comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mirabile. humile. anceps. obs¬
curũ. honestũ. cause. genus est
cui statim sñ orõne nr̃a fauet
coꝵ. qui audituri st̃. humile.
ꝙ negligitur ab auditore. An
et turpitulinis particeps ut
beniuolencia pariat aus offẽ¬
sam. Obscurũ: in quo aut tar

Expanded text:
mirabile humile anceps obscurum. Honestum causae genus est, cui statim sine oratione nostra fauet eorum qui audquod negligitur ab auditore, et et turpitudinis particeps, ut benevolentiam pariat et offensionem. Obscurum, in quo aut tar
Abbreviated transcription (Latin):
sũma leuit̾. incita grauit̾
inflexa mocłate. Hoc est. enĩ
illd̃ trimod̾ genꝰ clicendi. hu¬
mile mediũ. grancliloqͥũ. Cũ
enĩ magna clicimꝰ grauit̾ pro¬
tilr. Cũ mediocria temperate.
Nam in puis causis. nich grã¬
de. nicħ sblime clicenlũ est: s
leue pedestri more locr̃dũ. In
hominũ salute ꝓferimꝰ plus
magnificencie et fulgoris est
exhibenlũ. In temperatis uero
criusis uͥ nicħ agitur ut aguat
S tm̃ mͦ ut delectetur auditor
Int̾ utrũq moderate clicenlũ
est. S ⁊ ꝙͣuis de maguis reb
ter docere debet s sũmisse. Do¬
cet temperate cũ aͥd laudat aut
uituperat. Grandit̾ cũ ad ꝯu̾si¬
onez au̾sos aĩos ꝓuocat. Utẽ¬
da st̃ uerba ĩ sũmisso gen̾e suf¬
ficiencia: in temperato splẽden

Expanded text:
sa leviter, incitata graviter, inflexa moderate. Hoc est enim illud trimodum genus dicendi: humile, medium, grandiloquum. Cum enim magna dicimus, granditer protiliter; cum mediocria, temperate. 2. Nam in parvis causis nihil grande, nihil sublime dicendum est, sed leni ac pedestri more loquendum. In hominum salute referimus, plus magnificentiae et fulgoris est exhibendum. 3. In temperatis vero causis ubi nihil agitur ut agat, sed tantummodo ut delectetur auditor, inter utrumque est moderate dicendum; sed et quamvis de magnis rebus ter docere debet, sed summisse, cum docet; temperate, cum aliquid laudat vel vituperat; granditer, cum ad conversionem aversos animos provocat. Utenda tamen verba in summisso genere sufficientia, in tem
Abbreviated transcription (Latin):
corruptã gaianite in corruptã
ꝯtendũt. Gnoite i tritoite athe¬
otosianis exorti st̃. ex qͥb gnont¬
scͥpta de lie ⁊ hora nouissiman
recordantes xp̃i ꝑsonã in ysar
loquentͥos ls clies iuclicii ĩ co
meo. Tritoite u̾o uocati: qsi
cut tres clicimꝰ ꝑsonas in trni¬
tate. ita quoq tres asserũt dos

Expanded text:
corruptam, Gaionite incorruptam corruptam, Gaionite incorruptam contendunt. Agnoite et Tritheite a Theodosianis exorti sunt, ex quibus Gnoitscripta de die et hora novissima; non recordantes Christi personam in Isaia loquentis: Dies judicii in corde meo . Tritoitae vero vocati, quod sicut tres personas in Trinitate, ita quoque tres astruunt deos
Abbreviated transcription (Latin):
tes.⁊ aĩas hoĩuũ peccatoꝵ pꝰt
mortem in demones uerti pu
Nictages a somno uocati: qd̾
uigilias noctis respuũt suꝑsti¬
tõne ẽẽ clicentes uira temera¬
ri diuina qͥ noctez ad reqͥem tri¬
buit. Pelagiani. apelagio mo¬
nacho clicti exorti. Hu liberum
arbitriũ diumne gre anteponũt.
clicẽtes suffic̾e uolũtatẽ adimplẽ
cla uira diuina. Nestoriananes
genitrice. ut alia ꝑsona carnis
aliã fac̾e̾t ditatis nec unũ xp̃m
n uerbo dei et carne crecliclit. S
de duabus uaturis. S solam luco
diuinã asseruit ẽẽ uerã natul¬
negant: ⁊ unaz in eius ꝑsonam
naturã p̾licant. Theodosiam
gaianite appellati atheodosio e
gaiano: qui tp̃rib iustimiam
pͥncipis in alexanclria ppłi ꝓuer¬
si electone uno die sũt ordinati
ep̃i. Hu errores cutichis ⁊ chos¬
cori seq̃ntes calce douense ꝯsili¬
respuũt exduab una ni xp̃o
uaturar asserũt ꝙͣ theothosiam

Expanded text:
tes, et animas hominum peccatorum post tes, et animas hominum peccatorum post mortem in daemones verti putNyctages a somno nuncupati, quod vigilias noctis respuant, superstitionem esse dicentes jura temerari divina, qui noctem ad requiem tribuit. 63. Pelagiani a Pelagio monacho exorti: hi liberum arbitrium divinae gratiae anteponunt, dicentes sufficere voluntatem nda divina jussa. Nestoriani a Nestgenitricem, ut aliam personam carnis, aliam faceret deitatis; nec unum Christum in Verbo Dei et carne credidit, sed de duabus naturis, sed solam in eo divinam asservit esse natunegant, et unam in ejus persona naturam praedicant. Theodosiani et Gaianitae appellati a Theodosio et Gaiano, qui temporibus Justiniani principis in Alexandria, populi perversi electione uno die sunt ordinati episcopi. Hi errores Eutychetis et Dioscori sequentesrespuunt, ex duabus unam in Christo naturam asserunt, quam Theodosiani
Abbreviated transcription (Latin):
derũt. sũ qd̾ se crediclisse simula¬
uerũt. Quos eccł̃ia catholica mͣ¬
temo recepit sin tãꝙͣ petiũ pꝰt
flecũ negatõnis. Hanc illi ma¬
tuis caritate suꝑbe accipientes
eosq recipere uolentes ab ecc̃e
ꝯmunione recesserũt. et eũ ip̃o
lucifero auctore suo qͥ mane o¬
riebatur cad̾e menierũt. Ioui
mianiste. a ioumiano quodã mo¬
nacho licti. asserentes nullam
nuptaꝵ ⁊ uirginũ ẽẽ clistanci¬
am. nullũ q iut̾ abstinẽtes ⁊ fi¬
plicit̾ epulantos ẽẽ discrim̃. Eli¬
ucliani ab eliudio nominati. qͥ di¬
cunt pꝰt natũ xp̃m alios iariã
filios de iuro suo ioseph peperisse
Pat̾niani a pat̾no quodu exor¬
ti qͥ inferiores corporis partes
adiabolo fras opinant᷑. Arabici
nũcupati eo ꝙ in arabia exorti
st̃ licentes aĩam cum corpore
mori. atq nouissimo utrũq re¬
surg̾e. Tertullianiste clicti ater¬
ciuitatis cartaginencis aia in
mortale ẽẽ. s corporeã p̾cdicã¬

Expanded text:
credidisse simulaverant, quos ecclesia catholica materno recepit sinu, tanquam Petrum post fletum negationis: hanc illi matris caritatem superbe accipientes eosque recipere nolentes, ab ecclesiae communione recesserunt, et cum ipso Lucifero auctore suo, qui mane oriebatur, cadere meruerunt. § 55. Jovinianistae a Joviniano quodam monacho dicti, asserentes, nullam nuptarum et virginum esse distantiam, nullumque inter abstinentes et simpliciter epulantes esse discrimevidiani ab Elvidio nominati, qui dicunt post natum Christum alios Mariam filios de viro Ioseph peperisse. Paterniani a Paterno quodam exorti qui inferiores corporis partes a diabolo factas opinantur. Arabici nuncupati, eo quod in Arabia exorti sunt, dicentes animam cum corpore mori, atque in novissimum utrumque resurgi. Tertullianistae dicti a Tercivitatmortalem esse, sed corpoream praedican
Abbreviated transcription (Latin):
inqiud in nob̾ ip̃i sumꝰ: cũ exite
moriuꝰ. Ergo i ignis cũ de mũdo
per fulgura ꝓficiscit᷑ mũclus emo¬
citur. Hu plylosophoꝵ errores
ctiam ĩ apud ecc̃a incluxerunt
hereses. Inde eonas et formas nes¬
do qͣs inde apd̾ arriũ trmitas no¬
minis et apd̾ ualenciũ platonicꝰ
furor: inde marcionis deus melior
de transqͥllitate. Ab stoicis eĩ ue¬
nerat ⁊ ut aĩa int̾ire clicatur epi¬
cuiꝰ obẜuatur. ⁊ ut carnis resticu¬
cõ negetur de uana omium phi¬
losophoꝵ scola suit᷑ ⁊ ut ma¬
theria cũ deo ecuetur. zenonis
disciplina est. & uͥ qͥd de igneo
deo legitur eracletus int̾uenit
Eadem mat̾ia apd̾ hereticos et
philosophos uolutatur. Idẽ et¬
setractatꝰ implicat᷑.¬
.uii. de poe

Expanded text:
inquit, 'in nobis, ipsi sumus: cum exit, emorimur.' Ergo et ignis cum de mundo per fulgura proficiscitur, mundus emoritur. Hi philosophorum errores etiam et apud Ecclesiam induxerunt haereses. Inde αἰῶνες et formae nescio quae, inde apud Arium Trinitas nominis, et apud Valentinum Platonicus furor. Inde Marcionis Deus melior de tranquillitate: ab Stoicis enim venerat; et ut anima interire dicatur, Epicurus observatur; et ut carnis restitutio negetur, de vana omnium philosophorum schola sumitur; et ubi materia cum Deo aequatur, Zenonis disciplina est; et ubi quid de igneo Deo legitur, Heraclitus intervenit. Eadem materia apud haereticos et philosophos volutatur, idem retractatus inplicantur. § 7 De poe
Abbreviated transcription (Latin):
la. floriani a florino appellati qͥ¬
nũcupati qui de inu̾dia ueni¬
ens totam pene affrica sua per¬
suasione decepit. asserens mnĩo¬
re pr̃e filiũ. ⁊ mĩorẽ filio spi¬
ritũ scm̃ ⁊ rebaptizans catholi¬
cos. Bonosiam abonoso quodã
liũ cłi adoptimũ nõ ꝓpͥu asse¬
rũt. Circũcelliones dicti: eo ꝙ
agrestes st̃ quos catapitas uo¬
cant. Supraclicte heresis hñtes
doctrinaz. Hii amore mr̃ii seinz¬
ipos ꝑimũt. ut uiolent᷑ de hac iu¬
ta cliscedentes mr̾es noĩent᷑.
Priscillianiste apriscilliano uo¬
cati qui in hispania ex errore
tũ dogina ꝯposuit. Luciferiam

Expanded text:
la.' Floriani a Florino, qui e connuncupati, qui de Numidia veniens totam pene Africam sua persuasione decepit, adserens minorem Patre Filium, et minorem Filio Spiritum sanctum, et rebaptizans catholicos. Bonosiaci a Bonoso quodam lium Dei adoptivum, non proprium adserunt. Circumcelliones dicti eo, quod agrestes sint, quos Cotopitas vocant, supradictae haeresis habentes doctrinam. Hi amore martyrii semetipsos perimunt, ut violenter de hac vita discedentes, martyres nominentur. Priscillianistae a Priscilliano vocati, qui in Hispania ex errore tum dogma composuit. Luciferiani
Abbreviated transcription (Latin):
dicit xp̃m nõ dm in ueritate. s
hoĩem in phantasia apparuisse.
archontiaci. a principib appellã¬
tur: qͥ uniuersitate ꝙͣ deus cõ¬
didit opera ẽẽ archangłoꝵ defẽ¬
tentur. nuditate. Uñ ⁊ nucli
orant. ⁊ nudi int̾ se mares feĩe¬
q ꝯueniũt. Camiani ꝓinde sic
appellati qm̃ cam adorant. Se¬
thiam nomen acceperũt afilio
adam qui uocatus est. seth: cli¬
sedechiani uocati: pro eo ꝙ
melchisedech hũc sacerdote łi
nõ hoĩe fuisse. S uirtutẽ lĩ ẽẽ
arbitrant᷑. Angłici uocati st̃: qui¬

Expanded text:
dixit Christum non Deum in veritate, sed dixit Christum non Deum in veritate, sed hominem in phantasia apparuisse. Archontiaci a principibus appellantur: qui universitatem quam Deus condidit, opera esse archangelorum defentantur nuditatem, unde et nudi erant, et nudi in se mares feminaeque conveniunt. Cainani proinde sic appellati, quoniam Cain adorant. Sethiani nomen acceperunt a filio Adam, qui vocatus est Seth, disedechiani vocati pro eo quod Melchisedech sacerdotem Dei, non hominem fuisse, sed virtutem Dei arbitrantur. Angeli
Abbreviated transcription (Latin):
n se appeslare uoluer̃t.i. naz
quilteasse suis dogmatib figu̾̃t
npocraciani a carpocrate quo¬
qe fuisse tantũ et de utroq se¬
eu progenitũ. Cherintiani: a
cheunto quoda nũcuꝑati.. Dui
int᷑ cetera cutũcisione obẜuãt.
mille annos pꝰ resurrectonẽ in
uolnptate carnis futuros p̾clicãt
nazirenus est appellatus filiũ
dei ꝯfiteant᷑ oĩa tam̃ uet̾is logis
aistodũt. Offite a colubro uoĩa
ust̾. Coluber eiuĩ grece: offi. cłr
Colũt enĩ ẜpente: clicentes ip¬
sũ in paradisum inluxisse uir¬
tutis cognitõnez. Ualentiniam.
aualentino quodã platonico
sectatore uocati: qͥ conas id ẽ se¬
alaqͥda in originẽ cłi creatoris
induxit xp̃m quoq de uirgine
corporis supsisse. S per eã qͣsi
ꝑ fistulam tnͣsisse asserũt. Appel¬
lite quoꝵ appelles pͥnceps fuit
qui creatore angłm nescio quẽ
głiosũ suꝑioris cłi faciens dm.
legis isis illũ igneũ affirmãs. Ap¬
cellice quoꝵ auctor appelles: quii

Expanded text:
appellare voluerunt; animam Deum suis dogmatibus fingunt. Carpocratiani a Carpocrate quonem fuisse tantum, et de utroque sexu progenitum. Cerinthiani a Cerintho quodam nuncupati. Hi inter caetera circumcisionem observant, mille annos post resurrectionem in voluptate carnis futuros praedicantaeus est appellatus, Filium Dei confiteantur, omnia tamen veteris legis custodiunt. Ophitae a colubro nominati sunt. Coluber enim GraeceColunt enim serpentem, dicentes ipsum in paradiso induxisse virtutis cognitionem. Valentiani a Valentino quodam Platonico sectatore vocati: qui αἴωνας id est saecula quaedam in originem Dei creatoris induxit. Christum quoque de Virgine nihil corporis assumpsisse, sed per eam quasi per fistulam transisse asseruit. Apellitarum quoque Apelles princeps fuit: qui creatorem, angelum nescio quem gloriosum superioris Dei faciens, Deum legis Israel, illum igneum affirmans. Apellitae quorum auctor Apelles, qui
Abbreviated transcription (Latin):
enani ab aereo quodã nũcupan
st̃ Hu offerre sacrificiũ pro defi̾¬
tis sperũt. Ethiani ab echio st
uocati. Idẽq eimonnani ab en¬
nomio quod̃ clialetico ethii diso¬
pło ex cuiꝰ noĩe mag̾ innotueri
dissimilẽ pr̃i asserentes filiũ sp¬

Expanded text:
eriani ab Aerio quodam nuncupati eriani ab Aerio quodam nuncupati sunt: hi offerre sacrificium pro defunctis spernunt. Ethiani ab Ethio sunt vocati, idemque Eunomiani ab Eunomio quodam dialectico, Ethii discipulo, ex cujus nomine magis innotuerunt, dissimilem Patri asserentes Filiu
Abbreviated transcription (Latin):
tropos enĩ grece: latme hõ int̾¬
pretat᷑: ignorantes uocẽ lñi
poreus. Deus eni ne  m̃bris
clistinguit᷑: nec corporis mole se¬
setur. E raclite ab eracleo aus¬
re exorti. Monachos tñ recipi¬
ũt: cõiugia respuũt regna sel
ꝑuulos here nõ crecdũit. Nonas¬
ani a nouato rome urb̾ p̾sbro ex¬
orti: qui aduersꝯ corueliũ cathe¬
dram sacerdotalez conatꝰ ĩuade
heresim iustituit uolens aposti¬
cas suscipe ⁊ rebaptizans bapti¬
zatos. Montani heretiai dictiꝙ
in tp̃r psecutõnis in mõtib lanu¬
erũt. qua occasione se a catholi¬
ce ecc̃e corpore cliuiserũt. Ebio¬
uite ab ebione dicti. Hii semi¬
uidei st̾: et ita tenẽt eungłium
ut legem carnałr seruẽt adu̾so
quos ad gualatas apłs scribens
inuenitur. Eotiniani a fotino
gallo grecie sirmue ep̾o nũcupat
qui ebionitarũ heresim suscitãs
assent xp̃m a maria per iosepl
nupciali coitu fuisse cõceptũ. A¬

Expanded text:
θρωπος enim Graece, Latine homo inteθρωπος enim Graece, Latine homo interpretatur: ignporeus est enim, nec membris distinguitur, nec corporis mole censetur. Heraclitae ab Heraclio auctore exorti. Monachos tantum recipiunt, coniugia respuunt, regna caelorum parvulos habere non credunt. Novatiani a Novato Romae urbis presbytero exorti, qui adversus Cornelium cathedram sacerdotalem conatus invadere, haeresim instituit, nolens apostatas suscipere, et rebaptizans baptizatos. Montani haeretici dicti, quod tempore persecutionis in montibus latuerunt; qua occasione se a catholicae Ecclesiae corpore diviserunt. Ebionitae ab Ebione dicti. Hi semiiudaei sunt, et ita tenent Evangelium ut Legem carnaliter servent: adversus quos ad Galatas Apostolus scribens invenitur. Photiniani a Photino Gallograeciae Sirmiae episcopo nuncupati, qui Ebionitarum haeresim suscitans adseruit Christum a Maria per Ioseph nuptiali coitu fuisse conceptum. A
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ mũclicia ita se noĩauerũt.
Gioriantes enĩ se de suis meritis
negant penitẽtibꝰ ueniã pec̃oꝵ
Uicluas si nupserũt tanquam
adulteras clampuãt: mũdio¬
res se ceteris p̾dicant qͥ nomẽ
suũ si cognosc̾e uellẽt mũda¬
nos se pociꝰ ꝙͣ mũdos uocarẽt
Pauliani a paulo samosateno
exorti st̃: qͥ clixit nõ semꝑ fuis¬
se xp̃m s a maria sũpsisse u̾iciũ
Exmogeniani ab hermogene
quodam uocati: qui materiam
nõ uatura introducens dõ non
nato ꝯparauit eã: matrẽq ele¬
mentoꝵ et deũ asseruit quos
imꝓbat apłs elem̃tis seruiẽtes
Manichei a quoda persa exti¬
terũt qui uocatus est manis.
Hic cluas naturas et sb̃as ĩtro¬
cluxit .i. bonã et mala. et aĩas
ex cło qͣsi ex aliqͦ fonte manare
asseruit. ac testam̃tũ uetus reᷤ¬
puĩt. nouũ ex parte recipiũt
eo qd simplicitate rustica cdm̃
ħere humana mẽbra q̃ ĩ diuimᷤ
libris scripta st̃ arbitrant᷑. An¬

Expanded text:
propter munditiam ita se nominaverunt. Gloriantes enim de suis meritis, negant paenitentibus veniam peccatorum: viduas, si nupserint, tamquam adulteras damnant: mundiores se ceteris praedicant. Qui nomen suum si cognoscere vellent, mundanos se potius quam mundos vocarent. Pauliani a Paulo Samosateno exorti sunt, qui dixit non semper fuisse Christum, sed a Maria sumpsisse initium. Hermogeniani ab Hermogene quodam vocati, qui materiam non natam introducens, Deo non nato eam comparavit, matremque elementorum et deam adseruit; quos bat, elementis servientes. Manichei a quodam Persa extiterunt, qui vocatus est Manes. Hic duas naturas et substantias introduxit, id est bonam et malam, et animas ex Deo quasi ex aliquo fonte manare adseruit. Testamentum Vetus respuunt: Novum ex parte recipiunt. uod simplicitate rustica Deum habere humana membra, quae in divinis libris scripta sunt, arbitrantur; ἄν
Abbreviated transcription (Latin):
ñ eẽ sp̃m scm. Apollinariste ab
apollinare uocati st̃: dicentes
cepisse. Anticlicomarite appella¬
a st̾: pro eo ꝙ marie uirginita¬
natũ uiro suo fuisse ꝯmixtam
Metangis monite id̾o tale nom̃
acceperũt: qr angeos grece uas
dđr. Asserũt enĩ sic cẽ in pr̃e fi¬
liũ tanꝙͣ uas minus: intra uas
maiꝰ. Patriciani a quodã patͥ

Expanded text:
 sanctum. Apollinaristae ab Apollinare vocati sunt, dicentes cepisse. Antidicomaritae appellati sunt pro eo, quod Mariae virginitanatum viro suo fuisse conmixtam. Metangismonitae ideo tale nomen acceperunt, quia ἄγγος Graece vas r. Asserunt enim sic esse in patre Filium, tanquam vas minus intra vas majus. Patriciani a quodam Patri
Abbreviated transcription (Latin):
peccuma emere uoluisset. Hi
lñt creaturã nõ a deo s a uirtu¬
te qͣclam sr̃na creata. ¶Mena¬
clriani amenandro mago disci¬
pulo symonis nũcupati qͥ mũ¬
clũ nõ adco s ab angłis factuii
asserunt. ¶Bassilicliani a lial¬
lide appellati: qui int̾ reliquad
blaphemias passũ iħm abuegi
Nicholaite clicti a nicholao di¬
acono ecõe ierosolimoꝵ qͥ cum
stephano. et ceteris ꝯstitutꝯ est
a petro: qui ꝓpt̾ pulctitudine

Expanded text:
pecunia emere voluisset. Hi dicunt creaturam non a Deo, sed a virtute quadam superna creatam. Menandriani a Menandro mago, discipulo Simonis nuncupati, qui mundum non a Deo, sed ab angelis factum esse asserunt. Basilidiani a Basilide appellati, qui inter reliquas blasphemias, passum Jesum abnegant. Nicolaitae dicti a Nicolao diacono Ecclesiae Hierosolymorum, qui cum Stephano et caeteris constitutus est a Petro: qui propter pulchritudinem
Abbreviated transcription (Latin):
de eccł̃ia recesserũt ex noie
suoꝵ auctoꝵ nũcupant᷑: qͥdam
uero ex causis: qͣs eligentes cost¬
tuerũt. Symonia dicti a symo¬
ne magice discipline ꝑito. cui
petrus in actib apłoꝵ maledĩ¬

Expanded text:
de Ecclesia recesserunt, ex nominibus suorum auctorum nuncupantur, quidam vero ex causis quas eligentes instituerunt. Simoniani dicti a Simone, magicae disciplinae perito, cui Petrus in Actibus apostol
Abbreviated transcription (Latin):
delubͥs locus regenatoꝵ ẽ ĩ quo
septẽ gradus in sp̃c sc̃i mist̾io¬
re forͣnt̾. tres in descensu: et tres
tinguens fornacẽ ignis. Stabi¬
limentũ peclũ: fundamẽtũ aq̃
in qͦ plenitudo cliuinitatis in¬
ħ̾itat corporałr. ¶Basilice pͥ¬

Expanded text:
delubris locus regeneratorum est, in quo delubris locus regeneratorum est, in quo septem gradus in Spiritus sancti mysterio formantur, tres in descensu, et tres o hominis exstinguens fornacem ignis, stabilimentum pedum, fundamentum aquae, in quo plenitudo divinitatis habitat corporaliter. Basilicae pr
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ generale. ꝑ locis enĩ qͥbꝰcũq
magins antiqui templa clicebũt
& templa clicta: qͣsi tecta ampla
het locus clesignatꝰ ad orieutẽ
icontẽplatõne templũ liceba¬
sad ortũ: portica ad occasũ. si¬
nistra ad septẽtrionẽ clext̾a ad
nencliẽ expectans: Uñ et qͣndo
implũ construebant oriente
expectabant eqͥnoxialẽ ita: ut
lmee ab ortu ad occidentẽ misse
ferent. ¶Partes celi dext̾a si¬
uistraq equales. ut qui cõsid̾e̾t
is deprccaret᷑ rectũ asꝑic̾e̾t oriẽ¬
te. ¶Faua clicta a fais: qͥbꝰ
templa error gentiliũ cõstruebt
ui et consulentes clemonũ res¬
ponsa audirent. ¶Delubra ue¬
teres clicebant templa fontes
ñcia: qͥbꝰ ante ingressũ delue¬
uint᷑: et appellari delubra a cle¬
lendo. Ip̾e st̃ nũc edes cũ sacris
tontib in q̃b fideles regn̾ati.:
purificant᷑. et bñ qͦdam p̾sagi¬
o delubra st̃ appellata. st̃ enĩ in
ablutõne pcc̃oꝵ. ¶ Fons aũt ĩ

Expanded text:
men generale. Pro locis enim quibuscunque magnis antiqui templa dicebant: et templa dicta, quasi tecta ampla: sed et locus designatus ad orientem a contemplatione templum dicebaad ortum, postica ad occasum, sinistra ad septentrionem, dextra ad meridiem spectans. Unde et quando templum construebant, orientem spectabant aequinoctialem, ita ut lineae ab ortu ad occidentem missae fierent partes caeli dextra sinistra aequales; ut qui consuleret atque precaretur rectum aspiceret orientem. Fana dicta a Faunis, quibuso templa error gentilium construebat unde consulentes daemonum responsa audirent. Delubra veteres dicebant templa fontes habentia, quibus ante ingressum diluebantur; et appellari delubra a dilendo. Ipsa sunt nunc aedes cum sacris fontibus; in quibus fideles regenerati purificantur, et bene quodam praesagio delubra sunt appellata; sunt enim in ablutionem peccatorum. Fons autem in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsoclia d̾r ex greco nom̃
accepit. Nam prõs: latine ad
ode grece latine grece cantus
et tonos et tenores clicũt: qr
ibi crescit sonus et desinit. Ac¬
centus aũt dictus. ꝙ iuxta cã¬
tũ sit. Sicut aduerbiũ. qr uixͣ
uerbũ est. Acutꝰ accẽtꝰ est: qr
acuat et clirigat sillabam. Gra¬
uis q depͥmãt et deponat. ẽ enĩ
cuto ⁊ graui ꝯstrit. Incipiens
eni ab acuto in grauẽ desinit
Atq ita clũ ascenclit et desce̾¬
clit circũflexus efficit᷑. Acutꝯ
aut et cucũflexus similes sũt¬
Nam ut̾q leuat sillabã. Grã
ius ꝯͣrius iudetur ambobꝰ nam
semꝑ depͥmit sillabas cũ illi le¬
uent. ut. Unde uen̾t titan
nox u̾fidera ꝯdit. Dñ ħ grauis
est. Minꝰ enĩ sonat ꝙͣ acutus
et cutũflexꝰ. Monosillaba at̾
ut ars: acutũ accent̾ꝯ̃ ħ̾ebit
Si uero natirtiłr longͣ ut tes:
cirtũ flerũ. Dissillaba ꝑs ora¬
t̾onis si pͥore naturalr lõgͣm

Expanded text:
citur ex Graeco nomen accepit. Nam Graece πρός, Latine 'ad' ᾠδή Graece, Latine 'cantus'et tonos et tenores dicunt, quia ibi sonus crescit et desinit. Accentus autem dictus, quod iuxta cantum sit, sicut adverbium quia iuxta verbum est. Acutus accentus dictus, quod acuat et erigat syllabam. Gravis, quod deprimat, et deponat, est enim cuto et gravi constat: incipiens enim ab acuto in gravem desinit; atque ita, dum ascendit, et descendit, circumflexus efficitur. 3. Acutus autem et circunam uterque leuat syllabam. Grauis contrarius uidetur ambobus; nam semper deprimit syllabas, cum illi leuent, ut Vnde uenit Titan et nox ubi sidera condit. Vnde hic grauis est; minus enim sonat quam acutus et circumflexus. Monosyllaba autem ut ars, acutum accentum habebit; si uero naturaliter longa, ut res, circumflexum. Disyllaba pars orationis, si priorem naturaliter longam
Abbreviated transcription (Latin):
sit. Accẽtus aũt repertꝰ est. ł ꝓptͥ
distinctonẽ. ut uiridiq in littore
ꝯspicitur. sus. ne dicas ursꝰ.ł ꝓpt̾
et nõ ꝓlucta meta uł cliscernen¬
de ambiguitatis cã: ut gͦ nrã cũ
ꝓclucitur go. cãm significcit. cũ co¬

Expanded text:
s. Accentus autem repertus est, vel propter distinctionem, ut viridique in littore conspicitur sus, ne dicas ursus; vel pet non producte meta; vel discernende ambiguitatis causa, ut ergo, nam cum producitur go, causam significat; cum co
Abbreviated transcription (Latin):
sũ per longitudinez sũ per lati¬
tudinez. Nam luna annis octo¬
fertur explere arcłm suũ. Mer¬
amꝰ annus .xx. Lucifer. anuis
isdem signis ⁊ ꝑtib reu̾tũtur.
Quedam sidera rudus soł p̃pe¬
dita a nomala fiũt aut retrogͣ¬
cla. aut stacionaria. iuxͣ qd̾ ⁊ po¬
eta meminit clicens. Sol tp̃ra
chuiclit eui. Mutat nocte cliẽ
radusq potentib astͣ. Ire uetat
cursusq uagos statione morat᷑.
cuntur: id est errantes q̃
particłas addũt et detrahunt

Expanded text:
 per longitudinem, sive per latitudinem. Nam Luna totannis fertur explere circulum suum, Mercurius annis XX, Lucifer annis isdem signis et partibus revertuntur. Quaedam sidera radiis solis praepedita anomala fiuada, aut stationaria, juxta quod et poeta meminit dicens: Sol tempora dividit aevi; Mutat nocte diem, radiisque potentibus astra Ire vetat, cursusque vagos statione moratur. cuntur, id est errantes, quparticulas addunt et detrahunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Dũ płuit sr̃ frum̃tũ: totũ clissicit
Dñr in etlnopia ẽẽ formice. ad for¬
nia cauis : q̃ arenas aureas pedi¬
b enuũt. qͣs astoduit neqͥs aufe¬
rat. captantes ad necẽ ꝑsecũtur.
Formicaleon ad hoc uocatꝰ. qd̾ ẽ
uelut formicaꝵ leo. uł certe for¬
inica pant̾ et leo. Est enĩ aĩal ꝑ¬
uũ formicis satis infestũ qd̾ se ĩ
puluere absconlit. et formicas
de. aũt leo et formica uocatur: qr
aliis aĩalib ut formica est. for¬
micis aũt ut leo.¬

Expanded text:
dum pluit ei super frumentum, totum ejicit. Dicuntur in Aethiopia esse formicae ad formam canis, quae arenas aureas pedibus eruunt, quas custodiunt ne quis auferat, captantesque ad necem persequuntur.Formicoleon ob hoc vocatus, quia est vel formicarum leo vel certe formica pariter et leo. Est enim animal parvum formicis satis infestum, quod se in pulvere abscondit, et formicas de autem leo et formica vocatur, quia aliis animalibus ut formica est, formicis autem ut leo
Abbreviated transcription (Latin):
us pusillũ aĩal: grecũ illi
nomen est. qͥcqͥd u̾o exeot᷑¬
hitur latinũ fit. Alii dñt mures
qd̃ ex humore terre nascunt. N
mus terra est. Uñ et humꝰ. Hi
in plenilunio iecur crescit: sicut
quedam maritima augentur q̃
rursus minuence luna de ficum
Sorex latinũ est. eo qd̾ rodat: et
in modũ serre precidat. Antiqͥ a
soricem. sauricem licebãt sicut
tela clicta: qͣsi mus longͣ: Na
telũ a longitudine dictũ. Heci¬
genio sb̃dola. in domib uͥ nuta
catulos suos tnͣsfert mutaꝙ
dem: seipentes ⁊̃ et mures ꝑscis

Expanded text:
us pusillum animal. Graecum illi nomen est; quidquid vero ex eo trahit Latinum fit. Alii dicunt mures quod ex humore terrae nascantur; nam mus terra, unde et humus. His in plenilunio iecur crescit, sicut quaedam maritima augentur, quae rursus minuente luna deficiunt. Sorex Latinum est, eo quod rodat et in modum serrae praecidat. Antiqui autem soricem sauricem dicebant, sicut tela dicta, quasi mus longus. Nam telum a longitudine dictum. Haec ingenio subdola in domibus, ubi nutrit catulos suos, transfert mutatque sedem, serpentes etiam et mures pers
Abbreviated transcription (Latin):
&espuns cooꝑtũ. qd exide dicit᷑
noĩtũ: eo qd̾ sb̾rigit qñ spinis
suis elaucłr. qͥb undiq ꝓtectus
est ꝯͣ insidias. Nam statim ut a¬
lod ꝑsenserint pͥmũ se sb̾rigit
atq in globũ cõuerso in sua fe
arma recolligit. Huiꝰ pruden¬
ia quecla est. Nam dum abs¬
adent de uite supinũ sese uolu¬
tat sr̃eam. et sic cam exib uatis
suis. Grillus: nom̃ a sono uocis
ħs. Hic retro anibulat: t̾rã tere¬
brat. studet noctibꝰ. uenatur eũ
formica. circulignta capillo ĩ cau̾¬
nani eiꝰ comiecta. afflato pͥus plꝰ¬
uere ne se abscondat: ita formi¬
ce conplexibꝰ trahitur. Formica
dicta: ab eo qd̾ ferat micas far¬
det enĩ in futurũ: et p̃parat esta¬

Expanded text:
uod exinde dicitur nominatum, eo quod subrigit se quando spinis suis clauditur, quibus undique protectus est contra insidias. Nam statim ut aliquid praesenserit, primum se subrigit, atque in globum conversus in sua se arma recolligit. Huius prudentia quaedam est; nam dum absciderit uvam de vite, supinus sese volutat super eam, et sic eam exhibet natis suis. habet. Hic retro ambulat, terram terebrat, stridet noctibus. Venatur eum formica circumligata capillo, in cavernam ejus conjecta, afflato prius pulvere, ne se abscondat: ita formicae complexibus trahitur. Formica dicta ab eo, quod ferat micas fardet enim in futurum, et praeparat aesta
Abbreviated transcription (Latin):
sitũ nec scdinh̾itũ. aut motũ aͥd digne
dicatur. ¶ In est tñ et quodãmͦ latitu¬
do caritatis. qr nos et ab errore colligit
n uentate et continet. In est ei et lõgitu¬
do: qr nos longͣnimit̾ malos portat doñ
em̃datos prĩe future restituat. In est ei
et altitudo: ꝑ ꝙͣ om̃em sensũ su escieu¬
cie miñsitate ex superat. In est ei et ꝑ¬
fundum: quo dampnandos infeuꝰ uir̃
equitatez disponens p̾ordinat

Expanded text:
situm, nec secundum habitum aut motum aliquid digne situm, nec secundum habitum aut motum aliquid digne dicatur, inest tamen ei quodammodo latitudo charitatis, qua nos et ab errore colligit, et continet in veritate. Inest ei et longitudo, qua nos longanimiter portat, donec emendatos patriae futurae restituat. Inest ei et altitudo, per quam omnem sensum suae scientiae immensitate exsuperat. Inest ei et profundum, quo damnandos inferius justa aequitate disponens praeordinat
Abbreviated transcription (Latin):
uine magnitudinis. ista est ut ĩtelli¬
gamꝰ eũ intra onũa s nõ ĩclusũ. Ex¬
tra omĩa s nõ exlusũ. Et id̾o int̾iore
ut omĩa contineat. Ideo ext̾iorẽ ut ĩ cir¬
cũsqͥpte magnitudineis sue ĩmensitate
onĩa ꝯcludat. Per id ergo ꝙ ext̾ior ẽ:
ostenditur ẽẽ creator. Per id u̾o ꝙ in¬
t̾ior: gub̾nare om̃ia demostrat᷑. Ac ne ea
que create st̃ sũ deo essent. deus ĩtͣ om̃ia
est. Uerũ ne exͣ ł̾m eẽnt: deus ext̾ior ẽ
ut om̃ia ꝯcludantur ab eo. ¶ De ꝯsũ
na mopia. sicut et reliqͣ uerba qͣtenus
id qd̾ meffabile est. utrũq dici possit:
qm̃ de d̾o nich digne humanꝰ ẜmo dicit.
¶Dum locał nõ sit deus: locałr tñ in
sius ambulat scĩs: dũ de loco in locũ p̾di¬
catur ab eis: Nam deus qui nec loco mo¬
uetur nec tpee. In ẜius tñ suis et tpre
et loco mouetur: quociens ab eisdem lo¬
całr p̾dicatur. ¶ Dum de d̾o̾ uec sccłm
ꝙͣtitate nec sccłm qͣlitate. nec scłm

Expanded text:
elligamus eum intra omnia, sed non inclusum; extra omnia, sed non exclusum. Et ideo interiorem, ut omnia contineat; ideo exteriorem, ut incircumscripta magnitudinis suae immensitate omnia concludat. Per id ergo, quod exterior est, ostenditur esse creator; per id vero quod interior, gubernare omnia demonstratur. Ac ne ea quae creata sunt sine Deo essent, Deus intra omnia est. Verum ne extra Deum essent, Deus exterior est, ut omnia concludantur ab eo. 4. Consummna inopia, sicut et reliqua verba, quatenus id quod ineffabile est, utcunque dici possit, quoniam de Deo nihil digne humanus sermo dicit. 5. Dum localis non sit Deus, localiter tamen in suis ambulat 119 sanctis, dum de loco in locum praedicatur ab eis. Nam Deus, qui nec loco movetur, nec tempore, in servis tamen suis et tempore et loco movetur, quoties ab eisdem localiter praedicatur. 6. Dum de Deo nec secundum quantitatem, nec secundum qualitatem, nec secundum
Abbreviated transcription (Latin):
tñ est totus. Nõ ita putandꝰ est ĩ oĩb¬
ẽẽ deus: ut una q̃ res ꝓ magnitudine
porto̾nis sue capiat eum .i. maxima
maiꝰ. et minima minꝰ dũ sit pocius
ip̃e totus in om̃ibꝰ sñ omĩa in ip̃o oĩpo¬
tencia diuine maiesta cũcta potestatiᷤᷤ
sue inmensitate ꝯcludit. nec euadẽdi

Expanded text:
n est totus. Non ita putandus est esse in omnibus Deus, ut unaquaeque res pro magnitudine portionis suae capiat eum, id est, maxima majus, et minima minus, dum sit potius ipse totus in omnibus, sive omnia in ipso 2. Omnipotentiae divinae majestas cuncta potestatis suae immensitate concludit ne
Abbreviated transcription (Latin):
nũ luo st̃: qͦꝵ unũ ẽ fini¬
tũ. Alc̾m infinitũ. Finitũ hipo¬
thesis grece: Latine c̾a d̾r. ubi
cum certa ꝑsona ꝯtrouersia
est. Infinitũ qd̵ gre thesis: la¬
tine ꝓpositũ noĩatur. Hoc ꝑso¬
nã non h̾t c̾tã nec est in thesis
aliqͣ certa circũstancia. id est
nec locus nec tp̃s. In cã u̾o c̾ta
omĩa st̃: uñ qͣsi ꝑs cause est ꝓ¬
xui. de locutõne.

Expanded text:
num duo sunt: quorum unum est finitum, alterum infinitum. Finitum hypothesis Graece, Latine causa dicitur, ubi cum certa persona controversia est. 2. Infinitum quod Graece thesis, Latine propositum nominatur. Hoc personam non habet certam, nec inest ei aliqua certa circumstantia, id est, nec locus, nec tempus. In causa vero certa omnia sunt, unde quasi pars causae est pXVI. De elocutione.
Abbreviated transcription (Latin):
b̾ i femininis ornãdoꝵ criniũ ꝯpa¬
go ietinet᷑ ne laxiꝰ fluant. et ĩ spar¬
sos clissipẽt᷑ capillos ¶ In auies. ab
aurũ foramibꝰ nũcupate. qͥb̃ p̃cio¬
sagrana lapidũ dependũt᷑. ¶Hau¬
iũ usꝯ in grecia puelle utraq au¬
re: pu̾itiñ dext̾a gerelũt. ¶ Corcĩs
ft̾cͥuli aurei a collo ad pectꝰ usq ad
pendentes. Torq̃s añt et bulle a ui¬
is gerũt᷑. feminis u̾o iomlia et
mpelle. Dicte a̾ torq̃s: qd̾ sĩt torte

Expanded text:
 in feminis ornandorum crinium conpago retinetur, ne laxius fluant et sparsos dissipentur capillos. Inaures ab aurium foraminibus nuncupatae, quibus pretiosa grana lapidum dependent. Harum usus in Grecia puelle utraque aure, pueri tantum dextra gerebant. Torques sunt circuli aurei, a collo ad pectus usque pendentes. Torques autem et bulle a viris geruntur, a feminis vero monilia et catelle. Dicte autem torques, quod sint torte
Abbreviated transcription (Latin):
pilleũ sutile. a qͦ sacerdotes utebat
TIaz iurgula q̃ ĩ pelleo erat ꝯnͣtebã¬
t̾. filo ꝙ fiebat ex laua hostie. ¶¬
uñ fiebat. ¶Cidarũ et ip̃m sacdot
erat. qd̾ a plerisq mit᷑ uocabatur
¶ Ornam̃ta capitis femmͣꝵ cͥia¬
dema. nibũ. capitulũ mitra. ¶ Di¬
ademͣ c̃ ornam̃tũ capitis mationͣ
ex auro et gẽnus ꝯtextũ. qd̾ ĩ se cͥ¬
cũactis extremitatibꝰ retro ad stͥng̾
ex inde clictũ grece qd̾ p̾ligat᷑.
¶Aimibꝰ est fasciola tnͣsuersa ex
tã mag̾ nibata ẽ. Na et lum̃. qd̾ cͥ
nib uocat᷑. l et nĩb sit dẽsitas nu¬
bii ¶Capitulũ est. qd ułgo capitu
tis deuotaꝵ. s pilleũ deuotũ ẽ uio¬

Expanded text:
es utebantur, nam virgula que in pileo erat connectebatur filo, quod fiebat ex lana hostie ceunde fiebat. Cidaris et ipsum sacerdotum erat, quod a plerisque mitra vocatur Ornamenta capitis feminarum: diadema, nimbum, capitulum et mitra. Diadema est ornamentum capitis matronarum ex auro et gemmis contextum, quod in se circumactis extremitatibus retro adstringitur; et exinde dictum Graece quod praeligetur. Nimbus est fasciola transversa ex tam magis nimbata est. Nam et lumen, quod nimbus vocatur, licet et nimbus sit densitas nubis. Capitulum est quod vulgo capitultis devotarum. Sed pilleum virorum e
Abbreviated transcription (Latin):
dicta. Huiꝰ pͥncipiũ a lib̾o q̃da gen¬
tilos eristimãt: qd̾ lis ĩ potãdo mo¬
ta uino capita uĩcire fascioł ĩstitu¬
erit. Idcͥto oli linei ac lanei gn̾is
mĩata corona. ¶Imꝑatores romͣ¬
ni et reges qͥd̾ gẽciũ aureas coronͣs
utũt᷑. Pse. thiaras ger̃t. S reges rͨ¬
tas satrape ĩ curuas. Reꝑta ã thi¬
ara a semi ramide. assirioꝵ regina
Q genꝰ ornam̃ti ex inde usq hoctie
gens ip̃a retinet. ¶ Athemẽses eĩ
cicladas aureas gerebant ꝑtĩ ĩ uerti¬
fulas apices: pillea. sũ galeria ute

Expanded text:
est. Huius principium a Libero quodam gentiles existimant, quod his in potando mota vino capita vincire fasciolis instituerint. Idcirco olim linei ac lanei generiminatam coronam. Inperatores Romani et reges quidam gentium aureas coronas utuntur. Persae tiaras gerunt; sed reges rectas, satrapae incurvas. Reperta autem tiara a Semiramide Assyriorum regina. Quod genus ornamenti exinde usque hodie gens ipsa retinet. Athenienses enim cyclades aureas gerebant, partim in vertifulas, apices, pillea sive galeria fe
Abbreviated transcription (Latin):
⁊eticłin qd̾ collig̾ comas dictũ
beo ꝗd̾ retinet crines: ne effũdat᷑
Discriminalia capitis mlieꝵ sũt
uocata ex eo qd̃ capd̾ auo disc̾uãt
Na discrinare cłidert ẽ di. ¶ Antie
ẜ cincĩni dependentes ꝓpe auriculas

Expanded text:
t quod colligit comas, dictum ab eo quod retinet crines ne effundantur. Discriminalia capitis mulierum sunt vocata ex eo quod caput auro discernant; nam discriminare dividere dicitur. Antiae sunt cincinni dependentes prope auriculas
Abbreviated transcription (Latin):
aut .xxͣxx. aut in alias qͣsl mn
nores maiores. ut qͥ clistͥbuere
ꝑticulas quesiere sibi uocabu¬
la quib id qd̾ uolebãt nũcupa¬
re et alfutrũ clignosc̾e possent
Horam uidel appellantes qͣsi
certi tp̃ris hora .i. t̾minꝰ sit. sic̃
qͦ fines. horas uocitare solemꝰ
¶Punctꝰ u̾o a ꝑuo pũcti tnͣs¬
censu qui fit in horologio. Mi¬
nuta aũt aminore int̾uallo uo¬
cantes. ¶Partes a participati¬
one cutuli zodiaci. ꝙ̃ tricenis
clieb per m̃ses singłos scĩdãt.
¶Porro momenta a motusi¬
derũ celerrimo nũcupantes. cũ
aliquis sibi breuissiuris ĩ spaci¬
is ced̾e acq succede̾ sentitꝰ.
Minimũ aũt oĩm et qd̃ nulla

Expanded text:
aut XL, aut in alias quaslibet minores, majoresve quid distribuere particulas, quaesiere sibi vocabula, quibus id quod volebant nuncupare, et alterutrum dignoscere possent, horam videlicet appellantes, quod certi temporis ora, id est, terminus sit: sicut que fines oras vocitare solemus. Punctos vero a parvo puncti transcensu, qui fit in horologio, minuta autem a minore intervallo vocantes. Partes a partitione circuli Zodiaci, quem tricenis diebus per menses singulos findunt. Porro momenta a motu siderum celerrimo nuncupantes, cum aliquid sibi brevissimis in spatiis cedere atque succedere sentitur. Minimum autem omnium, et quod null
Abbreviated transcription (Latin):
cluo tp̃ra. unũ breui tribuant
ult᷑ quid cliuidant nõ h̾ntibus
ħ atomũ nũcupari placuit as¬
tũ mathematici in explorandis
hominũ genitis ad atomũ uꝰ
item singulas in pũctos .xxii.
¶Punctos singulos in mom̃¬
gła in ostenta .lx. clistribuunt
ut ꝯsid̾ata cdiligencius port̾one
tellaꝵ fcm̃ eiꝰ qui uascitur qͣsi
absq ertore deprehendãt ꝙͣ ꝙͣ
uana a nr̃a fide aliena obfua¬
to neglecta ea uideamꝰ pocius
qͥd apłs ad celeritate resureti¬
utit᷑ dicens. Onĩs quid resurge¬
miꝰ s nõ oñs ĩmutabim̃. In ã¬
plurimi scͥptores inclifferent̾
breuissimũ illd̾ temporis spaci¬
ũ quo palpebra ocłi nri moue¬
ri põt. Q. uod in ictu pũgentis
tnͣscurrũt. Q̾ secari et cliuicli
nequid. nũc mom̾ĩtũ nũc pu̾ctũ
Nũc atonomũ uocant

Expanded text:
uo tempora, unum brevi tribuant, ultra in quod dividant non habentibus, hoc atomum nuncupari complacuit. Attamen mathematici in explorandis hominum genituris, ad atomum usque item singulas in punctos XII, punctos singulos in momgula in ostenta LX distribuunt, ut, considerata diligentius positione stellarum, fatum ejus qui nascitur quasi absque errore dnostra fide aliena est observatio, neglecta ea videamus potius quo, Apostolus ad celeritatem resurrectiutitur, dicens: Omnes quidem resurgemus, sed non omnes immutabimur, in aplurimi tamen scriptores indifferenter brevissimum illud temporis spatium, quo palpebra oculi nostri moveri potest, quod in ictu pungentis transcurrit, quod secari et dividi nequit, nunc momentum, nunc punctum, nunc atomum voca
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ liei si quis ambulauerit in
clie o nõ offenclit uͥ ꝙͣuis al¬
legorice se lie cliscipłos u̾o
qui illustͣti fueri̾t horas appel¬
lauerit solito tũ humane ꝯpo¬
sitonis ordine numeꝵ cliffit
horaꝵ. ¶Uerũ notãdũ est ꝙ
si om̃s anni clies cluodenis ho¬
ris putentus estiuos ncc̃e est
dios longiorib. brumales u̾o
breuiorib horis ꝯclucli. Si

Expanded text:
ambulaverit in die, non offendit. Ubi quamvis allegorice, se diem, discipulos vero, quia se illustrandi fuerant, horas appellaverat; solo tamen humanae computationis ordine numerum diffinivit horarum. Verum notandum est quia si omnes anni dies decem duodenis horis computentur, aestivos necesse est dies longioribus, brumales vero brevionibus horis includi. Si
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ apena et̾na. Non a presentis uite sup¬
plitõ lib̾at. Q̾ si apena p̾senti homines
liburentur per baptisurũ: ip̃m putarẽt
baptismi p̃miũ: nõ illd̾ eternũ. Eigoso
luto reatu peccati manet tam̃ quedã tem¬
porał pena: ut illa uita feruenciꝰ reqͥtat᷑
que erit. a penis om̃ib aliena. ¶Nullus
negat fideliũ etiam post baptismũ quo
pcc̾a delentur cotidie ꝙͣ diu in isto scło su¬
mus: ad d̾m nos deb̾e conuerti. Q ꝙͣuis
sñ int̾missione sic cotidie agendũ: nũꝙͣ
qr quinatus ad huc sccdm adam nõ est.
reuasci sccłm xp̃m nõ potest. Neq enĩdi
dic̾e regeneratio n eum poterit: ꝙ̃ gene¬
uerto tenent: operib destruũt. De ip̃is
legitur. Multiplicati sũt suꝑ numerũ:
Ut sb̾andias in regno p̃destinatoꝵ. Qui
scelera te uiuũt in ecc̃a: et ꝯͥcare nõ desi

Expanded text:
enim a poena aeterna non a praesentis vitae supplicio liberat. Quod si a poena praesenti homines liberarentur per baptismum, ipsum putarent baptismi praemium, non illud aeternum. Attamen soluto reatu peccati manet quaedam temporalis poena ut illa vita ferventius requiratur quae erit a poenis omnibus aliena. Nullus negat fidelium etiam post baptismum quo peccata delentur quotidie quandiu in isto saeculo sumus, ad Dominum nos debere converti, quod quamvis sine intermissione sit quotidie agendum, nunquam quia qui natus adhuc secundum Adam non est, renasci secundum Christum non potest. Neque enim dici regeneratio in eum poterit quem genequam 177 verbo tenent, operibus destruunt, de ipsis legitur: Multiplicati sunt super numerum , ut subaudias, in regno praedestinatorum. 7. Qui scelerate vivunt in Ecclesia, et communi
Abbreviated transcription (Latin):
ecc̃a est in qua manet fons in ablutd̃ne
pcc̃oꝵ: Hcreticiaũt id solũ ymagnnana
ostentutõne facuĩt. Idoq illis baptisimũ
nõ ad remissionẽ ꝑccoꝵ. s ad supplicũ te¬
timoniũ datur. ¶ Pro solo reatuorigmͣ¬

Expanded text:
esia est in qua manat fons in ablutionem peccatorum Haeretici autem id solum imaginaria ostentatione faciunt; ideoque illis baptismus non ad remissionem peccatorum, sed ad supplicii testimonium datur. 2. Pro solo origin
Abbreviated transcription (Latin):
cdiꝰ. ferrũ ẽ latũ cinꝰ dupͤ mucro ac¬
si bisfurcꝰ ĩ mod̾ caude hirũdinis.
for̾tur. Uñ et celidoniatꝰ cłr. ¶ Sica
a secandodicta. Est enĩ glachiꝰ bre¬
ius qͦ maxĩe utũt᷑: qͥ apd̾ italos la¬
trocinia ex̾cent. a qͦ et sicarii dicti
toris ĩ bicdũ emissꝰ gladiꝰ curuatꝰ
fuiss: ex acie recta ꝓcurrit unꝰ ad
id corrigẽdũ. Tũq a pugnãte tes¬
põsũ ẽ: sica ꝑugnabo. inde sice no¬
mñdatũ ẽ. ¶ Secures signa st̃. q̃ at
ꝯsules ferebãt᷑. qͣs hispani ab usu
francoꝵ ꝑ cliriuatone frãciscas uo¬
cãt: ea signa portari: ne aut usũ
ꝑdet belli. aut uacãs aspectũ. amit¬
tet gladioꝵ¬

Expanded text:
rum est latum, cuius duplex mucro ac bifurcus in modum caudae hirundineae formatur; unde et chelidoniacus dicitur. Sica a secando dicta. Est enim gladius brevis quo maxime utuntur qui apud Italos latrocinia exercent; a quo et sicarii dicti.toris in ludum emissi gladius curvatus fuisset ex acie recta, procucurrit unus ad id corrigendum; tumque a pugnante responsum est: Sic ha pugnabo. Inde sicae nomen datum.' Secures signa sunt quae ante consules ferebantur; quas Hispani ab usu Francorum per derivationem Franciscas vocant. Ea signa portari ne aut usum perderent belli, aut vacans aspectum amitteret gladior
Abbreviated transcription (Latin):
cłidit .i. ceruice cecat. Ad ħ eĩ pͥmũ
ẽ fcũs: cũ cet̾a mbra securib mag̾
ceclũt᷑. collũ gladio tm̃. acies aũt gla¬
gii ab acumine dicta. ¶Capulus
nõ st̃. ¶ Mucro nõ tm̃ gladii ẽ. s et
ciũlib teli acum̃ lictꝰ a longitudine
naz macron greci longũ uocãt. Hinc
et machera ¶Machera at cłca gla¬

Expanded text:
id est cervicem secet. Ad hoc enim primum est factus. Nam cetera membra securibus magis ceduntur, collum gladio tantum. Acies autem gladii ab acumine dicta: capulus vnon sinit. Mucro non tantum gladii est, sed et cuiuslibet teli acumen, dictus a longitudine, nam macron Greci longum vocant, hinc et machera: machera autem est gla
Abbreviated transcription (Latin):
gentiliũ celebratio¬
ib instituti st̃. uñ
et qͥ cos spectãt: cle¬
monũ cultibꝰ inẜui¬
re uident᷑. Na res eq̃stris antea sĩ¬
plex agebat᷑: & utiq cõis usus reatꝰ
nõ erat. S cũ ad ludos coactꝰ ẽ natu¬
rał usꝯ ad demoĩoꝵ cultũ traslatꝰ est.
Itaq castori et polluci cleputãt᷑. hee
sp̃es qͥbꝰ et eqͦs a mercurio clist̾butos
historie docent. S et neptunꝰ eq̃st̾s

Expanded text:
lebrationibus instituti sunt. Unde et qui eos spectant daemonum cultibus inservire videntur. Nam res equestris antea simplex agebatur, et utique communis usus reatus non erat, sed cum ad ludos coactus est naturalis usus, ad daemoniorum cultum translatus est. 2. Itaque et Castori et Polluci deputantur hae species, quibus equos a Mercurio distributos Stesichorus docet; sed et Neptunus equestris
Abbreviated transcription (Latin):
Docis ad imperiũ sacris uo esse
seauntur.
¶ut̾ sut sacris uocis ad imꝑium
¶Iussa tenet corpus tellꝰ hyulca

Expanded text:
ocis ad imperium sacris non esse sinuntur, Intersunt sacris, vocis ad imperium Jussa tenet corpus, tellus hiulca
Abbreviated transcription (Latin):
Henusperon supͣ terrã est ea
pars celi que a nob̾ totu uidet᷑
Hemisperon sb terra est q̃ i
De uł circulis

Expanded text:
Hemisphaerion supra terra est ea pars caeli quae a nobis tota videtur; Hemisphaerion sub terra est quae uinque circulis
Abbreviated transcription (Latin):
iitudo eiꝰ qͣ lancos craterasq nõ
crcedat: unguẽtis et ip̃e aꝑtꝰ.
oraliticꝰ in asia reꝑtꝰ: mensure
iõ ultͣ cubitos binos candore ꝓri¬
iꝰ ebori. a qͣdam similitucline et
aiiso uig̾. ¶ Alabandicꝰ t̾re suc no¬
mine nũcupatur purpure aspec
ii simił. Iste moriente igni liqͣt̾
yte egypti ascriptꝰ coticuł ad t̾ren¬
A colliria qͣdã utilitate natiurili ꝯ¬

Expanded text:
nitudine quae lances craterasque non excedat, unguentis et ipse aptus. 9. Coraliticus in Asia repertus, mensura non ultra cubitos binos, candore proximo ebori quadam similitudine. E diverso niger Alabandicus terrae suae nomine nuncupatus, purpurtu similis. Iste in oriente igni liquatuparte Aegypti adscripta, coticulis ad terenda collyria quadam utilitate naturali
Abbreviated transcription (Latin):
marmoris canlidꝰ atq tnͣslucẽs
ex qͦ qͦndã templũ constructũ est.
a qͦdã rege forib aureis: qͥbꝰ clau¬
sis claritas intꝰ diurna erat.
¶Entes ebori sumił. in quo clari¬
ũ conclitũ ferũt. Parioq similis:
candore et cluricia nimꝰ tũ ponde¬
roso qͥ porus uocatur. ¶ Ostraciteᷤᷤ
uocatꝰ: qd̾ similitudinẽ teste ha¬
beat usꝯ eiꝰ ꝓpumice. ¶ Melani¬
tes lapis clictꝰ. eo qd̾ melleũ et
clulcem succũ emittat. Hisimi¬
ciꝰ lapis asꝑ et indomitꝰ.⁊ oĩa
atterens: ex qͦ lapide gemine te¬
e: inueĩt᷑ in egypto. ¶ Amiri¬
tes sinuł uicto. s durior gigni¬

Expanded text:
oris, candidus atque translucens; ex quo quondam templum constructum est a quodam rege foribus aureis, quibus clausis claritas intus diurna erat. Chemites ebori similis, in quo Darium conditum ferunt, Parioque similis candore et duritia, minus tantum ponderosus, qui porus vocatur. Ostracites vocatus quod similitudinem testae habeat: usus eius pro pumice. Melanites lapis dictus, eo quod melleum, et dulcem succum emittat. 27. Smyris lapis asper, et indomitus, et omnia atterens, ex quo gemmae tee invenitur in Aegypto. 29. Hammites si
Abbreviated transcription (Latin):
litꝰ. Hic integer fluctuari tradi
ꝯmmutꝰ mergi. ¶ Arabitꝰ lapis¬
lmł ẽ ebori sũ ulla macula. Bnc
croco simile. ¶ Iudaicꝰ lapis
Aest. atq for in scemate gͣnclis
scͥpturis sb̾ inuicẽ modulatꝰ. qͣs

Expanded text:
latus; hic integer fluctuari traditur, comminutus mergi. Arabicus similis est eboris sine ulla macula. Hic croco similem. Iudaicus lapis albus est atque in schemate glandis, scripturis subinvicem
Abbreviated transcription (Latin):
Corntheꝰ ammoniare gutte simi¬
lis cũ uarietate cliu̾soꝵ coloꝵ cho¬
rinto pͥmũ reꝑtꝰ. ex quo colũpne
ingentes liminͣq fuit ac trabes.
¶Caristeũ uiride optimũ nomẽ
ab aspectu hñs : eo qd̾ gratis sit:
his qͥ gẽmas sculpũt. Euis eĩ in¬
riditas reficit oculos. Numidicꝰ
marmor numiclia mittit ad cotẽ
succũ climittit. croco similẽ ũle
et nom̃ accipit. nõ ctustis s ĩ mͣs
sa luminũ usui aptũ est. ¶ Lucũ
leũ marmor uascitur in thio ĩsu¬
la. cui luculꝰ consul nom̃ cledit.
qͥ delectatus illo: p̾mꝰ tomã ĩue¬
eit. solũq pene hoc marmor ab
amatore nom̃ accepͭ. ¶ Est ⁊ liẽ¬
sis tefrian appellatꝰ a colore cinerts
cuiꝰ lapiclis alligatõ ꝯͣ spentes
laudatur. ¶Ebur ab arro .i. ele
.ui. de gẽmis
genera: gẽma secũt᷑. q̃ młtũ
uiro decore tribuũt uenꝰtate co¬
loꝵ. Primorclia caꝵ: a rupe cau¬
caso. Ferũt fabule ꝓ metheũ pri¬
mũ fragintũ saxi eiꝰ includisse fe¬

Expanded text:
Corinthaeus, Ammoniacae guttae similis cum varietate diversorum colorum, Corintho primum repertus: ex eo columnae ingentes, liminaque fiunt, ac trabes. 15. Carystium viride, optimum nomen ab aspectu habens, eo quod gratum sit iis qui gemmas sculpunt; ejus enim viriditas reficit oculos. 16. Numidicum marmor Numidia mittit, ad cotem succum dimittit, 263 croco similem, unde et nomen accepit, non crustis, sed in massam et liminum usum aptuleum marmor nascitur in Melo insula; cui Lucullus consul nomen dedit, qui delectatus illo primus Romam invexit; solumque pene hoc marmor ab amatore nomen accepit. Est et Lunensis. Tephrias appellatus a colore cineris, cuius lapidis alligatio contra serpentes laudatur. Ebur a barro, id est 6 De gemmisgenera gemmae secuntur, quae multum auri decorem tribuunt venustate colorum. Primordia eius a rupe Caucaso. Fabulae ferunt Prometheum primum fragmentum saxi eius inclusisse fe