comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
coden loco. et subiecto passunt nameran. sed fit una. sed li¬
ut est đ colonbus. su es̃t đ speuiebus iolor. nam speues est
eiusdem nature. cuius est agens tam. et ideo dgener co
loz est speues colons. quoniam speues albodins non potest
eose substantia nego in aliquo pręduamento sq in qualitate
ne potrst esse in aliquo geuer. uel speue sperma alia qo al
bodine. non enim est nigredo. nec uiriditas. nti aliqua alie. etgo
rolinquitur ꝙ species albedinis. quę est similitulo ent in indi¬
cum albedine misietir in eodem subietto. su speue albediuis iu
speue nigredinis. et si hoc igihir speues nixta nenit ab omni pur-¬
cto aeus ad oulun ꝑpendiularitir. et fota pyramis tadiosa ent
mixta aliquo mixhionis in aer. et hoi est nẽcassania. Et mulitu
spintuale. et non matinale. ideo non futiant leges firmaz natu¬
ialu. et ꝓꝑr hor non miscertuar. quia ꝓꝑr esse mattnale. mise.¬

Expanded text:
eodem loco et subjecto possunt numerari, sed fit una. Sed sieodem loco et subjecto possunt numerari, sed fit una. Sed sicut est de coloribus, sic de speciebus colorum, nam species est ejusdem naturae cujus est agensoniam species albedinis non potest esse in substantia nec in alio praedicamento, quam in qualitate, nec potest esse in aliquo genere vel specie specialissima alia quam in albedine, non enim est nigredo vel viriditas, nec aliqua alia. Ergo relinquitur quod species albedinis, quae est ejus similitudocum nigredine miscetur in eodem subjecto, sic species albedinis cum specie nigredinis. Et si hoc, ergo species mixta venit ab omni puncto aeris ad oculum perpendiculariter, et tota pyramis radiosa erit mixta a loco mixtionis in aere, et hoc est necessarium. Et multitudspirituale et non materiale, ideo non servant leges formarum materialium, et propter hoc non miscentur, quia propter esse materiale miscen
Abbreviated transcription (Latin):
bilem et alię rẽs diuerse uilebuntar a lafeuibno. uel potree¬
ꝙ plures res panȩ cadunt. cadunt in pytaniden uisibilen. et a
latrit similtter cadunt alię. sed semper uidebitur prinsipalitir et
nanifiste ꝓ cadit in yytanide uisibili et nihil aliud maxineue.
to in fine certitudinis uidebitur illud. ad quod trrminatur axis
Iriamidis iu sibilis. nam ille est ꝑpenditulans suꝑ onnes taniias
E hunres. et hranut sap omia centta. et ideospeues quȩ uenit
uꝑ em est forticuma. et plenisina. et faut iemifiationo. sel
fuuionio in medio uidendi. ham secundum uentatem species
coloz mistentur in omni puncto medi. quoniam ex colonbuos
exhinio fit mediuo. et ẽx duobus eiusdem nature specficę
sit una contratia enim s. exhrema ut diuit anot n xᵒ neta¬
phinis medu faliuit ut albu nigram. et lue albodnes lon¬
curtunt in unam. quando sunt in eoden subiecto. non enin i

Expanded text:
ualem, et aliae reualem, et aliae re plures res parvae cadent in pyramide visibili, et a latere similiter cadent aliae. Sed semper videbitur principaliter et manifeste quod cadit in pyramide visibili, et nihil aliud. Maxime vero et in fine certitudinis videbitur illud, ad quod terminatur axis pyramidis visualis. Nam ille est perpendicularis super omnes tunicas et humores, et transit per omnia centra; et ideo species quae venit super eum est fortissima et plenissima, et facit certificationem. Sed odo videndi. Nam secundum veritatem species colorum miscentur in omni puncto medii; quoniam ex coloribus extremis fit medius, et ex duobus ejusdem naturae specificae fit una. Contraria enim scilicee, medium faciunt, ut album et nigrum; et duae albedines concurrunt in unum, quando sunt in eodem subjecto; non enim in
Abbreviated transcription (Latin):
ne atq ꝓꝑr alius dixi unium fien prinapaliter ꝑ prramido tadio¬
san. quonian hee sola prramio est ꝑpendiculano suꝑ oiulun
et cadit in foramme uucę. et durite opponitur centro oculi ileo
faut uision en bonam et principalen. et tanen nibilominus pos
cas. sed debilis fiet quia no perpendiularter uiri nõ manise¬
ste appanat oiulo. et ideo possunus hu congyderat duas pr¬
ramid̃es s prinupalem. quę cadit in foramea nuite. uel una maio.¬
ran conpositan exhai. et speuebus nenientibus ex uhagꝯ iar¬
te foraminis suꝑ comntam quę tota sie aga regata no diuhar py¬
uideat. sed aliud prinupaliter et manifeste ut onne ia. quod la¬
dit intra prradem uisibilen. Et alia obliqua. et debilit iquȩ ex¬
hra illan calunt. unde nts potist es se. magna ꝙ aliud eius la¬
det in prramilen uisibilen et bine nidebituir. et alia a lafrubuo
cadunt extra priamiden suꝑ oculum. et male uidebunhir. uelpo¬
trst confingere ꝙ una no medioirio calat in pytaniden uisi.¬

Expanded text:
visum principaliter per pyramidem radiosam: quoniam enim haec sola pyramis est perpendicularis super oculum, et cadit in foramen uveae, et directe opponitur centro oculi, ideo facit visionem bonam et principalem; et tamen nihilominus possiat visus per eas; sed debilis fiet, quia non perpendiculariter visa non manifeste apparent oculo. Et ideo possumus hic considerare duas pyramides; scilicet principalem, quae cadit in foramen uveae, vel unam majorem, compositam ex hac et ex speciebus venientibus ex utraque parte foraminis super corneam; quae tota sic aggregata non dicitur pyvideat, sed aliquod principaliter et manifeste, ut omne illud quod cadit infra pyramidem visibilem, et alia oblique et debiliteam cadunt. Unde res potest esse ita magna, quod aliquod ejus cadet in pyramidem visualem, et bene videbitur, et alia a lateribus cadent extra pyramidem super oculum, et male videbuntur. Vel potest contingere, quod una res mediocris cadat in pyramidem vis
Abbreviated transcription (Latin):
Et itenᵈ oportit ꝙ exdidatir alia confinio quę potrst surgi
aliunde. nam a qualibet parte rri uisȩ exeunt spes infiai¬
tout in legibus multipluationa habitun est ergo tunc adgo¬
libet partingla ualio ueniunt spes a tota re. et fixgulę py¬
ramides. quar. coni tunt in quolibet puncto oculi et comncę
et foraminis uuce. et basis omniu ehim tesuisa. et ideo
quilibet punchis cornee et grramimo uuce habebit speuas
omniu fartu confusaz n se qr fiet udiiu confutum nego¬

Expanded text:
Caeterum oportet quod excludatur alia confusio quae potest fingi aliunde. Nam a qualibet parte rei visae exeunt species infinitae, ut in legibus {multiplicationum} habitum est. Ergo tunc ad quamlibet partem glacialis venit species a tota re, et singulae pyramides, quarum coni sunt in quolibet puncto oculi et corneae et foraminis uveae, et basis omnium est res visa. Et ideo quilibet punctus corneae et foraminis uveae habebit species omnium partium confusas in se; quare fiet judicium confusum. N
Abbreviated transcription (Latin):
dialen. qua fluunt uirtutes ad oculos. et continuatur uirtus uisi.¬
ua ꝑ totum nerui a neno communi al oulos. ut diuit Alacen
idto una est opetatio uisiua. et indiuisa. quę perficitur ꝑ ouulos.
me senticati et medu inter ipsum uisibile. tamen oportet neues. oeula¬
tun. nam angulus. ꝑ quen rei quantitas legno sutur glaua

Expanded text:
illa fluunt virtutes ad oculos, et continuatur virtus sensitiva per totum nervum a nervo communi ad oculos, ut dicit Alhazen, ideo una est operatio visiva, et {indivisa quae} perficitur per oculos mi sentientis, et medium inter ipsum et visibile, tamen oculus necessatum. Nam angulu
Abbreviated transcription (Latin):
lucio onentio cuꝑuicumn. et iisibilia acuidit diuersitas iu sunis
in singulis. Nam sux multum excellens occultat uisibiliacę¬
tira. et etiam ledit. et grauat uisum. et debilitit actine ui.¬
dendi lux uero ualde debilio non inmutat uisum ut oportit
nego res teuelat. lux uero mediocno confortat uiz in altio¬
no iua. et res lendat sufficienter. Quaproptir speues luuigma

Expanded text:
ientis super visum et visibilia, accidit diversitas visionis in singulis. Nam lux multum excellens occultat visibilia caetera, et etiam laedit et gravat visum, et debilitat actionem videndi. Lux vero valde debilis non immutat visum ut oportet nec res revelat. Lux vero mediocris confortat visum in actione sua, et res denudat sufficienter.
Abbreviated transcription (Latin):
multi ꝙ humor albuginers diffundat se intra coniauitate cornes
ubi sepantur uuta ab ea. Cętiri obicitur ꝙ cum hunor albugi.¬
neno sit concentilas corneę. huinc confinebitur in concauita.
te. sicut sphęra appluata ei uel eque distans. ses no est eque¬
distans. quia taygit cam ergo applicabitur ei in concauitate
sua. et riplebit spacia. quod est inter uutam et corntam sed ꝓ¬
cinta hoi est ꝙ author ꝑspectiuę non dixit hoi sed semꝑ quod
Sit intra uucam. Et iato obiȩita soluuntur ꝑ hoc ꝙ purtes
et ideo cum loquitur đ spencitate comeę hoc est. nisi in pomtone
non parte oculi. ałr uen non est sphęnca. et uuea. liet in parte
sapeñon sit sphęnca. nontanen in intenon. similr albugintus
non habet sphencitatem concentncam comneę nisi ingforamine
uueę. ubi. ad cointan applicatur infra enim uutan habet conconti¬
citatem cu uuea. Et quiã hee ita sunt non oportit ꝙ hunor albugi.¬
neus cunat intra coineam et uueam si enim Teñt corpora cota¬

Expanded text:
ndit se infra concavitatem corneae, ubi separatur uvea ab ea. Caeterum objicitur, quod cum humor albugineus sit concentricus corneae, tunc continebitur in concavitate corneae, sicut sphaera applicata ei vel aequidistans; sed non est aequidistans, quia tangit eam; ergo applicabitur ei in concavitate sua, et replebit spatium quod est inter uveam et corneam. Sed contra hoc est, quod auctor Perspectivae non dicit hoc, sed semper quod sit intra uveam. Et ideo objecta solvuntur per hoc, quod partes et ideo cum loquitur de sphaericitate corneae, hoc non est nisi in portione iori parte oculi, alibi vero non est sphaerica. Et uvea licet in parte superiore sit sphaerica non tamen in inferiori: similiter albugineus non habet sphaericitatem concentricam corneae, nisi in foramine uveae, ubi ad corneam applicatur, infra enim uveam habet concentricitatem cum uvea. Et quia haec ita sunt, non oportet quod humor albugineus currat inter corneam et uveam. Si enim essent corpora c
Abbreviated transcription (Latin):
paret uuni color diuersus. ut in iollo lolinbę seumduꝗ duer
fie colli liuersis sitibus ad luie. et sii đ cuida pauonis sini¬
eot lux et uidetur color quardo uero sunt in tenebnis fuac
lux eor apparet. Manifrotun est igitur ꝓspeuies luuis max ͭ
operatur in uisum. et sine conditione exprimitur ꝙ sine iuceni

Expanded text:
paret visui color diversus, ut in collo columbae secundum quod vertit collum diversis sitibus {ad lucem}, et sic de cauda pavonis. Simieorum lux, et videtur color: quando vero sunt in tenebris, tunc lux eorum apparet. Manifestum est igitur, quod species lucis maxime operatur in visum. Et sine
Abbreviated transcription (Latin):
niti ut cadanus in cauillatione pnore. quoniam nos aoisimis¬
hoe punctum pupillę uel partem pro minimo sencibili in diuilio¬
no partium pũpillę. qua diuisione hoc usimur in distinctione pur¬
tium iembñ sensibilis secundu diuisionen Iarfiun rei uise hrop¬
terta exclusa har canillatione possumus dicer ꝙ hor ueraliter¬

Expanded text:
nitum, ut cadamus in cavillationem priorem. Quoniam nos hic accipimus punctum pupillae vel partem pro minimo sensibili in divisione partium pupillae, qua divisione hic utimur in distinctione partium membri sentientis secundum divisionem partium rei visae. Et propterea exclusa hac cavillatione possumus dicere, quod lice
Abbreviated transcription (Latin):
fun intuon qudor . is ie mae setenriengien iu diciu nan si eset nimię diashantatio tune ꝑfraigitet¬
at sit aliquantum spissua. quatenus patiatur a speuebus pas
actio lusis est uniuo naturę et colono simiłt. nisi ꝙ aliꝗͣ est
tortior. et aligue debilior. etgo uisuo senꝑ pantur passime
quę est đ gener dolons. luet not semꝑ hoi perupiat. quando s.¬

Expanded text:
udicium. Nam si esset {nimia} diaphaneitas, tunc pertraut sit aliquantulum spissus, quatenus patiatur a speciebus pasactio lucis est unius naturae et coloris similiter, nisi quod aliqua est fortior et aliqua debilior. Ergo visus semper patitur passionem quae est de genere doloris, licet non semper hoc percipiat
Abbreviated transcription (Latin):
locus propinquus ti s in poramine ctanti abi est con iatsonenos
quia enim est ante certbrum. et propnie uocatur antruus ceribri.
sinilitir est đ instramento olfattio. nam ontur ex medio antirio.¬
no cerebni. et extenditur in duas sumnitatis ubes proye iere¬
lora. et propinquius qo neruus nisualio. quia maxime neiasca.¬
nu est animali. ut ꝑ odoron conforittur terbrͥ. et Ire libue in ho¬
mine quia habet maiuo cerebrum respectu sui corpono qs alus
aninał. ut duit. Anst. in libro đ anĩmalibuo. et sic patit ꝓno
solun oculi iudicant đ uisibili. sed maptir iudiciu in eĩo. et

Expanded text:
locus propinquus ei, scilicet in foramine cranii, ubi est concursus nervorum; quia enim est ante cerebrum et prope, vocatur anterius cerebri. Similiter est de instrumento olfactus; nam oritur ex medio anterioris cerebri, et extenditur inter duas summitates uberum prope cerebrum, et propinquius quam nervus visualis, quia maxime necessarium est animali ut per odorem confortetur cerebrum. Et praecipue in homine, quia habet majus cerebrum respectu sui corporis quam aliud animal, ut dicit Aristoteles in libro de Animalibus. Et sic patet quod non solum oculi
Abbreviated transcription (Latin):
et fanea muenihir in oculis homini aliquando glauia. et nal¬
toties in ouulis equor. et hoc est quia calor nahitalio no potuit
siftiuentir digeni matina uuco. ud humor. et ideo albestut
aliquantili. quia actio calons debilis in hundo est iausa al.¬
bedimo uel aliquando accidit ex perfecta aigestione humidita.¬
tio et uifie Riccitatis ut patit in folii. arbonm in aufumno
et hec glanuitas oiulor potrst esre ꝓꝑ nucam. Nam si uuca
ditates clare. et. fuerint positę prope exeͣ et fuent unstalli¬
nus multe quantitatio albugintus ent modiuis. et ent oculus
glauiuo nisi contranu accdent a tumia. et si fuennt humi¬
difatrs obsiure. et installinuo sit tendeno ad intinus ouli

Expanded text:
Et tamen invenitur in oculis hominum aliquando glauca, et multoties in oculis equorum, et hoc est, quia calor naturalis non potuit sufficienter digerere materiam uveae vel humorum, et ideo albescunt aliquantulum, quia actio caloris digerentis debilis in humido est causa albedinis. Vel aliquando accidit ex perfecta digestione humiditatis et victoria siccitatis, ut patet in foliis arborum in autumno. Et haec glaucitas oculorum vel potest esseditates clarae, et fuerint positae prope extra, et fuerit crystallinus multae quantitatis, et albugineus sit modicus, erit oculus glaucus, nisi accidat contrarium a tunica. Et si fuerint humiditates obscurae, et crystallinus sit tendens ad
Abbreviated transcription (Latin):
prtis noiuent ei. Tuos aut õportet esse ouilos ex benigni :¬
ret occasio. uel lesio renanet alter. et itey us forma fauiei
sit pulebnor. oculi aut ambo sunt similes in suio disposthio¬
nibrz. et in suis tunitio. et figuns sag funuar. et in siti
caueslbet timis respelte tostus ouul et ambo habent ꝑo¬
ntionen corsinisen ressedta nenui comminio. et cerebri. et
quanuis cause gentrales de rotuditate ociloꝵ. et partiu suaz
dast sint supenus ꝑns proprietatis sphęte tanen oportut ipos
speuialiter ee rotundos ꝓpr duos .s. ꝓyr moti udolem eius ut
possit uiguo disiurer quando uolumus de unonisibili i eliud
et A parte una ciusdem nisibilis ad aliam quatrrus quęlib et
comprebendatur in certitidine plena ꝑ huius motum uelocem
seã omniu figurat sphęra est maxime apta mosui. atggopor.¬
tuit eese oclas tonindas et fartes famm aliter. Nan si esuẽt pla¬

Expanded text:
fortis nocuerit ei. Duos autem oportet esse oculos ex benignifortis nocuerit ei. Duos autem oportet esse oculos ex benigniret occasio vel laesio, remaneat alter. Et iterum ut forma faciei sit pulchrior. Oculi autem ambo sunt consimiles in suis dispositionibus, et in suis tunicis, et figuris suarum tunicarum, et in situ cujuslibet tunicae respectu totius oculi; et ambo habent cotionem respectu nervi communis et cerebri. Et quamvis causae generales de rotunditate oculorum et partium suarum datae sint superius penes proprietates sphaerae, tamen oportuit speciapossit visus discurrere quando volumus de uno visibili in aliud, et de parte una ejusdem visibilis ad aliam, quatenus quilibet comprehendatur in plena certitudine per hujusmodi motum velocem. Sed omnium figurarum sphaera est maxime apta motui. Atque oportuit oculos esse rotundos et partes ejus similiter, nam si esset pla
Abbreviated transcription (Latin):
coniauitas. consolidesiua quide est extenor. uł congrxget et conser¬
uet omnia. et est ali srantilu humida. ut melius ire parentur losatu¬
nias in ea. quia cihas. et failius cipiuat fiquran lou in ea ꝓꝑr
mollicie ꝗg si esset dura. et adbue est humida utno acuidat
ueloliter siccitas in tuniuo. et est aliquantdu retenfiua et fora
ut congemet situs. et figuta s tunicat. quatenuo no alferentur
cifo. Et est alba ue ꝑ ipsa foma fauiei sit pulchia. Palpebie¬
aut sunt uf conseruent oculũ apud somna ut faciant ocula quiescet
quando fapgatur a firt speue et etiam luet specias sit femperata
adbue ne contino laboitt oculus indiget con clusione palpebra
et similiter nocet uisui fumus et puluis. et alia. et ꝑꝑr hoi indiset
carsione. et ideo suat uelocis notuo. ut uto supporantur oiulo sum
appropun quant nocumenta. lilia uero sunt ad tempetandan lutem
quando gracafir uisue et propter hoc aduuat aspiuieng ocuilum alun¬
rdunat et conltigit

Expanded text:
concavitas. Consolidativa {quidem} est exterior, ut congreget et conservet omnia, et est aliquantulum humida, ut melius praeparentur loca tunicarum in ea, quia citius et facilius capiunt figuram loci in ea propter mollitiem quam si esset dura; et adhuc est humida, ut non accidat velociter siccitas in tunicis. Et est aliquantulum retentiva et fortis, ut conservet situs et figuras tunicarum, quatenus non alterentur cito; et est alba, ut per ipsam forma faciei sit pulchra. CAPI quiescere quando fatigatur a forti specie. Et licet species sint temperatae adhuc, ne continue laboret oculus, indiget clausione palpebrarum. Et similiter nocet visui fumus et pulvis et alia, propter quod indiget lausione, et ideo sunt velocis motus, ut cito {superponantur} oculo cum appropinquant nocumenta. Cilia vero sunt ad temperandam lucem, quando generatur visus, et propter hoc adunat aspiciens oculum suum, et constringit
Abbreviated transcription (Latin):
diaphanus ut pertransat spes in lllea & albra humiditus aut
eiũs ut semꝑ hime gtauat humore glauale et telam aranei
que ualae tenuis est unde ex nimia sicitate fassit comapi¬
luuo et colons ddilio. quoniam lux debilis apparet uilde¬
in louis olsuno. et latet in locio luminosio. et estaliquan¬

Expanded text:
iaphanus, ut pertranseant species in illum et ultra. Humiditas autem ejus est, ut semper humefaciat humorem glacialem, et telam araneam, quae valde tenuis est, unde ex nimia siccitate posset cot coloris debiles, quoniam lux debilis valdein locis obscuris, et latet in locis luminosis; et est aliquan
Abbreviated transcription (Latin):
certissime et fortiasine comprehendat quol debet prohaba¬
igitir figuram in qua hȩc omia deñtur ut passibile est in deuirati¬
superfiue sed completa ostensio esse. in corpor signato ad fiquraso¬
mõ dum oculi secundum omnia predicta. Egemplun ad hoc po¬
trst esse oulus bonio. et porui. et altenus aialis siquidue¬
sit expenti. qͦ
Tunce uero. et humores seundũ dlacen habeat pn pneta
tes laudabiles. ex quibuo selutir unlitaoͣ uiquõ secundui
coopent foranta uucę. ne hunor alluqueus fluit et est
diaphana ut transeat speues lucis. et colaio ꝑ ea. quonia
non transeunt sensibiliter nisi ꝑ dipbana. ut pnus uentila.¬
fum est in multifudire speuer. fortitedo aut eius est ut nion

Expanded text:
fortissime et certissime comprehendat quod debet. Protraham ergo figuram in qua haec omnia declarantur ut possibile est in superficie, sed completa ostensio esset in corpore figurato ad modum oculi secundum omnia praedicta. Et exemplum ad hoc potest esse oculus bovis et porci et aliorum animalium, si quis vult experiTunicae vero et humores secundum Alhazen habent proprietates suas laudabiles, ex quibus sequuntur utilitates visus, secundum quod cooperit foramen uveae, ne humor albugineus fluat, et est diaphana, ut transeant species lucis et coloris per eam, quoniam non transeunt sensibiliter nisi per diaphana, ut prius verium in multiplicatione specierum. Fortitudo autem ejus e
Abbreviated transcription (Latin):
cta diuerza. et singula secundum angulas rectos ut patrt in
figura. nam lince passunt cader ꝑpenditulanter suꝑ oculum
gq. quę uenunt a ea. uisibili. quõd equatur oculo Sed ab
a puncto. et b. non possunt speues uenire ꝑpendiculanter sed
ad angulos obliquõs. Sed uensibilis actio. et talis qualio
i uisu exigitur non est isi quando speues ꝑpendiulanter
cadunt suꝑ uisun. Cum exgo oculus uidet magra lotpota at
fen guartan cęli uno aspedta. manifestum est ꝙ non potest
esse planȩ̨ sigurę. neso aliter nisi sphęnce. quoniam super
spheram paruan possunt cader perpendicalares infim̃tȩ d
a magno corpote ueniunt. et trnaunt in centa sphete et
sie magnum uorpus ab oiulo paruo potest uĩdedi. ut paht¬

Expanded text:
in figura. Nam fig. lineae possunt cadere perpendiculariter super oculum f g, {quae} veniunt a c d visibili, quod aequatur oculo, sed ab a puncto et b non potest species venire perpendiculariter, sed ad angulos obliquos. Sed sensibilis actio, et talis qualis in visu exigitur, non est nisi quando species perpendiculariter cadit super visum. Cum ergo oculus videt magna corpora, ut fere quartam coeli uno aspectu, manifestum est quod non potest esse planae figurae nec alicujus nisi sphaericae, quoniam super sphaeram parvam possunt cadere perpendiculares infinitae quae a magno corpore veniunt, et tendunt in centrum sphaerae, et sic magnum corpus potest ab oculo parvo videri, ut pa
Abbreviated transcription (Latin):
sion. parte quę obiicitur foramini uel uuea se masterat. et ex
in gibbasitaten extruus dertlinguens ueram sphęnutatem seo
quanuis centra sint diuersa in partibuo sculi tamen omnia
sunt in eaden linta. quę est perpendiculano suꝑ toti ouilum ẽ
partis omnes. que hransit ꝑ medu fotaminio uueȩ. et perce¬
hi omniu. ac ꝑ medium foraminis in exprrmitate netiui suꝑ
quem componituir oculus. quę linca est axis oculi ꝑ quam
oculus uidet in fine conhiͫ et per quan disumt suꝑsirga¬
la puncta rei uisę. ut quilibet certificet suuessiue qq uio una

Expanded text:
ramini, vel uvea se exaltat et exit in gibbositatem exterius derelinquens veram sphaericitatem. Sed quamvis centra sint diversa in partibus oculi, tamen omnia sunt in eadem linea, quae est perpendicularis super totum oculum et partes omnes, quae transit per medium foraminis uveae, et per centra omnium, ac per medium foraminis in extremitate nervi, super quem componitur oculus. Quae linea est axis oculi, per quam oculus videt in fine certitudinis et per quam discurrit super singula puncta rei visae, ut quaelibet certificet successive, quamvis un
Abbreviated transcription (Latin):
in re đ anima. et ides opattit ꝙ a cr̃imiletur agenti. quol est
uisibile. sed similitudo ggentio no est nisi speues ut omues
sciunt. Iten tes continue fauit speuen undigg secandi omnes
dianchas. sed la obistacula est infir speũem ni. et uita non
quod ontur lux solis. et morttur a spiciendo iprum. deinde au-¬
ferat uisum suu. et conuertat eu ad losum oloscuni inueniet in
illo loco obscuro forma luuio illiuo colorata a uirot herbani
et si in hai dispasitione aspexens uisibilia alba in umbra
et loco lutis debilio inuenient colores rer ad nixtos uui uitor
et si clanserit oculu. et fuerint intuers in eo mueniet in suo
oiulo guramen luus cun uiror. Et codem modo inueniet huus¬
modi altrrationem si inspex ent coloren lauillei uel purpatea

Expanded text:
 de Anima, et ideo oportet quod assimiletur agenti, quod est visibile. Sed similitudo agentis non est nisi species, ut omnes sciunt. Item res continue facit speciem undique secundum omnes diametros. Sed cum obstaculum est inter speciem rei et visum non quod oritur lux solis, et moretur in aspiciendo ipsum, deinde auferat visum suum et convertat eum ad locum obscurum, inveniet in illo loco obscuro formam illius lucis coloratam a virore herbarum. Et si in hac dispositione aspexerit visibilia alba in umbra, et in loco debilis lucis, inveniet colores rerum admixtos cum virore. Et si clauserit oculum et fuerit intuens in eo, inveniet in suo oculo formam lucis cum virore. Et eodem modo inveniet hujusmodi alterationem, si aspexerit colorem
Abbreviated transcription (Latin):
Habiho hio quę prepasita sunt ꝑꝑr modu uidendi nini
oportit congrderare quis sit iste molus uidendi. et quo modo fiat
et primo determinanda sunt quę tequirantur ad uisi faltum ꝑ
lineas rectas primin aut hor quod con gyderatur est ꝙ iuises
indiget specie ri uisibilis. nan sine illa no uidelit secundeg¬

Expanded text:
his, quae proponenda sunt propter modum videndi, nunc oportet considerare quid sit iste modus, et quomodo fiat. Et primo determinanda sunt, quae requiruntur ad visum factum per lineas rectas. Primum autem quod hic consideratur est, quod visus indiget specie rei visibilis, nam sine illa non videbit, secund
Abbreviated transcription (Latin):
tnst. Antruor aut glaaualis habet mattas ꝓputtates.
nan prma. et punupalis est ꝓ uurtis uisiua est n eota
tum scundum Alacen et cętiros. alia enim õta ante ipsa funf
inohumenta ciuo. et ꝓꝑ iycun: nam si ipse lȩdatur aliis saluis
distuitur uisio. et si ipse sit saluro. et aliis auuidat lȩsio dum.¬
saluno git ipsiu e antrnons glauialis. et antinor qlaualis è
humidctas ut cifiũs patiatur a speue luuis et colono. Mam be¬
ne sicca non recipiunt imprissiones. et esł iubtilis. quia sub.¬
flitas corporio gaut ad subtilitatin sensus: et est aliquantulu
diapans. ut iecipiat trimãd luuis. et iolono. et ꝑ ipsum hage.

Expanded text:
multas proprietates. Nam prima et principalis est, quod virtus visiva est tantum in eo, secundum Alhazen et caeteros. Alia enim omnia ante ipsum sunt instrumenta ejus, et propter ipsum. Nam si ipse laedatur, aliis salvis, destruitur visio, et si ipse sit salvus, et aliis accidat laesio, dumsalvus sit ipse anterior glacialis. Et anterior glacialis est humidus, ut citius patiatur a specie lucis et coloris, nam bene sicca non de facili recipiunt impressiones; et est subtilis, quia subtilitas corporis facit ad subtilitatem sensus; et est aliquantulum diaphanus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tunc superfiues extenor conzolilihuę. et intenor no sut concen¬
tice tini extinor comee. et extrnor consolidatiuę no emutco¬
ceutice et etan quia consoli datiua non halet perfrcta spbenci¬
opnen extenus. utẽdicit Alacen tendit enin in sio inttron ad
acuitatim idto non recte habet cenbui. a quo ounes linee duitȩ ad
cirdunferentian sunt eguales. Et ideo non intra. nec exhra est cor.
tamen potest haloer punctum simile centro ent hoi intenuo in
profundo oculi magio qꝙ cenha aluuius altenas. ut patebit in
figuta. si tamen uelimus uitar omnen confentionem possa.¬
mus duer ꝙ superficies consolidahue extenor po est om̃nin o
sphęnia sicut toliuo oculi. quia aliquantilu aluifir in ante.¬
non parte. et sic non habebit totus utulus cenbu ꝑdse. nec su¬
perfiuies extenor consolidatiue. si uero intenor superhiues. Sit¬

Expanded text:
interior non sunt concentricae, {tunc} exterior corneae et exterior consolidativae non erunt concentricae. Et etiam quia consolidativa non habet perfectam sphaericitatem exterius, ut dicit Alhazen, tendit enim in suo anteriori ad acuitatem, et ideo non recte habet centrum, a quo omnes lineae ductae ad circumferentiam sunt aequales, ideo nec extra nec intra est corpulhazen. Sic tamen potest habere punctum simile centro, quod erit ulterius in profundo oculi magis quam centrum alicujus alterius, ut patebit in figura. Si tamen volumus vitare omnem contentionem, possumus dicere quod superficies consolidativae exterior non est omnino sphaerica, sicut totius oculi, quia aliquantulum acuitur in anteriori parte, et sic non habebit totus oculus centrum sphaerae, nec superficies exterior consolidativae. Si vero interior superficies
Abbreviated transcription (Latin):
neret spo. quatinus achione doloñs passet facor. et superfiues
eius ast exx maioti spheta qꝙ humor̃ iunitus ut superficues eiuo
eguidistans superfiuei antrnono uisuo quatraus ħ abeant¬
iden centrum. quol est cenhu totius oculi. et lorneę et huno.¬
tis et alorgnei. quę ei principaliter deficiunt ad alti uiden. aicna
dietate spherẽ sue. nam aliter non sequentur ꝗ eiuo centrum
esset intrnus in profundo oculi ut suꝑpositi est s A umor uero¬
noi est perpendiiulano frangatur in eo intir perperdiculantͭ
ducendan a loso fradtionis. et infer ncessu rectum đ qa fraloo¬
ne in parte piecedente đ multi pluatione luuio est dictum et
nisi si fieret gractio. nunq perficetetar uisio. ut infenus expo.¬
nefir. et est color uitti magis albus qq saguio. et minus
alous qo antenor gla uialie quia est nuhimenta eiuo. ut apenus
est perattatu. et est portio niono sphęre. quatinus centrum
Iphere eiuo sit diuersu a centro antenons glasialis. qni hu

Expanded text:
s quatenus actionem doloris posset facere. Et superficies ejus est ex majori sphaera quam humor vitreus, ut superficies ejus sit aequidistans superficiei anteriori visus, quatenus idem habeant centrum, quod est centrum totius oculi et corneae et humoris albuginei quae ei principaliter deserviunt ad dietate sphaerae suae, nam aliter non sequeretur quod ejus centrum esset interius in profundo oculi, ut suppositum est. CAPITUnon est perpendicularis frangatur in eo inter perpendicularem ducendam a loco fractionis, et inter incessum rectum, de qua fractione in parte praecedente de multiplicatione lucis est satis dictum. Et nisi sic fieret fractio nunquam perficeretur visio, ut inferius exponetur. Et est color vitrei magis albus quam sanguis, et minus albus quam anterior glacialis, {quia} est nutrimentum ejus, ut superius est praetactum. Et est portio minoris sphaerae, quatenus centrum sphaerae ejus sit diversum a centro anterioris glacialis, quoniam hoc
Abbreviated transcription (Latin):
replent quol oportet tiplen. sel quia antenor glauielis in sua lor¬
uexitate seiat uucam oportet simiłt ꝙ eus centiu sit aliud ab uuca
et sicut in neruis in pnfunlo. et quĩa totis oulus. et comta. et:
humor albuginers habent aliud centra ab uuca. et in profundo oculo
siut anstnos glauialis. et hec requirintur ut fiat uĩsuo in glaria.¬
li. Melius enim dicit Macen ꝙ antenot glacialis habeat ile centu¬
cum istio. et ideo totas oculuz et cornta. et hunor albugintuo. et
anttnor glacialis sunt contenbice De artenoni ueroglauali certus
manifestibitir in sega crtbus ꝙ oportet ipsum haber idem centrum
consolidatiua estimaturꝓ habeat centrum aliud: bn intenus nab
in profundo sed auctor perspechuę non diuit hoc sed se uuea
et de hunore uilito ꝙ nte ad muiiem nce ꝙ cum ali habet cenm̃¬

Expanded text:
tet repleri. Et quia anterior glacialis in sua convexitate secat uveam, oportet similiter quod ejus centrum sit aliud ab uvea, et sit interius in profundo; et quia totus oculus, et cornea, et humor albugineus habent aliud centrum ab uvea et in profundo oculi, sicut anterior glacialis, et haec requiruntur ut fiat visus in glaciali, melius est, idem cum istis. Et ideo totus oculus, et cornea, et humor albugineus, et anterior glacialis sunt concentrici. De anteriori vero glaciali {certius} manifestabitur in sequentibus, quod oportet ipsum habere idem centrum consolidativa aestimatur, quod habeat centrum aliud ab omnibus his interius in profundo. Sed auctor perspectivae non dicit hoc, sed solum de uvea, et de humore vitreo, quod nec ad invicem nec cum aliis habe
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si recta linea secetur. quod subtota
et una portione rectiangulum conti¬
netur. equum est ei quod sub utraq
portione rectiangulum clauditur. et
ei quadrato quod ad prectictam porti¬
onem describitur.¬
¶ Si recta linea secetur ut libet quod
describitur a toto quadratum equum
est his que discribuntur ab unaquaq¬

Expanded text:
 Si recta linea secetur, quod sub tota et una portione rectiangulum continetur, aequum est ei quod sub utraque portione rectiangulum clauditur, et ei quadrato quod ad praedictam portionem describitur.Si recta linea secetur, ut libet quod scribitur a tota, quadratum aequum est his quae describuntur ab unaquaq
Abbreviated transcription (Latin):
ualla sunt eidem aequalia et sibi inuicem
sunt aequalia.¬
¶Si ab equalibus aequalia auferantur:
que relinquuntur aequalia sunt.¬
que aequalia sunt.
qualia sunt. s Quinta maxima propõ.¬
¶Si fuerint duo quorum utrumq unius eius¬
¶Si aliqua resalii alicui rei suꝑponatur. ap¬
pliceturq ei: nec excedat altera alteram il¬
le sibi in uicem sunt aequales.

Expanded text:
hae: Quae eidem sunt aequalia, et sibi invicem sunt aequalia.si ab aequalibus aequalia auferantur, quae relinquuntur aequalia sunt.que aequalia sunt, qualia sunt. Gnomon a unius et eiusSi aliqua res alicui superponatur appliceturque ei nec excedat altera alteram, ille sibi invicem sunt equales.
Abbreviated transcription (Latin):
e ticiones sunt quinque.¬
¶MPetitur ab omni puncto
in omnem punctum rectam
¶̃ tem defuntam lineam incontinuum rec¬
¶̃ cem omincentio et onin spatio cireulum
cem omnesrectos angilosequos sibi ese¬
inuicem.¬
¶I tem si inter duas rectas lineas linea incides
interiores. et ad easdem partes duos angulos
duobus rectis fecerit minores. productas in
infinitum rectas lineas concurrere adeas
partes in quibus duo interiores anguli du¬
obus eetis minores sunt. COLIU ES
ommunes uero anuni con¬

Expanded text:
etitiones sunt quinque,petuntur ab omni puncto. In omne punctum rectam tem definitam lineam in continuum recmni centro et omni spatio circulum  omnes rectos angulos aequos sibi inviceme; et si in duas rectas lineas lineam scindens, interiores et ad ejusdem partis duos angulos duobus rectis fecerit minores productas in infinitum rectas lineas concurrere partes in quibus duo interiores anguli duobus rectis minores sunt, concurrere communibus animi con
Abbreviated transcription (Latin):
intra figuram
ea que in scribi¬
tur eiꝰ in qua scͥbitur latera unoqͦ¬
subangło abinteriore parte con¬
¶ Circum scribi uͦ figura figure ꝑ¬
hibetur quotiens ea quidem fi¬
gura eius cui circumscribitur
suis omnibus lateribus angulos
¶Inter datum circulũ cdate recte
lineȩ que diamet᷑ maior minime

Expanded text:
intra figuram ea que inscribitur eius in qua scribitur latera unoqum ab interiore parte 5 conCircumscribi vero figura figure perhibetur, quotiens ea quidem figura eius cui circumscribitur suis omnibus lateribus omnes angulos Intra datum circulum date linee recte que diametro mi
Abbreviated transcription (Latin):
NPortio circuliest: figura quȩ sub recta linea¬
et cireuli circumferentia continetur semicir¬
iscontinentur.¬
sT rilatera quidem figura est. quȩ sub tribus
rectis lineis continetur.¬
liqua obseruatione aut aliquo terminorum

Expanded text:
Portio circuli est figura quae sub recta et circuli circumferentia contineturis continentur.Trilatera quidem est figura quae sub tribus rectis lineis continetur.liqua obseruatione aut terminorum
Abbreviated transcription (Latin):
equo in suis punctis iacet.
quod latitudinem ac longitudinem solum
habet. Suꝑficiei uero fines linee sunt.¬
quȩ ex equo in suis rectis lineis iacet.¬
ẽ duarum linearum in plano inuicem sese
tangentiumet non directe iacentium: ad al¬
gulo. ¶Quando autem quȩ angulum con¬
tinent linee rectȩ sunt. tunc rectilineus an¬
uicem fecerit. rectus est. uterqequalium an¬
gulorum ⁊ quȩ suꝑstat unea suꝑ eam cui insis¬
tit. ꝑpendicularis uocatur.¬
¶De obtuso angulo.¬

Expanded text:
equod longitudinem ac latitudinem solas habet. Superficiei finis lineae sunt.quae ex aequo in suis rectis lineis jacet.est duarum linearum in plano invicem sese tangentium, et non in directo jacentium, ad alQuando autem quae angulum continent, lineae rectae sunt, tunc rectilineus anvicem fecerit, rectus est uterque aequalium angulorum, et quae superstat linea super eam, quam insistit, perpendicularis vocatur. Obtusus angul
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Muttilatera figura est. quȩ sub pluribus
quam quatuor lateribus continetur.¬
se quilaterum igitur triangulum est. qd
cribus equis lateribus clauditur¬
¶Hy. soceles uero est: quod duo cantum late¬
ra habet ȩqualia.¬
¶Scalenon uero est: quod tria ladera iuȩq̃¬
sa mplius. trilaterarum figurarum. ortogo¬
nium idest. rectiangulum quidem trian¬
gulum est. quod habet angulum undiq
rectum.¬
lum in quo obtusus angulus fuerit.¬
¶Oxygonium uero est. id est acutiangulum¬
est in quo tresanguli suntacuti.¬
¶Quadruaterarum uero figurarum quadra¬
tum uocatur. quod est equilaterum atq rec¬
tiangulum.¬
MParteattera longisest. quod rectiangulũ
quidem est. sed equilaterum non est.¬
Rumbos uero est: quod equilaterum qͥ¬
dem est. sed rectiangulum. non est.¬
MRumboides autem est: quod in contra¬
rium collocatas lineas. atq angulos ha¬
bet equales. id autem nec rectis angulis
nec equis lateribus continetur¬
¶Preter hec autem omnes quadrilaterȩ

Expanded text:
era vero quae sub pluribus quam quatuor lateribus continetur.equilaterum igitur triangulum est quod tribus aequis lateribus clauditur. Isosceles autem est quod duo tantummodo latera habeat aequaliScalenum vero quod tria latera Amplius trilaterarum figurarum orthogonium, id est rectiangulum, quidem triangulum est quod habet angulum unum rectum.lum, in quo obtusus angulus fuerit.Oxygonium vero, id est acutum angulum, in quo tres anguli sunt acuti.rarum vero figurarum quadratum vocatur, quod est aequilaterum atque rectiangulum,altera longius, quod rectiangulum quidem est, si aequilaterum non est.mbus vero, quod aequilaterum quidem est, sed rectiangulum non est.mboides autem, quod in contrarium collocatum, lineas atque angulos habet aequales: id autem nec rectis angulis, nec aequis lateribus contineturopter haec autem omnes quadrilaterarum
Abbreviated transcription (Latin):
cum ducta et sub una linea continetur ad
quam ab uno puncto eorum quȩ intra fi¬
guram sunt posita: oñs quȩ incidunt rec¬
dȩ lineȩ eque sibi inuicem sunt. Hoc uero
punctum centrum cireuli nominatur.¬

Expanded text:
na quae sub una linea continetur, ad quam ab uno puncto eorum quae intra figuram sunt posita, omnes quae incidunt rectae lineae, aequae sibi invicem sunt. Hoc vero punctum centrum circuli nominatur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sector circuli est. figura. que sub duabus
acentro ductis lineiset sub circumferentia
quȩ ab eisdem comprebenditur continet᷑

Expanded text:
Sector circuli est figura quae sub duabus a centro ductis lineis, et sub circumferentia, quae ab eisdem comprehenditur, continet
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sisint duȩ rectȩ lineȩ quarum una
quidem est. in diuisa altera quodlibet
diuisionibus secta. quod sub duabus rec¬
tis lineis rectiangulum continetur
equum erit his que sunt sub ea quȩ

Expanded text:
Si sunt duae rectae lineae, quarum una quidem est indivisa, altera vero quotlibet divisionibus secta, quod sub duabus rectis lineis rectiangulum continetur, aequum erit his, quae sub ea qu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si extra circulum punctus su¬
matur ab eo autem ad circulũ
alia secans. alia contingens duȩ
q parte sui extrinseca continet᷑.
equum ei quadrato ꝙ conting̾et
cantur. altera secans altera circũ¬
ferentiȩ applicata fueritq ꝙ ex
ductu totius linee secantis in
partem sui extrinsecam equum ei
ꝙ ex ductci applicate in se ip̃ãm
erit lineam applicatam circulum¬
ex necessitate contingere.¬

Expanded text:
 Si extra circulum punctus sumatur, ab eo autem ad circulum alia secans, alia contingens due rque parte sui extrinseca continetur equum est ei quadrato quod ex contingente cantur, altera secans, altera circumferentie applicata, fueritque quod ex ductu totius secantis in partem sui extrinsecam equum ei quod ex ductu applicate in se ipsam fit, erit linea applicata ex necessitate cir
Abbreviated transcription (Latin):
ductȩ ꝑ pendiculares inuicem sibi sunt ae¬
quales.¬
¶Pius uerd acentio distare dicitur linea:
in quati ꝑpendicularis longior cadit.

Expanded text:
ductae perpendiculares invicem sibi sunt aequales vero a centro distare dicitur linea in quam perpendicularis longior cadit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si in diametro circuli punctum preter
centrum signetur. et ab eo ad circumfe¬
rentiam linee plurimȩ ducantur. quȩ
super centrum transierit: omnium e¬
rit longissima. Que uero diametrum
constituet omnium breuissima. Que a¬
utem centro ꝓrrime ceteris longiores
Quanto uero centro remotiores. tanto
breuiores esse conueniet. Duas quoq e¬
qua distantia linee breuissime collate¬
rales equales esse necesse est.
ad circunferentiam linee plurime circu¬
lum secando ducantur: que supercen¬
trum transierit omnium erit longisi¬
ma. Centro autem ꝓpinquioresceteris: remo¬
tioribus longiores. Lineȩ uero partiales ad
ea quidem quȩ diametro indiarectum
adiacet omnium minima eiq ꝓpinquio¬
res remotioribus breuiores. duȩ uero quȩ
lines breuissimȩ utrunq eque ꝓpinquat.
equales sunt.¬
¶Si incirculo puncto signato plures ꝙ
duȩ ductȩ lineȩ ad circumferentiam fu¬
erlut equales: punctum illud centrum
circuliesse necesse est.

Expanded text:
⟩7 Si in diametro circuli punctus preter centrum signetur et ab eo ad circumferentiam linee plurime ducantur, que super centrum transierit omnium erit longissima, que vero diametrum perficiet omnium brevissima. Que autem centro proxime, ceteris longiores, quanto vero a centro remotiores, tanto breviores esse conveniet. Duas quoque equidistantes linee brevissime collaterales equales esse necesse est ad circumferentiam linee plurime circulum secando ducantur, que supra centrum transierit omnium erit longissima, centro autem propinquiores ceteris remotioribus longiores. Linee vero partiales ad ea quidem que diametro in directum adiacet omnium est minima, eique propinquiores remotioribus breviores. Due vero que linee brevissime utrimque eque propinquant equales sunt.ut in puncto a signatdue ducte linee ad circumferentiam fuerint equales, punctum illud centrum circuli esse necesse est.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Si ad equam rectam lineam atq adeuis pu¬
punctum duȩ rectȩ lineȩ non in eandem par¬
tem ducantur. et circum se angulos duobus
rectis fecerint equos. in directum sibi eas ui¬
reas iacere necesse est .sxuͭ. cheorema.¬

Expanded text:
Si ad aliquam rectam lineam atque ad ejus punctum duae rectae lineae non in eamdem partem ducantur, et circum se angulos duobus rectis fecerint aequos, in directum sibi eas lineas jacere necesse est. Si duae re
Abbreviated transcription (Latin):
equalia secetur. quod sub inequalibus
totius sectionis rectiangulum contine¬
tur. cum eo quadrato quod ab ea des¬
cribitur. que inter utrasq est sectiones
portione quadratis. et idem est ei rectian¬
gulo quod sub eisdem portionibus con¬
¶ Si recta linea per equalia diuidatur
alia uero ei in directum linea recta tun
est. rectilineum continetur cum eo quod

Expanded text:
equalia secetur, quod sub inequalibus totius sectionis rectangulum continetur, cum eo quadrato quod ab ea que inter utrasque sectiones portione quadratis, et eidem bis rectiangulo quod sub eisdem est portionibus con Si recta linea per aequalia dividatur, alia vero ei indirectum linea recta jungest, rectiangulum continetur, cum eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
ternis lineis fuer int consituta sibi inuicem
¶Õ mnia paralello gramata in basibus aequa¬
libuset in eisdem alternis lineis constituta ae¬
¶E quasibi sunt cuncta triangula. quȩ in
equis basibuset in eiscdem alterius lineis fue¬

Expanded text:
ternis lineis fuerint constituta, sibi invicem Omnia parallelogramma in basibus aequalibus et in eisdem alternis lineis constituta aequa sibi sunt cuncta triangula quae in aequis basibus et in eisdem alternis fue
Abbreviated transcription (Latin):
sẽ quitriaugula quȩ in eadem bas et in
eadem parte fuerint constituta. in eisdem qͦ
alternis lineisesse pronuncianda sunt.

Expanded text:
equa triangula, quae in eadem basi et in eadem parte fuerint constituta, in eisdem quoque alternis lineis esse pronuntianda sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si in circulo ꝑ centrum linea quedam rec¬
intra centrum positam. in duas equales
diuidat partes. per rectos eam angulos

Expanded text:
 Si in circulo per centrum linea quaedam non in centro positam in duas aequas partes secet, per rectos eam angulos
Abbreviated transcription (Latin):
nea et cireuli cirtuinferentia continetur.¬
¶n portione circuliangulus esse dicitur:
quando in circumferentia continetur: su¬
mitur aliquod punctum et ab eodem.
puncto ad lineȩ terminos dug rectȩ lineȩ
subiunguntaur.¬

Expanded text:
a et circuli circumferentia continetur.n portione circuli angulus esse dicitur, quando in circumferentia portionis sumitur aliquod punctum, et ab eodem puncto ad lineae terminos duae recte lineae subjunguntur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Si iitra cireulum angulus supra cen¬
triun consictat. alius uero angulus supra
cir cuiferentiam consittens eandem rasi¬
m

Expanded text:
Si intra circulum angulus supra centrum consistat, alius vero angulus supra circumferentiam eandem basim
Abbreviated transcription (Latin):
erit. et reliqui anguli reliquis angulis e¬
runt aequales. alter alteri. sub quibus equa¬
lia latera subtenduntur  hec¬
¶Sitrianguli duo anguli equi sibi inuicem
sunt. et quȩ sub equalibus angulis subten

Expanded text:
erit, et reliqui anguli reliquis angulis erunt aequales, alter alteri sub quibus aequalia latera subtenditur. Si trianguli duo anguli, aequi sibi invicem sint, et quae aequalibus angulis subten
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sirecta liNea per equalia
ac peR IN equalia secetur
quadrata que ab in equalibus to¬
tius portioNibus describuntur
dupla sunt his quadratis
que fuiNT a dimidia et ab
ea que iNut rasq est sectiones¬
¶ Si recta linea per equalia secetur:¬
eiq indirectum quectam linea rec¬
ta iungatur. quadratum quod descri¬
accepta ab eo quadrato quod descri¬
bitur a dimidia et ab eo quadrato qͦd
ab ea describitur. que exdimidia ad¬
iectaq consistit. utrisq quadratis pari¬
ter acceptis dupla esse necesse est:¬
ut quod sub cota et una portione rectiline¬
um continetur. aequiun sidei quod fit ex re¬
liqua sectione quadratum siue trigonum.¬

Expanded text:
 Si recta linea per aequalia ac per inaequalia secetur, quadrata quae ab inaequalibus totius portionibus describuntur, dupla sunt his quadratis quae fiunt ab dimidia, et ab ea quae inter utrasque est sectionesrecta linea per aequalia dividatureique in directum quaedam linea recta jungatur, quadratum quod descriaccepta, quadrato quod describitur a dimidia, ac eo quadrato quod ab ea describitur, quae ex dimidia adjectaque consistit, utrisque quadratis pariter acceptis dupla esse necesse estut quod sub tota et una portione rectangulum continetur equum sit ei quod fit ex reliqua sectione quadratum. Sit lin
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Datam circumferentiam semi¬
circuli i duo equa diuidere.
¶In circulo idem angłsqui in se¬
mi circulo ẽ rectusexistit. Quiue¬
ro in maiore portione ẽ angłsrec¬
to minor ẽ. Qui audem in minore
portione ẽangłis maiorẽ recto. &
maioris quidem portionis angls
recto maiorexistit.M inoris uero
gat a contactu uero in circum¬
ferentiam circulum secans line¬
a recta ducatur ꝑcentrũ. quos¬
cumq angłos facit duos duob
angłis qui sunt in alternis cireli
portionibus sunt equales. Ex hgͥ
gant ⁊ si binuicem sunt eqles.
suꝑ datas rectas lineas cireuli des¬
cribe partesconuenit.
¶Si cireulum li nea recta contin¬
gat. a contactii uero in circum¬
ferentia queddam cireulum se¬
canslinea recda ducatur quoseũ¬
q anglos facit. Auo angli qui sunt

Expanded text:
 Datam circumferentiam in duo aequa dividere In circulo quidem angulus qui in semicirculo est, rectus existit; qui vero in majore portione est angulus, minor est recto. Qui autem in minore portione est angulus, major est recto, et majoris quidem portionis angulus, recto major existit, minoris vero gat, a contactu vero in circumferentia quaedam circulum secans, linea recta ducatur, quoscunque angulos facit, duo anguli qui sunt in alternis circuli portionibus, sunt aequales. Ex hoc gant, et sibi invicem sint aequales, super datas rectas lineas circuli describere partes convenit.Si circulum linea recta contingat, a contactu vero in circumferentia quaedam circulum secans, linea recta ducatur, quoscunque angulos facit, duo anguli qui sunt
Abbreviated transcription (Latin):
pieit angulum ambobus lateribus angulum
acutum continentibus minus potest quan¬
tuinest. quod biscontinetur sub unoeorum
cui ꝑpendicularis intra suꝑstat. eaq sui par¬
de quȩ ꝑpendiculari anguloq acuto inter¬

Expanded text:
picit angulum ambobus lateribus angulum acutum continentibus minus potest, quantum est quod bis continetur sub uno eorum cui perpendicularis intra superstat eaque sui parte que perpendiculari anguloque acuto inter