comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Et sciendũ qr sic̃ non semꝑ pro
equalicate ponit᷑. Alit̾ enĩ cognoscim᷑.
ado. et alit̾ cognoscimꝰ illũ. qr ille coe¬
noscit cuncta ut ds: nos cognoscimus
uerũptam̃ sic̃ ille nouit nos extoto:
sic et nos extoto nr̃m cognoscemꝰ illũ.
Ille cognoscet nos ut decet dm̃: nos cog¬
noscemꝰ illum ut głificate creat᷑e con
niet. Iunc autẽ manent. fides. spes. ca¬
ritas: tria hec. he cres uircutes mͦ con
iuncte sunt inuicẽ: et ita in huiꝰ uitę
temꝑe copulantur ut una sine alt̾a sta¬
re non possit. Qͥ enĩ credit in dm̃. sperat
que ab illo ꝓmitunt᷑. se p̃cepturum:
et qͦ magissꝑat: eomagis credit in illũ:
et id̾o habet caritatẽ. qr dilig̃ dm̃ et ꝓ¬
ximũ. Ea enĩ qͦeẽ credimꝰ: etiã nobis pro¬
missa nos acceptos sꝑamꝰ. his uͦ delecta¬
ti: ampliꝰ incaritate feruemꝰ. Ueraciter
enĩ credẽ non possumꝰ: nͥea que ꝓmissa
st̃̾ sꝑemꝰ. Nec pot̾imꝰ sustin̾e ꝓmissa. si de¬

Expanded text:
non semper pro aequalitate ponitur. Aliter enim cognoscimur a Deo, et aliter cognoscimus eum: quia ille cognoscit cuncta ut Deus, nos cognoscimus verumtamen sicut ille novit nos ex toto, sic et nos ex toto cognoscemus illum. Ille cognovit nos ut Deum decet, nos cognoscemus illum ut glorificatpes, charitas: tria haec. Hae tres virtutes modo junctae sunt adinvicem, et ita in hujus vitae tempore copulantur, ut una sine altera stare non possit. Qui enim credit in Deum, sperat quae ab ipso promittuntur se percepturum, et quo magis sperat, eo magis credit in illum et ideo habet charitatem; quia diligit eum et proximum. Ea enim quae credimus esse nobis promissa, etiam nos accepturos speramus. His vero delectati, amplius in charitate fervemus. Veraciter enim credere non possumus, nisi ea quae promissa sunt speremus, nec poterimus sustinere promissa, si de
Abbreviated transcription (Latin):
ut hec ꝓpħia recitet᷑ ampliꝰ. Sic decet̾is
intelligendũ. Siue lingne cessabunt.
Qm̃ sic̃ ante currim habel: una erat lin¬
expleto iudicio ipsa remanebit una.
Reuera in multis linguis uarietas est:
et uͥ ẽ uarietas. ibi dissensio. In scõrũ
regno: non erit dissensio. Ergo nec
linguarũ uarietas. Siue scientia des¬
cruetur. Presens scientia que exparte
nc̃ habetur: cũ plenitudo scientie ue¬
nerit. eo qͦd sit inꝑfecta destruet᷑: id ẽ.
in meliꝰ cõmutabit᷑. Exparte enĩ cognos¬
exparte scimus. et iam exparte p̃dicamꝰ.
Cum aut̃ uen̾it quod ꝑfectum ẽ. id est quod
cotum ẽ. et integrũ: qñ reuelata facie

Expanded text:
hetia recitetur amplius: sic de caeteris intelligendum. Sive linguae cessabunt, quoniam sicut ante turrim Babel una erat linexpleto judicio, ipsa remanebit una. Revera in multis linguis varietas est, et ubi est varietas, ibi dissensio. In sanctorum regno non erit dissensio, ergo nec linguarum varietas. Sive scientia destruetur; praesens scientia quae ex parte nunc habetur, cum plenitudo scientiae venerit, eo quod sit imperfecta, destruetur id est in melius commutabitur. Ex parte enim cognosex parte scimus, etiam ex parte prophetamus. Cum autem venerit quod perfectum est, id est quod totum est et integrum, quando revelata f
Abbreviated transcription (Latin):
memorie recondimꝰ: et intenebris
ea que udemꝰ imaginalit̾ cernimꝰ.¬
insuꝑ et sõnnia. et edificia et hoĩes qͦs
dudũ uidimꝰ. sic spiritali uisione uide¬
mus in anima: qͣsi p̃sentes sint nobis.
Iste due uisiones cõmunes sunt nobis
cũ peccoribꝰ et uolatilibꝰ. que et corꝑe
uident et loca ꝓpͥa recognoscunt: sic̃
peccora agnosct p̃sepia sua. et aues
adnidos suos redeunt : qr recordant᷑
illoꝵ. Est et t̾cia uisio intellectualis.
qͣm nullatenus habent peccora et uo¬
latilia. nͥ angłi et hoĩes ratione uten¬
tes. Unde intellect id est ratio. tam̃ ñ
cu autẽ siue ratione discernimꝰ. quod

Expanded text:
memoria recondimus, et in tenebris ea quae vidimus imaginaliter cerniminsuper et somnia et aedificia et homines quos dudum vidimus, sic spiritali visione videmus in anima quasi praesentes sint nobis. Istae duae visiones communes sunt nobis cum pecoribus et volatilibus, quae et corpora vident et loca propria recognoscunt. Sic pecora agnoscunt praesepia sua et aves ad nidos suos redeunt quia recordantur illorum. Est et tertia visio intellectualis, quam nullatenus habent pecora et volatilia, sed angeli et homines ratione utentes. Unde intellectus, id est ratio; tamen non tu autem sine ratione dis
Abbreviated transcription (Latin):
se quod utiles erat: sic̃ ipse alias dicit.
Nã qͥd oremꝰ sic̃ oportet nescimꝰ. Si gͦ eẽt
exauditꝰ. ut ab illo recederet tempta¬
tio diaboli. concupiscentiaq carnis:
pot̾at euenire. ut cito insuꝑbiã extol¬
leret᷑. Et ne nimiũ contristaret᷑: audia¬
mus quid ei dixerit dñs. siue ꝑeuan¬
geliũ. suie incorde. aut alia reuelatio¬
ne. Sufficit tͥ grã mea. Gr̃ã ista isto in
loco intelligit᷑ quicqͥd donorũ gratis
datũ ẽ. apło paulo. uidelicet quod
de celo uocatꝰ ẽ. quod fidem accepit.
reuelationes diuĩ ad t̾erciũ celũ raptꝰ
ẽ. nec ñ quod u̾ba ineffabilia audiuit
inꝑadiso. De ista grã dix̃ ei dñs: sufficit
tͥ grã mea. ideo noli orare ꝓstimulo car¬
nis: ne forte insuꝑbiam labaris. Nã
urtꝰ ininfirmitate ꝑficit᷑. Uirtꝰ id est
ꝑfectio uirtutũ. in infirmitate carius
et labore. atq temptatione ꝑficitur:
si ipsa infirmitas pacient̾ sustinet᷑: et

Expanded text:
se quod sibi utile erat, sicut alias ipse dicit: se quod sibi utile erat, sicut alias ipse dicit: Nam quid oremus sicut oportet nescimus . Si ergo esset exauditus, ut ab illo recederet tentatio diaboli, concupiscentiaque carnis poterat evenire ut cito in superbiam extolleretur. Et ne nimium contristaretur, audiamus quid ei dixerit Dominus, sive per angelum, sive in corde, aut alia revelatione. Sufficit tibi gratia mea. Gratia isto in loco intelligitur quidquid donorum gratis datum est apostolo Paulo, videlicet quod de coelo vocatus est, quod fidem accepit urevelationes Domini ad tertium coelum raptus est, necnon quod verba ineffabilia audivit in paradiso, de ista gratia dixit ei Dominus: Sufficit tibi gratia mea. Ideo noli orare pro stimulo carnis, ne forte in superbiam labaris. Nam virtus in infirmitate perficitur. Virtus, id est perfectio virtutum, in infirmitate carnis et labore atque tentatione perficitur, si ipsa infirmitas patienter sustinetur, et
Abbreviated transcription (Latin):
bie: quia adño acceꝑat contͣ uenenũ
suꝑbie antidotũ ceriacum: qđ gusta¬
cum uenenũ pellit. Erudire quippe
uolens dñs electos suos. et custodire
lationũ extolli potuiss ipsamq temp¬
tationẽ sic disponit. ut qͥ elati ꝑire po¬
terant. inhumilitatis gradi cõfisten¬
tes: aꝑditione et p̃cipitatione seruent᷑.
Qua ꝓpt̾ siquis temptationẽ aliam susti¬
net. ñ debet desꝑare. neq deficẽ: s.cũ
lus carnis: sue angłs sathane. Queri
potest isto in loco cum dñs dicat ꝑꝓphe¬
tam de qͦlibet clecto. adhuc te claman¬
te : dicam ecce ad sum. Et in euangelio.
Omĩa quecumq petieritis in noĩe meo
fient uobis: quare eximiꝰ apłoꝵ exorars
lib̾ari a tempcatione diaboli. et stimu¬
latione carnis: ñ sit exauditꝰ . S. scien¬
dumẽ qr ideo ñ ẽ exauditꝰ. qr ñ petebat
in nomine iħu: id est quod ad salutẽ
suã ꝑtinebat. Nesciebat enĩ petere ꝑ

Expanded text:
erbiae, quia a Domino acceperat contra venenum erbiae, quia a Domino acceperat contra venenum superbiae antidotum tyriacum, quod gustatum venenum pellit. Erudire quippe volens Dominus electos suos, et custodire lationum extolli potuisset: ipsamque tentationem sic disponit, ut qui elati perire poterant in humilitatis gradu consistentes, a perditione et praecipitatione serventur. Quapropter si quis tentationem aliquam sustinet, non debet desperare neque deficere, sed cum lus carnis, sive angelus Satanae. Quaeri potest isto in loco, cum Dominus dicat per prophetam de quolibet electo: Adhuc te clamante dicam: Ecce adsum; et in Evangelio : Omnia quaecunque petieritis in nomine meo fiet vobis, quare eximius apostolorum, orans liberari a tentatione diaboli et stimulatione carnis, non sit exauditus? Sed sciendum est, quia ideo non est exauditus, quia non petebat in nomine Jesu, id est quod ad salutem suam pertinebat. Nesciebat enim petere pro
Abbreviated transcription (Latin):
ri adiabolo de ardore libidinis: quẽ
appellat stimulũ carnis. Ut enĩ dicunt
doctores. stimulus ꝓpͥe tͣimoris et libidinis
est ipsum q stimulũ carnis. aqͦ pongebat᷑
et incendebat᷑ uocat angłm sathane. id
ẽ nuntiũ diaboli : qr adiabolo imutebat᷑
illa talis stimulatio concupiscentie. Et
quandocũq apłs patiebat᷑ illa stimula¬
cione: sciebat illam a diabolo sͥ inmitti .s.
dñs qui ꝑmutebat eũ colafirari. id est
affligi et tribulari a temptatione dia¬
boli. ne insuꝑbiam erigeret᷑. cognoscen¬
do suã fragilitatẽ: ipse utiq custodie¬
bat eũ. ne inuiciũ libidinis caderet.
Uñ apparet. quia ꝑuenenũ fugabat ue¬
nenũ: ueneno libidinis et temptatiõe
carnis. fugiebat ab illo uenenũ suꝑbie.
Dedit ei namq dñs antidotũ teriacũ.
qđ de serpente conficitur qui uocat᷑
teriacus: a quo et teriacũ appellat᷑. et
de libidine. ab illo sanabat᷑ a uicio suꝑ¬

Expanded text:
ri a diabolo de ardore libidinis, quam ri a diabolo de ardore libidinis, quam appellat stimulum carnis. Ut enim dicunt doctores, stimulus proprie tumoris et libidinis est, ipsumque stimulum carnis a quo pungebatur et accendebatur, vocat angelum Satanae, id est nuntium diaboli, quia a diabolo immittebatur ei illa talis stimulatio concupiscentiae. At quandocunque Apostolus patiebatur illam stimulationem, sciebat illam a diabolo sibi immitti. Sed Dominus qui permittebat eum colaphizari, id est affligi et tribulari a tentatione diaboli, ne in superbiam erigeretur, cognoscendo suam fragilitatem, ipse utique custodiebat eum ne in vitium libidinis caderet. Unde apparet, quia per venenum fugabat venenum. Veneno libidinis et tentatione carnis fugabat ab illo venenum superbiae. Dedit namque ei Dominus antidotum tyriacum, quod de serpente conficitur, qui vocatur Tyrus, sive Tyriacus, a quo et tyriacum appellatur, et de libidine, ab illo sanabatur a vitio sup
Abbreviated transcription (Latin):
piens illud narrando. Quare: Ueritatẽ
enĩ dicã. hoc dic̃ qr si m̾itũ suũ ꝓfiteat᷑
qđ habet apud dm̃. ñ erit imprudens:
qr u̾itatẽ loqͥtur. Ergo si quis ꝓ humili
agit insipient̾: qr u̾itatẽ loquit᷑. Qui
uͦ bonũ qđ habet ꝓpt̾ lactantiã aliis p̃¬
dicat. deputans illud sius meritis. uel
ens et imprudens. quia mendatium
loquit᷑. Parco aut̃ id est dimitto. narra¬
re głam meã. et meritũ atq grãm:
nequis me existimet supͣ id qđ iudec
in me. aut audit aliqͥd ex me. Nolebat
apłs narrare grãmsͥ largitam: qr nole¬
bat maior apparere. et sanctior qͣmerat.
inde dic̃ idcirco nolo głari. et dimuto
omẽm grãm mͥ concessã. ne qͥsme putet
meliorẽ sanctiorẽq eẽ supͣ id qđ iudet
inme aconu̾satione: aut supͣ id quod
audit ex me ab aliis. Et ne magnitudo
quidã adiabolo de ardore libidinis cep¬
tari. et affligi: qđ ueriꝰ ẽ. Ne gͦ insuꝑbie
tumorẽ extolleret᷑. ꝑ missus ẽ tempta¬

Expanded text:
piens, illud narrando. Quare? Veritatem enim dicam. Hoc dicit, quia si meritum suum profiteatur quod habet apud Deum, non erit imprudens, quia veritatem loquitur. Ergo si quis pro utiliagit insipienter, quia veritatem loquitur. Qui vero bonum quod habet, propter jactantiam aliis praedicat, deputans illud suis meritis, vel est imprudens; quia mendacium loquitur: Parco autem, id est dimitto narrare gloriam meam et meritum atque gratiam, ne quis me existimet supra id quod videt in me, aut audit aliquid ex me. Nolebat Apostolus narrare gratiam sibi largitam, quia nolebat major apparere et sanctior quam erat. Inde dicit: Idcirco nolo gloriari, et dimitto omnem gratiam mihi concessam, ne quis putet me meliorem sanctioremque esse supra id quod videt in mea conversatione: aut supra id quod audit ex me ab aliis. Et ne magnitudo quidam a diabolo de ardore libidinis tentari et affligi, quod verius est. Ne ergo in superbiae tumorem extolleretur, permissus est tenta
Abbreviated transcription (Latin):
iungit inquiens. Si distribuero incy¬
bos pauꝑũ om̃s facultates meas. et
si tͣclidõ corpꝰ meũ ita ut ardeam. cari¬
tatẽ autẽ non habuero: nicħ mͥ prodest.
Nec inmerito. Si enĩ non quid si ꝓpter
quid faciamꝰ in illa ultima examina¬
tione querendũ ẽ. elemosine uł tra¬
ditio corꝑis in mortẽ. qͥd ꝓdint non ha¬
hentibꝰ caritatẽ : Ipsa gͦ habenda ẽ. ip¬
sa sectanda. sine qua nec elemosine.
nec illa omĩa suꝑiꝰ dicta. uł alia que¬
ius bona ꝑducunt aliquos ad salu¬
nͥ ex fide que ꝑ dilectionẽ oꝑat᷑ extite¬
rint: nobis ꝓdesse non pot̾unt. Qua¬
ꝓpt̾ nicħ eis pecc̃i dampnabił remane¬
re pot̾it: nec de erit aliquidboni. qͥbꝰ
caritas omĩs inqͥnam̃ti mundatio.
& bonorũ omĩũ mat̾ affuerit. Qm̃¬

Expanded text:
jungit, inquiens: Si distribuero in cijungit, inquiens: Si distribuero in cibos pauperum omnes facultates meas, et si tradidero corpus meum, ita ut ardeam; caritatem autem non habuero, nihil mihi prodest . Nec immerito. Si enim non quid, sed propter quid faciamus, in illa ultima examinatione quaerendum est; eleemosynae, vel traditio corporis in mortem, quid proderunt non habentibus caritatem? Ipsa ergo habenda est, ipsa sectanda, sine qua nec eleemosynae, nec illa omnia superius dicta, vel alia quaelibet bona perducunt aliquos ad salunisi ex fide, quae per dilectionem operatur, exstiterint, nobis prodesse non poterunt. Quapropter nihil eis peccati damnabilis remanere poterit, nec deerit aliquid boni, quibus charitas, omnis inquinamenti mundatio, et bonorum omnium mater, adfuerit.
Abbreviated transcription (Latin):
uisionẽ d̃i ꝓduxerit. Cecum ꝓpħia. et
misteriorũ omiũ noticia. uł scientia.
nec non et ipsa fides uel cet̾a talia que ñ
ꝑfectioni fideliũ .s. fragilitati necessaria
iudicant᷑. in illã ꝑfectionẽ scõꝵ. qͦ incari¬
tate radicati ꝑmanebt̃ ꝑuenientibꝰ ne
cessaria eẽ nõ pot̾unt: cũ illis incomꝑ a¬
bilit̾ meliora ac ꝑfectiora successerint.
qr nec ꝓpħia ibi opus erit. cũ ad illud qͦd
futurum ꝓmittebat: impleta ꝓduxe¬
rit. Nec scientia qͦuelut lucerna que¬
dã in huiꝰ scłi nocte fideles illuminat
cũ in illiꝰ uite die ꝑpetuo sol usticie
xp̃s effulserit: nec mist̾iorũ noticia. aut
ipsa fides necessaria erit: quando ad
ea que ꝑmist̾ium significabant᷑. et
credebant᷑ ex fide ꝑfectio xpĩana ꝑue¬
nerit. Caritas uͦ hic quidẽ necessaria
est. que nos separat adiabolo. purificat
a peccato reconciliat deo. aqͦest eis
dem diine caritatis amplificans: ad¬

Expanded text:
visionem Dei perduxerit. Caeterum prophetia, et visionem Dei perduxerit. Caeterum prophetia, et mysteriorum omnium notitia, vel scientia, nec non et ipsa fides, vel caetera talia, quae non perfectioni fidelium, sed fragilitati necessaria judicantur, in illa perfectione sanctorum, quo in caritate radicati pecessaria esse non poterunt, cum illis incomparabiliter meliora ac perfectiora successerint. Quia nec prophetia ibi opus erit, cum ad illud quod futurum promittebat, impleta perduxerit; nec scientia, quae velut lucerna quaedam in hujus saeculi nocte fideles illuminat, cum in illius vitae die perpetuo Sol vivus justis effulserit; nec mysteriorum notitia, aut ipsa fides necessaria erit, quando ad ea quae per mysterium significabantur, et credebantur ex fide, perfectio Christiana pervenerit. Caritas vero hic quidem necessaria est, quae nos separat a diabolo, purificat a pecdem divinae charitatis amplificans, ad
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Et quid illis ẽẽ pocest in hac uita
ꝑfectiꝰ. qui tantis abundant caritate
in se regnante uirtutibꝰ: Merito ꝓinde
qñ iudemꝰ aliqͦs pacientie mole funda¬
tos. inconcussũ pectꝰ seuientib. malis
oppoñe. abundantia scẽ benignitatis
locupletatos. bonũ suũ uelle cũ omĩbꝰ
habere cõminune. non aliquibꝰ ardentis
inuidie facibꝰ coqui. non agere ꝑꝑam. sed
simplicit̾ cum omĩbꝰ quibꝰ debet purita¬
tem exhibere nullo fastri ꝑuitiose uani¬
tatis inflari. nicħ eorum que ft̃ aliena
pie cõmunionis bono non querere. nul¬
li malum quibꝰ libet irritatur iniuriis
uł in quietudines fundata animi tͣn¬
quillitate sufferre: posthanc uitã di¬
tuendo: ꝓmissa p̃mia sꝑare gauden¬
do. reuelationẽ filioꝵr dĩ. desiderare
fortit̾ sustinendo. quando gͦ uidemꝰ ista¬
et his similia bona aliqͦs posse: noueri¬
mus non cos magnitudine uirtutis
sue posse quod uolunt ardent̾ et fa¬

Expanded text:
ertit: quid illis esse potest in hac vita perfectius, qui tantis abundant, caritate in se regnante, virtutibus? 4. Proinde quando videmus aliquos patientiae mole fundatos inconcussum pectus saevientibus malis opponere; abundantia sanctae benignitatis affectos, bonum suum velle cum omnibus habere commune, non aliquibus ardentis invidiae facibus coqui; non agere perperam, sed simpliciter cum omnibus quibuslibet puritatem exhibere; nullo fastu perniciosae vanitatis inflari; nihil eorum quae sunt aliena, prae communionis bono non quaerere; nulli malum, quibuslibet irritatos injuriis, vel inquietudines, fundata animi tranquillitate, sufferre, post hanc vitam potuendo, praemia promissa sperare gaudendo, revelationem filiorum Dei desiderare fortiter sustinendo: quando ergo videmus haec, et talia bona aliquos posse, noverimus, non eos magnitudine virtutis suae posse, quod volunt ardenter, et fa
Abbreviated transcription (Latin):
tate et non ficte fidelisẽ. Omĩa suffert
credit. que continent᷑ inuet̾i testamen
omĩa sꝑat: quia nͥ credẽt: non sꝑaret.
benti: nunꝗͣ labitur: nũquam cadit. Si¬
ue ꝓpħetie euacuabunt᷑: ꝓpħia est. q̃ de
futuro loquit᷑. Quod cuũuen̾it ñ erit
necesse: ut ꝓphetet᷑. Ponat᷑ unũ exem¬

Expanded text:
tate et non ficte fidelis est. Omnia suffert, tate et non ficte fidelis est. Omnia suffert, credit quae continentur in Veteri Testamentomnia sperat quia nisi crederet, non speraret. benti nunquam labitur, nunquam cadit; sive prophetiae evacuabuntur: prophetia est quae de futuro loquitur. Quod cum venerit, non erit jam necesse ut prophetetur. Ponatur unum exem
Abbreviated transcription (Latin):
ustos s peccõres. qui fub cliaboli cene
bantur imꝑio: unde ipsedicit. Non
ueni uocare iustos: s peccatores. Dicamꝰ
et t̾cio modo. Caritas. id est ipse ds̃ ue¬
niens inmudũ: non quesiuit que sua
erant. Quid erat suũ: Ut abomĩ crea¬
cura adoraret᷑. głificaret᷑. ueneraret᷑.
sic̃ ds̃ et creator omiũ. S ipse non que¬
siuit ista que sua erant. et sͥ compete¬
bant : quia non quesuut honorem. nõ
regnũ. nõ cĩmorẽ ab omĩbꝰ.s qͦ erant la¬
tͦnũ. homicidarũ: atq maleficoꝵ hoĩũ.
sputa iudelicet: cõlaphos. alapas. irri¬
siones. u̾b̾a. crucẽ & mortẽ. Et sic̃ ipse ñ
iracundiã siue furorẽ. nec cogit᷑ ad
uindictã: ut malũ ꝓmalo reddat.
Non cogitat malũ .i. nõ solũ. non facit.
s nec cogitat ut aliĩ noceat. Non gau¬
det suꝑ iniquitatẽ: ẜ potiꝰ tristatur.
cũ iudit quemlibet ꝑ aliquod scelus
ruere. Congaudet autẽ ueritati: id
est oꝑibꝰ iusticie. ułetiam illi qͥ in ueri¬

Expanded text:
sed peccatores, qui sub diaboli imperio tenebantur, unde ipse dicit: Non veni vocare justos, sed peccatores . Dicamus et tertio modo: Charitas, id est, ipse Deus veniens in mundum, non quaesivit quae sua erant. Quid erat suum? Ut ab omni creatura adoraretur, glorificaretur, veneraretur, sicut Deus creator omnium. Sed ipse non quaesivit ista quae sua erant et sibi competebant, quia non quaesivit honorem, non regnum, non timorem ab hominibus, sed quae erant latronum, homicidarum, atque maleficorum hominum, sputa videlicet, colaphos, alapas, irrisiones, verbera, crucem et mortem. Et sicut ipse non iracundiam sive furorem; non cogitur ad vindictam, ut malum pro malo reddat. Non cogitat malum, id est non solum non facit, sed nec cogitat ut alii noceatur. Non gaudet super iniquitate, sed potius tristatur, cum viderit quemlibet per aliquod scelus ruere; congaudet autem veritati, id est operibus justitiae, vel etiam illi qui in veri
Abbreviated transcription (Latin):
et uita futura parumꝑ qͥd ꝑspicimꝰ:
et hoc in enigmate. id est in obscurita¬
te: qr cũ simus carnei. ea q̃ sola spĩalia st̃
ad liqͥdum caꝑe neqͥmꝰ. Tunc autẽ. id:
infut᷑o: facie ad faciem .i. p̃sentes pre¬

Expanded text:
et vita futura parum quid perspicimus. et vita futura parum quid perspicimus. Et hoc in aenigmate, id est in obscuritate, quia cum simus carnei, ea quae sola spiritalia sunt, ad liquidum capere nequimus. Tunc autem, id est in futuro, facie ad faciem, id est
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ eẽm paruulus: loquebar ut par¬
uulus. Comꝑationẽ dat nat᷑alis
incrementi: et adhibet exemplũ hu¬
manũ. quo ostendat scientiam quam
habemus inp̃senti eẽ. qͣsi infantiam:
et fut᷑am quasi uirile robur. quod ha¬
biturum sit ꝑfectã habundantiã Cũ
eẽm in quid pariilus: loquebar ut
paruulus. halbuciendo: et inꝑfecta
u̾ba ꝓmendo. Sapiebã ut paruulus:
leuia scilicet et inconuenientia. Cogita¬
bã ut paruulus: de iocis scilicet. et ri¬
sui habilib Quando factus sũ iur.
et cepi saꝑe ꝑfectiꝰ. euacuaui id est con¬
tempsi: que erant pariuili. quia
que antea expecebam: aborrere cepi.
In hac gͦ uita paruuli sumꝰ ad comꝑa¬
tionẽ fut᷑e uite: qr sic̃ uita hec imꝑ¬
fecta est: ita et scientia. Uidemꝰ nunc
ꝑspecłm in enigmate: tunc autẽ fa¬
cie ad faciem. Ad hoc tendit p̾̃missa
comꝑatio. Sicuti qͥs iudet ꝑsped̃m
uultum suũ. et inde discedens obli¬
uiscitur qͣlis fuerit: sic et nos de deo.

Expanded text:
Cum essem parvulus, loquebar ut parvulus. Comparationem dat naturalis incrementi, et adhibetur exemplum humanum, quo ostendit scientiam quam habemus in praesenti, esse quasi infantiam et futuram, esse quasi virile robur quod habiturum sit perfectam abundantiam. Cum essem, inquit, parvulus, loquebar ut parvulus, balbutiendo et imperfecta verba promendo; sapiebam ut parvulus, levia scilicet et inconvenientia; cogitabam ut parvulus, de locis scilicet et risui habilibus. Quando autem factus sum vir, et coepi sapere perfectius, evacuavi, id est contempsi quae erant parvuli, quia quae antea expetebam, abhorrere coepi. In hac ergo vita parvuli sumus ad comparationem futurae vitae: quia sicut vita haec imperfecta est, ita et scientia. Videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem. Ad hoc tendit praemissa comparatio, sicuti quis videt per speculum vultum suum, et inde discedens obliviscitur qualis fuerit, sic et nos de Deo
Abbreviated transcription (Latin):
cote: ꝑ sequimini. Ibi accipit᷑ in bono:
hic aut̃ in inalo. Non emulat᷑ dicit. idẽ.
nulli in iudet: aliena felicitate ñ corqͤt᷑.
Non agit ꝑperam: id est non agit aliqͥd ꝑu̾se.
Quicquid extra rectitudinẽ fit: qr prauũ
tur. id est ñ extollit᷑: et insuꝑbiam non
erigitur. Non ẽ ambitiosa. Ambire ẽ. desi¬
cderare: et omĩs qͥ caritate ẽ plenꝰ ñ deside¬
rat. neq cupit potestatẽ suꝑ alios exerc̾e:
qr maior cetis non uult apparere. Non
querit que sua sunt. idẽ qͦdsͥ solũmͦ uti

Expanded text:
est persequimini; ibi accipitur in bono, hic autem in malo. Non aemulatur dicit, id est, nulli invidet, aliena felicitate non torquetur. Non agit perperam, id est, non agit aliquid perverse. Quidquid extra rectitudinem fit, quia pravutur, id est non extollitur, et in superbiam non erigitur. Non est ambitiosa. Ambire est desiderare, et omnis qui charitate est plenus non desiderat neque cupit potestatem super alios exercere, quia major caeteris non vult apparere. Non quaerit quae sua sunt, id est, quod si
Abbreviated transcription (Latin):
uade uende omĩa qͦhabes. et da pauꝑibꝰ
et si tͣdidero corpꝰ meũ ita ut ardeam.
sic̃ laurentiꝰ ẽ ustulatꝰ: etħ non fecero
ciens ẽ. Qmͦ pocest caritas paciens ẽẽ que
urtꝰ ẽ : Sic uidet᷑ loqͥ: quasi de re aĩam
titur: ideoq paciens ꝑse nonẽ. Qua¬
ꝓpt̾: ꝑ caritatẽ debemus intellige hominẽ
caritatem habentẽ. Itaq qui habet carita

Expanded text:
vade et vende omnia quae habes, et da pauperibus ; et si tradidero corpus meum ita ut ardeam, sicut Laurentius est ustulatus, et hoc non fecero tiens est. Quomodo potest charitas patiens esse quae virtus est? Sic videtur loqui, quasi de re animam titur, ideoque patiens per se non est. Quapropter per charitatem debemus intelligere hominem charitatem habentem. Itaque q
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa .i. secreta uet̾is cestam̃ti: et omẽm
scientiã. id est noticiã tam diuinarum
qͣmhumanar rerũ. et si habuero omẽm
fidem. id est ꝑfectã et integͣm. qͦ a dnõ gra
goris: sic et fides tͥta adu̾sitatibꝰ. ostendit
cuiꝰ sit fortitudinis. Ita ut montes trans¬
feram de loco ad locum. uel demones a
pacientibꝰ eiciam caritatẽ autẽ id est
dilectionẽ di et ꝓximi nõ habuero. nicħ

Expanded text:
i Testamenti, et omnem scientiam, id est notitiam tam divinarum quam humanarum rerum, et si habuero omnem fidem, id est, perfectam et integram, quae a Domino granogoris. Sic et fides trita adversitatibus ostendit cujus sit fortitudinis. Ita ut montes transferam, de loco ad locum, vel daemones a patientibus ejiciam; si charitatem, id est, si dilectionem Dei et proximi non habue
Abbreviated transcription (Latin):
umq urtutũ. in infirmitate ꝑficit᷑.
libent̾ se dicit głari. id est gaudere et
letari in infirmitatibꝰ. id est in suis ꝑas¬
sionibꝰ quas ꝓxp̃o sustinebat: ut in eo
ent̾ sustinuerimꝰ: pugnando: tam̃ contͣ
uicia certemꝰ cum apło. ut in nobis ha¬
bitet uircus et grã donorum xp̃i: parit̾¬
q cũ illo coronem᷑ in celesti regno. Et ad¬

Expanded text:
rtutum in infirmitate perficitur, libenter se dicit gloriari, id est gaudere et laetari in suis infirmitatibus, id est in suis passionibus quas pro Christo sustinebat, ut in eo enter sustinuerimus, pugnando tamen contra vitia certemus cum Apostolo, ut in nobis habitet virtus et gratia donorum Christi, pariterque cum illo coronemur in coelesti regno.
Abbreviated transcription (Latin):
ta. ante corꝑis iuncło anima uidelicet
incorꝑe: an omĩno cał resurrectio fac¬
ta fuerit. qͣlis in plena morte con¬
tingit. anima recedente. ipse se nesci¬
re ꝓfiteat᷑. Qua ꝓpt̾ nec nobis querendũ¬
ẽ. ne contͣ ullud agamꝰ qoͦ dr̃. Altiora te
ne quesieris. Ita sit ut et illud uerũ sit
qđ dr̃. nemo potest faciem meã iudere
et uiuere: qr necesse ẽ ab hacuita abstra¬
hi mentẽ. siue intellectũ. qñ in illius
ineffabilitatẽ uisionis assumit᷑: et ñ
sit incredibile quibꝰdã scĩs nundũ
ita extoto defunctis. ut sepelienda
caclauera remanerent. et iam istam
extollentiã usionis fuisse concessam.

Expanded text:
ta, manente corporis vinculo, anima videlicet ta, manente corporis vinculo, anima videlicet in corpore, an omnino talis resolutio facta fuerit, qualis in plena morte contingit, anima recedente ipse se nescire profiteatur: Quapropter nec nobis est quaerendum nec contra illud agamus quod dicitur : Altiora te ne scrutatus fueris. Ita fit ut et illud verum sit quod dicitur: Nemo potest faciem meam videre et vivere, quia necesse est ab hac vita abstrahi mente sive intellectu, quando in illius ineffabilitatem visionis assumitur. Et non fit incredibile quibusdam sanctis nondum ita ex toto defunctis, ut sepelienda cadavera remanerent, etiam istam excellentiam visionis fuisse concessam.
Abbreviated transcription (Latin):
sit inꝑsonis. et unitas insubstantia:
sic̃ uicdendꝰ ẽ ab om̃ibꝰ scĩs pꝰgen̾alem
resurrectionẽ. Questio uͦ ñ modica isto
in loco orit᷑. qͦmͦ ipsa łĩ substantia aqͥh.¬
dam in hac uita positis iudĩ potuerit.
ꝓpt̾ illud qđ dictũ ẽ ad moysen: nemo
pot̾ faciẽ. id est inuisibilitatẽ meam
uidẽ et iun̾̃e : et ꝓpt̾ illud. dm̃ nemo
hoĩum uidit unqͣm. immortali uita
ex toto positꝰ. Que ita soluit᷑. quia potest
humana mens. id est intellectꝰ et rationa¬
bilitas anime diuinitꝰ rapi in hac uita
ad angłicã uitã. antequã ꝑistã cõmunẽ
mortẽ. carne soluat᷑. sic̃ credendũ ẽ de
beato apło. Uͥ adõ facta ẽ ab huiꝰ uite sen¬
sibꝰ. quedam intentionis au̾sio. et cam
eiudens tanq manifesta fuit eadem
uisio intellectualis: ut siue incorꝑe si¬
ue extͣ corpꝰ fuerit. utrũ sic̃ solet inue¬
hementiore extasi uł excessu abhac
uita mens in illam uitã fuerit aliena¬

Expanded text:
nis et unitas in substantia: sicut videndus est ab omnibus sanctis post generalem resurrectionem. Quaestio vero non modica isto in loco oritur, quomodo ipsa Dei substantia a quibusdam in hac vita positis videri potuerit, propter illud quod dictum est ad Moysen , nemo potest faciem meam, id est invisibilitatem meam, videre et vivere: et propter illud, Deum nemo hominum vidit unquam in mortali vita ex toto positus: Quae ita solvitur, quia potest humana mens, id est intellectus et rationabilitas animae divinitus rapi ex hac vita ad angelicam vitam antequam per istam comortem carne solvatur, sicut credendum de beato Apostolo, ubi a Deo facta est ab hujus vitae sensibus, quaedam intentionis aversio. Tam evidens tamque manifesta fuit eadem visio intellectualis, ut sive in corpore, sive extra corpus fuerit, id est utrum sicut solet in vehementiori exstasi vel excessu ab hac vita mens in illam vitam fuerit aliena
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ corꝑis.s sic̃ ẽ ipsa u̾itas cer¬
neret: et sic̃ uidendꝰ ẽ pꝰ hanc uitã
abomibꝰ electis. Que usio tam
ẽuidens canqͣm manifesta fuit: ut ip
anima in corꝑe. cũ corpꝰ uiu̾e dr̃: siue
uigilantis. siue dormientis. siue in
extasi absensib corꝑis alienata: anom¬
nino de corꝑe exierit. ut mortuũ corpꝰ
iaceret: donec ꝑacta illa demonstra¬
tione menbͥs mortius anima redde¬
retur: et ñ qͣsi dormiens euigilaret.
aut extasi alienatꝰ denuo rediret. in¬
sensus: ẜ mortuus omĩno reuiuisceret.
Et scio huiꝰ modi hominẽ. siue incorꝑe
siue extͣ corpus nescio ds̃ scit: qm̃ raptꝰ
ẽ inꝑaclysum. et audiuit archana uer

Expanded text:
nem corporis, sed sicut est ipsa Veritas cerneret: et sicut videndus est post hanc vitam ab omnibus electis. Quae visio tam evidens tamque manifesta fuit, ut ipsanima in corpore, cum corpus uiuere dicitur, siue uigilantis siue dormientis siue in extasi a sensibus corporis alienata, an omnino de corpore exierit, ut mortuum corpus iaceret, donec peracta illa demonstratione membris mortuis anima redderetur et non quasi dormiens euigilaret aut extasi alienatsensus, sed mortuus omnino revivisceret. Et scio hujusmodi hominem, sive in corpore sive extra corpus, nescio, Deus scit, quoniam raptus est in paradisum, et audi
Abbreviated transcription (Latin):
intextu narrationis sue ueniss ad se ipsũ.
iudit in qͥt publicanũ noĩe matħm. Non
dix̃ uidit me: s sic in seruit ordini nar
gestarum. suscipit᷑ explicando narratio:
s inepła hoc fecit. sic̃ isto in loco apparet. uͥ
loquit᷑ de se. causa humilitatis quasi de
alio inquiens. Scio hominẽ in xͦ manentẽ
ante annos quattuordecĩ raptum usq
sunt. Unde liquido apparet. qr magna
necessitas compulit illũ patefacere: qͥd
ꝑtot annos inintimo corde archano ce¬
lauerat. Igitur de his u̾bis apłi dini̾si diu̾sa
sentiunt: quoꝵ opiniones huic loco ꝑ¬
longum ẽ inserere. et ad p̾sens narrare.
nͥ tantũ mͦ pauca de pluai ribꝰ. Iulia¬
nus pomeriꝰuir sane prudentie. o pri¬
mũ celũ dic̃ isto in loco appellatũ eẽ ae¬
rium. aqͦet aues celi uocant᷑. Scđm sy

Expanded text:
narrationis suae venisset ad seipsum, vidit, inquit, publicanum nomine Matthaeum , non dixit, vidit me, sed sic se inseruit ordini narra, ubi rerum gestarum suscipitur explicanda narratio; sed in Epistola hoc fecit, sicut isto in loco apparet ubi loquitur de se causa humilitatis quasi de alio, inquiens. Scio hominem in Christo manentem ante annos quatuordecim raptum usque sunt, unde liquido apparet, quia magna necessitas compulit illum patefacere quod per tot annos in intimo cordis arcano celaverat. Igitur de his verbis Apostoli, diversi diversa sentiunt, quorum opiniones huic loco perlongum est inserere, et ad praesens narrare, nisi tantummodo pauca ex pluribus. Julianus Pomerius, vir sanae prudentiae, primum coelum dicit isto in loco appellatum esse aerium, a quo aves coeli voc
Abbreviated transcription (Latin):
celestẽ. Nam paradysus int̾pretat᷑ ortꝰ
deliciarũ. et significat beatitudinem
electorũ. celestẽ scilicet requiem: ad
qͣm raptum se dic̃ apłs. eo mͦ qͦ et ad t̾ciũ
celũ. Audiuit archana u̾ba. id est occul¬
ta secreta. atq ineffabilia : qͣñ licet
hoĩ loqui. Int̾ ipsos spĩcales uiros celes¬
tẽ uitã ducentes. sunt utiq alii aliis
capatiores. atq meliores intantũ
ut ad ea ꝑuenerint. que ñ licet eis
aliis loqui. De talibꝰ erat apłs. qui
audiuit inparadiso paradisoꝵ.
in effabilia u̾ba q̃ ñ lice  hõĩ loqͥ
id est aut illa q̃ audiuit. ñ pot̾
ea aliĩs narrare ꝓpt̾ ineffabilitatẽ
illoꝵ aut ñ ꝑmutit᷑ ei: aut si tante
dignitatis est ut ꝑ mutat᷑ ei loqui. et
possit aliis narrare: illis qͥ audiunt
ñ licet ea loqui. quia ñ ualent ea ca¬
ꝑe: ob magnitudinẽ misterioꝵ. Phuiꝰ¬
modi scilicet usionibus di manifestis¬
simis głabor. letabor. gaudebo. et exul¬
tabo: ꝓme autẽ. id ẽ ꝓmea extollen¬

Expanded text:
radisum. Nam paradisus interpretatur hortus deliciarum, et significat beatitudinem electorum, coelestem scilicet requiem, ad quam raptum se dicit Apostolus eo modo quo ad tertium coelum, audivit arcana verba, id est occulta, secreta atque ineffabilia, quae non licet homini loqui. Inter ipsos spiritales viros coelestem vitam ducentes, sunt utique alii aliis capaciores, atque meliores in tantum ut ad ea pervenerint quae non licet eis aliis loqui. De talibus erat Apostolus, qui audivit in paradiso ineffabilia verba, quae non licet homini loqui, id est, aut ille qui audivit non potest ea aliis narrare propter ineffabilitatem illorum, aut non permittitur ei, aut si tantae dignitatis est ut permittatur ei loqui, et possit aliis narrare, illis qui audiunt non licet ea loqui, quia non valent ea capere ob magnitudinem mysteriorum. Pro hujusmodi, subaudis visionibus Dei manifestissimis, gloriabor, laetabor, gaudebo et exsultabo, pro me autem, id est pro mea extollen
Abbreviated transcription (Latin):
intelligebat qͥd significaret. qr ñ plenit᷑
habebat inteuectualẽ uisionẽ: licet¬
inde aliquid haberet. Unde apparet:
qr ñ in om̃ib hominibꝰ uiget. Intelli¬
gebat signũ eẽ qͦd uidebat: id habens
ex m̃tis officio. id ex intellectuali iuisio¬
ne. Et qr requirebat quid significaret:
et iã ipsã in qͥtionẽ utiq m̃tis intellectꝰ
agebat. Qͦñ conꝑto danel accessit. et
qr intellectualẽ uisionẽ habebat: spũ
ꝓpħico mente illustrata. ꝑ turbato regi.
quid illo signo portendetur aꝑuit. Ipse
cuit intellig̃e ac dic̾e qͥd significaret:
qͣm ille qͥ et signũ factũ corꝑalit̾ uid̾at.
et eiꝰ imagmẽ inspũ cogitando cerne:¬
bat : nec aliqͥd intellectu nosse pot̾at.
re. Tres gͥ celi. ñ ab surde possunt intelli¬
gi tria genera iusionũ. de quibꝰ actenus
locuti sumus: ita camen ut ꝑpͥmam uisio¬
nem inteiligamꝰ quicqͥd infra ambitum
Syderei celi continent᷑ parit̃ cũ ipso. qͦd

Expanded text:
intelligebat quid significaret: quia non pleniter habebat intellectualem visionem, licet aliquid inde haberet. Unde apparet quia non in omnibus hominibus viget. Intelligebat signum esse quod videbat, id habens ex mentis officio, id est ex intellectuali visione: et quia requirebat quid significaret, etiam ipsam inquisitionem utique mentis intellectus agebat. Quo non comperto, Daniel accessit: et quia intellectualem visionem habebat, spiritu prophetico mente illustrata, perturbato regi quid illo signo portenderetur aperuit. Ipse e ac dicere quid significaret, quam ille qui in signum factum corporaliter viderat, et ejus imaginem in spiritu cogitando cernebat, nec aliquid intellectu nosse poterat re. Tres igitur coeli non absurde possunt intelligi tria genera visionum, de quibus hactenus locuti sumus ita tamen ut per primam visionem intelligamus quidquid infra ambitum siderei coeli continetur pariter cum ipso, quod
Abbreviated transcription (Latin):
nelis ꝓpħe uͥ legimꝰ. quia cum baltasar
epularetur. et po taret opulent̾ siue
splendide in uasis templi diuĩ que aspor¬
cauerat nabugodonosor auus eiꝰ. de ihe¬
rusalẽ: udit articulos manꝰ scͥbentis
inpariete aule regie. Uidit corꝑali iu¬
sione. continuoq ꝑcorꝑis sensũ imago
rei corꝑalit̾ facte spũi eiꝰ imp̾ssa ẽ: atq.
ad alia se uerc̾et. licet illa corꝑalit̾ ñ cer

Expanded text:
nielis prophetae, ubi legimus, quia cum Balthasar nielis prophetae, ubi legimus, quia cum Balthasar epularetur et potaret opipare sive splendide in vasis templi Domini quae asportaverat Nabuchodonosor avus ejus de Jerusalem, vidit articulos manus scribentis in pariete aulae regiae. Vidit corporali visione, continuoque per corporis sensum imago rei corporaliter factae, spiritui ejus impressa est: atque ad alia dum se verteret, licet corporaliter
Abbreviated transcription (Latin):
in memoria retinemꝰ: intellectu dis¬
cernimꝰ. Intellectu gͥ discernimꝰ. qͦoͦ illud
corpꝰ. illud similitudo corꝑis: et plerũꝙ
qͥd significet. Hanc intellectualẽ uisio¬
nẽ nullatenꝰ peccora. aut uolatilia ba¬
bent. qr nec se ipsa intelligunt. nec illa
que ocłis cernunt. Postremo corporalis.
sine uisione spiritali eẽ ñ potest. q̃ fit in
anima solũ mͦ: spĩtalis uͦ sine corporali
eẽ potest. Unde absentis hoĩs recordam᷑.
et intenebͥs ea quidemꝰ. imaginaliter
cernimꝰ: in suꝑ et sõnnia. Intellectuał
nempe: nec corporali in diget. nec sp̃itali.
Incellectu namq nec corp̾ uidemꝰ: nec
imaginem corꝑis. Phoc quippe uidetur
iusticia. caritas. ipse ds̃. ipsa mens homi¬
nis que nullũ corp̾ habet: nullãq soli¬
ditatẽ corꝑis. Qua ꝓpt̾ ista iusio intellec¬
tualis. transcendit et p̃cellit illas duas p̃¬
missas. corꝑalem scilicet acspiritalem:
qͦd probare possumus ex uolumine da¬

Expanded text:
discernimus. Intellectu igitur discernimus quod illud sit corpus, illud similitudo corporis, et plerumque quid significet. Hanc intellectualem visionem nullatenus pecora aut volatilia habent: quia nec seipsa intelligunt, nec illa quae oculis cernunt. Postremo corporalis visio sine spiritali esse non potest, quae eti n anima solummodo. Spiritalis vero sine corporali esse potest, unde absentes homines recordamur, et in tenebris ea quae videmus imaginaliter cernimus, insuper et somnia: intellectualis nempe nec corporali indiget, nec spiritali. Intellectu namque nec corpus videmus, nec imaginem corporis. Per hunc quippe videtur justitia, charitas, ipse Deus, ipsa mens hominis, quae nullum habet corpus, nullam soliditatem corporis. Quapropter ista visio intellectualis transcendit et praecedit illas duas praemissas, corporalem scilicet ac spiritalem. Quod probare possumus ex volumine Da
Abbreviated transcription (Latin):
siuis ipse ꝓficiat. aut indigeat: s dum
mas aduitã. querit. De quibꝰ tam̃ sci¬
endũ ẽ. qr nũqͣm bona sua detegunt:
nͥ eos aut ꝓximorum utilitas. aut cer¬
te nimia necessitas cogat: sic̃ nc̃ apłm
cogit. unde ipse dix̃. Si głari oportet.
et reu̾a oportebat. Ergo si głandũ est
Dicturꝰ rem pene incredibilẽ. qͦd uidei
increduli contra eũ pͥncipes gentium
concitassent. regnaq t̾ra. cont᷑ eñ sur¬
rexerunt: nichilq ei nocuerint: dnĩ
testẽ innocat. ut faciliꝰ credat᷑. Iocoq
talia cõmemorat. ut ostendat qͣnta dis¬
tantia ẽ it̃ ueros apłos. qui tanta ꝓdei
amore sustinebant. querentes salutẽ
anditorũ: et pseudos apłos. qͥ auditores
suos expoliabant: ñ querentes salutẽ
illoꝵ. Damasci p̾positꝰ gentis arethe
regis. custodiehat cuutatẽ damascenoꝵ:¬

Expanded text:
dum mas ad vitam quaerunt. De quibus tamen sciendum est, quia nunquam bona sua detegunt, nisi eos aut proximorum utilitas, aut certe nimia necessitas cogat, sicut tunc Apostolum coegit, unde ipse dixit: Si gloriari oportet, et revera oportebat. Ergo si gloriandum est Dicturus rem pene incredibilem quod Judaei increduli contra eum principes gentium concitassent, regnaque terrae contra eum insurrexerint nihilque ei nocuerint, Deum testem invocat, ut facilius credatur. Ideoque talia commemorat, ut ostendat quanta distantia est inter veros apostolos qui tanta pro Dei amore sustinebant, quaerentes salutem auditorum, et pseudoapostolos qui auditores suos exspoliabant, non quaerentes salutem illorum. Damasci praepositus gentis Aretae regis custodiebat civitatem Damasceno
Abbreviated transcription (Latin):
siones et reuelationes dñi. scilicet deqͥbus
pot̾o głari. Uisiones et reuelationes dicit.
quod unũ ẽ: qͣsei ostendit dñs. Nẽ insequen¬
tibꝰ dicturꝰ ẽ. qͦ sit eleuatꝰ. ut ꝑ hoc possimus
intellig̾e. quanta et qualia ostensa et dic¬
ta st̃: ne sic̃ ꝑseudo apłis aliisq increduł
udebat᷑ minor cet̾is apłis in gr̃a cedet᷑:

Expanded text:
isiones et revelationes Domini, subaudis de quibus isiones et revelationes Domini, subaudis de quibus potero gloriari. Visiones et revelationes Domini dicit, quod unum est, quas ei ostendit Dominus. Nunc in sequentibus dicturus est quo sit elevatus, ut per hoc possimus intelligere quanta et qualia ei ostensa et dicta sunt: ne sicut pseudoapostolis aliisque incredulis videbatur, minor caeteris apostolis in gratia crederetur,
Abbreviated transcription (Latin):
tiriũ horreret susciꝑe. s maluit cam¬
pũ certaminis querere: et latitudi¬
nẽ gentiũ pet̾e. qͣm intͣ claustra cuu¬
tatis. ceneri et occidi: uͥ ꝑpauci erait
credentes. qͥeiꝰ martyrio corroboraren¬
tur. et informarent᷑. ut similia pati
ñ dubitarent. qͦd postea ipse impleuit.
dũ martyriũ sustinendo plurimos ad
ħ informauit. Impleuit xͦ p̃ceptũ dnĩ
dicentis. cũ uos ꝑsecuti fuerint in cnui¬
cade ista. fugite in aliam: et reseruanit
parit̾ exemplũ martyriĩ et utilitatẽ
sue p̃dicationis. qͣm postea impleuit.
huiꝰ ͦ exemplo erudim̃ adu̾sariorũ
pugnã et constant̾ appet̾e: et prudent̃
dit qͥdem. Si głari me oportet ꝓpt̾ salutẽ
alioꝵ. et necessitatẽ supͣ dictam qua com¬
pellor: in hoc possũ głari. qr euasi manꝰ
ꝑsequentiũ : tam̃ ñ expedit. idẽ ñ ẽ mͥ
necesse ut głier. qr ñ elegi suꝑbiam et iac¬
tantiã: s humilitatẽ. Ueniã aut̃ adiu¬

Expanded text:
tyrium horreret accipere, sed maluit camtyrium horreret accipere, sed maluit campum certaminis quaerere, et latitudinem gentium petere, quam intra claustra civitatis teneri, et occidi, ubi perpauci erant credentes, qui ejus martyrio corroborarentur et informarentur, ut similia pati non dubitarent. Quod postea implevit ipse dum martyrium sustinendo plurimos ad hoc informavit. Implevit ergo praeceptum Domini dicentis: Cum vos persecuti fuerint in civitate ista, fugite in aliam . Et revera servavit pariter exemplum martyrii et utilitatem praedicationis suae quam postea implevit. Hujus ergo exemplo erudimur adversariorum pugnam et constanter appetere, et prudenter dit quidem. Si gloriari me oportet propter salutem aliorum et necessitatem supradictam, qua compellor, in hoc possum gloriari, quia evasi manus persequentium, tamen non expedit, id est non est mihi necesse ut glorier: quia non elegi superbiam et jactantiam, sed humilitatem Veniam autem ad v
Abbreviated transcription (Latin):
diebꝰ ñ uidens neq manducans. Postra
uͦ baptizatꝰ. et accepto pane confortatꝰ.
intͦunit statim insynagogã iudeoꝵ: et
cepit publice p̃dicare. nom̃ diũ iħu.
Qoͦ uidentes uiłi. succensi sunt zelo: et
querebant occasionẽ. qͦmͦ eũ ꝑderent.
S dum ꝑ se minime hoc ualerent ag̾e
adierunt p̾positũ ciuitatis suꝑhac re.
quatinꝰ illiꝰ auxilio et ꝑmissu: ualerent
illũ occide. Qui uolens plac̾e iudis. et
strenuus sͥ in officio credito apparere.
p̃cepit custo diri undiq ciuitatẽ: ne
ullo mͦ uiuus effugẽ potuisset.S. dei
auxilio ꝓcurante: effugit eo mͦ qͦ sequen¬
tia manifestant. Et ꝑfenestrã inquit
insporta de missus sũ ꝑmurũ: et sic
effugi manꝰ eiꝰ. Sporta uasẽ ex iunco
et palmarũ foliis contextũ. in quo
deor sum cũ funibꝰ demissus ẽ ꝑmurũ
a fr̃ibꝰ fidelibꝰ. Questio ẽ in hoc loco
quare apłs adamasco fugerit. qͥ dice¬
bat ego ñ solum alligari in sherłm.s

Expanded text:
ibus non bibens neque manducans. Postea vero baptizatus, et accepto pane confortatus, introivit statim in Synagogam Judaeorum et coepit publice praedicare nomen Domini Jesu. Quod videntes Judaei succensi sunt zelo, et quaerebant occasionem quomodo cum perderent; sed dum per se minime hoc auderent agere, adierunt praepositum civitatis super hac re: quatenus illius auxilio et permisso valerent illum occidere. Qui volens placere Judaeis, et strenuus in officio sibi credito apparere, praecepit custodiri undique civitatem ne ullo modo vivus effugere potuisset: sed Dei auxilio procurante effugit eo modo quo sequentia manifestant. Et per fenestram, inquit, in sporta dimissus sum per murum, et sic effugi manus ejus. Sporta vas est ex junco et palmarum foliis contextum in quo deorsum cum funibus dimissus est per murum a fratribus fidelibus. Quaestio est in hoc loco quare Apostolus de Damasco fugerit, qui dicebat: Ego non solum alligari in Hierusalem
Abbreviated transcription (Latin):
rome. et cerno ita carthaginẽ. quã du¬
dũ uidi qͣsi imp̃sentia mea sit posita:
cũ longe sim remotꝰ ab illa. Que duo ge¬
nera uisionũ cõmunia sunt nob̾ cum
peccoribꝰ et auib. que uident ꝑcorpus:
et eorũ qͥuident imaginalit̾ spc̃ in for¬
mant᷑. Unde et peccora p̃sepia recognos¬
cunt: et aues ad nidos suos reuolant.
Nisi enĩ partẽ spĩalis uisionis. id ẽ me¬
morie haberent que constat solũ mͦ
in aĩa nequaqͣm recedentes aues anidis

Expanded text:
Romae, et cerno ita Carthaginem quam dudum vidi quasi in praesentia mea sit posita, cum longe sim ab illa remotus. Quae duo genera visionum communia sunt nobis cum pecoribus et avibus, quae vident per corpus, et eorum quae videntur imaginaliter spiritus informantur. Unde et pecora praesepia recognoscunt, et aves ad nidos suos revolant. Nisi enim partem spiritalis visionis, id est memoriae haberent, quae constat solummodo in anima, nequaquam recede
Abbreviated transcription (Latin):
appellasset cesarẽ: quando exeuntes
amari. uenerunt ininsulã militenã.
uͥ cũ congregasset sarm̃toꝵ multitu¬
dinẽ. ut se calefac̾et: upera acalire
ignis ꝓcedens. inuasit manũ eiꝰ. Pret̾
uia que extͥnsecꝰ sunt: id est pret̃ illa

Expanded text:
appellasset Caesarem quando exeuntes appellasset Caesarem quando exeuntes e navi, venerunt in insulam Mitilenam ubi cum congregasset sarmentorum multitudinem ut se calefaceret, vipera a calore ignis procedens invasit manum ejus . Praeter illa quae extrinsecus sunt, id est praeter il
Abbreviated transcription (Latin):
ridariis. cum delectatione. causa exer¬
citandi: sic̃ legimꝰ de ꝓtoplausto. quia
posuit eum ds̃ imꝑadiso: ut oꝑ aret
et custodiret illud. Ille enĩ labor: sine
aliqͣ molestia erat. Inuigiliis multis.
Aliquando sponte et uoluntarie uigi¬
labat. aliquando ñ sponte. s exnecessi¬
cate: quia positus inp̃ssura. et angus¬
tia. necesse erat ut uigilaret dĩ implo¬
rans auxiliũ: sic̃ quando positꝰ in carcẽ
cũ syla. hẏmnos do cantabat: quando
custos carceris uidens splendorẽ in car¬
cere. et ostiuĩ aꝑcum. uolens se int̾si¬
cere putans oms uinctos fugisse: seo
baturꝰ auiđis deloco ad locũ. et ideo
famẽ sepussime paciebatur: ꝑ in opiã
et sitim. Inieninus multis. Mułta fuert̃
eius ieunia. que sustinuit aliqͣndo
uolens: aliquando nolens. Infrigore et
nuditate. Maximũ frigꝰ et maximã
penuriã ꝓpt̾ nuditatẽ cc̃ sustinuit.
dũ duceret᷑ nauigio romã. eo quod

Expanded text:
ridariis cum delectatione causa exerridariis cum delectatione causa exercitandi, sicut legimus de protoplasto: quia posuit eum Deus in paradiso ut operaretur et custodiret illum . Iste enim labor sine aliqua molestia erat. In vigiliis multis. Aliquando sponte et voluntarie vigilabat, aliquando non sponte, sed ex necessitate, quia positus in pressura et angustia, necesse erat ut vigilaret Dei implorans auxilium: sicut quando positus in carcere, cum Sila hymnos Deo cantabat, quando custos carceris splendorem videns in carcere et ostium apertum volebat se interficere, putans omnes victos fugisse, sed batur a Judaeis de loco in locum, et ideo famem saepissime patiebatur per inopiam et sitim. In jejuniis multis. Multa fuerunt ejus jejunia quae sustinuit, aliquando volens, aliquando nolens. In frigore et nuditate. Maximum frigus et maximam penuriam propter nuditatem tunc sustinuit, dum duceretur navigio Romam, eo quod