comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
auxiliatorem dimittendi iħ.
quem non tepperit querit: eo
criminosiores eos quos una¬
nimiter eiꝰ mortẽ desidetãtes
repperit arguit:
Btulistis michi hunc
hominem quasi autentem ppłm:
et ecce ego coram uobis interro¬
gans nullam causam inuenio ĩ
homine isto. exhis inquibꝰ eum
accusatis. Hec dicendo pylatus
absoluit quidem iħm quem pro¬
bauit insontem: s ut implerent᷑
scripture quem absoluit iudicio.
crucifixit mistĩo:
Ed neq hetodes. Ham
remisi uos ad illum: et
ecce nichil dignum morte actũ
ẽ ei Audi ecce iudee: audi cru¬
delis pagane. Pilatus ip̃e fate¬
tur. neq se neq herodem dignũ
quid morte in xp̃o repettisse: s tã¬
tum in occidendo uł illudendo ĩ¬
noxlo. aliene crudelitatis obtẽ¬
perasse clamorib. Pareant gͦ
scripta. que tanto pꝯt tempore
contra xp̃m composita.nõ illũ
ap̃ pilatum magice artis accu¬
satum: s uos apud dñm ꝑfidie
et falsitatis accusandos ẽẽ dem¬

Expanded text:
auxiliatorem dimittendi Jesum auxiliatorem dimittendi Jesum quem non reperit, quaerit: eo criminosiores eos quos unanimiter ejus mortem desiderantes reperit, arguit: Obtulistis mihi hunc hominem, quasi avertentem populum, et ecce ego coram vobis interrogans nullam causam invenio in homine isto ex his in quibus eum accusatis. Haec dicendo Pilatus, absolvit quidem Jesum, quem probavit insontem, sed ut implerentur Scripturae, quem absolvit judicio, crucifixit mysterio. ed neque Herodes. Nam remisi vos ad illum, et ecce nihil dignum morte actum est ei. Audi, caece Judaee, audi crudelis pagane. Pilatus ipse fatetur, neque se, neque Herodem dignum quid morte in Christo reperisse, sed tantum in occidendo vel illudendo innoxio alienae crudelitatis obtemperasse clamoribus. Pereant ergo scripta, quae tanto post tempore contra Christum composita, non illum apud Pilatum magicae artis accusatum, sed vos apud Dominum perfidiae et falsitatis accusandos esse dem
Abbreviated transcription (Latin):
herodis et pilati fedus. qui ĩ oc¬
cidendo xp̃o pepigerunt: actenꝰ
eorum uelut hereditatio iure
successores custodiunt: quãdo
gentilis et iudei. sicut genete
et religione. ita etiam mẽte dis¬
sidentes: in xpianis tamen ꝑ¬
sequendis. xp̃iq in eis fide pe¬
rimenda consentiunt.
Ilatus autem conuoca¬
tis principibꝰ sacerdo¬
tum et magistratib. et plebe:
dixit ad eos. Quantum dimit¬
tendi ih̾u studium gerat pila-¬
tus: attende. Primo accusan¬
tibꝰ sacerdotum principibus.
nichil se in eo cause dicit inue¬
nisse: deinde illis incepto ꝑsis¬
tentib. mittit adherodem. ut
si uł ille aliquid in eo sceleris
inuenire possit. an forte dimit¬
tencdum decenere uelit explo-¬
rat. Postremo et hꝰ agnita uo¬
luntate. nec inuento in ih̾u fa-¬
cinore: etiam plebis cui unum
dimittere ꝑ pascha consueu̾at
sententiam querit. Iterum qͦ
ac t̃cio dimittere illum uolens.
interrogat. S quo curiofius

Expanded text:
Herodis et Pilati foedus, quod in ocHerodis et Pilati foedus, quod in occidendo Christo pepigerunt, hactenus eorum velut haereditario jure successores custodiunt, quando gentiles et Judei sicut genere et religione, ita etiam mente dissidentes, in Christianis tamen persequendis, Christique in eis fide perimenda consentiunt. Pilatus autem convocatis principibus sacerdotum, et magistratibus, et plebe, dixit ad eos. Quantum dimittendi Jesu studium gerat Pilatus, attende. Primo accusantibus sacerdotum principibus, nihil se in eo causae dicit invenisse. Deinde illis in coepto persistentibus, mittit ad Herodem, ut si vel ille quid in eo sceleris invenire possit, an forte dimittendum decernere velit, exploret. Postremo et ejus agnita voluntate, nec invento in Jesu facinore etiam plebis, cui unum dimittere per Pascha consueverat, sententiam quaerit. Iterum quoque ac tertio dimittere illum volens interrogat. Sed quo curiosius
Abbreviated transcription (Latin):
cebat: quasi agnus toto ꝓ grege
immolandus pacientiam pr̃a¬
bat. Ubi uo respondebat: quasi
pastor bonus ꝓcreditis sibi oui¬
bus. contra luporum latronũq
insidias pugnabat.
Preuit autem illum he¬
rodes cum exercitu suo:
et illusit. indutumq ueste alba
temisit ad pylatum. Quod ues¬
te alba induitur: immacula¬
te dat indicia passionis. qm̃
agnus dei immaculatus. totiꝰ¬
sit mundi pcc̃a ablatutus. Qi
enim in ueste alba sp̃tꝰ ⁊ illusꝰ.
ip̃e incasta carne ẽ passus et
sepultus. Auter. Quod hic
alba. iuͤsta u̾o alios euangłistas
purpurea uł coctinea ueste in¬
dutus illuditur: geminum
ac sponsi sui mortem mirata:
dilectus inquit meus candidꝰ.
et tubicundus. Candidꝰ scił
actione: rubicundus sangui¬
ne. Et ip̃e uariis membrorũ
suoru flosculis uernans. in
pace lilia gignit: in bello ro
Tfacti sunt amici hero¬
des et pylatus. in ipsa
lie. Hani antea inimici erant
ad in uicem. hoc nefandissimũ

Expanded text:
cebat, quasi agnus toto pro grege cebat, quasi agnus toto pro grege immolandus patientiam praestabat; ubi vero respondebat, quasi pastor bonus, pro creditis sibi ovibus contra luporum latronumque insidias pugnabat. previt autem illum Herodes cum exercitu suo, et illusit indutum veste alba, et remisit ad Pilatum. Quod veste alba induitur, immaculatae dat indicia passionis, quoniam agnus Dei immaculatus totius mundi sit peccata ablaturus. Qui enim in veste alba spretus et illusus, ipse in casta carne est passus et sepultus. Aliter: quod hic alba, juxta vero alios evangelistas purpurea vel coccinea veste indutus, illuditur, geminum ac sponsi sui mortem mirata: Dilectus inquit meus, candidus, et rubicundus . Candidus, scilicet actione, rubicundus sanguine. Et ipse variis membrorum suorum flosculis vernans, in pace lilia gignit, in bello rosas. Et facti sunt amici Herodes et Pilatus in ipsa ie. Nam antea inimici erant ad invicem. Hoc nefandissimum
Abbreviated transcription (Latin):
cuit et nichil fecit. quia nec illiꝰ
crudelitas merebatur uidere di¬
uina: et dominus iactantiam
declinabat. Et fortasse ĩ hetode
omnes impii significantur. qr
si legi non credidetint et ꝓph̾is.
mirabilia xp̃i oꝑa in euangłio
quoq uidere non possunt.
Tabant etiam princi¬
pes sacerdotum et sctibe.
constanter accusantes eum. Ac¬
cusantibus se principibus sacet¬
dotum et scribis. dominus apd̾
pylatum pauca. ap̃ herodem nul¬
la responclit: ne uidł̃ crimen di¬
luens dimittẽtur ap̃side: ⁊ cru¬
cis utilitas differretur. Ham
et iustum ꝓfecto etat. ut pilato
qui inuitus ferebat sentenciã.
aliqua in parte responderet. he¬
todem uo cetõsq iudeorum ob¬
timates. quia contta legis sue
decreta innoxium condempna¬
bant. indignos ꝑ omnia suo:
sermone duceret. ⁊Dropt ergo
illa quibus repondere noluit:
ad hoc data ẽ. de agno similitu¬
do. ut in suo silentio. non teus s
innocens haberetur: Ubi enimta¬

Expanded text:
cuit, et nihil fecit, quia nec illius cuit, et nihil fecit, quia nec illius crudelitas merebatur videre divina, et Dominus jactantiam declinabat. Et fortasse in Herode omnes impii significantur, qui si legi non crediderint et prophetis, mirabilia Christi opera in Evangelio quoque videre non possint. Stabant etiam principes sacerdotum et scribae constanter accusantes eum. Accusantibus se principibus sacerdotum et scribis, Dominus apud Pilatum pauca, apud Herodem nulla respondit, ne videlicet crimen diluens dimitteretur a praeside, et crucis utilitas differretur. Nam et justum profecto erat ut Pilato qui invitus ferebat sententiam, aliqua in parte responderet: Herodem vero caeterosque Judaeorum optimates, quia contra legis suae decreta innoxium condemnabant, indignos per omnia suo sermone duceret. Propter illa ergo, quamvis respondere noluit, ad hoc data est de Agno similitudo, ut in suo silentio non reus, sed innocens haberetur. Ubi enim ta
Abbreviated transcription (Latin):
testate eẽt: remisit eum ad he¬
todem. qui et ip̃e iherosolimis
erat illis diebꝰ. Pilatus qͥdẽ
ne contra eum quem in sontez
et ꝓpt̾ in uidiam tralitum cog¬
nouerat. sententiam dare co¬
geretur: hetodi eum misit au¬
diendum. ut ip̃e pocius eum qͥ
eius patrie tethrarches existe¬
bat. uł ab solũet uł puniret. Ue¬
rum diuina ꝓuidencia ne qͣ:
uideis extusatio temaneret: qͣi
non ip̃i s romani xp̃m crucifi-¬
xerunt. herodes quoq qui na¬
tu et teligione erat iudeus. cũ
exercitu suo quid de illo sense¬
rt ẽ ostentare ꝑmissus. Siml
et impietas utriusq ꝓuincie.
uide scil inqua natus. et galilee
inqua nutritus ẽ et comĩsatus:
neius necem conspirantis ostẽ¬
flitur.
Etodes autem uiso ih̾u:
gauisus ẽ ualde. E tat eĩ
cupiens ex multo tempore uide
illum: eo quod audiret multa.
de illo. et syabat signum aliquod
uidere abillo fieri. Int̾togabat
autem cum multis ẜmonibus:
at ip̃e nichil ei respondebat. Ta¬

Expanded text:
estate est, remisit eum ad Herodem, qui et ipse Jerosolymis erat illis diebus. Pilatus quidem, ne contra eum, quem insontem et propter invidiam traditum cognoverat, sententiam dare cogeretur, Herodi eum misit audiendum, ut ipse potius eum qui ejus patriae Tetrarchus existebat, vel absolveret, vel puniret: verum divina Providentia, ne qua Judaeis excusatio remaneret, quasi non ipsi, sed Romani Christum crucifixerint, Herodes quoque, qui natu et religione erat Judaeus, cum exercitu suo quid de illo senserit est ostentare permissus. Simul et impietas utriusque provinciae, scilicet, in qua natus, et Galilaeae, in qua nutritus est et conversatus, in ejus necem conspirantis ostenditur. odes autem visu Jesu gavisus est valde. Erat enim cupiens ex multo tempore videre illum, eo quod audiret multa de illo, et sperabat signum aliquod videre ab eo fieri. Interrogabat autem illum multis sermonibus, at ipse nihil illi respondebat. Ta
Abbreviated transcription (Latin):
cum illo erat. Ham et galileus
ẽ. Num qͥd alia lingua galilei.
atq alia loquerentur iherosoli¬
mite qui utriq fuint hebrei: s
qd̾ una queq ꝓuincia et regio
suas habendo ꝓprietates. uerna¬
culum loquendi sonum uitare
non possit. Unde in actibꝰ apło¬
rum. cum hii quib sp̃c̃ sc̃s inse¬
d̾at. omnium gentium ligua
loquerentur. int̾ alios qui de
diuso mundi climate conuen̾ant.
etiam qui habitabant uideam:
mirantes cdixisse referuntut. Hõ¬
ne ecce ommes isti qui locͥuntur:
galilei sunt: Et quomodo nos

Expanded text:
cum illo erat, nam et Galilaeus cum illo erat, nam et Galilaeus est. Non quod alia lingua Galilaei atque alia loquerentur Jerosolymitae, qui utrique fuerunt Hebraei, sed quod unaquaeque provincia et regio suas habendo proprietates, vernaculum loquendi sonum vitare non possit. Unde in Actibus apostolorum cum hi, quibus Spiritus sanctus insederat, omnium gentium linguis loquerentur, inter alios qui de erso mundi climate convenerant, etiam qui habitabant Judaeam mirantes dixisse referuntur: Nonne ecce omnes isti qui loquuntur, Galilaei sunt? E
Abbreviated transcription (Latin):
mana nescit comphendete: quia
nemo scit filium nisi pater. Iteꝵ
quoq inquisitus dixetit o hõo
non sum: mallens se negare quã
homo nescio quid dicis: significaue¬
tit se sactilegia illorum nescite. ħ
E reꝓbando et exectando dampna¬
re. S ħ quam friuola sit ex posi¬
tio: et dominus qui se ueridica:
contestatione ter negandum a
petro p̾dixerat: et ip̃e petius insi¬
nuat. qui se hec non de inclustria.
s de surreptione subsequentib
lacrimis manifestat:
Tpot pusillum: alius
uidens eum dixit. Et
tu de lilis es. Pectus uo ait. O
homo non sum. In hac negatiõe
beati petri discimus. nõ solum
ab eo negari xp̃m. qui lixit eu
non c̃ẽ xp̃m: s ab illo etiam qͥ cũ
sit negat se ẽẽ xp̃ianum. Dñs
autem non ait petro. discipulũ
meum te negabis: s me negab̾.
Hegauit gͦ ip̃m: cum se nega¬
uit eius ẽẽ discipulum:
Tint̾uallo facto quasi
hore unius: alius quidã
affiripabat dicens. Uere et hic

Expanded text:
mana nescit comprehendere, quia mana nescit comprehendere, quia nemo novit Filium nisi Pater. Iterum quoque inquisitus dixerit: o homo, non sum, malHomo, nescio quid dicis, significaverit se sacrilegia illorum nescire, hoc est reprobando et exsecrando damnare. Sed haec quam frivola sit expositio, et Dominus qui se veridica contestatione, ter negandum a Petro praedixerat, et ipse Petrus insinuat, qui se haec non de industria, sed de subreptione locutum, subsequentibus lacrymis manifestat. Et post pusillum alius videns eum dixit: Et tu de aliis es. Petrus vero ait: O homo, non sum. In hac negatione beati Petri, discimus non solum ab eo negari Christum, qui dicit eum non esse Christum, sed ab illo etiam qui cum sit, negat se esse Christianum; Dominus autem non ait Petro: Discipulum meum te negabis, sed me negabis. Negavit ergo ipsum, cum se negavit ejus esse discipulum. Et intervallo facto quasi horae unius, alius quidam affirmabat dicens: Vere et hic
Abbreviated transcription (Latin):
Qũi habundauit iniquitas: te¬
frigescit karitas multorum.
Quo frigore torpens adhoram
apłs petrus. ꝑsequutorum pru¬
Ius calefieri cupiebat. quia tẽ¬
poralis cominocli solatium per¬
fidorum societate querebat: s nõ
mora respectus a domino. cũ igne.
eorum corporatam infidelitatẽ
corde reliquit:
Uem cum uicliss ancil¬
la quedam sedentem.
ad lumien. et eum fuiss intuita:.
dixit. Et hic cum illo erat. Quid
sibi qd̃ prima eum ꝓdit ancilla.
cum uiri utiq magis eum potu¬
erint recognosce: nisi ut iste sexꝯ
peccasse innecem dñi uideretur.
et iste sexus redim̾etur ꝑdiũ
passionem: Et ideo mulier res¬
surrectionis accepit prima mis¬
t̾ium et mandata custodit: ⁊ͣ ue¬
terem p̾uaricationis aboleret
errorem. ¶Et ille negauit eũ
dicens. Mulier. non noui illũ.
Quidam pio erga apłin petrum
affectu. locum hunc ita interpre¬
tantur. quasi bene dixerit se il¬
lum non nosse. quem mens hu¬

Expanded text:
Quoniam abundavit iniquitas, reQuoniam abundavit iniquitas, refrigescit charitas multorum . Quo frigore torpens ad horam apostolus Petrus persecutorum prunis calefieri cupiebat, quia temporalis commodi solatium perfidorum societate quaerebat. Sed non mora, respectus a Domino, cum ignem eorum corpore, tum infidelitatem corde reliquit. Quem cum vidisset ancilla quaedam sedentem ad lumen, et eum fuisset intuita, dixit: Et hic cum illo erat. Quid sibi vult quod prima eum prodit ancilla, cum viri utique magis eum potuerint recognoscere, nisi ut et iste sexus peccasse in necem Domini videretur, et iste sexus redimeretur per Domini passionem? Et ideo mulier resurrectionis accepit prima mysterium, et mandata custodit, ut veterem praevaricationis aboleret errorem. At ille negavit eum dicens: Mulier, nonQuidam, pio erga apostolum Petrum affectu, locum hunc ita interpretantur, quasi benedixerit se illum non nosse, quem mens hu
Abbreviated transcription (Latin):
ad passionem euntem dñm alõ¬
ge sequitur petrus: significat᷑
ec̃cam secuturam quidem. hoc ẽ
imitaturam passionis uestigia¬
dñi. s longe differentẽ. E cc̃a
enim ꝓse patitur: at ille ꝓ ecc̃a.
CCenso autem
igne in medio actio. et
tircum sedentib illis: erat petrꝰ
in medio corum. Est dilectio¬
nis ignis: ẽ et cupitatis. De ħ
dicitur. Ignem ueni mittere ĩ
t̾ram: et quid uolo nisi ut arde¬
at: De illo: ecce uos omnes
accendentes ignem accincti :¬
flaminis. ambulate in lumĩe
ignis ur̃i. et flaminis quas fuc¬
cendistis. Iste suꝑ credentes ĩ
cenaculo syon de celo descendẽs:
uariis linguis dm̃ laudare. Il¬
le t̾rena materie cayphe phocus
in atrio flaminis: negandi de¬
um turbas accenctit. Hoc moyses
aureum ydoli caput: illo s eze¬
chias iheremie ꝓpħ̾antis scͥpta
cõsumpsit. Quicumq uiciosũ
uinoxiumq inise extinguit:
incendium: pot̃ domino cantare.
quia factus sum sicut uter ĩprui

Expanded text:
ad passionem euntem Dominum a lonad passionem euntem Dominum a longe sequitur Petrus, significabat Ecclesiam secuturam quidem, hoc est, imitaturam passiones Domini, sed longe differenter. Ecclesia enim pro se patitur, at ille pro Ecclesia. Accenso autem igne in medio atrio et circumsedentibus illis, erat Petrus in medio eorum. Est dilectionis ignis, est et cupiditatis. De hoc dicitur: Ignem veni mittere in terram, et quid volo, nisi ut ardeat ? De illo: Ecce vos omnes accendentes ignem accincti flammis, ambulate in lumine ignis vestri et flammis quas succendistis . Iste super credentes in coenaculo Sion de coelo descendens, variis linguis Deum laudare docuit. Ille terrena materia Caiphae fotus in atrio, flammis negandi Dominum turbas accendit. Hoc Moyses aureum idoli caput, illo Sedechias Jeremiae prophetantis scripta consumpsit. Quicunque vitiosum noxiumque in se exstinguit incendium, potest Domino cantare: Quia factus sum sicut uter in prui
Abbreviated transcription (Latin):
nus mme. Sz hec ẽ hora ur̃a: et
potestas tenebrarum. Stultu
ẽ inquit eum cum gladiis et
fustibus querere qui ultro se:
ur̃is tradit manibus. et ĩ nocte
quasi latitantem et ur̃os oculos:
declinantem. per ꝓditorem inues¬
tigare: qui cotidie intemplo do¬
ceat. S ideo adisum me intene¬
bris congregamini: quia potes¬
tas nr̃a qua contra lucem mũdi
armamini intenebris est.
Omphendentes autem
eum: duxerunt ad do¬
muii principis sacerdotum. Prĩ¬
cipem sacerdotum cayphan signi¬
ficat: qui erat pontifex anni illiꝰ.
sicut iohannes euangelista tes¬
tatur.
Ettus uo sequebatur
a longe. Mento a loge¬
sequebatur: qui iam ꝓximus i.¬
erat negaturus. Heq enim ne-¬
gare poss: si xp̃o pximus ad he¬
siss. Uerum in hoc maxima nob̾
ẽ ammiratione. uenerandus.
qd̃ dnm non teliquit etiam cũ
tim̃et. Quod enim timet. na¬
ture ẽ⁊ quod sequitur deuotro¬
nis. Quod negat obreptionis:
quod penitet fidei. Alit. Quod

Expanded text:
nus in me. Sed haec est hora vestra et nus in me. Sed haec est hora vestra et potestas tenebrarum. Stultum est inquit eum cum gladiis et fustibus quaerere, qui ultro se vestris tradat manibus; et in nocte quasi latitantem et vestros oculos declinantem per proditorem investigare, qui quotidie in templo doceat. Sed ideo adversum me in tenebris congregamini, quia potestas vestra qua contra lucem mundi armamini, in tenebris est. omprehendentes autem eum duxerunt ad domum principis sacerdotum. Principem sacerdotum Caipham significat, qui erat pontifex anni illius, sicut Joannes evangelista testatur. Petrus vero sequebatur a longe. Merito a longesequebatur, qui jam proximus erat negaturo. Neque enim negare posset, si Christo proximus adhaesisset. Verum in hoc maxima nobis est admiratione venerandus, quod Dominum non reliquit, etiam cum timeret. Quod enim timet, naturae est; quod sequitur, devotionis; quod negat, obreptionis; quod poenitet, fidei. Aliter: quod
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotum. et magistratꝰ tẽpli
et semores. Queritur quomodo
ihc principes sacerdotum et ma¬
gistratus templi.⁊ seniores qui
ad se uen̾ant alloqui dicatur:
qui ap̃ alios euangelistas. non
seniores. ita de dñi nece agebãt.
ut uelut ip̃i asanguine eius ui¬
dentur innoxii: non tradatur
Hon cõp̾hendatur a nob̾ sed:
a tribuno turbisq non a nobis.
ꝑ illo barrabas s eligatur apo¬
pulis: ad extremum nõ a nobis
s ap̃side dampnetur. Neq nr̃a
s romane milicie manu cruci
affigatur: uolens euangłista
eos maxime quorum cuncta:
consilio gerebantur. sanguinis
eius ostendere teos: dicit prĩci¬
pes sacer dotum et magistratus
templi et seniores: ad app̾henden¬
dum uenisse saluatorem. Ut hĩc
cifigendum eum impiis uocibꝰ
clamauunt. nõ quidem ꝑseipsos
eum. s tamen pillum qui illoꝵ
clamore ad hoc nefas impulsꝰ
Uasi ad latronem existis
cum gladiis et fustibus:
cum cotidie uobiscum fuerim ĩ
templo et non extendistis ma¬

Expanded text:
gistratus templi, et seniores. Quaeritur quomodo Jesus principes sacerdotum, magistratus templi, et seniores qui ad se venerint alloqui dicatur, qui apud alios evangelistas non i Pharisaei et seniores ita de Domini nece agebant, ut velut ipsi a sanguine ejus viderentur innoxii: Non tradatur non comprehendatur a nobis, sed a tribuno turbisque; non a nobis pro illo Barabbas, sed eligatur a populis; ad extremum non a nobis, sed a praeside damnetur, neque nostra, sed Romanae militiae manu cruci affigatur: volens evangelista eos maxime quorum cuncta consilio gerebantur sanguinis ejus ostendere reos, dicit principes sacerdotum et magistratus templi et seniores ad comprehendendum venisse Salvatorem, ut hinc cifigendum eum impiis vocibus clamaverunt, non quidem per seipsos eum, sed tamen per illum qui eorum clamore ad hoc nefas impulsus uasi ad latronem existis cum gladiis et fustibus? Cum quotidie vobiscum fuerim in templo, non extendistis ma
Abbreviated transcription (Latin):
ne intretis intemptationem.
In possibile ẽ. humanam animã
non temptari. Unde et ĩ orõne
futantes: s uires sustinendi in
tempͣtionibus dep̾cantes. Er¬
te ne temptemini: s ne inttetis
in temptationem. Hoc ẽ ne tẽp-¬
tatio uos supet ultima: et ĩtta
suos casus teneat. Uerbi gta.:
Martir qui ꝑ confessione dñi sã¬
guinem fundit: temptatus qͥdẽ
est. s temptationis ret̾ibus non
ligatus. Qui aute negat: in pla¬
gas temptationis incurrit.
Tip̃e auulsus est abeis:
quantum iactus ẽ lapi-¬
dis. eł positis genibus orabat
dicens. Dato aplis pcepto orã¬
cdi. et ip̃e auulsus ab eis solus
surus ꝓ omnib. significans tan¬
tum orationem suam. quantum
et passionem a nr̃a distare. Et
positis genib orat: ut humilita¬
tem mentis habitu carnis ostẽ¬
pat. Auulsus ẽ autẽ ab eis quan¬
tum iactus ẽ lapidis: tãqͣm hoc
typice admonuerit. ut in eum :¬
dirigerent lapitem .i. usq ad ip¬
sum ꝑducerent incerp̃tationez

Expanded text:
n intretis in tentationem. » Impossibile est humanam animam non tentari. Unde et in oratione futantes, sed vires sustinendi in tentationibus deprecantes. Er» ne tentemini, sed « ne intretis in tentationem, » hoc est, ne tentatio vos superet ultima et intra suos casus teneat. Verbi gratia, martyr, qui pro confessione Domini sanguinem fudit, tentatus quidem est, sed tentationis retibus non ligatus. Qui autegas tentationis incurrit. t ipse avulsus est ab eis, quantum jactus est lapidis. Et positis genibus, orabat dicens. Dato apostolis praecepto orandi, et ipse avulsus ab eis solus ro omnibus, significans tantum orationem suam, quantum et passionem a nostra distare, et positis genibus orat, ut humilitatem mentis habitu carnis ostendat. Avulsus est autem ab eis quantum jactus est lapidis, tanquam hoc eos typice admonuerit, ut in eum dirigerent lapidem, id est, usque ad ipsum perducerent in tentationem
Abbreviated transcription (Latin):
carnis sanguinisq misteria. hii
qͣi uiles communesq escas illi
pectore cantare digna ꝑcipiũt.
S dominus ubi cor contritu
et humiliatum respicit: mox
adoita salutifere cõpunctio¬
nis grã. unde gratius. dultiꝯ.¬
tor itogat:
uia ecce uenient dies in¬

Expanded text:
carnis sanguinisque mysteria hi carnis sanguinisque mysteria hi quasi viles communesque escas, illi pectore tanta re digno percipiunt. Sed Dominus ubi cor contritum et humiliatum respicit, mox addita salutiferae compunctionis gratia, unde gratius, dultor irrogat. Quia ecce venient dies
Abbreviated transcription (Latin):
cipib et magistratibus. quid ꝯ
eos senserit ostentare. Uere quia
nouit dominus qui sunt eius.
p̃termissa iam furentis ppłi tutba:
ad amantes plangentesq se fe¬
minas et ora comĩtit dicens.
Ilie ihrłm nolite flere
suꝑ me: s suꝑ uos ip̃as:
lete et suꝑ filios ur̃os. He me ĩ¬
quit moriturum lamentemini.
cuius cita ressurrectio mortem:
solue pot̾: Cuius mors omnem
mortem. et ip̃m mortis destrutã
ẽ auctorem. Uos pociꝰ ip̃as ues¬
tramq ꝓgeniem. ne in mee cru-¬
cis ultionem cum ꝑfidis eterna
morte damnemini dlignis la¬
crimarum fontib abluite. Ho¬
tandumq cum filias ihrłm ap¬
pellat: quod non sole que cum
eo erant agalilea. s ciusdem ur¬
bis ciues ei mulieres ad heserãt.
Et nunc quoq quasi ĩmolandũ
sħ̃m duplex turba ꝓsequitur: cũ
eius passionis hẏstoriam alii:
tãqͣm risu dignas fabulas. alii
lacumantib ut decet oculis le¬
gunt. audiunt. recolunt eius:

Expanded text:
cipibus et magistratibus quid contra cipibus et magistratibus quid contra eos senserit ostentare. Verum quia novit Dominus qui sunt ejus, praetermissa jam furentis populi turba, ad amantes plangentesque se feminas oculos et ora convertit dicens: Filiae Jerusalem, nolite flere super me, sed super vos ipsas flete, et super filios vestros. Ne me inquit moriturum lamentemini, cujus cita resurrectio mortem solvere potest, cujus mors et omnem mortem, et ipsum mortis destructura est auctorem. Vos potius ipsas, vestramque progeniem, ne in meae crucis ultionem cum perfidis aeterna morte damnemini, dignis lacrymarum fontibus abluite. Notandumque cum filias Jerusalem appellat, quod non solae quae cum eo venerant a Galilaea, sed et ejusdem urbis cives ei mulieres adhaeserint. Et nunc quoque quasi immolandum Jesum duplex turba prosequitur, cum ejus passionis historiam, alii am risu dignas fabulas, alii lacrymantibus ut decet oculis legunt, audiunt, recolunt: ejus
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Willa enim gc̃e pagꝰ uocat᷑:
aqua pagani nomen trahunt.
eo quod aciuitate dei alieni.
et quasi urbane sint conũsa¬
tionis ignari. S de pago sy¬
mon eg̾cdiens crucẽ portat pꝯ
ihm: cum populus nationum
paganis ritib derelictis. ues¬
tigia dominice passionis obe¬
dient̾ amplectitur:
E quebatur autẽ illum ml.¬
ta turba ppłi et mulierum..
que plangebant et lamentabã¬
tur eum. Comĩsus autẽ ad illas
iħc dixit. Multa simul turba
crucem dñi: s non una eademq
mente sequebatur. Ham ppl̃s
quidem ut cuius mortem inpe¬
trauerat. morientem letus as¬
picẽt: mulleres u̾o ut quẽ mũe
desiderabant. moriturum. moriẽ¬
tem. et mortuum plorarent. Hõ
autem ideo solus mulierũ planc¬
tus eum sequebatur. quia non
innumetus etiam credentium.
uirorum cetus de eius erat pas¬
sione mitissimus. s quia femineꝯ
quasi contemptibilior sexus. lib̾iꝰ
poterat p̃sentib sacerdotum prĩ¬

Expanded text:
tur. Villa enim Graece πάγος vocatur, tur. Villa enim Graece πάγος vocatur, a qua pagani nomen trahunt, eo quod a civitate Dei alieni et quasi urbanae sint conversationis ignari. Sed de pago Simon egrediens, crucem portat post Jesum, cum populus nationum, paganis ritibus derelictis, vestigia dominicae passionis obedienter amplectitur. Sequebatur autem illum multa turba populi, et mulierum, quae plangebant et lamentabantur eum. Conversus autem ad illas Jesus dixit. Multa simul turba crucem Domini, sed non una eademque mente sequebatur. Nam populus quidem, ut cujus mortem impetraverat, morientem laetus aspiceret; mulieres vero, ut quem vivere desiderabant, moriturum, morientem, et mortuum plorarent. Non autem ideo solus mulierum planctus eum sequebatur, quia non innumerus etiam credentium virorum coetus de ejus erat passione moestissimus, sed quia femineus, quasi contemptibilior sexus, liberius poterat praesentibus sacerdotum prin
Abbreviated transcription (Latin):
etunt sỹmonem quendam cỹ-¬
et imposuerunt illi portare ctucẽ
post ihm. Iohannes euangłista.:
narrat ip̃m dñm sͥ bauilasse cru-¬
cem. Unde intelligitur primo a
domino crucem portatam: et de¬
nide symoni quem forte exeun¬
tes obuiam habuerunt impo¬
sitam: cõgruo satis ordine mis¬
cerii. quia ip̃e passus ẽ ꝓ nobis. te¬
linquens nob̾ exemplum: ut se¬
quamur uestigia eius. Qui be¬
ne crucem pot ihm portasse des¬
cribitur: iuxta quod ip̃e p̾cepit.
Et tollat caicum suam. et seq̃t᷑
me. Et quia symon iste non
ihetosolimita s cỹteneus ẽẽ ꝑhi¬
betur. cỹtene enim libie ciuitas
ẽ. sicut in actib apłorum legi¬
mus. tecte ꝑ eum ppłi gentium
designantur. qui quondam pe¬
grini et hospites testamẽtoꝵ.
nunc obediendo fidei ciues st̃
et domestici dei. Et sicut ali¬
bi dicitur. heredes quidem dei.
coheredes aũ xp̃i. Unde pulcre
symon obecliẽs: cyrene heres
interp̃tatur. Hec p̾tẽundum:
qd̾ symon deuilla uenisse tefer¬

Expanded text:
dam Cyet imposuerunt illi crucem portare post Jesum. Joannes evangelista narrat, ipsum Dominum sibi bajulasse crucem. Unde intelligitur primo a Domino crucem portatam, ac deinde Simoni quem forte exeuntes obvium habuerunt impositam, congruo satis ordine mysterii. Quia ipse passus est pro nobis, relinquens nobis exemplum ut sequamur vestigia ejus . Qui bene crucem post Jesum portasse describitur, juxta quod ipse praecipit: Et tollat crucem suam, et sequatur me . Et quia Simon iste non Jerosolymita, sed Cyrenaeus esse perhibetur, Cyrene enim Libyae civitas est, sicut in Actibus apostolorum legimus, recte per eum populi gentium designantur. Qui quondam peregrini et hospites testamentorum, nunc, obediendo fidei, cives sunt et domestici Dei. Et, sicut alibi dicitur: Haeredes quidem Dei, cohaeredes autem Christi . Unde pulchre Simon obediens Cyrene haeres interpretatur. Nec praetereundum quod Simon de villa venisse refer
Abbreviated transcription (Latin):
se pces conũtunt. et quod crimi¬
nando. et quasi tatiocinando ne¬
quiũant: iam postulando et uoci¬
fetando ꝑficiant. Quem ex inde
satis ecc̃astica demonsttat hys¬
toria:
Tpilatus adiuclicauit
Dimiisit autẽ eum illis qui ꝓpt̃
homicidium et seditionem missꝰ
fuerat incarcerem: quem pete-¬
bant. Ih̾m u̾o tradidit uolunta-¬
ci eorimi. Latro sediciosus et
homicidiorum auctor. limissꝰ
iam olim patria lucis ob culpa
supbie de pulsus. et intenebra¬
rum fuerat carcerem missus:
Atq ideo iudei pacem habere
non possunt: quia seditõnum
principem quam dñm eligete
maluerunt. Quia uo bartabas
filius pacris. uł filius magr̃i:
eorum interp̃tatur: pot̾ antixͥ¬

Expanded text:
se preces convertunt, ut quod crimise preces convertunt, ut quod criminando et quasi ratiocinando nequiverant, jam postulando et vociferando perficiant. Quem exinde osatis ecclesiastica demonstrat historia. t Pilatus adjudicavit Dimisit autem illis eum qui propter homicidium et seditionem missus fuerat in carcerem, quem petebant. Jesum vero tradidit voluntati eorum. Latro seditiosus et homicidiorum auctor dimissus jam olim patria lucis ob culpam superbiae depulsus, et in tenebrarum fuerat carcerem missus, atque ideo Judaei pacem habere non possunt, quia seditionum principem quam Dominum eligere maluerunt. Quia vero Barabbas, filius patris, vel filius magistri, eorum interpretatur, potest Anti
Abbreviated transcription (Latin):
Ne autem tercio: dixit ad
illos. Quid enim mali fecit
iste: Hullam causam mortis
inuenio meo. Corripiam etgo
illum: et dimittam. hanc corr¬
reptionem qua ppło satisfacere
ne usq ad crucifigendum salua¬
torem seuirent. summoꝑe que¬
rebat. Non modo enim obtulls¬
se recogitando. s etiam derdẽdo
et flagellando nefandorum de¬
sideriis exhibuisse. et u̾ba euan¬
gliste iohannis. et ip̃a testatur
columpna. cui alligatur ille qͥ
solue compeditos solet. plena
deo mẽbra uberib subdidit. Que
uidelicet collumna: in ecc̃a mõ¬
tis syon posita. dominici cruoris¬
ibi usq hodie cernentibꝯ uesti¬
gia certa demonstrat. S hec li¬
cet agat pilatus: quid insacia¬
bilis sactilegorum furor cõcu-¬
piscat attende.
Tilli instabant uocib
magnis: postulantes ut
crucifigetur. Et inualescebant
uoces eorum. Quia totam accu¬
sationem quam adũsus dnm̃
detulerant. ctebra ac sollicita ĩ
terrogatione uidebant euacua¬
tam: tandem impudict ad solas

Expanded text:
em tertio dixit ad illos: Quid enim mali fecit iste? nullam causam mortis invenio in eo. Corripiam ergo illum, et dimittam. Hanc correptionem qua populo satisfacere, ne usque ad crucifigendum Salvatorem saevirent, summopere quaerebat, non modo eum obtulisse rogitando, sed etiam deridendo et flagellando nefandorum desideriis exhibuisse, et verba evangelistae Joannis, et ipsa testatur columna cui alligatur. Ille qui solvere compeditos solet, plena Deo membra verberibus subdidit. Quae videlicet columna in Ecclesia montis Sion posita dominici cruoris usque hodie cernentibus vestigia certa demonstrat. Sed haec licet agat Pilatus, quid insatiabilis sacrilegorum furor concupiscat, attende. At illi instabant vocibus magnis, postulantes ut crufigeretur, et invalescebant voces eorum. Quia totam accusationem quam adversus Dominum detulerant, crebra ac sollicita Pilati interrogatione videbant evacutam, tandem impudici ad solas
Abbreviated transcription (Latin):
in tetroganclum de hoc ratus:
saluatorem: se magis ip̃m nac¬
ta occasione cupit abeo iudicã¬
do liberum reddete. Nam seqͥt᷑.
Ilatus aut̃ aucliẽs
galileam. int̾rogauit
si homo galileus eẽt. E t ut¬

Expanded text:
interrogandum de hoc ratus Salvatorem, se magis ipsum nacta occasione, cupit ab eo judicando liberum reddere. Nam sequitur: Pilatus autem audiens Galilaeam, interrogavit si homo Galil
Abbreviated transcription (Latin):
alia multa blasphemantes: di-¬
cebant in eum. H est quasi ĩ cõ¬
tumeliam faciebant eius. qui
se appłis ꝓpħam uoluerit habeti:
s ip̃o dispensante qui patitur:
omnia ꝓ nobis fiunt: ut sicut pe¬
trus hortatur xp̃o incarne passo.
nos eadem cogitatione armem̃.
Heretici autẽ uł iudei usq hodi¬
e qui ih̾m deum negant. et ma¬
li catholici qui eum reꝓbis ac¬
tibus ex acerbantes. uideri ab
illo suas cogitationes et oꝑa.
tenebrarum non autumant: qĩ
ei illudentes aiunt. ꝓphetiza.:
quis ẽ qui te ꝑcussit:
Tut factus ẽ dies. con¬
uenerunt seniores ple¬
bis et principes sacerdotum et

Expanded text:
alia multa blasphemantes, dialia multa blasphemantes, dicebant in eum. Haec quasi in contumeliam faciebant ejus, qui se a populis prophetam voluerit haberi: sed ipso dispensante qui patitur, omnia pro nobis fiunt, ut sicut Petrus hortatur Christo in carne passo, nos eadem cogitatione armemur. Et haeretici autem, vel Judaei usque hodie qui Jesum Deum negant, et mali catholici, qui, eum reprobis actibus exacerbantes, videri ab illo suas cogitationes et opera tenebrarum non autumant, quasi ei illudentes aiunt: Prophetiza quis est qui te percussit. Et ut factus est dies, convenerunt seniores plebis, et principe
Abbreviated transcription (Latin):
nociua sane alloquia ꝑfidorum.
Pectus int̾ iudeos uł hominẽ
se nosse negauit: quem int̾ dis¬
cipulos dei filium confessꝰ erat.
B nec mnatrio caiphe retentus::
pot̾at age penitentiam. E gͣlit᷑
foras: ut ab impiorum concilio
secretus. pauide negationis sor¬
des liberis fletib abluat:
Tuiri qui tenebant eũ:
illudebant ei dicentes.
Et uelanunt eum: et ꝑcuciebãt
faciem eius. Impleta ẽ hoc loco
ppħ̾ia que ait. In uirga ꝑtucient
maxillam iudicis istł. S qui
tunc cesus ẽ colaphis iudeorum:
ceditur etiam nunc blasphemiiᷤ
falsorum xp̃ianorum. Uelaue¬
tunt autem eum non ut eorum
ille sceleta non uideat: s ut a se¬
ip̃i sicut quondam moysi. credent
tum usq hocdie manet suꝑ cor eo¬
tum non teuelatum: nob̾ autẽ
in xp̃m credentib ablatum est.
Heq enim frustra eo moriente.
uelum templi scissum ẽ mediũ
Tmterrogabant
eum dicentes. Propheti¬
za nob̾ quis ẽ qui te ꝑcussit: ꝙ

Expanded text:
nociva sane alloquia perfidorum! nociva sane alloquia perfidorum! Petrus inter Judaeos vel hominem se nosse negavit, quem inter condiscipulos Dei filium confessus erat. Sedne, in atrio Caiphae retentus, poterat agere poenitentiam? Egreditur foras, ut, ab impiorum concilio secretus, pavidae negationis sordes liberis fletibus abluat. t viri qui tenebant illum, illudebant ei credentes, et velaverunt eum, et percutiebant faciem e quae ait: In virga percutient maxillam judicis Israel . Sed qui tunc caesus est colaphis Judaeorum, caeditur etiam nunc blasphemiis falsorum Christianorum. Velaverunt autem eum, non ut eorum ille scelera non videat, sed ut a seipso, sicut quondam Moysi fecerunt,tum usque hodie manet super cor eorum non revelatum, nobis autem in Christum credentibus ablatum est. Neque enim frustra eo moriente, velum templi scissum est medium Et interrogaverunt eum dicentes: Prophetiza quis est qui te percussit. Et
Abbreviated transcription (Latin):
Tait petius. Homo nescio
quid dicis. Et continuo
illo loquente: cantauit gallus.
Solet scriptura sacra sepe metitũ
causarum: ꝑ statum designare tẽ¬
porum. Unde petrus qui media:
nocte negauit: ad gallicantum
penituit. Qui etiam pot ressur¬
rectionem diurna subluce dnm̃
quem ter negauerat: t̾cio se ama¬
re ꝓfessus ẽ. Quia nimirum ĩte¬
nebris obliuionis ertauit: et spe¬
rate iam salutis rememoratione
correxit: et eiusdem uere lucis ad¬
epta p̾sentia. plene totum quicꝙͣ
nutauerat erexit. Hunc opinor
gallum aliquem doctorum intel¬
ligendum: qui nos iacentes exti¬
tans et soninolentes increpans
dicat. Euigilate iusti: et nolite
peccare.
T̃ conũsus dominus: res¬
pexit petrum. Et tecorda-¬
tus ẽ pͥettus ũbi dñi sicut dix̃at:
quia prius quam gallus cantet
.t̃. in .n. Et eg̾ssus foras petrus:
fleuit amare. Respiciente dño
pettus ad cor reu̾sus: maculam ne¬
gationis penitentie lacrimis ter
namq eius: misereri ẽ. Unde ps¬

Expanded text:
ait Petrus: Homo, nescio quid dicis. Et continuo adhuc illo loquente cantavit gallus. Solet Scriptura sacra saepe meritum causarum, per statum designare temporum. Unde Petrus, qui media nocte negavit, ad galli cantum poenituit. Qui etiam post resurrectionem, diurna sub luce, Dominum quem ter negaverat, tertio se amare professus est, quia nimirum quod in tenebris oblivionis erravit, et speratae jam lucis rememoratione correxit, et ejusdem verae lucis adepta praesentia plene totum quidquid mutaverat, erexit. Hunc opinor gallum aliquem doctorum intelligendum, qui nos jacentes excitans et somnolentos increpans, dicat: Evigilate, justi, et nolite peccare Et conversus Dominus respexit Petrum. Et recordatus est Petrus verbi Domini sicut dixerat: Quia prius quam gallus cantet, ter me negabis. Et egressus foras Petrus flevit amare. Respiciente Domino, Petrus ad cor reversus, maculam negationis poenitentiae lacrymis tergnamque ejus, misereri est. Unde Ps
Abbreviated transcription (Latin):
mo. magis et eum qui accusa¬
tur innoxium: et eos qui accu¬
sant docet ẽẽ pusos. Docuisse eĩ
populum. et apristinis teporis
ignauia docendo commouisse.
taliq actu a galilea usq adiu¬
deam. Hoc ẽ totam a fine usq
ad finem tram repmissionis
ꝑtransisse: non cuminis s indi¬
cium constat eẽ uirtutis. Hotu¬
it namq aliquis amator dñi.
sicut etiam fecit petrus. eande
sententiam laudis loco ponete:
dicendo aulitoribus bonis. Uos
scitis qd̾ factum ẽ u̾bum ꝑ uni¬
ũsam iudeam: incipiens enim
agalilea pꝯt baptismum quod

Expanded text:
mo magis et eum qui accusamo magis et eum qui accusatur innoxium, et eos qui. accusant docet esse perversos. Docuisse enim populum, et a pristini temporis ignavia docendo commovisse, talique actu a Galilaea usque ad Judaeam, hoc est totam a fine usque ad finem, terram repromissionis pertransisse, non criminis, sed indicium constat esse virtutis. Potuit namque aliquis amator Domini, sicut etiam fecit, eamdem sententiam laudis loco ponere, dicendo auditoribus bonis: Vos scitis quod factum est verbum per universam Judaeam. Incipiens enim a Galilaea post baptismum, quod
Abbreviated transcription (Latin):
sententia condempnentur. Et
notandum quod duobꝰ dño
gem dicẽt: pylatus de uno:
regni u̾bo int̾rogandum puta¬
uit. Iotuit enim fieri ut illud
cesari que cesaris sunt. et que.
dei sunt deo. etiam pylatum au¬
disse contig̾it. ideoq causam
hanc quasi aptum in uidorum
mendatium nichili pendens. so¬
lum hoc quod nesciebat quesi¬
tu dignum duxerit:
It aũt pilatus ad prĩci¬
pes sacerdotum et tut¬
bas. Hichil inuenio cause ĩ hoc
homine. hoc ẽ qd ip̃e pridie quã
pateretur. int̾ alia discipulis ait.
uenit enim princeps muncli
hꝰ: et inme non habet quicqͣm.
S quia princeps mundi ħ est
pylatus eum absoluit. in quo
nichil cause quam dampnaret
inuenit: uide quid agant iu¬
dei. qui non equitatis amore.
uerum in uestigare. s ĩuidie
stimulo iustum dampnare
satagunt.
Tilli inualescebant di¬
centes. Commouet po¬
pulum docens ꝑ uniũsam iu¬
deam: et incipiens a galilea.
usq huc. Hic accusantium ser¬

Expanded text:
sententia condemnentur. Et sententia condemnentur. Et notandum quod duobus Domigem diceret, Pilatus de uno regni verbo interrogandum putavit. Potuit enim fieri ut illud Caesari quae Caesaris sunt, et quae Dei sunt, Deo , etiam Pilatum audisse contigerit, ideoque causam hanc, quasi apertum invidorum mendacium nihili pendens, solum hoc quod nesciebat quaesitu dignum duxerit. Ait autem Pilatus ad principes sacerdotum et turbas: Nihil invenio causae in hoc homine. Hoc est quod ipse pridie quam pateretur inter alia discipulis ait: Venit enim princeps mundi hujus, et in me non habet quidquam . Sed quia princeps mundi, hoc est Pilatus, eum absolvit, in quo nihil causae quam damnaret invenit, vide quid agant Judaei, qui non aequitatis amore verum investigare, sed invidiae stimulo justum damnare satagunt. At illi invalescebant dicentes: Commovet populum, docens per universam Judaeam, et incipiens a Galilaea usque huc. Hic accusantium ser
Abbreviated transcription (Latin):
morte p̃dixit. Tradetur enim
gentib et illudetur: et flagella
et conspuetur. Et potquam fla¬
gellaiunt: occident eum. Genti¬
bus quippe. romanos significat.
Ham pylatus tomanus crat.
eumq inuideam romani pre¬
sidem miserant: cui crucifigẽdũ
tradunt. dnm iudei. qui se isto
modo ab eius interfectione ue
Epunt autẽ acusare il¬
lum dicentes. Hunc ĩ¬
uenimus subũtentem gentẽ
nr̃am. et ꝓhibentem tributa da¬
re cesari: et dicentem se xp̃m re¬
gem eẽ. Arguuntur impieta¬
tis iudei. quod accusantes sal¬
uatorem. ne falso aliquid quid
ueri simile qd ei obicere possit
inueniunt. et ideo sicut dicit
marchꝰ: conuenientia eorum
testimonia non etant. Ueruz
ip̃e ut nobis pacientie p̾beat ex¬
emplum: sicut ante u̾beratus.
sic et modo accusatus silet ac:
reticet:
Ilatus autem intetro¬
gauit eum dicens. Tu
es rex udeorum: At ille respõ¬
dendens ait. Tu dicis. E odem
ũbo p̃sidi. quo et principibus
sacerdotum respondet : ut ꝓpria

Expanded text:
morte praedixit: Tradetur enim morte praedixit: Tradetur enim gentibus, et illudetur, et flagellabitur, et conspuetur. Et postquam flagellaverint, occident eum . Gentibus quippe Romanos significat. Nam Pilatus Romanus erat, eumque in Judaeam Romani praesidem miserant, cui crucifigendum tradunt Dominum Judaei, qui se isto modo ab ejus interfectione veloeperunt autem accusare illum dicentes: Hunc invenimus subvertentem gentem nostram et prohibentem tributa dare Caesari, et dicentem se Christum regem esse. Arguuntur impietatis Judaei, quod accusantes Salvatorem ne falso quidem aliquid verisimile quod ei objicere possint, inveniunt. Et ideo sicut Marcus dicit: convenientia eorum testimonia non erant . Verum ipse ut nobis patientiae praebeat exemplum, sicut ante verberatus, sic et modo accusatus silet ac reticet. Pilatus autem interrogavit eum dicens: Tu es rex Judaeorum? At ille respondens ait: Tu dicis. Eodem verbo praesidi, quo et principibus sacerdotum respondet, ut propria
Abbreviated transcription (Latin):
Ixerunt autem omnes.
Tu ergo es dei filius :¬
Qui ait. uos clicitis: quia ego
sum. Ita responsionem tẽꝑat᷑
fuam: ut et uerum dicat. et ser
mo calumpniam non paciatur.
Maluit enim se xp̃m filium:
dei ꝓbare: quam dicere. ut con¬
dempnandi causa tolleretur. his.
qui quod obiciunt hoc ip̃i fatẽt᷑.
Tilli cdixerunt.
Quid ad huc desidamꝰ
testimonium: Ip̃i .N. audiui-¬
mus de ore eius. Testimoniũ
xerit dei: in eo acceꝑunt quod
ait. erit filius hominis sedens
a dextris uirtutis dei. Et int̾co-¬
gantib tu ergo es filius dei: tes¬
pondit. uos dicitis quia ego sũ.
Dua se ergo sententia cõdam:¬
nant. qui eum morti tracdunt᷑:
quem et oris et oꝑis sui testimo¬
nio dm̃ eẽ cognoscunt. Condẽp¬
nant et aitianos. qui u̾ba diui¬
na maiestatis nuntia clarifica¬
to iam pot mortem domino:
nolunt intelligẽ : que eo uĩcto
adhuc flagellatoq et itiso. ip̃i
qui crucifixuri erant. intellexe
illum ad pylatum. Ut et ẜmo
ih̾u completetur: quẽ de sua

Expanded text:
ixerunt autem omnes: Tu ergo es Filius Dei? Vos dicitis quia ego sum. Ita responsionem temperat suam, ut et verum dicat, et sermone ejus calumniae non pateat. Maluit enim se Christum Filium Dei probare, quam dicere, ut condemnandi causa tolleretur his qui quod objiciunt, hoc ipsi fatentur. At illi dixerunt: Quid adhuc desideramus testimonium? Ipsi enim audivimus de ore ejus. Testimonium xerit Dei, in eo acceperunt quod ait: Erit Filius hominis sedens a dextris virtutis Dei. Et interrogantibus: Tu ergo es Filius Dei? Respondit: Vos dicitis quia ego sum. Sua se ergo sententia condemnant, qui eum morti tradunt, quem et oris et operis sui testimonio Deum esse cognoscunt. Condemnant et Arianos, qui verba divinae majestatis nuntia, clarificato jam post mortem Domino, nolunt intelligere, quae, eo vincto adhuc flagellatoque, et irriso, ipsi qui crucifixuri erant intellexereillum ad Pilatum. Ut sermo Jesu compleretur, quem de sua
Abbreviated transcription (Latin):
inspũ dnm suum illum uocauit.
ut tall nimirum int̾rogatione
ꝓpuocati. dic̾ẽnt eum nõ solum ue¬
rum hominem quia filiũ dauid.
s etiam uerum deum ẽẽ dauid:
uocauerit. Uerum illi neq dicẽ¬
ti credete sequendo. neq intetto¬
ganti respondere querendo: ne¬
q eum qui innoxius approba¬
tus ẽ. in munem dimittete uo¬
lebant. Qui autem semen dcl̃
calumpniari quetebant: plꝯẽ
quod audiunt:
e hoc autem etit filius
hominis. sedens a dextͥs
uirtutis dei. Si ergo tibi in xp̃o
o iudee. pagane. et heretice. con¬
temptus infirmitas. et crux cõ¬
tronelia ẽ: uide quia ꝑ hec filiꝰ
hominis ad dextam dei patͣs
sessurus. et ex partu uirginis:
homo natus. in sua cum celi nu¬
bibus ẽ maiestate uenturus:
Unde et apłs cum crucis abiec¬
ta descripsiss: adiunxit dicens.
Dropter quod et deus exalta¬
uit illum et donauit illi nom̃

Expanded text:
um suum illum vocaverit, ut tali nimirum interrogatione provocati discerent eum non solum verum hominem, quia filium David, sed etiam verum Deum, quia David. Verum illi neque dicenti credere sequendo, neque interroganti respondere quaerendo, neque eum qui innoxius approbatus est, immunem dimittere volebant. Qui autem semen David calumniari quaerebant, plus est quod audiunt. Ex hoc autem erit Filius hominis sedens a dextris virtutis Dei. Si ergo tibi in Christo, o Judaee, pagane, et haeretice, contemptus, infirmitas, et crux, contumelia est, vide quia per haec filius hominis ad dexteram Dei patris sessurus, et ex partu virginis homo natus, in sua cum coeli nubibus est majestate venturus. Unde et Apostolus, cum crucis abjecta descripsisset, adjunxit, dicens: Propter quod et Deus illum exaltavit, et donavit illi nom
Abbreviated transcription (Latin):
eum clicentes. Situ es xp̃c dic
nobis. Hon u̾itatẽ desidetabãt:
s calumpniam pparabant. Si¬
quidem xp̃m hominem tantũ¬
modo de stirpe dauid uenturum
sꝑantes: sicut ei int̾roganti ali¬
as ip̃i tesponderunt. hoc ꝓmag.¬
solum sapiebant de semine dl̃.
calumpniarentur quod sͥ arto¬
garet tegiam potestatem:
Tait illis. Si uobis dixe¬
ro: non creclitis michi. Si
autes et int̾rogaũo: non respõde¬
bitis michi neq dimittetis. Se¬
quando aiebat: ego et pat̾ unũ¬
sumus. Et iterum. Oꝑa que ego
facio innomine patris mei hec tes¬
timonium phibent de me: s uos
non creclidistis. et cet̾a talia. In

Expanded text:
um dicentes: Si tu es Christus dic nobis. Non veritatem desiderabant, sed calumniam praeparabant. Siquidem Christum hominem tantummodo de stirpe David venturum sperantes, sicut ei interroganti alias ipsi responderunt, hoc pro magsolum sapiebant de semine David, calumniarentur quod sibi arrogaret regiam potestatem. Et ait illis: Si vobis dixero, non credetis mihi. Si autem et interrogavero, non respondebitis mihi, neque dimittetis. Saedelicet, quando aiebat: Ego et Pater unusumus ; Et iterum: Opera quae ego facio in nomine Patris mei, haec testimonium perhibent de me, sed vos non creditis
Abbreviated transcription (Latin):
passi saluatoris. Unus qui et
apls audatiam pro domino cer¬
tandiz et euulsa ictu eius auri¬
cula. dño etiam morituro. pie¬
tatem uirtutemq doceret inẽẽ
medicandi. Alt nequa qͣm uagi¬
na exenitus: ostenderet eos nẽc
totum potuere ꝓ eius defensione
facere ꝑmissos.
E
Ceg̾ssus ibat sccłm con¬
suetudinem: inmonte
oliuarum. Secuti sunt autem
illum: et discipuli. Tradendus
a discipulo dominus: consecuti
secessus locum quo facillime re¬
periri possit adid. Ubi sunt ergo
qui eum mortem timuisse. in¬
uitumq contencdunt ẽẽ crucifi¬
xum: Et pulchre sui corporis
et sanguinis mistiis imbutos.
inmontem oliuarum discipu¬
los educit. ut omnes in morte
sua baptizatos. altissimo scĩ sp̃c
crismate confirmandos ẽẽ desig¬
net. qui dicere possint cum psal¬

Expanded text:
passi Salvatoris. Unus qui et passi Salvatoris. Unus qui et apostolis audaciam pro Domino certandi, et evulsa ictu ejus auricula, Domino etiam morituro pietatem virtutemque doceret inesse medicandi. Aliter qui nequaquam vagina exemptus ostenderet eos nec totum quod potuere pro ejus defensione facere permissos. Et egressus, ibat secundum consuetudinem in montem Olivarum. Secuti sunt autem illum et discipuli. Tradendus a discipulo Dominus, consueti secessus locum quo facillime reperiri possit, adit. Ubi sunt ergo qui eum mortem timuisse, invitumque contendunt esse crucifixum? Et pulchre sui corporis et sanguinis mysteriis imbutos in montem Olivarum discipulos educit, ut omnes in morte sua baptizatos altissimo sancti Spiritus chrismate confirmandos esse designet, qui dicere possint cum Psal