comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mect ugr qumunera aeceris pracentib. etuli. etred didere malũ ꝑfidiac psecutionis eterucis. ꝓbono
gratiae dimitdedi Nolliomerȩo nefandos decerra. utisq in mane uniuersilis iudion. Nullus s pegon
puersa dimitatur inmunis: Quoditaditum est. Nonutiudei om̃s incredusi antasi muidii moont¬
seditonem mouente indesto. dñs morsi loquitur et uaron. Senutinii dlemaiocuie: quoris ouiu
ut cos repente dispdam. Et tamen illis int̃cedentib. acdicentib fortissime ds̃ spirituũ omnis carnis. Num
uno peccante contra om̃s tua ira descui&. ira suspensa et gratia ẽ pi&atis impensa: Sed & sequenti die mur¬
murante omni multitudine contracos. Recedite inquit demedio huius multitudinis. etiam Nunc dele¬
bo eos. sed quod ꝓiustũ iudiciũ impios meruisse monstrauit. piis int̾cedentib misericordia mutauit

Expanded text:
meae gratiae munera caeteris prae gentibus obtuli, et reddidere malum perfidiae, persecutionis, et crucis, pro bono meae gratiae munera caeteris prae gentibus obtuli, et reddidere malum perfidiae, persecutionis, et crucis, pro bono gratiae quam dedi. Tollam ergo nefandos de terra, ut usque in mane universalis judicii, nullus de progenie perversa dimittatur immunis. Quod ita dictum est, non ut Judaei omnes increduli ante diem judicii monstovente in deserto, Dominus Moysi loquitur et Aaron, Separamini de medio congregationis hujus, ut eos repente disperdam ; et tamen illis intercedentibus ac dicentibus, Fortissime Deus spirituum omnis carnis, num uno peccante contra omnes tua ira desaeviet? ira suspensa, et gratia est pietatis impensa. Sed et sequenti die, murmurante omni multitudine contra eos, Recedite, inquit, de medio ejus multitudinis, etiam nunc delebo eos. Sed quod per justum judicium impios meruisse monstravit, piis intervenientibus misericordia mutavit.
Abbreviated transcription (Latin):
bulans intimore dñi et consolatione sci sp̃s replelutur. Stultis autem principib suis simagogi cre¬
dentium. Nceos ad peiora ꝓuocar& mrsterium suuc crũcfelitatis indicauit detrectauit CVIACO AS¬
Cum se srnagoga palam cunctis fateretur stulto catenus sensui seruisse. atq adinitia fidei xp̃iane de¬
cenderet quae abri firmitate dominicȩ incarnationis incipiens. ad diuiitatis agnoscende soleteelsi per¬
ducere. Xp̃setdiscipulicius descendebunt in occursum eius et conatus cius p̃dicando iuuantes. abhis hu¬
manitatis cius quib imbueretur mysteriis. ad diuinitatiseam culmina summa subueherentꝰ
STAIOAUIO AXME PAUSTRASERUAUI OMNIA QUAEHUIUS IR ANT INDISIATO ETNE
perut quicquam decunetis quicadeum ꝑtindunt etreddidit mihi malum probono. ec cetera
Xeedñs longim supbientiũ udeorũ stulttium detestans. Verc frustra tanto tempore dementibus

Expanded text:
bulans in timore Domini, et consolatione sancti Spiritus replebatur. Stultis autem principibus suis Synagoga crebulans in timore Domini, et consolatione sancti Spiritus replebatur. Stultis autem principibus suis Synagoga credentium, ne eos ad pejora provocaret, mysterium suae credulitatis indicaCum se Synagoga cunctis fateretur stulto eatenus sensui servisse, at que ad initia fidei Christianae descenderet, quae ab infirmitate dominicae incarnationis incipiens, ad divinitatis agnoscendae solet celsa perducere, Christus et discipuli ejus descendebant in occursum ejus, ut conatus ejus praedicando juvantes, ab ipsis humanitatis ejus, quibus imbueretur, mysteriis, ad Divinitatis eam culmina summa subveherent. et ait David vere frustra servavi omnia quae huius erant in deserto et non periit quicquam de cunctis quae ad eum pertinebant et reddidit mihi malum pro bono haec fanus, longam superbientium Judaeorum stultitiam detestans: Vere frustra tanto tempore dementibus
Abbreviated transcription (Latin):
totius ecclesie gratiam dño dilecta complectitur. Centum sane quia cal estis et angelice ꝑfectionis
mysterium sign&. late omnib clar&. Ducentae caricarũ sunt massae. animae quae suauitatem
suae spiritalis et ꝑfectȩ societatis. etiam pximis docendo imꝑtiunt. ut duplicata uistute duplicem
mereantur et palmuim. Quaccuncta ꝑabigail indiuid epulas missa sunt. cum diuersis plegis doctri¬
nam imbutos uiros uistutibus. synagoga buptizandos et ei angelii sacramentis instituendos misit
scoautem nabul non indicauit. Pracces serant multi deiudȩa uiritm uenientes ad fidem. secutaesi
posthos snugogi. Erius numq dictum est. Dñsautẽ augebiit quisilui ficrent cotidie in idipsũ. ac post¬
modũ Ecdesia quidem ꝑtotam iucȩam etgalileam etsamarim habelut pucem et cdificabrtur. am¬

Expanded text:
totius Ecclesiae gratiam Domino dilecta complectitur. Centum sane, quia coelestis et angelicae perfectionis totius Ecclesiae gratiam Domino dilecta complectitur. Centum sane, quia coelestis et angelicae perfectionis mysterium signet, late omnibus claret. Ducentae caricarum massae sunt animae, quae suavitatem suae spiritualis et perfectae societatis etiam proximis docendo impertiunt, ut duplicata virtute duplicem mereantur et palmam. Quae cuncta per Abigail in David epulas missa sunt, cum diversis per legis doctrinam imbutos viros virtutibus, Synagoga baptizandos, et Evangelii sacramentis instituendos misit cedite me, etc. Praecesserant multi de Judaea viritim venientes ad fidem, secuta est post eos Synagoga. Prius namque dictum est: Dominus autem augebat qui salvi fierent quotidie in id ipsum ; ac postmodum Ecclesia quidem per totam Judaeam et Galilaeam, et Samariam, habebat pacem, et aedificabatur am
Abbreviated transcription (Latin):
pes. Quiduotano no montificatione cõpressũ. congrus conpunetioris solem flama des squer
quinco si di uolenter qume motitos coporis sensut spirtui subiugite echumilitati petessarue
quasi mola norunt edomare. Quacuidelic& humiliatio ud contririo carnis. quia moderate et nec mi¬
nus necplus iusto deb& exerceri. bõne polenta haec sito. quac apud hebreos certa mensuraẽ unũ ecdimi¬
um habens modiũ . conp̃hensi describitur. Centum ligituris uuae passȩ. signintur quicontinenti ae
uirginali gaudentes. in suꝑ indiuiduȩ caritatis inuicem uindis astringuntur ꝑfectis simĩq angelice
castitatis pulchritudinem. etiam in carne positi degustant. Passa quippe uua. auite quaegenuit excisa
cũ suo quaplenaẽ uino ad maioris gratiȩ munus sol& non contrita seruari. Et uirginaliscaro a cõmuni
ecdesiae conuictu asticris continentiae ferro secreta. dulcorem inse maturae iam castitatis. quasi ad

Expanded text:
decoquere. Quinque sata polentae, qui memoratos corporis sensus spiritui subjugare, et humilitatis necessariae quasi mola norunt edomare; quae videlicet humiliatio vel contritio carnis, quia moderate, et nec minus nec plus justo debet exerceri, bene polenta haec sato, quae apud Hebraeos certa mensura est, unum et dimidium habens modium, comprehensa describitur. Centum ligaturis uvae passae signantur, qui continentia virginali gaudentes, insuper individuae charitatis ad invicem vinculis astringuntur, perfectissimamque angelicae castitatis pulchritudinem etiam in carne positi degustant. Passa quippe uva a vite, quae genuit excisa, cum suo quo plena est vino, ad majoris gratiae munus solet non contrita servari; et virginalis caro a communis Ecclesiae convictu arctiori continentiae ferro secreta, dulcorem in se maturae jam castitatis, quasi ad
Abbreviated transcription (Latin):
dominossuos Tollamergo punesineos etaquas meas et carnes pecorũ qua eoccidi tonsonb mais et clabo
uris quos nescio undesint   Respondentes stulti principes iudeorũ p̃dicantib sibr xm̃i discipulis¬
aieli neenoꝰ mort discipul sumus hunc autẽ pefimus undesit EN inereuer discipuli ihu adipsupo¬
tione dorendi acaut anullo ualcant superiri. quifugerint contempnendo legis peritos muiltose insiep¬
tumaiores Tollemus engo nosscue dieta scripturie niobis specialiter add docendũ comisa luasuistito
sirpliciter leg etintellgi possunt quod est a quãbibi. pustim diligentib trictari utsicintealei uulsast
deber e quede pnem stengendo acmundendo comedi Tollemus etfati patũ pcedentiũ qulic inaailiĩ
utie acunitutis nr̃is auditorbus docendo p̃nitiuimus et dibimus doctorib santi pniqius mliz ohĩ
asfide seputatis qiuadsui dogmitis ensus sea uerbui puersi trains figurent or ib qiti ptor sus teligione

Expanded text:
dominos suos. Tollam ergo panes meos, et aquas meas, et carnes pecorum, quae occidi, tonsoribus meis, et dabo viris quos nescio unde sint? Reaiebant: Nos Moysi discipuli sumus, hunc autem nescimus unde sit . Et increverunt discipuli Jesu ad praesumptionem docendi, ita ut a nullo valeant superari, qui fugerant contemnendo legisperitos, multo se in scientia majores. Tollemus ergo nos sanctae dicta Scripturae, nobis specialiter ad docendum commissa, quae partim simpliciter legi et intelligi possunt; quod est, aquam bibi: partim diligentius tractari, ut sic intelligi valeant, debent; quod est panem frangendo ac mandendo comedi. Tollemus et facta patrum praecedentium, quae in auxilium vitae ac virtutis nostris auditoribus docendo praeparavimus, et dabimus doctoribus, a nostra prorsus religione ac fide separatis, qui ad sui dogmatis sensus sancta verba perversi transfuger
Abbreviated transcription (Latin):
Argob regiorgis busin og supiordunem. quaecetidit in sortem dimidiȩ tribusmanasse. et est uspho
quo dinterp̃tatur symmacus mensuram Asiongaber ciuiti s esui quam nunc esim appellar
Est autem inextremis finibus palestinae iunctameridianae solitudinietmari rubro. unde exeggyp¬
tibus quoq a postolorum fitmentio. Abel maula urbs unius deprincipibus salomonis. unde¬
plagim Nomine bechaula. sed etabel mea uillula nuncupatur interneapolim et sey topolim

Expanded text:
Argob, regio Og regis Basan super Jordanem, quae cecidit in sortem dimidiae tribus Manasse: et est usque quod interpretatur Symmachus mensuram. Asedoth, urbs ath, in extremis finibus Palaestinae juncta meridianae solitudini et mari Rubro: unde ex Aegyptibus quoque Apostolorum fit mentio plagam nomine Bethaula. Sed et Abelmea villula nuncupatur inter Neapolim et Scythopolim
Abbreviated transcription (Latin):
ferit uttq unũ. et medui parietem maccriae soluit inimictias in carnesuaabauando de fout
derent pastorestui quierant nobiscum indesesto. Nũ quã eis molesti fiumis i troaduon. ex helic ibu
eis quiequã degrege omnitem pore quofuer Nobiscũ incarindo Introgi puer ostuors et nelicibut
un populũ quihisdem Nobiscũ scripturie sacrac pascuis utebantur. Nuq sacis nolesti suim usee

Expanded text:
fefederent pastores tui qui erant nobiscum in deserto numquam eis molesti fuimus nec aliquando defuit eis quicquam de grege omni tempore quo fuerunt nobiscum in Carmelo interroga pueros tuos et indicabunt uli vestri populum, qui iisdem nobiscum Scripturae sacrae pascuis utebantur. Nunquam eis molesti fuimus,
Abbreviated transcription (Latin):
cũqi abes puseneo stumq audissa dñs in homine conuersatus in mundo quo l perte legis audito¬
iuss uios uiedate xonerandos seuitus ud ad sua ꝓdño tribuenda exeretationis conerue gelas fiosie
p̃ piltotnt anisit cdiscipulos suos fortissmnos undelit& denari cucdlestis acdipisendi peor ireucoinoni¬
haptismate penouata fuesat sicut aquil ac iuuentus. ee dixiteis Ascendite magnitionẽ circũcisoenisi
lonasti us fut en cdostrinac po ftctibus ariem uos castimoniue spiritalis uerieiter tiore redconse mdis¬
semonstate   huce agendo ueni&is adipsos legis doctores. et illis quoq saliore er eonor une ame
saluito appeller etsim cu angelitabitis supna in pace futurã: dicentes. Sitomnib pside q uncu sono
innominedi patris credendo fratres xp̃iec uoluerint. Sit etiam uobis pax. in cundem fidem piasocie¬
lati tonuct sis inmo ecomnib quoscrudistis et uniuersis quacagitis pax. Illa uidelied pax quos

Expanded text:
um, etc. Cum audisset Dominus in homine conversatus in mundo, quod periti legis auditores suos vel ad exonerandos se vitiis, vel ad sua pro Domino tribuenda, exercitationis congruae quasi forfice praepararent, misit discipulos suos fortissimos, videlicet denarii coelestis adipiscendi praecon et dixit eis: Ascendite in agnitionem circumcisionis, apertis virtutum et doctrinae profectibus, arcem vos castimoniae spiritualis veraciter nosse et conscendisse monstrate: et haec agendo venietis ad ipsos legis doctores, et illis quoque Salutem ex meo nomine, qui Salvator appeller et sim, evangelizantibus superna in pace futuram, dicentes: Sit omnibus pax, quicunque in nomine Dei Patris credendo fratres Christi esse voluerint, sit etiam vobis pax in eamdem fidem pia societate conversis; imo et omnibus quos erudistis, et universis quae agitis pax. Illa videlicet pax, quae
Abbreviated transcription (Latin):
DEDIT ITAS: EI SAULMICNOL FILIASUA UXORE ETUIDIT SAUL ET INTELLEXIT QUIA¬
dñseẽt cumdauid Michol autẽ filia saul diligebat eũ. & saul magis coepit timere dauid.¬
on potuit prohibere populus infidelis. quin desuagente praedestinati aduitam crede¬
ei incredentibus amor. tantũ in ꝑfidis timor Quidam ablata ꝑcussis philisteis praepu¬
tia pdlauid priesentis a cuistatui quo xp̃i gratia operatur ingentibus aptant. dilatas autẽ
aliquindiu setcandem aliquando edlebitias piuiptis mih ol adtos quin fine mundi ereditums

Expanded text:
Dedit itaque ei Saul Michol filiam suam uxorem, etDedit itaque ei Saul Michol filiam suam uxorem, et Dominus esset Ms. est cum David. Michol autem filia Saul diligebat eum. Et Saul magis coepit timere Davidon potuit prohibere populus infidelis, quin de sua gente praedestinati ad vitam credeantumcunque crevit ejus in credentibus amor, tantum in perfidis timor. Quidam ablata percussis Philisthaeis praeputia per David, praesentis aevi statui, quoniam Christi gratia operatur in gentibus, aptant; dilatas autem aliquandiu, sed tandem aliquando celebratas nuptias Michol, ad eos qui in fine mundi credituri
Abbreviated transcription (Latin):
listum cũ dñs supbum gentilitatis in munditiam. uerbo uel exemplo humilitatis & castimo¬
niae confregit. Adtulit prieputia eorũ. & adnumerauit regi utẽẽt genercius cum iudeorũ
populo emostua membra peccati conuersae addm̃ gentilitatis ostendit. ut ita demũ etiã decis
qui conuersionem gentiũ sequerentur susciper&. Nec frustradauid sulicentum postulanti
praeputia ducenta adtulit. quia praesumentibus iudȩis qđ dñs necarnalis quidem castimoniae
professionem gentibus imponere posset. Ipse mundauit cos abomni inquinamento. car¬
nis et sp̃s. ꝑficiens scĩficationem intimore dĩ Centenarius quippe numerus ut semꝑ. ad in¬
dicium ꝑfectionis magne adtinet. Quod ante passionis triũphũ ꝑse inchoans. post ad sũp¬
tionis suae clarificationẽ in eisetiam sacramentorũ suorũ confirmatione ꝑ apłos impleuit.

Expanded text:
listhiim, cum Dominus superbam gentilitatis immunditiam verbo vel exemplo humilitatis et castimolisthiim, cum Dominus superbam gentilitatis immunditiam verbo vel exemplo humilitatis et castimoniae confregit. Attulit praeputia eorum et annumeravit regi ut esset gener ejus; cum Judaeorum populo emortua membra peccati, conversae ad Deum gentilitatis ostendit, ut ita demum etiam de eis qui conversionem gentium sequerentur susciperet. Nec frustra David Sauli centum praeputia postulanti, ducenta attulit; quia praesumentibus Judaeis quod Dominus, ne carnalis quidem castimoniae professionem gentibus imponere posset, ipse mundavit eos ab omni inquinamento carnis et spiritus, perficiens sanctificationem in timore Dei. Centenarius quippe numerus, ut semper ad indicium magnae perfectionis attinet, quod ante passionis triumphum per se inchoans, post assumptionis suae clarificationem in eis etiam sacramentorum suorum confirmatione per apostolos implevit.
Abbreviated transcription (Latin):
Degentibus &illecenturio. qui tradente spmdño solus cum suacenturia tacentibuscunctis
qui aderint iudeis timuit & glorificauit dm̃ dicens. Vere filiusdi erat iste. Sane quoddolũ
Nectens ait saul. SICLOGUIMINI AODAUID NONNECESSEI HABETRIX SPONS ALIA¬
pbis. quod non seputauerint muneri xp̃i necesse habere. Sed hoc tantum diligere unttraderet᷑
inminus gentiũ &occideritur ETPOST DIES PAUCOS SURCENSDAUID AB IT CUAIUITIS¬
quisubeoerant. & pcussis philistum ducentis uiris adtulit praeputia corum et adnumerauit
regi ut esset generer Postdies paucos ex quo iudeorum proceres decreuerunt tradere occiden
dum gentibus xp̃m. Surgens ipfedñs cuma postolis quicũ eoerant adoperandam mundi salutem
intantũ uistutib & doctrine gratiae fulgelut ut contraimpiorũ studia : &iam gentilium
pompaucos sicut et supra docuimus. ad fideigratiam uocaret. Percussit enim dauid uiros phi¬

Expanded text:
. De gentibus et ille centurio, qui tradente Spiritum Domino solus cum sua centuria, tacentibus cunctis . De gentibus et ille centurio, qui tradente Spiritum Domino solus cum sua centuria, tacentibus cunctis qui aderant Judaeis, timuit et glorificavit Deum, dicens: Vere Filius Dei erat iste . Sane quod dolum nectens ait Saul: Sic loquimini ad David: Non necesse habet rex sponsalperbis, quod non se putaverint munera Christi necesse habere; sed hoc tantum indigere, ut traderetur in manus gentium, et occideretur. Et post dies paucos surgens David abiitqui sub eo erant et percussis Philisthim ducentis viris adtulit praeputia eorum et adnumeravit ea regi ut esset gener eius ddum gentibus Christum, surgens ipse Dominus cum apostolis, qui cum eo erant ad operandam mundi salutem, in tantum virtutibus et doctrinae gratiae fulgebat, ut contra impiorum studia, etiam gentilium non paucos, sicut et supra docuimus, ad fidei gratiam vocaret. Percussit enim David viros Phi
Abbreviated transcription (Latin):
scorũm hy pocrisin quadñm circũuenis se moliebant᷑ significant: ad ꝑscrutanda pnagis
fortissima beatidauid gesta ueniamus. Qui induabus rebus gener factus est saulis inoc¬
cidendo uidelic& gigantem. &inafferendo praeputia ꝓcussorum philistum Illũ nimirũ
significans quiut ecelesiam sibideuideis adoptaret. prius insidias uiresq antiqui hostis
cuiciuuit et criduxit inlucm. Ac post modũ conuersic ad fidem gentilitatis exempla eidem
imitanda proposuit. Degentibus namq erat cuius fidem iudeis sequendam dñsostendit ub
ait. Amendico uobis. Noninueni tantam fidem in isrł. Degentibus illa qua caudire
axp̃o meruit Omulier magnaest fidestua. fiat tibi sicut uis Oegentibusillis. quiasen¬
dentes interalios ut ad orarent in diefesto dixerunt adphilippum Dũc uolumus ihm̃uidere

Expanded text:
saeorum hypocrisim, qua Dominum circumvenire moliebantur, significant, ad perscrutanda magis saeorum hypocrisim, qua Dominum circumvenire moliebantur, significant, ad perscrutanda magis fortissima beati David gesta veniamus, quia in duabus rebus gener factus est Saulis, in occidendo videlicet gigantem, et in afferendo praeputia percussorum Philisthiim. Illum nimirum significans, qui ut Ecclesiam sibi de Judaeis adoptaret, prius insidias viresque antiqui hostis evacuavit, et traduxit in lucem; ac postmodum conversae ad fidem gentilitatis exempla eidem imitanda proposuit. De gentibus namque erat, cujus fidem Judaeis sequendam Dominus ostendit, ubi ait: Amen dico vobis, non inveni tantam fidem in Israel . De gentibus illa quae audire a Christo meruit: O mulier, magna est fides tua; fiat tibi sicut vis . De gentibus illi qui ascendentes inter alios, ut adorarent in die festo, dixerunt ad Philippum: Domine, volumus Jesum videre
Abbreviated transcription (Latin):
quasi pasturitionem tempore congruo nobis intuendum protulit. ETNUNTIATUIST
intentione confluxisse: quod inceteris execrabantur. in una hacpaste placitũ habere coeper̃.
quod putarent seillum doctrinȩ frequentis gratia posse reprehendere in uerbo. & capere
aliquid exoreeius. ut accusarent eum et traderent gentibus occidendũ: aestimantes etĩã
disapientiam illi sententiae subditam quadicitur: In multi loquio noneffugies peccatũ.
Dixeruntq Permittamus cũ docere ut sit ei inscandalũ. et nobis asanguine eius innoxiis
sit supillũ man̾us romanorum accusantibus Nobis quod eũ inuenerimus sub uestentem
gentem nram & prohibentem tributa daricaesari: &dicentem se xp̃m eẽ: DiXERVNT
IRCOSAUL ADDAUID INOUADUS RIDUS CENERMEUS ERISHODIE: ETMANDAUIT
Neglectis sermonibus saulis quaedolo et fraudulentia sui manifeste scribarũ &phari

Expanded text:
quasi parturitionem tempore congruo nobis intuendum protulit. Et nuntiatum est quasi parturitionem tempore congruo nobis intuendum protulit. Et nuntiatum est intentione confluxisse, quod in caeteris exsecrabantur, in una hac parte placitum habere coeperunt, quod putarent se illum doctrinae frequentis gratia posse reprehendere in verbo, et capere aliquid ex ore ejus, ut accusarent eum, et traderent gentibus occidendum; aestimantes etiam Dei sapientiam illi sententiae subditam, qua dicitur: In multiloquio non effugies peccatum . Dixeruntque: Permittamus eum docere, ut sit ei in scandalum, et nobis a sanguine ejus innoxiis: sit super illum manus Romanorum, accusantibus nobis quod eum invenerimus subvertentem gentem nostram, et prohibentem tributa dari Caesari, et dicentem se Christum esse. Dixit ergo Saul ad David: In duabus rebus gener meus eris hodie, etc. n
Abbreviated transcription (Latin):
cũ deberet xp̃o incarne docenti credere maior parsiudaicę plebis. credidit potius & adhesit
scribis et phariseis. Dilexit autem pars altera eiusdem populi &ipsa regaliter educata ꝑlegẽ.
dñi saluatoris aduentum. Congruit autem legis doctorib significandis &iam Nomen ipsum
coctus magistrorũ. quia auulgari actione &rusticitate relectus diuinis rebus uacare. diuina
meditariagere et praedicare iussus est. Non in merito gregisdĩ singulari quasi cognomine
fulget. Nec pastoris boniculpa est. Si qua portio gregis abeius custodia resiliens denti lupino
malit quã uirgx pastorali subiei: quinimirũ coetus doctorũ. qñm ꝑlitterã noua gratia gra¬
uidam recte uiuendi primordia natus est. pulchrae ciuitas adrihel. a pasturiente medicit᷑
Quem uidelic& alium pasturientẽ. Nisi cũ cuius figurandis misteriis. omnis uetus scrip¬
tura deseruit: Quem tota legis et prophetię scientia diutenebat occultũ: Sed post longã

Expanded text:
cum deberet Christo in carne docenti credere major pars Judaicae plebis, credidit potius et adhaesit scribis et Pharisaeis. Dilexit autem pars altera ejusdem populi, et ipsa regaliter educata per legem Domini, Salvatoris adventum. Congruit autem legis doctoribus significandis etiam nomen ipsum. coetus magistrorum, qui a vulgari actione et rusticitate selectus, divinis rebus vacare, divina meditare, agere et praedicare jussus est, non immerito gregis Dei singularis quasi cognomine fulget. Nec pastoris boni culpa est, si qua portio gregis ab ejus custodia resiliens, denti lupino malit quam virgae pastorali subjici. Qui nimirum coetus doctorum, quoniam per litteram nova gratia gravidam recte vivendi primordia nactus est, pulchre civitas Hadriel a parturiente me dicitur. Quem videlicet alium parturientem, nisi eum cujus figurandis mysteriis omnis vetus Scriptura deseruit? quem tota legis et prophetae scientia diu tenebat occultum, sed post longam
Abbreviated transcription (Latin):
sa quodesttrpice. dauid in desesto engaddi manere. abscondunt statim tenticulas contra insontem frustra
degluttire quaerentes eũ sicut infernus uiuentẽ: et in tegrũ quasi descendentẽ in lacũ. Vnde apte subiun¬
gitur ASSUMENS IGITUR SAUL TRIAMILIA ELICTORVUIRORU EXOMNI ISAT PRIXIT ADIN

Expanded text:
, quod est typice David in deserto Engaddi manere, abscondunt statim tendiculas contra insontem frustra, , quod est typice David in deserto Engaddi manere, abscondunt statim tendiculas contra insontem frustra, deglutire quaerentes eum, sicut infernus viventem, et integrum quasi descendentem in lacum. Unde apte subjungitur: Assumens autem Saul tria millia electorum virorum, etc. Sicut in
Abbreviated transcription (Latin):
Et hoc in illis solũ populus. qui femissionẽ peccatorũ fonte baptismatis inpocͤat. fructifera bonȩ actio¬
nis Norunt gaudia ꝓpagare. Uincasautẽ engiddi. balsami. cuius locus ille ferax ẽ arbores nuncu¬
pat. quarũ costice inciso destillans humor ille lacrimis pulcher rorantibus. et chrismati confici¬
endo aptissimus. quãuistutib. sit significandus a cõmodus manifestissime liquet.
dum dauid occidendũq sinistra mente reuocatur. aiusto quohostib obuiabat ad iniustũ quo&
ciuem feriat cestam̃ armaconuestit. Sicnimirũ sic iudei in creduli dũ uerbis scripture sc̃ę p̃diti
ponnulla saepe contraidola uariosq gentiũ disputando cestent errores. Repente miseri contra
canos a peccatores pundȩ salutis ablutionẽ purgitos atq ad inlecebris saeculi iamsecretos adseadmississe¬

Expanded text:
Et hoc in illis solum populis qui, in remissionem peccatorum fonte baptismatis innovati, fructifera bonae actioEt hoc in illis solum populis qui, in remissionem peccatorum fonte baptismatis innovati, fructifera bonae actionis norunt gaudia propagare. Vineas autem Engaddi, balsami, cujus locus ille ferax est, arbores nuncupat. Quarum cortice inciso destillans humor ille, lacrymis pulcher rorantibus, et chrismati conficiendo aptissimus, quam virtutibus significandis sit accommodus, manifestissime liquet. dum David occidendumque sinistra mente revocatur; a justo, quo hostibus obviabat, ad injustum, quo et civem feriat, certamen arma convertit. Sic nimirum Judaei increduli, dum, verbo Scripturae sanctae praediti, nonnulla saepe contra idola variosque gentium disputando certant errores, repente miseri contra canos et peccatores per undae salutaris ablutionem purgatos, atque ab illecebris saeculi jam secretos ad se admisisse
Abbreviated transcription (Latin):
colendus infestur. Fugiens namq dauid insidias saulis et infirma ⁊rpheorũ. p̃sidia deserens.
ascendit ethabitat in locistutissimis enigaddi quae int̃p̃tatͥ fons hedi: fugiens dñs suꝑba ñ creden¬
tiũ iudeorũ p̃cordia. Dimittens et ea quaecoeptos uistutũ flores ultro relinquere nondubitabian
ascendit quasi ad superiora. etinhabitat corda humiliũ spũ quac confessa iam suae sclera feditatis.
uiuifico fonte saluatoris abluerant ut sic dehedis in agnos felici mutatione transirent. Meminit
huius lociecclesia incanticis canticorũ loquens. Botrus crpridilectus meus mihi. Inuinei sengad¬
di Videlic& aꝑte dicens. quia sicut botrus insulȩ eypric&eris omnib constateẽ prestantior. Ita
gratia mei redemptoris incõparibilistudiorũ spiritaliũ ardore. mentẽ sol& debriare quãceperit.

Expanded text:
colendus infertur. Fugiens namque David insidias Saulis, et infirma Ziphaeorum praesidia deserens, colendus infertur. Fugiens namque David insidias Saulis, et infirma Ziphaeorum praesidia deserens, ascendit et habitat in locis tutissimis Engaddi, quae interpretatur Fons haedi. Fugiens Dominus superba non credentium Judaeorum praecordia, dimittens et ea quae coeptos virtutum flores ultro relinquere non dubitant, ascendit ad quasi superiora, et inhabitat corda humilium spiritu; quae confessa jam suae scelera foeditatis vivifico fonte Salvatoris abluerant, ut sic de haedis in agnos felici mutatione transirent. Meminit hujus loci Ecclesia, in Canticis canticorum loquens: Botrus Cypri dilectus meus mihi in vineis Engaddi . Videlicet aperte dicens: Quia sicut botrus insulae Cypri caeteris esse praestantior, ita gratiae mei Redemptoris incomparabili studiorum spiritualium ardore mentem solet debriare quam coeperit.
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiant. Intellectus dauid. ostendit illũ dauid angorib: obsessũ sedinopinate liberatũ intelle¬
xisse quidcorpus ueri dauid. cuius etipse mẽbrũerat cet ab iniquis passurũ: quanta suigratia redemp¬
toris et adp̃sens saepe liberandũ etsemꝑcoronandũ infuturo. Quod autẽ inciusdem psalmi capite dicitur
Ds innominetuo saluũ mefac. et inuistutetua liberame: Hoc ẽ quod in hac lectione dauidrefugiũ p&re
p&it. Ethacç ꝓpt̃ auspiciũ ereptionis. petra diuidens appellatur. Bibebant enĩpaitres despiritali con¬
In hac lectione dñs absconsa a sapientib et prudentib. sua dona pairuulis reuelat. mortis claustra subi¬
ens mox cadem resurgendo destruit. iud eos adempto expiste regno carnali ꝑdiscipulos ad pieniten¬
tiam uocat. Necmora deficiente legisumbra. desestis diuferisq gentiũ cordib: inueritatce uangelii

Expanded text:
nuntiant. Intellectus David ostendit illum David angoribus obsessum, sed et inopinate liberatum, intellenuntiant. Intellectus David ostendit illum David angoribus obsessum, sed et inopinate liberatum, intellexisse quod corpus veri David, cujus et ipse membrum erat, esset ab iniquis passurum, quanta sui gratia Redemptoris, et ad praesens saepe liberandum, et semper coronandum in futuro. Quod autem in ejusdem psalmi capite dicitur: Deus, in nomine tuo salvum me fac, et in virtute tua libera me, hoc est quod in hac lectione David refugium petrae petit. Et haec propter auspicium ereptionis petra dividens appellatur. Bibebant enim patres de spirituali conIn hac lectione Dominus absconsa a sapientibus et prudentibus sua dona parvulis revelat; mortis claustra subiens, mox eadem resurgendo destruit; Judaeos adempto ex parte regno carnali, per discipulos ad poenitentiam vocat. Nec mora, deficiente legis umbra, desertis diu ferisque gentium cordibus in veritate Evangelii
Abbreviated transcription (Latin):
audiunt quidem uerbũ sed sollicitudo sacculi istius et fallatia diuitiarũ suffocant uerbũ et sinc fructu
efficitur. Neq. hacc ita ꝓsecutus sum. quasiñ ethodie multos semꝑ extituros ꝓfectos infide et ueritate
crediderim. sed quod maxim : in paste uiderim iamiamq instare tempora quaeolim praedictas. inquib
abundante iniquitate refrigescat caritas multorũ. Huius lectionis ettypheorũ ꝓditionis meminit quin¬
quagesimi testii psalmi titulus. ita se habens: In finẽ in carminib intellectus dauid. cũ uener̃ ⁊yphei&
tiati licet psalmistȩ letitia eundem cantatũ declarat. iuxtaeũ quidix̃: Sedetgloriam intribulationR¬
bus: Semꝑ enĩ nifallor psalmi qui in carminib. inscribunt᷑. exultationẽ canentis int̃aduersa de¬

Expanded text:
audiunt quidem verbum, sed sollicitudo saeculi istius et fallacia divitiarum suffocat verbum, et sine fructu audiunt quidem verbum, sed sollicitudo saeculi istius et fallacia divitiarum suffocat verbum, et sine fructu efficitur. Neque haec ita prosecutus sum, quasi non et hodie multos existere, multos semper exstituros perfectos in fide et veritate crediderim; sed quod maxima in parte viderim jamjamque instare tempora quae olim praedicta sunt, in quibus, abundante iniquitate, refrigescat charitas multorum . Hujus lectionis et Ziphaeorum proditionis meminit quinquagesimi tertii Psalmi titulus, ita se habens: In finem, in carminibus, intellectus David, cum venerunt Ziphaei, tia, licet Psalmistae laetitia eumdem canticum declarat juxta eum qui dixit: Sed et gloriamur in tribulationibus . Semper enim, ni fallor, psalmi qui in carminibus inscribuntur exsultationem canentis inter adversa de
Abbreviated transcription (Latin):
one hominũ ꝑpetua remuneratione discernit: Uerũ haec siue modernis temporib acta. seu futuris
sub antichristo crediderimus agenda: uideat lector nec sine lacrimis rem lacrimis dignã contempletus.
quantũ ecclesiae status ad peiori cotidie uelutmitius dicam ad infirmiora gerenda deuoluatur.
tum reddere. Ceila cũ suis ciuib ꝑdauid saluata abhoste. inminente ꝑsecutionis asticulo saluatorem
suũ quia ꝓdere nontimuit amisit: ethoc ẽ auditũ uerbi sem̃ cũgaudio suscipere. facta autẽ tribulatio¬
ne ꝓpt̃ uerbũ continuo scandalizari. Eyphei morantẽ ꝓpe dauid cõperientes. Ñsolũ ñ ad se inuitare
sed etsponte ꝓdere. Necquidem ꝓpt̃ periculũ uitandũ. uerũ ꝓpt̃ amicitiam saulis nanciscendã uiasq
explorare eteuestere gressus acsubplantare meditant᷑. E thisunt qui uixta memoratã dñi parabolam.

Expanded text:
one hominum perpetua remuneratione discernit. Verum haec sive modernis temporibus acta, seu futuris one hominum perpetua remuneratione discernit. Verum haec sive modernis temporibus acta, seu futuris sub Antichristo crediderimus agenda, videat lector, nec sine lacrymis rem lacrymis dignam contempletur, quantum Ecclesiae status ad pejora quotidie, vel, ut mitius dicam, ad infirmiora gerenda devolvatur. civibus per David ab hoste salvata, imminente persecutionis articulo, salvatorem suum, quia prodere non timuit, amisit; et hoc est auditum verbi semen cum gaudio suscipere; facta autem tribulatione propter verbum, continuo scandalizari . Ziphaei morantem prope David comperientes, non solum non ad se invitare, sed et sponte prodere, nec quidem propter periculum vitandum, verum propter amicitiam Saulis nanciscendam, vias ejus explorare, et gressus evertere ac supplantare meditantur; et hi sunt qui juxta memoratam Domini parabolam
Abbreviated transcription (Latin):
abinimicis. Sicut pueri tres defornace. danid delacu leonũ. Sicut piulus etsilas et ipse apłorũ princeps.
desia. unde rette subiungitur: ITAR SAUL ET UIRITIUS IN MODŨ CORONECINEEO ANT DAUIO
et uiroseius ut caperentcos. Ctnuntius uenit ad sauldicens. Festinaetueni. qñm in fuder̃ se philistum sup
tertã Reuersu sest ergo saul desistens ꝑsequi dauid. et prexit in occursũ philistinorũ. Propthoc. uoca uer̃
locũ illũ petram diuidentem. Protegente Namq suos fideles dño saluatore. siepissime quiꝓpter¬
timorẽ dĩ Noluerant. humanȩ tam̃ pacis. aut cõmodi alicuius intuitu. compulsisunt abeorũ laceratione
quiescere Propt̃ hoc rectissime fides xp̃isuꝑquã aedificata eius ecdesia portis inferi p̾ualet. petradiuidens
appellatus. quia et suos plerũq desperatos inp̃senti mirifice defendit. et infuturo sperantes a conturbati¬

Expanded text:
ab inimicis, sicut pueri tres de fornace, Daniel de lacu leonum, sicut Paulus et Silas, et ipse apostolorum princab inimicis, sicut pueri tres de fornace, Daniel de lacu leonum, sicut Paulus et Silas, et ipse apostolorum princevadere a facie Saul itaque Saul et viri eius in modum coronae cingebant David et viros eius ut caperent eos et nuntius venit ad Saul dicens festina et veni quoniam infuderunt se Philisthim super terram reversus est ergo Saul desistens persequi David et perrexit in occursum Philisthinorum propter hoc vocaverunt locum illum petram Ditimorem Dei noluerant, humanae tamen pacis aut commodi alicujus intuitu compulsi sunt ab eorum laceratione quiescere. Propter hoc rectissime fides Christi, super quam aedificata ejus Ecclesia, portis inferi praevalet ; petra dividens appellatur, quia et suos plerumque desperatos in praesenti mirifice defendit, et in futuro sperantes a conturbati
Abbreviated transcription (Latin):
in latere montis expaste altera. porro dauid desperabat se posse cuadere afacie saul. Haec adiudȩũ
intentione caelos aspectent. credensipse Xp̃m incarne uenturũ quẽilli iam uenisse didicerant. Hoc ÷ enĩ
saulem adlatus montis ex paste una incedere: Daiuid autẽ et uiroseius in latere montis expaste altera
mansisse. hosa xp̃o uacuos quasi adxp̃m adhuc in carnandũ spe ꝑuersa ꝓperare. Illos auctore xp̃i
gratia. lamdudũ sacram̃ta fidei xp̾ianę quib saluarent᷑ accepisse. Ipse ẽ enĩ mons domus dñi p̃para¬
tus inuestice montiũ. Suꝑ quẽ ciuitas posita ñ potest abscondi. Necmirũ sidesperent sec arnalit̃ hostes
euadere posse : quib nẽ dictũ. nolite timere quia ñ occidemini abinimicis. Sed nolite inquittimere
eos quioccidunt corpus animã autẽ ñ poss̃ occidere Quitam̃ ñ nũquã desperati et adp̃sens eruuntur

Expanded text:
in latere montis ex parte altera: porro David desperabat se posse evadere a facie Saul: itaque in latere montis ex parte altera: porro David desperabat se posse evadere a facie Saul: itaque intentione coelos aspectent, credens ipse Christum in carne venturum, quem illi jam venisse didicerant. Hoc est enim Saulum ad latus montis ex parte una incedere, David autem et viros ejus in latere montis ex parte altera mansisse; hos a Christo vacuos, quasi ad Christum adhuc incarnandum spe perversa properare; illos auctore Christi gratia jamdudum sacramenta fidei Christianae, quibus salvarentur, accepisse. Ipse est enim mons domus Domini praeparatus in vertice montium, super quem civitas posita non potest abscondi . Nec mirum, si desperent se carnaliter hostes evadere posse, quibus non est dictum: Nolite timere, quia non occidemini ab inimicis ; sed, Nolite, inquit, timere eos qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere . Qui tamen nonnunquam desperati, et ad praesens eruuntur
Abbreviated transcription (Latin):
spei aclȩtitiȩ ardentius dicere flagrat. quod ÷ post arreptũ p&rȩ praesidiũ. dauid etsocioscius uersari inde¬
sestomaon. Idem quippe desestũ maon. Id: habitaculi nonsolũ desideriũ ꝑꝓp&uę mansionis ꝓpt̾ exusta
calore arua designat. Sed &xꝓpt̃ hoc quod desestũ adeserendo nom̃ accipit. ipsam suꝑnȩ quietis habitationẽ
quãdudũ homo deseruit indicat. Deniq ineuangelii parabola. pastorbonus relictis in desesto nonagint.
Nouẽ ouibus. uadit unã quaerere quac errauerat. In quo nimirũ desesto dauid duce uersant᷑. quixp̃i
gratiam p̾diti dicere possunt. Nrã autẽ conuersatio incelis est. QUODCU AUDIS SET SAUL PLR¬
secutus est dauid in desesto maon. Etibat sauladlatus montis ex paste uña. dauid autẽ etuiri ciuserant

Expanded text:
spei ac laetitiae ardentius dicere flagrat, quod est post arreptum petrae praesidium David et socios ejus versari in despei ac laetitiae ardentius dicere flagrat, quod est post arreptum petrae praesidium David et socios ejus versari in deserto Maon. Idem quippe desertum Maon, idem habitaculi, non solum desiderium perpetuae mansionis propter exusta calore ardua designat; sed et propter hoc quod desertum a deserendo nomen accepit, ipsam supernae quietis habitationem, quam dudum homo deserunt deseruit, indicat. Denique in Evangelii parabola, Pastor bonus, relictis in deserto nonaginta novem ovibus, vadit quaerere unam quae erraverat . In quo nimirum deserto David duce versatur, qui Christi gratia praediti dicere possunt: Nostra autem conversatio in coelis est . Quod eum audisset Saul, persecutus est David in deserto Maon, et ibat Saul ad latus montis ex parte una: David autem et viri ejus erant
Abbreviated transcription (Latin):
tiatũ ẽ dauid. Statimq descendit adpetrã etuersabatur indesestomaon. Maon int̃p̃tatur habitaculũ.¬
iesimuth adducens mostem. plerũq autẽ fideles xp̃oduce potiti ȩc̃nã gaudent patriam sitire. quod ina quo¬
sa desesti loca significant. Suꝑnę beatitudinis ardent habitationẽ suspirare. Qđ uocabulũ maon insinuat.
Aeternam norunt uitã deinlata ꝓdm̃omoste sperare. quod dextra iesimuth figuralit̃ exprimit. Sed nec
dũ uastos cogitationũ terrenarũ ꝑfecte campos tranfendere possunt. At ubi turbo ꝑsecutionis ingru¬
erit. moxtotam semens abiectis mundi omnib. curis admunitissimã fidei petrã humiliata recolligi
Statutisq suꝑhanc petrã pedib acdirectis gressib. Dulcius iam incelestib. animospatiari. et canticũ noue

Expanded text:
tiatum est David statimque descendit ad petram et versabatur in deserto Maon quod cum atiatum est David statimque descendit ad petram et versabatur in deserto Maon quod cum aJesimuth adducens mortem. Plerumque autem fideles Christo duce potiti aeternam gaudent patriam sitire, quod inaquosa deserti loca significant; supernae beatitudinis ardent habitatione suspirare, quod vocabulum Maon, id est Hab insinuat; aeternam norunt vitam de illata pro Deo morte sperare, quod dextra Jesimuth figuraliter exprimit. Sed necdum vastos terrenarum cogitationum perfecte campos transcendere possunt. At ubi turbo persecutionis ingruerit, mox totam se mens abjectis mundi hujus omnibus ad munitissimam fidei petram humiliata recolligit, statutisque super hanc petram pedibus, ac directis gressibus, dulcius jam in coelestibus animo spatiari, et canticum novae
Abbreviated transcription (Latin):
laudationis siue confessionis agmina. quib. uniuersacorũ quialit̾ sapuerint temere coepta facile re¬
stinguã. Quodetiam simplicit̃ accipi porest. quia ñ nũquã xp̃iani et decriptis aclatebris extractiad
Necte in sidiantes dauid ⁊ypher ante saul dicunt᷑ abisse in⁊yph. quianimirũ schismatici ł heretici
quo uicinius udis autpuginis ut pote intus admissi eonequius etquasi priores ecdesiae fructum deflorant
Quod & temporib antichristi iudcis maiorem c&eris ꝓsecutionẽ mouentib inaedesia maxime futurũ . et co¬
tidie factũ utinam nesciremus. Deniq iudas quo interius susceptus est. quodux et notus dñieffectus. Simul
cũ illo dulces capiehat cibos. eo potentius contracũ leuauit calcancũsuũ. DAUID AUTEMET UIRITIUS
erant indesesto maon incam pestribus. addexteram iesimuth. Iuitergo saul et sociicius ad quaerendũ. etnun¬

Expanded text:
laudationis sive confessionis agmina, quibus universa eorum qui aliter sapuerint temere coepta facile relaudationis sive confessionis agmina, quibus universa eorum qui aliter sapuerint temere coepta facile restinguam. Quod etiam simpliciter accipi potest, quia nonnunquam Christiani et de cryptis ac latebris extracti adph ante Saul. Recte insidiantes David Ziphaei ante Saul dicuntur abiisse in Ziph, quia nimirum schismatici vel haeretici, quo vicinius Judaeis aut paganis, utpote intus admissi, eo nequius, et quasi priores Ecclesiae fructum deflorant. Quod et temporibus Antichristi Judaeis majorem caeteris persecutionem moventibus, in Ecclesia maxime futurum, et quotidie factum utinam nesciremus. Denique Judas quo interius susceptus est, quo dux et notus Domini effectus, simul cum illo dulces capiebat cibos, eo potentius contra eum levavit calcaneum suum. David autem et viri ejus erant in deserto Maon in campestribus ad dextram Iesimuth ivit ergo Saul et socii eius ad quaerendum et nun
Abbreviated transcription (Latin):
Terraẽ fructifera fidei operib. menselectorũ. quãuisi tante etinębriantedõ acmultiplicante locu¬
pletare eam. lactat suꝑbissimus ꝑsecutor. quia ñ solũ inpublico operis siue confessionis. Sed etinipso
fidei et dilectionis intimae secreto. suiscultorib Xp̃mtollere possit. Quodsietiam inquit interra
seabstruserit. ꝑscrutabor eũ incunctis milib iuda. Acsipatenter dicat. Quodsi adtantã paucita¬
tem siue pauꝑtatẽ xp̃ianorũ populus ꝑ nos inminoratus deuenerit ut subtracta fiducia praedicandi.
sua sollẽnia celebrandi palam conuenticula cogendi. siltim qđ xpianisint ꝓfitendi. uix in ipsis la
tebris peccatorũ xp̃m quasi abditũ colere praesũpserint. et illinc eũ paulatim abundante ꝑsequen¬
tiũ simul etexplorantiũ copia. exterminare satagam. Sunt mihinamq innumera iude to: diuine

Expanded text:
est fructifera fidei operibus mens electorum; quam visitante et inebriante Deo, ac multiplicante, persest fructifera fidei operibus mens electorum; quam visitante et inebriante Deo, ac multiplicante, perscrutari eam jactat superbissimus perscrutator, quia non solum in publico operis sive confessionis, sed et in ipso fidei et dilectionis intimae secreto suis cultoribus Christum tollere possit. Quod si etiam, inquit, in terra se abstruserit, perscrutabor eum in millibus Juda. Ac si patenter dicat: Quod si ad tantam paucitatem sive paupertatem Christianorum populus per nos minoratus devenerit, ut, subtracta fiducia praedicandi, sua solemnia celebrandi, palam conventicula cogendi, saltem quod Christiani sint profitendi, vix in ipsis pectorum latebris Christum quasi abditum colere praesumpserint, et illinc eum paulatim abundante persequentium simul et explorantium copia exterminare catagam. Sunt mihi namque innumera Juda, id est divinae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsecutionib ꝓdunt animoq puersꝰ aquib. fidei agnitione distant. hisdem fidei odio concordant: Et quo
interius artana xp̃i quasi latibula dauid cognouerant. conequius illos quide foris eclesiam expugnare
moliuntur adiuuant. DIXITS: SAUL. BENEDICTI UOS ADÑO. QUIADOLUISTIS UICEMAITA
turam. cũ emulationẽ dĩ habentes sed non secundũ scientiã. Nom̃ ihũxp̃i filii dĩ uelodiis insequunt᷑
uel armis. Et sicut alibi deeis eorũq complicib dñsait. quiauenit hora ut omnis qui int᷑ ficit uos¬
siam uelsaltim contraunũ quelib& ecdesiae mebrdrũ ut scandalitent aliquẽ depusillis xp̃i uicẽ ꝑse¬
quentiũ dolere ꝓbant᷑. Vachis quiad florem illũ deradice iesse ascendentẽ nomine tenus ꝑtingentes.
tota iammentis intentione arescentia citoq pereuntia praesentis uitae commoda quaerunt

Expanded text:
persecutoribus produnt, animoque perverso, a quibus fidei agnitione distant, ejusdem fidei odio concordant; et quo persecutoribus produnt, animoque perverso, a quibus fidei agnitione distant, ejusdem fidei odio concordant; et quo interius arcana Christi, quasi David latibula, cognoverunt, eo nequius illos qui deforis Ecclesiam expugnare moliuntur adjuvant. Dixitque Saul: Benedicti vos a Domino, etc. turam, cum, aemulationem Dei habentes, sed non secundum scientiam, nomen Jesu Christi Filii Dei, vel odiis insequuntur, vel armis. Et sicut alibi de eis eorumque complicibus ait Dominus: Quia venit holibet Ecclesiae membrum, ut scandalizent aliquem de pusillis Christi, vicem persequentium dolere probantur. Vae his qui ad florem illum de radice Jesse ascendentem nomine tenus pertingentes, tota jam mentis intentione arescentia citoque pereuntia praesentis vitae commoda quaerunt
Abbreviated transcription (Latin):
Ascendunt sacpe falsi ftatres dimisso suorũ germine acflore uistutũ ad supbos fidei hostes contraecelesiã
iuuandos. et detestantes simplicitatẽ fideliũ. quodammodo ꝑsecutorib. dicunt: Nonne xp̃s habitat
apudnos ꝑfidem in cordib. gentiũ tutissimis: Necuacat qđ dicit᷑ incolle achilȩ Id: suscipientis eam:
Vbienim putandũ ẽ gratius manere spmxp̃i. quã incelsitudine mentis firmit̃ suã fidẽ suscipientis:
quȩ ÷ ad dexteram desesti. quia ꝓp̃t dexteriora id÷ aeternȩ uite gaudia mundi pompas deserit. Namqui
temporalis etterrene mercedis intuitu saeculares declinat in lecebras. Non addexterã desesti sed ad leuam
potius deuestisse dicendus est. ubi ñ desiderabilis rex noster. Sedhostis consueuit habitare detestabilis.
Et haecomnia sauli dicunt ⁊ yphei. cũ uel misteria fidei uelipsoscius cultores aliqui falso fideles aꝑtis

Expanded text:
Ascendunt saepe falsi fratres, dimisso suarum germine ac flore virtutum, ad superbos fidei hostes contra Ecclesiam juvandos, et detestantes simplicitatem fidelium, quodammodo persecutoribus dicunt: Nonne Christus habitat apud nos per fidem in cordibus gentium tutissimis? Nec vacat quod dicitur in colle Hachilae, id est, suscipientis eam. Ubi enim putandum est gratius manere spiritum Christi quam in celsitudine mentis firmiter suam fidem suscipientis? quae est ad dexteram deserti, quia propter dexteriora, id est, aeternae vitae gaudia, mundi pompam deserit. Nam qui temporalis et terrenae mercedis intuitu saeculares declinat illecebras, non ad dexteram deserti, sed ad laevam potius divertisse dicendus est, ubi non desiderabilis rex noster, sed hostis consuevit habitare detestabilis. Et haec omnia Sauli dicunt Ziphaei, cum vel mysteria fidei, vel ipsos ejus cultores aliqui falso fideles apertis
Abbreviated transcription (Latin):
onbrtae il sc eret iepet us seriburum ephuariscorũ in sũe seripturac studis conueriatus quiut aeril ars
pricretens seripturis uistute p̃dita insui poñs suos leccores mundo solitarios effici sE a concupirs¬
cerurs pompisq eiuis sepiari et scipsos dignũ do habitaculũ facere docet Et posiess boors inqntepis
tone seodinagnitione consũmate castigitionis phariscus et scriba lcgilis hibchut possencons iqpfe
uirca tusest quua doctor memoratus quauis expuste n puruaterrenũ sapiens. miuitutam antecellit
ooos sort latis ptulosophie p̃eptores qucet oto diune logis ignar scipsis solũ migitis in hisquae

Expanded text:
pturae studiis conversatus; quae singulari prae caeteris Scripturae virtute praedita, insuper omnes suos lectores mundo solitarios effici, hoc est, a concupiscentiis pompisque ejus separari, et seipsos dignum Deo habitaculum facere docet. Et possessio, inquit, ejusione, sed in agnitione consummatae castigationis Pharisaeus et scriba legalis habebat possessionevocatus est; quia doctor memoratus, quamvis ex parte non parva terrenum sapiens, multum tamen antecellit omnes saecularis philosophiae praeceptores, qui ex toto divinae legis ignari, seipsis solum magistris in his quae
Abbreviated transcription (Latin):
cuntos generalites deseribunt. Seducetiam dcuncille filis idest dehiuic seculo seruentib populis

Expanded text:
cunctos generaliter describunt. Sed ut etiam de ancillae filiis, id est, de huic saeculo servientibus populis cunctos generaliter describunt. Sed ut etiam de ancillae filiis, id est, de huic saeculo servientibus populis