comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
s qͦd ultra formã magnitudinẽ habeat. Inue¬
frasin dii manes mimme boni. Immunis mi¬
nime munificꝰ. ut ẽ in ꝓu̾bio ueti. Immunẽ
ciues odere sui. Item inmunis. qui ñ facit
munia. id ẽ officio ñ fungit᷑ Est enĩ omi pru¬
dentia uacuus. Indempnis eo qͦd siue dãpno
uiuat. & sine ulla culpa atq ꝑiculo. Iuers
sine arte. & obhoc nec oꝑi quidẽ ulli aptus.
Inermis. uel siue armis. uel sine uirib. Nam
semꝑ arma ꝓ uirib accipiunt᷑. Ignauus
iguarus uiȩ. idẽ rationis & uite. Ignarꝰ ñ gnar
id ẽ inscuis. uel sine narib. Ot fecisse enim ue¬
teres scisse dicebant. Ignarus aut̃ duo significat.
uel qui ignorat uelqui ignorat᷑. Ignarus. qui
ignorat: minemor qui oblitus ẽ. Edit enun
memoriam. Inscuis: quia sine scientia ẽ Iiota
suitus. ab eo qd̾ ñ accipiat consilium. In consultꝰ
quia ẽ sine consilio. & inscus rerum. ato ignar.

Expanded text:
sed quod ultra formam magnitudinem habeat. Invesed quod ultra formam magnitudinem habeat. Inveφρασιν dii Manes, minime boni. Inmunis, minime munificus, ut est in proverbio veteri: 'Inmunem cives odere sui.' Item inmunis, qui non facit munia, id est officio non fungitur. Est enim omni privilegio vacuus. Indemnis, eo quod sine damno vivat, et sine ulla culpa atque periculo. Iners, sine arte, et ob hoc ne operis quidem ullius. Inermis, vel sine arma, vel sine viribus. Nam semper arma prignarus viae, id est rationis et vitae. Ignarus, non gnarus, id est inscius, id est sine naribus. Olfecisse enim veteres scisse dicebant. Ignarus autem duo significat, vel qui ignorat, vel qui ignoratur. Ignarus qui ignorat. Inmemor, qui oblitus est: perdidit enim memoriam. Inscius, quia sine scientia est. Idiota, sultus, ab eo quod non accipiat consilium. Item inconsultus, quia est sine consilio, et inscius rerum, atque ignarus.
Abbreviated transcription (Latin):
culatus: nec xp̃ianitatis nomine censetur.
Iuimicꝰ. quia ũ amicus. s adu̾sarius. Due aut̃
res mnimicos faciunt. fraus & t̾ror. Terror. qͦd
timent fraudis malum qͦd ꝑassi sunt. In iud̾
dictus. ab inuidendo felicitati alt̾ius. Inuidios
ẽ. qui ab alio pacit᷑ inuidiam. Inuisus. odios
abinuidia &zelo dictus. Incestabilis. cuius
testimonium ñ ualet. & qͦd dixerit. irricum
impbatumq sit. Infamis. ñ bone fame. Im¬
ꝓb dictus. qͦd instat etiam ꝓhibenti. Impor¬
tumus. inquietus. quia ñ ht̃ portũ idẽ quietẽ.
unde & importũ quasi uinaufragiũ cito fe¬
runt᷑. Infrems hoc ẽ qui frenis ũ regitur.
ut numide infreni. Infrendens. ꝓprie ẽ. int̾
se comprimens dentes. Nam & frendere signifi
cat dentib frange̾. unde nefrendes in fantes.
qui necdum dentes hñt. Ingluiriosus. agula
& uoracitate dictus. Inglorius. qͦd sit sine gła
idẽ sine triumphis. Item ingłius. immenior
głe. Informis. iugens. ñ qͦd ñ habeat formã

Expanded text:
vel si Christianitatis nomine censeatur. Inimicus, quia non amicus, sed adversarius. Duae autem res inimicos faciunt: fraus et terror. Terror, quod timent. Fraudes, malum quod passi sunt. Invidus dictus ab intuendo felicitatem alterius. Invidiosus est qui ab alio patitur invidiam. Invisus, odiosus, ob invidia et zelo dictus. Intestabilis, cuius testimonium non valet, et quod dixerit irritum improbatumque sit. Infamis, non bonae famae. Improbus dictus, quod instat etiam prohibenti. 137. Importunus, inquietus, quia non habet portum, id est, quietem. Unde et importuni, quia in naufragium cito feruntur. Infrenis est qui frenis non regitur, ut Numidae infreni. 138. Infrendens, proprie est inter se comprimens dentes. Nam cat dentibus frangere, unde nefrendes infantes, qui necdum dentes habent. Ingluviosus a gula et voracitate dictus. Ingloriosus, quod sit sine gloria, id est sine triumphis. Item inglorius inmemor gloriae. Informis, ingens, non quod non habeat formam,
Abbreviated transcription (Latin):
delictum cogebatur a dominis ignominie
magis qm supplicũ causa fuream circa uiam
ferre. p̃dicans peccatũ suum &o monens cet̾os
nequiad̃ simile peccarent. Putilis uanus suꝑ¬
fiuus loquar. & est mecaphora a uasis ficti¬

Expanded text:
delictum cogebatur a dominis, ignominiae delictum cogebatur a dominis, ignominiae magis, quam supplicii causa, furcam circa viam ferre, praedicans peccatum suum, et monere caeteros, ne quid simile peccarent. 110. Futilis, vanus, superfluus, loquax, et est metaphora a vasis ficti
Abbreviated transcription (Latin):
dncere quidam putant a miratorib statue
faum uroris fatidice. eosq pͥmum fatuos
apꝑ ellatos qͦd p̃ter modum obscupe facti sunt
uatiemiis illuis: usq ad amentiam. Bautor.
ab eo quod faueat & consentiat. Pic̾tor appellatͥ
a fingendo & componendo aliquid. sic̃ capills
mulierum. Lenit & ꝑtractat. ungit & niti¬
dat. Pauax. qͦd fando id ẽ loquendo decipiat.
Feruidus. iracondꝰ. Ira enim inflaminat. Brendens.
qͦd minando frangat dentes & comprimat.
a furuo dictus. id ẽ afusco. Nam noctis utitur
tempore. Hactiosus int̾ obꝓbria cum seditio¬
sum accipi uolumus. cum uͦ gratiosum: po
tentẽ & quasi magnȩ fictionis. Pac morosus.
a facti commisso nominatus. facit enim qͦd
alt̃ nocet. ꝑ emellarius feminis deditus. quẽ
antiqui mulierarium appella bant. Elagitiosꝰ
eo quod frequentius flagitet atq appetatui¬
bidinem. Purcifer dicebat᷑ olim. qui obleue

Expanded text:
ducere quidam putant a miratoribus Fatuae ducere quidam putant a miratoribus Fatuae Fauni uxoris fatidicae, eosque primum fatuos appellatos, quod praeter modum obstupefacti sunt vaticiniis illius, usque ad amentiam. 105. Fautor, ab eo quod faveat et consentiat. Fictor, appellatus a fingendo, et componendo aliquid, sicut qui capillos mulierum lenit et pertractat, ungit et nitidat. Fallax, quod fando, id est, loquendo decipiat. 473 106. Fervidus, iracundus, ira enim inflammat. Frendens, quod minando frangat dentes, et comprimata furvo dictus est, id est, a fusco; nam noctis utitur tempore. Factiosus, inter opprobria, cum seditiosum accipi volumus; cum vero gratiosum, ac potentem, quasi magnae factionis. 108. Facinorosus, a facti commisso nominatus; facit enim quod alteri noceat. Femellarius, feminis deditus, quem antiqui mulierarium appellabant. Flagitiosus, eo quod frequentius flagitet atque appetat libidinem. 109. Furcifer dicebatur olim, qui ob leve
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sa uel quȩcũq accid̾int. siue aferro.
qͦd sit durus nec molliatur. formosus. a
ht̃ & ab hurco & ab hedo.f. lict̾a addita.
Hunc uet̾es ingrauii significatione ponȩ¬
bant. ut. sanguine fedantem quos ipse
sacrauerat ignes. Fragilis dictus. eo qͦd i facile
frangi pocest. Fessus. quasi fissus. uec iam inceger
salute. Gst enim generale. Dicinius enim fess
auimo. ut. ter fessus ualde resedit. & fessꝰ corꝑe.
quod magis ẽ ꝓprium. & fessus rerum a casu
uenientiuni. Fatigatus. quasi fatis agitatus.
formidolosus a formo id ẽ sanguine dicꝰtus. ct̃
se acute uel a p̃cordiis fugiens contrahit san¬
gus. Nam timor sanguinẽ gelat. qui coactus
gignit formidinẽ. Unde ẽ ulud. Gelidꝰ. q eoit
formidine sanguis. Formidolosus aut̾ eũ sit
timidꝰ. & cimendum significat. fatuus ideo
existimatur dictus. qͦd neq qͦd fatur ipse: ueq
qͦd alĩ dicunt intelligit. fatuios originem

Expanded text:
adversa, vel quaecunque acciderint; sive a ferro, adversa, vel quaecunque acciderint; sive a ferro, quod sit durus, nec molliatur. 100. Formosus a fhabet ab hirco, et haedo, f littera addita. Hunc veteres in gravi significatione ponebant, ut: Sanguine foedantem, quos ipse sacraverat ignes. 472 Fragilis dictus, eo quod facile frangi possit. 102. Fessus, quasi fissus; nec jam integer salute: est autem generale. Dicimus enim fessus animo, ut ter fessus valle resedit; et fessus corpore, quod magis est proprium; et fessus rerum a casu venientium. Fatigatus, quasi fatis agitatus. 103. Formidolosus a formo, id est, sanguine dictus, cum se a cute ad praecordia fugiens contrahit sanguis; nam timor sanguinem gelat, qui coactus gignit formidinem, unde est illud: Gelidusque coit formidine sanguis. Formidolosus autem cum sit timidus, et timendum significat. 104. Fatuus ideo existimatur dictus, quia neque quod fatur ipse, neque quod alii dicunt, intelligit. Fatuus originem
Abbreviated transcription (Latin):
excedens. Effrenatus. ab eo qͦd sit preceps
& ꝓuiis & sine freno rationis. Sunuchus.
gͥcum nom̃ ẽ. qͦd ẽ spado. Horum quidam
coeunt. s tam̃ uirtus uisemine nulla est.
Liquorem enim hñt & emittunt. s a dgig¬
nendum manem atq inualidum. Effẽta.
ab eo qͦd sit frequenti fetu ex hausta. Partꝰ
enim eam assidiuis debilem reddit.
acundus dictus. quia facile fari possit
facetus. qui iocos & iusus gestis & facłis
commendat. a faciendo dictus. frugalis.
a fruge nominatus. id ẽ afr uctu uelpar¬
simonia. siue ut alii uolunt. a modestia &
temperantia. fenerator qui perumam
deponit apud debitorẽ. quasi fenoris aue¬
tor. Nam fenus pecuma ẽ. Feuerator aut̃
latine dr. & qui dat mutuum & qͥ accipit
flammines pontifices idoloꝵ. Felix dr qui
felicitatem dat: felix qui accipit. & felix ꝑ
quem dat᷑ felicitas. ut felix locꝰ. felix temuꝰ
firmus. unde & formosus. fortis. qui felit

Expanded text:
excedens. Effrenatus, ab eo quod sit praeceps excedens. Effrenatus, ab eo quod sit praeceps et pronus et sine freno rationis. Eunuchus Graecum nomen est, quod est spado. Horum quidam coeunt, sed tamen virtus in semine nulla est. Liquorem enim habent et emittunt, sed ad gignendum inanem atque invalidum. Effeta ab eo, quod sit frequenti fetu exhausta. Partus enim eam assiduusa debilem reddit. F Facundus dictus, quia facile fari possit. Facetus, qui iocos et lusus gestis et factis conmendat, a faciendo dictus. Frugalis a fruge nominatus, id est a fructu vel parsimonia, sive, ut alii volunt, a modestia et temperantia. Fenerator, qui pecuniam deponit apud debitorem, quasi fenoris actor: nam fenus pecunia est. Fenerator autem Latine dicitur et qui dat mutuum et qui accipit. Flamines, pontifices idolorum. Felix dicitur qui felicitatem dat, felix, qui accipit: et felix, per quem datur felicitas, ut felix tempus, felix locus. Firmus, unde et formosus. Fortis, quia fert
Abbreviated transcription (Latin):
t̾minos suos eiectus. Sicut & ext̾ms. eo qͦd sit
aliene t̾rȩ. Egens & egenꝰ. si ne gente & sine ge¬
nere indigens. Eriguus multum egenus. Ex¬
enm ꝓualde ponit᷑. Exilis tenuis. ađ possit
qimus ꝑangustum transire. siue sine ilus.
Sxesus. quasi ꝑ come sus. Est enim aridꝰ. tenius
etuis. Ex haustus. quia consuinptꝰ ẽ ꝙ manis
effectus. Ex sanguis. qͦd sit extra sanguiuẽ.
Exauimis ẽ mortuus. Exanimes aut̃ & exa¬
nimnos dicimus. sicut unainies & unanimos.
mermes. & mermosꝰ hoc ur̃o arbitrio subiacet
Eitustus dđr de quo nichi suꝑ ẽ. quasi uaide ust̃
Ex enim ꝓuaide ponit᷑. Ex osus ab odio dictꝰ
am anciqui & odi dicebant. & osus sum. Hine
c̾exosus quo utimur. licet iam osus ñ dicamiꝰ
Eritiosus. qͦd multis exitio sit. Executor. ab
exequendo. Ioem & eractor. Esfractor. qͦd sit
erpugnator claustroꝵ. Efferatus. mente
feriua effectus. & ultra humamĩ modum

Expanded text:
terminos suos eiectus. Sic et Externus, eo quod sit terminos suos eiectus. Sic et Externus, eo quod sit alienae terrae. Egens et egenus, sine gente et sine genere indigenteenim pro valde ponitur. Exilis, tenuis, quod possit quamvis per angustum exire sive sine illis. 90 Exesus, quasi percomesus. Est enim aridus, tenuis et exilis. Exhaustus, quia consumptus est, et inanis eExanimis est mortuus. Exanimis autem et exanimus dicimus, sicut unanimus et unanimis, inermus et inermis, et hoc nostro arbitrio subiacet. Exustus dicitur de quo nihil superest; quasi valde ustus. 'Ex' enim pro valde ponitur. Exosus ab odio dictus. Nam antiqui et odi dicebant et osus sum. Hinc est exosus, quo utimur, licet iam osus non dicimus. Exitiosus, eo quod multis exitio sit. Executor, ab exequendo. Idem et exactor. Effractor, quod sit expugnator claustrorum. Efferatus, mente ferina effectus et ultra humanum modum
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. esfusa & incompta temeritas lo quaciui. Un¬
de & salustius. Loquax magisqmͣ facundꝰ. Et
cicero. Hunc loquacẽ e̾e habitum. nunquara
tor est. Exertus: in loquendo expeditus. Exe¬
rere enim. ꝓferre uel expedire ẽ. Eruditus.
quia ñ rudis. s & iam doctus. Exꝑtꝰ. multũ
ꝑitus. Ex enum ꝓualde hic ponitur. Expers
Efficax dictus. quia nullã difficultatẽ ht̾ in
qualibet re facienda. Hnic & efficiens afacien¬
do dictus. Ex spes. qͦd sit sine spe. Expers. qͥsi
exparte. caruit enim parte. Eixsors: quia eitͣ
sortẽ ẽ. Exuil. quia extra solum suũ ẽ. quasi tͣus
solum missus. aut extra solum uagꝰ. Nam exu¬
lare dicunt᷑. qui extrasolum eunt. Extorris.
quia extra t̾ram suã ẽ: quasi ext̾ris. S ꝓprie ex¬
torris cum ui expulsus. & cum t̾rore solo patrio
suos qͥa ext̾ret᷑. Ext̾minator. ñ ille qui uulgo dr.¬
ciuitatis. Ext̾minatus. ab eo quod sic extra

Expanded text:
est, effusa et incondita temeritas, loquacium. Unest, effusa et incondita temeritas, loquacium. Unde est Sallustius: Loquax magis quam facundus. Et Cicero: Hunc loquacem esse habitum, nunquam loquio. Exertus, in loquendo expeditus. Exerere enim proferre vel expedire est. Eruditus, quia non rudis, sed iam doctus. Expertus, multum peritus. 'Ex' enim hic pro valde ponitur. Expers Efficax dictus, quia nullam difficultatem habet in qualibet re facienda. Hinc et efficiens a faciendo dictus. Exspes, quod sit sine spe. Expers, quia extra partem; caruit enim partem. Exsors, quia extra sortem est. Exul, quia extra solum suum est; quasi trans solum missus, aut extra solum vagus. Nam exulare dicuntur, qui extra solum eunt. Extorris, quia extra terram suam est; quasi exterris. Sed proprie extorris, cum vi expulsus et cum terrore solo patrio suos, quia exterretur. Exterminator, non ille qui vulgo dcivitatis. Exterminatus, ab eo quod sit extra
Abbreviated transcription (Latin):
auctus. Nam dirum dr. qͦd diuina infertͣira.
Alias: dirus magnꝰ. Desciens ualde sciens. Hic
ciens. eo qͦd deorsum aspiciat. uel contemptui
habeat. Dolosus insidiosus uel malignꝰ abeo
quod eludat. Uc enim decipiat. occultã maliei
blandis sermonib ornat. Dubius incertꝰ. quas
duarum uiarum. Delator dictus. eo quod dete¬
git qͦd latebat. Dilator. qui differt ad ꝑferendun
Desidiosus. tardꝰ. piger. ad esidendo uocatus. idẽ
& quasi a lyra aberret. Lyra ẽ enim a ratioui
genꝰ. cum agricole facta semente dirigunt
sulcos. in quos omnis seges decurrit. Demens
idem qui amens. Id ẽ sine mente. uel qͦd dimni¬
nutionẽ habeat mentis. Desipiens. eo quod
minus saꝑe incipit qm solebat. Dampnatus
& damꝑnabilis. quoꝵ pͥor iam addictus ẽ. se¬
quens potest addici. Degulator. qͦd gule sit¬
eloquio. Int̾ eloquentẽ aut̃ & loquacẽ¬
hoc differt. Sinceritas facundie eloquentiũ

Expanded text:
actus. Nam dirum dicitur quod divina infertur ira. actus. Nam dirum dicitur quod divina infertur ira. Alias dirus, magnus. Dehiscens, valde hiscens. Hic ciens, eo quod deorsum aspiciat vel contemptui habeat. Dolosus, insidiosus vel malignus, ab eo quod deludat. Ut enim decipiat, occultam malitiam blandis sermonibus ornat. Dubius, incertus; quasi duarum viarum. Delator dictus eo quod detegit quod latebat. Dilator, quia differt ad proferendum. Desidiosus, tardus, piger, a desidendo vocatus, id est et quasi a lira aberret. Lira est enim arationis genus, cum agricolae facta semente dirigunt sulcos, in quos omnis seges decurrit. Demens, idem qui amens; id est sine mente, vel quod diminutionem habeat mentis. Desipiens, eo quod minus sapere incipit quam quod solebat. Damnatus et damnabilis: quorum prior iam addictus est, sequens potest addici. Degulator, quod gulae sit. Inter Eloquentem et loquacem. Sinceritas facundiae eloquentum
Abbreviated transcription (Latin):
corporis. Defessus semꝑ infirmꝰ. qͣsi diu fessus.
hunior ẽ afficiens corpꝰ. Decolor. qͦd desit illi
color. Desꝑatus uulgo uocatur malus ac ꝑditꝰ.
nec iam ulliꝰ ꝑspere spei. Dicitur aut̃ ꝑsimilitu¬
dinẽ egroꝵ. qui affecti & sine spe deponunt᷑.
Consuetudo aut̾ erat apud ueteres ut desꝑaci
ante ianuas suas collocarentur. uel ut extre¬
mum sp̃m redd̾ent t̾rȩ uel ut ꝑossent atranse¬
untib forte curari: qui aliquando simili labo¬
rauerant morbo. Degener. aut ignobilis. aut
quod sit impari genere. aut sidum sit genere
oꝑtimo natus. in honeste tamen uiuit. Decre¬
pitus. qͦd morti ꝓpior. quasi ad mortis tenebras
uertat. sicut crepusculum tempꝰ noctis. Alii
dicunt decrepitum. ñ qui senectute auulsus::
s qui iam crepare desierit. id ẽ loqui cessauerit.
Dep̃ciatus. ab eo qͦd sit uilis. nec aliquo p̾cio dignꝰ.
Dirus p̾pareus & teter. quasi diuina ira inid

Expanded text:
corporis. Defessus, semper infirmus, quasi diu fessus. corporis. Defessus, semper infirmus, quasi diu fessus. humor est afficiens corpus. Decolor, quod desit illi color. Desperatus vulgo vocatur malus ac perditus nec iam ullius prosperae spei. Dicitur autem per similitudinem aegrorum qui affecti et sine spe deponuntur. Consuetudo autem erat apud veteres ut desperati ante ianuas suas conlocarentur, vel ut extremum spiritum redderent terrae, vel ut possent a transeuntibus forte curari, qui aliquando simili laboraverant morbo. Degener, aut ignobilis, aut quod sit inpari genere, aut si dum sit genere optimo natus, inhoneste tamen vivit. Decrepitus, quod morti propior quasi ad mortis tenebras vertat, sicut crepusculum tempus noctis. Alii dicunt decrepitum non qui senectute avulsus est, sed qui iam crepare desierit, id est loqui cessaverit. Depretiatus, ab eo quod sit vilis nec aliquo pretio dignus. Dirus, praeparcus et teter, quasi divina ira in id
Abbreviated transcription (Latin):
ui aliqua ad imuntur. Unde & couulsa na
deuoratus. Conciliatrix. obsocietatẽ flagitiose
consensionis dicta. eo quod int̾currat alienum¬
q uenundet corpꝰ. Hanc etiam o lenonem uo¬
cant. Circum foranꝰ. qui aduocatiomim causai
circumforat & conuentus uagatur.
posite enun disserit. Docꝰtus a dicendo. inde &
dictor. Docuis ñ qͦd sit docꝰtus. s quod doceripot̾
Est enim ingeniosus. & ad discendum aptus.
Discipulus. a discipliua dictus. Disciplina aut̃
a discendo uocata. Dispensator uocat᷑. cuicre¬
ditur ad inuiistratio pecuniarũ. & id̾o dispen¬
sator. quia pͥus qui dabant pecuniam. ñ nu¬
merabant eam s appendebant. Duies abere
positus. a nuniero decẽ dicꝰtus. hinc & decorꝰ.
& decibilis. Directus. eo qͦd in rectũ uadit.
Ouectus: a diligentia. Hec sunt enĩ signa di¬
ligendi. Delibutus de oleo unctus. ut achlete
solent uel incereumate pueri. Hinc & delibucũ.
sit deliciis pastus. uiuens in epulis & intore

Expanded text:
vi aliqua adimuntur. Unde et convulsa nvi aliqua adimuntur. Unde et convulsa ndevoratus. Conciliatrix ob societatem flagitiosae consensionis dicta, eo quod intercurrat alienumque nundinet corpus. Hanc etiam et lenonem vocant. Circumforanus, qui advocationum causa circum fora et conventus vagatur. posite enim disserit. Doctus, a dicendo. Inde et dictor. Docilis, non quod sit doctus, sed quia doceri potest: est enim ingeniosus et ad discendum aptus. Discipulus a disciplina dictus: disciplina autem a discendo vocata. Dispensator vocatur, cui creditur administratio pecuniarum. Et ideo dispensator quia prius qui dabant pecuniam non numerabant eam, sed adpendebant. Dives ab aere ecens, conpositus, a numero decem dictus. Hinc et decorus et decibilis. Directus, eo quod in rectum vadit. Dilectus a diligentia. Haec sunt enim signa diligendi. Delibutus, de oleo unctus, ut athletae solent, vel in cereumate pueri. Hinc etTer. Phorm.sit deliciis pastus, vivens in epulis et nitore
Abbreviated transcription (Latin):
nuitatis enim fortuna abeo excidit. unde & a
unris peritis capite diminutus dr. Coloris a
columua uocatꝰ eo qͦd erectus & firmissimꝰ sic.
Comtus. a coma dictus. qͦd sit formosis capaus
ut quia cõmã nutrit. Calamistratꝰ. a calanustro
id e a cuferreo incalani simiitucline facto. in
quo crines ob torquent᷑. nt crispi suit: quem
incinere calefacere solent qui capillos cͥspant.
ut calamistrati suit. C orpulentus. qͦd sit corꝑe
ualisꝰ & lentis carnib. Crassus. a sagina corporis.
a creando carues. Comessor. a comedendo satis.
Est enim gulȩ ac uentri immoderate decdltꝰ
Caupo pessimus. de uino aquã faciens. Sa
datus. Studio enim accedit candor. Naui
careat iusu. Est enim lumiiib amissis. Cec
ẽ: qui utroq oculo ñ uidet. Caducꝰ. a cadendo
dictus. idẽ lunaticꝰ: eo qͦd certo lune tempore
patiat᷑. C onfassus a confessione sceleris appel¬
latur. inde & corfusio. Conuulsus dr. cui sua

Expanded text:
nuitatis enim fortuna ab eo excidit, unde et ab nuitatis enim fortuna ab eo excidit, unde et ab iuris peritis capite deminutus dicitur. Colomis a columna vocatus, eo quod erectus et firmissimus sit. Comtus a coma dictus, quod sit formosus capillis, vel quia comam nutrit. Calamistratus, a calamistro, id est aco ferreo in calami similitudine facto, in quo crines obtorquentur, ut crispi sint: quem in cinere calefacere solent qui capillos crispant, ut calamistrati sint. Corpulentus, quod sit corpore validus et lentis carnibus. Crassus, a sagina corporis, a creando carnes. Comesor, a comedendo satis. Est enim gulae ac ventri inmoderate deditus. Caupo, pessimus de vino aquam faciens. Candatus. Studio enim accedit candor. Nam careat visum. Est enim luminibus amissis. Caecus est qui utroque oculo non videt. Caducus a cadendo dictus. Idem lunaticus eo quod certo lunae tempore patiatur. Confusus a confessione sceleris appellatus. Inde et confusio. Convulsus dicitur, cui sua
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑbie. Contemptibilis. uel quia contemp¬
tui habitis. uel quia contemptus & uilis. io
sine honore. Crudelis. hoc ẽ crudꝰ. quẽ greci
homen appellant. ꝑ translationẽ. quasi ũ
coctus nec esui abilis. Est enim asꝑ ꝙ durꝰ.
Caruifex. qͦd carnem afficiat. Cruciarius.
eo qͦd sit cruice dignꝰ. Collega. acolligatione
societatis & ainicitie complexudictus. Eoe¬
taneus. quasi compar ȩtatis. Complex. qui
uno peccato uel cͥmine altꝰ ẽ applicatꝰ ad
malium. Adbonum uͦ nunqͣm dicimꝰ aplicẽ.¬
Consors. es qͦd ad euni pars ꝑtinet bonoꝵ. Iam
sortem uet̾es ꝑ parte ponebant. Consors gͦ qd
sit communis sorte. sicut discors disfimilis
usus exigit uelocius facit. Confinalis. au eo
qͦd sit gen̾e uelloco affinis. Colonꝰ a colorira
uel abagro colendo dictus: Cuentes pͥus colien
sunt: ut negotia sua satis aniministrare pos¬
sint. Cognitor acognoscendo earisam dictꝰ¬
Captus dicit᷑. quasi capite dimimitus. Inge¬

Expanded text:
vindicat. Contemptibilis, vel quia contemptui habilis, vel quia contemptus et vilis, id est sine honore. Crudelis, hoc est crudus, quem Graeci ὠμὸν appellant per translationem, quasi non coctus nec esui habilis. Est enim asper et durus. Carnifex, quod carnem afficiat. Cruciarius, eo quod sit cruce dignus. Collega a conligatione societatis et amicitiae conplexu dictus. Coaetaneus, quasi conpar aetatis. Conplex, quia uno peccato vel crimine alteri est adplicatus ad malum51. Consors, eo quod ad eum pars pertinet bonorum; nam sortem veteres pro parte ponebant. Consors ergo, quod sit communis sorte, sicut dissors dissimilis usus exigit velocius facit. Confinalis, ab eo quod sit genere vel loco affinis. Colonus a colonia, vel ab agro colendo dictus. 53. Curator, sunt ut negotia sua satis administrare non possint. Cognitor, a cognoscendo causam dictCaptivus dicitur quasi capite deminutus; inge
Abbreviated transcription (Latin):
minumq meis natura coniuncta fuisse pu¬
tatur: De transformatis. iiii.¬
cribuntur aut̃ & quedam monstruose
hominum transformationes & cõmii¬
tationes in bestias: sicut de illa maga famosis¬
sina circe. quȩ socios quoq nlixis mutasse
fertur ibestias. & de archadib qui sorte ducti
transnatabant quoddam stagnuum. atq ibi
conũtebant᷑ inlupos. Nam & dyomedis socios
in uolueres fuise comisos ñ fabuloso m̃dacio. s
hẏstoriea affirmatione confirmant. S & qͥdã
asserunt strigas ex hominib fieri. Admulta
enim latrocima figure sceleratoꝵ mutantur.
& siue magicis cantib. siue herbarum uienefi¬
cio totis corporib inferas cranseunt. Siqͥdem
& ꝑ naturam pleraq mutationẽ recipiunt.
& corrupta in diu̾sas species transformantur.
sicut de uituloꝵ carnib putridis apes. sicut
de eqrus scarabei. de mulis locuste. de caneris
prachia cancri. Scorpion exibit. caudaq
epecorib & lumentis.

Expanded text:
minumque in eis natura coniuncta fuisse puminumque in eis natura coniuncta fuisse putatur. § 4 De transformatis. Scribuntur autem et quaedam monstruosae hominum transformationes et commutationes in bestiis, sicut de illa maga famosissima Circe, quae socios quoque Ulixis mutasse fertur in bestias: et de Arcadibus, qui sorte ducti transnatabant quoddam stagnum atque ibi convertebantur in lupos. Nam et Diomedis socios in volucres fuisse conversos non fabuloso mendacio, sed historica adfirmatione confirmant. Sed et quidam adserunt Strigas ex hominibus fieri. Ad multa enim latrocinia figurae sceleratorum mutantur, et sive magicis cantibus, sive herbarum veneficio totis corporibus in feras transeunt. Siquidem et per naturam pleraque mutationem recipiunt, et corrupta in diversas species transformantur; sicut de vitulorum carnibus putridis apes, sicut de equis scarabaei, de mulis locustae, de cancrisbrachia cancri, scorpio exibit, caudaque pecoribus et iumen
Abbreviated transcription (Latin):
meatus. Nam ydra. ab aqua dicta ẽ. Huius
mentionẽ facit ambrosius insimulicudinem
ydra fabularũ uiduerib suis creuit. & dum
sepe reciditur pullulauit: igui debita. incen¬
dioq peritura. fĩngunt & chymeram trifor¬
mem bestiam. ore leonis. postremis partib
quidam physiologi ũ amnial s ciliciȩ montẽ
esse atunt. quibdam locis leones & capreas
nutrientẽ. quibdam ardentẽ. quib dam
plenum serperitib. Hunc belloro fontis ha¬
bitabilẽ fecit. unde cymeram dr occidisse.
Centauruis aut̃ species uocabulum indidit.
id ẽ hominẽ equo myxtum: quos quidam
fusse equites thessaloꝵ dicunt. s ꝓeo qͦd dis¬
currentes inbello uelut unum corpꝰ equorum
ehominum uidentur: inde centaur os fictoꝰ asse¬
ruerunt. Porro mono centaurum nomen
sumpsisse extauro & homine qualẽ bestiam
eo qͦd media hominis specie. media asmi esse
dicatur. sicut & ypocentauris. qͦd equoꝵ ho¬

Expanded text:
meatus. Nam Ydra ab aqua dicta est. meatus. Nam Ydra ab aqua dicta est. mentionem facit Ambrosius in similitudinemhydra fabularum vulneribus suis crevit; et dum saepe reciditur, pullulavit igni debita incendioque peritura.' Fingunt et Chimaeram triformem bestiam: ore leo, postremis partibus quidam Physiologi non animal, sed Ciliciae montem esse aiunt, quibusdam locis leones et capreas nutrientem, quibusdam ardentem, quibusdam plenum serpentibus. Hunc Bellorophontes habitabilem fecit, unde Chimaeram dicitur occidisse. Centauris autem species vocabulum indidit, id est hominem equo mixtum, quos quidam fuisse equites Thessalorum dicunt, sed pro eo quod discurrentes in bello velut unum corpus equorum et hominum viderentur, inde Centauros fictos adseruerunt. Porro Minotaurum nomen sumpsisse ex tauro et homine, qualem bestiam eo quod media hominis specie, media asini esse dicatur; sicut et Hippocentauri, quod equorum ho
Abbreviated transcription (Latin):
gia. Aͥlas aut̃ habuisse & ungulas. quia amor
& uolat ce uulrat. Quȩ inde inftuctib com¬
morasse dicant᷑ quia fiuctus ueni̾s creauert᷑.
Seyllam quoq ferunt feminam capicibus
succinctam caninis. cum latratib mnagnis. ꝓpt̾
fretum syculs maris. in quo nauigantes uiticib
inse concurrentium undarum ext̾riti latra¬
re existimant undas: qͥs sorbentis estisuorago¬
collidit. fĩngunt & monstra quedam rationa¬
lum animantium. ut cerberum inferoꝵ ca¬
nem tria capita habentẽ. significantes ꝑeum
cres etates ꝑ quas mors honinẽ deuorat. idẽ
infantiam. iuuentutẽ. & senectutẽ. Quem
quidam i deo dictum cerberum putant: quas
crebros. id ẽ carnem uoraus. Dicunt & ydrã
serpentẽ. cum nouem capitib quȩ latine sce¬
dracda qͦd uno ceso tria capita ex crescebant.
uastãtem uiciuã ciuitatẽ. inquo uno meatu
clauso multi erum pebant. quod hercules
iidens loca ipsa exussit. & sic aque clauisit

Expanded text:
gia. Alas autem habuisse et ungulas, quia amor gia. Alas autem habuisse et ungulas, quia amor et volat et vulnerat. Quae inde in fluctibus conmorasse dicuntur, quia fluctus Venerem creaverunt. Scyllam quoque ferunt feminam capitibus succinctam caninis, cum latratibus magnis, propter fretum Siculi maris, in quo navigantes verticibus in se concurrentium undarum exterriti latrari aestimant undas, qcollidit. Fingunt et monstra quaedam irrationabilium animantium, ut Cerberum inferorum canem tria capita habentem: significantes per eum tres aetates, per quas mors hominem devorat, id est, infantiam, juventutem, senectutem; quem quidem ideo dictum Cerberum putant, quasi creovorum, id est, carnem vorans. Dicunt et Hydram serpentem cum novem capitibus, quae Latine Caedrvastantes vicinas civitates, in quo uno meatu clauso multi erumpebant. Quod Hercules videns loca ipsa exussit et sic aque clausit
Abbreviated transcription (Latin):
quinquennes concipunt. & octauum uite
annum ñ excedunt. Dicuntur aut̃ & alia ho¬
minum fabulosa portenta. quȩ non sunt: s
ficta in causis rerum int̾pretant᷑. ut gerionẽ
hyspauie regẽ criplici forma ꝓditum. Fuerunt
enim tres fr̾s tante concordie. ut intrib corpo¬
rib quasi anmia una ee̾t. Gorgones quoq
ineretrices crinitas serpentib. quȩ aspicien¬
tes conu̾tebant in lapides. habentes unum ocu¬
lum quo in uicem utebant᷑. fuerunt erum
tres sorores unius pulcr itudinis. quasi uniꝰ
oculi. que ita spectatores suos stupescere fa¬
ciebant. ut uertere eos putarentur in lapideᷤ
Syrenas tres fingunt fuisse exparte uirgueᷤᷤ¬
& expar te uolueres. habentes alas & ungulas.
quarum una uoce. alt̾a tẏbiis. t̾cia lira cane¬
ut. quȩ illectos nanigantes sub cantu inau¬
hagium crahebant. S cđ̾m uertadem aut̾ me¬
retr ices suerit. quȩ transeuntes qm̃ deduce¬
bant ad egestatẽ his ficte sunt inferre naufra¬

Expanded text:
quinquennes concipiunt, et octavum vitae annum non excedunt. Dicuntur autem et alia hominum fabulosa portenta, quae non sunt, sed ficta in causis rerum interpretantur, ut Geryonem Hispaniae regem triplici forma proditum. Fuerunt enim tres fratres tantae concordiae ut in tribus corporibus quasi una anima esset. Gorgones quoque meretrices crinitas serpentibus, quae aspicientes convertebant in lapides, habentes unum oculum quem invicem utebantur. Fuerunt autem tres sorores unius pulchritudinis, quasi unius oculi, quae ita spectatores suos stupescere faciebant ut vertere eos putarentur in lapides. Sirenas tres fingunt fuisse ex parte virgines, ex parte volucres, habentes alas et ungulas: quarum una voce, altera tibiis, tertia lyra canebant. Quae inlectos navigantes sub cantu in naufragium trahebant. Secundum veritatem autem meretrices fuerunt, quae transeuntes quoniam deducebant ad egestatem, his fictae sunt inferre naufra
Abbreviated transcription (Latin):
erpera nato. Q dicte puerpere uel qͦd prnno
partu grauant᷑. uel qͦd pͥmum pueros pariunt.
Adolescens dictus. eo quod sit ad gignen dumi
ad ultus: siue acrescere & augeri. Iuuenis uo¬
catus. quod iuuare posse incipit: ut in bobus
uruenci. cum a uitulis discesseruit. Est enimi
iuuenis in ipso etatis incremento positus. & ad
auxilium p̃paratus. Nam uinare hominis est.
opus aliquod conferentis. Sicut aut̾ tricesimus
aminis ꝑfecte ȩtatis ẽ. in hominib. ita in pecu¬
dib ac iumentis t̾cius robustissimus. Sicut aut̃¬

Expanded text:
erpera nato. Et dictae puerperae vel quod primo erpera nato. Et dictae puerperae vel quod primo partu gravantur, vel quod primum pueros pariunt. Adolescens dictus, eo quod sit ad gignendum adultus, sive a crescere et augeri. Iuvenis vocatus, quod iuvare posse incipit; ut in bubus iuvenci, cum a vitulis discesserint. Est enim iuvenis in ipso aetatis incremento positus, et ad auxilium praeparatus. Nam iuvare hominis est opus aliquod conferentis. Sicut autem trecesimus perfectae aetatis est annus in hominibus, ita in pecudibus ac iumentis tertius robustissimus. Vir nu
Abbreviated transcription (Latin):
uusq apparet: necdum uiri adolescentuli lenes
Duer aut̃ trib modis a̾r Pronatuntate. ut ysaia¬
ut octoennis decennis. Unde ẽ illud. Iampuerile
iugum tenera ceruice regebat. Pro obseguio
estui. noli tunere. duñs ã hieremias longe prieri¬
paruula quasi pulla: unde & ꝑupillos ñ pro
condditione s et petate puerili uocamus. Pu¬
pilli aut̃ dicti. quasi si ne oculis. hoc ẽ apparen
patres ante de cesserunt. qͣm ab his nom̃ acci¬
perent. Ceteri: orbi uocant᷑. Orphani idem
latinum. Nam & inꝑsalmo ubi legit᷑. pupillo
tueris ad iutor. g̾cus ht̃ orphano. Puberes
a pube id ẽ apudenda parte corꝑis mincu¬
pati. qͦd hȩc loca inpͥmis lamiginem dicant.
Quidam aut̾ ex annis pub̾tatem existimant.
id ẽ eum puberem ẽẽ qui quatuor decim annos
erpleuerit: quamuis tardissie pubescat: Cerf¬
tissimum : aut̾ puberẽ ẽẽ qui & ex habitu cor¬
poris pub̾tatem ostendit: & generare iã possit.
Puerpere siunit: que annis puerilib pariunt.

Expanded text:
um pronati viri, adolescentuli lenes. Puer autem tribus modis dicitur, pro nativitate, ut Esaiaut octoennis, decennis. Unde est illud: Iam puerile iugum tenera cervice gerebat. Pro obsequio es tu, noli timere,' dum iam Ieremias longe pueriparvula, quasi pulla. Unde et pupillos non pro condicione, sed pro aetate puerili vocamus. Pupilli autem dicti quasi in oculis, hoc est a parenum patres ante decesserunt quam ab his nomen acceperint. Ceteri orbi vocantur orphani, idem Latinum. Nam et in psalmo, ubi legitur10, 14: 'Pupillo tu eris adiutor,' Graecus habet ὀρφανῷ. Puberes a pube, id est a pudenda corporis, nuncupati, quod haec loca tunc primum lanuginem ducunt. Quidam autem ex annis pubertatem existimant, id est eum puberem esse qui quattuordecim annos expleverit, quamvis tardissime pubescat: certissimum autem puberem esse qui et ex habitu corporis pubertatem ostendit et generare iam possit. Puerperae sunt, quae annis puerilibus pariunt.
Abbreviated transcription (Latin):
simues. qualem in solitudine antomnus sc̃s iudit
qui etiam int̾rogatus di seruo respondisse fertu
diceus. Mortalis ego sum: unus exaccolis here¬
mi. quos uario errore delusa gentilitas faunos
satyrosq & incubos colit. Dicuntur. quidam
& siluestres homines. quos non nulli faunos
ficarios uocant. Sciopodum gens fertur in
ethiopia singulis crurib & celeritate mirabii
qͦsĩde sciopodas g̾ci uocant. eo quod ꝑ estum in
t̾ra resupini iacentes. pedum suoꝵ magnitudi¬
ne adumbrent᷑. Antipodes inlidia plantasũ¬
sas habent ptꝰ crura. & octonos digitos inplantis¬
habent. I ppodes iusitia sunt: humanam
formã & equinos pedes habentes. In inidia fe¬
runt eẽ gentes quȩ macrobii nuncupantur.
duodecim pedum staturam habentes. unde &¬

Expanded text:
similes, qualem in solisimiles, qualem in soliQui etiam interrogatus, Dei servo respondisse fertur, dicens: Mortalis ego sum unus ex accolis eremi, quos vario delusa errore gentilitas Faunos Satyrosque colit. 22. Dicuntur quidam et silvestres homines, quos nonnulli Faunos ficarios vocant. 23. Sciopodum gens fertur esse in Aethiopia, singulis cruribus, et celeritate mirabili; quos inde σκιόποδας Graeci vocant, eo quod per aestum in terra resupini jacentes, pedum suorum magnitudine adumbrentur. 35 24. Antipodes, in Libya plantas versas habent post crura, et octenos digitos in plantis. 25. Hippopodes in Scythia sunt, humanam formam et equinos pedes habentes. 26. In India ferunt esse gentem, quae Μακρόβιοι nuncupantur, octo pedum staturam habentes. Est
Abbreviated transcription (Latin):
Lemnias insila inlilia credunt truncos sine
capite nasci. & os & oculos habere inpectore.
Alios sine ceruicib gigni oculos habentes iu
humeris. Inultimo aut̃ orientis. monstruose
gentium facies scribinit᷑. Alie sine uarib. eqͣu
totius oris planitie. informes habentes uultus.
Alie labro subterior ad eo ꝓminenti. ut in solis
ardorib tocam exeo faciem contegant doriui¬
entes. Aiis concreta ora ec̃ modico tantum for¬
mine. calamis auenarum pastus haurientes.
Nonnulli sme luiguis ẽẽ dicuntur. inincem ser¬
monib utentes iuiti siue motu. Panpthios
apud siciam ẽẽ ferunt. tam diffusa magnitudi¬
ne aurium: ut oune corpꝰ exeis contegant. Pan
enun g̃co sermone omẽ. othi aures dicuntur:
Artabaite methiopia ꝓni ut pecora ambulare
dicunt᷑. quadragesimuni eii annum nullus
suꝑgreditur. Satyri homunciones sunt. adui¬
cis narib cornua ui frontib. & caprarũ pedib

Expanded text:
Blemmyas in Libya credunt truncos sine Blemmyas in Libya credunt truncos sine capite nasci, et os et oculos habere in pectore. Alios sine cervicibus gigni, oculos habentes in humeris. In ultimo autem Orientis monstruosae gentium facies scribuntur. Aliae sine naribus, aequali totius oris planitie, informes habentes vultus. Aliae labro subteriori adeo prominenti ut in solis ardoribus totam ex eo faciem contegant dormientes. Aliis concreta ora esse, modico tantum foramine calamis avenarum pastus haurientes. Nonnulli sine linguis esse dicuntur, invicem sermonis utentes nutum sive motum. Panotios apud Scythiam esse ferunt, tam diffusa magnitudine aurium ut omne corpus ex eis contegant. Πᾶν enim Graeco sermone omne, ὦτα aures dicuntur. Artabatitae in Aethiopia proni, ut pecora, ambulare dicuntur: quadragesimum aevi annum nullus supergreditur. Satyri homunciones sunt aduncis naribus; cornua in frontibus, et caprarum pedibus
Abbreviated transcription (Latin):
quedam monstra sunt gentiũ: ut gygantes cyno¬
cephali. cyclopes. & cȩt̾a. Gygantes dictos iuxta
g̃ci sermonis ethimologiam. qui eos gegenas
existimant. id ẽ t̾rigenas eo qͦd eos fabulose pa¬
rens t̾ra imm̃sa mole & similes sͥ genuerit. Ge
enim t̾ra appellatui: genis. genuis: licet & t̾re
filios uulgꝰ uocet. quoꝵ genus incertum ẽ. fai¬
so aut̃ oppinant᷑ quidã imꝑiti descͥpturis scĩs
p̃uaricatores angłos cum filiab hominum ante
diluuium concubuisse. & ex inde natos gỹgan¬
tes idẽ immum grandes & fortes uiros. deqͥb
t̾ra completa ẽ. Cynocephals appellant᷑ eo quod
canina capita halieant. quosq ipse latratus
magis bestias qͣm homines confitetur: Him in¬
dia nascuutur. Cyclopes quoq eadem india
gignit. & dictos cyclopes. eo qͦd unum habere
octilum infronte media ꝑhibent᷑. Hi & agrio¬
fagite dicunt᷑ ꝓpt̾ qͦd solas ferarum carnes edunt.

Expanded text:
quaedam monstra sunt gentium, ut gygantes, cynoquaedam monstra sunt gentium, ut gygantes, cynocephali, cyclopes, et caetera. Gigantes dictos juxta Graeci sermonis etymologiam, qui eos gegines existimant, id est, terrigenas eo quod eos fabulose pariens terra immensa mole et similes sibi genuerit. Ge enim terra appellatur: genos, genus: licet et terrae filios vulgus vocet, quorum genus incertum est. Falso autem opinantur quidam imperiti de Scripturis sacris praevaricatores, angelos cum filiabus hominum ante diluvium concubuisse, et exinde natos gigantes, id est, nimium grandes et fortes viros, de quibus terra completa est. 15. Cynocephali appellantur eo quod canina capita habeant, quosque ipse latratus magis bestias quam homines confitetur: hi in India nascuntur. 16. Cyclopes quoque eadem India gignioculum in fronte media perhibentur. Hi et ἀγριοφαγῖται dicuntur, propter quod solas ferarum carnes edunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tationẽ hñt locoꝵ. ut oculos inpectore uel in
fronte. aures supra intimpora. uel sic̃ arystoti¬
les tradidit quendam insinistra parte iecur: in
dert̾a spleis habuisse. Alia scd̾m connaturationẽ
ut in alia manu digiti plures connaturati & co¬
herentes reꝑiuntur. inalia miniꝰ. siue inpedib.
Alia scđd̾m iriinaturã & intemꝑatã curationẽ.
sicut hi qui dentati nascuntui. siue barbati siue
cani. Alii complexu plurimarũ differentia
rum. sicut illud quod p̾dixinius malexandro.
multiforme portentum. Alia cominixtione
generis. uit audrogeni. & erma frondite uocan¬
tur. Ermafrondite aut̃ nuncupati. eo qͦd ut̃q
sexiis ineis appareat. Frina quippe apud g̾cos
masculus. a frodi femina nuncupat᷑. Hi dextrã
mammillã uirilem. sinistram muliebrem ha¬
bentes: uicissim coeundo & gignunt & pariunt.
Siciit aut̃ insingulis gentib quedã monstra
sunt hominum. ita inuniu̾so gen̾e̾ humano

Expanded text:
tationem habent locorum, ut oculos in pectore vel in tationem habent locorum, ut oculos in pectore vel in fronte, aures supra tempora: vel sicut Aristoteles tradidit quendam in sinistra parte iecur, in dextera splen habuisse. Alia secundum connaturationem, ut in alia manu digiti plures connaturati et cohaerentes reperiuntur, in alia minus, sive in pedibus. Alia secundum inmaturam et intemperatam creationem, sicut hi qui dentati nascuntur sive barbati vel cani. Alia conplexu plurimarum differum, sicut illud, quod diximus in Alexandro multiforme portentum. Alia commistione generis, ut androgyni et hermaphroditae nuncupantur. Ermaphroditae autem nuncupati eo quod in eis uterque sexus appareat. Erma quippe apud Graecos masculus, aphrodi femina nuncupatur. Hi dextram mamillam virilem, sinistram muliebrem habentes, vicissim coeundo et gignunt et pariunt. Sicut autem in singulis gentibus quaedam monstra sunt hominum: ita et in universo genere humano
Abbreviated transcription (Latin):
existunt. alia magnitudine totius corporis ultͤ
comiiinem hominum modum. qͣntus fuit
tition innouem uigerib iacens: omero tes¬
tante. Aua paruitate totius corporis ut naui.
uel quos g̾ci pigmneos uocant. eo quod suit sta¬
cura cubitales. Ana magnidine partiuii. ueli¬
ti capite iuformiait suꝑflius membroꝵ parcio
ut bicipites. & trimani. uel scinodoute. quibus
gemin ꝓcedunt dentes. Ana defectu partiumi.
in quib alta plurimum pars deficit abaltera:
ut manus a manu. uel pes a pede. Alia discissione
ut sine mani aut capite generata. quos greci
steresios uocant. alia ꝑ numeria. qͣudo solum
capit aut erus nascitur. d haquȩ in parte tũs¬
figurantui. sicut qui leonis habent uulcum
nel canis: uel taurinum caput aut corpꝰ. ut
expͥhaside memorant genicum intuotaur inii:
parte transfiguiant᷑. in aliene ereationis por¬
tentum. ut ex muliere uitulum dicit hẏstoria
generatum. Alia quȩ sine transfiguratione mu¬

Expanded text:
existunt alia magnitudine totius corporis ultra existunt alia magnitudine totius corporis ultra communem hominum modum, quantus fuit Tityon in novem iugeribus iacens, Homero testante: alia parvitate totius corporis, ut nani, vel quos Graeci pygmaeos vocant, eo quod sint statura cubitales. Alii a magnitudine partium, veluti capite informi, aut superfluis membrorum partibus, ut bicipites et trimani, vel cynodontes, quibus gemini procedunt dentes. Alii a defectu partium, in quibus altera pars plurimum deficit ab altera, ut manus a manu, vel pes a pede. Alii a decisione, ut sine manu aut capite generata, quos Graeci steresios vocant. Alia praenumeria, quando solum caput aut crus nascitur. Alia, quae in parte transfigurantur, sicut qui leonis habent vultum vel canis, vel taurinum caput aut corpus, ut ex Pasiphaë memorant genitum Minotaurum; parte transfigurantur in alienae creationis portentum, ut ex muliere vitulum dicit historia generatum. Alia, quae sine transfiguratione mu
Abbreviated transcription (Latin):
ta uidentur: Uult emin d̾s int̾dum uentura
significare ꝑaliqua nascentium nexia. ficut&
quib dam uel gentib uelhominib futuram
cladem. qͥd plurimis etiam exꝑimentis ꝓbatũ ẽ.
dcerren quippe uulpis ex equa ereata: soluireg¬
num portendit. Alexandroͤ mn uliere mostrũ
creatum. qͦd suꝑiores corporis partes hominis
s mortuas habuerit. inferiores diu̾sarum besti¬
arum s uiuentes. significasse repentinã regis
int̾fectionem. Suꝑuixerant enim deterrora
meliorib. S & monstra quȩ in significationi¬
b dant᷑. ñ dui uuiunt. s continuo ut nata
fueruit occidunt. Int̾portentum autẽ &
portentuosum differt. Nam portenta sunt:
quȩ tranffigurant᷑. sicut fertur mumbria
mulierem peperisse inserpentẽ. Undelucauꝰ
Matremq suus cout̾ruit infans. Portentuosa
uͭ leuẽ sumunt mutationẽ. Eremplicausa.
cum sex digiti nati. Portenta gͥ uelpotencuosa

Expanded text:
ta videntur. Vult enim deus interdum ventura ta videntur. Vult enim deus interdum ventura significare per aliqua nascentium noxia, sicut equibusdam vel gentibus vel hominibus futuram cladem; quod plurimis etiam experimentis probatum est. Xerxen quippe vulpis ex equa creata solvi regnum portendit. Alexandro ex muliere monstrum creatum, quod superiores corporis partes hominis, sed mortuas habuerit, inferiores diversarum bestiarum, sed viventes, significasse repentinam regis interfectionem: supervixerant enim deteriora melioribus. Sed haec monstra quae in significationibus dantur non diu vivunt, sed continuo ut nata fuerint occidunt. Inter portentum autem et portentuosum differt. Nam portenta sunt quae transfigurantur, sicut fertur in Umbria mulierem peperisse serpentem. Unde Lucanus1,563: Matremque suus conterruit infans. Portentuosa vero levem sumunt mutationem, exempli causa cum sex digitis nati. Portenta igitur vel portentuosa
Abbreviated transcription (Latin):
Nam humare obruere dicimus. Hoc ẽ hu¬
mum iicere: De portentis.iii.¬
ortenta esse uarro ait. quȩ contra uatu¬
raui nata uident᷑. s ñ sunt contra na¬
turam. quia diuina uoliuitate fuint. euni
uoluntas creatoris cuiusq condite rei uat᷑a
appellant. Portentiun gͦͣ fit ñ contra naturã
s cont᷑ qͣm ẽ nota natura. Portenta aut̃ &¬
ostenta. monstra. atq ꝓdigia id̾o ninicripan¬
tur. qͦd portendere atq ostendere. monstra¬
re atq p̃dicare aliqua futura uidentur.
slam portenta dicta ꝑhioent ãportendendo.
id ẽ p̃ ostendendo. Ostenta aut̃. qͦd ostendere
quicqm futurum uideantur: Prodigia quod
porro dicant. id ẽ futura p̃dicant. ooonstra uͦ
amonitu dicta. qͦd aliquod significandum de¬
monstrent. siue quos statim monstrent qͥd apa¬
reat. W̾ hoc ꝓprietatis ẽ. abusiue tam̃ scͥtoꝵ
plerumq corrumpit᷑. Quedam aut̾ portentoꝵ¬
creationes. iisignificationib futuris constitu¬

Expanded text:
Nam humare obruere dicimus, hoc est huNam humare obruere dicimus, hoc est humum inicere. § 3 De portentis. Portenta esse Varro ait quae contra naturam nata videntur: sed non sunt contra naturam, quia divina voluntate fiunt, cum voluntas Creatoris cuiusque conditae rei natura odo Deum appellant. Portentum ergo fit non contra naturam, sed contra quam est nota natura. Portenta autem et ostenta, monstra atque prodigia ideo nuncupantur, quod portendere atque ostendere, monstrare ac praedicare aliqua futura videntur. Nam portenta dicta perhibent a portendendo, id est praeostendendo. Ostenta autem, quod ostendere quidquam futurum videantur. Prodigia, quod porro dicant, id est futura praedicant. Monstra vero a monitu dicta, quod aliquid significando demonstrent, sive quod statim monstrent quid appareat; et hoc proprietatis est, abusione tamen scriptorum plerumque corrumpitur. Quaedam autem portentotiones in significationibuso futuris constitu
Abbreviated transcription (Latin):
Nam ubi geminata ẽ litt̾a. u: nom̃ ẽ ñ partiar¬
pnun. ut fatiuis. ardius. Conuenient̾ itaq
factum ẽ: ut quemadmodum id qͦd sigiificat
ñ potest agendo. ita & ipsum nonĩ ñ possie lo¬
quendo declinari. Omnis aut̃ mortuus. aut
fumis ẽ aut cadauer. funꝰ ẽ si sepeliatur. Et
dictum simus a funib accensis. quos ante
feretrum papiris cera circundatis ferebant.
Cadauer aut̾ ẽ: si in sepulcum iacet. Nam
cadauer nominatum a cadendo. qͦd iam stare
ũ potest quod dum portat᷑ exequias dicinius.
pora luce carentum. Defunctus uocatur. qui
compleuit iutȩ officium. Nam diciuius fim¬
ctos officio. qiua officia deuita compleuert.
Unde ẽ allud. & honorib functus. Hiuc gͦ
definictus̃ qͦd ad officio sit uitȩ depositus. siue
quod sit diem functus. Sepultus aut̃ dictus.
eo quod iam sine puisu & palpitatione ẽ. idẽ
sinemotu. Sepelire aut̃ ẽ: condere corpus.

Expanded text:
Nam ubi geminata est littera, nomen est, non particiNam ubi geminata est littera, nomen est, non participium, ut fatuus, arduus. Convenienter itaque factum ut quemadmodum id quod significat non potest agendo, ita et ipsum nomen non possit loquendo declinari. Omnis autem mortuus, aut funus est, aut cadaver. 34. Funus est, si sepeliatur. Et dictum funus a funibus accensis, quos ante feretrum papyris cera circumdatis ferebant. 35. Cadaver autem est, si insepultum jacet. Nam cadaver nominatum a cadendo, quia jam stare non potest. Quod dum portatur, exsequias dicimus; pora luce carentum. Defunctus vocatus, quia conplevit vitae officium. Nam dicimus functos officio, qui officia debita conpleverunt; unde est et honoribus functus. Hinc ergo defunctus, quod ab officio sit vitae depositus, sive quod sit diem functus. Sepultus autem dictus, eo quod iam sine pulsu et palpitatione est, id est sine motu. Sepelire autem est condere corpus.