comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
asfententes a uidus finãcia pẽ
Hic que ꝑcusserit clistendi
edrimq co̾pulencia neccitur. ex¬
es serpens est dictꝰ. eo qd inca¬
pite cornua ht similia arietum
iliiens sollicita: aĩalia capͥ et¬
punit. Totum enĩ corpꝰ tegit¬
arenis: nec ullũ incliciũ sui pre¬
let: nͥ ex ea parte qͣ inuitatas
aues uł aĩalia capit. Est ãt fle¬
euosꝰ plusꝙͣ alie seͬpentes: ita
ut sꝑma nõ h̾ere uideatur. Sci¬
tas spens uocata: qd̾ tanta pre¬
fulget tergi uarietate ut notaꝵ
gra aspicientes se retardet: et
q reptando pigrior est. quos as¬
scqͥ nõ ualet: miraculo sui stupẽ
feruentis exponat. de quo lucanꝰ¬
am nõ sola pruiis exuuias po¬
situra suas. Anfiuena clicta. eo
qd luo capita heat: Unũ ĩ loco¬
s suo. alt̾m in cauda: currẽs ex
utroq capite tractu corporis cir¬
nũ uergens capud anfiuena cuĩ
ocł̃i lucent ueluti lucerne. Eni¬
duis colubra in aqͣ uiuens. Greci
enim aꝙͣ idros uocant. Idros

Expanded text:
endens avidus fumantia praestet. Hic quem percusserit distenditur, enormique corpulentia necatur; extes serpens dictus, eo quod in capite cornua hillice sollicitata, animalia perimit. Totum enim corparenis, nec ullum indicium sui praebet, nisi ex ea parte qua invitatas aves vel animalia capit. Est autem flexuosus plus quam alii serpentes, ita ut spinam non habere videatur. Scytale serpens vocata, quod tanta praefulget tergi varietate ut notarum gratia aspicientes retardet; et quia reptando pigrior est, quos adsequi non valet, miraculo sui stupent corporis ferventis exponat. De quo Lucanuam nunc sola pruinis exuvias positura suas. Amphisbaena dicta, eo quod duo capita habeat, unum in loco suo, alterum in cauda, currens ex utroqnum vergens caput amphisbaena. Cuius oculi lucent veluti lucernae. Enhydris colubra in aqua vivens; Graeci enim aquam ὑδωρ vocant. Hydros
Abbreviated transcription (Latin):
noxius aũt est a uenenis. S ido̾
huic ad morte faciendã uenena
nõ ẽẽ necessaria. qr si ꝙ̃ ligau̾it.
occidit. A quo nec elefans tutꝰ ẽ
sui corporis magnitudine. Nam
cirta semicas delitescens. ꝑ qͣs e¬
lefantes soliti gracliũt᷑. crura coꝵ
nodis illigat ac suffocatos peri¬
¶ Basilicus grece: latine int̾preta¬
tur regulꝰ: eo qd̾ rex serpenciu
sit. adeo ut uidentes fugiãt. qr
olfatu suo eos necat. Nam et
homine si aspiciat int̾unit. Si¬
quidem et eus aspectu ulła auis
cul sit eius ore ꝯbusta deuoratur
el musteł tũ uĩcitur qͣs illic ho¬
mines inferũt. cauernis in qͥb
delitescũt. Itaq ea uisa fugit.
q̃ illa ꝑsequit᷑ et occiclit. Nich̾
dio constituit. Est aũt longitu¬
dine semipeduł: alb̾ macuł li¬
neatus. Reguli aũt sic̾ scorpi¬
ones arencia q̃q̃ sectantur. ⁊ pt¬
qͣ ad aqͣs uenerint: iclrophobaᷤᷤ
et limphaticos faciũt. Sibilus

Expanded text:
noxius autem est a venenis, sed ideo noxius autem est a venenis, sed ideo huic ad mortem faciendam venena non esse necessaria, quia si quem ligarit occidit. A quo nec elephans tutus est sui corporis magnitudine; nam circa semitas delitescens, per quas elephanti soliti gradiuntur, crura eorum nodis inligat, ac suffocatos peri Basiliscus Graece, Latine interpretatur regulus, eo quod rex serpentium sit, adeo ut eum videntes fugiant, quia olfactu suo eos necat; nam et hominem vel si aspiciat interimit. Siquidem et eius aspectu nulla avis cul sit, eius ore conbusta devoratur. A mustelis tamen vincitur, quas illic homines inferunt cavernis in quibus delitescit; itaque eo visu fugit, quem illa persequitur et occidit. Nihil dio constituit. Est autem longitudine semipedalis albis maculis lineatus. Reguli autem, sicut scorpiones, arentia quaeque sectantur et postquam ad aquas venerint hydrophobos et lymphaticos faciunt. Sibilus
Abbreviated transcription (Latin):
nguis uocabłm oĩm ẜpẽciũ
genus. ꝙ plicari et ꝯtorq̃ri
potest: et inde anguis qđ ĩgu¬
losus sit et nũꝙͣ rectus. Angueᷤ
aũt apd̾ gentiles ꝓgenies lucoꝵ
Pinge duos angues pu̾i fac̾
te. Colubrũ ab eo dictũ qd̾ colit
umbras. uł qd̾ in lubricos trac¬
tus flexibꝰ sinuosis labit᷑. Nam
ut piscis serpens. Serpens autẽ
nom̃ accipit: qr occultatis acces¬
sib sepit: nõ aꝑtis passib. s sca¬
marũ minutissimis iisib repit.
sicut lacerti et stelłones nõ ẜpẽ¬
tes s reptilia noĩant̾. Serpẽtes
aũt reptilia st̃. que uentre ⁊ pͤ¬
tore reptant. Quoꝵ tot ueneu
qͦt genera. tot ꝑuicies. qͦt sp̃es.
tot dolores qͦt colores heut. Dra¬
co maior cũctoꝵ serpencim̃ siue
diriuatũ est in latimũ ut draco
dicetur. qͥ sepe ab spelũcis abstrͣ
ꝑ eum aer. Est aũt cristatꝰ ore
sp̃m: et lingua exerit. Uim at
nõ in dentib. s in cauda ht: et
uerbere pocius ꝙͣ rictu nocet. In¬

Expanded text:
nguis vocabulum omnium serpentium genus, quod plicari et contorqueri potest. Et inde anguis, quod angulosus sit, et nunquam rectus. Angues autem apud gentiles pro geniis locorum Pinge duos angues, pueri, sacer 2. Coluber, ab eo dictus, quod colat umbras, vel quod in lubricos tractus flexibus tenetur, ut piscis, serpens. Serpens autem nomen accepit quia occultis accessibus serpit, non apertis passibus, sed squamarum minutissimis nisibus repit. sicut lacerti et stiliones, non serpentes, sed reptilia nominantur. Serpentes autem reptilia sunt, quia ventre et pectore reptant. Quorum tot venena quot genera, tot pernicies quot species, tot dolores quot colores habentur. Draco maior cunctorum serpentium, sive dirivatum est in Latinum ut draco diceretur. Qui saepe ab speluncis abstrace propter eum aer. Est autem cristatus, ore spiritum et linguam exerat. Vim autem non in dentibus, sed in cauda habet, et verbere potius quam rictu nocet. In
Abbreviated transcription (Latin):
tutem depon̾e atq iniuuentu¬
tem redire ꝑhibeant᷑. Tunice
ẜpenciũ exuirie nũcupãt᷑: eo
qd̾ his qñ senescũt sese exuũt
qͥb exuti in iuuenta redeũt.
Dñr enĩ exuuie et incluie:
q̃ exuũtur et indluut᷑. Pitago¬
ras dicit de meclulla hoĩs mor¬
spina sepulchro. Mutari cre¬
dũt humanas angue medul¬
las. Q si crecłr. merito euenit.
ut sic̾ ꝑ serpente mors hoĩs. ĩ
et hominis morte serpens. Fer¬
cur aũt qd̾ serpens hoĩez nudũ
nõ sit ausꝯ conting̾e.¬

Expanded text:
tutem deponere, atque in juventutem deponere, atque in juventam redire perhibeantur. Tunicae serpentum exuviae nuncupantur, eo quod his, quando senescuntquibus exuti in iuventam redeunt. Dicuntur enim exuviae et induviae, quia exuuntur et induuntur. Pythagoras dicit de medulla hominis morest spina sepulchro mutari credunt humanas angue medullas. Quod si creditur, merito evenit ut sicut per serpentem mors hominis, ita et hominis morte serpens. Fertur autem quod serpens hominem nudum non sit ausus continge
Abbreviated transcription (Latin):
pentis caput ĩ si cũ duob euase¬
at digitis: nicħoꝰ uiuit. Uñ et
totũ corpꝰ obicit. pro capite feriẽ¬
aibuis. Anguib unu̾sis hebes in¬
sus est raro in adu̾sũ ꝯtuẽtur.
si fiust᷑ cũ ocłos nõ in fronte ha
beant. s in timporib adeo ut ci¬
tꝰ audiant ꝙ aspiciãt. Nullũ
e aĩal in tanta scelentate ligͣm
mouet ut spens: adeo ut tripli¬
se lingͣm ħere uideat᷑ cũ una sit
eo ut quoqiq eũt uia humo¬
re designẽt. Uestigia serpenciũ
ant̾. costis tñ et scamaꝵ nisib
cepant. qͣs a sũmo gutture usq
ad unã aluũ parili mͦ positas
hñt. Sqͣmis eñ qͣi unguib: coᷤ¬
tis qͣi crurib initunt᷑. Uñ si ĩ qͣ¬
ad caput ictu aliqͦ collidat᷑. de¬
bił reddita cursũ h̾ere nõ possit.
qr uͥcũq ille ictus inciderit: spi¬
nam soluit. ꝑ ꝙͣ costarũ pedes
a motus corporis agebant᷑. Ser¬
pentes aũt cliu uiu̾e dñr ad eo
ut deposita ueteri tunica senͣ¬

Expanded text:
pentis caput, etiam si cum duobus evaserit digitis, nihilominus vivit. Unde et totum corpus objicit pro capite ferienti. Anguibus universis hebes visus est, raro in adversum contuentur: nec frustra, cum oculos non inin temporibus, adeo ut citius audiant quam aspiciant. Nullum autem animal in tanta celeritate linguam movet ut serpens, adeo ut triplicem linguam habere videatur, cum una sit. eo, ut quacunque eunt, viam humore designent. Vestigia serpentium antur, costis tamen et squammarum nisibus repunt, quas a summo gutture usque ad imam alvum parili modo dispositas habent. Squammis enim quasi unguibus, costis, quasi cruribus, innituntur. Unde si in quad caput ictu aliquo collidatur, debilis reddita cursum habere non potest: quia ubicunque ille ictus inciderit, spinam solvit, per quam costarum pedes et motus corporis agebantur. Serpentes autem diu vivere dicuntur, adeo ut, deposita vetere tunica, senec
Abbreviated transcription (Latin):
ab oleo ꝓbat᷑. s ĩstillatꝰ aq̃ aut ad
mixtꝰ fuerit facile resoluit᷑. prec̾ca¬
i sil anee uestes ex ip̃o pollute: nõ
maculant᷑. Adult̾atꝰ qͥd̾ ueq cũ lic¬
te caigulat. et ut oleũ in aqͣ suꝑ¬
uatat. et uestẽ inaculat. Balsa¬
ma aut si pura fuerũt tantã uini
lñt. ut si sol excanduit sustin i
manu nõ possint .ix. de herbis a¬
matibus siue communibus

Expanded text:
ussus ferreis ungulis cortex ligni per cavernas eximii odoris guttas distila si laneae vestes ex ipsa pollutae non maculantur. Adulteratum quidem, neque lacte coagulat, et ut oleum in aqua supernatat, et vestem maculat. Balsama autem si pura fuerint, tantam vim habent ut, si sol excanduerit, sustineri manu non possint. CAPUT IX. De herbis aromaticis, sive communibus
Abbreviated transcription (Latin):
go nepta uocauert maioris uͥtutis
et uchemẽs in calore. ¶ Geniculaaus
hba sbst̾nit᷑ obscorpionũ ium repellẽ¬
d.iz. ¶ Glachiolꝰ ꝙ sit folus glactii si¬
milibꝰ. tirso cubitali florib purpure¬
is. ¶ uerbascũ agaricũ raclix uitis
a colore albuciũ uocãt. scilla ꝙ nocens
sit. de qͣ sr̃stitio gẽtiliũ clicit. ꝙ si inte¬
gra ad liñ suspẽdat᷑: oĩa mala fugat¬
adhercat et odore pini h̾eat. Hanc
latini cucurbitalez uocãt qͣduã ex ꝑte
odorez cucurbite referat. ¶Stafissa¬
gria nascit᷑ locis amenis ¶ Splenus
licta: ꝙ spenẽ auferat sũ scolopẽdos
eo qd̃ folia ip̃iꝰ scolopendro aĩali sint¬

Expanded text:
go nepetam vocaverunt, maioris virtutis et vehemens in calore. Genicularis herba substernitur ob scorpionum vim repellendam. Gladiolus, quod sit foliis gladii similibus, thyrso cubitali, floribus purpureis. Verbascum. Agaricum, radix vitis a colore albucium vocant. Scilla, quod nocens sit; de qua superstitio gentilium dicit quod, si integra ad limen suspendatur, omnia mala fugatadhaereat et odorem pini habeat. Hanc Latini cucurbitularem vocant, quod ex parte odorem cucurbitae referat. Staphysagria nascitur in locis amoenis. Asplenos dicta quod splenem auferat; sive scolopendrios, eo quod folia ipsius scolopendro a
Abbreviated transcription (Latin):
uestis clicta: qd metit᷑ alienũ colorẽ
Uñ et uirgiliꝰ. mẽtiri lana colores.
fontes et in paludib stagnisq nas¬
mͦ fungꝰ licta ab uligine. Gipꝰ u̾o
q̃ se ab aqͣ inflat. Uñ et ambiciosoꝵ
i sibi placẽciũ hoñn tumor tipꝰ cłr.
¶ Spartꝰ fruter. uirgosꝰ folus ab
asꝑitate uocatꝰ. Uolumina eĩ finiũ
q̃ ex eo fuit: asꝑast. ¶ Sam̃ a siti pꝰ

Expanded text:
vestis, dicta quia mentitur alienum colorem. vestis, dicta quia mentitur alienum colorem. Unde et Verfontes et paludes stagnisque nasmodo fungus, dicta ab uligine. Typhus vero, quae se ab aqua inflat. Unde etiam ambitiosorum et sibi placentum hominum tumor typhus dicitur. . Spartus frutex virgosus sine foliis, ab asperitate vocatus. Volumina enim funium, quae ex eo fiunt, aspera sunt. Gramen a s
Abbreviated transcription (Latin):
cla: totũclũ uocãt. Cuiꝰ raclix aut suc¬
cus si fu̾it uino admixtꝰ ebrios facit
pelos leuce sũ brioma ꝙͣ latini uitẽ
allã uocãt. ł a qͣlitate coloris. uł qr eiꝰ
radix cõtrita ⁊ corpori ĩfricata: tene
¶Ampelos melena .i. uitis nigͣ cadez
bulũ sũpsit. ¶Miticella herbaa la¬
tinis appellata qd̾ sic̃ uitis qͥcqͥd ꝓxi¬
mũ hu̾it: apprehendat corimbis qͦs
anulos appellamꝰ. ¶ Bubtaliõ flo¬
rez ht croceũ. ocło simile. Uñ et agre¬
cis nom̃ accep᷑. Est aũt caule molle
foluis coriandri supilibꝰ nascit̃ uixta
muros cuutatũ. ¶Nomos ꝙ̃ latini u̾¬
t̾a est masculꝰ albichorib folus atq
angustioribꝰ. alt̾a feĩa folus latiorbꝰ
atq ngͥs. ¶ Ferula nocata a medul¬
la nã ilũ uarro tradit ẽẽ ferule me¬
nulli a feriẽdo ferulã dñt. ab hac eĩ
pu̾i: et puelle uapulari solẽt. Huniꝰ
succꝰ galbanũ ẽ. ¶papirũ dcm̃: qd̾¬
q̃rit. ¶ Rucꝰ genꝰ herbe ẽ. de qͣtingit᷑

Expanded text:
κλον rotundum vocant. Cujus radix, aut succus, si vino fuerit admistus, ebrios facit. pelos leuce, sive bryonia, quam Latini vitem album, vel a qualitate coloris, vel quia eius radix contrita et corpori infricata teneriAmpelos melena, idest vitis nigra bulum sumpsit. Viticella herba a Latinis appellata quod sicut vitis quidquid proximum habuerit, adprehendat corymbis, quos anulos appellamus. Bupthalmos florem habet croceum, oculo similem; unde et a Graecis nomen accepit. Est autem caule molle, foliis coriandri similibus. Nascitur iuxta muros civitatum. Phlomos, quam Latini vea est masculus, albidioribus foliis, atque angustioribus: altera femina foliis latioribus, atque nigris. 95. Ferula vocata a medulla. Nam illam Varro tradit esse ferulae menulli a feriendo 364 ferulam dicunt. Hac enim pueri et puellae vapulare solent: hujus succus galbanum est. 96. Papyrus dquaerit.' Fucus genus herbae est de qua tinguitur
Abbreviated transcription (Latin):
herba nascitur ĩ mõte oscobaris
mod̾ lactis cleinde usu cliriuãte las¬
ser noĩatũ ẽ. Hoc et aqͥb̾dã apiũ a¬
renaciũ appellat᷑. qũ et apd̾ cirenos
uascit᷑. ¶Alcon herba a marissimi
odore. grauis et amarissimꝰ. Galbu¬
crete: ex qͦ dictaminꝰ herba nom̃ ac
cepͣ. ꝓpt̾ qd apd̾ uirgiliũ. cerua uul¬
nerata saltꝰ ꝑagrat clicteos. Tante
eĩ potencie est. ut ferrũ a corpore ex¬
pellat sagittas excutiat. Uñ et eiꝰ pa¬
bulo fere ꝑcusse sagistas acorpore
inherentes eiciũt. Hanc qͥd̃ latino¬
rũ pulciũ martis clñt. ꝓpt̾ tela bel
li excutienda. ¶Mandragora cdic¬
ta: ꝙ h̾eat mala suaue olencia in
mͣgnituline mali matiani. Uñ ⁊
ea latini malũ t̾re uocant. Hanc
poete antropomerios appellãt. ꝙ ha¬
at raclicẽ formã hoĩs simulãtẽ. ẽ uiꝰ
cortex uino missa: ad bibetlũ clatur
qͦꝵ corpꝰ ꝓpt̾ curã secũdũ ẽ. ut sopori¬
ti dolore nõ senciãt. Huiꝰ spẽs due.

Expanded text:
herba nascitur in monte Oscobagi, modum lactis, deinde, usu derivante, laser nominatum est. Hoc et a quibusdam opium Cyrenaicum appellatur, quoniam et apud Cyrenas nascitur. Aloe herba amarissimi odore gravis et amarissimus. GalbaCretae, ex quo dictamnum herba nomen accepit, propter quam apud Virgilium cerva vulnerata saltus peragrat Dyctaeos: tantae enim potentiae est, ut ferrum a corpore expellat, sagittas excutiat. Unde et ejus pabulo ferae percussae sagittas a corpore inhaerentes ejiciunt. Hanc quidam Latinorum poleium Martis dicunt propter belli tela excutienda. Mandragora dicta, quod habeat mala suave olentia in magnitudinem mali Matiani: unde et eam Latini malum terrae vocant. Hanc poetae anthropomorphon appellant, quod habeat radicem formam hominis simulantem, cujus cortex vino immista ad corpus propter curam secandum est, ut soporati dolorem non sentiant. Huius species due sunt:
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ mulierib fetis optima sit. Na
sr̃ sessa post ꝑtũ: matrice beneficio
saporis expurgͣt. Huiꝰ herbe gen̾a
st̃ luo. qͣꝵ una anstologia rotũda
cũ ramis et foliis longioribꝰ: ꝙ ⁊̃ et
et ea latini senetõnẽ uocãt. nascit᷑¬
per macerias. ¶Phisillꝰ clicta: ꝙ se¬
men simile pulicis h̾cat. Uñ ea lati¬
ni herba pulicarez uocant. ¶Gera¬
botane id̾o a grocis hoc noni accepit:
ꝙ remediis ac ligam̃tis hoĩm ⁊ puri¬
retur. Uñ et ei et põtifices sagm̃ ap¬
pellabant. qͣi saitim̃. Hec et uerbena
q pura. ¶Paluirꝰ herba asꝑrima et
spiosa. ¶Strucios ꝙͣ qͥda herbã lanͣ¬

Expanded text:
quod mulieribus fetis optima sit. Nam supersessa post partum, matricem beneficio vaporis expurgat. Hujus herbae genera s, quarum una aristologia rotunda cum ramis et foliis longioribus; quam etiam et eam Latini senecionem vocant. Nascitper macerias. Psyllios dicta quod semen simile pulicis habeat: unde et eam Latini herbam pulicarem vocant. botane, ideo a Graecis hoc nomen accepit, quod remediis ac ligamentis hominum, et puriretur apta. Unde et eam pontifices sagmen appellabant, quasi sancimen, haec verbena, quia pura. 56. Paliurus herba asperrima, et spinosa. Struthios
Abbreviated transcription (Latin):
it titiallũ cłret᷑. Huiꝰ spẽs septe
aiu̾sis in locis nascẽtes ¶Strignos
dolore capitis et stomachi ĩcendiũ
i herbã sangumariã uocãt: ꝙ inis
uinarib sãguinez moueat. ¶Am¬
hosia ꝙͣ latini appiũ siluaticũ uocãt
li uertice odorez. aspirau̾e. ¶Aspia
eq flore eiꝰ aꝑes maxime. appetũt
Porcilaca. ¶ Ros marinũ ꝙͣ lati¬
Iab effectu liba salutare uocant
d feniculi similia. atq. isꝑa ⁊ rota¬

Expanded text:
ut titimallum diceretur. Huius species septem diversis in locis nascentes. Strychnos, dolorum capitis et stomachi incendium ni herbam sanguinariam vocant, quod missa in naribus sanguinem moveat. Ambrosia, quam Latinnum vertice odorem spiravere. Apiago, quod flores eius apes maxime appetunt. Portulaca Rosmarinum, quam Latini ab effectu herbam salutarem vocant: folia fenuculi similia atque aspera et rota
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ occulta ẽ. Hec potui data: ĩt̾fic̾.
pellas efficit pingues. ¶Trifoliũ ꝙ̃
litiui herba lucernale uocãt: ab eo
qd̾ liciniũ faciat. cad̾ et lucubros. ꝙ lu¬
c p̃beat umbris. ¶Cirithrõ grece clic¬
ta: qd̾ h̾eat raclice incencliosa atq
caiceruãtẽ. ¶Altea malua agrestis sũ

Expanded text:
quae occulta est. Haec potui data interficit. quae occulta est. Haec potui data interficit. pellas efficit pingues. 72. Trifolium Latini herbam lucernalem vocant, ab eo quod ad lychnia proficiat. Eadem et lucubros, quod lucem praebeat umbris. 74. Pyrctron, Graece dicta, quod habeat radicem incendiosam, atque coacervantem. 75. Althea, malva agresti
Abbreviated transcription (Latin):
atq siccatꝰ aufert̾. Uenit aũt sepius
falsꝯ ex siria uł uidea. ¶Daucos fi¬
lus fenicłi simił. tirso bipalmis. ¶¬
tocatia uocata ꝙ uentre cito depur¬
gat. qͣm ulgꝰ corrupte cito cotiã uorat
¶Lappaclicta: ꝙ heat caule in ge̾tẽ
ꝑ t̾ra chispositã. Hec herba agrecis fi¬
reat ob asꝑitate sui nascit᷑ iuxͣ mu¬
ros. Capillũ ueneris uocatũ: sũ qd̾ e¬
lapsos post alopicia capillos recress
uł qd̃ capilloꝵ fluores cohercet. us qd
sit uirguł nigris lenibꝰ cũ splentor
qͣi capilli nascit᷑ in aaqͦsis locis. ¶ Ei¬
bea clicta: qd̾ raclix eiꝰ sit rũbra. uñe
colorare lanas ꝓhibet᷑. ¶Ancusa auil
radix contrita chigitos inficĩt. Est eĩ
colore sanguineo. Uñ ⁊ͥ pictoribꝰ ad
purp̾a efficienda usus ẽ. ¶ C amelõ
que latine ascarago uocat᷑: eo qd̃
uolũtate desce̾clũt ad esca. ¶ Cicũ¬
ta ppt̃ qd̾ ĩ tirso geniculato nodos ha¬
seat occultos ut cãna. sic̾ cłr fossa ceca

Expanded text:
ius falsa ex Syria vel Iudaea. Daucos, foliis feniculi similis thyrso bipalmis. Citocacia vocata quod ventrem cito depurgat; quam vulgus corrupte citocociam vocant. Lappa dicta quod habeat caulem ingentem per terram dispositam. Haec herba a Graecis φιreat ob asperitatem sui. Nascitur iuxta muros. Capillum Veneris vocatum sive quod elapsos post alopeciam capillos recreat, vel quod capillorum fluores coercet, vel quod sit virgulis nigris lenibus cum splendore quasi capilli. Nascitur in aquosis locis. Rubia dicta quod radix eius sit rubra, unde et colorare lanas perhibetur. Anchusa, cuius radix contrita digitos inficit: est enim colore sanguineo, unde etiam pictoribus ad purpuram efficiendam usui est. Chamaeleon, quae Latine viscarago vocatur eo quod voluntate descendunt ad escam. 71. Cicuta propter quod in thyrso geniculato nodos habeat occultos, ut canna; sic dicitur fossa caeca,
Abbreviated transcription (Latin):
uocetur ab eo qd̃ germinet᷑ sic̃ robꝰ
oĩs ligni cutis: et sp̃es ab eo ꝙ sit fir¬
missimͣ. ¶ Filex a sĩgłaritate folii.
clicta. Deniq eximͣ uͥgła. altitucline
cubitali una scissa folia gignit res
implicata ueld̾ pẽna. ¶Auena loliũ
zizana ꝙͣ poete semꝑ infelix loliũ
dñt. qd̾ sit inutile et infecũd̾ germ̃.

Expanded text:
vocetur, ab eo quod germinetur; sicut robur omnis ligni cutis et species, ab eo quod sit firmissima. Filix a singularitate folii dicta. Denique ex una virgula altitudine cubitali una scissa folia gignitur, res inplicata velut pinna. Avena. Lolium. Zizania, quam poetae semper infelix lolium dicunt, quod sit inutil
Abbreviated transcription (Latin):
ta: eo ꝙ tãtũ ĩ raclice urtutẽ hert
ut ĩ frustra carnis asꝑa incacalo:
coagulet. ¶Polipochon herba auꝰ
radix irta atq crinita. ut ẽ polipus
ex quo chiriuatu est. ut polipochon
cłret᷑. Nascit̾ in teneris petraꝵ lo¬
cis tertis sũ quercis uicinis. ¶Po¬
lios agretis cłr. a latinis oĩ morbia
tibꝰ et cluris locis. ¶ Scamonia gͣ li¬

Expanded text:
tus eo quod tantam in radice virtutem habeat ut frusta carnis adsparsa in caccabo coagulet. Polypodion herba cuius radix hirta atque crinita, ut est polypus; ex quo derivatum est ut polypodion diceretur. Nascitur in teneris petrarum terris, sive quercis vicinis. Polios a Graecis; a Latinis omnimorbia, ntibus et duris locis.
Abbreviated transcription (Latin):
acta cõuertat. Uñ et a latinis solise¬
qua nũcupat᷑. Nim et sole oriẽte
flores suos aꝑit. Id se recludit cũ
bloccubu̾it. Ip̃ est ꝙͣ latini ĩtubũ
ꝙ ertingͣt uertucas ex aqͣ potata
uł icatu plasmate poĩta abster¬
it. ¶ Pentafilõ a num̾o folioꝵ dic¬
a.uñ et ea latini qͥnq folũ uocãt
Herba adeo mũda. ut purificatioĩ
et tẽplis adhiberi agentilibꝰ solita
et. ¶ Ysopũ herba purgãdis pul¬
ionib apta. Uñ et in uet̾i testam̃
t ꝑ ysopi fasciculũ asꝑgebãt᷑ ag¬
ii sanguie qͥ mũdari uolebãt. Nas¬
itͦ ĩpetris herẽs saro raclicibꝰ. ¶ Fen¬
irbarũ seu reupõticũ illd̾ qd trans
usqͥamꝰ a grecis clicta: a latinis
ebi calicũlaris: qd̾ caliculi ĩ figu
cantaroꝵ nascãt᷑. ut ẽ mali pu¬
nici: qͦꝵ ora serrata st̃. hñtes ĩtͥnse¬
cus semina papau̾is siłia. Hec her¬
bu et insana uocat᷑: qd̾ husus eius
ꝑiculosꝰ ẽ. Deniq sibibat᷑ uł edat᷑:

Expanded text:
acta convertat. Unde et a Latinis solisequia nuncupatur. Nam et sole oriente flores suos aperit; idem se recludit, cum sol occubuerit. Ipsa est quam Latini intubum  extinguat verrucas ex aqua pota, vel in cataplasmate posita abstergat. Pentaphyllon a numero foliorum dicta; unde et eam Latini quinquefolium vocant; herba adeo munda ut purificationi et templis adhiberi a gentibus solita esset. Hyssopum herba purgandis pulmonibus apta. Unde et in Veteri Testamento per hyssopi fasciculos aspergebantur agni sanguine, qui mundari volebat. Nascitur in petris haerens saxo radicibus. Reubarbarum sive reuponticum, illud quod trans Hyoscyamos a Graecis dicta, a Latinis herba calicularis, quod caliculi eius in figuram cantarorum nascantur, ut est mali Punici, quorum ora serrata sunt, habentes intrinsecus semina papaveris similia. Haec herba et insana vocatur, quia usus eius periculosus est: denique si bibatur vel edatur,
Abbreviated transcription (Latin):
orcis. ꝙ raclix eiꝰ ĩ mod̾ testicłoꝵ fit
qͦs greci orci uocant. Id̃ et leporma
ꝓpt̾ qd̾ caulẽ molle emuttat. ¶Ur¬
tica ex co uocata: qd̾ tactꝰ eiꝰ corpꝰ
¶Artemisia herba cliane a gentili
ꝯsecrata est. uñ et nũcupata. Grece
llꝰ grete clicta: ꝙ mali matiani oto¬
rez h̾eat. sicq breuis t̾req uicma.
¶Camicluos a grecis appellata: qd̃
folus ꝑuissimis. ¶ Pcon qͥd medicus
fuit: aqͦ peonia herba ꝑhibet᷑ ĩuẽ¬
ta ut honerꝰ chic̾. Hanc qͥd̾ glesilidẽ
uocãt. ꝙ clulcis saporis sit.uł pẽto¬
robinã a nu̾o granoꝵ. ueld̾ alii dac¬

Expanded text:
radix eius in modum testiculorum sit, quos Graeci ὄρχεις vocant. Idem et leporina, propter quod caulem mollem emittat. Urtica ex eo vocata quod tactus eius corpus Artemisia herba Dianae a gentibus consecrata est, unde et nuncupata; Graece los Graece dicta quod mali Matiani odorem habeat sitque brevis terraeque vicina. Chamaedrys a Graecis appellata quod foliis parvissimis. 48. Paeon quidam medicus fuit, a quo Paeonia herba perhibetur inventa, ut Homerus dicit. Hanc quidam glycysiden vocant, quod dulcis saporis sit, vel pentorob
Abbreviated transcription (Latin):
ne portꝰ est bithinie. qͥ puentu mͣ¬
loꝵ gͣminũ: usq ad eo celeb̾s est
ut noxias herbas aconita illinc
noĩemꝰ. Nam toxica uenena eo
dicta: ꝙ ex arboribꝰ toxeis expri¬
mũt᷑. maxĩe apd̾ cuntabria. Su¬
at uisũ. Ciuꝰ uis tanta ẽ. ut cluris¬

Expanded text:
ne portus est Bithyniae qui proventu malorum graminum usque adeo celebris est ut noxias herbas aconita illinc nominemus. Nam toxica venena eo dicta quod ex arboribus taxeis exprimitur, maxime apud Cantabriam. Euat visum. Cuius vis tanta e
Abbreviated transcription (Latin):
impoĩtũ nom̃ ht a qͦd̾ pu̾o. cuiꝰ m̃bra
in hũc florez tnͣsier̃t̃. qͥ ⁊ nom̃ nar¬
cissi ĩ. appellatõne custodit. ⁊ clecꝰ pł¬
critudinis in candore retinet folioꝵ
¶Rosa a spẽ floris nũcuꝑata.ꝙ xii
tilanti colore rubeat ¶Liliũ lactei
floris hba. Uñ et nũcupat᷑. qͣi ligelia
cuiꝰ dũ scandor sit in folus. auri tñ
sp̃e intꝰ effulget. ¶ Uiola ꝓpt̾ uim
odoris nom̃ accepͭ. Huiꝰ gu̾a st̃ tua.
purpurcũ. albũ. mellinũ ¶ Acãt᷑
herba egipcia semꝑ frondẽs. spinis

Expanded text:
us membra in hunc florem transierunt, qui et nomen Narcissi in appellatione custodit, et decus pulchritudinis in candore retinet foliorum 17. Rosa a specie floris nuncupata, quod rutilante colore rubeat. 18. Lilia lactei floris herba, unde et nuncupata, quasi liclia, cujus, dum candor sit in foliis, auri tamen species intus effulget. 19. Viola propter vim odoris nomen accepit. Hujus genera sunt tria, purpureum, album, melinum, 20. Acanthus herba Aegyptia semper frondens, spin
Abbreviated transcription (Latin):
letheo ꝑfusa papau̾a sõpno. Sop¬
re cruĩ lãguẽtibꝰ fac̾. Eiꝰ alia ẽ usu¬
lis. alia agrestis. ex qͣ fluit succꝰ qͣm
opion appellãt. Colocinitis cucurbis
agrestis et uehem̃tꝰ amara. q̃ sini
ut cucurbita ꝑ t̾rã flagella tendis
Dicta a collocintida: qd̾ sit frucdis
rotũda atq foluis cucum̾is usualõ¬
¶ Centauia greci uocat. qñi acͥhi

Expanded text:
Lethaeo perfusa papavera somno: soporem enim languentibus facit. Eius alia est usualis, alia agrestis, ex qua fluit sucus quem opion appellant. Colocynthis cucurbita agrestis et vehementer amara, quae similiter ut cucurbita per terram flagella tendit. Dicta autem colocynthis quod sit fructu rotundo atque foliis ut cucumis usualis. Centauream Graeci voca
Abbreviated transcription (Latin):
mo tͥangłi folus porri siłibꝰ. radicibꝰ
igris. S cõtigius in sisitulinẽ oliua¬
il odorissimis. atq accerriiis. Nas¬
ar̃ ĩ paludibꝰ atq uacuis locis. Ttadr
sũ alia sp̃es. q̃ pari q̃ in ĩclia nascit᷑.
sappllatur lingͣ eoꝵ ⁊ inzibꝰ. ¶Iris
rca a silitudine iris celestis nom̃
asepͣ. Uñ et. a latinis arcum̃ dr: qd̾¬

Expanded text:
ci trianguli, foliis porri similibus, radicibus nigris sive contiguis in similitudinem olivarum, odorissimis atque acerrimis. Nascitur in paludibus atque vacuis locis. Traditur etiam alia species cyperi, quae in India nascitur et appellatur lingua eorum zinziber. Iris Illyrica a similitudine Iris caelestis nomen accepit. Unde et a Latinis arcumen d
Abbreviated transcription (Latin):
lentq timo fraglãcia mella. Epiti
tur. Est aũt flos timbre silis. ¶Sro¬
uirgiliꝰ in p̾mo ⁊̃ ad uen̾e referens
ait. Ubi molł amaracꝰ illũ. Nlorib
et clulci: aspirãs amplectit᷑ umbra
Apta est. hec herba unguẽtis. Uñ ⁊
qͥ cusu lapsꝰ dũ ferret unguẽta no¬
uũ et gratissimũ ex ꝯfusione odorẽ
creauit. ¶Iacinctꝰ herba est hñs flo¬
re pipureũ. traxit. at nom̃ a pu̾o
qͦdam nobili qͥ in saltibꝰ int̾ p᷑pureos
flores reꝑtꝰ ẽ int̾fectꝰ. Deditq nom̃
herbe: puerił fimeris casꝰ. Est ã ra
clice ⁊ flore mole silis: pu̾os a pub̾ta¬

Expanded text:
lentque thymo fragrantia mella. Epithytur: est autem flos thymbrae similis. Sampuiait: Ubi mollis amaracus illum Floribus, et dulci aspirans complectitur umbra. Apta est autem haec herba unguentis. Unde et qui casu lapsus dum ferret unguenta, novum et gratissimum ex confusione odorem creavit. 15. Hyacinthus herba est habens florem purpureum. Traxit autem nomen a puero quodam nobili qui in saltibus inter purpureos flores repertus est interfectus, deditque nomen herbae 351 puerilis funeris casus. Est autem radice et flore bulbi similis, pu
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ex. aliqͣ sui cã resonãt. hñtes nõi¬
h̾baꝵ ethimologia ĩuenies. Nam
indie lictoribꝰ colligat᷑. ꝙ ligno ꝑ¬
forato siccant indi atq reponunt
Fertur at paraclisi ẽc̃ porta herba
gustu nardũ referẽs. ¶Narclus
h̾ba est pissa coma. uñ et a grecis
indica alia sirica uocat᷑. nõ ꝙ in
siria nascatur: s ꝙ mõs ĩ qͦ ĩuenit̾
alio lat̾e̾ india expectat alio sirũ
Est aũt inclicũ młtiforme. s meli
siricũ. leue fuluũ comosũ spicaꝑ
uũ odorrissimũ cipͥũ similans. qd
si młtũ in ore tardau̾it lĩguã siccat
¶Nardũ celticũ a regione gallie
nom̃ traxit. Nascitur aũt sepiꝰ i
ligunie alpibꝰ. et in firia fructice ꝑ¬
uo radicib ĩ mauipło colłctis liga¬
mentis. Elos eiꝰ tm̃ ꝓpt̾ odorez bonũ

Expanded text:
ex aliqua sui causa resonant, habentes nomiherbarum etymologiam invenies: nam in Indiae littoribus colligitur. Quod lino perforatum, siccant Indi, atque reponunt. Fertur autem Paradisi esse herba gustu nardum referens. 348 3. Nardus herba est spicosa, unde et a Graecis Indica, alia Syriaca vocatur, non quod in Syria nascatur, sed quod mons in quo invenitur alio latere Indiam spectat, alio Syriam. Est autem Indica multiformis, Syriacum, leve, fulvum, comosum, spica parvum, odorissimum, cyperum similans. Quod si multum in ore tardaverit, linguam siccat. Nardum Celticum a regione Galliae nomen traxit; nascitur enim saepius in Liguriae Alpibus et in Syria, frutice parvo, radicibus in manipulo collectis ligamentis
Abbreviated transcription (Latin):
uascentis in india. et arabia. & siu
S meliꝰ arabicũ. Est enĩ albũ ⁊ le¬
ue suaue iocũdi odoris. uidicũ colo¬
re. atro et leue. ut ferula. sirici ud
centẽs. ¶ Crocũ clictũ ab oppido al¬

Expanded text:
in India, Arabia et Syria: sed melius Arabicum. Est enim album et leve, suave, iucundi odoris, Indicum colore atro et leve, ut ferula, Syriacum vcendens. Crocum dictum ab oppido
Abbreviated transcription (Latin):
p̾ miriaa. Gucta eiꝰ spõte manãs: p̃¬
cosior ẽ. E licita corticis uuln̾e ulior
uidicat᷑. Sirm̃ta eiꝰ arabes ignibꝰ fo¬
uet.qͦ finio satis norio nͥ ad odo¬
r storacis occurtãt plerũq ĩsanabi¬
les morbos ꝯͣhũt. Mirra a̾ trogocli¬
ie ẽ simił malo cidonis cuiꝰ uirglẽ
nt camcłe ortũ cui̾natĩ lacrimam
fiuit. Distillatõ eiꝰ ĩ t̾rã cade̾s mũ
mũda est et albida. Dehĩc fulua
sr sołcera. ⁊ ip̃a storax calamitis
iniguis resinosa odoris iocũdi hu¬
recta. et ueld̾ mellosũ liqͦrez eiit¬
tus. Storax ã clicta: ꝙ sit gutta
aboris ꝓfluẽs et cõgelata. Nã groci

Expanded text:
myrrha. Gutta ejus sponte manans pretiosior est, elicita corticis vulnere vilior judicatur. Sarmenta ejus Arabes ignibus fovent, quorum fumo satis noxio, nisi ad odorem storacis occurrant, plerumque insanabiles morbos contrahunt. Myrrha autem Troglodibiae, similis malo Cydonio, cujus virgulae inter Caniculae ortum cavernatim lacrymam fluunt. Distillatio ejus imunda est et albida, dehinc fulva fit solis causa. Et ipsa storax calamites, pinguis, resinosa, odoris iucundi, humecta et veluti mellosum liquorem emittens. Storax autem dicta quod sit gutta arboris profluens
Abbreviated transcription (Latin):
Gignit᷑ ĩ inclie et ethiopie regiõĩbꝰ
iũ uirgaꝵ. Na ꝙ ĩ crassitudinẽ ex¬
uerit: eximiũ. Q cũ frãgr: iusibi¬
le spiram̃tũ emittit ad mmaginẽ
uocatũ: qd ueluti odorer cĩnamo¬
mi referat. Nascit̾ ĩ sina ⁊ ĩ armie¬
nia fruter brutidsũ sem̃ reddens
sibi cõnerũ flore albo ueluti mole
folus similibꝰ brionie odore iͥ bono
sominos suauificat. ¶Cassia nas¬
cit᷑ in.arabia uirga rob̾ti corticis et
pipurei. folus ut piꝑis. Est aũt
iurtute cinnamomo siłis. s potẽ¬
cia inferior. Uñ et pro cinnamonii
uice: duplex eiꝰ ponlꝰ in medica¬
m̃tis.admiscetur. ¶ Calamꝰ aromͣ¬
ticus: a similituline calami usu¬
ał uocatur. gignit᷑ in inlia młtis
nodis geniculatꝰ. fuluꝰ fraglãs sp̃c
suauitate. Qͥ cũ frang̾ ĩ młtas sit
partes sciscił similãs gustu cassiã
cũ leui acrimonia remordẽti ¶Bal¬
samũ arbor in iudea intͣ tͥminos
eade regione tomani ponti st̾ ⁊̃

Expanded text:
 in Indiae et Aethiopiae regionibus, rum virgarum. Nam quod in crassitudinem exnerit, eximium: quod cum frangitur, visibile spiramentum emittit ad imaginem vocatum quod veluti odorem cinnamomi referat. Nascitur in Syria et Armenia, frutex botruosum semen reddens sibi conexum, flore albo veluti violae, foliis similibus brioniae, odore etiam bono; somnos suavificat. Casia nascitur in Arabia, virga robusti corticis, et purpureis foliis ut piperis. Est autem virtutis cinnamomi similis, sed potentia inferior; unde et pro cinnamomi vice duplex eius pondus in medicamentis admiscitur. Calamus aromaticus a similitudine calami usualis vocatus. Gignitur in India multis nodis geniculatus, fulvus, fragrans spiritus suavitate. Qui cum frangitur, in multas fit partes scissilis, simulans gustu casiam cum levi acrimonia remordenti. Balsami arbor in Iudaea intra terminos eandem regionem Romani potiti sunt, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
lore trahit iguis. ⁊ colorez et nomẽ.
¶Piꝑ sileue ẽ uetustũ ẽ. Si graue¬
ẽ nouellũ ẽ. Uitunda est a̾ m̾catoꝵ
fuius. Solẽt eĩ uetutissimo piperi
humecto argẽti spunã aũt plũbũ
asꝑg̾e ut pond̾osũ fiat. ¶ Aloa: in
inclia atq arabia gignit᷑ arbor sũ¬

Expanded text:
. Piper si leve est, vetustum est; si grave, novellum. Vitanda est autem mercatorum fraus; solent enim vetustissimo piperi humecto argenti spumam aut plumbum aspargere ut ponderosum fiat. Aloa in India atque Arabia gignitur, arbor
Abbreviated transcription (Latin):
hngius. eqͣłr cerea ⁊ q̃ facile molli¬
sͥ ne ligno uł t̾re cõmixta. amͣ̃ra
adris boni. Na ex inclia sordida ẽ
iigͤ et mͣiori glelu: adultat᷑ a ad¬
mieta gũmi : qͥ ñ ĩ amͣrifitat g̾tu
Mastix arboris lentisci gutta est
Hec grauo mastir dicta ẽ. qr ĩ mod̾
granoꝵ ẽ. Melior at in chio ĩsula:
giguit᷑ odoris boni. candoris cere pu¬
nice. uñ et splẽdorẽ guttis pulcrifi¬
cat. adult̾atur ĩt̾cdũ resmͣ ł chure.
¶Piperis arbor nascitur in ĩclia ĩ
late̾ mõtis cuncasi: ꝙ soli obu̾sũ ẽ.
folia: ad iumꝑi siłitudine. Cuiꝰ sil¬

Expanded text:
iter cerea, et quae facile molliatur, neque ligno vel terrae commixta, amara, odoris boni. Nam ex India sordida est et nigra et maiore gleba. Adulteratur autem admixto gummi, qui non ita amarificat gustum. Mastix arboris lentisci gutta est. Haec granomastix dicta, quia in modum granorum est. Melior autem in Chio insula gignitur, odoris boni, candoris cerae Punicae. Unde et splendorem cutis pulchrificat. Adulteratur interdum resina vel ture. Piperis arbor nascitur in India, in latere montis Caucasi, quod soli obversum est, folia iuniperi similitudine. Cuius sil
Abbreviated transcription (Latin):
flagrantis odoris inclia ł ara¬
bia inittit. sũ alie regiones nomẽ¬
aris imposita: cdiuinis ĩuocatõibꝰ ap¬
sa atq ramosa lenissimi cortiais
mis ad aceris qͣlitutẽ. Amugallem
succũ aromaticũ fũde̾s. Aliũ ad m¬
ticatõne ueluti ĩ puluere resolis¬

Expanded text:
fragrantis odoris, quae India vel Arabia mittit, sive aliae regiones. Nomearis imposita divinis invocationibus apnsa atque ramosa, lenissimi corticis, ramis ad aceris qualitatem; amigdalae modo succum aromaticum fundens album, et masticatione velut in pulverem resol
Abbreviated transcription (Latin):
suam utũtur: dũ ex sua scĩa extollũtur
arrogantes. Nam ꝙͣuis sapientes ĩ
suꝑficie uideantur medullitꝰ tñ ueri¬
tatis archana nõ tangũt: qr suꝑbie nu¬
be p̃pediũtur. Semꝑ enĩ suꝑbi legunt
bilia huĩlib: et bñ ad dm̃ intrantibus
patent. prauis aũt atq suꝑb: clauclũ¬
tur. Nam ꝙͣuis cliuina eloqͥa in lectõ¬
ne arrogantib sint aꝑta: in mist̾io clar
sa atq occulta sũt. Dũ ẜmo dei fidelibꝰ
cit. & unde illi illuminantur. in de isti
cecantur

Expanded text:
m utuntur, dum ipsa scientia extolluntur, arrogantes. Nam quamvis sapientes in superficie videantur, medullitus tamen veritatis arcana non tangunt, quia superbiae nube praepediuntur. Semper enim superbi legunt,ralia humilibus, et bene ad Deum intrantibus patent; pravis autem atque superbis clauduntur. Nam quamvis divina eloquia in lectione arrogantibus sint aperta, insa atque occulta sunt. Sermo Dei fidelibus modo tenebrescit: et unde illi illuminantur, inde isti caecantur.
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ maximũ doꝵ suoꝵ eũ ẽẽ credũt
Id̾o aũt rotis qͣclrigas currere dñt.
sũ qr mũclus iste circuli sin celerita¬
te tnͣscurrit: sũ ꝓpt̾ solez qr uolubi
tefecit raclus nota canclida celum

Expanded text:
od maximum deorum suorum eum esse credunt. Ideo autem rotis quadrigas currere dicunt, sive quia mundus iste circuli sui celeritate transcurrit, sive propter solem, quia volubiltefecit radiis rota candida caelum.
Abbreviated transcription (Latin):
uactrigaꝵ uͦ curtꝰ dupliciolĩ te¬
mone erãt ppetuoq et qͥ oĩbꝰ eq̃s
misc̾e̾tur iugo: Pmꝰ cintetenes sici¬
ones tm̃ medios iugauit. eisq sin¬
gulos ex utraq parte simplici iñclõ
gis. qͣchiigas soli. bigas lune. trgas
in feris: seuigas ioui: defultores:
lucifero. et espo sacrauenĩt. Quachri¬
¶Bigas lune qm̃ gemino cursu cũ
sole contenclit: sũ qr et nocte et clie
uidetur. Iũgũt eĩ unũ equũ nigrũ
alt̾m cundiclũ. Trigus diis inferis

Expanded text:
uadrigarum vero currus duplici olim temone erant perpetuoque et qui omnibus equis iniceretur iugo. Primus Clisthenes Sicyonius tantum medios iugavit, eisque singulos ex utraque parte simplici vinculo bus quadrigas soli, bigas lunae, trigas inferis, seiugas Iovi, desultores Lucifero et Hespero sacraverunt. QuadriBigas lune, quoniam gemino cursu cum sole contendit sive quia et nocte et die videtur: iungunt enim unum nigrum, alterum candidum. Trigas diis inferis,
Abbreviated transcription (Latin):
noctibꝰ. Nam ĩ cirmea: animoi¬
acus sb̃ areins inuenit᷑. Sũt ⁊ m¬
tes natiui sał in qͥb ferro cecłras
lapis renascens masꝰ. tante alici¬
bi duricie. ut mnurds domiꝰq mas¬
sis sał faciant. sicut inarabia. In
natura qͦ sał: clifferencie. Nã ali¬
bi suauis: alibi salissimꝰ. C omnu¬
ne sal: in igne crepitat. Crgis¬
seũ nͨ crepitut in igne. nͨ exilit.
gentinũ sicilie flãmis paciẽs:
aqͣ exilit. in igne fluit ꝯͣ natub¬

Expanded text:
tibus. Nam in Cyrenaea ammoniacus sub arenis invenitur: sunt et montes nativi salis, in quibus ferro caeditur ut lapis renascens majus tanta alicubi duritie, ut muros domusque massis salis faciant, sicut in Arabia. In natura quoque salis differentiae sunt. Nam alibi suavis, alibi salsissimus; commune sal in igne crepitat. Tragasaeum nec crepitat in igne, nec exsilit. Agrigentinum Siciliae flammae patiens, in aqua exsilit, in igne fluit. Sa
Abbreviated transcription (Latin):
sicilia in pachinũ adeo splendiõ
et lucidꝰ: ut iagines redlas. I
capadocia cronicꝰ effocłr .ẜ. al nasa
necessaria est ad om̃e escã pulm̃
enĩ saporẽ dat. exitat auiclita¬
sem: et appetitũ inom̃b cib̾ fucꝰ.
suma hulantas. Huic et sal nom̃
iccepisse putut᷑. Nich enĩ utiliꝰ
suse et sole. Deniq cornea uidemꝰ
sorpor⁊ nauticoꝵ. qͥn etiã pecudes
armuenta et ium̃ta sale maxime ꝓ¬
nocant᷑ ad pastũ: młtũ largiores
sacte: mltoq gratiores casei. Cor¬
pora etia sal astringͭ. siccat et alli¬
gat. De functa enĩ corpora ⁊ pu¬
trescencli labe uencdicat ut oblu¬
rent. Nitrũ a loco sũpsit uocabu¬
lũ. Nascit̾ enĩ in oppido uł regio¬
ne egypti iutria: ex quo et medi¬
ane fuit. et sordes corpoꝵ uestiũq¬

Expanded text:
Sicilia in Pachyno adeo splendidus et lucidus, ut imagines reddat. In Cappadocia crocinus effoditur. 6. Salis natura necessaria est ad omnem escam. Pulmentis enim saporem dat, excitat aviditatem, et appetitum in omnibus cibis facit. summa hilaritas. Hinc et salus nomen accepisse putatur; nihil enim utilius sale et sole: denique cornea videmus corpora nauticorum. Quin etiam pecudes, armenta et iumenta sale maxime provocantur ad pastum, multo largiores lacte multoque gratiores casei dote. Corpora etiam sal adstringit, siccat et alligat. Defuncta etiam a putrescendi labe vindicat ut durent. Nitrum a loco sumpsit vocabulum; nascitur enim in oppido vel regione Aegypti Nitria, ex quo et medicinae fiunt et sordes corporum vestiumqu
Abbreviated transcription (Latin):
lans: delnc siccat᷑ sole. Optimũ
i purpureo. ¶ Calecantũ lictũ.
apd̾ latinos eris flos appellat᷑. Eit
nspanie puteis uł stagnis id ge
similituline intren acmis adhe¬
llit. sicq eiectũ siccabat᷑ clieb .xxx.
Eit aut nũc alibi in spelũcis. ꝙ liqͥde
tur. Fit et ni scrobibꝰ cauatis qͦꝵ
a lat̾ib clecidentes gutte calesꝯt
Fit et sal mͦ: et flagrãtissino sole
Ad eo aũt constricte uirtutis est
ut in leonũ et ursoꝵ ora sparsũ
tantã iũ ħ̾cat ad stringẽdũ. ut
nõ ualeant mord̾e
iii. de lapiclibꝰ

Expanded text:
lans, dehinc siccatur sole. Optimum ne purpureo. Chalcantum dictum apud Latinos aeris flos appellatur. Fit Hispaniae puteis vel stagnis id gensimilitudinem vitreis acinis adhaerebat, sicque eiectum siccabatur diebus it autem nunc alibi in speluncis, quod liquide tur: fit et in scrobibus cavatis, quarum de lateribus decidentes guttae coalescunt; fit et salis modo ex flagrantissimo sole. Adeo autem constrictae virtutis est, ut in leonum et ursorum ora sparsum tantam vim habeat ad stringendum, ut non valeant mordere. CAPUT III. De lapidib
Abbreviated transcription (Latin):
axẽq niuis recte tener̾ poli ꝑ¬
tem media gradiẽtẽq. faciẽ¬
q eius semꝑ mericliez respi¬
cientez donec adoccasũ tendat
et finez cliei faciat et redditũ
tm̃i palpato oceano ꝓpt̾ nimi¬
ũ ardore uł calore ꝑ eũ estũ
ac reditũ quo supra obũbraci¬
ones noctis quiete obiitt̾e
et refugerato aere alia signa
patescant

Expanded text:
e illius recto innere poli partem mediam gradientem faciemque eius semper meridiem respicientem, donec ad occasum tendat et finem diei faciat et reditum tantum palpato oceano propter nimiam ardorem vel calorem per eum itum ac reditum quo supra. Obumbrationem noctis quietem obmittere et refrigerato aere alia signa patiscant
Abbreviated transcription (Latin):
bat: etiam ante penas gehenne xxui
per in ꝯditum anime appetitũ iam penͣs
ꝯsciencie patitur. Omnia fug̾e̾ poterit
homo: preter cor suũ. Nonenim potest
quisz a se receclere. Ucnq enĩ abierit
reatus sin consciencia illum nõ d̾elinquid
¶Quamiuis humana iilicia sb̾t̾fugiat.
omis qui male agit iucliciũ: tñ sue coscien¬
cie effuge̾ nõ potest. Nam et si aliis celat ꝙ
agit: Sibi tamen celare nõ potest. Qͥ ple¬

Expanded text:
m ante poenas gehennae per incognitum animae appetitum jam poenas conscientiae patitur. 2. Omnia fugere poterit homo praeter cor suum. Non enim potest a se quisque recedere. Ubicunque enim abierit, reatus sui conscientia illum non derelinquit. 3. Quamvis humana judicia subterfugiat omnis qui male agite effugere non potest. Nam etsi aliis celat quod egit, sibi tamen celare non potest, qui ple
Abbreviated transcription (Latin):
arbitrii nr̃i cogitatõnis pͣue suggestio¬
nib preueniri. Lace aũt in amino co¬
gitatõnez: nr̃e attinet uolutati. Illud
illicitas occurrere demonũ est cogitati¬
em m̃tis auerte̾ nitimur: tanto magis
ille se aĩo ingerit: obcenisq in nob̾ mo¬
tib obrepunt. S fit hoc pro conclitone
nitur. statim molestus turpiũ cogita¬
tõnũ pulsatur. S dei fuis iuditõ tĩo¬
ris dei eaꝵ temptamenta a semet ip̃o re¬
ict. bonis q econtra obiectis cogitatõm¬
b tupes a se repellit. Magna obẜuan¬
cia contra corlis est custocliaz adhibenda
Qͥa aut bone aut male rei ibi consistit
origo. Nam sicut scͥptum est: ex corde ex¬
ceñt male cogitatõnes. Ideoq si pͥus pra¬
ue cogitatõni resistimus: in lapsu ope¬
ris nõ incurrimiꝰ: nõ est timendũ si bona
malaq in cogitatõne mentis ueniãt
s magis głiand̾ est si mens mala. Abo¬
nis intellectu rõ cliscernat. Item iul iu¬
uat: ꝙ int̾ bonũ et malũ sensu pͥdentio¬

Expanded text:
ri cogitationis pravae suggestionibus praeveniri; jacere autem in animo cogitationem nostrae attinet voluntati. Illud illicitas occurrere, daemonum est; cogitatiem mentis avertere nitimur, tanto illae se magis animo ingerunt, obscenisque in nobis motibus obrepunt. Sed fit hoc pro conditione nitur, statim molestiis turpium cogitationum pulsatur. Sed Dei servus judicio timoris Dei earum delectamenta a semetipso rejicit, bonisque contra objectis cogitationibus turpes a se repellit. 8. Magna observantia circa cordis est custodiam adhibenda, quia aut bonae, aut malae rei ibi consistit origo, nam, sicut scriptum est: Ex corde exeunt cogitationes malae. . Ideoque si prius pravae cogitationi resistimus, in lapsum operis non incurrimus. 9. Non est timendum si bona malaque in cogitationem veniant; sed magis gloriandum, si mens mala a bonis intellectu rationis discernat. 10. Item nihil juvat quod inter bonum et malum sensu prudentio
Abbreviated transcription (Latin):
umale ag̾e nõ clesistũt: uaua spe
iudulgencia de cłi pietate requir̃t
Quam recte q̃rerẽt ab actone praua cessa¬
cent. ¶ Metuendũ ualde est: ut ueq per
spem uenic qua ꝓmittit deus ꝑseuerant̾
peccemꝰ. Neq qr iuste pcc̃a listringit ue
a malo declinemꝰ: et de pietate cłi ueniam.
speremꝰ. Omis quippe iustus sꝑe et formi¬
git. nũc ad formidine t̾ror gehenne a dic̃.

Expanded text:
male agere non desistunt vana spe indulgentiam de Dei pietate requirunt, quam recte quaererent si ab actione prava cessarent. Metuendum valde est ut neque per spem veniae quam promittit Deus perseveranter peccemus, neque quia juste peccata dia malo declinemus, et de pietate Dei veniam speremus. Omnis quippe justus spe et formiigit, nunc ad formidinem terror gehennae adducit.
Abbreviated transcription (Latin):
pertore musice artis fius¬
se tubal: qui fuit de stirpe
mordia ex malleoꝵ sonitu et
sonitu et cordaꝵ extentione
ꝑcussa. Alii liuũ thebeum &̃
zetum. et anphion in musi¬
ca arte pͥmos claruisse fecerũt¬
Post quos paulatĩ directai ẽ
precipue hec disciplina ⁊ auc¬
ta młtis modis erat. qr tã tur¬
pe musicã nescire ꝙͣ lr̃as. Int̾¬
ponebatur aũt nõ modo sacris
ueneratone cliuina hẏmni. iͣ
in nupcris hyemenis et in fu¬
nerib treni ⁊ lam̃ta ad tybias
canebantur. ¶In ꝯuiis u̾o
lira. et cithara circũferebatur
et acubantib singłis orcline¬
batur ꝯuiuale genus canticoꝵ¬

Expanded text:
pertorem musicae artis fuisse Tubal, qui fuit de stirpe mordia ex malleorum sonitu et cordarum extensione percussa. Alii Linum Thebaeum et Zetum et Amphion in musica arte primos claruisse ferupost quos paulatim directa est praecipue haec disciplina et aucta multis modis eratque tam turpe musicam nescire quam litteras. Interponebatur autem non modo sacris veneratione divina hymni, ita in nuptiis Hymenaei, et in funeribus threni, et lamenta ad tibias canebantur. In conviviis vero lyra vel cithara circumferebatur, et accubantibus singulis ordinabatur conviviale genus cantico
Abbreviated transcription (Latin):
sensũ nob̾ lectõnis ostendit. Dic¬
te aũt positure: ł q pũctis posi¬
tis anuotantur. uł qr ibi uox ꝑ
int̾uallo clistinctonis deponit
Has greci thesis uocant: latini
posituras. Prima positura sb̾¬
clia clistincto sequens est ip̃a et¬
cola. ultima clistinct̃o que totã
ut cliximꝰ ꝑtes st̃ cola et coma
Quaꝵ cliuersitas pũctis diu̾so
loco positis demostratur. Ubi eĩ
ĩnitõ ꝓnũciatõnis. nec clũ plenͣ
ps sensꝯ est. ⁊ tñ respirare opor¬
tet. fit coma. id est ꝑticła scu̾sꝰ.
aut in seq̃ntibꝰ iam sentencia
sensũ p̾stat. S adhuc aͥd fr̾est
de sentencie plenituline fit co¬
amq lram puncto notanrꝰ et
pũctũ. id media lr̃a ponimꝰ. uͥ¬

Expanded text:
sensum nobis 32 lectionis ostendit. Dictae autem positurae, vel quia punctis positis annotantur, vel quia ibi vox pro intervallo distinctionis deponitur. 2. Has Graeci θέσεις vocant, Latini posituras. Prima positura, suMedia distinctio sequens est, ipcola. Ultima distinctio, quae totam ut diximus, partes sunt cola et comma; quarum diversitas punctis diverso loco positis demonstratur. Ubi enim initio pronuntiationis necdum plena pars sensui est, et tamen respirare oportet, fit comma, id est particula sensus, autem in sequentibus jam sententia sensum praestat, sed adhuc aliquid superest de sententiae plenitudine, fit coram puncto notamus, et punctum ad mediam litteram ponimu
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc id̾. ipd̾ oritores. Ccterũ a¬
pud poctas. uͥ in uersu pꝰ duos
pedes silła remanet: coma ẽ qr
ibi post scansione p̾cisio u̾bi
fc̃a est. Ubi u̾o post cluos pede
de ꝑte or̾ouis nich̾ sr̃ est colo est

Expanded text:
Hoc quidem apud oratores. Ceterum apud poetas ubi in versu post duos pedes syllaba remanet, comma est, quia ibi post scansionem praecisio verbi facta est. Ubi vero post duos pedes de parte orationis nihil superest, colon est.
Abbreviated transcription (Latin):
Oxia .i. acutꝰ accentꝰ linea a siniᷤ
Brachiũ. id est breuuis pars est cir¬
t̾o: que cꝯͣrio seꝑat: cdext̾a pars
circuli sb̾ posita uersui fit itri .. a¬
postrofos. pais itẽ est cͥculi dext̾a.
⁊ ad sũmã liũm deposita fit ita.¬

Expanded text:
id est acutus accentus, linea a sinistΒραχύς, id est brevis, pars est cirtio, quae e contrario separat, dextra pars circuli supposita versui, fit ita: Diastole. Apostrophus pars item circuli dextra et ad summam litteram adposita, fit ita