comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cubiti post octonarium numerũ.
libroꝵ moysi continent sacram̃tũ.
qui &. in quinq monstrant᷑ panib.
&. in samaritana euangłii. quȩ
arguitur qđ quinq habuerit ui¬
ros.&. sextum quẽ putabat habere
non habeat. Et tamen & octonartꝰ
&. quinarius numerus uno cubito.¬

Expanded text:
cubiti post octonarium numerum, cubiti post octonarium numerum, librorum Moysi continent sacramentum, qui et in quinque monstrantur panibus , et in Samaritana Evangelii , quae arguitur quod quinque habuerit viros, et sextum quem se putabat habere, non habebat: et tamen octonarius, et quinarius numerus, uno cubito,
Abbreviated transcription (Latin):
inter thalamos quinq cubitos. Ne gͥ
putaremus duos tantũ esse thalamos:
ternos ex utraq parte posuit. ut sena¬
rium numerum de monstraret. quii
&. in hẏdriis ȩuangłii indicatur. in qͥb
aquȩ in uina mutatȩ sunt . &. cotidie
iudaici latices uertuntur in uinũ qđ
lȩtificat cor hominis &. xp̃i cruore
fit dulcius: mensus est quoq latitu
sacramentũ. qui ab uno incipiens ita
ad quatuor ꝑ uenit : ut denarium im¬
pleat numerũ. Cũius longitudo habe¬
detur scriptorũ negligentia de praua¬
tum. Neq enĩ in uno loco latitudinẽ
& rursum latitudinem decem uł tre¬
decim cubitoꝵ scriptura dixisset. Po¬
test autẽ porta liminis. in quo sacratꝰ
est numerus ueteris &. noui instru¬
menti: uł ipse dñs intelligi. qui di¬
cit ego sum ostium. uł certe om̃s scĩ
ꝑ quos ingredimur ad noticiam dĩ
quoꝵ apłs paulus loquebatur. os
meum patet ad uos o chorinthii.
&. dilatamini & uos. Tredecĩ aut̃

Expanded text:
inter thalamos quinque cubitos. Ne igitur inter thalamos quinque cubitos. Ne igitur putaremus duos tantum esse thalamos, ternos ex utraque parte posuit: ut senarium numerum demonstraret, qui et in hydriis Evangelii indicatur , in quibus aquae in vina mutatae sunt, et quotidie Judaici latices vertuntur in vinum, quod laetificat cor hominis: et Christi cruore fit dulcius. Mensus est quoque latitusacramento. Qui ab uno incipiens, ita ad quatuor pervenit, ut denarium impleat numerum. Cujus longitudo habedetur scriptorum negligentia depravatum. Neque enim in uno loco latitudinem, et rursum latitudinem decem, vel tredecim cubitorum Scriptura dixisset. Potest autem porta liminis, in quo sacratus est numerus veteris et novi Testamenti, vel ipse Dominus intelligi, qui dicit: Ego sum ostium ; vel certe omnes sancti, per quos ingredimur ad notitiam Dei, quorum apostolus Paulus loquebatur: Os meum patet ad vos, o Corinthii; et: Dilatamini et vos . Tredecim autem
Abbreviated transcription (Latin):
rius portȩ. siue ut in .lxx. continetur.
scđi uestibuli & tercii: eiusdẽ unius
calami mensurȩ est. Post quod uestibu¬
lum eius hoc est limen portȩ introitũ
octo ponuntur cubita. ut in teriora ue¬
stibuli nequaquã septenarium nume¬
rum.&. sex cubita &. palmũ unũ sed
octonarium teneant qui ad resurre-¬
ctionis &. diei dñicȩ ꝑtinent sacram̃tũ.
Et infronte inquit eiusdẽ uestibuli.
duo erant cubita. Quȩ uł ad utrũq
I in isaia de altari carbo comp̃henditur
&. defertur ad ꝓphetȩ labia purgan¬
da. Et ut sciamus qđ sit hoc uestibu¬
lum quod octo & duob cubitis t̃mi¬
natur ponit manifestus. Uestibulũ
nimus ad templũ đi. Thalami quoq
& cubicula quȩ erant ad uiã portȩ
tres erant hinc &. tres inde mensurȩ u¬
nius id est calamo uno qui sex cubita
&. unum palmũ habebat. de quib supͣ
dictũ est. Et ȩlammon uno calamo
in longum.&. uno calamo in latũ. &

Expanded text:
rius portae, sive ut in Septuaginta continetur, rius portae, sive ut in Septuaginta continetur, secundi vestibuli et tertii, ejusdem calami unius mensurae est. Post quod vestibulum ejus, hoc est, limen portae, in introitu octo ponuntur cubita, ut interiora vestibuli nequaquam septenarium numerum, et sex cubita, et palmum unum, sed octonarium teneant, qui ad resurrectionis et diei Dominicae pertinent sacramentum. Et in fronte, inquit, ejusdem vestibuli duo erant cubita, quae vel ad utrumque a in Isaia de altari carbo comprehenditur, et defertur ad prophetae labia purganda. Et ut sciamus, quod sit hoc vestibulum, quod octo et duobus cubitis terminatur, ponit manifestius: Vestibulum nimus ad templum Dei. Thalami quoque, et cubicula quae erant ad viam portae tres erant hinc, et tres inde, mensurae unius, id est, calamo uno, qui sex cubita, et unum palmum habebat, de quibus supra dictum est: Et αἰλὰμ uno calamo in longum, et uno calamo in latum, et
Abbreviated transcription (Latin):
patere noticiȩ đi. Quod limen in la¬
titudine unuis dr̃ calami.ꝙ. de alti¬
tudine siletur ac longitudine. Uia
enĩ est. ⁊ introitus. &. ꝑ eam ad inte¬
riora ꝑgendũ est. Licet in hoc loco
.lxx. suꝑflue longitudinem. uł ut in
plerisq codicibus continetur: altitudi¬
nem dixerint. Cubicula aute. id ẽ tha
culoꝵ plenam habeant mensuram ca-¬
lami. id est sex cubitorũ & palmi uniꝰ.
Idum oꝑa pariter ratioq consentiunt.
ea uero quȩ extrinsecus sunt. hoc est
inter thalamũ & thalamum: quinq
cubita. Nec dũ enim xp̃i secreta pene¬
trarunt. nec possunt dicere. Introdu¬
xit me rex incubiculum suũ. Et alibi.
Om̃is gła filiȩ regis intrinsecus. Sed di¬
scipulis cum xp̃o domi commorantib:
mysteria eius audire non possunt. &.
foris ad se cupiunt dei exire sermonẽ.
Et propt̾ea quinq cubitoꝵ mensura in
eis ponitur: ut ad sensus quinq om̃ia
referre doceantur: Limen quoq alte¬

Expanded text:
patere notitiae Dei. Quod limen in lapatere notitiae Dei. Quod limen in latitudine unius dicitur calami, et de altitudine siletur ac longitudine. Via enim est et introitus, et per eam ad interiora pergendum est licet in hoc loco superflue longitudinem, velut in plerisque codicibus continetur, latitudinem dixerint, cubicula autem dixerint tculorum plenam habeant mensuram calami, id est, sex cubitorum, et palmi unius, dum opera 473 pariter ratioque consentiunt. Ea vero quae extrinsecus sunt, hoc est, inter thalamum et thalamum, quinque cubita; necdum enim Christi secreta penetrarunt, nec possunt dicere: Introduxit me rex in cubiculum suum . Et alibi: Omnis gloria filiae regis intrinsecus . Sed discipulis cum Christo domi commorantibus, mysteria ejus audire non possunt, et foras ad se cupiunt Dei exire sermonem, et propterea quinque cubitorum mensura in eis ponitur, ut ad sensus quinque omnia referre doceantur. Limen quoque alte
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ latitudo ad opera ut diximꝰ:
altitudo refertur ad animũ. qui ad
alta festinat. Illud autẽ semel mo¬
nuisse sufficiat. nosse me cubitũ. &
cubita. neutrali appellari genere. Sed
ꝓ simplicitate &. facilitate in telligen¬
tiȩ. uulgiq consue tudine: ponere ⁊
genere masculino. Non enĩ curȩ no¬
bis est uitare sermonum uicia. sed scri-¬
pturȩ scȩ obscuritatẽ quibuscumq
uerbis disserere. Ingreditur gͥ uir
cui oriens nomen est. ꝑ portam ori-¬
entalem. ut illuminet eos quos in pri-¬
ma uestibuli fronte reppererit. siue
in ipso introitu portȩ: non ꝑ unũ
sed ꝑ plures gradus. Quoꝵ siletur
numerus : ut ascensionis appareat dif¬
ficultas.&. quodcũq gradus tibi ꝓpo¬
sueris: scias minus esse ab eo qđ dubiũ
derelinquitur. Istam arbitror portã.
de qua &e in psalmis canitur. Hȩc porta
dñi iusti intrabunt ꝑ eam. Mensusq ẽ
limen portȩ: ut serre ualeamꝰ om̃ia

Expanded text:
quorum latitudo ad opera, ut diximus; quorum latitudo ad opera, ut diximus; altitudo refertur ad animum, qui ad alta festinat. Illud autem semel monuisse sufficiat: nosse me cubitum, et cubita neutrali appellari genere, sed pro simplicitate, et facilitate intelligentiae, vulgique consuetudine, ponere et genere masculino. Non enim curae nobis est vitare sermonum vitia, sed Scripturae sanctae obscuritatem quibuscumque verbis disserere. Ingreditur igitur vir, cui Oriens nomen est, per portam Orientalem, ut illuminet eos, quos in prima vestibuli fronte repererit, sive in ipso introitu portae: non per unum, sed per plures gradus, quorum siletur numerus, ut ascensionis appareat difficultas, et quotcumque gradus tibi proposueris, scias minus esse ab eo, quod dubium derelinquitur. Istam arbitror portam, de qua et in Psalmis canitur: Haec porta Domini, justi intrabunt per eam . Mensusque est limen portae, ut scire valeamus omnia
Abbreviated transcription (Latin):
electũ &. honoratũ: &. ipsi ut lapi¬
des uiuentes ȩdificamini domꝰ spiri¬
tales in sacerdotium sc̃m offerre spi¬
ritales uictimas acceptabiles do per
minũ saluatorẽ. qui uerus archi¬
tectus ẽ:ꝓbare lapides qͥ possint
poni in templi fundamentis. qui
in medio. qui insuꝑiorib locis ⁊
inferioris mensurȩ. uł non tã solidȩ
firmitatis. in muro. &. extra tẽplũ.
in cireuitu periboli collocari. Non
est enĩ parui roboris nec minimȩ
firmitatis: impositos desuꝑ lapides
sustinere. Unde scribit apłs adcre¬
dentes. Inuicẽ onera ur̃a portantes.
Et in alio loco scriptum ẽ: ñ debere
nos pondus assumere quod ferre ñ
possumus. Calamus autẽ mensurȩ
qui habebat sex cubita &. palmum
unũ: illud significat. notã esse deo
conuersationem nr̃am. quȩ in sex
diebus in quibus mundus factus
est continetur.&. notã esse ȩ̨tiam¬
rationẽ operũ singuloꝵ. ut aliud ad
opera ꝑtineat aliud ad mentem.
Unde &. latitudo ȩqua ẽ altitudini.

Expanded text:
 ipsi ut lapides viventes aedificamini domus spiritualis in sacerdotium sanctum, offerentes spirituales victimas acceptabiles Deo perminum Salvatorem, qui verus architectus est, probare lapides qui possint poni in templi fundamentis, qui in medio, qui in superioribus locis, et inferioris 472 mensurae, vel non tam solidae firmitatis in muro, et extra templum in circuitu τοῦ περιβόλου collocari. Non est enim parvi roboris nec minimae firmitatis, impositos desuper lapides sustinere. Unde scribit Apostolus ad credentes: Invicem onera vestra portantes . Et in alio loco scriptum est: non debere nos pondus assumere, quod ferre non possumus. Calamus autem mensurae, qui habebat sex cubita, et palmum unum, illud significat, notam esse Deo conversationem nostram, quae in sex diebus in quibus mundus factus est continetur, et notam esse rationem operum singulorum, ut aliud ad opera pertineat, aliud ad mentem. Unde et latitudo aequa est altitudini:
Abbreviated transcription (Latin):
erat &. nathanael qui xp̃m studiosissime
requirebat. &. meruit audire. Ecce ue¬
rus israhelita in quo dolus non est.
Tecce murus forinsecus &. in circuitu
domus undiq Et in manu uiri calamꝰ
mensurȩ sex cubitorũ ⁊ palmo. Et m̃sus ẽ

Expanded text:
erat et Nathanael, qui Christum studiosissime erat et Nathanael, qui Christum studiosissime requirebat, et meruit audire: Ecce verus Israelita, in quo dolus non est . « Et ecce murus forinsecus in circuitu domus undique, et in manu viri calamus mensurae sex cubitorum et palmo, et mensus
Abbreviated transcription (Latin):
cor tuũ in om̃ia. siue & pone in cor¬
de tuo omĩa quȩ ego ostendam tibi.
Nichil enĩ ꝓdest uidisse &. audisse: nisi
ea quȩ uideris atq audieris in memo¬
riȩ reposueris thesauro. Quando autẽ
dicit. om̃ia quȩ ego ostendã tibi: in¬
tentũ auditorem facit & cordis ocu-¬
lis preparatũ. ut memoriter teneat
quȩ sibi ostendenda st̃. Quia ut om̃ia
ostendantur tͥ ÷ adductus es huc. Quo
dicto: ostendit specialiter nichil theo¬
ria & scientia dulcius. quã ꝓpheta
desiderat dicens. Unũ petiui a dño.
hoc reqͥrã ut in habitẽ in domo dñi om̃s
dieᷤ uitȩ meȩ. ut uideã uoluntatẽ dñi.⁊
uisitẽ tẽplũ eiꝰ. Unde iungit ⁊ loqͥt᷑.
Domine dilexi decoret
domus tuȩ. &. locum habitationis
głȩ tuȩ. Adnuntia inquit omĩa q̃
tu uides domui isrł. ut qui ꝑse uidere
non possunt: ꝑ te discant quę tibi adño
demonstrantur. Domui aut̃ isrł: his
qui mente conspiciunt dm̃. de quibus

Expanded text:
cor tuum in omnia; sive, et pone in corcor tuum in omnia; sive, et pone in corde tuo omnia quae ego ostendam tibi. Nihil enim prodest vidisse et audisse, nisi ea quae videris et audieris, in memoriae reposueris thesauro. Quando autem dicit, omnia quae ego ostendam tibi, intentum facit auditorem, facit et cordis oculis praeparatum, ut memoriter teneat quae sibi ostendenda sunt, quia ut omnia ostendantur tibi, adductus es huc. Quo dicto ostendit specialiter nihil theoria et scientia dulcius, quam propheta desiderat, dicens: Unam petivi a Domino, hanc requiram, ut inhabitem in domo Domini per omnes dies vitae meae. Ut vidus . Unde jungit, et loquitur: Domine, dilexi decorem domus tuae, et locum habitationis gloriae tuae. Annuntia, inquit, omnia quae tu vides domui Israel, ut qui per se videre non possunt, per te discant, quae tibi a Domino demonstrantur. Domui autem Israel his, qui mente conspiciunt Deum, de quibus
Abbreviated transcription (Latin):
porta. Et in alio loco. Non c̃fun-
dentur cũ loquentur in imicis suis
in porta. hic uir locutus est ad pro¬
phetam. In cuiꝰ manu erat funiculus.
& cuiꝰ erat species quasi ęxis .&. qͥ
calamũ tenebat manu. locutus ad
iezechielem: uerus architectus. quem
imitabatur &. paulus apłs dicenꝰ. Qua-¬
si sapiens architectus fundamentum
posui. Sapientem aut̃ uocat architec¬
tum: ad distinctionẽ illius quistultꝰ
est. Et in zacharia pastor insipiens
appellatur. Locutus ẽ autẽ quȩ sequ
untur. Fili hominis uide oculis tuiᷤ
& auribus tuis audi. Non oculis car¬
nis sed sp̃s. nec auribus corporis sed ani¬
mȩ. Leuate inquit oculos ur̃os &. ui¬
dete quia messes iam albȩ sunt ad me¬
tendum. Et. qui habet aures audiendi
audiat. Uidetur autẽ ȩdificatio ci¬
uitatis .&. auditur ordo cerimoniarũ
&. sacerdotum. terrȩq descriptio. Nec
sufficit p̃cepisse ut cerneret oculis . &
audiret auribus: sed adiecit. Et pone

Expanded text:
porta . Et in alporta . Et in aldentur cum loquentur inimicis suis in porta. » Hic vir locutus est ad prophetam, in cujus manu erat funiculus, et cujus erat species quasi aeris, et qui calamum tenebat manu locutus ad Ezechielem verus architectus quem imitabatur et Paulus apostolus dicens: « Quasi sapiens architectus fundamentum posui , » sapientem autem vocat architectum, ad distinctionem illius qui stultus est. Et in Zacharia pastor insipiens appeuntur: Fili hominis, vide oculis tuis, et auribus tuis audi : non oculis carnis, sed spiritus; nec auribus corporis, sed animae. Levate, inquit, oculos vestros, et videte, quia messes jam albae sunt ad metendum . Et: Qui habet aures audiendi, audiat . Videtur autem aedificatio civitatis, et auditur ordo caeremoniarum et sacerdotum, terraeque descriptio. Nec sufficit praecepisse ut cerneret oculis, et audiret auribus; sed adjecit: Et pone
Abbreviated transcription (Latin):
nu eius. De quo in zacharia scriptũ
est. qđ funiculum habuerit geometri¬
cum. ut latitudinem & longitudine̾
urbis metiretur. Cementariorũ aut̃:
ił angłoꝵ qui dei imperio ministra
minicȩ uoluntatis. Unde &. paulus
apłs loquebatur : di agricultura. di ȩdi¬
ficatio sumus. Quodq sequit᷑. &. ca
lamus mensurȩ in manu eius: de sig¬
Inat grãm ꝓphetalem. De qua scriptũ
est in quadragesimo quarto psalmo.
Lingua mea calamus scribȩ uelociter
scribentis. Et de iohanne ꝓpheta atq
baptista. Quid existis in desertum
uidere. calamũ uento agitari : Quẽ
calamũ imitari cupiunt: qui scriben¬
tes scribunt iniquitatẽ. &. quib in p̃¬
catur ꝓpheta. Increpa feras calami.
Stabat autẽ in porta: quia ꝑ ipsũ ad
Ipatrem ingredimur. &. sine ipso ciui¬
tatem di intrare non possumus. ut
dignos suscipiat. indignos abiciat.
Inporta quoq iudicium ẽ. Unde
⁊ ꝓpheta dicit. Odert̃ arguentes in

Expanded text:
nu ejus, de quo in Zacharia scriptum nu ejus, de quo in Zacharia scriptum est , quod funiculum habuerit geometricum, ut latitudinem et longitudinem urbis metiretur. Caementariorum autem, vel angelorum qui Dei imperio ministrabminicae voluntatis. Unde et Paulus apostolus loquebatur: Dei agricultura, Dei aedificatio sumus . Quodque sequitur: 466 Et calamus mensurae in manu ejus, designat gratiam prophetalem, de qua scriptum est in quadragesimo quarto psalmo: Lingua mea calamus scribae, velociter scribentis . Et de Joanne propheta atque baptista: Quid existis in desertum videre, calamum vento agitari ? Quem calamum imitari cupiunt, qui scribentes scribunt iniquitatem, et quibus imprecatur propheta: Increpa feras calami . Stabat autem in porta; quia per ipsum ad Patrem ingredimur, et sine ipso civitatem Dei intrare non possumus, ut dignos suscipiat, indignos abjiciat. In porta quoque judicium est. Unde et propheta dicit: Oderunt arguentes in
Abbreviated transcription (Latin):
manus dei. Illuc autẽ hoc est quasi
ad ȩdificium ciuitatis. ut mͥ cuncta
quȩ erant intrinsecus de monstraroꝵ.
Ecce inquit uir cuiꝰ erat species siue
uisio quasi species ȩris fulgentis. ille
uidelic&. de quo scriptum ẽ. Ecce
uir. oriens nomen eiꝰ. Habebat aut̃
speciem nequaꝗͣ electri. ut in prin¬
cipio huus uoluminis dr̃. neq
accinctus erat zona aurea ut
in iohis a pocalipsi continet᷑: sed
habebat speciem iuxta hebraicum
quasi ęris. Hȩc enim materia cunctiᷤᷤ
metallis uocalior est : &. tinnitu lon¬
ge resonat.nde &. in danihel in
imagine quȩ erat ex auro. argento.
ȩre. ferroq cõpacta: regnũ alexandri
atq grecoꝵ in ęxis similitudine de¬
monstratur. ut grecȩ linguȩ eloquen¬
tia signaretur. ꝑ quã manifestũ est
ad huc eos indigere doctrina. qui tẽpli
spiritaliter ȩdificandi necdũ plena
nouere mysteria. funiculus quoq
erat lineus. siue cementarioꝵ in ma¬

Expanded text:
manus Dei. Illuc autem, hoc est, quasi manus Dei. Illuc autem, hoc est, quasi ad aedificium civitatis, ut mihi cuncta quae erant intrinsecus demonstraret. Et ecce, inquit, vir, cujus erat species sive visio, quasi species aeris fulgentis, ille videlicet, de quo scriptum est: Ecce vir, Oriens nomen ejus . Habebat autem speciem nequaquam electri, ut in principio hujus voluminis dicitur, neque accinctus erat zona aurea, ut in Joannis Apocalypsi continetur : sed habebat speciem juxta Hebraicum quasi aeris. Haec enim materia cunctis metallis vocalior est, et tinnitu longe resonat. Unde et in Daniel, in imagine quae erat ex auro, argento, aere, ferroque compacta, regnum Alexandri atque Graecorum in aeris similitudine demonstratur ; ut Graecae linguae eloquentia signaretur: per quam manifestum est, adhuc eos indigere doctrina, qui templi spiritualiter aedificandi necdum plene novere mysteria. Funiculus quoque erat lineus, sive caementariorum in ma
Abbreviated transcription (Latin):
aquilo & ueni auster. ꝑ fla ortum
meũ. &. fluant a romata mea. fugat᷑¬
enĩ de orto dñi a quilo uentus duris¬
simus. ne refrigeretur dilectionis ca¬
lor. floresq marcescant. Quando aut̃
dicit᷑. quasi ȩdificium ciuitatis: non
uere ciuitas. sed ciuitatis similitudo
monstratur. De qua scriptũ ẽ. Glori¬
osa dicta sunt de te ciuitas dei. Quȩ
est ierłm ȩdificata ut ciuitas cuiꝰ par¬
ticipatio eiꝰ in idipsum. Et in qua
magnus dñs &. laudabilis nimis. in
ciuitate dei nr̃i . in monte sco eius.
Et in turrib ciuitatis istius ds̃ cog¬
noscetur quando suscipiet eam. De
qua & alibi fluminis impetus lȩti¬
ficant ciuitatem di. Et. non potest
abscondi ciuitas suꝑ mont̾e posita:
quȩ loquit᷑ in isaia. Ego ciuitas fir ꝗ¬
ma ciuitas quȩ oppugnatur. Non
dixit quȩ expugnatur. sed oppugnat᷑.
Quȩ ȩdificata est suꝑ petram . &. nulla
tempestate concutitur. Sequit᷑. Et
introduxit me illuc. ut sub audiat᷑

Expanded text:
Aquilo, et veni, Auster; aspira hortum meum et profluant aromata mea enim de horto Domini Aquilo ventus durissimus, ne refrigeretur 465 dilectionis calor, floresque marcescant. Quando autem dicitur: Quasi aedificium civitatis, non vere civitas, sed civitatis similitudo monstratur, de qua scriptum est: Gloriosa dicta sunt de te, civitas Dei : quae est Jerusalem aedificata ut civitas, cujus participatio ejus in idipsum, et in qua magnus Dominus et laudabilis nimis, in civitate Dei nostri, in monte sancto ejus . Et in turribus civitatis istius Deus cognoscitur, quando suscipiet eam. De qua et alibi: Fluminis impetus laetificat civitatem Dei . Et: Non potest abscondi civitas super montem posita , quae loquitur in Isaia: Ego civitas firma, civitas quae oppugnatur . Non dixit quae expugnatur, sed oppugnatur: quae aedificata est super petram, et nulla tempestate concutitur. Sequitur: Et introduxit me illuc, subauditur,
Abbreviated transcription (Latin):
t ecce murus extra domũ ꝑgirũ. Et
in manu uiri calamus mensurȩ cu¬
bitoꝵ sex & palestes. Et murũ mensus
latitudinẽ ȩqualẽ calamo. &. altitudi¬
nem eiꝰdẽ mensurȩ. Et ingressus ẽ por¬
tam quȩ respiciebat orientẽ septẽ gra¬
dib Et mensus theȩ sex hinc  sex inde.
Aelem portȩ ȩqualem calamo in longitudi-¬
ne .&. ȩqualem calamo in latitudine.
Et aelam in medio theelatha cubitoꝵ¬
quinq Et thee scđm ȩqualẽ calamo
in latitudine. & ȩqualem calamo in
longitudine. Et elam cubitoꝵ qͥnq.¬

Expanded text:
t ecce murus extra domum per gyrum, et t ecce murus extra domum per gyrum, et in manu viri calamus mensurae cubitorum sex, et palaestes, et murum mensus est, latitudinem aequalem calamo, et altitudinem ejus mensurae. Et ingressus est portam, quae respiciebat Orientem, septem gradibus, et mensus est thee ÷ sex hinc, et sex inde ⁑ aelam portae aequalem calamo longitudine, et aequalem calamo in latitudine, et aelam in medio theelath cubitorum sex, et thee secundum aequalem calamo in latitudine, et aequalem calamo in longitudine, et
Abbreviated transcription (Latin):
qͦq calamo uno. Et uenit ad portã q̃ respi¬
ciebat uiã orientalẽ. ⁊ ascendit ꝑ graduᷤ eiꝰ.
Et mensuꝰẽ limen portȩ calamo uno la-¬
titudinem. id est limen unũ calamo
uno in latitudine. Et thalamũ uno
calamo in longum. &. uno calamo in
latũ. Et inter thalamos quinq cubi¬
tos. Et limen portȩ iuxta uestibulũ
portȩ intrinsecus calamo uno. Et
mensus est uestibulũ portȩ octo cubi¬
toꝵ . &. frontem eius duob cubitis.
Uestibulũ autẽ portȩ erat intrinsecus.
Porro thalami portȩ aduiam orientalẽ:
tres hinc &. tres inde. mensura una tri¬
um. &. mensura una frontium ex u¬
traq partȩ. Et mensus est latitudi¬
nem liminis portȩ decem cubitoꝵ.
&. longitudinẽ portȩ tredeci cubitoꝵ.
& marginem ante thalamos cubiti
unius. Et cubitus unus finis utr̃iq
Thalami autẽ sex cubitoꝵ erant hinc
& inde. Et mensus ẽ portam a tecto
thalami usq ad tectum eiꝰ latitudi¬
nem uiginti & quinq eubitoꝵ. ostiũ

Expanded text:
respiciebat viam orientalem et ascendit per gradus eius et mensus est limen portae calamo uno latitudinem id est limen unum calamo uno in latitudine et thalamum uno calamo in longum et uno calamo in latum et inter thalamos quinque cubitos et limen portae iuxta vestibulum portae intrinsecus calamo uno et mensus est vestibulum portae octo cubitorum et frontem eius duobus cubitis vestibulum autem portae erat intrinsecus porro thalami portae ad viam orientalem tres hinc et tres inde mensura una trium et mensura una frontium ex utraque parte et mensus est latitudinem liminis portae decem cubitorum et longitudinem portae tredecim cubitorum et marginem ante thalamos cubiti unius et cubitus unus finis utrimque thalami autem sex cubitorum erant hinc et inde et melami usque ad tectum ejus, latitudinem viginti et quinque cubitorum, ostium
Abbreviated transcription (Latin):
lacrimis testarentur .& multo maior
Nesset clamor ululantium quã clangor
tubarũ. Lege et rȩ librũ. Porro quod
additur quarto decimo anno post quã
ꝑcussa siue capta est ciuitas: iuxta mys¬
ticos intellectus quatuordecĩ significat
generationes. quib completis a dauid
Nusq ad natiuitatem xp̃i: urbis resti¬
tutio reꝓmittitur ab eo de quo scri¬
ptũ est. Ipse ȩdificabit ciuitatem
meam . &. captiuitatẽ populi mei re¬
ducet. Et iterum.Uenit ut p̃dica¬
ret captiuis remissionem &. cecis uisũ.
dicens his qui erant in uinculis exite.
& qui erant in tenebris reuelamini.
Fit autẽ suꝑ eum manus dñi : ut iuxta
carnem in babylone positus in sp̃u ad
terram ueniret ifrł .&. nequaquã
in uisione. sed inuisionib dei poneret᷑
suꝑ montem excelsum nimis. de quo
isaias &. micheas uaticinantur. Ue¬
nite ascendamus in montem dñi. &.
ad domũ di iacob. Qui mons excelsꝰ

Expanded text:
lacrymis testarentur, et multo major lacrymis testarentur, et multo major esset clamor ululantium, quam clangor tubarum. Lege Ezrae librum. Porro quod additur, quarto decimo anno postquam percussa sive capta  est civitas , juxta mysticos intellectus quatuordecim significat generationes: quibus completis a David usque ad nativitatem Christi, urbis restitutio promittitur ab eo, de quo scriptum est: Ipse aedificabit civitatem meam, et captivitatem populi mei reducet . Et iterum: Venit ut praedicaret captivis remissionem, et caecis visum: dicens his qui erant in vinculis, exite, et qui erant in tenebris, revelamini . Fit autem super eum manus Domini, ut juxta carnem in Babylone positus, in spiritu ad terram veniret Israel: et nequaquam in visione, sed in visionibus Dei poneretur super montem excelsum nimis, de quo Isaias et Michaeas vaticinantur: Venite, ascendamus in montem Domini, ad domum Dei Jacob . Qui mons ex
Abbreviated transcription (Latin):
rectionis imagine de monstrauit: sic
nunc in staurationẽ urbis quȩ babylo¬
nio fuerat ante annos quatuor decim
igne deleta. sub descriptione eius dñs
pollicetur. ut sicut captiuitatẽ &
euersionem ollȩ succensȩ a facie aqͥ¬
lonis monstrauerat typus . &. ꝓphe¬
tiȩ ueritas opere cõprobata est : ita
ex preteritoꝵ fide futurȩ edificatio¬
nis ueritas uaticinio ꝓbaretur. Nec
hoc de illo tempore dicit᷑: quod qͣdã
imperiti iudȩoꝵ uolunt. quando
sub zorobabel & sub iesu filio iose¬
dech sacerdote magno templũ extru¬
ctũ est ꝓphetantib aggeo ⁊ zacha¬
ria. Hoc enim templũ qđ nc̃ descri¬
bitur. &. ordo sacerdotii terrȩq di¬
uisio & fertilitas. multo angustiꝰ
est quã fuit quod salomon exstru¬
xerat. Illud autẽ qđ ȩdificatum est
sub zorobabel in tantũ paruũ erat.
&. pͥoris comparatione nichili: ut qui
prius templũ uiderant &. postea hoc
aspiciebant eiularent doloremq suũ

Expanded text:
rectionis rectionis nunc instaurationem urbis quae Babylonio fuerat ante annos quatuordecim igne deleta, sub descriptione ejus Dominus pollicetur, ut sicut captivitatem et eversionem, ollae succensae a facie Aquilonis monstraverat typus, et prophetiae veritas opere comprobata est: ita ex praeteritorum fide, futurae aedificationis veritas vaticinio probaretur. 464 Nec hoc de illo tempore dicitur, quod quidam imperiti Judaeorum volunt, quando sub Zorobabel et sub Jesu, filio Josedec, sacerdote magno, templum exstructum est, prophetantibus Aggaeo et Zacharia. Hoc enim templum quod nunc describitur, et ordo sacerdotii, terraeque divisio et fertilitas, multo augustius est, quam fuit quod Salomon exstruxerat. Illud autem quod aedificatum est sub Zorobabel, in tantum parvum erat, et prioris comparatione nihili: ut qui prius templum viderant, et postea hoc aspiciebant, ejularent, doloremque suum
Abbreviated transcription (Latin):
bar & uidit uisiones di. nunc autẽ
dicit᷑ qđ in uicesimo &. quinto anno
transmigrationis eiusdem iechoniȩ
in exordio anni. decima mensis facta
sit suꝑ eum manus dñi adductusq
in terrã isrł. & positus suꝑ montem
excelsum nimis. ut uideret ȩdificiũ
ciuitatis uergentis ad austrũ: nulli
dubium est quin decem &. nouem an¬
nis nouemq mensib &. quinq dieb
anni uicesimi completis: omĩs illius
ꝓphetia contexta sit. Quod si iuxta
theodotionẽ. qui in eo loco ubi nos
posuimus in exordio anni. int̾pretatꝰ
septimus. qui apud eos hab&. uoca
bulum theri ut kalendis mensis sep¬
timi sit tubarum clangor . &. deci¬
ma die eiusdẽ mensis dies ieuinii⁊
placationis. quinta decima uͦ qͣndo
totus limȩ orbis expletur dies sceno¬
phegiarũ : datur intelligi qđ decima
die placationis dominice monstratũ
fuerat iez echieli ȩdificium ciuitatis.
Et quomͦ restitutionem popłi immo ui¬
uificationẽ in ossibus campi sub resur¬

Expanded text:
i, nunc autem dicitur, quod in vicesimo et quinto anno transmigrationis ejusdem Jechoniae in exordio anni, decima mensis facta sit super eum manus Domini, adductusque in terram Israel, et positus super montem excelsum nimis, ut videret aedificium civitatis vergentis ad Austrum, nulli dubium est, quin decem et novem annis, novemque mensibus et quinque diebus anni vicesimi completis, omnis illius prophetia contexta sit. Quod si juxta Theodotionem, qui in eo loco ubi nos pseptimus, qui apud eos vocabulum habet theri, ut Kalendis mensis septimi sit tubarum clangor, et decima die ejusdem mensis dies jejunii et placationis. Quinta decima vero quando totus lunae orbis expletur dies scenopegiarum datur intelligi, quod decima die placationis Dominicae monstratum fuerat Ezechieli aedificium civitatis, et quomodo restitutionem populi, imo vivificationem in ossibus campi sub resur
Abbreviated transcription (Latin):
et quinto anno transmigra¬
tionis Siue captiuitatis nr̃ȩꝰ
in exordio annisiue in pͥmo
mense: decima mensis. quar¬
to decimo anno post quam
ꝑcussa Siue capta est ciuitaᷤᷤ:
in ip̃sa hac die. Siue in die
illa facta est suꝑ me manus
dñi.&. adduxit me illuc in
uisionibus siue in uisioneꝰ di.
adduxitq me in terrã isrł.
& dimisit Siue posuitꝰ me
suꝑ montem excelsum nimis.
suꝑ quem erat quasi ȩdifici¬
um ciuitatis uergentis ad
austrum siue eregione.&. in¬
troduxit me illuc. Et ecce uir cuiꝰ
in manu eius. &. calamus mensurȩ
in manu eius. Stabat autẽ in por¬
ta .&. locutus ẽ ad me idem uir.
Fili hominis uide oculis tuis &. au¬
rib tuis audi .&. pone cor tuum
in omĩa quȩ ego ostendam tibi. Siue
pone in cor tuum omĩa quȩ ostendero
tibi. quia ut ostendantur tibi ad du¬
ctus siue ingressus es huc.&. adnun¬
tia siue monstrabis omĩa quȩ tu ui¬
des domui isrł.
i quinto anno captiuitatis siue trans¬
migrationis regis ioachim in quarto

Expanded text:
et quinto anno transmigrationis nostrae sive captivitatis in exordio anni sive in primo mense decima mensis, quarto decimo anno postquam percussa sive capta est civitas: in ipsa hac die sive in die illa facta est super me manus Domini, et adduxit me illuc. In visionibus sive in visione Dei, adduxit 463 me in terram Israel, et dimisit sive posuit me super montem excelsum nimis, super quem erat quasi aedificium civitatis, vergentis ad Austrum sive e regione. Et introduxit me illuc: et ecce vir, cujuin manu ejus, et calamus mensurae in manu ejus. Stabat autem in porta: et locutus est ad me idem vir: Fili hominis, vide oculis tuis, et auribus tuis audi: et pone cor tuum in omnia, quae ego ostendam tibi sive pone in cor tuum omnia, quae ostendero tibi: quia ut ostendantur tibi adductus sive ingressus es huc: et annuntia sive monstrabis omnia, quae tu vides domui Israel. » Si quinto anno captivitatis, sive transmigrationis regis Joachin, in q
Abbreviated transcription (Latin):
contra ostium. Hȩc non friuola ui¬
deantur esse lectori. licet &. mͥ ipsi
qui dicto displiceant. sentiens me
clausam pulsare ianuam. Sed legen¬
da cũ uenia sunt. Alioquin potui
simplicem ignorantiam confiteri.
&. omne studiosoꝵ amputare desi¬
deriũ. Si enĩ a ꝑfecta scientia ꝓcul
sumus: leuioris culpae arbitram᷑.
saltim parũ quã om̃ino nichil di
Tfecit frontes: ꝑ sexaginta Icere.¬
cubitos .&. ad frontem: atriũ portȩ
undiq ꝑcircuitum. Et ante faciem
porte. quȩ ꝑtingebat usq ad faciẽ
uestibuli portȩ interioris: quinqͣgin¬
ta cubitos. Et fenestras obliquas in
thalamis . &. infrontib eoꝵ quȩ erant
intra portã undiq ꝑcircuitũ. Simi¬
liter autẽ erant et in uestibulis fenes

Expanded text:
contra ostium. Haec non frivola vicontra ostium. Haec non frivola videantur esse lectori, licet et mihi ipsi qui dico displiceant, sentiens me clausam pulsare januam; sed legenda cum venia sunt: alioquin potui simpliciter ignorantiam confiteri, et omne studiosorum amputare desiderium. Sicut enim a perfecta scientia procul sumus, levioris culpae arbitramur saltem parum, quam omnino nihil dicere. « Et fecit frontes per sexaginta cubitos, et ad frontem atrium portae undique per circuitum. Et ante faciem portae, quae pertingebat usque ad faciem vestibuli portae interioris, quinquaginta cubitos, et fenestras obliquas in thalamis, et in frontibus eorum quae erant intra portam undique per circuitum. Similite
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur .&. cubitus unus. finis utrĩq
dũ uetus &. nouũ testamentũ una
xp̃i mensura complectitur. &. alti¬
tudinem triginta cubitoꝵ archȩ
noe: unus cubitus in cludit. Thala¬
mi aut̃e inquit. siue ut .lxx. posue¬
re thau. uł thee. uertentes atq mu¬
tantes ꝑ singula loca ut uoluerint
hebraica nomina: sex cubitoꝵ erant
ex utraq parte. qđ dr̃. hinc o. inde.
& nequaquã habebant palmũ nec
rationẽ de suꝑ additam. quȩ p̾sent̾e
conuersationẽ ad futurã beatitudinẽ
ꝓ uocaret. sed tantũ sex cubita. Unde
sequit᷑. Et mensus est portã a tecto
thalami usq ad tectũ. siue parietẽ
eius. et inuenit latitudinis uiginti
&. quinq cubita. Qui & ip̃se nu¬
merus licet quadrus sit : tam̃ re¬
fertur ad sensus. Si enĩ qui nos cu¬
bitos contra se quinquies ordinaue¬
ris: uicesimũ quintũ numerũ effici¬
es. qui est inter tectũ thalamorũ ⁊
tectũ. Et tam̃ utrũq e regione sui
positum a sũmis partib habet ostiũ

Expanded text:
cubitus unus finis utrinque: dum et vetus et novum Testamentum una Christi mensura complectitur, et altitudinem triginta cubitorum arcae Noe unus cubitus includit. Thalami autem, inquit, sive ut Septuaginta posuere thau, vel thee, vertentes atque mutantes per singula loca, ut voluerunt Hebraica nomina, sex cubitorum erant ex utraque parte, quod dicitur, hinc et inde, et nequaquam habebant palmum nec rationem desuper additam, quae praesentem conversationem ad futuram beatitudinem provocaret, sed tantum sex cubita. Unde sequitur: Et mensus est portam a tecto thalami usque ad tectum, sive parietem ejus: et invenit latitudinis viginti et quinque cubita; qui et ipse numerus, licet quadrus sit, tamen refertur ad sensus. Si enim quinos cubitos contra se quinquies ordinaveris, vicesimum et quintum numerum efficies: qui est inter tectum thalamorum et tectum; et tamen utrumque e regione sui positum, 475 a summis partibus habet ostium
Abbreviated transcription (Latin):
fluctib coartatur atq ꝑcutit᷑. Ne hu
iusce modi negotiatorib ⁊ in psalmo.
mystico sermone narrat᷑. Qui descen¬
dunt mare in nauib. facientes oꝑatio¬
nes in aquis multis: ipsi uider̃t̃ opera
dñi. et mirabilia eius in ꝓfundo.

Expanded text:
fluctibus coarctatur atque percutifluctibus coarctatur atque percutijuscemodi negotiatoribus et in psalmo mystico sermone narratur: « Qui descendunt mare in navibus, facientes operationes in aquis multis, ipsi viderunt opera Domini, et mirabilia ejus in profundo
Abbreviated transcription (Latin):
addiderunt. quȩ ue subtraxerunt.
Itaq nr̃a erimꝰ int̾pretatione c̃tenti.
Et sicubi discordant. ex latere copula¬
bimꝰ. ꝑfectã om̃iũ dõ scientiã relinqͦn¬
tes. ⁊ quid nobis uideatur insingulis
breuit᷑ ad monebimꝰ. Qui plangit᷑: ad¬
huc curȩ ẽ ei aquo plangitur. Unde ⁊
Sam uhel flebat atq plangebat super
saul. Et apłs paulus lamentat᷑ ac lug&.
suꝑ his qui fornicati sunt. n non egert̃.
pęnitentiã. Et ieremias lam̃itationes
alphabetis. Habitat gͦ iuxta litterã tẏrꝰ
Siue sor. in introitu maris: uł qđ priꝰ
insula fuit. uł qđ portu tutissimo de
alto uenientes recipit naues. Et ẽ nego¬
tiatio popłoꝵ ad insulas multas: siue
de insulis multis. Qđ quidẽ usq hodie
ꝑseuerat : ut om̃iũ in illa ꝓpemodũ gen
tiũ exerceantur commertia.
ȩptam autẽ in t̾pretationẽ sequentes:
id est angustiam istiꝰ mundi. qͥ in malig¬
no positꝰ :i uariis ꝑ turbationib qͣsi

Expanded text:
addiderint, quaeve subtraxerint. addiderint, quaeve subtraxerint. Itaque nostra erimus interpretatione contenti, et sicubi dissonant ex latere copulabimus, perfectam omnium Deo sententiam relinquentes: et quid nobis videatur in singulis, breviter admonebimus. Qui plangitur, adhuc curae est ei a quo plangitur. Unde et Samuel flebat atque plangebat super Saul . Et apostolus Paulus lamentatur et luget super his qui fornicati sunt et non egerunt poenitentiam . Et Jeremias Lamentationes alphabetis. Habitat ergo, juxta litteram, Tyrus, sive Sor, in introitu maris: vel quod prius insula fuit, vel quod portu tutissimo de alto venientes recipit naves, et est negotiatio populorum ad insulas multas, sive de insulis multis. Quod quidem usque hodie perseverat, ut omnium propemodum gentium in illa exerceantur commercia. Coeptam autem interpretationem sequentes, id est, angustias istius mundi, qui in maligno positus est, et variis perturbationibus quasi
Abbreviated transcription (Latin):
infoueam sempit̾nã: ut ultra ñ habi¬
tentur a spũ scõ. De quib scriptũ est.
Impius cũ ceciderit in ꝓfundũ maloꝵ.
contemnit. Nec decȩtero ert̃ in t̾ra
uiuentiũ : sed ꝑibunt. ⁊ redigentur
ad nichili. ⁊ deo esse cessabunt. Quib
testimoniis abutunt᷑ : qui dicunt
impioꝵ et ñ peccatoꝵ pęnas e̾e̾ ꝑpetu¬
as. Qui quȩsiti adõ ñ sunt inuenti.
et in ȩterno esse cessart̃ : quia suo ui¬
cio ꝑdidert̃ eum qͥ dicit. Ego sũ uita.¬
t factum est uerbũ dñi ad me diceis.
Tu gͦ fili hominis. assume suꝑ tyrum
lamentũ: ⁊ dices tyro quȩ habitat
in introitu maris. negotiationi popłoꝵ
i uoluero totam ꝓphetiam contra
tyrũ. siue suꝑ lamentatione tyri.
uno sermone cõprehendere : ⁊ longũ
faciam et sensũ lectoris obscurẽ. dũ
om̃ia simul ñ potest m̃te retinere:
p̾cipuȩ in quib ab hebreo in hoc
loco .lxx. ȩditio discrepat : hoc ẽ q̃

Expanded text:
in foveam sempiternam, ut ultra non habiin foveam sempiternam, ut ultra non habitentur a Spiritu sancto. De quibus scriptum est: Impius cum ceciderit in profundum malorum, contemnit . Nec de caetero erunt in terra viventium, sed peribunt, et rad nihili, et Deo esse cessabunt: quibus testimoniis abutuntur, qui dicunt impiorum et non peccatorum poenas esse perpetuas qui quaesiti a Deo non sunt inventi, et in aeterno esse cessarunt, quia suo vitio perdiderunt eum qui dicit: « Ego sum vitat factum est verbum Domini ad me, dicens: Tu ergo, fili hominis, assume super Tyrum lamentum, et dices Tyro quae habitat in introitu maris: negotiationi populorum Si voluero totam prophetiam contra Tyrum, sive super lamentatione Tyri, uno sermone comprehendere, et longum faciam, et sensum lectoris obscurum, dum omnia simul non potest mente retinere, praecipue in quibus ab Hebraico in hoc loco Septuaginta editio discrepat, hoc est quod
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ unã dragmã ꝑdiderat. quęrit n
in uenit: et uicinas conuocat ad lȩti¬
ciȩ societatẽ. Sin aut̃ requi sita ñ in¬
uenitur tyrus: non ẽ quęrentis uiciũ.
s eiꝰ qui boni pastoris fugerit manũ.
Et ultra inquit ñ eris insempit̾nũ: siue ut
in hebreo lolam. et ingreco ayon scri¬
bitur. unũ scłm significat. uxta illud
isaiȩ. qui post septuaginta annos dicit
tẏrum restituendam in integrũ statũ.
Aiunt autẽ unũ scłm. id ẽ humane tẽpꝰ
ȩtatis. septuaginta annoꝵ numero
supputari: psalmista dicente. diesan
sin autẽ in potentatib octoginta an¬
ni. quicqͥd supra. labor et dolor est.
Hoc metaphoricos breuit̃ de tyro diximꝰ.
uod et ad eos referri potest: qͥ in an¬
gustia huiꝰ scłi constituti. deducuntur
ad inferos. ⁊ oꝑiunt᷑ abyssis. fluctibq
pęnarũ. et trahunt᷑ ad inferiora terrȩ.
et his copulant᷑. qui in ueteri solitu¬
dine sunt. Et deducunt᷑ in lacũ. siue

Expanded text:
derat, quaerit, et invenit, et vicinas convocat ad laetitiae societatem . Sin autem requisita non invenitur Tyrus, non est quaerentis vitium, sed ejus qui boni pastoris fugerit manum. Et ultra, inquit, non eris in sempiternum; sive ut in Hebraico LOLAM , et in Graeco αἰῶν, scribitur, unum saeculum significat, juxta illud Isaiae, qui post septuaginta annos dicit Tyrum restituendam in integrum statum . Aiunt autem unum saeculum, id est, humanae tempus aetatis, septuaginta annorum numero supputari, Psalmista dicente: Dies anSin autem in potentatibus, octoginta anni, quidquid supra, labor et dolor est . Hoc metaphrastic ῶς breviter de Tyro diximus. Quod et ad eos referri potest qui in angustia hujus saeculi constituti, deducuntur ad inferos, et operiuntur abyssis fluctibusque poenarum, et trahuntur ad inferiora terrae, et his copulantur qui in veteri solitudine sunt, et deducuntur in lacum, sive
Abbreviated transcription (Latin):
ma. in qua antiquus draco c̃stitutꝰ ẽ.
⁊ sicut ueteres solitudines. atq deser¬
ta. ubi nulla bonoꝵ recordatio. s pęne
erunt sempit̾nȩ neq te fecero susci¬
tari in terra uiuentiũ. de qua scrip¬
tum est beati mites. qm̃ ipsi posside¬
bunt terrã. ⁊ in alio loco. placebo dño
in regione uiuentiũ: tẽ redigeris in
nichili. siue ꝑibis in ęt̾nũ. et ultra non
desistat. qui in pęnis ẽ sempit̾nis: sed
quo qͥ do non uiuit. in scripturis scĩs
dicatur ñ sub sistere. Unde hester con¬
tra idola loquens. ne tradas inquit
sceptrũ tuũ his qui ñ st̃. Utiq eratł
quib obsecrat ne tradatur: s dõ ñ
erant. qui uirtutib ⁊ uiuenti deo
esse cessarant. Et hoc notandũ. qđ quȩ¬
ritur tyrus ab eo qui uenit quęrere ⁊
saluũ facere qđ ꝑierat: ⁊ nonaginta no¬
uem ouib in montib derelictis. quȩ

Expanded text:
ma, in qua antiquus draco constitutus est. ma, in qua antiquus draco constitutus est. Et sicut veteres solitudines atque deserta, ubi nulla bonorum recordatio, sed poenae erunt sempiternae, neque te fecero suscitari in terra viventium, de qua scriptum est: « Beati mites, quoniam ipsi possidebunt terram . » Et in alio loco: « Placebo Domino in regione vivorum , » tunc redigeris in nihili, sive peribis in aeternum. Et ultra non desistat, qui in poenis est sempiternis, sed quod qui Deo non vivit, in Scripturis sanctis dicatur non subsistere. Unde et Esther contra idola loquens, « ne tradas, inquit, sceptrum tuum his qui non sunt . » Utique erant quibus obsecrat ne tradatur, sed Deo non erant, qui virtutibus, et viventi Deo esse cessarant. Et hoc notandum quod quaeritur Tyrus ab eo qui venit quaerere, et salvum facere quod perierat. Et nonaginta novem ovibus in montibus derelictis, qu
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rarũ. sicut solitudines ueteres. cũ
his qui dedu¬
cunt᷑ in lacũ.
I Siue descen¬
dunt info¬
tiũ: in nichilũ redigam te. Siue ꝑdi¬
tionẽ dabo te. et non eris. et reqͥsita
dicit dñs deus.
Um suꝑiorib iunge quȩ dicta sunt.
Quando te dedero o tyre urbẽ im
ꝑpetuũ desolatã. sicut ciuitates st̃
aliȩ quȩ non habitant᷑ omino. et addu¬
xero suꝑ te abyssum. et oꝑuerint te aqͦ
multȩ. uł hostium infinitȩ multitu¬
dines. uł certe quia ad insulã loquit᷑.
⁊ urbẽ in insula constitutã. tropicos
aduersarioꝵ frequentiã abyssi flu¬
ctib comparat. et de traxero te cum
his qui descendunt in lacum. siue in
foueam. ad eos qui in inferno st̃. de
quib &. inpsalmis legimꝰ. introibt̃
in inferiora terrȩ. tradentur in manꝰ
gladii. partes uulpiũ ert̃. ad popłm
sempit̃nũ. ubi ẽ fletus oculoꝵ ⁊ stri¬
dor dentiũ. et posuero te in t̾ra nouissi¬

Expanded text:
terrarum sicut solitudines veteres, cum terrarum sicut solitudines veteres, cum his qui deducuntur in lacum sive descendunt in fotium, ad nihilum redigam te sive perditionem dabo te et non eris, et requisitadicit Dominus Deus. Cum superioribus junge quae dicta sunt. Quando te dedero, o Tyre, urbem in perpetuum desolatam, sicut civitates sunt aliae quae omnino non habitantur, et adduxero super te amultae, vel hostium infinitae multitudines, vel certe qui ad insulam loquitur et ad urbem in insula constitutam τροπικῶς adversariorum frequentiam abyssi fluctibus comparat. « Et detraxero te cum his qui descendunt in lacum » sive in foveam, ad eos qui in inferno sunt, de quibus et in psalmis legimus: « Introibunt in inferiora terrae, tradentur in manus gladii, partes vulpium erunt ; » ad populum sempiternum « ubi est fletus oculorum et stridor dentium. » Et posuero te in terra novissi
Abbreviated transcription (Latin):
seunt : obstupescent cũ te uiderint con¬
cidisse. in die pauoris et ruinȩ tuȩ ⁊
turbabunt᷑ insulȩ. ne ⁊ ipsȩ similia
sustineant. alioꝵ enĩ ruinȩ exempla
iustoꝵ sunt. dũ om̃s infirmo ⁊ in be¬
cilli statu. fluc tuantiq uestigio in isto
scło cõmorantur. ⁊ nũquã ẽ nr̃a certa
securaq uictoria. quando egredient᷑
ex te. qui priꝰ steterant. Uł in exitu tuo:
in fine et consũmatione tua. Non enĩ
ex p̃teritis. sed ex p̾sentib iudicamur.
Cauendũq est &. semꝑ tim̃dũ: ne uete¬
Irem głam ⁊ solidã firmitat̾ẽ. unius
horȩ procella subuertat.
uia hȩc dicit dñs ds̃. Cũ dedero te ur¬
bem desolatã. sicut ciuitates quȩ non
habitant᷑. et adduxero suꝑ te abyssũ.
⁊ oꝑuerint te aquȩ multȩ. ⁊ de tra¬
xero te cũ his qui descendunt in lacũ.¬
ad popłm sempit̃nũ. ⁊ collocauero
te in t̾ra nouissima: Siue in ꝓfundo

Expanded text:
seunt, obstupescunt cum te viderint conseunt, obstupescunt cum te viderint concidisse, in die pavoris et ruinae tuae. Et turbabuntur insulae, ne et ipsae similia sustineant. Aliorum enim ruinae exempla justorum sunt, dum omnes infirmo et imbecilli statu fluctuantique vestigio in isto saeculo commoramur. Et nunquam est nostra certa securaque victoria. Quando egredientur ex te qui prius steterant, vel in exitu tuo, in fine, et consummatione tua, non enim ex praeteritis, sed ex praesentibus judicamur. Cavendumque est et semper timendum, ne veterem gloriam et solidam firmitatem unius horae procella subvertat. « Quia haec dicit Dominus Deus, cum dedero te urbem desolatam sicut civitates quae non habitantur, et adduxero super te abyssum, et operuerint te aquae multae, et detraxero te cum his qui descendunt in lacpiternum, et collocavero te in terra novissima sive in profundo
Abbreviated transcription (Latin):
scłi huiꝰ salsugine principes uidebant᷑.
Et humilitate deiecti. auferent diadema¬
ta de capitib suis. quȩ uidebant᷑ boniᷤᷤ
oꝑib possidere. Et uestim̃ta uaria di¬
uersi Itate uirtutũ abicient. Et in¬
du entur stupore: siue timoris mag¬
nitudine. quodã mͦ uidebunt᷑ in sani.
Sedebuntq humi: ⁊ stupentes suꝑ re¬
pentino casu eiꝰ ad mirabunt᷑ in tantũ.
ut om̃s assumant planctũ ⁊ lam̃tatio¬
nẽ suꝑ eum qui corruit. ⁊ dicant. Quo¬
mͦ ꝑisti qui pͥus saluus eras. quomͦ cor¬
ruisti qui tanto tẽpore steteras. qͥ in ma¬
ri huiꝰ scłi int̾ om̃s in clitus putabaris.
qui eras cunctoꝵ opinione robustꝰ. et
habitatores tui. hoc ẽ cogitationes for¬
tissimȩ. aduersũ om̃ĩa ignita diabo¬
li iacula resistentes. quȩ prius erant
formidini om̃ib aduersariis. uersȩ
sunt instuporẽ. S ⁊ naues om̃s uide¬
licet sc̃i. qui in huiꝰ scłi fluctib tran¬

Expanded text:
saeculi hujus salsugine principes videbantur, saeculi hujus salsugine principes videbantur, et humilitate dejecti auferent diademata de capitibus suis, quae videbantur bonis operibus possidere, et vestimenta varia diversitate virtutum abjicient et induentur stupore, sive timoris magnitudine quodammodo videbuntur insani; sedebuntque humi, et stupentes super repentino casu ejus admirabuntur: intantum ut omnes assumant planctum et lamentationem super eum qui corruit, et dicant: Quomodo peristi, qui prius salvus eras? quomodo corruisti, qui tanto tempore steteras, qui in mari hujus saeculi inter omnes inclytos putabaris, qui eras cunctorum opinione robustus? et habitatores tui, hoc est, cogitationes fortissimae adversum omnia ignita diaboli jacula resistentes, quae pformidini omnibus adversariis, versae sunt in stuporem. Sed et naves, omnes videlicet sancti, qui hujus saeculi fluctibus tran
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. ac de insula factã esse pene insulã.
urbib. om̃iũ uoce laudata. cũ habi¬
tatorib tuis. quos uniuersi timebanł:
quomͦ subito corrusti: Nunc stupe¬
bunt siue pauebunt suꝑ te insulȩ: et
ut melius habetur in hebreo. naues.
in die pauoris ⁊⁊ ruinȩ tuȩ. Et turba¬
bunt᷑ insulȩ in mari. Unde conseqͤn¬
tius ẽ. supra. naues legere : ne scđo po¬
nantur insulȩ. Eo qđ nullus egredia
die egressionis tuȩ. quando fueris duc¬
ta captiua. Hȩc interim quasi quȩdã
historiȩ lacta sint fundamenta: nc̃
spiritale nitemur culm̃ imponere.
INge aliquẽ diu seruata pudicitia
multis floruisse uirtutib: ⁊ post ea
in aliquo graui mortaliq peccato e̾eᷤ
collapsum. Nonne ad sonitũ ruinȩ eiꝰ
int̾fectarũq uirtutũ om̃s in sulȩ mo¬
uebunt᷑. hi uidelicet qui salsis amariq
huiꝰ scłi tundunt᷑ fluctib: Et descen¬
dent dethrono suꝑbiȩ suȩ. om̃s qui in

Expanded text:
tum, ac de insula factam esse peninsulam. Tutum, ac de insula factam esse peninsulam. Tuurbibus omnium voce laudata, cum habitatoribus tuis quos universi timebant, quomodo subito corruisti? « Nunc stupebunt, sive pavebunt super te insulae. » Et ut melius habetur in Hebraeo, « Naves in die pavoris et ruinae tuae, et turbabuntur insulae in mari. » Unde consequentius est supra naves legere, ne secundo ponantur insulae, eo quod nullus egrediatdie egressionis tuae, quando fueris ducta captiva. Haec interim quasi quaedam historiae jacta sint fundamenta: nunc spiritale nitemur culmen imponere. Finge aliquem diu servata pudicitia multis floruisse virtutibus, et postea in aliquo gravi mortalique peccato esse collapsum; nonne ad sonitum ruinae ejus, interfectarumque virtutum omnes insulae movebuntur, hi videlicet qui salsis amarisque hujus saeculi tunduntur fluctibus? et descendent de throno superbiae suae omnes qui in