comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
r in fletum ꝓrupit. plorans atq eiulans. qd̃ eum uiuum
ninime repꝑisset. Cumq diutissime feretro incumbens.
lamenta geminaret: rogat int̾im p̾ꝑari. quemadmodum
corpꝰ beati uiri. ad cala monast̾ium suum transferret. S
cum uoluisset eum leuare. & ñ p̾ualuisset ex loco mouere:
iristis ad modum effecta. indixit eccłie tͥduanum ieiunũ
ulebrare cum silentio. Quod cum fieret: ipsa qͦ cum optima¬
ib suis. parit̾q cum clero. inhiant̾ ꝑsistens. indesinenter
ꝑ illud triduum excubie celebrate sunt. Dum hec igitur
agerent᷑: ipsa uenerabilis regina. nimis intolerabilit̾ lugens:
uillo genere afietu cohibere se poterat. Deniq cum ex
nimio dolore absentiam sc̃i uiri ferre ñ posset: tandem int
defiderio suo satisfaceret. reuelata eiꝰ facie in lugubre oscł̃m
ruens: cepit manus pectusꝙ lambere: ac genas copioso la¬
marum imbre ꝑfundere. Et ecce repente dum sc̃m corpus

Expanded text:
ce in fletum prorupit, plorans atque eiulans, quod eum vivum ce in fletum prorupit, plorans atque eiulans, quod eum vivum minime repperisset. Cumque diutissime feretro incumbens lamenta geminaret, rogat interim praeparari, quemadmodum corpus beati viri ad Cala monasterium suum transferret; sed cum voluisset eum levare et non praevaluisset ex loco movere, tristis admodum effecta, indixit ecclesiae triduanum ieiunium celebrare cum psallentio. Quod cum fieret, ipsa quoque cum obtimatibus suis pariterque cum clero inhianter persistens, indesinenter per illud triduum excubiae celebratae sunt. Dum haec igitur agerentur, ipsa venerabilis regina nimis intolerabiliter lugens, nullo genere a fletu cohibere se poterat. Denique cum ex nimio dolore absentiam sancti viri ferre non posset, tandem ut desiderio suo satisfaceret, revelata eius facie, in lugubro osculo ruens, coepit manus pectusque lambere ac genas copiosa lacrimarum imbre perfundere. Et ecce! repente, dum sanctum corpus
Abbreviated transcription (Latin):
dente. terra plorante. angłis etiam plaudentib tandem
ouans conscendit. Itaq quantum haberet uir beatus in
plebe amorem: confestim in eiꝰ declaratum ẽ morte. Uix
quidem sp̃m exalauerat: uic debitam xp̃o reddiderat ani¬
mam:. &e iam luctꝰ totiꝰ urbis in celo resonabat. Om̃sq plate¬
as currente nuntio. uariꝰ subito rumor impleuerat: & uniꝰ
obitu quasi communi orbitatis uulnere. tota simul ciuitas
lamentabatur. Quid multa: compositum continuo ex mo¬
re corpꝰ. feretroq inditũ: ad eccł̃iam deferunt. Ibiq excubi¬
as uitissim agentes: clerꝰ in hymnis. ppłs in lamentis. noctẽ
peruigilem ducunt.XXU.
acto autem mane. conuenit ingens in oppidũ utri¬
Enꝙ sexus multitudo: affuit etiam ce regina balthildis.
cum filiis & optimatib: exercituq copioso. Que uelocit̾ op¬
nidum ing̾ssa. celeriq cursu funeri accurrens: ingenti uo¬

Expanded text:
dente, terra plorante, angelis etiam plaudentibus, tandem dente, terra plorante, angelis etiam plaudentibus, tandem ovans conscendit. Itaque quantum haberet vir beatus in plebe amorem, confestim in eius declaratum est morte; vix quidem spiritum exalaverat, vix debitam Christo reddiderat animam, et iam luctus totius urbis in caelo resonabat omnesque plateas, currente nuntio, varius subito rumor impleverat et unius obitu quasi commune orbitatis vulnere tota simul civitas lamentabat. Quid multa? Conpositum continuo ex more corpus feretroque inditum ad ecclesiam deferunt, ibique excubias vicissim agentes, clerus in hymnis, populus in lamentis noctem pervigilem ducunt. 37. Facto autem mane convenit ingens in oppidum utriusque sexus multitudo. Adfuit etiam et regina Balthildis cum filiis et obtimatibus exercituque copioso; quae velociter oppidum ingressa celerique cursu funeri accurrens, ingenti vo
Abbreviated transcription (Latin):
pectatione mea Aꝑi mͥ ꝓperanti iamiam uite: & pͥncipes
tenebrarum ñ occurrant mͥ ñ conturbent me potestates
aeris huiꝰ. s clemens dextera tua ꝓtegat. & potentia tua de¬
fendat: ac manꝰ tua deducat me in locum refrigeri: iul
in ultimum tab̾naculũ qd̃ p̃ꝑasti seruis tuis. & timentib ib̃
Et his dictis: int̾ uerba orationis flagitatũ a suꝑis emisit
sp̃m. Statim uͦ cum eẽt hora pͥma noctis. uisus ẽ subito ues¬
lut pharos magnus. ingenti claritate resplendens. ex eadc̃
domo choruscando conscendere: atq int̾ mirantiũ obtut
spera ignea crucis in se similitudinem p̾ferens. uelociq aus¬
su. densitatem nubium p̃teriens: celi altitudinem peneta¬
re. Hoc gͦ ordine sc̃a eiꝰ anima sartina carnis abiecda. añ
terrenis pressionib liberata: ad suum leta reuolauit aucto¬
rem:. & in antiqͣm possessionem diuhic ꝑegrinata celo gau¬

Expanded text:
spectatione mea: aperi mihi properanti januam vitae, et principes spectatione mea: aperi mihi properanti januam vitae, et principes tenebrarum non occurrant mihi, non conturbent me potestates aeris hujus, sed clemens dextera tua protegat, et potentia tua defendat, ac manus tua deducat me in locum refrigerii, et vel in ultimum tabernaculum quod praeparasti servis tuis et timentibus te. Et, his dictis, inter verba orationis flagitatum a spiritum. Statim vero cum esset hora prima noctis, visus est subito velut pharos magnus ingenti claritate resplendens ex eadem domo coruscando conscendere atque inter mirantium obtutus sphera ignea, crucis in se similitudinem praeferens velocique cursu densitatem nubium praeteriens, caeli altitudinem penetrare. Hoc ergo ordine sancta eius anima, sarcina carnis abiecta atque terrenis praessionibus liberata, ad suum laeta revolavit auctorem et in antiquam possessionem, diu hic peregrinata, caelo gau
Abbreviated transcription (Latin):
ad celum eleuans. diu tacitam p̾cem fudit: deinde in uocẽ
tuum in pace. Recordare q̃so quod sicut lutum feceris me:
& ñ intres in uidicium cum seruo tuo. qͥa ñ iustificabitur
in conspectu tuo omnis uiuens. Et quibdam int̾positis ad¬
iecit. dicens. Memento mei qui solꝰ sine peccato es xp̃e redẽp¬
tor mundi: & educens me de corꝑe mortis huiꝰ. saluum fac
in regnũ tuum celeste. quia utrumq tuum ẽ. & quando
uoluisti me in hunc mundũ intrare: &e quando ex eo iubis
exire. Tu semꝑ fuisti ꝓtector m̃s: in manꝰ tuas cõmendo sp̃m
meum. Scio me ñ mereri conspectum tuum: tñ tu scis quia
semꝑ spes mea in misccłia tua fuit. & fides mea in tua credu¬
litate ꝑmansit. Et nunc quoq sub confessione nominis tu
ruens: extremũ xp̃e halitum fundam. Suscipe gͦ me setu¬
dum magnam misccłram tuam: & ñ confundas me abex¬

Expanded text:
ad coelum elevans, diu tacitam precem fudit, deinde in vocem ad coelum elevans, diu tacitam precem fudit, deinde in vocem  verbum tuum in pace ; recordare quaeso, quod sicut lutum feceris me ; et non intres in judicium cum servo tuo, quia non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens . Et quibusdam interpositis adjecit, dicens: Memento mei qui solus sine peccato es, Christe Redemptor mundi, et educens me de corpore mortis hujus, salvum fac in regnum tuum coeleste, quia utrumque tuum est, et quando voluisti me in hunc mundum intrare, et quando jubes ex eo exire. Tu semper fuisti protector meus, in manus tuas commendo spiritum meum; scio me non mereri, conspectum tuum, tamen tu scis quia semper spes mea in misericordia tua fuit, et fides mea in tua credulitate permansit; et nunc quoque sub confessione nominis tui ruens, extremum, Christe, habitum fundam; suscipe ergo me secundum magnam misericordiam tuam, et non confundas me ab ex
Abbreviated transcription (Latin):
am uͦ in extremis positus. cum modicꝰ calor teperet in pec¬
iore: ne p̾tersensum quicqͣm uiui hominis suꝑesset: uocatis
ad se discipulis & sodalib. dum in mutuos miscent ample¬
ris:ꝑ singłos plorans. omnib ualedicebat dicens. Iam non
ultra loquar uob̾cum: & faciem meam ampliꝰ iam ñ uidebi¬
ul.ideoꝙ ualete in pace. & me iam de cetero sinite quiescere:
parentemq mat̾iam. ꝑmittite tandẽ redire ad terrã. Hec
autem audientes qui circũstabant: nullo gen̾e quiu̾ant
imꝑari afletu. Complebant᷑ enim cunctoꝵ lacͥmis ora:
ingultꝰ etiam omnium occupabat uocem. herentẽq lin¬
quani. uiiscera commota quatiebant: atq in medios conatꝰ.
srmo gemitu int̾rumpebatur. Uix tam̃ int̾ dira suspiria
samaras lacͥmas: hec solummͦ u̾ba resonabant. Dolemꝰ qui¬
am inpacientiꝰ nr̃i causa. qd̃ nos solatio abscessus tui desti¬
uss tui causa pat̾ optime consolamur. qui pt̾ mundi
laborem. adꝑhennem requiem uadis. Tunc ille supplices oculos

Expanded text:
am vero in extremis positus, cum modicus calor teperet in pectore, nec praeter sensum quidquam vivi hominis superesset, vocatis ad se discipulis et sodalibus, dum se in mutuos miscent amplexus, per singulos plorans, omnibus vale dicebat, dicens: Jam non ultra loquar vobiscum, et faciem meam amplius jam non videbitis, ideoque valete in pace, et me jam de caetero sinite quiescere, parentemque materiam permittite tandem redire ad terram. Haec autem audientes qui circumstabant, nullo genere quiverunt temperari a fletu; complebantur enim cunctorum lacrymis ora, singultus etiam omnium occupabat vocem, haerentemque linguam viscera commota quatiebant, atque in medios conatus sermo gemitu interrumpebatur; vix tamen inter dira suspiria, et amaras lacrymas, haec solummodo verba resonabant. Dolemus quidem impatientius nostri causa, quod nos solatio abscessus tui destituis, sed tui causa, Pater optime, consolamur, qui post mundi laborem ad perennem requiem vadis. Tunc ille supplices oculos
Abbreviated transcription (Latin):
sta dicit. In lege dñi fuit uoluntas eiꝰ: & erit quasi lignum.
qd̃ plantatum ẽ secus decursus aquaꝵ. De huiꝰcemodi uirs:
ꝑ malachiam ꝓpħam dñs dicit. In pace & in equitate ambu¬
lauit mecum: &e multos au̾tit ab iniquitate. Hinc ꝑ ysaiã
loquit᷑ dicens. Ego uocaui eum & benedixi ei : & directa ẽ
uia eiꝰ. Hinc ꝑ eundẽ ꝓpħam pollicet᷑ dicens. Ecce serui mei
comedent: uos autem id est reꝑbi esurietis. Ecce serui meibi¬
bent: uos autem sitietis. Ecce serui mei letabunt᷑: uos autem
confundemini. Ecce serui mei exultabunt ingaudio: uos au¬
tem clamabitis ob dolorem cordis: & ꝓꝑt̾ contritionem sp̃c
ululabitis. Hinc qͦ in libro eccłiastico dicit᷑. Timenti d̃m.
bene erit in extremis: & in die defunctionis sue benedicet᷑

Expanded text:
it quasi lignum quod plantatum est secus decursus aquarum . De hujusmodi viris per Malachiam prophetam Dominus dicit: In pace et in aequitate ambulavit mecum; et multos avertit ab iniquitate . Hinc per Isaiam loquitur dicens: Ego vocavi eum, et benedixi ei, et directa est via ejus . Hinc per eumdem prophetam pollicetur dicens: Ecce servi mei comedent; vos autem, id est reprobi, esurietis. Ecce servi mei bibent; vos autem sitietis: ecce servi mei laetabuntur; vos confundemini: ecce servi mei exsultabunt in gaudio; vos autem clamabitis ob dolorem cordis, et propter contritionem spiritus ululabitis . Hinc quoque in libro Ecclesiastico dicitur: Timenti Deum bene erit in extremis, et in die defunctionis suae bene
Abbreviated transcription (Latin):
na scilicet bonis: & mala malis. Ideoq km̃i reminiscimini.que
egistis: & si uos deliquisse cognoscitis. sine aliqua dilatione ad
penitentie medicamenta confugite. Audite ꝓpħam admonen¬
tem. Nolite inquit tardare conu̾ti ad dñm: nec differatis de die
m diem: quia nescitis quid cr̃astino futurũ sit. Mem̃tote semꝑ.
qd̃ ante conspectum omnipotentis dei conu̾samini: qui ꝓspi¬
uit omnium hominum ñ solum facta. s etiam cogitationes:
situt &e apłs paulꝰ dicit. Non ẽ ulla creatura inuisibilis in con

Expanded text:
na scilicet bonis et mala malis. Ideoque, karissimi, reminiscimini, quae na scilicet bonis et mala malis. Ideoque, karissimi, reminiscimini, quae egistis, et si vos deliquisse cognoscitis, sine aliqua dilatione ad paenitentiae medicamenta confugite. Audite prophetam admonentem: Nolite, inquid, tardare converti ad Dominum nec differatis de die in diem, quia nescitis, quid crastino futurum sit. Mementote semper, quod ante conspectum omnipotentis Dei conversamini, qui prospicit omnium hominum non solum facta, sed etiam cogitaciones, sicut apostolus Paulus dicit: Non est ulla creatura invis
Abbreviated transcription (Latin):
tendis. di umqͣm misccłia desꝑanda: qͥa ipse cotidie clamat y
ꝓph̃am dicens. Quacumq die conu̾sus fu̾it peccator ab ĩmu¬
dicia sua: om̃s iniquitates eiꝰ in obliuione erunt corã me. Et
peccatore penitentiam agente: qmͣ supra nonaginta nouem
iustos. qui ñ indigent penitentia. Et illud. Nolo mortẽ pera
toris. s ut conũtatur ad me & uiuat. dicit dñs. Considerate
pietate inuitat. Fiduciam. eiꝰ pia largitio nob̾ prestat: itt nd̃
ue. ueniã concessã presumamꝰ. Dñs enim quantũ patͥs pietate.
indulgens semꝑ. & misericors ẽ: tanto udicis maiestate seuerus:
& metuendꝰ. Potest quidẽ ini dulgentiam reis dare: potest
ipse sententiam suam reflectere: potest penitendi gratis indul¬
gere: ñ potest tamen nisi ustissime iudicare. qm̃ ñ est apud
eum commutatio: nec uicissitudinis obumbratio. Cquissime e¬
nim uidicat. atq equalit̾ scd̃m uniuscuiꝰq facta repensat̾ibo¬

Expanded text:
tendis Dei umquam misericordia desperanda, quia ipse cotidie clamat per tendis Dei umquam misericordia desperanda, quia ipse cotidie clamat per prophetam, dicens: Quacumque die conversus fuerit peccator ab immundicia sua, omnes iniquitates eius in oblivione erunt coram me; et peccatore paenitentiam agente, quam supra nonaginta novem iustis, siderate,pietate invitat; fiduciam ejus pia largitio nobis praestat, ut nectiae veniam concessam praesumamus; Dominus enim quantum patris pietate indulgens semper et misericors est, tanto judicis majestate severus et metuendus. Potest quidem indulgentiam regis dare, potest ipse sententiam suam reflectere, potest paenitenti gratis indulgere; non potest tamen nisi iustissime iudicare, quoniam non est apud eum commutatio nec vicissitudinis obumbratio. Aequissime enim iudicat atque aequaliter secundum uniuscuiusque facta repensat, bo
Abbreviated transcription (Latin):
teneatis. Inusquisq enim qd̾̃ hic concupiu̾it & assecutꝰ fu̾it hu
utiq illic possidebit. Nitam gͦ et̾nam toto nisu concupiscite: ne
emendationẽ ur̃am diutiꝰ differatis. s ad lucranda celestia reg¬
na. ultro ipsi relinquite: qd̃ lucis istiꝰ fine ꝑdendum ẽ. Surgat
iam queso quicumq peccati catena astrictꝰ tenet᷑: & exꝑgefat᷑
a sompno sue mortis.euigilet. Recurrat ad confessionẽ: aga
penitentiam: nec erubescat publice peniters. suꝑ inmundicis
quas gessit. quia reuera multomeliꝰ esthic pauco temꝑe pen¬
ters: qm ꝑ tot milia annoꝵ. inferni supplicia sustinere. Siex ar¬
de gͦ penituerit. cito succurret illi redemptor: quia quatri¬
duanũ suscitauit iam fetidũ lazarũ. Paratꝰ est semꝑ ille mi¬
sericordie sinꝰ: & clement̾ expectat. ut suscipiat penitentes od
ẽ enim sicut scͥptum tenemꝰ. de quamuis magnis cͥminib renũ¬

Expanded text:
teneatis, unusquisque enim quod hic concupiverit, et assecutus fuerit, hoc teneatis, unusquisque enim quod hic concupiverit, et assecutus fuerit, hoc utique illic possidebit. Vitam ergo aeternam toto nisu concupiscite, nec emendationem vestram diutius differatis, sed ad lucranda coelestia regna ultro ipsi relinquite, quod lucis istius fine perdendum est; surgat jam, quaeso, quicunque peccati catena astrictus tenetur, et expergefactus a somno suae mortis evigilet: recurrat ad confessionem, et agat poenitentiam; nec erubescat publice poenitere super immunditiis quas gessit, quia revera multo meliiteri quam per tot milia annorum inferni supplicia sustinere. Si ex corde ergo paenituerit, cito succurret illi redemptor, qui quatriduanum suscitavit iam fetidum Lazarum. Paratus est semper ille misericordiae sinus et clementer expectat, ut suscipiat paenitentes. Non est enim, sicut scriptum tenemus, de quamvis magnis criminibus remit
Abbreviated transcription (Latin):
annoꝵ in inferno cruciandi. nec umquã in scł̃a lib̾andiuibi
nec qui torquet aliquando fatigat᷑. nec qui torquet᷑ umqͣm
moritur. Sic enim ibi ignis confumit. ut semꝑ reseruet:. sic
torm̃ta agunt᷑. ut semꝑ renouent᷑. Iuxta qualitatẽ uͦ culpe.
penam ibi unꝰquisq sustinet gehenne: & similis culpe rei. su¬
issimilib iunguntur cruciandi. Non ibi audit᷑ aliud nisi
sietꝰ & planctꝰ: & stridor dentium. Non erit aliud consolam̃¬
tum: quam fłame & t̾rores penarum: ardebuntq miseri
in uitam et̾nam: in ipsa sine dubio carne quam hic habu¬
erunt. Et sociabunt᷑ angłis sc̃is in regno dei. gaudiis depu
bus se. Et quanto ampliꝰ aliquis alio obediens deo in hac
inta fuit: tanto ampliorẽ illic mercedẽ accipiet. quantũq
unicuiq uentura. Nemo iam se de ignorantia excusare pot̾ite q̃m
uob̾ denuntiata sunt. Iam uͦ in arbitrio ũro consistit. eligere qo

Expanded text:
annorum in inferno cruciandi nec umquam in saecula liberandi, ubi annorum in inferno cruciandi nec umquam in saecula liberandi, ubi nec qui torquet aliquando fatigatur, nec qui torquetur umquam moritur: sic enim ibi ignis consumit, ut semper reservet, sic tormenta aguntur, ut semper renoventur. Iuxta qualitatem vero culpae poenam ibi unusquisque sustinet gehennae et similis culpae regi suis similibus iunguntur cruciandi. Non ibi auditur aliud nisi fletus et planctus et stridor dentium; non erit aliud consolamentum quam flammae et terrores poenarum, ardebuntque miseri autem ibunt in vitam eternam in ipsa sine dubio carne, quam hic habuerunt, et sotiabuntur angelis sanctis in regno Dei, gaudiis deputbus se. Et quanto amplius aliquis alio oboediens Deo in hac vita fuit, tanto ampliorem illic mercedem accipiet; quantumque unicuiquvobis denuntiata sunt; jam vero in arbitrio vestro consistit eligere quod
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ uob̃. Ego cum eẽm inuisibilis: sponte ꝓpt̾ uos incarnatꝰ sũ
Cum eẽm ĩpassibili ꝓt̃ uos pati dignatus sum. Cũ eẽm di¬
ues: ꝓꝓt̾ uos egenꝰ factus sum. S uos & humilitatẽ meã ce pre¬
cepta mea semꝑ renuentes. seductorẽ magis qͣm me secuti ch
lucem: possidete tenebras. Amastis mortẽ: ite in ꝑditionem.
erit tunc meror. qui luctꝰ. que tͥstitia. que angustia. cum hec
fuĩt ꝓlata adu̾sum impios sententia: Tunc enĩ erit malis
dura seꝑatio. a dulci sc̃oꝵ consortio: & traditi in potestate de¬
monum. ibunt in ipsis corꝑib suis. cum diabolo in supplici¬
um et̾num. & ꝑmanebunt semꝑ in luctu ce gemitu. Pculqͥp¬
pe exiliati a beata paradysi patria. cruciabunt᷑ in gehenna:
numqͣm lucem uisuri. nũquam refrigeriũ adepturi. ñ qͣm
penas finituri. ñquam requiem accepturi:. s ꝑ milia miliũ

Expanded text:
pro vobis. Ego cum essem invisibilis, sponte propter vos incarnatus sum; pro vobis. Ego cum essem invisibilis, sponte propter vos incarnatus sum; cum essem inpassibilis, propter vos pati dignatus sum; cum essem dives, propter vos egenus factus sum: sed vos et humilitatem meam et praecepta mea semper rennuentes, seductorem magis quam me secuti estlucem, possedite tenebras; amastis mortem, ite in perditionem; erit tunc meror, qui luctus, quae tristitia, quae angustia, cum haec fuerit prolata adversum impios sententia? Tunc enim erit malis dura separatio a dulci sanctorum consortio, et traditi in potestate daemonum, ibunt in ipsis corporibus suis cum diabolo in supplicium aeternum et permanebunt semper in luctu et gemitu. Procul quippe exiliati a beata paradisi patria, cruciabuntur in gehenna, numquam lucem visuri, numquam refrigerium adepturi, numquam poenas finituri, numquam requiem accepturi; sed per milia milium
Abbreviated transcription (Latin):
misertꝰ tui carnẽ assumpsi: int̾ris int̾ peccatores habitauran¬
tumelias & u̾bera ꝓ te sustinui: ut de eriꝑem. colaphos e spu¬
ta suscepi. ut tͥ dulcedinẽ paradysi recdderẽ. acctum cum felli
bibi. ꝓpt̾ te uepͥb coronatꝰ. cruci affixus. lancea uulneratus
sum: ꝓpt̾ te mortuus & in sepulchro positꝰ. ad inferna descen¬
di:ut te ad paradysũ reducerẽ. tartari claustra adii. It¬
tu in celo regnares: inferni ꝓfunda penetraui. Agnosce gͦ qui
ꝑ te impietas humana ꝑtuli. Ecce liuores qͦs ꝓ te excepi: etcech¬
uoꝵ foramina. quib affixꝰ in cruce pependi. Suscepi dolores
tuos: ut te possem sanare. Suscepi penam: ut darem tͥ glam
Suscepi mortem: ut tu uiueres sine fine. Cõnditꝰ iacui in se¬
pulchro: ut tu regnares in celo. Hec omnia ꝓ uob̃ sustinui
ampliora hoꝵ quid uob̃ debui facere. & ñ feci: Dicite nunc

Expanded text:
misertus sum tui, carnem assumpsi, in terris inter peccatores habitavi, conmisertus sum tui, carnem assumpsi, in terris inter peccatores habitavi, contumelias et verbera pro te sustinui: ut te eriperem, colaphos et sputa suscepi; ut tibi dulcedinem paradisi redderem, acetum cum felle bibi. Propter te vepribus coronatus; cruci affixus, lancea vulneratus sum. Propter te mortuus et in sepulcro positus, ad inferna descendi. Ut te ad paradisum reducerem, tartari claustra adii; tu in celo regnaris, inferni profunda penetravi. Agnosce ergo, quae pro te, impietas humana, pertuli! Ecce livores quos pro te excepi! Ecce clavorum foramina, quibus adfixus in cruce pependi! Suscepi dolores tuos, ut te possem sanare; suscepi poenam, ut darem tibi gloriam; suscepi mortem, ut tu viveres sine fine; conditus iacui in sepulchro, ut tu regnares in celo. Hec omnia pro vobis sustenui; ampliora horum quid vobis debui facere, et non feci? Dicete nunc
Abbreviated transcription (Latin):
bunt se om̃s trib terre. Et seꝑabit eos ab inuicem. sicut
hastor segregat oues ab hedis: &e statuet iustos quidem a
dextris suis: impios autẽ a sinistris. Tunc dicet ad eos qui
adextris erunt. Uenite benedicti: possidete paratũ uobis
nguum. a constitutione mundi. Esurim enĩ: &e dedistim̾
manducare. Sitiui: & dedisti m bibere: hospes eram. & collegistie
me: nudꝰ. & oꝑuistis me: infirmꝰ & in carcere. & uisitastis me. He
quamdiu fecistis uni ex minimis meis: m fecistis. Tunc omnib
aspicientib ostendet liuores. fixurasq clauoꝵ an ipso sine du¬
bio corꝑe. quod ꝓ nr̃is peccatis uulneratũ est: & ita peccatores
compellans dicet. Ego te homo de limo t̾re manib meis for¬
maui. & int̾ paradysi delicias qd ñ merebaris collocaurs tu
me meaq iussa contempnens. deceptorẽ sequi maluisti: unde
ce iusta pena damꝑnat᷑. inferni suppliciis es deputatꝰ. Postra

Expanded text:
bunt se omnes tribus terrebunt se omnes tribus terrepastor segregat oves ab hoedis; et statuet justos quidem a dextris suis, impios autem a sinistris. Tunc dicet ad eos qui a dextris erunt: Venite, benedicti, possidete paratum vobis regnum a constitutione mundi; esurivi enim et dedistis mihi manducare; sitivi, et dedme; nudus, et operuistis me; infirmus et in carcere, et visitastis me. Haec quamdiu fecistis uni ex minimis meis, mihi fecistis . Tunc omnibus aspicientibus ostendet livores et fixuras clavorum, in ipso sine dubio corpore, quod pro peccatis nostris vulneratum est: et ita compellans peccatores dicet, Ego te, homo, de limo terrae manibus meis formavi, et inter paradisi delicias, quod non merebaris, collocavi: sed tu me meaque jussa contemnens, deceptorem sequi maluisti, unde et justa poena damnatus inferni suppliciis es deputatus. Postea
Abbreviated transcription (Latin):
cinentib angłoꝵ tubis. om̃s gentes quecumq sub celo fu¬
erunt & omnis homo. tam uiri qͣm femine. in eo sexu unus¬
quisq quo natꝰ fuit in mundoboni simul ce mali. scĩ & pec¬
catores: uel quicumq abinitio mundi nati & mortui fuert᷑.
liue a bestiis deuorati. suie ab igne consumpti. siue etiam ab
aquis absorti. om̃s simul in mom̃to temꝑis. atq in ictu oculi
refurgent: in ipsis sine dubio corporib. atq in ipsa carne
quam hic habuerunt. scilicet in uirũ ꝑfectũ. & inmensurã
etatis plenitudinis xp̃i: in qua &e ipse dñs resurrexit amor¬
tius. Et om̃s ante uidiciũ xp̃i uenient: parit̾q eum &e ele¬
sti &e reꝓbi oculis suis uidebunt. sicut & ipse dñs in eugło
dicit. Tunc uidebunt filiũ hominis uenientẽ in nubib celi
tum uirtute multa & maiestate: constipatũ agminib an¬
gł̃oꝵ. Et congregabunt᷑ ante eum om̃s gentes: ce plangent¬

Expanded text:
cinentibus angelorum tubis, omnes gentes, quecumque sub celo fucinentibus angelorum tubis, omnes gentes, quecumque sub celo fuerunt, et omnis homo, tam viri quam femine, in eo sexu unusquisque quo natus fuit in mundo, boni simul et mali, sancti et peccatores, vel quicumque ab inicio mundi nati et mortui fuerunt, sive a bestiis devorati sive ab igne consumti sive eciam ab aquis absorti, omnes simul in momento temporis adque in ictu oculi resurgent, in ipsis sine dubio corporibus adque in ipsa carne, que hic habuerunt: scilicet in virum perfectum et in mensuram etatis plenetudines Christi, in qua et ipse Dominus resurrexit a mortuis. Et omnes ante iudicium Christi venient, pariterque eum et electi et reprobi oculis suis videbunt, sicut et ipse Dominus in euangelio dicit: Tunc videbunt filium hominis venientem in nubibus caeli cum virtute multa et maiestate, constipatum agminibus angelorum. Et congregabuntur ante eum omnes gentes, et plange
Abbreviated transcription (Latin):
seunt. & cito tanqͣm umibra p̾tereunt: cuncta que hic ui¬
uent᷑. ꝑpendamꝰ quales erimꝰ in die iudicii. di conspectib q̃
angłoꝵ p̾sentandi: quando oꝑa nr̃a erunt nob̾ ante oculos
ponenda. Qualis illa erit confusio: cui contigit ꝓ peccatissu¬
is in conspectu cl̃i. omniumq hominũ &e angłoꝵ erubescens
qui hic nec unum quidem hominẽ in se peccantem uult in¬
spicere: uel qui pauor erit. đm tunt iratum uidere.: quẽ pla-¬
catum ñ ualet uniũsitas comp̾hendere. Illum gͦ diem semꝑ
timeamus: quem mͦ p̃uidere nullatenꝰ possumꝰ. Illum diem
iugit̾ pauescamꝰ: & uel sic actus nr̃os amalo reuocemꝰ. Consi¬
deremꝰ qui t̾ror in die illo erit. cum de celis dñs adiudican¬
dum scłm uenerit: qui metꝰ erit dm uidere. ad cuiꝰ aduen¬
tum uniu̾sa elementa quatient᷑: ac celum cum t̾ra contre¬
mescet: uirtutesq celoꝵ cõmouebunt᷑. Tunc nimirũ pre¬

Expanded text:
seunt, et cito tanquam umbra praetereunt cuncta quae hic viseunt, et cito tanquam umbra praetereunt cuncta quae hic videntur. Perpendamus quales erimus in die judicii Dei conspectibus et angelorum praesentandi, quando opera nostra erunt nobis ante oculos ponenda; qualis illa erit confusio, cui contigerit pro peccatis suis in conspectu Dei omniumque hominum et angelorum erubescere, qui hic nec unum quidem hominem in se peccantem vult inspicere; vel quis pavor erit Deum tunc iratum videre, quem placatum non valet universitas conprehendere. Illum ergo diem semper timeamus, quem modo praevidere nullatenus possumus; illum diem iugiter pavescamus et vel sic actus nostros a malo revocemus. Consideremus, qui terror in die illo erit, cum de caelo Dominus ad iudicandum saeculum venerit; qui metus erit Deum videre, ad cuius adventum universa elementa quatientur ac caelum cum terra contremescet virtutesque caelorum commovebuntur. Tunc nimirum, pre
Abbreviated transcription (Latin):
truculenta tortoris. Nemo in loco illo głoso indiget uestinto
quia ñ est illic frigus. nec estꝰ nec ulla aeris in equalitas u¬
lus ibi esurit. nullꝰ tristat᷑: nullꝰ est ꝑegrinꝰ s om̃s qui ibidem
attengere meruerint. securi ut in ꝓpͥa patria uiuent. Nonul¬
rabilia cum angłis ac sempit̾na. a xp̃o p̾mia tribuent᷑. ae qõ
oculꝰ ñ uidit. sicut dicit apłs. nec auris audiuit. nec in cor
hominis ascendit: que p̾parauit d̃s diligentib se. Eoce qua¬
lem beatitudinẽ ꝑditurꝰ erit: qui mͦ se cdum licet. em̃dare
noluĩt. Idcirco nos frẽs dño auxiliante. declignem᷑ ultraler¬
uire peccato: quib tanta beatitudo p̃ꝑatur in celo. Dumgͦ
tempꝰ est: festinemꝰ ꝓpitium nob̾ cłm facere. Despiciamꝰ que
terrena suntut adipiscam᷑ celestia. Cogitemꝰ nos ꝑegrinos
ẽẽ in hoc scło: ut liberiꝰ festinemꝰ ad celum. Uelocit̾ enĩ tran¬

Expanded text:
truculenta tortoris; nemo in loco illo glorioso indiget vestimento; truculenta tortoris; nemo in loco illo glorioso indiget vestimento; quia non est illic frigus, nec aestus, nec ulla aeris inaequalitas, nullus ibi esurit, nullus tristatur, nullus est peregrinus, sed omnes qui ibidem attingere meruerint, securi ut in propria patria vivent. Non ul inenarrabilia cum angelis ac sempiterna a Christo praemia tribuentur, et Quod oculus non vidit, sicut dicit Apostolus, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se . Ecce qualem beatitudinem perditurus erit qui modo se, dum licet, emendare noluerit: idcirco nos, fratres, Domino auxiliante, dedignemur ultra servire peccato, quibus tanta beatitudo praeparatur in coelo. Dum ergo tempus est, festinemus propitium nobis Deum facere; despiciamus quae terrena sunt, ut adipiscamur coelestia, cogitemus nos peregrinos esse in hoc saeculo, ut liberius festinemus ad coelum: velociter enim tran
Abbreviated transcription (Latin):
gultatio possidebit. hominesq angłis sociati. sine ulla car¬
us infirmitate u̾nabunt. Ibi gͦ erit letitia certa. ibi reqͥes
uura: ibi pax uera. ibi iocunditas infinita. ubi si locꝰ opti¬
uendi ullꝰ fuerit. amittendi in scła nullꝰ eritin qua beati¬
tudine quod semel adipiscit᷑. semꝑ tenetur. Nichil loco illo ma¬
nifrcentius. nichil głiosius: nichil clariꝰ. nichil pulchri nchi
ueriꝰ. nichil munificentiꝰ. nichil illa bonitate senceriꝰ. nichil ila
habundantia copiosius: Ibi semꝑ pax. & sũma sollempnitas
ibi uera & certa felicitas est: ibi iam ñ formidabit᷑ ferocissins
hostis. qui cupit iugit̾ animas uigulare: ñ timebunt᷑ ulua
ignita diaboli iacula: neq ulla mimici temptam̃ta. Nonn¬
cutiec t̾rorem barbaroꝵ inmanitas: ñ ulla ułt̾ius timebitur
adu̾sitas. Non ibi formidabit᷑ ferrũ. ñ ignis: nͨ facies om̃imno

Expanded text:
exsultatio possidebit, hominesque angelis sociati sine ulla carexsultatio possidebit, hominesque angelis sociati sine ulla carnis infirmitate vernabunt. Ibi ergo erit laetitia certa, ibi requies secura, ibi pax vera, ibi jocunditas infinita; ubi si locus obtinendi ullus fuerit, amittendi in saecula nullus erit: in qua beatitudine quod semel adipiscitur, semper tenetur. Nihil loco illo magnificentius, nihil gloriosius, nihil clarius, nihil pulchrius, nihil verius, nihil munificentius, nihil in bonitate sincerius, nihil illa abundantia copiosius. Ibi semper pax et summa solemnitas; ibi vera et certa felicitas est, ibi jam non formidabitur ferocissimus hostis qui cupit jugiter animas jugulare, nec timebuntur ultra ignita diaboli jacula, neque ulla inimici tentamenta. Non incutiet terrorem barbarorum immanitas, nec ulla ulterius timebitur adversitas; non ibi formidabitur ferrum, non ignis, nec facies omnino
Abbreviated transcription (Latin):
pirando. necessariis corꝑis satis faci tis: quantomagis ama¬
re debetis et̾nam urtam: ubi nullũ umqͣm laborẽ sustinebi¬
ts ubi semꝑ sũma est securitas. secura felicitas. felix libertas.
libera beatitas. uibi implebit᷑ illud. qd dñs in eugło dicit. e¬
runt homines similes angłis: Similes utiq ñ substantia:
ẜbeatitudine. Et illud. Tunc iusti fulgebunt sicut sol. ĩ reg¬
no patͥs eoꝵ. Qualis putas erit tunc splendor animarũ. qͣn¬
io solis claritatẽ. habebit lux corꝑm: Ibi iam ñ erit ulla
trstitia. nullus labor. nullꝰ dolor. nullꝰ timor. nulla mors:
s ꝑpetua semꝑ sanrtas ꝑseuerabit. Nulla ibi consurget ma¬
lua. nulla carnis miseria. nulla egritudo. nulla omninone¬
essitas. Non erit ibi fames. ñ sitis. ñ frigꝰ. ñ estꝰ: ñ lassitudo
uiunii. nec ulla temptatio inmici. ñ iam peccandi uolun¬
ias. nec ulla delinquendi possibilitas. s totum letitia. totũ

Expanded text:
pirando, necessariis corporis satisfacitis; quanto magis amapirando, necessariis corporis satisfacitis; quanto magis amare debetis aeternam vitam, ubi nullum unquam laborem sustinebitis, ubi summa semper est securitas, secura felicitas, felix libertas, libera beatitas; ubi implebitur illud quod Dominus in Evangelio dicit: Erunt homines similes angelis . Similes utique non substantia, sed beatitudine. Et illud: Tunc justi fulgebunt sicut sol in regno Patris eorum . Qualis putas erit tunc splendor animarum, quando solis claritatem habebit lux corporum? Ibi jam non erit ulla tristitia, nullus labor, nullus dolor, nullus timor, nulla mors, sed perpetua semper sanitas perseverabit; nulla ibi consurget malitia, nulla carnis miseria, nulla aegritudo, nulla omnino necessitas; non erit ibi fames, non sitis, non frigus, non aestus, non lassitudo jejunii, nec ulla tentatio inimici; nec jam peccandi voluntas, nec ulla delinquendi possibilitas, sed totum laetitia, totum
Abbreviated transcription (Latin):
tem mundum. si despicere ñ ualetis. uel cum ustitia possid¬
te. Qui in iuuentute errauit. saltẽ iam uel in senectute is¬
sipiscat. Et mala que peccando cõmisit: penitendo iam
purget. Ecce paulatim deficit mundꝰ: cuncta queq iid¬
tur. uelocit̾ tanquam nebula: aut tanqͣm uesꝑtina umbra
transeunt. Coce qͦd olim p̾nuntiabat᷑. p̾senti iam temꝑe per¬
spicue cernitur. Subtrahunt᷑ omnia bona: & crescunt ooti¬
die mala. Nolite gͦ fr̃es mundũ iam diligere: quẽ sic ad fi¬
nem conspicitis declinare: p̃sertim cum apl̃s clamet: qd̾ ami¬
citia huiꝰ mundi. inimica sit dei. Uitam gͥ et̾nam ex om̃ib
p̃cordiis ur̃is amate: qm ñquam in scł̃a finiatis. Illic festina¬
te. ubi semꝑ uiuatis: & ubi iam mori ñquam timeatis. Sie¬
nim sic amatis istam miserã. fluidamq uitã. ubi cũ tanto
labore uiuitis. & ubi uix currendo.satagendo. sudando. sus¬

Expanded text:
tem mundum si despicere non valetis, vel cum justitia possidtem mundum si despicere non valetis, vel cum justitia possidete. Qui in juventute erravit, saltem jam vel in senectute resipiscat, et mala quae peccando commisit, poenitendo jam expurget. Ecce paulatim deficit mundus cuncta quaeque videntur, velociter tanquam nebula, aut tanquam vespertina umbra transeunt. Ecce quod olim pronuntiabatur, praesenti tempore perspicue cernitur: subtrahuntur omnia bona, et crescunt quotidie mala: nolite ergo, fratres, mundum jam diligere, quem sic ad finem conspicitis declinare; praesertim cum apostolus clamet, quod amicitia hujus mundi inimica sit Dei . Vitam igitur aeternam ex omnibus praecordiis vestris amate, quam nunquam in saecula finiatis; illic festinate, ubi semper vivatis, et ubi jam mori nunquam timeatis. Si enim sic amatis istam miseram fluidamque vitam, ubi cum tanto labore vivitis, et ubi vix currendo, satagendo, sudando, sus
Abbreviated transcription (Latin):
At m fr̃es timete: ne tunc timeatis. Illam nunc p̾cauẽte: iu
securi tunc ẽẽ possitis. Mem̃tote iugit̾ quia in medio laquꝰ¬
oꝵ diaboli ambulatis: & ideo semꝑ parati estote. ut quandi
dñi p̃ceptum missum fuit: liberi ab omni labe peccati. ad m¬
quiem transire possitis. Nec arbitramini uos diu in hociĩ¬
co mansuros: quia nimirũ ꝓueniet. ut ñ concedat᷑ post do¬
minicũ p̾ceptum missũ. nec uniꝰ hore mom̃to in hac uita
consistere. Cauete gͥ. ne de exitu ur̃o tͥstitiam faciatis angls
& gaudium inimicis. Scitote uͦ. qͥa anima cum corꝑe euel¬
litur. statim aut in paracdyso ꝓ bonis meritis collocat᷑. anͥt
certe ꝓ peccatis in inferno continuo p̾cipitat᷑. Quaꝑpt̾ elis¬
te mͦ quod uultis. & hoc iam in uita ur̃a hic disponite: amti
ꝑpetualit̾ gaudere cum sc̃is. aut sine fine cruciari cũ il¬
piis. Itaq uel pene uos t̾reant. si p̾mia ñ inuitant: &e p̾sen¬

Expanded text:
modo, fratres, timete, ne tunc timeatis illam; nunc praecavete, ut modo, fratres, timete, ne tunc timeatis illam; nunc praecavete, ut securi tunc esse possitis. Mementote jugiter quia in medio laqueorum diaboli ambulatis, et ideo semper parati estote, ut quando Domini praeceptum missum fuerit, liberi ad omni labe peccati ad requiem transire possitis. Nec arbitramini vos diu in hoc mundo mansuros; quia nimirum proveniet, ut non concedatur post dominicum praeceptum missum, nec unius horae momento in hac vita consistere. Cavete igitur ne de exitu vestro tristitiam faciatis angelis, et gaudium inimicis: scitote vero quia anima cum corpore evellitur, statim aut in paradiso pro bonis meritis collocatur, aut certe pro peccatis in inferno continuo praecipitatur. Quapropter eligite modo quod vultis, et hoc jam in vita vestra hic disponite, aut perpetualiter gaudere cum sanctis, aut sine fine cruciari cum impiis. Itaque vel poenae vos terreant, si praemia non invitant, et praesen
Abbreviated transcription (Latin):
uulos: & festinaĩt in illa hora mortis. paratꝰ inueniri: ut
possit tanti metꝰ terrorẽ euadere. Quod si uultis scire: cum
blagno metu km̃i. magnisq dolorib seꝑatur anima a cor¬
t. hemunt enĩ angli assumere eã. ut ꝑclicant illã ante
tribunal metuendi udicis: & tunc illa memorans oꝑa sua.
mala. que die noctuq gessit. contremescit. & querit ea fugen
induciasq petere dicens. Date mͥ: uel uniꝰ hore spacium Cim
quasi simul loquentia: omnia oꝑa eiꝰ dicunt. Tu nos egisti. tua
oꝑa sumꝰ: ñ te deseremꝰ. s tecum semꝑ erimꝰ. tecũq ꝑgemꝰ adni¬
dicium. Hec quidem peccatoris anima agit: que cũ horrm¬
do timore seꝑat᷑ a corꝑe. ⁊ ꝑgit plena peccatis. & ingenti ton¬
fusione dep̾ssa. Iusti uͦ anima cum seꝑat᷑ a corꝑe. ñ time i
expauescit: s magis cum gaudio egredit᷑. & cum exultati¬
ne ꝑgit ad dm: deducentib se angłis scĩs. Illam ergo horam

Expanded text:
oculos, et festinaverit in illa hora mortis paratus inveniri, ut oculos, et festinaverit in illa hora mortis paratus inveniri, ut possit tanti metus terrorem evadere. Quod si vultis scire cum magno metu, charissimi, magnisque doloribus separatur anima a corpore, veniunt enim angeli eam assumere, ut perducant illam ante tribunal metuendi Judicis, et tunc illa memorans opera sua mala quae die noctuque gessit, contremiscit, et quaerit ea fugere, induciasque petere, dicens: Date mihi vel unius horae spatium. Tunc quasi simul loquentia, omnia ejus opera dicunt: Tu nos egisti, tua opera sumus, nec te deseremus, sed tecum semper erimus, tecumque pergemus ad judicium. Haec quidem peccatoris anima agit, quae cum horrendo timore separatur a corpore, et pergit plena peccatis, et ingenti confusione depressa. Justi vero anima cum separatur a corpore, non timet, nec expavescit; sed magis cum gaudio egreditur, et cum exsultatione pergit ad Deum, deducentibus se Angelis sanctis. Illam ergo horam
Abbreviated transcription (Latin):
felices tantũ ꝓ scl̃i cupiditate discurritis: ut qͥd uos uitiis &e cri¬
minib repletis: Considerate ossa nr̃a: ce uel sic uob̃ horreat cu¬
piditas. uel miseria ur̃a. Qͦd uos estis nos fuimꝰ: quod nos sumꝰ.
uos eritis. Ista omnia frẽs. sollicita considatione pensate:⁊ hec
considerantes expauescite.diem mortis ante ocłos semꝑ poni¬
terad emendationẽ quantũ potestis festinate. Nolite negli¬
gere. qd̾ uos pius dñs peccantes sustinet: qͥa quanto diutus
pectat. ut emendetis: tanto grauiꝰ uindicabit. si neglexeritis.
di forte putatis. quod finis mundi tardiꝰ ueniat: uł suum u¬
nusqͥsq consideret finem. Ecce dum libent̾ ac iocundissime.
uorat᷑ homo in mundo:multaq in longo temꝑe disponit a¬
pnda: repente rapit᷑ in mortẽ: e ex imꝓuiso aufert᷑ a corꝑe:
 ille beatꝰ est. qui antea semꝑ horam illam habuerit ante

Expanded text:
felices tantum pro saeculi cupiditate discurritis? utquid vos vitiis et crifelices tantum pro saeculi cupiditate discurritis? utquid vos vitiis et criminibus repletis? considerate ossa nostra, et vel sic vobis horreat cupiditas vel miseria vestra; quod vos estis, nos fuimus; quod nos sumus, vos eritis. Ista omnia, fratres, sollicita consideratione pensate, et haec considerantes expavescite; diem mortis ante oculos semper ponite; ad emendationem quantum potestis festinate; nolite negligere quod pius vos Dominus peccantes sustinet, quia quanto diutius expectat ut emendetis, tanto gravius vindicabit si neglexeritis. Si forte putatis quod finis mundi tardius veniat, vel suum unusquisque consideret finem; ecce dum libenter ac jucundissime moratur homo in mundo, multaque in longo tempore disponit agenda, repente rapitur in mortem, et ex improviso aufertur a corpore; sed ille beatus est qui antea semper horam illam habuerit ante
Abbreviated transcription (Latin):
accepturꝰ est immortalitatis stolam: Hec frẽs considerants.
ita pauꝑm curã gerite: ut ub̃rimã ꝓ his retͥbutionẽ in celo
capiatis. Mendatium semꝑ fugite. quia ñ minimũ cͥmenł
scriptura dicente. Os qd mentit᷑ occidit animã: &e testis fal
non erit impunitꝰ. Et dauid addimi. ꝑdes inquit om̃s. qͥ locun¬
ita agite: ut cum hinc migraueritis. & caro ur̃a a uermib ce¬
pit deuorari in sepulchro: anima ornata bonis oꝑib. cum scĩs
omnib letet᷑ in celo. Retrahat uos a malis oꝑib. uel peccatorũ
int̾itus: eeꝵ quas iam p̾misistis. attendite calamitates. Conside
rate diuitum sepulchra. uel eoꝵ qͥ ante paruo temꝑe uob̾¬
cum erant: quid fuer̾t & qͥd sunt. uł quid eis diuitie. & cupi¬
ditas scł̃i ꝓfuit. Ecce nichil ex eis. nisi soli cyneres remanserunt:
quia si loqui possent. hec uob̃ ꝓculdubio dicerent. Ut qͥd aun¬

Expanded text:
accepturus est immortalitatis stolam? Haec, fratres, considerantes, accepturus est immortalitatis stolam? Haec, fratres, considerantes, ita pauperum curam gerite, ut uberrimam pro his retributionem in coelis accipiatis. Mendacium semper fugite, quia non minimum crimen est, Scriptura dicente, Os quod mentitur, occidit animam . Et, Testis falsus non erit impunitus . Et David ad Dominum, Perdes, inquit, omnes qui loquunita agite, ut cum hinc migraveritis, et caro vestra a vermibus coeperit devorari in sepulcro, anima ornata bonis operibus cum sanctis omnibus laetetur in coelo. Retrahat vos a malis operibus vel peccatorum interitus. Eorum quos jam praemisistis arate divitum sepulcra; vel eorum qui ante parvo tempore vobiscum erant, quid fuerunt, et quid sunt, vel quid eis divitiae et cupiditas saeculi profuit: ecce nihil ex eis nisi soli cineres remanserunt, quia si loqui possent, haec vobis procul dubio dicerent: Utquid in
Abbreviated transcription (Latin):
bonoꝵ creatorẽ dñm głificate. Cauete semꝑ uiam latam. que
oucit ad int̾itum: app̾hendite angustam ꝑ quam repꝑiet᷑ et̾n
latitudo. Pauꝑes &e ꝑegͥnos ad conuiuiũ uocate: dñm q deha
re p̾cipientem attendite. Cum facis inquit prandiũ. noliuoa¬
re diuites. qui conuiuent᷑ tecum: s uoca pauꝑes. debiles. clau¬
dos. cecos. & beatꝰ eris: quia ñ habent retͥbuere tͥ: retͥbuet᷑ enim¬
tibi. in resurrectione iustoꝵ. Nec enĩ iustũ est. ut in popło xp̃ia¬
no.qui uno p̾tio redempti sunt. & uni dño seruiunt: alii dis¬
tentis epulis uentrib. &e ebrii incedant: alii famis ꝑiculo delo
stis. uniq dñosui estis. simili etiam exitu de mundo migiabts
&e si bene agitis. ad unam beatitudinẽ uenietis: Aut quare pls¬
ꝑ uob̾cum ñ accipiat cybum: qui uob̾cum accepturꝰ ẽ consorl¬
um angłoꝵ: Quare ñ accipiat uel uet̾em tuncã. qui partd

Expanded text:
bonorum Creatorem Dominum glorificate. Cavete semper viam latam, quae bonorum Creatorem Dominum glorificate. Cavete semper viam latam, quae ducit ad interitum; apprehendite angustam, per quam reperietur aeterna beatitudo. Pauperes et peregrinos ad convivium vocate, Dominumque de hac re praecipientem attendite: Cum facis, inquit, prandiam, noli vocare divites qui conviventur tecum, sed voca pauperes, debiles, claudos, caecos; tibi in resurrectione justorum . Nec enim justum est ut in populo Christiano, qui uno pretio redempti sunt, et uni Domino serviunt, alii distentis epulis ventribus et ebrii incedant, alii famis periculo defistis, unique Domino servi estis; simili etiam exitu de mundo migrabitis; et si bene agitis, ad unam beatitudinem venietis? Aut quare pauper vobiscum non accipiat cibum, qui vobiscum accepturus est consortium Angelorum? Quare non accipiat vel veterem tunicam, qui pariter
Abbreviated transcription (Latin):
pusillammes. patentes estote ad om̃s: & omnis sermo malus
ex ore ur̃o ñ ꝓcedat.: tim̃tes illud qd̃ scͥptum ẽ. Pu̾tunt mores
bonos: colloquia mala. Crapulã etiam & ebrietatẽ ꝑhorrescite:
Nolite inebriari uino: in qͦ est lucuria. ꝓculdubio enĩ. qui
&seruare saturitatẽ non ualet:quia cũ uent̾ aut uene. ni¬
ma fuint sacietate replete: ilico necesse est. ut libido in mem¬
bris eius generet᷑. Inde ce alias scͥptum est. Hinum potatum
multum. amaritudo est anime: &e ruina multiplicans in pn¬
denti offensionem: minuens uirtutẽ. & faciens uulnera. Echi
quidem dico. non ut creat᷑am cłi malam asserã. aut uidicem
ẽe dampnandã . s ut uos sobriores. cautioresꝙ recddã. Immoq
admoneo. ut nullam di creat᷑am dicatis malã: quia cłs cime
ualde bona creauit. Nam quecũq nob mala ẽẽ uident᷑. aut
nocent: nr̃o uitio ñ sua nat᷑a. nob̾ mala existunt. Ideoq srẽs. soli
diabolum qui suꝑbiendo factus ẽ malus. detestantes: tantoru

Expanded text:
entes estote ad omnes . Et omnis sermo malus ex ore vestro non procedat , timentes illud quod scriptum est, Pervertunt mores bonos colloquia mala . Crapulam etiam et ebrietatem perhorrescite: Nolite inebriari vino, in quo est luxuria . Procul dubio enim qui et servare saturitatem non valet; quia cum venter aut venae nimia fuerint satietate repletae, illico necesse est ut libido in membris ejus generetur. Unde et alias scriptum est: Vinum potatum multum, amaritudo est animae et ruina, multiplicans imprudenti offensionem, minuens virtutem, et faciens vulnera . Et hoc quidem dico non creaturam Dei malam asseram, aut judicem esse damnandam, sed ut vos sobriores cautioresque reddam; imo et admoneo, ut nullam Dei creaturam dicatis malam, quia Deus cuncta valde bona creavit . Nam quaecunque nobis mala esse videntur, aut nocent, nostro vitio, non sua natura nobis mala existunt: ideoque, fratres, solum diabolum, qui superbiendo factus est malus, detestantes, tantorum
Abbreviated transcription (Latin):
gos declinabitis. Oportet gͥ ut & uos hec tota mente obseruetis:
& si qͦs cognoscitis uł occulte aliqua filacteria exercere. expeclit
ut nec cybum cum eis sumatis. neq ullũ consortiũ apud eos
habeatis. Ista gͦ omnia sꝑnentes. ad dei uos auxiliũ conferte: de
eiꝰ miscd̾ia numqͣm desꝑate. Om̃i die dñico ad eccłiam conue¬
nite: & ibi ñ causas aut rixas uł otiosas fabulas agatis:s lectio¬
audire ꝑmittit. De talib qͥppe dñs in eugło dicit. ue uob̃ ypo¬
crite: qui clauditis regnum celoꝵ ante homines. Uos ñ intro
its:. nͨ intͦeuntes sinitis intrare. Iudices etiã qui p̃estis. iustissi¬
me udicate: nichil in iudicio iniuste agatis: nͥ munera suꝑ
innocentes accipiatis. Non ad ꝑsonã attendatis. nec res alie
nescitis. Pauꝑem etiam &e aduenã. nullatenꝰ in iudicio oppri¬
matis: timentes illud qd̃ ueritas in eugło dicit: qͥa in quo nicdico

Expanded text:
gos declinabitis . Oportet igitur ut et vos haec tota mente observetis, gos declinabitis . Oportet igitur ut et vos haec tota mente observetis, et si quos cognoscitis vel occulte aliqua phylacteria exercere, expedit ut nec cibum cum eis sumatis, neque ullum consortium apud eos habeatis. Ista ergo omnia spernentes ad Dei vos auxilium conferte, de ricordia nunquam desperate. Omni die dominico ad ecclesiam convenite, et ibi non causas aut rixas vel otiosas fabulas agatis: sed lectioaudire permittit. De talibus quippe Dominus in Evangelio dicit: Vae vobis, hypocritae, qui clauditis regnum coelorum ante homines; vos non i introeuntes sinitis intrare . Judices etiam qui praeestis, justissime judicate, nihil in judicio injuste agatis, nec munera super innocentes accipiatis; non ad personam attendatis, nec res aliennescitis. Pauperem etiam et advenam nullatenus in judicio opprimatis, timentes illud quod Veritas in Evangelio dicit: Quia in quo judicio
Abbreviated transcription (Latin):
cens. Heq ebriosi regnũ dei possidebt̃. Hullꝰ uel in qualibet
minima causa: diaboli sequat᷑ adinuentiones. Nullꝰ sicut dictũ
ẽ obseruet egrediens aut ingrediens domũ. qͥd sibi occurrat. iil
si aliqua uox reclamantis fiat. aut qualis auis cantꝰ garriat.
uł quid etiam portantẽ uideat. quia qͥ hec obseruat. ex parte
paganꝰ dinoscit᷑. Qui uͦ hec contempnit: ꝓpħam sibi gratuletur
clamare. Beatꝰ uir cuiꝰ est nom̃ dñi spes eiꝰ. qui ñ respexit in ua¬
nitates. & insanias falsas. Hinc & apłs monet. Omne inqͥt qd̃cũ¬
q facitis: in nomine dñi nr̃i iħu xp̃i facite. Prorsus gͦ receden¬
dum ẽ a cunctis huiꝰcemodi obseruationib: mathematici sper¬
nendi. auguria horrescenda. sompnia contempnenda. qm̃ si¬
cut scͥptura testat᷑. uana sunt. Unde & ꝑ moysen p̾cipit᷑. Non
auguriabimini inquit. nec obseruabitis sompnia: neq ad ma¬

Expanded text:
cens: Neque ebriosi regnum Dei possidebunt . Nullus vel in qualibet cens: Neque ebriosi regnum Dei possidebunt . Nullus vel in qualibet minima causa diaboli sequatur adinventiones: nullus, sicut dictum est, observet egrediens aut ingrediens domum quid sibi occurrat, vel si aliqua vox reclamantis fiat, aut qualis avis cantus garriat, vel quid etiam portantem videat; quia qui haec observat, ex parte paganus dignoscitur; qui vero haec contemnit, sibi prophetam gratuletur clamare: Beatus vir cujus est nomen Domini spes ejus; qui non respexit in vanitates et insanias falsas . Hinc et Apostolus monet: Omnes, inquit, quodcunque facitis, in nomine Domini nostri Jesu Christi facite . Prorsus ergo recedendum est a cunctis hujuscemodi observationibus, mathematici spernendi, auguria horrescenda, somnia contemnenda, quoniam, sicut Scriptura testatur, vana sunt. Unde et per Moysem praecipitur: Non augurabimini, inquit, nec observabitis somnia, neque ad ma