comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
esmaritu resuc e sentententiae tamenidest damnatorũ
inae conuenire elaganter autem cum hiter leonum hia
irsum quoqice ponurr&. feritatem eius stimulis orbitatis
cut. necubi conparatio inluta de crescer& sicutur ra in
raptis catulis & dirrumpum interiora iecorir eorum. qui
uoelic& similibus ad ficere dipendiis namncum ego
huncpopulum insilios mihi multa sedulitate formarem g¬
qͣue eorum quusi lum bendo componerem istime non rdlum opt
sed&iam eluboratis f&ibus orbuuerunt: euui delic& scelerun
ƿetrando quueƿerniciem totius gentis exigerent: per ditiotua
xime nunc salu&te in omnibur urbibustius. & iudicestui de
burdecisti dumi hiregem & principes. dubotibi regem hi furore
& auferam in indignationemea: Questionioportuna sentem
& quam nonnisi pi&atis norma dissoluat: expersonuenima
citur perditio tua is rahel tuntum modo in meauxilium tiue
beatus pro f&u pertotum uolumen accurrat. quia non indis

Expanded text:
naturae suae sententiae, tamen damnatorum miseriae convenire. Eleganter autem cum inter leonum hiatus, ursum quoque posuisset, feritatem ejus stimulis orbitatis exacuit, necubi comparatio illata decresceret: Sicut ursa, inquit, raptis catulis. Et dirumpam interiora jecoris eorum, qui me videlicet similibus affecere dispendiis. Nam cum ego hunc populum mihi in filios multa sedulitate formarem, cordaque eorum quasi lambendo componerem, isti me, non solum optatis, sed etiam elaboratis foetibus, orbaverunt, ea videlicet scelera perpetrando, quae perniciem totius gentis exigerent. Vers. 9.-11.-xime nunc salvet te, in omnibus urbibus tuis: et judices tui de quibus dixisti, Da mihi regem et principes. Dabo tibi regem in furore meo, et auferam in indignatione mea. Quaestioni opportuna sententia, et quam non nisi pietatis norma dissolvat. Ex persona enim Dei dicitur, Perditio tua, Israel, tantummodo in me auxilium tuum. beatus propheta per totum volumen accusat, quia non in Dei, sed
Abbreviated transcription (Latin):
int simulara uenerariseo quodȩa qu enec post
unonem pliquerunt addidissȩ dicantur ipsa
pe funitas nsirebellibus studii s auger&ur nec
os se continua : Factura inquit artificum totum
sipsi dicunt: bnmolate hominer uitulos adorin
osnonsine ratione rep&iuit tatoiam uolumi
oni latum: sedutfier& censur eiur modi
certis pollent insignibus exib&ir: hidutem cumuilia
lum essȩnisqum manus opificum fingen dignara trs¬
s& profanus tonen populus hariolorum uocibus lbe
auscultat nimirum bmperatibus ut uitulir rationẽe¬
tutinae. & sicutrosmututinus praȩteriens. sicut pulius
binae raptus exuera sicut fumus defumario: suprudae
quod sungius eius super caput illius err& &opprobrium
restituer&ur ipsi & nunc idem repetiuit uel exae cror
cumulauit . quod quoni extraem a&sse stultitiue
didissent : honorem iuidelic& dĩ adsimulacra pecudum

Expanded text:
int simulachra venerari, sed quod ea, quae nec post castigationem reliquerunt, addidisse dicantur. Ipsa enim profanitas, nisi rebellibus studiis augeretur, nec posset esse continua. Factura, inquit, artificum totum est: his ipsi dicunt, Immolate homines, vitulos adorantes. Hoc non sine ratione repetivit, toto jam volumine ventilatum, sed ut fieret sensus ejusmodi:certis pollent insignibus, exhibetur. Hic autem cum vilitatem ullam inesse, nisi cum manus opilicum fingendi gnara tribuisset, profanus tamen populus ariolorum vocibus libenter auscultat, nimirum imperantibus, ut vitulis ratione seatutinae, et sicut ros matutinus praeteriens, sicut pulvis turbinis raptus, et sicut fumus de fumario. Supra dixerat, quod sanguis ejus super caput illius esset, et opprobrium ejus restitueretur ipsi, et nunc idem repetivit, vel execrando cumulavit, quod quoniam extremae se stultitiae subdidissent, honorem videlicet Dei ad simulachra pecudum
Abbreviated transcription (Latin):
nrugi&. & dehierusalem dabit uocẽ suum : & mouebun¬
rcaeli & terra & dñs spes populi sui& fortitudo filiorũ
rhel : Rite inquidos fatiuillis : concisionis locus uocatur: sicut
im cpina bantur hostss istiç erat iud eorum futura concisio:
rum quiꝗ eos spes profana destituit & in ipso est ultionis oi¬

Expanded text:
erusalem dabit vocem suam. Et movebuntur coeli et terra, et Dominus spes populi sui, et fortitudo filiorum Israel. Rite, inquit, Josaphat vallis concisionis locus vocatur: sicut enim opinabantur hostes, istic erat Judaeorum futura concisio. Verum quia eos spes profana destituit, et in ipsos est dire
Abbreviated transcription (Latin):
sim dignatus ad sciscere: cuius anim aduersionem ade
solum denuntiatae seruitutis iugum subire tibi necessi
sit : uerum statutis sub eam anerx temporibus. quibus
demũ euolitis : gaudia libertatis postraemagustubis e¬
go hocsensuimer comminationis fremitus aliquio de
prosperir uideatur inlatum: utud confirmationem p¬
cessure captiuitatis ualer& nequis ambiger& infen
bieruas quis didiciri& succedentibus prorperis terminandas:
aorum ut necomtinuata gaudiamentes resoluuit ne tres¬
a continuita debilitent: feoilum priorem sensum loci

Expanded text:
mihi dignatus adsciscere. Cujus animadversionem adeo mihi dignatus adsciscere. Cujus animadversionem adeo solum denunciatae servitutis jugum subire tibi necesse sit, verum statutis sub ea manere temporibus, quibus demum evolutis, gaudia libertatis postrema gustabis. Ergo hoc sensu, inter comminationis fremitus, aliquid de prosperis videtur illatum, ut ad confirmationem praecessurae captivitatis valeret, ne quis ambigeret inferendas miserias, quas didicisset, succedentibus prosperis, terminandas. laetorum, ut nec continuata gaudia mentes resolvant, nec tristia continua debilitent. Sed priorem sensum loci
Abbreviated transcription (Latin):
mouebunt : falsissime praedicando felicerse haburse diecon
abeo discederent: miseros qͥum ad illum redirent: prohide
fallaxmentis trutina canaan magis illos quam ĩfrahelis
fecit posteros nuncupari non momenta neo ut deximus ims
c&erum explorata inƿi&ate peccanter &ideo ueri iudici
pondera non habentes : in rebus breissimis &um brarum in¬
tur elubentibus : sulutis & prosperitatirru e fiducium coh¬
locabant: Omnes in quiđ laborer mei non inuenient mi
iniquitatem quam peccaui: id estcumperp&ratis sceleribi
urgerentur tamen utos refore elaboratis opibus autuma¬
hant : tantum seopulentiae collegirsedicentes. ut aeos no
poss& erumna peruadere: hirproinde staterae su efius¬
dibus laudebantur : qͥum dõ excelso adiudicandi operum
rerum adtestunte cognosces : ut quodratione noliustior
gore fatearis meesse unicum dñm om̃tuum. quitae die¬
pore lberationis egrptiae in peculiarem mihi porul

Expanded text:
movebant, falsissime praedicando, foelices se habuisse dies, cum movebant, falsissime praedicando, foelices se habuisse dies, cum ab eo discederent, miseros, cum ad illum redirent. Proinde fallax mentis trutina Canaam magis illos, quam Israelis, fecit posteros nuncupari, non momentaneo, ut diximus, impetu, caeterum explorata impietate peccantes: et ideo veri judicii pondera non habentes, in rebus brevissimis, et umbrarum instar elabentibus, salutis et prosperitatis suae fiduciam collocabant. Omnes, inquit, labores mei non invenient mihi iniquitatem, quam peccavi. Id est, cum perpetratis sceleribus urgerentur, tamen tutos se fore elaboratis opibus autumabant, tantum se opulentiae collegisse dicentes, ut ad eos non posset aerumna pervadere. His proinde staterae suae fraudibus ludebantur, cum, Deo excelso ad judicium operum rerum attestante, cognosces, ut, quod ratione noluisti, angore fatearis, me esse unicum Deum tuum, qui te a tempore liberationis Aegyptiae, in peculiarem populum sum
Abbreviated transcription (Latin):
osam melioribus uidelic& deteriora praeponẽs & noxuir
nugis quum utilibus ad quiercens: quodiautem aitcalum ni¬
in dilexi ꝓͥotest & ud illuo referri. quod in superioribur
casuut: Id estq̃a tantam inpuoennam plebs ingrata quu¬
sobicenamulier indiuss& : ute iomnia qua e uel adcultum
onscqui a matoribus mentir&ur: propter quod iraturdñs
dlaturum se& lunam & linum que operiebant eius igno¬
nmnium repromisit: ut ingratorum scelera deformitas.
inuditas secutu conuincer&: huius autem calumniae
enotantur apud beatun quoq ehieremiam: namcum
in tranclata. pauciad colendos agros essent relicti tan¬
ammentis suae in delinquendo pertinaciam publicarunt.
adicere nontimerent qui uexquo reginam c elicolere
do reliqua uicinarum gentium i dola osstit rent ẽxillo
quoque temporae cunc taȩos uduerra sequaerentur: ego eiusmo¬
diopinionibus uero & daementirsimo dõquasi calumniam con¬

Expanded text:
osam: melioribus videlicet deteriora praeponens, et noxiis osam: melioribus videlicet deteriora praeponens, et noxiis magis quam utilibus adquiescens. Quod autem ait, Calumniam dilexit, potest et ad illud referri, quod in superioribus accusavit: id est, quod tantam impudentiam plebs ingrata, quasi obscoena 464 mulier, induisset, ut ei omnia quae vel ad cultum, d se consequi amatoribus mentiretur. Propter quod iratus Dominus, ablaturum se et lanam et linum, quae operierant ejus ignominiam, repromisit, ut ingratorum scelera deformitas et nuditas secuta convinceret. Hujus autem calumniae denotantur apud beatum quoque Hieremiam. Nam cum, am translata, pauci ad colendos agros essent relicti, tantam mentis suae in delinquendo pertinaciam publicarunt, ut dicere non timerent, quia ex quo reginam coeli colere, atque reliqua vicinarum gentium idola destitissent, ex illo quoque tempore cuncta eos adversa sequerentur. Ergo ejusmodi opinionibus, vero et clementissimo Deo quasi calumniam com
Abbreviated transcription (Latin):
moopsedquid eouaria inngnia paterne genero sito
eioluo apuibus turb aista quumderleo tanto e patio dil
omuncitur : ut non inmerito canaan suboles nunccup&ur . In
isergomunu calumnium diligentis statera sednimis dolosa
omistit : quodeo uul& ut ostend amillum nonerrore sedstudio
pnus iudicio q delin quere: ubienim talis animiuersatur
isfatus ut nonimp&u aut neglaegentia sedcum deliberatione
qui si suspensis ab utra ꝗuae parte ponderibus nefundu commit
dicitur peccurse sub trutina: dequosensu : &iam illud
obeatum dauio legimus uerum tamen mendaces filisho¬
mnum instateris: ut decipiunt ipsideuunitate: iidiprum
simergo hoc praecipium sithumani munus ingenis ut quid
eo irȩdebeat quidiutare perpendiculo rationir & momen¬
s collationis examin&: profanatus populus ueritatem in
pendacio deinens. udmouit quidem stateram negoqis seodo¬

Expanded text:
ejusmodi: Sed quid ego varia insignia paternae generositatis ejusmodi: Sed quid ego varia insignia paternae generositatis evolvo, a quibus turba ista, quam defleo, tanto spacio dilapsa convincitur, ut non immerito soboles Canaam nuncupetur? In ejus ergo manu, calumnia diligenti statera, sed nimis dolosa, consistit: quod eo valet, ut ostendam illum non errore, sed studio potius judicioque delinquere. Ubi enim talis animae versatur affectus, ut non impetu aut negligentia, sed cum deliberatione, quasi suspensis ab utraque parte ponderibus, nefanda committat, dicitur peccasse sub trutina. De quo sensu illud etiam apud beatum David legimus: Verumtamen mendaces filii hominum in stateris, ut decipiant ipsi de vanitate in idipsum. Cum ergo hoc praecipuum sit humani ingenii munus, ut quid obedire debeat, quid vitare, perpendiculo rationis, et momentis collationis examinet, profanatus populus veritatem in mendacio detinens, admovit quidem stateram negotiis, sed dol
Abbreviated transcription (Latin):
nore ducentes. & feliciter &ercuit : &posteris sus casto¬
dus reliquit: unde & ab ex guo loco intantum dignitatis a¬
dit ut terra repromissimnis ipsius posteris trader&ur.
Canaam in manu eius stateradolosa calumniam dilexiis
effraim: uerum tamen diuer effectus sum: inueni idolumm
omnes lubores mei non inuenient mihi iniquitatem quan
caui Cum generosabeati iacob facta marraret a quopos
suor degeneras se. conqueritur: canaan subito intulii
tionem: non ut adgentem alium transir& oratio: sedug
posteror nominar&: cuinimirum similiores moribus q¬
sent: hanc autem inuectionis speciem & apud alios quae
praecipuae apud beatum. eͥsaiam & hiezecielum. & apud din¬
lem: cumsenes adulteros conuincer& inuenimus : huuse
tenorecensure in praesenti quoq loco commemoras
cinuan idestpro fane gentis inductuest: ut fier& sensis

Expanded text:
tenore ducentes, et foeliciter exercuit, et posteris suis custotenore ducentes, et foeliciter exercuit, et posteris suis custodiendas reliquit. Unde et ex exiguo loco, in tantum dignitatis ascendit, ut terra Repromissionis ipsius posteris traderetur. Vers. 7. 8.-- Canaam, in manu ejus statera dolosa, calumniam dilexit. Et dixit Effraim, Verumtamen dives effectus sum, inveni idolum mihi, omnes labores mei non invenient mihi iniquitatem, quam peccavi. Cum generosa beati Jacob facta narraret, a quo posteros suos degenerasse conqueritur, Canaam subito intulit mentionem, non ut ad gentem aliam transiret oratio, sed utposteros nominaret, cui nimirum similiores moribus exstitissent. Hanc autem invectionis speciem, et apud alios quidem, sed praecipue apud beatum Esaiam, et Ezechielem, et apud Danielem, cum senes adulteros convinceret, invenimus. Hujus ergo tenore censurae, in praesenti quoque loco commemoratio Canaam, id est, profanae gentis inducta est, ut fieret sensus
Abbreviated transcription (Latin):
fortiorem putur& sed sicut ud ferendum aduersa
pnanimus ita addinascendum occulti sollicitus intl¬
t ipsum esse qui sȩ con prehensibilibus imagimbus
pertingentis cornibus innitentem Ibi ergobreui compellatione
diirre meruit & quanta ess& diuinitus apparentis & quodis
fidelis officium. sinȩ quodõ penitus placere nom pos nt : utomi¬
tentiam uidelic& credat &fateatur auctoris. eiq totam¬
te peromnem utae suae confidat: et atem : dñs̃ dr̃ exercitua
dñs memori ale eius i destita dĩtu memor esse debebis uip
semper prapugnatorem dñmq: u fatearis: sed hoç ad dogni
respexerit : A partȩ ueromorum. studium iustitice misericordie
custadi espera indõtuo semꝑ utuelcumeo continuauir tuteo¬
tas uelsifuerit interpolata deuotio: adeum suscepta emena
concurras : Quas uirtutis regulus adbeatitudinis apicem ceri

Expanded text:
quasi fortiorem putaret: sed sicut ad ferendum adversa quasi fortiorem putaret: sed sicut ad ferendum adversa magnanimus, ita ad dignoscendum occulta sollicitus, intellexit, ipsum esse qui se comprehensibilibus imaginibus erra in caelum pertingentis cornibus innitentem. 463 Ibi ergo brevi compellatione didicisse meruit, et quanta esset divinitas apparentis, et quod servi fidelis officium, sine quo Deo penitus placere non possit, ut omnipotentiam videlicet credat et fateatur auctoris, eique tota mente per omnem vitae suae confidat aetatem. Dominus Deus exercituum, Dominus memoriale ejus. Id est, ita Dei tui memor esse debebis, ut ipsum semper propugnatorem dominumque fatearis. Sed hoc ad dogma respicit: a parte vero morum, studium justiciae misericordiaeque custodi. Spera in Deo tuo semper, ut, vel cum eo continua virtute consistas, vel si fuerit interpolata devotio, ad eum, suscepta emendatione, concurras. Quas virtutis regulas, ad beatitudinis apicem certo
Abbreviated transcription (Latin):
msilero ali adum tempora polliceri. sicquedeinceps cun
tuenlem uenirr& crelatem & percepita idm primogeatti
enctione cons pituis trucibus fratris app&er&ur ihnsidñ
un exilum consilia sanctematris secutus arripuitnu¬
nedehum anis opibus c&erumdĩ tantiom cui apid belhed
apurente oecinas uosuerat confisus & prosperatus aigcilio
ntum acurium suarum magnitudinem quam antȩex¬
mentum nesciebat ag nouit : namcum post longi tem porir
um adhabitationem paternum locupletatus redir&
iomillum exertamalestiate derimer&: sedquusi aequa
mnemulo inferior ue certar& : Quodũbi beati ia cob
ita eum nemomortalium uiolur& ut nec superior¬
a idipsum possitẽ fficere prainoe quđntam profun
ilitionis assumpsit: & ut benedicer&ur ab eocuui ude
pri eualuis sel acrimosis supplicationibus de poporcit:
lla cacilluctataris sufimulatione deceptus est uge

Expanded text:
sentiendi tempora, polliceri. Sicque deinceps, cum ad juvenilem venisset aetatem, et percepta jam primogeniti benedictione conspicuus, trucibus fratris appeteretur insidiis, longum exilium, consilium sanctae matris secutus, arripuit: nullisque humanis opibus, caeterum Dei tantum, cui apud Bethel sibi apparenti decimas voverat, confisus et prosperatus auxilio, virtutum ac virium suarum magnitudinem, quam ante experimento nesciebat, agnovit. Nam cum post longi temporis spacium, ad habitationem paternam locupletatus rediret, et sane ut non illum exerta majestate deprimeret, sed quasi aequalis cum aemulo, inferiorve certaret. Quod ubi beatus Jacob,idoneus, quod ita eum nemo mortalium violaret, ut nec superior natura idipsum posset efficere: proinde cum tam profundum elationis assumsit, et ut benediceretur ab eo, cui videbatur praevaluisse, lacrymosis supplicationibus depoposcit. Nec illa colluctatoris sui simulatione deceptus est, ut se
Abbreviated transcription (Latin):
ute congrua legitur uindicarre: prainde ista ido¬
um consecratio & primacoepit inpopulo & ultimo
nƿare conquieuit : sedcum hic sit historiae ordoquem
imus. nunc partem eius mutauit inuectio loquente
nefraim id est adcultum demonum conuocan᷑ e¬
o superstitionis asrumpat & quuniuerum numen
nuit uelcer teeum colendi suscepit affectum. per
m&erno iudicimerer&ur horrere. neq  hoc
urasre contentus aliir quo sacrilegiis colla
mist & bal instituta complexus calamitatum &iã
erimenta persensit. neq ullum studium emenda¬
s adsumens exillorum ruinis quiuaria hostium
ptone corruerant uelcum hieu iundicante ipsum
in eũuis cultoribus delebatur: nullis inquit tamen
sexcitari potuit correctionir affectus : Seo
inquĩ ad diderunt adpeccandum : fecerunt q
inflatile de orgento suo : quas similitudinem ido

Expanded text:
ritate congrua legitur vindicasse. Proinde ista idoritate congrua legitur vindicasse. Proinde ista idolorum consecratio, et prima coepit in populo, et ultimo tempore conquievit. Sed cum hic sit historiae ordo, quem diximus, nunc partem ejus mutavit invectio. Loquente enim Effraim, id est, ad cultum daemonum convocante Jeo superstitionis assumpsit, et quasi verum numen extimuit: vel certe eum colendi suscepit effectum, per quem aeterno judici mereretur horreri. Neque hoc perpetrasse contentus, aliis quoque sacrilegiis colla submisit, et Baal instituta complexus, calamitatum etiam experimenta persensit, neque ullum studium emendationis assumens, ex illorum ruinis, qui varia hostium inruptione corruerant, vel cum, Hieu vindicante, ipsum idolum cum suis cultoribus delebatur: nullus tamen, inquit, in istis excitari potuit correctionis affectus. Sed nunc, inquit, addiderunt ad peccandum, feceruntque sibi conflatile de argento suo, quasi s
Abbreviated transcription (Latin):
guis eius super eum ueni& &opprobrium eiur restitu¬
& eidnr̃ sus: Commemoratio putrum reddidit filie
crimen horridius. idqindicat exclumatio rubiectue¬
soris: qui se adamaritudinem & indignationem que in
pio sultumir& udactumer r&estatur & ideo uigo reli&
pronuntiantis in surgens aseit men iundicte ipsius n¬
lit inuidiame laboratis q suppliciis efraim den
inbaal & mortuus est: & nuncaddiderunt ad pecus¬
oum: fecerunt  sibi conflatile deargento suo
quasi similitudinem idolorum: factura artificun
totum est : his ipsi dicunt immolate hominer uiti
udorantes: induxit eorum qu ea tempore diuis¬
rum tribuum conmiserant mentionẽ: sedȩo ord
quem indignatio mugis quam narratio postulabis
um ni quidem inaerenti loco hieroboam principem
iusionis appellat quiut simulacra pͥaccarum populus
nerar&ur edreopostea uero baulidolicultum a cahb
niel abele suscepit quam pro fanitatem hieu seue¬

Expanded text:
uis ejus super eum veniet, et opprobrium ejus restituet ei Dominus suus. Commemoratio patrum reddidit filiorum crimen horridius, idque indicat exclamatio subjecta censoris, qui se ad amaritudinem et indignationem, quae in pejus ultum iret, adactum esse testatur. Et ideo vigore licet pronuntiantis insurgens, a se tamen vindictae ipsius repellit invidiam, elaboratisque suppliciis Effraim intin Baal, et mortuus est. Et nunc addiderunt ad peccundum, feceruntque sibi conflatile de argento suo, quasi similitudinem idolorum, factura artificum totum est, his ipsi dicunt, Immolate, homines, vitulos adorantes. Induxit eorum, quae a tempore divisarum tribuum commiserant mentionem, sed eo ordine, quem indignatio magis, quam narratio postulabat. im siquidem in praesenti loco, Jeroboam principem divisionis appellat, qui, ut simulachra vaccarum populus veneraretur, edixit. Postea vero Baal idoli cultum Achab cum Jesabel suscepit, quam profanitatem Hieu seve
Abbreviated transcription (Latin):
olita idest satiatus est &inpinguatus & calcitrauit dilec¬
sutfacer& sibio eos nouos sicut parẽs hordiaceum quornes
& saturatisunt &leiuuerunt cornium & oblitirunt mei Quã
utorum seriem ideo praemisit utultionem quum iillatũnris
non pumnone incitatam ostender& sediustitia &rationer
untam: sequiturenim : &ero eis quusi leena. sicapar dur
u assriorum occurraneis quasiursu raptis catulir &ois¬
num interiora iecoris eorum & consumam eosibi quasi

Expanded text:
at prolata, id est, Satiatus est, et impinguatus, et calcitravit dilecat prolata, id est, Satiatus est, et impinguatus, et calcitravit dilectus, ut faceret sibi deos novos, sicut panem hordeaceum, quos  saturati sunt, et levaverunt cor suum, et obliti sunt mei. Quam peccatorum seriem ideo praemisit, ut ultionem quam illaturus esset, non passione incitatam ostenderet, 469 sed justitia et ratione unt mei et ero eis quasi leaena sicut pardus in via Assyriorum occurram eis quasi ursa raptis catulis et disrumpam interiora iecoris eorum et consumam eos ibi quasi
Abbreviated transcription (Latin):
aceruibustius iugum uegyptiue dominationis exci
muiestatem quem cam feliciter maripareris Il¬
bus illis miraculis intimarem istud quoruue abidu
ce constitui. ut gensmeo cultui sempr intentas
terum quitibi praestar& saluten: qula tunc uids
elementis seruientibus fuissecorl latum: Ego o¬
te in deserto interra solitudinis sedquid nunces
s ad dicere curauit illud utique uoluit intellegi quia non eor sẽꝑ
impla corriperint quando quidem & in illir deliquerint locis
qubus nullos quor imitarentur habuerunt: iuxta pascuasaa¬
idimpletisunt & saturatisunt & leuauerunt corsuũ & obli
sot mei Cum beneficus inquit meis nequaquã deuotione ce¬
rum in probitate genstota certabat quodut facile clurer&
ste poribus &iam ista conectit & ꝑ inuectionis tenorem ad p̃¬
nem dequa &orsus erat recurrit actatem brebitamen trans¬
sione sermonis illius quo que sententiaȩ inferens mentionẽ

Expanded text:
a cervicibus tuis jugum Aegyptiae dominationis excuterem, majestatemque meam foeliciter, cum mancipareris, illustribus illis miraculis intimarem, istud quoque absoluta voce constitui, ut gens meo cultui semper intenta,alterum, qui tibi praestaret salutem, quia tunc videbaris elementis servientibus fuisse colligata. te in deserto, in terra solitudinis. Sed quid nunc enis, adjicere curavit, illud utique voluit intelligi, quia non eos semper exempla corruperint: quandoquidem et in illis deliquerint locis, in quibus nullos quos imitarentur habuerunt. Versadimpleti sunt, et saturati sunt, et levaverunt cor suum, et obliti sunt mei. Cum beneficiis meis, inquit, nequaquam devotione, caeterum improbitate gens tota certabat, quod ut facile clareret, illis temporibus etiam ista connectit, et per invectionis tenorem, ad praesentem, a qua exorsus erat recurrit aetatem, brevi tamen transcursione sermonis, illius quoque sententiae inferens mentionem,
Abbreviated transcription (Latin):
amplecti sicutergo non officit significatiu prof&ico adeuun¬
gelii negotia trans ferendo quod instoriã iudaicam : totum uol¬
men ex sequitur : itu&iam immo longȩ mugis apud lectoren
dumtuxat eruditum numquũ sinitur consequentium fides
negure si quu praedicatio exgentibus quoq credentiunso¬
at negotiis applicari ui deumus igitur quẽ ad modum tenorq¬
si historic e explunationis incedat: sub beatonem pe ereche
sanctum ioelem prof&lusse colligimus : cuius regis &ute
& gruuia institere certumina. & ingentia miraculu interia¬
ra suutem clader quibus & decem tribus usq: ad tranelut¬
nem leguntur adflictae non nulla ciuitates deiuid e quoq
& beniamin sortibur conruerunt: moruo quoq: Iud aeor&
nuria luborarre deprehendimus : deniquae cuni rapsaces a¬
quer&ur obsersos. & denuntiar& interitum nis: regiass
septinus dedicsent mala quoq eis famis aclitis. tolerune

Expanded text:
amplecti. Sicut ergo non officit significatui prophetico, ad Evanamplecti. Sicut ergo non officit significatui prophetico, ad Evangelii negocia transferendo, quod historiam Judaicam totum volumen exsequitur: ita etiam imo longe magis apud lectorem duntaxat eruditum, nunquam sinitur consequentia fidem negare, si qua praedicatio ex Gentibus, quoque credentium queat negociis applicari. Videamus ergo, quemadmodum tenor quasi historicae explanationis incedat. Sub beato nempe Ezechia sanctum Johelem prophetasse colligimus: cujus regis aetate, et gravia institere certamina, et ingentia miracula. Inter caeteras autem clades, quibus et decem Tribus usque ad translationem leguntur afflictae, nonnullae civitates, de Judae quoque et Benjamin sortibus, corruerunt: morbo quoque Judaeos, et penuria laborasse deprehendimus. Denique, cum Rapsaces alloqueretur obsessos, et denunciaret interitum, nisi regi Assyrio se protinus dedissent, mala quoque eis famis ac sitis toleranda
Abbreviated transcription (Latin):
rem fumeum sol uertetur intenebras & luna in sanguinem
requari ueniat diesdñi magnus & hocribilis: & omnis qui
io cauerit nomen dñi: saluus erit Itaq toro cominiatu
suader e festinat quoł cumdies dñi idest tempur ulte
udiesĩ cumtanta sit potentia & fragore uenturum
pepedantibur ꝑ culsirq siderib machina ipsa uelutaum¬
sta diesiliat: a cͥ sola fides sitquȩ agmina piorum mundo
lubente tutetur debercillor euangelio credere: siperue¬
e copiant ad salutem Quia ergo non explanandi proph&e
uctir euir quant᷑um sibi conducebat arripuit asẽper hoc
nrillã & planationẽ quan facit contertur proph&ici
ris abro gauit Quod ideo breuiter ad monemus utiloꝵ
repudi &ur audacia. qui temere imperite ꝙ contendunt hoçioli
tempus a prof&a indicatum fuisse dequo parus a posto lus de¬
putuuit: cum operis inquã totacontextio primo populi iud eo
deinceps ue ronostra tempora quasiper cumulum doceatur

Expanded text:
na in sanguinem, antequam veniat dies Domini magnus et horribilis: et omnis qui invocaverit nomen Domini, salvus erit. Itaque toto continuatu illo suadere festinat, quod cum 495 dies. Domini, id est, tempus ultimi judicii cum tanta sit potentia et fragore venturum, ut trepidantibus perculsisque sideribus, machina ista velut combusta dissiliat, ac sola fides sit quae agmina piorum, mundo collabente, tutetur: debere illos Evangelio credere, si pervenire cupiant ad salutem. Quia ergo non explanandi prophetadictis ejus quantum sibi conducebat, arripuit: nec per hoc utique illam explanationem, quam facit contextus, prophetici operis abrogavit. Quod ideo breviter admonemus, ut illorum repudietur audacia, qui temere imperiteque contendunt, hoc solum tempus a propheta indicatum fuisse, de quo Petrus Apostolus disputavit: cum operis, inquam, tota contextio primo populi Judaeorum, deinceps vero nostra tempora quasi cumulum doceat  Ant. doceatur
Abbreviated transcription (Latin):
incedint in quibus fectutores criminum conlabuntur nis i qui
uto pectore confitentur xp̃mdĩ essȩiur tutem dĩ quȩ sapientiã.
isqlȩ cumȩo fierispr̃ uotis studus quaȩ contendunt

Expanded text:
incedant, in quibus sectatores criminum collabuntur, nisi qui incedant, in quibus sectatores criminum collabuntur, nisi qui ex toto pectore confitentur Christum Dei esse virtutem Deique sapientiam, unusque cum eo fieri spiritus, votis studiisque contendunt
Abbreviated transcription (Latin):
magister ostendit accipi potest: namcum ad corrintios supđ
rens quippe quii gnemuenerit mittere super terram oede sento
saendis se perhib&ur. quia deutero iurginis ad quũ secđm nature¬
aes nullus uir quusicultor cesserat germinauit & uenas ortis
snemqͦue cius fecitu rescere. ut non haber& ius secundo rep&en
as quos semel inu&erna redemptor gauorisuscitars& incarna¬
inis si quidemi psius sucramento. ros gratiae iecclasiarum urua
ntenoit ut passim diuersis uirtutibus fructuosa uitis liliaque
curent & fier& multiplicationis fidelium tanta felicitas quan
as& agripleni frugibus. fructibus. fioribus. gloriantir. si que
nuertentur sedentes inum bracius id est diuersae nationes sub
matione ec laesiae requiescere concupiscant ut& corpora
&spritalisiuagoris salimonium inuino & tricico consequuntur
nir illai quae subȩzeciaest impleta liberatio. alibertute quio

Expanded text:
magister ostendit, accipi potest. Nam cum ad Corinthios super magister ostendit, accipi potest. Nam cum ad Corinthios super urens, quippe qui ignem venerit mittere super terram , de deserto 476 ascendisse perhibetur, quia de utero Virginis, ad quam secundum naturae leges vir quasi cultor cesserat, germinavit: et venas mortis fontemque ejus fecit arescere, ut non haberet jus secundo repetendi eos, quos semel in aeterna gaudia Redemptor suscitasset. Incarnationis siquidem ipsius sacramento, ros gratiae in Ecclesiarum arva descendit, ut passim diversis virtutibus fructuosa vitis liliaque prodirent, et fieret multiplicationis fidelium tanta faelicitas, quanta esset agri pleni frugibus, fructibus, floribus gloriantis. Sicque convertentur sedentes in umbra ejus, idest diversae nationes sub protectione Ecclesiae requiescere concupiscent, ut et corporalis, et spiritualis vigoris alimoniam in vino, et tritico consequantur. Igitur illa, quae sub Ezechia est, impleta liberatio, a libertate, qua
Abbreviated transcription (Latin):
Quis sapiens & intelleg& ista. intellegens & sci& haec: quiareo
uiaȩ dñi. & iustiumbulabunt h eis praeuaricatores uero corrua
in eis: Merito suum uolumen admiratione conclusit: cuiusi¬
litatem. & per praecepta & perexempla monstrauerat. simi
ut docer & causam omnem peccatorum & miseriarum des¬
titia contigisse lauoabit sapientem quiomnia quȩ sunt a¬
pututa per̃ pendens. utilitatem uiarum sacrarum finemq̃s
cognoscer&. quodpereas iusti uidelic& cumsecuritate
darentur. praeuuricatores autem quiqliȩ corruebunt. adm¬
tendo iudelic& sacrilegia. & exitia sustinendo notandus
sanequitia locaista quae secundum praȩdictum a prof&
historiam. prouicaptus noster ferebat exposui &iamadia¬
rum rerum significationem possintualerȩ. namillud que
desennacherib dictum est eromorstua mors. eromor susu
inferne &iam deampliore negotio secundum quod gentius

Expanded text:
Quis sapiens, et intelligit ista? intelligens et sciet haec? quia rectae Quis sapiens, et intelligit ista? intelligens et sciet haec? quia rectae viae Domini, et justi ambulabunt in eis: praevaricatores vero corruent in eis. Merito volumen suum admiratione conclusit, cujus utilitatem et per praecepta et per exempla monstraverat. Simul, ut doceret, caussam omnem peccatorum et miseriarum de stultitia contigisse, laudavit sapientem, qui omnia quae sunt disputata perpendens, utilitatem viarum sacrarum finemque cognosceret: quod per eas justi videlicet cum severitate graderentur, praevaricatores autem quique corruerent, admittendo videlicet sacrilegia, et exitia sustinendo. Notandum sane quod etiam loca ista, quae secundum praedictam a propheta historiam, prout captus noster ferebat, exposui, etiam ad majorum rerum significationem possint valere. Nam illud quod de Sennacherib dictum est, Ero mors tua, o mors, ero morsus tuus, inferne, etiam de ampliore negocio, secundum quod gentium
Abbreviated transcription (Latin):
dit ei uirentem exne fructuur inuentus est Quaȩcum
oit inquit. utonputatio nostra perdocut. idestinam hano
e uiaonsalutis quaom cultus nostri nominis rebigio pe patesccit
eratis exordium : & uniqui uerus est cb̃o tota fide acdeuotioneo¬
haerescite nedieritatem eius inmendatio tenendã put&is in
cum municabile nomen idolis adscribatis sed scitote quoꝯ no
solum praeceptis uerum ipsa negoti arum uocȩ didicistis meias
esse cuius sicut cultores a&erna felicitate potiantur: itades¬
tores & nii  miseriis obruantur egosum enim qui exaudio si¬
plicuntes quiporsum & suleo sanare contritos. diuigere cont¬
tos fecundare steriles . inuenire pereuntes. susciture morien
& in eamcelsitudinem quosuue g&uuero sublimare. utdepa¬
uris autrubis in abi&is & dipressos peofecisse iudeatur¬

Expanded text:
ut abietem virentem, ex me fructus tuus inventus est. Quae cum ita ut abietem virentem, ex me fructus tuus inventus est. Quae cum ita sint, inquit, ut disputatio nostra perdocuit: id est, unam hanc esse viam salutis, quam cultus nostri numinis religioque patefecit: nquam sentire debueratis exordium: et uni, qui verus est, Domino, tota fide ac devotione cohaerescite: nec veritatem ejus in mendacio tenendam putetis, ut incommunicabile nomen idolis adscribatis. Sed scitote, quod non solum praeceptis, verum ipsa negotiorum voce didicistis, me unum esse, cujus sicut cultores aeterna foelicitate potiantur, ita desertores aeternis miseriis obruantur. Ego sum enim qui exaudio supplicantes, qui possum et soleo sanare contritos, dirigere contortos, foecundare steriles, invenire pereuntes, suscitare mortuos, et in eam celsitudinem, quos vegetavero, sublimare, ut de palmis aut rubis in abietes et cupressos profecisse videantur
Abbreviated transcription (Latin):
siunea memoriale eius sicutieum libani: diuersisionipa¬
mnonibus & liberationis dulcia & libertatis insignia &umoe¬
utem excultorum oncribit aruorum. quaesicut tempore
mirum quoper sultat hostis squa lore plurimȩ uestiuntur sta
insecuritus paciscultorum exerc& industrium & ubertus par
musitur & uenustus siçergo israhel cum captiuitatem tuũ pros¬
na quȩ sant promissa depulerint puldiritudo telibertatir & lue
lore deposito innouationis ornamenta percipias quo dnc tibi
bites promagnitudinesui porrȩ contingere : ptecedit in fratre
o iniuda de asspris munibus liberanoo qui lemergo iligiori
nconfer& optata quidem reduex sperata libertas tulir&iam
munebit situmendignur cui conferatur apparear suu&is
poe tritico &germinubitis quasi uenea que trans lata exue¬
po palestinam lutirfinibus occupauerat & memoriale uer¬

Expanded text:
quasi vinea, memoriale ejus sicut vinum Libani. Diversis compaquasi vinea, memoriale ejus sicut vinum Libani. Diversis comparationibus et liberationis dulcia, et libertatis insignia, et amoenitatem excultorum describit arvorum, quae sicut tempore nimirum quo persultat hostis, squalore plurimo vestiuntur, ita cum securitas pacis cultorum exercet industriam, et ubertas passim visitur et venustas. Sic ergo, Israel, cum captivitatem tuam prospera, quae sunt promissa depulerint, pulchritudo te libertatis et lapedore deposito, invocationis ornamenta percipias. Quod ne tibi dubites pro magnitudine sui posse contingere, procedit in fratre, id est, in Juda de Assyriis manibus liberando. Qualem ergo illi gloriam conferet optata quidem, sed vix sperata libertas: talis etiam te manebit, si tamen dignus cui conferatur, appareas. Vivetis quippe tritico, et germinabitis quasi vinea, quae translata ex Aegypto, Palaestinam latis finibus occupaverat, et memoriale vestr
Abbreviated transcription (Latin):
copias incitarent si salutissuue prolndȩ consulerent eiusq
rentur imperio. qui noͬminus subiecti liberalis. quamsci
num hostilium tacitis praebuere lactuntiam: adiudue en
fidentis exemplum &iam is rahelem sermo nunçmone
instituit. ut & ipse iude lic& longa seruitute correctus eu
uouonem incipiat fratris imitari. quam ille tempore ass
obsidionis ostendit merdicemus inquit ultra diinostri os
manuum nostrarum id est desinemus quue manu artifi
sfunt simulacra uenerari posiquam & fratre teste cognouimus
quia populi intuocultu permanentis misereribonus arbiter
nedeñstis huiçautem ues traeconfersionis oblatiu quid a dõnostro
seratur accipite sunabo contriciones eorum diligineos spon¬
unee quia auersus est furor meus ab eisero quasiror biraheli ger¬
mnbut qua sililium & erum petra dexeius quasi libam conuer¬
mur sedentes inumbrueius. uiuent tritico & geriminabunt᷑

Expanded text:
copias incitarent. Si saluti suae proinde consulerent, ejus copias incitarent. Si saluti suae proinde consulerent, ejus dederentur imperio, qui non minus subjectis liberalis, quam severus num hostilium taciti sprevere jactantiam. Ad Judae ergo confidentis exemplum, etiam Israelem sermo nunc monentis instituit: ut ipse videlicet longa servitute correctus, jam devotionem incipiat fratris imitari, quam ille tempore Assyriae obsidionis ostendit. Nec dicemus, inquit, ultra, dei nostri, opera manuum nostrarum. Id est, desinemus, quae manu artificum fiunt simulachra venerari, postquam et fratre teste cognovimus, quia populi in tuo cultu 474 permanentis misereri bonus arbiter non desistas. Huic autem vestrae confessionis oblatui, quid a Deo nostro referatur, accipitetanee, quia aversus est furor meus ab eis. Ero quasi ros, Israel germinabit quasi lilium. Erumpet radix ejus ut Libantentur sedentes in umbra ejus, vivent tritico, et germinabunt
Abbreviated transcription (Latin):
sicenim carmina quoꝙ sancta docuerunt ut inmolemus dõ
sacrificium laudis quia gratueisit obluta expuro corde lauds
superuitulum nouellum ngulus & cornua producentem : eloq¬
re ergouduersumte Dis rahel iniustitias tuas dñ oquarum a
saluabitnos superequm non ascendemus nec dicemus ultrad
nostri operimanuum nostrarum quiȩius quibi tȩ est misere¬
ris populi : Quod ait assur non saluabit nos deexemplo iu
uid&ur ubsumptum: nam regum narrat historia quoni
cumrãpsaces nomine duxas syrius missuregis senach
ad conpellundos ud qliȩ terrendos eos quihiera solimis clau
erant aduenissent Inter c&era quaegloriose acruperbe
srrus praedicabat adiecit: quod duomilia equorum rennach
ess& paratus educere: quorum sessa restotus iudue exerci
non possit offerre : & quudementia aduersum se tanti prin

Expanded text:
Sic enim carmina quoque sancta docuerunt, ut immolemus Deo Sic enim carmina quoque sancta docuerunt, ut immolemus Deo sacrificium laudis , quia grata ei sit oblata ex puro corde laudatio super vitulum novellum, ungulas et cornua producentem. Eloquere ergo adversum te, Israel, injustitias tuas Domino, quarum cupis 4.-- Assur non salvabit nos, super equum non ascendemus, nec dicemus ultra, dii nostri, opera manuum nostrarum: quia ejus qui in te est, misereberis populi. Quod ait, Assur non salvabit nos, de exemplo Judae videtur assumtum. Nam Regum narrat historia , quoniam cum Rapsaces nomine dux Assyrius missus regis Sennacherib, ad compellendos atque terrendos eos, qui Jerosolymis clausi fuerant, advenisset, inter caetera, quae gloriose ac superbe de Assyriis praedicabat, adjecit quod duo millia equorum Sennacherib esset paratus educere, quorum sessores totus Judae exercitus non possit offerre: et qua dementia adversum se tanti principis
Abbreviated transcription (Latin):
s& uthictum bonus dñs non propugnator illiur sed depugna¬
⁊ euister& acsi dicer& : cum beneficia nostri qui a&ernus st
ntoris aspicio mugis mugisqͣ israhelir crimen horresco
iudelio& carer ali praesidio luborarint Conuer tereistabei¬
um̃ dm̃ tuum qm̃ corriusti in imni quitate tuit eniro contee
precedit oratio. exdamuuerat quippe quoduo griauundum
muriae peccatum uuler&. sed quoniam idipsum miseranoo
us quum ex ecrando fecerat secundusaltim remediu qu e
ineri medicentur upportut: & quiu noluerunt contini e
utionis praesidia complecti subsidia penitentiae & menda¬
nis ad sumunt: siergo tefaciunt otuifra heł uel perida melio
Conuertere ad oñm dm̃tuum u quonumquam de beras
ti &illudipsum quod intuu iniquitate corrueras ex ecratus
mura moliri : Quid autem bonum sit quoo u̾tacciper& obsecru
sequens uersus ostendit: & reo demus uitulos lubiorum nos

Expanded text:
cisset, ut hic tam bonus Dominus non propugnator illius, sed depugnacisset, ut hic tam bonus Dominus non propugnator illius, sed depugnator existeret: ac si diceret: Cum beneficia nostri, qui aeternus est, rectoris aspicio, magis magisque Israelis crimen horresco, qui videlicet carere tali praesidio laborarunt. 473 Versum, quoniam corruisti in iniquitate tua. Miro contextu procedit oratio. Exclamaverat quippe, quod ad gravandum Samariae peccatum valeret, sed quoniam idipsum miserando potius quam execrando fecerat, secunda saltem remedia, quae vulneri medicentur apportat: et quia noluerunt continuae devotionis praesidia complecti, subsidia poenitentiae et emendationis assumant. Si ergo te faciunt, o tu Israel, vel pericula meliorem, convertere ad Dominum Deum tuum, a quo nunquam debueras averti: et illud ipsum quod in tua iniquitate corrueras, exsecratus, mimur amovere. Quid autem bonum sit, quod ut acciperet, obsecrabat, sequens versus ostendit, Et reddemus vitulos labiorum nostrorum.
Abbreviated transcription (Latin):
de&ur sennacherib regir collectum se&riumphis opulentium
inotusse id eo uidelic& illum praedicta inflummatione consump̃¬
im quoniam multa crudeliter egerit necauaritim eius dire
sitauerint & nuncideo uomerecogatur quid quid per iniqui
lomem concitauit añm suum: ingladio pereit. paruuli corum
iduntur & faetȩ eius discinduntur :paulo untedoxerat consu¬
no abs condituest aboculis meis Quoniumipit inter fratres diui
&eum affectum quo ista helis miser&ur ostenderat Nunc
oro as syrii internecione describtu aduersum samurium rur¬
sincunduit: quodutiquae non deuari &ute fecit. seo segrauitate
ntentiae postquum enim & pi&atem uirtitenfficridi qui super¬
m ragem quass nullo negotio consumpsifa& ostendit sicqͣ cum
mnimerse ao defensionem piorum ut guudiis eorum mug¬
rum gentium impender& ultiones maerito sumarie uidipe¬
r& quis influm atur optauit qu esuis uidelic& sceleribus affe¬

Expanded text:
videtur Sennacherib regis collectam de triumphis opulentiam videtur Sennacherib regis collectam de triumphis opulentiam denotasse: ideo videlicet illum praedicta inflammatione consumtum, quoniam multa crudeliter egerit, nec avaritiam ejus direpta satiaverint: et nunc ideo vomere cogatur, quicquid per iniquittudinem concitavit Dominum suum in gladio pereat parvuli eorum elidantur et fetae eius discindantur convertere Islatio abscondita est ab oculis meis, quoniam ipse inter fratres dividit, et eum effectum quo Israelis miseretur ostenderat; nunc vero Assyrii internecione descripta, adversum Samariam rursus incanduit. Quod utique non de varietate fecit, sed de gravitate sententiae. Postquam enim et pietatem et virtutem veri Dei, qui superbum regem, quasi nullo negotio consumsisset, ostendit, sicque eum paratum esse ad defensionem piorum, ut gaudiis eorum magnarum gentium impenderet ultiones: merito Samariae, ut disperiret, quasi inflammatus optavit, quae suis videlicet sceleribus effe
Abbreviated transcription (Latin):
fuit sensus eiusmodifuisse aliquos in quibus profanitas nons¬
lum leges sed &ium nature lura contur buuerit. ut hicaptiu¬
tefratrum cum debuerunt compati maluerunt gloriari: add¬
c&urentem uentum dñs de deserto ascendentem. & siccabit
quiassyrium sub nocteuna deleuit exercitum: non un indesq
angeli creduntur habitare quos cotidiaȩ faciem patris uis cree
cesare feruntur similitudinem ignis ad sumpserit & deserui
hoc intulerit mentionem. ut totum illud agmen adflatu potis
quum operatu quopium iuder&ur absumptum: sicenim &b
tus dauid dexerat. qui facit ungelos suos sp̃s &ministros suos
nem urentem: Hancergo nuncadustionem delocis perardores
solis in habitablibus signauit acciri.qu efontes assyrios uen¬
qͣidest regem cum exercitu acstyrpe deler& &ipsedirip
iuidedimnationes temporum non satis anxiae agdiligenter obseruas

Expanded text:
ut fiat sensus ejusmodi, fuisse aliquos, in quibus profanitas non sout fiat sensus ejusmodi, fuisse aliquos, in quibus profanitas non solum leges, sed etiam naturae jura conturbaverit, ut in captivitate fratrum quod debuerunt compati, maluerunt gloriari. Adducet urentem ventum Dominus de deserto ascendentem, et siccabit qui Assyrium sub nocte una delevit exercitum: non quod in deserto Angeli credantur habitare, quos quotidie faciem Patris visere,  nocte caesa referuntur, similitudinem ignis assumserit, et deserti ad hoc intulerit mentionem, ut totum illud agmen afflatu potius, quam operatu quopiam videretur absumtum. Sic enim et beatus David dixerat: Qui facit Angelos suos spiritus, et ministros suos ignem urentem. Hanc ergo nunc adustionem de locis per ardorem solis inhabitabilibus signavit acciri, qui fontes Assyrios venasque, id est, regem cum exercitu ac stirpe deleret. Et ipse diripiet i declinationes temporum non satis anxie ac diligenter observant,
Abbreviated transcription (Latin):
im. Cumibi deexpulsione germanorum ł &atierre
untur perid quod agrorum suorum terminor dilatatos
urent quo modo nunc inoucuntur expulsionem ftatris
P ulla consalatione lugenter quod gemina expontione
sed de totis agminibus sermo est ideo inillu multituome que¬
sos quo q  mores intellegimus fiurse unde &ulia expioron
personis ex impiorum aliu proferuntur. consequenter ergo a¬
tos illicfiurse coligimus quor germanorum constristar&
sio pluresuero quos finium delectur& extensio: seduideamus
ium &ilterum explunationir modum quitunimirum uuuls
induci. ut causis mugisquam personis uideatur aptari &necs¬
tudinis quidem uoxistu sit quum prope finem libriproph&i
tituit id estçalumitatem seexpulsi fratris dolere & uicis sin¬
nem debitum hostibus im praecari: illudautem quod quibus das
&ium uoluptatem craeauit ud parricidule crimen apicere

Expanded text:
meam. Cum ibi de expulsione germanorum laetati esse meam. Cum ibi de expulsione germanorum laetati esse dicantur, per id quod agrorum suorum terminos dilatatos putarent, quomodo nunc inducuntur, expulsionem fratris absque ulla consolatione lugentes? Quod gemina expositionesed de totis agminibus sermo est: ideo in illa multitudine diversos quoque mores intelligimus fuisse, unde et alia ex piorum personis, ex impiorum alia proferuntur. 472 Consequenter ergo aliquantos illic fuisse colligimus, quos germanorum contristaret expulsio: plures vero quos finium delectaret extensio. Sed videamus jam et alterum explanationis modum, qui ita nimirum valebit judici, ut caussis magis, quam personis videatur aptari. Et necessitudinis quidem vox ista sit, quam prope finem libri propheta constituit, id est, calamitatem se expulsi fratris dolere, et vicissitudinem debitam hostibus imprecari: illud autem, quod quibusdam etiam voluptatem creavit, ad parricidas crimen aspiceret:
Abbreviated transcription (Latin):
esubdit causam qu ȩindignationem illam mouerit. consulatio
qut abs conoituest aboculis meis quia ipre interfratrerdiui¬
thubitum & uerbu lugentis ad sumpnt. utarrii crimenau¬
n& & quun ex personu iud ȩmagis oefrutrir idestisraheli¬
tum quos incuptiututem sennacherib diocerat. quã sepro¬
u calamitate solicitidicit oculossuos adeom uduicrola¬
nuis utconiulationem recipere non uulerent quod &erex
ebus ã qͦ truculentus tristem interfratres separationẽ
coperatus in captiuitatem uidelic& oecem tribus aoregi¬
s mediae tranrferendo ubisane diligens poterit lector inqui¬
ecur hec iud et tribui qu edis cesnonem fratris lugeat
inbatur a ffectio cum supra decodem negotio prof&io
estaim indesolatione erit indie inqui  desolationir intri¬
uus israhel ostendifidem. factisunt principes iuoaquusi
smentes terminum superȩos effundam quasi uquans irã

Expanded text:
e subdit caussam, quae indignationem illam moverit. Consolatio, e subdit caussam, quae indignationem illam moverit. Consolatio, inquit, abscondita est ab oculis meis, quia ipse inter fratres dividit. Habitum et verba lugentis assumsit, ut Assyrii crimen augeret, et quasi ex persona Judae, magis de fratris, id est, Israelitarum, quos in captivitatem Sennacherib duxerat, quam de propria calamitate solliciti, dicit oculos suos adeo maduisse lachrymis, ut consolationem recipere non valerent, quod et rex superbus atque truculentus tristem inter fratres separationem esset operatus, in captivitatem videlicet decem Tribus ad regionem Mediae transferendo. Ubi sane diligens poterit lector inquirere, cur haec Judae tribui, quae discessionem fratris lugeat, adscribatur affectio, cum supra de eodem negotio prophetaEffraim in desolatione erat. In die, inquit, desolationis in tribubus Israel ostendi fidem: facti sunt principes Juda, quasi assumentes terminum: super eos effundam, quasi aquam iram