comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
figuratur. Et sicut ebur prius obseu¬
rum. limis et serris et scopulis luci¬
dum fit: ita et scĩꝑsectiones et attri¬
ciones diu̾sorum suppliciorum elima¬
ti: uirtutũ uarietate fuint lucidi.⁊ hẽ.
Bico a uestim̃tis tius spirabunt ħ:¬
.s. adomib.i. a cordib sc̃orum. in qͥb
habitat ds̃. Eburneis ꝓptercastitatẽ.
ł uirtunm decorem. Aliter ab illolo¬
co. Myrra et gutta. Et acc̃ipitur uestis
corpus xp̃i. qr celatur dĩtas. ab hoc¬
enim uenit mirra quia mortuus ẽ ꝓõib
hominib. Guita stuxit. qr duritiam
cordium sua p̾dicatiõe soluit. Cassia
ꝓdiit .i. redemptio. ꝑ aquam baptis¬
mi. Et hoc ẽ. Myrra et gutta ⁊ cassia.¬

Expanded text:
significatur: et sicut ebur prius obscusignificatur: et sicut ebur prius obscurum limis et serris, vel sculpulis lucidum fit, ita et sancti perfectiones et attritiones diversorum suppliciorum elimati virtutum varietate fiunt lucidi. Et hoc est, dico a vestimentis tuis spirabunt s, id est a cordibus sanctorum, in quibus habitat Deus; eburneis, propter castitatem, vel virtutum decorem. Aliter ab illo loco, myrrha et gutta, et accipitur vestis corpus Christi, qua celatur deitas. Ab hoc venit myrrha, quia mortuus est pro omnibus hominibus; gutta fluxit, quia duritiam cordium sua praedicatione solvit. Casia prodiit, id est redemptio per aquam baptismi. Et hoc est. Myrrha et gutta et cas
Abbreviated transcription (Latin):
Myrra & guita et .c. spira regum¬
bunt a uestim̃tis tuis. Boni ĩ bonore¬
odores uirtutum his aromatib tuo
odor sumus odor sumus: qui odores:
bene adhibentur nuptiali gaudio:
ut in nuptiis solet fieri. Est autem
amara species uermes aicens. est
carnis amaritudo. que pellit uermes
Gutta pellit om̃s inflaturas. ⁊ tu¬
mores .i. humilitas quȩ curat duri¬
tras cordium. Eassia in aquosis lo¬
cis nascitur. et crescit in immsum.
et reddit odorem: ħ ẽ. fides que ꝑbap¬
tisium crescit. Hestis autem xp̃i.
a qua hec fluunt: eccłia ẽ. quam xp̃c
sanguine abluit a macła. extendit
in cruce: a ruga dupplicitatis. & est
sensus. Myrra. s. carnis mortificatio.
quos antea dixerat uestim̃ta .s. scõs.
aliud domus dicuntur. que ip̃e sũt
eburnee. Uestim̃ta xp̃i dicuntur. qr
ornant ipsum. uita et doctrina. domꝰ
qr in eis habitat xp̃c. Eburneȩ: quia
ipsi sunt casti. ut elephans. Aquib¬
dam castum animal dr. Ebur etiam
frigide nature ẽ. Iõ in ebore castitas

Expanded text:
myrrha et gutta et casia spirabunt a vestimentis tuis. Boni odores virtutum his aromatibus ti bonus odor sumus Deo . Qui odores bene adhibentur nuptiali gaudio ut in nuptiis solet fieri. Est autem amara species, vermes arcens, est carnis amaritudo, quae pellit vermes Gutta pellit omnes inflaturas et tumores, id est humilitas, quae curat duritias cordium. Casia in aquosis locis nascitur, et crescit in immensum et reddit odorem: haec est fides quae per baptismum crescit. Vestis autem Christi, a qua haec fluunt, Ecclesia est, quam Christus sanguine abluit a macula, extendit in cruce a ruga duplicitatis. Et est sensus: myrrha, scilicet carnis mortificatio; quos antea dixerat vestimenta, scilicet imenta, propter aliud domus dicuntur, quae ipsae sunt eburneae. Vestimenta Christi dicuntur, quia ornant ipsum vita et doctrina: domus, quia in eis habitat Christus; eburneae, quia ipsi sunt casti, ut elephas a quibusdam castum animal dicitur. Ebur enim frigidae naturae est. Ideo in ebore castitas
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i. quo: qiͣ ueste celatur dĩtas. Et
scĩs. Hic ñ mutatur sensꝰ. His odorib
filiȩ regum t̾renorum. allecte xp̃m
secuntur. Postposito honore patrum.
Et hoc ẽ. A uestim̃tiꝰt. spirant hec o¬
doram̃ta. ex quib odoram̃tis uirtu¬
tum delectauerunt te .i. delectabilẽ
te habuert̃. filiȩ regum trenorum ad
dicit apłos. qui se et alios in uirtutib
regunt. Oorum filiȩ: sunt om̃s ꝑeos
in fide geniti. quos in honore xp̃i ñ
in suo genuerunt. A xp̃o enim xp̃iani. ñ
apet᷑ petrini. ł a paulo paulini dic̃t᷑.
Et ẽ. hoc tractum a uet̾i lege. In lege
enim scͥptum ẽ. Simortuus fui̾t frat̃
sine semine. accipiat uxorem fr̃ eiꝰ.
ł alius ꝓpinquior de cognatione. ut
suscitet semen ñ sͥ s frĩ suo. ⁊ habeat
natus nom̃ defuncti. hoc spũaliter.xͦ¬

Expanded text:
i, quo quasi veste celatur deitas. Et sanctis. Hic non mutatur sensus. His odoribus filiae regum terrenorum allectae Christum sequuntur, post habito honore Patrum, et hoc est, a vestimentis tuis, spirant haec odoramenta, ex quibus odoramentis virtutum delectaverunt te, id est, delectabilem te habuerunt filiae regum terrenorum, ad dicit apostolos, qui se et alios virtutibus regunt, quorum filiae sunt omnes per eos in fide geniti, quos in honore Christi, non in suo genuerunt, a Christo enim Christiani, non a Petro Petrini, vel a Paulo Paulini dicuntur. Et est hoc tractum a veteri lege. In lege enim scriptum est: Si mortuus fuerit frater sine semine, accipiat uxorem frater ejus vel alius propinquior de cognatione, ut suscitet semen, non sibi sed fratri suo et habeat natus nomen defuncti, . Hoc spiritualiter
Abbreviated transcription (Latin):
inte iustus es: s in aliis diligis iu¬
sticiam.⁊ odisti ñ homines s iniqͥ¬
tatem. Aliter ꝑfecte non diligitur
iusticia: nisi odiatur iniquitas. Si gͦ
homo iniquitatẽ in se odit eum dõ
facit. Odit ds̃ iniquitatem: ołis
& tu. ut unam rem ambo oditis.
ris enun dõ amicꝰ. si displiceat in
te ipso iniquitas tua u̾t placeat cre¬
quia dilexisti iusticiam & odistimi¬
quitatem: reddita sunt tͥ hec p̃remia.
xit te ds̃cum tam̃ diuinitas un-¬
gi ñ indiguerit. S hoc dicit. quia
homo ille ds̃ ẽ. qui scdm qd homo
ponitur ds̃ ꝓpatre & filio. & ing̾co
aꝑte alter uocatiuus ẽ: alter noĩa¬
tiuus. Iste uͦ unctꝰ ẽ: ille lapis .i. ꝑ illũ
lapidem significatus. quem ia cob
unxit. erigens in tytulum. et effun¬
de᷑ oleum desuꝑ. ꝑ hoc autem qd diẽ
eum unctum regem et sacerlotẽ¬

Expanded text:
te justus es, sed in aliis diligis justitiam; et odisti non homines, sed iniquitatem. Aliter perfecte non diligitur justitia, nisi odiatur iniquitas. Si ergo homo iniquitatem in se odit, cum Deo facit. Odit Deus iniquitatem, oderis et tu, ut unam rem ambo oderitis. Eris enim Deo amicus, si displiceat in teipso iniquitas tua, et placeat crequia dilexisti justitiam et odisti iniquitatem, reddita sunt tibi haec praemia, xit te Deus, cum tamen divinitas ungi non indiguerit; sed hoc dicit, quia homo ille Deus est, qui secundum quod homo ponitur Deus pro Patre et Filio, et in Graeco aperte alter vocativus est, alter nominativus est. Iste vero unctus est ille lapis, id est per illum lapidem significatus, quem Jacob unxit erigens in titulum, et effundens oleum desuper . Per hoc autem quod dicit eum unctum, regem et sacerdote
Abbreviated transcription (Latin):
mis .i. in puritate uirginũ. ⁊ purp᷑a.
.i. lam̃to penitentium ornatur regi¬
na. Uñ inuet̾i testam̃to cortine tab¬
nacłi ꝯtexte sunt de quatuor p̃cio¬
sis colorib .s. de bysso retorta. et coc¬
cobis tinc̾to iacincto.⁊ purpura s¬

Expanded text:
mis, id est in puritate virginum, et purpura, id mis, id est in puritate virginum, et purpura, id est lamento poenitentium ornatur regina. Unde in Veteri Testamento cortinae tabernaculi contextae sunt de quatuor pretiosis coloribus, scilicet de bisso retorta et cocco bis tincto, hyacintho et purpura
Abbreviated transcription (Latin):
runt. ¶Hic ab uxore ꝯm̃dat spon¬
sum. Qdicat. tu talis es: et spõsa
ta: regina. quȩ sub rege reg̃ .s. spon¬
sa excłia. a dextris tuis .i. in et̾n̾is spe.
Que autem a sinstris ẽ. ubi erunt edi:
non ẽ. regina s ancilla que de domo
eicietur cum filio suo. qͣn dicetur. Ite
maledicti in ignem ȩt̾num. Regi¬
ne autem dicetur. Uenite benedicti
deaurato .i. in doctͥna sapientie. cͥcũ¬
data uarietate .i. omĩb linguis uar¬
ata. tam̃ uestis catholice doctrine u¬
et disꝑtitis linguis suꝑ apłos des¬
cẽdit. ł ita ut ꝑ uestimentũ oꝑa in
intelligantur. qui dicitur deaurat᷑
non aureus. In auro enĩ intelligitur
caritas. Qod uero aureum ẽ. totum
de auro ẽ. Qd ẽ. deauratum: aurũ ht̃
et aliud. ⁊ est. Astitit regina in uestitu
bonorum oꝑm. deaurato. ñ aureo. ne
sola sit caritas. s adsint cet̾a que ca¬
ritas ornat. Ip̃a dico: cͥcũdata uari.
mitorum.⁊ si sitͣ unitas incaritate.
tam̃ auro .i. doctrina apłorum. &¬

Expanded text:
 Hic ab uxore commendat sponsum. Quasi dicat: Tu talis es, et sponsa ta, regina, quae sub rege regit, scilicet sponsa Ecclesia, a dextris tuis, id est in aeternis spe. Qui autem a sinistris est, ubi erunt haedi, nejiciatur cum filio suo , quando dicetur: Ite, maledicti, in ignem aeternum . Reginae autem dicetur: Venite, benedictideaurato, id est, in doctrina sapientiae, circumdata varietate, id est omnibus linguis variata. Tamen vestis Catholicae doctrinae uet dispertitis linguis super apostolos descendit . Vel ita, ut per vestitum opera intelligantur, qui dicitur deauratus, non aureus. In auro intelligitur charitas. Quod vero aureum est, totum de auro est: quod est deauratum, aurum habet et aliud. Et est: Astitit regina in vestitu bonorum operum; deaurato, non aureo, ne sola sit charitas, sed adsint caetera quae charitas ornat. Ipsa dico circumdata varietate meritorum; et si sit unitas in charitate, tamen auro, id est doctrina apo
Abbreviated transcription (Latin):
Te̾rcia pars. u̾bi laus spõse cantat᷑.
s submissius .i. munꝰ excellenter ꝙͣ
supͣ laus sponsi. Et laudat eam qͣdiz¬
formiter .s. a forma. agłia. ab adoles¬
centulis. aꝓle. Alloquituir autem ꝓ¬
pħa reginam. tanꝙͣ unus de patrib.
dicat. Astitit regina a dextris. ⁊ o regina
filia mea .i. mnea p̾dicatione genita.
Audi intus & uide dñm xp̃m. Quasi.
Iudei uiderunt et occidunt. Tu audi ey¬
głium: et credo uidebis dm̃. Hic ꝑyma¬
ginem: in futo ꝑ speciem. ł. audi ꝓpħiaᷤ
que in carnationem dñ p̃dixerunt.

Expanded text:
Tertia pars, ubi laus sponsae cantatur, sed submissius, id est minus excellenter, quam supra laus sponsi. Et laudat eam quadriformiter, scilicet a forma, a gloria, ab adolescentulis, a prole. Alloquitur autem Propheta reginam tanquam unus de Patribus,res. Quasi dicat: Astitit regina a dextris tuis. Et, o regina, filia mea, id est mea praedicatione genita, audi intus, et vide Deum ipsum. Quasi dicat: Judaei viderunt et occiderunt, tu audi Evangelium et credendo videbis Deum: hic per imaginem; in futuro, per speciem. Vel, audi prophetias, quae Incarnationem Christi praedixerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
eum eẽ. significat. In cuiꝰ sgura. ĩ
uet̾i testam̃to reges et sacerdotes
ungebantur. Unxit dico: oleo sꝑi¬
ei namq sp̃s ñẽ. datus ad m̃suram.
in quo habitat plenitudo diuinita¬
tatis corꝑalit̾. ⁊ d̾e plenitudine eiꝰus

Expanded text:
eum esse significat, in cujus figura in Veteri Testamento reges et sacerdotes ungebantur . Unxit dico oleo spiEi namque spiritus non est datus ad mensuram , in quo habitat plenitudo divinitatis corporaliter , et de plenitudine ejus
Abbreviated transcription (Latin):
ni tui ẽ. uirga directionis. que dis¬
tortos erigit. Hec est regula diui¬
ne equitatis que uere recta: et nꝙͣ
curuatur. Hec iustos regit: iniquos
multum blandiatur. quia uirga
directionis ẽ. ei. Si alios iusticia reg̃¬
alios et ꝯterit mĩa. Regit spũales:
ꝯterit carnales. Sic dilige miscdiã:
ut uelis eẽ. ueracem.¶ i ere uirga¬

Expanded text:
onis, quae distortos dirigit. Haec est regula divinae aequitatis, quae vere recta est et nunquam curvatur. Haec justos regit, iniquos rdia Christi multum blandiatur, quia virga directionis est ei, si alios regit, alios conterit; regit spirituales, conterit carnales, sic dilige misericordem, ut velis esse veracem. Vere est virga
Abbreviated transcription (Latin):
ret ista: ipẽ .N. nouit absꝯdita cordis
pondere acute ꝓnuntiationis ostẽ¬
ditur. Uere ħ manifesta requiret qr
etiam occulta. Ipẽ enim nouit absꝯ¬
dita cordis. Qdͣ .s. corde magis religio
geritur. quam deuotione corꝑis. Et
nota qd ait nouit. Noscere ds łr.
et qd nouit. te facit noscere. Und¬
ad abraham ait. Nunc cognoui qd̾
feci. Nou̾it gͦ ds̃ quomodo reqͥrit.
.i. ita noscere dicitur. qͦmͦ require .s. ñ¬

Expanded text:
iret ista? ipse enim novit abscondita cordis.pondere acutae pronuntiationis ostenditur. Vere haec manifesta requiret, quia etiam occulta ipse enim novit abscondita cordis. Quo, scilicet corde, magis religio geritur, quam devotione corporis. Et nota quod ait novit. Noscere dicitur Deus, quod te facit noscere. Unde Abrahae ait: Nunc cognovi quodfeci. Novit ergo Deus quomodo requirit, id est ita noscere dicitur, quomodo requirere,
Abbreviated transcription (Latin):
cum quo.⁊ in quo omiria dispono.
antequã sint in oꝑe. de hocͣ u̾bo
alibi dr̃. Semel locutus ẽ ds̃ ⁊ c̃.
Idem u̾bum uocat et linguamdi¬
cens. Lingua nr̃a. qiͣ dicat. Nõ so¬
lum dispono omĩa: cum eo: s etiã
ꝑeum loquor. & hoc ẽ. Ipse ẽ lingͣ
mea. Hic ẽ. etiam chalamus mei
scͥbe. Apta ꝯꝑatio ẽ. Ut enim scri¬
ba nil sine chalamo. nec chalamꝰ
sine scriba oꝑatur: sic cooꝑantur

Expanded text:
cum quo et in quo omnia dispono antequam sint in opere. De hoc verbo alibi dicitur: Semel locutus est Deus, etc. . Item verbum vocat et linguam dicens: Lingua mea, quasi dicat: Non solum dispono omnia cum eo, sed etiam per eum loquor. Et hoc est, ipse est lingua mea, hic est etiam calamus mei scribae, apta comparatio est. Ut enim scriba nil sine calamo, nec calamus sine scriba operatur, sic cooperatur
Abbreviated transcription (Latin):
scdm humanitatem diuinitatem:
Speties enim refert᷑ ad humanitatẽ.
in qua mundo apparuit. Pulchritu¬
do. ad deitatem.qua omĩa decora sut.¬
Et intende .i. hominẽ ꝑeuntem mi¬
seratus respice. b̾ita. ⁊ accipitur ꝓ e¬
tus. intende .i. hominẽ miscłit̃ respi¬
.i. liberans homines. ꝓcede. de utero
uirginis: ut sponsus de thalamo.ł.¬
ꝓsꝑe ꝓcede .s. ab his uictis ad alios
uincendos. ⁊ regna.i. in fide hominũ
tuam potentiam ostende. qui semꝑ¬

Expanded text:
secundum humanitatem et divinitatem. Species enim refertur ad humanitatem, in qua mundo apparuit; pulchritudo ad deitatem, qua omnia decora sunt. Intende, id est hominem pereuntem miseratus respice. Vel ita. Et accipitur pro etus, intende, id est hominem misericorditer respie, id est liberans homines, procede de utero Virginis, ut sponsus de thalamo.s: vel, ab his victis ad alios vincendos. Regna. In fide hominum tuam potentiam ostende, qui sem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ fidem gentib. que putant mortu¬
um. Sienim et illi crederent resurrexis¬
se: tredentes in eũ ñ ꝑsequerentur. s
et ipsi crederent. Qͣ dicat. Tota die
mortificam᷑. ⁊ ut hec finiantur: exur
ge ꝑfidem ingentib. qr tu o dñe ob¬
dormis. ñ nob̃ s gentib que ñcredũt.¬
&̾ hoc quare. Exurge. Repetit exur¬
ge ex affecti. et ne repellas in finem:
liuisceris qͣiͣoblitus sis nr̃i mopie
tribulationis nr̃e. cuiꝰ semꝑe. clemẽs
inspectores. Iõ ne obliuiscaris: qm̃ a
nima nr̃a humiliata ẽ. in pulue̾ .i. int̃¬

Expanded text:
, sed gentibus quae putant mortuum. Si enim et illi crederent resurrexisse, credentes in eum non persequerentur; sed et ipsi crederent. Quasi dicat: Tota die mortificamur, et ut haec finiantur, exsurge, per fidem in gentibus, quia, tu, o Domine, obdormis, non nobis sed gentibus, quae non credunt. Et hoc, Quare? Exsurge, repetit ex affectu. Et ne repellas in finem. livisceris, quasi oblitus sis nostri, inotribulationis nostrae, cujus semper est clemens inspector. Ideo ne obliviscaris, quoniam anima nostra humiliata e
Abbreviated transcription (Latin):
minist̾i ᷤᷤ angłorum. in leticia et exul¬
tatione. q sexus ille fragilis. uicit gͣ¬
ues passioẽs corꝑis. Quo: Adducent᷑
tanquam uiui lapide̾s in templum
adducantur in templum. quia sũt
et heretice uirgines extra templũ ħ.

Expanded text:
ministeriis angelorum, in laetitia et exsultatione, quia sexus ille fragilis vicit graves passiones corporis, quo adducentur tanquam vivi lapides, in templum adducantur in hoc templum, quia sunt et haereticae virgines extra hoc templum,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. ł iõ dicit uelociter scribentis. ut
notetur uirtus ꝓpħie. que ñ sub crucia¬
tu humano cogitat. qd de arebano diui¬
nitatis aliis diuulgat. E chalamo ꝯꝑat¬
linguam suã. ut ꝑ hoc intelligatur scͥp

Expanded text:
sunt . Vel ideo dicit, velociter scribentis, ut notetur virtus prophetiae, quae non sub cruciatu humano cogitat, quod de arcano Divinitatis aliis divulgat. Vel calamo comparat, ut per hoc intelligat s
Abbreviated transcription (Latin):
implete sunt ꝓmissiones. Et ꝓꝑter
mansuetudinem implendam. in
te et intius. Et ita factum ẽ: quia
passi sunt martyres: uñ regnum
creuit ut᷑ et ipẽ prior passꝰ ẽ. Et ꝓpt̃
&̾ hoc potes: quia deducet te mira¬
biliter dextera tua. hoc ñ mutatur.

Expanded text:
impletae promissiones. Et propter mansuetudinem implendam in te et in tuis: et ita factum est, quia passi sunt martyres, unde regnum crevit, ut et ipse prior passus est. Et propter ujusque. Et hoc potes, quia deducet te mirabiliter dextera tua. Hoc non mutatur.
Abbreviated transcription (Latin):
pater et et filius. Et nota. qr ñ
sono qui transit ꝯparat u̾bum:
s scripto quod manz. ut ostendat
filium coetnũ patri. Scribe dico. ue¬
lociter scribentis. qr ñ unũ pꝰ aliud
s omĩa simul in uno u̾bo et̃no pat̾
dis ponit. Speciosus. Supra pater
ꝯm̃dauit filium scdđm diuinam na¬
turam. hic scđm humanã. Qͣ dicat.
Genitꝰ ẽ. filius scłm qd ds̃ : de mea
benedixit te. Priora dixit ꝓpħa ex ꝑ¬
sona dei patris. ħ ex sua. Accomodati
enim uidetur. hoo accipi ex ꝑsona ꝓ¬
pħȩ. quam ex ꝑsona patris. ⁊ muta¬
tiones ꝑsonarum repentine. ⁊ omĩ¬
no ex inꝑuiso inueniunt᷑ in seĩs seͥꝑ¬
celorum datur. cum olim t̾ra daret᷑.
benedixit te. hominẽ ds̃ inet̃num.
dando tibi regnum. cuiꝰ regni ñ erit

Expanded text:
Pater et Filius. Et nota quia non sono, qui transit, comparat verbum, sed scripto, quod manet; ut ostendat Filium coaeternum Patri. Scribae dico, velociter scribentis, quia non unum post aliud, sed omnia simul in uno verbo aeterno Pater disposuit. Speciosus, supra Pater commendavit Filium, secundum divinam naturam, hic secundum humanam. Quasi dicat: Genitus est Filius secundum quod Deus de mea benedixit te. Priora dixit Propheta ex persona Dei Patris, haec ex sua; accommodatius enim videtur hoc accipi ex persona Prophetae, quam ex persona Patris et mutationes personarum repentinae, et omnino ex improviso inveniuntur in sanctis Scricoelorum datur, cum olim terra daretur, benedixit te hominem, Deus in aeternum, dando tibi regnum, cujus regni non erit
Abbreviated transcription (Latin):
mea regi .i.ad laudem eiꝰ qui ex eo ha¬
beo. Oꝑa dicit hunc psalmum. hanc
enim p̾dicationem quam m̃te ꝯceꝑat.
regidicere gestiebat. Ne uͦ eum aliquid
a se putes dicere. calamo scribe se ꝯꝑat.
A spũ enim scõ regitur. & hoc ẽ. Et Iin¬

Expanded text:
id est ad laudem ejus, quia ex eo habeo, opera dicit hunc psalmum. Hanc enim operationem quam mente conceperat, regi dicere gestiebat. Ne vero eum aliquid a se putes dicere, calamo scribae se comparat, a Spiritu enim sancto regitur. Et hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
nunt patri. Arbitrant᷑ autẽ illi ex
ꝑsona patris hec intelligi sic. Com¬
gio genui: s de corde. sicut homo
gen̾at ꝯsilium suũ de corde. anteꝙͣ
sit qd facturꝰ ẽ. ꝯsilium ẽ. Consilium
uero patris filius ẽ. quẽ ante oĩa
creata ex se pater genuit. Et ẽ. sensꝰ.
filius in natura sui solus bonus ẽ.
cum patre et spũ scõ. Uñ nemo bo¬
nus. nisi solus ds̃. Est etiam bonũ
hoc uerbum. qr ꝑ eum omĩa bõa
facta sunt. Sequitur. Dico .i. u̾bum
ꝓfero. Idem hic dicit qd prius dixe¬
rat. s addit. Oꝑa mea regi. uͥ in ipo
u̾bo omĩa oꝑa dĩ eẽ. dicit. Unde
alibi. Qͦd factum ẽ.s. in temꝑe. in

Expanded text:
niunt Patri; arbitrantur autem illi, ex niunt Patri; arbitrantur autem illi, ex persona Patris haec intelligi sic: Comjugio genui, sed de corde, sicut homo generat consilium suum de corde, antequam sit quod facturus est, consilium est. Consilium vero Patris, Filius est, quem ante omnia creata ex se Pater genuit. Alcuin., CassFilius in natura sui solus bonus est cum Patre et Spiritu sancto. Unde nemo bonus nisi solus Deus . Est etiam bonum hoc Verbum, quia per eum omnia bona facta sunt. Sequitur: Dico, id est verbum profero. Idem hic dicit, quod prius dixerat; sed addit: Opera mea regi, ubi in ipso Verbo omnia opera Dei esse dicit. Unde alibi: Quod factum est, scilicet in
Abbreviated transcription (Latin):
Sccda pars. ubi incipit de laud̃ in et̃nũ
sponsi. quam ꝓmiserat. pͥus laudãs
eum a forma. qiͣ. Ergo intromissus ad
sponsum. de laude eiꝰ cantat. Speciosꝰ
es forma qr ĩmuis a pecc̃o. p̃ filus ho.
Est utiq homo. et cum ipse sit homo:
ñ ẽ. tam̃ ut quilib homo. Et iõ. ut eum
in suo genere ꝯm̃daret. ñ ait hic p̃an
głis. quos etiam excellit. s dicit p̃ filiis
hominũ. Contra illos qui putates eum
purum hominẽ dict in ysaia ꝓpħ̃a. U¬
dimus eum ñ habentem speciem neq
decorem. Et qr ñ sufficit pulcͥtudo sine
sapientia & eloquentia: addit. Et diffu¬
dicit: quia eoloquente mũdꝰ graciam
reꝯcillationis accepit. Propterea que a
pͥncipio psalmi usq adhuc dicta sũt.
in ꝑsona ꝓpħe leguntur. sic et sequẽ¬
tia. Augustinus tñ ⁊ ieronimꝰ dict̃. qd̾
quidam putant ꝑsonam patris hoc
dic̾e. licẽt magis suꝑsticiose dice̾¬
quam uere. ñ ꝯsiderantes textum
totum. ubi sunt quedam que ñ ꝯue¬

Expanded text:
da pars, ubi incipit de laude sponsi quam promiserat, prius laudans eum a forma. Quasi ergo intromissus ad sponsum, de laude ejus cantat, speciosus es forma, quia immunis a peccato prae filiis hominum. Est utique homo, et cum ipse sit homo, non est tamen ut quilibet homo. Et ideo ut eum a suo genere commendaret, non ait hic, prae angelis, quos etiam excellit; sed dicit, prae filiis hominum, contra illos qui putantes eum purum hominem, dicunt in Isaia propheta: Vidimus eum non habentem speciem neque decorem . Et quia non sufficit pulchritudo sine sapientia et eloquentia, addit: Et diffudicit, quia eo loquente, mundus gratiam reconciliationis accepit. Propterea, quae a principio psalmi usque huc dicta sunt, in persona Prophetae leguntur, sicut et sequentia. Augustinus tamen et Hieronymus dicunt quod quidam putant personam Patris haec dicere, licet magis superstitiose quam vere, non considerantes textum totum, ubi sunt quaedam quae non conve
Abbreviated transcription (Latin):
Sagite tue sunt acute .i. u̾b̾a tua
que corda hominũ penetrant & ue
lociter quo uult ꝑueniunt. & longe
diriguntur. Et nota. qr supͣ gladius
positus ẽ. quia ꝓpe ferit. hic sagita
que eminꝰ ⁊ sic in ꝯp̃hensibilis potẽ¬
tia x ostenditur. Et populi per eas sagittas
uuln̾ati: sub te cadent in corda. ł. in
ante eum. Corda dico: inimicorũ regis
.l.inimicorũ tuorum qui es magnus
rex. ut. s. de inimicis sint anici. sicut
saulus. qui pͥus erectus ꝯtra xp̃m.¬
celitus emissa sagita. corde ꝑcussus
ẽ. ⁊ cecidit ꝑ humilitatem dicens. do¬
mine quid me iubes facere. łita.
Populi inimicorum regis .i. multi
de inimicis tuis. sub te cadent .i.
subponent se tibi. et hoc: incorde
.l. ex ratione ł ex uoluntate. Hoc est
quod tytulus dixit ꝓhis qui ꝯmu¬
tabuntur et filiis chore. ẜ hic̃ aui¬
dicio ꝯm̃dat xp̃m. Sedes enim ad
iudicium ꝑtinet. Qͣ dicat. Bene¬
dixit te ds̃ inet̾̃num. quia Sedes

Expanded text:
ua, quae corda hominum penetrant, et 97 velociter quo vult, perveniunt, et longe dirigunt. Et nota quia supra gladius positus est, qui prope ferit: hic sagitta, quae eminus, et sic incomprehensibilis potentia Christi ostenditur. Et populi per eas sagittas vulnerati, sub te cadent in corde, vel ante eum. Corda dico inimicorum regis, id est inimicorum tuorum, qui es magnus rex, ut scilicet de inimicis sint amici, sicut Saulus, prius erectus contra Chriscoelitus emissa sagitta corde percussus est, et cecidit per humilitatem dicens: Domine, quid me jubes facere? Vel ita, populi inimicorum regis, id est multi de inimicis tuis, sub te cadent, id est supponent se tibi. Et hoc, in corde, id est ex ratione, vel voluntate. Hoc est quod titulus dixit, pro his qui commutabuntur et filiis Core. VERS. dicio commendat Christum. Sedes enim ad judicium pertinet. Quasit dicat: Benedixit te Deus in aeternum, quia sedes
Abbreviated transcription (Latin):
Qͣ non solum ꝓ nob̃ oramꝰ. s et ꝓhis
qui facile cecdunt illicitis morib. et
tionis u̾bo ponitur exurge. qđ ꝑtinz
ad xp̃i resurrectionẽ. inqua ẽ. spes
omiaũ fideliũ. in qͣ humana destrui¬
tur captiuitas. ꝑ ꝗͣ etiam sumꝰ adu¬
ti.⁊ lib̾ati. Qͣ dicat. Qea ita humiliati
captiuitate. Et hoc: ꝓpter nom̃ tuum

Expanded text:
quasi non solum pro nobis oremus, sed et pro his quasi non solum pro nobis oremus, sed et pro his qui facile cedunt illicitis moribus, ettionis verbo ponitur, exsurge, quod pertinet ad Christi resurrectionem, in qua est spes omnium fidelium, in qua humana destruitur captivitas, per quam etiam sumus adjuti et liberati. Quasi dicat: Quia ita humiliati captivitate. Et hoc propter nomen tuum
Abbreviated transcription (Latin):
Exurge .i. fac nos surgere a t̾renis ad cȩ¬
lestia ad celestia. adiuua nos erectos:
Et redime nos .i. lib̃a nos adiutos. u
sine metu simꝰ ⁊ hoc totum ꝓpt̾ nom̃
co. Qm̃ humiliata : c̃ĩ martyres quoꝵ¬
uox hic ẽ. supͣ orauerant. ⁊ licet ds̃¬
ex audire differat. tam᷑ pꝰ morã auditi¬
onis ñ desꝑant. s ꝯtinuant orationẽ.
et cinere supͣ se asꝑso aĩã peccõrum
memoria cruciant scdm morem pęni¬
tentium. Cinis namq & cyliciũ: sunt
armapenitentiũ. Uñ temꝑe quadrage¬
simaliciniꝰ spargitur suꝑ capita pȩ¬
nitentiũ. ob humilitatẽ. et fragilis
ꝯditionis memoriã. Et hoc ẽ. Nonde
tenduntur. hoc autẽ dicendo. sũm̾ã
humilitatem ostendit. Qͥ enim ga¬
nua tr̃e affigit. ht̃ qͦ plus humiliet᷑.
Qͥ uͦ sic humiliatur. ut etiam uenter
hereat t̾re. si ht̃ ultra quo humilietur.
Expͥmit iste nimiã humiliatõẽ. ut q
uenit ad sũmũ: iam assit dĩ miserati¬
o. b ita. Ideo ne obliuiscaris. qm̃ aĩa

Expanded text:
est fac nos surgere a terrenis ad coelestia; et adjuva nos erectos, et redime nos, id est libera nos adjutos ut sine metu simus; et hoc totum propter nomen co, quoniam humiliata. Sancti martyres quorum hic vox est, supra oraverant, et licet exaudire differat, tamen post moram auditionis non desperant, sed continuant orationem, et cinere super se asperso animam peccatorum memoria cruciant, secundum morem poenitentium. Cinis namque et silicium sunt arma poenitentium. Unde tempore quadragesimali cinis aspergitur super capita poenitentium ob humilitatem, et fragilis conditionis memoriam. Et hoc est, non detenduntur. Hoc autem dicendo summam humilitatem ostendit. Qui enim genua terrae affligit, habet quo plus humilietur. Qui vero sic humiliatur ut etiam venter haereat terrae, non habet ultra quo plus humilietur. Exprimit ergo iste nimiam humiliationem, ut quia venit ad summum, jam adsit Dei miseratio. Vel ita, ideo ne obliviscaris, quoniam a
Abbreviated transcription (Latin):
doces. que falsitatem nr̃am destruit.
Et ꝓpter mansuetudinem .i. qr mã¬
suetus es. ferendo malos. ũ ⁊ qñꝓini
te ꝯdempnabo: sic et sui. & ꝓpt̃ tͦticiã¬
.l. quia iusticiam in te ostendit: ⁊ hoc̃
totum iõ qi deducet te in offense ꝑ
cursus tocius uitȩ. ł de popło ad
popłm mirabiliter: qr om̃s mira¬
buntur. ł qr miracła faciet dextera

Expanded text:
doces, quae falsitatem nostram destruit; et propter mansuetudinem, id est quia mansuetus es, ferendo malos, ut et quando te condemnabo , sic et sui. Et propter justitiam, quia justitiam vitae ostendit, et hoc totum ideo quia deducet te inoffense per cursus totius vitae, vel de populo ad populum, mirabiliter, quia omnes mirabuntur, vel quia miracula faciet
Abbreviated transcription (Latin):
hie de scĩs nuptiis
bis. saluatoris et saluandorum. Unde
et hoc carm̃ dicitur epythelamium.
.l. laus thalami. qr laus sponsi et spõ¬
se hic cantat᷑. Solent in nuꝑtiis ad ho¬
norem sponsi & sponse quedam car¬
mina cantari. que dicuntur epytha¬
lamia .i. laudes thalami. Similia his¬
cantat in his nuptiis ꝓpħa. In nupti
cum exultatione sc̃a ꝯclamantꝰ. Unde
pascitur auditor harum nuptiarum.
copulam in thalamo uirginis fecit
dĩ gr̃a. quando u̾bum caro factumẽ.
et humana natura diuine unita &
sponso sponsa: Nunc caritate: pꝰetiã
immortalitate ꝯuncta. Et ẽ. sensus
tytuli. Psalmus hic subaudi tendẽs

Expanded text:
hic de sanctis nuptiis bis, Salvatoris et salvandorum. Unde et hoc carmen dicitur epithalamium, id est laus thalami, quia laus sponsi et sponsae hic cantatur. Solent enim in nuptiis ad honorem sponsi et sponsae quaedam carmina cantari, quae dicuntur epithalamia, id est laudes thalami. Similia cantat in his nuptiis Propheta. In nuptiicum exsultatione sancta conclamant: unde pascitur auditor. Harum nuptiarum copulam in thalamo Virginis fecit Dei gratia, quando Verbum caro factum est, et humana natura divinae unita, et sponso sponsa, nunc charitate, post etiam immortalitate conjuncta. Et est sensus tituli: Psalmus hic subaudi, tendens
Abbreviated transcription (Latin):
Plangit hic eos qui sunt uenter .i. car¬
nales. et heserunt .i. ꝯsensert̃ iniquis.
S ut hec finiant᷑. exurge gentib ꝑfi
dem. quib a ꝑsecutione cessantib ⁊̃
qui t̾re heserant. eruti et penitentes
redduntur corꝑi xp̃i. Iñ sequit᷑. Et sie
adiuua nos ⁊ redime de manu genti¬

Expanded text:
plangit hic eos qui sunt venter, id est carnales, et haeserunt, id est consenserunt iniquis. Sed ut haec finiantur, exsurge, gentibus per fidem, quibus a persecutione cessantibus etiam qui terrae haeserant eruti et poenitentes, redduntur corpori Christi, unde sequitur, et sic adjuva nos, et redime nos de manu genti
Abbreviated transcription (Latin):
Q= re faciem. duob p̃dictis duo alia
reddit. Quasi dicat. Qosdam repellis:
qr faciem tuam au̾tis .i. cognitionem
tuam eis subtrahis. Obdormis qͥb dã
qui gemunt de malis. qr obliuis ce
dinis. sine quo mopes sumꝰ. & tribu¬
lationis nr̃e. qr eam ñ mittigas. & ħ¬

Expanded text:
 int. Duobus praedictis duo alia reddit, quasi dicat: Quosdam repellis, quia faciem tuam avertis, id est cognitionem tuam eis subtrahis, obdormis quibusdam qui gemunt de malis, quia obliviscetum fortitudinis sine quo inopes sumus, et tribulationis nostrae, quia eam non mitigas.
Abbreviated transcription (Latin):
Tercia pars. ubi p̃catur auxi las in fi¬
lium. ut hic afflictis temꝑe resur nẽ:¬
rectionis subueniat. Qtͣ dicat. nos tan
ꝯforta stantes. Iõ dico exurge: quia ob
utinam abeẽt. Si uͦ ꝓutilitate: utinã
adeẽt. Et exurge reducendo deficien¬
tes. & ne repellas in finem. ⁊ si hie re¬
pellis: ñ infinem hoc facias Qaure

Expanded text:
a pars ubi precatur auxilium, ut hic afflictis tempore resurrectionis subveniat, quasi dicat: Nos tant id est conforta stantes. Ideo dico exsurge, quia obdutinam abesset! si vero pro utilitate, utinam adesset! Et exsurge reducendo deficientes, et ne repellas in finem. Et si hic repellis, non in finem hoc facias. VE
Abbreviated transcription (Latin):
Qm̃ mortificamur tota die. longis pa¬
ssionib. et hoc ꝓpter te. ñ ꝓcriminib
nr̃is. s ut fides tua gentib augeatur.
Et hoc: qd̃ ꝓte mortificam: est cde iłł
abs ꝯditis. Qd enĩ moritur uidet hõ. s
cur: Non nͥ ds̃. Estimati sumꝰ sic̃ oues
occisionis .i. sinẽ aliqua reluctatione
sumus occisi. bita iunge litterã u̾sꝰ
huiꝰ. Qemã ꝓpt̾ te. Hactenus dixerut̃
qd̾ñ sunt obliti: hic petunt ꝑseu erare.
qiͣ. Non sumꝰ obliti. Et ut ꝑseueremus.
exurge: et debes. qm ꝓpter te mortifica¬

Expanded text:
m mortificamur tota die longis passionibus. Et hoc propter te, non pro criminibus nostris, sed ut fides tua gentibus augeatur, et hoc quod pro te mortificamur, et de illis absconditis. Quod enim morimur, videt homo; sed causam non nisi Deus. Aestimati sumus sicut oves occisionis, id est sine aliqua reluctatione sumus occisi. Vel ita lege litteram versus hujus. Quoniam propter te: Hactenus dixerunt quod non sunt obliti, hic petunt perseverare, quod non sumus obliti. Et ut perseveremus, Exsurge, et debes. Quoniam propter te mortifica
Abbreviated transcription (Latin):
sponso & sponsa. sebitur ł cantatur. filis
chore ad intlłectum .i. ut intelligant &
uenerent᷑ tm̃ mist̾iũ. Intentioẽ mont
ad laudem sponsi et sponse. Modus.
triꝑtitus ẽ. psalmꝰ. Primo ꝓpħa celes¬
tib epulis saginat᷑. p̃conia dĩ se eruc¬
taturum ꝓmittit. Scdo. incipit de lau¬
de sponsi. laudans eũ quadriformit᷑. a
forma. a potestate. a iudicio. ab orna¬
tu. ibi. Speciosus. Tercio: laus sponse
cantatur submissius. Item qͣdriformit̃.
a forma.a głia. ab amicab. a ꝓle. ibi.
Audi filia. froppħa gͦ quasi ad has nu¬
ptias intromitti desidans: ut sͥ aꝑiat᷑
se uelle sponso cantare ait Exuctauit

Expanded text:
scribitur, filiis Core ad intellectum, id est, ut intelligant et venerentur tantum mysterium. Intentione monet ad laudem sponsi et sponsae. Modus. Tripartitus est psalmus. Primo Propheta coelestibus epulis saginatus, praeconia Dei se eructaturum promittit. Secundo incipit de laude sponsi, laudans eum quadriformiter, a forma, a potestate, a judicio, ab ornatu, ibi, speciosus. Tertio, laus sponsae cantatur submissius. Item quadriformiter, a forma, a gloria, ab amicabus, a prole, ibi, audi filia. Propheta ergo, quasi ad has nuptias intromitti desiderans, ut sibi aperiatur se velle sponso cantare, ait
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce intellectus ẽ. iste filiorum cho¬
re. qui ꝓpter hec omĩa mala ñ obli¬
uiscuntur dm̃. scientes qr ds̃ requi¬
ret ista. Qtͣ dicat. Non sumus obliti
te: qr si obliti sumus. ⁊ c̃. Uł sic iunge.
Non sumꝰ obliti. S si sumꝰ obliti no¬
men dĩ nr̃i. & si expandimꝰ manus
nr̃as. ad litteram. descͥptio orantis.
ostenditur. qui tensis manib crucẽ
esficit quam fronte recepit. ł ꝑmanꝰ¬

Expanded text:
lectus filiorum Core, qui propter haec omnia mala non obliviscuntur Deum, scientes quia Deus requiret ista. Quasi dicat: Non sumus obliti te, quia si obliti sumus, etc. Vel sic junge, non sumus obliti, sed si sumus obliti nomen Dei, et si expandimus manus nostras. Ad litteram. Descriptio orantis ostenditur, qui tensis manibus crucem efficit, quam fronte recepit.
Abbreviated transcription (Latin):
unde nascitur ꝯpunctio et penitu¬
do. Exaltabis autem in loco fortu
de lege tua pendere fecisti. Alia nõ
qm̃ humiliasti nos in loco affuctoĩs
hoc ñ mutatur. & cooꝑuit nos um¬
morientes. et alios ad suȩ mortis
tenebras trahentes. ł hec mortali¬
tas umbra mortis ẽ. Uera autẽ
mors ẽ.dãꝑnatio cum diabolo. S¬

Expanded text:
unde nascitur compunctio et poenitudo. Exaltabis autem in loco fortitde lege tua pendere fecisti, alia non quoniam humiliasti nos in loco afflictionis, hoc non mutatur. Et cooperuit nos ummorientes, et alios ad suae mortis tenebras trahentes. Vel haec mortalitas umbra mortis est. Vera autem mors est damnatio cum diabolo.
Abbreviated transcription (Latin):
s simul uenert̃ suꝑ nos. qr ñ
erant innobis
yenerunt dico:
fera ł torrens. nec obliti sum̃us te.
qrꝰ intelligimꝰ gratis colendum te.
ꝓpter te. Ecce quanta firmitas mar¬
tẏrum. Et iniq. Qͣ dicat. Qẽm nõ
obliti sumus: Qa iniq ñ .e. ĩ.t. tuo.¬
testam̃to .i. in pacto qđ pepigimus
tecum in baptismo Et non reces
ratio nr̃a. ñ recessit. ita qd retͦ iret:
scił desꝑando. de bonitate dei. Et
si aliquando eñim descendit a con¬
templatione u̾itatis. ñ tam̃ retroit.
Et ideo ñ dixit simplicit̾ ñ reces¬
sit. s addidit retro. Et dũm sic ĩ
angusta uia ambulamꝰ: tu decli¬
et uoluptatib scłi. s tulistieas de
tuam que ducit ad utã. NIõ deel

Expanded text:
ed simul venerunt super nos, quia non erant in nobis, Venerunt dico, ut fera vel torrens; nec obliti sumus te, quia intelligimus gratis colendum te propter te. Ecce quanta firmitas martyrum. Et inique. Quasi dicat: Quomodo non obligati sumus? quia inique non egimuest in pacto quod pepigimus tecum in baptismo. VERS. 20.-- ratio nostra non recessit, ita quod retro iret, scilicet desperando de bonitate Dei. Et si enim aliquando descendit a contemplatione veritatis, non tamen retroit. Et ideo non dixit simpliciter, non recessit; sed addidit, retro. Et dum sic in angusta via ambulamus, tu decliet voluptatibus saeculi. Sed tulisti eas de quae ducit ad vitam. I
Abbreviated transcription (Latin):
almus dico: habitus ꝓ his qui ꝯmuta¬
buntur. de uer̾i homine in nouũ. Et ẽ.
ꝓdilecto .i xp̃o. de quo pat̾. hic ẽ. filius
nĩs dilectus. Hic enim dese̾bitur ꝑ quẽ
ꝯmutabuntur. et laus sponsi et sponse
hic cantatur. Tita ut ñ subaudiatur ꝑs

Expanded text:
almus dico habitus pro his qui commutabuntur de veteri homine in novum, et pro dilecto Christo, de quo Pater: Hic est Filius meus dilectus . Hic enim describit per quem commutabuntur. Laus sponsi et sponsae hic cantatur. Vel ita, ut non subaudiatur
Abbreviated transcription (Latin):
scĩs .l. ante occłos sc̃orum. qñ quos
impios sciebant. sͥ insultare uide¬
bant. ł ꝯtra se dicit eẽ .i. ꝯtra hoc:
quod bonus erat. quia ñ fecerat uñ
uerecundari deberet. Describens ã
uerecundiam subdit. Et ꝯfusio f.
meȩ cooꝑuit me. Qodam enĩ pallio
ꝯfusionis uultum dicit oꝑtum. dũ
nube sanguinea facies inflãmata
rutilat. S eum dicit cooꝑuit me. ñ
uultũ. ñ solum uultꝰ. s etiam tocius
corꝑis indicauit horrorẽ. ¶& hec
ꝯfusio ꝓcedit Auoce exꝓbrantis &

Expanded text:
id est ante oculos sanctorum, quando quos impios sciebant sibi insultare videbant, vel contra se dicit esse, id est contra hoc quod bonus erat, quia non fecerat unde verecundari deberet. Describens autem verecundiam subdit: Et confusio faciei meae cooperuit me. Quodam enim pallio confusionis vultum dicit opertum, dum nube sanguinea facies inflammata rutilat. Sed cum dicit, cooperuit me, non vultum, non solum vultus, sed etiam totius corporis indicavit horrorem. Et haec confusio procedi
Abbreviated transcription (Latin):
qr illi uicłores et nos uicti. Et dic̃
ħ ꝓ deficientib a fide.S. ñ sequitur.
Et qui oderunt nos diripiebant
nos sibi .i. ad castra iniquitatis sue
sut. quam ds̃ dat. tanꝙͣ oues esca¬
rum ñ fe̾tus .i. que ad escas sunt.
non ad fetus spũalium oꝑm. Plan¬
git eos qui sic sunt passi. ut in cor¬
pus gentium u̾terentur. quasi ab
eis manducati. Et in gentib disꝑ¬
sisti nos. Bita ab illo loco. Aictisti.
Et agit de ꝑsistentib qui tam̃ furo¬
illud. Si uos ꝑsecuti fu̾int in unam
ciuitatẽ: fugite in aliam.⁊ qui
oderunt nos diripiebant sibi. hõcͤ
fe ygatis ꝯtingit. ut cadant inp̃dã.
quia hostib nequeunt resistere. de¬
disti nos ꝑsistentes in fide. tanquã
oues escarum. hic diu̾si martyres
notantur .i. diu̾sa martyrũ gen̾a. alii
enim fuert̃ esca feris. ali traditigẽ¬
tib in seruitutẽ. Uñ dicit tanquam
oues escarum. uͥ notatur quorũdã

Expanded text:
icti; et dicit hoc pro deficientibus a fide. Unde sequitur: Et qui oderunt nos diripiebant sibi, id est ad castra iniquitatis suaest quam Deus dat tanquam oves escarum non fetus, id est quae ad escas sunt, non ad fetus spiritualium operum, plangit eos qui sic sunt passi ut in corpus gentium verterentur, quasi ab eis manducati; et in gentibus dispersisti. Vel ita ab illo loco. Avertisti, et agit de persistentibus, qui tamen furoillud: Si vos persecuti fuerint in unam civitatem, fugite in aliam . Et qui oderunt nos, diripiebant sibi. Hoc fugatis contingit, ut cadant in praedam, quia hostibus nequeunt resistere. Dedisti nos, persistentes in fide, tanquam oves escarum. Hoc diversi martyres notantur, id est diversa martyrum genera, alii enim fuerunt esca feris, alii traditi gentibus in servitutem. Unde dicit, tanquam oves escarum, ubi notatur quorumdam
Abbreviated transcription (Latin):
ħ nobis facies: non enim in arcu
meo sperabo. ut nec patres sꝑaue¬
runt in suo. Et gladius ns̃ ñ .s. me.
Areus qui minus ualet in bello. mi¬
nor uirtus hominis intelligitur.
ponit. Adeo enim cer̾tũ ẽ. qiͣ factum
sit. ut qd̃ fuit ñ potestñ fuisse. de af¬
fligentib nos .i. ab ĩniundis spiritib.
qui hic affligunt. Et odientes ꝯfudi¬

Expanded text:
c nobis facies. Non enim in arcu meo sperabo, ut nec patres speraverunt in suo, et gladius meus non salvabit. Arcus qui minus valet in bello, minor virtus hominis intelligitur. ponit. Adeo enim certum est, quasi factum sit, ut quod fuit non potest non fuisse, de affligentibus nos, id est ab immundis spiritibus, qui hic affligunt, et odientes
Abbreviated transcription (Latin):
Exꝓbrare enimẽ. in faciem male¬
dicere. Obloqui ẽ: absenti detrahere.
& dolose mordere. Qis autem sit
exꝓbrans: et obloquens: subdit.
Afacie .i. ab instantia iniici odio
habentis. ⁊ ꝑsequentis in actu:¬

Expanded text:
Exprobrare enim est in faciem maledicere; obloqui est absenti detrahere, et dolose mordere. Quis autem sit exprobrans et obloquens subdit, a facie, id est ab instantia inimici odio habentis, et persequentis in actu
Abbreviated transcription (Latin):
Posuisti nos. quasi fixos in hoc: sũt:
ritur. qr ñ transitorie dr: quod acͥcum¬
stantib irrogatur. Et posuisti nos s.
littera. et derisum. qd fit ore. Derigꝰ
ẽ. uox ꝯfus a letieie. insultationem im¬
mod̾atam hylaritate denuntians. Cõ¬
temptus est abiecta uilitas. his qͥ st̃

Expanded text:
posuisti nos, quasi fixos in hoc opprobrritur, quia non transitorie dicitur, quod a circumstantibus irrogatur, et posuisti nos sublittera, et derisum qui fit ore. Derisus vox confusa laetitiae, insultationem immoderata hilaritate denuntians. Contemptus est, abjecta vilitas his qui
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑabant uidei: qui in futuro hec
temꝑalia multiplicata sͥ expectãt
reddi. ut ierłm auream ⁊ huiusmͦi.
Q uͦ itacdm̃ eolit. laudabilis ñ est.
Siẽ ñ laudatur in illo ieuiniũ qui ad
xuriȩ. Gratis itaq ds̃ coli debet. nõ
apter alid̾ ab eo. Et ñ egredieris ds̃.
euidenter. Non egredieris dico: ul
inu̾alidi sumꝰ ꝯtra mimicos.N exe

Expanded text:
sperabant Judaei, qui in futuro haec sperabant Judaei, qui in futuro haec tempora multiplicata sibi exspectant reddi, ut Jerusalem aurea, et hujusmodi. Qui vero ita Deum colit, laudabilis non est, sicut non laudatur in illo jejunium, qui ad ae, sed luxuriae. Gratis itaque Deus coli debet, non propter aliud ab eo; et non egredieris Deus evidenter. Non egredieris dico ultinvalidi sumus contra inimicos. VE
Abbreviated transcription (Latin):
b audita. Nunc autẽ .s. in medio tẽ¬
ꝑis. quod ẽ. inter illorum p̃teritũ
et nr̃m fututum. reppulistinos. Hoc
dicunt qr difertur ꝓmissio. dum bie
iniquis habentur opprobrio. Et ꝯfu¬
distinos. Noñ in ꝯscientia s in facie
hominũ. Et nota quia exͤaggerat ħ
mala sua. ut beniuolentiam iudicis
impetret. hõcꝰ iõ fecit ds̃: ut doc̾et
hec sꝑnere.⁊ et̾na querere. ħ ẽ intel¬
lectus tytuli adquẽ mittunt᷑ filii cho¬
re. Et etiam iõ fecit: ut appareat an
gratis colatur d̾s: a quo gͣtis ẽ. homo
Saluatus. Non ẽ ꝓ t̾renis colendꝰ ds̃.
ł. qu̾ia similia his in ȩternum sit da¬
turus. s ꝓ et̾nis. S ne cogitares ȩt̾̃na
carnaliter. forte dicens. ideo colo eũ
quia dabit michi uillam. ñ tamen
temꝑalitẽr. corruptam adhucgeris
mentem. Amore enĩ casto ñcolis.
hic necesse ẽ. relinquas. Mutare
uis uoluntatemearnalem ñ ãpu¬
tare. Noli̾gͦ talia sꝑare a deo dan¬
da. qualia hic iubr ꝯtempnere. ħ

Expanded text:
 audita, nunc autem, scilicet in medio temporis, quod est inter illorum praeteritum et nostrum futurum, repulisti nos. Haec dicunt quia differtur promissio, dum hic iniqui habentur opprobrio; et confudisti nos, non in conscientia, sed in facie hominum. Et nota quod exaggerat hic mala sua, ut benevolentia judicis imphaec spernere, et aeterna quaerere. Hoc est intellectus tituli, at quem mittuntur filii Core. Et ideo etiam fecit ut appareat an gratis colatur Deus, a quo gratis est homo salvatus. Non est pro terrenis colendus Deus. Et quia similia his in aeternum sit daturus, sed pro terrenis. Sed cogites aeterna carnaliter, forte dices: Ideo colo cum, quia dabit mihi villam. Non tamen temporaliter corruptam adhuc geris mentem. Amore enim casto non colis, hic necesse est relinquas, mutare vis voluptatem carnalem, non amputare. Noli ergo talia sperare a Deo danda, qualia hic jubet contemnere. Haec
Abbreviated transcription (Latin):
ab illo loco. Saluastiem̃.⁊ legitur ħ
de p̾senti. Qͣ dicat. Gladius m̃s ñ
saluabit me. s tu. qr in hoc scło sal¬
uasti nos de affligentib nos. ne nos
traherent pꝰ se. Et odientes nos ꝯfu¬
disti.i. eos qui nos oderunt pudere

Expanded text:
ab illo loco, salvasti enim, et legitur hoc de praesenti. Quasi dicat: Gladius meus non salvabit me, sed tu, quia in hoc saeculo, salvasti nos de affligentibus nos, ne nos traherent post se; et odientes nos confudisti, id est eos qui nos odiunt, pudere
Abbreviated transcription (Latin):
affucti se ꝯsolantur. ⁊ resumunt ani¬
illoᷤ iuuisti eddem mͦ & nos. In te .ini.
nu .i. fortitudine. Et in nomine tuo.
.i. ꝑ hoc quod dicimur de regnotuo.¬
sꝑnemus in fu̾to᷑. quiaᷤ tẽ ñ ualebũt
ledere nos maligni sꝑ̃c. insurgẽtes
nunc in nobis. Benedico inte: onaa¬

Expanded text:
afflictione confecti, resumunt aniillos juvisti, eodem modo et nos. In te inimicid est fortitudine; et in nomine tuo, id est, per hoc quod dicimur de tuo regno, spernemus in futuro, quia non valebunt nos laedere mali spiritus insurgentes nunc in nobis. Benedico in te.
Abbreviated transcription (Latin):
uit eos. et brachiũ tuũ .i. filius. ⁊ illu¬
minatio uultus tui .i. ꝓpiciatio p̾sen¬
tiȩ tuȩ. Io enĩm talib signis eis affu¬
it. d̾s. ut p̃sens intellig̾etur. qr nob̃
hic ñostendit ds̃ p̃sentiam suam:
nisi effectu miracłi. Pregentiã qͥppe
eius facie ad faciem uide neqͥmꝰ.
et hoc ñ mẽrito suo. s qm̃ ꝯplacui¬
sti in eis aliis. idẽ. sic ẽgisti eumeis:
ut aliis placeres in eis. ut qui eos
attendet. dicẽt. uere ds̃ cum illis ẽ.
ł. scdm aliam litteram quȩ ẽ. ꝯpla¬
cuit tibi in illis .i. ꝯplacuit tibi ut il¬
lis solis hoc faces. Alit̾ ab illo loco.
S dextera tua .i. bonus successus.
quem eis dedisti.⁊ brachium tuũ .i.
fortudo quam eis dedisti.⁊ illumina
eis datum: saluauit eos. qd totum
qui soles me regere. ⁊ ds̃ m̃s. qui soles
subuenire. Iõ dicit ds̃: ne dubites de
et illorum. Tempora enim uariata
sunt: auctor uero ñ mutatur. Tu di¬
tes corꝑales iacob .i. illis antiquis.

Expanded text:
vit eos, et brachium tuum, id est filius, et illuminatio vultus tui, id est propitiatio praesentiae tuae. Ideo enim talibus signis eis affuit Deus, ut praesens intelligeretur, quia nobis hic non ostendit praesentiam suam, nisi effectu miraculi: praesentiam quippe ejus facie ad faciem videre nequimus. Et haec non merito suo, sed quoniam complacuisti in eis, aliis, id est sic egesti cum eis, ut aliis placeres in eis, ut qui eos attenderet diceret: Deus cum illis est. Vel secundum aliam litteram, quae est, complacuit tibi in illis, id est placuit tibi, ut illis solis haec faceres. Aliter ab illo loco, sed dextera tua, id est bonus successus, quem eis dedisti; et brachium tuum, id est fortitudo, quam eis dedisti; et illumineis datum, salvavit eos. Quod tota qui soles me regere, et Deus meus, qui soles subvenire. Ideo dicit Deus, ne dubites de  Deus noster est et illorum. Tempora enim variata sunt; auctor vero non mutatur. Tu dites corporales, Jacob, id est illis antiquis.
Abbreviated transcription (Latin):
gentib in siłitunẽ xp̃i. In sim̾ilitudi¬
nem xp̃i appositi sunt gentib: q̃ndo
eos ꝯparib penis affecerunt. Et po¬
siusti nos ppłis in ꝯmotionẽ capitis.
.l. adinsultandum nob̾ ut et xp̃o i¬
sultauerunt in passione mouenteᷤᷤ

Expanded text:
gentibus in similitudinem Christi. In similitudinem Christi appositi sunt gentibus, quando eos comparibus poenis affecerunt, et posuisti nos in populis commotionem capitis, id est ad insultandum nobis, ut et Christo insultaverunt i
Abbreviated transcription (Latin):
psalmꝰ ꝯfortatio infirmorũ. Intentio¬
ne monet ad ꝯtemptũ trenorum. et
ad appetitum celestiũ. Modꝰ. triꝑtitus
ẽ psalmꝰ. Prim̾o distinguit beneficia
dei. ostendens que incipientib data
sunt in mundo. & que ꝑfectis dabũt᷑
incelo. Sccło enumerat mala que hic
ut hic affuctis. temꝑe resurrectiõis
xp̃c subueniat. ibi. Exurge quare. ẜ¬
pheta gͦ in ꝑsona martyrum. ut ma¬
gis sit mirum relinquit p̾sentes
Us. primum dicit d̃s. quod rt̃ nob¬
facere solet aliquis letus. uel gra¬
uiter afflctus. aurib nr̃is audiui¬
mus .i. discretione rationis intellexi¬
mus: cum patres docerent nos. Iõ
dic̾it audiuimꝰ. ut maior fides sit
rei. ne putetur ambigua. Aquib
audistis : Patres. non iuuenes. ut
uideantur ueri nr̃i. qui suis ñ nisi
certa dicerent anuntiauert nobis.

Expanded text:
psalmus confortatio infirmorum. Intentiopsalmus confortatio infirmorum. Intentio. Monet ad contemptum terrenorum, et ad appetitum coelestium. Modus. Tripartitus est psalmus. Primo, distinguit beneficia Dei, ostendens quae incipientibus data sunt in mundo, quae perfectis dabuntur in coelo. Secundo enumerat mala quae hic ut hic afflictis tempore resurrectionis Christus subveniat, ibi, exsurge quare. Propheta ergo in persona martyrum, ut magis sit mirum relinqui praesentes us; pfacere solet aliquis laetus, vel graviter afflictus, auribus nostris audivimus, id est discretione rationis intelleximus, cum patres docerent nos. Ideo dicit, audivimus, ut major fides sit rei, ne putetur ambigua. A quibus audistis patres, non juvenes, ut videantur veri, nostri, qui suis non nisi rta dicerent, annuntiaverunt nobis, id