comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rum. diuina uirtus conu̾tit in odorem nectareum. Egressus namq¬
de carcere. ꝑ litteras beati audoeni adiit ad ansoaldum uirum no¬
bilem ꝑictauorum pontificem. ob monasterii gr̃am construendi quia
multitudo hominũ qui ꝑ p̾dicationem illius ad dñm confluebant. u¬
no iñ loco capere non poterat. Illis itaq dieb in seculi potentium
nimium fulgebat ansoaldus. quem uir dei secreto corripit. et młta
ei uentura p̾dixit que postea rei ꝓbauit euentus. Cognoscens igi¬
tur electus dei sacer ansoaldus uirum dei sp̃u ꝓphetie repletum. cul¬
mine scĩtatis erectum. in eius se consilium cõmendauit ex integro. et
sub religionis illius norma episcopalem cepit indinare potentiam.
Cumq eum uellet secum retinere in urbe. et sc̃s filibertus semꝑ de¬
sideraret heremi uastitatem. largiente dño herio maris in insula lo¬
cauit cenobium. ansoaldus oꝑe et elemosine largitate. filibertus re¬

Expanded text:
rum divina virtus convertit in odorem nectareum. 26. Egressus rum divina virtus convertit in odorem nectareum. 26. Egressus de carcere per litteras beati Audoini, adiit ad Ansoaldo viro nobile, Pectavorum pontifice ob monasterii gratiam construendi, quia multitudo hominum, qui per praedicationem illius ad Dominum confluebant, uno in loco capere non poterant. Illis itaque diebus in saeculi potentia nimium fulgebat Ansoaldus; quem vir Dei secreto corripuit et multa ei Ventura praedixit, quae postea rei eventus probavit. Cognoscens igitur electus Dei sacer Ansoaldus virum Dei spiritu prophetiae repletum, culmine sanctitatis erectum, in eius se consilio commendavit ex integro et sub relegionis norma episcopalem coepit inclinare potentiam. Cumque eum vellet secum retinere in urbe et sanctus Filibertus semper desideraret heremi vastitatem, largiente Domino, Herio maris insula locavit caenubium Ansoaldus opere et elymosinae largitate, Filibertus re
Abbreviated transcription (Latin):
ms. contra mandatũ dei recepisset locum honoris. sc̃s ad eum filiber¬
tus abiit. et p̾dicationis uerba impendit. Cumq ei ilłe dare mag¬
hoc fcõ ꝑ acumen ferri palmam martyrii obtinere. Sed seruauit illũ
deus ad multoꝵ ꝓfectum. qui ꝑ eum uocandi erant ad regnũ celoꝵ.
Fremens lupus rabidus animarũ greges suis rapere dentib. et inci¬
tans quosdam urbis rotomagensium dericos cepit discordiam ug̾e¬
re: et maliuola u̾ba scõ audoeno pontifici de filiberto uiro dei incan¬
tare. Et quia dicente apostolo corrumpunt mores bonos consilia
mala. Credens sc̃s audoenus dericoꝵ colłoquia. uirum dei filibertum
quem ante dilexerat nimiũ. retrudi iussit ergastulo. Quod ille in¬
gressus cum gaudio. dum organũ ibidem decantaret dauiticũ multi¬
tudo murium que uolandi retinet ip̃m. et ibidem erat congregata
ad tumulũ dei est fugata imꝑio. et locum illum sordidum et obscu¬

Expanded text:
mis, contra mandatum Dei recepisset locum honoris, sanctus ad eum Filibermis, contra mandatum Dei recepisset locum honoris, sanctus ad eum Filibertus abiit et praedicationis verba inpendit. Cumque ei ille dare munhoc facto per acumine ferri palma martyrii obtinere. Sed servavit illum Dominus ad multorum profectum, qui per eum vocandi erant ad regnum caelorum. 25. Fremens lupus rapidus, animarum gregis ex suis rapere dentibus, incitans quosdam urbis Rodomagensium clericus, coepit discordiam ingerere et malivola verba sancto Audoino pontifice de Filiberto viro Domini incantare. Et quia, dicente apostolo, corrumpunt mores bonus conloquia mala, credens sanctus Audoinus clericorum conloquia, virum Dei Filibertum, quem ante dilexerat nimium, retrudi iussit ergastulo. Quem ille ingressus cum gaudio, dum organum ibidem decantaret Daviticum, multitudo murium, qui volandi retinet usum et ibidem erant congregata ad cumulum, Dei est fugata imperium, et locum illum sordidum et obscu
Abbreviated transcription (Latin):
berent caritatem. Confluebant ad eum sacerdotes dñi. cupientes exem¬
plum illius imitari et de eius regula sua ornabant cenobia semꝑ¬
plus ibi inueniebatur additũ. quod aute fuerat decimatũ. Ip̃am igitur
decimationem in captiuoꝵ redemptionem et pauꝑum alimoniam de¬
putabat. in tantum ut monachos suos ꝓpter hoc cum homustis na¬
uib ꝑtib tnͣsmarinis transinitteret. ut greges captiuoꝵ ꝑ ip̃m re¬
dempti. laudarent nomen xp̃i. Sed et cum ꝓpter fratrum compendia
mandaret exerceri negotia. amplius dari iubebat. qmͣ a secularib con¬
suctudo poscebat. Et ꝓpter hoc gaudente uiciuo ppło de labore iusto.
scm̃ exuberabat cõmertium..xiii. Cum igitur pestifer ebro¬
nius quia francoꝵ genere ꝓ nimia crudelitate de palatino honore
fuerat pulsus et coma detonsa dericus luxonium egressus. apostata
factus. ac sp̃u malignitatis armatus cepisset. rabidis dentib frem̾e
suꝑ nobiles xp̃i sacerdotes et francos atq consentientib sibi pluri¬

Expanded text:
eustria -. Confluebant ad eum sacerdotes Domini, cupientes exemplum illius imitare, et de eius regulam sua ornabant cenubiaplus ibi inveniebat additum, quod ante fuerat decimatum. Ipsa igitur decima in captivorum redemptione et panperum alimonia deputabat, in tantum, ut monachos suos propter hoc honustis navibus partibus transmarinis transmitteret, et greges captivorum per ipsum redempti laudarent potentiam Christi. Sed et cum pro fratrum conpendia mandaret exercere negotia, amplius dare iubebat, quam dare a saecularibus consuetudo poscebat. Et propter hoc, gaudente vicino populo, de labore iusto sanctum exuberabat commertium. 24. Cum igitur pestifer Ebroinus, qui a Francorum genere pro nimia crudelitate de palatino honore fuerat pulsus, coma detonsa, clericus Luxovium egressus, apostata factus, spiritu malignitatis armatus, coepisset rapidis dentibus fremere super nobiles sacerdotes et Francos atque, consentientibus pluri
Abbreviated transcription (Latin):
natiua repetere placuerit. fateor potis id ei existere. nec uelle nr̃m li¬
cere quo quomodo obsistere. Sin uero qd̃ certissima fide nr̃o in hesit pͦ¬
tori diuino nitu ꝓuidentiaꝙ dementi ob plurimarum salutem anima¬
rum relictis ꝓpͥis has ꝓcul positas ac pene ultimo in littore oceaui si¬
tas expetiit uoluntarie sedes certissimũ habetote impotes uoti ur̃i
uosiet ad ꝓpͥa redituros. Niis dictis mltum in lacrimans fores eccle
tus lacrimis ora ꝓfusus. dñi auxilium expostulabat. quatinus dilectis¬
simi sui confessoris pignus. quod nullis p̾cedentib m̾itis sed solo gra¬
tuito munere famulis suis contulerat. nulla scelermm enormitate ir

Expanded text:
nativa petere placuerit, fateor potis id ei exsistere, nec velle nostrum linativa petere placuerit, fateor potis id ei exsistere, nec velle nostrum licere quoquomodo obsistere. Sin vero quod certissima fide nostro inhaesit pectori divino nutu providentiaque clementi ob plurimarum salutem animarum relictis propriis has procul positas ac pene in ultimo littore Oceani sitas expetiit voluntarie sedes; certissimum habetote, impotes voti vestri vosmet ad propria redituros. His dictis, multum illacrymans, fores eccletus, lacrymis ora perfusus Domini auxilium expostulabat, quatenus dilectissimi sui confessoris pignus quod nullis praecedentibus meritis, sed solo gratuito munere famulis suis contulerat, nulla scelerum enormitate ir
Abbreviated transcription (Latin):
lem suũ ad ꝑficiendam. karlomanni fratrumq petitõnem cum imꝑio
floriacum monasteriũ dirigit. Qui ex p̾cepto regis etiam nolentib
fratrib sacrum effossum pignus karlomanno et fratrib cum eo per¬
gentib ocissime reddat. Suscepto negotio ep̃s celerrime expetit mona
sterium. mandata regis edicit. iussa implere conatur. Medo tunc tem¬
poris albas. huic scõ p̾erat gregi. Hic cum suscepto negotio celerrime¬
rime suscepisset non se posse depositum reddere dixit. qd̃ ad seruandum
non autem restituendum se suscepisse gaudebat ita subiciens. Ipse scissi¬
mius pater ꝓpͥa sponte huc se deferri ꝑmisit. ip̃e iisione sacra suos ob
sui deuectionem inuitauit seruulos. Suscepimꝰ indigni egregii patris
sacratissima membra excepimꝰ cineres pios deuote nunc usq asseruare
curauimꝰ. At si nr̃is int̾uenientib pcc̃is relinquere. gallias ruraq eũ

Expanded text:
lem suum ad perficiendum Carlomanni fratrumque petitionem cum imperio lem suum ad perficiendum Carlomanni fratrumque petitionem cum imperio Floriacum monasterium dirigit: qui ex praecepto regis etiam nolentibus fratribus sacrum effossum pignus Carlomanno ac fratribus cum eo pergentibus ocissime reddat. Suscepto negotio episcopus celerrime monasterium expetit, mandata regis edicit, jussa implere conatur. Medo tunc temporis abbas huic sancto praeerat gregi. Hic cum praecepta regalrime suscepisset, non se posse depositum reddere dixit, quod ad servandum, non autem restituendum se suscepisse gaudebat. Ita subjiciens: Ipse sanctissimus Pater propria sponte huc se deferre permisit, ipse visione sacra suos ob sui devectionem invitavit servulos: suscepimus indigni, egregii Patris sacratissima membra, excepimus cineres pios, devote nunc usque asservare curavimus. At si nostris intervenientibus peccatis relinquere Gallias ruraque eum
Abbreviated transcription (Latin):
dio eoꝵ. caritas uero dei uobis p̾dicantib et ministrantib exuberet
inter eos. deinde ut p̾fati beati benedicti corpus iuxta petitionem ser
deant sibi restituto patre uosq ꝑhempnem habeatis mercedem et
laudem. ꝓ eo qd̃ iuste oꝑati fu̾itis. ut ad suũ scĩssimi uiri corpus refe¬
ratur tumulum ex quo clam ablatum est. Nec enim habet scitas
beat noxam coram deo dum creditur qd̃ ab optinendum hoc ip̃ius
suffragantib m̾itis or̃onib et uoluntate. p̾dicti religiosi serui dei
cum eo erant gallias expetunt pipinum adeunt regem. sacra scĩ ap
subueniri sibi pios patris cin̾es ossaq cuntis reuerenda mortalibus
furtim sublata deuotissimis filiis auctoritate regia iusticie ꝙ respectu
affatim restitui. Non ullius offense in hac re ꝑtimescere culpam cui suf¬
fragari agnoscitur inoffensus rectitudinis trames. Flexus hiis lutuo¬

Expanded text:
dio eorum; charitas vero Dei vobis praedicantibus et ministrantibus exuberet dio eorum; charitas vero Dei vobis praedicantibus et ministrantibus exuberet ideant sibi restituto Patre, vosque perennem habeatis mercedem et laudem, pro eo quod juste operati fueritis, ut ad suum sanctissimi viri corpus referatur tumulum, ex quo clam ablatum est. Nec enim habet sanctitbeat coram Deo; dum creditur, quia ad obtinendum hoc, ipsius suffragantibus orationibus et voluntate, praefati religiosi Dei servi cum eo erant Gallias expetunt, Pippinum adeunt, sacra sancti apostolsubveniri sibi, pios Patris cineres ossaque cunctis reverenda mortalibus furtim sublata devotissimis filiis auctoritate regia justitiaeque respectu affatim restitui. Non ullius offensae in hac re pertimescere culpam, cui suffragari agnoscitur inoffensus rectitudinis trames. Flexus his luctuo
Abbreviated transcription (Latin):
num egregius apłs dicit. Item. Dum tempus habemꝰ oꝑemur bonum
ad om̃s. Et it̾um scriptura. Qmͣ speciosi pedes euuangelizantiũ pacem.
euuangelizantium bona. Innotuerunt nobis religiosus abbas cassini
monasterii beati bñdicti. et karlomannus deo amabilis monachus g̾¬
manus filii nr̃i pipini excellentissimi maioris domus ꝑ hos p̾sentes
religiosos dei seruos monachos concordie et pacis sermones int̾ eum
agrifonem frẽm eius expedire nos mittere. et ut nos hec ip̃a admo¬
nendo dirigamus excellenti etiam dicti pipini filii nr̃i ut ad pacis con¬
cordiam redeant. nobis ꝓpt̾ d̾m pacificis mediatorib. Uerum etiam
ꝓ corꝑe beati benedicti qd̃ furtiue ablatum est a suo sepulchro. ut ei
restituatur. In hoc oꝑe pietatis et misericordie libenter aurem accõ¬
modare hortanur dilectionem ac sanctitatem ur̃am. ut pͥmũ omnium
frater ad frẽm pacis iure in unũ redeat. et confundatur inqͥtas ĩ me¬

Expanded text:
eremur bonum ad omnes . Et item Scriptura: Quam speciosi pedes evangelizantium pacem, evangelizantium bona ! Innotuerunt nobis religiosus abbas et presbyter Cassini monasterii B. Benedicti, et Carlomannus Deo amabilis monachus, germanus filii nostri Pippini excellentissimi majorisdomus, per hos praesentes religiosos Dei servos monachos concordiae et pacis sermones inter eum ac Grifonem fratrem ejus expedire nos mittere; ut et nos haec ipsa admonendo, dirigamus excellentiae jam dicti Pippini filii nostri, ut ad pacis concordiam redeant, vobis propter Deum pacificis mediatoribus. Verum etiam pro corpore B. Benedicti, quod furtive ablatum est a suo sepulcro, ut ei restituatur. In hoc pietatis et misericordiae libenter aurem accommodare hortamur dilectionem ac sanctitatem vestram, ut primum omnium frater ad fratrem pacis jure in unum redeat, et confundatur iniquitas e me
Abbreviated transcription (Latin):
plenus. uiro dei occurrit. lancea q eum traicere uoluit. sed maliuo¬
lam animam ultio mox diuina p̾uenit. Nam dextera qmͣ adu̾sus
uirũ dei leuauerat torpente. lancea ante suos pedes humo defixa¬
stetit. ip̃e uero a demone correptus ante niri dei uestigia ruit. Quẽ
cernens famulus xp̃i debita ultione ꝑcussum. die illa nocte ꝙ seq̃n¬
ti penes se tenuit. Cumq sequens rursum dies illuxisset ad se ac¬

Expanded text:
derici occurrit, lanceaque virum Dei trajicere voluit, sed malivolam animam ultio mox divina praevenit. Nam dextera quam adversum virum Dei levaverat corruente lanceam ante suos pedes humi defixit, ipse daemone correptus ante vestigia viri Dei ruit. Quem cernens ille se coram ultione percussum, die illa nocteque penes se tenuit. Cumque sequens rursum dies illuxit, ad se ac
Abbreviated transcription (Latin):
tua reuixit scm q ad euntes exposcunt p̾sulem uti litteras pipino regi
francoꝵ dirigat. qualiter auctoritati ac p̾cib tanti fauens pontificis. egre¬
gii patris corpus auito restituat loco. Prefatus uero pontifex fr̃m p̾ci¬
lomannum ac fres qui cum eo uenerant franciam pipino dirigit regi.
Modus autem relectoꝵ sacroꝵ hic erat. ⁊acharias ep̃s seriiuis seruoꝵ
dei sc̃ẽ sedi pͥncipis apostoloꝵ beati petri p̾sidens. om̃ib ep̃is ac p̾sbite¬

Expanded text:
tua revixit: sanctumque adeuntes exposcunt praesulem, ut litteras Pippino regi tua revixit: sanctumque adeuntes exposcunt praesulem, ut litteras Pippino regi Francorum dirigat, qualiter auctoritati ac precibus tanti favens pontificis, egregii Patris corpus avito restituat loco. Praefatus vero pontifex precilomannum ac fratres qui cum eo venerant, Franciam Pippino dirigit regi. Modus autem relectorum sacrorum hic erat. « Zacharias episcopus, servus servorum Dei, sanctae sedi principis apostolorum B. Petri p
Abbreviated transcription (Latin):
conu̾sando compleuit. Dum igitur hec ita aguntur pipinus regni¬
francoꝵ assecutus sũmam iussũ stephani romani pontificis childricũ
inertissimũ regem depositum ac detonsum in monasterio deinde tru¬
sum pͥuate uiuere compulit. Dem auctoritate eiusdem pontificis
ex p̾fecto palacii rex constitutus ꝑ annos fere duodecim aut eo am¬
plius regni francoꝵ pͥncipatum solus optime rexit. Ea igitur tem¬
pestate monachi sepe dicti cenobii cassiniensis auctore karlomanno
de quo supra retulimus romam ueniũt. doloris apud scĩssimum papã
zachariam deposituri querelam ꝓpter corpus scilicet sacratissimi pa¬
tris bñdicti a solo ꝓpͥo gallias translati. Qui meror iam pͥdem
a cordib eoꝵdem fratrum ob t̾rarum longinquitatem nec non uetusta¬
tem tempoꝵ ad modum refrx̾at. nec iam spem potiende huice rei
habebant. Sed karlomanno illoꝵ subeunte collegium spes olim emor¬

Expanded text:
conversando complevit. CAPUT conversando complevit. CAPUT Francorum assecutus summam, jussu Stephani Romani pontificis Childricum inertissimum regem depositum ac detonsum, in monasterio deinde trusum private vivere compulit. Dein auctoritate ejusdem pontificis, ex praefecto palatii rex constitutus, per annos ferme quindecim aut eo amplius regni Francorum principatum solus optime rexit. Ea igitur tempestate, monachi saepedicti coenobii Cassinensis, auctore Carlomanno de quo supra retulimus, Romam veniunt, doloris apud sanctissimum papam Zachariam deposituri querelam, propter corpus scilicet sacratissimi Patris Benedicti, a solo proprio in Gallia translati. Qui moeror jampridem a cordibus eorumdem fratrum ob terrarum longinquitatem nec non vetustatem temporum admodum refrixerat, nec jam spem potiundae hujusce rei habebant: sed Carlomanno illorum sacrum subeunte collegium, spes olim emor
Abbreviated transcription (Latin):
episcopo. qui ambob patris eius apud in feros dampnationem etiam
corꝑeis ip̃i ostendere uisib. oꝑosam temꝑalis regni dignitatem toto
contempnens mentis ad insu habituq ꝑmutato tonsure eccliastice
gr̃am a beato zacharia papa romano ꝑcipere meruit. Deniq mo¬
nastice uite normam adeptus in monte soracte apud eccl̃iam heati
siluestri exstructo monasterio cum fratrib secum ad hoc conuenientib
non nullo temꝑe obtata quiete ꝑfruitur. Sed cum ex francia nobili¬
um obuota soluenda romam sollempniter cõmearent. et cum uelut
dñm quondam suũ p̾t̾ire uollent. otium quo maxiie delectabatur
crebra salutatione int̾rumpentes. locum mutare compellunt. Nam cũ
huiuscemodi freq̃ntiam suo ꝓposito officere uidisset. relicto monte in
sannitum ꝓuintiam ad monasterium sc̃i benedicti situm in sepe dc̃o
castro cassini secessit. atq ibi qd̃ reliquũ fuit mortalis uite religiose

Expanded text:
episcopo, qui ambo patris ejus apud inferos damnationem, etiam episcopo, qui ambo patris ejus apud inferos damnationem, etiam corporeis ipsi ostendere visibus: operosam temporalis regni dignitatem toto contempens mentis adnisu, habituque permutato, tonsurae ecclesiasticae gratiam a B. Zacharia papa Romano percipere meruit. Denique monasticae vitae normam adeptus, in monte Soracte apud ecclesiam B. Silvestri, exstructo monasterio cum fratribus secum ad hoc convenientibus nonnullo tempore optata quiete perfruitur. Sed ex Francia multi nobilium ob vota solvenda, Romam cum solemniter commearent, et eum velut dominum quondam suum praeterire nollent, otium quo maxime delectabatur, crebra salutatione interrumpentes, locum mutare compellunt. Nam cum hujusmodi frequentiam suo proposito officere vidisset, relicto monte in Samnium provinciam ad monasterium S. Benedicti situm in saepedicto castro Cassini, secessit, atque ibi, quod reliquum fuit mortalis vitae, religiose
Abbreviated transcription (Latin):
sime complens mltis ditatum mun̾ib genitori natum remisit. Qua
dere contigit. ut legatione sacratissimi p̾sulis gregorii ad se directa.
obsecrantis quatinus scãm romanam eccliam a langobardoꝵ tiran¬
nide liberaret. t̾rena celestib p̾ponderans flocti penderet. Reb itaq
humanis eo post diutinam regni administrationẽ ȩxempto. duo
filii eius pipinus et carlomannus. regni sũmam concordi societate di¬
uisum. aliquot annis sub childrico nomine tenus rege ad gubernan¬
dum suscipiunt. Porro carlomannus post aliqnͣtum temꝑis extursum
regni qmͣ ad regendũ susceꝑat. ꝑtem fracri relinquens. amore succen¬
sus speculatue conu̾sationis romam se motiũ contulit. Si quidem
hortante beato eucherio aurelianoꝵ ep̃o. qui a patre illius nulla exi¬
stente culpe offensa. pulsus sede ꝓpria. atq in hasbaniã apd̃ sc̃m
trudonem in exilium relegatus fuerat. nec non scõ bonefatio frisionũ

Expanded text:
sime complens, multis ditatum muneribus genitori natum remisit . Qua sime complens, multis ditatum muneribus genitori natum remisit . Qua de re contigit, ut legationem sacratissimi praesulis Gregorii ad se directam, obsecrantis quatenus S. Romanam Ecclesiam a Langobardorum tyrannide liberaret, terrena coelestibus praeponderans, floccipenderet. Rebus itaque humanis eo post diutinam regni administrationem exempto, duo filii ejus, Pippinus et Carlomannus, regni summam concordi societate divisam, aliquot annis sub Childrico nominetenus rege, ad gubernandum suscipiunt. Porro Carlomannus post aliquantum temporis excursum, regni quam ad regendum susceperat partem fratri relinquens, amore succensus speculativae conversationis, Romam se in otium contulit. Siquidem hortante B. Eucherio Aurelianorum episcopo, qui a patre illius nulla exsistente culpae offensa pulsus sede propria, atque in Hasbaniam apud S. Trudonem in exsilium relegatus fuerat; necnon S. Bonifacio Fresionum
Abbreviated transcription (Latin):
rosissime insistens tẏrannos ꝑ totam franciam dominatũ sibi uendi¬
cantes opp̾fsit. Obeam q rem plurima in eclesiastica detrahentes pre¬
dia fisco associauit. ac deinde militib ꝓpͥis distribuere studuit. Pret̾ea
sarracenos galliam occuꝑe temptantes. duob magnis p̾liis uno ĩ
aquitaniam apud pictauiũ ciuitatem. altero autem narbonam iux¬
ta birram flumen ita deuicit. ut in hispaniam eos redire compelleret.
Quam obrem cum adu̾santib nullatenus cedere sciret. nulliq ꝑcere.
diuũ aposteris tudites abaccu rerum scilicet agnomien iadeptus est.
Tudites enim mallei dicuntur fabroꝵ. quoꝵ ictib cuncta atteritur
durities. Pepigit hic fedus cum lentprando langobardoꝵ rege. eiq
filium suũ pipinũ misit. ut more fidelium xp̃rianoꝵ eius capillum
pͥmus acconderet ac pater illi sp̃ualis existeret. Quod ilłe gratantis¬

Expanded text:
rosissime insistens, tyrannos per totam Franciam dominatum sibi vindirosissime insistens, tyrannos per totam Franciam dominatum sibi vindicantes oppressit, ob eamque rem plurima juri Ecclesiastico detrahens praedia fisco associavit, ac deinde militibus propriis distribuere studuit. Praeterea Saracenos Galliam occupare tentantes duobus magnis praeliis, uno in Aquitania apud Pictavium civitatem, altero autem apud Narbonam, juxta Birram fluvium ita devicit ut in Hispaniam eos redire compelleret. Quamobrem cum adversantibus nullatenus cedere sciret, nullique parcere, diu a posteris Tudites, ab actu rerum scilicet agnomen indeptus est. Tudites enim mallei dicuntur fabrorum, quorum ictibus cuncta atteritur durities. Pepigit hic foedus cum Liutprando, eique filium suum Pippinum misit, ut more Christianorum fidelium ejus capillum primus attonderet, ac Pater illi spiritalis exsisteret: quod ille gratantis
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc itaq ordine in statu qui nunc cecuitur sc̃issimũ illud cassiniense
cenobium reparatum est: cum iam fere centum et decem annoꝵ curricu-¬
la euoluta essent. ex quo occulto dei nutu locus ille habitatione care¬
re cepit humana. Pinde sequenti temꝑe huic uen̾abili uiro petrona¬
ci dilectus dñi pontifex zacharias plurimũ auxilii contulit. libros sci¬
licet scẽ scripture nec non et alia que ad utilitatem monasterii ꝑti-¬
nere. pot̾ant. insuꝑ et regulam qmͣ ip̃e egregius pater scissimis con-¬
scripsit manib. pateruna lib̾tate concessit. Interea apud gallias ansegi
so maiore domus filio q eiũs pipino humanam obeuntib uitam. ka¬
rolus filius pipini totius gentis francoꝵ magistratum adeptus est
postqmͣ ꝑ multa bella et certamina de manu reifridi tyranni. deo
iuuante abstulit. sueq subdidit potestati. Deniq reb bellicis ope¬

Expanded text:
Hoc itaque ordine in statum, quo nunc cernitur, sanctissimum illud Cassinense Hoc itaque ordine in statum, quo nunc cernitur, sanctissimum illud Cassinense coenobium reparatum est, cum jam fere centum et decem annorum curricula evoluta essent, ex quo occulto Dei nutu locus ille habitatione carere coeperat humana. Proinde sequenti tempore, huic venerabili viro Petronaci dilectus Domini pontifex Zacharias plurimum auxilii contulit, libros scilicet sanctae Scripturae, necnon et alia quae ad utilitatem monasterii pertinere poterant: insuper et regulam quam ipse egregius Pater sanctissimis conscripsit manibus, paterna libertate concessit. lo majoredomus filioque ejus Pippino humanam obeuntibus vitam Carolus filius Pippini, totius gentis Francorum magistratum, quanquam post multa bella de manu Reinfredi tyranni Deo juvante abstulit, suaeque subdidit potestati. Denique rebus bellicis ope
Abbreviated transcription (Latin):
mani imꝑii regebat insignia. Italici uero regni pͥncipatum post ari¬
tronax quidam ciuis brexianus religiose uite continentiam seruans.
romam agente p̾sulatum beato gregorio uenit. scĩ desiderii pateftũ¬
rus uotum. Deniq hortatu eiusdem sacratissimi p̾sulis p̾dictus petro¬
uax cenobium quod quondam ab egregio patre bñdicto in castro cassi-¬
ni montis edificatum fu̾at. atq ꝑmissu dei om̃ipotentis a langobar¬
dis destructum deuotissime adiit. Ibiq cum aliquib prudenti simplici¬
tate p̾ditis qui iam eiusdem loci habitationem expetierant. sumia
caritatis annexione in scẽ religionis habitu uiuere cepit. Quiq eũ¬
monachoꝵ nobilium atq mediocrium ad se concurrentiũ ꝙ pater effc̃us
est. Sic ꝙ reparatis habitaculis cenobitali ordini congruentib. sub scẽ
regule iugo et beatissimi patris benedicti. institutione uiuere. ceꝑunt.

Expanded text:
mani imperii regebat insignia, Italici vero regni principatum post Aremani imperii regebat insignia, Italici vero regni principatum post Aretronax quidam civis Brexianus, religiosae vitae continentiam servans, Romam agente praesulatum B. Gregorio venit, sancti desiderii patefacturus votum. Denique hortatu ejusdem sanctissimi praesulis praedictus Petronax coenobium quod quondam ab egregio Patre Benedicto in Castro Cassini montis aedificatum fuerat, atque permissu Dei omnipotentis a Langobardis destructum, devotissime adiit, ibique cum aliquibus prudenti simplicitate praeditis, qui jam ejusdem loci habitationem expetierant, summa charitatis annexione in S. religionis habitu vivere coepit, quique eummonachorum nobilium atque mediocrium ad se concurrentium Pater effectus est: sicque reparatis habitaculis coenobitali ordini congruentibus, sub sanctae regulae jugo ac beatissimi Patris Benedicti institutione vivere coeperunt.
Abbreviated transcription (Latin):
los sibi necessaria ministrantes atq obsequium exhibentes. pauce nu¬
merositatis habebat. Quocunq eundum erat carpento ibat quod bo¬
bus iunctis et bubulco rustico more agente trahebatur. Sic ad pala¬
tium sic ad publicum ppłi sui conuentum qui amuatim ob regni utili¬
tatem celebrabatur ire. sic domũ redire solebat. Ad regni administra¬
tionem et om̃ia que uel domi ul̾ foris agenda erant. ac disponenda:
p̾fectus aule ꝓcurabat. Cuius officii magistratum ea etate arnulfus
uir eximie nobilitatis ꝓbabilisq uite cum filio ansegiso ad pͥme rege¬
bat. Quiq delicta post scl̃i gła. episcopus mediomatricũ deri ppłi¬
ꝙ acclamatione et uoto ordinatus. mirabiliter in pontificatu uiuere
studuit. ac demũ heremiticam eligens uitam. leprosis uniu̾sa p̾bens
obseqͥa. continentissime usq ad obitum uixit. Anastasius iam tunc ro-¬

Expanded text:
los sibi necessaria ministrantes atque obsequium exhibentes paucae nulos sibi necessaria ministrantes atque obsequium exhibentes paucae numerositatis habebat. Quocunque eundum ei erat, carpento ibat, quod bobus junctis et bubulco rustico more agente trahebatur. Sic ad palatium, sic ad publicum populi sui conventum, qui annuatim ob regni utilitatem celebrabatur, ire, sic domum redire solebat. At regni administrationem et omnia quae vel domi, vel foris agenda erant ac disponenda, praefectus aulae procurabat: cujus officii magistratum ea aetate Arnulfus vir eximiae nobilitatis probabilisque vitae, cum filio Angesilo apprime regebat. Quique relicta post saeculi gloria, episcopus Mediomatricum, cleri populique acclamatione et voto ordinatus, mirabiliter in pontificatu vivere studuit: ac demum eremiticam eligens vitam, leprosis universa praebens obsequia, continentissime usque ad obitum vixit. Anastasius jam tunc Ro
Abbreviated transcription (Latin):
retrudit in carcerem. Porro ilło in temꝑe apud gallias francoꝵ.¬
regali decidente gła. ꝑ p̾fectos palatii domus ordinabatur regia:
regib ob im peritiam desidiamq solum regale nomen manit᷑. gestan¬
tib. Namq o et opes et potentia regiu penes palatii p̾fectos qui
maiores domus dicebantur et ad quos sũma imꝑii ꝑtinebat retine¬
bantur. neq aliud regi relinquebatur. qmͣ ut regio tantum nomine
contentus crine ꝓfuso barba sũmissa solio resideret. ac speciem dominã¬
tis effingeret. legatos iidecunq uenientes audiret. eis ꝙ abeuntib
responsa que erat edoctus uł etiam iussus ex sua potestate redderet.
cum p̾ter nutile regis nomen et p̾carium uite stipendiũ. qd̾ ei pre¬
fectus aule ꝓut ei uidebatur exhibebat. nichil aliud ꝓprii possideret.
qmͣ unam et eam ꝑ parui reditus ull̃am in qua domũ. et ex qua famil¬

Expanded text:
retrudit in carcerem. Porro illo in tempore, apud Gallias Francoretrudit in carcerem. Porro illo in tempore, apud Gallias Francorum decidente gloria, a praefectis palatii domus ordinabatur regia, regibus ob imperitiam desidiamque solum regale nomen inaniter gestantibus. Namque et opes et potentia regni penes palatii praefectos, qui majoresdomus dicebantur, et ad quos summa imperii pertinebat, retinebantur, neque aliud regi relinquebatur, quam ut regio tantum nomine contentus, crine profuso, barba submissa solio resideret, ac speciem dominantis effingeret, legatos undecunque venientes audiret, eisque abeuntibus responsa quae erat edoctus vel etiam jussus ex sua velut potestate redderet: cum praeter inutile regis nomen, et precarium vitae stipendium, quod ei praefectus aulae, prout videbatur, exhibebat, nihil aliud proprii possideret, quam unam et eam perparvi reditus villam, in qua domum et ex qua famu
Abbreviated transcription (Latin):
rei hẏstoriam quia in ꝓmptu est. instanti opusculo inserere suꝑua¬
cuũ duximus. Huic sacratissime translatione beatoꝵ germanoꝵ bñ¬
dicti scilicet atq scolastice. accestatur paulus monachus cuiꝰ supra
mentionem egi in hystoria gentis sue libro sexto ita inquiens. Circa
hec temꝑa haud dubium quin constantino imꝑatore regnante cũ
in castro cassini ubi beatissimi bñdicti corpus requiescebat. aliqnͣtis
iam elapsis amiis uasta solitudo existeret. uenientes de cenomannoꝵ
et aurelianensium regione franci. dum apud sacrum corpus se ꝑ-¬
noctare simulassent. eiusdem patris atq germane eius ossa offeren¬
tes in suam patriam asportau̾unt. Ubi singillatim duo monasteri¬
post mortem constantini imꝑiũ assumente. decem in imꝑio amnis
exactis a leone augustali dignitate pͥuatur exilio ꝙ relegatur.
Adu̾sum hunc tiberius arma corripiens imꝑiali sarciña releuatũ

Expanded text:
rei historiam, quia in promptu est , instanti opusculo inserere supervarei historiam, quia in promptu est , instanti opusculo inserere supervacaneum duximus. Huic sacratissimae translationi beatorum germanorum, Benedicti scilicet atque Scholasticae, attestatur Paulus monachus, cujus supra mentionem egi, in historia gentis suae libro sexto, ita inquiens: Circa haec tempora haud dubium quin Constantino imperante cum in Castro Cassini ubi beatissimi Benedicti corpus requiescebat, aliquantis jam elapsis annis solitudo exsisteret; venientes de Cenomanensium et Aurelianensium regione Franci, dum apud sacrum corpus se pernoctare simulassent, ejusdem Patris atque germanae ejus ossa auferentes, in suam patriam asportaverunt, ubi singillatim duo monasteripost mortem Constantini imperium assumente, decem in imperio annis exactis, a Leone Augustali dignitate privatur, exsilioque relegatur: adversum hunc Tiberius arma corripiens, imperiali sarcina relevatum
Abbreviated transcription (Latin):
annis. Cuiq heradonas cum matre marina duob substituitur amis.
ac demnde constantinus filius constantini successionis ordine: annis p̾fi¬
citur uigniti et nouem. Quo imꝑante: italicum regnũ grimo aldus
sibi ꝓspere disponere uidebatur. francoꝵ uero regimen. dodoueus fi¬
abbas cenobii floriacensis qd̃ situm est in t̾ritorio aurelianensi supͣ
filium ligeris diuina monitus uisione ꝑ somniũ. dirigit una cum
consensu deo sibi cõmilitantium fratrum quenidam ex suis uen̾abilem
monachum agigulfum uomine. quatinus scissimi confessoris xp̃i be¬
nedicti corpus huc tranfferre deberet. Sic enim sibi reuelatum diui¬
nitus asserebat. Cuii ex insꝑato coniunguntur missi cenomauuensis
urbis ep̃i. et ip̃i ꝓpter corpus beatissime scolastice uirginis sororis.
eximii patris bñdicti tranfferendũ diuina reuelatione inuitati. Cuiꝰ

Expanded text:
annis. Cuique Heraclonas  al., Heracleonas cum matre Marina duobus substituitur annis: annis. Cuique Heraclonas  al., Heracleonas cum matre Marina duobus substituitur annis: ac deinde Constantinus filius Constantini, successionis ordine annis sufficitur viginti et novem. Quo imperante Italicum regnum Grimoaldus sibi prospere disponere videbatur, Francorum vero regimen Chlodoveus fiabbas coenobii Floriacensis, quod situm est in territorio Aurelianensi supra fluvium Ligeris, divina monitus visione per somnium, dirigit una cum consensu Deo sibi commilitantium fratrem quemdam ex suis venerabilem monachum Aigulfum nomine: quatenus sanctissimi confessoris Christi Benedicti corpus huc transferre deberet. Sic enim sibi revelatum divinitus asserebat. Cui ex insperato conjunguntur missi Cenomanensis urbis episcopi, et ipsi propter corpus beatissimae Scholasticae virginis sororis eximii Patris Benedicti transferendum divina revelatione invitati. Cujus
Abbreviated transcription (Latin):
p̾fata gens duce a gilulfo quem sibi regem p̾fecerat. totam pene
irrumpit italiam romanamq aggreditur urbem. Nec longo post
a p̾donib eiusdem gentis monasteriũ beatissimi patris bñdicti. quod
in cassino situm est: noctu inuaditur. diripitur. destruitur. Qui cum u¬
niu̾sa diriꝑent. ne unum quidem de monachis tenere potuerũt. ut ꝓ¬
phetia uen̾abilis patris qmͣ longe ante p̾uiderat compleretur qua
dixit. uix apud d̃m obtinere potui. ut ex hoc loco mͥ anime concede¬
rentur. Eugientes autem ex eodem loco mouachi romam uenerũt.
codicemꝙ scẽ regule qͣ sẽpe dictus pat̾ composuerat. et quedam¬
alia eius scripta. nec non pondus panis et mensuram uini. ac quicquid
ex supellectuli subrippere potuerunt deferentes. Foca itaq post octo
annoꝵ curricula quib imꝑium om̃e pessum dederat condigno mortis
genere trucidato. heradius succedit regens imꝑii sceptra uuginiti sex

Expanded text:
praefata gens duce Agilulfo, quem sibi regem praefecerat, totam pene praefata gens duce Agilulfo, quem sibi regem praefecerat, totam pene irrumpit Italiam, Romanamque aggreditur urbem. Nec longo post a praedonibus praedictae gentis, monasterium beatissimi Patris Benedicti, quod in Cassino situm est, noctu invaditur, diripitur, destruitur. Qui cum universa diriperent, ne unum quidem ex monachis tenere potuerunt: ut prophetia venerabilis Patris, quam longe ante praeviderat, compleretur, qua dixit: Vix apud Dominum obtinere potui, ut ex hoc loco mihi animae concederentur. Fugientes autem ex eodem loco monachi Romam venerunt, codicem sanctae regulae quam saepedictus Pater composuerat, et quaedamalia ejus scripta; necnon pondus panis, et mensuram vini, ac quidquid ex supellectili surripere potuerant deferentes. Phoca itaque post octo annorum curricula, quibus imperium omne pessumdederat condigno mortis genere trucidato, Heraclius succedit, regens imperii sceptra viginti sex
Abbreviated transcription (Latin):
tore ob ĩmanĩtatem scelerum inamentiam uerso ac paulo post uita
priuato. tiberius constantinus uir rei publice regende strenus. imꝑii
infulas totius gentis ad nisu suscipit. Quib ꝑ septem annos rite
gub̾natis. successorem delegit sibi mauritium ex ꝓsapia grecoꝵ ac
capadotia oriundum. Quo imꝑante beatus gregorius sc̃e atq aplłi¬
ce sedi romane p̾ficitur ep̃s. Porro francoꝵ regnum brunechildis
regina. cum nepotib theodeberto atq theoderico filiis childeberti re¬
gis. iam maioris etatis metas attingentib fortiter regebat. At uero
gens langobardoꝵ italiam a ꝑtib uenetiarum dudum ut supͣ p̾li¬
bainuꝰ ingressa. maxima ex ꝑte cladib afficiendo sue potentie subd̾e
conabatur. ꝓcedente deinde temꝑe iamq foca imꝑium administrã¬
te romanũ. qui mauritium imꝑatorem cum filiis theodosio ciberio
atq constantino. cum esset strator prisci patricii dolo inter em̾at.

Expanded text:
tore ob immanitatem scelerum in amentiam verso ac paulo post vita privato, Tiberius Constantinus, vir reipublicae regendae strenuus, imperii infulas totius gentis adnisu suscepit, quibus per septem annos rite gubernatis, successorem delegit sibi Mauricium, ex prosapia Graecorum ac Cappadocia oriundum. Quo imperante, B. Gregorius sanctae atque apostolicae sedi Romae praeficitur episcopus. Porro Francorum regnum Brunechildis regina cum nepotibus Theodeberto atque Theoderico filiis Childeberti regis jam majoris aetatis metas attingentibus fortiter regebat. At vero gens Langobardorum Italiam a partibus Venetiarum dudum, ut supra praelibavimus, ingressa, maxima ex parte cladibus afficiendo, suae potentiae subdere conabatur. Procedente deinde tempore, jamque Phoca imperium administrante Romanum, qui Mauricium imperatorem cum filiis Theodosio, Tiberio, atque Constantino, cum esset strator Prisci Patricii, dolo interemerat,
Abbreviated transcription (Latin):
li pompa postposita. ppło̾ꝵ agmine contempto principum freq̃n¬
tia famulantium obsequiis relidis. pauꝑum semꝑ captiuoꝵ q
sed uix aut difficile perpetuo tenere. Hic uero quod semel ꝓposuit
perpetuo retinuit. Quod deo pͥmũ nouit. nullis mundi negotiis
obligauit. Quod in pͥncipio arcipuit. ad finem usq ꝑduxit. p̃p̃.

Expanded text:
li pompa postposita, populorum agmine contempto, clericorum frequenli pompa postposita, populorum agmine contempto, clericorum frequentia spreta, famulantium obsequiis relictis, pauperum semper captivorumque sed vix aut difficile perpetuo tenere; hic vero quod semel proposuit, perpetuo retinuit; quod primum Deo vovit, nullis mundi negotiis obligavit; quod in principio arripuit, ad finem usque perduxit. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
plinis mansuetus. in elemosinis largus. In studiis assiduus. me-¬
tu mortis sollicitus. In timore dei eximius. in religione magnifi
excelsenti ingenio p̾ditus. Iusticia insignis. seu̾itate t̾ribilis. Ad
gr̃am ꝓm ptus. ad ignoscendũ paratus. Numilit̾ate sũmus.
hospitalitate p̾cipnus. Nutritor gregis piissimus. pastor eccl̃ie
ꝓuidus. Dispensator fidelis. moderator insignis. Delictum ꝓpͥũ
cauens. alienũ ut suum lugens. Plebi monita p̾bens. xp̃ri ꝙ
p̾cepta docens. Proteruos non armis sed patientia uincens superbos
ꝓp̃ri iugo suauissimo subdens. Semꝑ in obsequiis pauꝑum. in di¬
ligentia ꝑegrinoꝵ infacigabiliter ꝑdurabat. Atꝙ ita eis suum
impendebat obsequium. ut nisi quis fundatam in xp̃o haberet men¬
tem ꝓculdubio despectui duceret talia uł coequalib p̾bere. quałia
is iugiter luridis et despicabilib exhiberet. Deniq om̃i episcopa¬

Expanded text:
plinis mansuetus, in eleemosynis largus, in studiis assiduus, meplinis mansuetus, in eleemosynis largus, in studiis assiduus, metu mortis sollicitus, in timore Dei eximius, in religione magnificexcellenti ingenio praeditus, justitia insignis, severitate terribilis, ad gratiam promptus, ad ignoscendum paratus, humilitate summus, hospitalitate praecipuus, nutritor gregis piissimus; pastor Ecclesiae providus, dispensator fidelis, moderator insignis, delictum proprium cavens, alienum ut suum lugens, plebi monita praebens, Christique praecepta docens, protervos non armis sed patientia vincens, superbos Christi jugo suavissimo subdens: semper enim in obsequiis pauperum, in diligentia peregrinorum infatigabiliter perdurabat, atque ita eis suum impendebat obsequium, ut nisi quis fundatam in Christo haberet mentem, procul dubio despectui duceret talia vel coaequalibus praebere, qualia is jugiter luridis ac seniis et despicabilibus exhibebat. Denique omni episcopa
Abbreviated transcription (Latin):
leat explicare : Aut quis tanta u̾boꝵ copia instructus existat. uel q̃
oratiõ tante affluentie ubertate exiuidans. que cuncta eius bona ut
decet queat consequi: Idem semꝑ robustus ad uͥtutis instantiam
in corde humilitas eadem in uultu grauitas erat. Eandem pauꝑi¬
bus curam. eamdem ut pͥus sollicitudinem gerebat. Eadem dilȩctõ
pompe fomentũ subministrare solet ei plus studiũ abietionis
exhibuit. Et unde alii ad tempus uidentur extolli. inde is ampliꝰ
studuit humiliari. Erat itaq xp̃o semꝑ subiectus et deuotione ar¬
matus. Doctrina p̾cipuus pontificio dignus. Numilis in hono¬
re recusando subditus in suscipiendo. Exul spontaneus fide plenis-¬
simus. Obediens in dei p̾ceptis. credulus in ꝓmissis. Pegre loci¬
ples in industria sollers in opere docilis. in spe longanimis. in
colloquio sapiens. in consilio prudens. In corrigendo uehemens.
in diligendo ardens. in adu̾sis patiens. in ꝑiculis fortis. In disci¬

Expanded text:
leat explicare; aut quis tanta verborum copia instructus existat; vel quae oratio tantae affluentiae ubertate exundans, quae cuncta ejus bona, ut decet, queat prosequi? Idem semper robustus ad virtutis instantiam in corde humilitas, eadem in vultu gravitas erat, eamdem pauperibus curam, eamdem ut prius sollicitudinem gerebat, eadem dilectio pompae fomentum subministrare solet, ei plus studium abjectionis exhibuit, et unde alii ad tempus videntur extolli, inde his amplius studuit humiliari. Erat itaque Christo semper subjectus, et devotione armatus, doctrina praecipuus, pontificio dignus, humilis in honore recusando, subditus in suscipiendo, exsul spontaneus, fide plenissimus, obediens in Dei praeceptis, credulus in promissis, peregre locuples, in industria solers, in opere docilis, in spe longanimis, in colloquio sapiens, in consilio prudens, in corrigendo vehemens, in diligendo ardens, in adversis patiens, in periculis fortis, in disci
Abbreviated transcription (Latin):
hoc a rege petiit humillimis p̾cib quatius om̃s qui in ergastu
lis tenerentur. si eos ip̃e uoluisset uisitare om̃ino solu̾entur. Qmͣ
rem a rege cum beniuolentia impetrauit. Et ubicumq carcera¬
tos esse audiebat. impiger ad eoꝵ absolutionem totis uirib cor¬
currebat. Sciebat enim scriptum illud euuangelicũ. In carcere

Expanded text:
 a rege humillimis precibus, quatinus omnes qui in ergastulorum custodia detinerentur, si eos ipse voluisset visitare, omnino solverentur. Quam rem a rege cum benivolentia impetravit, et ubicumque incarceratos esse audiebat, non piger ad eorum absolutionem totis viribus concurrebat. Sciebat enim scriptum illud verbum euangelicum: In carcere
Abbreviated transcription (Latin):
tidiana illius adu̾sum humane sp̃ualis ꝙ nequitie diu̾sa certa¬
nina. dum in eo uariis temptationib appecito exuberat forti¬
tus uincendi. patientia expectandi et equanimitas sustinendi¬
et deluti dño in geminando dicente. semꝑ gaude et exulta.
d p̾ciũm est et illud inserere lectioni huic. qualit̾ beat᷑¬
MNallonuinus quod exortu natiuitatis sue a dilectione
uocatus ei bauo. de hac luce migrau̾it. Igitur scissimꝰ acq¬

Expanded text:
tidiana illius adversum humanae spiritualisque nequitiae diversa certatidiana illius adversum humanae spiritualisque nequitiae diversa certamina, dum in eo variis temptationibus appetito exuberat fortitudo vincendi, patientia expectandi et aequanimitas sustinendi, veluti Domino sibi ingeminante semper: 'Gaude et exulta, praetium est et illud inserere lectioni huic, qualiter beatuvir Allowinus, qui ex ortu nativitatis suae a dilectione vocatus est Bavo, de hac luce migraverit. Igitur sanctissimus atq
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e eanidem trinitatem intrinsecus fixam in corde gerebat. certus
sine dubio. quia neq mors neq uita neq ulla creatura posset enũ
seꝑare a dilectionẽ qmͣ habebat in xp̃o. c̃ .xii. S ed ut tanti
uiri p̾cedentium m̾itoꝵ opinio longe lateq crebesceret. qui sicut
ciuitas in monte posita latere non potuit. quadam die suꝑ se
uisset inditia sibi certa fuisse a dño ostensa. Sed uir dñi nichil
rebit. quia uoto atq uͥtute potuit esse et uoluit. In semetipso
uero sponte om̃s penas atq supplicia suscepit. quib plerumq
humana cedit infirmitas et a dñi confessione non recessit ĩmo¬
bilis ꝑseuerans in oꝑe mandatoꝵ dñi. ita ut ulcerib congau¬
dens et cruciatib quelibet int̾ tormenta rideret. Sed qmͣqm
tudine ꝑiclitantium: Quo enim dolente non doluit. quo scan¬
dalizante non ustus est. quo ꝑeunte non genuiit: Preter co¬

Expanded text:
ipse eandem Trinitatem intrinsecus fixam in corde gerebat, certus ipse eandem Trinitatem intrinsecus fixam in corde gerebat, certus sine dubio, quia neque mors neque vita neque ulla creatura posset eum separare a dilectione quam habebat in Christo. 13. Sed ut tanti viri praecedentium meritorum opinio longe lateque crebresceret, qui sicut civitas in monte posita latere non potuit, quadam die super sndicia sibi certa fuisse a Domino ostensa. Sed vir Domini nihil rebit; quia voto atque virtute potuit esse martyr et voluit. In semet ipso vero sponte omnes poenas atque supplicia suscepit, quibus plerumque humana cedit infirmitas, et a confessione Domini non recessit, immobilis perseverans in opere mandatorum Domini, ita ut ulceribus congaudens et cruciatibus, quelibet inter tormenta rideret. Sed quanqutudine periclitantium? Quo enim ille dolente non doluit, quo scandalizante non ustus est, quo pereunte non gemuit? praeter co
Abbreviated transcription (Latin):
ne. neꝙ retro respexit. qͥa recoluit abeatissimo amaudohune en¬
uangelicum nuntiãtum fuisse senmonem. Qi autean ꝑ seues eu¬
u̾tt usꝙ in finem hic saluus erit. p er. Q pprpisenera
tenunerationis eius die indesimenter inr dñi alłouamraqrĩt eon¬
fesione de ꝑdurauit. Cum uero se paululum sopori udissẽcoan¬
gelu dñi m specie columbe suꝑ se uenientem apispeee issetican
aglautia suauĩtatis. ut ꝑpalam daret intelligi. Ang r pleis
t suauitatis illuc aduenisse. Nec in m̾to ei angelus lu lia n
in corde. licet asfuciam serentis non desereret in temptationlꝰ.
Licet enim quia suꝑ redemptorem humani genis ap iorams
uox auditur suꝑ filium suũ uilectum in quo bene compłfuit.
ubi et pater in uoce. silius in homine. sp̃s scõ in colimpa. tota¬
q crintas simł manfeste declarata est. sine dubio et in beato
uiro bauoni ipsa tiiitas angelum in columbe specie ostendit. quia

Expanded text:
xit neque retro respexit, quia recoluit a beatissimo Amando hunc exit neque retro respexit, quia recoluit a beatissimo Amando hunc euangelicum nuntiatum fuisse sermonem: Qui autem perseveraverit usque in finem, hic salvus erit. 12. Appropinquante vero remunerationis eius die, indesinenter vir Dominfessione Dei perduravit. Cum vero se paululum sopori dedisset, angelum Domini in specie columbae super se venientem conspexit. Quem fraglantia replet, ut palam daretur intelligi angelum lucis et suavitatis illuc advenisse. Nec inmerito ei angelus lucis in t in corde, licet astutiam serpentis non desereret in temptationibus. Liquet enim, quia super redemptorem humani generis ad fluenvox auditur super Filium suum dilectum, in quo ei bene complacuit, ubi et Pater in voce, Filius in homine, Spiritus sanctus in columba totaque Trinitas simul manifeste declarata est; sine dubio etiam beato viro 3avoni ipsa Trinitas angelum in specie columbae ostendit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Quem uir dei gaudio magno repletus suscepit. et dum ad lau¬
des dei dicendas assisteret ip̃m huiu̾is portabat.
ed auti quis hostis humani genens iumicus. qui humanũ
genus teuptare non desinit. mauine ꝑ coutor le humiañ¬
iuidre accendicuar. facib. pͥdicdum urum dei ex endem auto moilie¬
celam replere simulabat. Gestiatum enim et us surlz enueidem¬
tium q diu̾so gen̾e gesbiebat ei formidinem ingelleium seipen
ita egtrederetur. S̾ ed fortisimus achleta. quͣto sibi antiquis licene
attentius iudit insistere. tanto fortuis contia eumi aagginẽ. hss¬
piens. ootidie tertare uon desinit. Ut uero malignu sp̃s uichil su¬
am industriam ꝓfecisse cementes confusi recellerunt. mc u amblui¬
no uir̃o di ingerere audentes euanuerunt. Tuit pͥfatus i eupi
magnas om̃ipotenti deo gr̃as referens. non hoc sp̃iatus uñdepũ
engo ceptum indesient̾ faciens manim in aratro positam ñ rerra¬

Expanded text:
Quem vir Dei gaudio magno repletus suscepit, et dum ad lauQuem vir Dei gaudio magno repletus suscepit, et dum ad laudes Dei dicendas assisteret, ipsum humeris portabat. 11. Sed antiquus hostis humani generis inimicus, qui humanum genus temptare non desinit maximeque contra electous accenditur, praedictum virum Dei ex eadem cella moliem cellam replere simulabat. Bestiarum enim, volucrum et serpentium diverso genere gestiebat ei formidinem ingerere, ut saltem ita egrederetur. Sed fortissimus Domini athleta quanto sibi antiquum hostem adtentius vidit insistere, tanto fortius contra eum agonem suscipiens, cotidie certare non desinit. At vero maligni spiritus nihil suam industriam profecisse cernentes confusi recesserunt, nihilque amplius viro Dei ingerere audentes, evanuerunt. Tunc praefatus vir Domini magnas omnipotenti Domino gratias referens, non hoc suis viribus deputtur adesse. Opus ergo ceptum indesinenter faciens, manum in aratro positam non retra