comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nulliliceat mon asteriũ alienare :
ut in ꝓfanũ statũ transeat. Sedliceat
ep̃is huius modi facinora emendare
& in pristinũ statũ locũ reducere : Siquis
aut̃ expredictis excepta maiore eccłaim
perialis urbis possessionẽ habeat tributis
plurimis prȩgrauatã ex qua nullus reditũs
sc̃o loco prȩstatur : facultatẽ liberã
damus administratorib: religiosiloci.
talẽ possessionẽ alienare quocũq: modo
putauerint cõmodũ eidem loco religioso
fore : monum̃tis scilic& intalialienas¬
tione faciendis apud illos a quib: ad¬
ministratorib: taliũ locorũ prȩponunt᷑
uł creant᷑ : Etiurantib: ꝑ diuinas scrip¬
turas hisqui isdem locis prȩpositi sunt :
&maiore parte eoꝵ qui ibi ministeriũ
faciunt : qđ nulla ꝓditione nulla gr̃a.
parssit : Se conomis aut ł administra¬
torib uł cartulariis cuiusq religiosi
loci & parentib: & liberis eoꝵ & aliis
qui uł cognatione ł iure nuptiarũ
ei sccpulant : Locationes uł emphy¬

Expanded text:
Nulli liceat monasterium alienare, ut in profanum statum transeat, sed liceat episcopis huiusmodi facinora emendare, et in pristinum statum locum reducere. Si quis autem ex praedictis locis excepta maiore ecclesia imperialis urbis possessionem habeat tributis plurimis praegravatam, ex qua nullus reditus sancto loco praestatur, facultatem liberam damus administratoribus religiosi loci talem possessionem alienare, quocumque modo putaverint commodum eidem religioso loco fore, monumentis scilicet in tali alienatione faciendis apud illos, a quibus administratores talium locorum praeponuntur, vel creantur, et iurantibus per divinas scripturas his, qui iisdem locis praepositi sunt, et maiore parte eorum, qui ibi ministerium faciunt, quod nulla proditione, nulla gratia, fiat. Ceconomis autem vel administratoribus vel cartulariis cuiuscumque religiosi loci et parentibus et liberis eorum et aliis qui vel cognationem vel iure nuptiarum eis copulantur locationes vel emphi
Abbreviated transcription (Latin):
pars alteri quippiã donare ł concedere uelit
Sium ł mulier liberos habens ad solitariam
uitã ꝑ uenerit : si quidem iã dona uerat filio
uł filiis sui stantũ quantũ lex falcidia facit.
siue occasione ꝓ p̃t nuptias donationis quã
ꝓfiliosuodedit siue dotis causa quã ꝓfilia sua
prȩstitit: Si igit᷑ habeant legis falci diȩ quan¬
titatẽ cȩterabona omni inquietudine libe¬
rent᷑ : siue pat̃ sit siue mãt̃ quiq: inmonasteriu
introierinut in reliquis reb: eõꝵ nullã
habeant liberi cõmunionẽ ut pote cũ lege
falcidia satis ei factũ sit: Qđ sini hil eis
uł minus falcidia pat̃ ł mat̃ prȩstiterit :
tunc &iã monacho facto pat̃ ł mat̃ conse¬
crata libera facultas filiissit. uł tota
falcidia uł qđ eide ẽ ad monas teriũ
uindicare . Int̃ uirũ aut̃ & uxorẽ talis obser¬
uatio teneat᷑ ut siue maritus siueux or
intrauerit inmonasteriũ : hoc consequat᷑

Expanded text:
pars alteri quidpiam donare vel concedere velit. pars alteri quidpiam donare vel concedere velit. ier liberos habens ad solitariam vitam pervenerit, si quidem iam donaverit filio suo vel filiae suae tantum, quantum lex Falcidia facit, sive occasione propter nuptias donationis, quam pro filio suo dedit, sive dotis causa, quam pro filia sua praestitit: si igitur habeant legis Falcidiae quantitatem, cetera bona eius ab omni inquietudine liberentur, sive pater sit sive mater, qui quaeve in monasterium introierit, ut in reliquis rebus eorum nullam habeant liberi communionem, utpote cum lege Falcidia satis eis factum sit. Quod si nihil eis vel minus Falcidia pater vel mater praestiterit, tunc etiam monacho facto patre vel consecrata matre, libera facultas filiis sit vel totam Falcidiam, vel quod ei deest, a monasterio vindicare. Inter virum autem et uxorem talis observatio teneat, ut sive maritus, sive uxor intraverit in monasterium, hoc consequatur
Abbreviated transcription (Latin):
habitũ acceperint : hoc ipsũ matrimoniũ
dissoluatur & nulle repudio misso: & siqdẽ
solus uie monachus factus ẽ reddat mulieri
dotẽ & quicquid aliud abea susceperat. &
pp̃t̃ nuptias donationes tantã partẽ quanta
mulier accepiss& exmorte mariti. scđm
dotaliũ instrum̃ toꝵ tenorẽ : Sin autẽ
mulier monacha facta sit : maritus quidẽ
retineat nuptialẽ donationẽ mulier
aũt recipiat dotẽ suã excepta illa por¬
tione quȩ apud maritũ ex morte mulieris
scđm pacta dotalia residere deb&: sed
& quicquid aliud mulier apud maritũ habint
restituat̃ ei dẽ mulieri : Qđ siutraq:
ꝑsona solitariã uitã elegerint : una quȩ que
pars suisres accipiat. & ne monihilneq lucret᷑
neq detrim̃ti sentiat : Sed maritus quidem
retineat ꝓpt̃ nuptias donationẽ : mulier
aut̃ recipiat dotẽ suã & quicquit aliud dedisse
marito ꝓbetur: Haec om̃atã desponsoquã
desponsa & uiro & uxore statuta s̃. nisi altera

Expanded text:
t, hoc ipsum matrimonium dissoluatur etiam nullo repudio misso. Et si quidem solus vir monachus factus est, reddat mulieri dotem, et quidquid aliud ab ea susceperat, et propter nuptias donationis tantam partem, quantam mulier accepisset ex morte mariti secundum dotalium instrumentorum tenorem. Sin autem mulier monacha facta sit, maritus quidem retineat nuptialem donationem, mulier autem recipiat dotem suam, excepta illa portione, quae apud maritum ex morte mulieris secundum pacta dotalia residere debet; sed et quidquid aliud mulier apud maritum habuerit, restituatur eidem mulieri. Quod si utraque persona solitariam vitam elegerit, unaquaeque pars suas res accipiat, et nemo nihil neque lucretur, neque detrimenti sentiat, sed maritus quidem retineat propter nuptias donationem, mulier autem recipiat dotem suam, et quidquid aliud marito dedisse probetur. Haec omnia tam de sponso quam de sponsa et viro et uxore statuta sunt, nisi altera
Abbreviated transcription (Latin):
Neminiliceat in pofterũ cuiuscũq: monas¬
terii uenditionẽ impiã donationẽ ł ꝑ
mutationẽ contrahere : ubi & altare
collocatũ ẽ & sacramissa faciaẽ : &
monacha conuersatio: Sina ut̃ aliquid
talefuerit admissũ: & id qđ factũ ẽ ꝓ
infecto habebit᷑ : & is qui accepit preciũ
amittat & is qui distraxit : & rem & p̃ciũ
natũ contralege monasteriũ rursus
in pristinũ ftatũ reducant: nulliaut̃
liceat nectitu lopignoꝵ ł hr pothecarũ
sacro sc̃m obligare monasteriũ : Nã&
sitale aliquãd ad missũ fuerit  refutas

Expanded text:
Nemini liceat in posterum cuiuscumque monasterii venditionem in quempiam donationem vel permutationem contrahere, ubi et altare conlocatum est et sacra missa facta et monachica conversatio. Sin autem aliquid tale fuerit admissum, et id quod factum est pro infecto habebitur, et his qui accepit pretium admittat, et his qui distraxit et rem et pretium natum contra legem monasterium in pristinum statum reducerent. Nulli autem licentia sit nec titulo pignorum, nec hypothecarum sacrosanctum obligare monasterium. Nam et si tale aliquid admissum fuerit, refutari
Abbreviated transcription (Latin):
Nonliceat parentib: liberos suos ad solitariã¬
trahere demonasteriis : Idẽ hoc ẽ dereb:¬
eiꝰ quisuũ monas teriũ reliquit. &
Siquis monasteriũ suũ reliquerit & ad aliud
monasteriũ transierit : res eiꝰ priorimonas¬
terio in quo antea intrauerat competant¬
Siquis in monasterio secolloc auerit & postquã
uestẽ religiosã uestitus ẽ ÷ amonasterio reces¬
serit : om̃a bona ipsius quȩ in monasteriũ
introduxit adipsũ monasteriũ ꝑtineant:
dem ẽ ex alia constitutione & si non intro¬
duxit : omnis enimres eiꝰ dominio monaste¬
Siquis introierit in monasteriũ & post reli¬
giosã uestẽ recesserit ł militauerit ł simpli¬
cit̃ laicus factus fuerit : spoliet᷑ cingulo
militari & uita libera ñ potiat᷑ sed officio
prȩsidis ꝓuinciȩ seruirȩ cogat᷑ . Substantia
aut̃ eiꝰ inmonasterio maneat : Idẽ hocẽ

Expanded text:
Non liceat parentibus liberos suos ad solitartrahere de monasteriis. Idem Si quis monasterium suum reliquerit, et smonasterium transierit, res ejus priori monasterio, in quo ante intraverat, competantSi quis in monasterio se collocaverit, et postquam vestem religiosam vestitus est, e monasterio recesserit, omnia bona ipsius quae in monasterium introduxit, ad ipsum monasterium pertineant. » Idem est ex alia constitutione: « Etsi non introduxit. Omnes enim res cum ejus domino monasteSi quis introierit in monasterium, et post religiosam vestem recesserit, vel militaverit, vel simpliciter laicus factus fuerit, spolietur cingulo militari, et vita libera non potiatur, sed officio praesidis provinciae servire cogatur. Substantia autem ejus in
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis sub conditione nuptiarũ ł liberoꝵ
ł dotis causa uł ante nuptias donationes
donauerit ł reliquerit suis liberis ł aliȩ
cui cũq ꝑ sone. here ditatẽ uł legatũ ab intio
pure reliquerial donaueri. substitutiones
aũ uł resiitutiones eis fecerit sub conditione
quacũq: ex his quȩ prȩdicta s̃ : iubemus talib:
conditionib: subiecti. tã masculi quã femine.
sun monasteria in trauerinti uł clerici.
ł dia conissȩ łasciteriȩ fuerint : tales con¬
ditiones irritas & ꝓñscriptas ẽẽ : hoc aut̃ auxlio
clerici & dia conissȩ ecclesiarũ fruantur.
siin eadẽ uita ꝑ seuera uerint & ea quȩ siceis
donata ul relicta fuer̃ impias causas consũp¬
serint ł donauerint uł reliquerint Nã de
hisquȩ in monasteriũ uł asciteriũ in trauerint
creata firma ẽ ut totũ patrimonium eoꝵ, uł
earũ cum huius modireb: ad monasteriũ uł
asciteriũ ꝑtineat : Sin aut̃ ad redẽptionẽ
captiuoꝵ uł alimonias substitutio uł resti¬

Expanded text:
Si quis sub condicione nuptiarum, vel liberorum, vel dotis causa, vel ante nuptias donationis donaverit, vel reliquerit suis liberis, vel alii cuicumque personae hereditatem vel legatum, vel ab initio pure reliquerit vel donaverit, substitutiones autem vel restitutiones eis fecerit sub condicione quacumque ex his, quae praedictae sunt, iubemus, talibus condicionibus subiecti tam masculi quam feminae, si monasterium intraverint, vel clerici vel diaconissae vel ascetriae fuerint, tales condiciones irritas et pro non scriptis esse. Hoc autem auxilio clerici vel diaconissae ecclesiarum fruantur, si in eadem vita perseveraverint, et ea, quae sic eis donata vel relicta fuerunt, in pias causas consumpserint, vel donaverint, vel reliquerint; nam de his, quae in monasterium vel asceterium intraverint, certa forma est, ut totum patrimonium eorum vel earum cum huiusmodi rebus ad monasterium vel asceterium pertineat. Sin autem ad redemptionem captivorum vel alimonias substitutio vel resti
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis in monasterio consecratus fueritil¬
posteaq: in aliud monasteriu transire malu¬
erit : sab stantia quidem eiꝰ apriore monas¬
ñ recipiat᷑. de hoc curare debent ñ solũ
religiosissimi ep̃i : sed &iã reuerentissimi
S in aut̃ seruitute effugiens uenerit quis
ad monasteriũ. postea aut̃ reliquerit
uenerabilẽ locũ & in aliã uitȩ figurã tran¬
sierit. liceat domino trahere eũ & ꝓbanti
mandritis. & ut constitutio cõmunis
sit monachoꝵ & scĩ monialiũ: Rapł¬
Primomonachi creatio non scđmordinẽ
tẽporis fiat nequi tẽpore priores. primi
loci creationẽ sibi prȩsumat. nequisscđos
forte ułttius ẽ. Sed quiȩ tiuitȩ cafiitate.
ł & diuinarũ rerũ scientia & animigra

Expanded text:
Si quis in monasterio consecratus fuerit,posteaque in aliud monasterium transire malverit, substantia quidem eius a priore monasnon recipiatur. Et de hoc curare debent non solum religiosissimi episcopi, sed etiam reverendissimi Sin autem servitutem effugiens, veniat quis ad monasterium, postea autem reliquerit venerabilem locum, et in aliam vitae figuram transierit, liceat domino retrahere eum, et probanti mandritis, et ut constitutio communis sit monachorum et sanctimonialium Pi monachi creatio non secundum ordinem temporis fiat, neque qui tempore prior est, primi loci creationem sibi praesumat, nec qui secundus forte vel tertius est, sed qui et vitae castitate, et divinarum rerum s
Abbreviated transcription (Latin):
bili monasterio : Triennio aut̃ semeltrans¬
acto & int̃monachos seruonumerato nulla
sit postea licentia qualẽ cũq: molestiã ei
inferre si ue reuera famulus sit : siue in¬
genuus. sed omnimodo solitariȩ uitȩ ꝑ¬
maneat si peccatũ in prioreuita admissũ
sit : ea aut̃ quȩ furto subrepta s̃ ꝓ culdubio
sunueniantur dominoredđi oport&:
plures monachos habeat : nulla licentia
mona chissit. separatim conuersandi:
n ec unusquisq monachus suũ ꝓpriũ cubi eulũ
habeat sed cõmunit̃ ad excolendũ congre¬
gent᷑ & in cõmunilo co dormiant. singuli
quidẽ in culcitis suis. humo uidelic&
constratisi acentib : omnib aut̃ in una
dormientibusa Qđ si tantus sit monachoꝵ
numerus ut una eis domus non sufficiat: tunc
& in duabus pluribus ue habitationibus dor¬
miant : Non aũt̃ separatimsuꝑse sed in
communi loco sicut iã prȩdiximus Nisi
forte quidam in histales sint. ut iufte debeant

Expanded text:
bili monasterio; triennio autem semel transbili monasterio; triennio autem semel transacto, et inter monachos servo numerato, nulla licentia sit postea qualemcumque molestiam ei inferre, sive revera famulus sit, sive ingenuus, sed omnimodo solitariae vitae permaneat, etsi peccatum ab eo in priore vita admissum sit. Ea autem, quae furto subrepta sunt, procul dubio, si inveniantur, domino reddi oportet. plures monachos habeant, nulla licentia monachis sit separatim conversandi, nec unusquisque monachus suum proprium cubiculum habeat, sed communiter ad excolendum Deum congregentur, et in communi loco dormiant: singulis quidem in culcitis suis, humi videlicet constratis, iacentibus, omnibus autem in una domo dormientibus. Quod si tantus sit monachorum numerus, ut una domus eis non sufficiat, tunc et in duabus pluribusue habitationibus dormiant, non autem separatim per se, sed in communi loco, sicut iam praediximus: nisi forte quidam ex his tales sint, ut iuste debeant
Abbreviated transcription (Latin):
re quȩ mores eoꝵ & uitã corrigere¬
poter E tsiꝑ trienniũ tales appaream
ut uide ant dignitonsura & uestereligiosa :
tuno & tondant᷑ & stola monachicã ues¬
tiant si ueliberi s int siue serui : &nulla
eis molestia inferatur neq deferuili
neq: delibertina conditione : Sin aut̃ lxo¬
aliquis intratrienniũ retrahere eũ ut ser¬
uũ suũ uoluerit & dicat qđ resmeas furatus
ad monasteriũ concurrit : non statim eũ
abstrahat : sed prius ꝓb& qđ & seruus est¬
& infurto uł uitamala & peccatis a trocib:
timuit & fugiit: Et si hȩc uera sunt : red¬
dat᷑ seruus dominosuo. cũ reb: subreptis.
si etiã ipsȩ quoq: in monas teriũ fuerint:
nullũ ei malũ ꝓpt̃ hȩc quȩ iãpec cauit
affecturus sit : Qđ sinullo delicto seruũ
suppositũ eẽ dñs ꝓbare potuerit : & ipseser¬
uus excastitate morũ suoꝵ bona testi¬
monia habeat . & si non dũ trienniũ prȩ¬
terierit tam̃ maneat in eodem uenera¬

Expanded text:
mores ejus et vitam corrigant. Et si per triennium talis appareat, ut videatur dignus tonsura, et veste religiosa, tunc et tondeatur, et stolam monachicam vestiat, sive liber sit sive servus, et nulla ei molestia inferatur, neque de servili, neque de libertina conditione. Si autem intra triennium aliquis retrahere eum ut servum suum voluerit, et dicat quod res suas furatus ad monasterium concurrerit, non statim eum abstrahat, sed prius probet quod et servus est, et furto, vel vita mala et peccatis atrocibus timuit et fugit, et si haec vere sunt, reddatur servus domino suo cum rebus subreptis, si etiam ipse quoque in monasterio fuerit. nullo eum malo propter haec, quae iam peccavit, affecturus sit. Quod si nullo delicto servum suppositum esse dominus probare potuerit, et ipse servus ex castitate morum suorum bona testimonia habeat, etsi nondum triennium praeterierit, tamen maneat in eodem venera
Abbreviated transcription (Latin):
Simonachus clericatus honorem meru¬
erit solitarie canones ñ trans grediatur:
Ideoq: quã uis in taligra du fuerit ut liceat
clericis in eo constitutis uxorem ducero :
non audeat hoc ipse facere. Alio quinsi concubã
uł uxorem duxerit : curiȩ uł officio uł con¬
ditioni cui subiectus antea fuerat resti¬
tuatur : Idemq: dicimus & sinulla antea
conditione supposita postea monachus
factus adclericatus honorem ꝑ uenerit:
& generaliter definimus : nulli licere
in quocũq: gradu ec clesiastico posito.
recedere ab eo & inter laicos connume¬
rari: Sienim hoc ausus fuerit facere :
cingulo uł dignitate uł militia siquã
hab& expoliatus : curiȩ suȩciuitatis

Expanded text:
Si monachus clericatus honorem meruerit, solitariae vitae canones non transgrediatur. Ideoque quamvis in tali gradu fuerit, ut liceat clericis in eo constitutis uxorem ducere, non audeat ipse hoc facere; alioquin si concubinam vel uxorem duxerit, curiae, vel officio, vel condicioni, cui subiectus antea fuerat, restituatur. Idemque dicimus, et si nulla antea condicione suppositus, postea monachus factus ad clericatus honorem pervenerit. Et generaliter definimus, nulli licere in quocumque gradu ecclesiastico posito recedere ab eo, et inter laicos connumerari; si enim hoc ausus fuerit facere, cingulo, vel dignitate, vel militia, si quam habet, exspoliatus curiae suae civitatis
Abbreviated transcription (Latin):
Disponsalia legitime intersponsũ & sponsã
contracta fuerint de inde ante quã niptiȩ
celebrent᷑ sponsus łsponsa in trauerint in
monasteriũ : id qđ arrarũ nomine datũ ẽ
in simplũ tantũ reddat᷑ & poena utriq
parti remittatur : Idem hocẽ deuiro

Expanded text:
sponsalia legitime inter sponsum et sponsam contracta fuerint, deinde antequam nuptiae celebrentur, sponsus vel sponsa intraverit in monasterium, id, quod arrarum nomine datum est, in simplum tantum reddatur, et poena utrique parti remittatur. Idem Si co
Abbreviated transcription (Latin):
Monachi in a na domohabͥtent. cõmunit᷑
alantur. in una domo semote dormiant :
Nisi forte quidã ex his ꝓpt ꝗliexã in monas¬
terio exercitationẽ semotim uelint uiuere.
uł senectutis uł corporalis imbecillitatis
causa incellulis quib: dã intra monasteriũ
degerint & hoc tam̃ ñ citra uoluntatẽ oeco¬
nomifiat. omnib: & in monasteriis uł asci

Expanded text:
Monachi in una domo habitent, communiter alantur, in una domo semotim dormiant, nisi forte quidam ex his propter prolixam in monasterio exercitationem semoti velint vivere, vel senectutis vel corporalis imbecillitatis causa in cellulis quibusdam intra monasterium degerint, et hoc tamen non citra voluntatem hegumeni fiat: his omnibus et in monaster
Abbreviated transcription (Latin):
Quimonachus fieri uult. si ueliber sit siue
seruus : non statim monachus fiat sed ꝑ
trienniũ tonsurã quidẽ & uestẽ laicoꝵ
utant᷑ & diuinas scripturas discant. &
confiteant᷑ suã conditionẽ : Idẽ utrũ
ingenui sint anserui ł alterius unius¬

Expanded text:
quis monachus fieri vult, sive liber sit, sive servus, non statim monachus fiat, sed per triennium tonsura quidem et veste laicorum utatur, et divinas scripturas discat et confiteatur suam condicionem, id est, utrum ingenuus sit, an servus, vel alterius cuius
Abbreviated transcription (Latin):
exilio: ut nunquã redea nt : nasi diuinas atieto ꝓ mulgata
fuerit : Nam nec magistratus audicispũtalu instrum̃ta
uel dicta ł facta admittere & monum̃tis publicis in¬
serere ł confirmare debant : nã sialiquid tale deli¬
querint non solũ honore sed &iã dignitate & patrimo¬
nio cadant: Q uomo dopunitur. quisa orauasa
uel donart salienat : łpignorat : uł conflat:
Eisdẽ poenis coerceri oport& &iã illos. qui scã
uasa siue sa cradona contralegẽ uł pignora uerauerũ¬
ł distraxerint ł conflauerint : uł quocũq modo
alienauerint: Excepta uidelic& captiuoꝵ redẽp¬
tionẽ ea dẽpq obseruantia iub& conftitutio tenere¬

Expanded text:
exsilio, ut numquam redeant, nec si divina sanctio promulgata exsilio, ut numquam redeant, nec si divina sanctio promulgata fuerit. Nam nec magistratus audaci spiritu talia instrumenta vel dictare, vel facta admittere, et monumentis publicis inserere, vel confirmare debent. Nam si aliquid tale deliquerint, non solum honore, sed etiam dignitate et patrimonio cadant. Quomodo punitur, qui sacra vasa vel dona alienat, vel pignerat, vel conflat, Eisdem poenis coërceri oportet etiam illos, qui sancta vasa sive sacra dona contra legem vel pigneraverint, vel distraxerint, vel conflaverint, vel quocumque modo alienaverint, excepta videlicet captivorum redemptione, eandemq
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ neq: sortẽ quã dedit neq usuras quas
forte stipulatus ẽ exigat : De inde etiã ipsã
rem cũ suis emolum̃tis uenerabili restituat :¬
Q uañdo lic& ypothicȩtitulo resuene¬
Siqua nec essaria causa & in excusabilis immineat
ut mutuã pecuniã capiat uenerabilis locus : lic&
economis &iã resimmobiles obligare pignoris
em phy teuseos contractũ. uiris uenerabilis¬
Siquis emphs teuseos contractũ in ec clesiasticare.
uel alterius uenerabilis loci contraxerit : in ꝑ
Deinde tantũ eũ in unũ q̃q̃: anno ꝑpetuo prȩstare
sc̃is simoloco oport& : quantũ prestitiss& si ab
in itio legitima emphiteusis ess& nullorema¬
nente apud eũ ex his quȩ frustraemphyte useos
occasione prȩstitas : Res enim ipsas cũ suis
fructib: omnimodoreftituere deb& Tabel¬
liones aut̃ si contra leges emphrteus in ins¬
trum̃tis receperint : in reuoc abili puniant᷑¬

Expanded text:
quidem neque sortem quam dedit, neque usuras quas quidem neque sortem quam dedit, neque usuras quas forte stipulatus est exigat, deinde etiam ipsam rem cum suis emolumentis venerabili loco restituatQuando licet hypothecae titulo res veneecessaria causa et inexcusabilis immineat, ut mutuam pecuniam accipiat venerabilis locus, liceat oeconomis etiam res immobiles obligare pignoris emphyteuseos contractum iuris venerabilisSi quis emphyteuseos contractum in ecclesiastica re vel alterius venerabilis loci contraxerit in perpdeinde tantum eum in unoquoque anno perpetuo praestare sanctissimo loco oportet, quantum praestitisset, si ab initio legitima emphyteusis esset, nullo remanente apud eum ex his, quae frustra ei emphyteuseos occasionfructibus omnimodo restituere debet. Tabelliones autem si contra leges emphiteus in instrumentis receperint, inre
Abbreviated transcription (Latin):
accepit ñ solũ ipsã remcũ fructib: suis & causis
quantũ accepit. poene nomine prestent scĩs simo
loco cuiꝰ res donata fuerit: ab his quires eiꝰ ad mi¬
niftrant: Sin aut̃ titulo ꝑmutationis rem loas
uenerabilis capiat aliquis. tunc & rem quã accepit
reddat & quã ipse dedit amittat: Actione ei
scilic& aduersus ꝑsonas & patrimonia earum
conseruanda quȩ cũ eo contraxer̃ excepto uidelic&
principe scđm prȩfatã superius diuisionẽ ꝑ¬
mutationẽ facerererũ immobiliũ cũ sacros c̃ĩs locis
ꝑmissũ ẽ : Sin aut̃ pignus creditor ad corporalẽ
detentationẽ acceperit & resimmobilis sit
que ꝑtin& ad eccłam uł alios uenerabilis locos:
uelutidom̃os ułut proastiũ ł ager ł ortus ł panes¬
ciuiles ł pancipia rustica : Nã ea q̃q ueluti membra
rerũ immobiliũ s̃. Si quis igitur horũ aliquid
pignoris nomine corporalĩt̃ acceperit prius

Expanded text:
accepit, non solum ipsam rem cum fructibus suis et caaccepit, non solum ipsam rem cum fructibus suis et ca accepit, pene nomine prestet sanctissimo loco cuius res donata fuerit ab his qui res eius administrant. Sin autem titulo permutationis rem locis venerabilis capiat aliquis tunc, et rem quam accepit reddat, et quam ipse dedit ammittat, actione ei scilicet adversus personas et patrimonia earum conservandaque cum eo contraxerant, excepto videlicet principem cui secundum prefatam superius divisionem permutationem facere rerum immobilium cum sacrosanctis locis permissum est. Sin autem pignus creditor ad corporalem detentationem acceperit, et res immobilis sit quę pertinet ad ecclesiam vel alios venerabiles locos veluti domus veluti proastium vel ager vel ortus vel mancipia rustica. Nam ea quoque veluti membra rerum immobilium sunt. Si quis igitur horum aliquid pignoris nomine corporaliter acceperit, prius
Abbreviated transcription (Latin):
clerici : suis obseruent eoc lesus. ut sibi
cõpetens ecclesia sticũ impleant ministe¬
riũ: Idq: in quirere debes: cuiꝰ cũq ciui¬
tatis religio sissimus ep̃s & in singulis gra¬
dib ecclesias ticis primates ut quieã ñ
custodierint canonicis poenis subiciant᷑:

Expanded text:
clerici suis observent ecclesiis, et sibi clerici suis observent ecclesiis, et sibi competens ecclesiasticum impleant ministerium, idque inquirere debet cuiuscumque civitatis religiosissimus episcopus, et in singulis gradibus ecclesiasticis primates, ut qui ea non custodierint, canonicis poenis subiiciantur.
Abbreviated transcription (Latin):
clericus sit emphanistica prest& : Que
ex consuetudine prestari oport&: Sinaut̃
alterius ora toru dericus fuerit : nihi labeo
emphanisticoꝵ nomine exigatur : & siquis
a beo exigerit : ipse quidem qui exigit amit᷑¬
tat statũ clericatus quẽ hab& : Is aut̃ aquo
ex actũ ẽ : locũ ex actoris optineat : Haec
aut̃ omnia defensores eccłȩ custodire
debent: Qui si neglexerint : decẽ librarũ
auri solutione mutent᷑ : suclericieccłas¬
Siclericiabecclesiissuis destiterint : alios
clericos in locũ eoꝵ subrogario port&: Scilie&
modis subrogatis clericis anonas eoꝵ prestari
dec &: Nãneq distitutorib: aliquid abecdesia
dandũ ẽ neq ad luctũ sconomoꝵ uł alioꝵꝵ
qui administrant cedere : Sienims ubrogati
ꝓprias possessiones : iub& constitutio
ut ex hisdẽ possessionib: certa prȩdia depu¬
tent᷑ : Ex quoꝵ reditu subrogatis clericis
anone prȩstent᷑ : Dec lericis ministeriũ

Expanded text:
clericus sit, emphanistica praestet, quae clericus sit, emphanistica praestet, quae ex consuetudine praestari oportet. Sin autem alterius oratorii clericus fuerit, nihil ab eo emphanisticorum nomine exigatur, et si quis ab eo exegerit, ipse quidem, qui exegit, amittat statum clericatus, quem habet, is autem, a quo exactum est, in gradum exactoris perveniat. Haec autem omnia defensores ecclesiae custodire debent, qui si neglexerint, decem librarum auri solutione mulctentur. Dat. III. KaSi clerici ab ecclesiis suis destiterint, alios clericos in locum eorum subrogari oportet, ut scilicet modis subrogatis clericis annonas eorum praestari decet, nam neque destitoribus aliquid ab ecclesia dandum est, neque ad lucrum oeconomorum vel aliorum, qui administrant, cedere. Si enim subrogati ssiones, iubet constitutio, ut ex iisdem possessionibus certa praedia deputentur, ex quorum reditu subrogatis clericis annonae praestentur. De
Abbreviated transcription (Latin):
eccłam ꝑ patrociniũ quorundã transire :
Sed siquid tale factũ fuerit: irritũ sit
an ullius mom̃ti: nec liceadlli. cleri¬
cos quidẽ destinare ł creare : Nullas aut̃
eis alimonias prestore sed duoꝵ alterũ
łñ faciat clericos uł sifecerit d& ei sunde
ab alia eccła ad aliã transeant¬
Superius constitutioẽ legimus quaca¬
uetur : ut numerus clericoꝵ certus sit
inma ioreecclesia urbis constantinopolitonȩ :
haec aut̃ consticutio iub& : ut ex alii seccle¬
siis suꝑ fluiclerici. iđ hi qui suprastatutũ
numerũ s̃ in locũ mortuoꝵ clericoꝵ maioris
transierit : duoꝵ alterũ ł curiali condi¬
tioni cũsuis faculiatib: subiciant᷑. ł si plu¬
rescuriales ciuitas habeat siue ipseuilior
sit adofficialẽ conditionẽ trahat᷑ iđ taxeoticã :
deem phanisticis. quȩ aclericis exigunt:¬
Siquis in constantino politanã ciuitatẽ cle¬
ricus fuerit factus : si quidẽ magnȩ eccłȩ

Expanded text:
ecclesiam per patrocinium quorumdam transire. ecclesiam per patrocinium quorumdam transire. Sed si quid tale aliquid factum fuerit, irritum sit et nullius momenti. Nec liceat ulli clericos quidem destinare vel creare, nullas autem eis alimonias praestare; sed duorum alterum, vel non faciat clericos, vel si fecerit, det eis, unde ab alia ecclesia ad aliam transperius constitutionem legimus, qua cavetur, ut numerus clericorum certus sit in maiore ecclesia urbis Constantinopolitanae. Haec autem constitutio iubet, ut ex aliis ecclesiis superflui clerici, id est hi, qui supra statutum numerum sunt, in locum mortuorum clericorum maioris transierit, duorum alterum, vel curiali condicioni cum suis facultatibus subiiciatur, vel si plures curiales civitas habeat, sive ipse vilior sit, ad officialem condicionem trahatur, id est, taxeoticam. De emphanisticis, quae a clericis exiguntuquis in Constantinopolitana civitate clericus fuerit factus, si quidem magnae ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
litigatores defensorẽ ciuitatis. & illiaudi¬
ant cãusas: Sinaut̃ ep̃m iudicare simalu¬
erint hoc qq̃ fieri iubemus: de epĩs & de¬
rieis ad constantino politanã ciuitatẽ
Nemonec ep̃s necclericus. sine literis patri¬
archȩuł ep̃i: ad hancflorentissimã ciuntatẽ
ueniat : ut nemosportularũ modin
statutũ exigere audeat: & deofficio
Neq ꝑ fectianus. neq in rebiagens. neq
alius cuius lib&ł conditionis homo in ꝓuincias
ueniens : plus exigere audeat sportularũ
nomine : quã nr̃a constitutione cauetur:
Sinaũt plus exigerit : suo periculo prȩses
scđm legẽ in eum uindic&: Quod si hoc facere
neglexerit: ep̃s ciuitatis ad nosreferat
&tã presidis neglegentia indic&. quã
tionẽ imponamus : ut non liceat clerico
deminore eccła. in maiorem ꝑ patro¬
ciniũ transire. & dealimoniis pauperũ¬
Vonliceat inminorib: eccłis clericatus
honorem suscipientib: postea in maiorẽ

Expanded text:
litigatores defensorem civitatis, et ille audilitigatores defensorem civitatis, et ille audiat causas. Sin autem episcopum iudicare sibi maluerint, hoc quoque fieri iubemus. De episcopis et clericis ad Constantinopolitanam civitatem episcopus, nec clericus sine litteris patriarchae vel episcopi ad hanc florentissimam civitatem veniat. Vt nemo ultra sportularum modum statutum exigere audeat, et de officio e praefectianus, neque in rebus agens, neque alius cuiuslibet condicionis homo in provincias veniens, plus exigat sportularum nomine, quam nostra constitutione cavetur. Sin autem plus exegerit, suo periculo praeses secundum leges in eum vindicet. Quod si hoc facere neglexerit, episcopus civitatis ad nos referat, et tam de praesidis negligentia indicet, quamia habeat. Vt non liceat clerico de minori ecclesia in maiorem per patrocinium transire, et de alimoniis clern liceat in minoribus ecclesiis clericatus honorem suscipientibus postea in maiorem
Abbreviated transcription (Latin):
cognitionalit̃ : Ita tam̃ : ut sententia legibus
consentanea sit : De prouincialib: qui temere
in constantino politanã ciuitatẽ ueniunt.
ep̃ in hancuenerit ciuitatẽ : & de aliqua causa
nos molestauerit : sciat setales poenas subiturũ
quales passurus ess& prȩses ꝓuinciȩ si auditus
eũ contẽpsissa. Si preses ꝓuinciȩ in iuriã
ad eat ciuitatis epm̃. ut si arbitrioeiꝰ prȩses
condẽ pnatus sit satis faciat homini in iuriã
passo: Sinaut̃ hoc facere noluerit : & ueniat
tus prȩsidẽ affici iubebimus : Sin aut̃ in no¬
centẽ eũ inueniamus. necesse ẽ ut nullũ res¬
possũ anr̃a clem̃tia calũ niosus actor accipat
si ep̃s ad gr̃am prȩ sidis. supplicẽ contẽp¬
Siep̃s ꝓp̃t gratiã prȩsidis supplicẽ contẽpserit:
ex sacris regulis poena subiciatur deofficio
defensoꝵ : & cp̃is copali audientia Rapł
Inciuitatib: in quib: prȩsides prestoñ s̃ : adeant

Expanded text:
cognitionaliter, ita tamen, ut sententia legibus cognitionaliter, ita tamen, ut sententia legibus consentanea imponatur. De provincialibus, qui temere in Constantinopolitanam civitatem veniunt episcopi in hanc venerit civitatem, et de aliqua causa nos molestaverit, sciat se tales poenas subiturum, quales passurus esset praeses provinciae, si aditus eum contempsisset. Si praeses provinciae iniuriam adeat civitatis episcopum, ut si arbitrio eius praeses condemnatus sit, satisfaciat homini iniuriam passo. Sin autem hoc facere noluerit et veniat ciis praesidem adfici iubemus. Sin autem innocentem eum inveniamus, necesse est, ut nullum responsum a nostra clementia calumniosus actor accipiat supplicem contemppus ad gratiam praesidis supplicem contempserit, ex sacris regulis poenae subiiciatur. De officio defensorum et episcopali audientia In in quibus praesides praesto non sunt, adeant
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis ꝓpt̃ ciuilẽ ł ꝓcriminalẽ causã prȩsidẽ
ꝓuinciȩ adierit : & ille contẽpserit auctorem :¬
uł alio modo causã cognoscere scđm legescon¬
tẽp serit : liceat actori supplicare ciuitatis ep̃o
& hoc ipsũ in querimoniã deducere : ut reli¬
giosus antistes ł ipse ad presidẽ ueniat ł suos
homines mictat ꝑ quos cõpollere debeat prȩsidẽ
sinedilatione & in iuria litẽ dirimere : Qđsi
tanta in prudentia rector ꝓuinciȩ teneatur.
ut nec ep̃o nec cleriois imminentib iustitiã
sequatur. tuncliceat ep̃o siuolueritactor
ad nram pietatẽ uenire & prȩces fundere
dareeis litteras ꝑ quas nobis declaretur
suꝑbia atq in iuria prȩsidis: Nosenim &acto
medebimus prȩsidi cõpetentẽ uindietã
imponemus: Sicui prȩses suspectussit¬
Sicui prȩses ꝓuinoiȩ suspectus es seuidee.
&litigare apud eũ solũ noluerit: liceat & epm̃
in uocare ut cũ ipso considentẽ litẽ audiat:
& uel amicali cõpositione litigatores transire

Expanded text:
ausam praesidem provinciae adierit, et ille contempserit actorem, vel alio modo causam cognoscere secundum leges contempserit, liceat actori supplicare civitatis episcopo, et hoc ipsum in querimoniam deducere, ut religiosus antistes vel ipse ad praesidem veniat, vel suos homines mittat, per quos compellat praesidem sine dilatione et iniuria litem dirimere. Quod si tanta impudentia rector provinciae teneatur, ut nec episcopo nec clericis imminentibus iustitiam sequatur, tunc liceat episcopo, si voluerit actor ad nostram pietatem venire et preces fundere, dare ei litteras, per quas nobis declaretur superbia atque iniuria praesidis. Nos enim et actori medebimur, et praesidi competentem vindictam imponemus. Si cui praeses provinciSi cui praeses provinciae suspectus esse videatur, et litigare apud eum solum noluerit, liceat ei episcopum inuocare, ut cum ipso considente litem audiat, et vel amicali compositione litigatores transigere
Abbreviated transcription (Latin):
prorsus adȩccłam do uoluatur. et sidiaconis¬
safuerit: similimodo de contractib eoꝵ
qui fidẽ catholica ñ recipunt. Rapł dxini¬
Non liceat catbolitae fidei xp̃ia norum alie¬
nis hominib: ueluti paganis. uł uidȩis uł here¬
ticis : pos sessiones habere emphi teuseos. uel
conductionistitula in quib: orhodexȩ religionis
eccło ministeria colebrantur. De magiftris¬

Expanded text:
prius ad ecclesiam devolvatur; et si diaconisprius ad ecclesiam devolvatur; et si diaconissa fuerit, simili modo. De contractibus eorum, qui fidem catholicam non recipiunt Non liceat catholicae fidei Christianorum alienis hominibus, veluti paganis vel Iudaeis vel haereticis possessiones habere emphyteuseos vel conductionis titulo, in quibus orthodoxae religionis ecclesiae ministeria celebrantur. Dat
Abbreviated transcription (Latin):
Quae cumq probatus fuerit ep̃s ante honorẽ
epis topatus habuisse : ea om̃ia ut pote sua pro¬
pria constituta licentiam habeat. ad quos uolu¬
erit ultima uoluntate trans mittere: hoc am¬
plius etiam postepis copatũ iure cognationis usq
ad quartum gradum. quicquid ad eum peruener
trans mittere poterit ad quos ipse uoluerit. Certe
autem res alio modo ab eo ad quisite dominio ecđe
sunt nisi forte consũmatȩ sunt ad redemptio¬
nes captiuorum: uol alimonias pauperum: uel
adutilitates ecclae: uelad alias ex pietatȩꝓ¬
fic iscentes causas: Eademoptinere oportet: &¬
in administratorib: cuius cumq. religiosi loci
ut res quae post commissam administrationem
ad eos peruenerunt : his isdem subiciantur dis¬
tinctionibus. de successione ab intestato
ueniente ep̃i uelderiu uel cuius cumq
Si ep̃s uel clericus. cuiuscũq gradus eclesias¬
tici minister sine testamento et sine cognatio¬
ne decesserit: hereditas eius ñ ad fiscum: sed

Expanded text:
Quaecumque probatus fuerit episcopus ante honorem episcopatus habuisse, ea omnia utpote sua propria constituta licentiam habeat ad quos voluerit ultima voluntate transmittere. Hoc amplius etiam post episcopatum iure cognationis usque ad quartum gradum quidquid ad eum pervenerit, transmittere poterit, ad quos ipse voluerit. Ceterae autem res alio modo ab eo adquisitae dominio ecclesiae sint, nisi forte consumptae sunt ad redemptiones captivorum, vel alimonias pauperum, vel ad utilitates ecclesiae, vel ad alias ex pietate proficiscentes causas. Eadem obtinere oportet et in administratoribus cuiuscumque religiosi loci, ut res, quae post commissam administrationem ad eos pervenerunt, hisdem subiiciantur distinctionibus. De successione ab intestato veniente episcopi vel clerici vel cuiuscumque scopus vel clericus vel cuiuscumque gradus ecclesiastici minister sine testamento et sine cognatione decesserit, hereditas eius non ad fiscum, sed
Abbreviated transcription (Latin):
rit ł uendiderit : contractus nullius erit mom̃ti:
Nã & donatione & quauis alienatione resscisfa:
cogat᷑ donator ł uenditor ł rc̃ suã recipere
quã calliditate & fraude uideẽ dedisse
ut exonere scilic& suũ ꝓpriũ patrimoniũ:
Eoconomus aut̃ ł qui cũq alius administiator
uenerabilis loci. omne dõ pnũ qđ ex huiꝰ modi
in licito actu contigit res arciat ei qui cũeo¬
contraxit sed mea quȩ superius diximus
Lic& aut̃ unicuiq: expopulo siuiderit prȩupa
ꝓpositȩ constitutionis neato adimperatorem
referre & calũ matoris notã euadere : Omnib
aut̃ ꝑ missũ ẽ ubiq magistratus gerentib:
tutionis capitula custodire. dãt Rł maias

Expanded text:
rit vel vendiderit, contractus nullius erit momenti. rit vel vendiderit, contractus nullius erit momenti. Nam et donatione et quavis alienatione rescissa cogatur donator vel venditor rem suam recipere, quam calliditate et fraude videtur dedisse, ut exoneraret scilicet suum proprium patrimonium. Oeconomus autem vel quicumque alius administrator venerabilis loci omne damnum, quod ex huiusmodi inlicito actu contigit, resarciat ei, qui cucontraxit, secundum ea que superius diximus. Licet autem unicuique ex populo, si viderit precepta proposite constitutionis neglecta, ad inperatorem referre et calumpniatoris notam evadere. Omnibus autem permissum est ubique magistratus gerentibustutionis capitula custodire. Data kalendas Maias,
Abbreviated transcription (Latin):
mulgant᷑. Nullilic eatꝑ pragmaticã sanctionẽ
aliquideoꝵ capere quȩ sacro sc̃ĩs ecclesiis alisque
uenerabilib: locis competunt: Si scilic& immobiles sint :¬
uł mobiles quidem sed alienari ñ possint Si naut̃
questor magnificustale rescriptũ dicta uerit :¬
uł ceteri magis tratus intimatione pragmaticȩ¬
formȩ receperins : unus quisq quin quaginta
librarũ auripoena multetur: Si naut̃ religiosi
ep̃i tales pragmaticas sanctiones contẽpserint :
sine periculo contẽpsisse secognoscant : Nã si rece
perinteas : &iã episcopatus honorẽ amissuros se
non dubitent : Ea aut̃ locari uł emphrteuseos
titulo dari oport& sola que ad administraturi
arbi tratu uideant᷑ tali aliquõd indigere
Si qui in potentatui constituti. diuinã pragma¬
ticã sanctionẽ impetrauerint cogentes
eo conomos uł alios administratores uenera¬
si sterilis ager aduenerabilẽ locũ ꝑti¬
Siquis sterilem agrũ cuiqͣ uenerã bililocodonaue¬

Expanded text:
m. Nulli liceat per pragmaticam sanctionem aliquid eorum capere que sacrosanctis ecclesiis aliisque venerabilibus locis competunt, scilicet si inmobiles sint, vel mobiles quidem, sed alienari non possint. Sin autem questor magnificus tales rescriptum dictaverit, vel ceteri magisformae receperit, unusquisque quinquaginta librarum auri poena multetur. Sin autem religiosi episcopi tales pragmaticas sanctiones contempserint, sine peperint eas, etiam episcopatus honorem amissuros se non dubitent Ea autem locari vel emphyteuseos titulo dari oportet sola, quae administratorum arbitratu videantur tali aliquo indigere. s in potentatu constitutus divinam pragmaticam sanctionem inpetraverit cogentem economos vel alios administratores veneraSi sterilis ager ad venerabilem locum Si quis sterilem agrum cuicumque venerabili loco donave
Abbreviated transcription (Latin):
N eq magistrimilitũ neq milites. oc casione tran¬
situs sui ad rationẽ aliqua aciuitatib ł ꝓuineus
exigere audeant : Alioquin: induplũ quicqiũd
Si quiduces ł milites ł optiones eoꝵ rec auta
ñ fecerint deimpensis sibim& erogatis :
debebunt collatores simul conuenire apud
ñ sit apude p̃m ł defensorem & intes acta
deponere & duces & exercitũ de quantitate
impensarũ & quod recauta ab optionibus
emissa ñ sunt : Itaut prȩfectis prȩtorioꝵ
ẽ repetant: & retineant eas. exeo qđ dele¬
gatũ ẽ eis dẽ ducib: uł militib: ł dem

Expanded text:
Neque magistri militum, neque milites occasione transitus sui adaerationem aliquam a civitatibus vel provinciis exigere audeant; alioquin in duplum, quidquid Si qui duces vel milites vel optiones eorum recauta non fecerint de impensis sibimet erogatis, debebunt collatores simul convenire apud aesens non sit, apud episcopum vel defensorem, et inter acta deponere et duces et exercitum de quantitate impensarum, et quod recauta ab optionibus emissa non sunt, ita ut praefectis praetoriorum est, reputent et retineant eas ex eo, quod delegatum est eisdem ducibus vel militibus. Idem
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis in nomine sc̃i marteris hȩreditatẽ ł legatũ
reliquerit : si quidem eius nominis plures s in eodẽ
loco oratoria & domus capiat lucrũ illa quȩ
pauperiorẽ nisi aliud nominatimtestator
expresserit : Qđ sitalis domꝰ in ciuitate ñ in¬

Expanded text:
Si quis in nomine sancti martyris hereditatem vel legatum reliquerit, si quidem eiusdem nominis plures sunt in eodem loco oratoriae domus, capiat lucrum illa, quae pauperior est, nisi aliud nominatim testator expresserit. Quod si talis domus in civitate non in
Abbreviated transcription (Latin):
Demo oratoriũ ȩdificare audeat : antequã
us excorauerit & uenerabilẽ crucẽ in
eodem loco defixerit : Quia ut̃ seme lin¬
cho auit : nec es se hab& opus implere
ł ipse ł herodes eius: & necessitatẽ
Debent imponere ep̃i & oeconomi &ci¬
uiles magis tratus: Si quis in ptoascia. uł
domũ .ł fundo. eeclesia ftaca munera
Siquis in pastio ł domo ł fundo ausus fuerit ec clesi¬
astica munera facere sineclericis locon ep̃osub¬
iectis : dominio eoꝵ cadant & ueniat eademres
ad eccłam : Sin aut̃ ignoranted ño hoc fuerit
factũ hi qui pec cauer̃ siue emphite utȩ suȩ
ꝓcuratores s̃ : deꝓuincia expellant᷑ & substan¬
tiȩ eoꝵ addicant᷑ eccłȩ illius t̃ritorii intra
qđ tale delictũ contigerit: si quis in nomine

Expanded text:
emo oratorium aedificare audeat, antequam episcopus exoraverit et venerabilem crucem in eodem loco defixerit. Qui autem semel inchoavit, necesse habet opus implere, vel ipse vel heredes eius, et necessitatem ei debent imponere episcopi et oeconomi et civiles magistratus. Si quis in proastio vel domo vel fundo ecclesiastica munera stio vel domo vel fundo ausus fuerit ecclesiastica munera facere sine clericis locorum episcopo subiectis, dominio eorum cadat, et veniat eadem res ad ecclesiam. Sin autem ignorante domino hoc fuerit factum, hi, qui peccaverunt, sive emphyteutae sive procuratores sunt, de provincia expellantur, et substantia eorum addicatur ecclesiae illius territorii, intra quod tale delictum contigerit. Si quis in nomine
Abbreviated transcription (Latin):
politanis huius modi causas diligenter inquirere.
Deheredib testatoris. si substantiã nor
Sidixerint heredes substantiã atestatore łelic¬
tã adimpensa +pias non sufficere : cessante lege
falcidia &quae pelicta sunt impendantur. in il¬
las cauia quas testator uoluit cura scilicet et dili¬
gentia eĩ lo corum ep̃i. Suntra sex men¬
ses pia uoluntas impleta non fuerit. Kapł
ESilegatum quod piese lictũm e intrasex menses
numerandos ex eotempore quo testamentum
intimatum ẽ he redes distulerint soluere : fructꝰ
& usuras et om̃e emolumentum extempore mor¬
tis testatoris ꝑsoluere cogantur. delegatis an¬
nalib: ad religiosa loca pertinentibus.¬

Expanded text:
politanis huiusmodi causas diligenter inquirere. politanis huiusmodi causas diligenter inquirere. Si heredes testatoris substantiam non dixerit heres, substantiam a testatore derelictam ad impensas pias non sufficere, cessante lege Falcidia, ea, quae relicta sunt, impendantur in illas causas, quas testator voluit, cura scilicet et diligentia locorum episcopi. Si intra sex menses pia voluntas impleta non fuerit Si legatum, quod pie relictum est, intra sex menses numerandos ex eo tempore, quo testamentum intimatum est, heredes distulerint solvere, fructus et usuras et omne emolumentum ex tempore mortis testatoris persolvere cogantur. De legatis annalibus ad religiosa loca pertinentibus
Abbreviated transcription (Latin):
Si ꝓredẽptione captiuoꝵ legatũ ł hȩredita srelic¬
ta fuerit. uel pro alimoniis pauperum : ea quae tes¬
tator ius sit cogatur heres implere. Quod si non ex¬
presserit : his quitestatus est cuius loci pauperib:
alimonias dari oportet : ep̃s locorum relictã quan¬
titatem distribuat inter pauperes eius loci. inquo
testator domicilium habuit. Item quod proredẽp¬
tione captiuorum relictum est: administraridebet
aut abeo quem testator adhoc deputauit: aut sine¬
mo ab eo nominatus ẽ. ab ep̃o et oe conomopietatis
locus impleatur. Omia enĩ facta ad pietarem perti¬
nentia : ep̃oꝵ inter esse oportet : quã uis testato¬
res uel donatores uerba contrariae uoluntatis ex¬
presserint Siheredes piam dispositionem
Pad moniti iussa testatoris impleri distulerint : omne
olucrum quod ei relictum ẽ austratur. cum fructibus
et ceteris emolumentis quae medio tempore accesse¬
runt. Neglegente autem ep̃o: liceat etiam metro¬

Expanded text:
 redemptione captivorum legatum vel hereditas relicta fuerit vel pro alimoniis pauperum, ea, quae testator iussit, cogatur heres implere. Quod si non expresserit is, qui testatus est, cuius loci pauperibus alimonias dari oportet, episcopus locorum relictam quantitatem distribuat inter pauperes eius loci, in quo testator domicilium habuit. Item quod pro redemptione captivorum relictum est, administrari debet aut ab eo, quem testator ad hoc deputavit, aut si nemo ab eo nominatus est, ab episcopo et oeconomo pietatis opus impleatur; omnia enim facta ad pietatem pertinentia episcoporum interesse oportet, quamvis testatores vel donatores verba contrariae voluntatis expresserint. Si heredes piam dispositionem admoniti iussa testatoris implere distulerint, omne lucrum, quod eis relictum est, auferatur cum fructibus et ceteris emolumentis, quae medio tempore accesserunt. Negligente autem episcopo, liceat etiam metro
Abbreviated transcription (Latin):
Nullus a pocrisarius cuiusque eccłȩ siue in hacciui¬
tate degens siue a pud patriarchas ł metropoli¬
actionẽ uel exaetionẽ patiat᷑ : Nisi forte man¬
datũ ẽ ab epis ł r̃ conomis : quosdã conuenire
Ipsis erum qui conueniunt᷑ solis. prȩstamus facul¬
sedsi obliga uerintse in eo tẽpore. quo a pocrisarit
officiũ ꝑ agunt : & exhis causis actionossusci pans¬

Expanded text:
Nullus apocrisiarius cuiuscumque ecclesiae sive in hac civitate degens, sive apud patriarchas vel metropoliactionem vel exactionem patiatur, nisi forte ei mandatum est ab episcopis vel oeconomis quosdam convenire; ipsis enim, qui conveniuntur, solis praestamus faculSed si obligaverint se in eo tempore, quo apocrisiarii officium peragunt, et ex his causis actiones suscipian
Abbreviated transcription (Latin):
Sicontra metropolitanũ adire quis piã uelit regi¬
onis illius patriarcha negotiũ discernat
deep̃is apud iudiceniꝰ uocatis
Quicũq ep̃s apud quẽ uis iudicẽ accusatus fuerit :
omnino nullã neq fide iussionẽ neq: ꝓmissionẽ
ꝓlitigio facere compellat᷑ : Sic tam̃ : utꝰ perã dar&
intentiones & causas actoris dissoluere dea pocri

Expanded text:
Si contra metropolitanum adire quispiam velit, regionis illius patriarcha negotium discernat. De episcopis apud iudicem vocatis Quicumque episcopus apud quemuis iudicem accusatus fuerit, omnino nullam neque fideiussionem, neque promissionem pro litigio facere compellatur, sic tamen, ut operam daret intentiones et causas actoris dissolvere. De admi