comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
re : quia dñs direxit.uiam
meam. Dimit tite me: ut per¬
gam ad dnm meum. Ꝙ dixe-¬
runt. Uocemus puellam. &
quę ramus ipsius uoluntatem.
Cumq uocata ueniss&. sciscita¬
ti sunt. Cis ire cum homine
isto. Quȩ ait. Uadam. Di¬
miserunt. ergo eam. & nutri-¬
cem illius: seruumq abraham¬
& comites eius . imprecantes
prospera sorori suȩ. atq dicen-¬
tes: Soror nostra es.erescas
in mille: milia: & possideat se¬
men tuum portas inimicorum
suorum. Igitur rebecca & pu-¬
ellȩ illius ascensis camelis. secu-¬
te sunt uirum. Qui festinus
reuertebatur ad dnm suum . LiI.
o tempore ysaac deambulabat.
li. Et. egressus fuerat ad medi-¬
tandum in agro. inclinata iam die.
Cumq leuass& oculos: uidit came.¬
los uenientes procul. Rebecca
quoq conspecto ysaac. descen¬¬
dit de camelo : & ait ad puerũ.
Quis est ille homoꝰ qui uenit per
agrum in occursum nobis.
Dixit ei Ipse est dñs meus. At illa
tollens cito pallium. operuit se.

Expanded text:
re, quia Dominus direxit viam re, quia Dominus direxit viam meam: dimititte me ut pergam ad dominum meum. Dixerunt: Vocemus puellam, et quaeramus ipsius voluntatem. Cumque vocata venisset, sciscitati sunt: Vis ire cum homine isto? Quae ait: Vadam. Dimiserunt ergo eam, et nutricem illius, servumque Abraham, comites ejus, imprecantes prospera sorori suae, atque dicentes: Soror nostra, crescas in mille millia, et possideat semen tuum portas inimicorum suorum. Igitur Rebecca et puellae illius, ascensis camelis, secutae sunt virum: qui festinus revertebatur ad dominum suum. Eo tempore Isaac deambulabat pli, et egressus fuerat ad meditandum in agro, inclinata jam die: cumque levasset oculos suos, vidit camelos venientes procul. Rebecca quoque, conspecto Isaac, descendit de camelo, et ait ad puerum: Quis est ille homo qui venit per agrum in occursum nobis? Dixitque ei: Ipse est dominus meus. At illa tollens cito pallium, operuit se.
Abbreviated transcription (Latin):
quem peperit illi melcha. Suspen-¬
di itaq inaures ad ornandam
faciem eius. & armillas posui
in manibus: proniisq adoraui
dñm. benedicens dño dõ dñi
mei abraham. qui perduxit.
me recto itinere. ut sumerem.
filiam fratris dñi mei filio
eius. Quam obrem si facitis
misericordiam & ueritatem cum
dño meo: indicate michi. S in
placitum eius quicquam aliud
tecum loqui. En rebecca coram
te est. Tolle eam & proficiscere:
& sit uxor filui dñi tur. sicut
locutus est dñs. Q uod cum
audiss& puer abraham. adora-
uit in terra dñm. Prolatisq
uasis argenteis. & aureis. ac
uestibus . dedit ea rebeccȩ pro
munere. Fratribus. quoq eius
& matri: dona obtulit.. Initoq
conuiuio. uescentes pariter &
bibentes : manserunt ibi. Sur.¬
gens autem mane : locutus est
puer. Dimit tite me. ut uadã
ad dñm meum. Responde-¬
runt fratres eius & mater.
Maneat. puella saltem decem di-¬
es apud nos. & postea profici¬
scetur. Nolite ait me retine¬

Expanded text:
quem peperit ei Melcha. Suspenquem peperit ei Melcha. Suspendi itaque inaures ad ornandam faciem ejus, et armillas posui in manibus ejus. Pronusque adoravi Dominum, benedicens Domino Deo domini mei Abraham, qui perduxit me recto itinere, ut sumerem filiam fratris domini mei filio ejus. Quamobrem si facitis misericordiam et veritatem cum domino meo, indicate mihi: sin placitum ejus quidquam aliud tecum loqui. En Rebecca coram te est, tolle eam, et proficiscere, et sit uxor filii domini tui, sicut locutus est Dominus. Quod cum audisset puer vit in terra Dominum. Prolatisque vasis argenteis, et aureis, ac vestibus, dedit ea Rebeccae pro munere, fratribus quoque ejus et matri dona obtulit. Initoque convivio, vescentes pariter et bibentes manserunt ibi. Surgens autem mane, locutus est puer: Dimitte me, ut vadam ad dominum meum. Responderunt fratres ejus et mater: Maneat puella saltem decem dies apud nos, et postea proficiscetur. Nolite, ait, me retine
Abbreviated transcription (Latin):
angelum suum tecum.: & diri-¬
gae uiam tuam. Accipiesꝙ
uxorem filio meo de cognati¬¬
one mea. & de domo patris
mei. In nocens eris a maledicti-¬
one mea. cum ueneris ad pro-¬
pinquos meos. & non dederint
tibi. Ueni ergo hodie ad fon-
meam in qua nunc ambulo: ecce
sto iuxta fontem aquę: & uirgo
quȩ egredietur ad hauriendam
aquam. audieritq ame. da mi¬
chi pauxillum aquę ad biben¬
dum ex hydria tua: & dixerit
michi. & tu bibe & camelis tuis
hauriam: ĩpsa est mulier quam
preparauit dñs filio dñi mei.
Dum hȩc mecum tacitus uoluerẽ.:
apparuit reberca ueniens cum
hydria quam portabat: in scapu.¬
la. Descenditq ad fontem: et
hausit aquam. Eaio ad eam.
Da michi paululum bibere. Quȩ
festina deposuit hydriam de hu-¬
mero. & dixit michi. Et tu bi¬
be . & camelis tuis potum tribu-¬
am. Bibi. & adaquauit came¬
los. In terrogauiq eam. & dixi.
Cuius es filia. Quȩ respondit.
Filia batuelis sum. filii nachor:

Expanded text:
angelum suum tecum, et diriangelum suum tecum, et diriget viam tuam; accipiesque uxorem filio meo de cognatione mea, et de domo patris mei. Innocens eris a maledictione mea cum veneris ad propinquos meos, et non dederint tibi. Veni ergo hodie ad fontemeam, in qua nunc ambulo, ecce sto juxta fontem aquae; et virgo, quae egredietur ad hauriendam aquam, audierit a me: Da mihi pauxillum aquae ad bibendum ex hydria tua, et dixerit mihi: Et tu bibe, et camelis tuis hauriam, ipsa est mulier quam praeparavit Dominus filio domini mei. Dum haec mecum tacitus volverem, apparuit Rebecca veniens cum hydria, quam portabat in scapula, descenditque ad fontem, et hausit aquam. Et aio ad eam: Da mihi paululum bibere. Quae festinans deposuit hydriam de humero, et dixit mihi: Et tu bibe, et camelis tuis potum tribuam. Bibi, et adaquavit camelos. Interrogavique eam, et dixi: Cujus es filia? Quae respondit: Filia Bathuelis sum, filii Nahor,
Abbreviated transcription (Latin):
ad eum. Ingredere benedicte
dñi. Cur foris stas. Preparaui
domum & locum: camelis. Et
introduxit eum inhospitium.
ac destrauit camelos: deditq
paleas & fenum. & aquam ad
lauandos pedes camelorum.
& uirorum qui uenerant cum
eo. Q appositus est in conspe¬
ctu eius panis. Q ui ait. Non
comedam: donec loquar ser-¬
mones meos. Respondit ei.
Loquere. At ille. seruus inquit
abraham sum. & dñs benedixit.
dño meo ualde. magnificatũsq
est. Et dedit ei oues & bouesꝰ
argentum & aurum: seruos &
ancillas : camelos & asinos. Et
peperit sara uxor dñi mei fili:¬
um dño meo in senectute sua.
deditq illi omnia quę habuerat.
& adiurauit me dñs meus: dicens.
Non accipies uxorem filio meo
de filiabus chananeorum. in quo¬
rum terra habito: sed ad domũ
patris mei perges. & decognatio¬
ne mea accipies uxorem filio
meo. Ego uero respondi dño
meo. Q uid. si noluerit uenire
mecum mulier: Dñs ait in cu-¬
us conspectu ambulo.: mit tae

Expanded text:
ad eum: Ingredere, benedicte ad eum: Ingredere, benedicte Domini: cur foris stas? praeparavi domum, et locum camelis tuis. Et introduxit eum in hospitium: ac destravit camelos, deditque paleas et foenum, et aquam ad lavandum pedes camelorum, et virorum qui venerant cum eo. Et appositus est in conspectu ejus panis. Qui ait: Non comedam, donec loquar sermones meos. Respondit ei: Loquere. At ille: Servus, inquit, Abraham sum: et Dominus benedixit domino meo valde, magnificatusque est: et dedit ei oves et boves, argentum et aurum, servos et ancillas, camelos et asinos. Et peperit Sara, uxor domini mei, filium domino meo in senectute sua, deditque illi omnia quae habuerat. Et adjuravit me dominus meus, dicens: Non accipies uxorem filio meo de filiabus Chananaeorum, in quorum terra habito: sed ad domum patris mei perges, et de cognatione mea accipies uxorem filio meo: ego vero respondi domino meo: Quid si noluerit venire mecum mulier? Dominus, ait, in cujus conspectu ambulo, mittet
Abbreviated transcription (Latin):
Ille autemi contemplabat᷑ eam
tacitus : scire uolens utrum pros.¬
perum feciss& iter suum dñs. an
cameli. protulit. uirꝰ inaures au-¬
reas. appendentes siclos duos. &
armillas tõtidem : pondo siclo¬
rum decem. Dixitq ad eam.
Cuius es filia. Indica michi.
Est in domo patris tui locus ad
manendum. Quȩ respondit.
& feni plurimum est apud nos:
& locus spatiosus ad manen¬
dum. Inclinauit se homo. &
adorauit. dnm: dicens. Benedi¬
ctus dñs ds̃ dñi mei abraham.
qui non abstulit misericordiam
& ueritatem suam a dño meo. &
recto me itinere perduxit in
domum fratris dm̃ mei. Cucur¬
rit. itaq puella : & nunciauit. in
domum matris suȩ omnia quȩ
audierat.. Habebat autem rebec.¬
ca fratrem: nomme laban. Qui
festinus ȩgressus est ad hominem.
ubi erat fons. Cumq uidisset.
maures & armillas in manibus
sororis suȩ. & audissoe cuncta.
uerba referentis. hȩc locutus
est michi homo: uenit ad ui¬
rum qui stabat iuxta camelos

Expanded text:
Ille autem contemplabatur eam Ille autem contemplabatur eam tacitus, scire volens utrum prosperum fecisset Dominus iter suum, an cameli, protulit vir inaures aureas, appendentes siclos duos, et armillas totidem pondo siclorum decem. Dixitque ad eam: Cujus es filia? indica mihi: est in domo patris tui locus ad manendum? Quae respondit: et feni plurimum est apud nos, et locus spatiosus ad manendum. Inclinavit se homo, et adoravit Dominum, dicens: Benedictus Dominus Deus domini mei Abraham, qui non abstulit misericordiam et veritatem suam a domino meo, et recto itinere me perduxit in domum fratris domini mei. Cucurrit itaque puella, et nuntiavit in domum matris suae omnia quae audierat. Habebat autem Rebecca fratrem nomine Laban, qui festinus egressus est ad hominem, ubi erat fons. Cumque vidisset inaures et armillas in manibus sororis suae, et audisset cuncta verba referentis: Haec locutus est mihi homo: venit ad virum, qui stabat juxta camelos,
Abbreviated transcription (Latin):
aquam. Igit᷑ puella cui ego dixe-¬
ro. inclina hydriam tuam ut
bibam. & illa responderit. bibe.
quin & camelis tuis dabo potum.
ipsa est. quam preparasti seruo
tuo ysaac. & per hoc intelligã.
quod feceris misericordiã cum dño
meo abrahã. Necdum intrase
uerba compleuerat.. & ecce re-¬
becca egrediebatur filia batuel.
filii melchȩ. uxoris nachor. fra¬¬
tris abraham. habens hydriam
in scapula: puella decora nimis.
uirgoq pulcherrima. & in cogni¬
ta uiro. Descenderat. autem ad
fontem. & impleuerat hydriam:
ac reuertebatur. Occurrit.q ei
seruus: & ait. Pauxillum michi
ad sorbendum prebe aquȩ : de
hydria tua. Quȩ respondit.
Bibe dñe mi. Celeriterq deposuit
hydriam super ulnam suam: &
dedit ei potum. Cumq ille bi¬
biss& : adiecit. Quin & camelis
tuis hauriam aquam : donec cun-¬¬
cti bibant. Effundensq hydriã
in canalibus. recucurrit ad ꝑute¬
um: ut haurir& aquam. Et
haustam omnibus camelis dedit.

Expanded text:
aquam. Igitur puella, cui ego dixeaquam. Igitur puella, cui ego dixero: Inclina 164 hydriam tuam ut bibam: et illa responderit: Bibe, quin et camelis tuis dabo potum: ipsa est, quam praeparasti servo tuo Isaac: et per hoc intelligam quod feceris misericordiam cum domino meo Abraham. Nec dum intra se verba compleverat, et ecce Rebecca egrediebatur, filia Bathuel, filii Melchae uxoris Nachor fratris Abraham, habens hydriam in scapula sua: puella decora nimis, virgoque pulcherrima, et incognita viro: descenderat autem ad fontem, et impleverat hydriam, ac reveservus, et ait: Pauxillum mihi ad sorbendum praebe aquae de hydria tua. Quae respondit: Bibe, domine mi; celeriterque deposuit hydriam super ulnam suam, et dedit ei potum. Cumque ille bibisset, adjecit; Quin etiam et camelis tuis hauriam aquam, donec cuncti bibant. Effundensque hydriam in canalibus, recurrit ad puteum ut hauriret aquam: et haustam omnibus camelis dedit.
Abbreviated transcription (Latin):
mulier uenire mecum in ter-¬
ram hanc. num rediicere debeo
filium tuum ad locum de quo¬
tu ȩgressus es: Dixit abraham.
Caue: ne quando reducas illuc
filium meum. Dñs dĩ cęli qui
tulit. me de domo patris mei.
& de terra natiuitatis meȩ.
qui locutus est michi & iurauit
dicens: semini tuo dabo terram
hanc: ipse mitite angelum su-¬
um coram te. & accipies inde
uxorem filio meo. Sin autem
noluerit mulier sequi te. non
teneberis iuramento: filium
tantum meum ne reducas illuc.
Posuit ergo seruus manum sub
femore abraham dñi sui. & iu-¬
rauit illi super sermone hoc.
Tulitq decem camelos de grege
dñi sui. & abit. ex omnibus
bonis eius portans secum. Pro-¬
fectusq perrexit mesopotamiam.
ad urbem nachor. Cumq ca-¬
melos fecissos accumbere extra
oppidum iuxta puteum aquȩ̨
uespere: eo tempore quo so
ricordiam cum dño meo abraham.
Ecce ego sto propter fontem aquȩ:
& filię habitatorum huius ciui¬
tatis egredientur ad hauriendam

Expanded text:
mulier venire mecum in termulier venire mecum in terram hanc, num reducere debeo filium tuum ad locum, de quo egressus es? Dixit Abraham: Cave nequando reducas illuc filium meum: Dominus Deus coeli, qui tulit me de domo patris mei, et de terra nativitatis meae, qui locutus est mdicens: Semini tuo dabo terram hanc: ipse mittet Angelum suum coram te, et accipies inde uxorem filio meo: sin autem noluerit mulier sequi te, non teneberis juramento: filium tantum meum ne reducas illuc. Posuit ergo servus manum sub femore Abraham domini sui, et juravit illi super sermone hoc. Tu itque decem camelos de grege domini sui, et abiit, ex omnibus bonis ejus portans secum, profectusque perrexit in Mesopotamiam ad urbem Nachor. Cumque camelos fecisset accumbere extra oppidum juxta puteum aquae vespere, eo tempore quo solricordiam cum domino meo Abraham. Ecce ego sto prope fontem aquae, et filiae habitatorum hujus civitatis egredientur ad hauriendam
Abbreviated transcription (Latin):
heth. quadringentos siclos ar-
quondam ȩꝓhronis. in quo erat:
spelunca duplex respiciens mam-¬
bre . tam ipse quam spelunca.
& omnes arbores eius in cunctis
terminis per circuitum abrahȩ̨
in possessionem: uidentibus fi.¬
lus heth. & cunctis qui intrabant
portam ciuitatis illius . atq
ita sepeliuit abraham saram
uxorem suam in spelun ca
agri duplici: que respiciebat.
mambre. hȩc est ebron. in terra
chanaan. Ꝙ confirmatus est.
ager & antrum quod erat
in eo abrahȩ in possessionẽ moꝰ¬
dierumq multorum. & dñs
in cunctis benedixerat ei. Di¬
xitq ad seruum seniorem do-¬
mus suȩ . qui preerat. omnibus
quȩ habebat.. Pone manum
tuam subter femur meum. ut
adiurem te per dñm dm̃ cęli
& terrȩ: ut non accipias uxo-¬
rem filio meo de filiabus cha-¬
naneorum inter quos habito:
sed ad terram & ad cognationẽ
meam proficiscaris. & inde ac-¬
cipies uxorem filio meo ysaac.
Respondit seruus. Si noluerit

Expanded text:
Heth, quadringentos siclos argeHeth, quadringentos siclos argequondam Ephronis, in quo erat spelunca duplex, respiciens Mamre, tam ipse quam spelunca, et omnes arbores ejus in cunctis terminis per circuitum, Abrahae in possessionem, videntibus filiis Heth et cunctis qui intrabant portam civitatis illius. Atque ita sepelivit Abraham Saram uxorem suam in spelunca agri duplici, quae respiciebat Mamre. Haec est Hebron in terra Chanaan. Et confirmatus est ager, et antrum quod erat in eo, Abrahae in possessionem modierumque multorum: et Dominus in cunctis benedixerat ei. Dixitque ad servum seniorem domus suae qui praeerat omnibus quae habebat: Pone manum tuam subter femur meum, ut adjurem te per Dominum Deum coeli et terrae, ut non accipias uxorem filio meo de filiabus Chananaeorum, inter quos habito: sed ad terram meam et ad cognationem meam proficiscaris, et inde accipias uxorem filio meo Isaac. Respondit servus: Si noluerit
Abbreviated transcription (Latin):
u delic& heth dixitq ad eos.
Si placa animę uestrȩ. ut sepe¬
liam mortuum meum: audite
me. & intercedite pro me apud
chi speluncam duplicem quam
hab& in extrema parte agri
sui. Pecunia digna tradat mi¬
chi eam coram uobis: in posses-¬
sionem sepul chri. Habitabat
autem ephron: in medio filio¬
bus qui ingrediebantur portã
ciuitatis illius: dicens. Nequa¬
quam ita fiet domine mi: sed
Agrum trado tibi. & speluncam
quȩ in eo est: presentibus filuis
populi mei.. Sepeli mortuum
tuum. Adorauit abraham co-¬
ram populo terrȩ: et locutus
est ad ephron circum stante ꝑle.¬
be. Quȩso ut audias me. Da¬
bo percuniam pro agro. susci¬
pe eam: & sic sepeliam mortuum
meum in eo. R espondit ephron.
Dñe mi audi. Terra quam postu.¬
las: quadringentos argenti siclos
ual&. Istud est. pretium inter
me & te. Sed quantum est hoc :
Sepeli mortuum tuum. Quod
cum audissoe abraham. appen-¬
dit pecuniam quam ephron
postulauerat. audientibus filuis

Expanded text:
videlicet Heth: dixitque ad eos: videlicet Heth: dixitque ad eos: Si placet animae vestrae ut sepeliam mortuum meum, audite me, et intercedite pro me apud eor, ut det mihi speluncam duplicem, quam habet in extrema parte agri sui: pecunia digna tradat mihi eam coram vobis in possessionem sepulcri. Habitabat autem Ephron in medio filiobus qui ingrediebantur portam civitatis illius, dicens: Nequaquam ita fiat, domine mi, sed Agrum trado tibi et speluncam quae in eo est; praesentibus filiis populi mei, sepeli mortuum tuum. Adoravit Abraham coram populo terrae. Et locutus est ad Ephron, circumstante plebe: Quaeso, ut audias me: Dabo pecuniam pro agro; suscipe eam, et sic sepeliam mortuum meum in eo. Respondit Ephron: Domine mi, audi: Terram quam postulas, quadringentos argenti siclos valet: istud est pretium inter me et te: sed quantum est hoc? sepeli mortuum tuum. Quod cum audisset Abraham, appendit pecuniam, quam Ephron postulaverat, audientibus filiis
Abbreviated transcription (Latin):
gentes terrȩ: quia obȩdisti
uoci meȩ. Reuersus est abra-¬
ham ad pueros suos. abierunt.¬
q bersabee simul : & habitauit
ibi. His ita gestis . nuntiatum
est abraham. quod mel cha quo.¬
q genuissoꝵ filios nachor fra-¬
tri suo. Huis primogenitum:
& buz fratrem eius. Camuhel
patrem sirorum: & caseth. et
azau . pheldas quoq & ied laph.
ac batuel : de quo nata est re¬
becca. Octo istos genuit mel-¬
cha. nachor fratri abraham.
Concubina uero illius nomine
& thaas. & maacha.
uiginti septem annis: & mor-¬
tua est in ciuitate arbee. quȩ
est ebron: in terra chanaan.
Uenitq abraham. ut plangeret
& fler& eam. Cumq surre-¬
xissoe ab offitio funeris. locu-¬
tus est ad filios hẽth dicens.
Aduena sum & peregrinus apud
uos. Date michi ius sepulchri
ceps dei es apud nos. In ęlectis
sepulchris nostris sepeli mor-¬
tuum tuum: nulliisq prohibe¬
re te poterit. quin in monu-¬
mento eius sepelias mortuum
tuum. Surrexit abraham. &
adorauit populum terrȩ. filios

Expanded text:
obedisti voci meae. Reversus est Abraham ad pueros suos, abieruntque Bersabee simul, et habitavit ibi. His ita gestis, nuntiatum est Abraham quod Melcha quoque genuisset filios Nahor fratri suo: Hus primogenitum, et Buz fratrem ejus, et Camuel patrem Syrorum, et Chased, et Azau, Pheldas quoque et Jedlaph, ac Bathuel, de quo nata est Rebecca: octo istos genuit Melcha, Nahor fratri Abraham. Concubina vero illius nomine t Tahas et Maacha. viginti septem annis. Et mortua est in civitate Arbee, quae est Hebron, in terra Chanaan: venitque Abraham ut plangeret et fleret eam. Cumque surrexisset ab officio funeris, locutus est ad filios Heth, dicens: Advena sum et peregrinus apud vos: date mihi jus sepulcri ceps Dei es apud nos: in electis sepulcris nostris sepeli mortuum tuum: nullusque te prohibere poterit quin in monumento ejus sepelias mortuum tuum. Surrexit Abraham, et adoravit populum terrae, filios
Abbreviated transcription (Latin):
autem abimelech & phicol prin-¬
ceps miliciȩ eius: reuersiq sunt
in terram palestinorum. Abra¬
ham uero plantauit nemus
in bersabeȩ: & inuocauit. ibi
nomen dñĩ dĩ ęterni: & fuit.
colonus terrȩ philistinorum
diebus multis.
temptauit ds̃ abraham. & di-¬
ham. Ille respondit. Adsum.
Ait illi. Tolle filium tuum
unigenitum quem diligis
ysaac : & uade in terram uisi-¬
onis: atq offer eum ibi in ho-¬
locaustum : super unum mon¬
tium quem monstrauero tibi.

Expanded text:
autem Abimelech et Phicol, prinautem Abimelech et Phicol, princeps militiae ejus, reversique sunt in terram Philistinorum. Abraham vero plantavit nemus in Bersabee, et invocavit ibi nomen Domini Dei aeterni. Et fuit colonus terrae Philistinorum diebus multis. tentavit Deus Abraham, et diham! Ille respondit: Adsum. Ait illi: tolle filium tuum unigenitum, quem diligis, Isaac, et vade in terram visionis, atque offer eum ibi in holocaustum super unum montium quem monstravero tibi.
Abbreviated transcription (Latin):
odem tempore dixitꝰ abime.¬
lech & phicol princeps exercitus
eius: ad abraham. Ds tecum est: in
uniuersis quȩ agis. Iura ergo per
dñm. ne noceas michi & posteris
meis. stirpiq meȩ. sed iuxta mise-¬
ricordiam quam feci tibi facies mi-
chi. & terrȩ in qua uersatus es ad-¬
uena. Dixitq abraham. Ego iura¬
bo. & increpauit abimelech pro¬
pter puteum aquȩ. quem ui abstu-¬
lerant serui illius. R esponditq
abimelech. Nesciui quis fecerit.
hanc rem. Sed & tu non indicasti
michi. & ego non audimi preter
hodie. Tulit itaq abraham oues
& boues : & dedit. abimelech.
Percusseruntq ambo fȩdus. Et
statuit. abraham seꝑtem agnas
gregis seorsum. Cin dixit abi-¬
melech. Quid sibi uolunt.
septem agnę iste: quas stare
fecisti seorsum.At ille. septẽ
inquit agnas accipies de manu
mea: ut sint in testimonium mi-¬
chi: quoniam ego fodi puteum
istum. Idcirco uocatus est lo.¬
cus ille bersabee. quia ibi uterq
puteo iuramenti. Surrexit.

Expanded text:
eodem tempore dixit Abimeeodem tempore dixit Abimelech et Fichol princeps exercitus eius ad Abraham Deus tecum est in universis quae agis iura ergo per Dominum ne noceas mihi et posteris meis stirpique meae sed iuxta misericohi, et terrae in qua versatus es advena. Dixitque Abraham: Ego jurabo. Et increpavit Abimelech propter puteum aquae, quem vi abstulerant servi illius. Responditque Abimelech: Nescivi quis fecerit hanc rem: sed et tu non indicasti mihi, et ego non audivi praeter hodie. Tulit itaque Abraham oves et boves, et dedit Abimelech: percusseruntque ambo foedus. Et statuit Abraham septem agnas gregis seorsum. Cui dixit Abimelech: Quid sibi volunt septem agnae istae, quas stare fecisti seorsum? At ille: Septem, inquit, agnas accipies de manu mea, ut sint in testimonium mihi, quoniam ego fodi puteum istum. Idcirco vocatus est locus ille Bersabee: quia ibi uterqueputeo juramenti. Surrexit
Abbreviated transcription (Latin):
tibi semen. Sed & filium an-¬
cillȩ faciam in gentem magña:
quia semen tuum est. Surre-¬
xit itaq abraham mane. et
tollens panem & utrem aquȩ.
imposuit scapulȩ eius: tradidit.¬
q puerum : & dimisit eam. Quȩ
cum abiss&& : errabat in solitudi¬
ne bersabeȩ. Cumq consum¬
pta esset aqua in utre. abiecit.
puerum subter unam arborum
quȩ ibi erat. & abiit. seditq
e regione procul: quantum
potest arcus iacere. Dixit enim.
Non uidebo morientem puerum.
& sedens contra. leuauit uocem su¬
am & fleuit. Exaudiuit autem
Exaudiuit enim ds̃ uocem pueri:
de loco in quo est. Surge: tolle
puerum & tene manum illius.
quia in gentem magnam faciam
eum. Aperuitq oculos eius ds̃.
Quȩ uidens puteum aquȩ. abiit
& impleuit utrem: deditq pu-¬
ero bibere . & fuit cum eo. Qui
creuit. & moratus est in solitudi¬
ne : & factus est iuuenis sagit¬
tarius. Habitauitq in deserto
pharan. et accepit illi mater
sua uxorem de terra egypti.

Expanded text:
tibi semen. Sed et filium antibi semen. Sed et filium ancillae faciam in gentem magnam, quia semen tuum est. Surrexit itaque Abraham mane, et tollens panem et utrem aquae, inposuit scapulae eius tradiditque puerum et dimisit eam quae cum abisset errabat in solitudine Bersabee cumque consumpta esset aqua in utre abiecit puerum subter unam arborum quae ibi erant et abiit seditque e regione procul quantum potest arcus iacere dixit enim non videbo morientem puerum et sedens contra levavit vocem suam et flevit exaudivit autem exaudivit enim Deus vocem pueri de loco ipuerum, et tene manum illius: quia in gentem magnam faciam eum. Aperuitque oculos ejus Deus: quae videns puteum aquae, abiit, et implevit utrem, deditque puero bibere. Et fuit cum eo: qui crevit, et moratus est in solitudine, factusque est juvenis sagittarius. Habitabitque in deserto Pharan, et accepsua uxorem de terra Aegypti
Abbreviated transcription (Latin):
isitauit. autem dñs saram
sicut promiserat. & impleuit
quȩ locutus est. Concepit.ꝙ.
& peperit filium in senec tute
sua: tempore quo predixerat
ei ds̃. Uocauitq abraham
nomen filii sui quem genuit
ei sara: ysaac. & circumcidit
eum octaua die sicut prece-¬
perat ei ds̃: cum centum esset
annorum. Hac quippe ȩtate
patris : natus est ysaac. Dixitq
sara. Risum fecit michi deus.¬
Quicumq audierit: corridebit.
michi. Rursumq ait. Quis
auditorum creder& abraham.
quod sara lactar& filium. que
peperit ei iam seni Creuit
igitur puer: & ablactatus est.
Fecitq abraham grande conuiui-¬
um.: in die ablactationis eius.xluii.
umq uidisset sara filium agar
dixit ad abraham. Eice ancillã
hanc: & filium eius. Non enim
erit heres filius ancillȩ: cum
filio meo ysaac. Dure accepit
hoc abraham. pro filio suo.
Cui dixit ds̃. Non tibi uideatur
asperum super puero. & super
ancilla tua. Omna quȩcumq
dixerit tibi sara. audi uocem
eius : quia in ysaac uocabitur

Expanded text:
isitavit autem Dominus Saram, sicut promiserat, et implevit quae locutus est. Concepitque et peperit filium in senectute sua, tempore quo praedixerat ei Deus. Vocavitque Abraham nomen filii sui, quem genuit ei Sara, Isaac: et circumcidit eum octavo die, sicut praeceperat ei Deus, cum centum esset annorum: hac quippe aetate patris, natus est Isaac. Dixitque Sara; Risum fecit miquicumque audierit conridebit mihi rursumque ait quis auditurum crederet Abraham quod Sarra lactaret filium quem peperit ei iam seni creviigitur puer et ablactatus est: fecitque Abraham grande convivium in die ablactationis ejus. C. XL. Cumque vidisset Sara filium Agar dixit ad Abraham: Ejice ancillam hanc et filium ejus; non enim erit haeres filius ancillae cum filio meo Isaac. Dure accepit hoc Abraham pro filio suo. Cui dixit Deus: non tibi videatur asperum super puero, et super ancilla tua, omnia quae dixerit tibi Sara, audi vocem ejus; quia in Isaac vocabitur
Abbreviated transcription (Latin):
mam holocausti. filimi. Perge¬
bant ergo pariter. ueneruntq
ad locum quem ostenderat ei
ds. In quo ȩdificauit altare.
& desuper ligna composuit.
Cumq colligasso ysaac filium
suum : posuit eum in altari
super struem lignorum. Exten¬¬
ditq manum & arripuit. gladi-¬
um: ut immolar& filium suum.
Et ecce angelus dñi de cęlo cla-¬
mauit: dicens. Obraham. abra-¬
ham. Qui respondit. Adsum.
Dixitq ei. Non extendas manum
tuam super puerum: neq facias
illi quicquam. Hunc cognoui
quod timeas dm̃. & non peper¬
ceris filio tuo unigenito pro-¬
pter me. Leuauit abraham
oculos. uiditq post tergum
arietem inter uẽpres herentem
cornibus. Quem assumens: ob-¬
tulit holocaustum pro filio.
Appellauitq nomen loci illius.
dñs uido.Unde usq hodie
dicitur: in monte dñs udebit.
Cocauit autem angelus domini

Expanded text:
ergebant ergo pariter: veneruntque ad locum quem ostenderat ei Deus, in quo aedificavit altare, et desuper ligna composuit: cumque colligasset Isaac filium suum, posuit eum in altari super struem lignorum. Extenditque manum, et arripuit gladium, ut immolaret filium suum. Et ecce angelus Domini de coelo clamavit dicens Abraham Abraham qui respondit adsum dixitque ei non extendas manum tuam super puerum neque facias illi quicquam nunc cognovi quod timeas Dominum et non peperceris filio tuo unigenito propter me levavit Abraham oculos viditque post tergum arietem inter vepres herentem cornibus quem adsumens obtulit holocaustum pro filio appellavitque nomen loci illius Dominus videt unde usque hodie dicitur in monte Dominus videbit vocavit
Abbreviated transcription (Latin):
rauerimus reuertemur ad uos.
Tulit quoq ligna holocausti. et
imposuit super ysaac filium su-¬
um. Ipse uero: portabat in ma-¬
nibus ignem & gladium. Cumq
pergerent duo simul. dixit isaac
patri suo. Pater mi. At ille
respondit. Quid uis fili: Ecce
inquit ignis & ligna: ubi est ui-¬
ctima holocausti. Dixit abra-

Expanded text:
r ad vos. Tulit quoque ligna holocausti, et imposuit super Isaac filium suum: ipse vero portabat in manibus ignem et gladium. Cumque pergerent duo simul, dixit Isaac patri suo: Pater mi! At ille respondit: quid vis, fili? Ecce, inquit, ignis et ligna: ubi est victima ho
Abbreviated transcription (Latin):
Appellauitq nomen illius ysa-¬
char. Rursum lia concipiens
peperit sextum filium: & ait.
Ditauit me ds̃ dote bona: eti¬
am hac uice. Mecum erit
maritus meus. eo quod genu-¬
erim ei sex filios. Q idcirco
appellauit nomen eius. zabu-¬
lon. Post quem peperit filiam.
nomine dinam.

Expanded text:
appellavitque nomen ejus, Issaappellavitque nomen ejus, Issachar. Rursum Lia concipiens, peperit sextum filium, et ait: Dotavit me Deus dote bona: etiam hac vice mecum erit maritus meus, eo quod genuerim ei sex filios: et idcirco appellavit nomen ejus, Zabulon. Post quem peperit filiam, nomine Dinam.
Abbreviated transcription (Latin):
lim. Sentiens lia quod parere
desiss&. ⁊ elpham ancillam su¬¬
am marito tradidit. Qua
post conçeptum ȩdente filium:
dixit: Feliciter. Et idcirco uo¬
cauit nomen eius gad. Pepe-¬
rit quoq ⁊elpha alterum: di-¬
xitq lia. Hoc pro beatitudi¬
ne mea. Beatam quippe me
dicent mulieres. Proꝑterea aꝑ.¬
pellauit eum aser. Egressus
autem ruben tempore messis
triticex in agrum. repperit.
mandragoras . quas matri liȩ
detulit. Dixitq rachel. Da
michi partem de mandrago¬
ris filii tui. Illa responditꝰ.
Parumne tibi uidetur. quod
preripiieris maritum michi :
nisi etiam mandrãgoras filii
mei tuleris: Ait rachel.
Dormiat tecum hac nocte: pro
mandragoris filii tui. Rede.¬
untiq ad uesperam de agro
iacob. egressa est in occursum
quia mercede conduxi te pro
mandragoris filii mei. Dor.¬
miuitq cum ea nocte illa. &
exaudiuit deus preces eius.
Concepitq & peperit. filium
quintum . & ait. Dedit deus
mercedem michi. quia deli
ancillam meam uiro meo.

Expanded text:
lim sentiens Lia quod parere desisset Zelpham ancillam suam marito tradidit qua post conceptum edente fidixit: Feliciter: et idcirco vocavit nomen ejus, Gad. Peperit quoque Zelpha alterum. Dixitque Lia: Hoc pro beatitudine mea: Beatam quippe me dicent mulieres. Propterea appellavit eum, Aser. Egressus autem Ruben tempore messis triticeae in agrum, reperit mandragoras: quas matri Liae detulit. Dixitque Rachel: Da mihi partem de mandragoris filii tui. Illa respondit: Parumne tibi videtur, quod praeripueris maritum mihi, nisi etiam mandragoras filii mei tuleris? Ait Rachel: Dormiat tecum hac nocte pro mandragoris filii tui. Redeuntique ad vesperam de agro Jacob, egressa est in occursum quia mercede conduxi te pro mandragoris filii mei. Dormivit cum ea nocte illa. Et exaudivit Deus preces ejus: concepitque et peperit filium quintum, et ait: Dedit Deus mercedem mihi, quia dedi ancillam meam viro meo,
Abbreviated transcription (Latin):
uersum me : & non est qui michi
renuntiet : maxime cum & filius
meus fedus inierit cum filio
ysai. & non est qui uicem meam
doleat ex uobis: nec qui annunti.¬
et michi. eo quod suscitauerit
filius meus seruum meum ad.¬
uersum me. insidiantem michi
usq hodie.

Expanded text:
versum me, et non est qui mihi versum me, et non est qui mihi renuntiet, maxime cum et filius meus foedus inierit cum filio Isai? Non est qui vicem meam doleat ex vobis, nec qui annuntiet mihi: eo quod suscitaverit filius meus servum meum adversum me, insidiantem mihi usque hodie
Abbreviated transcription (Latin):
uid sermones istos in corde suo:
& extimuit ualde a facie achis
regis geth: & inmutauit os suum
coram eis. & collabebatur inter
manus eorum: & inpingebat in
ostia portȩ: defluebantq saliuȩ
eius in barbam. Et ait achis ad
seruos suos. Uidistis hominem
insanum. Quare adduxistis
eum ad me: An desunt nobis
furiosi: quod introduxistis istum A.
ut furer& me presente: Hicci¬
ne ingredietur domum meam:
cum audissent fratres eius et
omnis domiis patris eius : des-¬
cenderunt ad eum illue. Et
conuenerunt ad eum omnes qui
erant in angustiis constituti. &
oppressi ere alieno: & amaro ani-¬
mo: & factus est eorum prin.
gabaa. & esset in nemore quod
est in rama. hastam manu te:¬
nens: cunctiq serui eius cireum¬
starent eum. ait ad seruos suos
qui assistebant ei. Audite filii
gemini. Numquid omnibus
uobis dabit filius ysai agros
aut uineas: & uniuersos uos fa-¬
ciet. tribiinos aut centuriones:
Q uoniam coniurastis omnes ad-¬

Expanded text:
vid sermones istos in corde suo, vid sermones istos in corde suo, et extimuit valde a facie Achis regis Geth. Et immutavit os suum coram eis, et collabebatur inter manus eorum, et impingebat in ostia portae, defluebantque salivae ejus in barbam. Et ait Achis ad servos suos: Vidistis hominem insanum: quare adduxistis eum ad me? An desunt nobis furiosi, quod introduxistis istum, ut fureret, me praesente? hiccine ingredietur domum meam? cum audissent fratres ejus, et omnis domus patris ejus, descenderunt ad eum illuc. Et convenerunt ad eum omnes, qui erant in angustia constituti, et oppressi aere alieno, et amaro animo, et factus est eorum priGabaa, et esset in nemore, quod est in Rama, hastam manu tenens, cunctique servi ejus circumstarent eum, ait ad servos suos, qui assistebant ei: Audite , filii Jemini: numquid omnibus vobis dabit filius Isai agros et vineas, et universos vos faciet tribunos, et centuriones, quoniam conjurastis omnes ad
Abbreviated transcription (Latin):
fuerunt uasa puerorum sancta.
Porro uia hȩc polluta est. Sed
& ipsa sanctificabitur hodie in
uasis. Dedit ergo ei sacerdos san.¬
ctificatum panem. Neq enim
erat ibi panis. nisi tantum panes
propositionis. qui sublati fuerant
a facie dñi : ut ponerentur panes
calidi. Erat autem ibi uir quidã
de seruis saul in die illa intus
rum saul. Dixit autem dauid
ad achimelech. Si habes hic ad
manum hastam aut gladium: quia
gladium meum & arma mea
non tuli mecum. Sermo enim
regis urgebat. Et dixit sacerdos.
Gladius goliath phylistei quem
percussisti in ualle therebinti: est
inuoluitus pallio post ephot.¬
Si istum uis tollere: tolle. Neq¬
enim est hic alius: absq eo. Et
ait dauid. Non est huic alter
similis. Da michi eum. xxuiiii.¬
urrexit itaq dauid. & fugit in
die illa a facie saul: & uenit ad
achis regem geth. Dixeruntq
ei serui achis. Numquid non
iste est dauid rex terrȩ : Nonne
huic cantabant per choros dicen-

Expanded text:
fuerunt vasa puerorum sancta. fuerunt vasa puerorum sancta. Porro via haec polluta est , sed et ipsa hodie sanctificabitur in vasis. Dedit ergo ei sacerdos sanctificatum panem. Neque enim erat ibi panis, nisi tantum panes propositionis, qui sublati fuerant a facie Domini, ut ponerentur panes calidi. Erat autem ibi quidam vir de servis Saul, in die illa, intus rum Saul. Dixit autem David ad Achimelech: Si habes hic ad manum hastam, aut gladium? quia gladium meum et arma mea non tuli mecum, sermo enim regis urgebat. Et dixit sacerdos: Ecce gladius Goliat Philisthaei, quem percussisti in valle Terebinthi, est involutus pallio post ephosi istum vis tollere, tolle. Neqenim est hic alius absque eo. Et ait David: Non est huic alter similis, da mihi eum. Surrexit itaque David, et fugit in die illa a facie Saul, et venit ad Achis regem Geth: dixeruntque ei servi Achis: Numquid non iste est David rex terrae? nonne huic cantabant per choros, dicent
Abbreviated transcription (Latin):
cumq iurauimus ambo in nomine
dñi dicentes. dñs sit inter me &
te. & inter semen meum & semen
tuum usq in sempiternum. Et
surrexit: & abiit. Sed & ionathas
ingressus est ciuitatem.
enit autem dauid in nobe: ad
achimelech sacerdotem. Et ob-¬
stupuit achimelech. eo quod ue-¬
niss&e dauid: & surrexit obuiam.
& dixit ei. Quare tu solus. &
nullus est tecum: Et ait dauid
ad achimelech sacerdotem. R ex
precepit michi sermonem.: & di-¬
xit. Hemo sciat rem propter
quam a me missus es: & cuiusmo.
& pueris condixi: in illum et
illum locum. Nunc igitur si
quid habes ad manum: uel quinq
panes da michi. aut quicquid
inueneris. Et respondens sacer-¬
dos dauid: ait ei. Non habeo pa-¬
nes laicos ad manum: sed tantum
panem sanctum. Si mundi sunt
pueri. maxcime a mulieribus: man-¬
diicent. Et respondit dauid sa.¬
cerdoti: & dixit ei. Et quidem
si de mulieribus agitur: continu.¬
imus nos ab heri & nudius ter-¬
tius quando egrediebamur: &

Expanded text:
cumque juravimus ambo in nomine cumque juravimus ambo in nomine Domini, dicentes: Dominus sit inter me et te, et inter semen meum et semen tuum usque in sempiternum. Et surrexit, et abiit; sed et Jonathan ingressus est civitatem. . Venit autem David in Nobe ad Achimelech sacerdotem: et obstupuit Achimelech, eo quod venisset, et surrexit obviam David, et dixit ei: Quare tu solus, et nullus est tecum? Et ait David ad Achimelech sacerdotem: Rex praecepit mihi sermonem, et dixit: Nemo sciat rem, propter quam a me missus es , cujusmodi et pueris condixi in illum et illum locum. Nunc igitur si quid hapanes da mihi, aut quidquid inveneris . » Et respondens sacerdos ad David, ait illi: « Non habeo laicos panes ad manum, sed tantum panem sanctum; si mundi sunt pueri, maxime a mulieribus? » Et respondit David sacerdoti, et dixit illi: « Equidem si de mulieribus agitur, continuimus nos ab heri et nudius tertius, quando e
Abbreviated transcription (Latin):
Surrexit ergo ionathas a mensa
in ira furoris: & non comedit in
die kalendarum secunda panem.
Contristatus est enim super dauid.
nit ionathas in agrum iuxta pla-¬
citum dauid. & puer paruulus
cum eo. Et ait ad puerum suum.
Uade: & affer michi sagittas quas
ego iacio. Cumq puer cucurris.¬
set. iecit aliam sagittam trans
puerum. Uenit itaq puer ad lo.¬
cum iaculi. quo miserat ionathas.
& clamauit ionathas post tergum
pueri. & ait. Ecce ibi est sagitra:
ris. Collegit autem puer ionathȩ
sagit tas. & attulit ad dñm suum.
& quid ageretur penitus ignora-¬
bat. Tantum modo enim ionathas
& dauid. rem nouerant. Dedit igi.¬
tur ionathas arma sua puero: et
dixit ei. Uade: & defer in ciuitatẽ.
Cumq abissoe puer: surrexit dauid
de loco qui uergebat ad austrum:
& cadens pronus in terram ado.¬
rauit tertio. & osculantes se alteru¬
trum. fleuerunt pariter. Dauid
autẽ amplius. Dixit ergo ionathas
ad dauid. Wade in pace. Quȩ.¬

Expanded text:
Surrexit ergo Jonathan a mensa Surrexit ergo Jonathan a mensa in ira furoris, et non comedit in die Kalendarum secunda panem. Contristatus est enim super David, nit Jonathan in agrum juxta placitum David, et puer parvulus cum eo, et ait ad puerum suum: Vade, et affer mihi sagittas, quas ego iacio cumque puer cucurrisset iecit aliam sagittam trans puerum venit itaque puer ad locum iaculi quod miserat Ionathan et clamavit Ionathan post tergum pueri et ait ecce ibi est sagitta ris. Collegit autem puer Jonathae sagittas, et attulit ad dominum suum: et quid ageretur, penitus ignorabat: tantummodo enim Jonathan et David rem noverant. Dedit igitur Jonathan arma sua puero, et dixit ei: Vade, defer in civitatem. Cum abisset puer, surrexit David de loco, qui vergebat ad austrum, et cadens pronus in terram, adoravit tertio: et osculantes se alterutrum, fleverunt pariter, David autem amplius. Dixit autem Jonathan ad David: Vade in pace: quae
Abbreviated transcription (Latin):
ionathas & sedit abner ex latere
saul: uacuusq apparuit locus
dauid. Et non est locutus saul¬
quicquam in die illa. Cogitabat
enim quod forte euenissce ei. ut
non esset mundus: neq purifica-¬
tus. Cumq illuxiss& dies seciin-¬
Cur non uenit filius ysai. nec heri
nec hodie ad uescendum: Et
respondit ionathas sauli. Roga-¬
uit me obnixe ut ir& in bethle-¬
quoniam sacrificium sollempne
meis accersiuit me. Nunc ergo
si inueni gratiam in oculis tuis:
uadam cito & uidebo fratres meos.
Ob hanc causam non uenit ad men.
filium ysai in confusionem tuam.
& in confusionem ignominiosȩ
matris tuȩ : Omnibus enim die.¬
bus quibus filius ysai uixerit
super terram. non stabilieris tu
neq regnum tuum. Itaq iam
quia filius mortis est. Respon.¬
dens autem ionathas sauli patri
suo: ait. Quare morietur. Quid
fecit: & arripuit saul lanceam:
ut percuter& eum. Et intellexit
ionathas : quod definitum esset
patri suo. ut interficero dauid.

Expanded text:
Jonathan, et sedit Abner ex latere Jonathan, et sedit Abner ex latere Saul, vacuusque apparuit locus David. Et non est locutus quidquam Saul in die illa: cogitabat enim quod forte evenisset ei, ut non esset mundus, nec purificatus. Cumque illuxisset dies secunCur non venit filius Isai, nec heri, nec hodie, ad vescendum? Et respondit Jonathan Sauli: Rogavit me obnixe, ut iret in Beth-Lequoniam sacrificium solemne esmeis accersivit me nunc: ergo, si inveni gratiam in oculis tuis, vadam cito, et videbo fratres meos. Ob hanc causam non venit ad mensafilium Isai, in confusionem tuam, et in confusionem ignominiosae matris tuae? Omnibus enim diebus, quibus filius Isai vixerit super terram, non stabilieris tu, neque regnum tuum. Itaque jam quia filius mortis est. Respondens autem Jonathan Sauli patri suo, ait: Quare morietur? quid fecit? Et arripuit Saul lanceam, ut percuteret eum. Et intellexit Jonathan quod definitum esset patri suo, ut interficeret David.
Abbreviated transcription (Latin):
thas fedus cũ domo dauid. & reqͥsiut dñs.
de manu immicoꝵ daind. & addidit iona-¬
thas deierare dauid: eo quod
diliger& illum. Sicut animani
enim suam: ita diligebat illum.
Dixitq ad eum ionathas. Cras
kalende sunt: & requireris. Re-¬
quiretur enim sessio tua: usq
perendie. Descendes ergo festinus.
& uenies in locum ubi celandus
es in die qua operari licet. & se-¬
tam iuxta eum: & iaeiam quasi
exercens me ad signum. Mit tam
quoq & puerum: dicens ei. Uade.
& affer michi sagittas. Si dixero
puero ecce sagittȩ intra te sunt.
tolle eas . tu ueni ad me quia pax
tibi est. & nichil est mali. uiuit
dñs. Sin autem sic locutus fuero
puero. ecce sagittȩ ultra te sũt. uade
uerbo autem quod locuti sumus
ego & tu : sit dñs inter me & te
usq in sempiternum. Absconditus
est ergo dauid in agro. Et uene.¬
runt Kalende : & sedit rex ad
comedendum panem. Cumq se.¬
diss& rex super cathedram suam
secundum consuetudinem quȩ
erat iuxta parietem: surrexit

Expanded text:
han cum domo David: et requisivit Dominus de manu inimicorum David. Et addidit Jonathan dejerare David, eo quod diligeret illum: sicut animam enim suam, ita diligebat eum. Dixitque ad eum Jonathan: Cras Kalendae sunt, et requireris: requiretur enim sessio tua usque perindie. Descendes ergo festinus, t venies in locum, ubi celandus es in die, qua operari licet, et setam juxta eum, et jaciam quasi exercens me ad signum. Mittam quoque et puerum, dicens ei: Vade, et affer mihi sagittas. Si dixero puero: Ecce sagittae intra te sunt, tolle eas: tu veni ad me, quia pax tibi est, et nihil est mali, vivit Dominus. Si autem sic locutus fuero puero: Ecce sagittae ultra te sunt: vade  te Dominus. De verbo autem quod locuti sumus ego et tu, sit Dominus inter me et te usque in sempiternum. Absconest ergo David in agro et venerunt kalendae et sedit rex ad comedendum panem cumque sedisset rex super cathsecundum consuetudinem quae erat juxta parietem, surrexit
Abbreviated transcription (Latin):
Neq enim fieri potest. ut si certe
cognouero completam patris
mei esse malitiam contra te.
non renuntiem tibi. Responditq
dauid ad ionathan. Quis renun-¬
tiabit michi: si quid forte respon-¬
derit tibi pater tuus dure: Et
ait ionathas ad dauid. Ueni egre¬¬
diamur in agrum. Cumq exis-¬
sent ambo in agrum. ait iona¬
israhel: si inuestigauero sententi¬
am patris mei crastino uel per-¬
endie. & aliquid boni fuerit
super dauid. & non statim mise.¬
ro ad te & notum tibi fecero.
geat. Si autem perseuerauerit
patris mei malitia aduersum
te : reuelabo aurem tuam: et
dimit tam te ut uadas in pace.
& sit dñs tecum sicut fuit cum
patre meo. Et si uixero: facies
michi misericordiam dñi. Si
uero mortuus fuero. non aufe-¬
res misericordiam tuam a domo
mea usq in sempiternum. Aut
si non fecero: quando eradicaue.¬
rit dñs inimicos tuos unumquẽq
de terra: auferat ionathan de
domo sua: & requirat dñs de

Expanded text:
neque enim fieri potest, ut si certe neque enim fieri potest, ut si certe cognovero completam patris mei esse malitiam contra te, non annuntiem tibi. Responditque David ad Jonathan: Quis nuntiabit miderit tibi pater tuus dure de me? Et ait Jonathas ad David. Veni: egrediamur in agrum. Cumque exissent ambo in agrum: ait JonaIsrael: si investigavero sententiam patris mei crastino vel perendie: et aliquid boni fuerit super David: et non statim misero ad te et notum tibi fecero: geat. Si autem perseveraverit patris mei malicia adversum te: revelabo aurem tuam et dimittam te: ut vadas in pace. Et sit Dominus tecum: sicut fuit cum patre meo: et si vixero: facias mihi misericordiam Domini. Si ante mortuus fuero: non auferas misericordiam tuam a domo mea usque in sempiternum. Aut si non fecero: quomodo eradicaverit Dominus inimicos David unumquemque de terra: auferat Jonatham de domo
Abbreviated transcription (Latin):
Et iurauit rursum dauid. Et
ille ait. Scit profecto pater
tuus. quia inueni gratiam in
oculis tuis: & dicit. Nesciat hoc
ionathas : ne forte tristetur. Quin
immo uiuit dñs & uiuit anima
tua : quia uno tantum ut ita
dicam gradu. ego & mors diuidi-¬
mur. Et ait ionathas ad dauid.
Quod cumq dixerit anima tua.
facram tibi. Piocit autem dauid
ad ionathan. Ecce kalende sunt
crastino. & ego ex more sedere
soleo iuxta regem ad uescendũ.
Dimit te ergo me ut abscondar in
agro: usq ad uesperam diei ter-¬
tuus : respondebis ei. R. ogauit
me dauid. ut ir& celeriter in
bethleem ciuitatem suam: quia
uictimȩ sollempnes ibi sunt
uniuersis contribulibus suis. Si
dixerit bene. pax erit seruo
tuo. Sin autem fuerit iratus.¬
scito quia completa est malitia
eius. Fac ergo misericordiam in
seruum tuum: quia fȩdus dñi
me: famulum tuum tecum inire
fecisti. Si autem est in me aliqua
patrem tuum ne introdiicas me.
Et ait ionathas. Absit hoc a me.

Expanded text:
Et juravit rursum Davidi. Et Et juravit rursum Davidi. Et ille ait: Scit profecto pater tuus, quia inveni gratiam in oculis tuis, et dicit: Nesciat hoc Jonathas, ne forimmo vivit Dominus, et vivit anima tua, quia uno tantum ut ita dicam gradu, ego morsque dividimur. Et ait Jonathan ad David: Quodcumque dixerit mihi anima tua, faciam tibi. Dixit autem David ad Jonathan: Ecce Kalendae sunt crastino, et ego ex more sedere soleo juxta regem ad vescendum: dimitte ergo me, ut abscondar in agro usque ad vesperam diei terttuus, respondebis ei: Rogavit me David, ut iret celeriter in Beth-Leem civitatem suam, quia victimae solemnes ibi sunt universis contribulibus ejus. Si dixerit, Bene: pax erit servo tuo. Si autem fuerit iratus,scito quia completa est malitia ejus. Fac ergo misericordiam in servum tuum: quia foedus Domini me famulum tuum tecum inire fecisti. Si autem est in me aliqua patrem tuum ne introducas me. Et ait Jonathan: Absit hoc a te:
Abbreviated transcription (Latin):
& ipsi prophetauerunt. Et ira-¬
tus. iracundia saul: abiit
etiam ipse in ramatha. & uenit
est in socoth: & interrogauit &
dixit. In quo loco sunt samuhel
& dauid: Dic tumq est ei. Scce
in naioth sunt in rama. & abiit
in naioth in rama. Et factus est
etiam super eum spiritus dñi:
& ambulabat ingrediens & pro.¬
phetabat : usq dum uenir& in
naioth in rama. Et expoliauit
se etiam ipse uestimentis suis:
& prophetauit cum ceteris co.¬
ram samuhel: & cecinit nudus
tota die illa & nocte. Onde
exiuit prouerbium. Num et
saul inter prophetas. Fiigit au.¬
tem dauid de naioth quȩ est
in rama. ueniensq locutus est
coram ionatha. Quid feci.
Quȩ est iniquitas mea. & quod
peccatum meum in patrem tu-¬
um: quia querit animam meam:
Qui dixit ei. Absit. Non morie.¬
ris. Neq enim faciet pater
meus quicquam grande uel
paruum: nisi prius indicauerit
michi. Hunc ergo celauit a me¬
pater meus sermonem tantum.¬
modo: Nequaquam erit istud.

Expanded text:
et ipsi prophetaverunt. Et iraet ipsi prophetaverunt. Et iratus iracundia Saul, etiam ipse in Ramatha, » videliest in Socoth, et interrogavit et dixit: In quo loco sunt Samuel et David? Dictumque est ei: Ecce in Naioth sunt in Ramatha. Et abiit in Naioth in Ramatha, et factus est etiam super eum Spiritus Domini, et ambulabat ingrediens, et prophetabat usque dum veniret in Naioth in Ramatha. Et expoliavit se etiam ipse vestimentis suis, t prophetavit cum caeteris coram Samuel, et cecinit nudus tota die, et nocte. Unde et exivit proverbium: Num et Saul inter prophetas? Fugit autem David de Naioth, quae erat in Ramatha, veniensque locutus est coram Jonatha: Quid feci? quae est iniquitas mea, et quod peccatum meum in patrem tuum, quia quaerit animam meam? Qui dixit ei: Absit, non morieris: neque enim faciet pater meus quicquam grande vel parvum, nisi prius indicaverit mihi: hunc ergo celavit pater meus sermonem me tantummodo? nequaquam erit istud.