comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
contra iudam loquit᷑ ꝗđ ñ sitfi¬
nos malieorum. extrema capti¬
uitas. sed &iã in hos ale terra
dñi corgladios ꝑsequatur:
uxta unugogen om̃s herea¬
cos scribit. iniquitatem autem :
ut pauperes & humiles populi¬
decipiat. Viduas & pupillos
diripiat : qui enim diues.ẽ de quo
legimus redemptio animȩ uiri
non sustin& comminationem
milis est. & paruus inpopulis.
cito ab eis scandalitatur: ui¬
dua quoq: quae iirum quae
tnrum̃ ꝑ diderit dm̃ et pupil¬
lo qui patrem amiserit crea¬
torem. De quo scriptum est.
dm̃ qui tegenuit reliquisti. et
oblitus es dĩ nutritoris tui fa¬
ale supplantantur: Quidigi¬
tur facient indieiudicii. cum
tantor deceperint. et calami¬
tatis delonge uenientis : sicit
enim adiustum uirum dicitur.
prope est uerbum in ore tuo et
incordetuo. Et in alio loco.
Regnum dĩ intrauos. est. sic
her&icorum calamitas delon¬
ge ueniet. Multo eis tempore
praeparata : ad quem confugi¬

Expanded text:
contra Judam loquitur, contra Judam loquitur, ema captivitas, sed etiam in hostili terra Domini eos gladius persequatur. Juxta anagogen, omnis haereticus scribit iniquitatem, ut pauperes et humiles populidecipiat, viduas et pupillos diripiat. Qui enim dives est, de quo legimus: Redemptio animae viri non sustinet comminationem, milis est et parvus in populis, cito ab eis scandalizatur. Vidua quoque, quae virum perdiderit Deum, et pupillus qui patrem amiserit Creatorem, de quo scriptum est: Deum, qui te genuit, dereliquisti, et oblitus es Dei nutritoris tui , facile supplantantur. Quid igitur facient in die judicii, cum tantos deceperint, et calamitatis de longe venientis? Sicut enim ad justum virum dicitur, Prope est verbum in ore tuo, et in corde tuo ; et in alio loco: Regnum Dei intra vos est ; sic haereticorum calamitas de longe veniet, multo eis tempore praeparata. Ad quem confugi
Abbreviated transcription (Latin):
conclamare. quod aduersum
legem dĩ iniquasseripserint leger.
et traditionibus suis. subuerterint
iudicii ueritatẽ: Dõ enim dicente.
honora patrem tuũ & matrẽ illi
econtrario monuerunt filios pa¬
rentibus dicere : donum quod¬
cum que ẽ. ex metibi ꝓderit ne
et c&era hissimilia : ꝓpterea
autem scripserunt leges pessimas.
ut opprimerent pauperes ethu¬
miler populi. ut praedus a gerent
deuiduir : et pupillos diriperent:
quiinterrogantur. quid facturi
sint cum uel captiuitatis. uł iu.¬
diciidies aduenerit. & cala mita¬
tis de longeuenientis: quae mul¬
totempore ante p̃dicta est: Ad
cuius inquiđ fugietis auxilium.
cum offenderis dm̃. quiuerus
auxi liator est. et ubi derelin¬
quetis gloriam uram  Non enĩ
ꝓderunt diuitiae imdiefuroris.
neuinctos in hostilem terram
ducat assrrius. necorru atir proe¬
lio & ad extremum sidit in supe¬
rioribus contrasamariam tre¬
bro dixerat. In omnibur his
non ẽ auersus furor eius sed
adhuc manus eius excelsa. Etiã

Expanded text:
conclamare, quod adversum legem Dei iniquas scripserint leges, et traditionibus suis subverterint judicii veritatem. Deo enim dicente: Honora patrem tuum, et matrem : illi e contrario monuerunt filios parentibus dicere: Donum quodcumque est ex me, tibi proderit, neet caetera his similia. Propterea autem scripserunt leges pessimas, ut opprimerent pauperes et humiles populi, ut praedas agerent de viduis, et pupillos diriperent. Qui interrogantur quid facturi sint, cum vel captivitatis, vel judicii dies advenerit, et calamitatis de longeto tempore ante praedicta est. Ad cujus, inquit, fugietis auxilium, cum offenderitis Deum, qui verus auxiliator est, et ubi derelinquetis gloriam vestram? Non enim proderunt divitiae in die furoris, ne vinctos in hostilem terram ducat Assyrius, ne corruatis in praelio . Et ad extremum sicut in superioribus contra Samariam crebro dixerat: In omnibus his non est aversus furor ejus, sed adhuc manus ejus extenta, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
res pristini c̃tẽpser : Ad sume Niunc ortha¬
rã c̃gemina carmina circui ciuitatem
plange lupanar pristinũ & antiquier¬
roris uestigia lacrimis laua ut possisdĩ
iuxtu historiã impl&acẽ c̃sonis grecorũ
& phoenicũ lit teris indicat᷑ quod p̃ lxx
annos instauratu & ad potentiac̃pristi¬
nam sitreuersa & negotiatio uniuer¬
sarũ gentiũ fuerit: Quae ego puto
fornicationis appellari. & quomodo
sic & institutor d&oto orbe c̃currens
pulchritudinẽ urbis quasi mer&ri¬
cis impleuerit : &erit negotiutio
Neq reponent᷑ quia his quih abi taue¬

Expanded text:
res pristini contempserunt, assume nunc cithares pristini contempserunt, assume nunc citharam, congemina carmina, circumi civitatem, plange lupanar pristinum, et antiqui erroris vestigia lacrymis lava, ut possis Dei ijuxta historiam expleta esse, consonis Graecorum, et Phoenicum litteris indicatur, quod post LXX annos instaurata, ad potentiam pristinam sit reversa, et negotiatio universarum gentium fuerit, quas ego puto fornicationes appellari, ut quomodo sic et instator, de toto orbe concurrens, pulchritudinem urbis quasi meretricis impleverit. Et erit negotiatio neque reponent
Abbreviated transcription (Latin):
& quȩ ab assrrio fundatu ẽ t̃ra¬
duxer̃ robustos trri suffoderuN
Non solũ muros sed cuncta hubitu¬
culu ciuitatis. posuer̃q eam in
rumã qr igit᷑ alii fugier̃ clucupti
taginis negotiatio enim & coloni
quomodo lauda uerit chaldȩos
Ñ dix̃ talis populus ultranone¬
rit. potentius quippe & durus õ¬
regnũ romunorum sed antea
non fuit qui prioru Neguuit c̃ces¬
sit sequentia: Et erit indicilla
hoc loco usq tofinẽ huius ꝓphetiae
trro ꝓrperanentiantur. quoo debe¬
it igere paenitentiã quoo iterũ stru¬
uersio maneat ut cuiur ruinis insultu¬
bcit & ruinarũ eiꝰ tempus imit &ur. lxx
uut̃ arinos unius regis multiputunt
nabugo donosor dici. Quib: regnũ gentis
crtharam circuiciuitatẽ mer&rix ob¬
liuioni tradita benccane frequenta canticũ
ut memoria tuisit quia cum plurimis
gentibur fornicataes & desolatam tenu¬
dãq: & captiuitatis qualentẽ sordib: amato¬

Expanded text:
et quae ab Assyrio fundata est, transduxerunt robustos Tyri. Suffoderunt non solum muros, sed et cuncta habitacula civitatis, posueruntque eam in ruinam. Quia igitur alii fugerunt, alii capti thaginis; negotiatio enim, et colonia quomodo laudaverit Chaldaeos. Non dixit, talis populus ultra non erit: potentius quippe, et durius regnum est Romanorum; sed, ante non fuit. Qui priora negavit, concessit sequentia. Et erit in die illhoc loco usque in finem hujus prophetiae, Tyro prospera nuntiantur, quod debeat agere poenitentiam, quod iterum exstruuit, Tyri subversio maneat: ut cujus ruinis insultabat, et ruinarum ejus tempus imitetur. Septuaginta autem annos unius regis, multi putant Nabuchodonosor dici, quibus regnum gentis cis. Sume citharam, circumi civitatem, meretrix oblivioni tradita, bene cane, frequenta canticum, ut memoria tui sit. Quia cum plurimis gentibus fornicata es, et desolatam te nudamque et captivitatis squalentem sordibus, amato
Abbreviated transcription (Latin):
Negotiator hantiquã consu&u¬
dinẽ portũ eiꝰ in gressus . ẽ.
& mercimonia & labores eidño
dedicent᷑: Cernamus intrro .s¬
tructus xp̃i ecclesias. conside¬
remus opes omniũ qđ non repo¬
nant᷑ nec thesaurizent᷑ sed den¬
t᷑ his qui habitunt corã dño qui
seruientes alturi partiupantur
cũ alturi. ministrant aut̃ tr̃¬
rii. Ñ ad diuitias nec ad como¬
landas sacerdotũ opes sed uic tui
necessaria sub p&enda aut
luxta ccpostolũ habentes
uictũ atq uestitũ his contenti

Expanded text:
negotiator in antiquam consuetunegotiator in antiquam consuetudinem, portum ejus ingressus est, et mercimonia, et labor eorum Domino dedicentur. Cernamus in Tyro exstructas Christi Ecclesias, consideremus opes omnium, quod non reponantur, nec thesaurizentur, sed dentur his qui habitant coram Domino, qui servientes altari participant cum altari . Ministrant autem Tyrii non ad divitias, nec ad cumulandas sacerdotum opes, sed ad victus necessaria suppetenda: ut, juxta Apostolum, habentes victum atque vestitum, his
Abbreviated transcription (Latin):
dũ historiã necdũ facta cõperimis
nisi forte putandũ ẽ qđ pꝰ ae difica¬
tionẽ hierus alẽ & restuurutionẽ
trri amie interse fuerint ciuitu¬
tes & ad templũ dĩ crebro trrido¬
nutrans miserint sicuit in hes dru
legimus quod tr̃rus quipisces uen¬
debant in sabbato abegerit & intro¬
ire urbẽ non ꝑmiserit atq: exu
uo mercimonio &iã de c&eris aes¬
timandũ sit. Iudaei cassu infutu¬
rũ uota deferunt post antix p̃m
In ĩ. annis haec explenda memo¬
runtes nec mirũ sustu c̃fingunt
dine. haec dicta contendunt:
Ego aut̃ quomodo inuisione babr¬
lonis. subtrpo euersionisciꝰ con¬
summationis tẽpus itellego &m
a egrpti distructis idolis alture
oñĩ conlocatũ ad xp̃i tẽpus refe¬
ro & inuisione moab thronũ
saluatoris int̾raeiꝰ positũ recor¬
rum sacramenta Ñ dubito. ita
& inuisione trri.quȩ extremaẽ
xp̃i anȩ felicitatis tempus int̃p̃¬
tor. Quod pꝰquã aedificacta est.
& recepit pristinũ statũ. & omnis

Expanded text:
facta comperimus, nisi forte putandum est, quod post aedificationem Jerusalem, et instaurationem Tyri, amicae inter se fuerint civitates, et ad templum Dei crebro Tyri dona transmiserint: sicut et in Ezra legimus , quod Tyrios qui pisces vendebant, in sabbato abegerit, et introire urbem non permiserit: atque ex uno mercimonio, etiam de caeteris aestimandum sit. Judaei cassa in futurum vota differunt, post Antichristum in mille annis haec explenda memorantes. Nec mirum si ista confingant, dine haec dicta contendant. Ego autem quomodo in visione Babylonis sub typo eversionis ejus, consummationis tempus intelligo, et in Aegypto destructis idolis altare Domini collocatum, ad Christi tempus refero, et in visione Moab, thronum Salvatoris in terra ejus positum recogrum sacramenta non dubito: ita et in visione Tyri, quae extrema est, christianae felicitatis tempus interpretor: quod postquam aedificat omnis
Abbreviated transcription (Latin):
ille qui positꝰ erat . utuentura
prospicer&. clamauit quasi
leo siue ipse ꝓph&a appellat᷑
leo & quia dubiũ erat de ꝑso¬
na speculatoris qui cr̃rũ uide¬
rat a scendentẽ ipse exponit
manifestus. & ait : suꝑs pecu¬
qui semꝑ positis inoffitio ꝓphe¬
tali & diebis ac noctib: dñi parenr
imperio. quod cumq: iusserit
loquitur. quidigitur clamauit
leo : ecceisteuenit ascensor uir
bigae equitũ. haut dubiũ quiner¬
rus indic&ur &respondit & dix̃
ipse leo qui supra clamauerat.
Cecidit aecidit babrlon & om̃a sculp¬
tilia deorũ eiꝰ contrita sunt in t̃ra.
Vastante onim ascensore bigae
baby lon urq: in a& ernum del&a.
.ẽ. Belis templũ om̃aq: idolausq
adsolũ strata. Quod aũt sequit᷑
trituramea & filiȩ areȩme ae
adhicrusalem a postrofam fa¬
cit & ad templum qđ iarea
ornȩ sitũ ẽ: dicit adeũ ohieru¬
salẽ & populi filitẽplimei. Non¬

Expanded text:
ille qui positus erat, ut ventura ille qui positus erat, ut ventura prospiceret, clamavit quasi leo, sive ipse propheta appellatur leo. Et quia dubium erat de persona speculatoris, qui Cyrum viderat ascendentem, ipse exponit manifestius, et ait: Super specuqui semper positus in officio prophetali, et diebus ac noctibus Domini parens imperio, quodcumque jusserit loquitur. Quid igitur clamavit leo: Ecce iste venit ascensor vir bigae equitum: haud dubium quin Cyrus indicetur. Et respondit et dixit ipse leo qui supra clamaverat: Cecidit, cecidit Babylon, et omnia sculptilia deorum ejus contrita sunt in terra. Vastante enim ascensore bigae, Babylon usque in aeternum deleta est, et Belis templum omniaque idola usque ad solum strata. Quod autem sequitur: Tritura mea, et fili areae meae, ad Jerusalem apostropham facit, et ad Templum quod in area Ornae situm est, dicitque ad eam: o Jerusalem, et popule fili Templi mei
Abbreviated transcription (Latin):
leo suꝑspeculã dñi ego sũ. stans
iugiter ꝑdiem & suꝑ custodiã
meã egosum stans totis noc¬
tibus: Ecce isteuenit asconsor
uir. bigae aequitũ . & respondit
& dixit. cecidit cecidit babr lon
& om̃a sculptilia deorum eius
contrita sunt interra . tritura
mea & filiȩ areȩmeȩ quȩ audiui
ad ño exercituũ dõ irł ad nunti¬
auiuobis: Causar reddit superi¬
oris formidinis. quare angustia
pos sederit cũ. sicut pasturientẽ
& corruerit audiens & perter¬
ritus sit ac tenebroso terrore
circumdatis. haec inquid dnr dix̃
mihi uade & constituespeculato¬
rem ut spũ ꝓph&ali tibi futu¬
ra ꝓnunti&. Quẽ cum posuis¬
sem ins peculam uidit uenien¬
tem bigam & aurigam super asinũ¬
quȩ & camelũ currũ trahere:
ante crrum ignobileserant.
& nullius int̃gentes locihabe¬
bant᷑: maedi sẽꝑ potentissimi.
Iste ergo unus ascensor duarũ
gentiũ fultis exercituuenit
contrababylonẽ & speculator

Expanded text:
leo super specula Domini ego sum stans leo super specula Domini ego sum stans iugiter per diem et super custodiam meam ego sum stans totis noctibus ecce iste venit ascensor vir bigae equitum et respondit et dixit cecidit cecidit Babylon et omnia sculptilia deorum eius contrita sunt in terram tritura mea, et fili areae meae, quae audivi a Domino exercituum Deo Israel, annuntiavi vobis. Causas reddit superioris formidinis, quare angustia possederit eum sicut parturientem, et corruerit audiens, et perterritus sit, ac tenebroso horrore circumdatus. Haec, inquit, dixit Dominus mihi: vade et constitue speculatorem, ut spiritu prophetali tibi futura praenuntiet; quem cum posuissem in speculam, vidit venientem bigam, et aurigam desuper, asinumque, et camelum currum trahere. ante Cyrum ignobiles erant, et nullius inter gentes loci habebantur: Medi semper potentissimi. Iste ergo unus ascensor, duarum gentium fultus exercitu, venit contra Babylonem: et speculator
Abbreviated transcription (Latin):
pecula: Comedentes & bibentes:
surgite principes arripite dipeũ:
Locus iste duplicit̃ accipit᷑ : o mȩ de¬
& elamitȩ ꝗb: supradixi. asconde
ȩlã obside medȩ sumite cr̃bũ futuro
uos proelio prȩparate nepost¬
quã dimicationis tẽpus aduene¬
rit lassitudo uos detrahat. cũq:
comederitis abiberitis surgite armas
corripite. babrloniam debellate :
quodq: ait . contẽplare inspecula :
hoc sensu legitur. diligenter
quae uentura sunt prospicite :
potest sic intellegi: o babrlon⁊ para
balthasar filio euil merodac ne¬
poti nabugo donosor regituo
mensa atq: conuiuium. & uide
quid post cibum ueniat . in quo scortan
tes & concubinas inuasis dñi ꝓ
pinabat. Oprincipes qui cum
rege accumb&is. maedos aut̃ ꝑsas¬
q significat. surgite ad interfitien¬
dum regem : arma corripite : hoc
plonus indani helis uoluminis dis¬
adnunti&: &uidit currũ duorũ
aequitũ ascensorẽ asini. & ascen¬
sorem cameli & contẽplatꝰ ÷ di¬
ligenter multo intuitu clamauitq:

Expanded text:
bentes: surgite, principes, arripite clypeum. Locus iste dupliciter accipitur: o Medi et Elamitae, quibus supra dixi: ascende Elam, obside Mede, sumite cibum, futuro vos praelio praeparate, ne postquam dimicationis tempus advenerit, lassitudo vos retrahat. Cumque comederitis et biberitis, surgite, arma corripite, Babylonium debellate. Quodque ait, contemplare in specula, hoc sensu legitur: diligenter quae ventura sunt, prospice. Potest et sic intelligi: o Babylon, para Balthasar filio Evilmarodach nepoti Nabuchodonosor regi tuo mensam atque convivium, et vide quid post cibum eveniat, in quo scortis et concubinis in vasis Domini propinabit. O principes, qui cum rege accumbitis, Medos autem Persasque significat, surgite et ad interficiendum regem arma corripite. Hoc plenius in Danielis volumine disadnuntiet et vidit currum duorum equitum ascensorem asini et ascensorem cameli et contemplatus est diligenter multo intuitu et clamavit
Abbreviated transcription (Latin):
legentib inposuit ut iussis¬
ti. & ut nos quiuimus histori¬
cac int̃p̃tatione dissoruimꝰ.
hebracicȩ ueritctis. prae¬
mentes uestigia. Quae
secuntur ad om nes ꝑtinent
nationes & genera liter ad
totius mundi consum ma¬
tionem: Dequibus nec tu
p&isti ut scriborem. nec
mihi otiosum fuit. ut ex
superfluo non quae si¬
too dictec rem qui quae¬
sitao uix scribi.
BER QUNTUS

Expanded text:
isti, et ut nos quivimus, historica interpretatione disseruimus, Hebraicae tantum veritatis prementes vestigia. Quae sequuntur, ad omnes pertinent nationes, et generaliter ad totius mundi consummationem. De quibus nec tu petisti, ut scriberem, nec mihi otiosum fuit, ut ex superfluo non quaesita dictarem, qui quaesita vix scripsi. BER SEXTUS
Abbreviated transcription (Latin):
tate ꝑ fectũ . c̃. qui suꝑbis resistit
& humilib: dat gratiã & cõmon&
arro gantes c̃ditionis suae utdis¬
cant potentiã eiꝰ ꝑmiseriã cuius
dementiã ꝑbenefitia sentire no¬
& luorunt transiterrã tuã quasi
flum̃ filia meris ñ .ẽ. cingulum
ultratibi sicut inquid fluuius. siue
inhebraico significantius habet
transitur pede ita & tu terram
tuam incaptiuitate ducta transi¬
bis & filia maris uł quia insula ẽ.
uł quia de tescriptũ ẽ. dixit mare
fortitudo maris non parturiui. &
ñ peperi qđq: infert. Nonẽ cin¬
gulũ ultratibi. Quẽ sensũ habeat
aptius srmachur doc& non pote¬
ris ultra reficere . Id ẽ habebis
uires nec ad cinctos adpugnandũ
lũbos ut possis aduersarus contra¬
hire: Manũ suã extendit suꝑ ma¬
re conturbauit mare: Quis ex¬
tendit manũ. haut dubiũ exipsa
sermonis continentia. quin dr̃
de quo supradixit dñs exercituũ

Expanded text:
tate perfectum est, qui superbis resistit, tate perfectum est, qui superbis resistit, et humilibus dat gratiam : et commonet arrogantes conditionis suae, ut discant potentiam ejus per miseriam, cujus clementiam per beneficia sentire noluerant. Transi terram tuam quasi flumen, filia maris: non est cingulum ultra tibi. Sicut, inquit, fluvius, sive ut in Hebraico significantius habet, transitur pede: ita et tu terram tuam, in captivitatem ducta, transibis, o filia maris, vel quia insula es, vel quia supra de te scriptum est: Dixit mare fortitudo maris, non parturivi, et non peperi. Quodque infert, non est cingulum ultra tibi, quem sensum habeat, apertius Symmachus docet, non poteris ultra resistere, id est, non habebis vires, nec accinctos ad pugnandum lumbos tuos, ut possis adversariis contraire. Manum suam extendit super mare, conturbavit regna. Quis extendit manum? haud dubium ex ipsa sermonis continentia quin Deus, de quo supra dixit: Dominus exercituum
Abbreviated transcription (Latin):
exprincipes eiꝰ lam̃tatione co¬
nosces coronatã uocat. Quod
sicut rex int̃plurim ã hominum
multitudinẽ ornatũ diade onit¬
erigit cuput itatrrus & exclsa opib¬
auroq ẽ geminis & sirico acpurpu¬
ranitens regina sit cunctis gentib
estimat : Cuius negotiatores prin¬
Ecipes institutores ei hcdititerrae: Mi¬
ramurligatũ prrrae quondã dixisse.
deurbe romana uidiciuitatem regũ.
Ecce multo ante illa tẽpora negotiato¬
res & hstitutores trriprincipes
& inclitides cribuntur ut ꝑ hocos¬
tendatur opulentiae magnitudo
cumnegotiator trri alterius ur¬
bis ẽẽ rexporsit : dñs exercituũ
cogitauithoc ut detraherit suꝑ¬
biã omnis gloriae ad ignominiã
deducer& uniuersos inlitos terrae.
Quac supra interro gantis modo dixe¬
rat quis cogitauit hoc supratyrũ
quondã coronatã . nunc ipse respon¬
dit. non factorẽ ut stulti putant
sic filade ducti sunt ñ fortunae tucur¬
rit rota sed dĩ iuditio & ipsius uolun¬

Expanded text:
ex principis ejus lamentatione cogex principis ejus lamentatione cognosces. Coronatam vocat eam, quod sicut rex inter plurimam hominum multitudinem ornatum diadematerigit caput: ita Tyrus fulgens pura nitens, regina sit in cunctis gentibus aestimata. Cujus negotiatores principes, institores ejus inclyti terrae. Miramur legatum Pyrrhi quondam dixisse de urbe Romana, Vidi civitatem regum. Ecce multo ante illa tempora negotiatores et institores Tyri, principes et inclyti describuntur: ut per haec ostendatur opulentiae magnitudo, cum negotiator Tyri alterius verbis esse rex possit. Dominus exercituum cogitavit hoc, ut detraheret superbiam odeduceret universos inclytos terrae , quia supra, interrogantis more, dixerat: Quis cogitavit hoc super Tyrum quondam coronatam? nunc ipse respondet: non fatorum ut stulti putant sic fila deducta sunt, non fortunae currit rota; sed Dei judicio et ipsius volun
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑspicuũ ẽ qđ egrptu postquã audierint
potontissimã & uicinã gentẽ lon¬
ga obsidionem del&am soiant
&iã sibi hiteritũ ꝓpinquare . Tran¬
site maria ululatequi habitatis in¬
sula: & rursum ꝓmaretharsis lxx
chartaginẽ transtulerint : legimꝰ
in historus assrriorũ obsessostrrios
pꝰquã nullã spẽ cuaden diuidebant.
conscensis nauib: fugisse chartagi¬
nẽ seuad aliasi onuȩ geiq: maris in¬
sulas. Vnde & me zechiel dicitur
mercis non ẽ. reddita ei neq: exer¬
citui eiꝰ detrro. Eoqđ om̃r urber
opes trans latae sint & nobiles¬
quiq: eã uacuã dereliquorint :
tesua: arguit suꝑbiae tyrum
qđ in conditionis suae antiquitate
sit gloriata & non respexerit ad
dm̃ sed nomina patrũ recolens
se a& ernã put auerit. Ducent
cã pedes sui longe ad peregrinan¬
dũ: Cosdicit qui burberemanse¬
rant captiui ductir̃ in babrlonẽ
Quis cogitauit hoc suꝑtrrũ quon¬
dã coronatã Rursũ lege ex echi¬
el & quantȩ gloriae tr̃rus fuerit

Expanded text:
tquam audierint potentissimam, et vicinam gentem, longa obsidione deletam, sciant etiam sibi interitum propinquare. Transite Maria, ululate qui habitatis in insula. Rursum pro mari et Tharsis LXX Carthaginem transtulerunt. Legimus in historiis Assyriorum, obsessos Tyrios postquam nullam spem evadendi videbant, conscensis navibus fugisse Carthaginem, seu ad alias Ionii Aegaeique maris insulas. Unde et in Ezechiel dicitur: Merces non est reddita ei, neque exercitui ejus de Tyro ; eo quod omnes urbis opes translatae sint  Alam vacuam dereliquerint. Nuitate sua? Arguit superbiae Tyrum, quod in conditionis suae antiquitate sit gloriata, et non respexit ad Deum: sed nomina patrum recolens, se aeternam putaverit. Ducent eam pedes sui longe ad peregrinandum. Eos dicit, qui in urbe remanserant, et captivi ducti sunt in Babylonem. Quis cogitavit hoc super Tyrum quondam coronatam? Rursum lege Ezechiel , et quantae gloriae Tyrus fuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
dicens ñ parturiui & ñ peperietñ
enutriui iuuenes nec ad increm̃tũ
ꝑduxi uirgines: dixi supra coloni¬
am sidoniorũ ec̃ trrũ. Audugit᷑
mat̃ cunctasimul. contrafiliã tuã
maria conclamantia. et qđ amo¬
dumuocẽ mittentia quȩ ꝑnatur a
loquinonua lent frustra diuitias
comparaui sine causade toto orbe:
Trrũ opescontuli. Illa diues illa luxo¬
riosa & populorũ quondã gaudens
multitudine in quanesciebatur tͥba
mortaliũ cat̃ua puerorũ iuuentu¬
tis ex amina cuius platȩe uirginũ.
lusibis puellarũ ꝑstrepebant. Nunc
ad solitudine redacta est. fieri

Expanded text:
dicens: non parturivi, et non peperi, et non dicens: non parturivi, et non peperi, et non enutrivi juvenes, nec ad incrementum perduxi virgines. Dixi supra coloniam Sidoniorum esse Tyrum. Audi igitur, mater, cuncta simul contra filiam tuam maria clamantia, et quodammodo vocem emittentia, quae per naturam loqui non valent: frustra divitias comportavi: sine causa de toto orbe in Tyrum opes contuli: illa dives, illa luxuriosa, et populorum quondam gaudens multitudine, in qua nascebatur turba mortalium, caterva puerorum, juventutis examina, cujus plateae virginum, lusibus perstrepebant: nunc ad solitudinem redacta est. Fieri
Abbreviated transcription (Latin):
onem multis in breui fr&o agge¬
ribus comportatis negotiationem
quoq: sidonis appellat: iuxta se¬
quentem uersiculũ inquo ait.
erubesce si don tradunt enim
historiae quod trrurco lonia
sidonissit Trans fr&antes mare
repleuerant te inaquis multis
seminis nili messis fluminis
fruges ei : Txrum negotiationẽ
gaudere & totius urbis ẽẽ en¬
porion & p̃sentia tẽpora ꝓbant
& etcchiel lato sormone descri¬
bit . quod aut̃ negotiatoris in sub¬
uehendis mercib: trans fr&aN
maria. nemo quis dubit& nec
tantas hab& opesipsa urbsde
terra regionis suae quȩ ua de an¬
gusta ẽ & galilcae damasciq: fi¬
nib: p̃mit᷑. Quantas desubueo¬
tione nauiũ nilus omnis & ac
grpti fertilitas euicino in funditur.
trropnihilo qđ apud hebrȩos
legimus sior Ixx. et theudotion
negotiatores int̃p̃tatis : qđ uerbũ
tͥbidum et ꝑ hocnili aquas significat
Hicremia testante quid tibi& egipto
cesidon. ditenĩ mare fortitudomaris

Expanded text:
onem multis in brevi freto aggeonem multis in brevi freto aggeribus comportatis. Negotiationem quoque Sidonis appellat, juxta sequentem versiculum, in quo ait: Erubesce, Sidon. Tradunt enim historiae, quod Tyrus colonia Sidonis sit. Transfretantes mare repleverunt te, in aquis multis semen Nili, messis fluminis fruges ejus. Tyrum negotiatione gaudere, et totius orbis esse emporion, et praesentia tempora probant, et Ezechiel lato sermone describit. Quod autem negotiatores in subvehendis mercibus transfretent maria, nemo est qui dubitet; nec tantas habet opes ipsa urbs de terra regionis suae, quae valde angusta est, et Galilaeae, Damascique finibus premitur, quantas de subvectione navium. Nilus omnis, et egypti fertilitas e vicino infunditur Tyro. Pro Nilo, quod apud Hebraeos legimus SIOR , LXX et Theodotio negotiatores interpretati sunt; quod verbum, turbidum, et per hoc Nili aquas significat, Jeremia testante, quid tibi, et Aegypto,ce, Sidon: ait enim mare fortitudo maris,
Abbreviated transcription (Latin):
reni gabal. & amon & amalech¬
& alienigenȩ cũ habitantibus
trrum ex quib: omnib: discimis
pondus iruedĩ supertrrũ uenis¬
semere tricẽ quae hio subs pecie
scorti. In ezechiel subnauis trans¬
latione discribitur. Ululate in¬
quid naues maris. ꝓquo in łxxle¬
gimus cartaginis & hab&ur in hȩ¬
braeotharnr de quo &iona ꝓphe¬
ta & in quadã epistolã disputaui.
possumur aut̃ quia cartago tero¬
rũ colonia ẽ. in p̃sentilo cotharsis
ñ mare generalit̃ sed cartaginẽ
accipere qđ ne qua quã de afri¬
ca nauis trrum ueniant sed de
t̃ra chectim quã ciprũ quidã in¬
terp̃tantur usq: hodie enĩ. ẽ
apud eos urbscet thim dequa
& ⁊ norticae sectȩ hȩresi arcis
fuit. quam quam plerique
donieque insulas arbitrentur
hoc enim scriptura commemorat.
quod a lexander rexmacedonũ
egressus sit d&erra c&thim insu¬
lam quoque nominans non men¬
titur postea enĩ nabugo dono¬
sor uł ab alexan dro terra conti¬
nens facta ẽ propter ex pugnati¬

Expanded text:
Amalech, alienigenae cum habitantibus Tyrum . Ex quibus omnibus discimus, pondus irae Dei super Tyrum venisse meretricem, quae hic sub specie scorti, in Ezechiel sub navis translatione describitur . Ululate, inquit, naves maris. Pro quo in LXX legimus Carthaginis: et habetur in Hebraeo THARSIS : de quo et in Jona propheta, et in quadam epistola disputavi. Possumus autem, quia Carthago Tyriorum colonia est, in praesenti loco Tharsis, non mare generaliter, sed et Carthaginem accipere: quod nequaquam de Africa naves Tyrum veniant, nec de terra Cethim, quam Cyprum quidam interpretantur: usque hodie enim est apud eos urbs Citium, de qua et Zeno Stoicae sectae Haeresiarches fuit: quamquam plerique doniaeque insulas arbitrentur. Hoc enim Scriptura commemorat, quod Alexander rex Macedonum egressus sit de terra Cethim. Insulam quoque nominans, non mentitur: postea enim a Nabuchodonosor, vel Alexandro terrae continens facta est, propter expugnati
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ ait indie illa aufer&ur paxil¬
lus qui fixus fuerat in locofideli
frangitur & cadit & peribit qđ¬
÷ heliachim infixo paxillo prior
paxillus qui infixus fuerat cur¬
uat: sed quia sequitur . & peri¬
bit qđ pependerat i eo qđ de¬
iecto sobna nequaquã factũ . ẽ.
in tollegimus hocdiꝰ qđ de posi¬
to sobna pontificatum accipe¬
rit heliachim cuius sacerdo¬
tu dignitatem subuestit ex¬
trema captiuitas. quiiuxta
anagogen cuncta accipiunt.
uolunt in sobnac pontificatũ
iudae orum sacerdo tium
cadere & insuccessione he¬
liachim qui interp̃tatur
dr̃ re surgens. euuange¬
lici cultus sacramenta

Expanded text:
autem ait: In die illa auferetur paxilautem ait: In die illa auferetur paxillus qui fixus fuerat in loco fideli, et frangetur, et cadet, et peribit q Eliacim infixa paxillo, prior paxillus qui infixus fuerat, corruat. Sed quia sequitur: Et peribit quod pependerat in eo: quod dejecto Sobna, nequaquam factum est, intelligimus hoc dici, quod deposito Sobna, Pontificatum acceperit Eliacim, cujus sacerdotii dignitatem subvertit extrema captivitas. Qui juxta ἀναγωγὴν cuncta accipiunt, volunt in Sobnae Pontificatu Judaeorum sacerdotium cadere, et in successione Eliacim, qui interpretatur Deus resurgens, Evangelici cultus sacramenta
Abbreviated transcription (Latin):
legimus ibiq: morieris. & ibi
erint currus glori aetuae om¬
nis potentia &opes quib: nunc ful¬
tus incedir. ibi senties ignomiã
domus dnĩtui. quia propter
operamala & uio latũ tẽplũ
dĩ tui ista patieris. detrahã
te degradutuo . & pontifica¬
tus officio ꝑiciam : & ꝓte
helia chim seruũ meũ filiũ
chelchiae induã uestim̃tis
tuis. & cingulotuo decorabo:
Sicut eleazar uestim̃tis aaron
patris induturẽ ipsi dabopo¬
tes tatẽ tẽ pli qui habitat po¬
pulũ. non subiectũ sibi quasi ser¬
uũ sed a morẽ sui quasi filium
ipse accipi& & clauem domis
meae & in suo portauit humero
ipse habebit caerimoniarũ omi¬
num potestatem & quomodo
paxillursifigat᷑. in paraioio
templi & in loco fortissimo col¬
locaur omnia uasa sacerdotum
& leuitarum tam quae ii sacri¬
ficus necessaria sunt quã omnis
generis musicorũ suspendunt᷑ ineo
si c omnis populus heliachim ser¬
uimei potestate pendebit. Quod

Expanded text:
ligamus, ibique morieris: et ibi ligamus, ibique morieris: et ibi erunt currus gloriae tuae, omnes potentiae et opes, quibus nunc fultus incedis. Ibi senties ignominiam domus Domini tui: quia propter opera mala, et violatum Templum Dei tui ista patieris. Detraham te de gradu tuo, et de pontificatus officio projiciam, et pro te Eliacim servum meum filium Helciae induam vestimentis tuis, et cingulo tuo decorabo: sicut Eleazar vestimentis Aaron patris indutus est. Ipsi dabo potestatem Templi, qui habeat populum non subjectum sibi quasi servum, sed amatorem sui quasi filium. Ipse accipiet clavem domus meae, et in suo portabit humero, ipse habebit caeremoniarum omnium potestatem. Et quomodo paxillus si figatur in pariete Templi, et in loco firmissimo collocetur, omnia vasa sacerdotum et Levitarum, tam quae in sacrificiis necessaria sunt, quam omnis generis musicorum, suspenduntur in eo: sic omnis populus ex Eliacim servi mei potestate pendebit. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
ingrediad pontificẽ qui habita¬
bat iuxta lx inpastoforio. lux¬
ta aquila itabernaculũ ꝑloquens
hebreicã ueritatẽ & theudo¬
tion ait. Ingredere adio achĩ
istũ qđ int̃ p̃tari potest ae¬
quum & rectũ . ut scilic& cata
gatur & prauus ad pontificẽ
templi: & dicerei quihabitas
indomo dĩ cuiusscelera into¬
taciuitate bacchant᷑ . Cursecu
rus in operib: tuis qua si ñ ue¬
rearis captiuitatẽ excidisti
tibi inp&ra sepulchrũ & tã suꝑ¬
bae aedificasti ut ambitio te
inmorte sequer&ur: Audi
quaesit inte dñi sententia.
quomodo gallus gallinacus
umero portantis aufer&ur
& singuli hominũ leuant insca¬
pulam palliũ suũ. sictua faci¬
liserit incaptiuitate trans¬
latio. habe bis coronã non
lamine ae aureae & scĩficatio¬
nis dñi sed tribulationis &s
angustiae. sicut enĩ pila. simit¬
tatur in procliue stare nonpo¬
test. sed ueloce cursu uoluitur.
Ita & tu ad terrã latissimã de¬
duceris. quã aut ae grptũ
aut babrloniae campos intel¬

Expanded text:
ui habitabat, juxta LXX, in pastophorio; juxta Aquilam, in tabernaculo: pro quo sequens Hebraicam veritatem Theodotion ait: Ingredere ad Socen istum, quod interpretari potest, aequum et rectum ut scilicet κατὰ gatur et pravus , ad pontificem templi, et dices ei: Qui habitas in domo Dei, cujus scelera in tota civitate bacchantur, rus es in operibus tuis, quasi non verearis captivitatem: excitibi in petra sepulcrum, et tam superbe aedificasti, ut ambitio te et in morte sequeretur? Audi quae sit in te Domini sententia: quomodo gallus gallinaceus humero portantis aufertur, et singuli hominum levant in scapula pallium suum: sic tua facilis erit in captivitatem translatio. Habebis coronam non laminae aureae, et sanctificationis Domini, sed tribulationis et angustiae. Sicut enim pila si mittatur in proclive, stare non potest, sed veloci cursu volvitur: ita et tu ad terram latissimam deduceris, quam aut Aegyptum, aut Babyloniae campos intel
Abbreviated transcription (Latin):
assrriorũ rapsacen de lachis in hie¬
rus alem adregem ez echiam in
manu graui. & st&it inaquae¬
ductu piscinae superioris inuia
agrifullonis Egrernsq: ẽ ad
eum heliachim filius chelchiae
qui erat suꝑ domum & sobnas¬

Expanded text:
Assyriorum Rabsacen de Lachis in Hierusalem ad regem Ezechiam in manu gravi et stetit in aquaeductu piscinae superioris in via agri Fullonis et egressus est ad eum Eliachim filius Helciae qui erat su
Abbreviated transcription (Latin):
re lataceq: uacanter barchei
& supra dictum uolumen : contra
faciam omnium fratrũ suorum
habitabit eo qđ latissima herem̃
ab indiã ad mauritaniã usq: ten¬
dat᷑ & antiquũ occanum quod
puto hieremiȩ titulum sonare.
ad caedar & ad regna as sur. quȩ
percussit nabugodonosor rex
babrlonis. statimq: sequitur:
haec dicit dñs surgite & ascen¬
dite ad caedar & uastate filios
orientis. tabernacula corum
& greges eorũ capient pelles eorũ
& omnia uara & came lostollent
sibi & iterum hiuit enĩ con¬
Strauos nabugo donosor rexba¬
Sbylonis consiliũ cogitauit
Saduer suruor cogitatioes.
surgite & ascendite ad gentẽ
Equi& ã & confident̃ habitan

Expanded text:
re, Lateque vagantes Barchaei. re, Lateque vagantes Barchaei. Et juxta supradictum volumen « contra faciem omnium fratrum suorum habitabit. » eo quod latissima eremus ab India ad Mauritaniam usque tendatur et Atlanticum oceanum. Quod puto Jeremiae titulum sonare ad Cedar et ad regna Asor, quae percussit Nabuchodonosor rex Babylonis. Statimque seqHaec dicit Dominus, surgite et ascendite ad Cedar, et vastate filios Orientis: tabernacula eorum, et greges eorum capient, pelles eorum et omnia vasa, et camelos tollent sibi : et iterum: Inivit enim contra vos Nabuchodonosor rex Babylonis consilium, cogitavit adversus vos cogitationes. Surgite et ascendite ad gentem quietam, et confidenter habi
Abbreviated transcription (Latin):
s qui habitatis t̾rã austricũ panib
a facie enim gladiorũ fugierunt.
a facie gladii inminentis. a facie artis
extenti. a facie grauis proc lii
Qm̃ hec dicit dnr̃ adme ad huc
huno anno quasi ianno mer¬
cennarii & aufer&ur omnis
gloria cȩdar. &reliquiȩ nume¬
rora git tariorũ fortiũ. defilus¬
caedar inminuentur. dñs enĩ
ds̃ irł. locutus ẽ : Quaerente
mihi & diu cũ diliberatione trac¬
tanti quae. eẽt. arabia. adquã
ꝓph&icus sermo dirigit᷑ utrũ
moabitae . an. am monitae.
& idumȩi cunctae que aliȩ regi¬
ones quaenunc arabia nuncu¬
pantur occasionem tribuit.
inhaec eadẽ uisione qđ sequi¬
t᷑ aufestur omnis gloria cedar¬
& reliquiȩ numeri sagitta¬
riorum fortium defilus cae¬
dar inminuent᷑. is mahelitas
seos doc&. exirma hel cae¬
dar. & aggarenos quiper¬
uerso nomine sarraceni
uocantur. eẽ generatos.
Hii ꝑtotã habitant solitudi¬
nẽ oequib: puto & po&ã dice¬

Expanded text:
: qui habi: qui habia facie enim gladiorum fugerunt a facie gladii inminentis a facie arcus extenti a facie gravis proelii quoniam haec dicit Dominus ad me adhuc in uno anno quasi in anno mercennarii et auferetur omnis gloria Cedar et reliquiae numeri sagittariorum fortium deCedar imminuentur: Dominus enim Deus Israel locutus est. Quaerenti mihi et diu cum deliberatione tractanti quae esset Arabia, ad quam propheticus sermo dirigitur, utrum Moabitae, an Ammonitae, et Idumaei, cunctaeque aliae regiones, quae nunc Arabia nuncupantur, occasionem tribuit in hac eadem Visione quod sequitur: Aufeet reliquiae numeri sagittariorum fortium de filiis Cedar inminuentur Dominus seos docet ex Ismael Cedar et Agarenos, qui perverso nomine Saraceni vocantur, esse generatos. Hi per totam habitant solitudinem, de quibus puto et poetam dice
Abbreviated transcription (Latin):
quide eiꝰ genero sumꝰ non simili
clementia protegis. Quibus ego
custos uigolq: respondeo dequo
scriptũ ẽ. non dormitabit ne¬
q: dormi& quicus todit irł. uenit
mane populomeo & nox genti
idum eorum illis praebebolum̃s
Vos intenebris dere linquã uł
certalta uenit lux nocte trans s¬
acta. simeũ inuocatis auxiliũ
& estis destirpe seruimei abra¬
hã Nolite me tantũ inecessi¬
tatibis quȩ rere sed toto ad me
animo c̃uestimini uenite & sus¬
cipiã pęnitentes. hociuxta his¬
toriã dictũ sit. C&erũ ꝓpt̃ si¬
militudinẽ litterȩ exeo qđ
res & daleth non multũ int̃
se discrepent quidã hebrgorũ
ꝓduma romã legunt᷑ uolen¬
tes ꝓph&iã c̃tra regnũ roma¬
num dirige friuola ꝑsuasi¬
onei qua semper hidumeȩ no¬
mine romanos ex estimant
demonstrari. Duma aũt int̃¬
p̃tat᷑ silentium: ONUS INA¬
Rasia. Insaltu aduerpera
Sdor mi&is insemitis dodanim
Soccurrentis sitienti feste aquã¬

Expanded text:
qui de ejus semine sumus, non simili qui de ejus semine sumus, non simili clementia protegis? Quibus ego custos vigilque respondeo, de quo scriptum est: Non dormitabit neque obdormiet qui custodit Israel . Venit mane populo meo, et nox genti Idumaeorum; illis praebebo lucem, vos in tenebris derelinquam. Vel certe ita: venit lux nocte transacta; si meum invocatis auxilium, et estis de stirpe servi mei Abraham, nolite me tantum in necessitatibus quaerere, sed toto ad me animo convertimini. Venite, et suscipiam poenitentes. Hoc juxta historiam dictum sit: caeterum propter similitudinem litterae, et ex eo quod RES et DALETH, non multum inter se discrepent, quidam Hebraeorum pro Duma, Romam legunt, volentes prophetiam contra regnum Romanum dirigi, frivola persuasione, qua semper in Idumaeae nomine Romanos existimant demonstrari: Duma autem interpretatur silentium. Onus in Arabia. In saltu ad vesperam dormietis, in semitis Dodanim. Occurrentes sitienti ferte aquam
Abbreviated transcription (Latin):
historiã reuoluere & ez echie¬
lis hieremiȩq: easdẽ intestimo¬
nio trahere uisiones & maximȩ
ꝓf&iã c̃tramontẽ seir & illud
depsalmis inidumeã extendã
calciamentum meum & alibi taber
sit ingladio fratrẽ suũ & uio la¬
uerit miseri cordiã suã siue sicut
symmachus transtulit. uis cera
sua. quod aduersum cognatos
populos ausus sit dimicare & hos¬
tili odio dissidere: fuit aut̃ regio
montib: seir hanc ut metropo¬
lim iuxta ordinẽ superiorũ uisi¬
onum ab assiris siue anabugo¬
donosor expugnatã eẽ credimꝰ.
memoremq: ac pristinȩ gene¬
ris qđ de abrahã & isaac sit
stirpe generata iplorasse au¬
xiliũ dĩ & necessitate cogente
illius clementiam flagitasse:
Narrat ergo nunc dñs qui obse¬
d&ur inscir & abhostib: cingat᷑
meũ inplorat auxiliũ & dicit.
ocustos irł qui populũ tuũ tue¬
ris custodia sempiterna. & qua¬
si innocte illis dormientib: ui¬
gilas ne hostis inrũpat. Quare& nos

Expanded text:
historiam revolvere, et Ezechiehistoriam revolvere, et Ezechielis Jeremiaeque easdem in testimonium trahere Visiones, et maxime prophetiam contra montem Seir . Et illud de Psalmis: In Idumaeam extendam calceamentum meum. Et alibi: Tabersit in gladio fratrem suum, et violaverit misericordiam suam , sive, ut Symmachus transtulit, viscera sua, quod adversus cognatos populos ausus sit dimicare, et hostili hodio dissidere. Fuit autem regiomontibus Seir. Hanc ut metropolim, juxta ordinem superiorum Visionum, ab Assyriis, sive a Nabuchodonosor expugnatam esse credimus, memoremque pristini generis, quod de Abraham et Isaac sit stirpe generata, implorasse auxilium Dei, et necessitate cogente, illius clementiam flagitasse. Narrat ergo nunc Dominus: qui obsidetur in Seir, et ab hostibus cingitur, meum implorat auxilium, et dicit: o custos Israel, qui populum tuum tueris custodia sempiterna, et quasi in nocte, illis dormientibus, vigilas, ne hostis irrumpat; quare et nos
Abbreviated transcription (Latin):
rus alem sed ad babylonẽ dici
dequa & supra babrlon dilecta
mea posita es mihi admiracu¬
lum & eẽ sensum quȩ con¬
triuistime eris & ipsa contrita
Non meo sermone sed dni potesta¬
te qui tibi haccuentura p̃nuntio
quid sibi autt̃ uoluerint in hocloco
loc interp̃ter quiꝓ leone qui he¬
tulerint non ratis intellego p̃ser¬
tim cũ supra dictꝰ sacerdo surias
quiuocatur intestimonium aliis lit¬
teris scriptussit. ONUS ducoa
Ad medamat exscir custos qͥto
de nocte custos quid denocte dix̃
custos uenit mane &nox. siqueri¬
tis quȩrite conuestimini. uenite :
prodũ alxxidum eam ponunt:
ẽ autem duma. Non tota idu¬
mȩȩ prouintia. sed quaedam
eius regio quae ad austrum uer¬
git aburbe palestina quȩ ho¬
die dicit᷑ eleutheropolis .xx
distat milibus iuxta quã sunt
montes seir. rapto ab auctore
nomine : scir quippe : int̃p̃tat᷑
hispidus & pilosus quod es au
fuit: In abdia ꝓph&a plenis su¬
ꝑ hanc gentẽ a nob̵ disputatũ
.ẽ. in quonecesse fuit u&orem

Expanded text:
ylonem dici, de qua et supra Babylon dilecta mea posita est mihi in miraculum; et esse sensum: quae contrivisti me, eris et ipsa contrita, non meo sermone, sed Domini potestate, quae tibi haec ventura praenuntiat. Quid sibi autem voluerint in hoc loco LXX interpretes, ut pro leone, qui Hetulerint, non satis intelligo, praesertim cum supradictus sacerdos Urias, qui vocatur in testimonium, aliis litteris scriptus sit. Onus Duma. Ad me clamat ex Seir: custos, quid de nocte? custos, quid de nocte? Et dixit custos, venit mane et nox: si quaeritis, quaerite, convertimini, venite. Pro Duma, LXX Idumaeam ponunt. Est autem Duma non tota Idumaea provincia, sed quaedam ejus regio quae ad Austrum vergit, et ab urbe Palaestinae, quae hodie dicitur Eleutheropolis, viginti distat millibus: juxta quam sunt montes Seir, sumpto ab auctore nomine; Seir quippe interpretatur hispidus et pilosus, quod Esau fuit. In Abdia propheta plenius super hac gente a nobis disputatum est: in quo necesse fuit veterem
Abbreviated transcription (Latin):
liũ domui gloriae patris sui.
& suspendã suꝑ eũ omnẽ gloriã
domꝰ patris eiꝰ uasorũ diuersa ge¬
nera omne uas paruolũ. auasis
craterarũ usq: ad omneuas mu¬
sicorum. Indie illa dicitdñs ex¬
ercituũ aufer&ur paxillus qui
fixus fuerat in locũ fideli. & fran¬
g&ur & cad& & peribit qđ pepen¬
derat ineo qui a dñs locutus ẽ
Supra diximur sobnã fuissepon¬
tificẽ quia ssyrus ꝑdidit ciuitatẽ.
sed quia hoc traditionis ẽ hebrȩi¬
ce & scriptura ñ loquit᷑ : Intelle¬
gamꝰ cũ superbũ tumidũ & uo¬
luptuo sum suisq: pedib popu¬
los conculcantẽ & quia fecerit
cuncta quȩ proph&a discribit
sacerdotiũ eiꝰ adheliachim fi¬
liũ helchiȩ fuisse translatũ.
ut illo eiecto. nouus pontifex
fier& ex quo intellegimꝰ omnistudio

Expanded text:
iae domui patris sui et suspendent super eum omnem gloriam domus patris eius vasorum diversa genera omne vas parvulum a vasis craterarum usque ad omne vas musicorum in die illo dicit Dominus exercituum auferetur paxillus qui fixus fuerat in loco fideli et frangetur et cadet, et peribit quod pependerat in eo, quia Dominus locutus est. Supra diximus Sobnam fuisse pontificem, qui Assyriis prodidit civitatem. Sed quia hoc traditionis est Hebraicae, et Scriptura non loquitur, intelligamus eum superbum, tumidum, et voluptuosum, suisque pedibus populos conculcantem: et quia fecerit cuncta quae Propheta describit, sacerdotium ejus ad Eliacim filium Helciae fuisse translatum, ut illo ejecto, novus Pontifex fieret. Ex q
Abbreviated transcription (Latin):
helitas. supra dĩ commonitione
legimus quod insulta uerint
captiuitate populieius. ita
etiam nunc aduersum tr̃rum
inimicam & insulta tricem sub¬
uersionis hierusalem ꝓphetia
texitur . quod et ipsa ab eodem
hostesit distruenda. Legimus
eorum quias srriaegentis bella
discribunt. Ibiq repperimus post
captiuitatem hierus alẽ palestinos
et arabas et damascenos et demn¬
ceps a egiptios fuisse subuersos
Quodaut̃ semꝑ haegentes prae¬
cipuetrros in pugnauerit isrł
& in illius subuersione laetatasit.
amor propheta inexordio suiuo¬
luminis explicat. et breuiter lau¬
desdõ canens psalmista declarat:
que compescaris dr̃ qnm̃ ecce
inimicitui sonauerunt. et quiteo¬
derunt extulerunt caput. super
populum tuum maligna ueruẽ eoti¬
sliõ & cogitauerunt adueriũs cõs
tuos dixer uenite & dis ꝑdamus
cos degento & non mem returisł¬

Expanded text:
elitas, supra Dei comminationem elitas, supra Dei comminationem legimus, quod insultaverint captivitati populi ejus, ita etiam nunc adversum 227 Tyrum inimicam, et insultatricem subversionis Jerusalem prophetia texitur, quod etiam ipsa ab eodem hoste sit destruenda. Legimus eorum qui Assyriae gentis bella describunt; ibique reperimus post captivitatem Jerusalem, Palaestinos, et Arabas, et Damascenos, ac deinceps Aegyptios fuisse subversos. Quod autem semper hae gentes, et praecipue Tyrus impugnaverit Israel, et in illius subversione laetata sit, Amos propheta in exordio sui voluminis explicat , et breviter laudes Deo canens Psalmista declarat: que compescaris, Deus. Quoniam ecce inimici tui sonuerunt: et qui te oderunt, extulerunt caput. Super populum tuum malignaverunt consilium, et cogitaverunt adversus sanctos tuos. Dixerunt, Venite, et disperdamus eos de gente,
Abbreviated transcription (Latin):
docet : Ecceego adducam ad trrum
nabu chodonosor regem ba brlonis ab
a quilone regem regum cumequis et
filiartuas quae sunt in agrogladio
int̃fici& & circumdabit temunitionib:
et conportabit aggerem ingrro
et eleuabit contrateclipeum. etuine¬
as atque arietes temperabit inmu¬
ros tuos et turres tuas distruet
marmatura sua. & cetera quae usq
adfinem uisionis secuntur: Nam&
alia prophetia quae aduersus a egrp¬
tios cernitur eadem scrixtura contex :
fili hominis nabuchodo nosor rexba¬
brlonis seruire fecit exercitũ suum
seruitutemagna aduersum trrũ
omne caput de caluatum &omnis hu¬
meros depilatus & merces non est
reddita ei exercituieius detrro
perquae significat multo tempo¬
re adercitum babrlonis ag¬
gerem comportatum. quod
postea fecit alexander insulam
continenti terrae sotians: ille
ante facere sit conatus quomo¬
doergo aduersus babrlonem
& philis thum et moab et
egrptum et idumeos et hisma¬

Expanded text:
docet: Ecce ego adducam ad Tyrum docet: Ecce ego adducam ad Tyrum Nabuchodonosor regem Babylonis ab Aquilone, regem regum, cum equis, Filias tuas quae sunt in agro, gladio interficiet: et circumdabit te munitionibus: et comportabit aggerem in gyro, et elevabit contra te clypeum, et vineas atque arietes temperabit in muros tuos, et turres tuas destruet in armatura sua, et caetera quae usque ad finem visionis sequuntur. Nam et in alia prophetia, quae adversum Aegyptios cernitur, eadem Scriptura contexit: Fili hominis, Nabuchodonosor rex Babylonis servire fecit exercitum suum servitute magna adversum Tyrum: omne caput decalvatum, et omnis humerus depilatus, et merces non est reddita ei, neque exercitui ejus de Tyro . Per quae significat multo tempore ab exercitu Babylonis aggerem comportatum, ut quod postea fecit Alexander, insulam continenti terrae socians, ille ante facere sit conatus . Quomodo ergo adversus Babylonem et Philistiim, et Moab, et Aegyptum, et Idumaeos et Isma
Abbreviated transcription (Latin):
sequitur indic illa dicit dñs
exercium aufer&ur paxil¬
lus qui fixus fuerat i locũ
fideli & frangit᷑ & cad& ad pri¬
oris populi ruinã ꝑtin& Ne¬
mo autem dubitat & iuxta
historiam & iuxta allegoriã
quia paxillo dixerit seruari
suspensione uasorum diuer¬
si generis & quod prioribus frac¬
tis alia surpendantur.
TIRI
Ululate naues maris quia uas¬
tataẽ : domus unde uenire
consueuerant. de terracet¬
thim reuelata ẽ eis. tacese
qui habitatis in in sula negoti¬
plenius etechiel ꝓph&a sub¬
uersionem trri & causas sub¬
uersionis exponit dicens: Tili
hominis ꝓeo qđ dixit trrus
dehieru salem. euge confrac¬
tae sunt portȩ populorum con¬
uersa .ẽ ad meimplebor deser¬
ta .ẽ. propterea haec dicit
cendere faciam aditgentes
multas sicut ascendit mare fluo¬
tuans & dissipabo muros trri&
destruent turresci & radam
puluerẽ ciꝰ deca. quȩ autem is tac
sint gentes multae qua e inunda¬
bunt trrum sicut maref luctu¬
ans nominatim in consequentibus

Expanded text:
In die illo, dicit Dominus exercituum, auferetur paxillus, qui fixus fuerat in loco fideli, et frangetur et cadet, ad prioris populi ruinam pertineat. Nemo autem dubitat, et juxta historiam, et juxta allegoriam, quia paxillum dixerat, servari suspensione vasorum diversi generis: et quod prioribus fractis, alia suspendantur.Tyri ululate naves maris quia vastata est domus unde venire consueverant de terra Cetthim revelatum est eis tacete qui habitatis in insula negotiplenius Ezechiel propheta et subversionem Tyri, et causas subversionis exponit, dicens: Fili hominis, pro eo quod dixit Tyrus de Jerusalem: Euge, confractae sunt portae populorum, conversa est ad me, implebor, deserta est. Propterea haec dicitcendere faciam ad te gentes multas, sicut ascendit mare fluctuans, et dissipabo muros Tyri, et destruam turres ejus, et radam pulverem ejus de ea Quae autem istae sint gentes multae, quae inundabunt Tyrum sicut mare fluctuans, nominatim in consequentibus