comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
emundes ꝯscientrã ab omii inqͥnam̃to ire. ⁊ disceptati omᷤᷤ. nurinu¬
ris ⁊ liuoris ⁊ qͥcqͥd om̃ino adu̾sari cognosert᷑ ait paq frͣum. aut
obedientie semoꝵ. de cordis habitacło eliminare festine. Deinde ⁊̃
cireũdare tͥ flores bonoꝵ quoꝵq actuũ. ⁊ laudabiliũ studioꝵ
scã. q̃cͥq amabilia. q̃cq bone fame. si ꝗͣ uixtꝰ. si qͣ laus discypline
hec cogitare. in his exerceri eurato. Ad istiꝰ modi secure uocabis
lus nrͣ floridꝰ redolente nimirũ conscientra pietatẽ. s pacẽ. s
mansuetudinẽ. s nistictã. s obedientrã. s hylaritatẽ. s humili¬
tatẽ. & delectulo qͥdẽ sic. Domũ uͦ dei sp̃alẽ se ip̃m qͥsq agnosea
nirum ⁊ colligatũ. curate inꝗͣ illi tigna dare imputribilia. dequa¬

Expanded text:
ndes conscientiam ab omni inquinamento irae et disceptationis, et murmuris, et livoris; et quidquid omnino adversari cognoscitur aut paci fratrum, aut obedientiae seniorum, de cordis habitaculo climinare festines. Deinde etiam circumdare tibi flores bonorum quoruncumque actuum et laudabilium studiorum, ecunque amabilia, quaecunque bonae famae, si qua virtus, si qua laus disciplinae; haec cogitare , in his exerceri curato. Ad istiusmodi secure vocabis lus noster floridus, redolente nimirum conscientia pietatem, sed pacem, sed mansuetudinem, sed justitiam, sed obedientiam, sed hilaritatem, sed humilitatem. Et de lectulo quidem sic. 8. Domum vero Dei spiritualem se ipsum quisque agnoscat, nixum et colligatum: curate, inquam, illi tigna dare imputribilia et immo
Abbreviated transcription (Latin):
siserunt sabbataeiꝰ Cur enĩ qd dilectus repudiat. ñ irrideat immicꝰ:
lor ualde impudentrã aliquoꝵ qͥ int̃ nos st̃. q cu oñis nos sua singula

Expanded text:
eriserunt Sabbata ejus . Cur enim, quod dilectus repudiat, non irrideat inimicus? eriserunt Sabbata ejus . Cur enim, quod dilectus repudiat, non irrideat inimicus? Miror valde impudentiam aliquorum, qui inter nos sunt, qui cum omnes nos sua singular
Abbreviated transcription (Latin):
lioqͥn delicato satis ocio. dormitare uoles. si ñ exercitatꝰ quiesce appetas.
ꝯlie fecunditate neglecta soł cuptas racheł amplex ib oblectari.S n
inqͥt. ut seras nisi obedientie maudatoꝵ: ꝯtẽplationes gustũ penitꝰ
ñ deberi. Non gͥ putes de ꝓpͥe amore qͥetis. scẽ obedientie actib. semoꝵ¬
ue traditionib p̃ rudicium ullatenꝰ faciendũ. Alioqͥn ñ dormiet tec̃
sponsus inlectulo uno. illo p̃sertim quẽ tͥ ꝓ obedientie florib ei cutiᷤ.
Atq urticis iobedientie asꝑsisti. ꝓpt̾ qd̾ ũ extiudiet orationeᷤᷤ tuaᷤ
locatꝰ q ñ ueniet. nec enĩ dabit in obedienti copiã suytantꝰ obedientie
antator ut mori qͣm ñ obedire tualuerit. S neq approbat tue contẽ¬
plationis inane ociũ. qui dic̃ ꝑ ꝓpħam. laboraui sustinens. significanᷤᷤ
¶ipꝰ qͦ exul celo. npatria sũme quietis. oꝑatꝰ ẽ salutẽ in medio t̾re
agis auntẽ uereor nete qͦ inuoluat formidolosa illa sententra. ita into¬

Expanded text:
lioquin delicato satis otio dormitare voles, si non exercitatus quiescere appetas, et Liae fecunditate neglecta solis cupias Rachelis amplexibus oblectari. Sed inquit, ut scias, nisi obedientiae mandatorum contemplationis gustum penitus non deberi. Non igitur putes de propriae amore quietis sanctae obedientiae actibus, seniorumve traditioni praejudicium ullatenus faciendum. Alioquin non dormiet tecum Sponsus in lecto uno, illo praesertim, quem tibi pro obedientiae floribus cicutis atque urticis inobedientiae aspersisti. Propter quod non exaudiet orationes tuas vocatusque non veniet; nec enim dabit inobedienti copiam sui tantus obedientiae amator, ut mori, quam non obedire maluerit. Sed neque approbat tuae contemplationis inane otium, qui dicit per prophetam: Laboravi sustinens, significans tempus, quo exsul coelo et patria summae quietis, operatus est salutem in medio terrae. Magis autem vereor, ne te quoque involvat formidolosa illa sententia, ita into
Abbreviated transcription (Latin):
talia. que mag noscint᷑ sane apta ornatii. qͣm uecessanta e
saluti. dehis ꝑrecoptũ ñ habeo. ꝯsiliũ autẽ dci. Qm qͥdẽ isti us¬
modi ligna constat. ⁊ laboriose queri. ⁊ difficile inuetiiri. ⁊ ꝑic łose
lignis aliis laꝗͥarra p̃̾parari. que ⁊si minꝰ apprreant splendida. ñ
minꝰ tam̃ ualida ẽẽ ꝓ bant᷑. insuꝑ ⁊ faciliꝰ possident᷑. ⁊ tuciꝰ. Uturã¬
mͥ illoꝵ suppetat copia lignoꝵ. quib ortꝰ sponsi eccłra copiose den¬
sat᷑. paa: bonitas. benignitas. gaudiũ insp̾u sco̾. misereri inhylari¬
dade. tribuere insiplicitate. gaudere cũ gaudentib.flere c̃ flentib.
In ñ tu illam domũ qd ad laquearra spectat. satis habundeq orna¬
dim censeas. ꝗͣ talib lignis inspereris sufficient̃. ꝯpositeq tabu¬
latãꝰ Dñe dileai decorẽ domꝰ tue. semꝑda mͥ ligna hec queso. qui¬

Expanded text:
talia, quae magis noscuntur sane apta ornatui, quam necessaria fore saluti. De his praeceptum non habeo, consilium autem do: quoniam quidem istiusmodi ligna constat et laboriose quaeri, et difficile inveniri, et periculose s autem ex lignis aliis laquearia praeparari, quae etsi minus appareant splendida, non minus tamen valida esse probantur, insuper et facilius possidentur et tu illorum suppetat copia lignorum, quibus hortus Sponsi Ecclesia copiose densatur, pax, bonitas, benignitas, gaudium in Spiritu sancto, misereri in hilaritate, tribuere in simplicitate, gaudere cum gaudentibus, fiere cum fientibus . An non tu illam domum quod ad laquearia spectat satis abundeque ornatam censeas, quam talibus lignis inspexeris sufficienter compositeque tabulatam? Domine, dilexi decorem domus tuae . Semper da mihi ligna haec, quaeso,
Abbreviated transcription (Latin):
cella uinaria. cũ sint ꝯali ẜpenes sponsũ celle. ł a pote ce diuersa inse re¬
inemim me alibi latius disputasse. Nonne hec condita st̃ inqͥt aput
me. ⁊ signata inthesauris meis: Eͦ ꝓdiu̾sitate cellarũ diiisiones gr̃ar̃
sunit. n unicuiq manifestat᷑ spc̃ ad utilitatẽ. &. qͣmꝗͣ qͥdẽ det᷑ sermo

Expanded text:
cella vinaria, cum sint et aliae penes sponsum cellae vel apothecae, diversa in se rebus cellis memini me alibi latius disputasse . Nonne haec condita sunt, inquit, apud me, et signata in thesauris meis? Ergo pro diversitate cellarum, divisiones gratiarum sunt, et unicuique manifestatur Spiritus ad utilitatem. Et quanquam alii
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmit᷑. Neq enĩ ꝓtulerunt dicrit. qͣsi deplurib s qͣsi de una. ꝓtulit
inqͥt ficꝰ grossos suos. nut sentio ego q̃ ẽ plebs iudeoꝵ. Qnta inhatc
saliator parabolice in eũgłio loqui uidet᷑. ut ẽ illud. Arborẽ fici habe¬
bat qͥdam plantatã in uineã suã. ꝯcet̾a. Item. Uidete ficulneã. ⁊ om̃s
arbores & trathanaeli dictum ẽ. Cũ esses subfici uidite. & rursum
maledic̾ ficulnee ꝓeo qd̾ non inuenit fructũ inea. Bene ficꝰ q̃ bona
licet patͥarcharum radice. ꝓdierit. numꝗͣ tatñ in altũ ꝓficere. numꝗͣ
se humo attollere uoluit. nũꝗͣ respondere radici ꝓceritatȩ ramoꝵ.
generositate floꝵ. fecunditate fructitũ. Male ꝓrsus tͥ tͣua radice

Expanded text:
itur. Neque enim, Protulerunt, dixit, quasi de pluribus; sed quasi de una, protulit, inquit, ficus grossos suos; et, ut sentio ego, quae est plebs Judaeorum. Quanta in hanc Salvator parabolice in Evangelio loqui videtur? ut est illud: Arborem fici habebat quidam plantatam in vinea sua etc.; item: Videta ficulneam et omnes arbores : et Nathanaeli dictum est: Cum esses sub ficu, vidi te . Et rursum maledicit ficulneae, pro eo quod non invenit in ea fructum . Bene ficus, quae bona licet patriarcharum radice prodierit, nunquam tamen in altum proficere, nunquam se humo attollere voluit, nunquam respondere radici proceritate ramorum, generositate florum, fecunditate fructuum. Male prorsus tibi cum tua radice
Abbreviated transcription (Latin):
ad qͥd: Credo ut sibi adqͥrat sponsã de hominib. Mira res. Ad sponsab
ueniebat. & absq sponsa ñ ueniebat. Querebat sponsã: & sponsa eũ ip ͭ ͦ¬
erat. Andue erant. absit. Una ẽ inqͥt columba mea. S sic̃ de diu̾sis
ouium gregib unũ facere uoluit. ut sit unũ ouile. & unus pastor.tt̃a
cũ haberet᷑ sponsã inherentẽ sibi apͥncipio multitudinẽ angłoꝵ
placuit ei a de hominib ꝯuocare ecclĩam. atq unire illi q̃ de celoi esli
ut sit una sponsa. & sponsus unus. cͦ exadi ta ista ꝑfecta ẽ illa. ñ dupli¬
cata. & agnoscit de se dictũ. Una ẽ ꝑfecta mea. Porro unã ꝯformitas
facit. nc̃ qͥdẽ insimili deuocione. post ea uͦ & inpari gła. Habes etade
utrũq decelo. & sponsũ scilicet ihesũ: & sponsam iherlĩa uł . ile q̃de¬
ut uidet᷑ semet ipsũ ex inaniuit formã serui accipiens. e usu puleuꝰ¬
dinẽ hominũ factus. habitu inuentus ut homo.: at illã inqͥ nã putamꝰ

Expanded text:
Ad quid? Credo ut sibi acquirat sponsam de hominibus. Mira res! Ad sponsam veniebat, et absque sponsa non veniebat. Quaerebat sponsam, et sponsa cum ipso erat. An duae erant? Absit! Una est enim, ait, columba mea. Sed sicut de diversis ovium gregibus unum facere voluit, ut sit unum ovile, et unus pastor , ita cum haberet sponsam inhaerentem sibi a principio multitudinem angelorum, placuit ei et de hominibus convocare Ecclesiam, atque unire illi quae de coelo est, ut sit una sponsa, et sponsus unus. Ergo ex adjecta ista, perfecta est illa, non duplicata, et agnoscit de se dictum: Una est perfecta mea . Porro unam conformitas facit, nunc quidem in simili devotione, postea vero et in pari gloria. 7. Habes itaque utrumque de coelo, et sponsum, scilicet Jesum, et sponsam semetipsum exinanivit formam servi accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus ut homo . At illam in quanam, putamus,
Abbreviated transcription (Latin):
angłi. querit postremo & sapit qͤ apud illos st̃: ñ qͦ suꝑ teͬrã. Qd euidentiꝰ
celestis insigne originis quã ingenitã & in regione dissimilitudinis
retinere similitudinẽ. glãm uite celibis int̾ra & ab exule usurpari. in
corpore. deniq pene bestiali uiuere anglm:  Celestis sunt ista. potentis.
ñ terrene. & qͦd uere de celo sit anima q̃ hec potest aꝑte indicant. Audi tam̃
aꝑtiꝰ. Uidi inqt̾ ciuitatẽ scãm iherusalẽ nouã descendentẽ de celo. adeo pa¬
ratã tanquã sponsã ornatã uiro suo. et addidit. Et audiui uocẽ magnã:

Expanded text:
t, non quae super terram. Quod evidentius coelestis insigne originis, quam ingenitam, et in regione dissimilitudinis, retinere similitudinem, gloriam vitae caelibis in terra, et ab exsule, usurpari, in corpore denique pene bestiali vivere angelum? Coelestis sunt ista potentiae, non terrenae, et quod vere de coelo sit anima quae haec potest, aperte indicant. Audi tamen apertius: Vidi, inquit, civitatem sanctam Jerusalem novam, descendentem de coelo, a Deo paratam, tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
u̾itate firmatã. Neq enĩ et mͥ ꝓpt̾ea placet. qͥa ꝑ illiꝰ os potissimũ me
dñs ab errore lib̾auit. ⁊ ꝑ illiꝰ ministeriũ gr̃ãm mͥ baptismi salutaris
ĩdulsit. tãꝗͣ. plantatori. et rigatori meo nimiu̾ faueã. s qͥa de h  re et
ip̾e h dix̃ qd̾ pie cogitanti. et recte ĩtelligñti loqͥtur etã ille qͥ i̾erem̃¬
tũ dat ds. In ip̃a gͦ resurrectione. ñ facile ẽ dm̃ uide. nͥ his qͥ corde st̃

Expanded text:
um me dominus ab errore liberauit et per illius ministerium gratiam mihi baptismi salutaris indulsit, tamquam plantatori et rigatori meo nimium faueam, sed quia de hac re et ipse hoc dixit, quod pie cogitanti et recte intellegenti loquitur etiam ille, qui incrementum dat, deus. \'in ipsa\' ergo resurrectione non facile est
Abbreviated transcription (Latin):
aũt facie ad faciem. p̾sertĩ qͥa apłs exp̃ssiꝰ dĩx̃. Nẽ scio ex parte. tc̃ aũt̃
cognoscam sicut ⁊ cognitꝰ sũ. Si gͦ tẽ corꝑali dm facie cognoscemꝰ. cor¬
ꝑali nẽ eiꝰ facie cogniti sumꝰ. luc enĩ cognoscã inqͥt sicut ⁊ cognitꝰ sũ.
Unde qͥs eũ ñ iuitelligat. eo loco etzã nr̃am faciẽ illã significare uolu¬
isse de qͣ dicit alio loco. noꝰ aut̃ reuelata facie glam d̃ni speculantes.
licet fidei. ĩ głam ꝯtẽplatõis et̾ne. ħ qͥppe agit ħ tͣnsformatio. qͣ uit̾i̾or
h̾o renouatur de die ĩ diẽ. De qͦ ⁊ apłs petrus cũ eũ moneret ornari. ñ
q̃ aforis ĩquit ornant᷑ capilloꝵ ĩ cͥspatõib. aut auro. ⁊ margaritis uł ue¬
ste p̃tiosa. s ille absꝯditꝰ cordis hõ . qͥ ẽ ante dm diues. In qͣ enĩ facie ue¬

Expanded text:
s expressius dixit, Nunc scio ex parte; tunc autem cognoscam sicut et cognitus sum . Si ergo tunc corporali Deum facie cognoscemus, corporali ejus nunc facie cogniti sumus: Tunc enim cognoscam, inquit, sicut et cognitus sum. Unde quis eum non intelligat eo loco etiam nostram faciem illam significare voluisse, de qua dicit alio loco, Nos autem revelata facie gloriam Domini speculantes, licet fidei in gloriam contemplationis aeternae? hoc quippe agit haec transformatio, qua interior homo renouatur de die in diem, de quo et apostolus Petrus, cum eum moneret ornari: Non quae aforis, inquit, ornantur capillorum incrispationibus aut auro et margaritis uel ueste{ pretiosa, s
Abbreviated transcription (Latin):
be. dirnã ftellas ieptila animarũ iuuaxũ. uolatilia celi. animã inuã poste¬
mo uiedit dẽ onĩa qͦ fecit. et ecce bona ualde. qd eũ ꝑ quas qexe atiuã post̾¬
tiens scuiptura repetisset. miror unde nata fuerit illa opinio. qua pita¬
Cũ ẽ tãtũ ad eoeꝑa ꝑtin̾e uuisionẽ. Que opinio de qͦꝯq loqͥnidi more orta
sit. se riptare tam̃ scẽ nͥ sic loqͥ solet. Que nͥ ñ tãtũ corꝑi. uerũ etiã spui.

Expanded text:
nam, stellas, reptilia animarum uiuarum, uolatilia caeli, animam uiuam? postremo uidit deus omnia, quae fecit, et ecce bona ualde. quod cum per quasque creaturas totiens scriptura repetisset, miror, unde nata fuerit illa opinio, qua putatum est tantum ad corpora pertinere uisionem. quae opinio de quocumque loquendi more orta sit, scripturae tamen sanctae non sic loqui solent, quae nisi non tantum corpori uerum etiam spiritui
Abbreviated transcription (Latin):
eura ingrediat᷑ gens iusta eustodiens ueritatem: Secure ꝓ m̃
dissipent᷑ gentes que bella uolũt. ⁊ ab scidant᷑ qui uos conturbat̃.
et disꝑdant᷑ de ciuitate dñi om̃s oꝑantes iniquitatẽ. qui repo¬
sitas in iherosolimis xp̃iam popłi in estimabiles diuicias tollere
gestiunt. seã polluere. ee hereditate posside scũariũ dei. Exeratur
gladius. ut̾q fideliũ inc̾uices iniicorũ. ad destruendam omem
altitudinẽ. extollentẽ se adu̾sus scientiã di. q̃ est xp̃ianorũ fides.
conquerit᷑. reliqui domũ meam. dimisi hereditatem ieam:
implebit ꝙ illud itẽ ꝓpħicũ. Redemit dñs pͦpłm suũ ⁊ lib̾auit
eum. ⁊ uement &e exultabũt in monte sẜom. et gaudelount de¬

Expanded text:
cura ingrediatur gens justa, custodiens veritatem. Secure proinde cura ingrediatur gens justa, custodiens veritatem. Secure proinde dissipentur gentes quae bella volunt, et abscindantur qui nos conturbant, et disperdantur de civitate Domini omnes operantes iniquitatem, qui repositas in Jerosolymis christiani populi inaestimabiles divitias tollere gestiunt, sancta polluere, et haereditate possidere sanctuarium Dei. Exeratur gladius uterque fidelium in cervices inimicorum, ad destruendam omnem altitudinem extollentem se adversus scientiam Dei, quae est christianorum fides; conqueritur, Reliqui domum meam, dimisi haereditatem meam : implebitque illud propheticum, Redemit Dominus populum suum, et liberavit eum: et venient et exsultabunt in monte S
Abbreviated transcription (Latin):
nou ꝓ isseet ꝑuenisse cognoscit᷑. Mors gͣ quã irrogat xp̃i est su¬
ficatur. In morte xp̃ianĩ regis liberalitas aꝑit᷑ cũ miles remune¬
randus educit᷑. Porro suꝑ illos letabit᷑ iustus. cũ uiderit iñ dictã.
de isto dicet hõ si utiq fructus iusto. utiq est ds iudicans eos in
t̾ra. Non quidem uł pagani necandi eẽnt. si quomͦ alit̃ possent
minia ĩ festatiõe. seu opp̃ssione. fideliũ eohiberi. Nunc autem
meliꝰ est ut occidant᷑ quam c̾te rełim quał uirga peccatorũ suꝑ
sortem iustorũ. ne forte extendant i usti ad iniqͥtatem manꝰ
litib indixit.⁊ non potiꝰ eis om̃em malitiam int̾dixit: Si aũ
quod uerũ ÷ omĩb fas est ad hoc ipm̃ dũ tarat diuinitꝰ ordinatis.
nec aliud sane quicquã meliꝰ pfessis. quib queso potiꝰ quã quoꝵ
manib. et uirib uybs fortitudinis nr̃e sẏon: pro nr̃o omĩum
munimine retinet᷑. ut depulsis diuine transgressorib legis. se¬

Expanded text:
sed pervenisse cognoscitur. Mors ergo quam irrogat, Christi est lustus glorificatur: in morte christiani, Regis liberalitas aperitur, cum miles remunerandus educitur. Porro super illo laetabitur justus cum viderit vindictam. De isto dicet homo: Si utique est fructus justo: utique est Deus judicans eos in terra . Non quidem vel Pagani necandi essent, si quo modo aliter possent a nimia infestatione seu oppressione fidelium cohiberi. Nunc autem melius est ut occidantur, quam certe relinquatur virga peccatorum super sortem justorum: ne forte extendant justi ad iniquitatem manus litibus indixit ; et non potius omnem eis militiam interdixit? Si autem quod verum est omnibus fas est, ad hoc ipsum duntaxat divinitus ordinatis, nec aliud sane quidquam melius professis; quibus, quaeso, potius, quam quorum manibus et viribus urbs fortitudinis nostrae Sion pro nostro omnium munimine retinetur? ut depulsis divinae transgressoribus legis, se
Abbreviated transcription (Latin):
t uͦ xp̃i milites securi p̃liant᷑ p̾lia domini sui nequaquam
metuentes aut de hostiũ cede peccatũ. aut de sua nece pieribũ.
quando quidẽ mors pro xp̃o ferenda. uł inferenda. ⁊ na habeat eri¬
minis. ⁊ plurimũ głe mereat᷑. Stunc quippe x p̃o inde & pt adatꝰ¬
uitꝰ qͥ ninirũ et libent̃ accipit hostis mortem pro ultione. Et libentiꝰ
p̾bet se ipm militi ꝓ consolatione. O ues inquã xp̃i securꝰ int̃imit.
interit securior. Sibi p̾stat eũ interit. xp̃o eũ int̾imit. Non enim
srne causa gladium portat. Dei enim minist̾ est ad urndictam
male factorũ. laudem uͦ bonorỹ. Sane eũ occidit malefactorem:

Expanded text:
ti milites securi praeliantur praelia Domini sui, nequaquam metuentes aut de hostium caede peccatum, aut de sua nece periculum: quandoquidem mors pro Christo vel ferenda, vel inferenda, et nihil habeat criminis, et plurimum gui nimirum et libenter accipit hostis mortem pro ultione, et libentius praebet se ipsum militi pro consolatione. Miles, inquam, Christi securus interimit, interit securior. Sibi praestat cum interit, Christo cum interimit. Non enim sine causa gladium portat. Dei etenim minister est ad vindictam malefactorum, laudem vero bonorum. S
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̃ eos qui hereditatẽ capi¬
unt salutis: Porro archangłos
ut eis aliqͥd differentius
ab his qui simplicit̾ angłi s̃ iͥbuamꝰ.
mirabilit̾ ẽcdo delee¬
tat. qd̾ ipsis quoq et̾ne sapĩe
consiliis familiari
ad muntiuut᷑. endẽq ꝑ ipsos locis quoq suis. atq tẽꝑib sũmo moderamine alis¬
pensant᷑. s hee causa qđ dilig̃t᷑ anm xp̃m ⁊ ip̃i. Ille quoq beatitioine. Qͣ¬
iu du ces ex co forsitan appellate s̃ ꝙͦ uͥtutũ ac ꝓdigioꝵ occuitas ꝑpetuasq
dusas feliei. ciriositate rimari. ac mirari diuinitꝰ ordinate. signaq ⁊ qñ¬
Do uo lunt ee om̃ũb elem̃tis t̾ris potent̃ exibeant. ⁊ ip̃e gͥ erinde ñ in¬
suanuori ⁊. ¶r̃e. inẽta ⁊ ecculta sapĩe in ip̃a sapientia intueri. ꝑ lenũ
suchiloinitꝰ honoris: głe causarũ uncl̃i uerbs absconduarũ. nutdo
spectandas rourandasꝙ in manii ip̃oꝵ dirigi efticientias.s: ⁊ ali sp̃s qͥ¬

Expanded text:
propter eos qui haereditatem capiunt salutis? Porro archangelos ut eis aliquid differentius ab his, qui simpliciter angeli sunt, tribuamus mirabiliter, credo delectat, quod ipsis quoque aeternae Sapientiae consiliis familiarius admittuntur, eademque per ipsos locis quaeque suis atque temporibus summo moderamine dispensantvirtutes ex eo forsitan appellatae sunt, quod virtutum ac prodigiorum occultas perpetuasque causas felici curiositate rimari ac mirari divinitus ordinatae, signa, quae et quando volunt, ex omnibus elementis terris potenter exhibeant: et ipsae ergo exinde non imatiae, incerta et occulta sapientiae in ipsa sapientia intueri: plenum nihilominus honoris et gloriae, causarum in Dei Verbo absconditarum mundo spectandas mirandasque in manu ipsorum dirigi efficientias. 3. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
sua illustrare p̃sentia: ⁊ inde tanꝗͣ de sollẽpni auditorio docẽ angł̃m. docẽ
hominẽ scientiã. Inde angłis diuinoꝵ noticia iudicioꝵ. inde consilioꝵ
archangłis. Ibi uirtutes audiũt: qnͣdo. ⁊ uͭ. ⁊ qualia ꝓferant signa. Ibi denꝙ
uniu̾si. siue potestates. siue pͥncipat᷑. siue dñationes. disẽt ꝓfecto quid ex of¬
ficio debeant. quid ꝓdignitate p̃sumãt: ⁊ qđ p̃cipue cantũ om̃ĩb ẽ accep¬
ta porestate ad ꝓpͥam uoluntatẽ. seu głam ñ abuti. Iua tam̃ celi agmina.
que cherubin ñ cupant᷑. si eis sui uocabuli seruet᷑ int̾pretatio. arbitror
nil hab̾ẽ quod ab ipsis. aut ꝑ ip̃os accipiant. cũ de ip̃o fonte haurire ad
plenũ liceat. ip̃o ea ꝑse dño iħu dignant̾ intͦlucente. in omnẽ plenitudi

Expanded text:
m, docere hominem scientiam. Inde angelis divinorum notitia judiciorum, inde consiliorum archangelis; ibi virtutes audiunt, quando, et ubi, et qualia proferant signa. Ibi denique universi, sive sint potestates, sive principatus, sive dominationes, discunt profecto quid ex officio debeant, quid pro dignitate praesumant, et, quod praecipue cautum est omnibus, accepta potestate ad propriam voluntatem seu gloriam non abuti. 5. Illa tamen coeli agmina, quae cherubin nuncupantur, si eis sui vocabuli servetur interpretatio, arbitror nihil habere quod ab ipsis, aut per ipsos accipiant: cum de ipso fonte ad plenum haurire liceat, ipso ea per se Domino Jesu dignanter int
Abbreviated transcription (Latin):
qui datꝰ est nobis. Ergo ip̃arũ deuotionẽ sp̃osa ꝯmendans. ħ ic inquit
sentiunt. qd integrũ caꝑe non ualebant: ꝓpt̾ra dilexer̃t te. Eftusio qͣp¬
capatiores sunt. integͦ gaudent: effuso ñ indigent. An
reꝑcussa m̃us acie intuet᷑ diuinoꝵ uditioꝵ abys¬
sũ multã quoꝵ sũme¬
oꝵ sũme equitatis in effabili dilectõe beata: głat᷑ insuꝑ¬

Expanded text:
qui datus est nobis Ergo ipsarum devotionem sponsa commendans: Hic, inquit, sentiunt, quod integrum capere non valebant; propterea dilexerunt te. Effusio quipcapaciores sunt integro gaudent, effuso non indigent. 2. repercussa mentis acie intuetur divinorum judiciorum abyssum multam, quorum summae aequitatis ineffabili delectatione beata, g
Abbreviated transcription (Latin):
setot dẽ. ⁊ puto qd hnis sp̃itibs slupͥ om̃o qui memnorati suut  uistior eleisa
⁊ copiosior sit mat̾ia diligñdi.  enĩ si intres hominis regis cuiꝰcũq palatiũ.
ñne cũ plenũ sit sellis. scamnis. cathedrisq. regia sedes ineminẽti posita c̾ni¬
tur : ⁊ ñ ẽ necesse q̃rere ubi rex sede̾ solitꝰ sit: nimir̃ mox manifesta occuren
sedes eiꝰ. cet̾ĩs altior. ornatiorq sedili. Sic qͦ omĩ decoris ornatu cũctis aliis p̃¬
minẽ spiritib istos inilłige. inqͥb speciali quodã stupende dignatiõis mune
diuina eleg̃ resid̾e maiestas. Ꝙ si sessio significat magist̾ium: puto illũ qui

Expanded text:
sedet Deus. Et puto quod his spiritibus supra omnes qui memorati sunt, et justior causa, et copiosior sit materia diligendi. Etenim si intres hominis regis cujuscunque palatium, nonne cum plenum sic sellis, scamnis, cathedrisque, regia sedes in eminenti posita cernitur? Et non est necesse quaerere ubi rex sedere solitus sit: nimirum mox occurrit manifesta sedes ejus, caeteris altior ornatiorque sedilibus. Sic quoque omni decoris ornatu cunctis aliis praeeminere spiritibus istos intellige, in quibus speciali quodam stupendae dignationis munere di
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ et ip̃is ñ sicuti ẽ. s latente sua uat᷑a insp̃e qͣ uoluerit apparet.
magis magisꝙ reqͥrendũ ẽ qͦmͦ eũ nos uidebimꝰ sicuti est. et sicut
moyses desid̾auit cimi pet̾et. ut d̾s qͥ in ꝯspectu eiꝰ erat. ostendet
illi semet ip̃m. hoc eium nob̾ su̾mũ p̾miũ in resurrectione ꝓmit¬
titur qđ erimꝰ eqͣles angłis di. Ac ꝑ hoc si nͨ ip̃i eũ uident. sicuti
est. qͦmͦ nos ita uisuri sumꝰ. cum eis equales in resurrectione fc̃i
fuerimꝰ: S ude qͥd ꝯsequenter dicat n̾r ambrosiꝰ. Deniꝙ inqͥt¬
eum additar. unigenitus filiꝰ ip̾e narrauit. mentiũ magis ꝙͣ
ocłox uisio declatur. Speties enim uidetur. uircꝰ uero narra¬
tur. Illa ocłis: hec mente ꝯprehenditur. Qͥ paulo ante dixe

Expanded text:
enim et ipsis non sicuti est, sed latente sua natura, in specie qua voluerit apparet; enim et ipsis non sicuti est, sed latente sua natura, in specie qua voluerit apparet; magis magisque requirendum est quomodo eum nos videbimus sicuti est, et sicut Moyses desideravit, cum peteret ut Deus, qui in conspectu ejus erat, ostenderet illi semetipsum. Hoc enim nobis summum praemium in resurrectione promittitur, quod erimus aequales angelis dei, ac per hoc, si nec ipsi eum uident, sicuti est, quo modo nos ita uisuri sumus, cum eis aequales in resurrectione facti fuerimus? sed uide, quid consequenter dicat noster Ambrosius: \'Deniqcum additur: unigenitus filius ipse enarrrauit, mentium magis quam oculorum uisio declaratur; species enim uidetur, uirtus uero narratur; illa oculis, haec mente conprehenditur. Sed quid de
Abbreviated transcription (Latin):
plenitudinem qͥsꝗͣ nõ solũ ocłis corꝑis. sed uel ip̃a mente aliꝙͣdo
dere. quando quidem id uidetur qd presens ut cũq sentitur. Totũ
aut ꝯprehenditur uidendo. qđ ita uidetur. ut nichil eiꝰ lateat ui¬
dentẽ. aut cuiꝰ fines cir ꝯspici possunt. sieut te nichil latet p̾sentis
stue. cir ꝯspicere aũt potes fines anuli tui. Exempli.
ꝑtinet. Uisus eium sicut ille ait. ad utrũꝙ referend̃ ẽ. idẽ et ad oclos.:
et ad mentem. Porro si propterea dm nemo uidit ũꝙͣ: qͥa sieut ait
disputator cuiꝰ uerba consid̾amꝰ. plenitudĩem diuinitatis eiꝰ nemo
ꝯspexit. nemo m̃te. aut oclis ꝯp̃hendit. uidit enĩ ad utr̃q referen
dũ est. restat inqͥrere qͦmͦ angłi dm udeant. ꝓpter illud qd̾ ex eu¬
uangłio ꝯmemorauit. Angli eoꝵ senꝑ uident faciem patͥs mei. Si

Expanded text:
plenitudinem quisquam non solum oculis corporis sed uel ipsa mente aliquando plenitudinem quisquam non solum oculis corporis sed uel ipsa mente aliquando dere. Quandoquidem id videtur quod praesens utcunque sentitur, totum autem comprehenditur videndo quod ita videtur, ut nihil ejus lateat videntem, aut cujus fines circumspici possunt, sicut te nihil latet praesentistuae, circumspicere autem potes finis anuli tui. exempli gpertinet; uisus enim, sicut ille ait, ad utrumque referendus est, id est et ad oculos et ad mentem. Porro si propterea deum nemo uidit umquam, quia, sicut ait disputator, cuius uerba consideramus, plenitudinem diuinitatis eius nemo conspexit, nemo mente aut oculis comprehendit; nidiex Evangelio commemoravi, Angeli eorum semper vident faciem Patris mei . Si
Abbreviated transcription (Latin):
ergo erat in ea spetie. qua apparere uoluerat. nõ aũt ip̃e apparebat
in nat᷑a ꝓͥa. quã moyses uidere cupiebat. ea quippe ꝓmittitur seĩs
in alia uita. Unde qd̃ responsũ ẽ moysi. uerũ ẽ quia nemo potest fa¬
ciem d̃i uide. et uiuere. Ich neno potest eũ in h uita uiuens uidere
sicuti ẽ. Nam młti uideruc̃t. s qđ uoluntas elegit: ñ qd̾ nat᷑a formauit.
Et illud qđ ioh̾s ait. si recte intelligitur. dilectissimi filii d̃i sumꝰ. ⁊
nondũ apparuit qͥd erimꝰ. scimꝰ qͥa cũ apparuerit. similes ei erimus.
qm̃ uidebimꝰ eũ sieuti ẽ. nõ sieuti eñ homines uiderunt. ꝗͣdo uoluit
in spetie. qua uoluit. nõ in nat᷑a quam insemet ipso etiam cũ
uid̾tur latuit. sed sicut ẽ qd̃ ab eo petebatur cũ ei dic̾etur. Osten¬
de mͥ temet ip̃m. ab eo qͥ cũ illo facie ad faciem loq̃bat᷑. Non qͥa di

Expanded text:
ergo erat in ea specie, qua apparere uoluerat, non autem ipse apparebat ergo erat in ea specie, qua apparere uoluerat, non autem ipse apparebat in natura propria., quam Moyses uidere cupiebat; ea quippe promittitur sanctis in alia \' uita. unde, quod responsum est Moysi, uerum est, quia nemo potest faciem dei uidere et uiuere, id est nemo potest eum in hac uita uiuens uidere, sicuti est. nam multi uiderunt, sed quod uoluntas elegit, non quod natura formauit, et illud, quod Iohannes ait, si recte intellegitur: Dilectissimi, filii dei sumus et nondum apparuit, quid erimus; scimus, quia, cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam uidebimus eum, sicuti est, non sicut eum homines uiderunt, quando uoluit, in specie, qua uoluit, non in natura, qua in semet ipso, etiam cum uideretur, latuit, sed sicut est, quod ab eo petebatur, cum ei diceretur: Ostende mihi temet ipsum ab eo, qui cum illo facie ad faciem loquebatur, non quia dei
Abbreviated transcription (Latin):
d̾̃s. Et qͥa ñ tantũ inuisibilis. uerũ etiam incõmutabił. sic apparet qͥb uo¬
luerit. inqͣ uoluerit specie. ut apud eũ integra maneat eiꝰ inuisibił. in¬
cõmutabił̃q nat᷑a. Desideriũ aũt ueraciter pioꝵ. qͦ uidere dm̃ cupiunt.
et inhianter ardescunt. nonͥ õpmor ineã spẽm contuendã flagrat. qͣut uult
apparet qđ ip̃e nõ ẽ. s in eã substantiam qͣ ipse est. qd̾ ẽ. huiꝰ enĩ desicłii sui
flãmam sẽs moyses fidelis famulꝰ eiꝰ ostendit ubi ait do. cũ quo ut ami¬
cus facie ad faciem loqͦbat᷑. Si inueni grãm ante te. ostende mͥ temet
ipsum. Qͥd ergo.: Iue ñ erat ip̃e : Si nõ ẽ. et ip̃e non ei diceret. osten¬
de mͥ temet ipsũ. sed ostende mͥ dm̃. Et tam̃ si eiꝰ nat᷑am. substan¬
tiamq conspiceret. młto minꝰ diceret ostende mͥ temet ip̃um. Iꝑse

Expanded text:
deus, et quia non tantum inuisibilis uerum etiam incommutabilis, sic apparet, quibus uodeus, et quia non tantum inuisibilis uerum etiam incommutabilis, sic apparet, quibus uoluerit, in qua uoluerit specie, ut apud eum integra maneat eius inuisibilis incommutabilisque natura. desiderium autem ueraciter piorum, quo uidere deum cupiunt et inhianter ardescunt, non, opinor, in eam speciem contuendam flagrat, qua, ut uult, apparet, quod ipse non est, sed in eam substantiam, qua ipse est, quod est. huius enim desiderii sui flammam sanctus Moyses, fidelis famulus eius, ostendit, ubi ait deo, cum quo ut amicus facie ad faciem loquebatur: Si inueni gratiam ante te, ostende mihi temet ipsum. quid ergo? ille non erat\' ipse? si non esset ipse, non ei diceret \'ostende mihi temet ipsum\', sed \'ostende mihi deum\', et tamen, si eius naturam substantiamque conspiceret, multo minus diceret ostende mihi temet ipsum\'. ipse
Abbreviated transcription (Latin):
brosius. ut hinc quosdam h̾eticos redargueret. id÷ fortiniatis. qͥ pͥn¬
cipiũ filio dĩ ex utero uirgiis tͥbuunt. nͨ uolunt credẽ qd et antea
fuerit. s qͥa uidebat alios. id÷ arrianos ꝑniciosius insidiantes qͦrũ
procul dubio error adstruit᷑. si patͥs natͥa ininsibilis. filii uͦ uisibilis
credit᷑. utriusq unam. pariter q inusibilł᷑ assernit ẽẽ naturam.
ubi secutꝰ ait. Aut certe refelli nõ potest. uł patrẽ. uł filiũ. uł cer¬
rit: non natura formauerit. Potuit dicere monstrauerit. s ma
luit dicere formauerit. ne ipãm speciem in qͣ d̾s elegit apparere.
de sua nat᷑a formare putaretur. et ex hoc utiq ꝯuinceret᷑ conu̾tibi¬
lis ẽẽ. inutabilis q substantia. qd ip̃e d̾s a fide pioꝵ misericors. et benig¬
nꝰ au̾terit. Inuisibilis igitur est nat᷑a d̾s. ñ tm̃ pater. s et ipsa tͥnitas. unꝰ

Expanded text:
brosius, ut hinc\' quosdam haereticos redargueret, id est Photinianos, qui prinbrosius, ut hinc\' quosdam haereticos redargueret, id est Photinianos, qui principium filio dei ex utero uirginis tribuunt nec uolunt credere,I, quod et antea fuerit. sed quia uidebat alios, id est Arrianos perniciosius insidiantes, quorum procul dubio error adstruitur, si patris natura inuisibilis, filii uero uisibilis creditur, utriusque unam pariterque inuisibilem adseruit esse naturam ubi secutus ait: rit, non natura fauerit\', sed maluit dicere formauerit>, ne ipsam speciem, in qua deus elegit apparere, de sua natura formare putaretur et ex hoc utique conuinceretur conuertibilis esse mutabilisque substantia, quod ipse deus a fide piorum misericors et benignus auerterit! Inuisibilis est igitur natura deus non tantum pater sed et ipsa trinitas, unus
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃am xp̃c dñs. qͥ nos in omnẽ plenitudĩem di misccłia sua ĩplere
dignetur. ut uideri possit a nob̾. Sic hec u̾ba intellegis. quid re¬
stat qđ ame ampliꝰ requiratur. cũ iã illa q̃ difficilis udebat᷑ so¬
luta sit questio. Discretũ ẽ quippe quomͦ dictũ sit. dm nemo uidit
unꝙͣ. et quomͦ dm iusti antiqͥ uiderint. Si illd̾ propt̾ea dictũ ẽ¬
qm̃ ds natura ẽ inuisibilis. illi aũt ido uiderũt qͥcũq dm uide¬
runt. qͥa cui uoluerit. sicut uoluerit apparet ea spetie ꝙͣ uolũtas
elegerit. ꝙiã latente nat᷑a. Nam si patres ꝗͣdo dm uiderũt. ip̃a il¬
lis nat᷑a eiꝰ apparuit. ꝙͣuis si noluisset utiq nõ apparuisset. quo
m̾ d̃m nemo uidit unꝗͣ. cũ eo uolente ip̃a eiꝰ a tot patͥb nat᷑a
conspecta sit: Qd̃ si dicit᷑ filiꝰ a pat̾b uisus. ut de dõ patre dictũ
accipiatur qd̾ eũ nemo unꝗͣ uiderit. nõ qͥdẽ amisit occasionẽ am¬

Expanded text:
os in omnem plenitudinem dei misericordia sua implere dignetur, ut uideri possit a nobis\'. Si haec uerba intellegis, quid restat, quod a me amplius requiratur, cum iam illa, quae difficilis uidebatur, soluta sit quaestio? discretum est quippe, quo modo dictum sit: Deum nemo uidit umquam, et quo modo deum iusti antiqui uiderint, si illud propterea dictum em deus natura est inuisibilis, illi autem ideo uiderunt, quicumque deum uiderunt. quia, cui uoluerit, sicut uoluerit, apparet ea specie, quam uoluntas elegerit, etiam latente natura. nam si, patres quando deum uiderunt, ipsa illis natura eius apparuit, quamuis, si noluisset, utique non apparuisset, quo modo deum nemo uidit umquam, cum eo uolente ipsa eius a tot patribus natura conspecta sit? quod si dicitur filius a patribus uisus. ut de deo patre dictum accipiatur, quod eum nemo umquam uiderit, non quidem amisit occasionem Am
Abbreviated transcription (Latin):
facultatẽ. Si gͦ hi qͥ mu̾do sunt corde dm̃ uidebũt. utiꝙ alii
nõ uidebunt. Aleq enĩ cdigni d̾m udebũt. neq is qͥ dm uid̾e no
luerit. potest dm uide. nͨ in loco d̾s iudet᷑. sed mũdo corde. nͦ
corꝑalib ocłis d̾s querit᷑. uͨ cir ꝯscribit᷑ uisu. nͨ tactu tenetur. nͨ au¬
ditur affatu. nͨ sentit᷑ incessu. et cũ absens putat᷑ uidet᷑. et cũ p̃¬
sens ẽ ñ uidet᷑. Deniq nͨ apostoli om̃s xp̃m uidebant. et ido̾ ait.

Expanded text:
facultatem! Si ergo ii qui mundo sunt corde, Deum videbunt; utique alii facultatem! Si ergo ii qui mundo sunt corde, Deum videbunt; utique alii non videbunt. Neque enim indigni Deum vide. Nec in loco Deus videtur, sed mundo corde: nec corporalibus oculis Deus quaeritur, nec circumscribitur visu, nec tactu tenetur, nec auditur affatu, nec sentitur incessu. Et cum absens putatur, videtur: et cum praesens est, non videtur. Denique nec apostoli omnes Christum videbant; et id
Abbreviated transcription (Latin):
m̃te. aut ocłis ꝯp̃hendit̾ enim ad utrũꝙ referendũ ẽ. Deniq eu̾
audit᷑. unigenitꝰ filiꝰ ip̃e enarrauit. mentiũ magiꝰ ꝙͣ ocłox usio
declaratur. Speties enĩ udet᷑. uirtꝰ uero narratur. Iua ocłis. hec
m̾te ꝯp̃henditur. Sed qͥd de tͥnitate dicam : Seraphin ꝙͣdo uo¬
luit apparuit. et uocẽ eiꝰ ysaias solꝰ audiuit. apparuit angłs.
et nũc presto est. sed nõ uidetur. Neq enĩ in potestate ẽ nr̃a ui¬
dere. s in potestate illiꝰ apparere. Tam̃ ⁊ si potestas ñ est uidendi
est grã ꝓmerendi ut uidere possimꝰ. ⁊ id̾o qͥ habuit grãm: meruit
copiara. Nos copiam ñ merem᷑. qͥa d̾m uidendi grãm ñ habemͦ.
E qd mnirũ si in presenti scło. nͥ ꝗͣdo uult dñs ñ uidet᷑. In ip̃a
qͦ resurrectione nõ facile ẽ dm uide. nͥ his qͥ corde sunt mũ¬
do. Et ido beati mũdi corde. ip̃i enĩ dm̃ uidebunt. Quantos
bertos iã numerauerat. et tam uidendi his dm ñ ꝓmiserat

Expanded text:
 referendum est. denique cum additur: unigenitus filius ipse enarrrauit, mentium magis quam oculorum uisio declaratur; species enim uidetur, uirtus uero narratur; illa oculis, haec mente conprehenditur. Sed quid de trinitate dicam? Seraphin luit, apparuit et uocem eius Esaias solus audiuit. apparuit angelus et nunc praesto est, sed non uidetur. neque enim in potestate nostra est uidere sed in potestate illius apparere. tamen, etsi potestas est gratia promerendi, ut uidere possimus. et ideo qui habuit gratiam meruit copiam; nos copiam non meremur, quia deum uidendi gratiam non habemus. et quid mirum si in praesenti saeculo nisi quando uult dominus non uidetur? in ipsa quoque resurrectido. Et ideo ait: Beati mundo corde; ipsi enim Deum videbunt . Quantos beatos jam numeraverat, et tamen videndi his Deum non promiserat
Abbreviated transcription (Latin):
apite nobis uulpes paruulas. q̃ de moliunt᷑ umeas: nã uinea
ma floriit. Liquet qd̾ n̾ ociosȩ aduineas itum sit. qͣn ibi in uen¬
te sunt irulpes demolentes eas. Littera qͥdem istud. Sp̃e qͥs. Ante omĩa
sane ut cõmunẽ ⁊ usitatũ litt̾e sensũ abhac explanatione penitꝰ res¬
puamꝰ. ut pote ineptũ ⁊ insulsũ. indigiũq plane qͥ recipiat᷑ inscͥptu¬
łatã scã. taiꝰ utentica. Nisiqͥs forte ita uecors. ⁊ anno stolidus sit. ut
ꝓtitagno habeat didicisse exea instar filioꝵ huiꝰ scłi curam gerere cer¬
renarum possessionũ. custodire ⁊ defensare umeas. ab incursantib bestiis.
ne forte ꝯtingat amittere fructũ uim. in qͦ luxuria. simulq ꝑeat oꝑa.
dire. ne ineacolendis illis frustra marsupra uacuent᷑. si in custadien¬
molientes inqͥb capi ꝑ etchs. ł amouenclis ꝯ honestiꝰ laborat᷑ fruetuo¬
suis. Anuos dubitatis longe ingilantiꝰ insistendũ m̃tib serua ndis.

Expanded text:
apite nobis vulpes parvulas, quae demoliuntur vineas: nam vinea nostra floruit . Liquet quod non otiose ad vineas itum sit, quando ibi inventae sunt vulpes demolientes eas. Littera quidem istud. Spiritus autem quid? Ante omnia sane, ut communem et usitatum litterae sensum ab hac explanatione penitus respuamus, utpote ineptum et insulsum, indignumque plane, qui recipiatur in Scriptura tam sancta, tam authentica. Nisi quis forte ita vecors et animo stolidus sit, ut pro magno habeat didicisse ex ea, instar filiorum hujus saeculi, curam gerere terrenarum possessionum, custodire et defensare vineas ab incursantibus bestiis, ne forte contingat amittere fructum vini, in quo est luxuria; simulque pereat opdire, ne in excolendis illis frustra marsupia vacuentur, si in custodienmolientes, in quibus capiendis vel amovendis et honestius laboratur, et fructuosius. An vos dubitatis longe vigilantius insistendum mentibus servandis,
Abbreviated transcription (Latin):
moria. qͥb ñdũ de p̾sentia plena refectio indulget᷑. Uñ scͥptũ est
Memoriã habundantie suauitatis tue eructabt̃. Aut dubiũ qn
hi qͦs paulo suꝑiꝰ dixerat. gen̾atio & gen̾atio laudabit oꝑa tua M
moria gͦ ingeneratione scłoꝵ. p̃sentia in regno celoꝵ. Ex ista gl
rificat᷑ assũpta electio. de illa int̾im ꝑegrinans generatio ꝯsolas
S inter ẽ q̃nã generatio ex dei capiat reeordatione solam̃. Hor
mea. huic plane & credimꝰ si secuta adiecerit. memor fui dei. quei
lectatus sũ. Iustũ enĩ est ut qͦs p̃sentia ñ delectant. p̃sto eis sic nien¬
ria futuroꝵ. & qͥ de rerũ fluentiũ qualibet affluentia despieuost
consolari. recordatio illos delectet eternitatis. Et hec ẽ genaa¬

Expanded text:
moria, quibus nondum de praesentia plena refectio indulgetur. Unde scriptum est: « Memoriam abundantiae suavitatis tuae eructabunt , » haud dubium quin hi, quos paulo superius dixerat: « Generatio, et generatio laudabit opera tua . » Memoria ergo in geratione saeculorum, praesentia in regno coelorum. Ex ista jam glorificatur assumpta electio: de illa interim peregrinans generatio consolatur. Sed interest quaenam generatio ex Dei accipiat recordatione solamen. Non mea , huic plane credimus, si secuta adjecerit: « Memor fui Dei, et delectatus sum . » Justum quippe est ut quos praesentia non delectat, praesto eis sit memoria futurorum; et qui de rerum fluentium qualibet affluentia despiciunt consolari, recordatio illos delectet aeternitatis. Et « haec est gen
Abbreviated transcription (Latin):
Milsus ẽ g angłs gabries a deo. Quo: Ineuutatẽ galiles. cui nom̃ nazaretħ sds mdet ueͥ
ait nathanael: a nazaret potest aliqͥd boni esse. Haz areth interp̃tatur flosiiones o
&sic̃ gomorra similes essemus. Floruit aut̃ semen inmirabilib que ostensa sunt
inexitu israel de egypto. infiguris & enigmatib ꝑ totũ iter indeserto. usq
interrã reꝑmissionis. & deinceps in uisionib &. uaticiniis ꝑph̾arũ. inor¬
& hors flors ñ inmẽrito fructus esse intelligitur. dicente dauid. Uñs
dabit benignitatẽ. & derra nr̃a dabit fructũ suũ. Et iterũ. De fructu uen¬
tris tui ponã suꝑ secdẽ tuã. In nazareth gͦ nuntiat᷑ xp̃c nasciturus. qͥa

Expanded text:
Missus est ergo angelus Gabriel a Deo. Quo? In civitatem Galilaeae, cui nomen Nazareth. Videamus si, ut Missus est ergo angelus Gabriel a Deo. Quo? In civitatem Galilaeae, cui nomen Nazareth. Videamus si, ut ait Nathanael, a Nazareth potest aliquid boni esse . Nazareth interpretatur flos. Videntquasi Gomorrha similes essemus . Floruit autem hoc semen in mirabilibus, quae ostensa sunt in exitu Israel de Aegypto, in figuris et aenigmatibus per totum iter in deserto usque in terram promissionis, et deinceps in visionibus et vaticiniis prophetarum, in oreminis et horum florum non immerito fructus esse intelligitur, dicente David: Dominus dabit benignitatem. et terra nostra dabit fructum suum ; et iterum: De fructu ventris tui
Abbreviated transcription (Latin):
ri uocabulo. cũ similis inutroq appellationis. ñ sit tam̃ utriꝰq similis cal¬
ipsũ suo brachio debellauit. & sic ei uasa captiuitatis potenter eripuii
Angłs uͦ fortitudo dĩ appellatꝰ ẽ: uel qͦd huiꝰcemodi meruit p̾rogatiuã. Etl¬
ciiͦ. quo eiusdẽ nuntiaret uirtutis aduentũ. uel qͥa uirginẽ natura paul¬
dã. simplicẽ. uerecumdã. de miraculi nouitate ñ ex pauescere. s confor¬
tare deberet. Quod &. fecit. Ne timeas inquiens maria: inuenisti grãm as
dũm. S o ipsius sponsũ hominẽ utiq nichilominꝰ. humilẽ. ac timoratu
ñ irrationabiliter forsitan isdẽ angłs confortasse credit᷑: quãquã cinc
ab euuangłista ñ nõietur. Ioseph inquit fili dauid ne timeas acciper ͤ
mariã coniugẽ tuã. Conuenienter itaq gabriel ad hoc opꝰ eligicut.
inmo qͥa tale illi negotiũ in iungitur. recte tali nomine designads si

Expanded text:
ri vocabulo; cum similis in utroque appellationis, non sit tamen utriusque similis cauri vocabulo; cum similis in utroque appellationis, non sit tamen utriusque similis cauipsum suo brachio debellavit; et sic ei vasa captivitatis potenter eripuit. Angelus vero fortitudo Dei appellatus est, vel quod huquo ejusdem nuntiaret adventum virtutis: vel quia virginem natura pavidam, simplicem, verecundam, de miraculi novitate ne expavesceret, confortare deberet: quod et fecit, Ne timeas, inquiens, Maria, invenisti gratiam apud Deum. Sed et ipsius sponsum, hominem utique nihilominus humilem ac timoratum, non irrationabiliter forsitan idem angelus confortasse 734 creditur, quanquam tunc ab evangelista non nominetur. Joseph, inquit, fili David, ne timeas accipere Mariam conjugem tuam . Convenienter itaque Gabriel ad hoc opus eligitur: imo quia tale illi negotium injungitur, recte tali nomine designatur. 3.
Abbreviated transcription (Latin):
multũ. fiant & dulciora suꝑ mel & fauũ. Ait namq. Missus ẽ
angłs gabriel a deo. Non arbrtror hẽ angłm̃ de minorib esse:
qͥ qualib ex causa crebra soleat ad terras fungi legatione. Quod et¬
ex eius nomine palã intelligi dat᷑. qͦd interp̃tatũ fortitudo dĩ dicit᷑
n qͥa ñ ab illo aliqͦ forte excellentiori se. ut assolet sp̃u. s ab ipso deo
mitti phibet᷑. ꝓ ropt̃ hoc gͦ positũ est a deo. Uelideo dictũ ẽ a deo. ne cuiibet
uel beatoꝵs sp̃uum. suũ d̾s antequã uirgini reuelasse putet᷑ consilium:
excepto dũ taxat archangelo gabriele. qui utiq tante int̾ suos inuenir
potuerit excellentie. ut tali &. nomine dignꝰ haberet᷑. & nuntio. Noc dis
quã hc̃ quẽ simile nom̃ honorat: Nã qͥd est aliud fortitudo. quã uͥtus:
Non autẽ dedecens. aut incongruũ uideat᷑ dñm. & nuntiũ comuni cense¬

Expanded text:
multum, fiant et dulciora super mel et favum! 2. Ait itaque: Missus est multum, fiant et dulciora super mel et favum! 2. Ait itaque: Missus est angelus Gabriel a Deo. Non arbitror hunc angelum de minoribus esse, qui qualibet ex causa, crebra soleant ad terras fungi legatione: quod ex ejus nomine palam intelligi datur, quod interpretatum fortitudo Dei dicitur; et quia non ab alio aliquo forte excellentiori se ut assolet spiritu, sed ab ipso Deo mitti perhibetur. Propter hoc ergo positum est, a Deo; vel ideo dictum est, a Deo, ne cui vel beatorum spiritum suum Deus, antequam Virgini, revelasse putetur consilium, excepto duntaxat archangelo Gabriele, qui utique tantae inter suos inveniri potuerit excellentiae, ut tali et nomine dignus haberetur, et nuntio. Nec discquam hunc, quem simile nomen honorat? Nam quid est aliud fortitudo, quam virtus? Non autem dedecens aut incongruum videatur, dominum et nuntium communi cense
Abbreviated transcription (Latin):
folium de arbore sine causa nec un ex paseribꝰ sine patre celesti cadit super
terram. putem egode ore scĩ euangliste suꝑfluum disfluere uerbum:
sertim in sacra historia uerb ꝰ Non puto. Plena qͥrpe sunt om̃ia suꝑnis
huisteru̾. ac celesti singula dulcedine redundantia. si tamen diligente in
habeant inspectorem qͥ nouit iuge mel de petra. oleumq de saxo durissi¬
mo. Nempe in illa die stillarũt montes dulcedinẽ et colles fluxerunt lae
germinans saluatorem. qñ dr̃o dante benignitatẽ. et torra nr̃a reddente
fruetũ suũ. suꝑ illũ montem montiũ montem eoagulatũ. & pinguẽ mniscdĩa
ꝑflante austro. atq euicino sole radiante iustitie. quedam eoc eo sꝑualia flue¬
bune ar umata. Htmã ⁊ ñc̃ aͥs emintat uerbũ suũ. ⁊ liquefaciat ea nobis
ꝑflet sp̃c eius. & fiant nobis intelligibilia uerba euuanglica.
fiant incordib nr̃is desiderabilia. suꝑ aurũ & lapidẽ preciosũ

Expanded text:
folium de arbore sine causa, nec unus ex passeribus sine Patre coelesti cadit super terram ; putem ego de ore sancti Evangelistae superfluum difluere verbum, praesertim in sacra historia Verbi? Non puto. Plena quippe sunt omnia supernis mysteriis, ac coelesti singula dulcedine redundantia; si tamen diligentem habeant inspectorem, qui noverit sugere mel de petra, oleumque de saxo durissimo Nempe in illa die stillarunt montes dulcedinem, et colles fluxerunt lac germinans Salvatorem : quando Domino dante benignitatem, et terra nostra reddente fructum suum, super illum montem montium, montem coagulatum et pinguem misericordia perflante austro, atque e vicino sole radiante justitiae, quaedam ex eo spiritualia profluxerunt aromata. Utinam et nunc Deus emittat verbum suum, et liquefaciat ea nobis; perflet spiritus ejus, et fiant nobis intelligibilia verba evangelica: fiant in cordibus nostris desiderabilia super aurum et lapidem pretiosum
Abbreviated transcription (Latin):
potest ad mundiciã agni qͥ sine macula ẽ. nec is ad eiusdẽ mansuetudinẽ
descendere dignat᷑. qua scilicet ũ corã tondente. s corã se occidente

Expanded text:
potest ad munditiam Agni, qui sine macula est; nec is ad ejusdem mansuetudinem potest ad munditiam Agni, qui sine macula est; nec is ad ejusdem mansuetudinem descendere dignatur, quia scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd & suo increpando respondit apło. Uade inquit post me sathanas: qͥa ñ
sapis ea que dĩ st̃. Quociens enĩ hominib p̃esse desidero. tociens dm̃ meũ
p̾ire contendo: & tc̃ uere ñ sapio ea q̃ dĩ sc̃. de ipso nãq dictũ ẽ.: &. erat
subditus illis. Si hominuis ohomo dedignaris imitari exemplũ. certe ñ
erit tͥ indignũ. seqͥ auctorẽ tuũ. Si ñ potes forsitan seqͥ eũ quocũq ierit:
dignare uel seqͥ qͦ tͥ condescendit. hoc est. si ñ potes sublimẽ incedere se¬
mitã uirginitatis. sequere uel dm̃ ꝑtutissimã uiã humilitatis. A cuiꝰ
rectitudine si qͥ etiã de uirginib deuiauerint. ut uerũ fatear. nec ip̃i
secunt᷑ agnũ quocũq ierit. Sequit᷑ agnũ quidẽ coinquinatꝰ humił.
seqͥtur & uirgo suꝑbus: s neuter quoẽq ierit. quia nec ille ascendere

Expanded text:
quod et suo increpando respondit apostolo: Vade, inquit, post me, Satana, quia 736 non quod et suo increpando respondit apostolo: Vade, inquit, post me, Satana, quia 736 non sapis ea quae Dei sunt . Quoties enim hominibus praeesse desidero, toties Deum meum praeire contendo: et tunc vere non sapio ea quae Dei sunt. De ipso namque dictum est: Et erat subditus illis. Si hominis, o homo, imitari dedignaris exemplum, certe non erit tibi indignum sequi Auctorem tuum. Si non potes forsitan sequi eum quocunque ierit, dignare vel sequi quo tibi condescendit. Hoc est, si non potes sublimem incedere semitam virginitatis, sequere vel Deum per tutissimam viam humilitatis: a cujus rectitudine si qui etiam de virginibus deviaverint, ut verum fatear, nec ipsi sequuntur Agnum quocunque ierit. Sequitur quidem Agnum coinquinatus humilis, sequitur et virgo superbus; sed neuter quocunque ierit: quia nec ille ascendere