comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Et si aliquid moles tiȩsit in ali¬
quo membro non sederunt
sod conpatiuntur sibi. Nũquid
quia incorpore perquari longe
uidetur ab oculis. Illi sunt
enimlocati in sublimitate.
illi aut̃ infrapositi. Quando
forteper spinam calcauer it
deserunt o culi : et non sicut
uidemus totum corpus con¬
trahitur et sed et homocur¬
uatur spina dorsi ut querat᷑
spina quae hȩ sit in planta:
Omiã membra quic quid posr̃
faciunt ut de infimo exiguo
loco ipina quȩ in hȩferat educat᷑
Sicergo frĩquis quis incorpore
xp̃i non potest resurcitare mor¬
tuum: non illud quae rat nedis¬
cord& incorpore. Quomodo
si aur is quaerat uidere: dis¬
cordare potest Nam quod non
accepit: non potest facere
Sedsiciobiet tum fuer it et dictũ:
sius tuserses resus cta rermor¬
tuum quomodoresuscitauit
paus : In xp̃o enĩmaiora uiden¬
tur fecissea postoli quã ipsed ñs.
sedunde fieri potest ut plus ua¬
leant sarmenta quã radix:

Expanded text:
Et si aliquid molestiae sit in aliEt si aliquid molestiae sit in aliquo membro, non se deserunt, sed compatiuntur sibi. Numquid, quia in corpore pes quasi longe videtur ab oculis illi enim sunt locati in sublimitate, illi autem infra positi, quando forte pes spinam calcaverit, deserunt oculi; et non, sicut videmus, totum corpus contrahitur, et sedet homo, curvatur spina dorsi, ut quaeratur spina quae haesit in planta? Omnia membra quidquid possunt faciunt, ut de infimo et exiguo loco spina quae inhaeserat educatur. Sic ergo, fratres, quisquis in corpore Christi non potest resuscitare mortuum, non illud quaerat, sed quaerat ne discordet in corpore; quomodo si auris quaerat videre, discordare potest. Nam quod non accepit, non potest facere. Sed si ei objectum fuerit et dictum: Si justus esses, resuscitares mortuum, quomodo resuscitavit Petrus. In Christo enim majora videntur fecisse Apostoli, quam ipse Dominus . Sed unde fieri potest ut plus valeant sarmenta, quam radix?
Abbreviated transcription (Latin):
ubiodoratus.: Ergo inmem¬
bris nrĩs uidets frs : quo mo¬
do singula officium suum ha¬
beant membra. Oculis uid&
et ñ audit: auris audit. et ñ
uid& manus operatur : nec
audit nec uid&. Perambulat
nec audit nec uid&: nec facit
quod manur. sed in uno cor¬
pore sit sanitas: et ñ aduersũ
selitigent membra. Aurir
uid& in oculo : oculus audit in
aure. Nec obici potest auri
quia non uida : ut dicatur ei ni¬
hiles minorer. Num quid
uidere & discernere colores
poter quod facit oculus .: respon¬
dit enĩ auris depace corporir
et dicit. Ibi sum ubi est oculur.
in eo corpore sum. In me non
uideo : in illocum quo sum uideo
Itacumaur is dicit: oculus mihi
uid&: oculus dicit aurismihi
audit Oculiet aures dicunt.
manur nobis operantur: ma¬
nus dicunt. oculi et aurer nob
uident ot audiunt. Oculiot
auros et manusdicunt. peder
nobis ambulant. Omia inuno
corpore cumo perantur: si sit
ibi sanitar. et concor dent mem¬
bra: gaudont et congaudent sibi.

Expanded text:
ubi odoratus?» Ergo in memubi odoratus?» Ergo in membris nostris videtis, fratres, quomodo singula officium suum habeant membra. Oculus videt, et non audit; auris audit, et non videt; manus operatur, nec audit, nec videt; pes ambulat, nec audit, nec videt, nec facit quod manus. Sed in uno corpore si sit sanitas, et non adversum se litigent membra, auris videt in oculo, oculus audit in aure; nec objici potest auri quod non videt, ut dicatur ei: Nihil es, minor es; numquid videre et discernere colores potes, quod facit oculus? Respondet enim auris de pace corporis, et dicit: Ibi sum ubi est oculus, in eo corpore sum; in me non video, in illo cum quo sum video. Ita cum auris dicit, Oculus mihi videt; oculus dicit, Auris mihi audit; oculi et aures dicunt, Manus nobis operantur; manus dicunt, Oculi et aures nobis vident et audiunt: oculi et aures et manus dicunt, Pedes nobis ambulant: omnia in uno corpore cum operantur, si sit ibi sanitas et concordent membra, gaudent et congaudent sibi.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc uider & symon: uoluit talia
facere : nontalis eẽ. Et nos¬
tis qui a etiã pecunia putauit
conparandum spm̃ scm̃. Erat
ergodetalibur. quu intom ploeru
ademendum et uendendum¬
ł mere uolebat. qđ uende redis¬
ponebat. Et uere frs mei quia
talis ille orat & sic in trauerat:
adõ dñs illos expulit d& emplo
qui columbar uendebat. Colum¬
ba autem s piñscm̃ significat
Voleba tergosymonemere
bitabat in p&ro & flagellares¬
ticulȩ expulit forar malum
mercatorem. Ergo sunt homines
quos delestat miraculũ facere.
et ab eis quiꝓ fecerunt in ecclesia
miraculũ exigunt : et ipsi qui
quasi profecis se sibi uidentur
taliae uolunt facere. & putant
se ad dm̃ non ꝑtinere si non fece
quid cui tribuit : ut seruet᷑ com¬
pago cor poris in pace. alloquit᷑
ecclesiã ꝑapostolum. Non po¬
testdicere oculur manui.
opuste non habeo : Aut iterũ
caput pedibus. opus uobis non
habeo. Si totũ corpus oculur:
ubi auditur: si totũ audiius.

Expanded text:
hoc videret Simon, voluit talia facere, non talis esse; et nostis quia etiam pecunia putavit comparandum Spiritum sanctum. Erat ergo de talibus qui in templum intrant ad emendum et vendendum; emere volebat quod vendere disponebat: et vere, fratres mei, quia talis ille erat, et sic intraverat ad eos. Dominus illos expulit de templo qui columbas vendebant; columba autem Spiritum sanctum significat: volebat ergo Simon emere , qui habitabat in Petro, et flagello resticulae expulit foras malum mercatorem . 6. Ergo sunt homines quos delectat miraculum facere, et ab eis qui profecerunt in Ecclesia miraculum exigunt; et ipsi qui quasi profecisse sibi videntur, talia volunt facere, et putant se ad Deum non pertinere si non fecer novit quid cui tribuat, et ut servetur compago corporis in pace, alloquitur Ecclesiam per Apostolum: «Non potest dicere oculus manui, Opus te non habeo; aut iterum caput pedibus, Opus vobis non habeo. Si totum corpus oculus, ubi auditus? si totum corpus auditus,
Abbreviated transcription (Latin):
figura nisi semel in anno
Sicut et dnr in toto tempore
semeloblatur est. Ipse obtulitse
ipse sacerdor ipse uistima
ultra non dominabitur. Secu¬
tumcor meũ: NTQUE INAL¬
tũ flacisunt oculi mei.
NEQUE INGRESSUSSUM IN
MAONISNEOUE INACI RADILI¬
BUS SU PER Me.
Hoc planiur dicatur & audiat᷑.
Non fui suꝑbus: nolui quasi in mi¬
rabilibus in notescere hominib:
et que siui aliquid suprauirer
mear undeme apud in peritor
iactarem: Intendatcaritar
urã magnarer commendat᷑
Quo modo symon ille magur
inmirabilibur ingredi uolebat
suꝑse propterea plus illũ delec¬
tauit potentice a postolorum:
quã iusticia christianorum
At ubiuidit ꝑmanur̃ in positio¬
nẽ a postolorum : et ꝑorationes
eorum dm̃ dare fidelibur spm̃
scm̃: et quiatunc per miraculũ
demons trabatur aduentus
sp̃s scĩ ut linguir loqueront᷑
quas nondidicerant om̃r ꝑ

Expanded text:
figura nisi semel in anno, figura nisi semel in anno, sicut et Dominus in toto tempore semel oblatus est. Ipse obtulit se, ipse sacerdos, ipse victima,ultra dominabitur um cor meum, neque in altum elati sunt oculi mei; neque ingressus sum in magnis, neque in mirabilius super me.» Hoc planius dicatur, et audiatur. Non fui superbus, nolui quasi in mirabilibus innotescere hominibus; nec quaesivi aliquid supra vires meas, unde me apud imperitos jactarem. Intendat Charitas vestra; magna res commendatur. Quomodo Simon ille magus in mirabilibus ingredi volebat super se, propterea plus illum delectavit potentia Apostolorum, quam justitia Christianorum. At ubi vidit per manus impositionem Apostolorum et per orationes eorum Deum dare fidelibus Spiritum sanctum; et quia tunc per miraculum demonstrabatur adventus Spiritus sancti, ut linguis loquerentur, quas non didicerant, omnes super
Abbreviated transcription (Latin):
adiungat uocem cordir sui uoci
psalmihuius. Tamen uox psal
minontac&. Instruant᷑ qui
possunt. immo qui uolunt
Quinolunt: Non impe dant
Commendetur nobir humilitas.
ꝓbamus qr sacrificium obtulit:¬
qr humilitar cordirsacrificiũ ẽ:
dicitur in alio psalmo: ꝗm̃siuo¬
luis ses sacrifuium dedissem
Vtique satis uolebat facere
doꝓpeccatis suir: ꝓpiciare illũ
uolebat ut acciper& indulgen¬
nam peccatorum: Et quasi quȩ¬
rons unde illum ꝓpiciara si
uoluisser inquit sacrificiũ
dedissem: utique holo caustir
non delec taberis. Ergo super¬
flue quaer ebat aut arieter
aut tauros: aut aliquã talem
uistimam undeplacaretur dr̃
Quid  Ergõqr holo caustirn
deles tatur dr̃ non accipit sa¬
erificium: et sine sacrificio
placatur  sinullũ sacrificiũ ẽ
nullus sacerdor. si autẽ habemus
sacerdotem incaelis qui pronob̵
int̃pellat patrem: intrauit enĩ
inscãscorum in interiora ueli:
quo non intrauit sacerdos in

Expanded text:
adjungat vocem cordis sui voci adjungat vocem cordis sui voci psalmi hujus. Tamen vox psalmi hujus non tacet; instruantur qui possunt, imo qui volunt; qui nolunt, non impediant. Commendetur nobis humilitas; um.» Sacrificium obtulitQuia humilitas cordis sacrificium est. Dicitur in alio psalmo, «Quoniam si voluisses sacrificium, dedissem utique.» Satis volebat facere Deo pro peccatis suis, propitiare illum volebat, ut acciperet indulgentiam peccatorum: et quasi quaerens unde illum propitiaret, «Si voluisses,» inquit, «sacrificium, dedissem» «utique; holocaustis non delectaberis.» Ergo superflue quaerebat aut arietes, aut tauros, aut aliquam talem victimam, unde placaretur Deus. Quid ergo? quia holocaustis non delectatur Deus, non accipit sacrificium, et sine sacrificio placatur? Si nullum sacrificium est, nullus sacerdos. Si autem habemus sacerdotem in coelis, qui pro nobis interpellat Patrem: Intravit enim in sancta sanctorum, in interiora veli, quo non intrabat sacerdos in
Abbreviated transcription (Latin):
uocabitur omnibur gentibur
uos aut̃ focirtis eam speluncã
latronũ. Num quĩ illi quiuo¬
luerunt facer edomum dĩspe¬
luncam latronum: fecerunt
ut ruera templum: sic et illi
quimale uiuunt in ecclesia
catholica quantum in ipsir
ẽ domũdĩ uolunt facere spe¬
luncam latronum nec ideo
euertunt templum. Ueniet
tempur quando desesto pecca¬
torum suorum foras mit tant᷑
hoc aut̃ templumdi. hoccor pus
xp̃ihȩc congregatio fidelium
unam uocem hab&. et tã quã
unus homo cantat in psalmo
Eius uocem iamin multir psal¬
mis audiuimus: audiamus
et inisto. Si uolumur nr̃a
uoxẽ. Si uolumur aure au¬
dimus cantantem : et corde
cantamus. Si aũ nolumur
erimurinillo templo tam quã
ementes & uendenter id est
nra quaerentos : Intramus
ecclesiam non ad ea quaepla¬
cent oculis dĩ: uider intergo
innumero uro quis quo modo
audiat. utrum audiat & in¬
rideat: utrũ audiat & consona
utrum audiat & posiponat.
id est sentiat hicuocem suam et

Expanded text:
vocabitur omnibus gentibus; vos autem fecistis eam speluncam latronum» . Numquid illi qui voluerunt facere domum Dei speluncam latronum, fecerunt ut rueret templum? Sic et illi qui male vivunt in Ecclesia catholica, quantum in ipsis est, domum Dei volunt facere speluncam latronum; nec ideo evertunt templum. Veniet enim tempus, quando de reste peccatorum suorum foras mittantur. Hoc autem templum Dei, hoc corpus Christi, haec congregatio fidelium unam vocem habet, et tanquam unus homo cantat in Psalmo. Ejus vocem jam in multis psalmis audivimus; audiamus et in isto. Si volumus, nostra vox est; si volumus, aure audimus cantantem, et nos corde cantamus. Si autem nolumus, erimus in illo templo tanquam ementes, et vendentes, id est, nostra quaerentes: intramus Ecclesiam, non ad ea quae placent oculis Dei. Viderit ergo in numero vestro quis quomodo audiat, utrum audiat et irrideat, utrum audiat et post se ponat, utrum audiat et consonet, id est, sentiat hic vocem suam, et
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i. nomen scriptum ẽ. incȩlo
cuius lib& quem contempnis.
Et quidsimile ipsi & aposto¬
liquitanta miracula fecert̃e
et tamenapostoli reprimunt᷑
e xeo quõ debono proprio
gaude bant: et iubentur
hinc gaudere undegaud&
tahumilitate dicit. Dñe nẽ¬

Expanded text:
Christi, nomen scriptum est in coelo; Christi, nomen scriptum est in coelo; cujuslibet quem contemnis. Et quid simile ipsi et Apostolis, qui tanta miracula fecerunt? Et tamen Apostoli reprimuntur ex eo quod de bono proprio gaudebant, et jubentur hinc gaudere unde gaudeta humilitate dicit, «Domin
Abbreviated transcription (Latin):
dum sanitatem habeat fidem
exfidemunda tur cor eiur.
et mundatione cordir. uidebit
illam faciem de quadictũ est
Beatimundo corde quõ ipsidm̃
uidebunt: Et qui fecit miracula
et qui non fecit miracula in
corporexpĩ. non deb& gaudere
quod temptar & eor suꝑbi ce
expotentia miraculorum
et ille quimedicur uenerat
sanare tumorer nr̃or: et
forre infirmitates nras con¬
tinuo ait. Nolite in hoc gaudero
quia dae monia uobir sub¬
eitiunt¬
Omniũ tamen nomina scrip¬
ta sunt incalo: non eos uoluit
gaudere exco quod propriũ
habebant : sed ex eo quod cum
ceterir salutom tenebant.
Inde uoluit gaudere a postolas.
unde gauder et tu. Intendat
caritas ur̃a: nullur fidelis
hab& spem : sinomen eiurnẽ
scriptum in caelo. Omnium
fidelium quidiligunt xpm̃.
qui ambulant uiam eiur hu¬
milit̃ quã ipse docuit humilis
nomina scripta sunt incȩlo
Cuius uis contemptibilis in
ecclesia quicredit in xpim.
et diligit xpm. et amat pacẽ

Expanded text:
dum sanitatem habeat fidem; dum sanitatem habeat fidem; ex fide mundatur cor ejus , ex mundatione cordis videbit illam faciem de qua dictum est, «Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt» . Et qui fecit miracula, et qui non fecit miracula in corpore Christi, non debet gaudere quod tentaret eos superbia ex potentia miraculorum; et ille qui medicus venerat sanare tumores nostros, et ferre infirmitates nostras, continuo ait: «Nolite in hoc gaudere, quia daemonia vobis subejiciuntomnium tamen nomina scripta sunt in coelo. Non eos voluit gaudere ex eo quod proprium habebant, sed ex eo quod cum caeteris salutem tenebant: inde voluit gaudere Apostolos, unde gaudes et tu. Intendat Charitas vestra. Nullus fidelis habet spem, si nomen ejus non est scriptum in coelo. Omnium fidelium qui diligunt Christum, qui ambulant viam ejus humiliter, quam ipse docuit humilis, nomina scripta sunt in coelo. Cujusvis contemptibilis in Ecclesia, qui credit in Christum, et diligit Christum, et amat pacem
Abbreviated transcription (Latin):
m̃stimulus carnis meae ange¬
lus satanȩ quimecola fit&
Propter quodter dnm̃ rogaui
ait ut aufor& eum ame. hocẽ
dicere . rogaui dn medicum ut
aufer& amo molestum opithe¬
ma quod mihi apposuerat. Sed
audiuocem medici et dix̃ mihi.
Sufficit tibi gratiamea nam
uirtus in infirmitate ꝑficitur
gonoui quid apposuerim go
noui unde egroter : ego noui un¬
potuit a postolus extolli magni¬
tudine reuelationum nisiac¬
ciper & angelum satanȩ quise
colafizar&. quis dese possit
eo. socurur ut iuste uideatur
ambularo quiminus accipito
sedsi non puerse querat qđ rec
ten accipit : querat sinequo non
potest eẽ incorpore xp̃i: aut
sine quomale est illi. Tutior
est onim incorpore digitur
sanur quamlipienr oculur
igitus exigua quaedã rorest
Oculus magnifice multũ potest
It cam meliur ẽ. digitũ eõ. et sa¬
nũ eẽ quã oculum eẽ et ꝑtur¬
bari lippire excecari. Non
ergo querat quis que incorpo¬
re xp̃i. nisi sanitatem. Secon¬

Expanded text:
stimulus carnis meae, angelus satanae, qui me colaphizet. Propter quod ter Dominum rogavi,» ait, «ut auferret eum a me.» Hoc est dicere, Rogavi medicum, ut auferret a me molestum epithema quod mihi apposuerat. Sed audi vocem medici: «Et dixit mihi, Sufficit tibi gratia mea; nam virtus in infirmitate perficitur» . Ego novi quid apposuerim, ego novi unde aegrotes, ego novi unpotuit Paulus apostolus extolli magnitudine revelationum, nisi acciperet angelum satanae qui se colaphizaret; quis de se possit esse securus? Tutius videtur ambulare qui minus accepit, sed si non perverse quaerat quod recte non accepit: quaerat sine quo non potest esse in corpore Christi, aut sine quo male est illic. Tutior est enim in corpore digitus sanus, quam lippiens oculus. Digitus exigua quaedam res est; oculus magnifica, multum potest: et tamen melius est digitum esse et sanum esse, quam oculum esse et perturbari, lippire, excaecari. Non ergo quaerat quisque in corpore Christi nisi sanitatem. Secun
Abbreviated transcription (Latin):
Namillic umbraerat: in qua
demons traretur quod uentu¬
rumerat: id eo illud iam eecidit
Caecidit ergo domur orationir
nrãe: Absit. Non enimillud
templum quodcetidit. hoc potuit
dicidomur orationir. De qua
dictum ẽ : domurmea domur
orationis uocabitur omnibur
gentibur. Audistir enim qđ

Expanded text:
Nam illic umbra erat, in qua Nam illic umbra erat, in qua demonstraretur quod venturum erat: ideo illud jam cecidit. Cecidit ergo domus orationis nostrae? Absit. Non enim illud templum quod cecidit, hoc potuit dici domus orationis, de qua dictum est: «Domus mea domus orationis vocabitur omnibus gentibus.» Audistis enim
Abbreviated transcription (Latin):
in rectum it sed torquetur
Sicomĩa parua facta quȩ sunt
peccata : Cum addunt᷑ sibi
et addendo peccato peccatum
et peccatom ad peccatum ad¬
nectitur fit rertir longa
quor um semitȩ prauȩ. Et flexuosi
gres sur eorum. Qua ual& aut̃
istarestir. nisi undeligentur
eimanur et pedes: et ꝓiciatur
quisque intenebrar exteri¬
ores: meminis tir enimdic¬
tum de quodam peccatore in
euangelio. Ligate illimanur
et peder. et ꝓiceillum intenebras
exteriorer ibierit fletur&
stridordentium. Non eetꝰ
unde illi ligarentur mañ et pedes
nisi ipse sibi restem stuss&
Undeaꝑtissime alio loco scriptũ ẽ
Criniculis peccatorum suoꝵ
unusquis que constringitur
Ergo quiã peccatis suir hominer
uapulant id eo dnr̃ flagellum
deresticula fecit. It inde ex¬
tulit d& emplo om̃s quiͣ quȩre¬
iusergo templi uox est in psal¬
mo. In hoc templo ui dixi roga¬
tur dr̃ et exaudit inspũ & ue
ritate : non in illo corporali

Expanded text:
in rectum it, sed torquetur: in rectum it, sed torquetur: sic omnia prava facta, quae sunt peccata cum adduntur sibi, et de peccato peccatum, et peccatum ad peccatum annectitur, fit restis longa. Quorum semitae pravae, et flexuosi gressus eorum . Quo valet autem ista restis, nisi ut inde ligentur ei manus et pedes, et projiciatur quisque in tenebras exteriores? Meministis enim dictum de quodam peccatore in Evangelio: «Ligate illi manus et pedes, et projicite illum in tenebras exteriores; ibi erit fletus et stridor dentium» . Non esset unde illi ligarentur manus et pedes, nisi ipse sibi restem fecisset. Unde apertissime alio loco scriptum est: «Criniculis peccatorum suorum unusquisque constringitur» . Ergo quia de peccatis suis homines vapulant, ideo Dominus flagellum de resticula fecit, et inde expulit de templo omnes qui sua quaerei. 3. Hujus ergo templi vox est in Psalmo. In hoc templo, ut dixi, rogatur Deus, et exaudit in spiritu et veritate; non in illo corporali.
Abbreviated transcription (Latin):
intemplodĩorat: illi aut intẽplo
dĩerat quiorat in pace ecclesia.
inunitate corpor is xpi. quod
cor pus xpi constat ex multir
credentibus in toto orbeterra¬
rum. Et ideo exauditur. quia
orat intemplo. Ipseenimorat
inspũ et ueritate : qui orat inpace
ecclesiae. Non in illo tẽ plo
templo illos quisua querebant.
Idest ꝓpĩ uendendum et emen¬
dum: ibant intomplum. Si aut̃
figuraerat illud templum: ma¬
nifestum est quia et corpur
xp̃i quodest uerum templũ
cuius illa imago erat. hab&
ꝑmixto rementes et uenden¬
tes id est sua quaerenter non
inde deflagello resticulȩ
Restis enĩ: peccata significat
siuit dicitur ꝑ prophetam. Uȩ
eis quitra hunt peccata: uł ut restem
longam. Illiauĩ tra hunt per¬
cata sicut restemlongam: qui ad¬
dunt peccata peccatir. Quicum
fecer int unũ peccatum:. ut coope¬
riant illud faciunt alterum
Quo modo eniut restis fiat. additͥ
spar tum sparto: Non autẽ

Expanded text:
in templo Dei orat. Ille autem in templo in templo Dei orat. Ille autem in templo Dei orat, qui orat in pace Ecclesiae, in unitate corporis Christi; quod corpus Christi constat ex multis credentibus in toto orbe terrarum: et ideo exauditur, qui orat in templo. Ipse enim orat in spiritu et veritate, qui orat in pace Ecclesiae; non in illo templo templo, illos qui sua quaerebant, id est, propter vendendum et emendum ibant in templum. Si autem figura erat illud templum, manifestum est quia et corpus Christi, quod est verum templum cujus illa imago erat, habet permixtos ementes et vendentes, id est sua quaerentes, non inde flagello resticulae. Restis enim peccata significat, sicut dicitur per prophetam: «Vae eis qui trahunt peccata velut vestem longam» . Illi autem trahunt peccata sicut restem longam, qui addunt peccata peccatis; qui cum fecerint unum peccatum, ut cooperiant illud, faciunt alterum. Quomodo enim ut restis fiat, additur spartum sparto, non autem
Abbreviated transcription (Latin):
etiã templum dĩ dequo apos¬
tolurdicit. Templum en imdĩ
scm est quod estisuor: Omnes
quicredunt in xpm̃ : et siccre¬
dunt ut diligant : Hoc ẽ enim
bant sod non diligebant. Q ideo
quã uiscroderent. dicebant
Quid nobis et tibi filidĩ: nor
aut̃ sic credamur ut in ipsum
credamus diligentes eum : et
nondicamur quid nobis & tibiẽ
seddicamur potius. ad te ꝑtine¬
mur. tunos redimisti. Omner
ergo quisic credunt : tãquam
lapides sunt uiui. dequibus tẽ¬
plumdĩ aedificatum est: Et tãquã
ligna in putribilia quibusardu
illa conpacta est: quae indilu¬
uio merginon potuit. Hocaus
templumẽ. idẽ ipsi homines
ubi rogatur dr̃ et exaudir
Quis quis enĩ praet̃ templumdi
orauerit dm̃ : Non ex auditur
adillã pacẽ suꝑnamhior usalo
It si exauditur adquaed am tẽ¬
poralia quaedr̃ et paga nir do¬
nauit. Nam et ipsidȩminer
ex auditi sunt ut irent inporcos.
Ixaudiri aduitã aet̾nam
aliudẽ : nec concedit᷑. nisi ei qui

Expanded text:
am templum Dei, de quo dicit Apostolus, «Templum enim Dei sanctum est, quod estis vos» ; omnes qui credunt in Christum, et sic credunt ut diligant. Hoc est enim bant , sed non diligebant; et ideo quamvis crederent, dicebant, «Quid nobis et tibi est, Fili Dei» ? Nos autem sic credamus, ut in ipsum credamus, diligentes eum, et non dicamus, «Quid nobis et tibi est?» sed dicamus potius, Ad te pertinemus; tu nos redemisti. Omnes ergo qui sic credunt, tanquam lapides sunt vivi, de quibus templum Dei aedificatur ; et tanquam ligna imputribilia, ex quibus arca illa compacta est, quae in diluvio mergi non potuit . Hoc autem templum est, id est ipsi homines, ubi rogatur Deus, et exaudit. Quisquis enim praeter templum Dei oraverit Deum, non exauditur ad illam pacem supernae Jerusalem, etsi exauditur ad quaedam temporalia, quae Deus et Paganis donavit. Nam et ipsi daemones exauditi sunt, ut irent in porcos . Exaudiri ad vitam aeternam aliud est, nec conceditur nisi ei qui
Abbreviated transcription (Latin):
tia. capita suꝑ inuicem ponere.
Et unur quiante est solus portat
caput & non ponit super alterum
Sodcum  et ipie defecerit tollit
se ab anteriore parte : redit por¬
teriur ut& ipse in altero requiescat¬
& sic por tant᷑ o nera sua : et ꝑueniunt
ad quod desiderał & non patiunt᷑
naufragium quia quasi nauis ẽ
illis ciritas. Itaque caritarpor¬
tẽ fratris tui: nonteonerant pe¬
cata ipsius. Plane si consentiar
lam tuaa te premunt non alterius
uisquis enĩ consenser unt peccator
non alienir sed suis grauatur.
Consensioenĩ ad peccatũ alteriur
tuũ fit peccatum. Et non est quatt
queraris. quod peccata aliena te
premunt. Dicitur enim tibi. pre¬
muntte : sed tua. Vi disti furem
cucurristicum eo: quid ẽ hoc
pedibur ambulasti ad furtum.
in momente coniuncxisti te furto
Q uodipsius solumerat factũ est¬
et tuum quia placuit tibi. Si aui
porsis libera frontedicere in pre¬
cibus tuis quastibi iur ir peritis

Expanded text:
tia, capita super se invicem ponere; tia, capita super se invicem ponere; et unus, qui ante est, solus portat caput et non ponit super alterum: sed cum et ipse defecerit, tollit se ab anteriore parte et redit posterius, ut et ipse in altero requiescat: et sic portant omnes onera sua, et perveniunt ad quod desiderant; et non patiuntur naufragium, quia quasi navis est illis charitas. Itaque charitas porfratris tui, non te onerant peccata ipsius. Plane si consentias, jam tua te premunt, non alterius. Quisquis enim consenserit peccatori, non alienis, sed suis gravatur. Consensio enim ad peccatum alterius, tuum fit peccatum; et non est quare queraris quod peccata aliena te premant. Dicitur enim tibi: Premunt te, sed tua. Vidisti furem, cucurristi cum eo . Quid est hoc? Pedibus ambulasti ad furlum; imo mente conjunxisti te furi: quod ipsius solum erat, factum est tuum; quia placuit tibi. Si autem possis libera fronte dicere in precibus tuis, quas tibi Jurisperitus
Abbreviated transcription (Latin):
ura portatt : et sicimplobins legũ
xp̃i. quiportat inuicem onera
sua nisi quihabent caritatem.:
Qui non habent caritatẽ grauesr̃
sibi. Qui aut̃ habent caritate. por¬
tanse. Lȩsit te aliquis. p& it ue¬
niam : sin on dimittis ñ por tar
onus frĩ tui. si dimit trpor¬
tas infirmum. Et tusi forte
in aliquã infirmitatem caecidorir
quasi homo: oport& ut sicte por
t& ille quemad modum & tu. Au¬
diquid praccesserit. Fratros in¬
quic: si p̃occupatur fuerit homo in
aliquodelicto. uos qui sp̃itales estir
instruite huius modi. inspũlenitatis
It ne forte quia spitales monuerat.
uł ut securi sibi uideretur: conti¬
nuo subiect. Intendenste ipsũ
ne et tu tempteris. Deinde quod
cõmemoraui sub iuncxit. Alter
alterius onera portate. et sic adim¬
plebitir legem xp̃i. Vnde dicit
It ꝓpĩ legemtuã sus tinui tednẽ.
Dicunt᷑ cerui quando transeunt freta
in proximar insular pascuaegra¬

Expanded text:
vestra portate, et sic implebitis legem vestra portate, et sic implebitis legem Christi.» Qui portant invicem onera sua, nisi qui habent charitatem? Qui non habent charitatem, graves sunt sibi; qui autem habent charitatem, portant se. Laesit te aliquis, petit veniam: si non dimittis, non portas onus fratris tui; si dimittis, portas infirmum. Et tu si forte in aliquam infirmitatem cecideris, quasi homo, oportet ut sic te portet et ille, quemadmodum et tu. Audi quid praecesserit: «Fratres,» inquit, «si praeoccupatus fuerit homo in aliquo delicto, vos qui spirituales estis, instruite hujusmodi in spiritu lenitatis.» Et ne forte quia spirituales monuerat, veluti securi sibi viderentur, continuo subjecit: «Intendens teipsum, ne et tu tenteris.» Deinde quod commemoravi, subjunxit, «Alter alterius onera portate, et sic adimplebitis legem Christi» : unde dicit, «Propter legem tuam sustinui te, Domine.» Dicuntur cervi, quando transeunt freta in proximas insulas pascuae gra
Abbreviated transcription (Latin):
Sed concor dandum ẽ. cũ aduer¬
sario dumor cum illo inuia.
ł stenim sormodĩ aduersari¬
urtuus quã diucũ illo ñ concor¬
das. Concordas aut̃ cũ coepe¬
ritte delectare facere qđ dicir
sermodi. Iam quierat aduer¬
sariur fit amicus. Sic finita
uia nonerit quite tradat iu
dici. Ergo ꝓp̃t legẽ tuã sustinui te
dñe. Quia dignatur er legem
misericordiae afferre mihi
dimit tereomĩa peccatam ea
Dare mihi decętero monita nete
offendani in ipsis monins Si
quid forit tituba uero: dedisti
mihi remediũ quote oremdiceas.
Dimit te nobdebitanrã sicut & nor
dimit timus debitoribus nostris.
anclegem statuisti mihi ut quo¬
mododimit to dimit tatur mihi.
Propĩ hanclegem sustinui todñe
Expectaui quandoueniar et liberor
ab omni netessitate : quia impsa
necessitate : nonde seruisti legẽ
miseri cordiac. Audiquãlege
dicat: si nondum intellexisti.
Quia logem mododicit caritaus.
audi a postolum. Inuicemonera

Expanded text:
Sed concordandum est cum adverSed concordandum est cum adversario, dum es cum eo in via . Est enim sermo Dei adversarius tuus, quamdiu cum illo non concordas. Concordas autem, cum coeperit te delectare facere quod dicit sermo Dei. Jam qui erat adversarius, fit amicus: sic, finita via, non erit qui tradat te judici. Ergo «propter legem tuam sustinui te, Domine;» quia dignatus es legem misericodiae afferre, mihi dimittere omnia peccata mea, dare mihi de caetero monita ne te offendam: in ipsis monitis si quid forte titubavero, dedisti mihi remedium, quo te orem, dicens, «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris» . Hanc legem statuisti mihi, ut quomodo dimitto, dimittatur mihi. «Propter» hanc «legem sustinui te, Domine.» Exspectavi quando venias et liberes ab omni necessitate, quia in ipsa necessitate non deseruisti legem misericordiae. 4. Audi quam legem dicat, si nondum intellexisti quia legem modo dicit charitatis; audi Apostolum: «Invicem onera
Abbreviated transcription (Latin):
antete star &. et dicera. in nocens
sum : quis star & in iuditiotuo
sper ergo una est ꝗm estapud
ta est enim lex scã iusta. bona
iudacir. sedreos eorpotuit facare.
Non data estlex quae pors& uiui¬
ficare. sed quac os tender &
poccata peccatori. Peccator
enĩ oblitur erat re: nec uidebat se
Data ẽ. illilex. ut uider & se
ecit reum lex liberauit lator
legir Lator enim legis impe¬
ratoest lex data est quae t̾reat
it constringat in reatum : et ñ
soluit lex apeccatir sedostendit
peccata. Et forte sub ipsalegi
positus anim aduertit iste inꝓ
fundo quanta feccris contralegẽ
et sic exclamauit dicens. Suini¬
quitatẽ obseruauer is dnẽ dnẽ
quis sustinebit: Est ergolex
misericordiaedi lexpropitia¬
tionis di: illa timoris fuit: Est
alia lex caritatis. Lexcari¬
tatis dat ueniam peccatis. De¬
let pra& erita. ammon& de fu¬
turis. Inuia non deserit comitẽ
comer fitei quẽ ducit inuia

Expanded text:
ante te staret, et diceret, Innocens ante te staret, et diceret, Innocens sum? quis staret in judicio tuo? Spes ergo una est, «Quoniam est apudta est enim lex sancta, justa, bona Judaeis ; sed reos eos potuit facere. Non data est lex quae posset vivificare , sed quae ostenderet peccata peccatori. Peccator enim oblitus erat se, nec videbat se; data est illi lex, ut videret se. Fecit reum lex; liberavit Lator legis: Lator enim legis Imperator est. Lex data est quae terreat et constringat in reatum; et non solvit lex a peccatis, sed ostendit peccata. Et forte sub ipsa lege positus, animadvertit iste in profundo quanta fecerit contra legem, et sic exclamavit dicens, «Si iniquitates observaveris, Domine; Domine, quis sustinebit?» Est ergo lex misericordiae Dei, lex propitiationis Dei. Illa timoris fuit, est alia lex charitatis. Lex charitatis dat veniam peccatis, delet praeterita, admonet de futuris; in via non deserit comitem, comes fit ei quem ducit in via.
Abbreviated transcription (Latin):
clamauit. Si iniquitatẽ obser¬
uaueris dñe. dñe quis sustine¬
hit : non dixit ego non sustinebo
sedquis sus tinebit. Uidit onĩ
prope totamuitã humanã. cir¬
cum latrari peccatis suis. accus¬
sarionir conscientiar cogitaci¬
onibus suis. non inueniri corcas¬
tum prę̧sumenr de iusticiasua
Siergo cor castum n potest inueni¬
ri quod praesumat de iurticia¬
sua praesumat omniũ cor
demisericor diadi et dicatdo
Siiniquitatẽ obseruauerir dnẽ:
sper est : om̃ apudtt paopi¬
CIATIO E ST
Et quae est ista propiciatio nisi
sacrificium . Et quode. sacrifi¬
cium nisi quod pronobis oblatue
sanguir in nocenr fusur. deleuit
omia petcata nocentium. Pretiũ
tantum datum. redemito mr̃ capa¬
uos demanu captiuantir inimu
E rgo e apudte propitiatio. Na
sinoneet apudte propitiatio.
siiudex solum eẽ ueller et mi¬
sericorr et noller. obseruarer
oms iniquitater nrãs et quere¬
res eas quir sustiner et. Quir

Expanded text:
clamavit, «Si iniquitates obserclamavit, «Si iniquitates observaveris, Domine; Domine, quis sustinebit?» Non dixit, Ego non sustinebo; sed, «quis sustinebit?» Vidit enim prope totam vitam humanam circumlatrari peccatis suis, accusari omnes conscientias cogitationibus suis, non inveniri cor castum praesumens de sua justitia. Si ergo cor castum non potest inveniri, quod praesumat de sua justitia; praesumat omnium cor de misericordia Dei, et dicat, «Si iniquitates observaveris, Domine; spes est? «Quoniam apud te propitiatio est.» Et quae est ista propitiatio, nisi sacrificium? Et quod est sacrificium, nisi quod pro nobis oblatum est? Sanguis innocens fusus delevit omnia peccata nocentium: pretium tantum datum redemit omnes captivos de manu captivantis inimici. Ergo «est apud te propitiatio.» Nam si non esset apud te propitiatio, si judex solum esse velles et misericors esse nolles, observares omnes iniquitates nostras, et quaereres eas; quis sustineret? quis
Abbreviated transcription (Latin):
uitã ueniredignatur est: ꝓmu¬
tens remissionẽ omniũ peccatoꝵ
Itia do ꝓfundo excitauit hominẽ
ut lamar & de profundo sub
mo libus peccatorum: et ꝑue¬
nir & uox peccator is addm̃
Vndeclamantir Nisi deꝓfundo
malorum: et ui d&se qui a uox
peccatorum clamat deꝓfundo.
FIANT AURES IUE INTENDIN¬
TESINUOCẼ DEPRECATIONIS ICAE
ndeclamat : deprofundo: quis e.
ergo quiclamat. peccator
Et quas pet lamat: qui a quiuenit
soluero peccata : dedit spem & iã
in profundo posito peccatori.
deo quid sequitur postistar
uoces : Si INIquitatẽ ossea
damar&. Clamat enim sub
molibur et fluctibur iniquitatũ
suarum. Circum spexitse
circums pexit uitam suam
Uidit illã undiq flagiciir et faci¬
nor ibur coopertam quacũque
respexit nihil inse bonũ inue¬
nit: Nihil illiius ticiae sercnũ
potuit occurrere. Et cum tanta
et tammulta peccata undique
et caterua scelerum suorum ui¬
der &. tam quã ex pauescens ex¬

Expanded text:
vitam venire dignatus est, promitvitam venire dignatus est, promittens remissionem omnium peccatorum; etiam de profundo excitavit hominem, ut clamaret de profundo sub molibus peccatorum, et perveniret vox peccatoris ad Deum: unde clamantis, nisi de profundo malorum? 2. Et videte quia vox peccatoris clamat de profundo: Fiant aures tuae intendentes in vocem deprecationis meae.» Unde clamat? De profundo. Quis est ergo qui clamat? Peccator. Et qua spe clamat? Quia qui venit solvere peccata, dedit spem etiam in profundo posito peccatori. Ideo quid sequitur post istas voces? «Si iniquitates observclamaret. Clamat enim sub molibus et fluctibus iniquitatum suarum. Circumspexit se, circumspexit vitam suam; vidit illam undique flagitiis et facinoribus coopertam: quacumque respexit, nihil in se bonum invenit, nihil illi justitiae serenum potuit occurrere. Et cum tanta et tam multa peccata undique et catervas scelerum suorum videret, tanquam expavescens ex
Abbreviated transcription (Latin):
ubi contempnit᷑ dr̃ Cumquisq:
uiderit secodianis peccatirob¬
riaum aceruis quibus dam.
et molibus quibur dam iniqui¬
tatum premi: sidictum illi fue¬
rit ut diñrog&. in ridet. Qui¬
bus modiri primo dicit: si dõ
displicerent facinora egoui¬
uerem sicurar & dr̃res huma¬
nas adtanta scolera quae feci
non solum ui uerem. sed et beno
mihi ect Sol& onim hoc illis
euenire quimultum in ꝓfundos.
et prosperant᷑ in iniquitatib: suis:
et tanto magir in ꝓfundo inergunt᷑
quanio magir uident᷑ eẽ felices
Fallax enĩ fclicitas ipsa est maior
infelicitar. Deinde et hoc solent
homines dicere : iã quõ multa feci:
et dampnatio immin& hoc ꝑ¬
sum quo modo solent despe¬
rati latrones dicere . simeocci¬
sur usest iudex prodetem ho¬
micidid: quo modo proquinq:
quo modopro uno quaro non¬
iam faciam: quic quid mihi oc¬
currerit facio. Hoc ẽ. pecca¬
tor cum uener it: in ꝑfundoma
ihs xps quinec ꝓfunda nira
contempsit: quiusque a dista

Expanded text:
ubi contemnitur Deus. Cum quisque ubi contemnitur Deus. Cum quisque viderit se quotidianis peccatis obrutum, acervis quibusdam et molibus quibusdam iniquitatum premi, si dictum illi fuerit ut Deum roget, irridet. Quibus modis? Primo dicit: Si Deo displicerent facinora, ego viverem? Si curaret Deus res humanas, ad tanta scelera quae feci, non solum viverem, sed et bene mihi esset? Solet enim hoc illis evenire, qui multum in profundo sunt, et prosperantur in iniquitatibus suis: et tanto magis in profundo merguntur, quanto magis videntur esse felices; fallax enim felicitas, ipsa major est infelicitas. Deinde et hoc solent homines dicere: Jam quoniam multa feci et damnatio imminet, hoc psum? Quomodo solent desperati latrones dicere: Sic me occisurus est judex pro decem homicidiis, quomodo pro quinque, quomodo pro uno; quare non jam quidquid mihi occurrerit facio? Hoc est, «Peccator, cum venerit in profundum istus qui nec profunda nostra contempsit, qui usque ad istam
Abbreviated transcription (Latin):
intellere de quo ꝓfundo clame¬
muraddnĩn. Profundum enĩ
nobis ẽ. uita ista mor talir
Quis quir se in ꝓfundo intellexerit
clamat: gemit: s pirat: & do
nec deꝓfundo eruatur: et ue¬
niat ad cum qui suꝑ omi abyrsor
sed&: suꝑcherubin suꝑ omnia
quae creauit: non solumcor¬
poralia sedetiam s pir italia
donec adcumuoniat anima
donec ab illo liberetur imago
ipsiur quod ẽ. homo: Quae
in hoc ꝓfundo tãquã assiduir
fluctibus exagitata detrita ẽ¬
t nisire nouetur et reparet᷑
adõ qui illam in prersit quan¬
dofor mauit hominem: Ido¬
neur eẽ potuit homo ad ca sum
suum: nonẽ idoneur adresur¬
rectionem suam: Semꝑ in ꝑ¬
fundo ẽ. nisi liberctur ut dixi
semꝑinꝓfundo est. Sed cũ deꝑ
fundo clamat surgit de ꝓfun¬
do : et ipse clamor non eũ ꝑmit tu
multum inimo eẽ. Valde enĩ
in ꝓfundo sunt qui nec clamani
depfundo. Dicit seriptura
Peccator cum uenerit in ꝓsundõ
malorum contempnit. lam
uidete fr̃s quale ꝓfundum sit.

Expanded text:
intelligere de quo profundo clamemus ad Dominum. Profundum enim nobis est vita ista mortalis. Quisquis se in profundo intellexerit, clamat, gemit, nec de profundo eruatur, et veniat ad eum qui super omnes abyssos sedet, super Cherubim, super omnia quae creavit, non solum corpdonec ad eum veniat anima, donec ab illo liberetur imago ipsius, quod est homo, quae in hoc profundo tanquam assiduis fluctibus exagitata, detrita est: et nisi renovetur et reparetur a Deo, qui illam impressit quando formavit hominem Idoneus potuit esse homo ad casum suum; non est idoneus ad resurrectionem suam, semper in profundo est; nisi liberetur, ut dixi, semper in profundo est. Sed cum de profundo clamat, surgit de profundo, et ipse clamor non eum permittit multum in imo esse. Valde enim in profundo sunt, qui nec clamant de profundo. Dicit Scriptura: «Peccator, cum venerit in profundum malorum, contemnit» . Jam videte, fratres, quale profundum sit,
Abbreviated transcription (Latin):
m̃uor nonsolum oculircorpo¬
rir sed etiam cor deuigilare
p̃sumimur. intellegent̃ nor can
Pertinons ad canticũ graduũ.
Deb& itaq: unur quis que nrin
uidere in quo ꝓfundo sit de
quo clamat addnm̃. Clama¬
uit deꝓfundo iona deuentre
cȩti erat nonsolum sub fluctib
uerumetia inuisceribur beluae
nec tamen illudcorpur et illi
fluctur intercluxerunt ora¬
tionẽ neꝑuenir& ad dnm̃
Et uent̾ bestiae. non potuit tene¬
reuocem de praecantis. Pene¬
trauit omĩa. dirrupit omnia
aurerdĩ incor deprecantir
erant : ubi enim dm̃ prȩsentẽ
non hab& cuiur fidelis ẽ. uox
uerumtamen & Nor debemur¬

Expanded text:
m vos non solum oculis corporis, sed etiam corde vigilare praesumimus, intelligenter nos cantpertinens ad canticum graduum. Debet itaque unusquisque nostrum videre in quo profundo sit, de quo clamet ad Dominum. Clamavit de profundo Jonas, de ventre ceti . Erat non solum sub fluctibus, verum etiam in visceribus belluae; nec tamen illud corpus et illi fluctus intercluserunt orationem ne perveniret ad Deum, et venter bestiae non potuit tenere vocem deprecantis. Penetravit omnia, disrupit omnia,aures Dei in corde precantis erant. Ubi enim Deum praesentem non habet, cujus fidelis est vox? Verumtamen et nos debemu
Abbreviated transcription (Latin):
tem aceruum. Nam& grana
minuta sunt et tamen massam
faciunt Et gut tae minu tesunt
et flumina implent et molertra¬
hunt. Ideo et ille consideransquã
multa minuta peccata cotidiana
magnum: et non quasi peccata
sua pristina cogitans. sed ipsam
fragilitatem humanam iã ascen¬
dens clamat. Deꝓfundir cla¬
maui adte dnẽ: dnẽ exaudiuoce
meã. Fiant aures tuae inten¬
dentes. inuocem dep̃cationis meȩ

Expanded text:
tem acervum. Nam et grana tem acervum. Nam et grana minuta sunt, et tamen massam faciunt: et guttae minutae sunt, et flumina implent, et moles trahunt. Ideo et ille considerans quam multa minuta peccata quotidiana magnum; et non quasi peccata sua pristina cogitans, sed ipsam fragilitatem humanam, jam ascendens clamat: «De profundis clamavi ad te, Domine; Domine, exaudi vocem meum. Fiant aures tuae intendentes in vocem deprecati
Abbreviated transcription (Latin):
& aliur port&. siqua s̃ tucc et fias
in uobis quod ait apos colur:
Inuicem oneraurã por tate : et sic
nec sustin& dnm̃. Nec siue lit
sustinere. causa est quare sus¬
tineat in anit̃ sustin&. Uon¬
turus ẽ enim dns̃ et inuenturur
ius tcia ui xisti non ẽ. inuentu
rur homicidium For tegrauia
sunt enim & ualdemaiora: non
ẽ. inuenturur adulterum. Non
ẽ inuentur us furta. Non est
inuenturur rapinam. Non est
inuenturur maleficia. Non est
inuenturur idolatriã Non est
ista inuenturur. Nihilest
ergo inuenturur: Audi ser mo¬
nẽ euuangolii. Quidixerit fra¬
trisuofatue: Ab istis et iã pecca¬
tir lingue minutir srau uusabs¬
tin&. Sed fortedicir parua st̃.
reus er it inquiđ gehennȩ ig.iu.
Si paruumtibi iude trxant medi¬
cũ fratridicere fatuae uel gehen¬
na ignis uideatur tibi magna
S i con tempnebas minur peccatum
uł poenȩ magnitudine d&orrore
Seddicis. minora sunt minutast̃.
sine quibur non potest ista uita.
Congere minuta et faciunt ingen¬

Expanded text:
tua, et fiat in vobis quod ait Apostolus, «Invicem onera vestra portate, et sic nec sustinet Dominum; nec, si velit sustinere, causa est quare sustineat; inaniter sustinet. Venturus est enim Dominus, et inventurus justitia vixisti, nrus. Homicidia forte, gravia sunt enim et valde majora, non est inventurus; adulterium non est inventurus, furta non est inventurus, rapinam non est inventurus, maleficia non est inventurus, idololatriam nista inventurus. Nihil ergo est inventurus? Audi sermonem Evangelii: «Qui dixerit fratri suo, Fatue.» Ab istis etiam peccatis linguae minutissimis quis abstinet? Sed forte dicis, Parva sunt. «Reus erit,» inquit, «gehennae ignis» . Si parvum tibi videbatur aut modicum, fratri dicere, «Fatue,» vel gehenna ignis videatur tibi magna: si contemnebas minus peccatum, vel poenae magnitudine deterrere. Sed dicis: Minora sunt, minuta sunt, sine quibus non potest esse ista vita. Congere minuta, et faciunt ingen
Abbreviated transcription (Latin):
dñe quis sustinebit Vitare
porsum homicidia adultera
rapinas : per iuria: maleficia
idolatriã : num quid & peccata
linguae: numquid et peccata
cordis Seriptum est. Pecca¬
tum iniquitar est. Qui sergo sustinebit
situ iniquitater obsoruaueris.
Si nobcum seuerus iudex age¬
re uoluerir non misericorr
pater quisstabit anteoculor
tuor. sed estapudte ꝓpitiatio
ꝓpt̃ legomtuã surtinui ted nẽ
Qualir lex est ista: inuicẽ one
raurã portate : et sic implebitir

Expanded text:
sustinebit?» Vitare possum homicidia, adulteria, rapinas, perjuria, maleficia, idololatriam; numquid et peccata linguae? numquid et peccata cordis? Scriptum est: «Peccatum iniquitas est» . «Quis» ergo «sustinebit, si tu iniquitates observaveris?» si nobiscum severus judex agere volueris, non misericors pater, quis stabit ante oculos tuos? Sed «est apud te propitiatio; propter legem tuam sustinui te, Domine.» Qualis est lex ista? «Invicem onera vestra portate, et sic
Abbreviated transcription (Latin):
t serui sum̃ et incillã sumus
Ille et dñrest : et domina.st.
Aut quid sibiualt istauirba
& quid sibiuolunt istae simi¬
litud merrerum & aduendat
aliquantũ caritasui stra
onmirũ siserui sumꝰ : et ille
dominẽ Sed mirũ si ancilla
sum: et illedomina ẽ. Sed
neque hoc mirũ : qr ancilla sum
cele sic enĩ sumꝰ Nec illu d
ergo a poscolũ dicentẽ. Nor

Expanded text:
Et servi sumus, et ancilla sumus: ille et dominus est, et domina est. Aut quid sibi volunt ista verba? et quid sibi volunt istae similitudines rerum? Attendat aliquantum Charitas vestra. Non mirum si servi sumus, et ille dominus est; sed mirum si ancilla sumus, et ille domina est. Sed neque hoc mirum quia ancilla sumus; Ecclesia enim sumus: nec illud ergo Apostolum dicentem: «Nos
Abbreviated transcription (Latin):
est : quã resurgenr erat ducturus.
Verũ tam̃ fr̃s interimsimur quomo¬
doserui & ancilla. dictũ ẽ. quidẽ
ñ uos dicã soruos: sed amicor
Sed forte solis discipulir dix̃ dñs.
Audite a postolũ paulũ dicentem
Ita queiã inquit ñ esseruus sed
filius. si aut̃ filius: et heres ꝑdm̃
Populo dicebat fidelib: dicebat.
Lã ergo in nomine dnũi redemptis an¬
guine ipsius: loti laua croipsiur
filii sumur: filius sumus: qr sic multi
sum: ut in illo unursimur. Quid si
biergo uult qđ adhuc tãquã serui
loquimur : nũ quid tantũ meritũ
haberepossumur in ecclesia quã¬
uis iã filii facti ex seruis: quan¬
tũ habuit ipse a postoł paulur :
Et tam̃ quid dicit inepistola:
Paulur seruur xp̃iihũ: Si ille se
adhucdicit seruũ. ꝑquẽ nobir
cuuangeliũ p̃dicatũ ẽ: quanto
magir nos debemur agnoi cere
conditionẽnrãm ut maior sit
in nobis gratia ipsius: primo
tos itaque condition ẽ nram̃

Expanded text:
est, quam resurgens erat ducturus. est, quam resurgens erat ducturus. Verumtamen, fratres, interim simus quomodo servi et ancilla. Dictum est quidem «Non vos dicam servos, sed amicos,» : sed forte solis discipulis dixit Dominus? Audite apostolum Paulum dicentem: «Itaque jam,» inquit, «non est servus, sed filius; si autem filius, et haeres per Deum» . Populo dicebat, fidelibus dicebat. Jam ergo in nomine Domini redempti sanguine ipsius, loti lavacro ipsius, filii sumus, filius sumus; quia sic multi sumus, ut in illo unus simus. Quid ergo sibi vult, quod adhuc tanquam servi loquimur? Numquid tantum meritum habere possumus in Ecclesia, quamvis jam filii facti ex servis, quantum habuit ipse apostolus Paulus? Et tamen quid dicit in Epistola? «Paulus servus Christi Jesu» . Si ille se adhuc dicit servum, per quem nobis Evangelium praedicatum est; quanto magis nos debemus agnoscere conditionem nostram, ut major sit in nobis gratia ipsius? Primo tes itaque conditionem nostram,
Abbreviated transcription (Latin):
inmanus dñitui. Cũ audis dĩuir¬
tutẽ et dĩsapientiã : leua oculor
tuor in manꝰ dominȩ tuae : qr etser¬
uus t ancilla es. Seruusqr po¬
pulurer. Ancillaqr ecclesiaer
psa aut ancilla magnã dignitatẽ
inuenit a puddm̃. Vxor facta ẽ :
Sed dona ueniat ad amplexus illor
spiritaler: ubi secure ꝑfruatur
e quẽ dilex̃ et cuisur pirauit:
in istadiutur nac ꝑ egrinatione
Yponsa ẽ et accepit arrã magna
sanguinẽ sponsi cui secura sus pirat
nec illidicit᷑ noliamare quo modo
dicit᷑ al quando uirgini iam dir¬
ponsatae : et nondum nuptae
Et iuste dicit᷑ Noliamare: Cum
facta fuerir uxor : tunc ama
cuinescit annubat: potestenim
fieri ut alius spons&. et aliusducat
ista et antequã illi iungatur.
amet : et delonginquo sus pir&.
& de longinquaꝑ egrinatione
solus duc& : qr soł talẽ arrã dedit
Quis enĩ potest sic ducere. ut mo¬
riat᷑ ꝓea quã uult ducere. sieñi
moriꝓea uoluerit: nerit quiducat.
Securur aut̃ ille ꝓsponsa mortuus

Expanded text:
i; cum audis Dei virtutem et Dei sapientiam, leva oculos tuos in manus dominae tuae: quia et servus et ancilla es; servus, quia populus es; ancilla, quia Ecclesia es. Ipsa autem ancilla magnam dignitatem invenit apud Deum: uxor facta est. Sed donec veniat ad amplexus illos spirituales, ubi secure perfruatur eo quem dilexit, et cui suspiravit in ista diuturna peregrinatione, sponsa est: et accepit arrham magnam, sanguinem sponsi, cui secura suspirat. Nec illi dicitur, Noli amare; quomodo dicitur aliquando virgini jam desponsatae, et nondum nuptae: et juste dicitur, Noli amare; cum facta fueris uxor, tunc ama:cui nescit an nubat. Potest enim fieri ut alius sponset, et alius ducatista: et antequam illi jungatur, amet, et de longinquo suspiret et de longinqua peregrinatione. Solus ducet, quia solus talem arrham dedit. Quis enim potest sic ducere, ut moriatur pro ea quam vult ducere? Si enim mori pro ea voluerit, non erit qui ducat. Securus autem ille pro sponsa mortuus
Abbreviated transcription (Latin):
cuit te quiꝰ in aliauita datu¬
russit. Certus esto quiada
Sedinsultat ille qr ten&. ł cri
in sultantẽ : et ridebis gem̃it
Postea eniuemet tr̃ pus quo¬
dodictur i sunt illi ipsi: Hi
quos aliquando habui mu
in risum. Nerba s̃ bbrisap¬
entiae. qr prodidit nobis
scriptura quae dictur i sun
illi ipsi : quinor modo inrio
et quinos despiciunt. et aq
impletisumur obprobrioa
dis peccione. Quȩ uerbah¬
bebunt tunc quando auerito
despicũnt᷑. uident enĩ add¬
terã fulgere : quos secũ cõnis¬
tos contẽpserant: cũ factũ fus
im illis qđ dixit apostolur ui
xp̃s apparuerit uitaur̃a tun¬

Expanded text:
cuit te quid in alia vita datucuit te quid in alia vita daturus sit: certus esto quia dat. Sed insultat ille, quia tenet. Ferto insultantem, et ridebis gementem: postea enim veniet tempus quando dicturi sunt illi ipsi, «Hi sunt quos aliquando habuimus in risum.» Verba sunt libri Sapientiae; quia prodidit nobis Scriptura quae dicturi sunt illi ipsi qui nos modo irrident, et qui nos despiciunt, et a quibus impleti sumus opprobrio et despectione: quae verba habebunt tunc, quando a veritate despicientur. Videbunt enim ad dexteram fulgere quos secum commixtos contempserant, cum factum fuerit in illis quod dixit Apostolus, «Cum Christus apparuerit vita