comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fobas & hymphaticos faciunt. Sybiius idenẽ
qui et regulus. Syilo emm occidit. anteqͣm
moideat uel exurat. Uiꝑa dicta. qͦd ui peat.
Nam cum uent̃ eius ad parcũ ingemuerit.
cituli ñ expectantes maturam naturȩ soluti¬
onem corrosis eius laterib ui erumpunt
abrupto corpore nodi. fertur aut̃ qͦd mascu¬
lus ore inserto uiꝑe semen expuat. Illa aut̃
ex uoluptate ubidinis in rabiem uersa. sa¬
pnut maris ore receptum p̾cidit. Ita fit ut pa¬
rensut̾q pereat. masculus dum coit. dum par¬
turit femina. Exiꝑa aut̃ fiunt pastuii. qui
yyriaciuocantur ãg̾cis. Aspis uocata. quod
morsu uenena immittat. & spargat. Ios enĩ
gͥri uenenum dicunt. Seinde aspis. qͦd mor¬
suuenenato int̾imat. Huius diu̾sa genera
ꝯspecies. & dispares effectus ad nocendum.
fertur aut̃ aspis cum ceꝑit pati incantato¬
rem qui eam quib dam carminio ꝓpruis¬
euocat. ut eam decau̾na ꝓducat. illa cum exire

Expanded text:
όβους et lymphaticos faciunt. Sibilus idem est όβους et lymphaticos faciunt. Sibilus idem est qui et regulus. Sibilo enim occidit, antequam mordeat vel exurat. Vipera dicta, quod vi pariat. Nam et cum venter eius ad partum ingemuerit, catuli non expectantes maturam naturae solutionem conrosis eius lateribus vi erumpunt abrupto corpore, nodi. Fertur autem quod masculus ore inserto viperae semen expuat; illa autem ex voluptate libidinis in rabiem versa caput maris ore receptum praecidit. Ita fit ut parens uterque pereat; masculus, dum coit, dum parturit, femina. Ex vipera autem fiunt pastilli, qui θηριακοὶ vocantur a Graecis. Aspis vocata, quod morsu venena inmittat et spargat; ἰὸς enim Graeci venenum dicunt: et inde aspis, quod morsu venenato interimat. Huius diversa genera et species, et dispares effectus ad nocendum. Fertur autem aspis, cum coeperit pati incantatorem, qui eam quibusdam carminibus provocat ut eam de caverna producat: illa, cum exire
Abbreviated transcription (Latin):
tem faciendam uenena eẽ necessaria. qiia si
quem ligauerit occidit. a quo ne elefanstutus
et sui corporis magnitudine. Nam circa semi¬
cas deuresceus ꝑ quas elefanti solito graduit᷑.
crura eoꝵ nodis illigat. ac suffocatos ꝑiinit.
Gigntur aut̃ in ethiopia & in iidia. in pso iu¬
cendio iugis estus. Basiliscus g̾ce latine int̾y¬
tatur regulus. eo qͦd rex serpentium sit: adeo
it eum iuiclentes fugiant. quia olfactu suo
ris necat. Nlam & hominem uelsi aspiciat: in¬
teriit. Si quidemi & eiꝰ aspectum nulla auis
uolans illesa transit. s quã ꝓeui sit eiusore
combusta deuoratur: A mustelis aut̃ uincitur.
quas illic homines inferunt cau̾nis in quib
ꝑsequit᷑ & occidit. Nichil enim parens ille
rerum sine remedio constituit. Est aut̃ lon¬
gitucdine semipedalis. albis maculis linea¬
tus. Reguli aut̃ sicut scorpiones arentia q̃ ꝙ
ectantur: & pt̾qm ad aquas ueneruit. yadro¬

Expanded text:
tem faciendam venena non esse necessaria, quia si tem faciendam venena non esse necessaria, quia si quem ligaverit, occidit. A quo nec elephas tutus est sui corporis magnitudine. Nam circa semitas delitescens, per quas elephanti solito gradiuntur, crura eorum nodis illigat, ac suffocatos perimit. Gignitur autem in Aethiopia, et India in ipso incendio jugis aestus. 6. Basiliscus Graece, Latine interpretatur regulus, eo quod rex serpentium sit, adeo ut eum videntes fugiant, quia olfactu suo eos necat, nam et hominemterimit. Siquidem et eius aspectu nulla avis volans inlaesa transit, sed quam procul sit, eius ore conbusta devoratur. A mustelis tamen vincitur, quas illic homines inferunt cavernis in quibula persequitur et occidit. Nihil enim parens ille rerum sine remedio constituit. Est autem longitudine semipedalis; albis maculis lineatus. Reguli autem, sicut scorpiones, arentia quaeque sectantur, et postquam ad aquas venerint, ὑδροφ
Abbreviated transcription (Latin):
cos tractus fiexib sinuosis labatur. Namlu¬
bricum dr quicquid labit᷑ dum tenetur. ut
leonem int̾ficit. Serpens aut̃ nomen accepit.
quia occultis accessib serpit. ñ aꝑtis passib
s squamarum minutissimis nisib repit. Iua
aut̾ quȩ quatuor pedib intuntur. sicut lacer¬
te & steliones: ñ serpentes s reptilia nomi¬
nantur: Serpentes aut̃ reptilia sunt: quia
uentre & pectore reptant. Quoꝵ tot uenena
quot genera. tot ꝑ nicies quot species: tot
dolores quot colores habentur. Draco maior
tium suꝑ t̾rani. Hunc g̾ei dracontam uocars
ande dirinatum ẽ in latinum: unt graco dicerrẽ
ma schre aiospeluncis austracꝰtus fertur: aerẽ.
coneitaturq ꝓpt̾ eumaer. Est aut eristatus
ar paruio. & arctis festulis ꝑquas trahit spi
asingiam exerit. uim aut̃ non indentib sed
icauda habet. & uerbere potiusqͣm ietu no¬
cet Inuoxius aut̃ ẽ auẽnis. s ideo hiuic admor¬

Expanded text:
cos tractus flexibus sinuosis labatur. Nam lucos tractus flexibus sinuosis labatur. Nam lubricum dicitur quidquid labitur dum tenetur, ut erpens. Serpens autem nomen accepit quia occultis accessibus serpit, non apertis passibus, sed squamarum minutissimis nisibus repit. Illa autem quae quattuor pedibus nituntur, sicut lacerti et stiliones, non serpentes, sed reptilia nominantur. Serpentes autem reptilia sunt, quia ventre et pectore reptant. Quorum tot venena quot genera, tot pernicies quot species, tot dolores quot colores habentur. Draco mtque serpentum. Hunc Greci Dracontam vocant; unde derivatum est in latinum ut draco dicatur;  saepe a speluncis abstractus fertur in aerem, concitaturque propter eum aer. Est autem cristatus, ore parvo, et arctis fistulis, per quas trahit spiritum, et linguam exerit. Vim autem non in dentibus, sed in cauda habet, et verbere potius quam rictu nocet. 5. Innoxius autem est a venenis, sed ideo huic ad mor
Abbreviated transcription (Latin):
frumentum totum eicit. Dicuntur iech¬
nas aureas pedib eruunt: quas custodiun
uequis auferat. captantes q ad necẽ ꝑsecuit᷑
rum leo: uel certe formica parit̾ ꝙ leo. Est
enim animal paruum. formicis satis infestũ
qͦd se inpuluere abscondit. & formicas gestan¬
tes frumenta int̾ficit. Proinde aut̾ leo & for¬
mica uocatur. quia aliis animalib ut form¬
caẽ. formicis aut̃ ut leo est. De serpentib. i¬
In mari angues. int̾ra serpentes. intẽ plo
dracones: ut nirgiiꝰ. Tranquilla ꝑ alta angue
W pauloptꝰ. Serpens amplexus utrumq Itẽ
Delubra ad sumina dracones. Angnis uocabu¬
lum omnnum serpentium genus. qͦd plicari
& contorqueri potest: & inde angius quod
amgulosus sit: & nunqͣm rectus. Angnes
aut̃ apudl gentiles ꝓgeniis lucoꝵ erant
habiti semꝑ. Unde persuis. Pinge duosan¬
gues pueris. acer ẽ lucus. Colubrum ab eo
dictum. qͦd colat umbras. uel quod inlubri¬

Expanded text:
frumentum, totum ejicit. Dicuntur in Aethifrumentum, totum ejicit. Dicuntur in Aethinas aureas pedibus eruunt, quas custodiunt ne quis auferat, captantesque ad necem persequunrum leo, vel certe formica pariter, et leo. Est enim animal parvum, formicis satis infestum, quod se in pulvere abscondit, et formicas frumenta portantes interficit. Proinde autem leo et formica vocatur, quia aliis animalibus ut formica est, formicis autem ut leo est. CAPUT IV. In mari angues, in terra serpentes, in templo dracones. Ut Virgilius: Tranquilla per alta angues; et paulo post: Serpens amplexus uterque. Item: Delubra ad summa dracones. 49. lum omnium serpentium genus quod plicari et contorqui potest; et inde anguis quod angulosus sit et numquam rectus. Angues autem apud gentiles pro geniis locorum erant habiti semper, unde Persius1, 113: Pinge duos angues: pueri, sacer est locus. Colubrum ab eo dictum, quod colat umbras, vel quod in lubri
Abbreviated transcription (Latin):
Nam glisci. dicimus crescere. Hieme enun tota
dormiunt. & immobiles quasi mortui iacent.
tempore estiuo reuiuiscunt. Ericius ammal¬
est spinis cooꝑtum. quod ex inde dr nomina¬
tum. eo quod surrigit se quando spinis suis
clauditur: quib undiq ꝓtectus ẽ contra usi¬
dias. Nam statim ut aliquid p̃senserit p̾mum
se surrigit. atq inglobum conu̾sus insua se
arma recolligit. & ita spinoso defendit᷑ cegniine.
ut nec contingiquidem possit. Huius pruden¬
tia quedam ẽ. Nam dimi abscidit uuam itłe
uite: supimis sesuolutat suꝑ eam: & sic eain¬
erhibet natis fuis. Griius nomen a soro uoc
hauet. Hic retro ambulat. t̾ram tẽrebrat. si¬
aet noctib. Uenatur enim formica cirrunul¬
gata capillo in cau̾nam eiꝰ comecta: affiato
prius puluere ne se abscondat. ita formiꝙe d̃¬
plerib trahitur. formica dicta. ab eo quos
serat mnicas farris. cuius sollertia multa.
cum. ordeum ñ tangit. dumpluit eis suꝑ

Expanded text:
nam gliscere dicimus crescere. Hieme enim tota nam gliscere dicimus crescere. Hieme enim tota dormiunt et inmobiles quasi mortui iacent, tempore aestivo reviviscunt. Ericium animal spinis coopertum, quod exinde dicitur nominatum, eo quod subrigit se quando spinis suis clauditur, quibus undique protectus est contra insidias. Nam statim ut aliquid praesenserit, primum se subrigit, atque in globum conversus in sua se arma recolligit. ut nec contingi quidem possint. Brutia quaedam est; nam dum absciderit uvam de vite, supinus sese volutat super eam, et sic eaexhibet natis suis. Gryllus nomen a sono vocis habet. Hic retro ambulat, terram terebrat, stridet noctibus. Venantur eum formica circumligata capillo in cavernam eius coniecta, afflato prius pulvere ne se abscondat; ita formicae conplexibus trahitur. Formica dicta, ab eo quod ferat micas farris. Cuius sollertia multa; ticum, hordeum non tangit;
Abbreviated transcription (Latin):
Sorx latinin ẽ. eoqͦd rodat. & in modum ser¬
rȩ precidit. Antiqui aucẽ soricem sauricem
dicebant. sicut & clodum elqudum. Mustela
dicta. quasi mus longꝰ. Nam telun: a longitu¬
diue dictum. Hec ingenio subdola. indomib
ubi mitrit catulos suos tranffert mutatq sedẽ.
serpentes etiam & mures ꝑ sequitur. Duo st̃
aut̃ gen̾ã mustelarum. Alterum enim silue¬
stre ẽ: distans magnitudine quẽ g̾ci yctidas
uocant: alterum in domib oberrans. fasso
aut̃ opinant᷑. qui dicunt mustelam ore conci¬
ꝑe. aure effundere partum. Musaraneum:
quȩ solifuga di. quod diem fugiat. In metallis
argentariis plurima ẽ: occulto reptans. &
ꝑ imprudentiam suꝑsedentib pestem facit.
Talpa dicta. qͦd sit dampnata cecitate ꝑpe¬
tua tenebris. Est enim absq oculis. Semꝑ
t̾ram fodit. & humum egerit. & radices subt̾
frugib comedit: qͦd g̾ci affalaca uocant.
Slires dicti sunt: qui pingues eos efficit soninꝰ.

Expanded text:
Sorex Latinum est, eo quod rodat et in modum serSorex Latinum est, eo quod rodat et in modum serrae praecidat. Antiqui autem soricem sauricem dicebant, sicut et clodum claudum. Mustela dicta, quasi mus longus; nam telum a longitudine dictum. Haec ingenio subdola in domibus, ubi nutrit catulos suos, transfert mutatque sedem. Serpentes etiam et mures persequitur. Duo autem sunt genera mustelarum; alterum enim silvestre est distans magnitudine, quod Graeci ἴκτιδας vocant; alterum in domibus oberrans. Falso autem opinantur qui dicunt mustelam ore concipere, aure effundere partum. Mus araneum,quae solifuga dicitur, quod diem fugiat. In metallis argentariis plurima est, occultim reptans, et per inprudentiam supersedentibus pestem facit. Talpa dicta, quod sit damnata caecitate perpetua tenebris. Est enim absque oculis, semper terram fodit, et humum egerit, et radices subter frugibus comedit; quam Graeci ἀσφάλακα vocant. Glires dicti sunt quia pingues eos efficit somnus;
Abbreviated transcription (Latin):
Suillus aut̃ asetis ẽ nuncupatus. Hic etiã
serpentes in sequitui: Qui cum ad u̾sus as¬
pidem pugnat. caudã erigit: qmͣ aspis mari¬
me incipit obseruare quasi minantẽ. ad qͣm
cum uimsuam tranffert: decepta corripit᷑.
Musio appellatus. quod murib infestussi̧t.
Hunc uulgus captum a captura uocant.
Ani dicunt quod captat. idẽ uidet. Nam
tanto acute ceruit. ut filgore lumiuis noctis
tenebras suꝑet. Unde & ag̾co uenit catus. idẽ
dictus. unde & fur. Tenebrosos enim & occui¬
tos cuniculos effodit. & eicit p̃dani qͦm inuene¬
rit. Melo dictus. uel qͦd sit rotundissimo m̃bro:
uel quod fauos petat. & assidue mella captet.
us pusillum animal grecũ illi nom̃ est.
Quicquid uͦ exeo trahitur. latinum fit.
Alii dicunt inures. quod ex humore t̾rȩ nascan¬
tur. Nam mus t̾ra. unde & humus. His in ple¬
nilumo iecur crescit. sicut quedam maritima
angentur. quȩ rursus minuente luna deficiunt.

Expanded text:
Suillus autem a saetis est nuncupatus. Hic etiam Suillus autem a saetis est nuncupatus. Hic etiam serpentes insequitur; qui, cum adversus aspidem pugnat, caudam erigit, quam aspis maxime incipit observare quasi minantem; ad quam cum vim suam transfert, decepta corripitur. Musio appellatus, quod muribus infestus sit. Hunc vulgus cattum a captura vocant. Alii dicunt, quod cattat, id est videt. Nam tanto acute cernit ut fulgore luminis noctis tenebras superet. Unde a Graeco venit catus, id est dictus; unde et fur. Tenebrosos enim et occultos cuniculos effodit, et eicit praedam quam invenerit. Melo, vel quod sit rotundissimo membro, vel quod favos petat et assidue mella captet. us pusillum animal. Graecum illi nomen est; quidquid vero ex eo trahit Latinum fit. Alii dicunt mures quod ex humore terrae nascantur; nam mus terra, unde et humus. His in plenilunio iecur crescit, sicut quaedam maritima augentur, quae rursus minuente luna deficiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tis obluuuonem. Rmocefali & ipsi simies fimis.
s facie admodum canis: unde & nuncupati.
Satyri facie grata. & gesticulatis motib inqui¬
eti. Caluitrices. toto pene aspectu acet̾is distant.
Sunt enim in facie ꝓ ducta barba & lata eauda.
Leontofonos bestia modica. & exeo ita uocata
quia capta exuritur. eiusq cinere asꝑse car¬
nes & posite ꝑ compita semitarum leones necant.
si quantuluincumq exulis sumpserint. Sitrix
aninial maffrica erinaciis simie. tiocatum ab
stridore spinarum quas tͥgo lyxatas enucest. ał
canesuulneret nsequentes. Euidros bestiola.
ex eo nuncupata quod in aquis uersetur: &
maxime inuylo. Quȩ si iuenerit dor mientẽ
cocodrillum. uolutat se inlutũ pͥurum u¬
& intrat ꝑos enis inuentrem. & car pens om̃ã
in t̾ranea eius sic morit᷑. Hic neomon grece
uocat᷑. eo quod odore suo & salubria ciboꝵ &
uenenosa ꝓdantur. Dequo dracontius ait.

Expanded text:
tis oblivionem. Cynocephali et ipsi similes simiis, tis oblivionem. Cynocephali et ipsi similes simiis, sed facie ad modum canis; unde et nuncupati. Satyri facie admodum grata, et gesticulatis motibus inquieti. Callitriches totu paene aspectu a ceteris distant. Sunt enim in facie producta barba et lata cauda. Leontophonos bestia modica; et ex eo ita vocata quia capta exuritur, eiusque cinere aspersae carnes et positae per conpita semitarum leones necant, si quantulumcumque ex illis sumpserint. Histrix animal in Africa erinacii simile, vocatum ab stridore spinarum, quas tergo laxatas emittit ut canes vulneret insequentes. Enhydros bestiola ex eo nuncupata, quod in aquis versetur, et maxime in Nilo. Quae si invenerit dormientem corcodilum, volutat se in luto primum, et intrat per os eius in ventrem, et carpens omnia intranea eius, sic moritur. Ichneumon Graece vocatus, eo quod odore suo et salubria ciborum et venenosa produntur. De quo Dracontius aitLa
Abbreviated transcription (Latin):
sternant. Uulpes dicta. quasi uolupes. Est¬
enim uolubilis pedib. & uunqͣm rectis itin̾b
s tortuosis ansfractib currit: fraudulentũ
ammal. insidiisq decipiens. Nam dum ñ
habuerit escam fingit mortem. sicq descenden¬
tes aues quasi ad cadauer: rapit & deuorat. Si¬
iie gͥcum ẽ nomen. id ẽ pressis narib. Unde
& simias dicimus. qͦd pressis narib sint. & facie
feda. rugis curpit̾ follicantib: licet & capellaꝵ
sit pressum hab̾e nasum. Alii sinnas latino ser¬
nioue uocatos arbitrantui. eo qͦd multa meis
similitulo rationis sermone humane sentitur.
s faisum ẽ. Hi elementoꝵ sagaces noua luna exui¬
tant. mecdia & caua tristantur. fetus quos amant
ante se gestant. neglecti cirea matrem herent.
Horum genera quinq sunt: ex quib cireopeties
caudas hr̃t. Simia enim cum cauda ẽ: quam
quidam duram uocant. Sfingie uillose sunt
comis. mamimis ꝓminentib. docues adferita¬

Expanded text:
sternant. Vulpes dicta, quasi volupes. Eststernant. Vulpes dicta, quasi volupes. Estenim volubilis pedibus, et numquam rectis itineribus, sed tortuosis anfractibus currit, fraudulentum animal insidiisque decipiens. Nam dum non habuerit escam, fingit mortem, sicque descendentes quasi ad cadaver aves rapit et devorat. Simiae Graecum nomen est, id est pressis naribus; unde et simias dicimus, quod suppressis naribus sint et facie foeda, rugis turpiter follicantibus; licet et capellarum sit pressum habere nasum. Alii simias Latino sermone vocatos arbitrantur, eo quod multa in eis similitudo rationis humanae sentitur; sed falsum est. Hi elementorum sagaces nova luna exultant, media et cava tristantur. Fetus, quos amant, ante se gestant; neglecti circa matrem haerent. Horum genera quinque sunt, ex quibus cercopitheci caudas habent; simia enim cum cauda est, quam quidam cluram vocant. Sphingae villosae sunt comis, mammis prominentibus, dociles ad ferita
Abbreviated transcription (Latin):
ce iubatos. & tanto uarios ut nuuum colorẽ
dicant abesse. Canis nͦm̃ latinum. g̾camethi¬
mologiam habere uidetui. Grece enim cy noᷤᷤ
ar. Licet enim quidam a canore latratus ap¬
peliatum existima̾nt. eo quod iuso nat: unde
& canere. Nichil aut̃ sagacius canib. Piuis
eum sensꝰ cȩt̾is animalib hũt. Namq soli sua
nonnina recoguoscurt. dños suos diligunt. do¬
minoꝵ tecta defendunt: ꝑ tlominif suis se
morci obiernt. uoluntarie cum dũo ad p̃dam
currunt: corpꝰ dñ sui eciam mortuum ñ re¬
linquunt. Quoꝵ postremo natura ẽ: extra
hominẽ esse ñ posse. In canib duo funt: aut
fortitudo. aut uelocitas. Catuli abusiue dm̃
quarumlibet bestiarum filii. Nam ꝓprie
catul canum sunt: ꝑdimmutionem dicti
Lincisci aut̃ dicunt᷑: ut ait plinius. canes naci
alligatas admittere ad tygrides bestias. a
quib insiliri & nasci ex eodẽ setu canes adeo
acerrimos & fortes ut complexu leones pro¬

Expanded text:
ce jubatos, et tantum varios, ut nullum colorem ce jubatos, et tantum varios, ut nullum colorem illis dicant abesse. 25. Canis nomen Latinum Graecam etymoltur. Licet eum quidam a canore latratus appellatum existiment, eo quod insonat; unde et canere. Nihil autem sagacius canibus; plus enim sensus ceteris animalibus habent. Namque soli sua nomina recognoscunt; dominos suos diligunt; dominorum tecta defendunt; pro dominis suis se morti obiciunt; voluntarie cum domino ad praedam currunt; corpus domini sui etiam mortuum non relinquunt. Quorum postremo naturae est extra homines esse non posse. In canibus duo sunt: aut fortitudo, aut velocitas. Catuli abusive dicuntur quarumlibet bestiarum filii. Nam proprie catuli canum sunt, per diminutionem dicti. Lycisci autem dicuntur, ut ait Pliniuscf. 8, 148, calligatas admitti ad tigres bestias, a quibus insiliri, et nasci ex eodem foetu canes adeo acerrimos et fortes ut in conplexu leones pro
Abbreviated transcription (Latin):
dampna testieras. Ipsi sunc & fibri. quietun
nformes generare partus. & quͣdam carnemi
nasei. qim mat̃ lambendo ininenibra compouit.
unde ẽ unud. Sic format lingua fecuni cum ꝑ¬
culit ursa. S hoc imiuaturitas partiis facit
Demq tricesimo die generat. iiide euenit ut
p̃ciptata fecunditas. inforims ꝓcreet᷑. Ursoꝵ
caput in ualidum. uis maxima iubrachiis.
& sumbis: uude int̾dum erecti insistunt
Pupꝰ greca diriuatione in linguam nt̃am tũs¬
fertur. Lupos enim illi licos licunt. Lycos
aut̃ g̾re amorib appellatus. qͦd rabie rapacita¬
tis quicquid imieni̾t crucidet. Alii luposuo¬
catos dicunt quasi leopos. quod quasi leom ita
ste illis iuirtus. in pedio. Unde & quicqͥd pede
uresserint. ñ uiuit. Rapax aut̃ bestia ẽ. & cruo¬
senserit. deponit feritatis audaciam. Lupi
toto arno ñ amplius qmͣ duodecim dies coeunt.
fãmem dui portant. & pt̾ longa ieiunta mul¬
cum deuorant. Lupos ethiopia mittit cer us¬

Expanded text:
damno testiculi. Ipsi sunt et fibri, qui etiam damno testiculi. Ipsi sunt et fibri, qui etiam informes generare partus, et carnem quandam nasci quam mater lambendo in membra conponit. Unde est illud: Sic format lingua fetum cum protulit ursa. Sed hoc inmaturitas partus facit: denique tricesimo die generat. Unde evenit ut praecipitata fecunditas informes procreet. Ursorum caput invalidum; vis maxima in brachiis et lumbis; unde interdum erecti insistunt. Lupus Graeca derivatione in linguam nostram transfertur. Lupos enim illi λύκους dicunt: λύκος autem Graece a moribus appellatur, quod rabie rapacitatis quaequae invenerit trucidet. Alii lupos vocatos aiunt quasi leopos, quod quasi leonis, ita sit illi virtus in pedibus; unde et quidquid pede presserit non vivit. Rapax autem bestia et cruosenserit, deponit feritatitoto anno non amplius quam dies duodecim coeunt, famem diu portant, et post longa jejunia multum devorant. Lupos Aethiopia mittit cervi
Abbreviated transcription (Latin):
pulentia. Camelco pardꝰ dictus. qͦd duni sit
ut pardꝰ albis maculis suꝑ asꝑsus. collo equo
similis pedib bubalis: capite tam̃ canielos
similis. Hunc ethiopia gignit. Lincis dictas
quia in lupoꝵ genere uumeratur: bestia ma¬
culis t̾ga distincta ut pardꝰ. s similis lupo.
Unde & ille licos: iste lincis. Huius urmnamcomn¬
uerti iuduritiam p̃ciosi lapidis dicunt quili¬
gurius appellatur: quod & luices ipsas sentite
hoc docuinento compbat᷑. Nam egestuml¬
quorem harenis ui qnͣtum potueruit conte¬
gunt in uicdia quadam naturȩ: ne talis ege¬
stio transeat in usum humanum. Liucesdi
Castores a castrando dicti sunt. Nam testicrui
eoꝵ apti sunt medicaminib. ꝓpt̾ quos cum
ꝑsenseruit uenatorẽ ipsi se castrant: & mor¬
sib uirilia sua amputant. Dequib cicero ui
scau riana. Redimunt se a parte corporis.
ꝓpt̃ quod maxine expetuntui. Inuenalis.
Qui se euiuicum ipse facit. cupiens euadere

Expanded text:
pulentia. Cameleopardus dictus, quod, dum sit, pulentia. Cameleopardus dictus, quod, dum sit, ut pardus, albis maculis aspersus, collo equo similis, pedibus bubulis, capite tamen camelo similis. Hunc Aethiopia gignit. 20. Lynx dictus, quia in luporum genere numeratur: bestia maculis terga distincta, ut pardus, sed similis lupo. Unde et ille λύκος, iste lynx. Hujus urinam converti in duritiam pretiosi lapidis dicunt, qui lincurius appellatur, quod et ipsos lynces sentire hoc documento probatquorem harenis, in quantum potuerint, contegunt, invidia quadam naturae ne talis egestio transeat in usum humanum. Lynces diCastores a castrando dicti sunt. Nam testiculi eorum apti sunt medicaminibus, propter quos cum praesenserint venatorem, ipsi se castrant et morsibus vires suas amputant. De quibus Cicero in Scauriana2, 7: 'Redimunt se ea parte corporis, propter quod maxime expetuntur.' Iuvenalis12, 34: Qui se eunuchum ipse facit, cupiens evadere
Abbreviated transcription (Latin):
in reb bellicis aptim ẽ. Ineis enim perse
& indi ligneis turrib collocatis. tanqu
Ae muro iaculis dimicant. Intellectu ait
& memoria multa iugent̃. gregattm in&¬
dunt. motii quo ualent salutant. muren
fugiunt. auerse coeunt. Quando aut̃ paur¬
turuint. inaquis uelin fulis dimittunt s
ꝓpt̃ dracones quia eis umici sunt. Sabes
implicati necantur. Biennio aut̃ portant
fetus. nec amplius qmͣ semel gignunt..
& uidiam elefauti prius nascebantur. nẽ
sola eos india gignit. Grifes uocantur: qͥ
sit anunal pennatum & quadrupes. Ho
genus ferarum in yꝑboreis nascitur mon¬
tibz. Omni parce corꝑis leones sunt. alis
& facie aquilis similes. equis uehement̾ ins¬
sti. Nam & homines uisos discerpunt. Ca
meleon ñ habet unũ colorem. s diu̾sa est
leontis corpusculum ad colores quos uicles
facillima conu̾sione uariatur. quod alior
auimalium ñ ẽ ita ad cont̾isionẽ facitis cor¬

Expanded text:
in rebus bellicis aptum est; in eis enim Persae in rebus bellicis aptum est; in eis enim Persae et Indi ligneis turribus conlocatis, tamquam de muro iaculis dimicant. Intellectu autem et memoria multa vigent. Gregatim incedunt; motu, quo valent, salutant; murem fugiunt; aversi coeunt; quando autem parturiunt, in aquis vel insulis dimittunt fetus propter dracones, quia inimici sunt et ab eis inplicati necantur; biennio autem portant fetus, nec amplius quam semel gignunt neet Indiam elephanti prius nascebantur; nunc sola eos India gignit. Grypes vocatur, quod sit animal pinnatum et quadrupes. Hoc genus ferarum in Hyperboreis nascitur montibus. Omni parte corporis leones sunt; alis et facie aquilis similes; equis vehementer infesti. Nam et homines visos discerpmeleon non habet unum colorem, sed diversa est leontis corpusculum ad colores, quos videt, facillima conversione variatur, quod aliorum animalium non est ita ad conversionem facilis cor
Abbreviated transcription (Latin):
sustinere. Rẏnoceror ag̾̃ris uocat᷑. latine
int̾pretatur in nare cornu. Idem & monoce¬
ron. idẽ unicornis. eo qͦd unum cornu in me¬
dia fronte habeat. peduin quatuor. ita acu¬
tum & ualidum: ut quicquid impetierit
aut uentilet aut ꝑforet. Nam & cum elefan¬
tis sepe certam̃ habet. & inuentre uulnãtũ
ꝓsternit. Tantȩ aut̃ dr e̾ẽ fortitudinis. ut
uulla uenantium uirtute capiatur. S siẽ
asserunt qui naturas animalium scripse¬
runt. uirgo ei puella ꝓponitur quȩ ueni¬
enti sinum aꝑit. in quo ille omi ferocitate
deposita capiit ponit. sicq soporatus uelut
inermis capitur. Eiefantuni g̾ci a magni¬
tudine corporis uocatum putant. qͦd for¬
mam montis p̃ferat. Grece enim mous ele
ori admouet. & ẽ angui similis. uallo mu¬
nitus eburno. Hos boues lucas dictos. ab
antiquis romanis. Bones quia millum
annnai grandius audebant: lucas. quia
inlucania illos priius pyrrus in prelio
obiecit romanis. Nam hoc genꝰ animantis

Expanded text:
et burdo. Rhinoceron a Graecis vocatus. Latine interpretatur in nare cornu. Idem et monoceron, id est unicornus, eo quod unum cornu in media fronte habeat pedum quattuor ita acutum et validum ut quidquid inpetierit, aut ventilet aut perforet. Nam et cum elephantis saepe certamen habet, et in ventre vulneratum prosternit. Tantae autem esse fortitudinis ut nulla venantium virtute capiatur; sed, sicut asserunt qui naturas animalium scripserunt, virgo puella praeponitur, quae venienti sinum aperit, in quo ille omni ferocitate deposita caput ponit, sicque soporatus velut inermis capitur. Elephantum Graeci a magnitudine corporis vocatum putant, quod formam montis praeferat; Graece enim mons λόφος ori admovet; et est angui similis, vallo munitus eburno. Hos boves Lucas dictos ab antiquis Romanis: boves, quia nullum animal grandius videbant: Lucas, quia in Lucania illos primus Pyrrhus in proelio obiecit Romanis. Nam hoc genus animantis
Abbreviated transcription (Latin):
hom & columbarũ diectores depictas ponunit
pulcherrimas columbas hisdem locis quibus
ue ĩ santur. quo rapiente uifi simi les
generent: Inde ẽ quod quidam grauidas mub¬
eres inbent nullos intueri turpissimos anma¬
seminarum ẽẽ naturam ut quales ꝑspereruit
iue m̃te conceꝑuit inextremo uoluptatis
dum concipiuit: talem & sobolem ꝓereent.
s cenim aninal in usu uenerio formas extrin¬
secus intus transmitit. earumq saciata tipis
rapit species earum inꝓpriam qualitatem.
Inanimantib bigenera dicunt᷑. quȩ exdiũ¬
ssnascuntur. ut mulus exegua & asino. bur¬
ao ex equo & asina. ibride exapris & porcis.
atirus ex oue & hẏrco. musino excapra & arie¬

Expanded text:
etiam columbarum dilectores depictas ponunt etiam columbarum dilectores depictas ponunt pulcherrimas columbas in illis locis quibus ille versantur, ut rapientes visu similes generent. Inde est quod quidam gravidas mulieres iubent nullos intueri turpissimos animafeminarum dicunt esse naturam ut, quales conspexerint sive mente perceperint in extremo voluptatis estu dum concipiunt, talem subolem procreent. Etenim anima in usu veneris formas extrinsecas intro transmittit, earumque satiata tipis rapit species earum etiam per propriam qualitatIn animantibus bigena dicuntur, quae ex diversis nascuntur, ut malus ex equa et asino, burdo ex equo et asina. Ibridae ex apris et porcis, tityrus ex ove et hyrco: musino ex capra et arie
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ bigenerum. quia exdiu̾sis nascitur. ut
mulus. Mulus aut̾ erg̾co tractum nocabu¬
lum habet. Grecum enimẽ hoc: eo qͦd uigo
pistorum subactus. tardas molendo ducit iu
girum molas. Iudei asserunt quod anaa ne¬
pos esau equarum greges ab asinis in deserto
ipse fecerit pͥmus ascendi. ut muloꝵ uide
noua contra naturam animalia nascerent᷑.
Onagros quoq ad hoc admissos esse ad asias
& ipsum istius modi reꝑisse concubitum. ut
uelocisimi ex his asiu nascerentur: In dusta
quipe humana diu̾sum ainial incoitu coegit
suq uaterina conimixtione genus alui rep¬
sonst. sient ce ia cos contra naturain color simi¬
alius ꝓcurauit. Nam tales fȩtus ouesillius con¬
aplebant. quales umbras arietum desuꝑascen¬
dentium in aquarum speculo contemplabãt.
Senq & hoc ipsum inequarũ gregib fieri fer¬
cur at generosos obiciant equos uifio concipi¬
entium. quo eoꝵ similes conciꝑe & creare possut¬

Expanded text:
dicitur bigenerum quia ex diversis nascitur, ut dicitur bigenerum quia ex diversis nascitur, ut mulus. Mulus autem a Graeco tractum vocabulum habet. Graece enim hoc vel quod iugo pistorum subactus tardas molendo ducat in gyro molas. Iudaei asserunt quod Ana abnepos Esau equarum greges ab asinis in deserto ipse fecerit primus ascendi, ut mulorum inde nova contra naturam animalia nascerentur. Onagros quoque ad hoc admissos esse ad asinas: et ipsum istiusmodi repperisse concubitum, ut velocissimi ex his asini nascerentur. Industria quippe humana diversum animal in coitu coegit, sicque adulterina commixtione genus aliud repperit; sicut et Iacob contra naturam colorum similitudines procuravit. Nam tales foetus oves illius concipiebant, quales umbras arietum desuper ascendentium in aquarum speculo contemplabantur. Denique et hoc ipsud in equarum gregibus fieri fertur, ut generosos obiciant equos visibus concipientium, quo eo
Abbreviated transcription (Latin):
dos nit̾ purpuras. Uarius. quod uias habet
coloꝵ inparium. Qui aut̾ albos tantũ pedes
habent. petuli appellant᷑. qui frontẽ albam
calidi. Ceruinus ẽ: quẽ uulgo guaranemdi¬
cunt. Eranem idem uulgꝰ uocat. quod in
modii exea sit coloris. Mirteus autẽ est
pressus inpur pura. Dõsinus aut̃ dictus. qͦ
sit color eiꝰ deasino. Idem & cinereus. Siuit
aut̃ hi de agresti genere orti. quos eqͥferos dici¬
mus. & ꝓinde ad urbanam dignitatẽ tran¬
sire non possunt. Mauron niger ẽ. Nigrũ
enim g̾ci mauron uocant. Manus uͭ equus
breuior ẽ: quẽ uulgo primcium uocant.
Uerẽdos antiqui dixerunt quod ueherent riade
io ẽ ducerent. uel quod uias publicas currant
ꝑquas & redas ire solitum erat. Equoꝵ tru
genera sinit. Unum generosum p̃liis & hono¬
rib aptum. alterum uulgare atq gregariũ
ad uehendum ñ ad equitandum aptũ. t̾cuĩ
er ꝑmixtione diu̾si genis ortum. qͦd etiani

Expanded text:
dos inter purpuras. Varius, quod vias habeat dos inter purpuras. Varius, quod vias habeat colorum inparium. Qui autem albos tantum pedes habent, petili appellantur; qui frontem calidi. Cervinus est quem vulgo guaranen dicunt. Aeranen idem vulgus vocat, quod in modum aerei sit coloris. Myrteus autem est pressus in purpura. Dosina autem dictus, quod sit color eius de asino: idem et cinereus. Sunt autem hi de agresti genere orti, quos equiferos dicimus, et proinde ad urbanam dignitatem transire non possunt. Mauron niger est; nigrum enim Graeci μαῦρον vocant. Mannus vero equus brevior est, quem vulgo brunicum vocant. Veredos antiqui dixerunt, quod veherent redas, id est ducerent; vel quod vias publicas currant, per quas et redas ire solitum erat. Equorum tria sunt genera: unum generosum, proeliis et oneribus aptum; alterum vulgare atque gregarium ad vehendum, non ad equitandum aptum; tertium ex permixtione diversi generis ortum, quod etiam
Abbreviated transcription (Latin):
ligitui: uirtus in membris trementib. Color
hic p̃cipue expectandꝰ. baduis. aureus. roseus.
nurteus. ceruinꝰ gluus. glaucꝰ. scutulatus.
canus. candidꝰ. aib. guitatus. niger: Seqͣmt
arit ordine uarius. er nigro badioq disticis
reliquus uarus color uel cinereus deterrimos
Badium aut̃ antiqui uadium dicebant. quos
int̾ cȩt̾ã aminalia fortius uadat. Ipse ẽ & spi¬
dix. quẽ fenicatum uocant. Ue dictus spadi
a colore palmȩ. qͣm siculi spadicam uocant.
Glaucus uͦ ẽ. ueluti pictos oculos habens. &
quodam splendore ꝑ fusos. Nam glaudicumn
uetẽs dicunt. Giiuus aut̃ melmꝰ color ẽ suba¬
bidus. Gintatus: alb nigris int̾uenientio.
punctis. Candidus aut̃ & alb inuicein sib
differunt. Nam albus cum quodam eolore pnlo¬
ẽ: candidus uͦ uiueus. & pura luce ꝑfusus.
Canus dictus. quia excandido colore & ingriꝰ
Scutulatus uocatꝰ ꝓpt̾ orbesquos habet cami¬

Expanded text:
legitur, virtus in membris trementibus. Color legitur, virtus in membris trementibus. Color hic praecipue spectandus: badius, aureus, roseus, myrteus, cervinus, gilvus, glaucus, scutulatus, canus, candidus, albus, guttatus, niger. Sequenti autem ordine, varius ex nigro badioque distinctus; reliquus varius color vel cinereus deterrimus. Badium autem antiqui vadium dicebant, quod inter cetera animalia fortius vadat. Ipse est et spadix, quem phoenicatum vocant: et dictus spadix a colore palmae, quam Siculi spadicam vocant. Glaucus vero est veluti pictos oculos habens et quodam splendore perfusos. Nam glaucum veteres dixerunt. Gilvus autem melinus color est subalbidus. Guttatus, albus nigris intervenientibus punctis. Candidus autem et albus invicem sibi differunt. Nam albus cum quodam pallore est: candidus vero niveus et pura luce perfusus. Canus dictus, quia ex candido colore et nigro est. Scutulatus vocatus propter orbes, quos habent candi
Abbreviated transcription (Latin):
ua equis ꝑsicis. ugnicis. & epyrotis. acsiculis:
manius ultra quinquaginta. B̾reuor autẽ
yspanis. ac uunuidis. & gallicis: frequens
opinio ẽ. Ingeuerosis equis ut auint uet̾es
quatuor expectantur. forma. pulcritudo.
meritum. atq color. forma. ut sit ualidi
corpꝰ. & solidum robore: conuenies altitudo.
latus longum. substrictum. maximi & ro¬
tundi cluues. pectus late patens. corpus
onine mãsculoꝵ densitate nodosum. ꝑsicus
& cornii concauo solidatus. Puicritudo. ut
sit eriguum caput & siccum. pelle ꝓpe ossib
adhereute: aures hreues & argute. oculi mag¬
ni. nares patule. erecta ceruix. come dense &
cauda. uingularum soliditatis fixa rotundi¬
tas. Merituui. ut sit anmo audax pedib
alacer. trementib membris qͦd ẽ fortitudi¬
nis indicium. quiq ex summa quiete facile
concitetur: uel excitata festinatione ñ diffici¬
le teneatur: Motus aut̃ equi maurib intel¬

Expanded text:
va equis Persicis, Hunnicis, Epirotis ac Siculis in va equis Persicis, Hunnicis, Epirotis ac Siculis in annis ultra quinquaginta, brevior autem Hispanis ac Numidis et Gallicis frequens opinio est. In generosis equis, ut aiunt veteres, quattuor spectantur: forma, pulchritudo, meritum atque color. Forma, ut sit validum corpus et solidum, robori conveniens altitudo, latus longum, substrictus maxime et rotundi clunis, pectus late patens, corpus omne musculorum densitate nodosum, pes siccus et cornu concavo solidatus. Pulchritudo, ut sit exiguum caput et siccum, pelle prope ossibus adhaerente, aures breves et argutae, oculi magni, nares patulae, erecta cervix, coma densa et cauda, ungularum soliditatis fixa rotunditas. Meritum, ut sit animo audax, pedibus alacer, trementibus membris, quod est fortitudinis indicium: quique ex summa quiete facile concitetur, vel excitata festinatione non difficile teneatur. Motus autem equi in auribus intel
Abbreviated transcription (Latin):
quadrigis uiugebantur equabant᷑. paresq for¬
nia & similes cursu copulabant᷑. Caballus
antea cauo dictus. ꝓpt̾ qͦd gradiens ungula
imp̃sa t̾ram concauet: qͦd reliqua anima¬
lia ñ hũt. Inde & somipes. qͦd pedib sonat.
uiuacitas equoꝵ multa. Exuitant enim in
campis. odorant᷑ bellum: excitantur sono
tubȩ ad p̃lium. uoce accensi ad cursum ꝓuo¬
cantur. dolent cum uicti fuerint. exultant
cum uiceruit. Quidani hostes iubello senti¬
unt. adeo ut adu̾sarios morsu petant. liqui
etiam ꝓpͥos dominos recognoscunt: obliti man¬
suetudiuis simutentur: aliqui p̃ter dnm
dorso nullun recipiunt. Int̾fectis uel morien¬
tib dominis. multi lacͥmas fundunt. Solum
enun equudñt ꝓpt̃ hominẽ lacͥmari. & dolo¬
ris affectum sentire. Uude incentauris equoꝵ
& hominum natura ꝑmixta ẽ. Solent etiam
er equoꝵ uel mesticͥa uel alacritate euentum
futurum dinuicaturi colligere. Etas longe¬

Expanded text:
quadrigis iungebantur, aequabantur, paresque forquadrigis iungebantur, aequabantur, paresque forma et similes cursu copulabantur. Caballus antea cabo dictus, propter quod gradiens ungula inpressa terram concavet, quod reliqua animalia non habent. Inde et sonipes, quod pedibus sonat. Vivacitas equorum multa: exultant enim in campis; odorantur bellum; excitantur sono tubae ad proelium; voce accensi ad cursum provocantur; dolent cum victi fuerint; exultant cum vicerint. Quidam hostes in bello sentiunt, adeo ut adversarios morsu petant: aliqui etiam proprios dominos recognoscunt, obliti mansuetudinis si mutentur; aliqui praeter dominum dorso nullum recipiunt: interfectis vel morientibus dominis multi lacrimas fundunt. Solum enim equum propter hominem lacrimare et doloris affectum sentire. Unde et in Centauris equorum et hominum natura permixta est. Solent etiam ex equorum vel maestitia vel alacritate eventum futurum dimicaturi colligere. Aetas longae
Abbreviated transcription (Latin):
milia tino die ꝑgere solet. qͦd animal sic̃ bos
& oues & camelus ruminat. Ruiniuatio
aut̃ dicta ẽ a rumine eminente gucturis par¬
S hoc nom̃ quod magis eqis conuemiebat.
id̾o hoc animal sumpsit. quia pͥusqͣm equos
capent homines huic p̃sidere ceꝑunt. Aniual
quippe tardum & nulla racione renitens. stacun
ut uolurc sibi homo substrauit. Onager int̾p̃¬
tatur asinus ferus. On quippe g̾ciasinum no¬
cant. agrian ferum. Hos affrica habet. mag¬
uos & indonitos. & in deserto uagantes. Sui¬
guli aut̃ feminarum gregib p̃sunt. Nascentib
masculis ⁊ elant. & eoꝵ testicuios morsib deciun¬
cant. Quod cauentes matres: eos insecretis lo¬
cis occustart. Asinos archadicos dictos. eo qͦd
ab archadia primum uecti sunt: magni et
alti. Minor aut̃ asellus agro plus necessariꝰẽ
quuia & laborem tolerat. & negligentiã ꝓpe¬
modum ñ recusat. Equi dicti. eo quos qͣndo

Expanded text:
milia uno die pergere solet. Quod animal, sicut bos milia uno die pergere solet. Quod animal, sicut bos et ovis et camelus, ruminat. Ruminatio autem dicta est a ruma, eminente gutturis parsed hoc nomen, quod magis equis conveniebat, ideo hoc animal sumpsit quia priusquam equos caperent homines, huic praesidere coeperunt. Animal quippe tardum et nulla ratione renitens, statim ut voluit sibi homo substravit. Onager interpretatur asinus ferus. Ὄνον quippe Graeci asinum vocant: ἄγριον ferum. Hos Africa habet magnos et indomitos et in deserto vagantes. Singuli autem feminarum gregibus praesunt. Nascentibus masculis zelant et testiculos eorum morsu detruncant, quod caventes matres eos in secretis locis occultant. Asinos Arcadicos dictos, eo quod ab Arcadia primum vecti sunt magni et alti. Minor autem asellus agro plus necessarius est, quia et laborem tolerat et neglegentiam propemodum non recusat. Equi dicti, eo quod quando
Abbreviated transcription (Latin):
Uitulus & uitula. auiriditate uocati sunt idẽ
etate uirid: sicut uirgo. Uitulam gͦ paruã
esse & ũdum enixam. Nam enira: uiuenca ẽ
aut uacca. Bubali uocati ꝑdiriuationem.
qͦd sint similes boum. ad eo indomiti ut p̃feri¬
tate iugum ceruicib ũ recipiant. Hos affri¬
ca ꝓcreat. Uri agrestes boues sunt ingerma¬
uia habentes cornua intantum ꝓtensa. ut
regiis mensis in signi capacitate exeis gerule
tib. Cameł causanom̃ dedit. si ue qͦd qͣndo one¬
rantur rt breuiores & humiles fiant accu¬
bant: quia g̾ci cami humile & breue dicunt.
siue quia curuus ẽ dorso. Camur enum g̾co
ũbo. curuum significat. Hos licet & aliȩ re¬
giones mittant: s arabia plurimos. Differc̃
aut̃ sibi. Ilam ararici bina cubera in dorso
hñt. reliquarum regionum singula. Mut
minoris quidem staturȩ s uelocioris. ninde
& nom̃ habet. Nam dromos g̾ce. cursus oe
uolocitas appellatur: Centum enim & amplꝰ

Expanded text:
Vitulus et vitula a viriditate vocati sunt, id est Vitulus et vitula a viriditate vocati sunt, id est aetate viridi, sicut virgo. Vitulam ergo parvam esse et nondum enixam: nam enixa iuvenca est aut vacca. Bubali vocati per derivationem, quod sint similes boum; adeo indomiti ut prae feritate iugum cervicibus non recipiant. Hos Africa procreat. Uri agrestes boves sunt in Germania, habentes cornua in tantum protensa ut regiis mensis insigni capacitate ex eis gerulae 35. Camelis causa nomen dedit, sive quod quando onerantur, ut breviores, et humiles fiant, accubant, quia Graeci χαμαὶ humile, et breve dicunt; sive quia curvus est dorso. Camur enim verbum Graecum curvum significat. Hos licet et aliae regiones mittant, sed Arabia plurimos. Differunt autem sibi. Nam Arabici bina tubera in dorso habent, reliquarum regionum singula. 36. minoris quidem staturae, sed velocioris. Unde et nomen habet; nam δρόμος Graece cursus et velocitas appellatur. Centum enim et amplius
Abbreviated transcription (Latin):
riscolor futuus ẽ: uolueris ꝑ icitas. pilis in
contrarium u̾sis. caput circui flectunt.
seribilitate qua uolunt. tergi duricra om̃e
telum respuunt. iminiti feritate. fert᷑ aucẽ¬
mini. Bouem g̾ci boeti dicunt. Hunc lacini
trionem uocant. eo qͦd t̾ram terat. quasi t̾ri¬
oueni. Neuius. Trionem hic mod̾ãtur ru¬
sticus. Ciuus latitudo pellium amento ad
crura palearia dicunt᷑. a pelle qͣsi pellearia.¬
qͦd ẽ generositatis inboue signum. Boum in
sociis eximia pietas. Nam alt̾ alcerũ inqͣrit
cum quo ducere collo aratra consueutt. & fre¬
quenti mugitu pium testatur affectum. Ni
pendentem pluuiam ad p̃sepia sentire no¬
runt. & ubi naturali sensu mutationẽ cel
collegerint foras expectant. & ultra p̃sepia
ceruices extendunt suas om̃s una specie: ut
ꝓdire se uelle testentur: Nacca dicta qͥsi boaca.¬
Sit enim exqualitate mobilium nominum.
sicut leo leena. draco dracena. galiꝰ gallina.¬

Expanded text:
ris color fulvus est, volucris pernicitas, pilis in ris color fulvus est, volucris pernicitas, pilis in contrarium versis. Caput circumflectunt flexilitate, qua volunt: tergi duritia omne telum respuunt, immiti feritate. Tau. Bovem Graeci boun dicunt. Hunc Latini trionem vocant, eo quod terram terat, quasi terionem. Naevius: Trionum hic moderator rusticus. Cujus latitudo pellium a mento ad crura palearia dicuntur a pelle quod est generositatis in bove signum. Boum in sociis eximia pietas; nam alter alterum inquirit, cum quo ducere collo aratra consuevit, et frequenti mugitu pium testatur affectum si pendente pluuia ad praesaepia se tenere nouerunt. idem ubi naturali sensu mutationem caeli collegerint, foras spectant et ultra praesaepia ceruices extendunt suas una omnes specie, ut prodire se uelle testentur. Est enim ex qualitate mobilium nominum, sicut leo leaena, draco dracaena.
Abbreviated transcription (Latin):
animalium. dicti quasi canicus. eo quod ca¬
num indagine capiant᷑. uel excludant᷑ abspe¬
uncis. Sus dicta eo qͦd pascua subigat. idẽ
t̾ra subacta escas in quirat. Uerris. qͦd gnͣdes
habeat uires. Porcꝰ. quasi spurcꝰ. Ingurgitat
enim se ceno. luto immergit. limo iliunit.
Oratiꝰ. Q amica luto sus. Hinc etiã spurcitiã
ues spurios nuncupamiꝰ. Porcoꝵ pilos setas uo¬
camus. & setas a sue dictas. a quib & sutores¬
uocant᷑. quod ex setis suant. id ẽ consuant pel¬
les. dꝑ. a feritate uocatus. ahlata.f. litta. &
subrogata. p: unde & apud g̾oos siagros. idẽ
serus dr̃. Om̃e enim qd ferum ẽ & niite.
abusiue agreste uocamus. In uencus dictus.¬
quod uitiare incipiat hominũ ii sus merco¬
lenda t̾ra. uel quia apud genciles ioui semꝑ
ubiq tuuenciis inmolabat᷑. nunqͣm taurus.
Nam uiuictimis etiam etas considerabatur.
Tauruis g̾cum nom̃ ẽ: sicut & bos. Indicis cau¬

Expanded text:
animalium dicti quasi caniculi, eo quod caanimalium dicti quasi caniculi, eo quod canum indagine capiantur vel excludantur ab speum. Sus dicta, quod pascua subigat: id est, terra subacta escas inquirat. Verres eo, quod grandes habeat vires. Porcus, quasi spurcus; ingurgitat enim se coeno; luto immergit; limo illinit. Horatius: Et amica luto sus. Hinc etiam spurcitiam vel spurios nuncupamus. Porcorum pilos setas vocamus; vocantur, quod ex setis suant, id est, consuant pelles. 27. Aper, a feritate vocatus, ablata f littera, et subrogata p. Unde, et apud Graecos σύαγρος, id est, ferus dicitur. Omne enim quod ferum est et immite, abusive agreste vocamus. quod juvare incipiat usus hominum in terra colenda, vel quia apud gentiles semper ubique immolabatur, et nunquam taurus; nam in victimis etiam aetas consiTaurus Graecum nomen, sicut et bos. Indicis tau
Abbreviated transcription (Latin):
cunt᷑. Hi serpentium inimici. cum se graua¬
ri infirmitate ꝑsenserint. spũ narium
eos extrahunt de cauernis. & suꝑata ꝑnicie
ueneni: eoꝵ pabulo reꝑantur. Dictannỹ
herbam ipsi ꝓdidi̾nit. nam eo pasti: excu¬
tiunt acceptas sagittas. Mirantur autem
sibitum fistularum. Rectis aurib acute
audiunt. submissis nichil. Si qͣndo im¬
mensa flumina uel maria transnatant. ca¬
pita clinib p̾cedentium suꝑponunt.
sinq inuicem succedentes: nullum laborem pon¬
Aers sentiunt. Tragȩlafi agrecis norinati. qui
dimi eadem specie sint ut cerui. nulosos camen
armos hñt ut hẏrci. & menta ꝑ missis hir suta
uarbis: qui ñ aubi sunt qm circa fasydem. Hi¬
aili fili suit ceruoꝵ. ab in nuere dicti. quia ad
ntum matris absconduntur:. Daminula uocata.
ꝙ demanii effugiat. tinidum animal & ibelle.
ae quib martialis. Dente tunetur aper. defeu¬
dint cornua ceruum. inbelles daminȩ. quid nͥ

Expanded text:
cuntur. Hi serpentium inimici cum se gravacuntur. Hi serpentium inimici cum se gravatos infirmitate persenserint, spiritu narium eos extrahunt de cavernis, et superata pernicie veneni eorum pabulo reparantur. Dictamnum herbam ipsi prodiderunt; nam eo pasti excutiunt acceptas sagittas. Mirantur autem sibilum fistularum. Erectis auribus acute audiunt, summissis nihil. Si quando inmensa flumina vel maria transnatant, capita clunibus praecedentium superponunt sibique invicem succedentes nullum laborem ponderis sentiunt. Tragelaphi a Graecis nominati, qui quum eadem specie sint ut cervi, villosos tamen habent armos ut hirci, et menta promissis hirta barbis, qui non alibi sunt quam circa Phasidem. Hinnuli filii sunt cervorum ab innuere dicti, quia ad nutum matris absconduntur. Dammula vocata, quod de manu effugiat: timidum animal et inbelle; de quo Martialis13, 94: Dente timetur aper, defendunt cornua cervum; inbelles damae quid nisi
Abbreviated transcription (Latin):
ferri domare ualet mat̾ia: solus huiꝰ cruor
dissoluat. Maiores hẏrci cinfii dicuntur. a¬
fiuuio cinife in libia: ubi grandes nascuntir.
Capros &e capras a carpendis uirguitis qͥ dam
dixerunt. alii qͦd captent asꝑa. nonnuui
a crepitu crurium: unde eascap̃as appella¬
tas. quȩ sunt agrestes caprȩ: quas gei ꝓ eoqͥd
tib. & quamuis de longuiquo. uident tam̃
om̃s qui ueniunt. Idem aut̃ & capreȩ. idenrisb
qͣsi abices. eoqͦd ad iustar auium ardua & ex¬
celsa teneant. & in sublime iuhabitent. ita
ut de sublimitate uix humanis obtucib pa¬
teant. Unde & meridiana pars ibices aues uo¬
cant. quȩ uili fluentis iu habitant. Hȩc itaq
animalia ut diximus in petris altissimmis cõ¬
morantur: & si quando ferarum uelhonuinỹ
adu̾sitatem ꝑ senserint. de altissimis saxoꝵ
cacuminib sese p̃cipitantes. in sius se cornib
id ẽ a coruib. Cerasta enim grece: cormua di¬

Expanded text:
ferri domare valet materia, solus hujus cruor ferri domare valet materia, solus hujus cruor dissolfluvio Cinyphe in Libya, ubi grandes nascuntur. Capros et capras a carpendis virgultis quidam dixerunt. Alii quod captent aspera. Nonnulli a crepitu crurum, unde eas crepas vocitatas; quae sunt agrestes caprae, quas Graeci pro etibus, et quamvis de longinquo, vident tamen omnes qui veniunt. Idem autem et capreae: idem ibices, quasi avices, eo quod ad instar avium ardua et excelsa teneant et in sublime inhabitent, ita ut de sublimitate vix humanis obtutibus pateant. Unde et meridiana pars ibices aves vocant, qui Nili fluentis inhabitant. Haec itaque animalia, ut diximus, in petris altissimis commorantur, et si quando ferarum vel hominum adversitatem persenserint, de altissimis saxorum cacuminibus sese praecipitantes in suis se cornibus id est a cornibus; κέρατα enim Graece cornua di