comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
filio filio meo ꝓbino pbro narrante cognouii.qr cũ ur̃a excellẽ¬
tia constititionẽ qͣndã contra iuideoꝵ ꝑfidiã dedisset: hii deqͥb
pbata fuerat ractitudinẽ ur̃e m̃tis inflectere pecumaꝵ fumina
offerendo moliti sunt: ꝗ̃ excellentia ut̃a contempsit. ⁊ om̃pti
dõ placere querens. auro in nocentiã p̃tulit. Qua inre mndauid
regiꝰ factum: admemoriã uenit. Cui cum concupita aqua deciᷤ¬
ĩna bethleemitica. que uit̾ hostile cum eos. habebatur : ab ob¬
sequentib militib fuiss allata: ꝓtinus dixit. Absit ame: ut san
guiẽ istoꝵ bibã. Ꝙͣ qi fudit: ⁊ bibe noluit sc̾ptum ẽ libauit eam
dũo Sig abarmato rege in sacrificuim dei. uersa ẽ aqua contẽpta
pensemꝰ quale sacrifitium ommp̃ti deo rex obtulit: qui ꝓamore illiꝰ
non aquam s aurũ contempfit. Itaq filii excellentissime: fideut᷑
⁊ omniptis dĩ laudi tribuenda. s int̃ ħ uigilanti sunt stndio

Expanded text:
bytero narrante cognovi: quia cum vestra excellentia constitutionem quamdam contra Judaeorum perfidiam dedisset, hi, de quibus prolata fuerat, rectitudinem vestrae mentis inflectere pecuniarum summam offerendo moliti sunt, quam excellentia vestra contempsit, et omnipotenti Deo placere quaerens auro innocentiam praetulit. Qua in re mihi David regis factum ad memoriam venit, cui dum concupita aqua de cisterna Bethlemitica, quae inter hostiles cuneos habebatur, ab obsequentibus militibus fuisset allata protinus dixit: Absit a me ut sanum istorum bibam. Quam quia effudit et bibere noluit, scriptum est: Libavit eam domino. Si ergo ab armato rege in sacrificium dei versa est aqua contempta, pensemus, quale sacrificium omnipotenti deo rex obtulit, qui pro amore illius  aurum accipere contempsit. Itaque, fili excellentissime, fidenter et omnipotentis Dei laudi tribuenda. 1030 Sed inter haec vigilanti sunt studio
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃e susceꝑit ita cunctis liquido uita nr̃a testat᷑. Scriꝑtum
quippe ẽ. uota ustoꝵ placabilia. Neq enĩ inoptis dei uidi¬
cio. quid datur s aquo det᷑ aspicitur. Hinc ẽ enim qͥ scͥptuẽ.
Respex dñs ad abel i admuneia eiꝰ. Ad camaũit ⁊ admunera eiꝰ
non respexit. Dicturꝰ quippe qr dñs tespex admunera p̃misit sol¬
licite ꝙr respexit ad abel. Exqua re patent̃ ostenditur qr
non offerens amunerib s munera ab offerente placuerun
Ur̃ã itaq oblatio ꝗͣ sit grata ostenditis ꝗd acturi utrũ prius
in maris dicitis fatigato. ex ipso itinere adispaniã remeast¬
obiecta ꝑicła iuincere ⁊ infatigatione corporis inte minime
lassari. adu̾sitaᷤᷤ emĩq bonis uotis obicitur ꝓbatio uirtutis ẽ
non udiciũ reꝓbationis. Quis cnĩ nesciat ꝗͣ ꝓspum fuit:¬

Expanded text:
rae susceperit, ita cunctis liquide vita nostra testatur. Scriptum quippe est: Vota justorum placabilia. Neque enim in omnipotentis Dei judicio quid datur, sed a quo detur, adspicitur. Hinc est enim quod scriptum est: Respexit dominus ad Abel et ad munera eius. Ad Cain autem et ad munera illius non respexit. Dicturus quippe, quia dominus 'respexit ad munera', praemisit sollicite, quia 'respexit ad Abel'. Ex qua re patenter ostenditur, quia non offerens a muneribus, sed munera ab offerente placuerunt. Vestra itaque oblatio, quam sit grata, / ostenditis, qui daturi aurum prius vi maris dicitis fatigatos ex ipso itinere ad Hispanias remeassobiecta pericula vincere et in fatigatione corporis mente minime lassari. Adversitas enim, quae bonis votis obicitur, probatio virtutis est, non iudicium reprobationis. Quis enim nesciat, quam
Abbreviated transcription (Latin):
uestiũ. sacco membra triuisse. orationib duxisse nocteᷤ. ⁊ comites suas
plus exemplo docuisse ꝗͣ u̾ł: humilitatis tante tãq subiacte: ut qͥndã
nculta uestis uiliscib neglectũ cap̃. Ita tam̃ ut cũ oĩa faceret ostenͣsionẽ
fugeret siuguloꝵ ne recipet inp̃senti scło mercedẽ suã. Nunc gͥ ꝓlabore¬
pauꝑe condã laz aro diuitẽ purpuratũ. ⁊ nonpalmatũ cõfulẽ s sacratum
stillã digitis minoriᷤ digitiꝰ iniquirere. Orerũ quanta mutatio. Ille quem

Expanded text:
uestium sacco membra triuisse; orationibus duxisse noctes et comites suas uestium sacco membra triuisse; orationibus duxisse noctes et comites suas plus exemplo docuisse quam uerbis. humilitatis tantae tamque subiectae, ut quondam inculta uestis, nilis cibus, neglectum caput, ita tamen, ut, cum omnia faceret, ostentationem fugeret singulorum, ne reciperet in praesenti saeculo mercedem suam. Nunc igiturpaupere quondam Lazaro diuitem purpuratum et non palmatum consulem, sed sacratum, stillam digiti minoris cernit inquirere. o rerum quanta mutatio! ille, quem
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ p̃aricatꝰ sũ. q ĩ latinis codicib ñ ita habemꝰ exp̃ssũ. repẽte nob ñciãtũ ẽ scĩsin
leĩ ex isse decorpre i qͥ ͣ ͭ  pallusse conspexi ut uerraut pauca. aut nulla sit
aĩa. que facto uasoͣ testaceo nontristis erumpat. Et tu ꝗ non qͥ futuri in¬
certa ẽẽ dolebas. s q triste funeri obseqͥũ ñ dedisses. Deniq inmedus
fabulis. rursum didicimꝰ. reliquiaᷤᷤ eius in amostiã fuisse delataᷤᷤ. Q ueras
quo ꝑtineat ista replicatio. respondebunt tibi uerbis apłi: multum ꝑomnẽ
modũ. pͥmi. q uniu̾soꝵ gaudiis ꝓsquenda sit : qusͦ calcato diaboloco¬
ronam ĩa securitatiᷤᷤ accep̃ Scdo. ut eiꝰ uita breuit explicet᷑. T̃ercio: ut de¬
signatũ consulẽ desius scłi detrahentes. eẽ doceamꝰ intartaro. E quidẽ con¬
uersationẽ le nr̃e : quis possit aigno eleuare p̃conio. Ita eã totã ad dñm
fusse conuersã. ut monasteriĩ princeps. mat̾ uirginũ fieret : ł ost mollitie

Expanded text:
ibus non ita habemus expressum, repente nobis nuntiatum est sanctissimam Leam exisse de corpore. ibique ita te palluisse conspexi, ut uere ant pauca aut nulla sit anima, quae fracto uase testaceo non tristis erumpat. et tu quidem, non quod futuri incerta esses, dolebas, sed quo triste funeri obsequium non dedisses. denique in mediis fabulis rursum didicimus reliquias eius iam Ostia fuisse delatas. Quaeras, quo pertineat ista replicatio? respondebo tibi uerbis apostoli: multum per omnem modum. primum, quod uniuersorum gaudiis prosequenda sit, quae calcato diabolo coronam iam securitatis accepit; secundo, ut eius uita breuiter explicetur; tertio, ut designatum consulem de suis saeculis detrahentes esse doceamus in tartaro. equidem conuersationem Leae nostrae quis possit digno eleuare praeconio? ita eam totam ad dominum fuisse conuersam, ut monasterii princeps, mater uirginum fieret; post mollitiem
Abbreviated transcription (Latin):
debere. idẽ unusquisq scđ̾m qd se deliquisse cognoscit siue ꝑcarna¬
lem concupiscentiã. Seu ꝑid olatriã. seu ꝑuirio seu m̃datio: qͣsi
lepre. se uitiis intellegit macłatum : ꝓut potuit deo satis facei
non desistat. S dicit. Genus ẽ lepre: qͥ omnino mundari non
possit. & id eo huius modi homo extra castra iubetur expelli. Hoc
ẽ sane crimen qͥ admittit᷑. in sp̃m scm blasphemie. S licet sic̃ ipse
lepra inparietib. lepra inuestib. lepra instamine. S quomͦ inhis
reb lepra ẽẽ possit: penitus ignoro. Que qui auita careant. ⁊ iam
sensu necesse ẽ. S ego arbitror cum inparietib domus lepra ẽẽ re¬
feratur hereticoꝵ ꝑfidiã notari. Quid enim non polluit᷑. ubi adul¬
tere doctrine blasphemia p̃dicatur. Ideo hanc leptã sacerdoᷤᷤ iuibet᷑
aparietib emundare : ut catolice ueritatis doctrina: macłosa here¬
poris delicta monstrant᷑. uosaũt hominũ corporib comꝓbat apłs¬

Expanded text:
ognoscit, sive per carnalem concupiscentiam, seu per idololatriam, seu perjurio, seu mendacio, quasi leprae se vitiis intelligit maculatum: prout potuerit, Deo sacrificare non desinat. Sed dicit genus esse leprae, quod omnino mundari non possit: et ideo hujusmodi homo extra castra jubetur expelli. Hoc est sane crimen, quod admittitur in Spiritum sanctum, blasphemiae scilicet, sicut ipse lepram in parietibus, lepram in vestibus, lepram in stamine, sed quomodo in his rebus lepra esse possit, penitus ignoro: quae quia vita carent, etiam sensu carere necesse est. Sed ego arbitror cum in parietibus domus lepra esse referatur, haereticorum perfidiam notari. Quid enim non polluitur, ubi adulterinae doctrinae blasphemia praedicatur? Ideo hanc lepram sacerdos jubetur a parietibus emundare, ut catholicae veritatis doctrina, maculosa haererii corporis delicta monstrantur. Vasa autem hominum coporibus comparat Apos
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotẽ p̃cepit dñs adhibi. Dicit enim eẽ lepram: que sacrifici¬
oꝵ oblationib emundet᷑. alia uͦ quȩ aqͣ facilius abluant : nec non
⁊que extra castra posita mundetur. Eẽ quoq lepram asserit : ꝗ̃
crimina congregantur. alia funt quȩ ante baptismum uidentut
nora peccata sint. uisus tam̃ sacerdotis emndat. Q uodcũq eñĩ
modicum delicti fuerit.: potest asacerdote omnia relaxari. Qđ aut¬

Expanded text:
cepit Dominus adhiberi. Dicit enim esse lepram quae sacrificiorum oblationibus emundetur. Aliam vero quam aquae facilius abluant: necnon et quae extra castra posita mundetur. Esse quoque lepram asserit: quae viorum peccatorum crimina congregantur. Alia sunt quae ante baptismum videntur nora peccata sint, visus tamen sacerdotis emundat. Quodcumque enim modicum delictum fuerit, potest a sacerdote omnino relaxari. Quae aut
Abbreviated transcription (Latin):
in barba portatur : hi sunt qui blasphemare uident᷑ infilium.
p̃m enĩ in aduentu pͥstino.ꝑfecti uiri euum agente quasi tric¬
narie etatis uirilitaᷤᷤ decorauit.s ⁊ si tetra inquit ⁊ libida fuerit.
nigra fuerit: fumo utiq idolatrie ⁊ sacrificioꝵ nidorib notatã
iaũt inqͥd florens lepra fuerit. ⁊ co oꝑuit lepra. omnem flore ma¬
dos. ⁊ecce lepra cooꝑuit omnẽ pellẽ corporis. ⁊ mundabit illum
sacerdoᷤᷤ amaculatione. qm̃ album mutabitur in hac lepra. Quã¬
aut auaritie aut libidinis macle ꝑpatescunt. S hanc leprã citodi¬
cit posse mundari. Auaricie enĩ crim̃ facile carere potest. qui
conuersus ad dñm. ⁊ eque possiderit indigentũ alimonie ministra¬
u̾it ita ut dñs in eugłio ait. Uerũ date elemosinã ⁊ ecce uob omnia

Expanded text:
in barba portatur: hi sunt qui blasphemare videntur in Filium. in barba portatur: hi sunt qui blasphemare videntur in Filium. Christum enim in adventu pristino, perfecti viri aevum agentem, quasi tricenariae aetatis virilitas decoravit. Sed et, si tetra, inquit, et livida fuerit: nigra fuerit lepra, fumo utique idololatriae, et sacrificiorum nidoribus est notata. Si autem, inquit, florens lepra fuerit, et cooperuerit omnem florem maebit enim sacerdos: et ecce lepra cooperuit omnem pellem corporis, et mundabit illum sacerdos a maculatione, quoniam in album mutabituraut avaritiae, aut libidinis maculae perpatescunt. Sed hanc lepram cito dicit posse mundari. Avaritiae enim crimen facile curare potest, qui conversus ad Dominum, et ea quae possederit indigentium alimoniae ministraverit: ita ut Dominus in Evangelio ait: Verum date eleemosynam, et ecce omnia
Abbreviated transcription (Latin):
s int̾ioris scientie aditus. reserare non possunt. Quare : Oranda ẽ di¬
una dignatio : ut pulsantib nob̃ intellegentię patescat ingress
Iubetur gͥ diuersa lepraꝵ genera sacerdos templi diligent̃ inspic̾e.
atq eaꝵ habitis uel colores : pleniori consideratione dep̃hendere.
a colorib enim lepra refertur posse cognosci: quos tam̃ ad peccatum
nagis animaꝵ ꝗͣ morbum corporis manifestum ẽ ꝑtinere. Diuersi
i enim colores: diuersas animȩ indicant malaᷤᷤ. Cum gͥ pallida le¬
pra conspicitur. languens ⁊ egra fides animȩ denotatur. Cũ autẽ
rubicunda dep̃henditur: mens furore atq iracundia inflamatã.¬
⁊ homicidũ cruore resꝑsa cognoscit᷑. Cum uͦ alba: tunc heretico
fucata ⁊ malemunda conscientia condempnat᷑.s alia lepra incapite:
alia oriri ꝑibet᷑ in barba. Sunt enim heretici qui dm patrẽ uidet᷑

Expanded text:
sed interioris scientiae aditus reserare non possunt. III. Quare oranda est dised interioris scientiae aditus reserare non possunt. III. Quare oranda est divina dignatio, ut pulsantibus nobis, intelligentiae patescat ingressus. Jubetur igitur diversa leprarum genera sacerdos templi diligenter inspicere, atque earum habitus, vel colores, pleniori consideratione deprehendere. A coloribus enim lepra refertur posse agnosci, quos tamen ad peccatum magis animae, quam ad morbum corporis manifestum est pertinere. Diversi etenim colores, diversas animi indicant maculas. Cum igitur pallida lepra conspicitur: languens et aegra fides animae denotatur. Cum autem rubicunda deprehenditur, mens furore atque iracundia inflammata et homicidii cruore respersa cognoscitur. Cum vero alba, tunc haereticorum fucata et male munda conscientia condemnatur. IV. Sed alia lepra in capite, alia oriri perhibetur in barba. Sunt enim haeretici qui Deum Patrem videntur
Abbreviated transcription (Latin):
diuersa lepraꝵ genera dep̾hendenda: indiu̾sis mat̾iis designauit.
lia enĩ lepra inparietib demonstrat᷑. alia humano notatur
corpore. alia inuasculis. alia inueste alia designatur instamine.
Deinde que in huus uulneris loco. crebra barba pellicła deputãt᷑.
Quid eiꝰ dicam. Tot sunt genera: Quot colores. alia pallida. altera
thera. alia rubicnnda. Deinde si homines lepͣ qͥ ẽ insitũ nature i¬
causas ignoscere atq ad ꝓbare possimus sifuerit inquid lepra
alba uel rubicunda siue tetra ul pallida uł siflorens ait .h
ẽ corpore toto decurrens: nam ẽ de testabilis lepra que omnino
mundari non possit: est que facilẽ habeat mundationẽ. alia
quoq aduenticia. alia uinata. deprehendit᷑. Que omnia nifi
sp̃alit̃ sentiant᷑: rationẽ intellegentie simplicis ñ admitunt
gione : quasi templũ suo nomini consecratũ. intra ciuitatis alti¬

Expanded text:
diversa leprarum genera deprehendenda in diversis materiis designavit. diversa leprarum genera deprehendenda in diversis materiis designavit. Alia enim lepra in parietibus demonstratur, alia humano notatur in corpore, alia in vasculis, alia in veste, alia designatur in stamine. Deinde quae in hujusmodi vulneris loco, crebra ac varia pellicula deputantur. Quid enim dicam? Tot sunt genera quot colores, alia pallida, alia tetra, alia rubicunda. Deinde si homines lepra, quod est insitum naturae vicausas agnoscere atque probare possimus. Si fuerit, inquit, lepra alba vel rubicunda, sive tetra, vel pallida, vel si florens, ait, hoc est toto corpore decurrens. Nam est detestabilis lepra, quae omnino mundari non possit. Est et quae facilem habeat mundationem. Alia quoque adventitia: alia innata deprehenditur: quae omnia nisi spiritualiter sentiantur: rationem intelligentiae simplicis non admittunt. gione, quasi templum suo nomine consecratum, intra civitatis alt
Abbreviated transcription (Latin):
dmirabile diuine dispositionis exam̃. leprarumo.. cxliiii.¬
que exiberi sibi ds̃ ac deferri uoluit. magno consilio. ⁊ soller¬
ti scientia sacratione mandauit. Duiersa enĩ hominũ morib ge¬
nera naturaꝵ. du̾sis statuit p̾ceptoꝵ sententiis gubnari. aliis
enim immagmariũ legis opꝰ quasi subuitatiᷤᷤ colore depuixit: aliis
corpus ipsius ueritatis declarauit. Q uos enĩ obuolutt̾ adhuc mũ¬
li caligine. ad conp̃hendenda ea que germana erant ac solida ꝑ¬
pendit: eis obseruantie ordinẽ suspenso subtili quodãmͦ susurrauit.¬
Quos tam̃ ꝑunere posset. absolutũ p̃dicationis carm̃ agnouit: eis
ds̃ ꝑfectã armoniã solide uocis intonuit. Inde ẽ qd frugiferis ⁊
non habent. Necesse ẽ ut inuarus figuris figuraꝵ colorib ad hibeat᷑.
U amillis ⁊ iurttũ p̃mia. subposita specie ꝓmittunt᷑. ⁊ peccatoꝵ
note inuruntur incorpore. His enim confirmantur alii quib
tranfferentur. Presens lectio exigit huiusmodi ferre sermonẽ: quȩ

Expanded text:
dmirabile divinae dispositionis examen: quae exhiberi sibi Deus ac deferri voluit, magno consilio et solerti scientia ac ratione mandavit. Diversa enim hominum moribus genera naturarum, diversis statuit praeceptorum sententiis gubernari. Aliis enim imaginarium legis opus, quasi sub veritatis colore depinxit. Aliis corpus ipsius veritatis declaravit. Quos enim obvolutos adhuc mundi caligine, ad comprehendenda ea quae germana erant ac solida, perpendit: eis observantiae ordine suspenso, subtili quodammodo examiquos autem deprehendere posse absolutum praedicationis carmen agnovit, eis Deus perfectam harmoniam solidae vocis intonuit. Inde est quod figuris et non habent, necesse est ut in variis figuris figurarum color adhibeatur. Nam illis et virtutum praemia, supposita spe, promittuntur; et peccatorum notae inuruntur in corpore. His enim confirmantur alii, quibus alii transferuntur. Praesens lectio exigit hujusmodi ferre sermonem: quae
Abbreviated transcription (Latin):
tulius saginatꝰ. tiluis aũt illuis maior contristatus ẽ quare occisꝰ
fuerat xp̃s quierat uituluᷤᷤ sagmatuᷤ. pat̾ aut illius corripiebat
que tua sunt mea sunt. Gaudere te oportet quia hic filiꝰ m̃s mo¬
tuus fuerat ⁊ reuix̃. ꝑierat ⁊ inuentꝰ ẽ. Oquã beatũ ppłm ꝓquo
xp̃s mortiuis ẽ. Quale gaudiũ pat̾ portat. quando qͥ mortuũ fue
ne tibi aliqd detiꝰ contingat. Adtende gͦ unde cecideriᷤ. ⁊ plange
⁊ age penitentiã. Si qͦ minꝰ ueniet tͥ dñs ⁊ mouebit candelabrum

Expanded text:
tulus saginatus. Filius autem illius major contristatus est. Quare occisus est Christus, qui erat vitulus saginatus? Pater autem illius corripiebat  tua sunt: Gaudere te oportet, quia hic filius meus mortuus fuerat, et revixit: perierat, et inventus est. O quam beatum pos mortuus est: quale gaudium pater portat, quando quod mortuum fune tibi aliquid deterius contingat. Attende ergo unde cecideris, et plange, et age poenitentiam. Si quo m
Abbreviated transcription (Latin):
it ierȩ tuȩ ⁊ amorẽ sonant parit ⁊ querelã. Amorẽ tuum qͦ sedulo
contra filium matͥ̾s suȩ ponunt scandalũ. Scribis eoᷤ. immo nescio
quẽ detruuo. de competiᷤᷤ. deplateiᷤᷤ citcũ foranũ monachũ rumige¬
rulum. rabulã. uafrum tantũ addetrahendũ. qui ꝑtrabẽ ocłisui
festucam alt̾iꝰ nitatur eruere. concionari aduersum me ⁊ libros
quos contra iouinianũ scripsi canmodente rodere. lacerare. conuel¬
lere. Hunc dialeticũ urbiᷤᷤ ñe. ⁊ plautine familiȩ colum̃. non le¬

Expanded text:
Litterae tuae et amorem sonant pariter et querellam: amorem tuum, quo sedulo contra filium matris suae ponunt scandalum. scribis eos, immo nescio quem de triuio, de competis, de plateis circumforanum monachum rumigerulum, rabulam, uafrum tantum ad detrahendum, qui per trabem oculi sui festucam alterius nititur eruere, contionari aduersum me et libros, quos contra Iouinianum scripsi, canino dente rodere, lacerare, conuellere; hunc, dialecticum urbis uestrae et Plautinae familiae columen, non le
Abbreviated transcription (Latin):
texere. ⁊ quasi sophismata callida argum̃tatione dissol¬
uere. Stultis ego. qui me putau̾um hec absq philosophiᷤᷤ scire ñ
posse. qui meliorẽ stili partẽ eã legerĩ que deleret. ꝗͣ q̃ sc̃rib̾et. Frus¬
causa gregoriũ nazanzenũ ⁊ didimũ inscͥpturiᷤᷤ sc̃ĩs catheristas ha¬
bui. Nicħ mͥ hebreoꝵ ꝓfuit eruditio.⁊ abadolescentia usq adhanc

Expanded text:
tX\' nostra callida argumentatione dissoluere. stultus ego, qui me pntauerim haec absque philosophis scire non posse; qui meliorem stili partem eam legerim, quae deleret, quam quae scriberet. fruscausa Gregorium Nazanzenum et Didymum in scripturis sanctis xa{bY7jtas habui; nihil mihi Hebraeorum profuit eruditio et ab adulescentia usque ad hanc
Abbreviated transcription (Latin):
dientiã sequaris penitentiã. Uerũ si detoto corde penitentiã
egeris si dñm p̃oculi habueriᷤ si omissa uoragine poculi uenenosi¬
calicẽ salutariᷤᷤ acceꝑis sidie ac nocte in lege dñi meditaueriᷤᷤ. si omnẽ
sollcttudinẽ tuã suꝑ illũ miseriᷤᷤ. tunc gaudebiᷤᷤ ⁊ exultabiᷤᷤ indno qr
uicisti malignũ. tunc erit mercis tua copiosa incelũ .qr talit̃ in o¬
ꝑa dm̃ laborasti. T unc erit dñs aduitor tuus. indie iudicii. Tunc
stabis cum magna fiducia. Tunc stabiᷤᷤ ad dextriᷤᷤ dñi cum sc̃is siuᷤᷤ
⁊ diceb uob̾. Uenite benedicti patris mei ꝑcipite regnũ p̃paratum¬

Expanded text:
entiam sequaris. Verum si de toto corde poenitentiam egeris, si Dominum prae oculis habueris, si amissa voragine poculi venenosicalicem salutaris acceperis, si die ac nocte in lege Domini meditaveris, si omnem sollicitudinem tuam super illum miseris; tunc gaudebis et exsultabis in Domino, qui vicisti malignum. Tunc erit merces tua copiosa in coelis, quia taliter in opera Domini laborasti: tunc erit Dominus adjutor tuus in die judicii: tunc stabis cum magna fiducia a dextris Domini cum sanctis suis, et dicet vobis: Venite, benedicti Patris mei
Abbreviated transcription (Latin):
uacumq die tribulor. inclina adme aurẽ tuã. Inqunc̃q die
gerer priusꝗͣ eã ⁊ ampliꝰ iã ñ ero. Ecce penitentiã hominiᷤᷤ humilian¬
tisse quomͦ non ueniã habebit qui talit in gemȩscit. Quis non
te : Melius ẽ te ñ uouere. ⁊ reddere quã uouere ⁊ non facere.
enitentẽ te dicis.⁊ carnis libidine delectariᷤᷤ. feccata tua nonã¬
sinũt ambulare ⁊ tu diciᷤᷤ qͥ sedeant. Peccatori aũt dixids̃. Qua¬
ie tuennariaᷤᷤ iusticiaᷤᷤ meaᷤᷤ ⁊ ad sumis testam̃tũ ñm ꝑos tuum.
fure simul cum eo currebaᷤᷤ. ⁊ cum adult̾is portionẽ tuã ponel
Ostuũ habundabit nequitut.⁊ lingua tua. ⁊ lingua tua concĩ¬
nabit doloᷤᷤ. Sedens aduersꝰ fr̃m tuũ detrahebaᷤᷤ. ⁊ adu̾sus filium

Expanded text:
die gerer, priusquam abeam, et amplius non ero. V. Ecce poenitentia hominis humiliantis se: quomodo veniam non habebit qui taliter ingemiscit? Quis non te? Melius est te non vovere, et reddere, quam vovere, et non reddere. Poenitentem te dicis, et carnis libidine delectaris. Peccata tua non desinunt ambulare, et tu dicis quod sedeant. Peccatori autem dixit Deus, quare tu enarras justitias meas, et assumis Testamentum meum super os tuum? furem, simul cum eo currebas  et cum adulteris portionem tuam ponebas. Os tuum abundabit nequitia  et lingua tua concinnabit dolum. Sedens adversus fratrem tuum detraebas  et adversus
Abbreviated transcription (Latin):
leoniᷤᷤ. ⁊ auerte ocłoᷤᷤ meoᷤᷤ neuideant uanitatẽ. Inlumina faciẽ
tuã suꝑ seruũ tuũ ⁊ saliũi mefac intua miscđia. ade̾si testimoniis
tius dũẽ. nolime confunde. Netradideris me inmanib tribulanti¬
um me. Custodime dñe ut pupillã ołi. Subumbra alaꝵ tua
ꝓtege me. Peccatũ mim cognitũ tͥ feci. ⁊ iniusticiaᷤᷤ meaᷤᷤ ñ abscon¬
dteConfitebor tͥ dñe ds̃ m̃s in toto corde meo. Dñe ex audi oratio

Expanded text:
em tuam super servum tuum: et salvum me fac in tua misericordia. Adhaesi testimoniis tuis, Domine: noli me confundere. Ne tradideris me in manus tribulantium me. Custodi me, Domine, ut pupillam oculi, sub umbra alarum tuarum protege me. Peccatum meum cognitum tibi feci, et injustitias meas non abscondi. Confitebor tibi, Domine Deus, in toto cord
Abbreviated transcription (Latin):
sinis redimet. Penitentẽ hominẽ dico qͥ pꝰ concupiscentiaᷤ suas
non uadit ⁊ auoluptate sua se ꝓhibet. Penitentẽ hominem di¬
co. qui diligit qͥ antea neglex.⁊ q̃ fecerat obliuiscitur. ad er̃
inte que bona sũt. ⁊ que mala sunt deleantur. s ipenitentiã
nõ egeris: incides in manꝰ dñi. scđ̃m magnitudi ẽ eue. Du̾te
amalo ⁊ fac bonũ inquire pacẽ i sequero eõ . Sit sereorũ ẽ. Onisi¬

Expanded text:
em hominem dico, qui post concupiscentias suas non vadit, et a voluntate sua se prohibet. Poenitentem hominem dico, qui diligit quod ante neglexerit, et quod fecerat obliviscitur. Adhaereant in te quae bona sunt: et quae mala sunt deleantur. Si poenitentiam non egeris, incides in manus Domini secundum magnitudinem ejus. Diverte a malo, et fac bonum: inquire pacem, et persequere eam ; sicut scriptu
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ dĩ iusticia dĩ p̃cinctꝰ es suꝑ induxisli suꝑbiã. Beniteri te asseriᷤ
qͣdũ altenã carne seq deriᷤᷤ sic fatigariᷤᷤ. Caniꝰ reuersꝰ aduomitũ suũ
sic̃ ciniꝰ efamidꝰ. ausus acalore defecta inlimũ t̾re ꝓstrata. quesit
tua penitentia ñ inuenio. ambulaui in locum penitentie. ⁊ non in¬
ueni penitentiã tuã. Tu qͥ scłm destruxeraᷤᷤ itũ ibidẽ inueneris.¬

Expanded text:
ustitia Dei praecinctus es, superinduxisti superbiam. Poenitere te asseris, qui dum alienam carnem sequeris, sic fatigaris, ut canis reversus ad vomitum suum: sicut canis famidus, aut sus a calore defecta in limum terrae postrata. Quae sit tua poenitentia, non invenio. Ambulavi in locum poenitentiae et non inveni poenitentiam tuam. Tu qui saeculum deserueras, iterum ibidem inven
Abbreviated transcription (Latin):
imanꝰ totũ me laua. & semel lotꝰ ẽ denuo non indiget lauari.
s uus aũt ut iterũ eninderiᷤᷤ. da helemosinã. ⁊ ecoe omnia tua
munda sunt. Bona helemosina ẽ qͥ purgat omnẽ sordent. hutailio¬
aũt te in omnib ⁊ coram deo inuenieᷤ grãm. Subditus esto ⁊ obse¬
cra eum: ne emuleris ut nequit̃ faciat. Nam qui inalignant᷑ ext̃
in longinqͦ positũ luxuriose uiuendo substantiã in meretricib¬

Expanded text:
me totum. Qui semel lotus est, denuo non indiget lavari . Si vis autem ut iterum emunderis, da eleemosynam, et ecce omnia tua munda sunt. Quia eleemosyna est, quae purgat omnem sordem. Humila te in omnibus, et coram Deo invenies gratiam. Subditus esto, et obsecra eum, ne in longinquo positum, qui luxuriose vivendo substantiam suam cum meretricib
Abbreviated transcription (Latin):
suinꝰ sem̃te gn̾ari. licet multũ ĩ num̾o differat. Et qͥs tã iniqꝰ lector erit. ut ñ eax meiᷤ
dictiᷤ s eox suo sensu me iudicet Et certe multo clem̃tiores erga c̃iugia fuimꝰ. oĩb pene
laumᷤꝰ ⁊ greciᷤᷤ tractatorib ꝗ centesimũ num̾ũ ad martires refer̃. Exͣ. ad uirgenes. xtͣbad¬
uduaᷤᷤ. atq ita fit uixta illoꝵ sentesiã ut de hona t̾ra ⁊ d pat̾s familiȩ semine excludan¬
t᷑ mariti. Uer̾ ne in pͥncipio cautꝰ ĩ reliqͥs forsitam ĩꝓuidꝰ fuerĩ: ñne pꝰ partitionẽ opculi.
cũ ad qͦstiones uenirẽ. statĩ ĩtuli. Uoᷤqͦs utriꝰq sexꝰ uirgines ⁊ c̃tinestes mariti qͦi⁊ di¬
gami. ut conat᷑ mõs orationibꝰ ad iuuetis. Sinctoꝵ in conuuan ᷤ stis ẽ. qͦ pꝰ orati

Expanded text:
suimus semente generari, licet multum in numero differat. et quisquam tam iniquus lector. erit, ut non ex meis dictis, sed ex suo me sensu iudicet? et certe multo clementiores erga coniugia fuimus omnibus paene Latinis et Graecis tractatoribus, qui centesimum numerum ad.martyras referuiduas. atque ita fit iuxta illorum sententiam, ut de bona terra et de patris familiae semine excludantur mariti. uerum in principio cautus, in reliquis forsitan inprouidus fuerim: nonne post partitionem opusculi, cum ad quaestiones uenirem, statim intuli: uos quaeso, utriusque sexus uirgines et continentes, mariti quoque et digami, ut conatus meos orationibus adiuuetis. cunctorum in commune Iouinianus hosti
Abbreviated transcription (Latin):
cusabit. Nam ut ait flaccuiᷤᷤ insatira. omnib ħ uitiuĩ ẽ cantorib.
int̾ amicoᷤ rogati. ut nũꝗͣ cantent. In iussi numꝗͣ desistant. Ita
te deinceps fascib obruã lit̾taꝵ. Ut econtrario incipiaᷤᷤ rogare

Expanded text:
cusabit. nam, ut ait Flaccus in satura: omnibus hoc uitium est cantoribus, cusabit. nam, ut ait Flaccus in satura: omnibus hoc uitium est cantoribus, inter amicos rogati ut numquam cantent, iniussi numquam desistant. ita te deinceps fascibus obruam litterarum, ut e contrario incipias rogare
Abbreviated transcription (Latin):
ntiqus sermo ẽ mendaces faciunt: ut nec uera dicentib
creda tur. Qđ mͥ ego ate obuirgatus defilentio litterarum.
accidisse uideo. dicam. sepe scripsi. s neglegentia batuloꝵ fuit.
espondeb̾. Omnũ scribentium uetus ista excusatio ẽ.Dicam
on repperi qui epłaᷤᷤ ferret. Dices. De hinc illuc isse qͣm plurimoᷤᷤ.
contendam me ñ his dedisse. aulli qr ñ reddiderunt negabũt:
Berit uit̃ absenteᷤᷤ incerta cognitio. Quid gͥ faciã sine culpa
Ueniam postulabo:. Rectiꝰarbitranᷤ pacem loco mutus petere
equo gradu certamina concitare. Quãsita me iugiᷤᷤ tam corpo¬
re egrotatio qͣm animȩ egritudo consumpsit. ut morte im¬
munente. Nec mei bene memor fuerim. qͥ ne falsum putes.
oratorio more pꝰ argum̃ta testes uocabo. Sc̃s fr̃ heliodorus hi
ad fuit. Quicum mecũ heremum uellet incolere: meis sce¬
lerib fugatus abscessit. Uerum omnẽ culpã p̃sens uerbositaᷤ ex¬

Expanded text:
ntiquus sermo est: \'mendaces faciunt, ut nec uera dicentibus credatur\'; quod mihi ego a te obiurgatus de silentio litterarum accidisse uideo. dicam: \'saepe scripsi, sed neglegentia baiulorum fuit\'? respondebis: \'omnium non scribentium uetus ista excusatio est\'. dicam: \'non repperi qui epistulas ferret\'? dices hinc illuc isse quam plurimos. contendam me etiam his dedisse? at illi, quia non reddiderunt, negabunt et erit inter absentes incerta cognitio. quid igitur faciam? sine culpa ueniam postulabo rectius arbitrans pacem loco motus petere, quam aequo gradu certamina concitare; quamquam ita me iugis tam corporis aegrotatio quam animae aegritudo consumpsit, ut morte inminente nec mei paene memor fuerim. quod ne falsum putes, oratorio more post argumenta testes uocabo. Sanctus frater Heliodorus hic adfuit, qui, cum mecum heremum uellet incolere, meis sceleribus fugatus abscessit. uerum omnem culpam praesens uerbositas ex
Abbreviated transcription (Latin):
mariã magdalenã. Licet alii matr̃e iacobi ⁊ ioseph. mat̾tã eius fuisse con¬
tendant. Nonnuilli ut se lib̾ent questione inmaito. uolunt unã cẽ de
mariis s ñ additum cognom̃ magdalene. ⁊ exsuꝑfluo scriptoꝵ in oleuisse
uicio qͥ pͥmum euangłia non scripsit. Nob̾ aũt simplex uidetur ⁊ aꝑta
responsio scãs feminaᷤᷤ xp̃i absentiã nonferenteᷤᷤ. ꝑ totã noctẽ non semel nox¬
bis. s crebro adsepulcrũ dñi cucurrisse p̃sertim cum t̃re motus: ⁊ saxa d¬
ruta. ⁊ sol fugiens. ⁊rer̃ natura turbata. ⁊ q̃ hiis maiꝰ ẽ desidiũ saluatoriᷤᷤ

Expanded text:
Mariam Magdalenen, licet alii matrem Iacobi et Ioseph materteram eius fuisse conMariam Magdalenen, licet alii matrem Iacobi et Ioseph materteram eius fuisse contendant. nonnulli, ut se liberent quaestione, in Marco uolunt unam esse de Mariis, sed non additum cognomen Magdalenae, et ex superfluo scriptorum inoleuisse uitio, quod primum euangelista non scripserit. nobis autem simplex uidetur et aperta responsio: sanctas feminas Chribis, sed crebro ad sepulcrum Domini cucurrisse, praesertim cum terraemotus, et saxa disrupta, et sol fugiens, et rerum natura turbata, et quod his majus est desiderium Salvatoris
Abbreviated transcription (Latin):
tds qui eugłium ebraico serinone conscripsit. non tã uesꝑe dixissẽ ꝗ̃ sero:
de. Solemꝰ enĩ dicere sere uenisti. idest tarde. & qui facere ante debueras.
fac saltẽ sero idẽ. tarde. Siaũt illud obicitur quomͦ eidẽ maria que priꝰ
uiderat dnm resirgentẽ pꝰea adsepulcrũ eius flere referat᷑ hoc dicendũ est
qͥ ⁊ sola ⁊ cumalt̾a siue cumaliis mulierib memor benefitioꝵ quȩ inse dñ
contulerat ad sepulcrũ euiᷤᷤ frequent̃ cucurrerit nunc adorau̾it quẽ ui¬
debat. nunc fleu̾it quẽ querebat absentẽ. licet qͥdã duaᷤ mariaᷤᷤ magda¬
lenaᷤ de eod in quo magdalo fuisse contendãt. ⁊ alt̾a ẽẽ que in matħo eũ
uidit resurgentẽ: altam que inioħe eũ querebat absentẽ. Quatuor aĩt¬
fuisse mariaᷤ ineugłio legimꝰ. unã matrẽ dñi saluatoriᷤᷤ. altã mat̾terã eius
que appellata sit maria cleophe tciã mariã matrẽ iacobi ⁊ ioseph. quartã

Expanded text:
 qui euangelium Hebraico sermone conscripsit, non tam \'uespere dixisse quam \'sero\' de\'. solemus enim dicere: \'sero uenisti\',id est \'tarde\', et: \'qui facere ante debueras, fac saltim sero , id est tarde. sm autem illud obicitur, quomodo eadem Maria, quae prius uiderat dominum resurgentem, postea ad sepulchrum eius flere referatur, hoc dicendum est, quod et sola et cum altera siue cum aliis mulieribus memor beneficiorum, quae in se dominus contulerat, ad sepulchrum eius frequenter cucurrerit, et nunc adorauerit, quem uidebat, nunc fleuerit, quem quaerebat absentem, licet quidam duas Marias Magdalenas de eodem uico Magdalo fuisse contendant et alteram esse, quae in Matheo eum uiderit resurgentem, alteram, quae in Iohanne eum quaerebat absentefuisse Marias in euangeliis legimus: unam matrem domini saluatoris, alteram materteram eius, quae appellata est Maria Cleopae, tertiam Mariam, matrem Iacobi et Ioseph, quartam
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾ omnib xp̃ianoꝵ nom̃ inposuit. Nom̃ nouu in quo benelicen¬
tur. omnes familie gentiũ. Recordauir aũt non inuna generatio¬
ne .s in omnib uł cũctas significans nationes. Uelduas genera
⁊ exdomib eburneiᷤᷤ delectabis sponsum in honore tuo: Tunc re¬
cordare imei. qui huius psalmũ tibi dño reuelante intellꝗgentiã
tribui: & dicito memorero nominis tui. Ut que partem intel¬
lexisti carminis: intelligas siuita comes fuerit: ⁊ totũ canticũ
canticorum.

Expanded text:
nobis omnibus Christianorum nomen inposuit, nomen nouum, in quo benedicuntur omnes familiae gentium. recordatur autem non in una generatione, sed in omnibus, uel cunctas significans nationes uel duas generat ex domibus eburneis delectabis sponsum in honore tuo, tunc recordare et mei, qui huius psalmi tibi domino reuelante intellegentiam tribui, et dicito: memor ero nominis tui, ut, quae partem intellexisti carminis, intellegas, si uita comes fuerit, et totum Canticum canticorum.
Abbreviated transcription (Latin):
psalmoꝵ dauiticoꝵ.⁊ ꝓlixũ ualde desinodiꝰ librum sc̃i ylarii. quẽ
eiapud treułroᷤ mani mea ipse descripserã. ȩque ut mͥ transfe¬
raᷤᷤ peto. Nosti hoc ẽẽ xp̃iane anime pabulũ. si in lege dñi meditet᷑
die hac nocte. Ceterᷤᷤ hespitio iecipiᷤ. solatio foues. sumptib uiuas.
michi sirogata p̃sticens. cuncta largitꝰ es. & qm̃ tribuente dño mul¬
tis sacre bibliothece codicib ab undamus imꝑa uicissim. qͥ cũq uiᷤ
mittã. Nec putes mͥ graue ẽẽ siuibeaᷤᷤ. habeo alumpnoᷤ qͥ antiquarie
arti seriuant. Neq uero benefitiũ ꝓeo qd polliceor posco. Heliodorus
fr̃ indicauit michi te multa descͥpturiᷤᷤ quete. nec inuenire aut
si omnia habes. incipiet sibi beatitaᷤᷤ uindicare plus pet̾e. Magistrũ
autem pueri tui deqͦ dignatꝰ es scribe. que plagiatorẽ eiꝰ ẽẽ ñ du¬
bium ẽ. sepe sc̃s euagrius pbr dum adhuc antiochie eẽm me p̾sẽte

Expanded text:
psalmorum Dauiticorum et prolixum ualde de synodis librum sancti Hilarii, quae ei apud Treueris manu mea ipse descripseram, aeque ut mihi transferas peto. nosti hoc esse Christianae animae pabulum, si in lege domini meditetur die ac nocte. ceteros hospitio recipis, solacio foues, sumptibus iuuas; mihi si rogata praestiteris, multa largitus es. et quoniam tribuente domino multis sacrae bibliothecae codicibus abundamus, impera uicissim: quodcumque uis, mittam. nec putes mihi graue esse, si iubeas: habeo alumnos, qui antiquariae arti seruiantfrater mihi indicavit, te multa de Scripturis quaerere, nec invenire; aut si omnia habes, incipit sibi plus caritas vindicare, plus petere. 16 3. Magistrum autem pueri tui, de quo dignatus es scribere quem plagiatorem ejus esse non dubium est, saepe Evagrius Presbyter, dum adhuc Antiochiae essem, me praesente
Abbreviated transcription (Latin):
hoc psalmo cõmtariũ origeniᷤᷤ inuenire ñ potuit opinionẽ ma¬
gis insinuare suã: ꝗͣ inscitiã uoluit confit̾i. Quã ille sũptam
claio sermone disserint: ⁊ alienũ errorẽ. dissertius exsecutꝰ¬
est. Restat gͥ ut rursum ad fontẽ sermoniᷤᷤ recurramꝰ hebrei.:¬
⁊ uideamus q̃mͦ scriptũ sit. Uhi noᷤ habemꝰ sic filii excussoꝵ.
ibi legit᷑. che uSNeanuarr̃a. qd aqͥla intp̃tatꝰ ẽ sic: filii pubtadũ.
gi xp̃ianoᷤᷤ. Scđm illud exemplũ q ds̃ scõs suoᷤᷤ inmodũ artꝰ ⁊ sa¬
git᷑aꝵ dicat᷑ extendere ut in ꝓpħa zacaria. Qin extendit mͥ
uida ut aicũ ⁊ saluator desemetipso. Posuit me sic̃ sagitam elec¬
tam. ⁊ inpharetra sua abscondit me. Deniq insequenti uersu
quia metaforã semel sumpserat ex sagittis ⁊ infaretra quoq t̾nꝰ¬
latio estimaret᷑. Excussosaut ⁊ consuetudo sermoniᷤ humani

Expanded text:
hoc psalmo commentarium Origenis inuenire non potuit, opinionem mahoc psalmo commentarium Origenis inuenire non potuit, opinionem magis insinuare suam quam inscientiam uoluit confiteri, quam ille sumptam claro sermone disseruit et alienum errorem distur, ut rursum ad fontem sermonis recurramus Hebraei et uideamus, quomodo scriptum sit. ubi nos habemus sic filii excussorum, ibi legitur \'chen bne annaurim\', quod Aquila interpretatus est- sic filii pubertatum, gi Christianos secundum illud exemplum, quo deus sanctos suos in modum arcus et sagittarum dicatur extendere, ut in propheta Zacharia: quoniam extendi te mihi, Iuda, ut arcum, et saluator de semet ipso: posuit me sicut sagittam electam et in pharetra sua abscondit me. denique in sequenti uersu quia metaphoram semel sumpserat ex sagittis, et in pharetra quoque translatio seruaretur. cexcussos\' autem et consuetudo sermonis humani
Abbreviated transcription (Latin):
manuũ hominis sint. ⁊ ꝓphetice ppłs arguat᷑. ad tẽplũ diluculo
frustra consurgere : ⁊ pꝰ quietẽ adscũatiũ festinare.cũ dĩ honore
uenerentur scđm ꝗͥ iez echiel scribit impso tẽplo sacrificare idoliᷤᷤ
sacerdotes. Ut aut pͥeniꝰ adducariᷤᷤ. ꝓdolore in hebreo idola posita
hoc ipsũ uerbum hoc ẽ.aasab paym̃.⁊̃ in cxiii. psalmo scriptũ
.Ixx. qͦq idola transtuler.Na ineo loco ubi legimꝰ. idola gentiũ
argentum argentũ ⁊ aurũ aꝑa manuũ hominũ. inhebreo haber
aseb beem. qͥ aquila int̾p̃tat᷑ elaborationes eoꝵ. Undecũita se ha
fessionis suȩ merito ⁊ uite industria. eloquentie claritate. ubi¬
cũq romanũ nom̃ ẽ: p̃dicatur. Nisi qͥ non eiꝰ culpe adscribendũ
ẽ qͥ hebrei sermonis ignarꝰ fuit : grecaꝵ quoq litt̃aꝵ qͣndã auru¬
lam ceꝑat: s heliodori pbri. quo ille familiarit̾ usꝰ: eaque intel¬
legere non pot̾at qͦmͦ ab origine eent dicta querebat. quiqr in

Expanded text:
manuum hominis sint et prophetice populus arguatur ad templum diluculo frustra consurgere et post quietem ad sanctuarium festinare, cum idola dei honore uenerentur, secundum quod Ezechihel scripsit in ipso templo sacrificare idolis sacerdotes. ut autem plenius adducaris pro \'dolore\' in Hebraeo idola posita, hoc ipsum uerbum, hoc est \'aasabim\', etiest. LXX quoque idola transtulerunt. Nam et in eo loco ubi legimus, idola gentium argentum et aurum, opera manuum hominum, in Hebr. habetur, ATZABEHEM, quod Aquilas habeat, frustra quidam doloris panem aut hereticorum intellegunt sacramenta aut uitae istius miserabilis et aerumnosae interpretantur laborem, apud est, qui Hebraei sermonis ignarus fuit, Graecarum quoque litterarum quandam aurulam ceperat, sed Heliodori presbyteri, quo ille familiariter usus ea, quae intellegere non poterat, quomodo ab Origene essent dicta, quaerebat. qui, quia in
Abbreviated transcription (Latin):
eatus pamphilus martir cuiꝰ uitã eusebiꝰ cesariensiᷤᷤ ep̃s tribus
ferme uoluminib explicauit. Cũ demeritũ falereũ.⁊ pisistra¬
tũ insacre bibliotece studio uellet equare imaginesq ingenioꝵ
que uera sũt ⁊et̃na monum̃ta toto orbe ꝑqͥreret tunc uel ma¬
xime origenis libro impensiꝰ ꝑsecutus: cesariensi eccłȩ dedicauit.
ꝗͣ ex parte corruptã: acatiꝰ de hinc euzoiꝰ eiusdẽ ecde sacerdoteᷤᷤ.
inmẽbraniᷤᷤ instaurare conati sunt. Hinc cũ multa repperit.⁊
⁊ litere tractatũ exeo qͥ ñ scripsit: confessus est ñ reꝑtũ. Nonq̾
Unde adhebreũ recurrens: inueni ꝓpane doloris: scͥptũ eẽ. leemã¬

Expanded text:
eatus Pamphilus martyr, cuius uitam Eusebius Caesa. riensis episcopus tribus ferme uoluminibus explicauit, cum Demetrium Phalereum et Pisistratum in sacrae bibliothecae studio uellet aequare imaginesque ingeniorum, quae uera sunt et aeterna monumenta, toto orbe perquireret, tunc uel maxime Origenis libros inpensius persecutus Caesariensi ecclesiae dedicauit, quam ex parte corruptam Acacius, dehinc Euzoius, eiusdem ecclesiae sacerdotes, in membranis instaurare conati sunt. hic cum multa repperiret phe litterae tractatum ex eo, quod non inscripsit, confessus est non repertum; nonUnde ad Hebraeum recurrens inueni pro \'pane doloris\' scriptum esse \'leem
Abbreviated transcription (Latin):
ferme. quarta hora noctis excesserat ⁊ repente stimuliᷤᷤ qͥbꝰdã
dolentiᷤᷤ stomachi suscitatus morationẽ ꝓrui ut saltim re¬
inquo horarũ spatio. subrepente sompno: frustraret᷑ infir

Expanded text:
ferme quarta noctis hora excesserat et repente stimulis quibusdam ferme quarta noctis hora excesserat et repente stimulis quibusdam dolentis stomachi suscitatus in orationem prorui, ut saltim reliquo horarum spatio subrepente somno frustraretur infir
Abbreviated transcription (Latin):
natꝰ e ꝓapłis. qui excussi apedũ excussione dicant᷑. Legii
ciuustã librũ. ⁊ elegantẽ in eo sensũ repperi. Excussos iud eo
apłoᷤ : qͥ exipsoꝵ semine ꝓcrehentur ⁊ insimilitudinẽ sagit¬
taꝵ : manu dñi contineant᷑. Insequenti quoq psalmo.heli¬
odori magis ꝗͣ ilariꝰ nr̃ errauit qui deeo loco in quo scͥptur
ẽ labores fructuũ tuoꝵ manducabiᷤᷤ. uaria opinatꝰ. asse¬
ruit magis stare sententia. sic̾ribat᷑ fructus laboꝵ aliquẽ
manducare iñ labores fructuũ. Unde sp̾alẽ intelligentiã
debere ꝑquiri ⁊ exhac occasione in longam egrediens dis¬
putationẽ tanta operositate qͥ uolebat intelligi usus est
ꝑsuadendi quanta semꝑ falsitas indiget: ut udeat᷑ u̾a
biguitate decepti. T̃ae t̾toyc. fructus magis ꝗͣ manus in¬
tp̃tati sunt: cum łrartiõi. manus quoq dicannur.qͥ in heb¬
ũ hec furtiuis ut auint oꝑib ad lucubratiuncłam uelox no¬
tatii manus meditante signaret ⁊ plura dic̾e cogitarẽ iam

Expanded text:
tolis, qui excussi a pedum excussione dicantur. Legi et cujusdam librum, et elegantem in eo sensum reperi, excussos Judaeos apostolos, qui ex ipsorum semine procreentur et in similitudinem sagittarum manu domini contineantur. In sequenti quoque psalmo Heliodorus magis quam Hilarius noster errauit, qui de eo loco, in quo scriptum est: labores fructuum tuorum manducabis, uaria opinatus adseruit magis stare sententiam, si scribatur \'fructus laborum\' aliquem manducare: et non labores fructuum\'; unde spiritalem intellegentiam debere perquiri. et ex hac occasione in longam egrediens disputationem tanta operositate, quod uolebat intellegi, usus est persuadendi, quanta semper falsitas indiget, ut uera uideatur, biguitate decepti xapitoac \'fructus\' magis quam \'manus\' interpretati sunt, cum xapitol \'manus\' quoque dicantur, quod in HebCum haec furtiuis, ut\' aiunt, operis ad lucubratiunculam uelox notarii manus me dictante signaret et plura dicere cogitarem, iam
Abbreviated transcription (Latin):
iersuũ spectator asista ᷤᷤ. Ecce suꝑcilio diuosi tramitis unda. Clici
illa cadens raucũ ꝑleuia murmur. Saraciae scatebriᷤ. aeͤntia tem¬
ꝑat arua. Inserant᷑ infructuose arhores. Egeminis i surculiᷤᷤ. ut
paruo pꝰ tempore laboris tui dulcia poma decerpaᷤᷤ. apum fabri¬
care aluearia. adqͣs te mittiit ꝓuerbia salomoniᷤᷤ &. monastĩo
ordinẽ egregiã disciplinã. in parus disce corporib. Texantur
ilina.capiendiᷤ piscib.Scribantur ⁊ libri.ut ⁊ manꝰ oꝑet᷑
cibo ⁊ anima lectione saturet᷑. Indesidiis ẽ omnis ociosus. Egip¬
tioꝵ monasteria. hunc morẽ tenẽt:ut nullũ absq oꝑe ac labo
suscipiant. ñ tam ꝓpt̾ uctus necessaria. quam ꝓpt̃ anime salu

Expanded text:
uersuum spectator adsistas: ecce supercilio cliuosi tramitis undam elicit, uersuum spectator adsistas: ecce supercilio cliuosi tramitis undam elicit, illa cadens raucum per leuia murmur saxa ciet scatebrisque arentia temperat arua. inserantur infructuosae arbores uel gemmis uel surculis, ut paruo post tempore laboris tui dulcia poma decerpas. apum fabricare aluearia, ad quas te mittunt Prouerbia, et monasteriorum ordinem ac regiam disciplinam in paruis disce corporibus. texantur et lina capiendis piscibus, scribantur libri, ut et manus operetur cibos et anima lectione saturetur. in desideriis est omnis otiosus. Aegyptiorum monasteria hunc morem tenent, ut nullum absque opere ac labore suscipiant, non tam propter uictus necessaria quam propter animae sa
Abbreviated transcription (Latin):
ie cum matre. & p̃cipue ne aut offerentẽ delicato ᷤᷤ cibo ᷤᷤ rennu¬
endo contristes. aut si acceꝑiᷤᷤ. oleũ igni ad iciaᷤᷤ. unt̃ frequentiam
addñm. Iram uince pacientia. ama scientiã scriptiraꝑt̃ ⁊caruiꝰ
uicia non amabiꝰ. Nec uacet mens nia uariis ꝑturbationibuᷤ.
Que si pectori insederint. dñ abinnur tui. ⁊ tededucent ad delic¬
tũ maximũ. Facito aliquit oꝑis. ut semꝑ tediabolꝰ inueniat
occupatum. Si apłi habenteᷤᷤ potestatẽ de euangłio itiuer
laborant manib suiᷤᷤ nequẽ grauarẽt. ⁊ aliis tribuebant refri
tuos successura non p̃pares. Uel filcellã texe uinco ł canistrum
lentis plecte iuminib. Sariatur humus. areole equo limite
diuidant᷑. In quib cum olerũ iactata fuerint seminar.uł plã¬
te ꝑerdinẽ posite. aque ducuntur irrigue: ut pulcherrimoꝵ

Expanded text:
re cum matre; et praecipue, ne aut offerentem delicatos cibos, renure cum matre; et praecipue, ne aut offerentem delicatos cibos, renuendo contristes: aut si acceperis, oleum igni adjicias; et inter frequentiam ad dominum. iram uince patientia; ama scientiam scripturarum et carnis uitia non amabis. nec uacet mens tua uariis perturbationibus, quae, si pectori insederint, dominabuntur tui et te deducent ad delictum maximum. fac et aliquid operis, ut semper te diabolus inueniat occupatum. si apostoli habentes potestatem de euangelio uiuere laborabant manibus suis, ne quem grauarent, et aliis tribuebant refrigtuos cessura non praepares ? uel fiscellam texe iunco uel canistrum lentis plecte uiminibus, sariatur humus, areolae aequo limite diuidantur; in quibus cum holerum iacta fuerint semina uel plantae per ordinem positae, aquae ducantur inriguae, ut pulcherrimorum
Abbreviated transcription (Latin):
sermo. uultꝰ. incefsus dostrina uirtutũ ẽqͥ nesciunt scđm qͦsdã
ineptoᷤᷤ homineᷤᷤ demonũ oppugnãtiũ contra se portenta config̾t
ut apua imꝑtos uulgi homine. miradm sui faciant: ut ex indeꝰ
sectent᷑ lucia. Uidimus nuꝑ ⁊ planximꝰ. croesiopeᷤᷤ unius morte
dep̃hensas. orbisq stipes. quasi inusus pauꝑum congregataᷤᷤ stirpi
⁊ posteriᷤᷤ derelictaᷤᷤ. Tunc ferrũ ꝗͥ latebat in ꝓsundo. suꝑ natauit
aque.:unt̃ palmaꝵ arboreᷤᷤ. mirȩ amartiudo monstrata ẽ. Nec
mirũ.talem ⁊ socium habuit ⁊ magistrum. qui egentiũ famẽ
suaᷤᷤ fecit eẽ diuitiaᷤᷤ.⁊que miseriᷤᷤ eẽderelicta insuã miseriam
tenuit. Quoꝵ clamor.tandẽ ꝑuenit adcelum.⁊ pacientissimtt
dĩ uic̃ aureᷤᷤ. ut missus angłs pessimuᷤᷤ nabal carmeu diceret stul¬
te hac nocte auferent animã uiã ate. que autem p̃parasti cuiꝰ
erunt: Uolo gͦ te ⁊ ꝓpt̃ causaᷤ quaᷤᷤ supra exposuimus non habita

Expanded text:
uultus, incessus doctrina uirtutum est, qui nesciunt secundum quosdam ineptos homines daemonum obpugnantium contra se portenta confingere, ut apud inperitos et uulgi homines miraculum sui faciant et exinde sectentur lucra. Vidimus nuper et planximus Croesi opes unius morte deprehensas urbisque stipes quasi in usus pauperum congregatas stirpi et posteris derelictas. tunc ferrum, quod latebat in profundo, supernatauit aquae et inter palmarum arbores Merrae amaritudo monstrata est. nec mirum: talem suas fecit esse divitias et miseris derelicta in suam miseriam tenuit. Quorum clamor tandem pervenit ad caelum et patientissimas Dei vicit aures, ut missus angelus pessimo Nabal Carmelio diceret: Stulte, hac nocte auferent animam tuam a te; quae autem preparasti, cuius erunt? Volo ergo te et propter causas, quas
Abbreviated transcription (Latin):
ppłs congregatus ẽ qui in desertũ exire cupiebat: eoqd tumultũ
scłi detelinquens. mouebat᷑ auiciis pͥstinis.⁊ ab excomedente se
prius tinea peccatoꝵ ⁊ omnẽ amaritudinẽ uertẽs indulcedinẽ:
ut dei uocẽ insina monte desuꝑ tonantis audiret. Qđ aũt u̾ba
diuina eloquia scripturaꝵ. in istuiᷤᷤ scłi ⁊ mundi rota tonitrus
appellentur: psalmista declarat dicens uox tonitrui tiu inrota.
& dei patris uocẽ inbaptismo saluatoris audientes: putauerur
sibi quando ueris exordiũ ẽ quando t̾ra parturit. quando cunc¬
ta renouant᷑. ⁊ eximꝰ quinta decima die m̃sis pͥmi in crastinũ pa¬
che. pleno mensiᷤ lumine pesũ agni. in mad̾ati. ⁊ calciatoᷤᷤ pedeᷤᷤ
deapło. iacinctoᷤᷤ pudicicia lumboᷤ ⁊ baculoᷤ inmanib p̃paratos.
Quã ius enũ in egipto quarta decima mensi pasca facientes co¬
mederimꝰ agnũ tamen tunc lux noħ plena completur quando

Expanded text:
populus congregatus est, qui in desertum exire cupiebat, eo quod tumultum populus congregatus est, qui in desertum exire cupiebat, eo quod tumultum saeculi derelinquens mouebatur a uitiis pristinis et ab excomedente se prius tinea peccatorum et omnem amaritudinem uertens in dulcedinem ut dei uocem in Sina monte desuper tonantis audiret. quod autem uerba diuina et eloquia scripturarum in istius saeculi et mundi rota tonitruus appellentur, psalmista declarat dicens: uox tonitrui tui in rota, et dei patris uocem in baptismo saluatoris audientes tonitruum psibi, quando ueris exordium est, quando terra parturit, quando cuncta renouantur, et eximus quinta decima die mensis primi, in crastinum paschae pleno mensis lumine, post esum agni inmaculati et calciatos pedes de apostolo et accinctos pudicitia lumbos et baculos in manibus praeparatos. quamuis enim in Aegypto quarta decima mensis pascha facientes comederimus agnum, tamen tunc lux nobis plena conpletur, quando