen gratulabor profecturum. Qui enim pie infinita persequitur, etsi non contingat aliquando, tamen proficiet prodeundohoc intelligentia fine verborum. Est Filius ab eo Patre qui est. Unigenitus ab ingenito, progenies a parente, vivus a vivo. Ut Patris vita in semetipso, ita et Filio data est vita in semetipso. Perfectus a perfecto, quia totus a toto. Non divisio, aut discissio, quia alter in altero, et plenitudo divinitatis in Filio est. Incomprehensibilis ab incomprehensibili. Novit enim nemo nisi invicem. Invisibilis ab invisibili, quia imago Dei invisibilis est, et quia qui vidit Filium, vidit et Patrem. Alius ab alio, quia Pater et Fnitatis alia et alia; quia ambo unum. Deus a Deo, ab uno ingenito Deo unus unigenitus Deus; non dii duo, sed unus ab uno; non inge
Abbreviated transcription (Latin):
lubri cosserpentinȩ uiȩ flexds uł tor¬
tuo sispiris nodo suipereo snon intelle¬
gat quib: uenenata oris principalis po¬
testas collectom flexi corporis orbe con¬
duditu : sed ex tensi somnib: atq abso¬
lutis totũ occultati capitisuirus pate¬
bit : ingerunt᷑ enĩ nob primũ nominaue¬
ritatis ut uires falsitatis intro eantbonũ
inoreẽ . ut decordem alũ subeat & int̃ hȩc
nus quã audio ab his dĩfiliũ dm̃ dicinus¬
quã filium inuenio ita predicatũ eẽ.
qđ filius sit nomen fili in gerit᷑ ut natu¬
rataceatur. natura adimitur. ut nom̃
alienũ sit. hȩresss cȩterȩ prȩtendunt᷑
ut de seheresis mentiatur: unus solus
di & solus uerus ingeritur. neuerum
acpropriũ dĩfilio relinquatur eẽ¬
qđ ds̃ ẽ : quã quamigitur superiorib:
libellis dedõ & dõ & dõ uero acdõ uero
& in dõ uero patre & in dõ uero filio u¬
nouero dõ intellegendo scđ naturȩ u¬
nitatẽ non secđ personȩ unionem

Expanded text:
lubricos serpentinae viae flexus, vel tortuosis spiris nodos vipereos non intelligat, quibus venenati oris 136 principalis potestas collecto inflexi corporis orbe concluditur? Sed extensis omnibus atque absolutis, totum occultati capitis virus patebit. Ingeruntur enim nobis primum nomina veritatis, ut virus falsitatis introeat. Bonum in ore est, ut de corde malum subeat. Et inter haec nusquam audio ab his Deum Dei filium dici: nusquam Filium invenio ita praedicatum esse, quod filius sit. Nomen filii ingeritur, ut natura taceatur; natura adimitur, ut nomen alienum sit. Haereses caeterae praetenduntur, ut de se haeresis mentiatur . Unus solus Deus et solus verus ingeritur, ne verum ac proprium Dei filio relinquatur es. -- Quamquam igitur superioribus libellis de Deo et Deo, et Deo vero ac Deo vero, et in Deo vero patre et in Deo vero filio uno vero Deo intelligendo secundum naturae unitatem, non secundum personae unionem,
Abbreviated transcription (Latin):
lentinus ꝓlationenatũ patris cõmenta¬
tus ẽ ut subs peciȩ hȩre seos ualentin ȩ nomine
prolationis in probato natiuitatẽ diex
dõ in probarent. ualentinus enĩ ridicula
quȩdã & foeda comm̃tanscũ prȩt̃princi¬
pẽdm̃ familiã deorũ & numero sas & ni¬
tatũ potestates introduxiss& tũ prolatũ
lationẽ tȩmerarii acstulti auctoris furo¬
re quȩsitã euangelica & apostolica ec de¬
siȩ fides nescit ignoratenĩ ualentmibr¬
thonã & silentiũ & terde nosa eonescit
uero non aliud quã unũ dm̃ patrẽ ex quo
quẽ om̃a . natũ exdõ dm̃ sed quia ex
dõ dsnatus neq pernatiuita tẽ suã dõ
adimit ẽẽ qđ ds̃ .ẽ. neq ipse in natiuitate
natus exdõ .ẽ. & qđ nascit᷑ idipsũ scđm

Expanded text:
lentinus prolationem Natum Patris commentalentinus prolationem Natum Patris commentatus est: » ut sub specie haereseos Valentinae, nomine prolationis improbato, nativitatem Dei ex Deo improbarent. Valentinus enim ridicula quaedam et foeda commentans, cum praeter principem Deum, familiam deorum et numerosas aeternitatum potestates introduxisset, tunc prolatlationem, temerarii ac stulti auctoris furore quaesitam, evangelica atque apostolica Ecclesiae fides nescit. Ignorat enim Valentini bythona, et silentium, et ter denos aeonas: scit vero nihil aliud quam unum Deum patrem ex quo quem omnia, natum ex Deo Deum. Sed quia ex Deo Deus natus, neque per nativitatem suam Deo ademit esse quod Deus est, neque ipse in nativitate natus ex Deo est; et quod nascitur, id ipsum s
Abbreviated transcription (Latin):
rimus tam̃ perfecta fideihuius absolu¬
tio pereuangelicis atq apostolicis ẽ. pres¬
tanda doctrinis ut uerus dĩ filius ds̃ non
alienȩ a patre diuersȩq naturȩ sed eiꝰ¬
dem ẽẽ diuinitatis perueritatẽ natiui¬
tatis existens possit intelleginec sanequẽ¬
quã tam amentẽ posse ẽẽ existimo qui
dĩ dese professionis aut cognitas non
intellegat aut intellectas a se nall&:
intellegi aut emendandas put& hu¬
mana e opinione prudentiae sed an¬
tequã resipsas salutariũ sacramento¬
rum loqui incipimus nein aliquosibi
editis hereticorũ nominib: heresispro¬
fessio blandiat᷑ demonstrandũ ẽ om¬
nehuiꝰ argutȩ malitiȩ uelam̃ ut ꝑ qđ se
legentiã publicȩ conscientiȩ sensus in¬
dĩ ex dõ dm̃natũ cũiã superius cõme¬
morassent unũ dm̃ solũ uerũ neq ad¬
iecissent & patrẽ ut unius ueritatis ẽẽ
patrẽ & filiũ ex clus a proprietate nati¬
uitatis negarent. dixerunt. nec utua¬

Expanded text:
rimus; tamen perfecta fidei hujus absolutio ex evangelicis atque apostolicis est praestanda doctrinis, ut verus Dei filius Deus non alienae a Patre diversaeque naturae, sed ejusdem esse divinitatis, per veritatem nativitatis existens, possit intelligi. Nec sane quemquam tam amentem posse esse existimo, qui Dei de se professiones aut cognitas non intelligat, aut intellectas a se nollet intelligi, aut emendandas putet humanae opinione prudentiae. Sed antequam res ipsas salutarium sacramentorum loqui incipiamus; ne in aliquo sibi, editis haereticorum nominibus, haeresis professio blandiatur, demonstrandum est omne hujus argutae malitiae velamen: ut per quod se ligentiam publicae conscientiae sensus inDei ex Deo Deum natum, cum jam superius commemorassent unum Deum solum 137 verum, neque adjecissent et patrem; ut unius veritatis esse Patrem et Filium exclusa proprietate nativitatis negarent, dixerunt, « Nec ut Va
Abbreviated transcription (Latin):
quib: ueritatis interiectis confessionib:
hereticȩ in pietatis obũ braret᷑ intentio:
& subsistere eũ de non extantib: argutȩ
int̃ prȩtationis subtilitate defender&:
Cait & ante scła creatus & fundatus.

Expanded text:
quibus, veritatis interjectis confessionibus, quibus, veritatis interjectis confessionibus, haereticae impietatis obumbraretur intentio, ut subsistere eum de non exstantibus argutae interpretationis subtilitate defenderet, ait: « Et ante saecula creatus et fund
Abbreviated transcription (Latin):
deperit nã iudicaturus ipse deomnib:
& ꝓmaiestatis suȩ misericordia poenȩ
meritũ ignoranti moderaturus erro¬
rinegantes senoniã iudicabit ũtiq
sed negabit: negat enĩ negat furens
heresis sacramentũ uere fidei ad inpi¬
etatissuȩ doctrine religionis usa princi¬
puscũ infidelitatissuȩ expositionẽ ut
superiorib: libris continet᷑. it a coepit
nouimus enĩ unũ dm̃ solũ infectũ
solũ sempiternũ solũ sineinitio solũ
uerũ solum in mortali tatem haben¬
tem solum optimum solũ potentẽ:
adid enĩ usurpatũ pro ficit piȩcom¬
fessionis exordiũ q̃uoat unũ dm̃ &
solũ infectũ & solũ sineinitio ut ꝑhȩc
quȩ religiose uerbis hostentarent᷑ ce
tera in piȩ subderctur: nã postmulta
aliaquȩ de filio pariquoq: simulatȩ re¬
ligionis professione protulerat subiecit
creaturã dĩ perfectam sed nonsicitti u¬
nũ decreatura facturã. se̾non sicuti
cȩterae facturȩ: & post multa alia

Expanded text:
deperit. Nam judicaturus ipse de omnibus, et pro majestatis suae misericordia pene meritum ignoranti moderaturus errori, negantes se jam non judicabit utique, dat. --Negat enim, negat furens haeresis sacramentum verae fidei, ad impietatis suae doctrinam religionis usa principiis, cum infidelitatis suae expositionem, ut superioribus libris continetur, ita coepit: « Novimus unum Deum solum infectum, solum sempiternum, solum sine initio, solum verum, solum immortalitatem habentem, solum optimum, solum potentem. » Ad id enim usurpatum proficit piae confessionis exordium, quo ait: « Unum Deum, et solum infectum, et solum sine initio: » ut per haec, quae religiose verbis ostentarentur, tera impie subderentur. Nam post multa alia, quae de Filio pari quoque simulatae religionis 134 professione protulerat, subjecit: « Creaturam Dei perfectam, sed non sicuti unum de creaturis; facturam, sed non sicuti caeterae facturae. » Et post multa alia,
Abbreviated transcription (Latin):
tiã corporis sustinens sine corpore ds̃:
& quia nob̵ ex integro aduersũ hanc in¬
piis simȩ doctrinȩ expositionẽ euangeli¬
cus nuncerit sermo consequensẽxposui¬
mus omnẽ iã in primo lic& libro edicionẽ
huius hereseos conscriptã nunc quoq
hubic sexto inserere utrecens lectio & res¬
ponsionis ad singula subiecta conlatioper
euangelicas atq a postolicas institutiones
inuitislic& & contradicentib: sensum ue¬
ritatis eliceat dicunt ergo exemplũblas

Expanded text:
nens sine corpore Deus. » Et quia nobis ex integro adversum hanc impiissimae doctrinae expositionem evangelicus nunc erit sermo; consequens existimavimus omnem jam in primo licet libro editionem hujus haereseos conscriptam, nunc quoque huic sexto inserere: ut recens lectio, et responsionis ad singula subjecta collatio, per evangelicas atque apostolicas institutiones invitis licet et contradicentibus sensum veritatis eliciat. Dicunt ergo. Exemplum blas
Abbreviated transcription (Latin):
quam sibi uoluntas magis ad defensionẽ
placentium coaptauerit : non quȩ uolun¬
tatis instinctum perintellegentiam
uerirationabilis incitabit: perhaec
igitur uitia studiosarum uoluntatum
om̃s aduersantium intentionũ emergutt
& tuctur uoluntas. Ceterum si non prȩ¬
ir & rationem uoluntas. sed perueri intel¬
legentiam aduelle id quoduerum est
moueretur : num quam doctrina uoluntatis
quaereretur siuoluntatem omnẽ doctrinȩ
ratio cõmouer& es s&q: omnis sine contra¬
dictione ueritatis sermo cum unus quisq
non quod uell& iduerum essa defende¬
ignarus apostolus intermulta contestandȩ
fidei & prȩdicandi uerbi prȩcepta adtimo¬
theum scribens ait : erit tempus cum sanã¬

Expanded text:
quam sibi voluntas magis ad defensionem quam sibi voluntas magis ad defensionem placentium coaptaverit, non quae voluntatis instinctum per intelligentiam veri rationabilis incitabit. Per haec igitur vitia studiosarum voluntatum omnes adversantium intentionum emergunt et tuetur voluntas. Caeterum si non praeiret rationem voluntas, sed per veri intelligentiam ad velle id quod verum est moveretur: numquam doctrina voluntatis quaereretur, sed voluntatem omnem doctrinae ratio commoveret; essetque omnis sine contradictione veritatis sermo, cum unusquisque non quod vellet, id verum esse defendeignarus Apostolus, inter multa contestandae fidei et praedicandi verbi praecepta, ad Timotheum scribens ait, Erit tempus cum sana
Abbreviated transcription (Latin):
res pondit & facultatem ipsis scientiae
non concessam eẽ demonstrans idipsum
ins acramento paternȩ potestatis con¬
sermonem contradictioni obnoxium sẽꝑ
fuisse : quia dissentientib: uoluntatum motib:
dissentiens quoq: sit sensus animorum:
Cum aduersantium iudiciorum adfectione
tradic̃ : quamius enĩ omne dictum ueriratione
perfectum sit : tamen dum aliud aliis autꝰ
uidetur aut complac& pat& ueritatis ser¬
mo aduers antium responsioni. quia con¬
traueritatem aut non intellectam aut of¬
fendentem uelstultȩ uel uitiosȩ uoluntatis
errare obnititur : Immorata enim ẽ om̃is
susceptarum uoluntatum pertinatia & in¬
deflexo motu aduers andistudium
persistit ubinonrationi uoluntas subi¬
citur nec studium doctrinȩ inpenditur.
sed his quȩ uolumus rationem conquiri¬
mus & his quaestu demus doctrinam
coaptamusiamq: nominis potius quã
naturȩ erit doctrina quae fingitur.
& noniam uerim anebitratio sed placiti

Expanded text:
respondit: et facultatem ipsis scientiae respondit: et facultatem ipsis scientiae non concessam esse demonstrans, id ipsum in sacramento paternae potestatis consermonem contradictioni obnoxium semper fuisse: quia dissentientibus voluntatum motibus, dissentiens quoque sit sensus animorum; cum adversantium judiciorum affectione tradicit. Quamvis enim omne dictum veri ratione perfectum sit; tamen dum aliud aliis aut videtur, aut complacet, patet veritatis sermo adversantium responsioni: quia contra veritatem aut non intellectam aut offendentem, vel stultae vel vitiosae voluntatis error obnititur. Immoderata enim est omnis susceptarum voluntatum pertinacia: et indeflexo motu adversandi studium persistit, ubi non rationi voluntas subjicitur, nec studium doctrinae impenditur, sed his quae volumus rationem conquirimus, et his quae studemus doctrinam coaptamus Jamque nominis potius, quam naturae, erit doctrina quae fingitur: et non jam veri manebit ratio, sed placiti;