comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
phigentiũ. qͥhoc etiã noie uocarent᷑ qđ cȩpit
fuisse. Nã ⁊ ipse soc̃tes atheniensis. magist᷑ om̃iõ
qͥ tͦ maxime claruer̃: tenens in ea parte ꝗͦ mora¬
lis ł actiua dr: pͥncipatũ. pꝰ esdrã in chronicis
inuenit᷑. Ñ multo pꝰ etiã plato natꝰ ẽ. qͥ longe
cȩt̾os socͣtis discpłos añ iret. Quibꝰ siaddamꝰ etiã
suꝑiores. qͥ ñ dũ phylosophi uocabant᷑.uii. scili¬
e sapientes. ac deinceps phẏsicos. ꝗͥ taleti successer̃.
inꝑserutanda nat᷑a rerũstudi ũ eiꝰ imitani. anax¬
imandrũ scilie ⁊ anaximenẽ.⁊ anaxagorã.
aliosq ñ nullos. añ ꝗmͣ phytagoras se phyloso
antiqͥtate p̃cedt. qͣndoquidẽ tales ptꝰquã ceti fuer̃
regnante romulo eminuisse fert᷑. qñdo dfontibꝰ
isrł ineis littis ꝗͣ toto orbe minarant. ꝓpħie flum̃
erupit. Soligͥ illi theologi pocte orpheus. linꝰ muse¬

Expanded text:
i hoc etiam nomine vocarentur, quod coepit fuisse. Nam ipse Socrates Atheniensis, magister omnium qui tunc maxime claruerunt, tenens in ea parte, quae moralis vel activa dicitur, principatum, post Esdram in Chronicis invenitur. Non multo post etiam Plato nceteros Socratis discipulos anteiret. Quibus si addamus etiam superiores, qui nondum philosophi uocabantur, septem scilicet sapientes ac deinde physicos, qui Thaleti successerunt in perscrutanda natura rerum studium eius imitati, Anaximandrum scilicet et Anaximenem et Anaxagoram aliosque nonnullos, aantiquitate praecedunt, quando quidem Thales, post quem ceteri fuerunt, regnante Romulo eminuisse fertur, quando de fontibus Israel in\' eis litteris, quae toto orbe manarent, prophetiae flumen erupit. Soli igitur illi theologi poetae, Orpheus, Linus, Musae
Abbreviated transcription (Latin):
naculi tui.⁊ caularũ tuaꝵ. fige. noli parcere. ꝓlon¬
ga funiculos tuos:: palos tuos ẽforta. Adduc in
dext̾am ⁊ insinistrã partẽ extende ⁊ sem̃ tuũ
hereditabit gentes. ⁊ ciuitates desertas in habitabis.
Netimeas qm̃ ẽfusa es. neꝗ reuerearis qm̃ exꝓbrata
es: quõ c̃fusionẽ et̃nã obliusceris.⁊ obꝓbriũ ui¬
dutatis tue ñ eris memor. quõ d̾ns facienꝰ te.
dñs sabaoth nom̃ eiꝰ⁊ qͥ eruit te ipse dns asrł

Expanded text:
rnaculi tui et aulaearum tuarum; fige, noli parcere, prolonga funiculos tuos et palos tuos conforta, adhuc in dextram et sinistram partem extende. Et semen tuum hereditabit gentes, et ciuitates desertas inhabitabis. Ne timeas, quoniam confusa es, neque reuerearis, quia exprobrata es; quoniam confusionem aeternam obliuisceris et obprobrium uiduitatis tuae non eris memor. Quoniam Dominus faciens te, Dominus Sabaoth nomen ei; et qui eruit te, ipse Deus Israel
Abbreviated transcription (Latin):
tibꝰ. Fenĩ uere ñ uenient nͥ electa de qͥbꝰ dicit
apł̃s. Sic̃ elegit nos in ipso ante mundi ẽsti¬
tutionẽ. Ipse ꝗͥppe architectꝰ qͥdix̃. Multi s̃¬
uocati. pauci uͦ electi. ñ dehis qͥ uocati s̃ uene¬
runt. ut de c̃uiuio ꝓicerent᷑. s deelectis de¬
monstraturꝰ ẽ ȩdificatã domũ. ꝗͣ nulła ruinã
deinceps formidabit. Nunc aut̃ qnͣdo ⁊ hire¬
plent eccłias. qͦs tãqͣm ina rea uentilatio se¬
parabit. ñ apparet tanta gła domꝰ huiꝰ. ꝗͣnta
t᷑ appareb̾. qndo ꝗͥs ꝗͥs ibi erit. semꝑ erit. In¬
hoc gͦ scło maligno. in his diebꝰ malis.uͥ ꝑhu
militatẽ p̃sentẽ fut᷑am cõparat eccłiȩ celsi¬
tudinẽ.⁊ timoꝵ stimulis doloꝵ torm̃tas. laboꝵ
molestuis. tẽptationõ ꝑiculis erudit᷑. sola spe
gaudens. qnͣdo sanũ gaud. multi reꝓbi mis¬
cunt᷑ bonĩs. ⁊ utriꝗ tã qͣm insagenã euan¬
gelicã colligunt᷑. & in hoc mundo tãqͣm in ma

Expanded text:
n uenient nisi electa, de quibus dicit apostolus: Sicut elegit nos in ipso ante mundi constitutionem. Ipse quippe architectus, qui dixit: Multi uocati, pauci uero electi, non de his, qui uocati sic uenerunt, ut de conuiuio proicerentur, sed de electis demonstraturus eat aedificatam domum, quae nullam ruinam deinceps formidabit. Nunc autem, quando et hi replent ecclesias, quos tamquam in area uentilatio separabit, non apparet tanta gloria domus huius, quanta tunc apparebit, quando, quisquis ibi erit, semper erit. hoc ergo saeculo maligno, in his diebus malis, ubi per humilitatem praesentem futuram conparat ecclesia celsitudinem et timorum stimulis, dolorum tormentis, laborum molestiis, tentationum periculis eruditur, sola spe gaudens, quando sanum gaudet, multi reprobi miscentur bonis et utrique tamquam in sagenam euangelicam colligunt
Abbreviated transcription (Latin):
gentes ⁊ ueni desidatꝰ cunctis gentibꝰ. Nȩ ꝓpbia
partĩ cõpleta iã cernit᷑. partĩ sꝑat᷑ infine cõplen¬
da. Mouit enĩ cełii. angłoꝵ ⁊ sidum testimonio.
qnͣdo incarnatꝰ ẽ xp̃c. Mouit trã ingenti mira¬
culo. de ipso uirginis partu. Mouit mare zari¬
đa. cũ ⁊ in insulis. ⁊ in orbe toto xp̃s adnuntiat᷑.
lta mou̾i om̃s gentes uidemꝰ ad fidẽ. Iã uͦ qd seqͥt᷑.¬

Expanded text:
tes, et ueniet desideratus cunctis gentibus. Haec prophetia partim conpleta iam cernitur, partim speratur in fine conplenda. Mouit enim caelum angelorum et siderum testimonio, quando incarnatus est Christus; mouit terram ingenti miraculo de ipso uirginis partu; mouit mare et aridam, cum et in insulis et in orbe toto Christus adnuntiatur: ita moueri omnes gentes uidemus ad fide
Abbreviated transcription (Latin):
Nerremias ꝓpħa demaioribꝰ ẽ. sic̃ esayas ñ demino¬
ribꝰ sic̃ cet̾i. de quoꝵ scͥptis ñ nulla iã posui. ꝓphaũ
aut̃ regnante iosia in hierłm.:: ap̃ romanos ancho.
marcio. iã ꝓpinqnͣte captiuitate iudeoꝵ. Teten¬
dit aũ ꝓpħiam usq ad qͥntũ m̃sẽ captiuitatissiẽ
ineiꝰ littis inuenimꝰ. Sophonias aũ unꝰ demino¬
ribꝰ ad iungit᷑ ei. Nã ⁊ ip̃se indiebꝰ iosiȩ ꝓpħasse
romani.u. habuer̃ regẽ. Ipse enĩ qnͣdo illa capti

Expanded text:
eremias propheta de maioribus est, sicut Esaias, non de minoribus, sicut ceteri, de quorum scriptis nonnulla iam posui. Prophetauit autem regnante Iosia in Hierusalem et aput Romanos Anco Marcio, iam propinquante captiuitate Iudaeorum Tetendit autem prophetiam usque ad quintum mensem captiuitatis, sicut in eius litteris inuenimus. Sophonias autem unus de minoribus adiungitur ei. Nam et ipse in diebus Iosiae prophetasse runt quintum regem. Ipse enim, quando illa captiu
Abbreviated transcription (Latin):
di. Clegit discpłos suos. ꝗͦs apłas noĩaũ. humi¬
lit natos. ⁊ inhonoratos. inlitt̾atos. ut qͥcꝗͣd mag̃¬
nũ eẽt ⁊ fac̾ent. ipse in eis eẽt ⁊ facet. Nabuit
int̾ eos unũ. qͦ malo utens bene. ut suȩ passi¬
onis impleret dispositũ.⁊ eccłiȩ sue toleran¬
doꝵ maloꝵ p̃beret exempłu. Seminato qnͣ¬
tũ ꝑ eiꝰ oportebat p̾sentiã corꝑałẽ scõ euan

Expanded text:
. Elegit discipulos, quos et apostolos nominauit, humiliter natos, inhonoratos, inlitteratos, ut, quidquid magnum essent et facerent, ipse in eis esset et faceret. Habuit inter eos unum, quo malo utens bene et suae passionis inpleret dispositum et ecclesiae suae tolerandorum malorum praeberet exemplum. Seminato, quantum per eius oportebat praesentiam c
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ mis̃ auoce oronis labioꝵ meoꝵ. ⁊ uttͦiit tre¬
por inossa mea.:⁊ subt᷑ me t᷑bata ẽ habitudo
tis enĩ pplis multis. uid̾ inminentes ecclie tͥbula¬
tiones. ẽtinuoq: se m̃brũ eiꝰ agnouit atq: ait. Reqͥ¬
escã indie tͥbulatiõis: tãquã ad eos ꝑtinens. qͥ s̃spe
gaudentes. intͥbulatione patientes. Et ascendã
inꝗͥt ad ppłm ꝑ egͥnatioĩs mee. Recedens utiq
appło maligno carnali ognationissue. ñ ꝑegͥnan
Mentiet᷑ opꝰ oliue. ⁊ ipsi ñ faciu escã. Defecet̃ ab esca
oues. ⁊ ñ suꝑ s̃ inp̃sepibꝰ boues. Ud enĩ gentẽ ꝗͣ xp̃m

Expanded text:
ter meus a uoce orationis labiorum meorum; et introiit treter meus a uoce orationis labiorum meorum; et introiit tremor in ossa mea, et subtus me turbata est habitudo tis enim populis multis uidit inminentes ecclesiae tribulationes; continuoque se membrum eius agnouit adque ait: Requiescam in die tribulationis. tamquagaudentes, in tribulatione patientes . Ut ascendam, inquit, in populum peregrinationis meae: recedens utique a populo maligno carnalis cognationis suae, non peregrinantmentietur opus oliuae, et campi non facient escam. Defecerunt ab esca oues, et non supersunt in praesepibus boues. Vidit eam gentem
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽ. Nihil hoꝵ ẽ exponendũ. Excitasti uincu¬
la usq ad colłu. Et bona hic posst̃ intelligi uin¬
cula sapientiȩ: ut ĩ iciant᷑ pedes in cõpedes eiꝰ:
colłu intorquẽ eiꝰ. Pci disti instupore m̃tiᷤᷤ sub¬
audit᷑ uincula. Excitauit enĩ bona. p̃cidit
mala. Deqͥbꝰ ei dr̃: Disrupistiuincła mea.⁊ hoc
instupore m̃tis. id ẽ mirabilit̃. Capita poten¬
tũ mouebunt᷑ in ea lnea scilie admiratione:
yaꝑient morso suos. siẽ edens pauꝑ in absconso.¬
Potentes enĩ qͥđa iudeoꝵ ueniebant ad đm. facta
eiꝰ⁊ uba mirati.⁊ esurientes panẽ doctͥne man¬
ducabant absconse. ꝓpt̾ metũ uideoꝵ. si ẽ eos ꝓ¬
did̾ eugłm. Et misisti inmare eꝗs tuos. t᷑bantes
aꝗẽ multas.: ꝗnihil s̃ aliud quã ppłi multi.
q̃ enĩ alii timore c̃u̾terent᷑ alii furore ꝑseque¬
itnt᷑. nͥ om̃ st̾barent᷑. Obseruaui ⁊ ex pauit uen¬

Expanded text:
mortem, nihil horum est exponendum. Excitasti uincumortem, nihil horum est exponendum. Excitasti uincula usque ad collum, et bona hic possunt intellegi uincula sapientiae, ut iniciantur pedes in conpedes eius et collum in torquem eius. Praecidisti in stupore mentis, subaudimus uincula; excitauit enim bona, praecidit mala, de quibus ei dicitur: Disrupisti uincula mea, et hoc in stupore mentis, id est mirabiliter. Capita potentium mouebuntur in ea, in ea scilicet admiratione. Adaperient morsPotentes enim quidam Iudaeorum ueniebant ad Dominum facta eius et uerba mirati, et esurientes panem doctrinae manducabant absconse propter metum Iudaeorum, sicut eos prodidit euangęlium. Et inmisisti in mare equos tuos turbantes aquas multas, quae nihil sunt aliud quam populi multi; non enim alii timore conuerterentur, alii furore persequerentur, nisi omnes turbarentur. Obseruaui, et expauit uen
Abbreviated transcription (Latin):
ligindo sint beati. Qd ẽ disꝑgen aꝗs inincessu.
nͥinaimbulando ineis. qͥ te usq: qͣq: ad nuntiant
hucatq: hac disꝑgis fluenta doctͥne: Qͥd ẽ ded aby¬
sẜ uoeẽ suã. an ꝓfunditas cordis humani. qͥd ei
uidit᷑ ex p̃ssit: altitudo fantasiȩ suȩ tanꝗͣm u̾sꝰ¬
bic supioris ẽ expositio. altitudo enĩ ẽ abẏsso.
Qđ aut̃ ait fantasie sue. sub audiendũ ẽ uocẽ de
qͥppe iusio ẽ. quã ñ tenuit. ñ oꝑuit .s c̃fitendo
tuctuauit. Cleuatꝰ ẽ sol⁊ luna stent ĩ ordine
inoccultũ.s in manifestũ tua u̾ba mittent᷑. In
splendorẽ coruscationi armoꝵ tuoꝵ subaudien¬
dũ ẽ iacula tua ibt. Drr̾at enĩ suis ꝗͤ dico uob in
itrebͥs. dicite inlumine. In cõminatione tua¬
minorabiᷤ trã. id ẽ cõminando humiliabiꝰ hõies.
⁊inferuore deicies gentes. ꝙ qͥse exaltant. uin¬
dicando ẽlides. Eristi insalũtẽ ppłitui. ut sal¬
uosfacias xp̃as tuos. misisti incapita inimicoꝵ

Expanded text:
lugendo sint beati? Quid est: Dispergens aquas incessu, an \'ambulando in eis, qui te usque quaque adnuntiant, hac adque hac dispergis fluenta doctrinae\'? Quid est: Dedit abyssus uocem suam, an \'profunditas cordis humani quid ei uideretur expressit\'? Altitudo phantasiae suae tamquam uersus superioris est expositio; altitudo enim est abyssus. Quod autem ait: Phantasiae suae, subaudiendum est uocem dequippe visio est, quam non tenuit, non operuit, sed confitendo eructavit. Elevatus est sol, et luna stetit in ordine in occultum, sed in manifestum verba tua mittentur. In splendorem coruscationis armorum tuorum: subaudiendum est iacula tua ibunt\\ Dixerat enim suis: Quae dico uobis in tenebris, dicite in lumine. In comminatione minor a b i s terram, id est \'comminando humiliabis homines. Et in furore deicies gentes, quia eos, qui se exaltant, uindicando conlides. Existi in salutem populi tui, ut saluos facias christos tuos; misisti in capita iniquorum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ s ꝑt̾renã fecunditatẽ more ꝓpħico figurauit.
⁊ qr irã dĩ tałe ꝓpt̾ea passa ẽ illa gens. ⁊ꝗr igno¬
rans di iusticiã suã uoluit c̃stituere. iste ẽtinuo.
Ego aut̃ ingͥt ind̾no erultabo. gaudebo insalu¬
tari meo. Dñs ds mo uirtꝰ mea. statuit pedes meos
in ẽsũmationẽ. Suꝑ excelsa inpon me. ut uin¬
eã incantico eiꝰ Illo scilie eantico. de qͦsimilia
qͥdã dñr inpsalmo. Statuit sup̃pet̾m pedes meos.
⁊ direx̃ gͣsso meos. Et inmis̃ mos meũ eanticũ no¬
uũ. hymnõ dõ nr̃o. Ipse gͦ uinẽ incantico dñi.
ꝗͥ plae ineiꝰ laude ñsua. ut qͥ głat᷑ indnogłiet᷑.

Expanded text:
figurauit Et quia iram Dei talem propterea passa est illa gens, quia ignorans Dei iustitiam suam uoluit constituere, iste continuo: Ego autem, inquit, in Domino exultabo, gaudebo in Deo salutari meo. Dominus Deus meus uirtus mea, statuit pedes meos in consummationem; super excelsa inponet me, ut uincam in cantico eius, illo scilicet cantico, de quo similia quaedam dicuntur in psalmo: Statuit super petram pedes meos et direxit gressus meos, et inmisit in os meum canticum nouum, hymnum Deo nostro. Ipse ergo uincit in cantico Domini, qui placet in eius laude n
Abbreviated transcription (Latin):
meus lagi filiꝰ ꝗđ supͣ memoraui. ptꝰ alerandri
mortẽ captiuos inegẏptũ tnstulit. ꝗs eiꝰ sue¬
cessor ptolom eus philadelphꝰ. beni uolentissime
c̃tti s̃ bellis. qͦ in machabeoꝵ libs explicant᷑.
Posthȩe capti a rege alexundriȩ phtolomeo. ꝗͥ
ẽ appellatꝰ ephẏphanes. iñ abantiocho rege siriȩ.
multis⁊ grauissimis malis adidola colenda con¬
pulsi. tẽpłuq ipsũ repletũ saclegi: suꝑsticionibꝰ
gentiũ. qda tam̃ dux eoꝵ strennuissimꝰ uidas. qͥ
etiã machabeus dictꝰ ẽ. antiochi ducibꝰ pulsis. ab
oĩ illa idolat̾ȩ c̃taminatiõe mundauit. Ñ aut̃

Expanded text:
maeus, Lagi filius, quod supra memoraui, post Alexandri maeus, Lagi filius, quod supra memoraui, post Alexandri mortem captiuos inde in Aegyptum transtulit, quos eius successor Ptolomaeus Philadelphus beneuolentissime icontriti sunt bellis, quae in Macchabaeorum libris explicantur. Post haec capti a rege Alexandriae Ptolomaeo, qui est appellatus , Epiphanes; inde ab Antiocho rege Syriae multis et grauissimis malis ad idola colenda conpulsi, templumque ipsum repletum sacrilegis superstitionibus gentium. quod tamen dux eorum strenuissimus ludas, qui etiam Macchabaeus dictus est, Antiochi ducibus pulsis ab omni illa idolatriae contaminatione mundauit. Non aute
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c diẽ in euangłio. Multi ingͥt uoeati. pauer
uͦ electi. Talib enĩ electis gentiũ. domꝰ edificat᷑
đi. ꝑtestam̃tũ nouũ. lapidibꝰ uiuis. longeglo¬
riosior: quã tẽpłu illud fuit. qđ arege salomo¬
ne ẽstructũ ẽ.⁊ptꝰ captiuitatẽ instauratũ.
ꝓpt̃ hoc gͦ nec ꝓpħas ex illo tpr̃e habuit illa
gens. ⁊ multis cladibꝰ afflicta ẽ ab alienigenis
regibꝰ ipsisq romanis. nehanc aggei ꝓpħiam
inilla instauratione tẽpli opinaret᷑ impletã.
Ñ multo ptꝰ enĩ adueniente alexandro. subiu¬
gata ẽ. ꝗñdo ⁊si nulla facta ẽ uastatio. quõ ñ s̃¬
ei ausi resist̾e.⁊ ido placatũ facillime subditi
receper̃: ñ erat tam̃ gła tanta domꝰ illiꝰ. ꝗnͣta
fuit in suoꝵ regũ libera potestate. Hostias sa¬
ne alexander immolauit indi tẽplo. ñ ad eiꝰ
cultũ uera pietate ẽ u̾sꝰ. s impia uanitate
cũ dus falsis eũ colendũ putans. Deiñ ptolo¬

Expanded text:
Jesus in Evangelio, Multi, inquit, vocati, pauci vero electi . Talibus enim electis gentium, domus Dei aedificatur per Testamentum novum lapidibus vivis, longe gloriosior, quam templum illud fuit, quod a rege Salomone constructum est, et post captivitatem instauratum. Propter hoc ergo nec Prophetas ex illo tempore habuit illa gens, et multis cladibus afflicta est ab alienigenis regibus, ipsisque Romanis, ne hanc Aggaei prophetiam in illa instauratione templi opinaretur impletam. 2. Non multo enim post adveniente Alexandro subjugata est; quando etsi nulla facta est vastatio, quoniam non sunt ausi ei resistere, et ideo placatum facillime subditi receperunt, non erat tamen gloria tanta domus illius, quanta fuit in suorum regum libera potestate. Hostias sane Alexander immolavit in Dei templo, non ad ejus cultum uera pietate conuersus, sed inpia uanitate cum dis eum falsis colendum putans. Deinde Ptolo
Abbreviated transcription (Latin):
audiui auditionẽ tuã ⁊ timui. Dñẽ c̃sidaui ope
tua⁊ expaui. Qd enĩ hoc ẽ nͥ p̃ ognite noue ac
repentine salutis hoium ineffabiliꝰ admiratio:
Inmedio duũ animaliũ ognoseis qͣd ẽ. nͥ aut in
medio duũ testam̃toꝵ. aut inmedio duꝙ lat̾m̃.
aut inmedio moysi ⁊ helie. eũ illo inmonte ser¬
mocinantiũ.Dũ apꝓpinꝗnt anna ẽgnoseis in
aduentu t ꝑris ostend̾is. nec exponendũ ẽ In co
fuit. ꝗͥ eũ magna ira tͣbati crucifigent xp̃m alle

Expanded text:
audivi auditionem tuam, et timui; Domine, consideravi opera tua, et expavi? quid enim hoc est, nisi praecognitae, novae, ac repentinae salutis hominum ineffabilis admiratio? In medio duorum animalium cognosceris, quid est, nisi aut in medio duorum Testamentorum, aut in medio duorum latronum, aut in medio Moysi et Eliae cum eo in monte sermocinantium? Dum appropinquant anni, cognosceris; in adventu temporis ostenderis, nec exponendum est. In efuit, qui cum magna ira turbati crucifigerent Christum, ille
Abbreviated transcription (Latin):
efernos eiꝰ ꝓlaboribꝰ uidi. hoc ẽ ñsine mereede
et̾nitatis laborẽ caritatis aspexi. Tab̾nacula
ethiopũ ex pauescent. ⁊ tabnacula t̃rȩ madi¬
an. hoc ẽ gentes repente ꝑt̃ritę. nũtio nura¬
biliũ tuoꝵ etiã qͥ ñ s̃ iniure romano. erunt
insluminibꝰ furox tuus. aut inmari inpetꝰ tuis:
soc idõ diciũ ẽ ꝙ ñ uenit nͦut iudie mundũ.s
t siluct᷑ mund ꝑ ipsũ. qͥ ascendessuꝑ eqͦs tuos⁊ eqͥ

Expanded text:
eternos ejus pro laboribus vidi: hoc est, non sine mercede aeternitatis laborem charitatis aspexi. Tabernacula Aethiopum expavescent, et tabernacula terrae Madian: hoc ebilium tuorum etiam quae non sunt in iure Romano erunt in fluminibus furor tuus aut in mari impetus tuus? hoc ideo dictum est, quia non uenit nunc ut iudicet mundum, sed ut saluetur mundus per ipsum. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
sũ apte inbuxo. ut asseq̃t᷑ ꝗͥlegat ea ꝙ ad huc ui¬
sio ad tẽpꝰ. ⁊ oriet᷑ infine. ⁊ ñ inuacuũ. Si tardauit
sustine cũ. qr ueniens ueni. ⁊ ñ morabit᷑. Inortu¬

Expanded text:
sum aperte in buxo, ut adsequatur qui legit ea; quia adhuc uisum aperte in buxo, ut adsequatur qui legit ea; quia adhuc uisio ad tempus, et orietur in fine et non in uacuum; si tardauerit, sustine eum, quia ueniens ueniet et non morabit
Abbreviated transcription (Latin):
siẽ exposui. resaluati exmonte sẏon. ut eẽt dño
regnõ. Noc obscurũ erat añ quã fieret. s factũ.
sepult᷑am tuã: quã ueloces ecce suꝑ montes eu
angelilantes : adnũtiantes pacẽ. Edebra iuda
dies festos tuos. redde uota tua:qr iã ñ ad hib̾et¬
ultra ut tͣnseant inuetustatẽ c̃sũmatõ ẽ.c̃¬
sũptũ ẽ. ablatũ c̃. Ascend qͥ insufflat infaciẽ
tuã. eripiens te extͥbulatione. Qs ascendit
ab inferis.⁊ insufflau̾it infaciẽ iude hoc ẽ iu¬
eugłium. Ad nouũ enĩ testam̃tũ ꝑtinẽt. quoꝵ
dies festi sp̃itualit̃ innouant᷑. ut inuetusta¬
tẽ tͣnsire ñ possint. Porto ꝑ eugłm ext̾minata
soułtilia ⁊ õflatilia. idẽ i dola deox falsoꝵ
⁊ obliuoni tã ꝗm̃ sepultẽ t̃dita iã uidemꝰ: hane
etiã in hacre ꝓphiam cõpletã ec̃ ognoscimꝰ Abicie¬
dqͦ alio. quã de rp̃i aduentu qͥfutur erat intellia¬
t̃ dice Et responđ inꝗt dñs adme⁊ dix̃ mͥ. Sbe ui¬

Expanded text:
ti ex monte Sion, ut esset Domino regnum. Hoc obscurum erat, antequam fieret; sed factum sepulturam tuam; quia ueloces ecce super montes pedes euangelizantis et adnuntiantis pacem. Celebra, Iuda, dies festos tuos, redde uota tua; quia iam non adicientultra, uttranseantinuetustatem. Consummatum est, consumtum est, ablatum est. Adscendit, qui insufflat in faciem tuam, eripiens te ex tribulatione. Quis adscenderit ab inferis et insufflauerit in faciem Iudae, hoc est Iueuangelium. Ad nouum enim testamentum pertinent, quorum dies festi ita spiritaliter innouantur, ut in uetustatem transire non possint. Porro per euangelium exterminata sculptilia et conflatilia, id est idola deorum falsorum, et obliuioni tamquam sepulturae tradita iam uidemus et hanc etiam in hac re prophetiam coquam de Christi aduentu, qui futurus fuerat, intellegitur dicere: Et respondit Dominus ad me et dixit: Scribe ui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħe deminoribꝰ. abdias. naum. ab acuc. nec tẽꝑa¬
sua dict̃ ipsi. nec inchroniciꝰ eusebii ⁊ hieronimi
ab ipsis cũ michea .s ñ coloco. uͥnotant᷑ tẽꝑa qnͣ¬
do micheã ꝓpħasse exeiꝰ littis c̃stat. Qđ errore
negligent᷑ desebntiõ labores alienos. existimo
c̃tigisse. Duos uͦ alias cõmemoratos in codicibꝰ
qr canone ẽtinent᷑ nec ipsi oportet p̃t̾eant᷑ ano¬
simꝰ ꝓpħaꝵ. ad u̾so idumeã loqͥt᷑. gentẽ scilie
esau. ex duobꝰ geminis filiisisaac nepotibꝰ abrahȩ
maioris illiꝰ reꝓbati. Porro si idumeã mͦ locutiõis
qͦ intelligit᷑ aparte totũ. accipiamꝰ positũ ẽẽ ꝓ
gentib possumꝰ dxpõ agnosc̃e. qđ ait int̃cȩt̾a.¬

Expanded text:
e de minoribus, Abdias, Naum, Ambacum, nec sua tempora dicunt ipsi, nec in Chronicis Eusebii et Hieronymiab eis cum Michaea, sed non eo loco, ubi notantur tempora, quando Michaeam prophetasse ex eius litteris constat; quod errore neglegenter describentium labores alienos existimo contigisse; duos uero alios commemoratos in codicibus quia canone continentur, nec ipsi oportet praetereantur a nom, aduersus Idumaeam loquitur, gentem scilicet Esau, ex duobus geminis filiis Isaac, nepotibus Abrahae, maioris illius reprobati. Porro si Idumaeam modo locutionis, quo intellegitur a parte totum, accipiamus positam esse pro gentibus: possumus de
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑. nec tam̃ inueniunt᷑ incanone quẽ recip̃ ppłs di.
Cuiꝰ rei fateor causa me latet. nͥꝗđ existimo etiã ip
tia. alia siẽ ꝓpħas. inspiratione diuina seͬbere potu¬
isse: atq hec ita fuisse distineta. ut illa tãqm̃ ipsis.
ista uͦ tãqmͣ dõ ꝑ ipsos loqnti. iudicarent᷑ eẽ tͥbuen¬
da. ac sic illa ꝑtin̾ent a dub̾tatẽ ognitionis. hec
adreligioniꝰ auctorit̾at᷑: inqͣ auctoritate eustat᷑
canon. p̃t̃quẽ ⁊ã siq̃ eti q̃ subnoĩe ueno ꝓpistuã¬
scͥpta ꝓferunt᷑. nec ad ips ã copiã scientie ualent.
quõ utrũ eoꝵ sint. quoꝵ eẽ dicunt᷑ incertũ ẽ. Et ob
hoc ei ñ habet᷑ fides maximehis. in qͥbꝰ etuã ẽt fide

Expanded text:
tur; nec tamen inueniuntur in canone, quem recepit populus Dei. Cuius rei, fateor, causa me latet, nisi quod existimo etiam ipstia, alia sicut prophetas inspiratione diuina scribere potuisse, adque haec ita fuisse distincta, ut illa tamquam ipsis, ista uero tamquam Deo per ipsos loquenti iudicarentur esse tribuenda, ac sic illa pertinerent ad uber. tatem cognitionis, haec ad religionis auctoritatem, in qua auctoritate custoditur canonscripta proferuntur, nec ad ipsam copiam scientiae ualent, quoniam utrum eorum sint, quorum esse dicuntur, incertum est; et ob hoc eis non habetur fides, maxime his, in quibus etiam contra fidem
Abbreviated transcription (Latin):
ioathã. ⁊ achał.⁊elechiã. Hi s̃ ꝗs eodẽ tẽꝑe si¬
mul ꝓpħasse ex eoꝵ littis inuenit᷑. His adiun¬
git᷑ ionas codẽ o lia rege regnante. ⁊iohel cũ iã
regẽ romułr iã romanũ. ł etiã usq ad regni pͥmor¬
dia successoris eiꝰ numȩ põpilii. Eechias qͥppe
rex iuda eo usq regnauit. Acꝑhoc ꝑea tẽpora.
istiuelut fontes ꝓpħiȩ parit̃ eruper̃. gñdo reg¬
nũ defec̃ assẏrioꝵ. cep̃ꝗ: romanũ ut scilie quẽ
ad modõ regni assẏrioꝵ pͥmo tpre extitit abra¬
ħa. eui ꝓmissiones aꝑtissime fierent. ineiꝰsemi¬
ne benedictionis om̃iũ gentiũ. ita in occidenta¬
lis babylonis exordio. qͦ fuerat xp̃c imꝑante
uenturꝰ inqͦ implerent᷑ illa ꝓmissa oracula
ꝓpħarũ. ñ sołu loqͥntiõ uerũ enã seribentiũ in
tantȩ rei fut᷑e testimoniũ soluerent᷑. Cũ enĩ ꝑ

Expanded text:
Ezechian. Hi sunt, quos eodem tempore simul prophetasse ex eorum litteris inuenitur. His adiungitur Ionas eodem Ozia rege regnante et Ioel, cum iam regem Romulum iam Romanum, uel etiam usque ad regni primordia successoris eius Numae Pompilii Ezechias quippe rex Iuda eo usque regnauit; ac per hoc per ea tempora isti uelut fontes prophetiae pariter eruperunt, quando regnum defecit Assyrium coepitque Romanum; ut scilicet, quem ad modum regni Assyriorum primo tempore exstitit Abraham, cui promissiones apertissimae fierent in eius semine benedictionis omnium gentium, ita occidentalis Babylonis exordio, qua fuerat Christus imperante uenturus, in quo inplerentur illa promissa, oracula prophetarum non solum loquentium, uerum etiam scribentium in tantae rei futurae testimonium soluerentur. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
ppłimei ductꝰ ẽ ad mortẽ. ⁊ dabo malignos ꝓse
patã eiꝰ. ⁊ diuites ꝓmorte eiꝰ: quõ iniquitatem
ñ fcẽ. nec dolꝰ inore eiꝰ. ⁊ d̾ns uult purgare eũ de
plaga. Si ded̾itis ꝓpeccato aiãm ur̃am uidebitis
sem̃ longeuũ ÷ dñs uult auferre adolore aiãm eiꝰ
ostende illi lucẽ. ⁊ formare intellectũ. iustificare
iustũ. bene seruientẽ pluribꝰ. ⁊ peccata eoꝵ ipse
portauit. ꝓpt̃ea ipse hereditauit plures. ⁊ fortiũ
diuid spolia. ꝓpt̃ qđ idita ẽ aĩa eꝰ admortẽ. &¬

Expanded text:
bo malignos pro sepultura eius et diuites pro morte eius. Quoniam iniquitatem non fecit nec dolum in ore suo; et Dominus uult purgare eum de plaga. Si dederitis pro peccato animam uestram, uidebitis semen longaeuum; et Dominus uult auferre a dolore animam eius, ostendere illi lucem et formare intellectum, iustificare iustum bene seruientem pluribus; et peccata eorum ipse portabit. Propterea ipse hereditabit plures et fortium diuidet spolia, propter quod tradita est ad mortem
Abbreviated transcription (Latin):
ggabunt᷑ filii iuda. ⁊ filii isrł inidipsũ ⁊ po¬
nent xͥmet pͥncipatũ unũ.⁊ ascendentat᷑ra.
Hoc siad huc uelimꝰ expon̾e. eloqͥi ꝓpħici ob¬
tundet᷑ sapor. Recolat᷑ tam̃ lap̃ ille angłaris.
:duo parietes unꝰ exiudeis. alt̃ exgentibꝰ ille
noĩe filio iuda. iste noĩe filioꝵ isrl̃. eiđdẽ uni
pͥncipatiu suo inidipsũ innitentes. & ascta¬
đntes agnoscant᷑ at̾ra. Istos aut̃ carnales isrũ¬

Expanded text:
gabuntur filii Juda et filii Israel in idipsum, et ponent sibimet principatum unum, et ascendent a terra . Hoc si adhuc velimus exponere, eloquin prophetici obtundetur sapor. Recolatur tamen lapis ille angularis, duo parietes, unus ex Iudaeis, alter ex gentibus; ille nomine filiorum Iuda, iste nomine filiorum Israel, eidem uni principatui suo in id ipsum innitentes et adscendentes agnoscantur i5 a terra. Istos autem carnaliter Israe
Abbreviated transcription (Latin):
linꝗͣt᷑ eoꝵ radix. neq sarm̃tũ ⁊ oriet᷑ uob̾ tim̃ti¬
h nom̃ meũ soliustitię ⁊ sanitas inpennis eiꝰ
zexibitis. ⁊ exultabitissi c̃ uituli ex uineulis
resoluti. ⁊ ẽculcabitis iniꝗs.⁊ er̃ cinis subpedi¬
bꝰ ur̃ĩs. indie in ꝗͦ ego facio diẽ dñs omps. Nlic ẽ¬

Expanded text:
neque sarmentum. Et orietur uobis timentibus nomen meum sol iustitiae, et sanitas in pinnis eius; et exibitis et exultabitis sicut uituli ex uinculis resoluti; et conculcabitis iniquos, et erunt cinis sub pedibus uestris in die, in quo ego facio, dicit Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
qͦda ł e̾tissima audisse. ł etiã exꝑtoᷤ se eẽasseu̾eq̃.
Nã ⁊ nos cũ eẽmꝰ initalia audiebamꝰ talia deq̃dã
regione illaꝵ partiũ. pͥstabularias mulieresim¬
butas his malis artibꝰ ineaseo dare solere dicebãt
ꝗͥbꝰ uellent seu possent iuatoribꝰ. uñ inium̃ta
ilico u̾terent᷑.⁊ necessaria ꝗͦq portareq̃. ptꝰ que
ꝑfuneta oꝑa. it̾um ad se redirent. neo tã incis m̃tẽ
fieri bestiałẽ s rõnałe humanãꝙ: seruati. sic̃ apulaꝰ
in lib̾s ꝗs asini aurei titulo inscͥpsit. Sͥipsi accidesse.
ut accepto ueneno. humanao aĩo ꝑmanente asimꝰ
fieret. aut indicauit aut finã. Fec ł falsa s̃. ł tã
inusitata. Ut m̾ito ñ edant᷑. Firnussime tam̃ te¬
nendõ ẽ om̃i potentẽ đm posse oĩã fac̾e. ꝗͣ uoluentt.
siue uindicando. siue p̃stando. nec demone aliꝗͥd

Expanded text:
 certissima audisse, vel etiam expertos se esse asseverent. Nam et nos cum essemus in Italia, audiebamus talia de quadam regione illarum partium, ubi stabularias mulieres imbutas his malis artibus, in caseo dare solere dicebant, quibus vellent seu possent viatoribus, unde in jumenta ilico uerterentur et necessaria quaeque portarent postque perfuncta opera iterum ad se redirent; nec tamen in eis mentem fieri bestialem, sed rationalem humanamque seruari. sicut Apuleius in libris, quos asini aurei titulo inscripsit, sibi ipsi accidisse, ut accepto ueneno humano animo permanente asinus fieret, aut indicauit aut finxit. Haec uel falsa sunt uel tam inusitata, ut merito non credantur. Firmissime tamen credendum est omnipotentem Deum posse omnia facere quae uoluerit, siu
Abbreviated transcription (Latin):
meneleus aliꝰ eixͥuͦ. sapientib fuisse ꝑhibet᷑.u. cetos
mꝰ ⁊ hiuic piectaeo addunt᷑. eo tẽꝑe fuisse sebit eu¬
sebiꝰ. qͦ captiuus ppłs di inbabyllonia tenebat᷑.
Ni s̃ aut̃ solon atheniensis. chy lon laceðmoniꝰ.
periandrus. corinthiꝰ. cleobolꝰ. lidiꝰ. biasprieneus.
Om̃s hi.xii. appellati sapientes. ptꝰ poetas theo¬
logoᷤᷤ claruer̃: ꝙr gene uitȩ qͦđã landabili p̾sta¬
bant hõibꝰ cet̾is.⁊ morũ ñ nulla p̃cepta senten

Expanded text:
Mitylenaeus, alius e septem sapientibus, fuisse perhibetur. Et Mitylenaeus, alius e septem sapientibus, fuisse perhibetur. Et mus, et huic Pittaco adduntur, eo tempore fuisse scribit Eusebius, quo captiuus Dei populus in Babylonia tenebatur. Hi sunt autem: Solon Atheniensis, Chilon Lacedaemonius, Periandrus Corinthius, Cleobulus Lindius, Bias Prienaeus. Omnes hi, septem appellati sapientes, post poetas theologos claruerunt, quia genere uitae quodam laudabili praestabant hominibus ceteris et mor
Abbreviated transcription (Latin):
impie suꝑsticionis illecebrã. id efficientibꝰ in¬
mundis meoꝵ eorde demonibꝰ. ꝑfallatia qͦq
oracula decipientibꝰ. ut fabulosa etiã cͥmina
deoꝵ ꝗͣ iã urbaniori seło ñ fingebant᷑ ꝑludos
tam̃ in eorũ de falsoꝵ numinũ obseqͥũ tͣpit᷑
agerent᷑. Regnauit deiñ numa pꝰ romuls.¬
Qcũ ilła ciuitatẽ putau̾it doꝵ ꝓfecto falsoꝵ
numositate muniendã. in eandẽ tbã deoꝵ
referri mortuus ipse ñ meruit. tãꝗͣm ita pu¬
tatussit cȩłu multitudine numinũ ẽstipasse.
ut locũ ibi reꝑire non posset. xi.¬
oc regnante romȩ & ap̃hebreos in initio reg¬
ni manasse. aqͦ impio rege ꝓpħa esayas ꝑhi¬
bet᷑ occisꝰ. samiã fuisse sybilła fer̃ : Regnan¬
te uͦ ap̃ hebreos sedechia. ⁊ ap̃romano tarqͥnio
⁊tẽplo illo asalomone ẽstructo. Ineͤpantes
hac eis cuentura p̃dia̾ant. marime hieremias. qͥ
etiã numum definiuit annoꝵ. Eo tc̃ꝑe pretacus

Expanded text:
inpiae superstitionis inlecebram, id efficientibus inmundis in eorum corde daemonibus per fallacia quoque oracula decipientibus, ut fabulosa etiam crimina deorum, quae iam urbaniore saeculo non fingebantur, per ludos tamen in eorundem falsorum numinum obsequium turpiter agerentur. Regnauit deinde Numa post Romulqui cum illam civitatem putaverit deorum profecto falsorum numerositate muniendam, in eamdam turbam referri mortuus ipse non meruit, tanquam ita putatus sit coelum multitudine numinum constipasse, ut locum ibi reperire non posset. Hoc regnante Romae, et apud Hebraeos initio regni Manasse, a quo impio rege propheta Isaias perhibetur occisus, Samiam fuisse Sibyllam ferunte vero apud Hebraeos Sedechia, et apud Romanos Tarquinio  Jerusalem et templo illo a Salomone constructo. Inhaec eis uentura praedixerant, maxime Hieremias, qui etiam numerum definiuit annorum. Eo tempore Pittacus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗd adlittas attin: posti̾s reliꝗͤr. nͥ qđ solon ꝗͥs¬
dã leges atheniensibꝰ dedisse ꝑhibet᷑. Thalẽs oͦ
phisicꝰ fuit.⁊ suoꝵ dogmatũ libs religt. Eocap¬
tiuitatis iudaicę tꝑre tanaximander: anaxi¬
menes ⁊ renophanes physici claruer. t⁊ pitago¬

Expanded text:
Solon quasdam leges Atheniensibus dedisse perhibetur; Thales uero physicus fuit et suorum dogmatum libros reliquit. Eo captiuitatis Iudaicae tempore et Anaximander et Anaximenes et Xenophanes physici claruerunt. T
Abbreviated transcription (Latin):
oyrus rex ꝑsarũ. qͥ etiã chaldeis ⁊ assẏrus imꝑa¬
Aqͥbꝰ tantũ pͥma cepta fundam̃ta⁊ altare ẽstrue¬
tũ ẽ. In c̾santibꝰ aut̃ hostibꝰ neqͣ qmͣ ꝓgͣdi edifi¬
cando ualuer: dilatũq: opꝰ ẽ usꝙ: addariũ. Piđe
tẽpꝰ etiã illa s̃ gesta ꝗͦ ẽseripta s̃ in libro iudith.

Expanded text:
yrus, rex Persarum, qui etiam Chaldaeis et Assyriis imperaA quibus tantum prima coepta fundamina et altare constructum est. Incursantibus autem hostibus nequaquam progredi aedificando ualuerunt, dilatumque opus est usque ad Darium. Per idem tempus etiam illa sunt gesta, quae conscripta sunt in libro Iudith;
Abbreviated transcription (Latin):
achaldeis.⁊ in eas t̾ras captiuȩ ductȩ s̃. remanen¬
tibꝰ iniudea t̾ra duabꝰ illis tͥbubꝰ ꝗͤ nõie iudę̧ uo¬
fieri iã desierat: nec p̾tea nͥ adulando. ñ erran¬
do factũ ẽ tꝑibꝰ cesarũ. ut cicero magnis romu¬
li laudibꝰ tͥbuat. qđ ñ rudibꝰ⁊ indoctis tꝑribꝰ.
qnͣd ofacile ħores fallebant᷑. suã expolitis ⁊ e¬
ruditis. meruerit hos honores. Quãuis ñđu ef¬
ferbuerat ac pullulau̾at phẏlosophoꝵ subti¬
lis ⁊ acuta loꝗ̾eitas. s etiã si post̾iora. tẽꝑa. deos
hoĩes mortuos ñ instituer̃: tam̃ abantiꝗͥs insti

Expanded text:
captivae ductae sunt, remanentibus in Judaea terra duabus illis tribubus, quae nomine Judae vofieri jam desierat, nec postea nisi adulando, non errando, factum est temporibus Caesarum, ut Cicero magnis Romuli laudibus tribuat, quod non rudibus et indoctis temporibus, quando facile homines fallebantur, sed jam expolitis et eruditis meruerit hos honores; quamvis nondum efferbuerat ac pullulaverat philosophorum subtilis et acuta loquacitas. Sed etiamsi posteriora tempora deos homines m
Abbreviated transcription (Latin):
cernimꝰ. sic locutꝰ ẽ. Dñe d̾s ms̃ ⁊ refugiũ meũ
indie maloꝵ. ad te gentes uenient abextmis t̃rę
⁊ dicẽt. Pere m̃dacia coluer̃ pats nr̃i simulachra
⁊ ñ ẽ in illis utilitas. qͥa uͦ ñ erant in eũ edituri
iudei. aqͥbꝰ eũ ⁊ occidi oportebat. sic iđe ꝓpħa
testam̃to nouo: cuiꝰ ẽ mediator xp̃c. Ipse qͥppe
hieremiasait. Ecce dies ueniunt diẽ dns ⁊ c̃sũ¬

Expanded text:
e Deus meus et refugium meum in die malorum, ad te gentes uenient ab extremo terrae et dicent: Vere mendacia coluerunt patres nostri simulacra, et non est in illis utilitas. Quia uero non erant eum agnituri Iudaei, a quibus eum et occidi oportebat, sic idem propheta testamento nouo, cuius est mediator Christus. Ipse quippe Hieremias ait: Ecce dies ueniunt, dicit Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
infantib ꝓꝗxͦ tanta ciuitas ẽdenda fuerat. Saq̃
diuinit᷑ libiitis ꝑlactantẽ ferã ds uoluit subue¬
nire. Qdmirũ ẽ. Amulio successit inregnũ lan¬
ale fr̃ eiꝰ numitor. auus romuli. euiꝰ numitoriᷤ
pͥmo anno ẽdita ẽ roma. acꝑhoc cũ suo dein¬

Expanded text:
infantibus, per quos tanta ciuitas condenda fuerat, de aqua infantibus, per quos tanta ciuitas condenda fuerat, de aqua diuinitus liberatis per lactantem feram Deus uoluit subuenire, quid mirum est? Amulio successit in regnum Latiare frater eius Numitor, auus Romuli, cuius Numitoris primo anno condita est Roma; ac per hoc cum suo dein
Abbreviated transcription (Latin):
turiebat᷑. illud oiũm regnoꝵ maximũ assẏrioꝵ
finẽ tante diut᷑nitatis accep̃. Ad medos qͥppe tnꝰ¬
rexfuit tẽꝑa cõputent᷑ ꝓcas aut̾ regnaũ añ emu¬
liũ. Porro amuliꝰ frĩs sui numitoris filiã ream
noĩe. ꝗͦ etiã ilia uocabat᷑. romuli matrẽ. uestałe
uͥginẽ fedit.qͣm uolt᷑ demarte geminos ẽcepisse.
isto mͦ stuprũ eiꝰ honorantes ł exeusantes ⁊ adhi¬
bentes argum̃tũ. ꝗͦd infantes expositos lupa nu¬
tͥuerit. Noc en ĩ genꝰ bestiȩ ad martẽ ex istimant
ꝑtinere ut uidlie iđõ lupa edat᷑ ad mouisse
uba pariuilis. qr filio ᷤ dñi sui mirtiꝰ agno ũ qͣm¬
ius ñdesint qͥdicant. cũ expositi uagientes ia
maseis surisse mamillas. Neretͥces aut̃ lupasuo¬
cabant. Sñ etiã nꝰ tͦpia eatũ loca lupanaria nun¬
cupant᷑.⁊ eos pꝰea ad faustułũ ꝑuenisse pastorẽ atq
abetꝰ aeci uxore nutͥtos. quãquã si adarguendũ
hoiem regẽ qͥ eos inaqm̃ ꝓici crudelit̾ iusserat. eis

Expanded text:
llud omnium regnorum maximum Assyrium finem tantae diuturnitatis accepit. Ad Medos quippe transrex fuit. tempora conputentur. Procas autem regnauit ante Amulium. Porro Amulius fratris sui Numitoris filiam, Rheam nomine, quae etiam Ilia uocabatur, Romuli matrem, Vestalem uirginem fecerat, quam uolunt de Marte geminos concepisse, isto modo stuprum eius honorantes uel excusantes, et adhibentes argumentum, quod infantes expositos lupa nutriuerit. Hoc enim genus bestiae ad Martem existimant pertinere, ut uidelicet ideo lupa credatur admouisse ubera paruulis, quia filios domini sui Martis agnouit; quamuis non desint qui dicant, cum expositi uagientes iacprimas eius suxisse mamillas meretrices autem lupas uocabant, unde etiam nunc turpia loca earum lupanaria nuncupantur, et eos postea ad Faustulum peruenisse pastorem adque ab eius Acca uxore nutritos. Quamquam si ad arguendum hominem regem, qui eos in aquam proici crudeliter iusserat, eis
Abbreviated transcription (Latin):
nitꝰ sͥ ꝓeuratũ eẽ edeb̾at. N enĩ magnũ erat dodo¬
nibꝰ ad eos decipiendoᷤ fantasiã taliꝰ thauriq̃msdi
cetn̾et ostentare uaccȩ ẽcipienti atq p̃gnanti uñ
libido matͥs att̃heret. ꝗͥ in ei fetuiã corporalit ap¬
pareret. sic̃ iacob deuirgis uariatis. ut oues ⁊capt.
uariȩ nasc̾ent᷑ effeẽ. Qd enĩ ħores coloribꝰ⁊ corperb
ueris. hoc ðmones figurisfictis facillime possĩat

Expanded text:
i procuratum esse credebant. Non enim magnum erat daemonibus ad eos decipiendos phantasiam talis tauri, quam sola cerneret, ostentare vaccae concipienti atque praegnanti, unde libido matris adtraheret, quod in eius fetu iam corporaliter appareret; sicut Iacob de uirgis uariatis, ut oues et caprae uariae nascerentur, effecit. Quod enim homines coloribus et corporibus ueris, hoc daemones figuris fictis facillime possunt
Abbreviated transcription (Latin):
Et ħe athienienses tãꝗmͣ đm sacͥficioꝵ honore co
luer̃: Qrͣto latinoꝵ rege siliuo. enee filio. ñðere
usa. de qͥfuit ascaniꝰ. qͥ t̾ciꝰ ibi regnaũ.s delauina
latini filia quẽ pꝰ humũ eneas dr̃ habuisse. assẏ¬
noꝵ aut̃ uigesimo. ⁊ nono oneo. ⁊ melanto at¬
heniensiũ. urdecimo. udiee aut̃ hebͤoꝵ heli
sac̾dote. regnũ sicionioꝵ ẽsũptũ ẽ. q ꝑannos
regnũ finito tẽꝑe iudicõ. asaule rege sũpsit
bant siluios. Ab eo qͥppe qͥ filiꝰ enee pͥmꝰ dictꝰ ẽ
siluiꝰ. cet̾is subsecutis. ⁊ ꝓpͥa noĩa inponeban.
⁊ hoc ñ defuit ꝯgnom̃tũ. siẽ longe pꝰea cesares
gnõiati s̃. qͥsuecesser̃ cesari augusto. Reꝓba¬
to aut̃ saule. ne ꝗͥs quã exeiꝰ stirpe regnaret.
eoq defuncto. dauid successit in regnũ. post
deiñ reges pꝰ codri int̾itũ destiter: ⁊ magisit̃ꝰ
hab̾e cȩper̃ ad ministñdȩ reipublicȩ. pꝰ dauid¬

Expanded text:
Et hunc AthenienseEt hunc Athenienseluerunt. Quarto Latinorum rege Silvio Aeneae filio, non de Creusa, de qua fuit Ascanius, qui tertius ibi regnavit, sed de Lavinio Latini filia, quem posthumum Aeneas dicitur habuisse; Assyriorum autem vicesimo et nono Oneo et Melantho Athenien sium sexto decimo. Judice autem Hebraeorum Heli sacerdoregnum finito tempore iudicum a Saule rege sumsit ebant Siluios; ab eo quippe, qui filius Aeneae primus dictus est Siluius, ceteris subsecutis et propria nomina inponebantur et hoc non defuit cognomentum; sicut longe postea Caesares cognominati sunt, qui successerunt Caesari Augusto. Reprobato autem Saule, ne quisquam ex eius stirpe regnaret, eoque defuncto Dauid successit in regnum post deinde reges post Codri interitum destiterunt et magistratus habere coeperunt administrandae rei publicae. P
Abbreviated transcription (Latin):
portabant᷑ reliqͥe tͦianoꝵ initaliã ueñ. regnan¬
te ibi latino. ⁊ ap̃athenienses merestheo. ap̃sicio¬
nios polifide ap̃ assẏrios autane. ap̃ hebreos aũ
iudex labdon fuit. Mortuo aut̃ latino. regnag̃
eneas tͥbꝰ annis. eisdẽ insupͣdietis locis manen¬
tibꝰ regibꝰ. nͥ qđ sicionioꝵ iã pelasgꝰ erat.⁊ hebaꝵ
iudex sampson. Qͥcũ mirabilit̾ fortis eẽt. putatꝰ ẽ
đm sͥ fecer̾ latini. Sabini etiã regẽ suũ pͥmũ
sancũ. siue ut aliqͥ appellant sem̃. retuler̃ in
deos. ꝑ id̾e tẽpꝰ codrus rex atheniensiũ. pelopo¬
nensibꝰ eiꝰ dẽ hostibꝰ eruitatis. se int̾ficiendõ igno¬
tꝰ obiecit. Et factũ ẽ. Noc mͦ eũ p̃dicãt patͥam
libasse. Responsũ enĩ acceꝑant peloponenses.
tũ demũ se suꝑaturos. si eoꝵ regẽ occidissent. Fe¬
fellit gͦ eos habitu pauꝑis apparendo.⁊ insuã ne¬
cẽ ꝑ iurgiũ ꝓuocando. Uñ ait uͥgiliꝰ. ⁊ iurgia cod.

Expanded text:
portabantur reliquiae Troianorum, in Italiam uenit, regnante ibi Latino et aput Athenienses Menestheo, aput Sicyonios Polyphide, aput Assyrios Tautane, aput Hebraeos autem iudex Labdon fuit. Mortuo autem Latino regnauit Aeneas tribus annis, eisdem in supradictis locis manentibus regibus, nisi quod Sicyoniorum iam Pelasgus erat et Hebraeorum iudex Samson; qui cum mirabiliter fortis esset, pdeum sibi fecerunt Latini. Sabini etiam regem suum primum Sancum siue, ut aliqui appellant, Sane tum, rettulerunt in deos. Per idem tempus Codrus rex Atheniensium Peloponnensibus eiusdem hostibus ciuitatis se interficiendum ignotus obiecit; et factum est. Hoc modo eum praedicant patriam liberasse. Responsum enim acceperant Peloponnenses tum demum se superaturos, si eorum regem non occidissent. Fefellit ergo eos habitu pauperis apparendo et in suam necem per iurgium prouocando. Unde ait Vergilius: Et iurgia Codri.
Abbreviated transcription (Latin):
mirandũ ñ ẽ fieri demonũ instinctu. quoꝵ
int̾ ẽ ꝑsuadere. dm̃ factũ ẽẽ diomedẽ ad deoi¬
piendos ħoies. ut falsos deos eũ ueriđi iniuria
multos colant. ⁊ hoĩbꝰ mortius. qͥ nec eũ ui¬
uerent uere iurer̃ tẽpliȩ altaribꝰ. sacͥficus.
sacꝰdonbꝰ. qͣ oiã eũ recta s̃. ñ nͥ uni do uiuo. ⁊ uero
debent᷑ inseruiant. xiiii.T empe post

Expanded text:
n est fieri daemonum instinctu, quorum interest persuadere deum factum esse Diomeden ad decipiendos homines, ut falsos deos cum ueri Dei iniuria multos colant et hominibus mortuis, qui nec cum uiuerent uere uixerunt, templis altaribus, sacrificiis sacerdotibus quae omnia cum recta sunt non nisi uni Deo uiuo et uero de
Abbreviated transcription (Latin):
si tam̃ factũ. ẽ. Di eo medias aũ uolueres. ꝗͣndo
qdđẽ genꝰ earũ. ꝑsuccessionẽ ꝓpaginis durare
ꝑhibet᷑. ñ mutatis hõibꝰ factas. s subt̾ctis ere¬
dofuisse subpositas. siẽcerua ꝓephigenia re¬
giꝰᷤ agam̃nonis filia. Neq enĩ demonibꝰ iuditio
dĩ ꝑmissis. huiꝰ modi p̃stigie difficiles cẽ potuer̃.
S. ꝗr illa uͥgo p̾tea uiua reꝑta ẽ. socu oͦ diomedis
nusqm̃ subpositã ꝓrilla ẽẽ ceruã facile ognitũ ẽ.
Socu uͦ diomedis. qͥ nusqͣm subito cõparuer̃.
postea nullo loeo apparuer̃: ꝑdentibꝰ eos ulto¬
ribꝰ angłis malis. meas aues ꝗͣ pillis s̃ occulte
exaliis locis. uͥẽ hoc genꝰ aius̃ adea loca ꝑduetȩ
acrepente subposite edunt᷑ ẽẽ ẽu̾si. Qd̾ aũ di¬
omedis tẽplo aꝗͣm rostris affer̃. ⁊ asꝑgt. qđ ꝙ¬

Expanded text:
si tamen factum est. Diomedeas autem uolucres, quando quidem genus earum per successionem propaginis durare perhibetur, non mutatis hominibus factas, sed subtractis credo fuisse subpositas, sicut cerua pro Iphigenia, regis Agamemnonis filia. Neque enim daemonibus iudicio Dei permissis huius modi praestigiae difficiles esse potuerunt; sed quia illa uirgo p subpositam pro illa esse ceruam facile cognitum est. Socii uero Diomedis quia nusquam subito conparuerunt et postea nullo loco apparuerunt, perdentibus eos ultoribus angelis malis, in eas aues, quae pro illis sunt occulte ex aliis locis, ubi est hoc genus auium, ad ea loca perductae ac repente subpositae, creduntur esse conuersi. Quod autem Diomedis templo aquam rostris adferunt et
Abbreviated transcription (Latin):
tẽpli uͦ uełu scindet᷑ ⁊ medio die nox erit
tenebrosa nimis. intͥbꝰ horis. ⁊ morte moriet. tbꝰ di¬
ebꝰ sõno suscepto. ⁊ tͤ ab inferis regͦssꝰ adlucẽ ueniet
pͥmꝰ. resurrectionis pͥncipio reuocatis ostenso. Ista
lactantiꝰ carptĩ ꝑ intͣualla disputationiꝰ suȩ siẽ
monia sẏbillana. nosq nihil. int̃ponentes .s
in unã seriẽ conexa ponentes. solis capitibꝰ sitam̃
scͥptores deincepsea seruare ñ negligant distin¬
guenda curauimꝰ. Ñ nulli sane eritoreã sẏbilła
ñ romuli. s belli tͦiani tẽꝑe fusse scͥpser̃. Eođde ro¬
mulo regnante thales milesiꝰ fuissẽ ꝑhibet᷑. unꝰ
e.uii. sapientibꝰ. ꝗͥ post theologos poetas. inqͥ bꝰ
orpheus maxime om̃iũ nobilitatꝰ ẽ. sophy ap¬
pellati s̃. qđ ẽ latine sapientes. ꝑidẽ tẽpꝰ.x.¬

Expanded text:
Templi vero velum scindetur, & medio die nox erit Templi vero velum scindetur, & medio die nox erit tenebrosa nimis in tribus horis, & morte morietur, tribus diebus somno suscepto: & tunc ab inferis regressus, ad lucem veniat primus, resurrectionis Lactantius carptim per intervalla disputationis suae, sicumonia Sibyllina, quae nos nihil interponentes, sed in unam seriem connexa ponentes, solis capitibus, si tamen scguenda curavimus. Nonnulli sane Erythraeam Sibyllam, non Romuli, sed belli Trojani tempore fuisse scripserunt. mulo regnante Thales Milesius fuisse perhibetur, unus e septem Sapientibus, qui post theologos poetas, in quibus Orpheus maxime omnium nobilitatus est, Σοφοί appellati sunt, quod est latine Sapientes. Per idem temp
Abbreviated transcription (Latin):
tatis abẏsso. uelut inaꝗͣrũ ꝓfunditate. uiuus.
hocẽsine peccato ẽẽ potuerit. Hęc aut̃ sẏbilla
siue entrea.siue ut qͥda magis credt̃ cymea.
ita nihil hab in toto carmine suo. cuiꝰ erigua
ista particula ẽ qđ ad doꝵ falsoꝵ siue fictoꝵ cul¬
tũ ꝑtineat. qͥn immo ita etiã otͣ eos. ⁊ otͣ culto¬
rseoꝵ loqͥt᷑ ut in eoꝵ numo deputanda uide¬
Iat. ꝗͥ ꝑtinent ad ciuitatẽ di. Inserit etiã lae
iuisñ expͥmat cuiꝰ. S qͣ ipse singillatĩ posuit.
ego arbrit sũ c̃iuncte ẽẽ ponenda. tamꝗ
unõ sit ꝓlixũ. ꝗͣ ille plura cõmemorauit.⁊
Dab̾t aut̃ do alapas manibꝰ incestis. ⁊ inpurato
ore exspuent uenenatos sputꝰ. Dab̾ uͦ ad u̾bera
nis logͣtur. ⁊ corona spinea coronet᷑. Adcibũ
aut̃ fel.⁊ ad sitĩ acctũ deder̃ inhospitalitatis
henc ministb̾ant dño m̃sã . Ipsa enĩ insipiens
tiũ đm ñ intellexisti. ludentẽ mortaliũ sen¬
sib .s. spinis coronasti: horridũ fel miseusti.

Expanded text:
tatis abysso uelut in aquarum profunditate uiuus, hoc est sine peccato, esse potuerit. Haec autem Sibylla sine Erythraea siue, ut quidam magis credunt, Cumaea ita nihil habet in toto carmine suo, cuius exigua ista particula est, quod ad deorum falsorum siue factorum cultum pertineat, quin immo ita etiam contra eos et contra cultores eorum loquitur, ut in eorum numero deputanda uideatur, qui pertinent ad ciuitatem Dei. Inserit etiam Lactmuis non exprimat cuius. Sed quae ipse singillatim posuit, ego arbitratus sum coniuncta esse ponenda, tamquam unum sit prolixum, quae ille plura commemorauit etdabunt autem Deo alapas manibus incestis et inpurato ore exspuent uenenatos sputus; dabit uero ad uerbera ris loquatur et corona spinea coronetur. Ad cibum autem fel et ad sitim acetum dederunt; inhospitalitatihanc monstrabunt mensam. Ipsa enim insipiens, Deum tuum non intellexisti, ludentem mortalium mentibus: sed spinis coronasti, & horridum fel miscuisti.
Abbreviated transcription (Latin):
sane demones nat᷑as ereant. si aliꝗͥd tale faciunt.
de qͥbꝰ factiᷤꝰista u̾tit᷑ qͣstio.s. specietenꝰ qͣ aueto
sołu aiũm.s. nec corpꝰ qͥđe ulla ro̾ne eredidim
demonũ arte. ł potestate inm̃bra ⁊ liniam̃tabe¬
stialia ueracit̃ posse ẽu̾ti.s fantasticõ hõis. al
enã cogitando siue sõmando ꝑrerõ in numiaba¬
lia gna uariat᷑. Et cũ corpꝰ ñ sit corpoꝵ taui
similes mira celeritate formas cap̃. sopitis op
p̃ssisq: cor porei hoĩs sensibꝰ adalioꝵ sensuũ nces
qͣ meffibili mͦ figam corporeã posse ꝑducita

Expanded text:
sane daemones naturas creant, si aliquid tale faciunt, de qualibus factis ista uertitur quaestio; sed specie tenus, quae a uero solum animum, sed ne corpus quidem ulla ratione crediderim daemonum arte uel potestate in membra et liniamenta bestialia ueraciter posse conuerti, sed phantasticum hominis, quod etiam cogitando siue somniando per rerum innumerabilia genera uariatur et, cum corpus non sit, corporum tamen similes mira celeritate formas capit, sopitis aut obpressis corporeis hominis sensibus ad aliorum sensum nescio quo ineffabili modo figura corpore