comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sunt baptisimi. Primum. quo sordes peccatoꝵ ꝑ lauacrũ
ab luur ur. Scđm̃. quoquis sanguine suo ꝑ martyrium
baptizatur. quo &iam xp̃c baptirari dignatus est
Terciũ lacrimarũ. quib dauid. etniniueit miscrdĩam
consecuti sunt Demiꝙ inbaptismo.. gradus sunt.¬
tres indescensu ꝓpt̃ tria quib renuntiamꝰ. tres alui in ascensu ꝓpt̃
tria quȩ õfitem᷑. septimꝰ uͦ qͥ quartus similis filio hominis. extin¬
guens fornacẽ ignis. Lectiones itaq quatuꝙ quȩ secunt᷑ ante
baptismũ. cũ canticis. seu orationib. ad instructionẽ caticum ino
atq neophit& ꝓtinent. Quod uero ñ ꝓnuntiatur ĩ capitȩ ut
aliȩ lectiones. sicuti ẽ lectio libri genesis. siue exodi. & caȩ̃.
ꝑ ordinẽ : hec ratio ẽ. Dicit paulus. Sapientib & insipientibis
debita sũ. Caticumini insipientib cõparant᷑. ideo eis lectiones

Expanded text:
sunt baptismi: primum, quo sordes peccatorum per lavacrum sunt baptismi: primum, quo sordes peccatorum per lavacrum abluuntur. Secundum, quo quis sanguine suo per martyrium baptizatur, quo etiam Christus baptizari dignatus est. Tertium lacrymarum, quibus David et Ninivitae misericordiam consecuti sunt. Denique in baptismo septetres in descensu, propter tria quibus renuntiamus: tres alii in ascensu, propter tria quae confitemur. Septimus vero, qui quartus similis filio hominis, exstinguens fornacem ignis. Lectiones itaque quatuor, quae sequuntur ante baptismum cum canticis seu orationibus, ad instructionem catechumenorum atque neophytorum pertinent. Quod vero non pronuntiantur in capite, ut aDicit enim Apostolus: Sapientibus et insipientibus 483 debitor sum . Catechumeni insipientibus comparantur, ideo eis lectiones
Abbreviated transcription (Latin):
dãm. & deportatur lum ab cpo. siue abbate. ꝓsequente cu popło
sicut supͣ. et illuminant᷑ uii. lampades. Ecrtus uͦ. qui benedi¬
cendus ẽ iam debet et̃ p̃paratus inmedio eđẽ. congregato hinc
inde omi clero. seu populo. Deinde ueniens archidiaconus
facit crucem meo. et illuminat illũ de nouo igne. att cõ plet
ab eo benedictio cerei. prima quasi in modũ legentis ita. Exul¬
tet iam angłlica turba celorii. &e rełq. Secdã cantanda est
in modũ p̾fationis. Gereo benedicto. ilico illuminant᷑ ab ea¬
de alii cerei duo. statura hominis habentes. Cercus qui illumi
to. nouãq grãm qua nox dominica illustrat᷑ designat. Quo
lux mundi. Quod erã catecuminos p̃cedunt ad baptismu. sig¬
nificat hoc quando columna ignis p̃cedebat filios ifrahelan¬
tequã mare rubrũ transirent ibi &iã figuralit̾ in itiũ sũpsit
baptismus. Baptizauit ĩ quid moyses ĩ nube & ĩ mari. habuit
baptizauit baptismũ. hoc ẽ inspũ scõ & igne. Tria & enĩ genera

Expanded text:
eum populo sicut supra, et illuminantur septem lampades. Cereus vero qui benedicendus est, jam debet esse praeparatus in medio ecclesiae, congregato hinc inde omni clero seu populo: deinde veniens archidiaconus facit crucem in eo, et illuminat illum de novo igne, atque completur ab eo benedictio cerei. Prima quasi in modum legentis ita: Exsultet jam angelica turba coelorum, et reliqua. Secunda decantanda est in modum praefationis. Cereo benedicto illico illuminantur ab eodem alii cerei duo, staturam hominis habentes. Cereus, qui novo itamento, novamque gratiam, qua nox Dominica illustratur, designat. Duo lux mundi . Quod enim catechumenos praecedunt ad baptismum, significat hoc, quod columna ignis praecedebat filios Israel, antequam mare Rubrum transirent. Ubi etiam figuraliter initium sumpsit baptismus: Baptizavit, inquit, Moyses, in nube et mari . Habuit baptizavit baptismum in Spiritu sancto et igne. Tria etenim genera
Abbreviated transcription (Latin):
rem̃p.er  R. Credo. Deinde baptizat᷑ eũ sac̃dos sub
trina mersione. tantũ. scãm trinitatẽ semel ĩ uocando
itadicens. Et ego baptito te in nomine patris & mergat
crisutt cũ pollice in uerticõ eiꝰ dicenꝰ hanc oratio¬
Anem
apud romanos ita agit᷑. Postquã pontifex baptitauerit uel quib:
iusserit ipse. leuant ipsos in fantes ĩmanib: & offerunt eos uni
de presbiteris. Ipse uͦ facit crucẽ decrismate cũ police ĩ uertice
sunt parati qͥ eos suscepturi s̃ cũ linteis ĩmanib suis. Deinde acci:¬
piunt eos apontifice: uel adiaconib qͥ eos bapti tauer̃. Postꝗͣ uero
uestiti fuer̃. deportant᷑ ante pontisicẽ ad c̃sirmandũ. quib dat .¬
łt postꝗ ĩduti fuerint. dat pontifex suꝑ cos benedictionẽ ĩ posita
scilic& manu suꝑ capita eg. cũ inuocatione septiformis gr̃ã sp̃s seĩ.¬

Expanded text:
Respondet: Credo. Deinde baptizat eum sacerdos sub trina mersione, tantum sanctam Trinitatem semel invocando, ita dicens: Et ego te baptizo in nomine Patris, et mergat chrismate cum pollice in vertice ejus dicens, hanc orationem: c re apostolicus apud Romanos ita agit. Postquam pontifex baptizaverit, vel quibus jusserit ipse, levant ipsos infantes in manibus, et offerunt eos uni de presbyteris. Ipse vero facit crucem de chrismate cum pollice in vertice sunt parati qui eos suscepturi sunt, cum linteis in manibus suis. Deinde accipiunt ipsos a pontifice vel a diaconibus qui eos baptizaverunt. Postquam vero vestiti fuerint, deportantur ante pontificem ad confirmandum. QuibEt postquam induti fuerint, dat pontifex super eos orationem, imposita scilicet manu super capita eorum, cum invocatione septiformis gratiae Spi
Abbreviated transcription (Latin):
tine. Sex enĩ tantũmꝰ sunt. nisi fallor duas obcausas.
sna quia aderant greci quib ignota erat lingua lati¬
na. aderant &e latini quib in cognita erat greca.
altera causa et̃ unanimitatem utriufq pesi quiusꝙ
quoq ie iumio tres dies sunt. duia unũ quodq tẽpꝰ
tres menses Nalit.uno quoq mense singuli dies iein¬
nio conserrantur. Et cur insibbato potissimũ hȩc ẽ¬
setratio celebretur. angastmn̾ scribit adunuariũ ita.
S abbatũ cõmendaitũ ẽ priori pło in otio corporalit̃ cele¬
brandum. ut sigura esset sc̃ificationis in requie sp̃s scĩ

Expanded text:
tine, sex enim tantummo o sunt nisi fallor, duas ob causas: una, quia aderant et Graeci, quibus ignota erat lingua Latina; aderant et Latini, quibus incognita erat Graeca: altera causa propter unanimitatem utriusque populi. Ququoque jejunio tres dies sunt, quia unumquodque tempus tres menses habet, pro unoquoque mense singuli dies jejunio consecrantur. Et cur in sabbato potissimum haec consecratio celebretur, Augustinus scribit ad Januarium ita: « Sabbatum commendatum est priori populo in otio corporaliter celebrandum, ut figura esset sanctificationis in requie Spiritus s
Abbreviated transcription (Latin):
Daptizas eũ & lins de crismate ĩ cerebro. & dicis ãl. Nt. talis
baptirote ĩ nomine patris. & filii & sp̃s sc̃i. Postea tangis eum
acã sup̃dicto ĩ sibbato haptismo. siunt letaniȩ. ex iussu pontificis
ante altare. primo septenȩ. quintenȩ. t̾nȩ. letaniȩ quȩ fiuNT
circa baptisterii c̃secrationẽ. int̾ cessiones fc̃ꝗ. designant ꝓrenas¬
centib Ita eñi t̃choant᷑. Stat primicerius anus indextro. &
septẽ uices repetite. unde & septenedicunt᷑. Noc ordine fiua
quintenȩ. & t̃nȩ. Post hoc xp̃eaudinos. usq septies. & sic por
dinẽ int̾ uallo facto. setuunt᷑ letaniȩ quinȩ. quinquies repaee
tlis finitis. ꝑulsant᷑ signa admissĩ pubłica. Nam ministriitado¬
bent eẽ parati ante ostiũ sacraru. ut cũ cantor dixerit ante¬
cedite. absq mora ꝓcedant asq ad altare. Sequnt᷑ l&c aniȩ¬

Expanded text:
aptizas et linis eum in cerebro. Et dicis: Ill. talis Baptizo te in nomine Patris, et Filii et Spiritus sancti. Postea tangis eum baptismo in Sabbato sancto, fiunt litaniae ex jussu pontificis ante altare: primo septenae, quintenae, et ternae, fiunt litaniae circa baptisterii consecrationem, intercessiones sanctorum pro renascentibus: ita enim inchoantur: Stat primicerius unus in dextero cer, id fiunt septem vices repetitae, unde et septenae dicuntur. Hoc ordine fiunt quintenae et ternae. Post haec, Christe, audi nos, usque septies, et sic per ordinem intervallo facto. Sequuntur litaniae quinae quinquies repetitae. His finitis, pulsantur signa ad missam publicam. Nam ministri ita debent esse praeparati ante ostium sacrarii, ut cum cantor dixerit: Accendite, absque mora procedant usque ad altare. Sequuntur litani
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cedit caticuminos nr̃os. Lumen ipsius. xpm significat quo & p̃sens
nox illuminat᷑. grã scilic& resurrectionis. & caticumini ad baptis¬
mũ uenturi. Quod adiacono benedicit᷑. morẽ sequit᷑ romanũ.
In eo enĩ archidiaconꝰ c̃ficitagnos. Cui cereus ꝑ octo dies neophittx
p̃cedit pontisicͥẽ qͥ ẽ caput ppłi. qr colĩmna ignis p̃cessit ꝓpłm̃ usꝙ

Expanded text:
praecedit catechumenos nostros. Lumen ipsius Christum significat, quo et praesens praecedit catechumenos nostros. Lumen ipsius Christum significat, quo et praesens nox illustratur, gratia scilicet resurrectionis, et catechumeni ad baptismum venturi. Quod a diacono benedicitur, morem sequimur Romanum. In eo enim archidiaconus conficit agnos. Qui cereus per septem dies neophytorum praecedit pontificem, qui est caput populi, quia columna ignis praecessit
Abbreviated transcription (Latin):
mundo. In octauis uͦ paschȩ dant᷑ ipsiagni ab archidiacono pꝰ
missã ĩ ȩccła. & cõmunionẽ populo. & exeis faciunt indomib
sitate euenerit. Similit̃ & ĩ fuburbanis ciuitatib deoleo
faciunt. Agni quos romani faciunt. agnũ ꝓnob̾ factũ immo¬
latũ designant. Om̃ib enĩ reb xp̃o nob ad memoriã frequen¬
tius reducendus ẽ. Quib sc̃s cregorius oleũ instituit. quando
mysteria paschalis agni reserauit. Quod enĩ a nob̵. cereus benedicit᷑.
colĩna ignis. Cera. humanitatẽ xp̃i designat. Mel quipre ĩcera.
ẽ diuitas ĩ humanitate. Concordat cereus hic ĩ significatione. cũ
coluna aignis quȩ illuminabat ppłm ifrł in nocte. ut illud in ipsa
benedictione. Sed iã colũnȩ hiuiꝰ p̾conia nouimꝰ. Cplũna illa. xpm̃
significabat. Illa colũna p̃cedebat filios isrł. nr̃a colũna idẽ coreus.

Expanded text:
mundo. In octavis vero Paschae dantur ipsi agni ab archidiacono post mundo. In octavis vero Paschae dantur ipsi agni ab archidiacono post missas in ecclesia et communionem populo, et ex eis faciunt in domibus cunque eis necessitate evenerit. Similiter in suburbanis civitatibus de oleo faciunt. Agni quos Romani faciunt, agnum pro nobis factum immaculatum designant: omnibus enim rebus Christus nobis ad memoriam frequentius reducendus est. Quibus, sanctus Gregorius, oleum instituit, quando mysteria Paschalis agni reseravit. Quod enim a nobis cereus benedicitur, Israel in columna ignis. Cera humanitatem Christi designat. Mel quippe in cera est divinitas in humanitate. Concordat cereus hic in significatione cum columna ignis, qui illuminabat populum Israel in nocte, ut illud in ipsa benedictione: Sed jam columnae ejus praeconia novimus. Columna illa Christum significat. Illa columna praecedebat filios Israel: nostra columna, id est, cereus
Abbreviated transcription (Latin):
rectionem medius est : significans quandã requiem a¬
nimarum ab omi labore post mortem : ꝑ quã fit transitꝰ
ꝑ resurrectionem carnus ad illã uitã. quam d̃s xp̃ssua¬
resurrectione p̃ moNstrare dignatꝰ est. Et qr in tanta ue¬
neratione ab om̃ib xpĩanis excolitur. seũ qđ usq ad
medium noctis uigilię extenduntur. Sc̃s leronimas
noc te uenturum insimilitudinẽ ȩgyptii tẽporis. q̃uan¬
do pascha cęlebratũ est. unde reor & traditionẽ apostolicã
ꝑmansisse. ut die ugiliarũ paschȩ. ante noctis mediũ populos
dimittere ñ liceat. expectantes adueniũ xp̃i. Postquã uero
illudd tempꝰ transierit. securitate p̃sũpta festũ cuncti agerediem.
in fraurbẽ mane primo sabbati uenit arohidiaconꝰ in ȩcołam.
& fundit cerã inuase mundo. & misceat in ea oleũ. & benedicat
cerã. & ea fundit similitudinẽ agnorũ. & seruat eos in loco

Expanded text:
rectionem medius est, significans quamdam requiem arectionem medius est, significans quamdam requiem animarum ab omni labore post mortem, per quam fit transitus per resurrectionem carnis ad illam vitam, quam Christuresurrectione praemonstrare dignatus est. Et quia in tanta veneratione ab omnibus Christianis excolitur, seu quod usque ad medium noctis vigiliae extenduntur, sanctus Hieronymus ristum media nocte venturum in similitudinem Aegyptii temporis, quando Pascha celebratum est. Unde et reor traditionem apostolicam permansisse, ut die vigiliarum Paschae ante noctis medium populos dimittere non liceat, exspectantes adventum Christi. Postquam vero illud tempus transierit, securitate praesumpta, festum cunctis agere diem. infra Urbem, mane primo sabbati venit archidiaconus in ecclesiam, et fundit ceram in vase mundo, et miscitat in ea oleum, inde benedicit ceram, et ex ea fundit similitudinem agnorum, et servat eos in loco
Abbreviated transcription (Latin):
decorũ gła ex ultationẽ. dñs in euangelio subspetie muliens
porabolice disignat. cũ eã parturientẽ tristarias serit. cum
aũt pepererit : in misũ gratulari. Quia eñi parturi reditimꝰ ante
partu anxiari. parere aũt. partũ effundere. iure mulier
ꝑ quã scã figurat᷑ euła cũ parturit dolere dr̃ qr cũ filiossuos
quos fide concepit ante quã inet̾nã pariat uitã diuersis tribula¬
tionib abimpus impendi conspicit. tãꝗ diffioultate pariendi
angustiata magnis clamorib ingemiscat. Cũ uero eos quosita par¬
quidẽ ȩcła ꝑsecutionis tẽpore bistorialit̃ agebat. sed eaquꝑ nunc
ipsius iocunditate festiuitatis emulam᷑. Importunitati tuȩ dul¬
cissimȩ fili. & si non ut debui. ut potui tam̃ satis facere institi.
quãquã difficultate questionis cogente. uerbosior forsitan extiti
sepulchro quieuit. unde hebraice requies. siue qđ eodie mundo per¬
fecto requieuit. Nic aũt dies inter mortem xp̃i & resur¬

Expanded text:
mulieris parabolice designat, cum eam parturientem asserit tristari: cum autem peperit, in immensum gratulari . Quia enim parturire dicimus, ante partum anxiari; parere autem, partum effundere: jure mulier, per quam sancta figuratur Ecclesia, cum parturit, dolere dicitur, quia cum filios suos, quos fide conceperit, antequam in aeternam pariat vitam, diversis tribulationibus ab impiis impediri conspicit, tanquam difficultate pariendi angustiata, magnis doloribus 482 ingemiscit: cum vero eos, quos ita parquidem Ecclesia persecutionis tempore historialiter agebat: sed ea, quae nuipsius jucunditate festivitatis aemulamur. Importunitati tuae, dulcissime fili, etsi non ut debui, ut potui tamen, satisfacere institi, quanquam difficultate quaestionis cogente, verbosior forsitan exstitisepulcro quievit. Unde Hebraice requies, sive quod eo die mundo perfecto requievit. Hic autem dies inter mortem Christi et resur
Abbreviated transcription (Latin):
ueotio quare dicat᷑ dñs tribus diebu. & trib noctib fuisse
incorde t̾rȩ. cũ sic̃ euangłista refert. parascheue hora sexta
sit crucificxus. & circiter horã nonã inclinato capite spm̃ emi¬
serit. sabbato in sepulchro quieuerit. & prima sabbati ualde
diluculo amortuis resurrȩxerit. Sed hoc sine dochicos
accipiendũ ẽ. a parte uidelic& totũ. Nã si partẽ parasceue
cũ p̃terita nocte qua cõp̃hensus ẽ accipias. itemq sabbatũ cũ
sua nihil ominus nocte. & rursus noctẽ dominicã cũ eodẽ die
quo illucescente surreocit. inuenies ꝓfecto intregrum tri¬
duũ. & tres noctes. Sciendũ &iã qđ dupla erat mors nr̃a.
qr peccatũ qđ ẽ mors animȩ ñ ad misit. sic & eiꝰ resurrectio
simpla extitit. Ht̃s aut̃ triginta sex horis iacuit insepulchro.
uno uidelic& die : & duab noctib. Duodecĩ enĩ horȩ diri. ad

Expanded text:
estio: Quare dicatur Dominus tribus diebus et tribus noctibus fuisse in corde terrae, cum, sicut evangelista refert, Parasceve hora sexta sit crucifixus, et circiter hora nona, inclinato capite, spiritum emiserit, sabbato in sepulcro quieverit, et prima sabbati valde diluculo a mortuis surrexerit? Sed hoc synecdochicos accipiendum est, a parte videlicet totum. Nam si partem Parasceves cum praeterita nocte qua comprehensus est, accipias, itemque sabbatum cum sua nihilominus nocte, et rursus noctem Dominicam cum eodem die, quo illucescente surrexit, invenies profecto integrum triduum et tres noctes. Sciendum etiam, quod dupla erat mors nostraquia peccatum, quod est mors animae, non admisit; sicut ejus resurrectio simpla fuit. Dominus autem triginta sex horis jacuit in sepulcro, uno videlicet die et duabus noctibus. Duodecim vero horae diei, ad
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ. Epła ammonet nos separari auictis. cont᷑ que ceriauimꝰ
ꝑ quadra gesimales dies. Responsoriũ monstrat quantũ leta¬
odẽ die aduesperos ad scm iohannẽ congregatur maturius u¬

Expanded text:
onem. Epistola admonet nos separari a vitiis, contra quae certavimus onem. Epistola admonet nos separari a vitiis, contra quae certavimus per quadragesimales dies. Responsorium monstrat, quantum laetaEodem die ad Vesperas ad Sanctum Joannem congregatur maturius u
Abbreviated transcription (Latin):
ut illud. Si con resurrexristiᷤᷤ cũ xp̃o. Cantatur pͥuᷤ alt qđ
Quod aut̃ ante euugłm ñ portatur nisi timiama tan¬
tũ. poᷤ sunt intellegi aromata illa quȩ muliereᷤᷤ ante
cantatur offerenda. & cantoreᷤ tẽpr̃ sacrifitii silent.
ad memoriam reducitur sacrifitiũ. seu silentiũ muli¬
crũ. Ipse enĩ tc̃ tantũmͦ unguenta adtuler̃. Sõs. sc̃s¬
sc̃s. qđ ẽ angłoꝵ cantis idto cantatur qr angłi ñ tacuerunt.
eiꝰ resurrectionem. Iterũ uice mulierũ reticent can
to c̾ẽ sublatum. quã tollere peccata mundi ac ꝓte¬
rea audiuit uolens eũ tangere. nolime tangere. Daẽdos
oratio. Postꝗͣ om̃s cõmunicauerint. dicit diaconus. ite missa ẽ.
.Ã. Dõ grãs. In hac nocte de uesꝑtinali sinaxi apud romanos
nilagitur. neq aute missa. neq postmissã. qr scđm augustnũ
aditũ regnicȩ lestis aꝑtum nobis et̃ ꝑcapitis nr̃i resurrecti¬

Expanded text:
ut illud: Si consurrexistis cum Christo. Cantatur prius Alleluut illud: Si consurrexistis cum Christo. Cantatur prius AlleluQuod autem ante Evangelium non portatur, nisi thymiama tantum, possunt intelligi aromata illa, quae mulieres ante cantatur Offerenda, et cantores tempore sacrificii silent, ad memoriam reducitur sacrificium seu silentium mulierum: ipsae enim tunc tantummodo unguenta detulerunt. Ss, quod est angelorum cantus, ideo cantatur, quia angeli non tacuerunt de ejus resurrectione. Iterum vice mulierum reticent cantillum furto esse sublatum, quam tollere peccata mundi: ac propterea audivit, volens eum tangere, Noli me tangere. Sacerdos oratio. Postquam omnes communicaverint, dicit diaconus: Ite, missa est. Respondetur: Deo gratias. In hac nocte de vespertinali synaxi apud Romanos nil agitur, neque ante missam, neque post missam, quia secundum Augustinum aditum regni coelestis apertum nobis esse, per capitis nostri resurrecti
Abbreviated transcription (Latin):
pontifex desacrario cũ uigenti decore. & p̃dicta cereostata
ante illũ cũ timiamateriis. & cũdixerit scola agnustłi. dicat
cantor excelsa uoce. accendite. Tunc Viminant᷑ pͥmũ om̃s ce¬
rei neophitorũ quos manib tenent. de monstrante hoc quod
ꝑillũ agnũ ꝗͥ tollit peccata mundi unusquisq lum̃ accipere.
debeat. Quod uͦ ab imperitis extingunt᷑ aconseoratione fontis
quando illimaiores dlummati deponunt᷑. nihil auctoritatis est.
Sine lumine enĩ s̃ usq ad hanc horĩ qua c&eri cerei illuminantur
eccłȩ. eaudelica causi ut prius accipiant impositionẽ manus
ep̃i. oe sic eos credamꝰ illuminari spũ sc̃õ. atq sicut gła resurrectio¬
nis illustrati ẽ nocx ĩ qua celobramus nissã. ita illustreur &x limine
cereoꝵ Seqͥt᷑ agnꝰ dĩ. Eaũ quȩ setusitur. tandiu dtbont
morose rapei. ut ministri queant ꝓoedere. deqͥt᷑ xp̃s
cȩlebrari. qđ ita e̾t̾ cõperimꝰ exoffitio. qđ totã nocte

Expanded text:
io cum ingenti decore, et praedicta cereostrata ante illum cum 485 thymiamateriis, et cum dixerit schola, Agnus Dei, dicat cantor excelsa voce, Accendite. Tunc primum illuminantur omnes cerei neophytorum, quos manibus tenent, demonstrantes hoc quod per illum Agnum, qui tollit peccata mundi, unusquisque lumen accipere debeat. Quod vero ab imperitis exstinguuntur in consecratione fontis, quando illi majores illuminati deponuntur, nil auctoritatis est. Sine lumine enim sunt usque ad hanc horam, qua caeteri cerei illuminantur ecclesiae, ea videlicet causa, ut prius accipiant impositionem manus episcopi, et sic eos credamus illuminari Spiritu sancto: atque sicut gloria resurrectionis illustrata est nox, in qua celebramus missam, ita illustretur et lumine cereorum. Sequitur Agnus Dei; ea vero quae sequuntur, tandiu debent morose repeti, ut ministri queant procedere. Sequitur, Christe celebrari: quod ita esse comperimus ex Officio, quod totam noctem
Abbreviated transcription (Latin):
cere debea¬
mꝰ Nũq abuterct dĩ pacienciã qui
credebant statĩq: infert ꝓph&a Nequa quã uob hi

Expanded text:
cere debeamus. Cumque abuterentur Dei patientia, qui credebant; statimque infert propheta: Nequaquam vobi
Abbreviated transcription (Latin):
uũ tueris custodia sẽpit̾na ⁊ quasi in nocti illis.¬
dñs respondit Nenit mani populo meo ⁊ nox genti
idũ eoꝵ Illis p̃bobo luct̃ uos intinebri dintnquã Vrlcerte
itauenit lux nocte trans acta simeũ ĩuocatis auxiliũ
iesis destirpe seriumei abaham holite mitantum.
peresatitu quereit sedtoto ame a nimo conueitimon¬
ni

Expanded text:
uum tueris custodia sempiterna, et quasi in nocte ddit Israel . Venit mane populo meo, et nox genti Idumaeorum; illis praebebo lucem, vos in tenebris derelinquam. Vel certe ita: venit lux nocte transacta; si meum invocatis auxilium, et estis de stirpe servi mei Abraham, nolite me tantum in necessitatibus quaerere, sed toto ad me animo convertimini
Abbreviated transcription (Latin):
uciuistaritẽ logurt᷑ pale stinel mnultarũ origintis
punciarũ que obpratoꝵ ⁊ fenpenuriã palcas p̃paranit
erui animancia untaut̃ carpenta ferrataotis
ꝑmediũ inserrarũ modũ seuolxentib questipula.
conterunt ⁊ cõminuunt in paleas eiuatan serpentẽ¬

Expanded text:
et multarum Orientis provinciarum, quae ob pratorum et feni penuriam, paleas praeparant esui animantium. Sunt autem carpenta ferrata, rotis per medium in serrarum modum se volventibus, quae stipulam conterunt, et comminuunt in paleas. Quomodo igit
Abbreviated transcription (Latin):
infructuosi operis ñ auctori deser uitet
Tandẽ misericors terũ corditoꝵ demer¬
tius fabricã suuris aspexerit. Et stul¬
tes in me mundane. sapientie diutius ha¬
bere sensus indoluit Cl sãtuũ prudentie

Expanded text:
uctori seruiret: tandem misericors Deus, rerum conditor, clementius fabricam sui iuris aspexit et stultos in me mundanae sapientiae diutius haberi sensus indoluit ac fatuum prudenti
Abbreviated transcription (Latin):
colton uocat᷑ ꝗ est uł formicabs led ł certe formica
parit̃ ⁊ leoł st iranimal pardiũformicis satis infestũ
ꝗst inpuluerẽ abscondit ⁊ formicas frum̃ta gestantes
un ficitl roinde aut leo ti formi ca uocat᷑ ꝗalis amimantib
ut formica est łormicis aut̃ utleo ẽ usurti detrahen¬

Expanded text:
hoc vocatus, quia est vel formicarum leo vel certe formica pariter et leo. Est enim animal parvum formicis satis infestum, quod se in pulvere abscondit, et formicas frumenta gestantes interficit. Proinde autem leo et formica vocatur, quia aliis animalibus ut formica est, formicis autem ut leo est. § 4 De
Abbreviated transcription (Latin):
tã multos codices p̃ oc cupauit. ut iux inueniat᷑ alit̃
scriptũ Et tam sententia manifestissima c̃ quecla¬
rescit consequentib uerbis Elaq: adulterine plan¬
tationes. non dabuntꝰ radices aptas Conueni¬
entius dr̃ quã uitulimina q pedib terra

Expanded text:
ultos codices praeoccupavit, ut vix inveniatur aliter scriptum; et tamen sententia manifestissima est, quia clarescit consequentibus verbis: namque, Adulterinae plantationes non dabunt radices altas , convenientius dicitur quam, vitulamina, quae pedibus in terra
Abbreviated transcription (Latin):
filus querit᷑ decẽ ei post modũ in carne restituit
Detĩ uͦ qr missi fuerant in occulta animarũ
mina peo qđ auis tutib sũpta sunt apte
curauit int̃pres ñea sic̃ in arabico sermone.
inuenta sunt ponere s& in latinũ eloquiũ¬

Expanded text:
dit, cum decem postmodum in carne restituit. Decem vero qui amissi fuerant, in occulta animarum mina, pro eo quod a virtutibus sumpta sunt, apte curavit interpres non ea sicut in Arabico sermone inventa sunt ponere; sed in Latinum eloquiu
Abbreviated transcription (Latin):
minalia ornamenta capitis mulierũ sunt uocata
exeo qđ caput auro discernat nãdis criminarizdiu¬
de dr̃ Teris celidis aput fiminas crurũ ornamins¬
urgulis &l fatoria olast̃ uascula muliebria. quibodo¬
ram̃ta gestant᷑ Iheris¬

Expanded text:
minalia capitis mulierum sunt vocata ex eo quod caput auro discernant; nam discriminare div 19. Periscelides apud feminas, crurum ornamenur. Olfactoriola vascula sunt muliebria, quibus odoramenta gestantur
Abbreviated transcription (Latin):
appellant᷑ sophismata false ꝯclusionẽs racionẽ
Et plerũq itauera imitantes ut ñ solũ tardos sed
ingeniosos &iãminꝰ diligent᷑ ad tentos decipiant᷑
roposuit enĩquidã dicens ei cũ quo loq bat᷑
qđ ego sũ tunesa tille consensit Uerũ enĩ erati
expaste uł eo ipse qđistre insidios illesi plex erat
tumiste addidit ego aut homosũ hoc qͦq eun ab illo

Expanded text:
appellantur sophismata, falsae conclusiones rationum, et plerumque ita veras imitantes, ut non solum tardos, sed ingeniosos etiam minus diligenter attentos decipiant. Proposuit enim quidam dicens ei cum quo loquebatur: Quod ego sum, tu non es. At ille consensit. Verum enim erat ex parte, vel eo ipso quod iste insidiosius, ille simplex erat. Tum iste addidit: Ego autem homo sum. Hoc quoque cum ab eo
Abbreviated transcription (Latin):
mostalis ingeniũ celesti sale conluit
oxq ut cordis interior caligo oculos descruit
ꝓsentes diimosiruris errantia in herbã florei cespites
teuo catu uestigia totãq nisu melioris arbitrii cultũ
in iustrati pectoris dõ dedicauiNp̃ su magnarum

Expanded text:
mortalis ingenium caelesti sale condiuit. moxque ut cordis oculos interior caligo deseruit, per sentes dumosi ruris errantia in herbam florei cespitis reuolui uestigia totoque nisu melioris arbitrii cultum inlustrati pectoris Deo dicaui, non praesum
Abbreviated transcription (Latin):
ius aput tẽ facti causas. expurge Ut cum
non audacẽ fuisse. ꝓbaueris sea deuiotũ
inetoris tuĩ postũ blanda tranquillita¬
te tecipias  quẽ guberna ftes dõ. l& aberis nul¬
la ꝑtulisse. naufragia Cũ setularib igiti.
studi is occupatus iũ in patientis. ingenii qͥ
diuinitatis in mȩ ꝑuidentia genetauit ñ uti¬
litati. animi. sedm anu uite deperideremi
It litterarie sollertia discipline lusibus

Expanded text:
us apud te facti causas expurgem, ut, cum me non audacem fuisse probaveris, sed devotum, in pectoris tui portum blanda tranquillitate recipias: quem, gubernante Deo, laetaberis nulla pertulisse naufragia. Cum saecularibus igitur studiis occupatus, vim impatientis ingenii, quod divinitatis in me providentia generavit, non utilitati animae, sed inani vitae dependerem, et litterariae solertia disciplinae, lusibus
Abbreviated transcription (Latin):
psiqͥ supeiaitur Persi ⁊merli aexpas ⁊t psecutis
populũ di aut aries sciussimꝰ adorientẽ ⁊ occidentẽ
omnes populos uentilauit. Veniat hird alexan¬
der ⁊ conter& ex pedibsuis łtiste ultra modum.
erec tusest ueneno pereat regnũq ei diuidatur
in partes Et cũmulato tẽport int̃ se conlisi fucrint
romano uincente populet᷑ Romanꝰ ipse ferratis
rabit Excidat᷑ lapis demonti sine manib ꝓotis

Expanded text:
i ex parte persecuti sunt populum Dei, et aries saevissimus ad Orientem et Occidentem omnes populos ventilavit; veniat hircus Alexander, et conterat eum pedibus suis. Et iste qui ultra modum erectus est, veneno pereat, regnumque ejus dividatur in partes: et cum multo tempore inter se collisum fuerit, Romano vincente, populetur. Romanus ipse ferratis ravit: excidatur lapis de monte sine manibus
Abbreviated transcription (French):
RIUS QUA MET
nerabilis pat̃. opens ti decursu. uolumi¬
ne censeas &rite fors an seueritate obiur¬
ges uꝰ t puta quinulla ueteris scientiȩ p̃roga

Expanded text:
rius quam me, uenerabilis pater, operis nostri decurso uolumine censeas et rite forsan seueritatis obiurges, utpote qui nulla ueteris scientiae pra
Abbreviated transcription (Latin):
& patri: sꝵ traditurus quidẽ seo tamen nitatra¬
diturus ut caredt: traditioaũ regninostra prouec¬
tioẽ tunc cuesse e integro silu meruerimus in patys¬
corruptio communis est omniũ inmutatio aũ adglo¬
riã propriae iustorũ: ad copiaheos secunrda¬
postolus dicit obsecramus proxpo recincilutau¬
dõ: Eũ que non nouerat pec catũ pronobis pecca¬
tũ faecit ut nos efficeremur iustitia dĩ in ipso quid hic
sequimur: p reconciliamini inquid dõ qui xp̃m fae¬
cit hostia propeccato: Pec catũuero appellari ipr
hostiã sunu&eri testamento requiris inuenies : Po¬
test istud alite intellegi fccctu lios tia propeccato
xp̃m quia filiũ suũ misit insimilitudine carnis peccati

Expanded text:
o patri ? Traditurus quidem sed tamen non ita trao patri ? Traditurus quidem sed tamen non ita traditurus, ut careat. traditio autem regni nostra prouectio est, tunc cum esse ex integro filii meruerimus in patcorruptio communis est omnium, immutatio autem ad gloriam proprie justorum. II AD CORINTHIOS. Int. Apostolus dicit: Obsecramus pro Christo, reconciliamdeo, eum qui non nouerat peccatum pro nobis peccatum fecit, ut nos efficeremur iustitia dei in ipso; quid hic sequemur? Reconciliemini, inquit, deo qui Christum fecit hostiam pro peccato. peccatum uero appellari ipsam hostiam, si in ueteri testamento requiris, inuenies. potest istud et ita intellegi factum hostiam pro peccato Christum, quia filium suum misit in similitudine carn
Abbreviated transcription (Latin):
bers : RApico corinthe os quondanci aliqui ad se¬
runt praua in ualuerat consu&sudo a ecclesi ar passim
dehones itre coniuuis inquibus uescebantur ante do¬
minicã oblationẽ quã pocaenã noctibus offerebani : Cũ¬
que diutes ebrui ad eucharisdã uemirent u&ebantur
in opes fame : Mos uero iste ut referuns degentili ad¬
huc suꝑ stitione ueniebat : Vnde &iã quibus dã locisꝑ
aegyptirurał syriae diȩ sabbati nocte prcaenã dict
bitur. Ci autẽ om̃s propli&en intr&laũ quis mm¬
fadelis aut ideota conuincitur ab omnibus disud icatꝰ
abomnibus. Occulta cordis eius manifestafiun, Pr
propheliae genus dupl& ẽ doctrinae unũ : aliut di¬
uinationis sed diuinatio p̃teritis temporibus magir
uiguit doctrina praesentibus : Occultec aut cordis q
manifestafiuns dũ in aecdesia proph&ante idẽ mora¬
lit̃ disserente conscientia conpungit audientis:
uidest quod scribitur traditurus filius regnũ dõ¬

Expanded text:
bent? Apud Corinthios quondam, sicut aliqui adsebent? Apud Corinthios quondam, sicut aliqui adserunt, praua inualuerat consuetudo ecclesias passim dehonestare conuiuiis in quibus uescebantur ante dominicam oblationem, quam post cenam noctibus offerebant, cumque diuites ebrii ad eucharistiam uenirent, uexabantur inopes fame. mos uero iste, ut referunt, de gentium adhuc superstitione ueniebat. unde etiam quibusdam locis per Aegypti rura uel Syriae die sabbati nocte post cenam dicbitur: si autem omnes prophetent, intret autem quis infidelis uel idiota, conuincitur ab omnibus, diiudicatur ab omnibus, occulta enim cordis eius manifesta fiunt? Prophetiae genus duplex est, doctrinae unum, aliud diuinationis. sed diuinatio praeteritis temporibus magis uiguit, doctrina praesentibus. occulta autem cordis eius manifesta fiunt, dum ecclesia prophetante, id est moraliter disserente, conscientia conpungitur audientis. Quid est, quod scribitur traditurus filius regnum de
Abbreviated transcription (Latin):
dailli: hoc enim fecciens carbones ignis congeres su
ꝑcaput eius sꝵ. Hoc ẽ ignẽ conpunctionis cirgtos
cũbona promalis reddis : &clit̃ ñ qđ hoc animo ini¬
congerantur: Sed qđ in imicus ille cubona proma¬
lis recipit sinulla malitiae suae penitentia cõma¬
uetur ipse sibi potius carbones ignis supra caput
sũ potestas non sit nisi adõ sicut ͥ suuc̃ gerat¬
a postolus dicit quur nom̃s bene acpie minis trantes
repperiantur: R quia & iutã hanc om̃ns aequalit̃
capiuns : Nec temen om̃s aequalit̃ iuiuun: ad copaitheos
mne inquit peccatũ quod cãꝗ fecerit homo &etra
corpus ẽ : Quiaũ fornicat incorpussuũ peccat quid
hic sentiendũe: R. Quod c&era pec cate ꝑcorpus &¬
trinsecus admittantur fornicatio sola incorporispas¬
sionibus adminis tretur:
ualit̃ locus ille accipiendus ẽ in quoscribitur nũ qđ
domus non hab&is admanducandũ & bibendũ aut
adeclesiã dĩ contemnitis & confunditis eos qui non ha¬

Expanded text:
faciens carbones ignis congeris super caput eius? Hoc est, ignem conpunctionis congeris, cum bona pro malis reddis. et aliter: non quod hoc animo inius, dum pascitur, congerantur, sed quod inimicus ille cum bona pro malis recipit, si nulla malitiae suae paenitentia commouetur, ipse sibi potius carbones ignis supra caput ngregat. Cum potestas non sit nisi a deo, sicut apostolus dicit, cur non omnes bene ac pie eam administrantes reperiuntur? Quia et uitam hanc omnes aequaliter a deo capiunt nec tamen omnes aequaliter uiuunt. I AD CORINTHIOS. Omne, inquit, peccatum quodcumque fecerit homo extra corpus est; qui autem fornicatur in corpus suum peccat; quid hic sentiendum est? Quod cetera peccata per corpus extrinsecus admittantur, fornicatio sola in corporis passionibus administretur. Qualiter locus ille accipiendus est in quo scribitur: numquid domos non habetis ad manducandum et bibendum? aut ecclesiam dei contemnitis et confunditis eos qui non ha
Abbreviated transcription (Latin):
ne quinatus sit in ea . Ipse aut̃ est homo altissimus
quifundabat eã & notaendũ quod &iã filius alassi
scribitur: fccctus sumsicut homo sine adiuto no
int̃ mortuos liber xp̃s utique int̃mortuos lib
quia cebsque peccato int̃peccatores apparuit : Itan.
quae ẽ tͥra illa obliuionis dequa dicitur: Num quid
cognoscentur intenebris mirabiliatua &iustitiatua
in t̃racobliuonis: q pec tissime appellatur obliuio¬
nis t̃rec impiorũ caro adño derelicta & aliter t¬
ra obliuonis &iã in illo caccipi potest quod dicitur¬

Expanded text:
ne qui natus sit in ea. Ipse autem est homo Altissimus ne qui natus sit in ea. Ipse autem est homo Altissimus qui fundavit eam. Et notandum quod etiam filius Altissiscribitur: factus sum sicut homo sine adiutorio inter mortuos liber? Christus utique inter mortuos liber, quia absque peccato inter peccatores adparuit. Quae est terra illa obliuionis de qua dicitur: numquid cognoscentur in tenebris mirabilia tua et iustitia tua in terra obliuionis? Rectissime apellatur obliuionis terra impiorum caro a domino derelicta. et aliter: terra obliuionis etiam in illo accipi potest quo
Abbreviated transcription (Latin):
ualiter hoc accipiendũ est q̃d psalmus ait ds̃
st&lit insinagoga deorũ:  dẽ ut regni sui¬
itc&iã nominis sui participatione donauit . Vnde
& ad moysen dic̃ Dedite pharaoni indm̃ conpel¬
lantur ergo nomine di qui appellantur & filii dĩn
Hec mirũ pro illa in effabili diunae benegnitatis
indulgentia si uoluerit ut homo appell&ur ds̃¬
ua lit̃ accipiendũ ẽ quod legimus: Diligit
dñs portassion suꝑ omnia tccb nacula iacob
quod dñs ũbrecculis sinagogae aecclesiae mu
nim ta p̃tulerit . Item Mat̃ sion dicit homo &
homo focctus ẽ in ea. & ipse fundauit eã altissi¬
mus: quid hic sequimur qꝵ Mat̾ sion ut quidã
uoluna maria significatur inqua natus est in ea¬
& ipse fundauit eã ccltissimus: & est sensus hc
quis hoc hominũ nuntiare possit sicut illud aut
bracchiũ dm̃i cure uelatũ est: Ergo dic̃ quod nullus
hominũ enuntiare possit quia salu&ur sion in homi¬

Expanded text:
Qualiter hoc accipiendum est, quod psalmus ait: deus Qualiter hoc accipiendum est, quod psalmus ait: deus stetit in synagoga deorum? Id ita etiam nominis sui participatione\' donauit. unde et ad Mosen dicit: dedi te Pharaoni in deum. conpellantur ergo nomine dei, quia appellantur et filii dei. nec mirum pro illa ineffabili diuinae benignitatis indulgentia, si uoluerit ut homo appellaretualiter accipiendum est, quod legimus: diligit dominus portas Sion, super omnia tabernacula Iacob. Quod dominus umbraculis synagogae eccnimenta praetulerit. Int. Mater Sion dicet homo, et homo factus est in ea, et ipse fundavit eam Altissimus , quid hic sequemur? Resp. Mater Sion, ut quidam volunt, Maria significatur, in qua natus est et ipse fundavit eam Altissimus? Et est sensus hic: quis hoc hominum nuntiare possit? Sicut et illud: Aut brachium Domini cui revelatum est ? Ergo hoc dicit: quod nullus hominum ei nuntiare possit, quia salvetur Sion in homi
Abbreviated transcription (Latin):
est de hoc quod scribitur & ꝑcus sit in imicos
suos inposteriora R gecundũ litterã ulcerũ
illorũ fit commemoratio quibus sunt allo phili
in posteriora ꝑcussi Secundũ interiorẽ uero sen¬
sum ꝑcutiuntur inimicidĩ in posteriora cũ ad ño
iudicio puniuntur &tremo
uẽ significat dicens: e t̃minauit eã coꝑdesil¬
uec & singularis ferus de pastus ẽ eã a prõ
hic uespasianũ ut quidã dicunt uult intellegi qui
iudaeos bello uastauit. Singularẽ ferutitũ ues¬
pasianił filiũ qui hierus alẽ obpugnatione consumpsit:
egimus inpsalmo Is rochel si audias me nerit inte
dsrecens quomodo istud accipiamus: s Idola
uel antichristũ refuttendũ esse proñciat : xp̃s aut̃¬
ds̃ dĩ recens ñ erat lic& mundo ꝑcarnẽ nostris
tẽporibus in luxerit . Nã in principio erat apuo
dm̃ ds̃ ubũ ipse creans hominẽ adsimilitudinẽ
dĩ quique diuersis uicibus at que temporibus
abrahae uel patribus nostris semꝑ apparuit:

Expanded text:
quod scribitur: et percussit inimicos suos in posteriora? Secundum literam ulcerum illorum fit commemoratio quibus sunt allophyli in posteriora percussi; secundum interiorem uero sensum percutiuntur inimici dei in posteriora, cum domino iudicio puniuntur extremo. Quem significat dicens: exterminauit eam aper de silua et singularis ferus depastus est eam? Aprum hic Uespasianum, ut quidam dicunt, uult intellegi qui Iudaeos bello uastauit; singularem ferum Titum Uespasiani filium qui Hierusalem oppugnatione consumpsit. Legimus in psalmo: Israhel, si audias me, non erit in te deus recens; quo modo istud accipiemus? Idola uel antichristum refutandum esse pronuntiat. Christus autem deus recens non erat, licet munde per carnem nostris temporibus inluxerit. nam in principio erat apud deum deus uerbum, ipse creans hominem ad similitudinem 1 dei, quique diuersis uicibus atque temporibus Abrahae uel patribus nostris semper adparuit.
Abbreviated transcription (Latin):
tino c̃fusio sonat. Ergo dñs nos m& de confusio¬
ne conũtit quae ẽ incruce eius inqua cruce san¬
guine pedẽ suũ tinx̃. Clamantibus iudȩ as ut
crucifiger&ur. In stinctu inimicora idest de¬
monũ Ab ipso at saluatore hoc totũ uenit qui
domnia haec propria uoluntate sustenuit:¬
Itemn. quos illos accipimus principes ⁊abulon
uel principes neptalim p&rũ a postalũ ũandreã
qui&x isdẽ tribubus s̃ uocati sicut & supra beniamin
nomine apostulũ paulũ oport& intelligi: xcui
quod babylonii uictoria in solentes effecti Itcc&po¬
slerun signa indi templo sicut constiti introphe¬
ũ solen suꝑ fornices introitus quae portacrũ Item
quidẽ quod scribitꝰ. Ds aũt r& nr̃ ante sł opera¬

Expanded text:
tino confusio sonat. ergo dominus nosmet de confusiotino confusio sonat. ergo dominus nosmet de confusione conuertit quae est in cruce eius, in qua cruce sanguine pedem suum tinxit clamantibus Iudaeis, ut crucifigeretur, instinctu inimicorum, id est, daemonum; ab ipso autem saluatore hoc totum uenit, quia omnia haec propria uoluntate sustinuit. Quos illos accipiemus principes Zabulon uel principes Nephtalim? Petrum apostolum uel Andream qui ex iisdem tribubus sunt uocati sicut et supra Benianomine apostolum Paulum oportet intelligi. Int. mmum ? Resp. Quod Babylonii victoria insolentes effecti, ita exposuerunt signa in Dei templo, sicut constitui in trophaeo solent super fornices introitusque portarum. Int. Quid est quod scribitur: Deus autem rex noster
Abbreviated transcription (Latin):
qui suꝑ gressus est occasũ morte deuicta :¬
Item pluuuã inquit uoluntacriã segre gabis
ds̃ hereditactituae & infirmatcẽ tuuero
ꝑfecisti eã. Animaliatua habitabt̃ in ea quis
huius locisensus ẽ R pluuiã hic secundã
ta uell& lic& infirmatac uid eatur trans¬
gressio nibus iudaeorũ gractia tam̃ euangelii
ostenditur esse conpl&a inquanunc animalia
idẽ gentes habitan at que consistunt : Itẽ que
intellegentiaẽ in hoc quod legimus Cidor mi¬
atis int̃medios cleros pinnae colũbae dear
goitacte & posterioraeius inspeciae ccuri:
n hoc loco deccpostolis obtat proph&a utus¬
que ad transitũ ꝑseueren credentes inter¬
rioribus occultior intellectus in argentos¬
plendens historia scripturarũ. Inauro inte¬
rior uel p̃tiosior ostenditꝰ. Item: Dixit dñs¬
& basan conũtã in profundis maris : ut intingu¬
at pes tuus insanguine lingua canuũ tuarũ &
inimicis abipso. Quid hic sequitur Nbasan in la¬

Expanded text:
qui supergressus est occasum morte deuictaqui supergressus est occasum morte deuicta. Pluuiam, inquit, uoluntariam segregabis, deus, hereditati tuae et infirmata est, tu uero perfecisti eam, animalia tua habitabunt in ea; quis huius loci sensus est? Pluuia hic secundum ta uel lex, licet infirmata uideatur transgressionibus Iudaeorum, gratia tamen euangelii ostenditur esse conpleta, in qua nunc animalia, id est, gentes habitant atque consistunt. Quae intellegentia est in hoc, quod legimus: si dormiatis gentatae et posteriora dorsi eius in specie auri? In hoc loco de apostolis optat propheta, ut usque ad transitum perseuerent credentes in tes in posterioribus occultior intellectus, in argento splendens historia scripturarum, in auro interior uel pretiosior sensus ostenditur. Dixit dam, conuertam in profundum maris, ut intinguatur pes tuus in sanguine, lingua canum tuorum ex inimicis, ab ipso; quid hic sequimur? Basan in la
Abbreviated transcription (Latin):
dies suos hũqui in matura morte rapiuntur:
Hac ratione &iã illud intellegere possumus
Nerapiasme indimedio dierũ meorũ & aliter
cantspinae uestrae ramnũ: R Id est prius quã
hoc procurantibus sc̃is & post declinata at que
&citũ peccatorũ iustorũ clacrius uita cot queo
aris omnibus quio perantur iniquitatem E
Non tcc̃ maledicentis animo istud dicitur quã
correptionẽ emendationẽ que peccantium
desiderantis. Idẽ ut presenti potius uita correp¬
ti non abutantur: Siuina pacientia us que ao
futura poenarum aceruitatem: XxII.
Ce melloquutus ẽ dr̃ duo haec audiui quid hic
misereri: &alit̃ semello quutus e d̃s̃ io est
in lege. Nã in euangelio non aliã p̃cepit qui¬
a nonuenit legẽ soluere sedimplere
quã baptismum intellegendi putcn &ignẽ
uid dicit illuo quod legitur. It̃ fcccito ei
qui ascendit suꝑ occasum dñs nomen est
÷: R Niã bonorum ac tuũ p̃parate illi

Expanded text:
dies suos hi qui inmatura morte rapiuntur. dies suos hi qui inmatura morte rapiuntur. hac ratione etiam illud intellegere possumus: ne rapias me in dimidio dierum meorum. et aliter: cant spinae uestrae rhamnum? Id est, priusquam hoc procurantibus sanctis; et post delicta atque exitum peccatorum iustorum clarius uita atque aris omnibus qui operantur iniquitatem? Resp. Non tam maledicentis animo istud dicitur, quam correptionem emendationemque peccantium desiderantis: id est, ut in praesenti potius vita correpti, non abutantur divina patientia usque ad futuram poenarum acerbitatem. Int. Semel locutus est Deus, duo haec exaudivi : quid hic misereri. et aliter: semel -locutus est deus, id est, in lege; nam in euangelio non alia praecipit: quia non ueni legem soluere sed adimplere? quam baptismum intellegendum putant et ig urens est. Quid dicit illud, quod legitur: iter facite ei qui ascendit super occasum, dominus nomen est illi? Uiam bonorum actuum praeparate illi
Abbreviated transcription (Latin):
uid indicat illud qđ legitꝰ in psalmo : Incapite
libriscriptũ ẽ deme R ex ꝑsona hoc dcit
sal uatoris dequo scribitur In principio crea¬
uit ds̃ caelũ & terrã. Ioẽ infilio aut certeillud
In principio erat ũbũ & uerbũ erat apud dm̃
Quomodo istud intellegendũ ẽ R Non inmen¬
to abyssus appellatur duunarum scripturarũ
profundũ &ideo inuoce catacrectarũ abyssus
abyssũ inuocat: Cũ u&us testamentũ nouum
adnuntiat uel nouũ testacm̃tũ u&us intestimo¬
niũ uocat in uocibus proph&arũ:
uid intellegendũ ẽ & hoc quod scribit pro
patribustius natisuni tibifilii :  dẽ eo qđ
temporu successione sin redditi proph&is apos
hoc loco senciendũ ẽ ꝵ quod non redimer&¬
dicens tibi soli peccau q colipeccator dõ quia
passione uel secundũ illuo quod in proph&a
dicit & uenite iudicemur dicit dñs IIII
iri inquit sanguinũ & dolosi ñ dimidiabunt
dies suos: Quid hic sciendũ est : Non dimidiant

Expanded text:
Quid indicat illud quod legitur in psalmo: In capite Quid indicat illud quod legitur in psalmo: In capite libri scriptum est de me? Resp. Ex persona hoc dicitur Salvatoris, de quo scribitur: In principio creavit Deus coelum et terram , id est, in filio. Aut certe illud: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum,  tuarum; quo modo istud intellegendum est? Non inmerito abyssus appellatur diuinarum scripturarum profundum et ideo in uoce cataractarum abyssus abyssum inuocat, cum uetus testamentum nouum adnuntiat uel nouum testamentum uetus in testimonium uocat in uocibus prophetarum. Quid intellegendum est ex hoc, quod scribitur: pro patribus tuis nati sunt tibi filii? Id est, quod temhoc sentiendum est? Resp. Quod non redemerdicens: tibi soli peccaui? Soli peccatur deo, quia tus in passione, uel secundum illud, quod in propheta dicit: et uenite, iudicemur, dicit dominus. Uiri, inquit, sanguinum et dolosi non dimidiabunt dies suos; quid hic sentiendum est? Non dimidiant
Abbreviated transcription (Latin):
cientia propagatur
Nirgatua & baculũ tiũ ipsame consolata sume
quae hic intellegenda discretio ẽ pꝵ inurgacor¬
reptio declaratur in baculo consolatio:
ũanimalia non absque sensusins. quo modo inpsal¬
Imo dicitur : Nolite fieri sicut equus & mulus in
quibus nẽ intellectus  quia in animalibus sensus
est in hominibus intellectus
Nud eiumentis sic debubus ñ sit curadõ quomodo
homines appellat Nationes capaces ium̃tecratio¬
nis &ꝑtes saluandos uero confirmat illos ꝑp̃sentẽ
conũsationẽ hosꝑ futur ã conũscctionẽ
ualiter ccccipiendũ est quod scribitur Nemit¬
temihi ut refrigerer prius quã cebiã &am¬
plius nero Pꝵ gensus hic desuperioribus ũsi¬
bus manifestectur Supra enĩ dixerat Nemit¬
temihi ut refrigerer prius quã bebiã & ãpli¬
us ñero Subaudit illuo q̃d superius dix̃ pere¬
grinus c&erũ manifestũ ẽ qd erit quise su¬
praperegrinũ appellando patriã in qua fu¬
turus sit haberede clarcct

Expanded text:
scientia propagatur. scientia propagatur. Uirga tua et baculus tuus ipsa me consolata sunt; quae hic intellegenda discretio est? In uirga correptio declaratur, in baculo consolatio. Cum animalia non absque sensu sint, quo modo in psalmo dicitur: nolite fieri sicut equus et mulus in quibus non est intellectus? Quia in animalibus sensus est, in hominibus intellectus. Cum de iumentis sicut de bubus cura non sit deo, quomodo Homines appellauit rationis capaces iumenta rationis expertes; saluandos uero confirmat illos per praesentem conuersationem, hos per futuram conuersionem. Qualiter accipiendum est, quod scribitur: remitte mihi, ut refrigerer, priusquam abeam, et amplius non ero? Sensus hic de superioribus uersibus manifestatur. supra enim dixerat: quite mihi ut refrigerer priusquam abeam, et amplius non ero, subauditur illud quod superius dixit, peregrinus. Caeterum manifestum est quod erit, qui se supra peregrinum appellando, patriam, in qua futurus sit, habere declarat. Int.