comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nitis dĩ ut nr̃a uellit esse merita quȩ suit
mu sit donaturus. Agit qui ppe ii nobis ut qđ
se patiatur. quȩ ex or cenda nõ ne glegenda do¬
uit ut & nos quo operi cores simus grẽ dĩphac
si quid in nobis ex nr̃a uideririus renissione lai¬
guescere ad illum ollicite recurramus quisa nat
om̃s linguores nros & redim& de interiu uitĩ
nr̃am. & cui cotidie dicimus ne inducas nos ui
tempttionẽ sedlibera nosamalo. QVΟRO¬
Sro fundiores uero difficilioresq partesur¬
cur ren num questionũ quas latius ꝑ tracti¬
runt qui here ticis restiterunt. sicut nõ aude¬
mus con temnere. ita nõ necerse habemꝰ adstru¬
ere qui ad confitendã gramdĩ cuius operihaȩ
dignationi nihil penitus sub trahondũ est saas
sufficere endimus quiquid scđm p̃dietas re¬
gulas apłice sedis non scripta docuerunt. ut
pror sus nõ opinemur catholicũ qđ oportui¬
erit p̃fixis sentenciis ese conoariũ. ExꝑLi¬

Expanded text:
bonitas Dei ut nostra velit esse merita quae sunt bonitas Dei ut nostra velit esse merita quae sunt t aeterna praemia sit donaturus. Agit quippe in nobis ut quod s patitur quae exercenda, non negligenda, donavit, ut et nos cooperatores simus gratiae Dei. Ac si quid in nobis ex nostra viderimus remissione languescere, ad illum sollicite recurramus, qui sanat omnes languores nostros, et redimit de interitu vitam nostram, et cui quotidie dicimus: Ne inducas nos in tentationem, sed libera nos a malo Profundiores vero difficilioresque partes incurrentium quaestionum, quas latius pertractarunt qui haereticis restiterunt, 278 sicut non audemus contemnere, ita non necesse habemus astruere. Quia ad confitendam gratiam Dei, cujus operi ac dignationi nihil penitus subtrahendum est, satis sufficere credimus, quidquid secundum praedictas regulas apostolicae sedis nos scripta docuerunt, ut prorsus non opinemur catholicum, quod apparuerit praefixis sententiis esse contrarium.
Abbreviated transcription (Latin):
di unformior agit non ocioso cõtemplamur ui :¬
ntu cũ siue paruuli siue iuuones ad regene rationuis
piunt sacramentum nõ prius fontẽ uigȩ ad eant:
nmundus abigatur: Uit tune uere appareat quo¬
do princeps mundi huus mitti ÷ foras a quomodo
us alligetur fortis a deinceps uasa eiꝰ diripiant᷑
possessione translata uic toris. qui captiuã ducit
nuititem &dat dona hominib: Hiis ergo eecle¬
u ticis regulis & & diuina sumptis auctoritate
utim tis itit ad iuuanie dño cõformati sumus
totiniũ bonon affectũ atq: operũ & omniũ stu¬
urĩ orqniũq uir tutũ quib ab inicio fidei addm̃
tiditur dm̃ ꝓfitoeamiꝰ auctorẽ: & nõ dubitemꝰ ab ip¬
osgrã om̃a hominis merita p̃ueniri. ꝑquem fid
uliquidboni & uelle incipianꝰ & facere: quod
inq auxilio & munere dĩ non offertur liberũ
bitiũ sed liberatarꝰ ut de tenebroso lucidũ
errauo. rectũ. delanguido sanũ. deui prudente
irndũ Tanta cũ est erga om̃s homines

Expanded text:
 uniformiter agit, non otioso contemplamur intuitu. Cum sive parvuli sive juvenes ad regenerationis veniunt sacramentum, non prius fontem vitae adeunt, qtus ab eis immundus abigatur, ut tunc vere appareat quomodo princeps mundi hujus mittatur foras, et quomodo prius alligetur fortis, et deinceps vasa ejus diripiantur, in possessionem translata victoris, qui captivam ducit captivitatem, et dat dona hominibus. His ergo ecclesiasticis regulis, et ex divina sumptis auctoritate documentis, ita adjuvante Domino conformati sumus, ut omnium bonorum affectuum atque operum, et omnium studiorum omniumque virtutum, quibus ab initio fidei ad Deum tenditur, Deum profiteamur auctorem; et NON DUBITEMUS ab ipsius gratia omnis hominis merita praeveniri, per quem fit ut aliquid boni, et velle incipiamus et facere. Quo utique auxilio et munere Dei NON AUFEarbitrium, sed liberatur, ut de tenebroso lucidum, de pravo rectum, de languido sanum, de imprudente sit providum . Tanta enim est erga omnes homines
Abbreviated transcription (Latin):
ineret ap̃ te rits ille peccatis tm̃ sciens itenx
ir peccare ad reparationẽ sibi quẽ ad modũ
ussas illũ & post isti corrigere multo seruabit
oadiana prostat ille remedia quib: nisi frasi con¬
is quȩ ni tamꝰ ulla tenus humanas uincere poterimꝰ
idem magister uepła ad mileuitanũ cõciliũ data
diat dicens. Aduerte tandem õprauissimarum
iaum ꝑuersa doc trina: qđ priũ homi nẽ ita lib̵¬
sipsa decqit. & dũ undulgencius frenis cius utit
t p̃ uaricationẽ p̃sumptione cõaderit: Nec ox hac
uuit gui nisiq prouidentia regeneratio nissta¬
u i pristine lbertatis. xpĩ dnĩ reformassa
a merita scõrũ ad dĩgłam laudemq referenda
pit quia nemo aliunde ei plac&i nisi ex eo quod
pldon auerit. In quã nos sentenciã dirigitbe¬
it ncordationis papȩ. zosimi regularis aue¬
onascũ scribons ad tocius urbis epos ait. Nos
aton instinctũ dĩ. om̃a eñbona ad auctorem
uno aut̃ seroniẽ. s inderissimȩ ueritatis lucȩ

Expanded text:
dimeret a praeteritis ille peccatis, tamen eum sciens iterum posse peccare, ad reparationem sibi, quemadmodum posset illum et post ista corrigere, multa servavit, quotidiana praestans illi remedia, quibus nisi freti confisique nitamur, nullatenus humanos vincere poterimus idem magister in epistola ad Milevitanum concilium data praedicat, dicens: Adverte tandem, o pravissimarum mentium perversa doctrina, quod primum hominem ita libertas ipsa decepit, ut dum indulgentius fin praevaricationem praesumptione incideret. Nec ex hac potuit erui, nisi ei providentia regenerationis statum pristinae libertatis Christi Domini reformasset c merita sanctorum ad Dei gloriam laudemque referenda sint, quia nemo aliunde ei placet, nisi ex eo quod ipse donaverit. In quam nos sententiam dirigit beatae recordationis papae Zosimi regularis auctoritas, cum scribens ad totius orbis episcopos ait: Nos autem instinctu Dei, omnia enim bona ad auctorem Hunc autem sermonem sincerissimae veritatis luce
Abbreviated transcription (Latin):
nõ nimiũ est cõtemptiosus agnoscat omni¬
um disputacionũ conexionen ex hac subdi¬
tarũ auctoritatũ breuitate pendere nullaꝙ
sibi conordictionis suꝑ cẽ racionẽ sicam catholics
credat & dicat. QUOD ADAM OMS HOMINIS
naturalem possibilitait̃ & in nocentiã ꝑdidise
& neminem deꝓfundo illius ruinȩ ꝑ liberam
arbitriũ posse consurgere nisi cũ grãdĩ mire¬
rantis erexerit. ꝓnunciante beatȩ memoriae
papa in nocentio atq: dicente in epła sua ad carta¬
guiense cõciliũ . Liberũ enĩ arbitriũ ille ꝑpenus
dũ sui in consulcius utitur bonis. cadens in p̃uari¬
cationis ꝓfunda dimersus est : & nihil quẽ ad¬
modũ oxuide surgere possa uiuenit : suaq libe

Expanded text:
non nimium est contentiosus, agnoscat omninon nimium est contentiosus, agnoscat omnium disputationum connexionem ex hac subditarum auctoritatum brevitate pendere, nullamque sibi contradictionis superesse rationem, si cum catholicis credat, et dicat: IV. Quod Adam omnes hominenaturalem possibilitatem et innocentiam perdidisse, et neminem de profundo illius ruinae per liberum arbitrium posse consurgere, nisi eum gratia Dei miserantis erexerit, pronuntiante beatae memoriae papa Innocentio, atque dicente in epistola ad Carthaginense concilium: Liberum enim arbitrium ille perpessus, dum suis inconsultius utitur bonis, cadens, in praevaricationis profunda demersus est; et nihil, quemadmodum exinde surgere posset, invenit; suaque in
Abbreviated transcription (Latin):
Quia nõ nulli qui catholico tESDE GIA Si.¬
nomine gloriantur indamnatis hereticorũ
sensib sea prauitate siue in pericia demoran¬
tes pussimis disputatorib: obuiare p̃sumunt.
Et cũ pelagiũ atꝙ caelestinũ ana thematizare
nõ dubitent magistros tam̃ nrõs tamquã ne¬
cessarium modum ex cesserint oblocuntur:
ea quȩ tantumodo sequi & ꝓbare ꝓfitentur:
quȩ sacratissina beati a płi sedis p&ri. cõtra
inimi cos grãe dĩ ꝑministeriũ prȩsulũ suorũ
sanxit & docuit. Nec essariũ igitur fuit dili¬
genter in quirere . quid rectores romanae. de
iudicarint. & cõtra nocentissimos liberi ar¬
bitri defensores quid degrã dĩ senciendum
eẽ censuerint. ita ut &iã africinorũ cõcili¬
orũ quas dam sententias. ungeremꝰ. quas utq
suas feccrunt apłiciantes tites cõꝓbarent
Vt ergo plenius qui in alico dubitant uistru¬
anturi constitucionesscõ rxpatrũ conpendi¬
oso manifestamꝰ indiculo. Quod siquis

Expanded text:
Quia nonnulli, qui catholico nomine gloriantur, in damnatis haereticorum sensibus, seu pravitate, sive imperitia, demorantes, piissimis disputatoribus obviare praesumunt: et cum Pelagium atque Coelestinum anathematizare non dubitant, ad magistros tamen nostros, tanquam necessarium modum excesserint, obloquuntur, eaque tantummodo sequi, et probare profitentur, quae sacratissima beati apostoli Petri sedes contra inimicos gratiae Dei per ministerium praesulum suorum sanxit et docuit: necessarium igitur fuit diligenter inquirere, quid rectores Romanae Eccljudicarint, et contra nocentissimos liberi arbitrii defensores quid de gratia Dei sentiendum esse censuerint; ita ut etiam Africanorum conciliorum quasdam sententias jungeremus, quas utique suas fecerunt apostolici antistites, cum probarunt. Ut ergo plenius qui in aliquo dubitant instruantur, constitutiones sanctorum Patrum compendioso manifestamus indiculo. Quod si quis
Abbreviated transcription (Latin):
uolumus temꝰ perari misi forte corũ p&icio
aut uolũ tas ac cesserit qui aliquid sibi in
cosuindicant potes tates. Deb& euri esse
in munis ab aliis qui diuine milciȩ fuerit
ad gregandur ut a castris dominicis quibus
nomen cius ad scribitur nulli netemtatiuin¬
culis abstrahatur. UT QUICUUADSA¬
CER DOCIG̃ UET UIDUARUM MANITOs
UII HABENTES NUMERO SREÕ IU¬
GIA PROMOHEUIRINT ABOMNIS:¬

Expanded text:
um petitio aut voluntas accesserit, qui aliquid sibi in eos vindicant potestatis. Debet enim esse immunis ab aliis, qui divinae militiae fuerit aggregandus: ut a castris dominicis, quibus nomen ejus ascribitur, nullis necessitatis vinculis abstrahatur. Ut quicunque ad sacerdotium, vel viduarum mariti vel habentes numerosa conjugia, promoti fuerint, ab omni
Abbreviated transcription (Latin):
qui ubiq: cuncts & amaiori fuerit & honori
unde resis tat᷑ talib: quos male crescere uide¬
amur. Nefas est hec pati religiosas animas
quarũ aflictione quȩ membra nr̃a sunt. nos
quoq cõuenit macerari quã uis mancat hos
beatitudo ꝓmisra. Quicũq ꝓbantur per¬
sc cutionẽ ꝓpter iusticiam sustinert quibus quid
ꝓmittat dñs in futurũ sequens cermo declarat.
Non õ agentiũ causa solarũ unuiersalis eccła qua¬
cũ ꝙ nouitate pulsatur. Intelligamꝰ hac ipsa uob s ũ¬
quȩ nobis nõ placeit displicere quod ita denũ
ꝓbare poterimꝰ siinposito in ꝓbissilencio de tali

Expanded text:
qui ubique cunctis et amori fuerit et honori. qui ubique cunctis et amori fuerit et honori. Unde resistatur talibus, quos male crescere videmus; nefas est, haec pati religiosas animas, quarum afflictione, quia membra nostra sunt, nos quoque convenit macerari, quamvis maneat hos beatitudo promissa , quicunque probantur persecutionem propter justitiam sustinere. Quibus quid promittat Dominus in fNon est agentium causa solarum, universalis Ecclesiae quacunque novitate pulsatur. Intelligamus haec ipsa vobis quae nobis non placent displicere. Quod ita demum probare poterimus, si imposit
Abbreviated transcription (Latin):
Nã quid in eccłus uos agitis. si illi sumamteneant
p̃ dicindi nisi forte illud obsistit qđ non aucto¬
ritate nõ adhuc racione colligit᷑ ut aliqui efra¬
trũ numero nuꝑ delai corũ cõsortio incollegium
nr̃m fortissis amissi nescant quid sibi debeanit
uindicare : su ꝑ his iam multa dictasunt eo ttripo¬
re quod ad fris tuenii dedimꝰ scripta responsũ.
Nunc tam̃ repeten tes sepius ad monemꝰ. Uitent᷑
huius modi qui laborant ꝑ terra aliud quã ille
nr̃ iussit agricola seminare: nec tamĩ mi rari pos¬
sum̃ si hȩc erga uidentes hui nunc teriptare au¬
dent quini tunt᷑ aiã quiescentiũ fratrũ merio¬
TNugustmnꝰ scȩ recordationis uirũ ꝓuita
Qsua ut que meriais in nr̃i coriunione
sen ꝑ habuimus nec umquã hunc sinis trȩ sus¬
picionis saltim rumor asꝑsit : quẽ tantȩ scien¬
tiae olim fuisse meminimus ut intermagis
Bone ergo de eo om̃sincõmune senser̃ . ut pote

Expanded text:
Nam quid in Ecclesiis vos agitis, si illi summam teneant Nam quid in Ecclesiis vos agitis, si illi summam teneant praedicandi? nisi forte illud obsistat, quod non auctoritate, non adhuc ratione colligitur, ut aliqui e fratrum numero nuper de laicorum consortio, in collegium nostrum fortassis admissi, nesciant quid sibi debeant vindicare. Super his multa jam dicta sunt eo tempore, quo ad fratris Tuenti dedimus scripta responsum. Nunc tamen repetentes saepius admonemus, ut vitentur hujusmodi, qui laborant per terras aliud, quam ille noster jussit agricola, seminare. Nec tamen mirari possumus, si haec erga viventes hi nunc tentare audent, qui nituntur etiam quiescentium fratrum memorAugustinum sanctae recordationis virum pro vita sua atque meritis in nostra communione semper habuimus, nec unquam hunc sinistrae suspicionis saltem rumor aspersit, quem tantae scientiae olim fuisse meminimus, ut inter magisus haberetur. Bene ergo de eo omnes in commune senserunt, ut pote,
Abbreviated transcription (Latin):
positos iouimꝰ ad docendũ. cũ sit dicente apło eis
urcius locus in tra eccłam deputandus. quid illic
spetie est ubi magis tris tacent̾ib: hii lo quuntur
qusi ua ẽ corũ discipuli nõ fuer̃: timeo ne conbibe¬
re sit hoc tacere. timeo ne magis ipsi loquantur
cui ꝑmit tunt illis taliter loqui : Intalibus causis
nõ caret suspicione taciturnitas. quia occurre¬
r& ueritas. si falsitas dicplicer&. Merito namq:
des nat si ita ressuit incessere nouitas uetus tatẽ
desinat ecđarũ qui& emanqui & udo turbare conã¬
tur sepe naufragio mergere quosq in traportũ
stanaes stacio facit fide securos. Fida quippe
st omnuĩ sticio quon ꝑfestis gressib uestigia
nõ mouent᷑. Recurrerunt ad apłicã predicti
sedem hec ipsa nob̵ que iemptat ꝑ turbatio con¬
uobis ec̃ subiectos. Iciant qđ sibiom̃s quimule do¬
cent discert magis ac magis cõp&rat quã docere

Expanded text:
positos novimus ad docendum; cum sit, dicente Apostolo , eis positos novimus ad docendum; cum sit, dicente Apostolo , eis tertius locus intra Ecclesiam deputandus. Quid illic spei est, ubi, magistris tacentibus, ii loquuntur qui, si ita est, eorum discipuli non fuerunt? Timeo ne connivere sit, hoc tacere. Timeo ne magis ipsi loquantur, qui permittunt illis taliter loqui. In talibus causis non caret suspicione taciturnitas, quia occurreret veritas, si falsitas displiceret. Merito namque desinat, si ita res sunt, incessere novitas vetustatem, desinat Ecclesiarum quietem inquietudo turbare. Conantur saepe naufragio mergere, quos intra portum stantes statio facit fida securos. Fida quippe est omnium statio, quorum perfectis gressibus vestigia non moventur. Recurrerunt ad apostolicam praedicti sedem, haec ipsa nobis quae tentat perturbatio, convobis esse subjectos, sciant, quod sibi omnes, qui male docent, discere magis ac magis competat, quam docere.
Abbreviated transcription (Latin):
ilecussimis fratrib: Venerio marino
lcontio Auxinio archadio filtanio
cepti sunt apud uideos atq gentiles sine offensor
nos esse debere. Hoc quisquis xp̃ianꝰ ẽ tota aumi
uir uite cus toditũ. qđ cũ ita sit. nõ parũ periculi
illũ manere poterit ante dm̃ qui hoc de er&a diã
fidelib exibere. Nã qualit̃ nosque neminẽ pen¬
ut uit enĩ ipse saluator quod &pediat scundali z an
onũ depusillis inmaris ꝓfunda dimnergi. Etido quȩ
a dñ nr̃ri sollicitudo laudanda c̃ tantũ nes cio quib
prbris illic licere qui dissen sione eccłarũ stude¬
uit sunt apud nos ꝓsequuti. ut in disciplonatas ques¬
nones uo cantes in mediũ ꝑtinaciter eos dicant pre¬
diare aduersantia ueritati: sed urã dilectioni ius¬
nus in putamꝰ quando illi su prauos habent copiam
disputindi. Legimꝰ supra magis trũ nõ esse disci¬
pulũ hoc c̃ nõ sibi debere quem quã uiiuriã doc to¬
nũ undicare doctrinã. Nã & hos ipsos ad nõ nr̃o

Expanded text:
ilectissimis fratribus VENERIO, MARINO, LEONTIO, AUXONIO, ARCADIO, FILLUCIO i verba praecepti sunt, apud Judaeos atque gentiles sine offensione nos esse debere . Hoc quisquis Christianus est, tota animi virtute custodit. Quod cum ita sit, non parum periculi illum manere poterit ante Deum, qui hoc detrectat etiam fidelibus exhibere. Nam qualiter nos, qui neminem pertur. Ait enim ipse Salvator, quod expediat scandalizanti unum de pusillis, in maris profundum demergi ; et ideo quae ca Deum nostrum sollicitudo laudanda est, tantum nescio quibus presbyteris illic licere qui dissensioni Ecclesiarum studeant, sunt apud nos prosecuti, ut indisciplinatas quaestiones vocantes in medium, pertinaciter eos dicant praedicare adversantia veritati. Sed vestrae dilectioni justius imputamus, quando illi supra vos habent copiam disputandi. Legimus supra magistrum non esse discipulum , hoc est, non sibi debere quem quam in injuriam doctorum vindicare doctrinam. Nam et hos ipsos a Deo nostro
Abbreviated transcription (Latin):
NSTAS CÕAUNICASGEMENHHEUIRINT IXCI
S.i aut̃ ꝓbatũ fucrit eu de cõmumone illorum
fuisse meititũ dicoide eos cõriunicisse
quos eo scienie uõ cõmuncsse constiurit.
et ia episcopatũ ammitat DEPRBRIS IT dI¬
RICIS UE NÕ AEIUINT NISI AD AERI CANA

Expanded text:
stas communicasse mentiti fuerint. CXXIV. Si autem probatum fuerit eum de communione illorum fuisse mentitum, dicendo eos communicasse quos eo sciente non communicasse constiterit, etiam episcopatum amittat. De presbyteris et clericis, ut non appellent nisi a
Abbreviated transcription (Latin):
qui ad cõciliũ cõgregati tenerent᷑ abi
uniuerso cõcilio iudices t̃nos d sin¬
gilss ꝓuincus eligi: & elesti su
depro uincia carthaginensi s uincentus.
fortuna ticcius. & clarus. Depiuncia
numidia alippius. agustinus. & res¬
titutus. Depro uinciabi ⁊ ac ina cum
s cõsene donatiano primate. crisco¬
nius. iocundus & emilianus: demaun¬
tanic siti fonsis seuerianus asiaticus
a: donatis: deꝓuuncia impoltana ꝑlautus qui
exmore legatos unus est missus. qui omnes cũ
scõ sene auredio uniuersa cognoscit. a quo pe¬
tit uni uersũ cõciliũ. ut cunctis siue gestis quȩ
cõfecta iã sunt seu epłis ipse subscribat. Et
huic decreto cõsensi & plecto subscripsi
Similiter & ceteri epĩ sub scripser. IT TM¬

Expanded text:
t, tenerentur ab universo concilio ternos judices de singulis provinciis eligi, et electi sunt de provincia Carthaginensi Vincentius, Fortunatianus et Clarus de provincia Numidiae, Alippius Augustinus, et Restitutus de provincia Bizancena, cum sancto sene Domitiano primate Cresconius, Jocundus et Melianus, de Mauritania Sitifensi, Severianus, Asiaticus, et Donatus, de provincia Tripolitana, Plautius qui ex more legatus unus est missus. Qui omnes cum sancto sene Aurelio universa cognoscant, a quo petiit universum concilium ut cunctis sive gestis, quae confecta jam sunt, seu epistolis, ipse subscribat. Et huic decreto consensi, et praelecto subscripsi. Similiter et caeteri subscripserunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nicũꝙ neglegunt loca ad suã cathedrã ꝑtriei
uinaiholicã unitatẽ lucrari. cõuenantur. adiligen¬
lus incinis eĩs nt id agere nõmorentur. Quod si
ir sex menses adie cõuennonis nõ effecerint. qui
tienit cas lucrari ad ipsũ ꝑtoneant. Ita sane ut
le id quẽ ꝑtonuisse uidebantur ꝓbare potue¬
÷ magis illius electim noglegentia abhereticis
oi punȩ ibi sunt & suã diligertiã fuis se p̃uen
ut comodo cius cura sollicicior uitaretur.
loc iudices epi cognouerint suae cathedrȩ loca
stituant. Sane si qĩ interquos ciu sa uersat᷑
ursarũ sunt ꝓuincian. ille primatis d& iu
uit &x cõrium placito uicinor iudices elegeror.
tunus eligatur. aut tres: Ut sitres eligerint.
ut omniũ sentencia sequant aut duorũ. Quod¬

Expanded text:
 negligunt loca ad suam cathedram pertinentia, in catholicam unitatem lucrari, conveniantur a diligentibus vicinis episcopis, ut id agere non morentur. Quod si intra sex menses a die conventionis non effecerint, qui potuerit ea lucrari, ad ipsum pertineant. Ita sane, ut si ille ad quem pertinuisse videbantur, probare potuerit magis illius electam negligeut impune ibi sint, et suam diligentiam fuisse praeventam ut eo modo ejus cura sollicitior vitaretur, cum hoc judices episcopi cognoverint, suae cathedrae loca restituant. Sane si episcopi inter quos causa versatur diversarum sunt provinciarum, ille primatus det jusi autem ex communi placito vicinos judices elegerint, aut unus eligatur aut tres, ut si tres elegerint aut omnium sententiam sequatur aut duorum;
Abbreviated transcription (Latin):
ñ p̃udic&ur matrici. sed liceat cũ los
acceperit epm qui non habeat ex ipso
die intratriennium rop&ere. Iteq si
fuerit ep̃s ad catholicã & exdimatipu
cõuersus nei p̃iudicx p̃finitũ tempu
sed ex quodie cõuersus est h ab cat pes
trienniũ potestatẽ rep& endiloca qr
adips ꝑtinebant catho drã di his aui
IN PIEBES QUAS AD SE PUTANT RETNEREIN¬
CONUINTIS HISAQUIBUSTEN ENTVR INAO¬

Expanded text:
udicetur matrici, sed liceat, cum locus acceperit episcopum qui non habebat, ex ipso die intra triennium repetere. Itemque si fuerit episcopus ad catholicam ex Donati parte conversus, non ei praejudicet praefinitum tempus; sed ex quo die conversus est, habeat per triennium potestatem repetendi loca quae ad ipsam pertinebant cathedram. De his qui in plebes, quas ad se putant pertinere, inconventis his a quibus tenentur, i
Abbreviated transcription (Latin):
tem plac& ut &iã siquis quã post
loges alique locũ ad catholica uni¬
tatẽ couerterit sieũ ꝑtriennium
nemine rep&ente r& inuit ulte¬
trienniã fuit ep̃s qu possit rep&or¬

Expanded text:
tem placuit ut, etiamsi quisquam post leges aliquem locum ad catholicam unitatem converterit, si eum per triennium nemine repetente retinuit, ultetriennium fuit episcopus qui posset rep
Abbreviated transcription (Latin):
Quis quis sic accipiendũ putauerit
dicat ꝓpt humilitatẽ ñ oportere din
non habere peccatu ñ qx ueritas q
peccatanr̃a. & mund&snos al onini¬
quitati. Ubisatis appar& hocnto

Expanded text:
cipiendum putaverit, ut dicat propter humilitatem non oportere dici, nos non habere peccatum, non quia veritas est, peccata et mundet nos ab omni iniquitate. Ubi satis apparet hoc no
Abbreviated transcription (Latin):
I t̃ placuit ut quicũq: ipsa uerba
dni cȩorationis ubi dicimus dimit¬
te nobis debita nra. ita uolunt a scĩs
tẽ & ñ hominib: sedipsi dñomtien¬
tem qui labus sibi die dimit quelle.
& cordo dici quȩ sibi dimittant᷑
debita nonhabereBEPLBIB: CÕUIR¬
Iqmĩ quide ante alicos connos ut
uaeocła plenario cõcilio constitutum
est ut que cumq accła indioces
constitute ante loges dedonatistis
latas catholicȩ facte sunt ad eas ca¬
thedras ꝑtineant ꝑ quarũ epos
factum est ut catholice unitati cõ¬
municarant: post leges aut̃ quecũq
comunicauor illud ꝑtincant quo
ꝑtinebant cũ ossent in parte donat:
Sed quia multe cõtrouersi posita
plaouit at ub. cũq catholica fuit
a parsdoniti & ad diuersas catho¬
dras ꝑtinebant quocũq tp̃r illio
uniras fasti est uel fac ta fuora.
siue anteleges siue post leges adã
cathe dra ꝑtineant ad quẽ catholic̃
queie ibi fuerat ꝑtine ba
DEDIOCISIB: QUALIT̃ EAS DIUIDANT INTIR

Expanded text:
Item placuit, ut quicunque ipsa verba Dominicae Orationis ubi dicimus, Dimitte nobis debita nostra , ita volunt a sanctis tem et non hominibus, sed ipsi Deo mentientem, qui labiis sibi dicit dimitti velle, et corde dicit, quae sibi dimittantur debita se non habere? 170 CAPIam quidem ante aliquot annos in hac ecclesia plenario concilio constitutum est ut quaecunque ecclesiae in dioecesi constitutae, ante leges de Donatistis datas catholicae factae sunt, ad eas cathedras pertineant per quarum episcopos factum est ut catholicae unitati communicarent; post leges autem, quaecunque communicaverunt, illuc pertineant quo pertinebant cum essent in parte Donati. Sed quia multae controversiae postea placuit ut ubicunque et catholica fuit, et pars Donati, et ad diversas cathedras pertinebant, quocunque tempore illic unitas facta est vel facta fuerit, sive ante leges, sive post leges, ad eam cathedram pertineant ad quam catholica quae jam ibi fuerat pertinebat. De dioecesibus: qualiter eas dividant
Abbreviated transcription (Latin):
& qualit̃ interse diuidant casq si fue¬
rint inuente ubi ambe partes fuc¬
rint idese ut colialoca cedillũ alic ad
illu ꝑtintant itaut illo diuidat quiam¬
plius tpris in epis copatũ hab& & minor
cligat. Qđ si forte unus fuerit locus.
adou ꝑtineat cui uicinior inuenit
Qđ si comlab cathe dris e qualit uici¬
nus estia deu ꝑtincat quẽ plebs eloge¬
rit. Qdsi forte antiqui catholicssuũ
uoluerin & illi suũ quie donat par¬
te co uorsis. plurimoꝵ uoluntas pau¬
ciorib: p̃ferat᷑ : Si aut partes iqualis
s. maioris tpris epo deput&. Si aut̃
ita plurima loca inueniunt᷑ in quil
ambepartes fuer ut ñ possint oqua¬
lit̃ diuidi. Vel simmparinumero fuc¬
rint distributi ex locis qui partem
habent numerũ quicũq: locus re¬
manserit. hoc in eoseru&ur qđ
superius dictũ est cũ deuno trac

Expanded text:
nt eas quae sic fuerint inventae, ubi ambae partes fuerunt, id est, ut alia loca ad illum, alia ad illum pertineant, ita ut ille dividat, qui amplius temporis in episcopatu habet, et minor eligat. Quod si forte unus fuerit locus, ad eum pertineat cui vicinior invenitur. Quod si ambabus cathedris aequaliter vicinus est, ad eum pertineat, querit. Quod si forte antiqui catholici suum voluerint, et illi suum, qui ex Donati parte conversi sunt, plurimorum voluntas paucioribus praeferatur: si autem partes aequales sunt, majoris temporis episcopo deputetur. Si autem ita plurima loca inveniuntur, in quibus ambae partes fuerunt, ut non possint aequaliter dividi, velut si impari numero fuerint, distributis eis locis, qui parem habent numerum, quicunque locus remanserit, hoc in eo servetur quod superius dictum est, cum de uno trac
Abbreviated transcription (Latin):
TIS AD COMITATŨ CAUC̃A SUA UII CARTACIM¬
in tim&ur. ut inde Miã ad cõmictatũ formo
accipiant. Quodsi accipiens ad romanã tantes
formatam & tacens necersitatẽ quȩ ad cõmut
romae ei repentina necessitis orii fuerit ade

Expanded text:
tes ad comitatum causam suam, vel Carthaginintimetur: ut inde etiam ad comitatum formatam accipiat. Quod si accipiens ad Romam tantummodo formatam, Romae ei repentina necessitas orta fuerit ad
Abbreviated transcription (Latin):
irauit inmundũ & ꝑpeccatũmors itaui
oñs hemes ꝑ transit in quo om̃s peccauer
uiisi quẽ admodu eccła catholica ubiꝙ dif
poccatoꝵ remissione ueracit̃ baptitantur
ut in eis regeneratione mund&: qđ ex ge¬

Expanded text:
eccatum mors; et ita in omnes homines pertransiit in quo omnes peccaverunt ; nisi quemadmodum Ecclesia catholica ubique diffpeccatorum remissionem veraciter baptizantur, ut in eis regeneratione mundetur, quod ge
Abbreviated transcription (Latin):
xccła carthaginensis ad comitatũ miti¬
turIn hoc CÕCILIO QUEDAMDE CÕSTIN
SUPERIORIBUS CORRIGUNTUR
Vloriosissimis ymperatorib: honoria
& Eleo dosio ii. Iterũ aug consulib: iun
adstantib diaconib: qmͥ constitutũ fum
in cocilio xpponensi ut singulis annisco¬
rraher&ꝰ cõciliũ a fricȩ plenariũ n tn
puincias suo ordine. & hoc reseruatio
ut in diceremus aliquando in numidea
queondo inbitacio. Atq hoc laborios uo
nib: frib: uisum est ConCILIG UNIUIS¬
fatigandis frib: anniuorsaria necessu
sed quoties exigerit caus comunis di
tocius a fricȩ unde cũq adhanc sedelo
hac redate litterȩ fucrine cõgregeondi

Expanded text:
 Carthaginensis ad comitatum mittantur. In hoc concilio quaedam de constitutis superioribus corriguntur. Gloriosissimis imperatoribus Honorio VII et Theodosio II iterum Augustis conastantibus diaconis, quoniam constitutum fuerat in concilio Hipponensi, ut singulis annis contraheretur concilium Africae plenarium: non tantum ersas provincias suo ordine, et hoc reservatum est, ut indiceremus aliquando in Numidia, aliquando in Byzatio, atque hoc laboriosum omnibus fratribus visum est. Concilium univerfatigandis fratribus anniversaria necessitas, sed quoties exegerit causa communis, id est totius Africae, undecunque ad hanc sedem de hac re datae litterae fuerint, congre
Abbreviated transcription (Latin):
ibi abhus r &inent᷑: qui ae quicu facinoros a
cõmunionẽ declinauer missis exp̃senti
concilio ep̃is. Rogino, Alippio, augus¬
tino Matno łhoasio Euhodio ꝑlaciano
Vrbano, ualorio Ambiuio Fortunato
qđ auledo Hsonorio, lanuario, apto Hono¬
rato ampelio Victoriano Euingdo
& Rogatiano cõuentis & correstis his
qͥ cul pabili ꝑtinatia fugã ei dẽ &oquitii
ex pestandã putabant cũ ominiũ uotum

Expanded text:
qui Equitii facinorosam communionem declinaverunt, missis ex praesenti concilio episcopis, Regino, Alypio, Augustino, Materno, Theasio, Evodio, Placiano, Urbano, Valerio, Ambivio, Fortunato, Quodvultdeo, Honorato, Januario, Apto, Honorato, Ampelio, Victoriano, Evangelo, et Rogatiano; conventis et correctis his, qui culpabili pertinacia fugam ejusdem Equitii exspectandam putabant, cum omn
Abbreviated transcription (Latin):
rib multa crimina obiciunt᷑ & unũ exip
dequo prius egerit pbare i nõualue¬
mude&eraiã non admittat᷑ QUIAD
NTIMONIṼAD MITTINDISUNT XCVIII
istes uat̃ ad testimoniũ non admitten
duxerit: Ad testimoniat̃ ant̃ intra cnnos
unuor decĩ a&atis suȩ non admittatur
TEẼO QUI EX CÕ MUNICAT EUM QUI
IBI COLICRIMEN DICIT ESSE CONIES
ũ alique sibi soli ꝓpriũ crim̃ fuis se cõfes
atq ille neg& rõ put& ad iniuriã succ̃¬

Expanded text:
toribus multa crimina objiciuntur, et unum ex ipsis toribus multa crimina objiciuntur, et unum ex ipsis de quo prius egerit probare non valcaetera jam non admittantur Qui ad testimonium admittendi sunt. CXXXI. Testes autem ad testimonium non admittendduxerit. Ad testimonium autem intra annos 14 aetatis suae non admittantur. De episcopo qui excommunicat eum qui sibi soli crimen dicit esse confesst aliquem sibi soli proprium crimen fuisse confessum, atque ille neget, non putet ad injuria
Abbreviated transcription (Latin):
Et factũ est ut his ad essentꝰ quorũ subscrip¬
ones cos ad fuisse testantur. QD EXCΟ̃ΜU¬
CATIADACUSATIONẼ ADMITTI NÕDE UN¬
I Slacuitq omnib: qm̃ superiorib: cõcilor
łdecretis de ꝑsonis quȩ nõ ad mit tendȩ sur
id causationem clericoriã cõstitutũ est a
quȩ ꝑsonȩ nõ ad mittent᷑ nõ ex p̃ssũ est. Io¬
co definimus cũ rite adeccusauonẽ no ad mi
qui postea quã ox cõꝑtu fitats fuerit in ipa
ad huc ex cõmunicatione cõstitutus siue sit
clericus siue laicus accusare uoluerit.: Quos
SIRUIET UBERTI OMSQ INFAMESPINO¬
NE NONDEBE ANT ACCUCARE XUI
tẽ placuit ut om̃s serui uł ꝓprii libern
acusanonem nõ admittantur uł oms que
acusanda publica crimina leges publig
admittant. Om̃s & iã in famiae maculi¬
as ꝑsi id est histriones: hac turpitudin
sub iecte ꝑsonȩ heretici &iã siue pagani¬
negatꝰ in causis ꝓpriis accusandi licentia

Expanded text:
Et factum est ut hi adessent quorum subscripEt factum est ut hi adessent quorum subscriptiones eos adfuisse testantur. Quod excommunicati ad accusationem admitti non  Placuitque omnibus, quoniam superioribus conciliorum decretis de personis quae admittendae sunt ad accusationem clericorum jam constitutum est, et quae personae non admitterentur non expressum est, idcirco definimus eum rite ad accusationem non admitti, qui, posteaquam excommunicatus fuerit, in ipsa adhuc excommunicatione constitutus, sive sit clericus, sive laicus, accusare voluerit. Quod servi et liberti, omnesque infames personae non debeant accusare. CXXIX. Item placuit ut omnes servi vel proprii liberti ad accusationem non admittantur, vel omnecusanda publica crimina leges publicae non admittunt. Omnes etiam infamiae maculiaspersi, id est histriones aut turpitudinibus subiecte persone, heretici etiam, sive pagandenegatur, in causis propriis accusandi licentia
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ psicuit ut quiciq dixerit ideo nos
gram iustificatiosus darsut qđ facori
liberũ iubom̃ arbitrio. facilius possin
implere disina mandata. anahen
sed ait. Sineme nihil potestis facere
C NÕ SOLŨ HUMILIS EED UERASI
RG̃ UOX ISTR EST SIDIXERIMUS QUII
PECCATUM NON HABEMUS NOS

Expanded text:
Item placuit ut quicunque dixerit ideo nobis gratiam justificationis dari, ut quid facere libero jubemur arbitrio, facilius possimuimplere divina mandata, anathemsed ait, Sine me nihil potestis facere. Quod non solum humilis, sed verax sanctorum vox ista est, Si dixerimus quia peccatum
Abbreviated transcription (Latin):
eps̃ dix̃. qm requisin sunt sonores anoua gerna¬
niac secđo hac tercio & nõ sunt inuerti. quib p̃ap¬
tũ erat aprimate ut occurrerent aduenerabile
cõciliũ qđ nunc agitur idib: tunus sui absortiã
ꝓcuraruit Id crco decernat ex hacre aliquid
sũ tas urã mnesub molestia calũ niȩ ipsorũ iinoceis
uidear laborare. Cõcliũ scm̃ statuit debuisse
qui dom seccridũ ceisurã sacerdo talm ex hoc cõci¬
lio ad uersus cõtumaces ferrisenraentiã. Sed quia
mansu& udo eccłastica seruanda est inorinib
ciusis ꝓmissȩ sunt littrȩ ad seiẽ sanctyppum.
ut nouerunt uidices decõ cilio dectos sine dila¬
none cõsiderare debere in ciuitate thubursi¬
cerse ut negociũ cõgruũ adhibcat᷑ exanor
Miu rencius ep̃s dix̃ Iudices pao scm̃ senẽ

Expanded text:
iam requisiti sunt seniores a nova Germania secundo ac tertio, et non sunt inventi, quibus praeceptum erat a primate ut occurrerent ad venerabile concilium, quod nunc agitur idibus Juniis, suam absentiam procurarunt: idcirco decernat ex hac re aliquid sanctitas vestra, ne sub molestia calumniae ipsorum innocens videar laborare: concilium sanctum statuit, debuisse quidem secundum censuram sacerdotalem ex hoc concilio adversus contumaces ferri sententiam: sed quia mansuetudo ecclesiastica servanda est in omnibus causis, promissae sunt litterae ad senem Xantippum, ut noverint judices de concilio electos sine dilatione considerare debere in civitate Thubursicensi, ut negotio congruum adhibeatur examen. Maurentius episcopus dixit: Judices peto sanctum senem
Abbreviated transcription (Latin):
anorũ ubi oma illa sacramta salubriter &
aerna auitaliter accipiunturquȩ ꝑ seueri¬
tib in heresĩmagnã damnationis poenee con¬
quiru nt. Vt quod cis inueritate ad & ernam
uita cõsequendũ ess& luminiosius. hoc iner¬
rore sit tenebrosius at ꝙ damnosius qđ fuga¬
cntes ponulli & inatris cela catholicis ubera coģ¬
noscentes. qui illa oria sca misteria amore ueritans
erediderunt atq ꝓceperuit. Iuibus sacrtonitora
reb eã uitȩ bonȩ ꝓbitis ac cesserit sine dubio ad
officiũ lericatus tiles esse aplindos & maxime
nai a rerũ ueqsitate nullus st qui nõ cõcedat.
Quã qua nõ nulli aiusdem sec te loricũ plebibus
atq sonorib suis ad nos toron sire desiderent quia
anore honoris. aut ꝑ saadent aduita. aut retuient
ad salutom. Sed hoc maiori fratrũ supradiecorũ
cõsidera noni dimittendo censeo. u prudentori
suo contilio ĩ suggstionis sermoie cũꝑpende¬
rint quid de hac re cis placeat mos in formare

Expanded text:
anorum, ubi omnia sacramenta salubriter, et aeterne, et vitaliter accipiuntur, quae perseverantibus in haeresi magnam damnationis poenam conquirunt, ut quod eis in veritate ad aeternam vitam consequendam esset luminosius, hoc in errore sit tenebrosius, atque damnosius. Quod fugientes nonnulli et matris Ecclesiae catholicae ubera cognoscentes, illa omnia sancta mysteria amore veritatis crediderunt, atque perceperunt; quibus sacramentorum rebus cum vitae bonae probitas accesserit, simaxime in tanta rerum necessitate, nullus est qui non concedat. Quamquam nonnulli ejusdem sectae clerici cum plebibus atque honoribus suis ad nos transire desiderent, qui amore honoris aut persuadent ad vitam, aut retinent ad salutem. Sed hoc majori fratrum supradictorum considerationisuo consilio nostrae suggestionis sermonem cum perpenderint, quid de hac re eis placeat, nos informare
Abbreviated transcription (Latin):
nu siquid in hoc cõcilio gestũ fuerit & ipsi sine
aut occupati sunt. Nã &iã tractatoriã scĩta
uȩ cũ ad scm senen sanctipo deferrẽ inp̃sen
rictatu hoc uisũ fuerat ut cõciliũ iidiceretur
tonis tructa legatio poss& ad hoc cõciliũ desti¬
ui. Sedcũ eũ posteriorib: litteris aimonerẽ
cimpedim̃ totironũ ut superius dix̃. rescriptis
Am politanis uero fratrib: nris hoc potui con¬
is cere qđ dulccssiũ fr̃em nr̃m destina uerint
gituin. Sed quia nõ potui occurrere hoc ad¬
seruerunt quidam fili nr̃i uenieies desu pradio¬
ti ꝓuincia quod memoritus naui secomisenit.
Et credoidũ est accidisse nõ nullã de tepesta¬
tib mora. quȩ tar dar& cnus aduentũ. T am̃¬

Expanded text:
quia si quid in hoc concilio gestum fuerit, et ipsi sine aut occupati sunt. Nam etiam tractoriam sanctitatis tuae cum ad sanctum senem Xantippum deferrem, in praesenti tractatu hoc visum fuerat, ut concilium indiceretur, quod instructa legatio posset ad hoc concilium destinari; sed cum eum posterioribus litteris admonerem de impedimento tironum, ut supeDe Tripolitanis vero fratribus nostris hoc potui condiscere, quod Dulcitium fratrem nostruin destinaverint legatum; sed quia non potuit occurrere, hoc asseveraverunt quidam filii nostri venientes de supradicta provincia, quod memoratus navi se commiserit, et credendum est accidisse nonnullam de tempestatibus moram, quae retardar
Abbreviated transcription (Latin):
quidintellexerint ꝓdesse. a gendi&im
p& randiliberã decernimus legationẽ
Illud p̃terca cunctis nobis placuit. ut lit¬
tere de co& unro ad gloriosissimos im¬
peratores & eminentissimas potesta¬
tes dirigant᷑ qͥb: instruant᷑ nr̃o omniũ
cõsensu adboatissimũ comitatũ legatos
a nolis et directos Sed qris delitteris
ab omnib his subscribi tardissimũ est
nes ingulorũ sub scriptionib: candẽ epły
onerent᷑ paimus fraureli ut his dem
tu caritas nro omniũ q omine sub

Expanded text:
dquid intellexerint prodesse, agendi et dquid intellexerint prodesse, agendi et imperandi liberam decernimus legationem. Illud praeterea cunctis nobis placuit, ut litterae de coetu nostro ad gloriosissimos imperatores et eminentissimas potestates dirigantur: quibus instruantur omnium consensu ad beatissimum comitatum legatos a nobis esse directos. Sed quia iisdem litteris ab omnibus subscribi tardissimum est, nisi singulorum subscriptionibus eaedem epistolae onerentur, petimus, frater Aureli, ut iisdem tua charitas n
Abbreviated transcription (Latin):
rholiciꝓuocati cõtestationẽ deposuerin
doc sulti terrore abscis matica uelhere¬
ia prauitati desicis cant qui cõsideratio¬
c axernis uplici em̃ dari corrigiq: dis¬
imulant. ꝑ&endu &ia ut lex quȩ here¬
us uel xx donatienib: uolex tes tamenuis
celiquid capiendi ccut relinquendi denegat
facultatõ ab eorũ quoq: pi&ate actenus
rep& at᷑ ut eis relinquendi uel sumendi
ius adimat. qui ꝑtinacia furore cecatrin
donatistarũ errore ꝑseuerare uolueri
Ex eru illis qui cõsideratione unitatis
& pacis secorrigere uoluerint absq: ui¬
t̃ dicto huius legis capiende hereditatis
aditus pateat. & ia si adhuc inerrore
hor&ico cõstitutis aliquid ante donatio¬
nis uelhereditatis obuenit. Is sane ex¬
coptis qͥlitepulsati putauerint ad catho¬
licã fidẽ transeundũ qx dxalib: credibi¬
le est ũm& ucalostis iudicipotius
qua terreni comodimtate unitatẽ
catholicũ p̃obtasse. Adhat aut̃ om̃a
p̃sidio opus est potestatũ succ rũ quarũq

Expanded text:
holici provocati contestationem deposuerint, ut hoc saltem terrore a schismatica vel haeretica pravitate desciscant, qui consideratione aeterni supplicii emendari corrigique dissimulant. Petendum etiam, ut lex, quae haereticis vel ex donationibus, vel ex testamentis aliquid capiendi, vel relinquendi delegat facultatem, ab eorum quoque pietate repetatur, ut eis relinquendi vel sumendi jus adimat, qui pertinaciae furore caecati in Donatistarum errore perseverare voluerint. Caeterum illis qui consideratione unitatis et pacis se corrigere voluerint, absque interdicto hujus legis capiendae haereditatis aditus pateat, etiamsi adhuc in errore haeretico constitutis aliquid ante donationis vel haereditatis obvenit: his sane exceptis, qui lite pulsati putaverint ad catholicam transeundum, quia de talibus credibile est, non metu coelestis judicii potius quam terreni commodi aviditate unitatem catholicam praeoptasse. Ad haec autem omnia praesidio opus est potestatum suarum quarumque
Abbreviated transcription (Latin):
rino cõcilio statutũ ẽ. id est ut ordinati in parte
donati. si ad catholicã correcti traonire uolueror:
nõ suscipiant᷑ in honorib: suis secdđn trans mari¬
nũ cõcibũ. sed ex ceptis his ꝑ quos catholicȩ unitati
cõsuletꝰ. UT IE GATIO ADDONATISTAS COEO¬
NINDE PACIS GRACIA DIRIAATUR
Cxxui Ucinde placuit ut his ꝑhactis. legati &iã
p̃dicande pacis atq unitatis sine qua salus xp̃i
ana uõpotest obtiiero enumcro nr̃o adipior
donatis tarũ siue ad quos habent epõs siue ad
plebes mittint᷑ ꝑ quos omnib i noticia ꝑferait᷑
quã nibil habeant qđ ad uor sus eccłam catholã
uiste possint dicere: maxime ut nanifestũ fiat on¬
nibus ꝑ gesti &iã muncipalia p̃ter do cumontorũ
firmitaton qđ ipsi de maximianistis scismaticis
suis egerint Vbi eis diuinitus demonstrat᷑ si ad¬
tendere uellunit tã unq tunc illos ab eccłe unitate

Expanded text:
rino concilio statutum est; id est ut ordinati in parte rino concilio statutum est; id est ut ordinati in parte Donati, si ad catholicam correcti transire voluerint, non suscipiantur in honoribus suis secundum transmarinum concilium: sed exceptis his, per quos catholicae unitati consulitur. Ut legatio ad Donatistas componendae pacis gratia dirigatur. LXIX. Deinde placuit, ut his peractis legati etiam praedicandae pacis atque unitatstiana non potest obtineri, e numero nostro ad ipsorum Donatistarum, sive quos habent episcopos, sive ad plebes mittantur, per quos omnibus in notitiam perferatur, quam nihil habeant, quod adversus Ecclesiam catholicam juste possint dicere: maxime ut manifestum fiat omnibus per gesta etiam municipalia, propter documentorum firmitatem, quid ipsi de Maximianistis schismaticis suis egerint. Ubi eis divinitus demonstratur, si adtendere velint, tam inique tunc illos ab Ecclesiae unitate
Abbreviated transcription (Latin):
adiedon apłiam in qua p̃sid& memorat᷑ uene¬
rabilis frat̃ & collega nr anasta suis. quo noue¬
derici correpto cõsilio ad catholicã uritatẽ tru¬
sire uoluerint secundũ unius cuiusq ep̃i catho¬
lici uoluntate atq cõsiliũ qui in eoderi loco
gubornait eccłam Si hoc pacixp̃ianȩ ꝓder se
uisũ facrit insuis honorib susci pianit᷑ sieua
prioribus cusdom diusionis temporib factuõ ẽ mu¬
nifestũ qstiqđ multarũ & poenie omniũ africa norũ
eccłarũ quib talis error exortus ẽ exompla testort᷑
Nõ ut cõcilũ qđ in gans marinis partib: dehac
re factũ ẽ disoluat᷑ sedut illud mancat cirtacos
qui sit dansire ad catholicã uolunt. ut nulla pdos
unititis cõpensatio ꝓcuretur. Perquos autẽ uel
omnimodo ꝑfici uł adiuuari manifestis frat̃na¬
rũ animarũ lucris catholica unitas inlocis qub de¬
gunt uisa fuerit. nõ eis obsit qđ cõtra honores corũ
qua uis salus nulla inter clusa sit. In transma¬

Expanded text:
an. 68, in qua praesidet memoratus venerabilis frater et collega noster Anastasius, quo noveclerici correcto consilio ad catholicam unitatem transire voluerint, secundum uniuscujusque episcopi catholici voluntatem atque consilium, qui in eodem loco gubernat Ecclesiam, si hoc paci Christianae prodesse visum fuerit, in suis honoribus suscipiantur; sicut prioribus ejusdem divisionis temporibus factum esse manifestum est: quod multEcclesiarum, quibus talis error exortus est, exempla testantur: non ut concilium, quod in transmarinis partibus de hac re factum est, dissolvatur, sed ut illud maneat circa eos, qui sic transire ad catholicam volunt, ut nulla per eos unitatis compensatio procuretur. Per quos autem vel omni modo perfici, vel adjuvari manifestis fraternarum animarum lucris catholica unitas in locis in quibus degunt, visa fuerit, non eis obsit quod contra honores eorum, quamvis salus nulli interclusa sit, in transma
Abbreviated transcription (Latin):
&c& eriopi subscripserunt. In hocsino¬
doquȩ statutas. breiis declarit adne¬
xus. Stilicone iteru & antemio uu
cẽ conss X. Hł septebris carthagine
inbasilica regionis secunde huiusco¬
cilii gesta eideo n ex integro descrip¬
si qm̃magis ea que intpr necssa¬
ria fuer quã aliqua generalia costi¬
tuitas. sed adinstructiono studioso¬
rum oi: dõ cõciluibreue de gessi
e liberi legatio ab ominib:

Expanded text:
copi subscripserunt. In hac synodo quae statuta sunt brevis declarat adnexus. Stilicone iterum et Arthemio vv. cc. conss. X cal. Septembris Carthagine in basilica regionis secundae. Hujus concilii gesta ideo non ex integro descripsi, quoniam magis ea quae in tempore necessaria fuerunt, quam aliqua generalia, constituta sunt, sed ad instructionem studiosorum ejusdem concilii brevem digessi. Ut libera legatio ab omnib
Abbreviated transcription (Latin):
UINCIARŨ AFRICAE QUINONA¬
MAUnT PRESINTI COnCIUO
Erdo itaq rerũ deposcit ut prim
ritanice cõuener̃ queramꝰ que ado¬
dũ huic cõcilio dec reuerin intero
offirentib: philo logio gosti idestanator

Expanded text:
inciarum Africae, qui non adfuerunt praesenti concilio. Ordo itaque rerum deposcit, ut primauritania convenerunt, quaeramus, quemadmodum huic concilio decreverint interesse. Et offerentibus Philologio, G
Abbreviated transcription (Latin):
e cõ cilio nr̃o lit tere darent᷑ ad uidices africa¬
nos aquib hoc pan cõgruũ uideretur ut in hoc
ad iuueit cõmunẽ matẽ eccłam catholicã in quo
epis copalis auctoritas cõtorpnirnciuita tibus
potest. Idest ut iudicaria potestaite atq diligon¬
tia exfide xpiana quid gestũ sit in omnibus
locis in quibi maximianuis tȩ basilicas obtinue¬
runtiqui ab eis scis mas fecer̃ in quirant & ges¬
tis publicis ꝓpt̃ firmã noticiã omnib neces¬
sariã faciant i herere VT CLIRΙCIIOΗAΗs¬
taRÕ in icclisia catbonca tocciri¬

Expanded text:
 concilio nostro litterae darentur ad judices Africanos, a quibus hoc peti congruum videretur, ut in hoc adjuvent communem matrem Ecclesiam catholicam, in quo episcopalis auctoritas communiri in civitatibus potest, id est ut judiciaria potestate atque diligentia ex fide Christiana, quia gestum sit in omnibus locis, in quibus Maximianistae basilicas obtinuerunt, qui ab eis schisma fecerunt inquirant, et gestis publicis, propter firmam notitiam omnibus necessariam, faciant inhaerere. Ut clerici Donatistarum in Eccl
Abbreviated transcription (Latin):
in aeccła carthaginensi gestas. & sub¬
scriptionib: frinfirmata claruor̃ &iã
nos hoc seruaturos esse ꝓfiteor. Sed
illud scimus in uiolatã semꝑ mansisse
at cłasticã disciplinã. ita ut nullus fratrũ
priorib: sius soaliquando auder & ante¬
ponere sedofficus caritatis id semꝑ exi¬
bitũ est priorib: qđ ab in sequentib: gratant̃
semꝑ acciper&ur. Hunc ordinẽ iubeat
scĩtas ur̃a melius uris interlo cutionib:
roborare. Aurelius eps̃ dix̃ nõde cuerat
quidẽ ut hac rep & eremus nisi forteixis¬
terent in cõsiderate m̃tes quorundã quȩ
adhec stituenda nr̃os acuerent sensus
Sed cõmunis hac causa est quã insinuat
ordine sibi decrxũ adõ cognos cat & pos¬
teriores anteriorib: deferant. nec eis in¬
as̃ sultis aliquid agere p̃sumant. Quado

Expanded text:
in Ecclesia Carthaginensi gesta sunt, et subscriptionibus fratrum firmata claruerunt, etiam nos hoc servaturos esse profiteor: sed illud scimus, inviolate semper mansisse ecclesiasticam disciplinam, ita ut nullus fratrum prioribus suis se aliquando auderet anteponere; sed officiis charitatis id semper exhibitum est prioribus, quod in sequentibus gratanter semper acciperetur. Hunc ordinem jubeat sanctitas vestra melius vestris interlocutionibus roborari. Aurelius episcopus dixit: Non decuerat quidem ut haec repeteremus, nisi forte existerent inconsideratae mentes quorumdam, quae ad haec statuenda nostros acuerent sensus; sed communis haec causa est, quam insinuavit ordinem sibi decretum a Deo cognoscat, et posteriores anterioribus deferant, nec eis inconsultis aliquid agere praesumant. Qua de