comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nonim tamissas seduenire ꝑmissuss Omñs ciao ꝑtinentes corpus xp̃i. neinducaniur in laqueo antichristi: Nonq̃ amus
ꝗ dorum pris Sed siille quae siuit gloria meius quieum mi sit quanto magis noseius quinos fecit Sequitur: Nonnemorses
inquitdadit uobis legem : et iemo ex uobis facidegem quid meq ritis intficere . Ideo enim cpritis int̃ ficere quianemo
inq uobis s uligem Mamsilegem fecissetis inipsis litteris xpm̃ agnosceretis. et p̃sentem nono ccideretis Etillires pon¬
derunt: Respondit enim turba Responditquas turba non ꝑtinentia ad ordinem : sed ad ꝑturbationem : deniqyturda
turbata quid res ponderit uidetae : De monium habes quisteq̃: rit occidere : Quasi non fuit peiuis dicere dae moniũ habes
quameum occidere: eiqui ppedictumẽ quad dae monium habebat . quidae mones expellebat: Quid possit aliud dicere

Expanded text:
nim est missus, sed venire permissus. Omnes ergo pertinentes ad corpus Christi, ne inducamur in laqueos Antichristi, non quaeramnim est missus, sed venire permissus. Omnes ergo pertinentes ad corpus Christi, ne inducamur in laqueos Antichristi, non quaeramus gloriam nostram. Sed si ille quaesivit gloriam ejus qui eum misit, quanto magis nos ejus qui nos fecit? Sequinquit, dedit vobis legem, et nemo ex vobis facit legem? Quid me quaeritis interficere? « Ideo enim me quaeritis interficere, quia nemo ex vobis facit legem: nam si legem fecissetis, in ipsis litteris Christum agnosceretis, et praesentem non occideretis. Et illi responderunt: Respondit enim turba, et dixit. Respondit quasi turba, non pertinentia ad ordinem, sed ad perturbationem. Denique turba turbata vide quid responderit. Daemonium habes, quis te quaerit occidere? Quasi non fuerit pejus dicere, daemonium habes, quam eum occidere. Ei quippe dictum est quod daemonium habebat qui daemones expellebat. Quid possit aliud dicere
Abbreviated transcription (Latin):
nobis p̃buithumilitatis: Nem peaequalis ÷ patri : Nempe in principioeratuerbũ et uerbũ erata pud dm̃ et dserait uerbum:
Nempeipsedixit : etueris simedixit: Tanto tempr̃ uobiscumsũ ettioncogno uistis me : philippe qui metuidit udit et patrem
coaet̃nus In mortalis parit̃ in commutabilis parit̃ sinetempr̃. parit̃ creator dispensator temporũ tam̃ quia uenit intempr̃t
oformam serui acceprechabitu ẽ inuentus ut homo : Quaerit gloriam patris p̃suam: Quid tu homo facere debes qui quando
Aliquid bonifacis gloriamtuam q̃ris: Quando aut̃ aliquid malifacis : dõcali¬
Homoadoptatus ciuusgloriam quae siuit : qui ẽ ab illo unicus natus : Qui aut̃ quaeritgloriã eius quimi sit illum hic uorxest
et iniustiaa in illo fiẽ : In ant christo aut̃. iniustiaa est : et qeraxnonẽ quigloriam suamq siturus ẽ Neiuisa quomissuf

Expanded text:
gnum exemplum nobis praebuit humilitatis: nempe aequalis Patri; nempe, in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum; gnum exemplum nobis praebuit humilitatis: nempe aequalis Patri; nempe, in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum; nempe ipse dixit, et verissime dixit: Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me. Philippe, qui me videt, videt et Patremcoaeternus, immortalis, pariter incommutabilis, pariter sine tempore, pariter creator, dispensator temporum, tamen quia venit in tempore, et formam servi accepit, et habitu est inventus ut homo, quaerit gloriam Patris, non suam: quid tu homo facere debes, qui quando aliquid boni facis, gloriam tuam quaeris; quando autem aliquid mali facis, Deo calhomo adoptatus: cujus gloriam quaesivit, qui est ab illo unicus natus « Qui autem quaerit gloriam ejus qui misit illum, hic verax est, et injustitia in illo non est. » In Antichristo
Abbreviated transcription (Latin):
datisei : non aut̃ continuo Qui creditei : credit in eum : Namet daemo nescredebant ei : et non oredebant in eum:¬
uistificat impium : deputatur fide seius adiustitiam: Quid ÷ ergo credere ineum s credendo amare credendo diligero
untellegis uerbadĩ Intellege quia xp̃s filius ẽdĩ et dotrina patris non ÷ exipso: pon exnihilo non ex aliis subsistenti
sod ex patre tantum in patremanens aequalis patii: Quia semet ipsoponloquitur gloria meaqͥuaent. Hocerit
qui uocatur antichristus extollens se sicut apłs dicit : Su p omne quod diciturds̃ et quod colitur: ipsum quippe
adnuottaians dñs gloriam suam q̃ siturũ : Nongloriã patts : Aitadiudaeos: Egoueni in nomine patris mei : et non sus
cepistisme : Alius ueniet in nomine suo et hunc suscipietis : Signific

Expanded text:
datis ei: non autem continuo qui credit ei credit in eum; nam et daemones credebant ei, et non credebant in eumdatis ei: non autem continuo qui credit ei credit in eum; nam et daemones credebant ei, et non credebant in eumqui justificat impium, deputatur fides ejus ad justitiam . Quid est ergo credere in eum? Credendo amare, credendo diligere, ntelligis verba Dei, intellige quia Christus Filius est Dei, et doctrina Patris: non est ex seipso, non ex nihilo, non ex aliis subsistentibus, sed ex Patre tantum, in Patre manens, aequalis Patri. Qui a semetipso loquitur, gloriam propriam quaerit. Hoc erit qui vocatur Antichristus, extollens se, sicut Apostolus dicit, super omne quod dicitur Deus, et quod colitur . Ipsum quippe annuntians Dominus gloriam suam quaesiturum, non gloriam Patris, ait ad Judaeos: Ego veni in nomicepistis me. Alius veniet in nomine suo et hunc suscipietis . Significa
Abbreviated transcription (Latin):
iquis uoluerit uoluntitem eius facere cognoscet dedoctrina utium exdo sit an ego ame ipsolo quor: Quid ÷ hoc siqui su olu tatẽe ÷¬
ualũt facere : sedogo dixeram si quiscredi derit etho consilium dederam ÷ Si non intelle isti inquã crtde: Lntelloctis ent
mercese fide: Ergo poliq rere intellegere utcredas : sed creut intellegas : Qm̃ nisi credideritis ñ itelligtas :¬
conlunxis se in consequenti consoientia Inuenimus eumdixis se: Siq̃is uoluerit uolunta temeiusfacere. hoc ÷ ers
credere: sed quia cognoscit. hoc ẽ intellegit : Om̃s intellegunt: Quia uero quod ait Siquis uoluerit uoluntatem ei fant¬
adcredere ꝑtineat facereuoluntatẽ patriseus : quis ne sciat hoc eẽ facereuoluntatem dĩ operari opus eiusd÷ qđ illi
placetꝰipseuit̃ dñs aꝑte Alio lo codicitur : Flocẽ opusdĩ utcredatis in eum quem illemisit : ut credatis in eum: non utore¬

Expanded text:
quis voluerit voluntatem ejus facere, cognoscet de doctrina, utrum ex Deo sit, an ego a meipso loquor. » Quid est hoc « si quis voluntatem voluerit facere? » Sed ego dixeram: si quis crediderit, et hoc consilium dederam: si non intellexistis, inquam, credite; intellectus enim merces est fidei. Ergo noli quaerere intelligere ut credas, sed crede ut intelligas, quoniam nisi credideritis, non intelligetis. C hoc ipsum conjunxisse, in consequenti sententia invenimus eum dixisse: « Si quis voluerit voluntatem ejus facere, » hoc est credere: sed quia cognoscit, hoc est intelligit, omnes intelligunt. Quia vero quod ait: « Si quis voluerit voluntatem ejus fad credere pertineat facere voluntatem Patris ejus. Quis nesciat hoc esse facere voluntatem Dei, operari opus ejus, id placet. Ipse autem Dominus aperte alio loco dicit: « Hoc est opus Dei ut credatis in eum quem ille misit . » Ut credatis in eum, non ut cre
Abbreviated transcription (Latin):
ris longepostpont̃ Et educunt illum ut tru a figerentum Et anganauer̃ p̃tercuntẽ quẽpiam fmonẽ qrena
huncsymonem creneũ eamba iulas serefer Primo namq: adño partata acdeinde fimoniquem exeuntes forte obui um habuer̃ pcrtanda imposta ÷
et hoc congruosatis ordine misterii qr nimirũ ipsepassus est ꝓmnobis relinquens nobis exemplumut sequam᷑ uestigia esꝰ Etqe symoniste p̃hiero¬

Expanded text:
stponunt. Et educunt illum ut crucifigerent eum. Et angaria verunt praetereuntem quempiastponunt. Et educunt illum ut crucifigerent eum. Et angaria verunt praetereuntem quempiahunc Simonem Cyrenaeum eam bajulasse referunt. Primo namque a Domino portata, ac deinde Simoni, quem exeuntes forte obvium habuerant, portanda imposita est. Et hoc congruo satis ordine mysterii, quam nimirum ipse passus est pro nobis, relinquens nobis exemplum, ut sequamur vestigia e
Abbreviated transcription (Latin):
uenerandos et ceteramfidelium plebem distimnguit᷑ aptis simeddesignari  A Iba etenim ueste incdurẽ . cũmunda iustoꝵ ẽfessio ne
circumdat᷑ Pirpura siue occo uestrẽ cum in trium pho uictori um suoꝵ marto rimglor¬
urundine & cons puebat eum &ponentes gepua ado rabant eum. Hȩxtunc fecere miletes pilat. heo usq hodic faciuts hereaci
e pagan milites utq diaboli quia erĩ capit. xp̃i ds̃. capiteius ꝓcutiuns quieum dm̃ eseuerũ denegant squa ꝗ harundirẽ sorip¬
tun solet con fici q̃ siharundi necaput xp̃ĩ feriunt qui di uinitatilsus centra dicentes errorẽ suum confirmare autortate sa¬
crescripturȩ conantur. Spuunt infacie eius quieius p̃sentiã uerb gratiȩ execrandis ex intimna cae cementis in sania conceptisrespuunt
ꝗ uodĩ. grauo rs uesanȩ quieum certa fide ut dm̃ uerũ ado rant sedꝑ uersis acaib mox urbatius q̃ sefabulosa despicuntac in issa
regnuillius temporilib: in lecebris longepost pont̃¬

Expanded text:
venerandos, et caeteram fidelium plebem distinguitur, aptissime designari. Alba etenim veste induitur, cum munda justorum confessione circumdatrundine, et conspuebant eum, et ponentes genua adorabant eum. » Haec tunc fecere milites Pilati, haec usque hodie faciunt haeretici et pagani, milites utique diaboli. Quia enim caput Christi Deus, caput ejus percutiunt, qui eum verum Deum esse denegant. Et quia Scriptura solet confici, quasi arundine caput Christi feriunt, qui divinitati illius contradicentes, errorem suum confirmare auctoritate sacrae Scripturae conantur. Spuunt in faciem ejus, qui ejus praesentiam gratiae verbis exsecrandis ex interna caecae mentis insania conceptis respuuntuod est gravioris vesaniae, qui eum certa fide ut Deum verum adorant, sed perversis actibus mox verba ejus quasi fabulosa despiciunt, ac promissa regni illius temporalibus illecebris longe po
Abbreviated transcription (Latin):
et mirratũ enimuinũ a marissimũ est quicumq: fieri possit ut etfelle et mirrauinũ a marissimũ reddereNT & cruofigentes eum. di¬
uiser̃ uestim̃ tatꝰ mittentes sortem suꝑ eis quidtolleret Haec lo hannes euangelistaplenius exponit. qr sclicetmilits cetera inquattus

Expanded text:
inum amarissimum redderent. « Et crucifigentes eum, diviserunt vestimenta ejus, mittentes sortem super eis, quis quid tolleret. » Haec Joannes evangelista plenius exponit , quia milites caetera in quatu
Abbreviated transcription (Latin):
milima sotestetiam furs ut purpura eti am marł cõmemorauerit quã damis habebit quam uis fuis setcocunta ALfuctergo

Expanded text:
millima. potest etiam fieri, ut purpuram etiam Marcus commemorauerit, quam clamys habemillima. potest etiam fieri, ut purpuram etiam Marcus commemorauerit, quam clamys habe
Abbreviated transcription (Latin):
iniudendum tradidisseñ ut satiati poenis & obꝓbrus ei : uidei mortem e: ultite sitere desisterent: Hocdum fatum eã ut qr seriptũ ent
multa flagella pecatoꝵ ⁊lo flagellato nosaũberib libetomꝰ dicentes sonptunt:: flagelum non ad ꝓpinquabit taber natuletuo: Mii¬
tesaut̃ duxerunt eum in atrium p̃torii & aomuocant tatam cohortem & induunt cum
p̃torii & amuocant tatam cohortem es induunt cum pitipura &s in ponunt ei plestentes spincã coronã
qđ abi in populo is abl usurpare imperium in ludentes ho e fatuiunt utiudatum pristins uefib induanit᷑ purpura quoreges ueterẽs utedint᷑
& ꝓdia demate ponant ei coronam spineam ꝓsceptrum regib: dent calamum ut matheus soribit & adorent quasi regemr. ÷ R osaltẽ omo
hue inelligimus mostcae quomodo enim caiphasdixit Oporte tenim unum hominẽ mori pomnib: nesciens quiddiceret sceusti qđ cũ fecer

Expanded text:
illudendum tradidisse, ut satiati poenis et opprobriis ejus, mortem ejus ultro sitire desisterent. Hoc autem factum est ut quia scriptum erat: Multa flagella peccatorum , illo flagellato, nos a verberibus liberaremur, dicente Scriptura: Fagellum non appropinquabit tabernaculo tuo . Milites autem duxerpraetorii et conuocant totam cohortem, et induunt purpuram et inponunt ei plectentes spineam coronam, bi in populo Israelitico usurparet imperium, illudentes hoc faciunt, ut nudatum pristinis vestibus induant purpura, qua reges veteres utebantur, ut pro diademate imponant ei coronam spineam, pro sceptro regali dent calamum, ut Matthaeus scribit, et adorent quasi regem. Nos autem omnia haec intelligamus mystice. Quomodo enim Caiphas dixit: Oportet unum hominem mori pro omnibus , nesciens quid diceret ; et isti quodcunque fecer
Abbreviated transcription (Latin):
ritlux iune sicut lux solis et lux solis septem pliciter sicutlux septem dierum : Quod aut̃ iohannes ina põcali psi
cumdixis set: Etuidicaelum nouum ex terram pouam: Primu me nimcaelum et primaterra abiefunt
Adiunxit atq ait: Etmarelam ponẽ utrum maximo illo ardore siccetur marȩ. anet ipsum uertatur
legimus futurunt. Namectr pice potest intellegi quod dictum ẽ et mareiam non est. quia iam tũ no¬
ns nerit hoc sȩculum uita mortalium turbulentum quodđ sepissime inscripturis maris nomine figuratur
ibi aũt ipsum extremi et uniuersalis iudicii sit discrimen habendum. In termaltos saepequeritur
onstat namq: quiacum descendente adiuditium dp̃o inictuo culi fuerit omnium resurrectio celebrata
mortuofum : Sc̃ĩ confestim rapiantur obuiam illi inaera: E ocetenim intellegitur a postolus indicare

Expanded text:
erit lux lunae sicut lux solis, et lux solis septempliciter sicut lux septem dierum. Quod autem Joannes in Apocalypsi erit lux lunae sicut lux solis, et lux solis septempliciter sicut lux septem dierum. Quod autem Joannes in Apocalypsi cum dixisset: Vidi coelum novum, et terram novam, primum enim coelum et prima terra abierunt, adjunxit atque ait: Et mare jam non est, utrum maximo illo ardore siccetur mare, an et ipsum vertatur , non autem et mare novum uspiam legimus futurum. Nam et typice potest intelligi quod dictum est, et mare jam non est, quia jam tunc non erit hoc saeculum vita mortalium, turbulentum, quod saepissime in Scripturis maris nomine figuratur. Ubi autem ipsum extremi et universalis judicii sit discrimen habendum, inter multos saepe quaeritur. Constat namque, quia cum, descendente ad judicium Domino, in ictu oculi fuerit omnium resurrectio celebrata mortuorum, sancti confestim rapiantur obviam illi in aera. Hoc enim Apostolus inte
Abbreviated transcription (Latin):
sidereum caelum igni illo quamuis maximononeẽ tangendum secaetiam dnĩ sermo quidicit: Statim aut̃
postribulationem dierum illorum sol obscurabitur eclunanon dabitdumen suum et stelle cadent decelo
N eq enim solobscurari. lunas uolumine priuari : stelle poterunt cadere decaelo. sicȩlum ipsum locus udelicet
eorum igni uoratum transibit: Nuncaut̃ caelum quidem aertum ignimarcestet sidȩreum manebit in lesum
ueudeantur obtecta. quod in hacuita lunam stellas que om̃s a potiore lumine solis interdiu paticunctis
impromptu ẽ. Cum aut̃ ꝑacto iuditio fuerit caelum nouum et terra noua . Idẽ nopalia proalia sed haec ipsa
ꝑ ignom in nouata et quasi quaed amresurrestionis uirtuteglorificata claruerint tundutesaias praedixit

Expanded text:
sidereum coelum igne illo, quamvis maximo, non esse tangendum, sed etiam Domini sermo qui dicit: Statim autem sidereum coelum igne illo, quamvis maximo, non esse tangendum, sed etiam Domini sermo qui dicit: Statim autem post tribulationem dierum illorum sol obscurabitur, et luna non dabit lumen suum, et stellae cadent de coelo. Neque enim sol obscurari, luna suo lumine privari, stellae poterunt cadere de coelo, si coelum ipsum, locus videlicet eorum, igne voratum transibit. Nunc autem coelum quidem aereum igne marcescet, sidereum manebit illaesum.is ad adventum superni judicis, ne videantur obtecta, quod in hac vita lunam stellasque omnes a potiore lumine solis interdiu pati cunctis in promptu est. Cum autem, peracto judicio, fuerit coelum novum, et terra nova, id est, non alia pro aliis, sed haec ipsa per ignem innovata, et quasi quadam resurrectionis virtute glorificata claruerint, tunc, ut Esaias praedixit,
Abbreviated transcription (Latin):
V Quod heropimus ita exporin. Beatus inquit qui interfecto antichristo supra mille¬
postinterfectionem antichristizxel ety dierum silentium sit diuinȩ scientiaeẽ uisi fortedicamus dilatioregni scorum
uero acalore soluentur : Quiaut̃ si nt caeli quitransient paulo superius docet idem apostolus pettus dicens
aelierant priusetterra deaqua et ꝑ aquam consistens uerbo di perquae illeturo mundus periit : Caeli autem
sideta frxiciitueunt poncaelum aetherium hoc est in aneillud inaximum atelosidereo usq ud aresa turbol entũ
in quo puro et quieto diurneq: licois semperpleno errantia septem siderauaga ferrioreduntur. Sed aaelum hoc aeriũ
Ve sola haecbeati petri sententia qua illos dicit caelos igni iudicii perdendos quia quad iluuii perierant testatur

Expanded text:
 Quod Hieronymus ita exponit: « Beatus, inquit, qui, interfecto Antichristo, supra M Quod Hieronymus ita exponit: « Beatus, inquit, qui, interfecto Antichristo, supra Mpost interfectionem Antichristi quadraginta quinque dierum silentium sit, divinae scientiae est, nisi forte dicamus: Dilatio regni sanctovero a calore solventur. Qui autem sint coeli qui transient, paulo superius docet idem apostolus Petrus dicens: Coeli erant prius, et terra de aqua, et per aquam consistens verbo Dei, per quae ille tunc mundus periit. Coeli autemsidera fixa circumeunt, non coelum aethereum, hoc est, inane illud maximum a coelo sidereo usque ad aera turbulentum, in quo puro et quieto, diurnaeque lucis semper pleno, errantia septem sidera vaga ferri creduntur, sed coelum hoc aereum,Nec sola haec beati Petri sententia, qua illos dicit coelos igne judicii perdendos, qui aqua diluvii perierant, testatur
Abbreviated transcription (Latin):
noxorpato espermagisantesis pessimis inbutomagistris Ad iungens sedia bolus totamuirtutis sue perentiam
menses xlii. destẽres anros erdimidium Percus saũt illo ꝑditionis filiosiueabipsod ño siue a micla helarehangelo
it quida idocent st aetorpaultionedampato noricontinuo diesiuditii secuturuseẽ oredendus est. llo quinscirer
possent homuines illiu sacui tempus iadiui si p̃tres semis annos inchoata ꝑsequutionis antichristi confestim sequeretur
iunaait̃ quia dnte consumi metum tẽmpus ꝑsequutionis illcusdies iuditii non ueniat scire omnibus licet : Postquantum
uerotempus consummate eusdem por secutionis uenturus sit nemim piors us soire conceditur. Deniq ꝓphetad anihel
qu rognium antiqitisti milleducentis ponaginta dieb: futurum describit. Ita concludit. Bertus quiex peftet et per
ec xcdies I&÷ tres semis annos dies xlu prestolatur. quibuse dñs atq: saduator in sua maiesta te uenturus : Qua reaut̃¬

Expanded text:
ox nato, et per magicas artes a pessimis imbuto magistris, adjungens se diabolus, totam virtutis suae potentimenses XLII, id est, annos tres et dimidium. Percusso autem illo perditionis filio, sive ab ipso Domino, sive a Michaele archangelo, ut quidam docent, et aeterna ultione damnato, non continuo dies judicii secuturus esse credendus est; alioqui scire possent homines illius aevi tempus judicii, si post tres semis annos inchoatae persecutionis Antichristi confestim sequeretur. Nunc autem quia ante consummatum tempus persecutionis illius dies judicii non veniat, scire omnibus licet. Post quantum vero tempus consummatae ejusdem persecutionis venturus sit, nemini prorsus scire conceditur. Denique Daniel propheta, qui regnum Antichristi M, CCXC diebus futurum describit, ita concludit: Beatus qui exspectat et per id est, tres semis annos, dies quadraginta quinque praestolatur, quibus est Dominus atque Salvator in sua majestate venturus. » Quare aut
Abbreviated transcription (Latin):
quamd nõ largiendo ꝑcipere Non simplici intentione : sed cuius libet humanaecausa retributionis exercent : Contaillud
apłipetri: Qui loquitur quasi sermones dĩ. Quiministiat tanquam ex uirtute quam administrat ds̃ ut i nomnibus hono

Expanded text:
quam Domino largiente percepere, non simplici intentione, sed cujuslibet humanae causa retributionis exercent, contra illud quam Domino largiente percepere, non simplici intentione, sed cujuslibet humanae causa retributionis exercent, contra illud apostoli Petri: Qui loquitur quasi sermones Dei, qui ministrat tanquam ex virtute, quam administrat Deus, ut in omnibus hono
Abbreviated transcription (Latin):
capiunt impium et funibus peccatorũ suorum constringitur Quienim peccata peccatis ꝓquibus aerius dãnecius¬
it quasi funiculos quibus ligetur ac flagelletur paulatim a gendo ꝓlongat : Num mula niorunoquos
quosexpulerat. Effudit aes. et mensos subuertit qui adamnaas in fine reꝓbis etiam ipsarum quasdile xerereri
Auferte istahinc polite facerȩ domũ patris mei domũ pegotiationis : Nenditionem columbarũ de templo auferri p̃cipit
qui agratia sps gratiis accipigratis debetdari Unde simon illemagus qui hanc emere pecuni a uoluit ut maiorꝰ p̃tio
uenderet audiuit: Pecuniatua tecum sit in ꝑditione : Non ÷ tibi pars neq sors in sermo nehoc: Notandum aũt quia
pecuniae uellaudis. uel a etiam honoris inquirunt : uerum hi quoq: qui gradum uel gratiam in ecclesia spiritalem

Expanded text:
capiunt impium, et funibus peccatorum suorum constringitur . » Qui enim peccata peccatis pro quibus acrius damnetur accumcapiunt impium, et funibus peccatorum suorum constringitur . » Qui enim peccata peccatis pro quibus acrius damnetur accumulat, quasi funiculos quibus ligetur ac flagelletur paulatim augendo prolongat. Numulariorum quoque quos expulerat effudit aes, et mensas subvertit, quia damnatis in fine reprobis etiam ipsarum quas dilexere rerumAuferte ista hinc, et nolite facere domum Patris mei domum negotiationis. » Venditionem columbarum de templo auferri praecepit, quia gratia Spiritus gratis accipi, gratis debet dari. Unde Simon ille magus, qui hanc emere pecunia voluit, ut majori pretio venderet, audivit: Pecunia tua tecum sit in perditione, non est tibi pars, neque sors in sermone hoc . Notandum autem quipecuniae, vel laudis, vel etiam honoris inquirunt: verum hi quoque qui gradum vel gratiam in Ecclesia spiritalem,
Abbreviated transcription (Latin):
sed ad premiumdant. quiim positionem manus qua sp̃s accipitur. et si non ad quȩ stum paecuni e. aduulgitumen fauo¬
rem tribuunt quisacros ordines nonaduitae meritum : sed gratiam largiuntur: Num mos mutuo qui non simulata
rarios fraudolentes quae merces maneat ostendit dñs : Cum facto de funiculis flagello om̃s eiecit detemplo:
Ficiuntur enim de parte sortis scõrũ qui int̃ scos positi uel fictebona: uel aꝑte faciunt operamala: Ques quoq etbo¬
ues eiecit : quia talium uitam pariter et doctrinam oftenditeẽ rȩꝓbam funiculi quibus flagellando impios detẽ¬
eiecit : quia talium uitam pariter et doctrinam ostenditeẽ reꝓba
diciti saias : Vȩquitra hitis iniquitatem in funiculis uanitatis : et in ꝓuerbis salomon. Iniquitates inquit suaetu

Expanded text:
est, sed ad praemium dant: qui impositionem manus, qua spiritus accipitur, etsi non ad quaestum pecuniae, ad vulgi tamen favoest, sed ad praemium dant: qui impositionem manus, qua spiritus accipitur, etsi non ad quaestum pecuniae, ad vulgi tamen favorem tribuunt, qui sacros ordines non ad vitae meritum, sed ad gratiam largiuntur. Nummos mutuo dant, qui non simulate rarios fraudulentos quae merces maneat ostendit Dominus, cum, facto de funiculis flagello, omnes ejecit de templo. Ejiciuntur enim de parte sortis sanctorum, qui, inter sanctos positi, vel ficte bona, vel aperte faciunt opera mala. Oves quoque et boves ejicit, quia talium vitam pariter et doctrinam ostendit esse reprobam. Funiculi quibus flagellando impios de teejecit, quia talium vitam pariter et doctrinam ostendit esse reprdicit Isaias: « Vae qui trahitis iniquitatem in funiculis vanitatis . » Et in Proverbiis Salomon: « Iniquitates, inquit, suae
Abbreviated transcription (Latin):
transitusdicitur: gaudendum quia dñspirã pectora ciuita tem uidelicet suamuisitare Qui aidem pascha nrãe
ictionis p̃sentia suaepietatis in lustrare dignatur . sed timendũ satis
neuenditores. Boum. ouium columbarũue. reperiens damnet : Bouesquippedo ctrinamuita ecaelestis. Oues :¬
peramunditiae et pietatis : Columbasoi sp̃sdona designant : quia nimirum boum iuuamine. soletager exerceri
iltum doctrina : et suscipiendis uerbumdĩ p̃paratum rite seminibus: Due s in noce nt̃
qui uerbum euangelii pondiuino amore sed t̃reniquaestus intuitu audientibus inpendunt : Quales rep̃hendit
apłs quia xpm̃ ad nuntiarent nonsincere : Vendunt oues qui humanae gratia laudis operapietatis exercent :
Dequibus dñs ait. Quia recȩperunt mercedem suam : Vendunt columbas : qui acceptam sp̃s gratiam. nongratis ut p̃cepti

Expanded text:
transitus dicitur. Gaudendum, quia Dominus nostra pectora, civitatem, videlicet, suam visitare, quia idem Pascha nostrae bonae transitus dicitur. Gaudendum, quia Dominus nostra pectora, civitatem, videlicet, suam visitare, quia idem Pascha nostrae bonae actionis praesentia suae pietatis illustrare dignatur. Sed timendum satis,ne venditores boum, ovium, columbarumve, reperiens, damnet. Boves quippe doctrinam vitae coelestis, oves opera munditiae et pi ager est Domini cor coelesti excultum doctrina, et suscipiendis verbum Dei praeparatum rite seminibus. Oves innocenter qui verbum Evangelii non divino amore, sed terreni quaestus intuitu audientibus impendunt. Quales reprehendit Apostolus, quia Christum nuntiarent non sincere. Vendunt oves, qui humanae gratia laudis opera pietatis exercent. De quibus Dominus ait quia receperunt mercedem suam . Vendunt columbas, qui acceptam Spiritus gratiam, non gratis, ut praeceptum
Abbreviated transcription (Latin):
eptumgetamus. Netum corintiis audiamus ab a postolo : Num quid domos pionhabetis ad agenda uello queudan
nporalia. Aut ecclesi amdĩ contep̃nitis : et a ꝓpheta cumaiuda eis .o¬
intep̃ptis et a ꝓpheta cuma iudaeis dilectus meus indomomea fecit sc̃eseri multa
łtquidem gaudendum ẽ quia ipsisumus inbapt̾is motem plumd: Testea postoloquiait : Templumenim di
scm̃ est quodestisuos: psiciuitas regis magni dequaranitur : Fundam̃ta eius in montibus sc̃is idẽ fundam̃ta ecdosie¬
in soliditate fidei apostolorum et ꝓphetarum : sed nimis tremendum qui a p̃misit A postolusdicens : Siquis aũtẽ plud
uio lauerit : disꝑdet illum ds̃ : et ipseuidex iustus: disꝑdam inquit deciuitate dnĩ om̃s quioperant᷑ iniquitatem :
b audendum quia in nobis paschȩ sollẽ pnitas agitur cumdiuitis aduirtutes transire satagimus: Pascha quippe

Expanded text:
eptum geramus, ne cum Corinthiis audiamus ab Apostolo : Nunquid domus non habetis ad agenda vel loquenda eptum geramus, ne cum Corinthiis audiamus ab Apostolo : Nunquid domus non habetis ad agenda vel loquenda temporalia, aut ecclesiam Dei contemnitis? et propheta, cum loqueretur, dicens Judaeis: « Dilectus meus in domo mea fecit scelera multa . » Et quidem gaudendum est, quia ipsi sumus in baptismo templum Dei, teste Apostolo, qui ait: « Templum enim Dei sanctum est, quod estis vos , » ipsi civitas Regis magni, de quain soliditate fidei apostolorum et prophetarum; sed nimis tremendum, quia praemisit Apostolus dicens: Si quis autem templum Dei violaverit, disperdet illum Deus ; et ipse Judex justus: Disperdam, inquit, de civitate Domini omnes qui operantur iniquitatem . Gaudendum, quia in nobis Paschae solemnitas agitur, cum de vitiis ad virtutes transire satagimus. Pascha quippe
Abbreviated transcription (Latin):
tionetexentes nestimentes exeo distridti iudicis examinatione damnari : Nambis quidem inscõ euangelio legirnꝰ
quodueniens intem plodns huius modi negotiatores eiecert : nunc ui delicet id ẽ tertio anterussionẽ suam anoleg¬
sicut ethuius euangelistae sequentbus soriptis agnoscimus et ipsequo passusẽ anno : Cum antequinq: dieiposch
sedens inasino hie rosolũ mam uenisset: Sed hocidem Intemplo scẽ ecclesiaȩ examin ce cotidian&e ilisttdionis qudeh
omnis quretae sapitlntellegit : Unde multũ tremenda sunt haec dilectis simi ȩt cligno n scenctationis aer¬
dulaq p̃cauendum industria neueniens in ꝓuisus ꝑuersum quid in nobis undemerto flagellari acde rcetesa
eicidebeamus inueniat: Etmaximae in illa quaes pecialit̃ domusorationis uocatur Obseruandumne quid in¬

Expanded text:
tione texentes, nec timentes ex eo districti judicis examinatione damnari. Nam bis quidem in Evangelio sancto legimus tione texentes, nec timentes ex eo districti judicis examinatione damnari. Nam bis quidem in Evangelio sancto legimus quod veniens in templo Dominus hujusmodi negotiatores ejecerit; nunc videlicet, id est, tertio ante passionem suam aex hujus evangelistae sequentibus scriptis agnoscimus; et ipso quo passus est anno, cum ante quinque dies Paschae sedens asino, Hiersolymam venisset. Sed et hoc idem eum in templo sanctae Ecclesiae examine quotidianae visitationis agere, omnis qui recte sapit, intelligit. Unde multum tremenda sunt haec, dilectissimi, et digno expavescenda timore; sedulaque praecavendum industria, ne veniens improvisus perversum quid in nobis, unde merito flejici debeamus, inveniat. Et maxime in illa, quae specialiter domus orationis vocabitur, observandum ne quid in
Abbreviated transcription (Latin):
exhiberi : Dispulit pegotiatores iniustos et foras om̃s simul cumhis quȩ negotiabant᷑ e iec it᷑ . Quidengo fiet mei
quid putamus faceretdns si rixis dissidentes si fabulis uicantes si risudis solutos uelalio quo libret scels me
reperiret inretitos. qui hostias quae sibi immolarentur ementes intemplo uiditȩteliminare festinauitre
ec ꝓ̃pt̃ illos diximus quiecclesiam ingressi nonsolum intentionem o
eꝓ̃p̃t̃ illos diximus quieclesiam ingressĩ ponsolum intentionem orandineglegant : Nerumetiã ea pioquib
orare debueraint augent insuꝑ arguentes sepro huius modi stultitia conuitiis odusq uel ettam de tactio o quib
in sequuntur : Addentes uidelicet peccata peccatis et quasi funem sibi longis simum incat ⁊ eorultie nignsa¬

Expanded text:
is, ne ejus quidem quae honesta putaretur, exhiberi, dispulit negotiatores injustos, et foras omnes simul cum his quae negotiabantur, ejecit. Quid ergo, fratres mei, is, ne ejus quidem quae honesta putaretur, exhiberi, dispulit negotiatores injustos, et foras omnes simul cum his quae negotiabantur, ejecit. Quid ergo, fratres mei, quid putamus faceret Dominus? Si rixis dissidentes, si fabulis vacantes, si risu dissolutos, vel alio quolibet scelere reperiret irretitos? Qui hostias quae sibi immolarentur ementes in templo vidit, et eliminare festinavit? Haec propter illos diximus qui ecclesiam ingressi non solum intentionem oer illos diximus qui ecclesiam ingressi non solum intentionem orandi negligunt, verumetiam ea pro quibus orare debuerant, augent; insuper et arguentes se pro hujusmodi stultitia, conviciis odiisque, vel etiam detractionibus insequuntur, addentes videlicet peccata peccatis, et quasi funem sibi longissimum incauta eorum augmenta
Abbreviated transcription (Latin):
peipere etint seruos i pseadorandum immolandumq: dĩ filius a scendit : Quueniens hr̃ ero solima quidibi
gerentes inuenerit. qui dibidem ipseges serit ũideamus. Etinuenit in quidintem plo uendentes boues. etoues
et columbas etpum molarios sedentes : Et cum fecis set quasi flagellum de funiculis : om̃s eiecit detemplo¬
ouesquoq: et boues et num molariorum effudit aese tmensas subuertit : Boues oues et columbae adbo
emebantur : ut offerrent᷑ in templo: numimolaru ad hoc sedebunt ad m̃sas utint̃ emptores uenditoresq hostiarino
prumpta eẽt pȩcuniae txitio: Videbiant᷑ ergolicite uendi intemploquae ad hocemebant᷑. uti n eodem templ
offerrentur dnõ. sed nolens ipsedñs aliquidindo mosia tere nȩ negotiationis. necuis quidem q̃ hone sader templi
xrentur dño sed nolens ipsed ñs aliquid indo mosua terre nȩ negotiati.

Expanded text:
percipere, etiam inter servos ipse ad orandum immolandumque Dei Filius ascendit. Qui veniens Hierosolymam quid ibi percipere, etiam inter servos ipse ad orandum immolandumque Dei Filius ascendit. Qui veniens Hierosolymam quid ibi gerentes invenerit, quid ibidem gesserit videamus. « Et invenit, inquit, in templo vendentes boves et oves et columbas, etoves quoque et boves; et nummulariorum effudit aes, et mensas subvertit. Boves, oves, et columbae ad hoc emebantur, ut offerrentur in templo. Nummularii ad hoc sedebant ad mensas, ut inter emptores venditoresque hostiarum prompofferrentur Domino. Sed nolens ipse Dominus aliquid in domo sua terrenae negotiationis, ne ejus quiderentur Domino. Sed nolens ipse Dominus aliquid in domo sua terrenae negotiation
Abbreviated transcription (Latin):
ilis hiero solimam : Beneerum euangelistaait: Descendisse ihm̃ incapharniaum. Capharnaum uero uilla pul¬
recedens descendis sedicitur sed solet mouere quosdam quod in exordio lectionis huius euangelicaedictum ÷ qui a
descendente capharnaumdno : Non solummat̃ et discipuli sed et fratros eius secuti sunt eum. Nec de fuere heretici
qui io sopliuirum beatae semꝑ uirginis mariae putarent e alia uxo regenuiss
tabseulluis scripulo questionis scire et confiterio portet̃ Hontantum beatamdĩ genitricems etbeatis si mũ astise
eo rum mores scripturis usitato fratres. sorores ue saluatoris uocari : Depiiq abraham hoc modo loquitor. ad loth
peque sosttiurgium int̃ meette et pastores meos et pastorestuos fr̃s enim sumus et laban adia cob: Numqui a
froer meuses gatis seriues mili: Et quidem constit quia lot h filius aran si tun ab abam et aa cabsit filun tebece
scroris laban . sed ꝓpt̃ cognationem sunt fr̃s nuncupati : Hacergo regula inscripturis sc̃ĩs utdixi frequentissima¬

Expanded text:
s Hierosolymam. Bene autem evangelista ait, descendisse Jesum in Capharnaum. Capharnaum vero villa pulrecedens descendisse dicitur. « Sed solet movere quosdam, quod in exordio lectionis hujus evangelicae dictum est quia descendente Capharnaum Domino, non solum mater et discipuli, sed et fratres ejus secuti sunt eum. Nec defuere haeretici qui Joseph virum beatae semper virginis Mariae putarent ex alia uxore genuisseabsque ullius scrupulo quaestionis, scire et confiteri oportet, non tantum beatam Dei genitricem, sed et beatissimum casteorum, more Scripturis usitato, fratres sororesve Salvatoris vocari. Denique Abraham hoc modo loquitur ad Lot: Ne quaeso sit jurgium inter me et te, et pastores meos et pastores tuos; fratres enim sumus. Et Laban ad Jacob: Num quia frater meus es, gratis servies mihi? Et quidem constat quia Lot filius Aran fratris Abraham et Jacob sit filius Rebeccae sororis Laban, sed propter cognationem sunt fratres nuncupati. Hac ergo regula in Scripturis s
Abbreviated transcription (Latin):
Et anatole quod ÷ oriens : ab alfa incipitꝰ mes rmbrtus quod ẽ meridies : Amr incipitiq̃: sunt quattuor partes orbis :
Ab hisquattuor litteris incipientes quaelitterae sun compotogreco considerentur quad raginta sex faciunt : Namalsa
unum: Delta quattuor. Etiterum alfaunum MI quad iaginta. Quq  simulducti quadtigina sex hnio¬

Expanded text:
et ἀνατολή, quod est Oriens, ab Alpha incipit; μεσημβρίος, quod est Meridies, a My incipit: quae sunt quatuor partes orbis, et ἀνατολή, quod est Oriens, ab Alpha incipit; μεσημβρίος, quod est Meridies, a My incipit: quae sunt quatuor partes orbis, ab his quatuor litteris incipientes. Quae litterae si in computo Graeco considerunum, δ quatuor, et iterum α unum, μ quadraginta, quod sunt simul ducti quadraginta sex, my
Abbreviated transcription (Latin):
corpuscrem̃tum sumere incipit :: Tot nimiruindies in aedificatione corporisdnĩ. Quod in fabricatem pli
annosinuenimus: et quiatem plum illud manu factum sacroscam̃ dnĩ carnem quamex uirgine sũp sit
de signabat ut in plerisq scripturam locis inuenimus. Adam uerd primus post peccatum audiuit. Terra es
et int̃ ramibis : Secundus uesadam deipsoait : Soluitetem plum hoc et intribus diebus excitabo illud
Sparsus uero fuit primus adam ꝑuniuersum mundum qui in secundo collectus : quod signi ficat nomen adam.
Qui quatiuor literis scrbitur : Idẽ alfa delta Iterum alfa et miquae quattuor littere quattuor partes
orbis designant inquas sparsus ÷ adam infiliis suis : Ideo in principis nominũ partium mundi Hlaequattuor
litterae leguntur. Nam arc ton quodẽ septemtrion ab alfa incipt et disis quod est. occidens : A delta incipit:

Expanded text:
corpus crementum sumere incipit, tot nimirum dies in aedificatione corporis Domini, quot in fabrica templi corpus crementum sumere incipit, tot nimirum dies in aedificatione corporis Domini, quot in fabrica templi annos invenimus, quia templum illud manu factum sacrosanctam Domini carnem, quam ex Virgine sumpsit, pus animamque designabat, ut in plerisque Scripturarum locis invenimus. Adam vero primus post peccatum audivit: Terra es, et in terram ibis . Secundus vero Adam de se ipso ait: Solvite templum hoc, et in tribus diebus excitabo illud. Sparsus vero fuit primus Adam per universum mundum, qui in secundo collectus est: quod significat nomen Adam, quod quatuor litteris scribitur, id est α, δ, iterum α, et μ, quae quatuor litterae quatuor partes orbis designant, in quas sparsus est Adam in filiilitterae leguntur; nam ἄρκτος, quod est Septentrio, ab Alpha incipit; et δυσις, quod est Occidens, a Delta incipit;
Abbreviated transcription (Latin):
auintꝰ templo quad raginta et sex annis ȩdificatum : non primam sed secundam illius aedificationẽ significant :¬
a caldeis post septuaginta annos adiussionem crriꝑ saelaxata captiuitate reȩdificari coeptumẽ: Sed filiitrans¬
migrationis opus quod principibus ⁊ orobabel etie su faciebant ꝓp̃t inpugnatio nemgentium uicinarum ante qua¬
draginta et sexannos implere pequiuerunt: Quiaetiam numerus annorum ꝑfectionidominici corporis aptissime
primis sex a conceptionediebus lactis habeat similitudinem sequentibus nouem uertatur in sanꝰguinem:
eindeduo decim solidetur. reliquis decem et octo firmetur usq ad ꝑfecta liniam̃ta omnium menbrorum. et hinc
la mreliquotem pore usq: ad tempus partus magnitu dineaugeatur : Sex aut̃ et nouem et duo decim et dec ẽ

Expanded text:
aiunt templum quadraginta et sex annis aedificatum, non primam, sed secundam illius aedificationem significant. Paiunt templum quadraginta et sex annis aedificatum, non primam, sed secundam illius aedificationem significant. Pa Chaldaeis, post septuaginta annos ad jussionem Cyri Persae laxata captivitate, reaedificari coeptum est. Sed filii transmigrationis opus, quod sub principibus Zorobabel et Jesu faciebant, propter impugnationem gentium vicinarum, ante quadraginta et sex annos implere nequiverunt. Qui etiam numerus annorum perfectioni Dominici corporis aptissime primis sex a conceptione diebus lactis habeat similitudinem, sequentibus novem vertatur in sanguinem: deinde duodecim solidetur, reliquis decem et octo firmetur, usque ad perfecta lineamenta omnium membrorum, et hinc jam reliquo tempore usque ad tempus partus magnitudine augeatur. Sex autem et novem et duodecim et decem
Abbreviated transcription (Latin):
corporisui quod ab illis passione solutum ipseposttriduum excitauit de morte: Qu a ergo signum quaerebant
adnõ quare solita commertia ꝓ ceredebuerit etemplo : Res pondit ideo se rectissime inpios ext̃minaredetẽplo
quia ipsum templum significauerit templum corporissui inquonulla prorsus eẽt̃ alicuius peccata macula : Neq
inmetito trpicum purgauerit asceleribus templum qui uerum dĩ templũ ab hominibus morte solutum : Diui nae
potentiae maiestatis excitare posset amortuis : Dixerunt ergo iudaei : Qua draginta et sex annis edificatum ÷
templum hoc et tutribusexcitabi sillud : Quo modo intellexerunt. Itares ponderunt : Sed nenosquoq: spiritalẽ dnĩ
sermonem carpialit᷑ senti remus: Euange lista subsequenter De quatem ploloqueretur exposuit Quod a ut̃

Expanded text:
corporis sui, quod ab illis passione solutum, ipse post triduum excitavit de morte. Quia ergo signum quaerebant corporis sui, quod ab illis passione solutum, ipse post triduum excitavit de morte. Quia ergo signum quaerebant a Domino, quare solita commercia projicere debuerat  Ms. et Beda, debuerit e templo, respondit; ideo se rectissime impios 489 exterminare de templo, quia ipsum templum significaverit templum corporis sui, in quo nulla prorsus esset alicujus macula peccati. Neque immerito typicum purgaverit a sceleribus templum, qui verum Dei templum ab hominibus morte solutum, divinae potentia majestatis excitare posset a mortuis. VERS. 20.-- Dixerunt ergo Judaei: Quadraginta et sex annis aedificatum est templum hoc, et tu tribus diebus excitabis illud? Quomodo intellexerunt, ita responderunt. Sed ne nos quoque spiritalem Domini sermonem carnaliter sentiremus, evangelista subsequenter, de quo templo loqueretur, exposuit. Quod autem
Abbreviated transcription (Latin):
Et quantum possumus nequid in ea prauum geratur in sistamus : siuiderimus ftatrem qui a ddomũ dĩ ꝑtinet suꝑbia tumidũ
decationibus assuetum siebrietati seruientem siluxoria eneruatum¬
rietati seruientem si luxoria eperuatumsi ira condia turpidum si alioeuiquamuitio sub¬
sitatum: Stud eamus inquantum facultas subpetit castigare . Polluta acꝑ uersa corrigere. et si quidemendare nequi mus
non sine a cerrimo ente sustineredolore : et maximae inipsa domo orationis ubi corpusdñ consecratur Abi angelorum
p̃sentia semꝑ ad ẽe ñ dubitatur Ne quid in eptum fiat nequid quod nram fraternam orationem impediat iotis uiril¬
agamus : Responderunt ergo lde ¶ Quod signum oftendis nobis quiahaec facis : Responditihs et dixiteis: soli
templumhoc et intribus diebus excitabo illud : De quotem plodicit euangelista posta peruit uidelicet decemplo

Expanded text:
, domum Dei, et, quantum possumus, ne quid in ea pravum geratur insistamus. Si viderimus fratrem qui ad domum Dei pertinet superbia tumidum, si , domum Dei, et, quantum possumus, ne quid in ea pravum geratur insistamus. Si viderimus fratrem qui ad domum Dei pertinet superbia tumidum, si detractionibus assuetum, si ebrietati servientem, si luxuria enervatum, si iracundia turbidum, si alio cuiquam vitio substratum, studeamus, in quantum facultas suppetit, castigare, polluta ac perversa corrigere; et si quid de talibus emendare nequimus, non sine acerrimo mentis sustinere dolore, et maxime in ipsa domo oratpraesentia semper adesse non dubitatur, ne quid ineptum fiat, ne quid, quod nostram fraternam orationem impediat, totis viriaei, et dixerunt ei: Quod signum ostendis nobis, quia haec facis? Respondit Jesus, et dixit eis: Solvite templum hoc, et in tribus diebus excitabo illud. De quo templo diceret, evangelista post aperuit; videlicet de templo
Abbreviated transcription (Latin):
tumq: ergotales sunt sinolint uenientednõ deecclesia auferri : Auferant ista desius actib
nefaciant domumdi domum pegotiationis : Nec p̃tereundem quia sollicite nobis scriptura utramq: saluatori snrĩ natutã
et humanam uidelicet commendat et diuinam. Vtenim uerus dĩ filius intellegatur : audiamus quod ipsedns ait:
Molite facere domum patris mei domum negotiationis : A ꝑteniãq: sefie liumdĩ patrisostendit qui templumdĩ domũ
sui patris cognominat: Utrur sumuerus hominis filius sentiatur : Recolami¬
tis cognominat : Vtrur sumuerus hominis filius sentiatur : Reco lamus quod inhuiuis capite lestionis descendens
Sincapharnaum matrem comitem habuisse. ꝑ hibetur : Sequitur : Recordatiueros discipuli eiquia scriptimẽ icie
T elusdomustuae comeditme : Telꝰ domus patris : saluator eiecit impios detemplo : Telemus et nos frs lem̃ domũdi :

Expanded text:
ue ergo tales sunt, si nolint veniente Domino de Ecclesia auferri, auferant ista de suis actibus, ne faciant domum Dei domum negotiationis. Nec praetereundum quia sollicite nobis Scriptura utramque Salvatoris nostri naturam, et humanam videlicet commendat et divinam. Ut enim verus Dei Filius intelligatur, audiamus quod ipse dicit: Nolite facere domum Patris mei, domum negotiationis. Aperte namque se Filium Dei Patris ostendit, qui templum Dei domum sui Patris cognominat. Et ut rursum verus hominis filius sentiatur, recolamis cognominat. Ut rursum verus hominis Filius sentiatur, recolamus quod in ejus capite lectionis descendens in Capharnaum, matrem comitem habuisse perhibetur. Sequitur: Recordati vero sunt discipuli ejus quia scriptum est: Zelus domus tuae comedit me. Zelo domus Patris Salvator ejecit impios de templo: Zelemus et nos, fratres charissimi
Abbreviated transcription (Latin):
us dix̃ in uiamgentiũ neabieritis post pas sionemuõ suameuntes inquit docd um̃s gontes:: Uidensaut centurio qu&c adie¬
stabat qr sic clamans ex pirass& ait uert homo hic filiusdĩ erat: Manifesta causa miraculi cen
entes interquas d miria magdalene & maria ia cubi minoris & ioseꝑh mater & salome &cume& ingalilea sequebantur eum diministra
bant ei : lacabum minorem dt̃ iacobum al phei qui& fraterdñi dicebatur. eo qđ ed filius mariȩ materrȩ dñi ciuus in cuu angli
suo meminit loħsdicens stabat aũt iux ta crucemihũ mater eius & soror mates euis mariadl eopȩ : maria aũt cleopȩ iud

Expanded text:
ius dixit: In viam gentium ne abieritis . Post passionem vero suam: Euntes, inquit, docete omnes gentes . Velum templi scistabat, quia sic clamans exspirasset, ait: Vere homo hic Filius Dei erat. Manifesta causa miraculi centcientes, inter quas erat Maria Magdalene, et Maria Jacobi minoris, et Josephbant ei. Jacobum minorem dicit Jacobum Alphaei, qui et frater Domini dicebatur, eo quod esset filius Mariae materterae Domini, cujus in Evangelio suo meminit Joannes dicens: Stabat autem juxta crucem Jesu mater ejus, et soror matris ejus Maria Cleophae . Mariam autem Cleophae vid
Abbreviated transcription (Latin):
melibd conunsignficans quilingua ꝓmitꝰ sic harundo dici potest lit tera quȩa rundine sribitur. sed signisica tius sonus uocis huno
usi tatis sime diermus linguas eripturam uero harundinem dici quominius uisitatum eomagis: msticefigura tum uiris cutres¬
sa uocemagna apirauit : Quid hac uocemagna dixerit dñs. Lucas aper tedesignat. pater inman

Expanded text:
a, vel alia quaelibet, sonum significans qui lingua promitur, sic arundo dici potest littera quae arundine scribitur. Sed significantius sonos vocis humanae a, vel alia quaelibet, sonum significans qui lingua promitur, sic arundo dici potest littera quae arundine scribitur. Sed significantius sonos vocis humanae usitatissime dicimus linguas; scripturam vero arundinem dici, quo minus usitatum, eo magis est mystice figuratum. Jesus autem emissa voce magna expiravit. Quid hac voce magna dixerit Dominus, Lucas aper
Abbreviated transcription (Latin):
meupotauerunt ine aedo: sitio in quid tam qua hoc dicer& hoc minus fecistis. Dateuđ estis: Iudȩi quippcipsierant aecdum dege nnim
aumopaeri aredarum a ꝓpldsarum tam quam deplenouase demi quitate mundibiuius implesi forhabentes ueluit spongiam
cauer nonis quodlmmo edo arq tortuosis latibulis frau dulentum: hr̃ sopum cu icircum posuerunt pongiama ⁊. aoplenar aenuor
baest hiumilis o pectus purgat : iꝑsius xp̃ihumi litatem congruent᷑ accipimus quam circumdaderunt asecir cumueni .e piuoi.
Vnde illudinpsalmo asparges meh sopod mundibor: xpĩ nãq humilitate mundamur qꝑ iisihumili as sessenmuiinsuenis cepataue¬
diems patriusq ad mortem crucis : ponutiq sangius eꝰ inpercatoꝵ remissionem. hoc̃ ura munda tionem fuis sos effusus  ser arunt
uõ cuun pasita et spongia serip tura significatur. que impleba tur hoc facto: Sicut enimlinguadr̃ ut gyeca ut latina. uł uia

Expanded text:
potaverunt me aceto , Sitio, inquit. Tanquam hoc diceret: Hoc minus fecistis, date quod estis. Judaei quippe ipsi erant acetum, degenerantes a vino patriarcharum et prophetarum; tanquam de pleno vase, de iniquitate mundi hujus impleto, cor habentes velut spongiam cavernosis quodammodo atque tortest humilis, et pecus purgat, ipsius Christi humilitatem congruenter accipimus, quam circumdederunt, et se circumvenisse putaverunt. Unde illud in psalmo: Asperges me hyssopo, et mundabor ; Christi namque humilitate mundamur, quia nisi humiliasset semetipsum, factus obediens Patri usque ad mortem crucis , non utique sanguis ejus in peccatorum remisso, cui imposita est spongia, Scriptura significatur, quae implebatur hoc facto. Sicut enim lingua dicitur vel Graeca, vel Latin
Abbreviated transcription (Latin):
namus. ut homo turbatuu ut homo fl& ut homo crucifigitꝰ: & quidam decir cumstantibus audientes dicebant et̃ hel
lam uocat. Nom̃s sod quidã quos arbitror milites fuisse pom anos non intellegentes sormonis hebra iciꝓ prieatem:
sed ꝯxeo qđ chẽ heli heli putates heli amab eo inuocatum. sinait̃o lidȩos qui hoc dix̧erunt

Expanded text:
tamus: ut homo turbatur, ut homo flet, ut homo crucifigitur. Quomodo enim Pater deserere potuit Filtamus: ut homo turbatur, ut homo flet, ut homo crucifigitur. Quomodo enim Pater deserere potuit Fil Non omnes, sed quidam quos arbitror milites fuisse Romanos, non intelligentes sermonis Hebraici proprietatem, sed ex eo quod dixit: Heli, Heli, putantes Heliam ab eo invocatum. Sin autem Judaeos qui hoc dixerint