comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pastorali cura derelicta. solis te ꝯuiuiis occãpatũ
Quȩ audita ñ credem. nͥ hoc actionũ tuaꝵ exꝑim̃¬
tis approbarẽ. Nã qr nequaꝗͣ. lectioni studeas. ne-¬
quaꝗͣ exhortationi inuigiles. s ipsũ ꝙͦ usũ eccłasti¬
ci ordinis ignores. hoc ẽ in testimoniũ qd̾ eis sub qͥ¬
de caritatis fiunt. recte ur̃a fr̃nitas in suis epuł
laudat. S tam̃ sciendũ ẽ. qͥa tc̃ ex caritate ueracit᷑
ꝓdeunt. cũ in eis nulla absentiũ uita mordet᷑. nullꝰ
negocioꝵ fabulȩ. s u̾ba sacrȩ lectionis audiuntur.
cũ ñ plusꝗͣ necesse ẽ seruit᷑ corpori. s sola eiꝰ infirmi¬
tas reficit᷑. ut ad usus exercende uirtutis habeat᷑.
Hȩc itaq si uos in ur̃is ꝯuiuiis agitis. abstinentiũ

Expanded text:
ici, pastorali cura derelicta solis te conviviis occupatum. Quae audita non crederem, nisi haec actionum tuarum experimentis approbarem. Nam quia nequaquam lectioni studeas, nequaquam exhortationi invigiles, sed ipsum quoque usum ecclesiastici ordinis ignores, hoc est in testimonium, quod eis, sub quiae caritatis fiunt, recte vestra fraternitas in suis epistolis laudat. Sed tamen sciendum est, quia tunc ex caritate veraciter prodeunt, quum in eis nulla absentium vita mordetur, nullus negotiorum fabulae, sed verba sacrae lectionis audiuntur, cum non plus quam necesse est servitur corpori, sed sola ejus infirmitas reficitur, ut ad usum exercendae virtutis habeatur. Haec itaque si vos in vestris conviviis agitis, abstinentium
Abbreviated transcription (Latin):
S sic̃ seriptũ ẽ qd̃ gratis donante dõ accipi¬
gratis dent. Non aliquo p̃cio dei gr̃a n& impo¬
sitio manuum uenundet᷑. qr. antiqua diffini-¬
tio patrum. ita de eccłasticis ordinationib sta¬
tuit dicens. anathema sit danti & accipienti:
apt̾ea qr aliq̃nti multis scełib obruti scõ alta¬
oꝑortet ñ ꝑ gr̃am munerũ. s ꝑ diligentẽ priꝰ
discussionem. deinde ꝑ multoꝵ testimonium

Expanded text:
sed, sicut scriptum est, quod gratis donante Deo accipigratis dent. Non aliquo pretio gratia Dei et impositio manuum venundetur, quia antiqua definitio Patrum ita de ecclesiasticis ordinationibus statuit, dicens: Anathema sit danti et accipienti. Propterea, quia aliquanti multis sceleribus obruti sancto altaoportet non per gratiam munerum, sed per diligentem prius discussionem, deinde per multorum testimo
Abbreviated transcription (Latin):
a .s. ꝓpħis uendi ꝯsueuerat. Uñ saul ad samu-¬
helem ꝓuaticinio expetendo. ñ nͥ cũ munere
ire p̃sumpsit. Uxor etiam ieroboam. ad homi¬
nem dei ñ nͥ cum munere accessit: Item xp̃c
a uida uenditꝰ. auriculã serui sanauit. Exem¬
plo itaq sauł ⁊ uxoris ieroboam patet. qd̾ do

Expanded text:
 prophetis vendi consueverat. Unde Saul ad Samuelem pro vaticinio expetendo non nisi cum munere ire praesumsit. Uxor etiam Hieroboam ad hominem Dei non nisi cum munere accessit. Item Christus a Juda venditus auriculam servi sanavit. Exemplo itaque Saulis et uxoris Hieroboam patet, quod do
Abbreviated transcription (Latin):
habuit dare. nicħ potuit ei cui manꝰ imposuit.
Nos gͥ tanti pontificis auctoritate firmati dama¬
si p̃p. testimonio roborati qͥ ait. reiterari oport̾e
qd̾ male actũ sit. daib̾tũ ab ħeticis corpore ⁊ sp̃u
digressum. atq utilitatib eccłȩ ꝑuirib insudan-¬
nẽ ꝯstituimꝰ. qd̾ ñ reit̾ationẽ existimari censemꝰ
s tm̃ integrã diaconii dationẽ q̃m qͥdẽ ut p̃diximꝰ
qͥ nicħ habuit nil dare potuit. Itẽ damasꝰ p̃p. De¬
tũ caput illi qͥ uidebant᷑ aliquid accepisse ha¬
bebant Et uͥ uulnꝰ infixũ ẽ. necẽe ẽ medicinã
adhib̾e quã infixa sanet᷑ macła .i. retterari ne¬
cesse ẽ. qd̾ legitime actũ aut collatũ minime
ꝓbat᷑. Nã quomͦ possit honorẽ retinẽ qͥ ab illo
accepit qͥ potestatẽ dare ñ habuit legitime
inuenire non possum

Expanded text:
hil dare potuit ei cui manus imposuit. Nos igitur tanti Pontificis auctoritate firmati, et Damasi Papae testimonio roborati, quod male actum est, Daibertum ab haereticis corpore et spiritu digressum, atque utilitate Ecclesiae pro viribus insudannum constituimus, eo quod non reiterationem aestimari censemus, sed tantum integram diaconii dationem, quandoquidem, ut praediximus, qui nihil habuit, nil dare potuit. CAP. tum caput illi, qui videbantur aliquid accepisse, habebant. Et ubi vulnus infixum est, necesse est, medicinam adhibere, qua infixa sanetur macula: id est, reiterari necesse est, quod legitime actum aut collatum minime probatur. Nam quomodo possit honorem retinere qui ab illo accepit, qui potestatem dare non habuit legitime, invenire non possum
Abbreviated transcription (Latin):
de domo accusatoꝵ sint ꝓducendi. ł inimicoꝵ uox
sit audienda. Sexto. an extra ꝓuinciã reus sit
ꝓducendus. Septimo. an sit audienda eiꝰ sentñ¬
tia. quẽ cum reo par inficit malicia. Qoctauo.
an accusatores ł testes in absentẽ uocẽ accusatio.¬
nis. ł testificationis ex hib̾e ualeant. Decimo.
an deficientes in pͥmo capitulo sint ad mittendi
ad sequentia Undecimo an accusato liceat accusati
bet danda sit multi auctoritatibꝰ ꝓbat᷑. ait gaus p̃p̃.

Expanded text:
de domo accusatorum sint producendi; vel inimicorum vox de domo accusatorum sint producendi; vel inimicorum vox sit audienda? Sexto, an extra provinciam reus sit producendus? Septimo, an sit audienda ejus sententia, quem cum reo par inficit malitia? Octavo, aan accusatores vel testes in absentem vocem accusationis vel testificationis exhibere valeant? Decimo an deficientes in primo capitulo sint admittendi ad sequentia? Undecimo, an accusato liceat accusatiobet danda sit, multis auctoritatibus probatur. Ait enim Caius
Abbreviated transcription (Latin):
i ꝓpria sede deiectꝰ ẽ
petit restitui post
restitutionẽ ducit᷑
in causã. indutias
postulat: tandem
ad eiꝰ accusationẽ
ꝓcedit qͥdã ñ legiti¬
me ꝯuictus. ⁊ duo
infames: ⁊ tres reli¬
giosi. accusatores testes de domo sua ꝓducua.
⁊ alios sͥ inimicos. extra suã ꝓuinciã. reus
criminoso iudici offert᷑. ab uno tm̃ audien-¬
dus ⁊ iudicandꝰ. quidã de accusatorib ⁊ te¬
stib absentes. ꝑ epłam illũ accusare ⁊ in eũ
testificari ꝯtendunt. cũ multa capitula ei
obicerent᷑ in pͥmo accusatores deficiunt.
demũ accusatio in accusatorẽ u̾tit᷑. ¶Hic pri.¬
num querit᷑. an restitutio danda sit quib libet
expoliatis. Sed̾o. de indutus. an pꝰ restitutionẽ
tm̃ an ⁊̃ post uocationẽ ad causã quib libet ꝯcedñ¬
dȩ sint. Cercio quo spacio m̃siũ utriq sint con-¬
cedendȩ. Quarto an infames ⁊ ñ legitime ꝯuicti.
ad accusationẽ sint admittendi. Quinto. an testes

Expanded text:
pria sede dejectus est, petit restitui; post restitutionem ducitur in causam, inducias postulat, tandem ad ejus accusationem procedit quidam non legitime conjunctus, et duo infames, et tres religiosi; accusatores testes de domo sua producunt, et alios sibi inimicos extra suam provinciam; reus criminoso judici offertur ab uno tantum audiendus et judicandus. Quidam de accusatoribus et testibus absentes per epistolam illum accusare, et in eum testificari contendunt; quum multa capitula ei objicerentur, in primo accusatores deficiunt; demum accusatio in accusatorem vertitur. Hic primum quaeritur, an restitutio danda sit quibuslibet exspoliatis? Secundo, de induciis, an post restitutionem tantum, an etiam post vocationem ad causam quibuslibet concedendae sint? Tertio, quo spatio mensium utrique sint concedendae? Quarto, an infames et non legitime conjuncti ad accusationem sint admittenti Quinto, an testes
Abbreviated transcription (Latin):
erit potentior. ¶ His om̃ib auctoritatib ꝑspi¬
cue monstrat᷑ monacho posse pęnitentiã dare. ba¬
ptizare. ⁊ c̃. sac̾dotalia offã licite administrare. Qduͦ
ppłi electione. ep̃oꝵ institutioe. ⁊ abbatis ꝯsenfu po-¬
testatem suã exeqͥ ualeant. ieronimi gelasii ⁊g̃gu¬

Expanded text:
his potentior. Gratian. His omnibus auctoritatibus perspicue monstratur, monachos posse poenitentiam dare, baptizare, et cetera sacerdotalia officia licite administrare. Quod vero populi electione, episcoporum institutione, et abbatis consensu potestatem suam exsequi valeant,
Abbreviated transcription (Latin):
nullo dogmate fulti audacissime qͥdẽ zelo mag̃
amaritudinis quã dilectionis in flamati. asseren¬
tes monachos. qr mundo mortui s̃ ⁊ dõ uiuunt.
sacerdotał officii potentia in dignos. neꝙ pęniten¬
tiam. neq xp̃ianitatẽ largiri. neq absolu̾̃e posse ꝑ
labunt᷑. Nã si exhac causa ueteres emuli uera p̃di-¬
carent. apłicȩ sedis cõpar beatꝰ gg̃ monachico eul¬
tu pollens. ad sumũ nullatenꝰ apicẽ ꝯscendẽt. cuiqͥ¬
nus aliiq quã płimi uiri scĩssimi p̃ciosoꝵ monacho¬
rũ habitu fulgentes. nequaꝗͣ anulo pontificali sub-¬

Expanded text:
nullo dogmate fulti, audacissime quidem, zelo magis amaritudinis quam dilectionis inflammati, asserentes monachos, quia mundo mortui sunt et Deo vivunt, sacerdotalis officii potentia indignos, neque poenitentiam, neque Christianitatem largiri, neque absolvere posse per labuntur. Nam si ex hac causa veteres aemuli vera praedicarent apostolicae sedis compar beatus Gregorius monachico cultu pollens, ad summum nullatenus apicem conscenderet, cui qunus, aliique quamplurimi viri sanctissimi pretiosorum monachorum habitu fulgentes, nequaquam annulo pontificali sub
Abbreviated transcription (Latin):
tis. ⁊ int̾iacens latitudo t̾raꝵ me ap̃ciose margarite po¬
tuit inqͥsitiõe ꝓhib̾e. U̾c̃ꝙ fu̾it corpꝰ illic ꝯgregabunt᷑
⁊ aqͥlȩ. ꝓfligato a sobole mala pat̾monio. ap̃d uos solos
incorrupta patrũ seruat᷑ oĩno auctoritas. Ibi cespite
t̃ra fecundo. dñici seminis puritatẽ centeno fructu re¬
fert. ħ sulcis obruta frum̃ta in loliũ auenas ꝙ degene¬
rant. Nc̃ in occidente sol iusticiȩ orit᷑. inoriente aũ luci-¬
fer ille qͥ cecid̾at. supͣ sid̾a posuit thronũ suũ. Uos estis lux

Expanded text:
e margaritae potuit inquisitione prohibere. ubicumque fuerit corpus, illuc congregabuntur et aquilae. profligato a subole mala patrimonio apud uos solos incorrupta patrum seruatur hereditas. ibi caespite terra fecundo dominici seminis puritatem centeno fructu refert; hic obruta sulcis frumenta in lolium anenasque degenerant. nunc in occidente sol iustitiae I oritur; in oriente autem lucifer ille, qui ceciderat, super sidera posuit thronum suum. uos estis l
Abbreviated transcription (Latin):
urbat acum̃ legentiũ. ⁊ deficere cogit. qui eos a
legendis scłarib libris omĩb modis existimat
ꝓhibendos. In quib si qua inuenta st̃ utilia. quasi
sua sume licet. Alioquin moy ses: ⁊ daniel. sapien¬
tia ⁊ litteris egyptioꝵ ⁊ caldeoꝵ. ñ paterent᷑ eru
bant. nec etiã ipse magister gentiũ aliquot u̾sus
poetaꝵ suis ł scriptis indidisset. ł dictis¶ Cur
gͦ legi ꝓhibent᷑ quȩ tam rationabilit̾ legenda ꝓ¬
bantur: S scłares litteras quidã legunt ad uolu¬
tates. poetaꝗ figm̃tis ⁊ u̾boꝵ ornatu delectati. qͥdã
uõ ad eruditionẽ eas addiscunt. ut errores genti¬
liũ legendo detestent᷑. ⁊ utilia quȩ in eis inuene¬
rint. adusũ sacrȩ eruditionis deuoti inuertant.
Tales. laudabilit̾ scłares litt̾as addiscunt. Un beatꝰ
suꝑ lucam

Expanded text:
urbat acumen legentium et deficere cogit, qui eos a legendis secularibus omni modo existimat prohibendos. In quibus simul si qua inveniuntur utilia, quasi sua sumere licet; alioquin Moyses et Daniel, sapientia et literis Egyptiorum et Chaldeorum non paterentur erudbant. Nec ipse magister gentium, aliquot versus poetarum, suis vel scriptis indidisset, vel dictis. Cur ergo legi prohibentur, que tam rationabiliter legenda probantur? Sed seculares literas quidam legunt ad voluptatem, poetarum figmentis et vero ad eruditionem eas addiscunt, ut errores gentilium legendo detestentur, et utilia, quae in eis invenerint, ad usum sacrae eruditionis devote convertant. Tales laudabiliter saeculares literas addiscunt. Unde B. Gsuper Lucam
Abbreviated transcription (Latin):
dem tp̃r hii qui iã uxorib fuerant copulati unũ
Et quantũ speciosus t̃c̃ subdiaconꝰ ꝓ hac re ab ad¬
ministrationis sese suspendit officio. ⁊ usq in obi¬
tus sui tp̃ra notarii quidẽ gessit officiũ. ⁊ a ministe¬
rio qd̾ subdiaconũ oportuerat exhib̾e cessauit. E¬
pꝰ aliqua. De cȩtero uõ fr̃nitas tua sit om̃ino sollicita.
ut quos ab hoc officio ꝯtigerit ꝓmoueri. hoc quam
maxime diligent̃ inspiciat. ne si uxores habent mi¬
scendi cũ eis licentia potiant᷑. s ad similitudinẽ apłi
ce sedis tos cuncta obseruare. sua nichil ominꝰ diftͥ¬
etione ꝯstituat. Item gg. augustino angloꝵ ep̃s:

Expanded text:
dem tempore hi qui jam uxoribus fuerant copulati unum dem tempore hi qui jam uxoribus fuerant copulati unum Et quantum dicitur, Speciosus tunc subdiaconus pro hac re ab administrationis se suspendit officio, et usque in obitus sui tempus notarii quidem gessit officium, et a ministerio, quod subdiaconum oportuerat exhibere, cessavit. are. De caetero vero fraternitas tua sit omnino sollicita, ut quos ad hoc jam officium contigerit promoveri, hoc quam maxime diligenter inspiciat, ne si uxores habent, miscendi se cum eis licentia potiantur, sed ad similitudinem sedis apostolicae eos cuncta observare sua nihilominus districtione constituat.
Abbreviated transcription (Latin):
lens ẽ electio. ut hȩc quȩ in alus m̃bris eccłȩ ua-¬
cant a culpa. in illis tam̃ habent᷑ illicita. Cũ enĩ ex¬
tra cłicoꝵ ordinẽ ꝯstitutis nuptiaꝵ societati. ꝓcre¬
ationi filioꝵ stude sit lib̾ũ ad exhibendã tam᷑ ꝑfe¬
cte ꝯtinentiȩ puritatẽ. nec subdiaconib carnale¬
quidem conubium ꝯceditur ut ihi qui habent sus
canquã ñ habentes: ⁊ qͥ ñ habent ꝑmaneant singula¬
res ¶ Quod si in ordine hoc qui quartꝰ extat a capi¬
te dignũ ẽ custodiri quantomagis inpͥmo. ł sed̾o t̾eio¬
ue seruandũ ẽ. ne aut leuitico. aut prb̃ali honore.
aut ep̃ali excellentia quis quã idoneus existime¬
air. qui se a uoluptate luxuriȩ necdũ refrenasse
hanc apud uos olĩ ꝯsuetudinẽ fuisse. ut subdia co¬
nes suis licite miscerent᷑ uxoribus: Qd̾ ne denuoqͥs¬
quã p̃sumeret. a seruo dei sedis nostrȩ diacono ex
auctoritate nr̃i discessoris ẽ isto mͦ ꝓhibitũ. ut eo¬

Expanded text:
lens est electio, ut haec, quae in aliis membris ecclesiae vacant a culpa, in illis tamen habeantur illicita. Nam quum extra clericorum ordinem constitutis nuptiarum societati et procreationi filiorum studere sit liberum, ad exhibendam tamen perfectae continentiae puritatem nec subdiaconis e conceditur: ut qui habent sint tanquam non habentes; et qui non habent permaneant singulares. » Quod si in hoc ordine, qui quartus est a capite, dignum est custodiri, quanto magis a primo, vel secundo, tertiove servandum est, ne aut levitico, aut presbyterali honore, aut episcopali excellentia quisquam idoneus existimetur, qui se a voluptate uxoria necdum frenasse hanc apud vos olim consuetudinem tenuisse, ut subdiaconi suis licite miscerentur conjugibus. Quod ne denuo quisquam praesumeret, a servo Dei sedis nostrae diacono, ex auctoritate nostri decessoris, est isto modo prohibitum, ut eo
Abbreviated transcription (Latin):
non aliud indicimꝰ quã scĩ patres salubrit̃ or¬
dinauerunt. ut scilicet bini ꝯuentꝰ ꝑ annos sin¬
gulos habeant᷑. in quib de omĩb querelis quȩ
int̃ diuersos eccłȩ ordines Nasci assolent iudice¬
tur. ac si forte int̾ ipsos qui p̃sunt de maiorib
tius negocii qualitate metropolitanꝰ curabit
instruere. ut si corã positis partib nec tuo fi̾t
res sospita iudicio. ad nr̃am cognitionẽ quicqͥd
illud ẽ transferat᷑.

Expanded text:
non aliud indicimus, quam sancti Patres salubriter ordinaverunt, ut scilicet bini conventus per annos singulos habeantur, in quibus de omnibus querelis, quae inter diversos Eccletur. At si forte inter ipsos qui praesunt de majoribus tius negotii qualitate metropolitanus curabit instruere, ut si coram positis Patribus nec tuo fuerit res sopita judicio, ad nostram cognitionem quidquid illud est transf
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ m̃datioꝵ. in qͥb non ẽ magna culpa s t̾n ñ sunt
sine culpa. cũ aut iocam᷑ aũ ꝓrimo ꝯsulendo m̃ti¬
mur. Illud aut̃ pͥmũ iniocando ido ñ ẽ ꝑnitiosum.
qr ñ fallit. Nouit enĩ ille cui dr̃ iocandi cã fuisse
beniuolentiã. Illud uero qd̾ non ht̃ duplex cor. nec
cõm̃det᷑. ⁊ ꝓmittat se redditurũ cũ ille qͥ cõm̃dauit
poposcerit: si forte gladiũ suũ repetat furens. ma¬
nfestum ẽ non ẽẽ reddendũ ne ł se occidat falias.¬
donec sanitas ei restituat᷑. hic idõ ñ ht̃ duplex eor. qr ille
cui cõm̃datus ẽ gladius. cũ ꝓmittebat se redditurũ
poscenti. ñ cogitabat furentem posse repetẽ. Manife¬
stũ ẽ ñ eẽ culpandũ aliq̃n uerũ tace: falsũ aut̃ di¬
cere. ñ inuenit᷑ scis ꝯcessũ. Idẽ in ł de m̃dacio. Nr̃o

Expanded text:
 mendaciorum in quibus non est magna culpa, sed tamen non sunt sine culpa cum aut iocamur aut proximo consulendo mentimur. Illud autem primum in iocando ideo non est perniciosum, quia non fallit. Novit enim ille cui dicitur, iocandi causa fuisse benevolentiam. Illud vero quod non habet duplex cor, nec commendetur et promittit se redditurum, cum ille qui commendavit poposcerit; si forte gladium suum poposcerit furens, manifestum est non esse reddendum, ne vel se occidat vel adonec sanitas ei restituatur. Homo ideo non habet duplex cor, quia ille cui commendatus est gladius, cum promittebat se redditurum poscenti, non cogitabat furentem posse repetere. Manifestum est non esse culpandum aliquando verum tacere, falsum autem dicere non invenitur conces
Abbreviated transcription (Latin):
ordo distinxit. ⁊ iudicia ẽẽ ꝯstituit. ut nec p̃posi¬
ti in oppͥm̃dos se frustra ualeant occupare subie¬
ctos. nec subiectis it̾m ꝯtra suos p̃positos effrena¬
sis accesserit. quartã ex inde portionẽ sine dimi¬
nutione aliqua debeas segregare. atq eã scd̃m dm̃
timorẽ pb̃ris. diaconib ac clero. ut tͥ uisũ fu̾it
turpis luc̾ gr̃a. nicħ a monachis ł elicis ss exig̾e⁊. s̾ebẽt.

Expanded text:
ordo distinxit et judicia esse constituit, ut nec praepositi in opprimendos se frustra valeant occupare subjectos, nec subjectis iterum contra suos praepositos effrenasis accesserit, quartam exinde portionem sine diminutione aliqua debeas segregare, atque eam secundum Dei timorem presbyteris, diaconis ac clero ut tibi visum fuerit turpis lucri gratia nihil a monachis
Abbreviated transcription (Latin):
rincipali deuotissimoꝵ militũ qui il necessaria.¬
lic in ciuitate centũcellensi ꝯsistunt relatione
ad nos directa sacram insinuant se clem̃tissimi
fieri & subdiaconum debere p̃cepit: Idõ ortam᷑
dilectionẽ tuã. ut ꝑsonas ipsas uideas. & dilignt̃
requiras. ne aliquid ꝯtra canones cõmisissent.
ebdomada paschȩ. si dñs uoluerit. & si uixerioꝰ
unũ quẽqr ꝑ officia quȩ p̃diximꝰ ꝓ mouere non

Expanded text:
rincipali devotissimorum militum, qui illic in civitate Centumcellensi consistunt, relatione ad nos directa sacram insinuant se clementissimi fieri debere praecepit. Ideo hortamur dilectionem tuam ut personas ipsas videas, et diligenter inquiras, ne aliquid contra canones commisissent; septimana Paschae, si Dominus voluerit, et si vixerimus, unumquemque per officia quae praediximus promovere non
Abbreviated transcription (Latin):
in ea tenet᷑. aut auctoritas ẽ scriptura ꝵ aut tra-¬
ditio uniuersalis. aut certe ꝓp̾a ⁊ particłaris m¬
struetio.s auctoritate tota ꝯstring̾. Uniu̾sali tra-¬
ditione maioꝵ nichilominꝰ tota Priuatis uo̾
constitutionib ⁊ ꝓp̾is informationib una q̃ꝙ¬

Expanded text:
in ea tenetur, aut auctoritas est scripturarum aut traditio uniuersalis aut certe propria et particulam instructio. Sed auctoritate tota constrmgitur, uniuersali traditione maiorum nihilo-minus tota, priuatis uero constitutionibus et propriis informationibus unaq
Abbreviated transcription (Latin):
nulli licet decimationũ ꝓuentũ apͥori eccła eui
assignatꝰ fuerat abstraħe. si uis antiqͥoris eccłȩ
nouis tribuendum non ẽ. si decime tm̃mͦ baptis¬
malib eccłiis dandȩ sunt. patet qd̃ monachi ex pͥ-¬
quitur diffiniens. qd̾ ille qui uendit ł donat. ñ
pot̾ ꝓuentũ decimationũ illi eccłȩ detrab̃e cui¬

Expanded text:
et decimationum proventum a priori ecclesia, cui assignatus fuerat, abstrahere; si jus antiquioris ecclesiae novis tribuendum non est; si decimae tantummodo baptismalibus ecclesiis dandae sunt: patet, quod monachi ex proquitur, definiens, quod ille, qui vendit aut donat, non potest proventuum decimationem illi ecclesiae detrahe
Abbreviated transcription (Latin):
e occidendis hõib ne abeis quis ꝙ occidat᷑. ñ mͥplacet
ꝯfiliũ ñ forte sit miles. aut publica functione teneat᷑
ta legitima potestate. si eiꝰ ꝯgrunit ꝑsonȩ. Q uͭ repellusᷤ
aliquo t̾rore ne mala faciant ⁊̃ ipsis fortasse aliquid p̃
stat᷑. hinc aut̃ dictũ ẽ ñ resistamꝰ malo. ne nos uindicta
delectet quȩ alieno malo animũ pascit. ñ ut corretio¬
nem hominũ negligamꝰ. Uñ nec reus ẽ mortis alitnȩ
qͥcum suȩ possessioni mitroꝵ ambitũ circũduxerit. a

Expanded text:
e occidendis hominibus ne ab eis quisquam occidatur, non mihi placet consilium, nisi forte sit miles, aut publicam functionem teneat, ta legitima potestate, si eius congruit personae. Qui vero repelluntur aliquo terrore, ne mala faciant, aestatur. Hinc autem dictum est: « Non resistamus malo, » ne nos vindicta delectet, quae alieno malo animum pascit, non ut correctionem hominum negligamus; unde non reus est mortis alienae, qui cum suae possessi
Abbreviated transcription (Latin):
sibos eius aliquẽ feriendo lequus calcẽ iaciendo aliꝗ̃
occidat. aut ĩõ ñ debent xͥanoꝵ boues hab̾e cornua.
illos scelerati hoĩes incidissent. paulꝰ in fusiõe sangui.¬
cuiꝗqͣ mali accidit. nob̾ ĩ putet᷑ alioquin nec ferram̃ta
domestica. ⁊ agͣstia s̃ habenda. neqͥs ex eis ł se ł alt̾m intĩ¬
dat. nec fenestra facienda ne ꝑhanc se qͥs ꝗͣ p̃cipitet: ⁊
qͥd pła cõmemorẽ cũ ea cõmemorando finire ñ possi:

Expanded text:
si bos ejus aliquem feriendo, vel equus calcem jaciendo aliquem occidat. Aut ideo non debent Christianorum boves habere cornua, illos scelerati homines incidissent, Paulus in effusione sanguicuiquam mali acciderit, nobis inputetur. alioquin nec ferramenta domestica et agrestia sunt habenda, ne quis eis uel se uel alterum interidat, nec fenestra facienda est, ne per hanc se quisque praecipitet. quid plura commemorem, cum ea commemorando finire non possim
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sumptiõe statũ parrocbiarũ. ⁊ c̃. Si gͦ tp̃rał obie¬
ctio diocesim semel ꝯstitutam diuelłe ñ pot̾. patet ꝙ
tantes decimationes quondã nod̃ legitime assigna-¬
tas uendicabili usurpatione uob̃ uendicetis. Quomͦ
iugati in uno sepulchro uident᷑ ẽẽ ponendi. Nit enĩ¬

Expanded text:
rochiarum, etc. Si ergo temporalis objectio dioecesim semel constitutam divellere non potest, patet, quod tantes, decimationes nobis quondam legitime assignatas vindicabili usurpatione vobis vendicetis. Quomodugati in uno sepulcro videntur esse ponendi. Ait eni
Abbreviated transcription (Latin):
icut qui monast̾ia eleger̃ a monasteriis egredi
petunt. ñ obseruant. Ideoq tales ꝯsid̾andi sunt
maxime peccã cõmitt̾e quã plangẽ. sic̃ indecre-¬
to scĩssimi leonis p̃p̃ manifestissime ꝯtinet᷑. ł xiimar̃¬
llud statuendum ẽe censuimꝰ. ut si imi p̃p̃.¬
nori etate filii in monastĩo oblati fui̾nt. ⁊ sacͣm ton¬
suram ł uelamina susceꝑint. dignũ quidẽ ducimꝰ
ut .xu. anũ. a p̃latis monitis uerb̃ꝙ inquirant᷑ utr̃
in ipso habitu manẽ cupiant. anñ. Si uͦ ꝑmanere
ꝓfessi fu̾int. ulteriꝰ pęnitendi loc̃ minime ample-¬

Expanded text:
im qui monasterium elegerunt, a monasteriis egredi petunt non observant. Ideoque tales considerandi sunt maxime peccata committere quam plangere, sicut decreto sanctissimi Leonis papae manifestissime continetur statuendum esse censemus, ut, si in minori aetate filii monasterio oblati fuerint, et sacram tonsuram vel velamina susceperint, dignum quidem duximus, ut XV anno a praelatis moniti inquirantur, utrum in ipso habitu permanere cupiant, an non? Si vero permanere professi fuerint, ulterius poenitendi locum minime ample
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ publicã penitentiã a sacerdote acceptã ab¬
sq aliqua necessitate die dñica ꝓ quadã religione
ieuinauerit. sicut manichei: anathema sit. Simi-¬
ut ⁊ qd̃ ab apłis traditũ canon tenet antiquus pla¬
cuit. ut ꝑ om̃s dies dñicos. ⁊ ꝑ om̃s dies paschȩ usꝙ
ad quinquagesimam ñ ꝓsternant se in oratione
p̃gustet. ⁊ si sic uult abstin̾e abstineat. Si aut̃ sꝑ¬
nit. ita ut olera cocta cũ carnib ñ degustet iste ñ
obȩdiens. nec suspitionẽ heresis a se remouens. de
rent. Unde gg̃ seribit petro subdiacono

Expanded text:
 publica poenitentia a sacerdote accepta, aut aliqua necessitate die Dominica pro quadam religione jejunaverit, sicut Manichaei, anathema sit. Similiter et quod ab apostolis traditum, canon tenet antiquus, placuit ut per omnes Dominicas, et per omnes dies Paschae usque ad quinquagesimum, non prosternant se in oratione praegustet, et sic si vult abstinere, abstineat. Sin autem spernit, ita ut olera cocta cum carnibus non degustet, iste non obrent. Unde Gregorius scribit Petro subdiacono
Abbreviated transcription (Latin):
aliqui ep̃i ⁊ abb̃es qui decimas ñ sinerent da-¬
ri ad eccłam uͭ coloni illoꝵ missã audiunt. ꝓinde d̃¬
deferri faciant: familiȩ uͦ ibi dent decimas suas
lum missas audiunt. Itẽ paschał .ii.
De ꝓpͥs labo¬
rib monachi ⁊ canonici decimas minime soluẽ

Expanded text:
aliqui episcopi et abbates, qui decimas non sinerent dari ad ecclesiam, ubi illorum coloni missas audiunt. Proinde dedeferri faciant, familiae vero eorum ibi dent decimas suas,lum missas audiunt. C. XLVII. De propriis laboribus monachi et canonici decimas minime solve
Abbreviated transcription (Latin):
dia eccłȩ alienare aliquo mͦ ꝓaliq̃ necessitate nec in
bib ñ modica impensa sustentat᷑ qua lege om̃s custo¬
des abstringant᷑ ut donator assensator. uenditor. ho¬
norẽ ꝑdat. ⁊ qͥ subscripserit anathema sit cũ eo qͥ de
derit. ł qui receꝑit. nͥ restituat᷑. Liceat ⁊̃ qͥb libet ec¬
cłasticis ꝑsonis ꝯtradicẽ.⁊ cum fructib alienata re

Expanded text:
iae alienare aliquo modo pro aliqua necessitate, nec inbibus non modica impensa sustentantur. Qua lege omnes custodes adstringantur, ut donator, accensator, venditor honorem perdat. Et qui subscripserit anathema sit cum eo, qui dedit vel qui recepit, nisi restituatur. Liceat etiam quibuslibet ecclesiasticis personi
Abbreviated transcription (Latin):
diator non ẽ. qui uno litigante. ⁊ absente. altero
amboꝵ emergentes lites decidere ñ formidat: his
itaq p̃missis uolumꝰ ⁊ apłica auctoritate monemꝰ
ut si pbr de quo agit᷑ post excõmunicationẽ suã
apłicã sedem adire uolu̾it: nullꝰ it eius impedire

Expanded text:
diator non est, qui uno litigante et altero absente amborum emergentes lites decidere ita praemissis, volumus, et apostolica auctoritate monemus, ut si presbyter, de quo agitur, post excommunicationem suam, apostolicam sedem adire voluerit, nullus iter ejus imp
Abbreviated transcription (Latin):
canonũ quib eccłastica regit᷑ disciplina. sic̃ non¬
in eo fũit constitutꝰ aut cũ fu̾it sauciatꝰ amitt̃e ñ
pot̃. qd̾ tp̃r suȩ sinceritatis accepit. Stepħs siqͥdẽ
prb̃ii dignitatẽ. quã reu̾ã immacłati corporis iu-¬
quã tuscie p̃om̃ib barbaroꝵ feritas diu̾sa sectan¬
tiũ. ⁊ ambiguitas inuexit animoꝵ. dũ imminen¬
tes gladios euad̾e fuge p̃sidio niteret᷑. acutis sudi¬
bus occurrentia sibi secta transiliens inferiores
hibita curatiõe biennio potuisset abstergi. Et
restitue. quatenꝰ sacroscã mist̾i̾a sic̃ ꝯsueuit exer¬
ceat. Nec eni quenit ob hoc auferri añ susceptũ
ordinem. in quo postmodũ inualitudine corporis ea¬
m̃bris intelligendũ ẽ. qui enĩ ocłm casu amiserit.
lcet desit uoluntas. tñ sac̃dotiũ adipisci ñ potest.
Un de plelagius scribit ruphino ep̃o.¬

Expanded text:
canonum quibus ecclesiastica regitur disciplina, sicac fuerit sauciatus, amittere non potest quod tempore suae sinceritatis accepit. Stephanus siquidem presbyterii dignitatem, quam revera immaculati corporis juus provinciis barbarorum feritas diversa sectantium, et ambiguitas invexit animorum, cum imminentes gladiose evadere fugae praesidio niteretur, acutis sudibus occurrentia sibi septa transiliens, inferiores hibita curatione biennio potuisset abstergi. Et restitue quatenus sacrosancta mysteria, sicut consuevit, exerceat. Neque enim convenit ob hoc auferri ante susceptum ordinem, in quo postmodum invalitudinem corporis camembris intelligendum est. Qui enim oculum casu amiserit, licet desit voluntas, tamen sacerdotium adipisci non potest. Unde Gelasius scribit Rufino Ep
Abbreviated transcription (Latin):
coram om̃ib. Ip̃a corripienda s̃t secretiꝰ. q̃ peccant᷑
secretiꝰ. Distribuite tp̃ra. ⁊ ꝯeordet scriptura. Sic
agamꝰ ⁊ sic agendũ est. ñ solũ qñ in nos peccatur.
s etiam q̃n peccat᷑ ab aliquo ut abaltero nesciatur.
illum nouit. Ego nolo illũ publice corriꝑe. ⁊ tu
queris inscrib̾e: łrsus nec ꝓdo nec negligo. cor¬
ripio t̃n in secreto. pono ante ocłos dĩ iudiciũ. ter¬
reo cruentã ꝯscientiã. ⁊ ꝑsuadeo pęnitentiã: hac
caritate p̃diti ẽẽ debemꝰ. Uñ aliq̃n homines
nos scire qd̾ nescimꝰ. aut putant nos tacẽ si scimꝰ.
rare uolo. non accusare. St̃ homines adulteri in
domib suis. insecreto peccant. Aliq̃n nob̃ ab uxori

Expanded text:
coram omnibus. Ipsa vero corripienda sunt secretius quae peccantur secretius. Distribuite tempora, et concordat scriptura. Sic agamus, et sic agendum est, non solum quando in nos peccatur, sed etiam quando peccatur ab aliquo, ut ab altero nesciatur, illum nemo novit. Ego nolo illum publice corripere, et tu quaeris inscribere? Prorsus nec prodo, nec negligo: corripio in secreto, pono ante oculos ejus Dei judicium, terreo cruentam conscientiam, persuadeo poenitentiam. Hac charitate praediti esse debemus. Unde aliquando homines nos scire quod nescimus, aut putant nos tacere quod scimrare volo, non accusare. Sunt homines adulteri in domibus suis, in secreto peccant; aliquando nobi
Abbreviated transcription (Latin):
sum̃di. ea qͦꝵ ñ usꝰ s ꝯcupiscentia rep̃hendenda ẽ.
Ñ enĩ int̾ est omĩno qͥd alim̃toꝵ sumas. ut succur
qͥb tͥ uiuendũ ẽ. Neq quantũ sumas multũ int̾ ẽ.
cũ uideamꝰ alioꝵ stomachũ citiꝰ saturari. ⁊ eos tam̃
illi ipsi paruo qͦ satiant᷑ ardent̃ ⁊ intolerabilit̾ et
oĩno turpit̃ inhiare. Alios aut̃ pluscło qͥdẽ sacia¬
ri s tolerabiliꝰ in opiã ꝑpeti. ł ante horã positas
epulas. si id in tp̃r aut opus sit. aut necesse sit
cũ tranqͥllitate aspicẽ. neq tange̾. Magis gͦ int̾ ẽ.
ñ qͥd ł quantũ alim̃toꝵ ꝓ ꝯgruentia hominũ atq¬
piat. s qͣnta facilitate. ⁊ serenitate animi careat.

Expanded text:
um non usus, sed concupiscentia reprehendenda est. Non enim interest omnino quid alimentorum sumas, ut succurrquibus tibi vivendum est. Neque quantum sumas, multum interest; cum videamus aliorum stomachum citius satiari, et eos tamen illi ipsi parvo quo satiantur, ardenter, et intolerabiliter, et omnino turpiter inhiare: alios autem plusculo quidem satiari, sed tolerabilius inopiam perpeti, et vel ante ora positas epulas, si id in tempore aut opus sit, aut necesse sit, cum tranquillitate aspicere, neque tangere. Magis ergo interest, non quid vel quantum alimentorum pro congruentia hominum atqpiat, sed quanta facilitate et serenitate animi careat h
Abbreviated transcription (Latin):
mnes leges aut diuinȩ st̃: aut humanȩ. Diuinȩ
natura. humanȩ: ororib ꝯstant. Ideoq heȩ dis-¬
crepant qm̃ aliȩ aliis gentib placent. Fas: lex diui¬
na ẽ. Ius: lex humana. Transire ꝑagrũ alienum
Lex diuina ł human cũ om̃e quod fas ẽ. nomine
diuinȩ ł naturãł legis accipiat᷑. Nomine uero legiꝰ
humanȩ: mores iurȩ ꝯscripti ⁊ traditi intelligan.
tur. Est aut̃ ius generale nom̃ multas sub se sp̃es¬

Expanded text:
mnes leges aut divinae sunt, aut humanae. Divinae natura, humanae moribus constant, ideoque hae discrepant, quoniam aliae aliis gentibus placent. § 1. Fas lex divina est: jus lex humana. Transire per agrum alienum,lex divina et humana, cum omne quod fas est, nomine divinae vel naturalis legis accipiatur, nomine vero legis humanae mores jure conscripti et traditi intelligantur. § 1. Est autem jus generale nomen, multas sub se cont
Abbreviated transcription (Latin):
xcellentissimꝰ rex carolus apłatũ nr̃m ꝯsuluit.
quid agendum sit de his qui cõmunicant cum
his qui cũ engeltruda sepe damnata cõmunicans
femina. qm̃ eã cũ cõmunicatorib suis ⁊ fautori¬
bus pari uinculo anathemati ꝯstat ẽẽ ꝯstrietam.

Expanded text:
xcellentissimus rex Carolus apostolatum nostrum consuluit, quid agendum sit de his, qui communicant cum his, qui cum Ingeltrude saepe damnata communicant femina, quoniam eos cum excommunicatis et fautoribus simul prius vinculo anathemati retineri
Abbreviated transcription (Latin):
nĩa auetoritate fretus curã de his sum̾e studeas
Et qr docta diuinitꝰ sc̃ĩtas tua ualde nouit aliuo
eẽ ex necessitate. aliud ex ignorantia. atꝙ aliudꝙ
cauta districtione singłoꝵ modos diuidicet. qͣti¬
nbi qͥ ex necessitate aut ignorantia delinquua.
auetoritate nr̃a ꝑte ab soluant᷑. si tñ ipsa eoꝵ igno¬
rantia ł necessitas uera. ⁊ ñ simulata ł ñ ꝓcesse.¬
bossunt quidẽ s nolunt recta nosse. Uñ psalmista
de huiꝰ modi. Noluit inquit intelligẽ. ut benea¬
Oerei: Illos aut̃ qui studio suo obligant᷑. ⁊ ꝯtem
p̃ueniente uolumꝰ ate ꝓrsus absolui. Item gg̃ .uii.

Expanded text:
a auctoritate fretus, curam de his sumere studeas, et quia docta divinitus sanctitas tua valde novit, aliud esse ex necessitate, aliud ex ignorantia, atque aliudcauta discretione singulorum modos dijudicet, quatenus qui ex necessitate aut ignorantia delinquunt auctoritate nostra per te absolvantur: si tamen ipsa eorum ignorantia, vel necessitas verapossunt quidem, sed nolunt recta nosse. Unde Psalmista de hujusmodi: Noluit, inquit, intelligere ut bene ageret . Illos autem qui studio suo obligantur, et conpraeveniente volumus a te prorsus absolvi. CAP. CVII.
Abbreviated transcription (Latin):
Pulsatus ante suum iudicẽ causã dicat. ñ añ suũ
iudicem pulsatꝰ si uoluit taceat. pulsatis uõ quo
loco admissi cͥminis dep̃hendi pot̾. aut nͥ altera pars
iudiciũ maioris ꝑsonȩ int̃pellauit. siue declinan¬
do iudiciũ siue releuando sententiam. Unde ste

Expanded text:
Pulsatus ante suum judicem causam dicat, et ante non suum judicem pulsatus, si voluloco admissi criminis deprehendi potest, aut nisi altera pars iudicium maioris persone interpellaverit, sive declinando iudicium sive relevando sententiam. Ite
Abbreviated transcription (Latin):
t̃fecit. nec eũ excusaũ cecitatis infirmitas. Uñ dictũ
ẽ. septuplũ ultio dabit᷑ de caim. De lamech uͦ. septu-¬
agies septies. S cecitas. ignorantiȩ simił ẽ. Ex utraꝙ
enĩ quedam fiunt quȩ ĩputant᷑. quedã uͦ q̃ minime.
Cecus namq si debitũ suȩ uxori se credens reddere
alienã polluit. ñ ẽ reus adulterii. Si aut̃ ludo ł ex¬
ercitatiõe uiriũ ł uenatiõe iacłm mittens aliquẽ
ꝑimat. qr ab eo penit᷑ ħ debet eẽ alienũ: homꝯcidii
reus habet᷑. Mens uͦ alienata furore cũ sui cõpos ñ sit.
eoꝵ quȩ admittit reatũ ñ ꝯtrahit: qi facultatẽ deli¬
berandi ñ habuit. Uñ pupillo ⁊ furioso homini ĩma¬
leficĩs subuenit᷑ ut ñ eis imputent᷑ ad pęnã. q̃ ex

Expanded text:
terfecit, nec eum excuvavit caecitatis infimitas. Unde dictum terfecit, nec eum excuvavit caecitatis infimitas. Unde dictum est: Septuplum ultio dabitur de Cain; de Lamech vero septuagies septies. Sed caecitas ignorantiae similis est. § 3. Ex utraque enim quaedam fiunt, quae imputantur, quaedam vero minime. Caecus namque, si debitum suae uxori se credens reddere alienam polluit, non est reus adulterii. Si autem ludo, vel exercitatione virium, vel venatione jaculum mittens aliquem perimat, quia ab eo penitus hoc debet esse alienum, homicidii reus habetur. Mens vero alienata furore, quum sui compos non sit, eorum, quae admittit, reatum non contrahit, quia facultatem deliberandi non habuit. Unde pupillo et furioso in maleficiis subvenitur, ut non eis imputentur ad poenam quae
Abbreviated transcription (Latin):
riã ⁊̃ si ñ sentiat pot̾. facẽ uͦ nemo nͥ qͥ scit se iniuriã
facere ⁊̃ si nesciat cui faciat. Qua re siquis ꝑiocũ per¬
cutiat aut dũ certat. in iuriaꝵ ñ tenet᷑. Siquis li-
paret. siue ex uoluntate siue ex infirmitate peccã
ꝓcedant. palã ẽ illa ĩputari. S carnis infirmitas
duplicit̃ intelligit᷑. Est enĩ languor naturȩ qͥ carnis
ꝯcupiscentia appellat᷑. quȩ ueriꝰ animȩ infirmitas
dici pot̾. S ĩo carnis infirmitas dr̃ qr accidit animȩ
ex ꝯiuncte carnis corruptione. Porro alia ẽ infirmi
dia turbata caro ipsa afficit᷑. ⁊ tandẽ dissoluit᷑. Si
milit̾ animi infirmitas duplex ẽ. Una quȩ uici
huiꝰ modi. alia infirmitas animȩ. quȩ cũ ipsa ñ sit
peccatũ ẽ tñ pena ⁊ cã peccati. ut ẽ obliuio ⁊ ignoran¬
tia. fũror aũ cũ ñ sit peccatũ ẽ tñ pena peccati. ut fe

Expanded text:
riam, etiamsi non sentiat, potest: facere nemo, nisi qui scit se injuriam riam, etiamsi non sentiat, potest: facere nemo, nisi qui scit se injuriam facere, etsi nesciat cui faciat. Quare si quis per jocum percutiat, aut dum paret, sive ex voluntate sive ex infirmitate peccata procedant, palam est illa imputari. Sed carnis infirmitas dupliciter intelligitur. Est enim languor naturae, qui carnis concupiscentia appellatur, quae verius animae infirmitas dici potest, sed ideo carnis infirmitas dicitur, quia accidit animae ex corruptae carnis conjunctione. Porro alia est infirmidia turbata ipsa caro afficitur, et tandem dissolvitur. § 1. Similiter animi infirmitas duplex est: una, quae vit et alia hujusmodi; alia infirmitas animi, quae, quum ipsa non sit peccatum, est tamen poena, et causa peccati, ut est oblivio et ignorantia. Furor autem, quum non sit peccatum, est tamen poena peccati, ut feb
Abbreviated transcription (Latin):
tñ fac̃ cũ uult uiuẽ. siqͥs ꝗͣ nͥ fecit mortẽ minetur.
ut falsũ iuret. s ut falsũ iurando uiuat. Qd̾ si ita ẽ.
nescio utrũ possint ista dici peccã nolentiũ. qualia
hic dicunt᷑ peccã expianda. Nã si diligent̃ inspici¬
at᷑ forte ipsũ peccare nemo uelit s uort̃ aliud auod¬
uult peccat. Om̃s quippe homines qui scientes facuus
qd̃ ñ licet. uelent licere. Usq ad eo ipsũ peceare ne¬
mo appetit ꝓpt̾ hoc ipsũ s ꝓpt̾ illud ꝙ ex eo ꝯsequit᷑:
ħ si ita se hñt. ñ st̃ peccã nolentiũ nͥ nescientiũ quȩ¬
ilud relatũ ꝑequȩ ẽ eos qui iniuriã pati posst̃. ⁊ facere
posse. Sane s̃ quidã qui facẽ ñ posst̃. ut puta furiosus
⁊ ĩpubes. qͥ doli capax non ẽ. Namꝙ hu pati iniuriã
solent. ñ facẽ. Cũ enĩ iniuria ex affectu facientis ꝯsi¬
stat. ꝯsequens erit dice hos siue pulsent siue ꝯuici¬
um dicant. in iuriã fecisse ñ uidĩ. Itaq pati qͥs inui-¬

Expanded text:
em minetur. ut falsum iuret, sed ut falsum iurando uiuat. quod si ita est, nescio, utrum possint dici ista peccata nolentium, qualia hic dicuntur expianda. nam si diligenter consideretur, forte ipsum peccare nemo uelit, sed propter aliud  peccat. omnes quippe homines, qui scienter faciunt quod non licet, uellent licere; usque adeo ipsum peccare nemo appetit propter hoc ipsum, sed propter illud quod ex eo consequitur. haec si ita se habent, non sunt peccata nolentium nisIllud relatum peraeque est, eos, qui injuriam pati possunt et facere posse. Sane sunt quidam, qui facere non possunt, utputa furiosus, et impubes, qui doli capax non est. Namque hi injuriam pati solent, non facere. Quum enim injuria ex affectu facientis consistat, consequens erit dicere, hoc, sive pulsent sive convicium dicant, injuriam fecisse non videri. Itaque pati quis inju
Abbreviated transcription (Latin):
sionib eiꝰ cõparandi s̃ qͦs ip̃e de tẽplo flagellatos eiecit.
Restat gͦ ut nicħ aliud querendũ ẽẽ fateamini nͥutrũ
iuste anĩpie feceritis. Non miremini si ñ dest̃ ministri¬
dõ ꝑ qͦs flagellemini. qr ꝑsecutionẽ patimini ñ a nob i s
sic̃ scͥptũ ẽ ab ip̃is factis ur̃is. Et infra De ꝑsecutiõe uĩa¬
tionẽ ẽẽ culpabilẽ. alioqͥn ñ laudabilit̾ dicẽt᷑. Detͣhẽtẽ
secreto ꝓximo suo. hc̃ ꝑsequebar. Nã cotidie uidemꝰ et
filiũ de patre tanꝗͣ de ꝑsecutore suo ꝯqueri. ⁊ ꝯiugem
de marito. ⁊ seruũ de dño. ⁊ colonũ de possessore. ⁊ reũ
de iudice. ⁊ militẽ łꝓuincialẽ de duce ł rege. cũ illi ple
rũq ordinatissima potestate hoĩes sͥ subditos ꝑt̾rores
leuiũ pęnaꝵ agͣuiorib malis ꝓhibeant atq cõpescãt
Plerũ ꝙ aut̃ a bona uita. ⁊ ab oĩs factis. minando ⁊ seui¬
endo det̾reant. S cũ a malo ⁊ illicito ꝓhibent. correctoͣsͣ

Expanded text:
sionibus eius comparandi sunt quos ipse de templo flagellatos eiecit. restat ergo ut nihil aliud requirendum esse fateamini nisi utrum iuste anDeo, per quos flagellemini, quia persecutionem patimini non a nobis, sed, sicut scriptum est, ab ipsis factis vestris. Et in libro de unitionem esse culpabilem. Alioquin non laudabiliter diceretur: Detrahentem secreto proximo suo, hunc persequebar . Nam quotidie videmus et filium de patre, tanquam de persecutore suo conqueri, et conjugem de marito, et servum de domino, et colonum de possessore, et reum de judice, et militem vel provincialem de duce vel regrumque ordinatissima potestate sibi homines subditos per terrores leuium poenarum a grauioribus malis prohibeant atque compescant, plerumque autem a bona uita et a bonis factis minando et saeuiendo deterreant. sed cum a malo et illicito prohibent, correctores et
Abbreviated transcription (Latin):
bare ñ pot̃ nicħ ꝓferat. s cũ ipso ad cõpunctio¬
ne eius secretis correctionib elaboret Qd̃ si forte¬
correctꝰ ꝑtinatior fu̾it. ⁊ se cõmunioĩ publice ingeᷤ
secedere ad tp̃s ꝓ ꝑsonȩ maioris auctoritate iubeat᷑.
Ille tñ quãdu nicħ ꝓbare ep̃s pot̾. in cõmunione
omniũ p̃ter ꝗͣ eiꝰ qui eũ reũ iudicat ꝑmanebit:

Expanded text:
bare non potest nihil proferat, sed cum ipso ad compunctionem ejus secretis correptionibus elaboret, qui si correptus pertinacior fuerit, et se communioni publice ingesssecedere ad tempus pro persona majoris auctoritatis jubeatur, illo, quandiu probare nihil potest, in communione omni
Abbreviated transcription (Latin):
emporis qualitas nos ãmonet ep̃oꝵ sedes suis.
antiquitus certis ciuitatib ostitutas ad alia q̃
securioria putamꝰ eius dẽ diocesis loca transponere.
quo ⁊ habitatores securi ualeant degẽ. ⁊ barbari
cenderit subiectionẽ. alius loco eius sub rogaripo¬
terit. Ille uero ad pontificatũ nequaꝗͣ. surg̾e ua¬

Expanded text:
emporis qualitas admonet episcoporum sedes, antiquitus certis civitatibus constitutas, ad alia, quae securiora putamus, ejusdem dioecesis loca transponere, quo et habitatores nunc degere, et barbariccenderit subjectionem, alius loco ejus subrogari poterit; ille vero ad pontificatum resurge
Abbreviated transcription (Latin):
cepto filioꝵ desid̾io. uxorẽ suã cognou̾it. qͦciens in¬
carcẽ positos. tardiꝰ requisierit. Infirmos tardius
uisitau̾it. Si discordes ad concordiã reuocare negle¬
xerit. Si plus aut ꝓximũ aut uxorẽ. aut filiũ aũ¬
seruũ exasꝑau̾it quã oportet. Si ampliꝰ fu̾it blan¬
ditꝰ quã oportet. Sicuicũq maiori ꝑsonȩ. aut ex
uoluntate. aut ex necessitate. adulari uoluerit.
Si pauꝑib esurientib nimiũ deliciosa ł sũp¬
tuosa ꝯuiuia p̃parauerit. Si se aut in eccła. aut
extra exclłam fabulis ociosis de quib in die iu¬
dicii ratio reddenda ẽ occupauerit. Si dũ in¬
caute iuramꝰ. ⁊ cũ hoc ꝑaliquã necessitatẽ ĩple¬
re ñ pot̾imꝰ. utiq ꝑiuremꝰ. ⁊ cũ omĩ facilitate¬

Expanded text:
cepto desiderio filiorum, uxorem suam cognoverit; quoties cepto desiderio filiorum, uxorem suam cognoverit; quoties tardius in carcere requisierit, infirmos tardius visitaverit; si discordes ad concordiam revocare neglexerit, si plus aut proximum aut uxorem aut servum exasperaverit quam oportet, si amplius fuerit blanditus quam oportet, si cuicunque majore possessione aut ex voluntate aut ex necessitate adulari voluerit, si pauperibus esurientibus nimium deliciosa vel sumptuosa cibi convivia paraverit, si aut in ecclesia aut extra eccldicii ratio reddenda est occupaverit; si dum incaute juramus, et quum hoc per aliquam necessitatem implere non poterim
Abbreviated transcription (Latin):
um. rapina. furtũ. suꝑbia. inuidia. auaricia.⁊ si
longuo tp̃re teneat᷑ iracundia. ⁊ ebrietas. si assi¬
dua sit: in eoꝵ numero cõputat᷑. Iuicũꝙ enim
aliquod de istis peccatis in se dñari cognouerit. n¬
si digne emendauerit. et si habuerit spaciũ longo
tp̃r pęnitentiã ñ egerit. ⁊ largas elemosinas ñero¬
gauerit.⁊ apeccatis istis se ñ abstinuerit. illo tran-¬
sitorio igne de quo apłs ait purgari ñ poterit. seo
et̾na illum flamina sine ullo remedio cruciabit.
Quȩ aut̃ st̃ minuta peccata licet om̃ib nota sĩ. ta¬
men qi longũ ẽ ut omĩa replicent᷑. opus ẽ ut exeiꝰ.
ł aliqua nominemꝰ. Quociens aliquis in cibo aut
potu. plus accipit quã necesse ẽ ad minuta peccã
oportet. plus tacet quã expedit. quociens pauꝑẽ
importune petentẽ exasꝑat. quociens cũ sit cor¬
pore sanus aliis ieiunantib prand̃e uoluerit. aũ
somno deditꝰ. tardiꝰ ad eccłam surgit. quociens ex¬

Expanded text:
um, rapina, superbia, invidia, avaritia; et, si longo tempore teneatur, iracundia; et ebrietas, si assidua sit, in eorum numero computatur. Quicumque enim aliqua de istis peccatis in se dominari cognoverit, nisi digne se emendaverit, et, si habuerit spatium, longo tempore poenitentiam egerit, et largas eleemosynas erogaverit, et a peccatis ipsis abstinuerit; illo transitorio aeterna illum flamma sine ullo remedio cruciabit. § 7. Quae autem sint minuta peccata, licet omnibus nota sint, tamen quia longum est, ut omnia replicentur, opus est, ut ex eis vel aliqua nominemus. Quoties aliquis in cibo aut potu plus accipit, quam necesse sit, ad minuta peccata oportet, plus tacet quam expedit, quoties pauperem importune petentem exasperat, quoties cum sit corpore sanus, aliis jejunantibus, prandere voluerit, et somno deditus tardius ad ecclesiam surgit; quoties, ex
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ cõmissa semel ad dãnationẽ sufficiunt. Alul
ta enĩ ex delib̾atione ꝓcedt̃. quȩ nͥ sepius iterata.
⁊ in ꝯsuetudinẽ fuerint deducta. quãuis graueis
pꝰ mortẽ. ñ tam̃ et̾nalit̃ ꝑdunt. qr ⁊ si quadã ratio-¬
ne cͥmina appellent᷑. tam̃ mortifera ⁊ capitalia ñs̃.
Unde augustinꝰ in omelia de igne purgatorio ex¬
ponens uerba apłi. siquis suꝑ hoc fundam̃tũ ȩdi¬
talia edificant. peccata ipsa ꝑ ignẽ transitoriũ pos-¬
sint purgari. ⁊ ipsi pꝰ ea aduitã ꝑpetuã ꝑuenire:
lntellectus iste fr̃s hem̃i corrigendus ẽ. qr ipsi se se-¬
duẽt. qui sic sͥ blandiunt᷑. In illo enĩ transitorio i¬

Expanded text:
el commissa ad damnationem sufficiunt. § 5. Multa enim ex deliberatione procedunt, quae nisi saepius iterata et in consuetudinem fuerint deducta, quamvis gravent post mortem, non tamen aeternaliter perdunt: quia etsi quadam ratione crimina appellentur. tamen mortifera, et capitalia non sunt. Unde Augustinus in homilia de igne purgatorio, exponens verba Apostoli: Si quis super hoc fundamentum aeditalia crimina aedificent, peccata ipsa per ignem transitorium possint purgari, et ipsi postea ad vitam perpetuam pervenire. Intellectus iste, fratres carissimi, corrigendus est, quia ipsi se seducunt, qui taliter sibi blandiuntur. Illo enim transitorio i
Abbreviated transcription (Latin):
peccato aliqͥs sit. S tał eligatur. cuiꝰ cõparatiõẽ
cȩteri grex dicantur. In epła uõ ad titũ crim̃ uocat᷑.
criminale peccatũ. ł criminał infamia. Unde ibi
legit᷑. Crim̃ ẽ querela. id est peccatũ. accusatione
⁊ damnatione dignũ. Qd̾ aut̃ sine crimine ẽẽ iu¬
uꝰ cͥminis ꝯscientia mentem eius remordeat.
riminis appellatio alias late patet. cõplectens
om̃e peccatũ qd̾ ex delib̾atione ꝓcedit. Uñ beda suꝑ
epłam iacobi. peccata quȩ ex ignorantia. ł infirmi-¬
tate humana cõmittunt᷑. dicit. ⁊ p̃cipit. alterutrũ

Expanded text:
peccato aliquis sit: sed talis eligatur, cujus comparatione ceteri grex dicantur. In epistola vero ad Titum crimen vocatur criminale peccatum vel criminalis infamia: unde ibi legitur: Crimen est querela, id est peccatum accusatione et damnatione dignum. § 3. Quod autem sine criminatione jullius criminis conscientia mentem ejus remordeat. § 4. Criminis autem appellatio alias late patet, complectens omne peccatum, quod ex deliberatione procedit. Unde Beda super epistolam Jacobi: Peccata, quae ex ignorantia vel infirmitate humana committuntur, dicit et praecipit alterutrum
Abbreviated transcription (Latin):
leuitam gestare in sinistro humero ꝓpt̾ quod
orat. idest p̾dicat. dexterã aut̃ partẽ oportet ha¬
bere liberam. ut expeditꝰ ad ministeriũ sacerdo¬
gradũ conscendere possint. qui pꝰ lapsũ ualeant
reparari. uł non: quib culpis a ꝓpͥo gradu mere¬
antur deici. quo accusante. quib testificantibus

Expanded text:
Levitam gestare in sinistro humero, propter quod orat, id est praedicat; dexteram autem partem oportet habere liberam, ut expeditius ad ministerium sacerdogradum conscendere possint; qui post lapsum valeant reparari, vel qui non; quibus culpis a proprio gradu mereantur dejici; quo accusante, qui