comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quã ꝓlitorẽ sui consilii flagellauit. multosq hunc ab eadem
eccła extrahendũ transmittens. numqͣm ꝑmittitur. immo mul¬
tis conuiciis apopulo laceratus. marcionista hereticus appella¬
tur. Et cõmoto intra constantinopolim graui tumultu. mauri¬
tius dissimulato habitu. cũ uxcore et filiis noctu drumonem
sibi denuntiatũ fuerat. decollatur. Et qͥa oratio gregorii qͦ
illum petierat in terribili dĩ iudicio liberũ a delictis om̃ibꝰ
inueniri. uacua e̾e ñ potuit. idem mauritius hic recepit
qd meruit. et in cunctis suis in cõmodis dñm benedicens.
kalendarum maiarũ. indictione. sexcta. imago foce et le¬
ontiȩ augustorũ. cum eorundẽ fauoralib litteris. romam
delata ẽ. Et post quã a clero et senatu acclamatum ẽ eis. in
basilica iulii nssu gregorii in oratorio scĩ cȩsarii lateranensi
palatio constituto reponit᷑. Qui etiã focȩ imꝑatori rescrip¬

Expanded text:
quam proditorem sui consilii flagellavit, multosque ad hunc ab eadem quam proditorem sui consilii flagellavit, multosque ad hunc ab eadem ecclesia extrahendum transmittens, nunquam permittitur; imo multis conviciis a populo laceratus, Marcionista haereticus appellatur. Et commoto intra Constantinopolim gravi tumultu, Mauricius, dissimulato habitu, cum uxore et filiis noctu dromonem sibi denuntiatum fuerat, decollatur. Et quia oratio Gregorii qua illum petierat in terribili Dei judicio liberum ab omnibus delictis inveniri vacua esse non potuit, idem Mauricius id recepit quod meruit, et in cunctis suis incommodis Deum benedicens, kalendarum Maiarum, indictione sexta, imago Phocae et Leontiae, augustorum, cum eorumdem favorabilibus litteris Romam delata est, 136 Et postquam a clero et senatu acclamatum est eis in basilica Julii, jussu Gregorii in oratorio sancti Caesarii Lateranensi palatio constituto reponitur. Qui etiam Phocae imperatori ita rescrip
Abbreviated transcription (Latin):
losis locis hiemare. et transito danubio. uictus sibi de scla¬
uoꝵ regione ꝑiclitabundi querere. ne uidelicet alimenta
publica manducarent. petro p̃tori feralib litteris immine.¬
ret. Qui taciarchis uocatis. ait. Flimis in uidentur grauia
imꝑatoris p̃cepta. romanos in aliena terra hiemare iubentia
Nam illi non obȩdire seuum ẽ : et rursus obedire seuissimũ.
Nullũ bonũ parit auaritia. quȩ mat̃ omniũ maloꝵ c̃sistit:
Qua imꝑator languens. horũ maximoꝵ maloꝵ causa romanis ef¬
ficitur. Eacercitus itaq hoc ꝑ taxiarchas audito. ad seditionẽ
conuertitur. exaltatum q suꝑ clyppeũ focam centurionẽ exar¬
chum adclamarunt. fugato q p̃tore theodosio filio imꝑatoris.
et germano socero eiꝰ. dirigunt ut alter eoꝵ sibi imꝑare stude¬
ret. Illi nullomͦ consenserunt. immo hoc mauritio retulerus:
At ille germanũ ꝑdere uoluit. qͥ qm̃ in ȩccłam fugerat. filiũ tan¬

Expanded text:
losis locis hyemare, et transito Danubio victum sibi de Sclalosis locis hyemare, et transito Danubio victum sibi de Sclavorum regione periclitabundi quaerere, ne videlicet alimenta publica manducarent, Petro praetori feralibus litteris immineret. Qui taxiarchis vocatis, ait: « Nimis mihi videntur gravia imperatoris praecepta, Romanos in aliena terra hyemare jubentia. Nam illi non obedire saevum est, et rursus obedire saevissimum. Nullum bonum parit avaritia, quia mater omnium malorum consistit, qua Imperator languens, horum maximorum malorum causa Romanis efficitur. » Exercitus itaque, hoc per taxiarchas audito, ad seditionem convertitur, exaltatumque super clypeum Phocam per centurionem, exarchum acclamaverunt, fugatoque praetore, Theodosio filio imperatoris et Germano socero ejus, dirigunt ut alter eorum sibi imperare studeret. Illi nullo modo consenserunt, imo hoc Mauricio retulerunt. At ille Germanum perdere voluit, qui quoniam in Ecclesiam fugerat, filium tan
Abbreviated transcription (Latin):
cor cõmiseris. sed si quẽ in agminib nr̃is cognoscis qͥ focas so¬
leat uocitari: dicito mͥ. Et philippus diu apud se recogitañ
ait. Unum focam cognosco. qui nuꝑ ꝓcurator ab excercitu nun¬
cupatus. contradicebat tuo imꝑio. Cum uͦ mauritius de qua¬
litate. illius in quireret. philippus ait. Est quidam iuuenis.
et temerarius. at tamen timidus. Et mauritius. Si timidus in¬
quit. ꝓfecto et homicida. Dum q suꝑ hunuscemodi titubaret.
in crastinũ magistrianus ab heremitis quib imꝑatoris p̃ces por¬
tauerat rediens. responsũ retulit dicens. Ds̃. recepta peniten¬
tia tua. saluabit animam tuam. et cum scĩs te cũ tota domo
tua c̃stituet. imperio uͦ. cũ ignominia. et discrimine. decides.
Quib auditis. mauricius dm̃ glorificans. penitentiã tenuit. sed
a cupiditatis auaritia usq adeo ñ recessit. ut exercitus in ꝑicu¬

Expanded text:
cabar commiseris. Sed si quem in agminibus nostris cognoscis qui Phocas socabar commiseris. Sed si quem in agminibus nostris cognoscis qui Phocas soleat vocitari, dicito mihi. Et Philippicus, diu apud se recogitans, ait: Unum Phocam cognosco, qui nuper procurator ab exercitu nuncupatus contradicebat tuo imperio. Cum vero Mauricius de qualitate illius inquireret, Philippicus ait: Est quidem juvenis, et temerarius, attamen timidus. Et Mauricius: Si timidus, inquit, profecto et homicida. Dumque super hujusmodi titubaret, in crastinum magistrianus ab eremitis, quibus imperatoris preces portaverat, rediens, responsum retulit dicens: Deus, recepta poenitentia tua, salvabit animam tuam, et cum sanctis te cum tota domo tua constituet; ab imperio vero cum ignominia et discrimine decides. 19. Quibus auditis, Mauricius Deum glorificans, poenitentiam tenuit; sed a cupiditatis avaritia usque adeo non recessit, ut exercitus in pericu
Abbreviated transcription (Latin):
ndicioꝵ ministri. posuerunt iuocta purpureũ umbilicum
qui illic erat. Cui eadẽ uox charac teris ait. Ubi ins reddã
tibi mala quȩ in hoc seculo ꝑpetrasti: et ille respondit. Ama¬
tupo retribue. Statim duina uox iussit tradi mauritum
et constantinam ixorẽ eiꝰ cũ filiis. et filiab omniq cognatio¬
ne ipsius. foce militi. Piigilans gͦ mauritius misit parocȩnũ. et
uocauit ad se philippũ generum suũ. quẽ dudũ suspicatus fue¬
rat imperiũ sibi uelle. subripere. At ille ꝓ suspicione se per¬
dendum conitiens. aduocate gordiȩ uxori suȩ tanquã non
reuisure ultimũ ualedixit. sacramentoq communionis ac¬
cepto. ad palatium uenit. cubiculũq imꝑatoris ingrediens.
ad pedes ꝓcidit. Cui imꝑator adsurgens. ad pedes nihilomi¬
nus corruit dicens. Ignosce dep̃cor mͥ. quia nune ꝓfecto
diuina reuelatione doctus cognoui. qͦd nil in me unde suspi¬

Expanded text:
judiciorum ministri, posuerunt juxta pueri umbilicum judiciorum ministri, posuerunt juxta pueri umbilicum qui illic erat. Cui eadem vox characteris ait: Ubi vis reddam tibi mala, quae in hoc saeculo perpetrasti? Ille respondit: Amain saeculo futuro, retribue. Statim divina vox jussit tradi Mauricium et Constantinam uxorem ejus, cum filiis et filiabus, omnique cognatione ipsius, Phocae militi. Evigilans ergo Mauricius misit paracoemomenum, et vocavit ad se Philippicum generum suum, quem dudum suspicatus fuerat imperium sibi velle subripere. At ille pro suspicione se perdendum conjiciens, advocatae Gordiae uxori suae, tanquam non se revisurae, ultimum vale dixit; sacramentoque communionis accepto, ad palatium venit, et cubiculum imperatoris 135 ingrediens, ad pedes ejus procidit. Cui imperator assurgens, ad pedes ejus nihilominus corruit, dicens: Ignosce, deprecor, mihi, quia nunc profecto divina revelatione doctus cognovi quod nihil in me unde suspi
Abbreviated transcription (Latin):
spatã cepit. Quã uidelicet a foro usq ad eneã statuã. gładia¬
toris nudam circũferens. imꝑatorẽ gladio cunc tis moriturũ.
p̃ctiocit. Quod mauritius ut audiuit. a tyrannide gregorio
inferenda semet c̃tinuit. diuinũ iudieiũ qͦd ei minatus fue¬
rat cito se. subiturũ tantomagis. quanto gregoriũ credidit
ñ posse mentiri. Moxc itaq scripto p̃ces compositas tam tidẽ qͣm¬
cunetis patriarchis. xpiscopis et monachis cuntatũ siue. solitudi¬
num peccunas multas. cereos et thimiamata destinauit: hoc
potissimũ dep̃cans ut dño supplicarent. quatenus in hoc seculo
merita suoꝵ maloꝵ reciperet. tantũ afuturis eruciatibus redi¬
mi potiusset. Cumq hoc et ipse uehementius ꝑmulta temp̃ra
eũ lacrimis postularet: quadam noc te dormiens. uidet apud
eneam palatii portã. se: coram multo populo enee. statue sal¬
uatoris assistere. Tunc uoa terribilis facta ẽ ex ipso in carna¬
ti uerbi caracꝰ tere dicens. Date mauricium. Et capientes eũ

Expanded text:
spatham cepit, quam videlicet a foro usque ad aeneam statuam gladiatoris nudam circumferens, imperatorem gladio cunctis moriturum praedixit. Quod Mauricius ut audivit, a tyrannide Gregorio inferenda semet continuit, et judicium divinum quod ei minatus fuerat cito se subiturum tanto magis timuit, quanto Gregorium credidit non posse mentiri. 18. Mox itaque scripto preces compositas tam eidem qcunctis patriarchis, episcopis et monachis civitatum sive solitudinum, pecunias multas, cereos et thymiamata destinavit, hoc potissimum deprecans ut Domino supplicarent, quatenus in hoc saeculo merita suorum malorum reciperet, tantum ut a futuris cruciatibus redimi meruisset. Cumque hoc et ipse vehementius per multa tempora cum lacrymis postularet, quadam nocte dormiens, videt apud aeneam palatii portam se coram multo populo aeneae statuae Salvatoris assistere. Tunc vox terribilis facta est ex ipso incarnati Verbi charactere, dicens: Date Mauricium. Et capientes eum
Abbreviated transcription (Latin):
nt uurendo non sufficit. si non & illũ cui prec̃ apeccati
terpis t disuingit. Bent aut̃ dicitur. Ne dederis somnũ
oculis tuis. nee aorimtent palpebre tue. Sominũ quippe
oculis dare ẽ. intentione cessante subditorũ curã om̃ino
neglegere: Palpebre utro dormitant. cũ cogitationes
nr̃e ea que in subditis arguenda cognos cunt. pigredi¬
ne deprimente dissimulant. Plene enĩ dormire ẽ. cõmis¬
sorum acta nescire. nec corrigere: Non aut̃ dormire sed
dlormitare est. quȩ quia reprehendenda sunt cognoscere
Ded tam̃ ꝓptermentis tediũ. dignis ea increpationibus ñ
emendare. Dormitando utro oculus ad plenissimũ som¬
nũ ducitur: quia dũ plerũq qui preẽ malũ qđ cognoscit
ñ secat: Ad hoc quidẽ quȩ neglegentie: sue merito ꝑuenit
ut qd a subiectis delinquitur nec cognos cat. Ammonendi

Expanded text:
ne vivendo non sufficit, si non et illum cui praeest a peccati ne vivendo non sufficit, si non et illum cui praeest a peccati torpore disjungit. Bene autem dicitur: « Ne dederis somnum tuis oculis, nec dormitent palpebrae tuae. » Somnum quippe oculis dare est intentione cessante, subditorum curam omnino negligere. Palpebrae vero dormitant, cum cogitationes nostrae ea quae in subditis arguenda cognoscunt, pinguedine deprimente dissimulant. Plene enim dormire est commissorum acta nescire nec corrigere. Non autem dormire, sed dormitare est, quae quidem reprehendenda sunt cognoscere, sed tamen propter mentis taedium dignis ea increpationibus non emendare. Dormitando vero oculus ad plenissimum ducitur somnum, quia, dum plerumque qui praeest, malum quod cognoscit non resecat, ad hoc quandoque negligentiae suae merito pervenit, ut quod a subjectis delinquitur nec cognoscat. Admonendi
Abbreviated transcription (Latin):
manus defigitur. quia apud curã sollicitudinis que antẽ de¬
erat. mens ligatur. Uerbis uero oris sui in laqueatus ẽ ac ꝓ¬
priis sermonibus captus. quia dũ cõmissis sibi cogitur bona
dicere: ipsũ prius necesse ẽ quȩ dixerit custodire: In laquea¬
tis igitur uerbis oris sui dũ ratione exigente constringit᷑.
ne tius uita ad aliud quã admonet relaxetur. Vnde apud
districtũ uidiẽt cogitur tanta in opere e& soluere. quanta
tũ constat alus uoce p̃cepisst: Ubi & bene mox eohortatio
sub ditur ut dicatur Fac ergo quod dico filimi. & temit¬
ipsũ libera quia incidisti in manus ꝓximi tui. discurre.
festina. suscita amicũ tuũ. ne dederis somnũ oculis tuis.
nec dormitent palpebrȩ tue. Quisquis enĩ ad uiuendũ
alus in eocemplo p̃ponitur ñ solũ ut ipse uigilet. sed
oriam ut amicũ suscitet ammonetur. Ei nãq uigilare be¬

Expanded text:
manus defigitur, quia apud curam sollicitudinis quae ante demanus defigitur, quia apud curam sollicitudinis quae ante deerat, mens ligatur. Verbis vero oris sui illaqueatus est, ac propriis sermonibus captus; quia dum commissis sibi cogitur bona dicere, ipsum prius necesse est quae dixerit custodire. Illaqueatur igitur verbis oris sui, dum ratione exigente constringitur, ne ejus vita ad aliud quam admonet relaxetur. Unde apud districtum judicem cogitur tanta in opere exsolvere, quanta eum constat aliis voce praecepisse. Ubi et bene mox exhortatio subditur, ut dicatur: Fac ergo quod dico, fili mi, et temetipsum libera, quia incidisti in manus proximi tui: discurre, festina, suscita amicum tuum; ne dederis somnum oculis tuis, nad vivendum praeponitur, non solum ut ipse evigilet, sed etiam ut amicum suscitet admonetur. Ei namque vigilare be
Abbreviated transcription (Latin):
subditos ꝑ ditionis exempla transmittunt. Vnde nicesse ẽ
ut tanto se cautius a culpa custodiant. quanto ꝑ praua
trictius puniantur si absoluti repperin nequiuerint saltẽ
de se isti ne de subditorũ erratibus iudicentur &iã si se iã
de se securos inueniunt. Illi ut tanto circa se sollitius ui¬
uant. quanto eos aliena cura ñ implicat. Isti uero ut sic
aliorum curas expleant. quatinus tesuas agere ñ desistan
&e sic in ꝓpria sollicitudine ferueant. ut a cõmissorũ custo¬
dia minime torpescant. Illi eñi sibimet uacanti diciturꝰ
Uade ad formica o piger &e considera uias cius. & dis ce sapi¬
entiam. Istȩ aut̃ terribilit᷑ ammonetur cũ dicitur. Fili
mi si spoponderis. ꝓ amico tuo. de fixisti apud extrancũ
manũ tuã & laqueatus es uerbis oris tui & captus. ꝓprus
sermomibus. Spondere nãq ꝓ amico ẽ. aliena anma in
periculo sue conuersationis accipere. Vnde ce apud extrantũ

Expanded text:
subditos suos perditionis exempla transmittunt. Unde necesse est subditos suos perditionis exempla transmittunt. Unde necesse est ut tanto se cautius a culpa custcilicet subjecti, ne districtius puniantur, si absoluti reperiri nequiverint saltem de se; isti ne de subditorum erratibus judicentur, etiamsi se jam de se securos inveniunt. Illi ut tanto circa se sollicitius vivant, quanto eos aliena cura non implicat; isti vero ut sic aliorum curas expleant, quatenus et suas agere non desistant, et sic in propria sollicitudine ferveant, ut a commissorum custodia minime torpescant. Illi enim sibimet vacanti dicitur: Vade ad formicam, o piger, et considera vias ejus, et disce sapientiam . Iste autem terribiliter admonetur, cum dicitur: Fili mi, si spoponderis pro amico tuo, defixisti apud extraneum manum tuam, et illaqueatus es verbis oris tui, ndere namque pro amico, est alienam animam in periculo suae conversationis accipere. Unde et apud extraneum
Abbreviated transcription (Latin):
ex consparsione sustinet sed &ĩa qđ exuicino deterius pen¬
urget. ne dũ nequaquã pugnat contra hoc qđ tolerat. ei
quoq a quo se liberũ estimat uitio succũbat AXUI¬
liter ammonendi sunt subditi. atq aliter prelati. lilos ne sub¬
iectio conterat. istos ne locus superior txtollat. Iili ne minꝰ
qut ubentur impleant. isti ne plus usto ubeant que cõple¬
antur. lili ut humilit̾ subiactant. isti ut temperanter pre¬
sint. Nã quod intellegi & figuralit̃ potest. lilis dicitꝰ filu obs¬
dite parentibus ur̃is in dño. illis uero p̃cipitur & uos pa
rentes nolite ad iracundiam ꝓuocare filios ur̃os. Illi dis¬
cant quomodo ante occulti arbitri oculos sua interiora cõ¬
ponant. isti quomodo ceiã cõmissis sibi exempla bentuiuen¬
di exterius prebeant. Scire &iã prelati debent: quia si ꝑ¬
uersa umquã ꝑ petrant. tot mortibus digni sunt:. quot ad

Expanded text:
ex conspersione sustinet, sed etiam quod ex vicino deterius perex conspersione sustinet, sed etiam quod ex vicino deterius perurget; ne dum nequaquam pugnat contra hoc quod tolerat, ei quoque a quo se liberum aestimat, vitio succumbat. CAPUliter admonendi sunt subditi, atque aliter praelati. Illos ne subjectio conterat, istos ne locus superior extollat. Illi ne minus quae jubentur impleant, isti ne plus justo jubeant quae compleantur. Illi ut humiliter subjaceant, isti ut temperanter praesint. Nam quod intelligi et figuraliter potest, illis dicitur: Filii, obedite parentibus vestres, nolite ad iracundiam provocare filios vestros . Illi 38 discant quomodo ante occulti arbitri oculos sua interiora componant, isti quomodo etiam commissis sibi exempla bene vivendi exterius praebeant. Scire etenim praelati debent , quia si perversa unquam perpetrant, tot mortibus digni sunt, quot ad
Abbreviated transcription (Latin):
uenerat. secandũ uulnus uidebat sed de poententia aegri
dubitabat. Abscondit igitur ferrũ medicinale sub ueste.
qđ eductũ subito fixit inuulnere. ut secantẽ gladiũ sen¬
tiret eger antequa cerneret. ne si antȩ cerneret sentire recu
saret
cet inferenda sunt tristia. quȩ secuntur ex supplicio. Tristi
bus uero inferenda sunt lȩta. quȩ ꝓmittuntur ex regno.
Discant lȩti. exminarũ asperitate qđ timeant. Audiant
tristes p̃miorũ gaudia. de quib p̃sumant. lllis quippe di¬
citur. Llac uobis qui ridetis nunc. qm̃ flebitis. Isti uero eodẽ
magistro dicente audiant. lterũ uidebo uos. & gaudebit
cor urm̃ & gaudiũ urm nemo tollet a uobis. Nonnulli au¬
tẽ leti uel tristes ñ rebus fiunt. sed consparsionibus existurs
Quib ꝓfecto intimandũ ẽ qđ quedã uitia quibus dã conspar¬
sionibus uixta sunt. Habent eñi leti ex ꝓpinquo luxuriã.
tristes iram. Vnde necesse ẽ ut ñ solũ quisq consideret ꝗđ

Expanded text:
enerat, secandum vulnus videbat, sed de patientia aegri dubitabat. Abscondit igitur ferrum medicinale sub veste, quod eductum subito fixit in vulnere, ut secantem gladium sentiret aeger antequam cerneret, ne si ante cerneret, sentire recusaret.cet inferenbus vero inferenda sunt laeta, quae promittuntur ex regno. Discant laeti ex minarum asperitate quod timeant; audiant tristes praemiorum gaudia, de quibus praesumant. Illis quippe dicitur: Vae vobis qui ridetis nunc, quoniam flebitis . Isti vero eodem Magistro dicente audiunt: Iterum videbo vos, et gaudebit cor vestrum, et gaudium vestrum nemo tollet a vobis . Nonnulli autem laeti vel tristes non rebus fiunt, sed conspersionibus existunt. Quibus profecto intimandum est quod quaedam vitia quibusdam conspersionibus juxta sunt. Habent enim laeti ex propinquo luxuriam, tristes iram. Unde necesse est ut non solum quisque consideret quod
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. unus erigitur. ꝑ cuius duritiã tribulatiomis iugo subrec¬
torum corda depmantur. Quod nos in nr̃a chutius tribulati

Expanded text:
sunt, unus erigitur, per cujus duritiam tribulationis jugo subjectorum colla deprimantur. Quod nos in nostra diutius tribulati
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑ erroris plena reprobatur: et theodorus ꝑsonam mediatoris dĩ et
hominũ in duab substantiis separans. ad impretati ꝑfidiã egcidisse con¬
uincitur. Scripta quoq theodoriti ꝑ quȩ beati cẏrilli fides rep̃henditur
ausu in uidentię ꝓlata. refutant᷑. Cunctas uͦ quaᷤ p̃fata ueneranda conci¬
lia ꝑsonas respuunt respuo: quã uenerant᷑ amplector: qͥa dum uniuersali
sunt consensu constituta. se et ñ illa destruit. qͥsqͥs p̃sumit aut soluere
quos religant: aut ligare qͦs soluunt. Quisquis gͦ aliud sapit: anathem
Saeooaius fundamentũ fidei suȩ scđm priscum decessorũ suorũ ponti

Expanded text:
dicitur, erroris plena, reprobatur, et Theodorus personam Mediatoris Dei et hominum in duobus subsistentiis separans, ad impietatis perfidiam cecidisse convincitur. Scripta 47 quoque Theodoriti, per quae beati Cyrilli fides reprehenditur, ausu dementiae prolata refutantur. Cunctas vero quas praefata veneranda concilia personas respuunt respuo; quas venerantur amplector. Quia dum universali sunt consensu constituta, se et non illa destruit, quisquis praesumit aut solvere quos religant, aut ligare quos solvunt. Quisquis ergo aliud sapit, anathemaGregorius fundamentum suae fidei secundum priscum praedecessorum suorum ponti
Abbreviated transcription (Latin):
dantia. irroborari nos citius credimus. quia benignitatẽ ur̃e
pietatis ad imꝑiale fastigium ꝑuenisse gaudemus. Letentur celi
et exultet terra. et dȩ benignis actib ur̃is uniuerse rei publicȩ

Expanded text:
dantia roborari nos citius credimus, qui benignitatem vestrae pietatis ad imperiale fastigium pervenisse gaudemus. Laetentur coeli, et exsultet terra, et de vestris benignis actibus universus reipublic
Abbreviated transcription (Latin):
salutem: sicut sc̃i euangelii qͣtuor libroᷤ. sic quatuor concilia suscipere et ue¬
nerari me. fateor: Nicenũ uidelicet. in qͦ ꝑuersum arrii dogma destruitur:
constantinopolitanũ quoq in qͦ eunomii et macedonii error conuincitur:
effesinum ȩtiam pͥmum. in qͦ nestorii impretas iudicatur: calcedonense uͦ.
in quo cuticis dioscoriq prauitas reprobatur. tota deuotione. complector..
integerrima approbatione custodi o: qͥa in his uelut in qͣdrato lapide.
cium iacet. Quintũ qͦq conciliũ pariter ueneror. in qͦ epistola quȩ ibe

Expanded text:
paribus. Sicut sancti Evangelii quatuor libros, sic quatuor concilia suscipere et venerari me fateor. Nicaenum scilicet, in quo perversum Arii dogma destruitur, Constantinopolitanum quoque in quo Eunomii et Macedonii error convincitur, Ephesinum etiam primum, in quo Nestorii impietas judicatur, Chalcedonense vero, in quo Eutychis Dioscorique pravitas reprobatur, tota devotione complector, integerrima approbatione custodio, quia in his, velut in quadrato lapide, cium jacet. Quintum quoque concilium veneror, in quo epistola, quae Ib
Abbreviated transcription (Latin):
Inter hec itaq quid sequendũ ẽ. quid tenendũ. nisi ut uirtu¬
tibus pollens coactus ad regimen ueniat. uirtutibus ua¬
cuus. nec coactus accedat.Ille si om̃ino renititur. caue¬
at ne acceptã pecunia in sudariũ ligans. de eius occulta¬
tione iudicetur: Pecunia quippe in sudario ligare ẽ. per¬
cepta dona subotio lenti torporis abscondert:. At contra
iste cũ regimen appetit. adtendat ne ꝑ exemplũ praui
operis phariseorũ more. ad ingressũ regni tendentibus
obstaculũ fiat. Qui iuxta magestri uocẽ. nec ipsi intrans.
nec alios intrare ꝑmitiunt. Cui considerandũ quoq ẽ.
quia cũ causã popłi ęlectus p̾sul suscipit. quasi ad egrũ
medicus accedit Si ergo ad huc cius in opere passiones
uiuunt. qua p̃sumptione ꝑcussũ mederi ꝓperat. qui in
facie uulnus portat.

Expanded text:
Inter haec itaque quid sequendum est, quid tenendum, nisi ut virtuInter haec itaque quid sequendum est, quid tenendum, nisi ut virtutibus pollens coactus ad regimen veniat, virtutibus vacuus nec coactus accedat? Ille si omnino renititur, caveat ne acceptam pecuniam in sudarium ligans, de ejus occultatione judicetur . Pecuniam quippe in sudario ligare, est percepta dona sub otio lenti torporis abscondere. At contra, iste cum regimen appetit, attendat ne per exemplum pravi operis, Pharisaeorum more, ad ingressum regni tendentibus obstaculum fiat: qui juxta Magistri vocem nec ipsi intrant, nec alios intrare permittunt. Cui considerandum quoque est, quia cum causam populi electus praesul suscipit, quasi ad aegrum medicus accedit. Si ergo adhuc in ejus opere passiones vivunt, qua praesumptione percussum mederi properat, qui in facie vulnus portat
Abbreviated transcription (Latin):
qua ualet inculmine humilitatẽ discere. qui inimis posi¬
tus non desut superbire. Nescit laudẽ cũ suppetit fugere. qr
adhanc didicit cũ dtessit anhelare: Naquaqua uincere.
auaritiam potest. quando ad multorũ sustentatione tendit᷑
is cui suffictre ꝓpria nec soli potuerunt. Ex ante ergo acta ui-¬
ta se quisq inueniat. ne in appettu se culminis imago cogi¬
tationis in ludat. Quãuis plerũq in occupationẽ regiminis
ipse qͦq boni operis usus ꝑditur qui intranquillitate tene¬
batur. quia quieto mari recte nauem & imperitus dirigit
Turbatis aut̃ tempestatis fluctibus. & ĩa peritus se nauta
confundit. Quid ñaq ẽ potestas culminis nisi tempestas
mentis. in qua cogitationũ semper ꝓcellis nauis cordis qua¬
titur . Huc illucq in cessanter impellitur. ut ꝑ repenti¬
nos ex cussus oris & operis: quasi ꝑ obuiantia saxa frangat᷑.

Expanded text:
quam valet in culmine humilitatem discere, qui in imis posiquam valet in culmine humilitatem discere, qui in imis positus non desiit superbire. Nescit laudem cum suppetit fugere, qui ad hanc didicit cum deesset anhelare. Nequaquam vincere avaritiam potest, quando ad multorum sustentationem tenditur is cui sufficere propria nec soli potuerunt. Ex anteacta ergo vita se quisque inveniat, ne in appetitu se culminis imago cogitationis illudat. Quamvis plerumque in occupatione regiminis ipse quoque boni operis usus perditur, qui in tranquillitate tenebatur, quia quieto mari recte 10 navem et imperitus dirigit; turbato autem tempestatis fluctibus, etiam peritus se nauta confundit. Quid namque est potestas culminis, nisi tempestas mentis? In qua semper cogitationum procellis navis cordis quatitur, huc illucque incessanter impellitur, ut per repentinos excessus oris et operis quasi per obviantia saxa frangatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ed plerũq hi qui subire magisteriũ pastorale cupiunt.
non nulla quoq bona opera animo ꝓponunt. Et quauis hoc
elationis intentione appetant. operaturos se tam̃ magna
ꝑ tractant. fitq ut aliud inimis intentio subprimat. aliud
tractantis animo suꝑficies cogitationis ostendat. Nã sepe
sibi de se mens ipsamentitur. & fingit se de bono ama¬
re opere: qđ ñ amat . De mundi aut̃ gła ñ amare ꝗđ
amat. quȩ principari appetens. fit ad hoc pauida cũ que¬
rit. aud ax cũ ꝑuenerit. Tendens em̃ ne ñ ꝑuemat trepidat.
sed repente ꝑueniens. iure sibi hoc debitũ ad qđ ꝑuenerit
putat. Cũq ꝑcepti principatus officio ꝑ frui seculanter
corperit. libenter obluuscitur quicquid religiosi cogita¬
uit. Unde necesse ẽ ut cũ cogitatio extra usũ ducitur.
ptinus mentis oculus ad opera transacta reuocetur. ac
penset quisq quid subiectus egerit. & repente cognoscit si
prȩlatus bona agere quae ꝓposuerit possit. quia nequa¬

Expanded text:
ed plerumque hi qui subire magisterium pastorale cupiunt, nonnulla quoque bona opera animo proponunt; et quamvis hoc elationis intentione appetant, operaturos tamen se magna pertractant; fitque ut aliud in imis intentio supprimat, aliud tractantis animo superficies cogitationis ostendat. Nam saepe sibi de se mens ipsa mentitur, et fingit se de bono opere amare quod non amat, de mundi autem gloria non amare quod amat: quae principari appetens, fit ad hoc pavida cum quaerit, audax cum pervenerit. Tendens enim, ne non perveniat trepidat; sed repente perveniens, jure sibi hoc debitum ad quod pervenerit putat. Cumque percepti principatus officio perfrui saeculariter coeperit, libenter obliviscitur quidquid religiose cogitavit. Unde necesse est ut cum cogitatio extra usum ducitur, protinus mentis oculus ad opera transacta revocetur; ac penset quisque quid subjectus egerit, et repente cognoscit si praelatus bona agere quae proposuerit possit, quia nequa
Abbreviated transcription (Latin):
tentis dĩ adiutorio. multoꝵ salus ẽ uita ur̃a. Itẽ rusticianȩ pa
tricie. Quotiens de urbe. regia ad nos aliquis uenit. cure nobis ẽ
de corporis ur̃i sospitate requirere. Sed peccatis meis facientib et
semꝑ audio quȩ me tedet audire. qͥa intanta tenuitate atq debi¬
litate ad huc in uobis referunt podagrȩ dolores excrescere. Sed-

Expanded text:
tentis Dei adjutorio multorum salus est vita vestra. Nam tentis Dei adjutorio multorum salus est vita vestra. Nam triciae. Quoties de urbe regia ad nos aliquis venit, curae nobis est de corporis vestri sospitate requirere, sed peccatis meis facientibus, ea semper audio quae me poenitet audire, quia in tanta tenuitate atque debilitate adhuc in vobis referunt podagrae dolores excrescere. Sed o
Abbreviated transcription (Latin):
sui molestia retinemus. Et quia nunc ad suã non ualet ȩccłam remcare.
ꝓpterea eo absente. ȩxcł̃ȩ ipsius fr̃nitati tuȩ uisitationis operam p̃uidimꝰ
delegandam. Item uniuersis habitatorib arimini. Si culpam ur̃am
filii dilectissimi intentius uelitis attendere. assidua uos apud dm̃ de¬
suscepistis. Quem inquietudo et tribulatio auobis illata ad hoc usq ꝑdu¬
ocit. ut molestiã corporalem incurreret. Quam uis in eo nihil de his
quȩ nobis sunt scripta cognouimus. sed solam inẽẽ debilitatẽ uidimuᷤ:
ꝓ qua hic eum retinere curauimus. tẽ eulogio patriarchȩ alexcan¬
drino. Ante hoc temporis bonefacii chartularii responsalis mei ꝗͥ
in urbe regia demoratur. uehement᷑ me scripta turbauerunt. Quȩ
corporei luminis ꝑtulisse. Eoc quib scriptis. graui merore ꝑcussus
cognoscens. exultaui uehement̃. quia tanta lȩtitia cordis secuta ẽ.
quanta pͥus tristitiȩ amaritudo p̃cesserat. Scimꝰ enĩ. qͥa in om̃ĩpo¬

Expanded text:
sui molestia retinemus; et quia nunc ad suam non valet ecclesiam remeare, propterea, eo absente, ecclesiae ipsius fraternitati tuae visitationis operam providemus delegandam. » Item universis habitatoribus Arimini: « Si culpam vestram, filii dilectissimi, intentius velitis attendere, assidua vos apud Deum desuscepistis; quem inquietudo et tribulatio a vobis illata ad hoc usque perduxit, ut molestiam corporalem incurreret, quamvis in eo 158 nihil de his quae nobis sunt scripta cognovimus, sed solam inesse debilitatem vidimus, pro qua eum hic retinere curavimus. » Item Eulogio patriarchae Alexandrino: « Ante hoc temporis Bonifacii chartularii responsalis mei, qui in urbe regia demoratur, vehementer me scripta turbaverunt, quae estram defectum corporei luminis pertulisse. Ex quibus scriptis gravi moerore perculsus gnoscens, exsultavi vehementer, quia tanta laetitia cordis secuta est, quanta prius tristitiae amaritudo praecesserat. Scimus enim quia in omnipo
Abbreviated transcription (Latin):
UIc etiam innumerabilis multitudo serpentiũ cum magno dracone. in modũ
trabis ualidȩ ꝑ tẏberim fluminis alueum in mare descendit: sed suffocatȩ be¬
stiȩ inter salsos maris turbidissimi fluctus sine mora in litore deciderunt. suaq
putredine totum mare corruperunt.
Ecuta ẽ ẽ uestigio clades inguinaria. quȩ urbem Romam
ad eo uehementi pestilentia laniauit. ut ętiam corporali uisu sagittȩ cȩ¬
litus uenire et singulos quosq ꝑcutere uiderent᷑. Quȩ in mense undeci¬
mo ueniens. primum omnium iuata illud quod in elechiele ꝓpheta legi¬
tui. a sẽuario meo incipite: Eelagium papam ꝑculit. et sine mora extinxi
Quo defuncto: ita in reliquũ uulgus deseinit: ut subtractis habitatoribus.
domos in urbe plurimas uacuas omnino reliquerit.
odem tempore. in monasterio uenerabilis

Expanded text:
unc etiam innumerabilis multitudo serpentium cum magno dracone, in modum trabis validae per Tiberini fluminis alveum, in mare descendit; sed suffocatae bestiae inter salsos maris turbidissimi fluctus sine mora in littore deciderunt suaque putredine totum aerem corruperunt . ecuta est e vestigio clades inguinaria, quae Romanam urbem adeo vehementi pestilentia laniavit, ut etiam corporali visu sagittae coelitus venire, et singulos quosque percutere viderentur. Quae in mense undecimo veniens, primum omnium, juxta illud quod in Ezechiele propheta legitur: A sanctuario meo incipite , Pelagium papam perculit, et sine mora exstinxit. Quo defuncto, ita in reliquum vulgus desaevit, ut, subtractis habitatoribus, domos in urbe plurimas vacuas omnino reliquerit. 38. Eodem tempore in monasterio venerabilis
Abbreviated transcription (Latin):
tas: uiderunt earum aditus missa maceria p̃dampnatos. Sed ca¬
ballis suis nusquã ire uolentibus. descenderunt: lapides qͥ in ore
criptarum compositi fuerant deponentes ingressi sunt. eosq in eiꝰdẽ
tenebrosis latibulis consternatos terrȩ inuenerunt. Qui ad mona¬
steriũ reducti : tam stupore miraculi quam exortatione uenerabi¬
lis patris Gregorii sic meliorati sunt: ut eis multũ ꝓfuerit ad pare¬
uum temporis de monasterio recessisse.

Expanded text:
tas, viderunt earum aditus missa maceria praedamnatos: sed catas, viderunt earum aditus missa maceria praedamnatos: sed caballis suis nusquam ire volentibus, descenderunt, et lapides qui in ora cryptarum compositi fuerant deponentes, ingressi sunt, eosque in eisdem tenebrosis latibulis consternatos terrae invenerunt. Qui ad monasterium reducti, tam stupore miraculi quam exhortatione 27 venerabilis Patris Gregorii sic meliorati sunt, ut eis multum profuerit ad parvum temporis de monasterio recessisse.
Abbreviated transcription (Latin):
duo fr̃s de eiusdem patris monasterio fugerunt. qͥ aliqua prius colloqͥn¬
do fr̃ibus signa dederant. quod ꝑ appiam descendentes hierosolimam
tenderent. Ni exeuntes diuerterunt de itinere. et ut a sequentibus
inueniri minime poruissent. retrusas criptas iuxta Nlammineã portam
inuenientes. in eisse occuluerunt. Cum uͦ uesꝑtinis horis iussu Gregorii
reqͥsiti minime in congregatione inuenti fuissent. ascensis caballis cos
qͥdam fr̃s secuti sunt. ꝑ metrouii portam exeuntes ut eos in latinam uel
appiã uiam sequerentur. subito eis consilium ortum ẽ. ut cosar saelama
uia extra cuntatẽ requirere debuissent. Igitur ꝑgentes deflererunt
iter: et in salaria eos uia non inuemientes ꝑ portaniflamminea decreue¬
runt redire. Cumq reuerterentur: mox ut ȩqui ante ciotas illas
uenerunt in qͥbus se monachi absconderant. fixerun gradum.
Pulsati et compulsi : passum mouere noluerunt. Considerauerunt ȩ¬
qͥtes rem talem syne mysterio e̾e non posse. adtenderunt ad crip¬

Expanded text:
duo fratres ex ejusdem Patris monasterio fugerunt, qui aliqua prius colloquendo fratribus signa dederant, quod per Appiam descendentes, Jerosolymam tenderent. Hi exeuntes diverterunt de itinere, et ut a sequentibus inveniri minime possent, retrusas cryptas juxta Flaminiam portam invenientes, in eis se occultaverunt. Cum vero vespertinis horis jussu Gregorii requisiti, minime in congregatione inventi fuissent, ascensis caballis, eos quidam fratres secuti sunt, per Metronii portam exeuntes, ut eos in Latinam vel Appiam viam sequerentur: subito eis consilium ortum est ut eos in Salariam viam extra civitatem requirere debuissent. Igitur pergentes deflexerunt iter, et in Salaria eos veteri non invenientes, per portam Flaminiam decreverunt redire. Cumque reverterentur, mox ut equi ante cryptas illas venerunt in quibus se monachi absconderant, fixerunt gradum; pulsati et compulsi, passum movere noluerunt. Consideraverunt equites rem talem sine mysterio esse non posse, attenderunt ad cryp
Abbreviated transcription (Latin):
dem ducͥtu transeat. sed more bicipitis gladii tumores
cogitationũ carnaliũ ex diuerso latere incidat. quatinꝰ

Expanded text:
dem ductu transeat, sed more bicipitis gladii tumores cogitationum carnalium ex diverso latere incidat, quaten
Abbreviated transcription (Latin):
sonendi sunt ut considerent quod salomon qui post tantõ
sapuenuam usq adidolatriam cecidisst describitur: nilin
huos mundo priusquã caderet aduersitats habuisscͥmt¬
moratim. Sta concessa sapientia funditus corde seruit.
act mnulla uel minima tribulationis disciplina custodiur¬

Expanded text:
monendi sunt ut considerent quia Salomon qui post tantam monendi sunt ut considerent quia Salomon qui post tantam sapientiam usque ad idololatriam cecidisse describitur, nihil in hoc mundo priusquam caderet, adversitatis habuisse memoratur; sed concessa sapientia funditus cor deseruit, quod nulla vel minima tribulationis disciplina custodi
Abbreviated transcription (Latin):
humiliat. quia nisi saluandos eos inperpetuũ cerneret
erudundo sub discipline regimint diuina dispensatio ñ re
frenaret. Ad monendi itaq sunt qui in his quȩ tempora¬
liter concupiscunt. ad uersitatis labore. fatigantur. ut
sollicite considerent quod plerũq &iã iustos cũ tempora¬
lis potentia sustulit uelud in laqueo culpa cõp̃hendit
Nã sicut in priori huius uoluminis parte iã diximus. dauid
do amabilis rectior fuit in seruitio. quã cũ ꝑuenit ad
regnũ. Seruus nãq amore iustitiȩ dep̃hensũ ad uersari¬
ũ ferire timuit. reo aut̃ ꝑ suasionẽ luxcurie. deuotũ militẽ
ce iam sulbostudio fraudis eoctinxit. Quis ergo opes. quis poitto¬
tem quis głam quȩrat in noxie. si ce illi exuiterunt noeia.
nubee babuit ñ quesita : Quis interhec sine magni discr¬
minis labore saluabitur. si ille in his culꝑa interutmenit
murbatus e:qui ad hec fuerat dõ eligenit preparatus . ÷ Ab¬

Expanded text:
humiliat; quia nisi salvandos in perpetuum cerneret, humiliat; quia nisi salvandos in perpetuum cerneret, erudiendos sub disciplinae regimine divina dispensatio non frenaret. Admonendi itaque sunt qui in his quae temporaliter concupiscunt, adversitatis labore fatigantur, ut sollicite considerent quod plerumque etiam justos cum temporalis potentia sustollit, velut in laqueo culpa comprehendit. Nam sicut in priori hujus voluminis parte jam diximus , David Deo amabilis rectior fuit in servitio, quam cum pervenit ad regnum . Servus namque amore justitiae, deprehensum adversarium ferire timuit; rex autem persuasione luxuriae devotum militem etiam sub studio fraudis exstinxit . Quis ergo opes, quis potestatem, quis gloriam quaerat innoxie, si et illi exstiterunt noxia, qui haec habuit non quaesita? Quis inter haec sine magni discriminis labore salvabitur, si ille in his culpa interveniente turbatus est, qui ad haec fuerat Deo eligente praeparatus? Ad
Abbreviated transcription (Latin):
cos dũ allruarentur. Quia uidelicet reꝓbi cũ recta opera dum¬
nis muntribus ñ rependunt. eũ totos se hic deserunt de afft̃u¬
entibus ꝓsperitatibus cõmittunt. unde exterius ꝓficuint in¬
de abintimis cadunt. Hinc ẽ quod in inferno eruciato diuiti
dicitur: Reccpisti hona inuita tua. Idcireo eñi bona hie reci¬
pit & malus. ut illic plenius mala reciperet. quia hic fue¬
rat nec ꝑ bona conuersus. Ad contra ad monendi sunt qui
ea quidẽ quȩ mundi sunt concupiscunt. sed tam̃ aduersitatis
labore fatigantur. ut sollicita consideratione ꝑ pendant
creator dispositorq cunctorum quanta suꝑ tos grã uigilat
quos in sua desideria ñ relaxat. Aegro quippe quẽ medic
desperat. concedit ut cuncta quȩ concupiscit accipiat.
Nã qui sanari posse creditur a multis quȩ appetit. ꝓhibetur.
& pueris nũmos subtrahimus quibus tota simul patrimo¬
nia heredibus reseruamus. Hinc ergo de spe aeterne heredi¬
tatis gaudium sumant. quos aduersitas uitȩ temporalis

Expanded text:
os, dum allevarentur . Quia videlicet reprobi cum recta opera divinis muneribus non rependunt, cum totos se hic deserunt, et affluentibus prosperitatibus dimittunt, unde exterius proficiunt, inde ab intimis cadunt. Hinc est quod in inferno cruciato diviti dicitur: Recepisti bona in vita tua . Idcirco enim bona hic recepit et malus, ut illic plenius mala reciperet, quia hic fuerat nec per bona conversus. At contra admonendi sunt, qui ea quidem quae mundi sunt concupiscunt, sed tamen adversitatis labore fatigantur, ut sollicita consideratione perpendant, Creator dispositorque cunctorum quanta super eos gratia vigilat, quos in sua desideria non relaxat. Aegro quippe quem medicus desperat, concedit ut cuncta quae concupiscit accipiat. Nam qui sanari posse creditur, a multis quae appetit prohibetur: et pueris nummos subtrahimus, quibus tota simul patrimonia haeredibus reservamus. Hinc ergo de spe aeternae haereditatis gaudium sumant, quos adversitas vitae temporalis
Abbreviated transcription (Latin):
quia iã dampnabilis uita relinquitur. sed adhuc celsitu¬
do coniagalis continentie subtilit̃ ñ tenetur. Est uero inme¬
dio segor ciuitas quȩ fugientẽ saluet infirmũ. quia uideli¬
cit cũ sibi ꝑ incontinentiã miscentur conuiges. & lapsus:¬
scelerũ fugunt. & tamen uenia saluantur: quasi parua
quippe ciuitatẽ inueniunt in qua ab ignibus defendantur.
quia coniugalis hȩc uita ñ quidẽ in uirtutibus mira ẽ sedta

Expanded text:
quia jam damnabilis vita relinquitur, sed adhuc celsituquia jam damnabilis vita relinquitur, sed adhuc celsitudo conjugalis continentiae subtiliter non tenetur. Est vero in medio Segor civitas, quae fugientem salvet infirmum, quia videlicet cum sibi per incontinentiam miscentur conscelerum fugiunt, et tamen venia salvantur. Quasi parvam quippe civitatem inveniunt, in qua ab ignibus defendantur, quia conjugalis haec vita, non quidem in virtutibus mira est, sed ta
Abbreviated transcription (Latin):
geri perhibetur: sed quȩ tanto citius relaetur quanto¬
ñ perhanc inlicitũ quid agitur. sed hoc quod s̃ licitũ sub
moderamine non tenetur. Quod bent loth in sẽmetipso
ce primit qui ardentem sodomam fugit. seatam̃ segor iiuonuomẽ
ne priautia mor montana consendit. Ardenttẽ quipre sodomã
sugeri est inlicita carnis incendia declinars Altatudo uitro¬
t̃ montium munditia continentiũ. uel certe quasi inmonte
sunt qui on a carnali copuls in herent sed tamen extra sudcupi¬
ede plis ammietiont̃ debitã nulla carnus uoluptate soliumn¬
tur: In monte quippe stare quid ẽ. nisi fructũ ꝓpaginis in car¬
ne ñ querere. ⁊ In monte stare ẽ carni carnaliter ñ ad herere.
S ed quia multi sunt qui scelera quidẽ carnis deserant nec ta¬
men in coniugio positi usus solũmodo debiti iura conseruens.
Eout quidẽ loth sodomam sed tam̃ mox ad montana ñ ꝑuenit.

Expanded text:
geri perhibetur; sed quae tanto citius relaxetur, quanto nogeri perhibetur; sed quae tanto citius relaxetur, quanto non per hanc illicitum quid agitur, sed hoc quod est licitum, sub moderamine non tenetur. Quod bene Loth in semetipso exprimit, qui ardentem Sodomam fugit; sed tamen Segor inveniens, nequaquam mox montana conscendit . Ardentem quippe Sodomam fugere, est illicita carnis incendia declinare. Altitudo vero montium, est munditia continentium. Vel certe quasi in monte sunt qui etiam carnali copulae inhaerent, sed tamen extra suscipiendae prolis admistionem debitam, nulla carnis voluptate solvuntur. In monte quippe stare est, nisi fructum propaginis in carne non quaerere. In monte stare, est carni carnaliter non adhaerere. Sed quia multi sunt qui scelera quidem carnis deserunt, nec tamen in conjugio positi usus solummedo debiti jura conservant, exiit quidem Loth Sodomam, sed tamen mox ad montana non pervenit,
Abbreviated transcription (Latin):
tionis articulũ in usũ transferadnt uoluptatis. Perpendats
q uod sicet extra ñ extant. in ipso tam̃ conuigio conuigu
uira transcendunt. Vnde necesse ẽ ut erebris excorationib
deleant. qđ pulchram copult speciem ad mixtis uoluptatib
focdant  Hincẽ enĩ qđ peritus medicine eel estis a postoł
ñ tam sanos instituit quã infirmis medicamenta monstra¬
uit dicens. De quibus scripsistis mihi bonũ ẽ homini mu¬
lierẽ non tangere. Propter fornicationẽ aut̃ unusquisq
tiũ fornicationis metũ p̃misit: ꝓfecto ñ stantibus p̃cep¬
tũ contulit. sed ne fortasse in terrã ruerent lectũ cadenti¬
bus ostendit. Vnde infirmantibus ad huc subdit. Vlaxo¬
N uir debitum reddat. Similit̃ aut̃ & uxor uiro. Quib
du inmagna honestate coniugu aliquid deuoluptate
largiritur ad uinxit. Hoc aut̃ dico scđm indulgentiã.
ñ scđ̾m imperiũ. Culpa quippe esse innuitur quos indul¬

Expanded text:
tionis articulum in usum transferunt voluptatis, perpendant tionis articulum in usum transferunt voluptatis, perpendant quod licet extra non exeant, in ipso tamen conjugio conjugii jura transcendunt. Unde necesse est ut crebris exorationibus deleant quod pulchram copulae speciem admistis voluptatibus foedant. Hinc est enim quod peritus medicinae coelestis Apostolus non tam sanos instituit, quam infirmis medicamenta monstravit, dicens: De quibus scripsistis mihi: Bonum est homini mulierem non tangere; propter fornicationem autem unusquisque enim fornicationis metum praemisit, profecto non stantibus praeceptum contulit, sed ne fortasse in terram ruerent lectum cadentibus ostendit. Unde adhuc infirmantibus subdit: Uxori vir debitum reddat, similiter et uxor viro . Quibus dum in magna honestate conjugii aliquid de voluptate largiretur, adjunxit: Hoc autem dico secundum indulgentiam, non secundum imperium . Culpa quippe esse innuitur, quod indul
Abbreviated transcription (Latin):
post subdidit. Preterit enĩ figura huius mundi. Ac si aꝑte
diceret: Nolite constanter mundũ diligere. quando & ipse
ñ potest quẽ diligitis stare. In cassũ cor quasi manentes fi¬
gitis. dũ fugit ipse quẽ amatis. Ad monendi sunt conui¬
ges ut ea in quibus sibi aliquando displicent & patientes
inuicẽ tolerent. & exorantes inuicẽ saluent. Scriptũ nãq ẽ
Inuicẽ onera ur̃a portate. & sic adimplebitis legẽ xp̃i: Lex¬
quippe xp̃i caritas ẽ. que eocalla nobis & largit̾ sua bona
eonferimus. & nr̃orum mala pie sustinemus. Ad montndi
quoq sunt ut eoꝵ quisq ñ tam quȩ ab altero tolerat. quãquȩ
ab ipso tolerantur ad tendat. Si eñĩ sua que portantur con¬
siderat. ea quȩ ab altero sustinet leuius portat. Ad monen¬
di sunt coniuges ut suscipiendȩ plis se meminerint causa cõ¬
uinctos. & cũ in moderate ammixtioni seruunt ꝓpaga¬

Expanded text:
post subdit: Praeterit enim figura hujus mundi . Ac si aperte post subdit: Praeterit enim figura hujus mundi . Ac si aperte diceret: Nolite constanter mundum diligere, quando et ipse non potest, quem diligitis, stare. Incassum cor quasi manentes figitis, dum fugit ipse quem amatis. Admonendi sunt conjuges, ut ea in quibus sibi aliquando displicent, et patientes invicem tolerent, et exhortantes invicem salvent. Scriptum namque est: Invicem onera quippe Christi charitas est: quia ex illo nobis et largienter sua bona conferimus, et nostrorum mala pie sustinemus. Admonendi quoque sunt, ut eorum quisque non tam quae ab altero tolerat, quam quae ab ipso tolerantur attendat. 80 Si enim sua quae portantur considerat, ea quae ab altero sustinet, levius portat. Admonendi sunt conjuges, ut suscipiendae prolis se meminerint causa conjunctos, et cum immoderatae admistioni servientes, propaga
Abbreviated transcription (Latin):
itineris. sperit que dĩ sunt infructu ꝑuentionis: Nec tora
se adhoc quod agit conferat. ne abeo quod robuste sperare
debint funditus cadat. Quod bene ac breuit̾ paulus expn¬
mit dicens: Qui habent uxores tanquã ñ habentes sint.
& qui flent tanquã ñ flentes. & qui gaudent tanqua non
gaudentes. Uxorẽ quippe quasi ñ habendo habet. qui sic
per illam carnali consolatione utiturut tam̃ nũqu̾a ad
praua opera a melioris intentionis rectitudine eius amo¬
re flectatur: Uxorẽ quasi ñ habendo habet. qui transito¬
ria eẽ cuncta conspiciens. curã carnis ex necessitate tolerat.
sed arterna gaudia ex desiderio sp̃s expectat. Non flendo
aut̃ flere ẽ. sic exteriora aduersa plangere: ut tam̃ noue¬
rit arterne spei consolatione gaudere. Et rursu ñ gauden¬
do gaudere ẽ. sic deinfimis animũ attollerre. ut tamen
nũqũa desinat summa formidare. Ubi apte quoq paulo

Expanded text:
itineris, sperat quae Dei sunt in fructu perventionis; nec totum itineris, sperat quae Dei sunt in fructu perventionis; nec totum se ad hoc quod agit conferat, ne ab eo quod robuste sperare debuit funditus cadat. Quod bene ac breviter Paulus exprimit, dicens: Qui habent uxores, tanquam non habentes sint; et qui flent, tanquam non flentes; et qui gaudent, tanquam non gaudentes . Uxorem quippe quasi non habendo habet, qui sic per illam carnali consolatione utitur, ut tamen nunquam ad prava opera a melioris intentionis rectitudine ejus amore flectatur. Uxorem quasi non habendo habet, qui transitoria esse cuncta conspiciens, curam carnis ex necessitate tolerat, sed aeterna gaudia spiritus ex desiderio exspectat. Non flendo autem flere, est sic exteriora adversa plangere, ut tamen noverit aeternae spei consolatione gaudere. Et rursum, non gaudendo gaudere, est sic de infimis animum attollere, ut tamen nunquam desinat summa formidare. Ubi apte quoque paulo