comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
me excepit. ⁊ ut filiũ suũ henritũ t̾ciũ de
sacro fonte leuaret gͣcant̾ obtinuit. bũc ⁊̃
pascha celebͣuit paschalis agni filiꝰ una
cũ imꝑatore: angłica clumacẽsiũ senioꝵ
stipatꝰ cat̾ua. in agͥppina colonie. Nec młto
ualitudine ꝯstrictꝰ decumbet. adueniente
sc̃o hugone inimitũ reced̾e: exeunte eodẽ
acced̾e̾ tirtũ stantib ꝓtestatꝰ est. Qrare ne
in federabilis infestatõib hostis urg̾et᷑.
sedulitatẽ ip̃iꝰ iugit̾ exorabat. tuiꝰ p̾sentia
in sidiator ꝯfundebat᷑. Iamq malignos
incursus. lacrime prĩs longe remouerãt.
cũ uir apłitꝰ in sinu p̃sicentis aĩam exa¬
lauit. ¶uiꝰ manib digne ꝯpositꝰ. traditꝰ ẽ
sepulture Set ⁊ reu̾entissimo hildebnͣno
mutato noie ⁊ gͣdu ptꝰ modũ gregorio nũ¬
cupato. manifestissime claruit qd̾ młtũ
a dextris. regularẽ disciplinã fauore ꝓ se¬
tĩbat᷑. Huic ppͣ fc̃s blandũ tyrannũ eũ
uocitare solebat. qũe seius leonẽ. mitib

Expanded text:
t filium suum Henricum tertium de sacro fonte levaret gratanter obtinuit. Tunc etiam Pascha celebravit, paschalis Agni filius, una cum imperatore, angelica Cluniacensium seniorum stipatus caterva, in Agrippina colonia. Nec multo valetudine constrictus decumberet, adveniente sancto Hugone inimicum recedere, exeunte eodem accedere circumstantibus protestatus est. Quare ne infoederabilis infestationibus hostis urgeretur, sedulitatem ejus exorabat, cujus praesentia insidiator confundebatur. Jamque malignos incursus lacrymae patris longe removerant, cum vir apostolicus in sinu praesidentis animam exhalavit; cujus manibus digne compositus, traditus est sepulturae. Sed et reverendissimo Hildebranno, mutato et nomine et gradu, postmodum Gregorio nuncupato, manifestissime claruit quod multum a dextris regularem disciplinam fovere prosequebatur. Hinc papa factus, blandum tyrannum eum vocitare solebat, cum saevis leonem, mitibus
Abbreviated transcription (Latin):
cũ qͣdam die ei nũciatũ eẽt a suo cellario ni¬
ch̾ haberi in monast̾io unde uł uno eie illa
fr̃m paucitas sustentari posset: respondit
St̾nite nobis luos asmos. Qui cũ stra¬
ti fuissent fecit secũ ascend̾e ꝯu̾sũ suũ. et
uissit ei ut in qͦdã uico panẽ mẽdicaret hoᷤ¬
tiatim ad opꝰ fc̃m ⁊ ip̃e similit̾ in alio fe¬
cẽt: ⁊ postqͣm sic fecissẽt. ad unũ locũ qͤm
ei designau̾at ꝯuenirẽt. fc̃m ẽ ita: ⁊ in lo¬
co p̃dicto sͥ iam redeuntes obuiabãt. cũ
ecce abbas uidet saculũ ꝯu̾si młto pleni¬
or̃ẽ qm suũ: ⁊ subridendo ait. Ubi m̃udicaᷤᷤ¬
tis. Ut uideo: uos incrassiore palea colle¬
gitis qͣm ego. Ubi obsetro collegistis: qͥs
meũ fere solus unpleuit totũ. Qrod au¬
diens arbas. ĩgemuit ⁊ ait. Ue nobis.
Qyare ibi alit̾id accepistis. Nesciebatis qd̾

Expanded text:
cum quadam die ei nuntiatum esset a suo cellerario, nihil haberi in monasterio, unde vel uno die illa fratrum paucitas sustentari posset, respondit: Sternite nobis duos asinos. Qui cum strati fuissent, fecit secum ascendere conversum suum, et jussit ei, ut in quodam vico panem mendicaret ostiatim ad opus fratrum, et ipse similiter in alio faceret; et postquam sic fecissent, ad unum locum, quem ei designaverat, convenirent. Factum est ita; et in loco praedicto sibi jam redeuntes obviabant; cum ecce abbas videt sacculum conversi multo pleniorem quam suum, et subridendo ait: « Ubi mendicastis? Ut video vos in crassiore platea collegistis, quam ego. Ubi obsecro collegistis? Quis meum fere solus implevit totum. » Quod audiens abbas ingemuit, et ait: « Vae nobis. Quare ibi aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝑadiso fut᷑mi. Quib dictis: dispa¬
ruit. Otemefactꝰ ille: eiugilauit ⁊ cũ
eadẽ die narraret socus sõpnũ suum:
subito fc̃s est clamor in aere. uelut
leonũ. lupoꝵ ⁊ ursoꝵ. Et ecce ille su¬
bito raptꝰ est a demonib: in lotũ diui¬
no iuditio sͥ destinatũ. Qsitꝰ a sociis.

Expanded text:
in paradiso futurum. » Quibus dictis dispain paradiso futurum. » Quibus dictis disparuit. Tremefactus ille evigilavit; et cum eadem die narraret sociis somnium suum, subito factus est clamor in aere, velut leonum, luporum et ursorum. Et ecce ille subito raptus est a daemonibus in locum jam divino judicio sibi destinatum. Quaesitus a sociis,
Abbreviated transcription (Latin):
ganꝰ affricanꝰ collectis ex̾citib
hispaniã ꝯtͥsiuit: eiectis ⁊ int̾fectis ⁊¬
int̾fcĩs custodib oppidoꝵ ⁊ urbiũ qͦs
karolus reliq̃rat. Muib auditis. ka¬
rolus collectis magnis ex̾citib reu̾suᷤ
est ui hispaniã ⁊ erat dux ex̾cituũ m¬
lo de angleris pat̾ rollandi. Cũ aũ apd̃
baionã urbe bascloꝵ ex̾citꝰ karoli hos¬
pitatꝰ eẽt qͥdã miles romaritꝰ noĩe
eucharistia ciuidã cõsanguineo suo p̃ces
cłicis ⁊ egenis daret. Qͦ mortuo. ip̃e
uu tibis ⁊ potib ⁊ uestib uelocit᷑ ex¬
pendit. Trãf actis autẽ. xxͣxͣ. dieb:ap¬
paruit ei mortuꝰ nocte in extasi dicẽs
Om̃ res meas ꝓ redẽptõne aĩe mee ĩ
elemosina tͣ ad dandũ ꝯmẽdaui: scias
oĩa crimina mea mͥ dimisse. S qr in¬
iuste elemosinã meã reteniusti: scias
me. ꝑ.xxͣc. dies in penis tartareis fu¬
isse. te aũ in eodẽ boto inf̾nali onde eg̃s¬
sus sũ die crastina scias ponẽdũ: ⁊ me

Expanded text:
ctis exercitibus Hispaniam conquisivit, ejectis et interfectis custodibus oppidorum et urbium, quos Carolus reliquerat. Quibus auditis, Carolus collectis magnis exercitibus reversus est in Hispaniam: et erat dux exercituum Milo de Anglieris, pater Rollandi. Cum autem apud Bayonnam urbem Basclorum exercitus Caroli hospitatus esset, quidam miles, Romaricus nomine, eucharistia, cuidam consanguineo suo praecepit, clericis et egenis daret. Quo mortuo, ille um cibis et potibus et vestibus velociter expendit. Transactis autem triginta diebus apparuit ei mortuus in exstasi, dicens: « Quoniam res meas pro redemptione animae meae in eleemosyna tibi ad dandum commendavi, scias Deum omnia crimina mea mihi dimisisse; sed quia injuste eleemosynam meam retinuisti, scias me per triginta dies in poenis tartareis fuisse: te autem in eodem loco infernali unde egressus sum, die crastina scias ponendum; at me
Abbreviated transcription (Latin):
tentiũ. Tm̃ꝙ in se ip̃o iusticie rigorẽ
exc̃cuit. qid̃ si qͣndo ut assolet tẽptatõ
caruis surreꝑet hyemali tꝑe ĩlotũ
glatie uł niuib plenũ usq ad illi citi
motus abscessũ se m̾g̾et. s¬

Expanded text:
Tantum quippe in seipso iustitiae rigorem exercuit, quod, si quando, ut assolet, tentatio carnis surreperet, hiemali tempore in locum glacie vel nivibus plenum usque ad illiciti motus abscessum se mergeret.
Abbreviated transcription (Latin):
plex. ꝑ om̃e qd̾ regit corpꝰ diffundit᷑
dignũ ñ est ut ille creator sp̃t qͥ oĩa
regit ⁊ possidet. uno alitͦ ii loco co¬
arctari ⁊ ñ oĩa potiꝰ implere credat᷑
Nã ⁊ ip̃i reꝵ motꝰ. qui tã c̾to ⁊ tã rõna¬
bili uuiq mod̾amine cͣrũt: uitam

Expanded text:
mplex, per omne quod regit corpus diffunditur, dignum non est ut ille Creator qui omnia regit et possidet, uno aliquo in loco coarctari, et non omnia potius implere credatur. Nam et ipsi rerum motus, qui tam certo et tam rationabili ubique moderamin
Abbreviated transcription (Latin):
ũ districde custodiat. si iudiciũ suũ di¬
ligent̾ ex̾ceat: fiet ut in cẽtis tribubu
raro inueniat᷑. qd̃ iure dampnari de¬
beat. Mens eterũ q̃ statim in ip̃a sug̃¬
gestione p̃cidit illecebrosam cogita¬
tionẽ: nõ facile rapit᷑ in prauam de¬
lectatõnẽ. sicut ⁊ culꝑa q̃ cohibet᷑ añ
prauũ cõsensũ: nũꝙͣ tnͣsit in actum.
Semꝑ inueniet dan in sua tribu qd̃
examinare debeat ⁊ qd̃ iuste rep̃hen-¬
dat. ꝙͣuis maliis possit fieri: ut ali¬
qͣndo aliqua eaꝵ sine culpa ualeat
ĩuenui ⁊lliaꝵ nã culpa est ĩ uolun¬
tate: huiꝰ autẽ exordinatio sepe ẽ in

Expanded text:
um districte custodiat, si judicium suum diligenter exerceat, fiet ut in caeteris tribubus raro inveniatur quod jure damnari debeat. Mens enim quae statim in ipsa suggestione praecidit illecebrosam cogitationem, non facile rapitur in pravam delectationem, sicut et culpa quae cohibetur ante pravum consensum, nunquam transit in actum. er inveniet Dan in sua tribu quod examinare debeat, quod juste reprehendat, quamvis in aliis possit fieri ut aliquando aliqua earum sine culpa valeat inveniri. Aliarum namque culpa est in voluntate, hujus autem exordinatio saepe est in
Abbreviated transcription (Latin):
ueram: rep̃sentat reꝵ futuram yma¬
ginatõnẽ fictam. neptalim u̾o sepe
ꝑ descripte rei ymaginatõnẽ fictam
surgit ad intelligentiã uerã. Non .ni. li¬
absꝙ culpa sit tormenta maloꝵ mł¬
to alit̾ qͣm sũt ꝑ ymaginatõnẽ cern̾e
Qris .n. ea oĩo put sũt in hac uita cõ¬
templari sufficiat S quisz ea ꝓ arbi¬
trio mentis. nõ qͣlia st. S qͣlia fing̾e
nouit figurando cescribit. Unde fortas¬
sis hic talis filius dan .i. iudicium
uocatur. quia in tali rep̾sentatõne ñ
exꝑientie dotumentũ. s sue discretõis

Expanded text:
eram repraesentat rerum futurarum imaginationem fictam. Nephtalim vero saepe per descriptae rei imaginationem fictam surgit ad intelligentiam veram. Neque enim liabsque culpa sit, tormenta malorum multo aliter quam sunt per imaginationem cernere. Quis enim ea omnino prout sunt in hac vita contemplari sufficiat? Sed quisque ea pro arbitrio mentis non qualia sunt, sed qualia fingere novit, figurando describit. Unde fortassis hic talis filius Dan, id est judicium, vocatur, quia in tali repraesentatione non experientiae documentum, sed suae discretionis
Abbreviated transcription (Latin):
ratõnẽ pene ultiscunt᷑ ⁊ dampnant
blandimenta tulpe. Quia gͦ ꝑ officiũ
dan. illititas cogitatõnes de prehendi
tantũ cogitatõib loquim᷑: qͣndo qͥdẽ
uanas ⁊ mutiles ꝑfecti uiri nõ leuit̾
abhominant᷑ ꝓpter illud. ne qui cogi¬

Expanded text:
rationem poenae ulciscuntur, et damnant blandimenta culpae. Quia ergo per officium Dan illecebrosae cogitationes deprehendimtantum cogitatibus loquimur, quandoquidem vanas et inutiles perfecti viri non leviter abominant
Abbreviated transcription (Latin):
qut̃ ꝓsecreta tulpa abstiñe p̃ceꝑat a cõio¬
ne in qͣdam p̃cipua sollẽpnitate erubeᷤ¬
cẽs qd̃ solus reman̾et in cõmunicatuᷤ
uut cũ alus ꝯmunicare. q̃m uidẽs sc̃s
cõionẽ illi negare uoluit. s tacite p̃catꝰ
est ut deꝰ aliqͥd meliꝰ de tanta p̾sũptõne
ordinaret. Ille gͦ fc̃. sũptũ corpꝰ dñi nul¬
lo mͦ glutire potuit. Ptꝰ . ui ͫ uͦ tͣxit scm̃¬
in partẽ ꝯfitens ei p̾sũptõnẽ suã q̃m
uisiã ꝙͣ beñdixerat ad bibendũ. Qyi sta¬
tim ꝯũsi sũt. walcherus de mõte mirabi¬
li cũ infantulus oblatꝰ eẽt ei a m̃re sua
ad bñdicendũ: qr in eiꝰ domo hospitatus
erat. cũ int̾ loqñdũ sc̃s aliquotiens ma¬
nũ ꝓtend̾et młtociens osculatꝰ est ma¬

Expanded text:
pro secreta culpa abstinere praeceperat a communione in quadam praecipua solemnitate, erubescens quod solus remaneret incommunicatus ivit cum aliis communicare. Quem videns sanctus communionem illi negare noluit; sed tacite precatus est, ut Deus aliquid melius de tanta praesumptione ordinaret. Ille ergo frater sumptum corpus Domini nullomodo glutire potuit. Post sextam vero traxit sin partem, confitens ei praesumptionem suam: quem rvisiam quam benedixerat ad bibendum, qui statim conversi sunt. Valcherus de Monte mirabili, cum infantulus oblatus esset ei a matre sua ad benedicendum, quia in ejus domo hospitatus erat, cum inter loquendum sanctus aliquoties manus protenderet, multoties osculatus est ma
Abbreviated transcription (Latin):
diligentiꝰ obseruet᷑. ne qui in ecc̃ĩa
aute cõspectũ dei ꝯuenimꝰ. ibidẽ det̾i¬
ores simꝰ Dunt .ii. quida qͥ mente
uagi. attoniti ocuł hĩtu disso luti.
plana parietũ ꝓspicientes ꝑ lustnͣt.
aliud cantãt. ⁊ aluid cogitant. In
choro sũt corꝑe. s ĩ foro mẽte St̃ ⁊̃ a
s alios sꝑuũt tumẽtes elatõne A¬
sit tantant. ñ cantant in choro cum
maria sorore moysi s in palatõ cũ
herodiade. ut placent discũbentib¬
Nemo tũ altus cantat eo qũẽ dñs
audire cõsueuit de mõte sc̃o suo: ne¬
mo dulcius ꝙͣ cui inclinat dñs au¬

Expanded text:
t qui in ecclesiam ante conspectum Dei convenimus, ne ibidem deteriores simus. Sunt enim quidam, qui mente vagi, attoniti oculis, habitu dissoluti, plana parietum prospicientes perlustrant, aliud cantant, et aliud cogitant. In choro sunt corpore, sed in foro mente; nunc  alios spernunt. Tumentes elatione, asic cantant, non cantant cum Maria sorore Moysi, sed in palatio cum Herodiade, ut placeant discumbentibNemo tamen altius cantat eo, quem Dominus exaudire consuevit de monte sancto suo, nemo dulcius quam cui Dominus inclinat au
Abbreviated transcription (Latin):
ces. ꝓximo: ꝑ uoluntatẽ dõ. ꝑ obediẽ¬
tiam magr̃o. Hec est cõcordia moꝵ.
Sunt ⁊̃ tres sp̃es sonoꝵ: tĩ fuint pul¬
su. flatu. ⁊ cantu. Ad citharã ꝑtinet
pulsus: ad organũ flatus ad uocẽ cã¬
tus. Assignatur hec cõsonantia so¬
noꝵ cõtordie moꝵ. si referat᷑ ad pulsũ
cithare manuũ oꝑatõ. ad flatũ orga¬
ni m̃tis deuocio. ad cantũ uocis ser

Expanded text:
 voluntatem Deo, per obedientiam magistro: haec est concordia morum. Sunt etiam tres species sonorum, quae fiunt pulsu, flatu et cantu. Ad citharam pertinet pulsus, ad organum flatus, et ad vocem cantus. Assignari potest haec consonantia sonorum, concordiae morum: si referatur ad pulsum citharae, manuum operatio; ad flatum organi, mentis devotio; ad
Abbreviated transcription (Latin):
in tẽplo cũ xͦ. Cantꝰ dyaboli cupiditaᷤᷤ
tu dyaboli sũt tres false uoces ⁊ ĩcan¬
tu pͥmi hoĩs tres dissone ⁊ discordes. q̃
cantu ⁊ enĩ dyaboli pͥma uox ẽ elatio¬
nis: scd̃a sucgestionis. t̾cia desꝑatõis
Simłr̃ ⁊ in cantu pͥmi hoĩs. p̾ma uox
ẽ delectatõ. scd̃a ꝯsensus. t̾cia excusatõ
Ex his sex uocib. cõstat discordie can¬
tus. musita dyaboli: ab altiori uoce
cantari cepit. In choauit .n. ĩ celo am¬
phonã elatõis dicẽs. Pouã sedẽ in. ad

Expanded text:
 gloriam. Cantus diaboli cupiditas, tu diaboli sunt tres falsae voces, et in cantu primi hominis tres dissonae et discordes. In cantu etenim diaboli prima vox est elationis, secunda suggestionis, tertia desperationis in cantu primi hominis prima vox est delectatio, secunda consensus, tertia excusatio. Ex his sex vocibus constat discordiae cantus. Musica diaboli ab altiori voce cantare coepit; inchoavit enim in coelo antiphonam elationis, dicens: Ponam sedem meam ad
Abbreviated transcription (Latin):
da supplicia. sunt ĩnimera biles demno
ned deputati. qͥ intołabiles eoꝵ peras
totidie renouaut. ⁊ eos ad rediuina sup¬
plicia irdesment̾ instaurant. Quos
tũ ego fcequent̾ audiui q̃rulis lam̃e¬

Expanded text:
da supplicia, innumerabiles sunt dæmones deputati, qui intolerabiles eorum pœnas quotidie renouant, & eos ad rediuiua supplicia indesinenter instaurant. Quos tamen ego frequenter audiui querulis lamen
Abbreviated transcription (Latin):
seruũ feci. longe est istud a te. Numtͥ
hac ie seruitute homũb inseruie¬
bat in acquisitõe turpis q̃stꝰ: Numqͥ
ad eũ de toto orbe cõfluebãt ambitõ¬
si auari Symoniati. sacrilegi cõcu¬
binarũ. incestuosi ⁊ q̃q isti̾modi
mõstra hõm. ut ip̃iꝰ apłica auctori¬
tate uł obtinerẽt honores eccĩasticos

Expanded text:
e feci. Longe est istud a te. Numquid hac ille servitute hominibus inserviebat in acquisitione turpes quaestus? Numquid ad eum de toto orbe confluebant ambitiosi, avari, simoniaci, sacrilegi, concubinarii, incestuosi, et quaeque istiusmodi monstra hominum, ut ipsius apostolica auctoritate vel obtinerent h
Abbreviated transcription (Latin):
dicentẽ. Pcõ empti estis: nolite effiti
serui hoũti. Qͥd seruilius indignius¬
qr p̃sertim sũmo pontifici qͣmͣ ñ dico
oĩ die s pene oĩ hora insudare talib
Qñ docemꝰ pplõs: qñ edificamꝰ ecc̃iã :
Qñ meditam᷑ in lege. Et qͥdẽ cotidie
ꝑscrepũt in palatio leges: s iusti¬
deris. Nam certe lex dñi inmatula¬
ta cõu̾tẽs aiãs: he ã nõ tam leges
qͣm lites. sunt ⁊ caiullatõnes fubũ¬
tentes uidiciũ. Tu ergo pastor ⁊ ep̃c
corã te semꝑ silere illam garrire istaᷤ
dñm cũ ꝓpħa. Narrauerũt mͥ iniqui

Expanded text:
dicentem: Pretio empti estis, nolite effici servi hominum ! Quid servilius indigniusque, praesertim summo Pontifici, quam, non dico omni die, sed pene omni hora, insudare talibus quando docemus populos? quando aedificamus Ecclesiam? quando meditamur in lege? Et quidem quotidie perstrepunt in palatio leges, sed Justideris. Nam certe lex Domini immaculata, convertens animas . Hae autem non tam leges, quam lites sunt et cavillationes, subvertentes judicium. Tu ergo pastor et episcoram te semper silere illam, garrire istas? Dominum cum propheta: Narraverunt mihi iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
patientia: ut possis ẽẽ lib̃. seruũ te
ꝓmitt̾e fĩ. Nolo dissimules seruitutẽ:
in qͣm certe in dies dũ nescił redig̾is.
hebetati cordis indiciũ ẽ ꝓpͥant ñ sen¬
tire tõtuuã uexatõnẽ. uexatõ dat in¬
tellectũ auditui: ait qͥdã u̾m ẽ: s si ni¬

Expanded text:
patientia, cum possis esse liber, servam te permittere fieri. Nolo dissimules servitutem, in quam certe in dies, dum nescis, redigeris. Hebetati cordis indicium est, propriam non sentire continuam vexationem. Vexatio dat intellectum auditui, ait quidam . Verum
Abbreviated transcription (Latin):
tur cor tuũ ĩd. ⁊ c̾tus esto te am talib
tẽptatõib ñ pulsandũ  Post cepit iuĩ¬
nus abstinentiis se affligere ita ut pe¬
ne sensũ ⁊ inemoriã ꝑd̾e uid̾et᷑. Int̾ea st̃s
bernardus qͥ tũc ad huc inuebat uenit

Expanded text:
um in Domino: et certus esto te amodo talibus tentationibus non pulsandum. » Post haec coepit nimiis abstinentiis se affligere, ita ut pene sensum et memoriam perdere videretur. Interea sanctus Bernardus, qui tunc adhuc vivebat, venit
Abbreviated transcription (Latin):
put ista suũ.. Orodam messioĩs tꝑe:
exiuit cũ fr̃ib ad laborẽ. Dũ gͦ monachi
pausarent in silentõ uidit abbas tres
mulieres pulchrimas uenientes int̾
Tũc albas iuit obuiã ilł. ⁊ ait. Certe mł¬
tũ audates estis q̃ sic ueĩstis int̾ uos. Nõ¬
ne bñ scitis tid̾ młr ñ debet uenire inter
⁊ ista ẽ maria magd̃ł. ⁊ ista ẽ maria egỹp¬
tiata. Quo audito: abbas cetidit ad pedes
eiꝰ. Qros cũ uellet amplecti illa euanuit.
Eo mortuo qͥdã fr̃ unũ de dẽtib eius ꝓ
reliqͥs extͣhere cogitauit. putans ħ se fa¬
cile factuꝵ qui mortuꝰ oe aꝑtũ hẽbat. Cũ¬
q se ad ħ̃ faciend̃ p̃pararet os tta clausũ
⁊ obstructũ reperit ut ꝓpoĩtũ ĩplere ñ poss.

Expanded text:
put ista suum. » Quodam messionis tempore, put ista suum. » Quodam messionis tempore, exierat cum fratribus ad laborem. Dum ergo monachi pausarent in silentio, vidit abbas tres mulieres pulcherrimas venientes inter Tunc abbas ivit obviam illis, et ait: « Certe multum audaces estis, quae sic venitis inter nos. Nonne bene set ista est Maria Magdalena, et ista est Maria Aegyptiaca. » Quo audito cecidit abbas ad pedes ejus; quos cum vellet amplecti, evanuit. Eo mortuo, quidam frater unum de dentibus ejus pro reliquiis extrahere cogitavit: putans hoc se facile facturum, quia mortuus os apertum habebat. Cumque se ad hoc faciendum praepararet, os ita clausum et obstructum re
Abbreviated transcription (Latin):
su est: sacͣm eucaristiã de manu eiꝰ suste¬
p̃it. Et ⁊̃ hĩtũ cistciensis ordĩs suscepiss:
siuit dei ꝑmisiss. S sũptꝰ nͣccios dedit
ei ad fatiendã illiꝰ ordĩs unã albĩam.
N qͣdã eccl̃ia gallicana orta ẽ dissensio
int̾ cl̾icos de electatõe pontificis. ⁊ p̃sẽs
erat cardĩalis romanꝰ. Cõ ꝓmiserũt in
eũ cl̾iti qd̾ eduob cͦs illi noĩau̾ãt illũ eli¬
g̾ent. qm̃ noĩaret. Cardĩalis uirꝵ sc̃m ꝯ¬
cespondit. In duob falsis denariis meli¬
or ĩueniri ñ potest. Uum ad huc eẽt
in ualle regis abbas ex uolencia morbi
capitis alt̃ e duob ocłis eiꝰ totꝰ liq̃fcũs ef¬
fluxit. ⁊ fc̃s ẽ mouotłs. Qui pꝰtea iocando
Dixit ei aliqũ qͥdam religiosus famili-¬
aris equitans uiͣc eũ. Pretedamꝰ eos
qui uos p̃cedũt: ut ꝓcellã huiꝰ pulu̾is e¬
uadamꝰ. Qui respondit. Si p̃cedumꝰ erũt
ip̃i in sorte nͣ sumꝰ: ⁊ pena reu̾sura ẽ in ca¬

Expanded text:
manu ejus suscepit; et etiam habitum Cisterciensis ordinis suscepisset, si vir Dei permisisset; sed sumptus necessarios dedit ei ad faciendam unam illius ordinis abbatiam. In quadam Ecclesia Gallicana orta est dissensio inter clericos de electione pontificis. Praesens erat cardinalis Romanus. Compromiserunt in eum clerici, quod de duobus, quos illi nominaverant, illum eligerent, quem ille nominaret. Cardinalis virum sanctum crespondit: « In duobus falsis denariis melior inveniri non potest. » Cum adhuc esset in Valle Regis abbas, ex violentia morbi capitis alter a duobus oculis ejus totus liquefactus effluxit, et factus est monoculus. Qui postea jocando Dixit ei aliquando quidam religiosus familiaris, equitans juxta eum: « Praecedamus eos qui nos praecedunt, ut procellam hujus pulveris evadamus. » Qui respondit: « Si praecedimus, erunt ipsi in sorte in qua sumus, et poena reversura est in ca
Abbreviated transcription (Latin):
tũ cłicꝰ inius ⁊ nules unꝰ ꝑfidꝰ ⁊ dolosus
qͥ in eodẽ ãno duo rastella tͣdiderat ⁊ de¬
strux̾at. Huic młtitudinẽ nuliti dormi¬
eniti uidebat᷑ in uisu noctis qd̃ ĩputeũ
tad̾e̾t tã ꝓfundũ ut tres dies ꝯsum̾et
ĩcadendo doñ ad fundũ ꝑueniret. O cũ
albi sc̃o retuliss: ille int̾p̃tatꝰ ẽ puteũ
abyssi ĩfernalis in ꝙ̃ casurꝰ erat si or¬
dinẽ relinq̃ret. ⁊ ideo monebat illũ ut
reman̾et. At ille noluit s recessit. Et cũ¬
retessiss t̾cia die ab inimicis suis int̾¬

Expanded text:
nus perfidus et dolosus; qui in eodem anno castella duo tradiderat et destruxerat. Huic militi dormienti videbatur in visu noctis, quod in puteum caderet tam profundum, ut tres dies consumeret in cadendo, donec in fundum perveniret. Quod cum abbati sancto retulisset, ille interpretatus est puteum abyssi infernalis, in quem casurus erat, si ordinem relinqueret; et ideo monebat eum, ut remaneret. At ille noluit, sed recessit; et tertia die ab inimicis suis inte
Abbreviated transcription (Latin):
Miles ã qruidã seꝑe intuens eũ basili¬
cã reptando subire: elemosine cã indo¬
mũ ꝓpriã declinare suasit. Ubi c̃ ali¬
ypolito inuisione stratui ẽ astit̾at:
tue inqͥt eũ antiqͦ uigori. Martir uͦ¬

Expanded text:
miles quispiam saepe eum intuens basilicam reptando subire, eleemosynae causa in domum propriam declinare suasit. Cum ergo illpolyto in visione stratui ejus astiteratue, inquit, eum antiquo vigori. Martyr
Abbreviated transcription (Latin):
nu̾i: ñ latebũt. intͥnsetꝰ ⁊ extͥusetus
ꝑ corporis cucta dispositi ⁊ cũ cet̾is
reb q̃ ibi magne ⁊ mirabiles uidebũt᷑
rõnales m̃tes in tanti artificis laude
rõnalis pulchrituduus de lectatõne

Expanded text:
numeri non latebunt, intrinsecus et extrinsecus per corporis cuncta dispositi, et cum ceteris rebus, quae ibi magnae atque mirabiles uidebuntur, rationales mentes in tanti artificis laude rationabilis pulchritudinis delectatione
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenire ũ ualeat mouachꝰ cansiditꝰ
it̾ parat: ut t alibi fĩ nõ potuit ro¬
me fiat. ꝓ pͥncipe gͦ secular i alpiũ
frgus italie calorẽ libent̃ patitur:
qͥ ꝓ magistro spiritali młto leuiora
forsitan inuitus pat̾etur. Oneratus
cartulie: auctoritatib fultꝰ reu̾tit᷑.
Porit diem cẽ: ꝑsonas inducit. q̃ ꝑa¬

Expanded text:
enire non valeat, monachus causidicus tunc parat, ut quod alibi fieri non potuit, Romae fiat. Pro principe igitur saeculari Alpium frigus, Italiae calorem libenter patitur, qui pro magistro spirituali multo leviora forsitan invitus pateretur. Oneratur chartulis, auctoribus fultus revertitur, ponit diem causae, personas inducit, qua
Abbreviated transcription (Latin):
multũ sue deeẽ doctrine. uenit ad mag¬
nã gretiã: ibiq abarchita tarentino ⁊
timeo locrensi pitagore doctrina eruditꝰ
eleganciã ⁊ leporẽ socratis cũ huiꝰ mis¬
nutile ẽcrebro iudere ꝑ q̃ aliquando
captus es: ⁊ eoꝵ te exꝑimento cõmitt̾e.
quib difficulter careas. Nlam ⁊ pitago¬
rei huiꝰ cemodi fretuenciã declinantes:
ĩ solitudine ⁊ desertis locis habitare
confueuerãt

Expanded text:
multum suae deesse doctrinae, venit ad magnam Graeciam, ibique ab Archyta Tarentino et Timaeo Locrensi, Pythagorae doctrina eruditus, et leporem Socratis, cum hujus mist crebro videre per quae aliquando captus sis, et eorum te experimento committere, 338 quibus difficulter careas. Nam et Pythagoraei hujuscemodi frequentiam declinantes, in solitudine et desertis locis habitare consueverunt
Abbreviated transcription (Latin):
fectus est cupiens originem
diuinitaris acqͥrere simł ⁊ mr̃em in¬
famis lib̾are. ꝑ p̾missos ã sb̾ ornat
antistires: ꝙ sibi Rnd̾e uellet. Ingredi¬
entẽ templũ: statim eũ antistites ut
ãmonis filiũ salutans. Letus de adop¬
tione: ħ se pr̃e censeri iubet. Orosi¬

Expanded text:
exander cupiens originem divinitatis adquirere, simul et matrem infamia liberare, per praemissos subornat antistites, quid sibi responderi vellet. Ingredientem templum statim antistites ut Hammonis filium salutant. Ille laetus dei adoptione hoc se patre censeri iubet. Ro
Abbreviated transcription (Latin):
omnẽ oĩo cãm hesitatõis amou̾et. Co¬
medit .ri. ⁊ bibit cũ eis: cũ torꝰ spũale
ciboꝵ alimonia ninuime indigeat In
corꝑe ꝓpͥo cicatrices ostendit: cum a
nata᷑ corꝑis ĩmortał penitꝰ aliena sit oĩs

Expanded text:
ino causam haesitationis amoveret, comedit enim, et bibit cum eis, cum corpus spirituale ciborum alimonia minime indigeat. In corpore proprio cicatrices ostendit, cum a natura corporis immortali penitus aliena sit omnis
Abbreviated transcription (Latin):
ille letus at si uiciss accepit: q̃sito pͥuᷤ
an ligoria p̾fectus acheoꝵ quem scd̾mi
a se in scĩa militari sciebat in columis
effugiss. qͣm ut accepit cauisse: ñ ĩ totũ
dicens male ꝯsultũ acheis expirauit

Expanded text:
e laetus, ac si vicisset, accepit, quaesito prius, an Lycortas, praefectus Achaeorum, quem secundum a se esse scientia militari sciebat, incolumis effugisset. Quem ut accepit evasisse, non in totum dicens male consultum Achaeis expiravit
Abbreviated transcription (Latin):
fit sonus u̾bũ ꝙ corde gestamiꝰ ⁊ locutio
uocat᷑. se ñ tñ in eũ solũ cogitatio nr̃a cõ¬
u̾tit᷑ s apd̾ se manens initegra formar
lors qͣ se in sinuat autib sine aliqͣ la¬
besue mutationis assinuit: ĩ u̾bũ dei

Expanded text:
fit sonus uerbum, quod corde gestamus, et locutio uocatur, nec tamen in eundem sonum cogitatio nostra conuertitur, sed apud se manens integra formam uocis, qua se insinuet auribus, sine aliqua labe suae mutationis assumit: ita uerbum dei
Abbreviated transcription (Latin):
et̾na ẽ: rõ diuina uł uoluntas dei. ordi¬
nẽ naturalẽ obseruari iubens: ꝓtͣbari
uetans. Quis nam gͥ sit in hoĩe nͣł or
do: q̃rendũ est. Nulli ã dubiũ est: aiãm
corpori naturali ordĩe p̃ponendã. U̾m aĩe
hoĩs it est rõ: q̃ petori ñ ĩ est. ꝓiide sic̃
aĩa corpori: ita ip̃ius aĩe rõ cet̾is ꝑtib

Expanded text:
aeterna est ratio diuina uel uoluntas dei ordinem naturalem conseruari iubens, perturbari uetans. quisnam igitur sit in homine naturet pecus. nulli autem dubium est animam corpori naturali ordine praeponendam. uerum animae hominis inest ratio, quae pecori non inest. proinde sicut anima corpori, ita ipsius animae ratio ceteris
Abbreviated transcription (Latin):
uenditor: emptori celare. Neq enĩ idẽ
celare qͥcqͥd reticeas. s cũ ꝙ tu scias
id ignorare emolurãti tui cã uelis eos
quoꝵ int̾sit id scire. hoc aũt celandige¬
nus qͣle sit ⁊ cuiꝰ hoĩs qͥs ñ uid. Certei
ñ aꝑti. ñ simplicis. ñ ingenui. ñ uin

Expanded text:
elare emptores debuisse. Neque enim id est celare, quicquid reticeas, sed cum, quod tu scias, id ignorare emolumenti tui causa velis eos, quorum intersit id scire. Hoc autem celandi genus quale sit et cuius hominis, quis non videt? Certe non aperti, non simplicis, non ingenui, non
Abbreviated transcription (Latin):
ab haniubale cũ ex̾citu occisus ẽ Sci¬
pio aũt in hyspania penoꝵ ducem has¬
drubalem uicit: ⁊ castris exuit. Pret̾ea¬
.loxx ͫ. cuutates. aut deditõe. aut bello ĩ
pͥtatẽ redegit. Affris cũ corona uenditis:
sine p̾cio dimisit hyspanos. Hanibal
aũt utrũ q ꝯsulem. marcellũ ⁊ crispinũ
insidiis cirꝯuentos in t̾fecit.

Expanded text:
ab Hannibale cum exercitu occisus est. Scipio in Hispania Poenorum ducem Hasdrubalem vicit, et castris exuit. Praeterea 80 civitates aut deditione aut bello in potestatem redegit; Aphris sub corona venditis sine pretio dimisit Hispanos. Hannibal utrumque consulem Marcellum et Crispinum insidiis circumventos interfecit.
Abbreviated transcription (Latin):
nem. Multos itaq ut ait iosephꝰ stupor
habebat a longe aspicientes: nam colo¬
rem eiꝰ in nullo putabant differre a ce¬

Expanded text:
nem. Multos itaque, ut ait Josephus, stupor habebat a longe inspicientes; nam colorem ejus in nullo putabant differre a coe
Abbreviated transcription (Latin):
rant .uii. descendebãt ad orientem .uii. uͦ
ad octidentẽ. ꝑtes u̾o sagoꝵ q̃ suꝑerant
pendentiũ uixta duo lata magna uscꝑ
ad t̾rã ex utraq ꝑte redutebant᷑ ad tegẽ¬
dum introitũ orientalem. S quia.
uii. cubiti exutraq ueniebant. in spa¬
sagum sago. uł forte in sũmitate cuiꝰq
duo cubiti retroplicati ꝯsuebant᷑ instar
horarũ uestimenti. Et tunc ex equo ue¬
mencia saga de lat̾ib. in medio introit᷑
copulabant᷑. in eodem loco in quo corti¬
ne ⁊ simiłr in lat̾e occidentis. ut impe¬

Expanded text:
rerant, septem descendebant ad orientem, et septem ad occidentem. Partes vero sagorum, quae supererant, pendentium juxta duo latera magna usque ad terram, ex utraque parte reducebantur, ad tegendum introitum orientalem. Sed quia septem cubiti ex utraque veniebant, in spasagum sago: vel forte in summitate cujusque, duo cubiti retroplicati consuebantur instar orarum vestimenti, et tunc ex aequo venientia saga de lateribus in medio introitus copulabantur in eodem loco, in quo et cortinae. Et similiter in latere occidentis p
Abbreviated transcription (Latin):
totũ oꝑientes tab̾nacłm ⁊ descendentes
ꝑ lat̾a uno cubito distabat ex om̃i ꝑte
implebant longitudinẽ tab̾natłi que
erat .xxx. cubitoꝵ tegebãt ⁊ u. cubiti de¬
pendebant uixͣ latus occidentale. alii.¬

Expanded text:
totum operientes tabernaculum, et descendentes per latera, uno cubito distabant ex omni parte implebant, longitudinem tabernaculi quae erat triginta cubitorum tegebant. Et quinque cubiti dependebant juxta latus occidentale, alii
Abbreviated transcription (Latin):
gebat᷑ sagis usq ad t̾ram ⁊ nicħ ex eo
uidebat᷑ ⁊ tentoriũ qd̾ erat ĩ ĩtroitu p̃ciosũ
mutilit̾ ibi erat. Et ꝯsacerdotes intra¬
bãt tab̾nacłm. uł necesse erat attollere
saga ⁊ cortinas ut subintrarent uł si
in medio iungebant᷑ uncius ⁊ anuli
ad introitũ coꝵ dissoluebant᷑ Alia est io¬
sephi exp̃o. cui cõsentit origenes ⁊ udet᷑
ꝓbabilior. ait .n .x. cortinas sibi mutuo
inctas. ut dictũ est a fronte tab̾naculi
tab̾natulũ ⁊ descend̾e iuͣcͣ latus occidenti
usq ad t̾rã. Introitũ u̾o nõ regi aliqͣ ꝑte
cortinarũ cũ. ꝓpriũ hab̾et uelũ. Siułr
de sagis totũ dicit oꝑiri tab̾naculũ: ex¬
cepto introitu. S quia duo cubiti sa¬
goꝵ suꝑst̾ cortinis: ex utraq ꝑte dicit eoꝰ
replicari sub cortina. ne uentus intraus
int̾ saga. ⁊ cortinas totũ contut̾et oꝑum̃¬
tum. ꝓ quo dictũ putat uͣi sagũ in frõ¬
te tecti duplices. S ẜ ħ speciosa ⁊ p̃tiosa¬

Expanded text:
terram, et nihil ex eo videbatur, et tentorium, quod erat in introitu pretiosum, invisibiliter ibi erat; et cum sacerdotes intrabant tabernaculum, vel necesse erat tollere saga et cortinas, ut subintrarent, vel si in medio jungebantur, uncinis et annulis ad introitum eorum dissolverentur. Alia est Josephi dispositio, cui consentit Origenes, et videtur probabilior: Ait enim decem cortinas sibi mutuo junctas, ut dictum est, a fronte tabernaculi tabernaculum, et descendere juxta latus occidentis usque ad terram; introitum vero non tegi aliqua parte cortinarum, cum proprium haberet velum. Similiter et de sagis, totum dicit operiri tabernaculum, excepto introitu; sed quia duo cubiti sagorum supersunt cortinis ex utraque parte, dicit eos replicari sub cortina, ne ventus intrans inter saga, et cortinas totum concuteret operimentum, pro quo et dictum putat: Sextum sagum in fronte tecti duplices. Sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
effectus est ꝓuidentissime cauendas eẽ
tensebat Qr ciuitatẽ hostiũ maximã
fortissimã opulentissimãꝙ nolebat au¬
fri: ut timore libido p̾m̾etur. libido p̃s¬
sa ñ luxuriaret᷑. luxuriaq cohibita nͦ
auaricia grassaret᷑. qͥb iuciis obseratiᷤ.
ciuitati utilis uirtus floreret ⁊ c̾sceret

Expanded text:
e prouidentissime cauendas esse censebat, quando ciuitatem hostium maximam fortissimam opulentissimam nolebat auferri, ut timore libido premeretur, libido pressa non luxuriaretur luxuriaque cohibita nec auaritia grassaretur; quibus uitiis obseratis ciuitati utilis uirtus floreret et cresceret
Abbreviated transcription (Latin):
censorius ⁊ marcus ⁊ manliꝰ ⁊ scipio tẽ
affricani castra tenuerunt. Ibi cartha¬
giensib euocatis. iussisq ut arma ⁊
naues trad̾ent. nec moratis. tanta uis
armoꝵ repente tradita est: ut facile
tota ex hiis affrica po tiuss armari
S carthaginẽses ptꝰ qͣ arma tradi¬
derũt ⁊ relicta urbe re ted̾e ꝓtul amari
.x. nulib passuũ iussi sunt: dolorẽ ac
desꝑatõem ꝯtulerũt. aut de fensum ci¬
uitatem. aũt cũ ip̃a ⁊ ꝑ ip̃am sepilien¬
di. Ducesq sibi duos hasdrubales cre¬
auerũt Arma pͥmũ fac̾e agg̾ssi: eris
ferriq in opiam auri argentiq metal¬
lis suppleuerũt. Cõsules oppugnare car¬
thaginẽ statuerũt: Cuiꝰ situs fuisse dr̃¬
tota pene mari cuigebat᷑ absꝙ fautib¬
q̃ trib nulib passuũ aꝑiebant᷑. Is locꝰ
.xxxͣ. pedes in latũ hũit saxo quadrato
in altitudinẽ cubitoꝵ.xͣl. arx cui birse
nomen erat: paulo antplius ꝙͣ duo mi¬

Expanded text:
Censorinus et Marcus Manlius, et Scipio tunc majoris Africani tenuerunt. Ibi Kartaginensibus evocatis jussisque ut arma et naves traderent nec moratis, tanta vis armorum repente tradita est, ut facile tota ex his Africa potuisset armari. sed Carthaginienses postquam arma tradiderant et relicta urbe recedere procul a mari decem milibus passuum iussi sunt, dolorem ad desperationem contulerunt aut defensuri cinitatem aut cum ipsa per ipsam sepeliendi, ducesque sibi duos Hasdrubales creauerunt. arma primum facere adgressi aeris ferrique inopiam auri argentique metallis suppleuerunt. consules oppugnare Carthaginem statuunt, cuius situs fuisse tota pene mari cingebatur, absque faucibus qui 3,000 passuum aperiebantur. Is locus murum 30 pedum latum habuit, saxo quadrato in altitudine cubitorum 40. Arx, cui Birsae nomen erat, paulo amplius quam 2,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ tͥbuat᷑ ꝙ est fundam̃tũ iustitie. Nich
.n. lib̾ale est: ꝙ nõ sit iustũ. pectandi
sunt ⁊̃ mores eiꝰ in ꝙ̃ bñficui ꝯferat᷑. et
aĩmꝰ eius cura nos ⁊ cõmunitas ac so¬
cietas uite ⁊ ad urãs utilitates officia
p̾stantior ẽ. nulla firmior: ꝙͣ cũ bomi
uiri morib sinules. familiaritate cõ¬
płatius ꝙͣ moꝵ similitudo bonoꝵ
munis ꝯsilia sermones. cohortationes. ini

Expanded text:
 quod est fundamentum iustitie. Nihil enim liberale est, quod non sit iustum. Spectandi etiam sunt mores eius, in quem beneficium conferatur et animus eius circa nos et communitas ac societas vite et ad nostras utilitates officia i boni moribus similes sunt familiaritate conpulatius quam morum similitudo bonorumunis, consilia, sermones, cohortationes, cons
Abbreviated transcription (Latin):
bemiꝰ. q̃ in t̾ris gignunt᷑ ad usũ hõĩm
treari oĩa: hoĩes aũt hoĩm cã fuisse
gñatos: ut ip̃i it̾ se alii aliis ꝓdesse
possint. In ħ gͦ debemꝰ naturam due
sequi: ⁊ ꝯmunes utilitates afferre ĩ
mediũ. Nundamentũ pͥmũ iusticie
est ne cui noteatur: deĩ ut cõmuni
standũ nõ ẽẽ qͥs nõ uidet. q̃ quis metu
coactus uł dolo deceptꝰ ꝓmisit Nuu¬
in iurie qruadã nimis cailida s mali¬
tõsa uiris int̾p̃catõe. Ex quo illud
sũmũ iꝰ summa iniuria est: ftm̃ est lar¬
tͥcũ ꝓu̾biũ Oyare suscipienda sunt
bella: ut sine inuiria in pace uiuatur
Itaꝙ paci q̃ nich habitura sit insilo¬

Expanded text:
bemus que in terris gignuntur, ad usum hominum creari omnia: homines autem hominum causa fuisse generatos, ut ipsi inter se alii aliis prodesse possint. In hoc ergo debemus naturam ducem sequi et communes utilitates afferre in medium. Fundamentum enim primum iustitie est ne cui noceatur. Deinde ut communi standum non esse quis non videt, que quis metu coactus vel dolo deceptus iniurie, quadam nimis callida, sed malitiosa iuris interpretatione ex quo istud summum ius summa iniuria est, factum est iaciis Quare suscipienda sunt bella, ut sine iniuria in pace vivatur. Itaque paci, quod nihil habitura sit insidi
Abbreviated transcription (Latin):
tiones Uidendũ est enĩ pͥmũ: ne obsit
uł ali cui datͣ bñfictũ uł alii. Sũt eñi
mlti cupidi splendoris ⁊ głie. qui aliis e¬
ripiunt ꝙ alus largiant᷑. ⁊ sic aliis uo¬
cent ut in alios lib̾ales existant. Nos
aũt ea li b̾alitate utaru᷑ q̃ amitis ꝓsit

Expanded text:
tiones. Videndum est enim primum, ne obsit vel illi cui datur beneficium vel alii. Sunt enim multi cupidi splendoris et glorie, qui aliis eripiunt, quod aliis largiantur et sic aliis nocent, ut in alios liberales existant. Nos autem ea liberalitate utamur, que amicis profit
Abbreviated transcription (Latin):
runt᷑. Exeo boccꝰ sp̃e belli abiciens pacẽ¬
a romaius petiuit atꝙ in p̃ciũ pacis iu¬
gurtam dolo captũ. cathenis q obrutum
ꝑ sillam legatũ q̃storem misit ad mariũ
Qui intͥũpho ante currũ cũ duob filiis
suis actus: ⁊ mox intartere stͣngulatus
manus cũ uxore ⁊ filia de roma ĩ apuliã
rediens: tẽpestate correptꝰ. cũ filiã cõst̾na¬
tam iuid̾et: ut cicius ꝓpiorib tectis succe¬
d̾ent relictis uehitulis correptis eqͥs flliã
uͥginem equo insidentẽ in mediũ agrñ ac¬
cepit. Puella ꝯtinuo ittu fulminis exa¬
nimata est: s oĩb sũ scisura aliqͣ uestim̃¬
tis ad emptis ac pectoris pedũꝙ uĩculis
ip̃oq corpore illesso. uͥ ꝙ obscenũ ĩ modũ
nuda ⁊ lingua paululũ ex̾ta iacuit. Equs
qͦ ip̃e quo illa utebat᷑. stͣcoriis frenis et
cingulis dissolutis passim ac disꝑsis. ꝓ¬

Expanded text:
runtur. ex eo Bocchus spem belli abiciens, pacem petiuit atque in pretium pacis Iugurtper Sullam legatum misit ad Marium: qui in triumpho ante 325 currum cum duobus filiis suis actus, et mox in carcere strangulatus manus, cum uxore et filia, de Roma in Apuliam rediens, tempestate correptus, cum filiam consternatam videret, ut citius propioribus tectis succederent, relictis vehiculis arreptisque equis, filiam virginem, equo insidentem, in medium agmen accepit. Puella continuo ictu fulminis exanimata est. Sed omnibus sine scissura aliqua vestimentis ademptis, ac pectoris pedumque vinculis ipso quoque corpore illaeso, nisi quod obscenum in modum nuda, et lingua paululum exserta jacuit, equus quoque ipse, quo utebatur, straturis, frenis et cingulis dissolutis passim ac dispers
Abbreviated transcription (Latin):
Porro aũt nunidis. hastilia teloꝵ que
manu ui torq̃re sũ am̃tis solent lub̾ca
hac ꝑ ħ in utilia reodit. Scuta ⁊̃ q̃ ele¬
bant cuiꝰ ea uat᷑a est. ut acceptũ ymbrem
tãꝙͣ spongia bibat: ac ꝑ hoc intͣctabile
repentino pond̾e fiat. qr cirꝯferri nõ po¬

Expanded text:
Porro autem Numidis hastilia telorum, quae Porro autem Numidis hastilia telorum, quae manu intorquere sine amentis solent, lubrica ac per hoc inutilia reddidit. Scuta etiam, quae elebant, cujus ea natura est, ut acceptum imbrem tanquam spongia ebibat, ac per hoc intractabile repentino pondere fiat, quia circumferri non po
Abbreviated transcription (Latin):
lũꝙ ulla romano nuliti tumłiut sior¬
or pugna ⁊ t̾ribilior fuit. a deo ut discur¬
su ⁊ fremitu cirtũtursaritiũ ⁊ ĩpeten¬
tiũ equitũ suscitatꝰ puluis celũ sbtex̾it
abictu tuta eẽt. Quippe qͥb ⁊ uisusũ
ad ꝓspiciend̾. ĩ pedim̃to caliginis: ex pe¬
ditõ ad cauend̃ cõp̾ssione mltitudĩs de¬
erat. Nec laborabat eques maurus ac
numida ut bene collatũ hostẽ oportuno
teli impetu rimaretur: s potiꝰ in int̾i¬
tũ tela mittebant. c̾ti ꝙ uuln̾a uic̾ta ñ
cẽnt: ita coacti in unũ romani equites
cͥꝯfusi hostes ñ solũ agmĩs extrema
laniarent: ꝟm ⁊̃ media excussis ꝓcul
telis cederẽt turbatosq romanos ĩ suꝑ¬
tia usq ad extremũ desꝑatõis defatiga¬
ret: subito uotũ illud romanoꝵ adu̾suͤ
affros tẽpestatũ imbumq suffragiũ
celo nussũ ĩ sꝑate saluti fuit. Siqͥdem
repentina pluiia: sie̾ntib romanis.
⁊ estuantib refrigeriũ potũ ꝙ p̾buit.

Expanded text:
uam ulla Romano militi tumultuosior pugna et terribilior 323 fuit, adeo ut discursu et fremitu circumcursantium et impetentium equitum suscitatus pulvis coelum subtexuerit, ab ictu tuta esset, quippe quibus et visus ad prospiciendum impedimento caliginis, et expeditio ad cavendum compressione multitudinis deerat. Nec laborabat eques Maurus ac Numida, ut bene collocatum hostem opportuno teli impetu rimaretur, sed potius in incertum pila mittebant, certi quod vulnera incerta non essent. Ita coacti in unum Romani equites, circumfusi hostes non solum agminis extrema laniarent, verum etiam media, excussis procul telis, caederent, turbatosque Romanos insuptia, usque ad extremum desperationis defatigaret, subito notum illud Romanorum adversus Afros tempestatum imbriumque suffragium coelo missum insperatae saluti fuit; siquidem repentina pluvia sitientibus Romanis, et aestuantibus refrigerium potumque praebuit.
Abbreviated transcription (Latin):
ad ulterii fuerat punienda. cũ pulchi¬
mũ peꝑisset utriq parenti generi dis¬
sinulem. ubi memoratus medicus sol
pictura eẽt incubitulo. Qra inuenta:
mulier a suspitõe liberata est. ac¬

Expanded text:
adulterii fuerat punienda, cum pulcherrimum peperisset, utrique parenti generique dissimilem, nisi memoratus medicus solvpictura esset in cubiculo, qua inventa, mulier a suspicione liberata est.
Abbreviated transcription (Latin):
Feĩalia .n. ⁊ linea stricta qr bissina erant
t̾ram figurabant baltei u̾o qͦt qͦt erant:
cirtumio lutioẽs occeani. Tunita iacint¬
tina: ip̃o colore aera p̾ferebat. ꝑ tintin¬
nabula sonitꝰ comtruũ. ꝑ malogranata
choruscationes signabant᷑. Ephoch uͦ sui
uarietate: celum syd̾eũ. Qd̾ aireꝰ colorib
intextũ erat significat qd̃ calor uitalis
penetrat uniu̾sa. Duo sardonices solem

Expanded text:
Feminalia enim, et inea stricta, quia byssana erant, Feminalia enim, et inea stricta, quia byssana erant, terram figurabant; baltei vero quotquot erant, circumvolutionem Oceani; tunica hyacinthina aera ipso colore praeferebat; per tintinnabula, sonitus tonitruum; per malagranata, coruscationes significabantur. Ephod vero sui varietate, coelum sidereum; quod aureis coloribus intertextum erat, significat quod calor vitalis penetrat universa. Duo sardonices, solem
Abbreviated transcription (Latin):
ltimũ erat capitis ornam̃tũ. quod
ra ad modũ p̾dicte fc̃a q̃ ꝯmunis erat sa¬
cerdotib. Suꝑꝙͣ ab occipite stabant floreᷤᷤ
aurei. plantagini siules. a timpore ad
timpus: a fronte u̾o suꝑstabat flos aureᷤ
similis ħbe ꝙͣ greti iusquiamos dñt: mag¬
nitudine digiti uiiꝰ. In suꝑiori u̾o planicie
thiare ex oĩ ꝑte in circuitu. usq ad sũmita
ꝯ spinosis extremitatib suis fabrefacta
Suꝑ frontẽ u̾o pendebat lanima aurea
nulũ aureũ untino aureo iniserabat᷑ qui
chiare insertꝰ erat. In qͣ sculptũ erat aioth.
rem ineffabilem significat. Qd̃ hiis lrĩs
pͥncipiũ uite passionis iste Qd̃ est. Per paᷤ¬
sionem huiꝰ quẽ p̃figurat hic sacerdos:
sursum ligabat᷑ uicta iacinctina ꝑs pi¬
tua. celante uncinũ ⁊ anulũ q̃ circundut.¬
ta capiti ⁊ ligata in occipite: depeudentes
sũmitates suꝑ hum̃um utrunq diffunde¬
is uestib ornatus pontifex
ymaginẽ totiꝰ orbis suꝑ se p̃ferebat

Expanded text:
ltimum erat capitis ornamentum, quodra ad modum praedictae facta, quae communis erat sacerdotibus super aurei plantagini similes a tempore ad tempus. A fronte vero supra stabat flos aureus similis herbae, quam Graeci jusquiamum dicunt, magnitudine digiti unius. In superiori vero planitie tiarae e aurea, cum spinosis extremitatibus suis fabrefacta. Super frontem vero pendebat lamina aurea,nnulum aureum uncino aureo inserebatur, qui tiarae insertus erat. In qua sculptum erat Aioth Arem ineffabilem significat, quod his litteris principium vitae passionis iste, quod est, per passionem hujus, quem praefigurat hic sacerdos, sursum ligabatur vitta hyacinthina perspicua, celante uncinum et annulum, quae circumducta capiti, et ligata in occipite, dependentes summitates super humerum utrumque diffundeis vestibus ornatus pontifex, imaginem totius orbis super se praeferebat.
Abbreviated transcription (Latin):
spe collocauit. Dacĩa est honestatie
aut utilitatis causa reꝵ arduaꝵ ac
difficiliũ uoluntania aut diut᷑ua. ꝑ¬
lios ñ c̾tos ĩpetꝰ aĩ firma ⁊ modata
tia modest ia. Eontinentia est ꝑ m
cupiditas. ꝯsilii gub̾uatõe regit

Expanded text:
it. Patientia est honestatis aut utilitatis causa rerum arduarum, ac difficilium voluntaria ac diuturna perlios non rectos impetus animi firma et moderata ntia, modestia. Continentia est per quam cupiditas consilii gubernatione regit
Abbreviated transcription (Latin):
ris cesaris. Paueas ꝙꝑ cesaream philip¬
pi dixit. Componio u̾o romam reu̾so.
successit ei marcus: suli qͦ salome soroi
hodis defuncta est. D huic successit aĩ¬
mꝰ ruffus: sub qͦ morit᷑ augustus cum

Expanded text:
Caesaream Philippi dixit. Coponio vero Romam reverso, successit Marcus ei, sub quo Saloma soror Herodis defuncta est. Sed et huic successit Annius Rufus, sub quo mortuus est Augustus, cum
Abbreviated transcription (Latin):
tarii romanoꝵ. Compoĩo gͦ ꝓcurante
uideam. die a⁊imoꝵ cũ mos ẽẽt media
nocte tẽpli portas aꝑiri: samatite qͥ¬
dã occulte uemienteꝵ ĩosolimã ꝑcunc¬
tas portitus ⁊ ꝑ totũ fauũ ossa iecerũt
mortuoꝵ. Et ex tunc maior templi tusto¬
dia cepit ex̾ceri: ⁊ ante diem porte nõ a

Expanded text:
tarii Romanorum. Coponio ergo procurante Judaeam die Azymorum, cum mos esset media nocte templi portas aperiri, Samaritae quidam occulte venientes Jerosolymam, per cunctas porticus, et per totum fanum, ossa jecerunt mortuorum, et extunc major templi custodia exerceri coepit, et ante diem portae non a
Abbreviated transcription (Latin):
limato: inuid̾unt ei om̃s ꝓpin¬
ui eius. Et soror sua herodias. q̃ mu¬
serta fu̾at in feliti: modo inuidit felici
cipue qr hẽbat nom̃ regis: qr uir su¬
us erat maior natu filius magni ho¬
dis ⁊ nũꝙͣ meruit rex appellari s te¬
trartha. Osuadebat itat uiro suo de
die in diem: ut iret romam ⁊ satag̾et
om̃ib modis. ut sͥ ꝯꝑaret. nom̃ regis
Atalle malebat ẽẽ inocio: qr opulentꝰ
erat. Unde sepe uxor exasꝑata: dicebat.
Pereant opes tue: qi tu magis diligis
opes ꝙͣ honorẽ Tandẽ uictus instancia
uxoris: iuit ad gaium cũ magno ap¬
ꝑatu ⁊ ip̃a cũ eo. ⁊ inuenerũt gauĩ ba¬
is. Herodes a agͥppa qui ꝑsenserat. ꝙꝑ
nõ ꝓ bono suo issent: disposuit ire ptꝰ
eos. S p̾misit nunciũ familiarem
suũ ⁊ amitissimũ gaio: ꝑ quẽ direxit

Expanded text:
t inviderunt ei omnes propinqui ejus, etiam soror ejus Herodias, quae miserata fuit infelici, modo invidit felici, praecipue quia habebat nomen regis, quia vir suus erat major natu filius, Magni Herodis, et nunquam meruit rex appellari, sed tetrarcha. Persuadebat itaque viro suo de die in diem, ut iret Romam et satageret omnibus modis, ut sibi compararet nomen regis. At ille malebat esse in otio, quia opulentus erat, unde saepe uxor exasperata dicebat: Pereant opes tuae, quia magis diligis opes quam honores. Tandem victus instantia uxoris ivit ad Gaium cum magno apparatu, et ipsa cum eo, et invenerunt Gaium Bais. Herodes autem Agrippa, qui praesens erat, quod non pro bono suo issent, disposuit ire post eos, sed praemisit nuntium quemdam familiarem suum, et amicissimum Gaio, per quem direxit
Abbreviated transcription (Latin):
des agͥpa: relegauit cum in exilium.
Uxori aũt sue. qr erat soror h̾odis agͥp¬
pe quẽ maxĩe diligebat: dedit lib̾tatẽ
reteundi. ut hrẽt t̾rã suã. Ip̃a u̾o comita¬
ta est uirũ in exilio: dicens qr nõ dunͣt᷑et
postea miserabilit̾ mortui sunt. Et dedit
gaius galileam quã hũerat hodes te¬
trarcha hõdi agͥppe: ⁊ ita hũit tres te¬
trarchias.

Expanded text:
erat relegauit eum in exilium. Vxori autem sue quia erat soror Herodis Agrippe quem maxime diligebat dedit libertatem redeundi in terram suam. Ipsa autem comitata est uirum suum in exilium dicens quod non dimitteret postea miserabiliter mortui sunt. Et dedit Gaius Galilaeam, quam habuerat Herodes tetrarcha Herodi Agrippae, et ita habuit tres tetrarchias.