comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
superioribus modis sequenti positioni. nihil ex necessitate collectũ est
Hic uero tertius modus quantũ ad cõplexionẽ ꝓpositio nũ ꝑtin&. inquopo¬
nendo id qđ consequebatur assumitur nullũ efficit syllogis mũ. Quan¬
tũ uero adrerũ naturã in quibus solis hae ꝓpositiones enũtiari possunt ui¬
decur eẽ necessaria cõsequentia hoc modo. Sidies nonẽ nox sit. Si nox sit dies
nonsit ex necessitate consequitur: Similesq sunt hi syllogismi. his qui in
disuinctione sunt constituti dequib: paulo posterius cõmemorabo. quorũq
ad illos & differentias & similitu dines dabo: Quartus uero modus est.
ex quarta ꝓpositione cũ itaꝓponitur. Si a non est s non est: at quinon÷
a: non est igitur .B. Rursus enĩ id quoque consequi exꝓpositione monstrat᷑.
quȩ ꝓposuit non fore ẜsi a priorterminꝰ non fuiss&. At si id quod consequitur

Expanded text:
superioribus modis sequenti posito nihil ex necessitate collectum est, superioribus modis sequenti posito nihil ex necessitate collectum est, hic vero tertius modus, quantum ad complexionem propositionum pertinet, in quo ponendo si id quod consequebatur assumitur, nullum efficit syllogismum. Quantum vero ad rerum naturam, in quibus solis hae propositiones enuntiari possunt, videtur esse necessaria consequentia hoc modo, ut «si dies non est, nox sit, si nox sit, dies non sit», ex necessitate consequitur; similesque sunt hi syllogismi his qui in disiunctione sunt constituti, de quibus paulo posterius commemorabo, quorumque ad illos et differentias et similitudines dabo. Quartus vero modus est ex quarta propositione, cum ita proponitur: «si a non est, b non est, atqui non est a, non est igitur b»; rursus enim id quoque consequi ex propositione monstratur, quae proposuit non fore b, si a prior terminus non fuisset. At si id quod consequitur
Abbreviated transcription (Latin):
si album potaest ali quid eẽ mediũ: Tertuas uere mnalusest ratur sollo ur¬
morto quuent extortia ꝓpositione quorũ in assũptione idponitur q uod pre¬
cedit hocmoclo: Si non est .a. es: At qui nonẽ a. Est igitur ps Haco igitur
conclusio rursus exconditione ꝓpositionis euenit: Id enĩ fuerat ꝓposttum
utsi non eẽt a. eẽt p. Qdsi conuertas & sumas eẽ .B. idẽ quod sequitur. non
necesse erit uł eẽ uł ñ er̃ id qđ precedit. Srd huiꝰ exẽplũ nom poceit inuoniri. eo
nuod sitta ꝓponitur. ut cũ nonsit a sit b. nihil eẽ mediũ uideatur unter
quatq .b. Sed inhis si alterũ non fuerit. statim necesse est eẽ alteram ueli
Alterũ fuerit : statĩ alterũ noneẽ necesseẽ. Videtur ergo quoddã modo
ex sequenti positione in his fuerit y llogismus : sed quantũ ad rerũ natu¬
rã itaẽ : Quantũ uero adꝓpositionis ipsius ꝑtin& conditionẽ mini me con¬
sequitur : quod quidẽ ex his pat&. quȩ superius dicta sunt: Inutrisq enim

Expanded text:
d esse medium. Tertius vero modus est talium syllogismorum qui venit ex tertia propositione, quorum in assumptione id ponitur quod praecedit hoc modo: «si non est a, est b; atqui non est a, est igitur b». Haec igitur conclusio rursus ex conditione propositionis evenit: id enim fuerat propositum, ut si non esset a esset b; quod si convertas et sumas esse b, id est quod sequitur, non necesse erit vel esse vel non esse id quod praecedit. Sed huius exemplum non potest inveniri, eo quod si ita proponitur, ut «cum non sit a sit b», nihil esse medium videatur inter a atque b; sed in his si alterum non fuerit, statim necesse est esse alterum, et si alterum fuerit, statim alterum non esse necesse est. Videtur ergo quodammodo et sequenti posito in his fieri syllogismus; sed quantum ad rerum naturam ita est, quantum vero ad propositionis ipsius pertinet conditionem, minime consequitur. Quod quidem ex his patet quae superius dicta sunt. In utrisque enim
Abbreviated transcription (Latin):
uero opposito possit non eẽ a .: rursus B nonerit. quia prima ꝓpositio ait si non
sit a. nonẽ b: quod est impossibile : Qđ slea portio ꝓpositionis quȩ precedens
est auftratur. nihil euenit necessariũ. Age enũ ita dicamꝰ. Sinonẽ a. non est B.

Expanded text:
vero hoc posito possit non esse a, rursus b non erit, quia prima propositio ait, si non vero hoc posito possit non esse a, rursus b non erit, quia prima propositio ait, si non sit a, non est b, quod est impossibile; quod si ea portio propositionis quae praecedens est auferatu
Abbreviated transcription (Latin):
mediũ non habentibis liȩc solaꝓpositionȩ uere poterit p̃dicari. uelut cũdi¬
cim sidies ñ ẽ noxẽ. siue non fuerit dies nexerit. siuȩ noxꝰ fuerit diescrit
siuedies fuerit : nox ñ erit : siue nox fuerit dies ñ erit : Quartus modus est
syllogis morũ. ex quarta ꝓpositione descendens. cuius liȩc prima ẽ ꝓpositio
Si demonẽ. nonẽ b: est aut̃ .B. erit igitur a: Hic quoque scđa pars ꝓpositionis
assũpta eit: & q m̃ eadem innegatione fuerit posita affirmatione est intor¬
epta. Affirmatio enuĩ uim negationis interimit : Hic quoq: eodẽn iodo syllo¬
gis minecessitas continctur: Nã siposito cũ non sit .a. non eẽ  sumatur
et̃ b: dico quia consequens est etiam a non eẽ Namsi potest cum nonsit b. ñ
eẽ a. frustra ẽ prima ꝓpositio. quȩ cũ a non sit B non eẽ ꝓnunti&. Fiet is
rursus ut idẽ  sit ac nonsit: Ex assũptione nãq erit B. Ita enĩ dr̃. at quies. Si

Expanded text:
ri, velut cum dicimus, si dies non est, nox est, sive non fuerit dies, nox erit, sive non fuerit nox, dies erit, sive dies fuerit, nox non erit, sive nox fuerit, dies non erit. Quartus modus est horum syllogismorum ex quarta propositione descendens, cujus haec prima propositio«si a non est, non est b; est autem b, erit igitur a». Hic quoque secunda pars propositionis assumpta est, et quoniam eadem in negatione fuerat posita, affirmatione est interempta; affirmatio enim vim negationis interimit. Hic quoque eodem modo syllogismi necessitas continetur, nam, si posito «cum non sit a, non esse b», sumatur esse b, dico quia consequens est etiam a eesse a, frustra est prima propositio, quae, cum a non sit, b non esse pronuntiat; fiet igitur rursus ut idem b sit ac non sit. Ex assumptione namque erit b, ita enim dicitur, atqui b est. Si
Abbreviated transcription (Latin):
sit animal. hõ uel eẽ uł ñ eẽ : Scđsuero modus ẽ eorum in quibus prior ꝓpositionis
pars in assũptione repperitur. Uenit aut̃ ex scđa ꝓpositione supperius digesta hoc
modo Si ẽ a. non est. at qui ẽ .a. non est igitur .B. Id enimꝓpositum fuerat: si eẽt
a nou ec̃ B. Sũp̃to igitur p̃cedente consequentis ẽ facha com suisio Niuod si con¬
sequens sumas nullus uidetur fieri syllogismus quia nonconsequitur ulla

Expanded text:
eorum in quibus prior propositionis pars in assumptione repetitur, venit autem ex secunda propositione superius digesta, hoc modo: «si est a, non est b; atqui est a, non est igitur b»; id enim propositum fuerat, si esset a, non esset b. Sumpto igitur praecedente, consequentis est fatta conclusio; quod si consequens sumas, nullus videtur fieri syllogismus, quia nec consequitur ulla
Abbreviated transcription (Latin):
Iduero clarius fiet exemplo. Sit enĩꝓpositio Siliõ ẽ animalẽ Assumatur et̃ ani

Expanded text:
Id vero clarius fiet exemplo: sit enim propositio: «si homo est, animal est», assumaturque esse aniId vero clarius fiet exemplo: sit enim propositio: «si homo est, animal est», assumaturque esse ani
Abbreviated transcription (Latin):
nexione positae duobus terminis constant. explicandum uidetur. Horum
primi hypothetici atq ꝑfecti : quattuor uero per sequentis negationem:
qui cũ demonstratione egeant nonuidentur eẽ ꝑfecti. Prioris uero naͣgati¬
one. & sequentis positione nullus orĩ no syllogis mus efficitur: Omiũ igitur tali¬
ũ nariationũ primũ numerꝰ explicetur. ut qui fiant exhus syllogismi. facilis ad qui¬
ratur agnitio. Sunt aut̃ quattuor Siẽ A. eb  siẽ A. nonẽ b Si non ẽ A ẽb: Sinon
est a. non ẽe: Ac de priorib: quidẽ syllogismis atq ꝑfectis primo loco dicendũ ẽ
łorũ enĩ primͦꝰ modus ẽluc : sic uenins a prima ꝓpositione : Si a est Oẽ : at quiẽ
Aẽ uditur .ꝑ. Cumenĩ prima ꝓpositio eam condicionẽ ꝓponat ut sisit .a.
necessesit
mus nullus efficitur syllogismus: A gernim: Sit huius modi consequentia. ut sisit .a.
sit .b. Adsumaturq: qđ sequitur hoc modo. At ẽ b. Nonconsequi ut sit uolnonsit .A

Expanded text:
nexione positae duobus terminis constant, explicandum videtur. Horum primi hypothetici atque perfecti, quatuor vero per sequentis negationem, qui cum demonstratione indigeant, non videntur esse perfecti. Prioris vero negatione et sequentis positione nullus omnino syllogismus efficitur. Omnium igitur talium propositionum primum numerus explicetur, ut qui fiant ex his syllogismi, facilis acquiratur agnitio. Sunt autem quatuor: si est a, est b; si est a, non est b; si non est a, est b; si non est a, non est b. Ac de prioribus quidem syllogismis atque perfectis primo loco dicendum est. Horum enim primus modus est hic a prima veniens propositione, si est a, est b. Atqui a, est igitur b»; cum enim prima propositio eam conditionem proponat, ut si sit a necesse sit mus, nullus efficitur syllogismus. Age enim sit huiusmodi consequentia, ut «si sit a, sit b», assumaturque quod sequitur hoc modo: «at est b», non consequitur ut sit vel non sit a.
Abbreviated transcription (Latin):
Abeffectis ab his quaeiũ alteriꝰ efficientiae susceperꝰ
Ab adiunctis auicinitate natura A coparatione¬
maioꝵ pariũ ułminoꝵ. arelatione ad &e qualem¬
qͥddã modis omĩb: exist&. qđ consequens appellat᷑
Huiꝰ intelligentia c̃sistit in eo qđ p̃cedente qͦlib&.
euident̃ expressit : nc quib: modis eodẽ loco uti con¬
ueniat adiungit Quae topicoꝵ pars. qmdiligentꝰ
explanandae᷑. finẽ quarto uolumini faciã quinto
c&eraredditurꝰ¬

Expanded text:
ab effectis, ab his quae vim alterius efficientiae susceperunt; ab effectis, ab his quae vim alterius efficientiae susceperunt; ab adjunctis, a vicinitate naturae; a comparationem, parium vel minorum; a relatione, ad quiddam modis omnibus existet, quod consequens appellatur; hujus vero intelligentia consistit in eo quod praecedente quolibet, evidenter expressit, nunc quibus modis eodem loco uti conveniat, adjungit. Quae Topicorum pars, quoniam dil gentius explananda est, finem quarto volumini faciam, quinto caetera redditur
Abbreviated transcription (Latin):
east᷑ quae in ꝓpositionib c̃tinent᷑ uel ut quaedã ar¬
gum̃tipartes locus uͦ in c̃ditione c̃stitut᷑ Atq hax
ita dicta st̃ qͣsi alit̃ conditionalis hic locꝰ tractarinua¬
leat nisi eoꝵ aliquos qͦs p̃diximꝰ indudat: Nãpotest
p̃ter eos &iã saȩpe repperiri. ut cũ dicimꝰ. Si homo ẽ
risibilis : Si coruus niger ẽ. Hicpoiec diffinitionẽ
nec partes nec aliũ locũ ullũ suꝑiꝰ enumeratoꝵ con
tin& argum̃tũ Ampliꝰ Facileẽ in singulis eoꝵ dif¬
ferentias ꝑuidere : Locus quippea toto A substantia
trait᷑ A partib: uͦ arei cõpositione Nã in simplicib:
t̃minis taleargum̃tũ ñ potest inueniri A nota. ab
in t̃p̃tatione A coniugatis ab eo qđ ex eodẽ utrũq
diducit᷑ A gn̾re. a continentia. Aforma. ab eo qđ con¬
tinet᷑ Adifferentia ab eo ꝗd discrepat : Asimildo:
ab eadẽ qualitate Acontrariis. ab eo qđ ase longe
diuersa sint: A causis ab his quae efficiendiiũ habeat

Expanded text:
t quae in propositionibus continentur veluti quaedam argumenti partes, locus vero in conditione est constitutus. Atque haec ita dicta sunt, quasi aliter conditionalis hic locus tractari non valeat, nisi eorum aliquem quos praediximus includat: nam potest praeter eos etiam saepe reperiri, ut cum dicimus: Si homo est, risibilis est; si corvus est, niger est. Hic enim nec diffinitionem, nec partes, nec ullum tinet argumentum. Amplius, facile est in singulis eorum differentias praevidere: locus quippe a toto a substantia trahitur, a partibus vero a rei compositione. Nam in simplicibus terminis tale argumentum non potest inveniri, a nota, ab interpretatione; a conjugatis, ab eo quod ex eodem utrumque deducitur; a genere, a continenti; a forma, ab eo quod continetur; a differentia, ab eo quod discrepat; a similibus, ab eadem qualitate; a contrariis, ab eo quod a se longe diversa sunt; a causis, ab his qui efficiendi vim habent;
Abbreviated transcription (Latin):
&usq ad conclusionẽ continuũ ductũ cũ maxima
ꝓpositione uł extraposita uł ꝓpositionib: ratiotina¬
tionis inclusa. ar guoñtationẽ uocariuelit. argum̃tũ
uͦ sententiã m̃tẽq ratiotinationis nihi lominꝰ locos
intelligimꝰ maximarũ ꝓpositionũ differentias Siue
quis ratiotinationis totiꝰuimatq sententiã totã cũ
maxima ꝓpositioneuł intrauł extraposita argum̃tũ
uoc& ñ dubiũ quin totiꝰ ratiotinationis loc̾illesit.

Expanded text:
ad conclusionem continuum ductum cum maxima propositione, vel extra posita, vel propositionibus ratiocinationis inclusa, argumentationem vocare velit, argumentum vero sententiam mentemque ratiocinationis, nihilominus locos intelligimus maximarum propositionum differentias; sive quis ratiocinationis totius vim atque sententiam totam cum maxima propositione, vel intra, vel extra posita, argumentum voc
Abbreviated transcription (Latin):
serit sepe in multos necesse labat᷑ errores
Qđ nepas simfier& atq ut certis regulis
tractatꝰ insister&. uisũ.. antiquȩ philoso¬
phiae ducib ut ipsarũ ratiotinationũ quib:
aliqͥd inqͥrendũ eẽt naturã penitꝰ ante discu¬
terent uthispurgatis atq cõpositis uł inspe¬
culatione ueritatis. uł exercendis iurtutib

Expanded text:
serit, saepe in multos necesse est labatur errores. Quod ne passim fieret, atque ut certis regulis tractatus insisteret, visum est antiquae philosophiae ducibus, ut ipsarum ratiocinationum, quibus aliquid inquirendum esset, naturam penitus ante discuterent, ut his purgatis atque compositis, vel in speculatione veritatis, vel in exercendis virtutib
Abbreviated transcription (Latin):
cies ipsũ mox consequitur genꝰ. Quod aut̃ ñ om̃is anima om̃ibus parti¬
bus iungitur. sed alia aliis. hoc ad totius naturã referrineces se est
estat igitur ut deuocis significantias diuisione tractemus. Fit aũt uo¬
cis diuisio tribus inodis. Diui ditur eniĩ insignificationes ut aeqͥ uoca
ł ambigua. Plures enĩres significat unũ nom̃ ut canis. Plures rur¬
sus una oratio ut eͣdico grecos uicisse troianos. Aio aut̃ modo scđm
modũ. hȩc enĩ ñ plura significat. sed multis modis ut cũ dicimus insinitum
unã rum quidẽ significat cuius terminus inueruri ñ possit sed lidicimus
aut scđm monsurã. aut scđm multitudinẽ. aut scđ mspeciem : Scđm mensurã.

Expanded text:
cies ipsum mox consequitur genus; quod autem non omnis anima omnibus particies ipsum mox consequitur genus; quod autem non omnis anima omnibus partibus iungitur sed alia aliis, hoc ad totius naturam referri necesse est. Restat igitur ut de uocis in significantias diuisione tractemus. Fit autem uocis diuisio tribus modis. Diuiditur enim in significationes ut aequiuoca uel ambigua, plures enim res significat unum nomen, ut ''canis'', plures rursus una oratio, ut cum dico Graecos uicisse Troianos. Alio autem modo secundum modum, haec enim non plura significant sed multis modis, ut cum dicimus ''infinitum'' unam rem quidem significat cuius terminus inueniri non possit, sed hoc dicimus aut secundum mensuram, aut secundum multitudinem aut secundum speciem:
Abbreviated transcription (Latin):
am atq formã. Aliter enĩ constat statua expartibus suis. alit̃ ex mate¬
ria atq: forma. idest exere atq: specie. Similit̃ etiã illa tota diuidendast
quȩ continua sunt. Eodẽ quoq: modo et ea q̃ sunt uniuers alia. Vt hominũ:
alii sunt in europa. alii in asia. alii in affrica. Euisqͦq totius quod ex iurti¬
tibus constat. hoc mͦ facienda ÷ diuisio: Animȩ alia pars ẽ in uirgltis. alia
in animalibus : Etrursus eiꝰ quȩ t animalibus alia rationalis. alia sensibilis
est. Etrursus hȩc aliis subdiuisionibus dissipantur. sed ñ est anima horũ gen
sed totũ. Partes enĩ hȩ animȩ sunt. sed non ut inquantitate. sed ut in aliqua
potestate atq uirtute. Exhisenĩ potentiis substantia animalis iun¬
gitur: unde fit ut quiddã simile habeat huius modi diuisio& genr̃i
& totius diuisionis. Nã quod quȩ lib& ei non pars fuerit animȩ. p̃dicatio
eanis equitur. ad generit᷑ diuisionẽ pͣfertur. Cuius ubicũq suerit spe¬

Expanded text:
am atque formam, aliter enim constat statua ex partibus suis, aliter ex materia atque forma, id est ex aere et specie. Similiter etiam illa tota diuidenda sunt quae continua non sunt eodem quoque modo et ea quae sunt uniuersalia, ut ''hominum alii sunt in Europa, alii in Asia, alii in Africa''. Eius quoque totius quod ex uirtutibus constat hoc modo facienda est diuisio: ''animae alia pars est in uirgultis, alia in animalibus'' et rursus ''eius quae est in animalibus alia rationalis, alia sensibilis est'' et rursus haec aliis sub diuisionibus dissipantur. Sed non est anima horum genus sed totum, partes enim hae animae sunt, sed non ut in quantitate, sed ut in aliqua potestate atque uirtute. ex his enim potentiis substantia animae iungitur. Vnde fit ut quiddam simile habeat huiusmodi diuisio et generis et totius diuisioni, nam quod quaelibet eius pars fuerit animae praedicatio eam sequitur, ad generis diuisionem refertur, cuius ubicumque fuerit spe
Abbreviated transcription (Latin):
similitudines monstrar& ex uirgilio uł te¬
rentio poetis or atorib cicerone. & catone
ut qđ p̃ceptis ostendit᷑ exẽplis multipliciter
collucescat Neq ab eoloco qui intopicis s
ex his locis in qͥb: argum̃ta incdus ast᷑ expositio
ꝓgressa transcendit locũ qui. ualeat &qͥtas
quae parib in causis pariauira desiderat
Quantauͦ pars reliqua sit copicoꝵ ipsiuolu¬
minis magnitudo de monstrat. quã uictorinꝰ

Expanded text:
similitudines monstret ex Virgilio et Terentio poetis, oratoribus Cicerone et Catone, ut quod praeceptis ostenditur, exemplis multipliciter collucescat, neque ab eo loco qui est in Topicis, sed ex his locis in quibus argumenta inclusa sunt, expositio progressa eum transcendit locum qui est, Valeat aequitas, quae paribus in causis paria jura desiderat. Quanta vero pars reliqua si Topicorum ipsius voluminis magnitudo demonstrat, quam Victorin
Abbreviated transcription (Latin):
constitittio. sedhȩo in partes quattuor deriuatur. Aut eiũ conceditur erurien:
Aut remouetur. aut refertur. aut quod est ultimũ cõparatur: Concedit᷑
orimen cũ nulla introducitur factidefensio. sedueria postulatur: Id fieri
duobus modis pot est side p̃ceris aut purges. Dep̃ caris cũ nihil excusationis at¬
tuleris : Furgas cũ facticulpa inbis asseribitur. quibus obsisti obiuariq ñ
possit neq tam̃ꝑsonȩ sunt. ed tãmen in aliã constitutionẽ cadit: Sunt uero

Expanded text:
constitutio. Sed haec in partes quatuor derivatur: aut enim conceditur crimen, aut removetur, aut refertur, aut, quod est ultimum, comparatur. Conceditur crimen, cum nulla introducitur facti defensio, sed venia postulatur. Id fieri duobus modis potest, si depreceris, aut purges. Deprecaris, cum nihil excusationis attuleris; purgas, cum facti culpa his ascribitur quibus obsisti obviarique non possit, neque tamen personae sint, id enim in aliam constitutionem cadet. Sunt vero
Abbreviated transcription (Latin):
ut a positõ fuerit Bnegato c. termino. a eẽ necessesit. Ut sisit a. quidem
animatũ .B. medicus .o. in anintatũ .o. artifex, Animatũ enĩ p̃ter modicũ eẽ
potest In animatũ uero neque cũ animnato neq: cũ artisice pͥoni᷑ potest. Itaq

Expanded text:
t si posito a termino fuerit b, negato c termino d esse necesse sit, ut si sit a quidem t si posito a termino fuerit b, negato c termino d esse necesse sit, ut si sit a quidem animatum, b medicus, c inanimatum, d artifex, animatum enim praeter medicum esse potest, inanimatum vero neque cum animato neque cum artifici jungi potes
Abbreviated transcription (Latin):
lomine: necesse ẽ ut medicussit: & cũ sit animatũ ñ nec esse ẽ ut sit arti¬
fex. At si hõ sit necesse ẽ ut animatũ: & si medicussit necesse ẽ ut arti¬
fex Hoc itaq posito. eueni& ut sicũ hõsit. medicꝰ ẽ : Cũ sit animatũ.
sit artifex Scđa ꝓpositio ita eẽ deb&. ut a atqueb. itẽq e. atqued.
p̃terse eẽ possinc sed a p̃ter .e eẽ non possit. Baũt atque d. simuleẽ non pos¬
sint. Tunc enĩ eueni& ut siposito a termino fuerit consequutũ posito .ci
non eẽ .d. necessesit. Ut si sit a hõ Bniger o animatũ. B albus: hõ. Nãq p̃t̃
iugrũ & animatũ p̃ter albũ ł eẽ ł ñ eẽ potest : Nõ uero p̃ter animatũ ni¬
grũ aut̃ cũ albo eẽ non potest. euenitque ut sicũ hõ sitniger sit albũ. Cũ sit
animatꝰ ñ sit albus. Hertiȩ itẽ ꝓpositionis tales terminos et̃ oportebit.
ut a p̃terꝵ eã possit. Cuero uł cũ a. ł cũ pee nonpossit. Quocirea euenit.

Expanded text:
non necesse est ut medicus sit, et cum sit animatum, non necesse est ut sit artifex; at si homo sit, necesse est ut sit animatum, et si medicus sit, necesse est ut artifex sit. Hoc itaque posito, eveniet ut si, cum homo sit, medicus est, cum sit animatum, sit artifex. Secunda propositio ita esse debet, ut a atque b, itemque c atque d praeter se esse possint, sed a praeter c esse non possit, b autem atque d simul esse non possint. Tunc enim eveniet ut si, posito a termino, b fuerit consecutum, posito c non esse d necesse sit, ut si sit a homo, b niger, c animatum, d albus : homo namque praeter nigrum, et animatum praeter album grum aut cum albo esse non possit, evenitque ut si cum sit homo, niger est, cum sit animatum non sit albus. Item tertiae propositionis tales terminos esse oportebit, ut a praeter b esse possit, c vero vel cum a vel cum d esse non possit; quocirca evenit u
Abbreviated transcription (Latin):
sit. B atqued nũquã simul eẽ possint. ita ut si alterũ nonsit. alterũ eẽ
necessesit. Tunc enĩ eueni& ut siposito B. negetur .c posito Dsequat᷑
gritudinẽ. animatũ uero p̃tersanitatẽ. & eẽ & ñ eẽ potest fieri. Sed si
matus sit sanus Sexta propositio hos terminos habere desiderat. ut a
Func enĩ eueni& ut Asiposito ñ est B. posito e nonsit d. Ut siset a hõ Bar¬
tifex cs animatũ. d medicus. Nõ quidẽ p̃t̃ artificiũ. animatũ uͦ p̃ter me

Expanded text:
sit, b atque d numquam simul esse possint, ita ut si alterum non sit, alterum esse necesse sit. Tunc enim eveniet ut si a posito b negetur, c posito d sequatugritudinem, animatum vero praeter sanitatem et esse et non esse potest; sed si matus sanus sit. Sexta propositio hos terminos habere desiderat, ut a Tunc enim eveniet ut si a posito non est b, posito c non sit d, ut si sit a homo, b artifex, c animatum, d medicus, homo quidem praeter artificium, et animatum vero praeter me
Abbreviated transcription (Latin):
in aximepertinet. Namcũ teq ut genus neque ut desinitio neq ut propriũ
est sed in est tamenut accidens in esse necesse est: Quȩ cũ ita sint eorum loco¬
rũ quos in maximarũ propositionũ differentia constitumꝰ. facienda diuisio
est Per singula uero quȩq currentib: manifestius apparebit exemplis. quid
maximȩ differentiȩ asuis differentiis distent. Etenim quȩstiones argu

Expanded text:
axime pertinet, nam cum neque ut genus, neque ut diffinitio, neque ut proprium inest, sed inest tamen, ut accidens inesse necesse est. Quae cum ita sint, eorum locorum quos in maximarum propositionum differentia constituimus facienda divisio est. Per singula vero quaeque currentibus manifestius apparebit exemplo, quod maximae propositiones a suis differentiis distent. Etenim quaestiones, argu
Abbreviated transcription (Latin):
roximẽ locꝰrerũ efficientiũ quae causȩ appellatt᷑
de indererũ aeffectarũ ab efficientib: causs Harũ
exẽpla utreliquoꝵ locoꝵ paulo ante exposui eqͥdem
exiure ciuili. S haec patent latiꝰ Causarũi gñra
duost᷑ unũ qđ uisua id qđ subea ui subiectũ certe
efficit utignis accendit alt̃um. qđ naturã effi¬
ciendi hab& & sine qͦ effici ñ possit Utsiqͥs aes causã
statuae uelit dicere qđ sine eoñ possit effici huiꝰ
gnr̃ is causarũ sine qͦ ñefficit᷑. alia st̃ qui& a nihil
agentia stolida qͦdĩmͦ. ut locꝰ tẽpus matheria
ferram̃ta & c&eragnris eiusdẽ Alia aut̃ p̃cursi¬
onẽ quandã adhibent adefficiendũ & quaedã
affert ꝑse adiuuantia & siñ necessaria ut amori

Expanded text:
rerum efficientium, quae causae appellantur; deinde rerum effectarum ab efficientibus causis. Harum exempla, ut reliquorum locorum, paulo ante posui equidem ex iure civili; sed haec patent latius. causarum enim genera duo sunt; unum, quod vi sua id quod sub eam vim subiectum est certe efficit, ut Ignis accendit; alterum, quod naturam efficiendi non habet sed sine.quo effici non possit, ut si quis aes statue causam velit dicere, quod sine eo non possit effici. huius generis causarum, sine quo non efficitur, alia sunt quieta, nihil agentia, stolida quodam modo, ut locus tempus materia ferramenta et cetera generis eiusdem; alia autem praecur- sionem quandam adhibent ad efficiendum et quaedam adferunt per se adiuvantia, etsi non necessaria, ut: Amori
Abbreviated transcription (Latin):
oratio rei dubiȩ faciens fidem Non uero idem est argumentũ quod argumen a¬
tatio Namuis sententiȩ ratioque ea quȩ clauditur oratione . cũ aliquid probat᷑
ambiguum argumentũ uocatur : Ipsa uero Argumenti elucutio ar gumentatio
diitur. Quofit ut argumentũ quidem mens argumientationis sit atque senten¬
tia. argumentatio uero. argumenti ꝑ orationem explicati QVID LoCVS

Expanded text:
oratio rei dubiae faciens fidem. Non vero idem est argumentum quod et argumentatio. Nam vis sententiae ratioque ea quae clauditur oratione, cum aliquid probatur ambiguum, argumentum vocatur; ipsa vero argumenti elocutio argumentatio dicitur; quo fit ut argumentum quidem mens argumentationis sit atque sententia, argumentatio vero argumenti per orationem explicatio. Locus
Abbreviated transcription (Latin):
cantur maximarũ differentiȩ propositionũ quȩ scilic& abliis ducanturter¬
minis . qui inquȩstionesunt constitua. dequibus de inceps disserendũ est. Cum
enim sint plurimȩ propositiones quȩ maximȩ uocantur. hȩquȩ interse dissi¬
miles quibus interse differentiis discrepent eas omnes locos uocamus. Nam
supsȩ propositiones maximȩ argumentorũ locisunt : & differentias ea¬
rum. argumentorũ locos et̃ necesse est Nã unius cuiusq substantia ex propri¬
is differentus constat. ut hominis exrationabilitate quȩ eius est differentia.
Et hi lociquisunt differenta propositionũ ipsis propositionibus uniuersali

Expanded text:
ro modo loci vocantur maximarum differentiae propositionum, quae scilicet ab his ducuntur terro modo loci vocantur maximarum differentiae propositionum, quae scilicet ab his ducuntur terminis qui in quaestione sunt constituti, de quibus deinceps disserendum est. Cum enim sint plurimae propositiones quae maximae vocantur, haeque sint inter se dissimiles, quibuscunque differentiis inter se discrepant, eas omnes locos vocamus. Nam si ipsae propositiones maximae argumentorum loci sunt, et differentias earum argumentorum locos esse necesse est. Nam uniuscuiusque substantia ex propriis differentiis constat, ut hominis ex rationalitate, quae eius est differentia. Et hi loci qui sunt differentiae propositionum, ipsis propositionibus universali
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur inclusa sed argumentationi uires ipsa maximas sub ministrat
Estenĩ hiuic syllogis mofides ex eapropositione. perquã cognoscimus quorum
diuersa est diffinitio ipsaquoq eẽ diuersa. Est aut̃ indiffinitione quidem in¬
uidi. alienis bonis tabescere: quod qm̃ nonuenit insapientẽ. id circo inuidus
a sapiente sriungitur. Est igitur uno qui dẽmodo locus ut dictũ est maxima
& uniuersalis & principalis atq: inde monstrabilis acperse nota propositio
quȩ in argumentationibus uel inter ipsas propositiones uelexterius po¬
ta uirtutẽ argumentis & conclusionibus sub ministi¬
tinent ceteras propositiones & pereas fit consequens & rata conclusio. Acsi¬
cut locus inse contin& corporis quantitatẽ. itahȩ propositiones quȩ sunt maxi¬
mȩ in secontinentium posteriorũ. at que ipsius condusionis consequentiã
tenent: &uno quidẽ modo locus id est argumenti se desdicitur maxi ma
cipalisq propositio fidem ceteris submi nistrans aliouer

Expanded text:
idetur inclusa, sed argumentationi vires ipsa maxima subministrat. Est enim huic syllogismo fides ex ea propositione per quam cognoscimus, quorum diversa est diffinitio, ipsa quoque diversa esse. Est autem in diffinitione invidi, alienis bonis tabescere, quod quoniam non venit in sapientem, idcirco sapiens ab invido sejungitur. Est igitur uno quidem modo locus ut dictum est maxima et universalis, et principalis, et indemonstrabilis, atque per se nota propositio, quae in argumentationibus, vel inter ipsas propositiones, vel extrinsecus posita, vim tamen argumentis et propositionibus subministe continent caeteras propositiones, et per eas fit consequens et rata conclusio. Ac sicut locus in se corporis continet quantitatem, ita hae propositiones quae sunt maximae, intra se omnem vim posteriorum atque ipsius conclusionis consequentiam tenent, et uno quidem modo locus, id est argumenti sedes dicitur maxima, principalis que propositio fidem caeteris subministrans. Alio ve
Abbreviated transcription (Latin):
ri ut sunt motꝰ quies sanitas aegritudo uigilatio sõnus. lux tenebrȩ : sed
hȩc alias nunc aut̃ dereliquis oppositonib dicendũ eit. Tertia oppositio ÷

Expanded text:
ri, ut sunt motus quies, sanitas aegritudo, uigilatio somnus, lux tenebrae, sed ri, ut sunt motus quies, sanitas aegritudo, uigilatio somnus, lux tenebrae, sed haec alias, nunc autem de reliquis oppositionibus dicendum est. Tertia oppositio es
Abbreviated transcription (Latin):
collo cantur. Et uniuersaliter dicendũ est. q̃cũq differentiȩ huius modisunt
ut non modo p̃tereas species eẽ non possit. sed propt̃ eassolasit . hȩ uel in diui¬
sione generis uł inspeciei definitione sumendȩ sunt. Qm̃ uero q̃dã sunt
q̃ differunt quȩ contrase in diuisionib: poniñdebent. ut in animali ratio¬
nalis & bipes nullus enĩdicit. Animaliũ alia sunt rationabilia. alia duos
pedes habentia idarco quod rationale & bipes lic& differant. nulla a se
oppositione disiunguntur et constat quȩ cũq: ase aliqua oppositione dif¬
ferunt eas solas disferentias sub genere positas genꝰ ipsũ posse disiungere :¬
unt aut̃ oppositiones .iIII. Aut ut contraria ut bonũ malt̵. Aut ut habitus
& priuatio ut uisus et gecitas. quã quã sint et q̃dã res inqͥb disternere dif¬
ficultas sit utrũ in contrariis. an inpͥuatione. uel habitu ea oporteat colloca¬

Expanded text:
collocantur. Et uniuersaliter dicendum est, quaecumque differentiae huiusmodi sunt collocantur. Et uniuersaliter dicendum est, quaecumque differentiae huiusmodi sunt ut non modo praeter eas species esse non possit sed propter eas solas sit, hae uel in diuisione generis uel in speciei definitione sumendae sunt. Quoniam uero quaedam sunt quae differunt quae contra se in diuisionibus poni non debent, ut in animali rationale et bipes, nullus enim dicit ''animalium alia sunt rationabilia, alia duos pedes habentia'' idcirco quod rationale et bipes, licet differant, nulla a se oppositione disiunguntur, constat quaecumque a se aliqua oppositione differunt eas solas differentias sub genere positas genus ipsum posse disiungere. Sunt autem oppositiones quattuor: aut ut contraria, ut bonum malo, aut ut habitus et priuatio, ut uisus et caecitas, quamquam sint et quaedam res in quibus discernere difficultas sit utrum in contrariis an in priuatione uel habitu ea oporteat colloca
Abbreviated transcription (Latin):
re qͥdem frequentius separatur & actu ipso a subiecto diuiditur. Quȩ u̾ratio¬
ne sola a subiecto diuiduntur. ea sunt ꝑ manentiũ differentiarũ ut glauas ue
rooculos eẽ a suhiecto ratione seuingimꝰ ut cũ dico ẽ animal qͥdẽ luminib:
glaucis ut qͥlib&ͫ. Quodsi hic noneẽt huius modi ñ cũ res aliqͣ hominem
et̃ ꝓluberet. Aliud rursus est quod ratione separari ñ possit. Quodsiseparatum
sit species inter imatur: ut cũ dicimꝰ in eẽ homini ut solus numerare possit
ł geo metriã discere. Quodsi h possibilitas ab homine seiuingatur homo
ipse ñ ꝑmanet. Setih ñ statĩ earũ sunt q̃ in substantia insunt. Nam non idcir¬
eohomo ẽ . qm̃ h facere potest sed qm̃ rationalis est atq mortalis. Hȩ igit᷑
differentiȩ p̃ter quas species non consistit. ipsȩ & indiffinitione speciei ut
hominis & in generis eius diuisione quod continet speciẽ ut ipsũ hominõ

Expanded text:
re quidem frequentius separatur et actu ipso a subiecto diuiditur. Quae uero ratiore quidem frequentius separatur et actu ipso a subiecto diuiditur. Quae uero ratione sola a subiecto diuiduntur ea sunt consequentium differentiarum, ut glaucis oculis esse a subiecto ratione seiungimus, ut cum dico ''est animal quidem luminibus glaucis, ut quilibet homo'', quod si hic non esset huiusmodi non eum res aliqua esse hominem prohiberet. Aliud rursus est quod ratione separari non possit, quod si separatum sit species interimatur, ut cum dicimus inesse homini ut solus numerare possit uel geometriam discere. Quod si haec possibilitas ab homine seiungatur, homo ipse non permanet; sed haec non statim earum sunt quae in substantia insunt, nam non idcirco homo est quoniam haec facere potest, sed quoniam rationalis est atque mortalis. Hae igitur differentiae propter quas species consistit ipsae et in definitione speciei ut hominis et in generis eius diuisione quod continet speciem ut ipsum hominem
Abbreviated transcription (Latin):
extrinsecꝰ debilitate turbati. Sed h ad generis diuisionẽ sumenda non sunt
generis aptũ est idẽ ad diffinitiones rectissime congregamꝰ. Il aũ q̃ ꝑse
sunt sola. ad diuisionẽ generis apta sunt. Hȩc aut̃ informant ꝑficiunte
unius cuiusq: substantiã ut hominis rationabilitas & mortalitas Sed
has quẽ ad modũ ꝓbare possimꝰ utrũ ex eosint genere statĩ relinquentium
an ꝑsequentiũ an in substantia ꝑmanentiũ hoc mͦ mihi uidendũ est. Neq
enũ sufficit scire quas indiuisio ne sumamꝰ nisi illud qͦq: sit cognitũ quẽ ad mo¬
dũ easdẽ ipsas q̃ sumendȩ & q̃ reici endȩ sunt rectissimȩ cognoscamꝰ. Uidendũ
er goest. utrũ ꝓposita differentia omĩ possit & sẽꝑ in eẽ subiecto. Quod si ipsa
uel actu ł ratione seiungit᷑. hȩc adiuisione generis separandaẽ. Sienĩ sẽpe
et actu acratione seuingitur. ex eo sunt genere q̃ statĩ relinquunt ut sede¬

Expanded text:
extrinsecus debilitate turbati. Sed haec ad generis diuisionem sumenda non sunt,uisionem generis aptum est idem ad definitiones rectissime congregamus, illa uero quae per se sunt sola ad diuisionem generis apta sunt, haec autem informant perficiuntque uniuscuiusque substantiam, ut hominis rationabilitas et mortalitas. Sed has quemadmodum probare possimus utrum ex eo sint genere statim relinquentium an consequentium an in substantia permanentium hoc modo uidendum est, neque enim sufficit scire quas in diuisione sumamus nisi illud quoque sit cognitum, quemadmodum easdem ipsas quae sumendae et quae reiciendae sunt recti est utrum proposita differentia omni possit et semper inesse subiecto; quod si ipsa uel actu uel ratione seiungitur, haec a diuisione generis separanda est. Si enim saepe et actu et ratione seiungitur, ex eorum sunt genere quae statim relinquunt, ut sede
Abbreviated transcription (Latin):
uAM magnos studiosis afforat fructus scientia diuidendi
quãq apud poripaite ticã disciplinã semꝑ h fuerit in honore noticia doc& et an
dronicisimnis dediuisione libor editus & hic idẽ aplotino grauis simophilo

Expanded text:
uam magnos studiosis afferat fructus scientia diuidendi quamque apud Peripateticam disciplinam semper haec fuerit in honore notitia, docet et Andronici diligentissimi senis De diuisione liber editus; et hic idem a Plotino grauissimo philo
Abbreviated transcription (Latin):
modũ redhioricȩ facultatis argumenta ducerentur: quod inhis cõmen¬
tariis diligentius expediuimus. qui a nobis in eiusdẽ ciceronis topica
conscripti sunt. Quo aut̃ modo dehis dialecticis rationibus disputetur.
in his cõmentariis quos in aris totelis topica a nobis translata conscri¬

Expanded text:
modum rhetoricae facultatis argumenta ducerentur, quod in his commenmodum rhetoricae facultatis argumenta ducerentur, quod in his commentariis diligentius expedivimus qui a nobis in eiusdem Ciceronis Topica conscripti sunt. Quo autem modo de his dialecticis rationibus disputetur, in his commentariis quos in Aristotelis Topica a nobis translata conscri
Abbreviated transcription (Latin):
conimirũ quia cũ luxuries ebrietatis quasi quoddã genussit. cũ luxuries nul¬
lafuerit nec ebrictas quidẽ fuit. sed hoc pendet ex altero: Quurenĩ si luxuri¬
es non fuit ebrietas eẽ non potuit : Ex natura generis demonseratur quod di¬
alretica uera ratio subministrat. Vnde enĩ genus ab est. inde etiã species ab ec̃
riis eodem modo inqͥb: maxima similitudo inter redioricos ac dialecticos
locos : Dialectica enĩ ex ipsis qualitatib rediorica᷑ ex qualitatẽ suscipientibus
rebus argumienta uestigat. ut dialecticus e genere id est ex ipsa generis na¬
tura rethor ex eare quȩ genus est. Dialecticus exsimilitudine. rehor exsi¬
mili. id est exeare q̃ similitudinẽ roepit: Eodẽ modo ille ex contrarirtate.
hic ex contrario: Omibus igitur q̃ superius ꝓposiumͦ expeditis. illud ar¬
bitror apponendũ. quod maroꝰ tullius topica quȩ ad .g. trebatuĩ peritũ
iuris edidit ñ eo modo quode ipsis disputari possit disseruit. sed quẽ ad¬

Expanded text:
co nimirum, quia cum luxuries ebrietatis quasi quoddam genus sit, cum luxuries nulla fuerit, ne ebrietas quidem fuit: sed hoc pendet ex altero. Cur enim si luxuries non fuit, ebrietas esse non potuit, ex natura generis demonstratur, quod dialectica ratio subministrat. Unde enim genus abest, inde etiam species abesse riis, eodem modo, in quibus maxima similitudo est inter rhetoricos ac dialecticos locos: dialectica enim ex ipsis qualitatibus, rhetorica ex qualitatem suscipientibus rebus argumenta vestigat: ut dialecticus ex genere, id est ex ipsa generis natura, rhetor ex ea re quae genus est; dialecticus ex similitudine, rhetor ex simili, id est ex ea re quae similitudinem cepit. Eodem modo ille ex contrarietate, hic contrario. Omnibus igitur quae superius proposuimus expeditis, illud arbitror apponendum quod M. Tullius Topica quae ad C. Trebatium peritum iuris edidit, non eo modo quo de ipsis disputari possit disseruit, sed quemad
Abbreviated transcription (Latin):
ipsũsibi simile ee nihilpot. alii necesse simile
c̃sider&. S aliud ẽẽ ñ pot̾it nisi fuerit in aliqua
ad sesimilitudinis illiꝰ copulatione referuntur
abeqͦrationabilitatis differentia discrepat haecgͥ
p̃dicatione qͥdȩ̃ ꝓpͥ&ate naturae ad earefert᷑. quoꝵ
differentia ut rationabilitas ad hominẽ. dissimi

Expanded text:
t, aliud necesse est simile consideretur. Sed aliud esse non poterit, nisi fuerit in aliqua ad se similitudinis illius copulatione referuntur.ab equo rationabilitatis differentia discrepat. Haec igitur praedicatione quidem propriae naturae ad ea refertur quorum est differentia, ut rationabilitas ad hominem; dissimi
Abbreviated transcription (Latin):
naturã ueluti ambulationẽ pedũ strepitꝰ signisi¬
care quidẽ ac denunciare potestꝰ. efficere uͦnon
potest Neq nambulationẽ efficitpedũ strepitꝰ
nec uͦ ex necessitate ambulatio ut sit pedũstrepitꝰ
auctorest. S saepeita ambulat᷑. ut nullus pedũ
strepitꝰ exaudiat᷑. Scepe ñ muta tolo comoueri pedes
acstrepere p̃ter ambulationẽ queunt id circoñsẽꝑ
inueniunt᷑ adiuncta. Propositoq t̃mino que ꝓbare
contendimꝰ sȩpe ex adiunctis argum̃ta deficiunt
qr ipsa ꝗꝗ aliqͦtiens deficere uident᷑ adiunsta Eceden

Expanded text:
pedum strepitus significare quidem ac denuntiare potest, efficere vero non potest. Neque enim ambulationem efficit pedum strepitus, nec vero ex necessitate ambulatio ut sit pedum strepitus auctor est, sed saepe ita ambulatur, ut nullus pedum strepitus exaudiatur; saepe non mutato loco moveri pedes ac strepere praeter ambulationem queunt; idcirco non semper inveniuntur adjuncta: propositoque termino quem probare contendimus, saepe ex adjunctis argumenta deficiunt, quia ipsa quoque aliquoties defi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ eanatura ẽ ut suspendiqueat pari& ispotiꝰforma
quã de molientis culpa uiciũ fecisse uidebit᷑. Atq
ita ñ cogit᷑ p̃stare uiciũ qͥsedãniin fecti ꝓmissione ẽ

Expanded text:
non ea natura est ut suspendi queat, parietis potius forma non ea natura est ut suspendi queat, parietis potius forma quam demolientis culpa vitium fecisse videbitur, atque ita non cogitur restaurare vitium qui se damni infecti promissione
Abbreviated transcription (Latin):
naturae ueliit inb qđnc̃ declaram exẽplo Damni
infect ꝓmnissio qͦtiens qͥ promittit si qđ damnũ
eiꝰ oꝑac̃tigerit suarestitutione ee pensandũ ius aut̃
ẽpari&i cõmuni. pari&ẽ aliũ uł fornicatũ .i arcũ
habentẽ uł directũ continuũq c̃iungere Quidãgͥ
ad pari&ẽ cõmunẽ. aliũ extrinsecꝰ pari& ẽ iunxit.
deditq saitis damni infesti. Cõmunis aut̃paries fornicat᷑¬
fuit .i arcũ habens uł signinã fabricã sustinens Ad¬
ungente igͥ eo qͥsatis dederat & adiung& & demo¬
liente partẽ pari& is qͦ uinctura coherescer& uiciũ
cõmunis paries fecit: Quaerit᷑ andamni infecti ꝓmis¬
sio. cogateũ qͥ promiserit uiciũ restituere: Subiectꝰ
Sumimꝰ igͥ argum̃tũ acausis hmͦ Sipis qͥsatis dãni
ꝓmisit infecti. eiꝰuicii causa fuit. restituere deb& ui¬
ciũ qđ eiꝰ accidit culpa Odsiea natura pari&is fuit.
ut suspendi sustineriq ñ poss& fornicatin pari&is

Expanded text:
n hoc quod nunc declaramus exemplo. Damni infecti promissio est quoties quis promittit, si quod damnum ejus opera contigerit, sua restitutione esse pensandum. Jus autem est parieti communi parietem alium vel fornicatum, id est arcum habentem, vel directum continuumque, conjungere. Quidam igitur ad parietem communem alium extrinsecus parietem junxit, deditque satis damni infecti. Communis autem paries fornicatufuit, id est, arcum habens vel signinam fabricam sustinens; adjungente igitur eo qui satis dederat, et ut adjungeret demoliente partem parietis, quo junctura cohaeresceret, vitium communis paries fecit; quaeritur an damni infecti promissio cogat eum qui promiserit damnum restituere. SubjectusSumimus igitur argumentum a causis hoc modo. Si eniitutionem ejus vitii causa fuit, restituere debet vitium quod ejus accidit culpa; quod si ea natura parietis fuit ut suspendi sustinerique non posset fornicati enim parietis
Abbreviated transcription (Latin):
Quid dicat dam. uelquid dare debeat nullus intelligit. nisi intellectus &
certa ratio de terininationis ad datur : Vol siquis dicit ad meuenite quoueniant
uelquando nisi determinatione ñ noscitur. Est aũt omẽ ambiguum dubi tabile.

Expanded text:
mihi'' quando uel quid dare debeat nullus intelligit nisi intellectus et mihi'' quando uel quid dare debeat nullus intelligit nisi intellectus et certa ratio determinationis addatur, uel si quis dicat ''ad me uenite'' quo ueniant uel quando nisi determinatione non cognoscitur. Est autem omne quidem ambiguum dubitabile
Abbreviated transcription (Latin):
dicimꝰ mundũ cuius terminus scđm tẽpꝰ inueniri non possit. Eodẽ qͦq: mͦ infi¬
nitũ dicimꝰ deũ cuius suꝑnȩ uitȩ t̃minus scđm tẽpꝰ inueniri ñ possit. Sic igit᷑
liec uox ñ plura signuficat scđmse. sed multi mode desingłis p̃dicatur. unũ
tam̃ ipsa signisicans. Aliusuͦ modus est scđm de terminationẽ. Quotiens
enĩ dẽt̃minatione dicitur uox illa facit intellect& dubitationẽ ut ẽ homo
Hȩc enĩ uox multa signisicat: nulla enĩ desinitione cõclusa. audientis in¬
telligintiã : multis raptat fluctibus errorib transducit : Quqͥd it quisq au¬
ditor intelligat ubiid qđ dicens loqͥtur nullad et̃minatione concludit.: Ni¬
si enĩ quis ita desiniat dicens omnis homo ambulat. aut certe quidã homo am¬
bulat & hunc nominesiita contigit designot : intellectus audientis quod ratio¬
nabilit̃ intelligat ñ hab&. Sunt etiã aliȩ de terminationes. ut siquis dicat damͥ

Expanded text:
non possit, eodem quoque modo infinitum dicimus deum, cuius supernae uitae terminus secundum tempus inueniri non possit. Sic igitur haec uox non plura significat secundum se sed multimode de singulis praedicatur, unum tamen ipsa significans. Alius uero modus secundum determinationem. Quoties enim sine determinatione dicitur uox ulla, facit intellectu dubitationem, ut est ''homo'', haec enim uox multa significat, nulla enim definitione conclusa audientis intelligentiam multis raptat fluctibus erroribusque traducit. Quod enim quisque auditor intellegat ubi id quod dicens loquitur nulla determinatione concluditur? Nisi enim quis ita definiat dicens ''omnis homo ambulat'' aut certe ''quidam homo ambulat'' et hunc nomine, si ita contingit, designet, intellectus audientis quod rationabiliter intellegat non habet. Sunt etiam aliae determinationes, ut si quis dicat ''da
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlum rotundum neene : hic enĩ una pars quȩstionis affirmationẽ tenet:
alia negationẽ. Namcũ alter eẽ defendit: affirmat. negat uero alter : cũ
non eẽ contendit. Composita uero questioẽ quȩ in plures erahitur afir

Expanded text:
tundum sit necne, haec enim una pars quaestionis affirmationem tenet, alia negationem. Nam cum alter esse defendit, affirmat, alter vero negat, cum non esse contendit. Composita quaestio est quae in plures distrahitur affir
Abbreviated transcription (Latin):
rũ enim rerũ eadẽ definitio est ipsȩ quoq: eedem sunt. Quarũ uero diuersa sub¬
stantiȩ ratio est ipsȩ etiã sunt diuersȩ . Igitur simplicis dialecticȩ quȩstionis re¬
etȩ quattuor spetieseẽ dicuntur. dequibus sufficienter dictũ est. De c̃pitionia
icigitur deconditionalibus quȩstionibus pertractandun
quidem aliȩ constant exduabus affirmattus aliȩ ex duabus negatiuis. aliȩ¬

Expanded text:
rum enim rerum eadem est diffinitio, ipsae quoque sunt eaedem; quarum vero diversa substantiae ratio est, ipsae quoque sunt diversae. Igitur simplicis dialecticae quaestiones recte quatuor species esse dicuntur, de quibus sufficienter dictum est. Nunc igitur de conditionalibus quaestionibus tractandum est, quidem alia constat ex affirmativis duabus, ali
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ ex circũ stancus rãquȩ est quis. quã ꝑsonȩ at tribuit secat in undecĩpartes : No¬
lis fortuna ut diues studio ut geo motricus casuut exul affectione ut amans
habitu ur sapiens consilio facta & orationes eaq̃ extra illud facũ dictitq sunt
quod nune inuidiciũ deuocat᷑. Reliquas uero circũ stancias q̃ sunt quid cur
quando ubi qͦmͦ quibus auxilis : in attributis negotioponit quid & cur dice as
ẽ tinontia cũ ipso negotio cur causae constituens: Earnĩ causa ÷ uniꝰ duusq facti
ꝓpt̃ quã facta : Quid uero secat inquattuor partes : Insũmã facti ut pareitasse
cisio ex hoc maxime locus sumitur amplificationes. Ante fa&ñ ut concitus rapuit
gladiũ : Dũ fi. uehement᷑ ꝑ cussit : postfactũ in abdito sepeliuit: Qux om̃i a cusuit¬

Expanded text:
quidem ex circumstantiis, eam quae est, quis, quam personae attribuit, secat in undecim partes. Noquidem ex circumstantiis, eam quae est, quis, quam personae attribuit, secat in undecim partes. Noves; studium, ut geometra; casus, ut exsul; affectio, ut amans; habitus, ut sapiens; consilium, facta, et orationes. Eaque extra illud factum dictumque sunt, quae nunc in judicium devocantur. Reliquas vero circumstantias, quae sunt, quid, cur, quando, ubi, quomodo, quibus auxiliis, in attributis negotio ponit. Quid et cur, dicens continentia cum ipso negotio: cur, in causa constituens; ea enim causa est uniuscujusque facti, propter quam facta est. Quid vero, secat in quatuoccisio, ex hac maxime locus sumitur amplificationis; ante factum, ut concitus gladium rapuit; dum fit, vehementer percussit; post factum, in abdito sepelivit. Quae cu