comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nonerat pꝰ. et si eẽtb. non erat a. Siue aut̃ non eẽt a. non necesse erat eẽ ł
non eẽ B. Si uerononeẽt s. non necesse erat ł ec̃ ł ñ eẽ a. Quo circa et in
disuncta ꝓpositione totidẽ syllogis mos eẽ necesseẽ totidẽ uero in
conlectibiles cõplexiones. Nã cũ ita ꝓponitur. Aut nonẽ a. aut non ẽ
bonta dieitur. sisit .a non erit & sisit e. nonerita. Siue aut nonsica
non necesse erit eẽ ł ñ tẽ .s. Siue ñsito. non necesseerit ee ł n eẽ a
uelut in his appar& exẽplis. Sienĩ quis dicat. Aut non ẽ albũ autñ
ũ nigrũ si igitur assumã. Atquiẽ albũ . ñ erinigrũ elrursus
at quit nigrũ. nonerit albũ. Siue aut albũ noneẽ a sũpseri ut sit

Expanded text:
non erat b; et si esset b, non erat a. Si cum non esset a, non necesse erat esse vel non esse b. Sive autem non esset b, non necesse erat esse vel non esse a. Quocirca et in disjunctiva propositione totidem syllogismos esse necesse est, totidem vero in collectibiles complexiones; nam cum ita proponitur, aut non est a, aut non est b, ita dicitur, si sit a, non erit b; et si sit b, non erit a. Sive autem non sit a, non necesse erit esse vel non esse b. Sive non sit b, non necesse erit esse vel non esse a, velut in his apparet exemplis. Si enim quis dicat, aut non est album, aut non est nigrum, sed assumat, atqui est album, non erit nigrum; vel rursus, atqui est nigrum, non erit album. Sive album non esse assumpserit
Abbreviated transcription (Latin):
iss& nisi ut lapide iacto ꝑcuter& s qr uoluntas defuit
efficiat ualidiore necessitate c̃stringit᷑ Nã cũ lapis
deorsũꝓpͥa grauitate deponit᷑ nullauoluntas est.
s tantũ naturae ne cessitas. Atsi homo deoisũ cadit
ẽ qͥdemñ cadendi uoluntas s ferriqͦ nuult ualidior
naturae causa cõpellit uoluntatẽ uͦ a fortuitis euen¬
tib uno eodẽq aptissimo secreuit exẽplo uelutisi

Expanded text:
nisi ut lapide jacto percuteret, sed quia voluntas defuit, efficiat, validiore necessitate constringitur. Nam cum lapis deorsum propria gravitate deponitur, nulla voluntas est, sed tantum naturae necessitas; at si homo deorsum cadat, est quidem non cadendi voluntas, sed ferri quo non vult, validior naturae causa compellit. Voluntatem vero a fortuitis eventibus uno eodemque aptissimo secrevit exemplo, veluti si
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ p̃ters atq c & cum eisdem eẽ possit: Tunc tam̃ nec esse sit non eẽ¬
c cumsi ea posita  sequatur. Utsi a sit animatũ ꝑ hõ e equus. Anima¬
tũ quippe & ut hõ uel equussit. A non sit fieri pocest. Tunc uero necesse ẽ
dqđ animatũ est ñ eẽ equũ si id ipsũ quod animatũ ẽ hõ fuerit. Tertia

Expanded text:
uidem praeter b atque c, et cum eisdem esse possit; tunc tamen necesse sit non esse c, si a posito b sequatur, ut si a sit animatum, b homo, c equus. Animatum quippe et ut homo vel equus sit aut non sit fieri potest; tunc vero necesse est id quod animatum est non esse equum, si id ipsum quod animatum est, homo fuerit.
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Horũ uero multi faria diuisio est. Plura enĩ sunt quȩ singularib:¬
stantiis adherescunt. Abhis igitur quȩ singularibus c¬
Argumenta duci solent. Aut extoto aut ex partibus. aut̃ex causis. uel et¬
ficientibus uel materias uel fine. Et est esficiens quidem causa. quȩ mo

Expanded text:
tur. Horum vero multifaria divisio est; plura enim sunt, quae singulis sutur. Horum vero multifaria divisio est; plura enim sunt, quae singulis substantiis adhaerescunt: ab his igitur quae cujuslibet argumenta duci solent, aut ex toto, aut ex partibus, aut ex causis, vel efficientibus, vel materia, vel fine. Et est efficiens quidem causa, quae mo
Abbreviated transcription (Latin):
edini non conuenit: Albedo igitur substantia non est Rocus dis¬
serentiȩ superior ad escriptione quã dudũ locauimus in ratione
substantiȩ Sunt etiã definitiones quȩ non arei substantia. sod
a nominis significatione ducuntur. atque itarei dequaquȩritur
applicantur. ut si sit questio utrũ philosophiȩ studendũ est erit
argumentatiotalis. Philo sophia sapientiȩ amor es :
dumnemo dubitat. Stu denclum igitur est philosophiȩ. hic enim non
definitiorei. sed nominis interpretatio argumentũ dedit. Quod eti¬
amtullius inhortensio in eius dem philosophiȩ usus est definitione.
& uocatur grece quidem onomatino copoc. latine autẽ nominis de¬
finitio. Ac deliis quidem argumentis quȩ ex substantia terminorum
in quȩstione positorũ sumuntur. daris ut arbitror pate fecimus ex¬
emplis. Nunc deluis dicendũ est quȩ terminorũ substantiam consequare¬

Expanded text:
edini non convenit, albedo igitur substantia non est. Locus difedini non convenit, albedo igitur substantia non est. Locus differentia superior a descriptione, quam dudum locavimus in ratione substantiae. Sunt etiam definitiones quae non a rei substantia, sed a nominis significatione ducuntur, atque ita rei de qua quaeritur applicantur; ut si sit quaestio utrumne philosophiae studendum sit, erit argumentatio talis: Philosophia sapientiae amor est, dum nemo dubitat: studendum igitur est philosophiae. Hic enim non definitio rei, sed nominis interpretatio argumentum dedit. Quod etiam Tullius in ostensione ejusdem philosophiae usus est defensione, et vocatur Graece quidem ὀνοματοποιία, Latine autem nominis definitio. Haec de his quidem argumentis quae ex substantia terminorum in quaestione positorum sumuntur, claris, ut arbitror, patefecimus exemplis: nunc de his dicendum est qui terminorum substantiam consequun
Abbreviated transcription (Latin):
ligentiã elaudit quibusdã uel accidentibus ei unã efficientibus ꝓ¬
prictatẽ uel substantialibus preter genus conueniens aggregatis
Sed hȩ definitiones quȩ ab accidentibus fiunt tam & si uidentur nul
lo modo substantiã demonstrare tamen qm̃ sepe uerȩ definitionis
uiceponuntur quȩ substantiã monstrat : Illȩ etiã propositiones
quȩ in descriptione sumuntur. a substantiȩ loco uidentur essumi
huius uero tales it exemplũ Quȩritur enim analbedo substanti¬
a sit : hic quȩritur analbedo substantiȩ uelut generi supponatur.
Dicimus igitur Substantia est quo domnibus accidentibus possit
eẽ sub iectũ. albedo nullis accidentibus possit et̃ subiectũ. Albedo
id est maxima propositio eadem quȩ superius Cuius enĩ definitio
uel descriptio ei quod dicitur species eẽ non conuenit id eius quod ẽẽ
sques periubetur genus non est : descriptio uero subtantiȩ al¬

Expanded text:
ligentiam claudit, quibusdam vel accidentibus unam efficientibus pligentiam claudit, quibusdam vel accidentibus unam efficientibus proprietatem, vel substantialibus praeter genus conveniens aggregatis. Sed definitiones quae ab accidlo modo substantiam demonstrare, tamen quoniam saepe verae diffinitionis vice ponuntur, quae substantiam demonstrant, illae etiam probationes quae a descriptione sumuntur, a substantiae loco videntur assumi; huius vero tale sit exemplum. Quaeratur enim an albedo substantia sit, hic quDicimus igitur: substantia est, quod omnibus accidentibus possit esse subjectum: albedo vero nullis accidentibus subjacet, albedo id est maxima propositio, eadem quae superius. Cujus enim definitio vel descriptio ei, quod dicitur, species esse non convenit, id ejus quod esse species perhibetur, genus non est. Descriptio vero substantiae alb
Abbreviated transcription (Latin):
finitione non conuenit. id eius cuius eadefinitioest species non est
Locꝰ superior differentia qui locus nihil ominus nuncupatur ade¬
finitione. Nidesigitur ut tota dabitatio quȩstionis syllogismi ar
ones. quȩ tͥusuã exprima ac maxima propositione custo diunt
exuascilic& quȩ negat eẽ speciem ciui non conueniat generis de¬
finitio atque ipsa uniuersalis propositio a substantia tracta est
unius eorum termini quiin quȩstione locatisunt ut animalis
id est abeius definitione. quȩ est substantia animata sensibilis¬
Ita igitur inceteris quȩstionibus stricam acbreuiter locorũ disfc̃¬
rriitiis ed̃ memoratis oport& unius cuiusq proprietatẽ uigilantis
animi alacritate percipere. Huius aut̃ loci qui ex substantia du¬
cttur. duplex modus est. Partĩnãq: ad ennitione partim adescripti¬
one argumenta ducuntur. Differtaut̃ distinitio adescriptione quod
definitio. genus & differentias assumit. descriptio uero sub iecti intel¬

Expanded text:
finitio non convenit, id ejus cujus ea definitio est, species non est loci superioris differentia: qui locus nihilominus nuncupatur a definitione. Vides igitur ut tota dubitatio quaestionis syllogismi argones, quae vim suam ex prima et maxima propositione custodiunt; ex ea scilicet quae negat esse speciem, cui non conveniat generis definitio. Atque ipsa universalis propositio 574 a substantia tracta est unius eorum termini qui in quaestione locati sunt, ut animalis, id est, ab ejus definitione, quae est substantia animata sensibilis. Igitur in caeteris quaestionibus strictim ac breviter locorum differentiis commemoratis, oportet uniuscujusque proprietatem vigilantis animi alacritate percipere. Hujus autem loci qui ex substantia ducitur, duplex modus est; partim namque a definitione, partim a descriptione argumenta ducuntur. Differt autem definitio a descriptione, quod definitio genus ac differentias assumit; descriptio vero subjectam intel
Abbreviated transcription (Latin):
utim̃ insquae nob̾utentib ꝑmanent. His uͦ abutimꝰ
quae no bis utentib ꝑeunt Ergo cũ ꝑmanere acpe¬
rire ẽtraria sint ususqͦq atq ab usus ẽtraria
manent. cellae ant uinarrae atq oleariaȩ utendo
c̃sumunt᷑ aliarũ quidẽ rerũ usus fructus ee potest
penꝰuͦ ñ potest usus ẽe s potiꝰ abusus. Ergo cũ uiruxori
atq ab affecto .i. c̃trario Contrariauͦ in ẽtraris ñ
itast᷑. tãꝗ diffinitio in eo qđ diffinit᷑ s tã ꝗrelatio

Expanded text:
Utimur his quae nobis utentibus permanent, his vero abutimur quae nobis utentibus pereunt; ergo, cum permanere ac perire contraria sint, usus quoque et abusus contraria m utendo permanent, cellae autem vinariae atque oleariae utendo consumuntur, aliarum quidem rerum ususfructus esse potest; penus vero non potest usus esse, sed potius abusus. Ergo cum vir uxoriatque ab affecto, id est contrario; contraria vero in contrariis non ita sunt, tanquam definitio in eo quod definitur, sed tanquam relatio.
Abbreviated transcription (Latin):
sopho comꝓbatꝰ & inplatonis libre qͥsopliustes inscribit᷑ commentariis apor¬
phirio repetitꝰ. & ab eodẽ ꝑ hanc intro ductionis laulata incategorias utilitas:
Picit enĩ necossariã fore generis speciei. differentiȩ ꝓpͥi. accidentisq periciã cũ
propt̃ alia multa tũ ꝓpt̃ utilitatẽ q̃ẽ maxima partundi. Quare qm̃ maximꝰ
tradens. in troductionis modo habituq in eandẽ rẽ. & cõpetenti subtilio¬
tractatione. et moderata breuitate ꝑscripsi . ut nec anxictas decisȩ orationis
etũ ꝑfede sententiȩ legentiũ mentib: in geratur: nec put& suꝑ uacuã loqͣcitatem
harum rerũ in experieris rudes in solens noui. audientiũ mentes habere ȩquũ ÷

Expanded text:
sopho comprobatus et in Platonis libri qui Sophistes inscribitur commentariis a Porphyrio repetitus, et ab eodem per hanc Introductionis laudata in Categorias utilitas. Dicit enim necessariam fore generis, speciei, differentiae, proprii, accidentisque peritiam, cum propter alia multa tum propter utilitatem quae est maxima partiendi. Quare, quoniam maximus tradens, introductionis modo habitaque in eamdem rem et competenti subtiltractatione et moderata breuitate perscripsi, ut nec anxietas decisae orationis et non perfectae sententiae legentium mentibus ingeratur; nec putet superuacuam loquacitatem harum rerum inexperiens, rudis, insolensque noui audientium mentes habere aequu
Abbreviated transcription (Latin):
INCIΡIT .VI. DETOTALOCORURATIONE DeQUS
ARGUMENTATIONE ACDE QUAESTIONIBUS
ET PROPOSITIONIBUS. EARUq TERMINIS RE¬
OREQVOAM PATRICI RETHOꝵ PERITISSIAIE
ñ dubita uerĩ qͥhunc intopycis altiore ex
philosophia tractatũ uari a obtrectatione

Expanded text:
niter de tota locorum ratione, deque argumentatione, ac de quaestionibus et propositionibus earumque terminis ore quosdam, Patrici rhetorum peritissime, non dubitaverim, qui hunc in Topicis altiorem ex philosophia tractatum varia obtrectatione
Abbreviated transcription (Latin):
pho soplustȩ. Quorũ quidẽ dialecticus atque orator in cõmuni argumentorum ma¬
teria uersatur Uterq: enĩ siue necessaria siueminime : probabilia sequitur argumen

Expanded text:
pho, sophistae. Quorum quidem dialecticus atque orator in communi argumentorum materia versantur; uterque enim, sive necessaria, sive minime, probabilia tamen sequitur argumen
Abbreviated transcription (Latin):
aliae st̃ dubitabiles. aliae indubitatae Sup̃mas gͥ
ac maximas ꝓpositiones uocamꝰ quae & uniuer¬
salesst̃. &ita notaeatq manifestae . ut ꝓbatione
ñegeant eaq potiꝰ quae in dubitatione st̾pbens
Nãquȩ in dubitã tast᷑. ambnguoꝵ demonstrationi
detrahant᷑. c&eraq de quarũ nota ueritate ñ q̃rit᷑
Maxima sigͥ .i. uniuersales ac notissimas ꝓpositiones
exquibi syllogismoꝵ conclusio descendit intopicis
ab aristotele c̃scriptis. locos appellatos. eẽ ꝑspeximꝰ
Qđ enĩ maximae stꝰ iđ uniuersales ꝓpositiones reliqͦs
in seuelut loci corpora cõplectunt᷑. Qđ uͦnotis sumae
atq manifestae fidem quaestionib: praestant Eõq
modo ambiguarũ rerũ continent ꝓbationes has
aut̃ aliqͦtiens quidẽ in ipsis syllogismis atq: argu¬
m̃tationib: inherere c̃spicimꝰ Aliauͦ in ipsis qͥdẽ
argum̃tationib minime c̃tinent᷑ uitam̃ argu¬

Expanded text:
aliae sunt dubitabiles, aliae indubitatae. Supremas igitur aliae sunt dubitabiles, aliae indubitatae. Supremas igitur ac maximas propositiones vocamus, quae et universales sunt, et ita notae atque manifestae, ut probatione non egeant, eaque potius quae in dubitatione sunt probent. Nam quae indubitata sunt, ambiguorum demonstrationi detrahuntur; caeteraeque de quarum nota veritate non quaeritur. Maximas igitur, id est universales ac notissimas propositiones, ex quibus syllogismorum conclusio descendit, in Topicis ab Aristotele conscriptis locos appellatos esse perspeximus; quod enim maximae sunt, id est universales propositiones, reliquas in se velut loci corpora complectuntur, quod vero notissimae atque manifestae sunt, fidem quaestionibus praestant, eoque modo ambiguarum rerum continent probationes. Has autem aliquoties quidem in ipsis syllogismis atque argumentationibus inhaerere conspicimus, aliae vero in ipsis quidem argumentationibus minime continentur, vim
Abbreviated transcription (Latin):
Qđ qͥpͥores posterioresq nr̃os analiticos quos ab a¬
ristotele transtulimꝰ legit minime dubitat: Sed
si qͥs quae illic scriptast᷑ nesciens: adħ legenda pro¬
ruperit. &iã sirationẽ rerũ quas ñ intelligit
minime cõp̃hendit. itatam̃ ut dictũ. ce c̃fidat
seq id in aristotelis analiticis uberiꝰ inuenturũ eẽ.
silegerit arbitret᷑ Natura igͥ rerũ fert. ut ubi
quid maiꝰ acminꝰ  ibi maximũ ꝗꝗaliqͥd in eẽ necesse
sit. Quofit. ut sint quadã maximȩ ꝓpositiones
qm̃mi nores maioresq eẽ monstrauimꝰ quarũ na¬
tura exsimpliciũ ꝓpositionũ partitione sum̃da ẽ
Omi s insimplex ꝓpositio uł affirmatiua  uł ne
gatiua Earũq aliae st̃ uni uersales. ut om̃is homo
iustus Nullus homo iustus Aliaȩ particulares
in diffinitae ut homo iistus  homo iustus ñ est
Aliae singulare aliqͥd atq indiuiduũ c̃tinentes
ut catoiustus cato iustus ñ : Harũq omium

Expanded text:
 priores posterioresque nostros Analyticos, quos ab Aristotele transtulimus, legit, minime dubitat. Sed et si quis quae illic scripta sunt nesciens, ad haec legenda proruperit, etiam si rationem rerum quas non intelligit minime comprehendit, ita tamen ut dictum est esse confidat, seque in Aristotelis Analyticis uberius inventurum esse, si legerit, arbitretur. Natura igitur rerum fert ut ubi quid majus ac minus est, ibi maximum quoque aliquid inesse necesse sit. Quo fit ut sint quaedam maximae propositiones, quoniam minores majoresque esse monstravimus, quarum natura ex simplicium propositionum partitione sumenda est. Omnis enim simplex propositio vel affirmativa est, vel negativa. Earumque aliae sunt universales, ut omnis homo justus est, nullus homo justus est; aliae particulares, indefinitae, ut homo justus est, homo justus non est; aliae singulares aliquid atque individuum continentes, ut Cato justus est, Cato justus non est. Harumque omnium
Abbreviated transcription (Latin):
eisdẽ uident᷑ includi. uelut quaedã gnrast᷑ Quaeuͦ
sint he differentie paulo posteriꝰ disserã Dehisigͥ
nc̃ locis trastire tullius instituit qͥ maxima ppo
c̃tinent atq includunt Hae uͦst̃ maximarũ differen¬
tiȩ ꝓpositionũ Deuniuersaliũ igͥ enuntiationũ ꝑ
seq notarũ differentiis disserit ut sit inte grelocꝰ

Expanded text:
videntur includi, velut quaedam genera sint. Quae vero sint hae differentiae paulo posterius disseram. De his igitur nunc locis tractare Tullius instituit qui maximas prcontinent atque includunt. Hae vero sunt maximarum differentiae propositionum. De universalium igitur enuntiationum per seque notarum differen
Abbreviated transcription (Latin):
me t̃minũ repperire qͥ utrosq copul& t̃minos
Hic sit animal. Eatq una ꝓpositio Om̃is homo
animal  : in hacigͥ ꝓpositione. animal p̃dicat᷑.
homo subicit᷑ Rursus adiungo. Omẽ aut̃ animal
substantia ÷ In hacrurs animal supponit᷑ sub¬
stantia p̃dicat᷑. Itaq concludo Om̃is homo sub¬
stantia : Ac ꝑ hoc homo quidẽ. sẽꝑ subiectũ est:
Animalu adhominẽ quidẽ p̃dicatũ. Ad substan¬
tiã uͦ subiectũ Substantiauͦ ipsa sẽꝑ p̾dicata per¬
mansit Vnde fit. ut minor quidẽ sit homo maior
uͦ homine substantia medius aut̃ t̃minꝰ animal
Qm̃ igͥ extremit̃mini medii int̃positione copu¬
lant᷑. eoq mͦ quaestionis int̃se mẽbra conueniunt
adhibitaq ꝓbatione soluit᷑ dubitatio nimlẽ¬
aliud argum̃tũ quã medi& atis inuentio Haec enĩ
uł conuingeresi affirmatio defendat᷑ uł disiun¬
gere si negatio uindic& pot̃it extremos. Quȩ cũita
sint duarũ ꝓpositionũ act̃ ciae condusionis. maior

Expanded text:
qui utrosque copulet terminos, hic sit animal, fiatque una propositio, omnis homo animal est; in hac igitur propositione animal praedicatur, homo subjicitur. Rursus adjungo, omne autem animal substantia est; in hac rursus animal supponitur, substantia praedicatur. Itaque concludo, omnis igitur homo substantia est; ac per hoc homo quidem semper subjectus est. Animal vero ad hominem quidem praedicatum est, ad substantiam vero subjectum. Substantia vero ipsa semper praedicata persistit, unde fit ut minor quidem sit homo, major vero homine substantia, medius autem terminus animal. Quoniam igitur extremi termini medii interpositione copulantur, eoque modo quaestionis inter se membra conveniunt, adhibitaque probatione solvitur dubitatio, nihaliud argumentum quam medietatis inventio, haec enim vel conjungere, si affirmatio defendatugere› si negatio uindicetur, poterit extremos. Quae cum ita sint, duarum propositionum ac tertiae conclusionis, maior
Abbreviated transcription (Latin):
Qm̃igͥ sil lagis mꝰom̃is ꝓpositionib c̃stat ꝓpositiones
uͦ t̾minis ominiq int̃se differ̃t. eo qđ inꝰ maior est
alt̾minor. fier iñ potest ut ex ꝓpositionib: c̃clusio
nascat᷑ nisi ꝑt̃minos ꝓgressȩ ꝓpositiones extremos
t̃minos alicuiꝰ t̃cii medi&ate c̃iunxerint. Id facil¬
limo demonstrat᷑ exẽplo Sit iquaestio utrũ homo

Expanded text:
mnis propositionibus constat, propositiones vero terminis, terminique inter se differunt, eo quod unus major est, alter minor, fieri non potest ut ex propositionibus conclusio nascatur, nisi per terminos progressae propositiones extremos terminos alicujus tertii medietate conjunxerint: id facillimo demonstratur exemplo. Sit enim quaestio utrum homo
Abbreviated transcription (Latin):
sitionũ ac ꝑse notarũ multitudinẽ in paucas atq uni¬
uersales colligere differentias. Et ut alias dicamꝰ in
diffinitione consistere. alias ingenere . atq: alias
aliomꝰ qđ paulopost aꝑtiꝰ demonstrabo Om̃ sigͥmaximȩ
ꝓpositiones quacũq subdefinitionis uerbi grãrati¬
oñẽ cadunt. uno definitionis nomine c̃tinebunt᷑
Etsicut illae reliqͣrũ ꝓpositionũ loci eẽ dicebant᷑.
qđ easintrasuũ ambitũ continerent. ita ipsarũ ma¬
ximarũ atq uniuersaliũ ꝓpositionũ quasminoꝵ
ꝓpositionũ locos ẽẽ p̃diximꝰ illae differentiae & siñ
uerae. tam̃ quadã uelut imagine locieẽ uidebuñ
in qͣsfuer̃ conuenientiratione reductae Sedistae
&iã gñra nuncupari Nã differentiae c̃tinentes. &iã
gnra cõmunit̃ posst̃ uideri. ut inrationale cũ arati¬
onali uel ut diuisibili differentia dissideat. tam̃
equi uł canis differentia specifica  & ad eoslocũ

Expanded text:
sitionum ac per se notarum multitudinem in paucas atque unisitionum ac per se notarum multitudinem in paucas atque universales colligere differentias, ut et alias dicamus in definitione consistere, alias in genere, atque alias alio modo quod paulo post apertius demonstrabo. Omnes igitur maximae propositiones, quaecunque sub definitionis verbi gratia rationem cadunt, uno definitionis nomine continebuntur. Et sicut illae reliquarum propositionum loci esse dicebantur, quod eas intra suum ambitum continerent, ita ipsarum maximarum atque universalium propositionum, quas minorum propositionum locos esse praediximus, illae differentiae, et si non vere, tamen quadam veluti imagine loci esse videbuntur, in quas fuerint convenienti ratione reductae. Sed istaeetiam genera nuncupari. Nam differentiae continentes etiam genera communiter possunt videri, ut irrationale cum a rationali velut divisibili differentia dissideat; tamen equi vel canis, differentia specifica est, et ad eos locum
Abbreviated transcription (Latin):
qđ  diuturniꝰbonũ meliꝰ eo qđ paruiẽ tẽporis
Regnũ igͥ meliꝰ consulatu Hicigͥ maxima ꝓ¬
positio atq uniuersalis & ꝑse cognita neq indi¬
gens ꝓbatione argum̃tationi in serta ẽ. Pauͦ
tẽporis breuitate c̃stricta. At siuelimꝰ ostendere
ñ ẽe inuidũ qͥsa piens sit dicimꝰ inuidus qͥ mer&
aliena felicitate Naut̃ sapiens quẽ felicitas
xima ꝓpositio argum̃tationi ñ uidet᷑ inclusa s
ex trinsecꝰ posita syllagis otam̃ uires ministrat᷑
Hocuͦ  quoꝵ diuersae st̃ diffinitiones diuersas eẽ
ab aristotele translata topica ꝑspexerit. hasil:¬
lic ꝓpositiones locos inueni& nuncupari. quȩ stꝰ
plures ac pene in numerabiles ẽẽ. necesse restait
ad huc quo ampliratiospeculationis ascendat Possumꝰ
enĩ diligenti tractatu c̃ siderationis adhbito om̃iũ
maximarũ atq uniuersaliũ ꝓpositionũ differen¬
tias ꝑpendere atq in numerabilẽ maximarũ ꝓpo¬

Expanded text:
 diuturnius bonum, melius est eo quod parvi est temporis: regnum igitur melius est consulatu. Hic igitur maxima propositio atque universalis et per se cognita, neque indigens probatione, argumentationi inserta est. Ea vetemporis brevitate constricta. At si velimus ostendere non esse invidum qui sapiens sit, dicamus: Invidus est qui moeret aliena felicitate; non autem sapiens est quem felicitas xima propositio argumentationi non videtur inclusa, sed extrinsecus posita, syllogismo tamen vires ministrat. Hab Aristotele translata prospexerit, has illic propositiones locos inveniet nuncupari, quae sunt plures ac pene innumerabiles esse necesse est, restat adhuc quo amplius ratio speculationis ascendat. Possumus enim, diligenti tractatu considerationis adhibito, omnium maximarum atque universalium propositionum differentias perpendere, atque innumerabilem maximarum propo
Abbreviated transcription (Latin):
Siuerus in omnibus apollouates est uerũ erit prrrũ romanos superare. Rur¬
sus in loco. Sideus ubiq est. & hic igitur est. Sequitur locus qui nuncupatur
a causis. Sunt uero plures causȩ. id est quȩ uel principium prestant motus atque
efficiunt. uelsspecierũ formas subiectȩ suscipiunt. uel propterbas aliquid

Expanded text:
in quantitate; si 575 verus in omnibus Apollo vates est, verum erit Pyrrhum Romanos superare. Rurin quantitate; si 575 verus in omnibus Apollo vates est, verum erit Pyrrhum Romanos superare. Rursus in loco, si Deus ubique est, et ha causis. Sunt vero plures causae quae vel principium motus praestant atque efficiunt, vel specierum formas subiectae suscipiunt, vel propter eas aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
pars ualet. ut arguniaitationis firiitas const& hioc modo Vtside
aliquo dubitetur ansit liber si eũ uł censu. uel testamento uel un¬
dicta manumissũ eẽ monstremius liber ostensus est At quihȩ partes erant
ertatis. Uelrursus sidubitetur ansit domus quodem
sunt : ab una rursus parte factũ est argumentum. e onsolũ uero in substã
spicere. Idenĩ quod dicimus semper intẽpore totũ est. Id quod dicimus aliꝗ¬
do intẽporepins : Rursus si supliciter aliquid ponamus inmodo totũ est. Sicũ
ad iectione aliqua. parsimodo Itẽ si omnia dicamꝰ inquantitate totum
dicimus. Si aliquid quantitatis exerpsimꝰ. quantitatis ponimus partem.
Eodẽ modo & in loco. Quo dubique est totũ:. Quod alicubi. pars. horũ aũt
om̃iũ hȩç cõmuniter dentur ecẽpla. A toto ad partẽ scđm tompus Si de¬
ussemper est & nunc est. A parte ad totũ scđm modum. Si anima aliquo¬
igitur & simpliciter mouetur. Rursus a toto ad partes

Expanded text:
 una quaelibet pars valet, ut argumentationis firmitas constet, hoc modo: ut si de aliquo dubitetur an sit liber: si eum vel censu, vel testamento, vel vindicta manumissum esse monstremus, liber ostensus est; atque aliae partes erant dandae libertatis. Vel rursus, si dubitetur an sit domus quod emsunt, ab una rursus parte factum est argumentum. Oportet autem non solum inspicere. Id enim quod dicimus, semper in tempore totum est. Id quod dicimus, aliquando in tempore pars est. Rursus si simpliciter aliquid proponamus, in modo totum est; si cum adjectione, aliqua pars fit in modo. Item si omnia dicamus in quantitate, totum dicimus. Si aliquid a quantitate excerpsimus, quantitatis ponimus partem. Eodem modo et in loco quod ubique est, notum est quod alicubi, pars. Horum autem omnium haec communiter debentur exempla, a toto ad partem secundum tempus: si Deus semper est, et nunc est, a parte ad totum sigitur et simpliciter movetur. Rursus a toto ad partes
Abbreviated transcription (Latin):
c̃sequens collo catũ: Posthi repugnantia dix̃ ut qͦdãmͦ
duplex ordo contrari& atũ ac similitudinũ nascer&
Priupposuit asimili. adifferentia contrario Atq hic
uniuersusordo  similiũ & ẽtrarioꝵ Rursus ab ad¬
iunctis. ab antecedentib: & c̃sequentib arepugnan

Expanded text:
consequens collocatum est. Post haec repugnantia dixit, ut quodammodo consequens collocatum est. Post haec repugnantia dixit, ut quodammodo duplex ordo contrarietatum ac similitudinum nasceretur. Prius enim proposuit a simili, a differentia, a contrario, atque hic universus ordo est similium et contrariorum. Rursus ab adjunctis, ab antecedentibus, a consequentibus, a re
Abbreviated transcription (Latin):
ẽspecies quã formã tulliꝰ appellauit qr nibilẽ tã
ꝓximũ gñriquã species Speciesuꝰ substantialis
in diuiduoꝵ similitudo & qđ subgenere ponit᷑
Posthanc. Similitudo c̃sticuta : Et enĩ postillud
id ẽ qđ in substantiis intelligit᷑. illudidẽ restepo¬
nit᷑ qđ in qualitate eẽ ꝑpendit᷑. Paulatĩ uͦres in¬
cipit asimilitudine recedere. neostatĩ ad c̃trariũ
uenit s prꝰi a differentia lo cũstatuit Nare mota
similitudine. nihilaliud occurrit pͥus nisi differen¬
tia. Posthanc a contrario locũ ducit .÷. a maxima
differentia: Rurs ad amica sibi affecta c̃uertit᷑
s ñ eomͦꝰ amica quost᷑ similia Adiunctau ꝓponit
quae ñ stꝰ in tegraesimilitudinis. s int̃se indicni &
uel uti cuiꝰdã rerũ sibi coherentiũ ꝓpinquitatis
Postadiunctauͦ antecedentia tulliꝰ posuit Post id
enĩ qđ aliqͦmͦ iunctũ . aliqͥd necesse. aut antecedens
aut consequens intelligat᷑. Priitaq antec edens. postea

Expanded text:
species, quam formam Tullius appellavit, quia nihil est tam proximum generi quam species. Species vero est substantialis individuorum similitudo, et quod sub genere ponitur. Post hanc, similitudo est constituta. Etenim post illud idem quod in substantiis intelligitur, illud idem recte ponitur quod in qualitate esse perpenditur. Paulatim vero res incipit a similitudine recedere, nec statim ad contrarium venit, sed prius a differentia locum statuit. Nam remota similitudine nihil aliud occurrit prius, nisi differentia. Post hanc, a contrario locum ducit, id est a maxima differentia. Rursus ad amica sibi affecta convertitur. Sed non eo modo amica quo sunt similia, adjuncta enim proponit, quae non sunt integrae similitudinis, sed inter se judicii, et veluti cujusdam rerum sibi cohaerentium propinquitatis. Post adjuncta vero antecedentia Tullius posuit. Post id enim quod aliquo modo junctum est, aliquid necesse est aut antecedens aut consequens intelligatur. Prius itaque antecedens, post
Abbreviated transcription (Latin):
ei cuisimile cẽ considerat᷑. quã id qđ iunctũ ei cui
c̃trariũ longissime ab eo cui c̃trariũ oport& absce¬
dere longiꝰ abscedit c̃trariũ quã repugnans. Posth̃
qͥd aliud restare potat quã effectoꝵ causas quȩ rere.

Expanded text:
ei cui simile esse consideratur, quam id quod adjunctum est ei cui contrarium longissime ab eo qui contrarium est oportet abscedere, longius abscedit contrarium quam repugnans. Post haec quid aliud restare poterat quam effectorum causas quaerere?
Abbreviated transcription (Latin):
& in eosqͥ assumunt᷑ extrinsecꝰ in qͦ p̃positos ee in¬
telligimꝰ eos locos qͥin i psost᷑ his locis qͥ trahuntur
distribuit᷑ partes quarũ pͥma diffinitio qͥlocͦꝰ
a toto ẽ nuncupatꝰ. Idcirco aut̃ pͥmꝰ a toto locus
nitionẽ ꝓximũ locũ partes tenere debent. quȩ
totũ id cuiꝰ partes dñr ẽẽ coniungunt his apponit᷑
nota qua̧ qͣsi c̃uersomꝰ diffinitiõe Nasic̃ diffi¬
nitio explicat qđ implicite nota designat. ita
nota inuoluit & confuse indicat qđ patefacit atqea
tũ uingunt. not auͦ nihilefficit .s tantũ designat
Post hoc quae in ipsis t̃minis pͥncipalit̃ haerent illa q̃stꝰ
affectanumerant᷑ q iã ñ ipsis inst̃ terminis sed
eosdẽ uel ut exteriꝰposita c̃sequunt᷑ Atq id circo
flexione seiungit᷑. Nã id qđ iustũ. & iustitia par¬
ticipat. & inflexo iustitiae nomine nuncupat᷑ Et
inc&eris qͥdẽ coniugatis idẽ est Posth annumeratũ

Expanded text:
et in eos qui assumuntur extrinsecus, in quo praepositos esse intelligimus eos locos qui in ipso sunt, his locis qui trahuntur distribuitur partes, quarum prima est definitio, qui locus a toto est nuncupatus. Idcirco autem primus a toto locus nitionem proximum locum partes tenere debent, quae totum id cujus partes dicuntur esse, conjungunt. His apponitur nota, quae quasi converso modo definitio est. Nam sicut definitio explicat quod implicite nota designat, ita nota involvit et confuse indicat quod patefacit atque tum jungunt, nota vero nihil efficit, sed tantum designat. Post haec quae in ipsis terminis principaliter haerent, illa quae sunt affecta numerantur, quae jam non ipsis insunt terminis, sed eosdem velut exterius posita consequuntur, atque idcirco sflexione sejungitur. Nam id quod justum est. et justitia participat, et inflexo justitiae nomine nuncupatur, et in caeteris quidem conjugatis idem est. Post haec annumeratum
Abbreviated transcription (Latin):
equus bonũ est equitare. Est aut̃ primũ quidẽ exemplũ a generationibus. quod
idẽ ab effectib: uocari potest. Scđm a corruptionib: Tertiũ ab usibus. Omnium
aut̃ maximȩ propositiones. Cuius effectio bona est ipsũ quo que bonũ est. Et econs mala uy ora¬
uerso Et cuius corruptio mala est. ipsu. bonũ est. Eteconuerso Cuius usus bo

Expanded text:
equus, bonum est equitare. Est autem primum quidem exemplum a generationibus, quod idem ab effectibus vocari potest. Secundum a corruptionibus, tertium ab usibus. Omnium autem maximae propositiones: cujus effectio bona est, ipsum quoque bonum est, et e converso; et cujus corruptio mala est, ipsum bonum est, et e converso; et cujus usus bo
Abbreviated transcription (Latin):
rũ ꝓpositionũ syllogis misint ł quib ablus quȩ conexȩsunt differentiis segn¬
gentur. Quȩ enĩ conexȩ sunt quandã in eo qđ est et̃ ł ñ eẽ consequentiã mon¬
strant. Quȩ uero scđ in disiunctionẽ ꝓponuntur ita sunt ut sem& consentire
non possint. Inuenias uero ꝑ conexionẽ ꝓpositiones. quȩ id intelligi uo¬
tio intelligit. quod sieẽ potuerit a. statĩ consequȩbatur. ut sit etiã .B. Nuli auero
iunctio quȩ disiunctiua ponitur sentit. simul eas eẽ non posse : cũ late earũ pa

Expanded text:
rum propositionum syllogismi sint, vel quibus ab his quae conexae sunt differentiis segrrum propositionum syllogismi sint, vel quibus ab his quae conexae sunt differentiis segregentur. Quae enim conexae sunt quandam in eo quod est esse vel non esse consequentiam monstrant; quae vero secundum disiunctionem proponuntur ita non possint. Invenias quoque per connexionem propositiones, quae id intelligi votio intelligit, quod si esse potuerit a, statim consequitur ut sit etiam b. Nulla vero junctio quae disjunctiva ponitur, sentit simul eas esse non posse. Et cum late earum
Abbreviated transcription (Latin):
a uero ꝓpositio quȩ dicit. Aut non ẽ a. aut ẽ B. in his quȩsibi adherent
Eꝓponipotest & aminoribus ad maiora contendit. & ẽ similis ex ꝓpo
esse a statĩ consequitur ut sit . Sedinhac ꝓpositione si quidẽ affirinar¬
tur a sequebatur ut eẽts. qđsi negaretur .B. sequebatur ut non
er̃ta. Siue aut̃ negaretur a. siue affirmaretur e: nihil necessariũ uide¬
batur a coidere Er inea igitur ꝓpositione dis iuncta q̃dicit. aut nonẽ a.
Aut non est p. si quidẽ fuerit᷑ a. erit. si non fuerit .p. ñ erit a. Siue aut̃ sistta
siuesite nulla ẽ necessitas syllo gismi. ut in hoc declaratur exẽplo. Aut nẽ hõ
Aut animal ẽ. Suigitur assumam. at quiẽ hõ erit animal. Si negemus eẽ a¬
nimial ñerit homo. Siaũt hominẽ negemꝰ ł animal affirmemꝰ nihil necessa¬
rũ cadit. Quocirca ex his quȩ superius dicta sunt declaratur. quot disundta¬

Expanded text:
a vero propositio quae dicit:«aut non est a, aut est b», in his quae siti adhaerent a vero propositio quae dicit:«aut non est a, aut est b», in his quae siti adhaerent proponi potest, et a minoribus ad maiora contendit, sed est similis ei pesse a, statim consequitur ut sit b; sed in hac propositione, siquidem affirmaretur esse a, sequebatur ut esset b. Quod si negaretur b, sequebatur ut non esset a; sive autem negaretur a, sive affirmaretur b, nihil necessarium videbatur accidere. Et in ea igitur propositione disiuncta quae dicit: «aut non est a, aut est b», siquidem fuerit a, erit b; si non fuerit b, non erit a: sive autem non sit a, sive sit b, nulla est necessitas syllogismi, ut in hoc declaratur exemplo: «aut non est homo, aut animal est». Si igitur assumamus: «atqui est homo», erit animal; si negemus esse animal, non erit homo; si autem hominem negemus, vel animal affirmemus, nihil necessarium cadit. Quocirca ex his quae superius dicta sunt declaratur quot disiuncta
Abbreviated transcription (Latin):
tu Aut ẽa. aut nonẽ s. dicitur quidẽ desibion& adherentibus poni¬
turq in his ꝓpositionib: quȩ ad maior& deminorib tendunt similisq
ẽ ei ꝓpositioni conexȩ. quȩ enũtiat. si non ẽ a nẽs. Nã quidicit. Aut est
A. aut ñẽp si assumat. at qui nonẽ a. modis omĩbus non erits. Sugi
nonsit a nonerit. Id enĩ hȩe disiunctio ꝓ mitebat. In hacuero siquidẽ
negaretur a. ł confirmaretur B. fiebat aliquis syllogismus. Siue aut A
affirmarrtur. siues negaretur. nulla erit in conclusione necessitas
Idem ꝓuenit indis iunctius. Nãcũ ꝓponitur. autẽ a. aut nonẽs siq¬
dem non sit a nonerits. Siuerosit oerit a. Qdsisit a ł non site
nihil ẽ necessariũ. Iduero in his terminis approbatur. siquisitaꝓ
ponat. At animal est. aut non ẽ homo. Si igitur animal non sit. non
ẽhomo Si homosit. animalerit. Siue aut̃ animal sit non necesse est
eẽ hominẽ. Siue homo ñsit. Animal non necesse ẽ uterire

Expanded text:
dicitur quidem de sibimet adhaerentibus, proponiturque in his propositionibus quae ad minora de maioribus tendunt, similisque est ei propositioni conexae quae enuntiat: «si non est a, non est b». Nam qui dicit: «aut est a, aut non est b», si assumat: «atqui non est a», modis omnibus non erit b; si igitur non sit a, non erit b. Id enim haec disiunctio praemittebat. In hac vero siquidem a negaretur, vel confirmaretur b, fiebat aliquis syllogismus; sive autem a affirmaretur, sive b negaretur, nulla erat in conclusione necessitas. Idem provenit in disiunctis: nam cum proponitur: «aut est a, aut non est b», siquidem non sit a, non erit b; si vero sit b, erit a: quod si sit a, vel non sit b, nihil est necessarium. Id vero in his terminis approbatur, si quis ita proponat: «aut animal est, aut non est homo»; si igitur animal non sit, non est homo; si homo sit, animal est; sive autem animal sit, non necesse est esse hominem, sive homo non sit, animal non necess
Abbreviated transcription (Latin):
a exeffectis. alia ex cõparatione maiorũ acminorũ. acit pariũ. Quorũ qui¬
dẽ omniũ & naturabreuiter attingenda est. & ex ẽplaponenda. Eorum
igitur locorũ qui in ipso dequo agitur herent. primũ eẽ dicimꝰ atoto Totũ aut̃ cuiusq
rei indefinitione constituitur. Om̃is enĩ diffinitiorei quã definit ad ȩquatur
Quodsi unaquȩq restota est nilul enĩ integrũ et̃ nisi totũ potest: Definitione
quoq totũ eẽ necesset̃ : id est quȩ totã rei quã definit substantiã elaudit. Defini¬
tio uero est oratio quȩ unius cuiusq: rei quid est eẽ designat. Ab hac it aducitur
non sunt igitur arbores animalia. Quȩstio dediffinitione. Maxima propositio

Expanded text:
a ex effectis, alia ex comparatione majorum aut minorum aut parium. Quorum quidem omnium et natura breviter attingenda est, et exempla ponenda. Eorum igitur locorum qui in ipso de quo agitur haerent, primum esse dixit a toto. Totum autem uniuscujusque rei in diffinitione constat. Omnis enim diffinitio rei quam diffinit adaequatur; quod si una quaeque res tota est nihil enim integrum esse nisi totum potest, diffinitione quoque totum esse necesse est, id est, quae totam rei quam diffinit substantiam claudat. Diffinitio vero est oratio quae uniuscujusque rei quidem esse designat. Ab hac ita ducitur Non sunt igitur arbores animalia. Quaestio de genere. Maxima propositio
Abbreviated transcription (Latin):
ipsius complexionis naturã. Nã hic quoq ut᷑hiis in quibus i nasũptione scđs
terminus ponebatur. dicendũ est scđm ipsiui scoplexiones figurã nul

Expanded text:
ipsius complexionis naturam. Nam hic quoque, ut in his in quibus in assumptione secundus ipsius complexionis naturam. Nam hic quoque, ut in his in quibus in assumptione secundus terminus ponebatur, dicendum est, secundum ipsius quidem compl
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ex tertia ꝓpositione deductus N amita ꝓponimꝰ. Si a nonẽ. Best. Baut̃ ñ ẽ :
Aigitur est: Hic quoq consequens pars ꝓpositionis assup̃taest. & cũ in ꝓpo¬
sitione affirmaretur. in assũptione negataẽ. & ẽ rata conse quentia & ꝑ
ficiens syllogis mum. hoc modo. Nãsiuerũ ẽ cũ nonsit a eẽ b. dico quia sib ñ
sit eẽ .a. Nã si poterit cũ b ñ sit ñ eẽ .a. frustra est pͥma ꝓpositio quȩdicit cũ¬
ñ eẽ B. erit aut̃. quͥasi a t̃minꝰ eẽ negabitur. posito ñ eẽ B termino cum nonsit
a. erit B. qđ ẽ impossibile . Honigitur fieri potest ut cũ non sit B. non sit .a.
Consequitur igitur ut cũ non sit .p. sit a. Qđsi prior pars ꝓpositionis quȩ p̃¬
cedens est auferatur. nullus est syllogismꝰ hocmͦ. Cũ enĩ dicimꝰ sia ñ ẽ eẽb
si ad sumamꝰ. atqui ẽ .a. nihileuenit nec essariũ. ut uelsit B. uł nonsit. scđm

Expanded text:
est ex tertia propositione deductus, cum ita proponimus, si a non est, b est, b autem non est, est ex tertia propositione deductus, cum ita proponimus, si a non est, b est, b autem non est, a igitur est. Hic quoque consequens pars propositionis assumpta est, et cum in propositione affirmaretur, in assumptione negata est, et est rata consequentia, et perficiens syllogismum hoc modo: nam si verum est, cum non sit a, esse b, dico quia si b non sit, est a: nam si poterit, cum b non sit, non esse a, frustra est prima propositio, quae dicit, cun esse b; erit autem, quia, si a terminus esse negabitur, posito non esse b termino, cum non sit a, erit b, quod est impossibile. Non igitur potest fieri ut cum non sit b, non sit a. Consequitur igitur, ut cum non sit b, sit a: quod si prior pars propositionis quae praecedens est auferatur, nullus est syllogismus, hoc modo: cum enim dicemus, si a non est, esse b, si assumamus: atqui est a, nihil evenit necessarium ut vel sit b, vel non sit secundum
Abbreviated transcription (Latin):
ter ẽp̃ta : Nã cũ scđa parsꝓpositionis Bnon eẽ dicer& sia fuiss& assũptios e
ꝓnuntiat. Affirmatio aut̃ ꝑ imit negationẽ. Quã assuptionẽ consequitur
ut a nonsit hoc modo. Sit enĩ ꝓpositio Sia est ꝓnon est & sig dico quia a¬
nonerit. Nãsierit acũ sic B. idẽ Berit & nonerit. Nonerit quidẽ expͥma
ꝓpositione quȩdicit. si a ẽ. Bnon est: Erit aut̃ ꝑ assup̃tionẽ . quadicim eẽ as
At sip̃cedens ꝓpositionis pars auferatur nonfi& ulla necessitas. Age enĩ in
huius modi ꝓpositione. Siaẽ  non est ita dicamus atqui nonẽ a. non conse¬
quitur ut  sit aut non sit. Iduero tali arguitur exemplo: Dicamꝰ enimi si
nigrũ ẽ albũ non est. Assumamusq: ñ esse nirũ. Nonstatĩ consequitur. ut
uel albũ sit ł nonsit. Potest enĩ aliquideẽ mediorum: Tertius mnodus ille¬

Expanded text:
terempta: nam cum secunda pars propositionis b non esse diceret, si a fuisset, assumptio b esse terempta: nam cum secunda pars propositionis b non esse diceret, si a fuisset, assumptio b esse pronuntiat. Affirmatio autem perimit negationem, quam assumptionem consequitur, ut a non sit, hoc modo. Sit enim propositio: «si a est, b non est», et sit b. Dico quia anon erit: nam si erit a, cum sit b, idem b erit et non erit : non erit quidem ex prima propositione quae dicit: «si a est, b non est» ; erit autem per assumptionem, qua dicimus esse b. At si praecedens propositionis pars auferatur, non fiet ulla necessitas. Age enim in huiusmodi propositione: «si a est, b non est», ita dicamus: «atqui non est a», non consequitur ut b sit aut non sit. Id vero tali arguitur exemplo. Dicamus enim: «si nigrum est, album non est», assumamusque non esse nigrum, non statim consequitur ut vel albu
Abbreviated transcription (Latin):
ual&. Cũ igitur a sit ẽb. Quosi cũ non sit  sit .a. quod scilic& ex assũptione
ꝓponitur : idẽ Berit & ñ erit. Nonerit quidẽ. quia s ñ eẽ ꝓponitur assũptio:
est igitur primꝰ modus taliũ syllogis morũ. qui ex inter empta parte conse¬
quentis ꝓpositionis funt. qui non sunt ꝑ fecti. neq ex se cogniti. sedeius indigent
quã superius ꝓposui. uł cuius lib& alterius ꝓbationis. ut uerieẽ monstren¬
tur. Qđ si prima pars inter imatur nonerit syllogismͦ: Ageenĩ : ita dicam
Siẽ a estb. At qui non ẽ .a: Non consequitur ut Bsit aut non sit: Id uero
non est. non necesse erit uł eẽ animal uel non eẽ: Sođs modus percon¬
tradictionẽ assũptionis. qui a scđa ꝓpositione descendit. Ille ẽ cũita ꝓponimus. Siaẽ
Bnonẽ. atqui ẽ b: igitur a. non est: Hic enĩ rursus scđa pars ꝓpositionis est in¬

Expanded text:
valet; cum igitur a sit est b. Quod si cum non sit b, sit a, quod scilicet ex assumptione valet; cum igitur a sit est b. Quod si cum non sit b, sit a, quod scilicet ex assumptione proponitur, idem b erit et non erit: non erit quidem, quia b non esse proponit assurimus modus talium syllogismorum, qui ex interempta parte consequenti propositionis fiunt, qui non sunt perfecti neque ex se cogniti, sed indigent vel eius quam superius proposui, vel cuiuslibet alterius probationis, ut veri esse monstrentur. Quod si prima pars interimatur, non erit syllogismus; age enim ita dicamus: «si est a, est b; atqui non est a», non consenon est», non necesse erit vel esse animal, vel non esse. Secundus modus per contradictionem assumptionis, qui a secunda propositione descendit, ille est cum ita proponimus: «si a est, b non est; atqui est b, igitur a non est». Hic enim rursus secunda pars propositionis est in
Abbreviated transcription (Latin):
modum sufficienter expressimꝰ. Nunc uero de his dicendũ est quorum
consequens propositionis pars ita assumitur ut perimatur : Ex his quoq
quattuor fiunt modi cũ prior ꝓpositionis pars. in assũptione non possit inter¬
imi ut ulla syllogismi necessitas consequatur. Est igitur primꝰ modus ta¬
lium syllogismorũ aprima ueniens ꝓpositione hic Si est .a. est B at qui non
est s: Non est igitur .a. Hicigitur e terminꝰ qui in prima ꝓpositione consequens
fuerat. in assũptione est inter ẽp̃tus. ut a terminus quiꝓpopositionis prima
pars fuerat interimeretur. eaq: necessitas taliratione ꝓhatur: Positũ nãq
est. si a sit. Besse. Et assup̃tio facta est. ut consequens pars ꝓpositionis interime¬
retur. id est . Noneẽ s. dico qui a consequitur non eẽ .a. Nam sipo test eẽ .a. ut
non sit .B. frustra erit prior propositio quȩ ait . si a sit Beẽ. At qui ea ꝓpositio

Expanded text:
modum, sufficienter expressimus. Nunc vero de his dicendum est, quorum modum, sufficienter expressimus. Nunc vero de his dicendum est, quorum consequens propositionis pars ita assumitur, ut perimatur. Ex his quoque quatuor fiunt modi, cum prior propositionis pars in assumptione non possit interimi, ut ulla syllogismi necessitas consequatur. Est igitur primus modus talium syllogismorum a prima veniens propositione sic: «si est a, est b; atqui non est b, non est igitur a»; hic igitur b terminus, qui in prima propositione consequens fuerat, in assumptione est interemptus,ut a terminus, qui propositionis prima pars fuerat, interimeretur, eaque necessitas tali ratione probabitur. Positum namque est, «si a sit, b esse»; et assumptio facta est ut consequens pars propositionis interimeretur, id est «non esse b». Dico quia consequitur non esse a: nam si potest esse a, ut non sit b, frustra erit prior propositio quae ait, «si a sit, b esse». Atqui ea propositio
Abbreviated transcription (Latin):
assumamus nulla uidetur fieri posse necessitas. uelut si ita dicamus: non ẽ aut̃¬
est : non eẽ hominẽ : Assumaturq: At non ẽ homo : Non necesse ẽ ut uł non
sit animal ÷ uel nonsit : De monstratur igitur in huius modi syllogismis. si
id quidem quod p̃cedit ponendo assumitur. ꝑ fectos atq ex ipsis ꝓpositionib
ꝓbabiles & necessarios fieri syllogis mos: Si uero id quod sequitur ponendo assu
matur nullã fieri necessitatẽ p̃ter intertiomodo. Quicũ sit similis his syllogismis
quiscđm disiunctionẽ ꝓpositis enuntiationibus fiunt. uidentur in rebus de
quibus ꝓponipossunt seruare necessitatẽ. cũ in cõplexione non seruent.
quod exceteris tribus modis arguitur. primo scđo atq: quarto in quib:¬
assũpta ponendo sequente ꝓpositionis parte. nihil ex necessitate conficitur.
Ac deliis quidẽ syllogismis qui duobus terminis coniunguntur. quorũq: pri

Expanded text:
assumamus, nulla videtur fieri posse necessitas, veluti si ita dicamus: «non est autassumamus, nulla videtur fieri posse necessitas, veluti si ita dicamus: «non est autest, non esse hominem», assumaturque: «at non est homo», non necesse est ut vel sit animal vel non sit. Demonstratum igitur est in huiusmodi syllogismis, si id quidem quod praecedit ponendo assumatur, perfectos atque ex ipsis propositionibus probabiles et necessarios fieri syllogismos; si vero id quod seqmatur, nullam fieri necessitatem praeter in tertio modo, qui cum sit similis his syllogismis qui per disjunctionem propositis enuntiationibus fiunt, videtur in rebus de quibus proponi potest servare necessitatem, cum in complexione non servet, quod ex caeteris tribus modis arguitur primo, secundo atque quarto, in quibus sumpta sequente ponendae propositionis parte, nihil ex necessitate conficitur. Ac de his quidem syllogismis, qui duobus terminis junguntur, quorum pri