comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
illud abhorrendum ẽ. quod dicunt eum de talire irasci. de qͣ
se non possit ulcisci. Quod si posset ÷ ira eiꝰ profecto conqͥesceret.
aiunt p̃cerea quod̃ ip̃iꝰ hore qua irascit᷑ punctũ nemo nouerit
umquam nͥ balaam filiꝰ beos. In hoc autẽ u̾bo nobis contͣrii
estis : cum ex una parte moyses uocat eum Ariolum. uos etiam
uocetis iniquum: ex alc̾a uͦ parte eum de deo prudenciorẽ moi¬
se eẽ significetis: q punctum horȩ nou̾it qđ moien latuit. Licy¬
q hoc dictum magna sit ammiratiõe : uilescit tñ maioris fa¬
cuitatis cõparationẽ qua dicatis gallum irrationale aĩal ip̃ius
horȩ punctum cotidie scire. Concȩtis ne hȩc om̃ia eos ita dixis¬
se: ãi Et si uelim negare nequeo. y Neque hoc suftic̃ eis
de deo dic̃e sed etiam eum cotidie semel in die plorare. & ab eius
lacͥmis qͥuas prodeuntes lacrimas in magnum mare dicunt cõ-¬

Expanded text:
illud abhorrendum est quod dicunt eum de tali re irasci, de qua illud abhorrendum est quod dicunt eum de tali re irasci, de qua se non possit ulcisci. Quod si posset, ira profecto ejus quiesceret. Aiunt praeterea quod ipsius horae qua irascitur punctum nemo noverit unquam, nisi Balaam filius Beor. In hoc autem verbo vobis ipsis contrarii estis, cum ex una parte Moyses eum vocet ariolum , vos etiam vocetis iniquum, ex altera vero parte eum prudentiorem Moyse esse significetis, quia punctum horae noverit quod Moysen latuit. Licetque hoc magna dictum sit admiratione, vilescit tamen majoris fatuitatis comparatione, qua dicitis gallum irrationale animal ipsius horae punctum quotidie scire. Concedisne haec omnia eos ita dixisse? MOYSES. Etsi velim negare nequeo. PETRUS. Nec hoc sufficit eis de Deo dicere, sed eum etiam quotidie semel in die plorare, et ab ejus oculis duas prodeuntes lacrymas in magnum mare dicunt con
Abbreviated transcription (Latin):
ẜqualit̾ ubiq consista̾nt. Quicq̃a enim ita diftundis : non
eandẽ uim in ultimo quã in suibt̃ pͥncipio qd̾ minime cõ¬
uenit deo. Qm̃qͥdem autem t̾minum deo imponere audecis:
urinam uł simplum crederetis. & non corporea ei accidentia
ascriberetis. m̾ Quomodo nos hoccred̾ẽ dicis: Cont᷑ iudeos¬
ci. afferentes in medium cestimonium dauid dicentis. Fortis
irascit᷑ cotidie. Prima etiam hora dieieum irasci asseritis. cau¬
sam huiꝰ irȩ ẽẽ dicentes qđ in illa hora reges iniquitatis exir¬
gentes diademata sibi inponunt & solemadorant. Uides neꝙͣ
absurcꝰ sit sermo iste. & quã fatui sint qui hec proculer̃t : c̃ rix
discretionem prorsus ignorent : Quam si nossent: non hec de
Ira ẽ cumaudito aliqͦ quod dũpliceat u̾bo Colera Rubea. id̃ est
fel feruet. & suꝑ epar diffundit᷑. & sangium cõmiscet᷑. Inde siqͥ¬
dem homo calescit. & in facie pallescit. Hoc autẽ nulli ꝯuenit rei:

Expanded text:
qualiter ubique consistant. Quidquid enim ita diffunditur, non eamdem vim in ultimo quam in suo habet principio, quod minime convenit Deo. Quoniam quidem autem terminum Deo imponere audetis, utinam vel simplum crederetis et non corporea ei accidentia ascriberetis! MOYSES. Quomodo nos hoc credere dicis? PETRUSci, afferentes in medium testimonium David, dicentis: Fortis irascitur quotidie . Prima etiam hora diei eum irasci asseritis, causam hujus irae esse dicentes, quod in illa hora reges iniquitatis exsurgentes, diademata sibi imponunt, et solem adorant. Videsne quam absurdus sit sermo iste et quoniam fatui sint qui haec protulerunt, cum irae discretionem prorsus ignorent, quam si nossent, non hoc de  est quando audito aliquo quod displiceat verbo colera rubea, id est, fel fervet, et super hepatem diffunditur, et sanguini commiscetur. Inde siquidem homo calescit, et in facie pallescit. Hoc autem nulli convenit rei,
Abbreviated transcription (Latin):
ibi fere temptis sit xqͣle. Ibi aromaticȩ spẽs pulcri coloris. & mel¬
temꝑies hominũ sibi corꝑa comiona reddit. & pectora: qr in esfa¬
bili pollent sapientia & maceriali iusticia. Quomͦ gͥ quisqͣm dic̃e
p̃sumat locum suꝑ quem sol recta p̃t̾it linea in habitabilẽ ẽẽ :
co in septemtrionalẽ globum: quod antiqͥ in uuͦi. diunser̃t par-¬
ces quas uiiͣ. climata uocauerunt scđm mimerum .uii. plane¬
carum. Orimũ ex illis ẽ. in media linea uͥ aren ciuitas ẽ condita.
Septimũ autẽ septentͥonalis orbis tenet extremũ. Reliqua uͦ
medium ꝯtinent spacium: nullꝰ q in habitabilis locꝰ. nͥ ubi uł
młtarum harenarũ ficcitas cũ aqua modica uł montiũ asꝑitas
aratri ñ pacit᷑ onera. Hec autẽ p̃dicta o m̃ia occłis subiecta fig̃a
ti ddesicio. Rogo itaq mͥ ostñdas. qrͣ uł illa pars t̾rȩ quȩ

Expanded text:
ibi fere tempus sit aequale, ibi aromaticae species pulchri coloris et melibi fere tempus sit aequale, ibi aromaticae species pulchri coloris et meltemperies hominum corpora sibi consona reddit, et pecora, quia ineffabili pollent sapientia et naturali justitia. Quomodo igitur quisquam dicere praesumat locum super quem sol recta praeterit linea inhabitabilem esse? iserunt partes, quas septem climata vocaverunt, secundum numerum septem planetarum. Primum ex illis est in media linea, ubi Aren civitas est condita, septimum autem septentrionalis orbis tenet extremum, reliqua vero medium continent spacium. Nullus est inhabitabilis locus, nisi ubi vel multarum arenarum siccitas cum aqua modica, vel montium asperitas aratri non patitur onera. Haec omnia autem oculis subjecta figura ti desiderio. Rogo itaque mihi ostendas, quare vel illa pars terrae quae
Abbreviated transcription (Latin):
puncta ariecis & librȩ. Habebit gͥ adutrumq polum .xͣcͣ. gͣdus:
eritq ita aren inpͥma parte climatis qͣntum ad longitudinẽ.
quod tota pars t̾re habitabilis in una cm̃ parte constat. Uolo itaq
nosse que nam sit illa. ꝑ. A mediot̾re ad partẽ septemtͥonis.
M̾ fig̾a geometͥca hoc micdi monstrari uilibilit̾ cupio: qm̃ de
hac re diu̾sas gentes ex libroꝵ scͥptis diu̾sa sensisse ñ dubito.
Qumq ⁊ enim ronarum particiõe diuidunt t̾ram: quarũ medi¬
am solis calore ꝑ ustam.⁊ ideo in habitabilẽ dicunt. Quas quoq
extremas a sole remotissimas p̃ frigoris in mensitate similit̾ in ha¬
bitabiles probant. Huas autẽ medias illiꝰ calore & illarũ frigore
temꝑatas. solas habitabiles ꝑhibent esse. ẜ̃ Opimo ista uisus
obstat effectui. Uisu enim probamꝰ aren in medio t̾rȩ sitam & im¬
dium arietis & libre suꝑ eam recta progredi linea. ae remq ibi tẽ¬
ꝑatissimum ẽẽ a deo. ut ueris. estatis. Autumm & hiemis. semꝑ

Expanded text:
puncta Arietis et Librae. Habebit igitur ad utrumque polum, nonaginta gradus, eritque ita Aren in prima parte primi climatis, quantum ad longitudinem. quod tota pars terrae habitabilis in una tantum parte consistat. Volo itaque nosse quaenam sit illa. PETRUS. A medio terrae ad partem septentrionis. MOYSES. Geometrica figura hoc mihi monstrari visibiliter cupio quoniam de hac re diversas gentes ex librorum scriptis diversa sensisse non dubito. Quinque etiam zonarum partitione dividunt terram, quarum mediam solis calore perustam, et ideo inhabitabilem dicunt, duas quoque extremas a sole remotissimas prae frigoris immensitate similiter inhabitabiles probant, duas autem medias illius calore et illarum frigore temperatas, solas habitabiles perhibent esse. PETRUS. Opinio ista visus obstat effectui. Visu enim probamus Aren in medio terrae sitam, et initium Arietis et Librae super eam recta progredi linea, aeremque ibi temperatissimum esse, adeo ut veris, aestatis, autumni, et hiemis, semper
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓunna. Sa iͦ uerumẽ. deum pro uobis plorane. ut łeonẽ nigi¬
pe gelum pedib pulsare. more col umbş gemere. capuqͣ moie erre et
Ae re. Et eot idie ut ur̃i misereat᷑ orare: quid g ut̃am ne libemi¬
mue ẽt potente oftendita: cumaniquid uo lent e es picatẽ. suã
ual entem puerili more plorare anericis aslecituis. Si g ne npo¬
nondum babuit s inp̃fixo & certo habiturꝰ ẽ. tempore. quatũ

Expanded text:
ivina? Si vero verum est Deum pro vobis plorare, ut leonem rugiivina? Si vero verum est Deum pro vobis plorare, ut leonem rugire, coelum pedibus pulsare, more columbae gemere, caput movere, et dere, et quotidie ut vestri misereatur orare, quid ergo vestram ne liberemiminus esse potentem ostenditis cum aliquid volentem complere nec valentem, puerili more eum plorare astruitis. Si igitur nunc imponondum habuit, sed in
Abbreviated transcription (Latin):
etiam propt̃ dolorẽ ter in die ut leonem rugire asserunt. & propt᷑
id &liui pulsare pedibꝰ more calcantium intorculari. Nore eciam
colunbȩ quendam susurri sontum dͥare : & quaq unice capđ mno¬
uere & dolent is dic̃e uoce. heu michi. heu m. ut quia domui mens
incdesertum redegi. & templum meum cremaiti. & filiormeoiea
ingentes transtuli: heu datri qui tͣnstulit filios suos. & heufiliis.
qmi eusladi sunt de mensa patris fui. Dicunt eciam quoe dA doc
qa tanquami prurientes inuicem collidat pedes & mnore dolera¬
& ac eat oxpopło suo inmiscdłia. S dic o moyses. cum ess oret
quẽ queloadorat : Se ip̃m analiũ : Si alium is qͥnẽ adorat
potentior ẽ.eo. Si se ip̃m adorat : aut potens ẽ. eiꝰ propt᷑ qd drat
aut impocens. Sumpotens ẽ frustra se adorat. Si ni potens: dut
⁊ult ied pro quo orat aut non uult. Si ñ uule: pro nichiloorati
Uudes gõ morses quã omuino sit hȩc geni alient a cognetio nesꝰ¬

Expanded text:
etiam propter dolorem eum ter in die ut leonem rugire asserunt, et propter id coelum pulsare pedibus more calcantium in torculari, more etiam columbae quemdam susurri sonitum dare, et quaque vice caput movere, et dolentis dicere voce: Heu mihi, heu mihi! ut quid domum meam in desertum redegi, et templum meum cremavi, et filios meos in gentes transtuli? Heu patri qui transtulit filios suos! et heu filiis qui translati sunt de mensa patris sui! Dicunt etiam quod quidam quod tanquam parturientis invicem collidat pedes, et more dolenet ut eat in populo suo in misericordia. Dic, o Moyses, cum Deus oret, quem, quaeso, adorat? Se ipsum an alium? Si alium, is quem adorat potentior est eo. Si seipsum adorat aut potens est ejus propter quod orat, aut impotens. Si impotens est, frustra se adorat, si vero potens, aut vult id pro quo orat, aut non vult. Si non vult, pro nihil orat. tur, o Moyses, quam omnino sit gens haec aliena a cognitione d
Abbreviated transcription (Latin):
nilla ẽ. ratio qr̃ in dei carta scptum ẽẽ debeat credi M Quo di
ocłis carnis moises ñ uidit: ex sc̃i sp̃c reuelatione cognouit. De
rum q̃dam indisse. quȩdam sp̃u sc̃o reuelante cognouisse: cum
nec moises usquã scptum reliquerit. nec ullꝰ pꝰ ea ꝓpħa edicłit.¬

Expanded text:
nulla est ratio quare in Dei capite scriptum esse debeat credi. MOYSES. Quod nulla est ratio quare in Dei capite scriptum esse debeat credi. MOYSES. Quod oculis carneis Moyses non vidit, ex sancti Spiritus revelatione cognovit. De rum quaedam vidisse, quaedam sancto revelante Spiritu cognovisse, cum nec ipse Moyses usquam scriptum reliquerit, nec ullus post eum prophet
Abbreviated transcription (Latin):
Doctores utiq nr̃i illud quod uidit corrigis nodum contendũt
fuisse. ideoq dm̃ ceruicẽ moisi astruunt ostñdisse: ut illum ui¬
deret nodum corigiȩ. P̾ Ita ẽẽ ut astruns ad cui destructionẽ
concedamꝰ. Nam ut moisen illum nodum corone uidisse mentia¬
mur : cum eiꝰ faciem nullatenꝰ uidit. unde dm̃ piridem in anteriori
giam uidit ⁊ pixidem q̃ illa religaretur in capite dĩ fuisse doc¬
cores intellexerunt. P Non omnino sanꝰ ẽ hic intellectꝰ: qm̃
ut dm̃ aliquid gestare dicamꝰ potuit tñ illa ligari corrigia cum¬
balum aut tintinnabulum aliquod aut gẽma quȩ uis p̃ciosa
aut al iquid cale. Ueruntam̃ ut omia tͥ fatuitatis tollam res¬
ponsa: hoc ut uis & dicis ẽẽ concedam. Sed hoc concesso⁊ uñ
queso moises incellig̾e potuit. cartas intꝰ contineri ne dũ dicas
liticum popłm docendo ex sem& ip̃o eum laridans edidit & pꝰ

Expanded text:
Doctores utique nostri, illud quod vidit corrigiae nodum contendunt Doctores utique nostri, illud quod vidit corrigiae nodum contendunt fuisse: ideoque Deum Moysi cervicem astruunt ostendisse, ut illum videret nodum corrigiae. PETRUS. Ita esse ut asseris ad tui destructionem concedamus. Nam ut Moysen illum coronae nodum vidisse mentiamur, cum ejus faciem nullatenus viderit, unde Deum pixidem in anteriori m corrigiam vidit, pixidem quae illa ligaretur, in capite Dei fuisse doctores intellexerunt. PETRUS. Non omnino sanus est hic intellectus, ut Deum aliquid gestare dicamus; potuit tamen illa corrigia ligari cymbalum, aut tintinnabulum aliquod, aut gemma quaevis pretiosa, aut aliquid hujusmodi. Verumtamen ut omnia tibi fatuitatis tollam responsa, hoc ut vis et dicis esse concedam. Sed hoc concesso, unde, quaeso, Moyses intelligere chartas potuit intus contineri, nedum scisse liticum populum, docendo, ex semetipso eum laudans edidit, et p
Abbreviated transcription (Latin):
riam me reduxisti. Reminiscor enim me iam hc̃ ꝑlegisse locũ
S auctoritas hec : nullum tibi confert patrocimum. Cum eñ
lex ꝑhibeat dm̃ moysi dixisse. Posteriora m̃a uidebis. & qͥadm̃
mentiri ñ posse constat. ita pꝰ ea factum licet scͥpt᷑a cacente nõ
dici potest. eum uidisse dicitis: Item cum ꝑ posteriora ñ solum
ceruix s etiam quelibet corꝑis pars conuemencꝰ intelligi pos¬
sit : hoc quod̾ eiꝰ ceruicem eum indisse asseritis. ñ ratiõe ut le¬
gis auctoritate sed sola uoluntate probatis. M̾ Hr̃i doctores ꝑ
nationis seriem quȩ & scͥpt᷑e et rationis uiuamine caret progre¬
di libet. Nam ut dm̃ ceruicẽ quod sane sapienti nefas uidet᷑.
iridit. aut si eumaliquid aliud uidisse fingamꝰ: potuit ui¬
dere Dilleum siue corrigis nodum illiꝰ scilicet coronȩ quam uos
dicitis angłm nomĩe Mitͣton singłis dieb capitidei impon̾e. M

Expanded text:
riam me reduxisti. Reminiscor enim me jam hunc perlegisse locum, riam me reduxisti. Reminiscor enim me jam hunc perlegisse locum, sed auctoritas haec nullum tibi confert patrocinium. Cum enim lex perhibeat Deum Moysi dixisse: Posteriora mea videbis, et quoniam Deum mentiri non posse constat, ita postea factum, licet Scriptura tacente, non dici potest vidisse dicitis? Item, cum per posteriora non solum cervix, sed etiam quaelibet corporis pars convenientius intelligi possit, hoc quod vos cervicem eum vidisse asseritis, non ratione vel legis auctoritate, sed sola probatnationis seriem, quae et Scripturae et rationis juvamine caret, progredi libet. Nam ut Deum cervicem, quod sapienti nefas et videtviderit. Aut si quid aliud vidisse fingamus, potuit videre pileum sive corrigiae nodum, illius scilicet coronae quam vos dicitis angelum, nomine Mitraton, singulis diebus capiti Dei imponere. MOYSES.
Abbreviated transcription (Latin):
re pixidẽ ligatam corrigia. ip̃iꝰq corrigiȩ nodum a post̾a capitis
parte sub cerebro formatum. intͣ pixidẽ uͦ .iiii. ẽẽ cartulas. iudeo¬
rum laudem continentes: in summo aũ sistri brachii gestare
aliam pixidem simili modo corrigia ligatã. cartamq ibi eͣ: conti¬
nentem om̃s laudes quȩ inp̃dictis .iiiiͦ. scͥptȩ dicunt᷑. Cõcedis hȩc
om̃ia in eo quem dixi loco ita scͥpta haberie M̾ Negare qđ estꝰ
Pixide quã gestat in cęsarie. & de nodo corrigiȩ auctoritatẽ
sibi attͣhunt ab eoloco ubi. Dñs ait moysi. Eia̾ebis poste¬
riora mea facies enim mea non uidebit᷑. Tunc enĩ moises no¬
dum corrigiȩ udit. Nodum autẽ ip̃m aliciuꝰ pixidis ẽẽ ne¬
cessarium est. De ea autẽ quam gestat in brachio auctoritatẽ
preferunt ab ysaia dicente. Iu rauit dñs in dextͥa sua. in bra¬
chio fortitudinis sue. ꝑbrachium enim fortitudinis uult intel¬
ligi sinistram. in qua illa piriduis uirtꝰ continet᷑. ẜ Aa memo¬

Expanded text:
re ligatam corrigia, ipsiusque corrigiae nodum a postera capitis parte sub cerebro firmatum, intra pixidem vero quatuor esse cartulas, Judaeorum laudes continentes, in summo autem sinistri brachii gestare aliam pixidem, simili modo corrigia ligatam, chartamque ibi esse continentem omnes laudes quae in praedictis quatuor scriptae dicuntur. Concedis haec omnia in eo quem dixi loco hoc modo scripta haberi? MOYSES. Negare quod est pixide quam gestat in caesarie, et de nodo corrigiae, auctoritatem sibi attrahunt, ab eo loco ubi Dominus ait ad Moysen: Videbis posteriora mea, facies enim mea non videbitur . Tunc enim Moyses nodum corrigiae vidit. Nodum autem ipsum alicujus pixidis esse necessarium est. De ea autem quam gestat in brachio auctoritatem, profertur ab Isaia dicente: Juravit Dominus in dextra sua, et in brachio fortitudinis suae . Per brachium enim fortitudinis vult intelligi sinistram, in qua illa pixidis virtus continetur. PETRUS. Ad memo
Abbreviated transcription (Latin):
creator ẽ. ¶ Non idem e̾eͣ nat᷑am & dm̃ ¶Quod dicis state ñ
pocest. Om̃ enu uidemꝰ formas qͥbꝰ mat̾ia informata ẽ uari¬
as ⁊ aduarios usus habiles ẽẽ : nat᷑am ip̃am cuiꝰ ammirtiõe
⁊ potentia factȩ sunt forme. constat ñ omnino laxam sed̃
restrictã quodã modo posse hr̃e. S hanc restrictam nat᷑am
restrictorẽ aliquẽ qui tñ anullo restringat᷑ hr̃e necesse ẽ.
M Restrictorẽ istum animã ẽẽ respondeo: quȩ uim suã ꝓut
tibuit sibi restrinxit. . B. Oꝑa talia anmȩ ẽẽ ñ possunt : s taliᷤ

Expanded text:
t. PETRUS. Quod dicis, stare non potest. Quoniam enim videmus formas quibus materia informata est, varias et ad varios usus habiles esse, naturam ipsam, cujus admistione et potentia factae sunt formae, constat non omnino laxum sed restrictum quodammodo posse habere. Sed hanc restrictam naturam restrictorem aliquem, qui tamen a nullo restringatur habere necesse est. MOYSES. Restrictorem istum animam ipsam esse respondeo, quae vim suam, prout libuit, sibi restrinxit. PETRUS. Opera talia esse animae non possunt, sed talis
Abbreviated transcription (Latin):
sulis compleat᷑. Singłis itaq sentenciis titulis suis apposi¬
cis de quo pꝰ uolueris q̃re quia paratꝰ sum respondere. Mois.¬
rimum sic instituamꝰ citulũ qui contineat rationes. qͥbꝰ
innos ⁊ in nr̃os inueheris doctores : qđ deo scilicet
corp̃ & formam ascͥbimꝰ. et eiꝰ nat̾e talia annotamꝰ. q̃ raciõis u̾¬
tas abhorret. Hanc gͥ rem diligñt̾ discuciamꝰ donec ad eiꝰ
PSi nosse cupis ubi scͥptum sit: inpͥma parte qͥ uocat᷑ benedictiões¬
ur̃ȩ doctͥnȩ cuiꝰ uocabulum ẽ benedictiones. Si autẽ uis scire

Expanded text:
sulis compleatur. Singulis itaque sententiis titulis suis apposisulis compleatur. Singulis itaque sententiis titulis suis appositis, de quo prius volueris quaere, quoniam paratus sum respondere. TIPrimum sic instituamus titulum, qui contineat rationes, quibus in nos et in nostros inveheris doctores, quod Deo scilicet corpus et formam ascribimus, et ejus naturae talia adnotamus, quae rationis veritas abhoSi nosse cupis ubi scriptum sit, in prima parte vestrae doctrinae, cujus vocabulum est benedictiones. Si igitur vis sc
Abbreviated transcription (Latin):
omnib legis p̃ceptis etiam icãm uram explanatione mine
mum qͥd contueor agere. Id ip̃m autẽ qł agitis deo plac̾e is
acceptabile creditis. & de eo quod p̃t̾mittitis eum neqͣquã
uos culpaturum confiditis. om̃iaq uobis conplesse iudemi¬
ni : quod euident̾ optinet maximum locum erroris. Sunt
idem alii ꝑ plures errores: in quos uos coniecerunt ñ sane
legis explanationes. M Nimis profunde in nr̃am inuehe¬
eris infamiam & uis oppͥntere gentem iudaicam. et uba-
qͥdẽ sunt pauca & leina: s ẽ. in eis młta & gͣuis sentencia.
sub uno comp̃hñd̾e titulo: cum singła elucidare debeamus.
om̃ib in discrete cõmixtis obscuritatẽ inferemꝰ. Unde si bo-¬
num tͥ uidet᷑ singłis rationis sentenciis singłos ascͥbamꝰ ticu¬
los: ut uno quoq alt̾na sermonis ratione discusso. ad alium
ordinacim accedamꝰ : ut sic oꝑi nr̃o congruum t̾ minum impo

Expanded text:
omnibus legis praeceptis, etiam secundum vestram explanationem, nihomnibus legis praeceptis, etiam secundum vestram explanationem, nihil nisi minimum quid contueor agere. Idipsum autem quod agitis Deo placere, et acceptabile creditis, de eo quod praetermittitis, eum nequaquam vos culpaturum confiditis, omniaque complesse vobis videmini, quod evidenter obtinet maximum locum erroris. Sunt enim alii perplures errores, in quos vos conjecerunt non sanae legis explanationes. MOYSES. Nimis profunde in nostram inveheris infamiam, et vis opprimere gentem Judaicam. Et verba quidem sunt pauca et levia, sed est in eis multa et gravis sententia. que sub uno comprehendere titulo, cum singula elucidare debeamus, omnibus indiscrete commistis, obscuritatem inferimus. Unde si bonum tibi videtur, singulis rationis sententiis singulos ascribamus titulos, ut, unoquoque alterna sermonis ratione discusso, ad alium ordinatim accedamus, ut sic operi nostro congruum terminum impon
Abbreviated transcription (Latin):
ita: s. nͣc conpletam eiꝰ pro ut debeo fidem conseruo: & ꝑrec¬
tistimas eiꝰ semitas recto gressu procedo. M Ex ũbis cuis dat᷑
inceiugi.ex legis & propharum ũbis ce rectam fidem concipe:
ideos autem eiꝰdem legis cultores ab eiꝰ recta intencione alie¬
nos exist̾e unde & tuo indicio male uident᷑ intellige. p.
atdenđe & litc̾am non sp̃ualit̾ s carnalit̾ expon̾e: unde mar¬
mo decepti funt errore. m hindhis u̾bis significes no sacirꝰ
tit scripserunt: quomodo assenerant deum corpꝰ & formam
hr̃e. & eius in effabili maiestaci calia applicant. que & nefas¬
Quind̃ de eo tales protulere sentencias. quȩ nonaliua uidñ
is musierum. Iterum scđm capacitatẽ sensus ur̃i legem ex
tem in captiitatis euasiõe sꝑatis uos a deo inusitatum te¬
r nciraeulum ut ur̃os suscitet mortuos: qui t̾ras denuo ut
p incipiant habitare. Item uos in captiuitate exiftentes de

Expanded text:
ita, sed nunc completam ejus, prout debeo, fidem conservo, et per recita, sed nunc completam ejus, prout debeo, fidem conservo, et per rectissimas ejus semitas recto gressu procedo. MOYSES. Ex verbis tuis datur intelligi, ex legis et prophetarum verbis te rectum sensum concipere, Judaeos autem, ejusdem legis cultores, ab ejus recta intentione alienos existere; unde et tuo judicio male videntur intelligere.re, et litteram non spiritualiter, sed carnaliter exponere, unde maximo titur, scripserunt, quomodo asseverant Deum corpus et formam habere, et ejus ineffabili majestati talia applicant qQuin et de eo tales protulere sententias, quae non aliud nisi is puerorumItem in captivitatis evasione speratis vos adeo inusitatum fieri miraculum, ut vestros suscitet mortuos, qui terras denuo ut prius incipiant inhabitare. Item vos in captivitate existentes, de
Abbreviated transcription (Latin):
artibꝰ cum oporcunꝰ exeg̾it locꝰ interroganti responde studeco.
oncedasqguolo. ut mutua ratione michi aliqndo int̾rogare.¬
& aliqͣndo liceat respondere aliqͣndo etiam addiusari⁊ pro¬
ut sermo se dea̾it michi. M̾ Concedo s lamint̾rogaretͦ
liceat de quacunq re uis saꝑe. & qua uis intencionẽ. M Cõ¬
cedis cũ ooy senfilium antam uerũ ꝓpħam israelitici popłi
& uere a deo missum finisse & quicqd ex dei nomine propra¬
uit fidelit̾ enunciasse & dixisile ÷ p Concedo utiq. m on¬
cedis. quo om̃s pꝰ oo ysen propħas pro eiꝰ lege confirmaa¬
da uenisse. non in aliquo redatgnenda: ẜ Et hoc d concedo.
M. Nec negas legem quam inpresenti iudei tenent. & a moi¬
moisi u̾bis a nr̃is olim quibꝰ fid̾em adͥbibemꝰ doctorib cͣntia¬
ta t apud nos scͥpta habet̾. p̃t̃ in quibusdam locis. ubi licet

Expanded text:
artibus cum opportunus exigerit locus, interroganti respondere studeto, artibus cum opportunus exigerit locus, interroganti respondere studeto, concedasque volo ut mutua ratione mihi aliquando interrogare, aliquando liceat respondere, aliquando etiam adversari, prout sermo dederit mihi. PETRUS. Concedo. Jam interrogare tibi liceat, de quacunque re vis sapere, et quavis intentione. MOYSES. Concedis tu Moysen filium Amram verum prophetam Israelitici populi, et vere a Deo missum fuisse , et quidquid ex Dei nomine prophetaverit fideliter enuntiasse et dixisse? PETRUS. Concedo utique. MOYSES. Concedis quoque omnes post Moysen prophetas pro ejus lege confirmanda venisse; non in aliquo redarguenda? PETRUS. Et hoc etiam concedo. MOYSES. Nec negas legem, quam in praesenti Judaei tenent, et a MoyMoysi verbis, a nostris olim, quibus fidem adhibemus, doctoribus translata, et apud nos scripta habeatur, praeter in quibusdam locis, ubi licet
Abbreviated transcription (Latin):
quod tu fecisti errorẽ estimo. & ci poci parti adquiescam igno¬
ro. Quamobrẽ peco a te: ut huiꝰ dubitationis scrupłm: ab aĩo
meo depellas. & ut᷑̾q in alt̾nȩ rõnis campo discurramꝰ donec ad
modo ꝯtͣbato in uͦ falsoq discernendo. discretionis careat ocło. Nẽ
itaq nͥ omnem a pectore tuo ꝑtͣbationẽ cmoĩns ut more sapientium
& que iusta sunt collaudemꝰ & que in iͦsta. sine contentiõe reicia¬
nus: nr̃o oꝑi finem nullatenꝰ imposituri. in uacuum ũba iactabi¬
mus õꝯ Dactionem istam libens suscipio : & ut tu eandem in te fus¬
cipias rogo. ꝑ Egocertelȩtꝰ consentio. M̾. Hoc etiam si placet
imploro. ut si aliquã de scͥpt᷑is auctoritatẽ intuleris: scđm ueri¬
tatem hebraicam hoc fac̾e uelis. Quod si alit̾ facias: me non recep¬
turum ẽẽ cognoscas. S & ego si aliquã uxta quodapud nos ẽ.

Expanded text:
quod tu fecisti errorem aestimo, et cui potius parti acquiescam ignoquod tu fecisti errorem aestimo, et cui potius parti acquiescam ignoro. Quamobrem peto a te ut hujus dubitationis scrupulum ab animo meo depellas, et uterque in alternae rationis campo discurramus, donec apacto conturbato, in vero falsoque discernendo discretionis careat oculo. Nunc itaque nisi omnem a pectore tuo perturbationem dimoveris, ut more sapientum et quae justa sunt collaudemus, et quae injusta sine contentione rejiciamus, nostro operi finem nullatenus imposituri, in vacuum verba jactabimus. MOYSES. Pactionem istam libens suscipio, et ut tu eamdem in te suscipias rogo. PETRUS. Ego certe laetus consentio. MOYSES. Hoc etiam si placet imploro. Quod si aliquam de Scripturis auctoritatem attuleris, secundum veritatem Hebraicam hoc facere velis. Quod si aliter facias, me non recepturum esse agnoscas. Sed et si ego aliquam, juxta quod apud nos est,
Abbreviated transcription (Latin):
adũsariꝰ fuisset te illi defensionis clipeum opposusse: iudeis insi¬
nagogis ne a sua unqͣm fide discederent p̃di casse. consocios docu¬
isse. doctos in maiꝰ prouexisse. Ecce autẽ nescio quo pacto uideo cõ¬
mutatum. & a semita rectitudinis alienatum : quod ut m̃o ude¬
tur animo. errore existimo fact̃  Cui ego. Plebeioꝵ & imꝑitoꝵ mos
ẽ. hominum: ut si quam qͥcqͥuã contra suamage uidint consue¬
tudinẽ. Lic& id rectum & iustissimum ꝑmaneat. illoꝵ cam̃ estima¬
tione & iudicio in iusticie & nomen ⁊ culpam subeat. Liruͦ in
philosophie cuns enutritꝰ philosophie uibꝰ laccatꝰ qua fronte me
potes inculpare. donec ea que feci iusta an inusta sint ualeas pro
dentẽ uirumnon potiusse recede ab ea quam tenebaslege. nͥ hanc
quam suscepisti ueracit̾ cognouisses esse meliorem : alt̾um quia
legem quã ego teneo & tu reliquisti. promeliori habeo: ideo &

Expanded text:
adversarius esset, te illi defensionis clypeum opposuisse; Judaeis in syadversarius esset, te illi defensionis clypeum opposuisse; Judaeis in synagogis ne a sua unquam fide recederent praedicasse, conscios docuisse, doctos in majus provexisse. Ecce autem nescio quo pacto video commutatum, et a semita rectitudinis alienatum, quod ut meo videtur animo, errore existimo factum. Cui ego: Plebeiorum et imperitorum est hominum, ut si quem quidquam contra suam agere viderint consuetudinem, licet id rectum et justissimum permaneat, illorum tamen aestimatione atque judicio, injustitiae et nomen et culpam subeat. Tu vero in philosophiae cunis enutritus, philosophiae uberibus lactatus, qua fronte me potes inculpare, donec ea quae fecerim, justa an injusta valeas probdentem virum non potuisse recedere ab ea quam tenebas lege, nisi hanc quam suscepisti veraciter cognovisses meliorem; alterum, quia legem quam teneo ego, et tu reliquisti, pro meliori habeo, ideo et
Abbreviated transcription (Latin):
Ten̾a gͥ pueritie etate quidam mͥ ꝑfectissimꝰ adheserat
amicꝰ nomine. Moyses qui a pͥma etate meus consociꝰ fue¬
rat & conctiscipłs. Adhunc cum ꝑuenisset sermo qđ ego pater¬
na lege relicta ip̃ianam delegissem fidem. relicto sue statiõis
loco ad me festinꝰ acẽrit. in ip̃o aduentu quendã uultum ferñs
hominis indignantis⁊ & increpans salutauit me more non amici
s qͣsi aliem: & sic exorsus ẽ. Uaħ Pecre alfunse młtum ꝑtnsiuit
temꝑis. ex quo aduenire. te uide. tecum loqͥ. & cõmorari sollicitꝰ fui.
s meus affectꝰ caruit effectu: usq modo c̃ te leto dei gr̃a uideo uul¬
tu. Nunc in queso tuam patefacias intentionẽ. & ꝑ quã ut anciqͣm
deserueris. ut nouam legem delegeris pandas racione. Noui enm
bene olimte ualere in scͥptis propħarum. & uerbis nr̃oꝵ doctoꝵ a pue¬
ricia quoq suꝑ om̃s equenos tuos legis ⁊elatorem fuisse. & siqͥs

Expanded text:
A tenera igitur pueritiae aetate quidam mihi perfectissimus adhaeserat amicus, nomine Moyses, qui a primaeva aetate meus consocius fuerat et condiscipulus. Ad hunc cum pervenisset sermo quod ego paterna lege relicta Christianam delegissem fidem, relicto suae stationis loco, ad me festinus pervenit, in ipso adventu quemdam vultum ferens hominis indignantis, et increpans salutavit me more non amici, sed quasi alieni, et sic exorsus est: Vah, Petre Alfunsi! Multum pertransivit temporis, ex quo ad te venire, te videre, tecum loqui et commorari sollicitus fui, sed meus affectus caruit effectu usque modo, cum te laeto Dei gratia video vultu. Nunc tuam mihi, quaeso, patefacias intentionem, et per quam vel antiquam deserueris, vel novam legem delegeris pandas rationem. Novi enim bene olim to valere in scriptis prophetarum, et verbis nostrorum doctorum a pueritia quoque super omnes coaequaevos tuos legis relatorem fuisse, et si quis
Abbreviated transcription (Latin):
cem & simili modo in alia facias ciuitate proferens ab ea rectam
lineam cuiꝰ una summitas adorientẽ. & alia ꝑtingat ad occiden¬
tem : num queso utriꝰq linee t̾mim ab utrauis parte insimul
poterunt conuenire : M Minime sed qͣnto a se inuicem ip̃e dis¬
tant ciuitates. tanto linearũ in utͣq parte distabunt sũmitates
tis. & occidentis. & hore ortꝰ ⁊ occasus non eodẽ sunt om̃ib s ua¬
dem cum sol aren orit᷑ ciuitati si eadem hora apud̃ alt̾am quam
diximꝰ ciritatẽ ab eiꝰdem ciuitatis oriente in orientẽ lineam pro¬
tendas : quȩ cȩli puncta utͦq eiꝰ sũmitatis cacumen continget:
M. Illa quidẽ sũmitas quȩ uergit adorientẽ. pͥmũ punctũ pͥmi
gdꝰ piscium obtinebit. Illa uͦ quȩ directa est adoccidentẽ : pͥmũ
punctũ pͥmi gͣdus uirginis ꝑcutiet. P. Hursꝰ si sole aren cii¬
tati occumbente apud alt̾am ciuitatẽ lineam eo qͦ diximꝰ mͦ ad

Expanded text:
tem, et simili modo in alia facias civitate, proferens ab ea rectam lineam, cujus una summitas ad orientem, et alia pertingat ad occidentem, num, quaeso, utriusque lineae termini ab utravis parte in simul poterunt convenire? MOYSES. Minime, sed quanto ab invicem ipsae distant civitates, tanto linearum in utraque parte distabunt summitates,tis et occidentis, et horae ortus et occasus non eadem sunt omnibus, sed valigo. PETRUS. Item cum sol Aren oritur civitati, sic eadem hora apud alteram quam diximus civitatem ab ejusdem civitatis oriente in ejusdem occidentem lineam protendas, quae coeli puncta utriusque ejus summitatis cacumen continget? MOYSES. Illa quidem summitas quae vergit ad orientem, primum punctum primi gradus Piscium obtinebit, illa vero quae directa est ad occidentem, primum punctum primi gradus Virginis percutiet. PETRUS. Rursus si sole Aren civitati occumbente, apud alteram civitatem lineam eo quo diximus modo ad
Abbreviated transcription (Latin):
creatã. ẽ. Si creator ẽ: gͦ duo sũt creatores. Si creat᷑a ẽ: iam
quȩdã creat᷑a maior ẽ. qͣdam parte creatoris. qd̵ inconueniens. ẽ.
tem quero hoc quod ĩ capite uł in brachio gestat utrum necessi-¬
tate aliqua uel sine necessitate gestet. Si necessitate gestat:
iam creator indiget creatura. quod aliud ẽ inconueniens : Si¬

Expanded text:
creatura est. Si ergo Creator est, ergo duo sunt creatores; si creatura est, jam creatura est. Si ergo Creator est, ergo duo sunt creatores; si creatura est, jam quaedam creatura major est quadam parte Creatoris, quod inconveniens est. Item, quaero: Hoc quod in capite vel brachio gestat, utrum necessitate aliqua, an sine necessitate illud gestet? Si necessitate gestat, jam Creator indiget creatura, quod aliud est inconveniens.
Abbreviated transcription (Latin):
Õ Cum ad tam irrationibilis conclusionis diffugium. ur̃m de¬
uiet argumentum : ꝑ antiquoꝵ successiones om̃e tͥ licebit fir¬
mãre mendacium. Est tñ ualde indigne ferendum qͥa ur̃is doc¬
torib apponitis quod ip̃i forsitan nolunt: cum ip̃i hoc se ñ aue¬
terum relatiõe ꝑ moisen hũisse testent᷑ : s ip̃i in u̾suum expla¬
natione talia conmentent᷑. M̾ Respondi non ratione recti: sed
occasione diffugii Neritatem ittq tenentes uanitatẽ uitemꝰ:
que auctoritatis destructionẽ nc̃ autẽ exigo a te ut mostñdas
brachia. ⁊ totam formã corporis hr̃e contenditis. Quod si hoc :¬
gͥ dm̃ longitudinis & altitudinis & latitudtnis dimensionibus
constare. necesse ẽ. fateamini. Si uͦ his tribus dimensionibꝰ clau¬
ditur: sex gͦ corꝑis partib t̾minat᷑ quod ẽ. inconueniens: ut suo
tͥ propono. Iua enim corrigia aut ẽ. de ip̃o: aut aliunde. Si de
ip̃o ẽ: iã deus a se diuisus est. Si uͦ aliunde ẽ : aut creator aut

Expanded text:
. PETRUS. Cum ad tam irrationabilis conclusionis diffugium vestrum deviet argumentum, per antiquorum successiones omne tibi licebit firmare mendacium. Est tamen valde indigne ferendum, quia vestris doctoribus apponitis quod ipsi forsitan nolunt, cum ipsi hoc se non a veterum relatione per Moysen habuisse testentur, sed ipsi in versuum explanatione talia commententur. MOYSES. Respondi non ratione recti, sed occasione diffugii. PETRUS. Veritatem itaque tenentes vanitatem vitemus, que auctoritatis destructionem. Nunc autem a te exigo ut id ostendas brachia et totam corporis formam habere contenditis. Quod si hoc est, igitur Deum longitudinis et altitudinis dimensionibus constare necesse est fateamini. Si vero his tribus dimensionibus clauditur, sex nempe corporis partibus terminatur, quod est inconveniens, ut suo , duo tibi propono. Tua enim corrigia, aut est de ipso, aut aliunde. Si de ipso est, jam Deus a se divisus est; si vero aliunde est, aut Creator, aut
Abbreviated transcription (Latin):
rabilis. Si uͦ non hac intentione ur̃am lib̾tatẽ remoramini. s
eo uolente uos lib̃are. ꝑ pertinaciam uoluntati eiꝰ obsisticis.
scilic& ut quia ille uos in captiuitatẽ comiecit. uos econtͣrio

Expanded text:
rabilis. Si vero non hac intentione vestram libertatem remoramini, sed rabilis. Si vero non hac intentione vestram libertatem remoramini, sed eo volente vos liberare, vos per pertinaciam ejus voluntati obsistitis, scilicet ut quia ille vos in capti
Abbreviated transcription (Latin):
accidentium eum inpocentẽ factum dicatis. pꝰ quoꝵ abscessũ
eum posse suum recuꝑaturum credatis: alterum hoꝵ necesseẽ.
fateamini illa accidentia aut ex eo & in eo fuisse. ut infłmiras
accidens hom̃i donec conualescat ab effectii quolibet cohibet
uoluntatis : aut ei ab alio esse illatã ut captiuitas culibet
a rege illata sue uoluntatis eum potestate pͥuat: donec lib¬
tate succȩdente recȩdat. Quod̾ si ex eo & in eo fuisse dicatis:
dm̃ gͥ corpꝰ hr̃e dicitis. quod ꝯtͣrioꝵ susceptibile sit. qd d̃e deo
sentire non conuenit. Si uͦ ei ab alio illatam dicitis: illũ qui
intulit. dõ pocentiorẽ ostñditis. quod non minꝰ inconueniens¬
est. P Si aũ uos ip̃os ur̃e eẽ captiuitatis causam dicatis. qͣsi
melius uos incaptiuitate mͦ qͣm olim in lib̾tate habeatis : cui¬
uis patet ẽe̾ mendacium. qi nunquã captiuitas lib̾tati ẽ. compa¬

Expanded text:
accidentium, eum impotentem factum dicatis, post quorum abscessum accidentium, eum impotentem factum dicatis, post quorum abscessum eum posse suum recuperaturum credatis, alterum horum necesse est fateamini; illa accidentia aut ex eo et in eo fuisse; ut infirmitas accidens homini, donec convalescat, ab effectu cohibet voluntatis; aut ei ab alio esse illata, ut captivitas cuilibet a rege illata suae voluntatis eum potestate privat, donec libertate succedente recedat. Quod si ex eo et in eo fuisse dicatis, Deum ergo corpus habere dicitis, quod contrariorum susceptibile sit, quod de Deo sentire non convenit. Si vero ei ab alio illata dicitis, illum qui intulit Deo potentiorem esse ostenditis, quod non minus est inconveniens. Si autem vos ipsos vestrae esse captivitatis causam dicatis, quasi melius modo in captivitate quam olim in libertate vos habeatis cuivis patet esse mendacium, quia nunquam captivitas libertati est compa
Abbreviated transcription (Latin):
remota de Aludi recuꝑatutꝰ ẽ & de captiuitate uos educetdi
uͥ habiturꝰ ẽ. tempore ceito: restat uob dic̃e qa sit quod eum
modo prohibet hr̃e. scilicet utrum hoc pancitati in puteis
annoꝵ eius. an debilitati. membroꝵ. an obstaculo cuiꝰlibet
reiaqua nequecit defendi. Hoc autem. ded̾o cred̃e. nefas ẽ
egimus enim in scͥpturis sacͥs. quibus uos nobiscum fidem
achibetis. Am̃ antiquis temporibus maiora miracła fecisie ꝙͣ¬
egiptum. & inde uos in manu ualida eduxit. & rtibrũ mare
dunsit. in quod pharaonẽ cum exercitu suo demersit. Manna qͦ
& Cotͣnicibus de cęlo in desertum pauit. aqͣs &̃ Iordanis in loco
p̃çepit. Dani̾elẽ de lacu leonum l ib̾auit. ananiã azariam et
et młta alia quȩ longum ẽ. enum̾are miracła fecit. Non gͥ di¬
cere potestis quod antiqͥs diebꝰ potens non fu̾it. Si autẽ eum po¬
tentem quidẽ fuisse ut xquum ẽ ꝯcȩdatis: s alioꝵ int̾uentu

Expanded text:
os educet. Si vero habiturus est tempore certo, restat vobis dicere quid sit quod modo eum prohibet habere, scilicet utrum hoc paucitati imputetis annorum ejus, an debilitati membrorum, an obstaculo cujuslibet rei, a qua nequeat defendi. Hoc autem credere de Deo nefas est. Legimus enim in Scripturis sacris, quibus vos nobiscum fidem adhibetis, Deum antiquis temporibus majora miracula fecis, et inde vos in manu valida eduxit, et Rubrum mare divisit, in quod Pharaonem cum exercitu suo demersit , manna quoque et coturnicibus de coelo in deserto pavit , aquas etiam Jordanis in loco cepit . Danielem de lacu leonum liberavit . Ananiam, Misaelem et et multa alia quae enumerare longum est miracula fecit. Non ergo dicere potestis quod antiquis diebus potens non fuerit. Si autem eum potentem quidem fuisse, ut aequum est, concedatis, sed aliorum interventu
Abbreviated transcription (Latin):
occasus diei. & initium noctis. m ł x oratione cua calis pro¬
cedit eo uelusio: quod eum pars orientit ortis eadem. sic om̃iꝰ
los cast orientu nou idem e omnib. Itidem q qierr sat omib¬

Expanded text:
occasus diei, et initium noctis. MOYSES. Ex ratione tua talis prooccasus diei, et initium noctis. MOYSES. Ex ratione tua talis procedit conclusio, quod cum pars orientalis orbis eadem sit omnibus, locus tamen orientis non idem est omnibus. Itidem quoque, cum o
Abbreviated transcription (Latin):
monstrari rogasti: te quoq illam subtili decet occło intueri
loco ꝯ siste & ab eodem lineã rectam adorientis dirige parce̾. Que
cum ꝑueu̾it ad ł ocum ultra quẽ uifum tenłe neqͥs: locum cibi
ipua ouentẽ ẽẽ cognosce. Codẽ moddo si ab eo inquo consittais
loco lineam rectã in occidentẽ dicexeris: cum adtalẽ ꝑuerit
locum qͥ uisui fuo t̾minum ponat ip̃m occidentis ẽs̃ constitue
ero: ꝑ gensceñte stella p̃dictam lineam usq ad ip̃m locum
stesle ꝑrotende. & incentro ip̃ꝰ stellȩ lineam fige : ta ut me¬
da suꝑ e̾ram ap pareat. & media adhuc laceat ip̃amq horane
ip̃s sene oitum dicei. Cum gͦ sol cali modo oiri ceꝑit suꝑtrã.
Ala horaapud astrilogos ẽ nerꝰ ortꝰ diei. Codem modo sccai¬
dente stella p̾fatam limeam uiq ad eam occiaentis paite diti¬
geni sũmitatẽ linee instellş fireris centro. ut media suꝑ t̾ia
umcb soletali m occid̾it: ula hora apud aftrilogos uer est

Expanded text:
monstrari rogasti, te quoque illud subtili decet oculo intueri. loco consiste, et ab eodem lineam rectam ad orientis dirige partem. Quae cum pervenerit ad locum ultra quem visum tendere nequis, locum ipsum tibi orientem esse cognosce. Eodem modo si ab eo in quo consistis loco lineam rectam in occidentem direxeris, cum ad talem pervenerit locum, qui visui tuo terminum ponat, tibi ipsum occidentis constitue dero. PETRUS. Nascente stella praedictam lineam usque ad ipsum stellae locum protende, et in centro ipsius stellae lineam fige, ita ut media super terram appareat, et media adhuc lateat ipsamque horam ipsius stellae ortum dices. Cum la hora apud astrologos est verus ortus diei. Eodem modo si occidente stella praefatam lineam usque ad eam occidentis partem dirigens summitatem lineae in stellae fixeris centro, ita ut media superumque sol tali modo occiderit, illa hora apud astrologos verus est
Abbreviated transcription (Latin):
p ostulabas ostñdi ratione: scilic& quod de corigis credicil quã
doctores in doctͥnartim libro asserunt. qđͣ deꝰ in occidñte ẽ.
cm̃ auctoritate illud e sdrȩ confirmantes dicentis. Exercitꝰ
cs̃li supplicat t: ex ponentes hoc quod c̃ om̃s stells in occi¬
dente deciditnt: tunc exercitꝰ cęli supplicat deo. Et qm̃ hec stel¬
larum supplicatio sit in occidente. ideo deum in occidente as¬
serunt ẽẽ. hec quam dico ẽ. eoꝵ sentencia. Sui quãquã a cog
nitione sint alieni: si mundi salcim figurã agnoseerent ⁊
ñ dde deo tam indigna sentirent. m Uoło in oftñati si placet
quoi ex hoc uho possit ꝑpendi quod ip̃i figuram mundi non

Expanded text:
reditis, quam doctores in doctrinarum libro asserunt quod Deus in occidente est tantum, auctoritate Esdrae illud confirmantes, dicentis: Exercitus coeli supplicat tibi . Exponentes hoc quod, cum omnes stella in occidentem decidunt, tunc exercitus coeli supplicat Deo, et quoniam haec stellarum supplicatio fit in occidente, ideo Deum in occidente asserunt esse. Haec quam dico est eorum sententia. Qui quanquam a Dei sunt cognomine alieni, si mundi saltem figuram agnoscerent, non de Deo tam indigna sentirent. MOYSES. Volo mihi ostendi, si placet, quomodo ex hoc verbo possit perpendi, quod ipsi figuram mundi non
Abbreviated transcription (Latin):
Dectꝰ modo imposui. fuit autẽ p̃r meꝰ sp̃ualis alfunsus gloriosus
hispanie Iiꝑator qui me de sacro fonte suscepit: qr nom̃ eiꝰ p̃fato
nõi meo apponens. Decriis alfunsi m̃n nom inposui. Cumq nocũ
eẽt indeis qui me antea nouerant & probauerant peritũ in libs
ꝓr harum & dictis doctoꝵ partẽ etiã licet non magnã hr̃e om̃ii
i tbalium arcĩ. qd legẽ et fidẽ accepissem xpianoꝵ .&. unꝰ essem

Expanded text:
etrus, imposui. Fuit autem pater meus spiritualis ALFUNSUS, gloriosus Hispaniae imperator, qui me de sacro fonte suscepit, quare nomen ejus praefato nomini meo apponens, Petrus Alfunsi mihi nomen imposui. Cumque notum esset Judaeis qui me antea noverant, et probaverant peritum in libris prophetarum et dictis doctorum, partem etiam non magnam habere omnium liberalium artium, quod leg
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑficitur luftantus corꝑe scilic& etanima & deitace idem .  &.
homo ẽ. Et quod eum Iudei crucifixerunt sua dispositiõe et ii¬
luntate : ut sic̃ erat creator fieret & redemptor tociꝰ sc̃e eccłie fi¬
delium scilica p̾ceddentam et sequentium: mortuusq corpore
& sepultꝰ t̾cia die resurtexit a mortius. aĩcendit etiã in celum et
ibi simł ẽ cum pr̃e. uencurꝰ in aic iudticiĩ iucticare uiłos et morta¬
os : fic̃. Dpħe locuti sunt et futirum p̃dixerunt ẜ Cum itaq di¬
uine miiȩ ratiõis instinctu aidtam excelsum huiꝰ fiaei gradũ ꝑtienꝰ¬
sem: ex ui pallium falsitatis. & nudatꝰ sum tunica iniquitatis: ⁊ bap¬
eciam baꝑtismatis p̃t̾ ea que p̃missa sunt. credidi beatos apłos ec
scãm eccł̃iam catholicam. Hoc autẽ factum est anno a naciuitate

Expanded text:
perfectus substantiis, corpore scilicet anima et deitate, idem et Deus et perfectus substantiis, corpore scilicet anima et deitate, idem et Deus et homo est, et quod eum Judaei crucifixerunt, sua dispositione et voluntate, ut sicut erat creator, fieret et redemptor totius sanctae Ecclesiae, fidelium scilicet praecedentium et sequentium, mortuusque corpore et sepultus, et tertia die resurrexit a mortuis, ascendit etiam in coelum, et ibi simul est cum Patre, venturus in die judicii, judicare vivos et mortuos, sicut prophetae locuti sunt, et futurum praedixerunt. Cum itaque divinae miserationis instinctu ad tam excelsum hujus fidei gradum pervenissem, exui pallium falsitatis, et nudatus sum tunica iniquitatis, et bapetiam baptismatis, praeter ea quae praemissa sunt, credidi beatos apostolos, et sanctam Ecclesiam catholicam. Hoc autem factum est anno a nativitate
Abbreviated transcription (Latin):
ni et eterno qui caret pͥncipio. & qͥ caret termino: omni¬
potenti. rerum omnium creatori omia scienti. om̃ĩa
que ułt. facienti qui bominẽ ratione & sapientia pre¬
ditum: omni p̃posuit ammali quibꝰ duabꝰ uirtutib & que iusta
iunt intelligeni apoet̾et: & que saluti sunt contria effugeret
spu inspirauit et aduie recte semitam qirexit. tenuem pꝰ
oeutoꝵ albuginem. & pꝰ graue corrupti animi uelamentum remouẽ
lunc nobis propbiarum claustra patuerunt & earum ar chana reue¬
sumꝰ ad eum explanandum. Ende ꝑpendimus & qd in eis intelli¬
gendum. & quodinde ẽ. credendum: uidelicet quod unus sit. De ui
inꝑsonarum trinitate. que nec ullo se precedunt cemꝑe. nec aliq
aie: segregant᷑ diuisione. Quas xp̃ianiBatrem & filium s¬
sp̃m scm nõminant. & ꝗdđ beata Maria de sp̃u sc̃o concipiens. sine
uirili commietione xp̃m genuit. corpꝰ generans animatũ. qđͣ in¬
comp rehensibilis deitatis esset habitaculum. Un̾itaq xp̃e tbus

Expanded text:
ni et aeterno primo, qui caret principio et qui caret termino, Omnipotenti, rerum omnium Creatori, omnia scienti, omnia quae vult facienti, qui hominem ratione et sapientia praeditum, omni praeposuit animali, quibus duabus virtutibus et quae justa sunt intelligens appeteret, et quae saluti contraria sunt effugeret,Spiritu inspiravit, et ad viae rectae semitam direxit, tenuem prius oculorum albuginem, et post grave corrupti animi velamentum removens. Tunc nobis prophetiarum claustra patuerunt, et earum arcana revesumus super ipsum explanandum. Unde perpendimus, et quod in eis intelligendum, et quod inde est credendum, videlicet quod unus sit Deus, in personarum Trinitate, quae nec ullo se praecedunt tempore, nec aliqua a se segregantur divisione, quas Christiani Patrem, et Filiumsanctum nominant, et quod beata Maria de Spiritu sancto concipiens, sine virili commistione Christum peperit, corpus generans animatum, quod incomprehensibilis deitatis esset habitaculum. Unus itaque Christus
Abbreviated transcription (Latin):
in cruce xp̃i corporis dispositio¬
nem. uide caput inclinatũ ad
deosculandum. brachia extensa
ad amplexandũ. manus per¬
foratas ad largiendũ. latus a¬
pertũ ad diligendum. totius

Expanded text:
us considerat corporis dispositionem, uidelicet caput inclinatum ad osculum, brachia extensa ad amplexum, manus perforatas ad largiendum, latus apertum ad diligendum, pedum
Abbreviated transcription (Latin):
cuius es creatura cõmitto. Ut cũ
hũanitatis debitũ morte interue¬
miente persolueris ad creatorẽ tuũ
uertaris. E grediẽte itaqz aĩa tua
de corpore splendidus angeloꝵ ce
te rutilantiũ confessoꝵ turma
circũdet. Iubilantiũ te uirginũ
chorus excipiat. et bte quietis ĩ¬
sinu prĩarchaꝵ tibi te compler
astringat. Mitis atq festinus
xp̃i ihũ tibi aspectus appareat
qui te inter assistentes sibi iugit̾
interẽe decernat. Ignores oĩo qd̾
horret in tenebris. qd̾ stridet in
flãmis qd cruciat in tormẽtis. ce¬
dat tibi deterrimus sathanas cũ
satellitibz suis ã aduẽtu suo te
comitãtibz angelis cõtremescat
atqz ĩ eterne noctis chaos ĩmanes
diffugiat. Exurgat deus et dissi¬
pentur ĩnmia eius et fugiãt qͥ¬

Expanded text:
cujus es creatura committo, ut cum humanitatis debitum morte interveniente persolveris, ad Auctorem tuum, vertaris. Egredienti itaque animae tuae de corpore, splendidus angelorum cte rutilantium 304 confessorum turma circumdet, jubilantium te virginum chorus excipiat, et in beatae quietis sinu patriarcharum te complexus astringat. Mitis atque festinus Domini Jesu tibi conspectus appareat, qui te inter assistentes sibi jugiter interesse decernat. Ignores omne quod horret in tenebris, quod stridet in flammis, quod cruciat in tormentis. Cedat tibi teterrimus Satanas cum satellitibus suis; in adventum tuum te comitantibus angelis contremiscat, atque in aeternae noctis chaos immane diffugiat. « Exsurgat Deus, et dissipentur inimici ejus, et fugiant