comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
legatio siquis ita pnunciet. cęlũ uolubile non est. Harũ uero ali¬
esunt uniuersales. aliȩ particulares. aliȩ indefinite. aliȩ singu¬
lares. Vniuersalis quidẽ ut siquis ita ꝓponat. Om̃is homo iustꝰ
est. Nullus homo iustus est. Particularis uero siquis hoc modo
Quidã hamo uistus ẽ. Quidã homo iustus ñ est. Indefinite fic. Homo
iustus ẽ. Homo iustus ñ ẽ. Singula res uero sunt. quȩ indiuidu¬
ũ aliquid singulareq ꝓponunt. Ut cato iustus ẽ cato ustꝰ ñ ẽ.
Et enĩ cato indiuiduus est. ac singularis. Harũ uero alias p̃dica¬
tiuas. alias conditionales uocamus. Predicatiue sunt. quȩ sim¬
pliciter ꝓponunt᷑. idẽ quib: nulla uis conditionis adiuingitur.
Ue si qui simpliciter dicat. celũ esse uolubile. Acsi huic condicio
copuletur. fit ex duab ꝓpositionib una conditionalis. hoc mͦ.

Expanded text:
Negatio, si quis ita pronuntiet: coelum volubile non est. Harum vero aliNegatio, si quis ita pronuntiet: coelum volubile non est. Harum vero aliae sunt universales, aliae particulares, aliae indefinitae, aliae singulares. Vniversales quidem, ut si quis ita proponat: omnis homo iustus est, nullus homo iustus est. Particulares vero, si quis hoc modo dicat: quidam homo iustus est, quidam homo iustus non est. Indefinitae hoc modo: homo iustus est, homo iustus non est. Singulares vero sunt quae individuum aut quid singulare proponunt, ut Cato iustus est, Cato iustus non est; etenim Cato individuus est ac singularis. Harum vero alias praedicativas, alias conditionales vocamus. Praedicativae sunt quae simpliciter proponuntur, id est quibus nulla vis conditionisut si quis simpliciter dicat coelum esse volubile. At, si huic conditio copuletur, fit ex duabus propositionibus una conditionalis, hoc modo:
Abbreviated transcription (Latin):
positio ut siqui ex aliis reb ꝓbet. celũ esse uolubile Enuncia¬
to quippe siue sui tantũ causa dr̃ siue ad aliud affertar pro¬
bandũ :ꝓ positio est. Side ipsa quenitur : questio supsa ẽ appro¬
bata conclusio est. Idemigitur ꝓͣpolitio questio & conclusio¬
uis sententie ratioq: ea quȩ clauditur oratione cũ aliquidꝓ
batur ambiguũ argumentũ uocatur. Ipsa uero argum̃tĩ
rtus uitiri an gumentatio dr̃. Quofit ut argumentũ quidẽ
urulches argumentationis sit atq: sententia. argumentatio li
argumenti porationẽ explicatio. Locus uero est argum̃tisẽ¬
des uelunde ad ꝓpositã questionẽ conueniens trahitur argum̃tũ.
Quȩ cũ itasint. singulorũ diligentius natura tractanda est. eoꝵq¬
datiũ continentẽ. Huius duȩ sunt species. Affirmatio una alte¬
rauero negatio. Affirmatio ẽ. si qui sic efferat. celũ uolubileẽ.

Expanded text:
ropositio, ut si quis coelum ab aliis rebus probet esse volubile. Enuntiaropositio, ut si quis coelum ab aliis rebus probet esse volubile. Enuntiatio quippe, sive sui tantum causa dicatur, sive ad aliud afferatur approbandum, propositio est: si de ipsa quaeritur, quaestio; si ipsa est approbata, conclusio. Idem est igitur propositio, quaestio et conclusiovis sententiae ratioque ea quae clauditur oratione cum aliquid probatur ambiguum, argumentum vocatur; ipsa vero argumenti elocutio, argumentatio dmens argumentationis sit atque sententia, argumentatio vero argumenti per orationem explicatio. Locus vero est argumenti sedes, vel unde ad propositam quaestionem conveniens trahitur argumentum. Quae cum ita sint, singulorum diligentius natura tractanda est, eomendacium continentem. Huius duae sunt species, affirmatio una, altera vero negatio. Affirmatio, si quis sic efferat: coelum volubile est.
Abbreviated transcription (Latin):
nonĩsingulis immor abitn᷑ sed de tota diuisione cõmuniter dissere¬
mus locorũ tantũ ex quib argumenta nascuntur. desinitiones ex
lis topica in latinti uertimus orationẽ uel his septẽ quib: marci
tullii topicis lucẽ plene expositionis infudimus. Iilic igitur cunc¬
ta sunt ꝓpruisatq enodatis partib expedita hic uero quȩ alias
ꝑmãebra patefacta sunt cõmunispeculatione tractantur. nec
dialecticos solũ lo cos. sed rethoricos & iam. quid uehi interse atq
adilecticis differant. cura est exequendi. ut om̃ib undiq: locis
rationib constent. paulo altius ordiendũ est. Propositio est
oratio uerũ falsũ ue significans. ut si qui dicat. ee lũ uo lubile
esse: hec & enunciatio & ꝓloquiũ nuncupatur. Questio uͦ
indubitationẽ ambiguitatẽq adducta ꝓpositio ut siqui quȩ¬
ratiansit celũ uo lubile Conclusio ẽ argumentis apꝓbata ꝓ¬

Expanded text:
non in singulis immorabimur, sed de tota divisione communiter disserenon in singulis immorabimur, sed de tota divisione communiter disseremus, locorum tantum ex quibus argumenta nascuntur diffinitiones, exlis Topica in Latinam vertimus orationem, vel his septem quibus M. Tullii Topicis lucem plenae expositionis insudavimus. Illic igitur cuncta sunt propriis atque enodatis partibus expedita; hic vero quae alias per membra patefacta sunt, communi speculatione tractantur. Nec dialecticos solum locos, sed etiam rhetoricos, quove hi inter se atque dialecticis differant, cura est exsequendi, ut omnibus undique locis rationibus constent, paulo altius ordiendum est. Propositio est oratio verum falsumve significans; ut si quis dicat coelum esse volubile, haec et enuntiatio et proloquium nuncupatur. Quaestio est in dubitationem ambiguitatemque adducta propositio, ut si quis quaerat an coelum sit volubile. Conclusio est argumentis approbata p
Abbreviated transcription (Latin):
ninis ratio disserendi quã logicen peripathetici uetȩres ap¬
pellauerunt. induas tribuitur partes. Inueniendiunã. al¬
terã uidicandi. Et ean quidẽ partẽ quȩ uidiciũ pͥugnat atq
instruit. ab illis analitice uocata est. a nobis potest nesolutori¬
a nuncupari. Cauero que inueniendi faculta tẽ ministrat. i
agrecis Toit iΚu a nobis localis dicitur. Ac de illa quidẽ parte
udicandi que magistra est. alias disputabitur. Nunc uero ape¬
rire consiliũ est quid sint loci. quȩ horũ differentie. qui &iã
quib aptisint syllogismis Nec id simpliciter atq uni formit̃
indetur esse faciendũ. uerũ duplex est trahenda partitio.
na quidẽ ex grecis uoluminib: eruta. altera uero a marci
tullii topicis supta. Atq: in hns illud ad ꝑfectionẽ speculationis est astrui¬
endũ. ut qͣuib utraq diuisio differat. quib Ponueniat explicetur.
quo q modo altera alterã uicissim possit includere. Et nunc quidẽ

Expanded text:
nis ratio disserendi, quam logicen Peripatetici veteres appellavere, in duas distribuitur partes, unam inveniendi, alteram iudicandi. Et ea quidem pars quae iudicium purgat atque instruit, ab illis analytice vocata, a nobis potest resolutoria nuncupari. Ea vero quae inveniendi facultatem subministrat, a Graecis topice, a nobis localis dicitur. Ac de illa quidem parte quae iudicandi magistra est, alias disputabitur. Nunc vero consilium est aperire qui sint loci, quae eorum differentiae, qui etiam quibus apti sint syllogismis. Nec id simpliciter atque uniformiter videtur esse faciendum, verum duplex est tradenda partitio, una quidem ex Graecis voluminibus eruta, altera vero ex M. Tullii Topicis sumpta. Atque in his illud ad perfectionem speculationis est astruendum, ut quibus utraque modis divisio differat, quibusque conveniat explicetur, quoque modo altera alteram vicissim possit includere; et nunc quidem
Abbreviated transcription (Latin):
ltẽ si differentia uel definitio uel ꝓpriũ nonsit. species ñerit
Et deceteris quidẽ quȩ superius dicta sunt. eodẽ modo conside¬
randũ ẽ. Quic quid enĩ antecedit ut aliud consequat᷑. si id quod
consequit᷑ non fuerit. ne illud quidẽ ẽ quod:  antecedit Ca¬

Expanded text:
ITEM SI DIFFERENTIA, VEL DEFINITIO, VEL PROPRIUM NON SIT, SPECIES NON ERIT. ITEM SI DIFFERENTIA, VEL DEFINITIO, VEL PROPRIUM NON SIT, SPECIES NON ERIT. ET DE CAETERIS QUIDEM QUAE SUPERIUS DICTA SUNT, EODEM MODO CONSIDERANDUM EST. QUICQUID ENIM ANTECEDIT UT ALIUD CONSEQUATUR, SI ID QUOD 1179D SEQUITUR NON FUERIT, NEC ILLUD EST QUOD ANTECEDIT
Abbreviated transcription (Latin):
lis est. Sirisibilis ẽ. animal rationale mortale est. Si antmal rationale
cet ibuir sus effectũ causa. hoc modo. Siquid ex ustã est igͥis affuit Uel
sic. Siuidetur lucit. Itẽ totũ partes sequuntur. Nsiintegra donius
ẽ dtectũ & parietes a fundamenta consistunt. Modus ariam noñ¬
sequitur principale. Ut si iusticia bonaẽ & quod iuste ẽibene est
Nomen & iam principale sequitiir modũ. Ut si quod iuste c̃. beneẽ.
& iusticia bonaẽ. Accidentia quoq comitatur id quod subiectũ ẽ.
ut si albũ ẽ corpusẽ. Quȩ cũ ita sint conditionalis quoq simplicis
denti uel decausa. atq effectu. uel detoro. ac partib uel demodo:
ac principali nomine dubitatur. Atq hȩc deea questione intel¬
legenila sunt quȩ cũ sit ypothetica simplex exduab tam̃ uingi¬
tur assirmatiuus In eisdẽ & iam differentus. illas quoq consiste¬
re necosseẽ questiones. quȩ ab his ueniunt ꝓpositionib quȩ ea

Expanded text:
onale cet. Effectum causa hoc modo: si quid exustum est, ignis adfuit; vel sic: si sol videtur, lucet. Item totum partes sequuntur, ut si integra domus est, et tectum et parietes et fundamenta consistunt. Modus etiam sequitur nomen principale, ut si justitia bona est, et quod juste est, bonum est. Nomen etiam principale sequitur modum, ut si quod juste est, bonum est, et justitia bona est. Accidentia quoque comitatur id quod subjectum est, ut si album est, corpus est. Quae cum ita sint, conditionalis quoque simplex edenti, vel de causa atque effectu, vel toto ac partibus, vel de modo ac principali nomine dubitetur. Atque haec de ea quaestione intelligenda sunt, quae cum sit hypothetica simplex, ex duabus tamen jungitur affirmativis. In hisdem etiam differentiis illas quoque consistere necesse est quaestiones, quae ab his veniunt propositionibus quae ex
Abbreviated transcription (Latin):
uarũ ueuo dicensa substantiȩ ratio ẽ ipse etiã sunt diuersȩ
eur simplicis di alcetice questionis recte quatuor species et di¬
ennitur. de quib: sufficient dictũ est Huncigitur de conditi¬
onalib questionib: ꝑtractandũ ẽ. Quarũ quidẽ alie constant
oxduab: affirmatiuis alie exduab negatiuuis alie ex affirmati¬

Expanded text:
quarum vero diversa substantiae ratio est, ipsae quoque sunt diversae. Igitur simplicis dialecticae quaestiones recte quatuor species esse dicuntur, de quibus sufficienter dictum est. Nunc igitur de conditionalibus quaestionibus tractandum est, quarum quidem alia constat ex affirmativis duabus, alia ex duabus negati
Abbreviated transcription (Latin):
dist̃ erreiiti auquodisuc legib supsit imperiũ ille uolenta donuma¬
tione populũ prenut. Sed tantũdẽ est de difserentta pitedispe
quantũ si degenere dubitotur. Aut enĩ constieutiua efit disfer¬
rentia aut diuisibilis. Sedsi constitutiua fuerit. qu si gemtes
obtinet locũ ut rationabilitas homini uelsi ratione degonsi de
ratur: Quis enispecus cũ diuuisibili. differentia ẽ. Q uodsi dis¬
ferentia nuno qui dẽ generis nune uero specier loca ẽ. ambigi
nom pe test cũ de ea quȩritur degenere dubitaru. Accidere ẽ
poreist ut aliquid in certamen cõparationẽq: ducatur. uelut cũ
aibigitur anmelior sit fortitudo iusticia. Sed hec questio inac¬
cidentis necesse ẽ dubitatione ponatur. Nanq ad cõparatia¬
ne mlulnisi aecidens uenit. Hoc enĩ solũ recipt maras atnu

Expanded text:
erium, ille violenta dominatione populum premit. Sed tantumdem est de differentia quaerere, quantum si de genere dubitetur. Aut enim constitutiva erit differentia, aut divisiva: sed si constitutiva fuerit, quasi generis obtinet locum, ut rationabilitas homini; vel si ratione degunt coeratur, omnis enim species cum divisibili differentia est. Quod si differentia nunc quidem loco generis, nunc vero speciei loco utimur, ambigi non potest, cum de ea quaeritur de genere dubitari; fieri vero potest ut aliquid in certamen comparatione ducatur, velut cum ambigitur an melior sit fortitudo iustitia. Sed haec quaestio in accidentis necesse est dubitatione ponatur. Namque ad comparationem nihil nisi accidens venit, hoc enim solum recipit m
Abbreviated transcription (Latin):
ceps quct andũ iudecur Ar gumentũ ẽratio rei dubie fa¬
ciens fidẽ hano semꝑ nonort questione necisseẽ eẽ. Nãfiig
orciro notis ꝓbantur argumentũ uero rẽ dubiã ꝓbat uecesse
ẽtuniuedao fidẽ questionis asstnti sit ipsa notius questione
Argumentex uero omĩ ũ alia funt ꝓbabilza & necessaria ulia tier
ꝓbabilia quidẽ sed non necessaria alia necessaria sid non ꝓbabi¬
le aba ne ꝓbabilia nec necessaria . Probabile uero ẽ quod iii¬
ditur uel omib uel plurib: uel sapientib: & his uel omĩb uelplu¬
gib uel maxime notis atq p̃cipius. uel quod unicuiq: artifiei

Expanded text:
 oratio rei dubiae faciens fidem: hanc semper notiorem quaestione esse necesse est. Nam si ignota nobis probantur, argumentum vero rem dubiam probat, necesse est ut quod ad fidem quaestionis affertur, sit ipsa notius quaestione. Argumentorum vero omnium alia sunt probabilia et necessaria, alia vero probabilia quidem, sed non necessaria; alia necessaria, sed non probabilia; alia nec probabilia, nec necessaria. Probabile vero est, quod videtur vel omnibus, vel pluribus, vel sapientibus, et his vel omnibus, vel pluribus, vel maxime notis atque praecipuis, vel unicuique artifici
Abbreviated transcription (Latin):
ores aut̃ indifferent̃ & accidente ꝓ genere. & accidentib ꝓspecieb
aut differentiis utebantur: At nobis ꝑ oportuna utilitas uisaẽ
& cõmuniones harũ diuisionũ ꝓdere. & eas ꝓpriis differentus
dis gregare: & diuisione quidẽ omi quantũ intro ductionis bre¬
uitas patiebatur diligenter ex pressimus. Anicii MAIV¬

Expanded text:
ores autem indifferenter et accidente pro genere et accidentibus pro speciebus ores autem indifferenter et accidente pro genere et accidentibus pro speciebus aut differentiis utebantur, unde nobis peropportuna utilitas uisa est et communiones harum diuisionum prodere et eas propriis differentiis disgregare. Ac de diuisione quidem omni quantum introductionis breuitas patiebatur diligenter expressimus.
Abbreviated transcription (Latin):
tractatũ est. nunc aũt dehis diuisionib dicimus quę ꝑ acculens fi¬
unt. Harũ aũt cõmune p̃ceptũ est. quic quid ipsorũ diuuditur in
opposita disgregari. ut si subiectũ in accidentia diuidimus. non di¬
camus corporum alia sunt alba. alia dulcia: que opposita non sunt.
sed corporũ alia sunt alba alia nigra. alia neutra. Eodẽ quoq mo¬
do in aliis scđm accidens diuisionib diuidendũ est. Atq illud max¬
ime ꝑspiciendũ. nequid ultra dicatur aut minis sicut fit inge¬
neris diuisione. Nonenĩ oportet relinqui aliquod accidens ex
eadẽ oppositione quod subsubiecto illo inẽ quod non induusione
dicatur. neq uero addi aliquid quod subiecto messe non possit.
Posterior quidẽ ꝑ ypat hetice secta prudentie differentias diuisio¬
nũ diligentissima ratione ꝑspexit. & ꝑ se diuisionẽ abea quȩ ẽ¬
scđm accidens. ipsasq inter se disuinxit atq distribuit. Antiqͥ¬

Expanded text:
tractatum est; nunc autem de his diuisionibus dicemus quae per accidens fiunt. Harum autem commune praeceptum est, quicquid ipsorum diuiditur in opposita disgregari, ut si subiectum in accidentia diuidimus non dicamus ''corporum alia sunt alba, alia dulcia'', quae opposita non sunt, sed ''corporum alia sunt alba, alia nigra, alia neutra'', eodem quoque modo in aliis secundum accidens diuisionibus diuidendum est. Atque illud maxime perspiciendum, ne quid ultra dicatur aut minus, sicut fit in generis diuisione. Non enim oportet relinqui aliquod accidens ex eadem oppositione quod subiecto illi inest quod non in diuisione dicatur, neque uero addi aliquid quod subiecto inesse non possit. Posterior quidem Peripateticae secta prudentiae differentias diuisionum diligentissima ratione perspexit et per se diuisionem ab ea quae eSECUNDUM ACCIDENS IPSASQUE INTER SE DISIUNXIT ATQUE DISTRIBUIT, ANTIQU
Abbreviated transcription (Latin):
pitur an affirmatio affirmationẽ sequatur. Quod si ex dua¬
Snogae nonib ꝓpositio uinctasit id in disceptatione e alue
ontonẽ negatio comitetur. Quodsi ex affirmatione & negati¬
Sonci uel exnegatione atq affirmatione copuletur. id ambi¬
inqua diser tatur an affirmationẽ affirmatio eonofquuert que
ũdicatiuarũ ꝓpositionũ noneffugiut dinitone⁊ sedit pcsut

Expanded text:
quatur; quod si ex duabus negationibus propositio iuncta sit, id in decertatione est an negatio negationem comitetur; quod si ex affirmatione et negatione, vel negatione et affirmatione copuletur, id ambisio, in qua disceptatur an affirmationem affirmatio consequatur, quae praedicativarum quaestionum non effugit divisionem. Nam ut
Abbreviated transcription (Latin):
dicione est constrictus. Posita enĩ conditione. si sit ante cedens. eẽ ne¬
cesse ẽ quod consequitur. hoc modo. Sipeperit. cũ uiro concubuit. Ante¬
cedens ẽ peperisse. eũ uiro concubuisse: consequens. Nã neq illud que¬
ritur quid prius tẽpore sit quid posterius. Et sepe ista uariantur:
ut id quod posterius ẽ tẽpore. antecedens eẽ uideatur. ut peperisse pos¬
terius ẽ quã concubuisse. Tamen si peperit modis omib: cũ uiro con¬
cubuit. & utͦ p̃cedente & prius posito illud necesse ẽ intellegatur
Aliquo ties uero simulsunt ut si solertus est. dies ẽ. Aliquoties prius
ẽ quod p̃cedit posterius quod consequitur ut si arrogans ẽ odiosusẽ
xarrogantia enĩ quisq sit odiosus. Ex antecedenti igitur itasu¬
mimus argumentũ. Si peperit cũ uiro concubuit. Sumo quodan¬
tecedit id est peperit : concludo quod sub sequitur cũ iuro igitur
concubuit. Acon sequentib: ita sumo quod consequitur. At non con¬

Expanded text:
ditione est constitutus. Posita enim conditione si sit antecedens; esse necesse est quod consequitur, hoc modo: Si peperit, cum viro concubuit, antecedens est peperisse, cum viro concubuisse consequens: nam neque illud quaeritur quid prius tempore sit, quid posterius; et saepe ista ita variantur, ut id quod posterius est tempore, antecedens esse videatur in propositione, ut peperisse posterius est quam concubuisse. Tamen si peperit, modis omnibus cum viro concubuit, et hoc praecedente et prius posito, necesse est illud intelligatur. Aliquoties vero simul sunt, ut: si sol ortus est, dies est; aliquoties prius est quod praecedit, posterius quod consequitur, ut: si arrogans est, odiosus est, ex arrogantia enim quisque fit odiosus. Ex antecedenti igitur sumitur argumentum: si peperit, cum viro concubuit; sumo quod antecedit, at peperit; concludo quod sequitur, cum viro igitur concubuit. A consequentibus ita sumo quod sequitur, at non con
Abbreviated transcription (Latin):
ost quã dep̃teriti. ac p̃sentis. futuri a. iã tẽporis ueritate &. falsitate disseriuit
nunc uim simplicis & p̃dicatiuȩ ꝓposttionis informat dicens. qm̃ simplex
affirmatio unam rem de una significatione iđ de uno subiecto unũ p̃dicat
Subiestũ aut̃ illud aut nom̃ ẽ aut qđ apud ueteres fuit in nominatũ al
aristo tele uͦ infinitũ nom̃ uoratũ est Prius enĩ dictũ õ qđ hiomo nom̃ere Non
homo uero in nomiinatũ quidẽ apud antiquos sed nune infinitura nonen

Expanded text:
futuri etiam temporis veritate et falsitate disseruit, nunc vim simplicis et praedicativae propositionis informat dicens quoniam simplex affirmatio unam rem de una significat, id est, de uno subjecto unum praedicat, subjectum autem illud aut nomen est, aut quod apud veteres quidem fuit innominatum, ab Aristotele vero infinitum nomen vocatum est; prius enim dictum est, quod homo nomen esset, non homo ve
Abbreviated transcription (Latin):
utrȩq sint affirmationes. Sed illa est simplex. illa pͥuatoria. At uͦ eaquȩ dic̃
git᷑. cũ sint utreq negationes. Sed illa ẽ simplex illa pͥuatoria. Quare duȩ quȩ
ex infinito nomine sunt similit̃ seselabent. que ad modũ pͥuationes. Simi¬
lis nãq affirmatio ẽ eaquȩ dic̃ ẽ ñ iustꝰ homo ei quȩ dic̃ ẽ iniustꝰ homo
Et rursus ea quȩ dicit ñ ẽ ñ iustus homo ei quȩ dic̃ ñ ẽ iniustꝰ homo Priuati

Expanded text:
sed illa est simplex, illa privatoria. At vero ea quae dicit, gitur, cum sint utraeque negationes; sed illa est simplex, illa privatoria: quare quae ex infinito nomine sunt, similiter sese habent quemadmodum privationes, similis namque affirmatio est ea quae dicit, est non justus homo, ei quae dicit, est injustus homo. Et rursus ea quae d
Abbreviated transcription (Latin):
nec uure pactũ. qm̃ om̃a csilu ratione tractint᷑. Ipsũ enĩ c̃siliũ suꝑ uacuũ ẽ cũ
om̃a quecũq futura sint. necesse sit euenire . Quidenĩ unꝰqͥsq dicat si hoc facia il¬
lud mihi euenia atq c̃tingo si uͦ hoc illa reseuenio : ł tenĩ nihil ꝓhiba queuis
illũ affirmare aliquid eẽ faciendũ aliũ uͦ negare cũ om̃a ui necessitatis euenians
Nã si om̃a quȩ fiunt nc̃ ante aliqͥs uere p̃dicera quis dubitat quꝗ ⁊ illa quȩ fac¬
ta sunt immutabili uolentia necessitatis euenerint: Hoc est enĩ qđ ait
Quare qđ ex necessitate erit quod lib& eorum uerum᷑ erat dicer e¬

Expanded text:
re actum, quae omnia consilii ratione tractantur, ipsum enim consilium supervacuum est, cum omnia quaecunque futura sint necesse sit evenire. Quid enim unusquisque dicat, Si hoc faciam, illud mihi eveniet atque continget, si vero haec, illa res eveniet? etenim nihil prohibet quemvis illum affirmare aliquid esse faciendum, alium vero negare, cum omnia vi necessitatis eveniant. Nam si omnia quae fiunt nunc, ante aliquis vere praediceret, quis dubitat quin illa quae facta sunt, immutabili violentia necessitatis evenerint? Hoc est enim quod ait: Quare ex necessitate erit quodlibet eorum quod tunc
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ negat ita qͦq & eaquȩ ẽ ex infinito nomine. ñ ẽ ñ iustus homo ñ solũ est
negatio. sed ex infinito facta nomine. infinitũ negans. Quia igit᷑ infinitũ
negat ⁊ subiectũ infinito negando priuat. pͥuatoriȩ similis ẽ. Nã siidẽ uala inuis

Expanded text:
onem negat, ita quoque et ea quae est ex infinito nomine, non est non justus homo, non solum est onem negat, ita quoque et ea quae est ex infinito nomine, non est non justus homo, non solum est negatio, sed ex infinito facta nomine infinitum negans. Quia igitur infinitum negat, et subjectum infinito negando privat, privatoriae similis est. Nam si idem valet in
Abbreviated transcription (Latin):
homo ñ ẽ iustus homo duȩ ex infinitis nominib: ut ẽ ñ iustꝰ homo ñ ẽ niust¬
ĩ homo. Duȩ inquit hȩ quarũ una affirmatio ẽ. habens infinitũ nom̃ ut ẽ n ̃
iustꝰ liomo & una negatio habens rurs infinitũ nom̃ ut ñ ẽ ñ iustus homo :
sic sehabent ad affirmationẽ .&. negationẽ iđ eandẽ formã retinent affirmati¬
onis & negationis ⁊ similes st̃ ad affirmandũ ł negandũ aliqͥd his quȩ st̃¬
pͥuatoriȩ : Nam que mad modũ priuatoria est quȩ dicit. est in iustus ho¬
mo. ñ solum affirmatio est. sed priuatoria affirmatio ita quoq ea que
dicit. ẽ ñ iustus homo. ñ solũ ẽ affirmatio sedcũ infinito nomine
& cũ aliqua pͥuatione affirmatio. Idẽ enĩ ual& ad intellegentiã qđ dr̃ in
iustus. tãquã sidicat᷑ ñ iustus łtrursus quead modũ ẽ in iustus homo¬
ñ ẽ solũ negatio. sed priuatoria negatio qm̃ quãquã da habitũ. tam̃ priuati¬

Expanded text:
finitis nominibus, ut est non justus homo, non est non justus homo, duae, inquit, hae quarum una affirmatio est, habens infinitum nomen, ut est non justus homo, et una negatio habens rursus infinitum nomen, ut non est non justus homo, sic se habent ad affirmationem et negationem, id est, eamdem formam retinent affirmationis et negationis, et similes sunt ad affirmandum aliquid vel privatoriae. Nam quemadmodum privatoria quae dicit est injustus homo non solum affirmatio est, sed privatoria affirmatio, ita quoque ea quae dicit est non justus homo non solum est affirmatio, sed cum infinito nomine, et cum aliqua privatione affirmatio. Idem enim valet ad intelligentiam quod dicitur injustus, tanquam si dicatur non justus. Et rursus quemadmodum um, tamen privati
Abbreviated transcription (Latin):
insignificatione plena affirmatio ẽ. aliqͥdenĩ tollit. sed pͥuatoria affirmatio
qm̃ formã qͥdẽ affirmationis tena. s pͥuationẽ p̃dicat & aliqͥd ab eo ciupͥuationẽ
copulat. ab iungit. Vt in ꝓpositione. ẽ iniustus homo. ab homine iusticiam
et hȩc rursꝰ pura negatio ẽ. fugans enĩ pͥuationẽ ut eaquȩ ẽ. ñ ẽ homo iustus.
habitũ retina& iđ iusticiã. Sed qm̃ qđ affirmatio p̃dicabat hoc aufert nega¬
tio. lic& habebat talis negatio quasi reponendi habitꝰ significationẽ. tam̃qr
ipsã priuationẽ subtrahit. priuatoria negatio nominat᷑. Ergo nẽ hoc dicit.

Expanded text:
in significatione plena affirmatio est aliquid enim tollit, sed privatoria affirmatio, in significatione plena affirmatio est aliquid enim tollit, sed privatoria affirmatio, quoniam formam quidem affirmationis tenet, sed privationem praedicat, et aliquid ab eo cui privationem copulat abjungit, ut in propositione, est injustus homo, ab homine justitiam. Nec his rursus pura negatio est. Fugans enim privationem, ut in ea quae est, non est homo injustus, habitum retinet, id est justitiam. Sed quoniam quod affirmatio praedicabat, hoc aufert negatio, licet habeat talis negatio, quasi reponendi habitus significationem, tamen quia ipsa privationem subtrahit, privatoria negatio nominatur. Ergo nunc hoc di
Abbreviated transcription (Latin):
duo sunt quib adicit᷑ uerbũ ẽ. Idcirco aut̃ dix̃ nom̃ ł uerbũ quia superius
qͦq iã docuit ipsi uerba nomina ẽẽ. hoc eoscilice. loco ubi ait. Ipsa quidẽ uer¬
ba scđm sedicta. nomina sunt. Qđ aut̃ sequit᷑. c̃tina difficillimũ sensũ quẽ
ipse solita breuitite ꝑstruxit. In medionãq totius sententiȩ ad didit
uare id circo quatuor istȩ erunt quarũ due ad affirmatim ẽ &. negatio¬
Qnem sese habebunt scđm c̃sequentia. ut priuationes. duȩ u minime
uius sententiȩ multiplex expositio abalex andro .&. porpliȩrio. aspasio qͦq &
hermio ꝓducit᷑. in quib quid excellentissimꝰ expositoꝵ porphyrius dixerit
alias dicemꝰ. Qm̃ uͦ simplicior explanatio alexandri eẽ uidetͥ eã nc̃ ꝓbreuita¬
te subietimꝰ. Priuatoriȩ ꝓpositiones st̃. quȩcũq p̃dicant pͥuationẽ. Priuatioaut̃¬
ẽ homo inuistꝰ. Negatio rursus pͥuatoria ẽ. ñ ẽ homo iniustus. Sed neq illa

Expanded text:
duo sunt, quibus adjicitur verbum est. Idcirco autem dixit nomen vel verbum, quia superius quoque docuit ipsa verba nomina esse, eo scilicet loco ubi ait, Ipsa quidem verba secundum se dicta nomina sunt. Quod autem sequitur continet difficillimum sensum, quem ipse solita brevitate per strinxit. In medio namque totius sensus addidit: Quare idcirco quatuor istae erunt, quarum duae ad affirmationem et negationem sese habebunt ad consequentiam, ut privationes, duae vero minime. Hujus sententiae multiplex expositio ab Alexandro et Porphyrio, Aspasio quoque et Hermino proditur, in quibus quid excellentissimus expositorum Porphyrius dixerit, alias dicemus. Quoniam vero simplicior explanatio Alexandri esse videtur, eam nunc pro brevitate subjecimus. Privatoriae propositiones sunt quaecunque praedicant pt. homo est injustus. Negatio rursus privatoria est, non est homo injustus. Sed neque illa
Abbreviated transcription (Latin):
duas habebunt negationes : Nã si uerbũ ẽ in hac ꝓpositione quȩ dicit
ẽ iustus homo. ad iustũ posuimꝰ: Et in hac rursus ꝓpositione quȩ di¬
cit. ẽ ñ iustus homo rursus ad ñ iustũ idẽ ẽ uerbũ iunximꝰ qm̃ negationis
oppositionẽ effic̃cũ ẽ uerbo iuncta negatio id est non Manifestũ ẽ qm̃
Sunt aut̃ ꝓpositiones quas dicit quatuor. hȩ Est ustus homo In hac

Expanded text:
duas habebunt negationes. Nam si verbum est in hac propositione quae dicit, duas habebunt negationes. Nam si verbum est in hac propositione quae dicit, est justus homo, ad justum posuimus. Et in hac rursus propositione quae dicit, est non justus homo, rursus ad non justum idem est verbum junximus: quoniam negationis oppositionem effecit cum est verbo juncta negatio, id est non, manifestum est quSunt autem propositiones quas dicit quatuor hae, est justus homo: in hac
Abbreviated transcription (Latin):
Ic̃ uͦ p̃ter demonstrationẽ ẽẽ simplices intellegamus: Quando a ut̃ terti¬
Unũ sulpectũ & duo p̃di¬
cata. quẽ ad modũ possint eẽ in ꝓpositione cõmemorit: Sienĩ hoc modo
sit. ut dicamꝰ. ẽ iustus homo est & iustus p̃dicant᷑ homo uͦ subiectus es ⁊
unc enĩnon illudaspiciamus quid prius quid posterius dictũ ẽ. sed qm̃ uniuersalius
Sẽ iustũ essẽ quam hominẽ: Potest enĩ iustusesse & qui homononẽ. Vtđt .a .rur
sus potest esse simplicit᷑. & quod homo ñ est. Idcirco ẽ atq uistus quã quã primo
dicant᷑ in eo qđ est ẽ iustus homo tam̃ qm̃ uniuersalia sunt ñ dehis homo
sed hec de homine p̃dicant᷑ & his homo subiectus est : Exhis igit᷑ duplicẽ fieri
oppositionẽ dicit .x . iIIͦI. ꝓpositiones quirum subiunt exẽpla subiec̃ addens
Sico aut᷑ qm ẽ. aut uisto adiacebiit uut ñnisto. Siquis enĩ sicdicat faci¬

Expanded text:
Nunc vero praeter demonstrationem, esse simplices intelligamusNunc vero praeter demonstrationem, esse simplices intelligamusUnum subjectum et duo praedicata, quemadmodum possint esse in propositione commemorat. Si enim hoc modo sit, ut dicamus est justus homo, est et justus praedicatum, homo vero subjectum est. Nunc enim non illud aspiciamus, quid prius, quid posterius dictum est, sed quoniam universalius est justum esse quam hominem, potest enim justus esse et qui homo non est, ut Deus, et rursus potest esse simpliciter, et quod homo non est, idcirco est atque justus, quanquam primo dicantur in eo quod est, est justus homo, tamen quoniam universaliora sunt, non de his homo, sed haec de homine praedicantur, et his homo subjectus est. Ex his igitur duplicem fieri oppositionem dicit, et quatuor propositiones, quarum subter exempla subjecit addens: Dico autem quoniam est aut justo adjacebit, aut non justo. Si quis enim dicat faci
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ex finito nomine sunt. scđo uͦ loco eis quȩ infinito nomine ꝓponuntur
ndefit ut illud intellegere necesse sit. illas quantitates quȩ uniuersa¬
le &. particulare det̾minant. in t̾minis ñ haberi Nã cũ duoꝵ t̾minoꝵ
ꝓpositio sola simplexsit. int̃ simplices huiꝰmodi numerat ꝓpositionẽ quȩ dicit
ẽ om̃is homo cũ tres sint partes orationis : Quare det̃minationes ñ numeran¬
t᷑ int̾minis Todẽ mͦ dica eadũq ratione in extrinsecis tẽporib simplices fieri
ꝓpositiones ut ẽ fuit homo ñ fuit homo. fuit ñ homo ñ fuit ñ homo: Et in alus
qͦꝵ tẽporib idẽ modus ẽ Ex trinsecus aut̃ tẽpora uocat quȩ st̃ p̃ter p̃sens iđ
p̃teritũ ł futurũ. Sedhȩc dehis solis ꝓpositionib Iocutꝰ ẽ quȩ unũ subiectũ ha¬
bent alcerũ p̃dicatũ. nc̃dehis loquit᷑ quȩ unũ habent subiectũ duo p̃diciti
nuͦ hȩ quoq simplices sint. in secundȩ editionis expositione dicendum est

Expanded text:
quae ex finito nomine sunt; secundo vero loco eas quae ex infinito nomine proponuntur, unde fit ut illud intelligere necesse sit, illas quantitates quae universales et particulares determinant, in terminis non haberi. Nam cum duorum terminorum propositio sola simplex sit, inter simplices hujusmodi numerat propositionem quae dicit est omnis homo, cum tres sint partes orationis, quare determinationes non numerantur in terminis. Eodem modo dicit eademque ratione in extrinsecus temporibus simplices fieri propositiones, ut est, fuit homo, non fuit homo, fuit non homo, non fuit non homo. Et in aliis quoque temporibus idem modus est. Extrinsecus vero tempora vocat quteritum et futurum; sed hic de his solis propositionibus locutus est quae unum subjectum habent, alterum praedicatum. Nunc de his loquetur quae unum habent subjectum, duo praedicata. An vero hae quoque simplices sint, in secundae editionis expositione dicendum est.
Abbreviated transcription (Latin):
idẽ fuit ł ẽ. aut futurũ ẽ uerba st̃ ut ex his cognosci possit. quȩ st̃ superus po¬
sita atq c̃fessa. cũ diceremꝰ uerba eẽquȩ consignifi carent tẽpus: Et enĩ ẽ a fuit
xca era significationẽ tẽporis secũ traliunt. Quare prima est affitna

Expanded text:
id est, fuit, vel est, aut futurum est, verba sunt, ut ex his cognosci possit quae sunt superius poid est, fuit, vel est, aut futurum est, verba sunt, ut ex his cognosci possit quae sunt superius posita atque confessa, cum diceremus verba esse quae consignificarent tempus. Etenim est, et fuit, et caetera signifi
Abbreviated transcription (Latin):
s ã cũ multa sint quȩ hominis ñ st̃ a unũ qđ libae eox signficare possit qͥd significe ignorit᷑
icut enĩ non currit ñẽ uerbũ simplieit̾ sed infinitũ uerbũ. ita nomina
cũ negatione ñ sunt nõa sed infinita nomina Ert̃ igit᷑ in ꝓpositionib subiecta
aut nõa. aut in finita nõa. łret̾ uerbũ aut̃. nulla est affirmatioł negatio
Planiisseͥme docuit. quȩ parsorationis in simplici ꝓpositione obtineat prin¬
cipatũ. Na si pret᷑ uerbũ fiex simplax ꝓp̃osctio ñ potest estat omẽmiũ simplicis
ꝓpositionis uerba cõplecti Om̃is aut̃ ꝓpositio aut eẽ aut fuisse. aut suturũ
eẽ aut huiꝰmodi aliqͥd habebit Nã qui dicit currit currens ẽ dicitus qui
dicit cucurrit currens fuit ꝓponit &. qui currit currens erit
Sigͦ om̃is ꝓpositio aut eẽ. aut fuisse aut futurũ eẽ. aut aliquid huiusmodi
Nut sit enunciatio retinebit manifestũ ẽ qđ p̃ter uerbũ eẽ ñ poust ł lec enĩ

Expanded text:
are possit, quid significet ignoratur: sicut enim non currit non est verbum simpliciter, sed infinitum verbum, ita nomina cum negatione non sunt nomina, sed infinita nomina. Erunt igitur in propositionibus subjecta aut nomina, aut infinita nomina, praeter verbum autem nulla est affirmatio vel negatio, planissime docuit, quae pars orationis in simplici propositione obtineat principatum. Nam si praeter verbum fieri simplex propositio non potest, constat omnem vim simplicis propositionis verba complecti. Omnis autem propositio aut esse, aut fuisse, aut futurum esse, aut hujusmodi aliquid habebit. Nam qui dicit currit currens est dicit. Et qui dicit cucurrit, currens fuit proponit; et qui dicit curret, currens erit. Si ergo omnis propositio, aut esse, aut fuisse, aut futurum esse, aut aliquid hujusmodi ut sit enuntiatio, re
Abbreviated transcription (Latin):
om̃e necesse est. ⁊ futurũ eẽ ł non. Similisẽ inquit ratio in c̃tradictionib c̃tin¬
gentib & in his quȩ cũ sunt. scđm tẽpus necessaria sunt. Simplicit̃ aut̃ neces¬
saria non sunt. Nã infuturis  c̃tingentib c̃tradictionib totã quidẽ õtradictio
nẽ necesse ẽ unã uerã habere partẽ. alterã falsam. Ut siquis affirmae. cras bellũ
nauale futurũ. id ergo non est necesse. Et rursus siquis nega. ñ futurum.
est quidem aut esse aut non esse necesse. sed non est necesse esse. nec rur¬
sus necesse est non eẽ. sed tantum aut esse. aut non eẽ. Idcirco tota quidem
altera diffinite : In p̃teritis enĩ sicdicimꝰ. Romulus romã c̃didit. Nomulusro¬
ma nedidit una quidẽ uora ẽ altera falsi. Sed inhis diffincte uera ẽ affirmatio.

Expanded text:
m esse vel non esse. Similis est, inquit, ratio in contradictionibus contingentibus, et in his quae, cum sunt, secundum tempus necessaria sunt, simpliciter autem necessaria non sunt. Nam in futuris et in contingentibus contradictionibus, totam quidem contraecesse est unam veram habere partem, alteram falsam, ut si quis affirmet cras bellum navale futurum; id ergo non est necesse: et rursus si quis neget non futurum, est quidem aut esse, aut non esse necesse, sed non est necesse esse, nec rursus necesse est non esse, sed tantum aut esse aut non esse; idcirco tota quidem altera definite. In praeteritis enim sic dicimus: Romulus Romam condidit, Romulus Romam non condidit; una quid
Abbreviated transcription (Latin):
nomen homo uͦ finitũ. recte priores eas ꝓpositiones quȩ ex diffinito sunt no¬
mine in eorum pronunciauit exemplis. Ait enim. Quare prima affirmia
tio &. negatio est. est homo. non est homo. deinde infiniti nominis affiriatio:
nes negationesq subiunxit dicens. est non homo. non est.honio. Et posthec
uniuersalitateni iungens. easdem rursus iterat ꝓ positiones x prius illasꝓponit

Expanded text:
nomen, homo vero finitum recte priores eas propositiones quae ex definito sunt nomine in eorum pronuntiavit exemplis; ait eniTIO ET NEGATIO 'EST HOMO -- NON EST Het negationes subjunxit dicens, Est non homo, non est non homo. Et post haec, universalitatem jungens, easdem rursus iterat propositiones. Et prius illas proponit
Abbreviated transcription (Latin):
non sedere. Sed ipsũ ñ sedere. mihi ex necessitate ñ inest:
Possum enĩ sedere: Ergo qđ ẽ. qͣndo ẽ. ex necessitate ese
Et qđ ñ ẽ. tc̃ cũ nonest. fieri ut sit non potest¬
N on tam̃ om̃a quȩcũq. st̃. aut ñ sunt aut ex necessctate sunt.

Expanded text:
non sedere, sed ipsum non sedere, mihi ex necessitate non inest, non sedere, sed ipsum non sedere, mihi ex necessitate non inest, possum enim sedere; ergo quod est, quando est, ex necessitate est, et quod non est, tunc cum non est, fieri ut non sit non potesNon tamen omnia quaecunque sunt aut non sunt, aut ex necessitate sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
uidemꝰ sumꝰ enĩ aliqͥb ipsi principiũ ⁊ quȩcũq possibilia sẽ fieri posst̃a ñ ficri¬
Sugit᷑ possibile ẽ ut &. sint &. ñ sint : manifestũ ẽ ñ om̃a ex necessitate c̃tugere sed
alia equalit̾. alia uͦ euenire qͥdẽ in plurib in pauciorib uͦ ñ euenire: Sedut ñeuo¬
dubio eẽ necesse ẽ Nonenĩ fueri potest ut cũ est ñ sit. Et rursus resquȩ ñẽ quan¬
do ñ ẽ. eã ñ eẽ necesse est. Neq eni fueri potest. ut qͣndo ñ ẽ sit: sed si qndo eã eẽ ne
cesse est. Non id circo simplicit̃ ⁊ sine tẽporis p̃sentis descriptione ex necessitate.¬
est. Quando enĩ sedeo ñ potest fieri ut ñ sedeam. ⁊ necesse est mehi tc̃sedere
cũ sedeo. Sed ipsũ sedere. mihi ex necessitate non in est:
Possũ enim surgere. Rursus cũ ñ sedeo tẽ mibi necesse est

Expanded text:
videmus, quod sumus enim aliquibus ipsi principium, et quaecunque pvidemus, quod sumus enim aliquibus ipsi principium, et quaecunque ptur possibile est et ut sint et non sint, manifestum est non omnia ex necessitate contingere, sed alia aequaliter, alia vero evenire quidem in pluribus, in paucioribus vero non evenire, sed ut non evedubio esse necesse est. Non enim fieri potest ut cum est, non sit, et rursus res quae non est, quando non est, eam non esse necesse est, neque enim fieri potest, ut quando non est, sit; sed si quando est, eam esse necesse est, est. Quando enim sedeo, non potest fieri ut non sedeam, et necesse est mihi tunc sedere cum sedeo, sed ipsum sedere mihi non ex necessitate inest, possum enim surgere. Rursus cum non sedeo, tunc mihi necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
c̃siliat᷑ illius rei principiũ ẽ. ñ necessitas & quȩcũq. st̃ possibilia. mutabilit̃ eue¬
nient. Quȩ enĩ scđm aliquã possibilitatẽ dñr ñ eueniunt scđm necessitatẽ Vnde
fit. ut manifestũ sit qm̃ ñ om̃a ex necessitate : ł sunt ł fuint: Sed quedã sẽ
quȩ equali mͦ ł fiunt ł ñ fiunt & hoc ẽ utrũliba. fieri. Alia uͦ in plurib qͥdẽ
fiunt. in pauciorib ñ fiunt : Et ȩqualiter quidem fint ut egredientem
domo amicum uidere. Fit enĩ hoc a non fit equaliter. Quȩ uero frequen¬
tius fiunt: quã non fiunt. ut sexa genarium canescere. frequentius fit qua
Ulia uero magis quidȩ in plurib alterũ ut canescere in plurib sexagenaris
quã ñ eanescere Sed c̃tingit fieri alterũ scilica ut ñ canescat. alterũ ia nii¬
nime scilic& ut canescat Est aut̃ y ꝑbaton hoc mͦ Qdł si hȩc impossibilia

Expanded text:
consiliatur illius rei principium est, non necessitas, et quaecunque sunt possibilia, mutabiliter eveconsiliatur illius rei principium est, non necessitas, et quaecunque sunt possibilia, mutabiliter evenient. Quae enim secundum aliquam possibilitatem dicuntur, non eveniunt secundum necessitatem, unde fiaequali modo, vel fiunt, vel non fiunt, et hoc est utrumlibet fieri, alia vero in pluribus quidem fiunt, in paucioribus vero non fiunt, et aequaliter quidem fiunt, ut egredientem domo amicum videre, fit enim hoc et fit aequaliter; quaedam vero frequentius fiunt; quam non fiunt, ut sexagenarium canescere frequentius fit, quam Alia vero magis quidem et in pluribus alterum, ut canescere in pluribus sexagenarii quam non canescere. Sed contingit fieri alterum, scilicet ut non canescat, alterum vero minime, scilicet ut canescat. Est autem hyperbaton hoc modo. Quod si haec impossibilia
Abbreviated transcription (Latin):
rerũ nos eẽ principiũ ut actuũ nr̃oꝵ. Sienĩ qͥs aliqͥd c̃silio fac̃ quiquid c̃silia¬
tione ꝑegerit. eiꝰ rei ipse pͥncipiũ ẽ Ac̃siliante enĩ incipit quicquid ẽsili sol¬
lertia ministrat᷑. Sunt enĩ quȩdã quȩ actu ñ sunt. sed potestate. Quȩ potestas
ñ fit ex necossitate iđ ut possit quidẽ fieri. ñ tam̃ necesse sit Vt hanc ł qualiba
tunicã. possibile ẽ qͥdẽ ferro in cidi. sed ñ ẽ necesse. fortasse enĩ utendo uetusta¬
bit᷑ & ipso cottidiano soluet᷑ attritu. Ergo potest qͥđẽ incidi sed fortasse ñ in cide¬
t᷑. sed antequã incidi possit exterit᷑. Rursus potest fieri : ut ñ diuidat᷑ Nẽq
enĩ exteri eã possibile ẽẽt. nisi prius eẽt possibile ñ incidi. Quare. posst̃ qͥdẽ
quȩdã fieri. sedsi ita cͥtingit fortasse ñfient. St̃ igit᷑ quȩdã possibilia ñ necessa¬
ria It in aliis qͦq quȩ fuint eadẽ ratio ẽ. Om̃e enĩ qđ fit aqͦliba c̃silio ipse qͥ

Expanded text:
 quis enim aliquid consilio faciat, quidquid consiliatione peregerit, ejus rei ipse principium est. A consiliante enim incipit, quidquid consilii solertia ministratur. Sunt enim quaedam quae actu non sunt, sed potestate, quae potestas non fit ex necessitate, id est, ut possit quidem fieri, non tamen necesse sit, ut hanc vel quamlibet tunicam possibile est quidem ferro incidi, sed non est necesse. Fortasse enim utendo vetustabitur, et ipso quotidiano solvetur attritu. Ergo potest quidem incidi, sed forte non incidetur, sed antequam incidi possit exteritur. Rursus potest fieri ut non dividatur, neque enim exteri eam possibile esset, nisi prius esset possibile non incidi, quare possunt quidem quaedam fieri, sed ita contingit fortasse ut non fiant. Sunt igitur quaedam possibilia non necessaria, et in aliis quoque quae fiunt eadem ratio est. Omne enim quod fit a quolibet consilio, ipse qui
Abbreviated transcription (Latin):
una uera diffinite. una diffinite falsa eẽt. qđ illa argum̃tatione destruxit ꝑ quã
om̃a ex necessitate docuit euenire si hoc ad miteret᷑ Qđ si res ille minime st̃
constat unã quidẽ uerã eẽ. aliam uͦ in contradictione mendacem. Sed sicut
resipsȩ mutaibiliter & indiffinite futurȩ sunt. ita quoq enunciationes uari¬
abili nec diffinita ueritate & falsitate proferunti&: CORIMENTAUIO¬

Expanded text:
altera falsa definite esset, quod illa argumentatione destruxit, per quam omnia ex necessitate docuit evenire, si hoc admitteretur. Quod si res illae minime sunt, constat unam quidem veram esse, aliam vero in contradictione mendacem; sed sicut res ipsae mutabiliter et indefinite futurae sunt, ita quoque enuntiationes variabili nec definita veritate et falsitate proferuntur. LIBE
Abbreviated transcription (Latin):
est. Manifestũ eerit inquit qđ i sic so habȩat res Diue unꝰ eã affirmar alius
nega si euentura ẽ nihil illi negatio officit si euentura ñ ẽ. nihil affirmatio ꝓdest
Ionenĩ irquit ꝓpt negare & affirm areerit. Enerit Hec hanc uim naturȩ tẽ¬
pus mutauit. lodẽ mͦ enĩ euenient ea quȩ post millesinũ annũ euentura
qie hust his quȩ post quantũ liba tẽpcisiex necessitate futura sunt
nde fit. ut si in om̃i tẽpore om̃a sic se habent. ut unũ diffinite uere dici possit. diffini¬
te alterũ false. quȩcũq facta sunt ł fient immutibili rerũ ratione c̃tinganT hocẽ
sitate fierent om̃a. Et hoc superiori argum̃tatione c̃firmat dicens. Quando
enii aere dic̃quis qm̃ erit ñ potest nfieri. Quentꝰ enĩ necessitas. sequit᷑ ue

Expanded text:
st. Manifestum est enim, inquit, quod si sic se habeat res, sive unus eam affirmet et alius neget, si eventura est, nihil illi negatio officit; si eventura non est, nihil affirmatio prodest. Non enim, inquit, propter negare et affirmare erit vel non erit, nec hanc vim naturae tempus mutabit. Eodem modo enim evenient, ea quae post millesimum annum eventura creduntur, his quae post quantumlibet tempus ex necessitate futura sunt: unde fit, ut si in omni tempore omnia sic se habeant, ut unum definite verum dici possit, definite alterum falsusitate fierent omnia, et hoc superiori argumentatione confirmat dicens: Quando enim vere dicit quis quoniam erit, non potest non fieri, eventus enim necessitatem, ne
Abbreviated transcription (Latin):
n his que non sunt semper n non semꝑ non sunt. Dola enim sunt
quȩ nesse & non esse contingit quȩ non semper sunt. & non semper non
sunt. Si enim semper essent. status eorum muturi nom posset. atq ideo
natura rerũ euentu ẽ uaria. ita qͦq altera parsc̃ tradictionis haba uariabile
ueritatẽ Et semꝑ quidẽ uera ł falsi ẽ ñ tam̃ una diffinite & hoc uerũ sit det̃
minate. aut illud sed utrũliba Ut sicut ipsestitꝰ rerũ mutabilis e. ita qs de
ritas aut falsitas ꝓpositionũ dubitabilis sit et euenit quidẽ ut in aliquib frequen¬

Expanded text:
In his quae non semper sunt, et non semper non sunt, sola enim sunt In his quae non semper sunt, et non semper non sunt, sola enim sunt quae et esse et non esse contingunt, quae non semper sunt, et non semper non sunt; si enim semper essent, status eorum mutari non posset, atque ideo natura rerum evenientium est varia, ita quoque altera pars contradictionis habet variabilem veritatem, et semper quidem sed utrumlibet. Et sicut status ipse rerum mutabilis est, ita quoque veritas aut falsitas propositionum dubitabilis sit, et eveniet quidem, ut in aliquibus frequen
Abbreviated transcription (Latin):
pliciter ac diffinite uerã ł negationẽ sed itrã liba. ⁊ quãcer¬
tȩ deritatis constituerit euentus. Quare qm̃ similit᷑
orationes uerȩ sunt que ad modum .a. res. manifestũ est
qm̃ quȩcũq siese habent ut utrumliba. sint. ⁊ c̃traria
ipsoꝵ contingant. necesse ẽsimiliter se habere &. contradictionen¬
designant. Quare &. oratio quȩ designat atꝙ significat rẽ: sic se habebit quẽ ad¬
modũ res ipsa est. Ergo si res n fuerit. falsa oratio est. Sires fuerit oratio ue¬
tantur. Ergo sires cͣstituta non est. nec diffintta necesitate ꝓueniens. nec illa
oratio quȩ rem ipsam designat diffinitȩ est ueritatis. Ergo in quib reb possi¬
sese haba: Et que ad modũ rem ipsam & eẽ. & ñ eẽ c̃tingit. ita qͦq & c̃tradictio¬
nem & uerã & falsã eẽ indiffinite ꝓueni&. Hoc aut̃ inquib fiat ꝓpse declarat Aitenĩ

Expanded text:
pliciter ac definite veram, vel negationem, sed utramlibet et quam cerpliciter ac definite veram, vel negationem, sed utramlibet et quam certae veritatis constituerit eventus. Quare quoniam similiter orationes verae sunt, quemadmodum et res, manifestum est, quoniam quaecunque sic se habent, ut utrumlibet sint, et contraria ipsorum contingant, necesse est similiter se habere et contradictiondesignant. Quare et oratio quae designat atque significat rem, sic se habebit, quemadmodum res ipsa est. Ergo si res non fuerit, falsa oratio est; si res fuerit, vera oratio etantur. Ergo si res constituta non est, nec definita necessitate proveniens, nec illa oratio, quae rem ipsam designat, definitae est veritatis. Ergo in quibus rebus possisese habet, et quemadmodum rem ipsam, et esse et non esse contingit, ita quoque contradictionem et veram et falsam esse indefinite proveniet. Hoc autem in quibus fiat, ipse declarat, ait enim: