comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
terius enũge liste uarratẽnem tegu¬
lis eẽ contecta repperitur. Quia sub
cd mptibili litt̾arum uelamine si ad¬
sit quiesceret ⁊nuue s̃piritalis gracie
uirtus uinenit᷑. Denudatõ et enũ
tegularum indomo ihn. aptio est
inulitate litt̾e sensus spiritalis et
arc hanoꝵ ce lestium. Quod autem
cum grabato deponitur infirnius.
sigiuficat abͥ omine iusta ad huc car¬
ne constituto xp̃i debere cegnosci.
¶um indisset.¬
illorum ait paralitico fili duuutũ¬
tui tibi peccata tua. Quraturus ho¬
minem aparalisi diis primo pectato¬
rum uincula disso luit. ut ostend̾et
eum obnexus culparum artium dis¬
so lutone fuisse campuatum. Nes
nisi his relaxatis menbroꝵ posse recu¬
peratone sanari. Sic et illi paralitico
qui iuxta ꝓbaticam piscinam diu
motum aque frustra pste labatur
sanato aduo dicitur. Ecce sauus ftus
es iam noli peccare nedet̾ius tibi a li¬
quid contuigat: Fili inquid diuit¬
tuntur tibi pccã. Omira humilitaᷤᷤ

Expanded text:
terius Evangelistae narrationem , teguterius Evangelistae narrationem , tegulis esse contecta reperitur, quia sub contemptibili litterarum velamine si adsit, qui reseret divina, spiritalis gratiae virtus invenietur. Denudatio etenim tegularum in domo Jesu apertio est in vilitate litterae sensus spiritalis, et arcanorum coelestium. Quod autem cum grabato deponitur infirmus, significat ab homine in ista adhuc carne constituto Christum debere cognosci. Cum vidissetillorum, ait paralytico: Fili, dimittuntur tibi peccata. Curaturus hominem a paralysi Dominus primo peccatorum vincula dissolvit, ut ostenderet eum ob nexus culparum artuum dissolutione fuisse damnatum, nec nisi his relaxatis membrorum posse recuperatione sanari. Sic et illi paralytico qui juxta probaticam piscinam diu motum aquae frustra praestolabatur, sanato a Domino dicitur: Ecce sanus factus es, jam noli peccare, ne deterius tibi aliquid contingat . Fili, inquit, dimittuntur tibi peccata. O mira humilitas!
Abbreviated transcription (Latin):
titudinem temperantiam et iusticia
nuncupat.
Icum non possent oiferre euui
illi ꝑreturba iuidaueriunt tectũ
ubierat D. esiderant paraliticum xp̃o
osfere set turba uit̾posita abomini par¬
te recludunt᷑. Quia sepe anima post
int̾ũm corporis de sidiam ad dĩ resi¬
piscens. supne que grẽ remedio cipi¬
ons in nouari prisce consuetuduus
obstaculo retardatur sepe iut̾ipas o¬
ratõnis secrete dulcedines. et quasi su
aane cum duo conloquium. turba co¬
gitatonum int̾ ueniens aciem men¬
tis. Nexp̃s uideatur impedit. Et ꝙ
inter hec agendum nouutiq infi:¬
nus extius quatur be tumultuantu
remanendum. set tectum domꝰ inqͣ
xpe docet ascendendum id est sacre icͣp¬
ture sub luuitas e appetenda. Lex que
onĩ cum ꝑ saluusta die nectuq medita¬
ta. inquo eni corrigit uiuenior ui¬
am suam. incustodiend̾am inquit
sernones tuos.
T pate fãciens suminisserunt
grabatum inquo paraliticus
iacebat Pate facto tecto eger aute
descendit᷑. Et bene domo iħu iuxta al¬

Expanded text:
temperantiam et justitiam nuncupant. Et cum non possent offerre eum illi prae turba, nudaverunt tectum ubi erat. Desiderant paralyticum Christo offerre, sed turba interposita ab omni parte intercluduntur, quia saepe anima post infirmi corporis desidiam ad Deum resipiscens, supernaeque gratiae remedio cupiens innovari, priscae consuetudinis obstaculo retardatur. Saepe inter ipsas oraave cum Domino colloquium, turba cogitationum interveniens aciem mentis ne Christus videatur impedit. Et quid inter haec agendum? Non utique infimis exterius qua turbae tumultuantur remanendum, sed tectum domus in qua Christus docet ascendendum: id est, sacrae Scripturae sublimitas est appetenda, lexque Domini cum Psalmista die noctuque meditan quo enim corrigit junior viam suam? In custodiendo, inquit, sermones tuos . Et patefacientes submiserunt grabatum in quo paralyticus jacebat. Patefacto tecto, aeger antdescenditur. Et bene domus Jesu, juxta al
Abbreviated transcription (Latin):
se diuisa stare. S quomodo ꝑconcor¬
diam parue recrescunt. sic ꝑdiscordia
maxime dila buntur sergo sathanas
pugnat contrase et demon inimicus
est demoni deberet iam mundi fiuis¬
lum hominii est pax. si autem puttͣis¬
hec scribe et pharissei qmi recessio demo¬
num obediencia sit inprincipem suũ
ut homines ignorantes fraudulenta
suni latõne deludant. Quid potestis
dicere decorporum saintatib quas
dus ppetrauit. Aluit est simenbroꝵ¬
quoq debilitates et spuitualuĩ uͥtu¬
tum insĩgniti demonib ad signatis.
t cathanas consurexit niseiz¬
ip̃m dispertitus est et non pote¬
rit stare set nuem babet Hcc dices
exipoꝵ confessione nole bat intelligi
q ineum uoncredendo in regno diabo¬
liee delegissent. Quod utiq aduer¬
sum se diuisum stare noposset. E li¬
gant ergo pharisei ꝙ uo luerint. si
sathauas satanan nopotẽ eicere. ni¬
chil contra dñm qui dicerent inuemi¬
re potuerunt. si autem potem. mul

Expanded text:
divisa, perstare. Sed quomodo concordia parvae res crescunt, sic discordia maximae dilabuntur . Si ergo Satanas pugnat contra se, et daemon inimicus est daemonis, deberet jam mundi lum pax hominum est. Si autem putatis, o Scribae et Pharisaei, quod recessio daemonum obedientia sit in principem suum, ut homines ignorantes fraudulenta simulatione deludant, quid potestis dicere de corporum sanitatibus, quas Dominus perpetravit. Aliud est si membroquoque debilitates, et spiritualium virtutum insignia daemonibus assignatis. Et si Satanas consurrexerit in semetipsum, dispertitus est, et non poterit stare, sed finem habet. Hoc dicens ex ipsorum confessione volebat intelligi, quod in eum non credendo in regno diaboli esse delegissent, quod utique adversum se divisum stare non posset. Eligant ergo Pharisaei quod voluerint. Si Satanas Satanam non potest ejicere, nihil contra Dominum quod dicerent invenire potuerint. Si autem pote
Abbreviated transcription (Latin):
filium non eẽ putauit setq semorte
illuis non p̃uidit eẽ dampnandum
Uere enim de hec misterio ascłis abs¬
condito dicit app lus. Q uod nemo ꝑ¬
principum huus scli cegnouit. Sieĩ
crgnosiussent iiquam dum glorie
manifestat qui ait. Peccatori at̾
dixit deus. Quare tu uarras iusticias
cantem audit sequat᷑ elrantem. In¬
ꝓbus enum magister. est diabo lus qͥ
falsaueris sepe ꝑmiscet ut spe uerita¬
tis testimonium fraudis obterat.
t diluculo ualde surgens egresso
abut indesertum lc̾cum ibiq
manebat. Ineccasu solis mors expͥ¬
mitur saluatoris. quare non di lucu¬
lo redennte resurrectõ eius indicet᷑
suiꝯ manifesta lu ce abut iidesert
gencium ibiq insiuis fidelib orabat

Expanded text:
Filium non esse putavit, sed quia se morte illius non praevidit esse damnandum. Vere enim de hoc mysterio a saeculis abscondito dicit Apostolus: Quod nemo principum hujus saeculi cognovit; si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae manifestat, qui ait: Peccatori autem dixit Deus: Quare tu enarras justitias cantem audit, sequatur errantem. Improbus autem magister est diabolus, qui falsa veris saepe permiscet, ut specie veritatis testimonium fraudis obtexat.Et diluculo valde surgens, egressus abiit in deserum locum, etc. Si occasui solis mors exprimitur Salvatoris, quare non diluculo redeunte resurrectio ejus indicetur? Cujus manifestata luce abiit in desertum gentium, ibique in suis fidelibus o
Abbreviated transcription (Latin):
cum cccidisset sol asferebant ad
eum omnes male habentes et d̾mo¬
nium habendes et erat ominis cuu¬
tas congregata adianuam et cu¬
rauit multos qui uexabant uari¬
passiouem mortem que signific¬
at illius quidixit quam du ĩmũ¬
do sum lux sum mundi. et sole oc
cidente plures demoniaci quã an¬
te plures sauant egroti. Quia qͥ
temporalit incarne uiuens pau¬
cos iuideorum decuit. calcato reg¬
no mortis onũb porbem gentib
fidei salutiq dona transmisit. Cuiꝰ
muinistris quasi uite lucis que p̃co¬
nibus psalmista cauit. Item fa¬
cite eis qui ascendit suꝑ cecasum.
suꝑ eccasum quippediis ascendit.
qui unde inpassione occubuit.
inde maiorem suam głam resur¬
gendo manifestaiit.

Expanded text:
cum occidisset sol, afferebant ad eum omnes male habentes et demonia habentes, et erat omnis ciuitas congregata ad ianuam. et curauit multos qui uexabantur uaripassionem mortemque significat illius qui dixit: Quandiu in mundo sum, lux sum mundi. Et sole occidente, plures daemoniaci quam ante, plures sanantur aegroti: quia qui temporaliter in carne vivens, paucos Judaeorum docuit, calcato regno mortis, omnibus per orbem gentibus fidei salutisque dona transmisit. Cujus ministris quasi vitae lucisque praeconibus Psalmista canit: Iter facite ei qui ascendit super occasum . Super occasum quippe Dominus ascendit, qui unde in passione occubuit, inde majorem suam gloriam resurgendo manifestavit.
Abbreviated transcription (Latin):
tutem oratõnis exitabat.
rat predicans insinagogis eorui
et inoni gali lea demonia eiciens
Dł ac pdicatone quam dicit eum ha¬
buisse monĩ galilea indelligit etiam
ẜmo ille habitus inmonte. cuiꝰ come¬
moratõnem facit matheꝰ namq mar¬
chus ita sequit᷑.
t uenit ad eum le prosus depcans
dato talia connectit ut ip̃e intelliga¬
tur quemenat heꝰ commemorat tue
ee mundatum quando post illum si¬
monem dus demonte descendit. Sie
enum ait matheꝰ. Cum aut descendi¬
sset demonte. secute sunt enm turbe

Expanded text:
orationis excitabat. Et erat praedicans in synagogis eorum et omni Galilaea, et daemonia ejiciens. In hac praedicatione quam dicit eum habuisse in omni Galilaea intelligitur etiam sermo ille habitus in monte, cujus commemorationem facit Matthaeus. Namque Marcus ita sequitur: Et venit ad eum leprosus deprecans dato talia connectit, ut ipse intelligatur, quem Matthaeus commemorat tunc esse mundatum, quando post illum sermonem Dominus de monte descendit. Sic enim ait Matthaeus: Cum autem descendisset de monte, secutae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
mami euis. Inenuange lio luce scͥp¬
tum est. quia rogauerunt illum ꝓ
ea et stans suꝑ illam imperainit fe¬
bri. Modo enim saluator regatus
muodo ultra curat egrotos. Ostendens
se contrauitoꝵ queq passiones et p̃¬
cibus semꝑ ad nuere ficelium ⁊ ea¬

Expanded text:
am febris. In Evangelio Lucae scriptum est quia rogaverunt cum pro illa, et stans super illam imperavit febri. Modo enim Salvator rogatur, modo ultro curat aegrotos, ostendens se contra vitiorum quoque passiones et precibus sem
Abbreviated transcription (Latin):
itapoi̾tum est. niiquid possunt
filii sponsi lugere. quam du cum
illi est sponsꝰ. St ponsus ergo xp̃e. spõ¬
sa ecca est. Dequo scõ spiritaliq cõ¬
mbio apłi sunt creati. qui lugere
acieinare possunt. quam sponsu
uit halamo uident et sciuunt spon¬
sum eẽ cumsponsa. Quando uero
trasierunt nuptie passionis ac resurꝰ¬
tonis tempꝰ aduenerit tunc spon¬
si filu ieuinabunt. Iuxta legis aut
tropologie sciendum quod quam diu
sponsꝰ nobiscum est et in leticia su

Expanded text:
ita positum est: Nunquid possunt filii sponsi lugere, quandiu cum illis est sponsus ? Sponsus ergo Christus, sponsa Ecclesia est. De quo sancto et spirituali connubio apostoli sunt creati. Qui lugere ac jejunare non possunt, quandiu sponsum in thalamo vident, et sciunt sponsum esse cum sponsa. Quando vero transierint nuptiae et passionis ac resurrectionis tempus advenerit, tunc sponsi filii jejunabunt. Juxta leges autem tropologiae sciendum quod quandiu sponsus nobiscum est et in laetitia
Abbreviated transcription (Latin):
uitatem domininece admirant᷑ doct¬
ne atq ad inquisitonem eorum que ai
audierant ꝑ ea que uiderant exitant
Quia uinurum ad hoc fiebant signa
que uł ip̃e diis ui ad sumpto homine
faciebat uł discipulis facere dedit. Ut
ꝑ hec euuangelio regni dei ꝙ p̃dicaba¬
tur cercius crederetur. Uum hii qui ce¬
lestia t̾rigenis gandia futura ꝓmute¬
baut ce lestia int̾ris ac diuina opa mõ¬
strabant. Uerum discipuli ut puri ho¬
mines donande duo cuncta gerebaut
At diis ip̃e singularis institute poten¬
cia et sanitates acmiracula opabat᷑
ut que apre audiebat loquebatur i
uupido. Nam et prius teste enuan¬
gelio erat decens eos quasi potestate
rabens et non sicut scribe et minc tur¬
ba a testante impotestate nuperat
spiritibus iinundis et obediunt ei.
et ꝓtiuo egredientes desinagoga
uenerunt indomum simonis

Expanded text:
e admirantur doctrinae, atque ad inquisitionem eorum quae audierant per ea quae viderant excitantur. Quia nimirum ad hoc fiebant signa quae vel ipse Dominus in assumpto homine faciebat, vel discipulis facere dedit, ut per haec Evangelio regni Dei, quod praedicabatur, certius crederetur, dum hi qui coelestia terrigenis gaudia futura promittebant, coelestia in terris ac divina opera monstrabant. Verum discipuli ut puri homines donante Domino cuncta gerebant. At Dominus ipse singularis virtute potentiae et sanitates ac miracula operabatur, et quae a Patre audiebat, loquebatur in mundo. Nam et prius teste Evangelio erat docens eos quasi potestatem habens, et non sicut scribae . Et nunc, turba attestante, in potestate imperat spiritibus immundis, et obediunt ei . Et protinus egredientes de synagoga, venerunt in domum Simonis
Abbreviated transcription (Latin):
quo modo tunc aperirentur dño
celi. Quicum homo fieret et habi¬
taret nobiscum int̾ra celum ꝑit̾
diua potencia continebat et t̾ra¬
sedet hoc uox pat̾na decelis intonuit
tues filuis mens dilectus inte con¬
placuit. Non ipe filius ꝙ uescie rt̃
decetur. set nobis quid credere de bea

Expanded text:
quomodo tunc aperirentur Domino quomodo tunc aperirentur Domino coeli, qui cum homo fieret et habitaret nobiscum in terra, coelum pariter divina potentia continebat et terSed et hoc quod vox paterna de coelis innotuit: Tu es Filius meus dilectus, in te coplacui, non ipse Filius quod nesciebat docetur, sed nobis quod cre
Abbreviated transcription (Latin):
riam eius głiam quasi uiugeniti
apetre pleinim gre et ueritatis.
Mauet autem nullo sp̃c non exeo
tantum tempore quo baptizatus
est in iordane. set ex illo pecius quo
uintero conceptus est nrginali.
Nan quod in baptizatum descen¬
dere uisus ẽ spẽ. signu erat confe¬
rende nobis inbaptismo gre̾ spualis
quibꝰ in remissionem pccorum exqͦ
aqua et spii regeneratis amplior eiꝰ
ep̃i solet᷑ celitus dari. Sicut hoc ꝙ a
los urĩ utiq grã factum ẽ quibꝰ ꝑ la¬
uacrum iuide regeneratricis ianua
panditur regni celestis que pͤcanti¬
bus quondam ꝓtoplaustis acparadi¬
so eiectis. Toto generi humano inter¬
positis cherubii et flamineo gladio
clausa est. extinguitur nanique hec
flamnia cuique fidelium cum aqͥs
uitalib tinguitur. reconciliatur:
angelicis spuitib cum ad pacem sui
redierit creatoris. Ad̾o et siꝑcepta fi¬
dei sacramenta puro corde et corpe
seruauerit. mox so lutus carne regi¬
na possit intrare celestia. Alioqͥu

Expanded text:
riam ejus, gloriam quasi Unigeniti a Patre, plenum gratiae et veritatis . Manet autem in illo Spiritus, non ex eo tantum tempore quo baptizatus est in Jordane, sed ex illo potius quo in utero conceptus est virginali. Nam quod in baptizatum descendere visus est Spiritus, signum erat conferendae nobis in baptismo gratiae spiritualis, quibus in remissionem peccatorum ex aqua et Spiritu regeneratis amplior ejusepiscopi solet coelitus dari. Sicut etiam honostri utique gratia factum est, quibus per lavacrum undae regeneratricis janua panditur regni coelestis, quae, peccantibus quondam protoplastis ac paradiso ejectis, toti generi humano interpositis cherubim et flammeo gladio clausa est. Exstinguitur namque haec flamma cuique fidelium, cum aquis vitalibus tingitur. Reconciliatur angelicis spiritibus, cum ad pacem sui redierit Creatoris, adeo ut si percepta fidei sacramenta puro corde et corpore servaverit, mox solutus carne regna possit intrare coelestia. Alioqui
Abbreviated transcription (Latin):
uiuis tantum auni inquo ⁊ passꝰ
est pꝰcarc̾em io hannes istoriam te¬
yisse. p̃t̾missio itaq annos cuius ac¬
ta atribus exposita fuant suꝑioris
temporis antequam cluderetur io¬
hannes incarcerem gesta narrauit
sicut manifestum ee potit: Hisqui
euange lioꝵ diligent̾ quatuor uo¬
lumina legerunt quesres ⁊ disso¬
nanciam que uide batur ioauuis
eẽ cum ceteris tollit. Cum ergo di¬
xisset marcus qr ueuit ihus inga¬
lileam. p̃dicans enange liu reg¬
ni dei s̾uĩxit et ait. Et dicens qu
impletum est tempꝰ et appinqͣ bit
regnũ dei penitemini et credite eu¬
uange lio.
mꝑletum est tempꝰ inquit. illd̾

Expanded text:
ius tantum anni in quo et passus est, post carcerem Joannis, historiam texisse. Praetermisso itaque anno cujus acta a tribus exposita fuerant, superioris temporis, antequam clauderetur Joannes in carcere, gesta narravit, sicut manifestum esse poterit iis qui Evangeliorum diligenter quatuor volumina legerint. Quae res et dissonantiam quae videbatur Joannis esse cum caeteris tollit. Cum ergo dixisset Marcus quod venit Jesus in Galilaeam praedicans Evangelium regni Dei, subjunxit et ait: Et dicens: Quoniam impletum est tempus, et appropinquavit regnum Dei. Poenitemini, et credite Evangelio. Impletum est t
Abbreviated transcription (Latin):
tuam. Sciet deus est uxta psalmistã
qui quantum distat oriens abecuasu
elongabit anobis iquitates nr̃as et
filius homuns potestatem habet in
t̾ra dimitendi pccã. Ergo idem ⁊ ipe
deus et filus hominis est. Ut et homo
tatis sue fragilitatem ꝓpctõrib mori.
Spiritalit autem degrabato surgere
ẽ amimam se acarnalib desiderus ubi
egra iacebat abstrah̾e. grabatum ue¬
ro tollere est. Ipsam quoq carnem p
continencie freua correptam spe cele¬
stium pmioriun ade licus segregare te¬
rrenis. Sub lato autem grabato domii
ue ad paradisum redie est: Hec ⁊ eiũ
nera est domus urã que hominem pri¬
ma suscepit. Noniure amussa set
fraude tamdem restituta penni qui
frandulento hosti nichil debuit. alit̾
sauꝯ qui languerat donuimi reportat
grabatum cum amma remissione ac¬
cepta pcc̾orum ad iuternam graba
niam unde iterum iuste feriatur ad¬

Expanded text:
tc. Si et Deus est juxta Psalmistam, qui quantum distat Oriens ab Occasu elongavit a nobis iniquitates nostras, et Filius hominis potestatem habet in terra dimittendi peccata, ergo idem ipse et Deus, et filius hominis est, ut et homo tatis suae fragilitatem pro peccatoribus mori Spiritualiter autem de grabato surgere est animam se a carnalibus desideriis ubi aegra jacebat abstrahere. Grabatum vero tollere est ipsam quoque carnem per continentiae frena correptam, spe coelestium praemiorum a deliciis segregare terrenis. Sublato autem grabato domum ire, ad paradisum redire est. Haec etenim vera est domus nostra, quae hominem prima suscepit, non jure amissa, sed fraude, tandem restituta per eum qui fraudulento hosti nihil debuit. Aliter sanus qui languerat domum reportat grabatum, cum anima, remissione accepta peccatorum, ad internam sui niam unde iterum juste feriatur ad
Abbreviated transcription (Latin):
quam au̾t uenit plenitudo te¬
poris misit deus filium suũ sc̃m
exniu liere factum sb̾ lege ut eos qui
sb̾ lege erant redimeret. Ergo im¬
pletasunt tempora penitemini.
qui oliui est ut hoc clamatur. Et uti¬
nam aliquando audiatur. Qũi ĩ¬
te bonorum opum m̾itum ad dux
ad ficeni. set sides ucipit ut bona op
consequautur. Et pret̾iens secus
mare galilee. uidit symonem et

Expanded text:
enitudo temporis, misit Deus Filium suum factum ex muliere factum sub lege, ut eos qui sub lege erant redimeret . Ergo impleta sunt tempora, poenitemini. Quam olim est quod hoc clamatur, et utinam aliquando audiatur: Quoniam imte bonorum operum meritum adduxit ad fidem, sed fides incipit, ut bona opera consequantur. Et praeteriens secus mare Galilaeae, vidit Simonem et
Abbreviated transcription (Latin):
Quam miranda diuine potencie utꝰ¬
ubi. Nulla temporis init̾uenien¬
te morula. uissa ii saluatoris salus
festina comitatur merito qui ad fu¬
erant dampnatis blasphenne iacu¬
lis. ad laudem tante maiestatis stu¬
penda corda conuertunt.

Expanded text:
Quam miranda divinae potentiae vubi nulla temporis interveniente morula, jussa Salvatoris salus festina comitatur. Merito qui adfuerant damnationis blasphemiae jaculis, ad laudem tantae majestatis stupentia corda convertunt.
Abbreviated transcription (Latin):
de celis tues filus meus dilectus inte
complacui.
isterium triuitatis in baptis¬
mate demonstratur dns bap
p̃bentis auditur. Aperiunt᷑ aũt ce li
nõ reseratone elementoꝵ. s spiritali¬
bus ecculis quib ehiezrechiel iprin¬
cipio uoluminis sii aptos eos eẽ com
memorat. Sedit quoq columba sr̃
caput ihu uequis putaret nccem
patris ad iohaunem factam nõ ad
dũm. Pulchre aut cum dixisset et
spin tam quĩ columbam descendẽter
ad didit et manentem imp̃o. Hec
et enim mediatori dei et hominum
donumẽ. spale con latum. ut imp les
ens ad iusignia institutum et mi¬
racula facienda aliquando grã spẽ
confertur. Aliquando tollitur. Qui¬
bus tamen ad opatõnem pietatis
et iusticie ad amorem dei et ꝓximi
conseruandum. Nunqͣm graciͣ
dicente eis dũo. uos autem cognos¬
cetis eum quia aput uos mane bit
et inuobis erit. uerum sp̃alit ĩdnõ
manet spc̃ semꝑ. Nonquo modo

Expanded text:
 est Filius meus dilectus, in quo mihi complacui. Mysterium Trinitatis in baptismate demonstratur: Dominusperhibentis auditur. Aperiuntur autem coeli non reseratione elementorum, sed spiritualibus oculis; quibus et Ezechiel in principio memorat. Sedit quoque columba super caput Jesu, ne quis putaret vocem Patris ad Joannem factam, non ad Dominum. Pulchre autem cum dixisset: Et Spiritum tanquam columbam descendentem, addidit, et manentem in ipso. Hoc etenim Mediatori Dei et hominum donum est speciale collatum, ut implens ejus ad insignia virtutum et miracula facienda aliquando gratia Spiritus confertur, aliquando tollitur. Quibus tamen ad operationem pietatis et justitiae, ad amorem Dei et proximi conservandum, nunquam gratia dicente eis Domino: Vos autem cognoscetis eum quia apud vos manebit, et in vobis erit . Verum specialiter in Domino manet
Abbreviated transcription (Latin):
ustere ueitis inditine. aliud luxurie
tudinis. congruum est ut non de lici¬
asciborum set necessitatem huma¬
ne carius expleret. pot̾ habitus et uic¬
tus eius psĩgnificatõnem etiam qͣli¬
tatem it̾ ne conu̾satonis eius non
ĩ conuenient̾ exprimere: Namq
austerioribꝰ nte batur idumentis
sicut etiam duis in laudib eius ꝓtes¬
tatus est dicens ad iudeos. Quid exis
nutis blandimentis fouit. s iugore
aspe in uectionis increpauit dicem. Ee¬
niima iuparum quis uob̾ demon
strauit sugere auentura ira.zona¬
pelliciam habebat ccͣ lum bos suos
qui carnem suam crucifixit cum i
tre edebat. qr dulce quidem sapie bat
trabis p̾dicato eius. existimante ppło
Et cegitantib om̃ib incordibꝰ suis

Expanded text:
usterae vestis indicium est: alterum luxuriae tudinis congruum est, ut non delicias ciborum, sed necessitatem humanae carnis expleret. Potest habitus et victus ejus per significationem, etiam qualitatem internae conversationis ejus non inconvenienter exprimere. Namque austerioribus utebatur indumentis, sicut etiam Dominus in laudibus ejus protestatus est dicens ad Judaeos: Quid existn blandimentis fovit, sed vigore asperae invectionis increpavit dicens: Genistravit fugere a futura ira? Zonam habebat circa lumbos suos, quia carnem suam crucifixit cum vitre edebat, quia dulce quidem sapiebat turbis praedicatio ejus, existimante populo et cogitantibus omnibus in cordibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
auditur. Qui etiam indeserto cla¬
mat. quia dere licte destituteq ui¬
dee so lacium redemptõnis ad mĩ¬
ciat. Quid autẽ clamaret apit᷑
cum sõditur. Parate uiam diu rͦ¬
tas facite semitas ei. oniis qui fidẽ
rectam et bona oꝑa p̾dicat quid ali¬
ud qm uenienti duo ad corda audi¬
encium uiam paratur. ut hec ius
grã penetrat. et lumen uentatis
illustrat ut rectas do iemitas faciat
dumundas in animo cegitatones ꝑ
catonis format. Sane notandum
ꝙ ex testimonus ꝓpheticis qu e posu¬
it martꝰ unũ solum modo iisaia
a liud uero inuenit᷑ iumalachia.
Nec tamen falli aut fallere puta¬
dus est euuange lista qui hoc scrip¬
tum dicat inisaya. ꝙ isaias nõ scͥp¬
serit. S et potiꝰ intellegendũ qr ce si
non hec uba que dena lac hia posu¬
it inueniuntur iuisaia. sensus tu
eoꝵ inuenitur misaia et innõnull
locis aluis. et manifestis ꝙ u in eo
sb̾unxit ip̃e hic. uox e lauiautis inde¬
serto parate uiam diũ rectas facite se¬

Expanded text:
at, qui etiam in deserto clamat, quia derelictae ac destitutae Judaeae solatium redemptionis annuntiat . Quid autem clamaret, aperitur cum subditur: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Omnis qui fidem rectam et bona opera praedicat, quid aliud quam venienti Domino ad corda audientium viam parat? Ut haec vis gratiae penetret, ut lumen veritatis illustret, et rectas Deo semitas faciat, dum mundas in animo cogitationes per cationis format? Sane notandum quod ex testimoniis propheticis quae posuit Marcus, unum solummodo in Isaia, alterum vero invenitur in Malachia. Nec tamen falli aut fallere putandus est evangelista, qui hoc scriptum dicat in Isaia quod Isaias non scripserit, sed potius intelligendum quod etsi non haec verba quae de Malachia posuit inveniuntur in Isaia, sensus tamen eorum invenitur in Isaia, et in nonnullis locis aliis, et manifestius in eo Vox clamantis in deserto: Parate viam Domini, rectas facite se
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ad dies ꝑtinet securius ad uersa fe¬
riant. Quod nectis figure congru¬
it. semꝑ ambulautib inlege diĩ.
Ad sit toto orbe aduersarius quiit
urm tamptando impedire uonces¬
sat. Et erat q cum bestiis et angłi
nuustrabant illi. Ut bestias comine¬
moratur ut homo. s ministio utit᷑
angelico ut deus. Et nos cum hemo
scẽ conu̾satonis bestiales homimi
mores inpolluta mente to leraniꝰ
Mist̾ium ange loꝵ merenur aqui¬
bis corpore ab so luti ad et̾nia incelis
gandia trausferiuit᷑. Postqm aut
traditus est iohes uenit ihũs iuga¬
lileam p̾dicans enuagliui regnid̾i
et c̃. ic hanne tradito recte ucipit
ip̾e p̾dicare. desinente lege. conse qñ¬
ter oritur enuangelium. Si auter

Expanded text:
quod ad dies pertinet, seu nos adversa feriant quod noctis figurae congruit, semper ambulantibus in lege Domini adsit toto orbe adversarius, qui iter nostrum tentando impedire non cessat. Eratque cum bestiis, et angeli ministrabant illi. Inter bestias commoratur ut homo, sed ministerio utitur angelico ut Deus. Et nos cum in eremo sanctae conversationis bestiales hominum mores impolluta mente toleramus, ministerium angelorum meremur, a quibus corpore absoluti ad aeterna in coelis gaudia transferamur. Postquam autem traditus est Joannes, venit Jesus in Gali. Joanne tradito, recte ipse incipit praedicare: desinente Lege, consequenter oritur Evangelium. Si autem
Abbreviated transcription (Latin):
aiohamie. Eriplicem obcausamͥ
saluator. a bioanne accepit baptis¬
mum. Primo ut quia homonatꝰ
erat omnẽ iusticiam et humilitatẽ
legis impleret. Secundo ut baptis¬
mate suo iohamus baptisma con¬
ꝑleret. Tertõ ut iordanis aquani:
scificans ꝑdescentõnem columbe

Expanded text:
lis, etc. Triplicem ob causam Salvator a Joanne accepit baptismum. Primo, ut, quia homo natus erat, omnem justitiam et humilitatem legis impleret. Secundo, ut baptismate suo Joannis baptisma comprobaret. Tertio, ut Jordanis aquam sanctificans, per descensionem columbae
Abbreviated transcription (Latin):
nstat qui unigenitus filius u̾bum
patris uocatur. io hanne ad testante
qui ait: Inprincipio erat u̾bũ. et u̾¬
bum erat apud din. et deus erat uer¬
bum. Et exip̃a uĩa locutõne cogno¬
scimꝰ.qr prius uox sonat. ut ubin
post modum possit audiri. Io han¬
ne ergo uox aꝓph̃a uocatur quia

Expanded text:
citis quia unigenitus Filius Verbum Patris vocatur, Joanne attestante, qui ait: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, et ex ipsa vestra locutione cognoscitis, quia prius vox sonat, ut verbum postmodum possit audiri. Joannes er
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ celorum: Hominuis itaq
est humãntꝰ nasci.d̾i uero regni
ce lestis introitum penitentib p̃di¬
care. Et ideo mathens recte filui
daind nncupat quem icarne ue¬
metem asseuerat. Decte martꝰ
filium dei quen inprima uolu¬
minis sui fronte auctorem enuã¬
gelii et sponsorem regni designat
eti. Ubi notandũ ꝙ. enuãgeliste
sci qui dispensatonem nobis dñice
incarnatonis scͥptam re linquere
nno quidem spn accensi ad osfici¬
um scrͥbendi accesserunt set diu̾¬
sum narratõnis sue pͥmordium
s̃ inguli diu̾sum statuere termimĩ¬
.Matheus namq anatiuitate do¬

Expanded text:
regnum coelorum ? Hominis itaque est humanitus nasci, Dei vero, regni coelestis introitum poenitentibus praedicare. Et ideo Matthaeus recte Filium David nuncupat, quem in carne venientem asseverat. Recte Marcus Filium Dei, quem in prima voluminis sui fronte auctorem Evangelii et sponsorem regni designat aeterni. Ubi notandum quod Evangelistae sancti, qui dispensationem nobis dominicae incarnationis scriptam reliquere, uno quidem spiritu accensi ad officium scribendi accesserunt, sed diversum narrationis suae primordium singuli, diversum statuere terminum. Matthaeus namque, a nativitate do
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i. In melle et enu dulce.o. in lexꝰ¬
tis est. a later uo latus set cito decidu¬
us. Et p̾dicabat dicens. uenit fortor
me post me cuius non suin dignus¬
amentorum eius. Mos aput uet̾es
fuit. ut siquis eam que sibi compece¬
ret accipe uxorem uollet. Ille ei cal¬
ciamentum solueret. qui ad hanc spõ¬
sus uire ꝓpinquitatis ueniret. Quid
sponsus apparuit de quo et isdem iohi¬
nes dicit qui ht̃ sponsam sponsus eit
iam eiuus calciamenti deninciat ac
si aꝑtedicat. Ego redemptoris uesti¬
gia denudare non naleo. qui sponsi
nomen mc hi imeritꝰ non usur po
Q uod tamen intellegi et alit̾ potest
Quis enu nesciat ꝙ calciamenta
er mortuis anima libus fiant. In car¬
natus u̾o dñs ueuiens. Quasi calcia¬
tus apparuit qr indiuinitate sua m¬
orticinam ure corruptonis assump¬
sit. Set huius incarnatõnis assump¬
trare non sufficit. In uestigari eniz
Qulla tenus potest quo modo incor¬
poratur uerbum quomodo sumuiꝰ
et uiuificator spiis iutra uterũ ma¬

Expanded text:
i. In melle etenim dulcedo, in locustis est alacer volatus, sed cito deciduus. Et praedicabat dicens: Veniet fortiorS. 27.-- Cujus non sum dignusamenti. Mos apud veteres fuit, ut si quis eam quae sibi competeret, accipere uxorem nollet, ille ei calceamentum solveret, qui ad hanc sponsus jure propinquitatis veniret. Quid e Ecclesiae sponsus apparuit? De quo et idem Joannes dicit: Qui habet sponsam, sponsus est giam ejus calceamenti denuntiat. Ac si aperte dicat: Ego Redemptoris vestigia denudare non valeo, quia sponsi nomen mihi immeritus non usurpo. Quod tamen intelligi et aliter potest. Quis enim nesciat quod calceamenta ex mortuis animalibus fiant? Incarnatus vero Dominus veniens quasi calceatus apparuit, qui in divinitate sua morticina nostrae corruptionis assumpsit. Sed hujus incarnationis mytrare non sufficit. Investigari enim nullatenus potest quomodo corporatur Verbum, quomodo summus et vivificator Spiritus intra uterum ma
Abbreviated transcription (Latin):
ille uero baptizauit nos sp̃u sancto
onquidam ad huc iohanues
dñm manifeste diñ aut dei eẽ
silium. s tantum uirum se for¬
torem p̃dicat. Non enĩ rudes ad huc
auditores tanti capie bant archana:
sacramenti ꝙ. filus dei et̾mis homine
assumpto ex uirgine denuo natus es¬
set in mundum. ꝙ et paulatim per
agnitõnem glirificare humanit᷑tis
introducendi erant. ad fide in diuine
et̾utatis. Quibus tamen quasi la¬
tent̾ quodani modo ac uelato ẜince̾
diũ huncesseuerum declarat dum eñ
spñ scõ laptizaturum eẽ confirmat
Cui enĩ dubium. nullũ posse alium
gram̃ scĩ spiis uisi diu dare. Bempore
aut ꝓcetente cum capatores iam ad
intelligendum eosdem suos uideret
aditores et iam filuĩ dei illum apte¬
predicanti dicens set qui misit me
baptizare uiaqua ille mic hi dixit
suꝑ quem uideris sp̃m descentem et

Expanded text:
tizabit vos Spiritu sancto. Non quidem adhuc Joannes Dominum manifeste Deum aut Dei esse Filium, sed tantum virum se fortiorem praedicat. Non enim rudes adhuc auditores tanti capiebant arcana sacramenti, quod Filius Dei aeternus homine assumpto ex Virgine denuo natus esset in mundo, sed paulatim, per agnitionem glorificatae humanitatis, introducendi erant ad fidem divinae aeternitatis. Quibus tamen quasi latenter quodam modo ac velato sermone Deum hunc esse verum declarat, dum eum Spiritu sancto baptizaturum esse confirmat. Cui enim dubium, nullum posse alium gratiam sancti Spiritus, nisi Deum dare? Tempore autem procedente cum capaciores jam ad intelligendum eosdem suos videret auditores, etiam Filium Dei illum apepraedicavit, dicens: Sed qui misit me baptizare in aqua, ille mihi dixit: Super quem videris
Abbreviated transcription (Latin):
mento dei remaneret. Ecce mitto
tis iuxta heresim origenis. s osfĩcii:
diguitate. Angelus eĩg̾te latine
mincuis dicitur quo nomine recte
appellari potuit homo ille qui fuit
musus ado intestimoniu ꝑhiberet
de lumine. Et uenientem incarne
diui mundo nnciaret. Nec mi¬
randum nustice augłmi nominari
eum quo uit̾ natos nuilieruz ma¬
ior nemo surͤxit. cui constet om̃s
qui acer totii gradu rte funginitꝰ
ꝯbouu angeli andi officium auge¬
sos posie nccari. dicente ꝓpħa. Labi¬
i sac̾dotis custodiunt sciam. et le

Expanded text:
mento Dei remaneret. Ecce mitto mento Dei remaneret. Ecce mitto te juxta haeresim Origenis, sed officii dignitate. Angelus enim Graece, Latine nuntius dicitur. Quo nomine recte appellari potuit homo ille qui fuit missus a Deo ut testimonium perhiberet de lumine , et venientem in carne Dominum mundo nuntiaret. Nec mirandum mystice Angelum nominari eum quo inter natos mulierum major nemo surrexit , cum constet omnes qui sacerdotii gradu rite funguntur ob evangelizandi officium angelos posse vocari, dicente propheta: Labia sacerdotis cus
Abbreviated transcription (Latin):
gentibus porbeni Lucas ananui¬
tate p̾cursoris iuchoans. euuange¬
lium t̾minauit in ascentene du̾ca
cum redeuntes discipuli hierosoli¬
ma aduentum sc̃i spũs diuinis in
laudibꝰ expͤtant. Iohes abet̾nt̾te
u̾bi dei ꝑ quod omia fcãsunt princi¬
pium sumens. Et ip̃e ad tempus us¬
q diũce resurrectõnis enu ãgelizan¬
do ꝑtingit. Script᷑us igitur euu ãge¬
lium marcus. congruie primo omi¬
ui pouit testimonia ppharum qͥ¬
bus hoc futurum iam olim p̾cinebãt
Ut eo cinctis uera ac sine scrupulo
dubietatis suscipienda que scriberet
itimaret. Quo hec apphetis spũ
scõ iupletis antea p̾scita ac p̾dicta eẽ
monstraret. sinulq uno eodemq e
uuangelis sui principio et iudeos
qui legem et ꝓphetas susceꝑant ad
suscipienda etiam enuangelii sac
quoq legis et ꝓphetarum suscipien¬
dam uenerandam q ꝓuocat. Re
si qui iuxta heticos aut netus solu¬
modo testamentu aut solum mo¬
do nouum suscepisse alienus a testͣ¬

Expanded text:
gentibus per orbem. Lucas, a nativitate praecursoris inchoans Evangelium terminavit in ascensione dominica, cum redeuntes discipuli Jerosolymam adventum sancti Spiritus divinis in laudibus exspectabant. Joannes, ab aeternitate verbi Dei, per quod omnia facta sunt, principium sumens, et ipse ad tempus usque dominicae resurrectionis evangelizando pertingit. Scripturus ergo Evangelium Marcus, congrue primo omnium ponit testimonia prophetarum quibus hoc futurum jam olim praecinebant. Ut eo cunctis vera ac sine scrupulo dubietatis suscipienda quae scriberet intimaret, quo haec a prophetis sancto Spiritu impletis antea praescita ac praedicta esse monstraret, simulque uno eodemque Evangelii sui principio et Judaeos qui legem ac prophetas susceperant, ad suscipienda etiam Evangelii sacraquoque legis et prophetarum suscipiendam venerandamque provocat, ne si qui juxta haereticos aut Vetus solummodo Testamentum, aut solummodo Novum suscepisset, alienus a testa
Abbreviated transcription (Latin):
dei ũcut scriptum est mesaya
ꝓp ħa. Conterendum hoc enũ¬
gelu marci principium. prin¬
cipio mathei quoait: Liberge
enuangelista filium hominis eum
secundꝰ filui dei nominat. ut ami¬
noribus panlatu ad maiora sensꝰ¬
erat generatonem descripturus a
filio hominis cepit. Uauid uide¬
licet siue habrae dequorum stirpe
ib̾stanci am carnis assumpsit. Apte
hus qui librum suum ab untõ enã¬
ge lice p̾dicatõnis inchoabat filiu
erat nature depgenie patarc haru
siue regum ueritatem carnis susci¬
pere. et diuine fuit potencie enuã¬

Expanded text:
tc. Sicut scriptum est in Isaia propheta. Conferendum hoc Evangelii Marci principium principio Matthaei, quo ait: Liber geevangelista Filium hominis eum, secundus Filium Dei nominat, ut a minoribus paulatim ad majora senserat generationem descripturus a Filio hominis coepit, David videlicet sive Abrahae, de quorum stirpe substantiam carnis assumpsit. Apte is qui librum suum ab initio Evangelicae praedicationis inchoabat Filium erat naturae de progenie patriarcharum, sive regum, veritatem carnis suscipere, et divinae fuit poten
Abbreviated transcription (Latin):
erit uel uentorum frigore uł mu¬
uis uł ardore siccitatis uł etiam
exitis honunu siue animalium
de suꝑ ingrauiscente atq ip̃o udi¬
ce papta iudicia. umi sue ire mu¬
nitante. Nichil omino decorrep¬
tone morum qua uidice placet
placamq in pendentem enadat
inquirunt. s tantu seduli ꝑtrac¬
tant qua arte ꝑuersa que extius
ꝓpt̾ pccã de seruiunt aut eutent
aut suꝑent. Sedit aut ꝓpls inpla
domoꝰ dei hoc est circa atrium sa¬
c̾dotum. Quod ip̃ã domo dei un¬
diq uersuui erat circum dataut
supͣ dociumiꝰ. Habeus ccͣ se ex oĩ
parte ꝑquadrum edes atriorum
etiam populꝯ. si quando ꝑ luruas
opus ẽent stare potat. Et uich¬
omino ea que intempli iamus
gere bant᷑ uel cr̃ templum ui¬
dere. habebant naniq intiores
parietes iuxta t̾ram inco lumis
esoras sac̾dos et dixit eos. Uos
transgressi estis et duxistis uxoreᷤ
alieiugenas ut ad deretis suꝑ de¬
lictum isrł. Et uure date con¬

Expanded text:
et vel ventorum fragore, vel inuet vel ventorum fragore, vel inuvis, vel ardore siccitatis, vel etiam exitio hominum, sive animalium, desuper ingravescente, atque ipso jndice per aperta indicia vim suae irae minitante, nihil omnino de correctione morum, qua judicem placent, plagamque impendentem evadant, inquirunt; sed tantum seduli pertractant qua arte adversa quae exterius propter peccata desaeviunt, aut evitent aut superent. Sedit autem populus in platea domus Dei, hoc est circa atrium sacerdotum, quo ipsa domus Dei undiqueversum erat circumdata, ut supra docuimus; habens circa se ex omni parte per quadrum aedes atriorum etiam populus, si quando propter pluvias opus esset, stare poterat, et nihilominus ea quae in templi januis gerebantur, vel circa templum, videre. Habebant namque interiores parietes juxta terram in columnis Ezras sacerdos, et dixit ad eos: Vos transgressi estis, et duxistis uxores alienigenas, ut adderetis super delictum Israel. Et nunc date con
Abbreviated transcription (Latin):
filii uida et bemanun conuenis¬
se. manifeste patet. qr hi qui a li¬
genarum uxorum cõmibio pol¬
lutisunt. Peprim a transiigra¬
tone fuerant. que de his tribubo
erant. ac ꝑ ih̃m et zoro babelh
domiu reuccata est sicut et suꝑiꝯ
diximꝰ. Ipse est mensis nouus iu¬
cesimo die mensis et se dit oms:
ppli iuplatea domus diuĩ timen¬
sis ipe est qui ab hebreis cas leu
aromanis uecatur decemb̾. Quẽ
imedio hyemis uenire et esse
pliuualem ac tempestii miruz
quis uesciat. Uonde diligent̾ uo¬
tandum quia cum miuedio hie¬
me ppłs conueniret treuiere ap¬
cato et ꝑ luma memoratur. Cuz
enim pluuias ip̃e etiam tempe
p luui arum ultra so litum cade
cernerent. Beuersi ad consciaz
inte llexerunt hoc obsua scelera
fcm. Iramq suꝑ uenturam cele¬
steni ex ip̃a aere ꝑturbatõne am¬
moniti tunuerunt. Idecq non
inprinatis donubo sua negocia¬
agere p̾sumpserant. s iuplatea
domo diũ ad sumpta penitencie ⁊¬
hunulitatis abitu consenderunt

Expanded text:
filii Juda et Benjamin convenisse, manifeste patet quia hi qui alienigenarum uxorum connubio polluti sunt de prima transmigratione fuerant, quae de his tribubus erat, ac per Jesum et Zorobabel domum revocata est, sicut et superius diebus, ipse est mensis nonus, vigesimo die mensis: et sedit omnis populus in platea domus Dei, tremensis ipse est qui ab Hebraeis Casleu, a Romanis vocatus December, quem in medio hiemis venire et esse pluvialem ac tempestivum, mirum quis nesciat. Unde diligentius notandum quia cum in medio hieme populus convenerit, tremere a peccato et pluviis memoratur. Cum enim pluvias ipso etiam tempore pluviarum ultra solitum cadere cernerent, reversi ad conscientiam, intellexerunt hoc ob sua scelera factum, iramque superventuram coelestem, ex ipsa aeris perturbatione admoniti timuerunt. Ideoque non in pripaululum effugiunt . Et paulo te ascendentes, nihilominus per luxuriam sunt capti: Si enim, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
ieuinat orat. e le mosin aui dat
illa intentone ut uideatur et
laudetur ab omnilꝯ. Sales nuui¬
rum ꝓ les bone actonis. quasi de
in nunda acto genitrice nata ẽ
consciencia sordidantis. I decq
transiigratio iucetu qui de babi¬
loue iherosolimai ascendenunt
patrem hrẽ non pot̃. Quia ui¬
mirum iusticia uel pociꝯ simula¬
tio iusticie que inp̾senti merce

Expanded text:
jejunat, orat, eleemosynam dat jejunat, orat, eleemosynam dat illa intentione, ut videatur et laudetur ab hominibus, talis nimirum proles bonae actionis quasi de immunda genitrice nata est conscientiae sordidantis; ideoque transmigrantium in coetu, qui de Babylone Jerosolymam ascenderunt, partem habere non potest, quia nimirum justitia, vel potius simulatio
Abbreviated transcription (Latin):
o bicere uo luit noneẽ scriptu
quod filios adulteratum. set tĩn
ipas mulieres eiecerint. Quã¬
ius sup̃ iuggerente sechenia ac
dicente. Percutiamꝯ fedum cũ
deo uro. et piciamꝯ uuũsas ux¬
ores et eos qui de his nati sunt sb¬
uinctum sit continuo et dem̃.
Siurexit ergo esdoras et ad iuna¬
uit principes sac̾dotum et leuita¬
rum et omnem isrł ut facerent
scd̾m uerbum hec. et urauerũt
Intelligent uia sinõ piecerant
filii transiigratõnis liberes ques
ubi mulieres alieiugene ppant.
illa fui̾t causa quod eo abrenun¬
ciare mat̾ue nifide litatis decuert
Et consecratos duo ꝑ circum ci¬
sionem et hostiam salutare sue
fidei et castitatis consortes esse
ec misterium constat. qui a bo¬
na oꝑa. que uituitam atempora¬
lis comodi. uł fauoris uł delecta¬
tõnis agunꝯ aut inter alia nala
sunt oꝑa reputanda. aut ab in¬
sirma intentõne se ceruanda et
ꝓce lesti solum retuibutõne sũt
facienda. Qui enum uerbi gra

Expanded text:
objicere voluerit, non esse scriptum objicere voluerit, non esse scriptum quod filios adulterarum, sed tantum ipsas mulieres ejecerint, quamvis supra suggerente Sechenia, ac dicente: Percutiamus foedus cum Deo nostro, et projiciamus universas uxores, et eos qui de his nati sunt, subjunctum sit continuo, et dictum: Surrexit ergo Ezras, adjuravit principes sacerdotum et Levitarum, et omnem Israel, ut facerent secundum verbum hoc, et juraverunt, intelligat quia si non projecerunt hos filii transmigrationis liberos, quos sibi mulieres alienigenae pepererant, illa fuerit causa, quod eos abrenuntiare maternae infidelitati docuerunt, et consecratos Domino per circumcisionem et hostiam salutarem suae fidei et castitatis consortes esse esse mysterium constat, quia bona opera, quae intuitu temporalis commodi, vel favoris, vel delectationis agimus, aut inter mala sunt opera reputanda, aut infima intentione secernenda, et pro coelesti solum retributione sunt facienda. Qui enim, verbi gratia,
Abbreviated transcription (Latin):
Constituet duces ac p̃sides omni
pplo transflumen qui legem dei
nossent ac decerent. Quia ĩsca
cccła que et flumine sacre baptis¬
matis ab luta est. et flumen ba¬
bilonui hoc est ꝑ turbatõnu scli
fluctuautis fidei sinceritate tran¬
strandit. A postolos enuange list¬
as pastoies po suit et rectores. Cas¬
tigant filios trau snugratõnis ab
uxroribi alieiugenis. Quia illosqͥ
ꝓfessione fidei mundo abrenũ cia¬
uerant ni lecebris mundi ultra:
serure ꝓhibuit. Siecit et filios
taliũ genetucum decetu trausnu¬
gratonis. Ne forte ad ulti ꝑ fidi¬
ani pociꝯ earum quan fi dem se¬
querentur patrum. Nua oꝑa¬
dentur si carnalibꝰ sunt delec tato¬
nib ꝑnuxta. si origniem de con¬
tagio humani fauoris sump serit
rep basse docuit. neq illorum cõ¬
ce lestia trauseunt. qui no bla¬
dimentis eneruan temporibus
set ad uersitatilꝰ magis exerte¬
ri. atq ad requiem sempit̾n aui
gandent p̾ꝑari. Duod siquis

Expanded text:
Constituit duces ac praesides omni Constituit duces ac praesides omni populo trans flumen, qui legem Dei nossent ac docerent; quia in sancta Ecclesia, quae et flumine sacri baptismatis abluta est, et flumen Babylonium, hoc est, perturbationem saeculi fluctuantis fidei sinceritate transcendit, apostolos, evangelistas, pastores posuit, et rectores. Castigavit filios transmigrationis ab uxoribus alienigenis, quia illos qui professione fidei mundo abrenuntiaverant, illecebris mundi ultra servire prohibuit. Ejecit et filios talium genitricum de coetu transmigrationis, ne forte adulti perfidiam potius earum quam fidem sequerentur patrum, quia opdentur, si carnalibus sint delectationibus permista, si originem de contagio humani favoris sumpserint, reprobasse docuit, neque illorum concoelestia transeunt; qui non blandimentis enervari temporalibus, sed adversitatibus magis exerceri, atque ad requiem sempiternam gaudent praeparari. Quod si quis
Abbreviated transcription (Latin):
nes suas fedauerant. uł iuxta litt¬
am tantum intelligendam ee do¬
eo baut. ip̃e spali sensum plenani
put auoie uł ꝓphetis scupta erãt
ostendit. set et noiui testametu
xit ppłmi de babilone captiuitate
et ad iheroso luma terramq repro¬
nusionis lib̾atum induxit. Na
et semel passus iucruce. mu dum
suo saugine redenut. ac descen¬
dens ad inferos quo scumq ubiue¬
ros isra helitas id est electos id est¬
electes iuuenit ab ductes iide ame¬
ne suꝑne ciuitatis ad duxit. eisq
gaudia olimi ꝑuuisse hereditatis
concessit. et cotdie fide les aꝑtur¬
batone muidi huiꝯ congregaus
ad consortii sc̃e eccle regnumq
phenue conucrat. Auxit ornatus
templi auro et argento. et uasis
p̾tiosis que uł pplĩs isrł uel priu¬
cipes ꝑ sarum illo ꝑ eum miserant
Quia uise credentes de utrcq pplo̾
iudeo inde licet et gentili in eccła
intro ducens claritatem introdu¬
cens fidei et oꝑis eorum ac semꝑ
ornare ac glorificare no desistit.

Expanded text:
uxta litteram tantum intelligendam esse docebant, ipse spirituali sensu plenam, prout a Moyse vel prophetis scripta erat, ostendit. Sed et Novum Testamentuxit populum de Babylonica captivitate, et ad Jerosolymam terramque repromissionis liberatum induxit, quia et semel passus in cruce mundum suo sanguine redemit, ac descendens ad inferos, quoscunque ibi veros Israelitas, id est, electos, invenit, abductos inde ad moenia supernae civitatis adduxit, eisque gaudia olim promissae haereditatis concessit. Et quotidie fideles a perturbatione mundi hujus congregans, ad consortium sanctae Ecclesiae regnumque perenne convocat. Auxit ornatus templi auro et argento et vasis pretiosis, quae vel populus Israel, vel principes Persarum, illo per eum miserant, quia in se credentes de utroque populo, Judaeo videlicet et gentili, in Ecclesiam introducens, claritate fidei et operis eorum hanc semper ornare ac glorificare non desistit.
Abbreviated transcription (Latin):
tudere iuitiorum resꝑsi sunt flores
et aromata uirtutum. Huc usq
uerba esore quibꝰ et primo zoro¬
babelh ac ihs et de uiceps sua ftã
de scripsit. Et ipe aũt tipum diu̾̃
salu atoris. manifeste tenuit meo
quod scam euocauit scripturani
ꝙ ppłm decaptuutate iheroso limã
renonabit. quod donuu diu ma¬
iora donis sub limauit. ꝙ duces u¬
trausflumen enfraten ac psules
qui legem diuossent constituit.
Quod filios trans nugratonis ab
uxoribꝰ castigauit exrius. Resta¬

Expanded text:
rudere vitiorum, respersi sunt flores rudere vitiorum, respersi sunt flores et aromata virtutum. Hucusque verba Ezrae, quibus et primo Zorobabel ac Jesu, et deinceps sua facta descripsit. Et ipse autem typum Domini Salvatoris manifeste tenuit, in eo quod sanctam renovavit Scripturam, quod populum de captivitate Jerosolymam revocavit, qua domum Domini majoribus donis sublimavit, quod duces trans flumen Euphratem, ac praesides qui legem Dei nossent, constituit, quod filios transmigrationis ab uxoribus castigavit externis. Resta