comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
oratio ȩcłẽ. nec oblatio dõ offerri potest nisi ꝑ unũ mediato¬
rẽ dĩ & hominũ. qđ ipse in eũgłio cõmendat dicens. quic¬
qid̃ petieritis in nomine meo hoc faciã. quã p&itionisa
formã in om̃i oratione sua custodit ȩcła. Cũ dicit᷑ mem̃to
dñe famulꝙ: famularũq tuarũ. & sic deinde subiungit᷑.
& om̃iũ circũ adstantiũ. manifestũ ẽ qđ quasi quidã locus
sit ubi aliquib specialit̾ nominatis. &iã ceterorũ qͥ ad sistunt
in ȩcła cõmemoratio ad iungat᷑. In quo loco aut liberum ẽ
sac̃doti. quos desiderauerit peculialit̃ nominarei & nomi¬
natim dõ cõm̃dare. aut certe illud abantiquis ẽ obseruatũ.
ut ibi offerentiũ nomina recitarent᷑. Erius gͦ oblationes
sunt cõmendandȩ. actu ne eoꝵ nomuna quorũ sunt eili¬
cenda ut inter sacra misteria nominent᷑. non interalia

Expanded text:
oratio Ecclesiae, nec oblatio Deo offerri potest, nisi per unum mediatooratio Ecclesiae, nec oblatio Deo offerri potest, nisi per unum mediatorem Dei et hominum, quod ipse 503 in Evangelio commendat, dicens: Quidquid petieritis in nomine meo, hoc faciam . Quam petitionis formam in omni oratione sua custodit Ecclesia. Cum dicitur: Memento, Domine, famulorum, famularumque tuarum, et sic deinde subjungitur - et omnium circumstantium, manifestum est, quod quasi quidam locus sit, ubi aliquibus specialiter nominatis, etiam caeterorum, qui assistunt in ecclesia, commemoratio adjungatur. In quo loco liberum est sacerdoti, quos desideraverit, peculiariter nominare, et nominatim Deo commendare: aut certe illud ab antiquis est observatum, ut ibi offerentium nomina recitarentur. Prius ergo oblationes sunt commendandae, ac tunc eorum nomina, quorum sunt, edicenda, ut inter sacra mysteria nominentur, non inter alia
Abbreviated transcription (Latin):
atq ab ipso quasi quodã capite. dona sua uell& in corpus ome
manare. IInde constat abuniuersi. orbis cõmibit separatos
eẽ. scut beatus pelagias docet qͥ quailibo. dissensione ĩ ter
ficra misteria apłici pontificis memoriã scđm consu& ndmnẽ
non frequentant. Papaaut̃ scdm̃ quosdã dicit᷑. ammirabilis.
Sequit᷑ & antistite nr̃o. Sict enĩ uniuersalis etcłȩ c̃memora¬
tio ꝓpter imitatem societatis. et pacis coniungitur comine¬
moratione apłici pontificis ita dignũ et religiosũ eͣ
ut singulȩ ecłȩ comemorationem suoruͭ subiungant
antistitũ. ꝓbantesse ꝑ illa orationẽ seruare cũeis
unitatẽ sp̃s inuinculo pacis. Orto doxi i. recte cełȩ
fessione omglorisicent Ide ergo sunt catholicȩ et
apłicȩ fidei cultores. Catholicȩ .i. uniuersalis quã uni¬
uersa ubiq seruat ȩccła. eiusdẽq apłicȩ quã in toto mundo

Expanded text:
atque ab ipso quasi quodam capite dona sua vellet in corpus omne atque ab ipso quasi quodam capite dona sua vellet in corpus omne manare. Unde constat ab universi orbis communione separatos esse, sicut beatus Pelagius docet, qui qualibet dissensione inter sacra mysteria apostolici pontificis memoriam secundum consuetudinem non frequentant. Papa autem secundum quosdam dicitur admirabilis Sequitur: Et antistite nostro. Sicut enim universalis Ecclesiae commemoratio propter unitatem societatis et pacis conjungitur commemorationi apostolici pontificis, ita dignum et religiosum est, ut singulae Ecclesiae commemorationem suorum subjungant antistitum, probantes se per illam orationem servare cum eis unitatem spiritus in vinculo pacis. Orthodoxi, id est, rectaefessione Deum glorificent. Idem ergo sunt catholicae et apostolicae fidei cultores. Catholicae, id est, universalis, quam universa ubique servat Ecclesia; ejusdemque apostolicae, quam in toto mundo
Abbreviated transcription (Latin):
musterio dominici corporis offerunt᷑. Uel illibata dicunt᷑.
id ẽ ñ p̃gustata. sed integra adhuc manentia. Libare enĩ
sub uno sensu dicit᷑ fundere. unde legimus qđ diuid liba¬
uit aquã dño sibi oblatã .i fudit. Subalio sensu dicit᷑ libare
gustare. unde & p̃libata res dicit᷑ p̃gustata. R eddit
autẽ causã sac̃dos. ꝓqua illa offerat sacrificia & dicit
redepͣta. Quã pacificare digneris ut pac̾e habeat ab
heticis et paganis. Ad unare quȩ disꝑsaẽ ꝑpaganos ꝑ
heriticoꝵ dogmata. Id ipsum aut uidetur eẽ aduna¬
re qđ pacificare. id ipsũ custodire qđ et regere. Pa¬
cificando naͣq adunat. cumoninium fidelium coꝵda
in sua pact coniungit. cuomiusi deliũ mentes uniu
diendo regit. cuminter om̃aͣ pericula clement̃ eã gub̾nat.
&o dirigit. Quod uͦ post generalẽ ȩccłȩ cõmendationẽ ad¬
iungit᷑ una cũ famulo tuo papa nr̃o. ipsius ȩcclesiastici cor

Expanded text:
ministerio dominici corporis offeruntur: vel illibata dicuntur, ministerio dominici corporis offeruntur: vel illibata dicuntur, id est, non praegustata, sed integra adhuc manentia. Libare enim sub uno sensu dicitur fundere. Unde legimus, quod David libavit aquam Domino sibi oblatam, id est, fudit. Sub alio sensu dicitur libare, gustare: unde et praelibata res dicitur praegustata. Reddidit autem causam sacerdos, pro qua illa offerat sacrificia, et dicit redempta. Quam pacificare digneris, ut pacem habeat ab haereticis et paganis; adunare, quae dispersa est per paganos et haereticorum dogmata. Id ipsum autem videtur esse adunare, quod pacificare: id ipsum custodire, quod et regere. Pacificando namque adunat, cum omnium fidelium corda in sua pace conjungit, cum omnium fidelium mentes unius diendo regit, cum inter omnia pericula clementer eam gubernat et regit. Quod vero post generalem Ecclesiae commendationem adjungitur: Una cum famulo tuo papa nostro, ipsius ecclesiastici corp
Abbreviated transcription (Latin):
ticio nr̃a dirigideb& addm̃ tãquã ꝑuerũ mediatorẽ. et
ȩternũ sac̃dotẽ. qui sedet ad dexcterã patris. & interpellat
ꝓnob̾. Cuod autẽ roget & petat. ostendit uidelias. ut ea
quȩ offerunt᷑ dona. munera. scã sacrificia. accepta. id est
placita habeat. & benedicat. Sacerdotũ enĩ ẽ offerre et
maiestatẽ dĩ inuocare. dĩ aut̃ dignant̃ suscipere. & ea quȩ
offerunt᷑ benedicere. Dicit g̾ uti accepta habeas & benedicas
acsisupplicit̃ dicat. Cetimus ut hȩc spũ tuo seĩ fices atq ore
benedicas. ut qđ nr̃ȩ humilitatis gerit᷑ ministerio. tuȩ
uirtutis impleatur effectu. Quod aut̃ subiungit hec dona
sedres una. ꝓsui magnitudine diuersi appellatione laudit᷑¬
Quȩ enĩ diuinis offerunt᷑ altaribus. et munera appellantur
sicut dñs. sioffers munus tuũ. &rꝙ & dona. uł sacrificu
sicut apłs depontifice. ut offerat dona & Scrificia ꝓpeccatis.

Expanded text:
ediatorem et ediatorem et aeternum sacerdotem, qui sedet ad dexteram Patris, et interpellat pro nobis. Quid autem roget et petat, ostendit: videlicet, ut ea quae offeruntur dona, munera, sancta sacrificia, accepta, id est, placita, habeat et benedicat. Sacerdotum enim est offerre, et majestatem Dei invocare: Dei autem, dignanter suscipere, et ea quae offerunac si suppliter dicant: Petimus ut haec Spiritu tuo sanctifices atque ore tuo benedicas, ut quod nostrae humilitatis geritur ministerio, tuae virtutis impleatur effectu. Quod autem subjungitur: Haec sed res una pro sui magnitudine diversa appellatione laudatQuae enim divinis offeruntur altaribus, et munera appellantur, sicut Dominus: Si offers munus tuum : et dona vel sacrificia, sicut Apostolus de pontifice; Ut offerat dona et sacrificia pro peccatis ;
Abbreviated transcription (Latin):
uerborũ. sola ad dm̃ dirigatur intentio. & deuotio cordi.¬
ũ. sociatis sibi om̃ium uotis. & desiderus. incipit sacerdos
orationẽ fundere qua ipsum misteriũ dominici corporis.
& sanguinis consecrat᷑. Sic enĩ oportet ut in illa oͥra tam
sacrȩ & diuine actionis tota ꝑdĩ grãm a terrenis cogitatio¬
nib mente separata. & eccłã cũ sacerdote. & sacerdos cũ
e igitur clementissime pater. & rłqͣ.
acirco ferunt ut consuetudo uenit in ȩccła ut tacite ista obse¬
cratio. atq consecratio a sac̃dote. cantet᷑. ne uerba tam sacra
& ad tantũ misteriũ ꝑtinentia uilescerent. dũ pene om̃es
ꝑusũ earetinentes. ꝑuicos. & plateas. aliisq in locis ubi non
conuenirent ea decantarent. nde fertur qđ ante quã
hec consuaudo moleuisset cũ pastores ea decantarent in
agro. diuit᷑us sunt ꝑcussi. Sicit ergo sac̃dos. Supplices

Expanded text:
verborum, sola ad Deum dirigitur intentio, et devotio cordiverborum, sola ad Deum dirigitur intentio, et devotio cordium, sociatis sibi omnium votis et desideriis, incipit sacerdos orationem fundere, qua ipsum mysterium Dominici corporis et sanguinis consecratur. Sic enim oportet ut in illa hora tam sacrae et divinae actionis tota per Dei gratiam a terrenis cogitationibus mente separata et ecclesia cum sacerdote, et sacerdos cum e igitur, clementissime Pater, et reliqua. Idcirco, ut ferunt, consuetudo venit in Ecclesia, ut tacite ista obsecratio atque consecratio a sacerdote cantetur, ne verba tam sacra, et ad tantum mysterium pertinentia, vilescerent, dum pene omnes per usum ea retinentes, per vicos et plateas aliisque in locis, ubi non conveniret, ea decantarent. Inde fertur quod antequam haec consuetudo inolevisset, cum pastores ea decantarent in agro, divinitus sunt percussi. Dicit ergo sacerdos: Supplices
Abbreviated transcription (Latin):
in nomine patris mei. Assumunt autẽ laudis uersiculum
turbȩ depsalmo. cxuii. quẽ dedño eẽ cantatũ manifestũ ẽ
Quod enĩ turbȩ dicunt ossanna. hoc ẽ qđ ibidicit᷑. odñe sal¬
uũ me fac. odñe ꝓsperare. & statim eisdẽ uerbis subiungit᷑.
benedictus qͥuenit in nomine dñi. Quod uero subiungitur
osanna .i. salus. siue saluiuiea ineoccelsis. aꝑte doc&e aduentũ
dñi in carne. ñ solũ humant generis ĩ terra. sed & angł&
incelis eẽ salutẽ. quia dũ nos redẽpti ad suꝑna ꝑducimur.
eorũ numerus qͥ cadente satana erat imminut᷑ implaur.
recte igitur osanna in eoccelsis in eius laude canitur. cuius
in carnationis dispensatio ꝓimplenda gła patriȩ cȩlestis
apparuit. Huc usq p̃fatio. & eocortatio. hinc obsecratio
sequit᷑. Post has laudes & gratiarũ actiones ꝓtanta grã re¬
dẽptionis nr̃ȩ que in illo diuino misterio agitur & cõm̃dat᷑.
facto totius eccłȩ silentio. in quo cessante omnis trepitu

Expanded text:
in nomine Patris mei . Assumunt autem laudis versiculum turbae de psalmo CXVII, quem de Domino esse cantatum manifestum est, quod enim dicunt, Osanna, hoc est, quod ibi dicitur: O Domine, salvum me fac, o Domine, prosperare ; et statim eisdem verbis subjungitur: Benedictus qui venit in nomine Domini. Quod vero subjungitur Osanna, id est, salus sive salvifica, in excelsis, aperte docet adventum Domini in carne, non solum humani generis in terra, sed et angelorum in coelis esse salutem: quia dum nos redempti ad superna perducimur, eorum numerus, qui cadente Satana erat imminutus, impletur. Recte igitur, Osanna in excelsis, in ejus laude canitur, cui tota incarnationis dispensatio pro implenda gloria patriae coelestis apparuit. Hucusque praefatio et exhortatio, hinc obsecratio sequitur. Post has laudes et gratiarum actiones pro tanta gratia redemptionis nostrae, quae in illo divino mysterio agitur et commendatur, facto totius Ecclesiae silentio, in quo cessante omni strepitu
Abbreviated transcription (Latin):
& euangelicis p̃ceptis sufficient᷑ instructi & consirmati.
corda ur̃a aterrenis curis sursum ad dm̃ erigite. ũt sacri¬
ficiũ quoa dõ offerendũ mihi obtulistis digne offqrt u&¬
leam. Respondet popłe. habemꝰ ad dñm. Qua si dicatis
Corda nr̃a ut precipis crecta habemus ad dñm ut suscipe¬
re dignet᷑ uotũ nrm̃. bortatur iterũ soratias agamis
ab illo prestitis. Respondet popłe. & affirmat dicens.
firmat sac̃dos popłi uocẽ. & conuertit seaddm̃ patrem di¬
cens. Uere dignũ. & iustũ ẽ .i. sicut popłs tuus respondit
tibi gr̃as agere.. Dignũ & iustũ et equũ idipsũ ẽ. Saluta¬
ignũ cẽ & iustũ ut dõ grãe rependant᷑. int̃ misso
popło cuilequebat᷑. iã conuertit se sac̃dos addm̃ patrẽ. et
tã quã adp̃sentẽ incipit loqui dicens. nos tibi grãs agere
& hoc non ad horã sed semꝑ. Id est om̃i tempr̃. & inꝓsperif & in

Expanded text:
et evangelicis praeceptis sufficienter instructi et confirmati, et evangelicis praeceptis sufficienter instructi et confirmati, corda vestra a terrenis curis sursum ad Dominum dirigite, ut sacrificium, quod Deo offerendum mihi obtulistis, digne offerre valeam. Respondet populus: Habemus ad Dominum, quasi dicat: Corda nostra, ut praecipis, erecta habemus ad Dominum, ut suscipere dignetur votum nostrum. Hortatur iterum: Gratias agamus ab illo praestitis. Respondet populus et affirmat, dicens:firmat sacerdos populi vocem, et convertit se ad Deum patrem, dicens: Vere dignum et justum est, id est, sicut populus tuus respondet, tibi gratias agere dignum, justum, et aequum idipsum est; Salutadignum esse et justum, ut Deo gratiae rependantur, intermisso populo, cui loquebatur, jam convertit se sacerdos ad Deum Patrem, et tanquam ad praesentem incipit loqui, dicens: Nos tibi gratias agere, et hoc non ad horam, sed semper, id est, omni tempore, et in prosperis et in
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ corpus habuit. ñ simulatũ. Et sicut linũ ꝑmultos sudo¬
res ꝑuenit ad candorẽ. ita iħo xxp̃s muͥtis affectatus passionib.
migrauit ab hoc scło. & ad candorẽ resurrectionis atq in mor¬
talitalitas ꝑductus ẽ. Ita gͦ qͥ corpus xp̃i inse recipere. deside¬
rant. ꝑmultos bonꝙe. operũ labores. & ꝑ castitatẽ: mentis &
corporis deb& se reddere mundũ atq candidũ.i
Quod ita plicari deb& ut nec iniciũ. nec finis appareat. sicut etiã
sudariũ in sepulchro dñi inuentũ ẽ. Sudariũ ẽ ligamentũ ẽ¬
capitis. Ecaput diuinitas de signatur. qr caput xp̃i ds̃. In uo¬
lutio autẽ hoc significat. quia xp̃c qui inhumanitate habuit
iniciũ nascendo. & finẽ moriendo. indiuinitate. neutrũ
horũ sed semꝑ eẽ hab&. Dicit sac̃dos collectã suꝑ oblatã.
corda. hortatur enĩ sacerdos popłm tãquã dicat. Iimapłicis

Expanded text:
verum corpus habuit, non simulatum. Et sicut linum per multos sudoverum corpus habuit, non simulatum. Et sicut linum per multos sudores pervenit ad candorem, ita Jesus Christus multis affectus passionibus migravit ab hoc saeculo, et ad candorem resurrectionis atque immortalitatis perductus est. Ita ergo, qui corpus Christi in se recipere desiderat, per multos bonorum operum labores, et per castitatem mentis et corporis debet se reddere mundum et candidum. Quod ita plicari debet, ut nec initium, nec finis appareat, sicut etiam sudarium in sepulcro Domini inventum est. Sudarium est ligamentum capitis. Per caput divinitas designatur, quia caput Christi Deus. Involutio autem hoc significat, quia Christus, qui in humanitate habuit initium nascendo, et finem moriendo, in divinitate neutrum horum, sed semper esse habuit. Dicit sacerdos collectam super oblata,corda. Hortatur enim sacerdos populum, tanquam dicat: Jam apostolicis
Abbreviated transcription (Latin):
tuisse popłm sine xp̃i passione. Utrũq gͦ mistet᷑ simul: ut
intellegat᷑ passione xp̃i mundũ saluatũ. & sine ea mundum
ñ potuisse saluari. Quod aut̃ sacerdote oblationẽ suscipien¬
te derus dõ laudes interim ꝑsoluit ad imirationẽ popłi
isrł sumptum c̃. qui oblationẽ & uota cũ laude modulatio¬
ruis dõ offerre consuent. Post oblationẽ ponitur incensũ
tabilis inc̃spectu tuo Luibus expletis. conuertit sacerdos
ad populũ. poscens ut uingant p̃cessuas p̃cibus eiꝰ & mere¬
atur exaudiri ꝓsalilte illorum: Hoc aut̃ dicendũ est asacer¬
dote cũ silentio. Orate ꝓme fr̃s. ut mecũ parit̃ & ur̃m
sacrificiũ acceptũ sit dño. Adclinans ergo se popłs orare.
ponit᷑ corpus dominicũ ñ aliud quã linteũ ẽẽ oportet. qm̃
ioseph linteũ mundũ legit᷑ enus se. ubi corpus dominicum
inuoluit. Nã & linũ purũ germen ẽ t̾rȩ. & dñs purũ. &

Expanded text:
tuisse populum sine Christi passione. Utrumque ergo miscetur simul, ut tuisse populum sine Christi passione. Utrumque ergo miscetur simul, ut intelligatur, passione Christi mundum salvatum, et sine ea mundum non potuisse salvari. Quod autem sacerdote oblationem suscipiente, clerus Deo laudes interim persolvit, ad imitationem populi Israel sumptum est, qui oblationes et vota cum laude modulationis Deo offerre consueverat. Post oblationem ponitur incensum tabilis in conspectu tuo. Quibus expletis, convertit se sacerdos ad populum, poscens ut jungant preces suas precibus ejus, et mereatur exaudiri pro salute illorum. Hoc autem dicendum est a sacerdote cum silentio: Orate pro me, fratres, ut meum pariter et vestrum sacrificium acceptum sit Domino. Acclinans ergo se populus, orarerponitur corpus Dominicum, non aliud quam lineum esse oportet, quoniam Joseph linteum mundum legitur emisse, ubi corpus dominicum involvit. Nam et linum, purum germen est terrae: et Dominus purum et
Abbreviated transcription (Latin):
sesigno crucis płs munire festinat. ut qđ ex diuinis eloquus
adsalutẽ percepit. signatũ sigillo crucis. atq mimitũ ꝑ ma¬
neat. neamentib eꝙ diabolioa fraude euacuari ualeat.
Post recitatũ eugłm iterũ sac̃ dos popłm salutat. orans in cordib
collecta inter egłmet offerendã nondicatur. apud gre
intentionẽ suã offerunt. quatin illor blatio accepta sit
dño. Deinde sequit᷑ offerenda quȩ in hoc nomen accepit.
qđ tunc płs sua munera offerat : Sequuntur uers auer¬
tendo dicti qđ in offerenda reuertant᷑ dũ repetit᷑ uffe¬
renda suscipit interi sacerdos apło oblata. ut ipse qui
est inter dm et ipsũ płm mediator. preces eorũ et uota
offerat. Inqua oblatione a qua miscct᷑ uino Fuinũ signi
ficat᷑ xp̃s. ꝑ aquã aut płs. Et suiinũ offet sine aqua i¬
detur significare qđ passio xp̃i nil profuerit generi hu¬
mano. Siaut aqua sine uno uidet᷑ significare saluari po¬

Expanded text:
se signo crucis populus munire festinat, ut quod ex divinis eloquiis ad salutem percepit, signatum sigillo crucis, atque munitum permaneat, ne a mentibus eorum diabolica fraude evacuari valeat. Post recitatum evangelium iterum sacerdos populum salutat, orans in cordibus collecta inter evangelium et offerendam non dicatur, apud Graecintentionem suam offerunt, quatenus illorum oblatio accepta sit Domino. Sequitur deinde Offerenda, quae inde hoc nomen accepit, quod tunc populus sua munera offerat. Sequuntur Versus, a vertendo dicti, quod in offerenda revertantur, dum repetitur offerenda. Suscipit interim sacerdos a populo oblata, ut ipse, qui est inter Deum et ipsum populum mediator, preces eorum et vota Domino offerat. In qua oblatione aqua miscetur vino. Per vinum signi per aquam autem populus; et si vinum offertur sine aqua, videtur significare quod passio Christi nihil profuerit generi humano: si autem aqua sine vino, videtur significare salvari po
Abbreviated transcription (Latin):
hic nominatĩ expͥmunt᷑. sed & om̃iũ quorũ nec numerũ nec
nomina scire possumꝰ .&. tam̃ ꝑfidẽ si his p̃cipuis pie adhere¬
mꝰ etã illis inhorũ cõmunione copulati sumꝰ. Quorũ meritis.
&cetr̃. Propt᷑ merita nãq & int̾cessionẽ iustorũ dñs miseret᷑
ut in om̃ib siue ꝓsperis siue ad uersis ꝓtectionis eꝰ muniant᷑¬

Expanded text:
hic nominatim exprimuntur, sed et omnium, quorum nec numerum, nec nomina scire possumus, et tamen per fidem, si in his praecipuis pie adhaeremus, etiam illis in horum communione copulati sumus. Quorum meritis, etc. Propter merita namque et intercessionem justorum Dominus miseretur, ut in omnib
Abbreviated transcription (Latin):
et regnat. & cetera. ammonet płm ut eredat filiũ dĩ
uiueri. et regnare sẽꝑ sine intio &sine tͥmino. et unaͣ
potestatt̃ hbere equalit᷑ cũ patre et spuscõ atq una substan¬
tiã
A men uero confirmatio est orationis apło Int̃ p̃tãt enĩ uere
credimus sicut dicis. filiũ uidelic& dĩ ante om̃a scła.
& inp̃senti & infuturo regnare cũ patre. & spũ scõ.
et regnũ. ac potestatẽ eiꝰ nullo fine concludi. De inde.
sequit᷑ lectio apłica ante eugłm. ñ causa dignitatis.
ente aut subdia cono a postolicã lectionẽ. uerso or¬
mundum grͣafidei illuminatũ non solũ ameridie
inseptentrione sed etiã aboriente in occidente᷑. No¬
mine eni orientis et occidentis om̃a climata mun¬
di copͣhendunt᷑. eo qđ tot diebus solsua pͣsentia ea il¬
lustret sicͣt ibi. uenient ab oriente. et occidente.
Post modũ cantat᷑ responsorium. dictũ qđ a capite

Expanded text:
et regnat, admonet populum, ut credat Filium Dei et regnat, admonet populum, ut credat Filium Dei vivere et regnare semper sine initio et sine termino, et unam potestatem habere aequaliter cum Patre et Spiritu sancto, atque unam substantiam. Amen vero confirmatio est orationis a populo. Interpretatur enicredimus sicut dicis, Filium videlicet Dei ante omnia saecula, et in praesenti, et in futuro regnare cum Patre et Spiritu sancto, et regnum ac potestatem ejus nullo fine concludi. Deinde sequitur lectio apostolica ante Evangelium, non causa dignitatis, ente autem subdiacono apostolicam lectionem, verso ormundum gratia fidei illuminatum, non solum a meridie in septentrionem, sed etiam ab oriente in occidentem. Nomine enim orientis et occidentis, omnia climata mundi comprehenduntur, et quod tot diebus sol sua praesentia ea illustret, sicut ibi: Venient ab oriente et occidente . Postmodum cantatur responsorium, dictum, quod a capite
Abbreviated transcription (Latin):
se dicendo pax uobis. et eisde̾ a postolis eandẽ salutati
traueritis salutate eã dicentespax huic domui: Me¬
salutatione utunt᷑ domũ dĩ salutantes ubi om̃s oport&
filios eeͣ pacis ut salutatiꝰ pacissuꝑ eos requies cens. et
salutantibus et salutatis possit eẽ fructuosa. Deinde
dicit orem. inuitans secupłm ut simul orent: Quaꝓp¬
ter adclinis debetet̃ płsusq quo sacerdos incipi at dice
ne. eo qđ ex auctoritate diuinarũ scripturarũ sit colleo¬
ta quȩ in ȩccłã legunt᷑. sicut ẽ illa de trib pueris. ł
qđ eoc multis sermonib una colligat᷑ oratio. siuea collec¬
tione. ł societate popłi dicit᷑. quitunc inunũ concur¬
rens colligit᷑. Ideo aũt in om̃ib: collectis intͣponitur
tre. intellegamꝰ intellegam ꝑ filiũ eius nos accipere.
cius hercilitas sum ꝓ ipsũ ergo hostiã laudis atq
orationis offerim quiꝑ mortẽ ipsiũ reconciliati siun
cũ inimiciessem. Dicins uero sacerdos qui tecũ uiuit.

Expanded text:
se dicendo: Pax vobis, et eisdem apostolis eamdem salutatioem aut domum intraveritis, salutate eam, dicentes: Pax huic domui . Mesalutatione utuntur, domum Dei salutantes, ubi omnes oportet filios esse pacis, ut salutatio pacis super eos requiescens, et salutantibus et salutatis possit esse frutuosa. Deinde dicit, Oremus, invitans secum populum, ut simul orent. Quapropter acclivis debet esse populus usquequo sacerdos incipiat dicerene, eo quod ex auctoritate divinarum Scripturarum sint collecta, quae in Ecclesia leguntur, sicut est illa de tribus pueris; vel quod ex multis sermonibus una colligatur oratio; sive a collectione vel societate dicitur populi, qui tunc in unum concurrens colligitur. Ideotre, intelligamus per Filium ejus nos accipere, cujus haereditas sumus. Per ipsum ergo hostiam laudis atque orationis offerimus, qui per mortem ipsius reconciliati sumus, cum inimici essemus. Dicens vero sacerdos: Qui tecum vivit
Abbreviated transcription (Latin):
de signatur qui corda qui tangit ad amore dilecti¬
onis inflaminat ita et ꝑaquilone quidur et frigiđẽ
di ab oł intellegit᷑ qui eos quos possidet ab amoreba¬
ritatis atq dilectionis torpentes et frigidos red¬
ditđ em̃ per aquilont᷑ diaboł designet᷑. osten¬
dit propbeta dicens olucifer qui dicebas incorde
tuo sedebo in lateribus aquilonis et rłqua. Oru¬
cem infronte ponit dia conꝰ. adnuntiatur ubauit ẽ
eius corde pellat᷑. Salutat & popłm dicens dñs uobiscũ. quatins
corda illoꝵ amundanis cogitationib dñs emunda. & ad suscipi¬
endai uerba salutifera aperire dignacur. Ad cuius salutationẽ
pls̃ crucẽ in frontib ponit. ut amalis cogitationib corda sua
emund&. ut ad intellegenda uerba salutis pura maneant.

Expanded text:
morem dilectimorem dilectionis inflammat: ita et per aquilonem, qui durus et frigidus est, diabolus intelligitur, qui eos quos possidet, ab amore charitatis atque dilectionis, torpentes et frigidos reddit. Quod enim per aquilonem diabolus designetur, ostendit Propheta, dicens: O Lucifer, qui dicebas in corde tuo: Sedebo in lateribus aquilonis, et reliqua . Crucem in fronte ponit diaconus, annuntiaturus verba vitae, ejus corde pellatur. Salutat et populum, dicens: Dominus vobiscum, quatenus corda illorum a mundanis cogitationibus Dominus emundet, et ad suscipienda verba salutifera aperire dignetur. Ad cujus salutationem populus crucem in frontibus ponit, ut a malis cogitationibus corda sua emundet, ut ad intelligenda verba salutis pura permaneant.
Abbreviated transcription (Latin):
dare cognouinius. huius modi uocȩ laudationis creditũẽ
dm̃ delectarpͥ tloo quoq ideo canimꝰ. ut eundẽ dm̃ nos
colere int̾ra ostendamꝰ. qͥ a iã colit᷑ ab angłis incęlo.
Ithoc ante lectionẽ. cugłicã acantore imponit᷑. ut lau¬
det᷑ ab om̃ib cuius gr̃a saluant᷑ om̃s. quasidicat : qr
uerba eugłii salutẽ conferentia mooxaudituri estis.
laudate dm̃. cuius beneficio hanc grãm ꝑcipere meru¬
istis. Defertur eugłm ad analogiũ p̃cedentib cereis.
ut ostendat᷑ gr̃a ipsius mundũ illuminatũ. Terba
eugłu leuita ꝓnuntiaturͦ contra septentrionẽ ficiem
uertit. ut ostendat uerbũ dĩ & ad nuntiꝰonẽ sp̃s scĩ
contra eũ dirigi qͥ semꝑ spipituscõ contrarius eocistit.
et in nullo ei cõmunicat. Quos enim spͣs sõs qui est dͣs
ad sidẽ colligere desiderat. diaboł disꝑgere ab
unitate eołe. et integritate fidelaborat Iic ut
cniͣ ꝑaustrũ quiuent᷑ est calid̃ oclenit flat sp̃s sẽs¬

Expanded text:
dare cognovimus, hujusmodi voce laudationis creditum est Deum delectari. Hoc quoque ideo canimus, ut eumdem Deum nos colere in terra ostendamus, qui etiam colitur ab angelis in coelo, et hoc ante lectionem evangelicam a cantore interponitur, ut laudetur ab omnibus, cujus gratia salvantur omnes, quasi dicat: Quia verba Evangelii salutem conferentia mox audituri estis, laudate Dominum, cujus beneficio hanc gratiam percipere meruistis. Defertur evangelium ad analogium, praecedentibus cereis: ut ostendatur gratia ipsius mundum illuminatum. Verba Evangelii levita pronuntiaturus, contra septentrionem faciem vertit, ut ostendat Verbum Dei et annuntiationem Spiritus sancti contra eum dirigi, qui semper Spiritui sancto contrarius existit, et in nullo ei communicat. Quos enim Spiritus sanctus, qui est Deus, ad fidem colligere desiderat, diabolus dispergere ab unitate Ecclesiae et integritate fidei laborat. Sicut enim per austrum, qui ventus est calid
Abbreviated transcription (Latin):
beona ans tełĩ sicut angłs adbeata mariã. haue grã
plena dĩs tecũ: & sicut ad gedeonẽ similit̃ angliꝰ salutando
disbro. eñs tecũ uroꝵ fortissime. Pluraliter aut Ao
uilibro rutbi legit᷑ boo⁊ salutando dixisse messoribe
ooniss inuenit̃ salutasse asa regẽ uida cũ exercitu
rostel isa resilutando orat et orando refalutat
cũspũtuo ut officiũ sub secuturũ spualit̃ totũ fiersin¬
tellegat᷑. Et bene dñs eũ spũ hominis et̃ optat. quid ui

Expanded text:
ngulariter, sicut angelus ad beatam Mariam: Ave, gratia plena, Dominus tecum : et sicut ad Gedeonem similiter angelus salutando dixit: Dominus tecum, virorum fortissime : Pluraliter, sicut in libro Ruth legitur Booz salutando dixisse messoribusDeo missus, invenitur salutasse Aza regem Juda cum exercitu ta, et ipsa resalutando orat, et orando resalutat: cum spiritu tuo, ut officium subsecuturum spiritaliter totum fieri intelligatur. Et bene Dominus cum spiritu hominis esse optatur, quia i
Abbreviated transcription (Latin):
hoc facto qđ misertus sit dñs om̃ps mundo ĩ meridie. & septen¬
trione. Ideo aut̃ kyrrieeł. & latini grece. & grecꝥlatine
ꝓferunt. qr & illꝙ̃ quedã greca honestius quã latina. & quȩdã
latina melius quã greca sonant. et ut unũ eiꝰ populũ nos eẽ
ostendam᷑. unũq dm̃ utrumq populũ credere. Kyrrie
dñe. cleison. miserere. Xp̃e eleison.i. xp̃e qͥ esuncts
non oleo uisibili. sed plenitudine diuinitatis miserere. Nã
crisma dicit᷑ unctio. Incipit deinde sac̃dos głã in eacelsis
dõ ymnũ innatiuitate dñi saluatoris. abangłis decanta¬
tum. sedbeato ylario pictauensi postea auctũ & consũmatũ
Et hoc ipsũ ad imtationẽ angłoꝵ. ut ostendamꝰ nos eimdẽ.
dm̃ colere int̾ris quẽ & angł uerant᷑ in cęlis. Lostea dicit
sac̃ dos dñs uobiscũ. salutans popłu. & orans ut dñs sit cũ illis

Expanded text:
hoc facto, quod misertus sit Dominus omnipotens mundo, in meridie et septenhoc facto, quod misertus sit Dominus omnipotens mundo, in meridie et septentrione. Ideo autem Kyrie eleison et Latini Graece, et Graeci Latine proferunt, quia et illorum quaedam Graeca honestius quam Latina, et quaedam Latina melius quam Graeca sonant, et ut unum ejus populum nos esse ostendamus, unumque Deum utrumque populum credere, Kyrie, Domine, eleison, miserere. Christe, eleison, id est, qui es unctus non oleo visibili, sed plenitudine divinitatis, miserere. Nam chrisma dicitur unctio. Incipit deinde sacerdos: Gloria in excelsis Deo, hymnum in nativitate Salvatoris ab angelis decantatum: sed a beato Hilario Pictaviensi postea auctum et consummatum, et hoc ipsum ad imitationem angelorum, ut ostendamus nos eumdem Dominum colere in terris, quem et Angeli venerantur in coelis. Postea dicit sacerdos: Dominus vobiscum, salutans populum et orans, ut Dominus sit cum eis,
Abbreviated transcription (Latin):
non habet. Induit dia condalmaticã insimilitudinem
crucis. ut quiminist᷑ uͣbi xp̃i passione illiu ad memoria
reuocans. sieͣt xp̃c crucifixus ẽ prosalute mundi. ita
is minist᷑ u̾bi ipsiũ semet ipsũ uitlis. et concupiscentus
crucisigere non obliuiscat᷑ pro amore redeptoris. d
eadẽ uestis canditate᷑ habet. ostendit ministrũ xp̃i can
pͣ̃dicandi meeła retinet. Habet et coccineas uirgulas.
sanguint᷑ xp̃iprosalute mundi effusũ declarantes
ct cedentib ad altare ministris. in medio eorũ ꝓpt̃ debitũ¬
honorẽ eugłm xp̃i defert᷑ tãquã ꝑsona p̃potens. p̃ceden¬
dũ qͥ erat intenebris peccatõ. illuminatũ. Quod aut̃ eadõ
ꝓcessio eugłti ab australi parte fit in plagã septentrionalẽ
aquo loco ipse saluator uenit sicut scriptũ ẽ. ds̃ ab austro
ueniet. Cantore incipiente kyrrieeł. collocant᷑ cerei in
ordine. a parte australi inseptentrionẽ abacolito. ostendente

Expanded text:
non habet. Induit diaconus dalmaticam in similitudinem non habet. Induit diaconus dalmaticam in similitudinem crucis, ut qui minister verbi Christi, passionem illius ad memoriam revocans, sicut Christus crucifixus est pro salute mundi, ita et minister verbi ipsius semetipsum vitiis et concupiscentiis crucifigere non obliviscatur, pro amore Redemptoris. Quod eadem vestis candiditatem habet, ostendit ministrum Christi cium praedicandi in Ecclesia retinet. Habet et coccineas virgulas, sanguinem Christi pro salute mundi effusum declarantes. Praecedentibus ad altare ministris, in medio eorum propter debituhristi defertur, tanquam persona praepotentis, praecedendum, qui erat in tenebris peccatorum, illuminatum. Quod autem eadem processio evangelii ab australi parte fit in plagam septentrionalem,a quo loco ipse Salvator venit, sicut scriptum est - Deus ab austro veniet . Cantore incipiente, Kyrie eleison, collocantur cerei in ordine a parte australi in septentrionem ab acolyto, ostendente
Abbreviated transcription (Latin):
do ꝑtota ebdomada curã corporis morituri indesinent᷑ egit.
eodie cura animȩ in ꝑpetuũ uicturȩ agere curet Primo
omniũ dicit᷑ antiphona ad introitũ. Antiphona ex grico m¬
t̃p̃tat᷑ uox reciproca in latinũ. duob: alt̾natĩ psallentib:
ordine cõmutato siue deuno ad unũ. qđ gen̾psallendi
griti inuenisse trãdunt᷑. Quȩ ideo ad introitũ drͣ. quia
ꝑhanc introim ad officium diuinũ. sict ꝑ introitũ hostu
ad secreta dom einde imponit᷑ gła patri et filio. et
spiu sc̃o quȩ u̾ba ad diuisione psalmoꝵ qui prius indiffe¬
rent᷑ canebant᷑. beat ieronim damaso papa petente cõpo¬
suit. sed cũ nequaquã id sufficer&. pͣdicto apłico iteru
suggerente addidit adhuc sieͣt erat in principio et ceta
es hoc ad nutũ diaconi agit cantor sict et kirieleison.
quia adhoc inministeriũ admittit᷑. ut officiũ integre
ꝑ agipossit. qm̃p̃s bit sine diacono nom habet. officium

Expanded text:
 totam hebdomadam curam corporis morituri indesinenter egit, eo die curam animae in perpetuum victurae agere curet. Primo omnium dicitur antiphona ad introitum. Antiphona ex Graeco interpretatur vox reciproca in Latino, duobus alternatim psallentibus, ordine commutato, sive de uno ad unum. Quod genus psallendi Graeci invenisse traduntur: quae ideo Ad introitum dicitur, quia per hanc introimus ad officium divinum, sicut per introitum ostii ad secreta domus. Deinde imponitur: Gloria Patri et Filio et Spiritui sancto. Quae verba ad divisionem psalmorum, qui prius indifferenter canebantur, beatus Hieronymus, Damaso papa petente, composuit. Sed cum nequaquam id sufficeret, praedicto apostolico iterum suggerente, addidit adhuc: Sicut erat in principio, etc. Et hoc ad nutum diaconi ait cantor, sicut et Kyrie eleison, quia ad hoc in ministerium admittitur, ut officium integre peragi possit. Quoniam presbyter sine diacono nomen habet, officium
Abbreviated transcription (Latin):
mentis intentus. salutifera eugłii uerba ardenti affectu
suscipiat. Quod aut̃ pͦpłs dominico die. siue sollẽpnitatum
adȩccłam c̃fluit. ad imitationẽ ifrahelitici populi fieri¬
escere iubebat᷑. ñ tam̃ ameditatione legis. Sic enĩ apłs
ait. Moyses hab& insingulis ciuitatib qͥ eũ ꝑsingula
sabbata p̃dicent ĩ sinagogis. unde & canticũ moysi per
om̃e sabbatũ in eccła recitare mos ecłasticus consueuit.
& qđ illi faciebant insabbato qͥ primus apud illos ĩ diebus
ebdomadis abebat᷑. qm̃ ĩ ipso requieuit ds̃ ab operib suis.

Expanded text:
mentis intentus, salutifera Evangelii verba ardenti affectu mentis intentus, salutifera Evangelii verba ardenti affectu suscipiat. Quod autem populus Dominico die, sive solemnitatum, ad ecclesiam confluit, ad imitationem Israelitici populi crediescere jubebatur, non tamen a meditatione legis. Sic enim ait Apostolus: Moyses habet in singulis civitatibus, qui eum per singula sabbata praedicent in synagogis . Unde et canticum Moysis per omne sabbatum in Ecclesia recitare mos ecclesiasticus consuevit. Et quod illi faciebant in sabbato, qui primus apud illos in diebus hebdomadis habebatur, quoniam in ipso re
Abbreviated transcription (Latin):
sanguinẽ suũ. hoc facite ĩmeã cõmemorationẽ. hoc ẽ
in memoriã passionis meȩ. Tamquã diceros. Quod ꝓ
primus omniũ antiochia dicit᷑ celebrasse. inquatres
tantũ modo orationes initio fidei ꝓferebantur. incipien¬
non p̃sumens. p̃ces & oblationes quas dño omnipotenti of.¬
serre desiderant. ꝑ ministeriũ & orationẽ sac̃dotis ad dm̃
transmit tͣt. quẽ mediatorẽ int̃scła illũ eẽ. cognoscimis
confidens ꝑ eiꝰ orationẽ. atq in t̃cessionẽ amalis om̃ib libe.¬
rari. atq creatori suo reconciliari. & ĩ om̃ib corroborari.
Nel missa ut isidorus dicit. dicta ẽ ab emittendo. Tempor̃ enĩ
qͦ sac̃dos incipit consecrare corpus dominicũ dicendum ẽ
adiacono post eugłm. siquis catecummꝰ ẽ ꝓcedat foras. &
tius cando & psallendo. quatinus dulcedo suauitatis corda
audientiũ prius demulceat. & sic post modulationẽ.
suauis cantilenȩ. inspiritalib rebus popłs ꝑ conpunctionẽ

Expanded text:
 Hoc facite in meam commemorationem , hoc est, in memoriam passionis meae. Tanquam diceret, quod pro primus omnium Antiochiae dicitur celebrasse. In qua tres tantummodo orationes in initio fidei proferebantur, incipiennon praesumens, preces et oblationes, quas Deo omnipotenti offerre desiderat, per ministerium et orationem sacerdotis ad Deum transmittat, quem mediatorem inter se et illum esse cognoscit, confidens per ejus orationem atque intercessionem a malis omnibus liberari, atque creatori suo reconciliari et in omnibus corroborari. Vel missa, ut Isidorus dicit, dicta est ab emittendo. Tempore enim quo sacerdos incipit consecrare corpus Dominicum, dicendum est a diacono post Evangelium: Si quis catechumenus est, procedat foras. Ettius canendo et psallendo, quatenus dulcedo suavitatis corda audientium prius demulceat, et sic post modulationem suavis cantilenae in spiritualibus rebus populus per compunctionem
Abbreviated transcription (Latin):
sacram̃tũ .i. sacrũ signũ ẽ. Ab his ꝑsonas dant᷑ oscula
nutuo ĩ ȩcła que nullĩ titillanẽ libidinose suggestionis
cogunt excitare. Sergius papa constituit᷑ tẽpor̃ con¬
fractionis dominici corporis: agnusdĩ aclero & populo de¬
cantet᷑. Triforme ẽ corpus xp̃i. eorũ scilic& qͥ gustauer̃
mortẽ. & morituri sunt. Primũ scilic& scm̃ & imma¬
culatũ qđ sumptũ ẽ ex maria. alterũ qđ ambulabat
ĩ t̾ra. tertiũ qđ iacet in sepulchris. ꝑ particulã oblatȩ¬
missȩ incalicẽ. ostenditur corpus xxp̃i qđ iã resurrexit.
amortuis. ꝑ cõmestã a sac̃ dote uł apopulo. ambulans
adhuc suꝑ terrã. ꝑrelictã ĩ altari usq ad finẽ missȩ.
iacens insepulchris usꝙ ad sinẽ. scłi. X.x.x.u.

Expanded text:
sacrum signum est. » Ab his personis dantur oscula mutuo in Ecclesia, quae nullius titillationem libidinosae suggestionis cogunt excitare. Sergius papa constituit, ut tempore confractionis Dominici corporis, Agnus Dei, a clero et populo decantetur. Triforme est corpus Christi, eorum scilicet qui gustaverunt mortem, et morituri sunt. Primum scilicet sanctum et immaculatum, quod sumptum est ex Maria. Alterum, quod ambulat in terra. Tertium qmissae in calice ostenditur corpus Christi qui resurrexit a mortuis; per comestam a sacerdote vel a populo, ambulans adhuc super terram; per relictam in altari usque in finem missae, jacens in sepulcris usque in fi
Abbreviated transcription (Latin):
dentẽ. Cantores more leuitarũ qͥ om̃ia necessaria tab¬
naculi ꝓuidebant querunt aquam ad fontẽ & seruant
eã cooꝑtã usq ad tepus sacrificii. & tunc eã mundã offe¬
runt. Sixtus ꝑꝑ constituit ad iectionẽ illam primeuo

Expanded text:
dentem. Cantores, more Levitarum, qui omnia necessaria tabdentem. Cantores, more Levitarum, qui omnia necessaria tabernaculi providebant, quaerunt aquam ad fontem, et servant eam coopertam, usque ad tempus sacrificii, et sic eam mundam offerunt. Sixtus papa constituit adjectionem illam primaevo
Abbreviated transcription (Latin):
animus adnaturã eoccellentiorẽ se conuertere .l. addm̃.
Post laborẽ & opus ministerũ pontifex ascendit sca̾em
in memoria ascensionis dominice & sedent cũ eo quibus
tur menbra xp̃i inpace. quiescentia. ꝑ eos quistant incerta¬
mine posita: Cantor sine aliqua necessitate tenet tabu¬
las. ꝓpt̃ illud. laudent nomen cius inchoro. &. rłqͣ staet
iubilatio quã sequentiã uocant. illud tẽpus significat ꝗdo
ñ erit necessaria. locutio uerborũ. sed sola cogitatione
mens menti monstrabit quod retinet inse Anastasius
papa instituit. ut quotiens cũq euangbn legit᷑ sacerdotes
non sederent. sed cirtum starent. Diaconꝰ portat t̃uan¬
głm insinistro brachio ꝑ qđ significat᷑ tẽporalis uita.
ubi p̃dicari euangłm necesse ẽ. duo cerei qui portant᷑
ante euangłm. legẽ & ꝓphetas designant p̃cessisse ad¬

Expanded text:
animus ad naturam excellentiorem se convertere, id est, ad Deum. animus ad naturam excellentiorem se convertere, id est, ad Deum. Post laborem et opus ministerii pontifex ascendit sedem, in memoriam ascensionis Dominicae, et sedent cum eo, quibus ntur membra Christi in pace quiescentia: per eos qui stant, in certamine posita. Cantor sine aliqua necessitate tenet tabulas propter illud: Laudent nomen Domini in choro, et reliqua. Haec jubilatio, quam sequentiam vocant, illud tempus significat, quando non erat necessaria locutio verborum, sed sola cogitatione mens menti monstrabit, quod retinet in se. Anastasius papa instituit, ut quotiescunque Evangelium legitur, sacerdotes non sederent, sed circumstarent  Amal., curvi starent. Diaconus portat evangelium in sinistro brachio, per quod significatur temporalis vita, ubi praedicari Evangelium necesse est. Duo cerei, qui portantur ante evangelium, legem et prophetas designant praecessisse ad
Abbreviated transcription (Latin):
pax quãtis com̃dauit dicens inquãcũq: domũ intraueri¬
tis. dicite pax hiuc domui. Altare corda electoꝵ signisi¬
cat Deinde in memoriã passionis xpͣi dicunt cantores
uersũ despalterio Psalteu inferui ꝑcutit᷑. superius rebo¬
at. & passio xpͣi ab inferiori parte habet ꝑcussura. a supe¬
riore dulcedint᷑ resurrectionis. hinc osculat᷑ eugłm.
in quo duo płi ad pacẽ redeunt. De inde transit ad dexte¬
postquã resurrexit. Sia coni postea stant in ordine. ut
illud. siquis uult post me uenire. Cpiscopo ascendente
gulis donis. Iotest &sĩplicit intellegi dispositio cereoꝵ
exredit curs circa altare ministrandi: Telesphor na¬
tione grec ȩxanachorita constituit ut ymn diceret᷑
angelic ante sacrisiciũ. Simachu post tel cospoꝵ xl¬
constituit ut om̃i die dominico & natalicus martyrũ idem
ymnus cantarorur. Ad orientẽ oramus. ut admoneat᷑

Expanded text:
avit Dominus, dicens: In quamcunque domum intraveriavit Dominus, dicens: In quamcunque domum intraveritis, dicite: Pax huic domui . Altare corda electorum significat. Deinde in memoriam passionis Christi, dicunt cantores versum de psalterio. Psalterium inferius percutitur, superius reboat: et passio Christi ab inferiori parte habet percussuram, a superiori dulcedinem resurrectionis. Hinc osculatur Evangelium, in quo duo populi ad pacem redeunt. Deinde transit ad dextepostquam resurrexit. Diaconi postea stant in ordine, ut illud: Si quis vult post me venire, etc. . Episcopo ascendente gulis donis. Potest et simpliciter intelligi dispositio cereorum expeditus cursus circa altare ministrandi. Telesphorus natione Graecus ex anachorita, constituit ut hymnus diceretur angelicus ante sacrificium. Symmachus post Telespconstituit ut omni die Dominico et natalitiis martyrum idem hymnus cantaretur. Ad orientem oramus, ut admoneatur
Abbreviated transcription (Latin):
mos adhucretinet᷑ inuigilia pasche et pente costes. Proce¬
dens pontifex in ꝑsona xp̃i. ducit secũ prophetas .i. diaco¬
nos qui adnuntiant exeugło futura uita. et sapientes
÷ subdiaconos. quisciunt uasa dñi disponere. et quđ pri¬
moferendũ sit. quđ posterui. et scribas .i. acolitos qui ac¬
cendunt corda sideliũ exscriptura Procedit inturibulo
timiama qđ significat corꝓplenũ odore bono. Post quã
p̃sentat ẽ ȩcłȩ. indinat stat in ex ẽplũ humilitatis xpͣi
quiritro stant. ut illud. pace mea douobis. pace relinquo
uobis Psentibus dat. absentib: relinqiđ. Hocẽ qđ solem
dicert. innuit ep̃s cantori. Qui mutat laude̾ de ueteri in
ia coni quasi chorus a postolor ũstant cũ eo humiliatret
dicunt dñe docenos orare. Inde uicissi .uͦ. dia coni altrin¬
sec uadunt osculari latera altaris. quo osculato. demonstrat᷑¬

Expanded text:
mos adhuc retinetur in vigilia Paschae et Pentecostes. Procemos adhuc retinetur in vigilia Paschae et Pentecostes. Procedens pontifex in persona Christi, ducit secum prophetas, id est, diaconos, qui annuntiant ex Evangelio futuram vitam; et sapientes, id est, subdiaconos, qui sciunt vasa Domini disponere, et quid primo ferendum sit, quid posterius; et scribas, id est, acolytos, qui accendunt corda fidelium ex scriptura. Procedit in thuribulo thymiama, quod significat corpus plenum odore bono. Postquam praesentatus est ecclesiae, inclinatus stat in exemplum humilitatis Christi,qui retro stant: ut illud, Pacem meam do vobis, pacem relinquo vobis . Praesentibus dat, absentibus relinquit; hoc est, quod solemus dicere: Innuit episcopus cantori, qui mutat laudem de veteri in tri, et 497 diaconi quasi chorus apostolorum, stant cum eo humiliati, et dicunt: Domine, doce nos orare . Inde vicissim duo diaconi altrinsecus vadunt osculari latera altaris. Quo osculato  Fort
Abbreviated transcription (Latin):
fortecadant scandalia depedib ligata sunt. Presputr
qui domi hostias immolat. sublimius incedit. Diaconus qui
dissimilis ẽ ep̃o ĩ suo officio. non ẽ necesse ut habeat dissimilia
scandalia. & ipse ligaturã hab&. qr suũẽ ire ad comitatũ.
Subdiaconus qͥ in aduitorio diaconi ẽ. & pene in eodẽ officio
necesse ẽ ut habeat dissimilia. scandalia. ne forte diaconus
estimaur. Ecandalia significant. qr p̃dicator neqꝙ cȩlestia
deb& abscondere. neq t̾renis inhare. Signõꝵ usus au&eri
testam̃to sũptusẽ. Inlibro numerꝙ̃. dix dñs moysi. fac
dinẽ.Officiũ missȩ addidit celestinus papa. & constituit.
ut psalmi dauid. el. ante. sacrificiũ psallerent᷑ antiphonatĩ
ex omnib. qđ ante ñ fiebat nisi tantũ epła pauli recitabat᷑
qr exc om̃ib psalmis excerper& antiphonas quȩ psallerent᷑
in officio missȩ. Lam antea ĩ choabat᷑ missa alectione. qui

Expanded text:
forte cadant sandalia de pedibus, ligata sunt. Presbyter, forte cadant sandalia de pedibus, ligata sunt. Presbyter, qui domi hostias immolat, sublimius  Amal., securius incedit. Diaconus, quia dissimilis est episcopo in suo officio, non est necesse ut habeat dissimilia sandalia: et ipse ligaturam habet, quia suum est ire ad comitatum. Subdiaconus, qui in adjutorio diaconi est, et pene in eodem officio, necesse est ut habeat dissimilia sandalia, ne forte diaconus aestimetur. Sandalia significant, quia praedicator neque coelestia debet abscondere, neque terrenis inhiare. Signorum usus, a Veteri Testamento sumptus est. In libro Numerorum dixit Dominus Moysi: Fac Officium missae addidit Caelestinus papa, et constituit, ut psalmi CL ante sacrificium psallerentur antiphonatim ex omnibus, quod antea non fiebat, nisi tantum epistola Pauli recitabaturquia ex omnibus psalmis excerperet antiphonas, quae psallerentur in officio missae: nam antea inchoabatur missa a lectione. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ineffabile. ñ qđ fari. sed qđ diffiniri ut ẽ nuninte possit.
tretia tiuo natione romanus ex parte yobio ut
legitur ingestis pontificalib. constituit sac̃ dotib. leuitisq
uestes sacras ĩusu cotidiano ñ uti nisi ȩcła. Ninc ieronimꝰ
in libro. xiiii. suꝑ ezechielem. Porro regio alterum
habitũ hab&. inministerio. alterũ ĩ usu. uitaꝙ cõmuni.
Sudario solemus tergere pituitã oculꝙ̃. & nariũ. atq
suꝑfluã saliuã decurrentẽ ꝑlabia. significat studiũ
mundane cogitacionis. Inmanu sinistra portatur. ut.
ostendat᷑ intemporali uita tediũ nos pati suꝑflui humo¬
ris. arietas scandalig̃e. uarietatẽ significat ministe¬
riorũ. Ipiscopi. & sac̃dotis. pene unũ officiũ ẽ. Et
qr nomine. & honore discernunt᷑. etiã & uarietate.
scandaliorum ut usib nr̃is error aufcratur. Ep̃s
hab& ligaturam in suis scandaliis. quã ñ hab&e pres¬
bit᷑. Ep̃i ẽ huc illucq discurrere ꝑ parechiam ne

Expanded text:
ineffabile, non quod non fari, sed quod diffiniri, ut est, minime possit. Stephanus natione Romanus ex patre Jobio, ut legitur in Gestis Pontificialibus, constituit sacerdotibus, levitisque vestes sacras in usu quotidiano non uti, nisi in Ecclesia. Hinc Hieronymus in libro XIV super Ezechielem. « Porro religio alterum habitum habet in ministerio, alterum in usu vitaque communi. » Sudario solemus tergere pituitam oculorum et narium, atque superfluam salivam decurrentem per labia: significat studium mundanae cogitationis; in manu sinistra portatur, ut ostendatur in temporali vita taedium nos pati superflui humoris. Varietas sandaliorum varietatem significat ministeriorum. Episcopi et sacerdotis pene unum officium est: at quia nomine et honore discernuntur, etiam et varietate sandaliorum, ut visibus nostris error auferatur. Episcopus habet ligaturam in suis sandaliis, quam non habet presbyter. Episcopi est huc illucque discurrere per parochiam: ne
Abbreviated transcription (Latin):
ab om̃ib suscipi. & uenerari. Quod uͦ feminalia ipsi sibi im¬
concupiscentia refrenare debere. de inde uirtutib sibi
Hanoauix dicuntur soleȩ.
Estautẽ genus calciam̃ti quo induuntur ministri ȩccłȩ.
subterius quidẽ solea muniens pedes aterra. superius uero
Significant aut̃ ministrũ uerbidĩ ñdebere t̾renis incũbere.
sed potius cȩlestib in hiare. & p̃dicationẽ suã nulli occulta¬
re. Post sandalias in ȩcłȩ uestim̃tis sequit᷑ ꝑhumerale quod
fit exlino purissimo. Elinum qđ ex t̾ra sumit᷑ & ꝑmultos
labores ad canditatẽ ducit. designat corp humanũ qđ
ex t̃ra constat. sict ergolinũ ꝑmultos labores ad cando¬
rẽ ꝑducitur. itacorphumanũ multis calamitatibus at¬
triti candidũ et purũ eẽ debet ab omĩ sorde peccatorũ.
Postra sequit poderis quȩ uulgo alba dr̃. significat autẽ

Expanded text:
ab omnibus suspici et venerari. Quod vero feminalia ipsi sibi imab omnibus suspici et venerari. Quod vero feminalia ipsi sibi imconcupiscentia refrenare debere; deinde virtutibus sibi Sandaliae dicuntur soleae. Est autem genus calceamenti, quo induuntur ministri Ecclesiae, subterius quidem solea muniens pedes a terra; superius vero, Significat autem ministrum verbi Dei non debere terrenis incumbere, sed potius coelestibus inhiare, et praedicationem suam nulli occultare. Post sandalias in Ecclesiae vestimentis, sequitur superhumerale, quod fit ex lino purissimo. Per linum quod ex terra sumitur, et per multos labores ad candorem ducitur, designatur corpus humanum, quod ex terra constat. Sicut ergo linum per multos labores ad candorem perducitur, ita corpus humanum multis calamitatibus attritum, candidum et purum esse debet ab omni sorde peccatorum. Postea