comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cus ab eo quod ẽ maus. Aminorib: uero conuerso modo. Nasiẽ homi¬
nis diffinitio animal gressibile bipes. cũq id minor uideat᷑ eẽ diffimi¬
to honiinis quã animal rationale mortale. sitq diffinitio ea hominis
quȩ ẽ animal gressibile. bipes. erit diffinitio hominis. animalratio¬
nale mortale. Questio de diffinitione Maxima ꝓpositio sud quod
minus in eẽ uidetur inẽ. & id quod magis uidet᷑ in eẽ inerit. Multȩ
aũt diuersitates locorũ sunt ab eo quod ẽ magis ac minus argum̃ta
ministrantiũ quos ex positione topicorũ aristotlles diligentius ꝑ¬
secuti sumus. Itẽ ex ꝓportione Ut si quȩrat᷑ an sorte sint eligendi
mciuitatib: magistratus. dicamus minime. quia nei nauib: quidẽ
gubernatoris sorte p̃ficiunt᷑. Est enĩ ꝓportio. Nã uitee guberna¬
tor habet ad nauĩ. ita magistratus ad ciuitatẽ. Hic aũt locus distat
ab eo qui ex similib : ar. Ibi enĩ una res que lib& cuilib& alii cõparat᷑.

Expanded text:
cus ab eo quod est majus. A minoribus vero converso modo. Nam si est hominis definitio, animal gressibile bipes: cumque id bipes videatur esse definitio hominis minus quam animal rationale mortale; sitque definitio ea hominis quae dicit animal gressibile bipes, erit definitio hominis, animal rationale mortale. Quaestio de definitione. Maxima propositio: Si id quod minus videtur inesse inest, id quod magis videbitur inesse, inerit. Multae autem sunt diversitates locorum ab eo quod est magis et minus argumenta ministrantium, quos in expositione Topicorum Aristotelis diligentius persecuti sumus. Item a proportione, ut si quaeratur an sorte sint eligendi in civitatibus magistratus, dicamus minime. Quia ne in navibus quidem gubernator sorte praeficitur, est enim proportio. Nam ut sese gubernator habet ad navim, ita magistratus ad civitatem. Hic autem locus distat ab eo qui a similibus ducitur. Ibi enim una res unicuilibet alii comparatur.
Abbreviated transcription (Latin):
serepe quasi principali & ceteras argum̃ tandi species con¬
tinenter Restat nunc quid sit locus apperire. ocus nanq:
tionis quȩ sit uis. paucis ab soluã. Argum̃ti enĩ sedes partĩ
maxima ꝓpositio intellegi potest. partĩ ꝓpositiomisat¬
imȩ. differentie᷑ Nã cũ sint aliȩ ꝓpositiones ꝑsc note su

Expanded text:
serere, quasi principali, et caeteras argumentandi species conserere, quasi principali, et caeteras argumentandi species continente. Restat nunc quid sit locus aperire. Locus namquetionis quae sit vis, paucis absolvam. Argumenti enim sedes partim maxima propositio intelligi potest, partim propositionis maxime differentia. Nam cum sint aliae propositiones, quae cu
Abbreviated transcription (Latin):
pione graccus fuerit int̃emptus. Approbatũ ẽ enĩ catilinã aci¬
cerone debere ꝑimi quod ascipione. & fuerit occisus. Quȩ u¬
traq: particularia eẽ ac nonuniuersalia : singulariũ desig¬
nat interpositio ꝑsonarũ. Qm̃ igitur exparte pars apꝓba¬
tur quasi inductionis similitudinẽ tenet id qđ exemplũ uo¬
camus : Qm̃uero non plures quib: idefficiat colligit partes ab in¬
ductione discedit. Itaigitur due qlicda sunt argumentandi spe¬
cies principales. una quȩ dicitur syllogismus altera quȩ uoca¬
tur inductio. Sub his aũt & uelut ex hismananua enthime¬
ma atq exemplũ. Quȩ quidẽ om̃a ex syllogismo ducuntur:
& exsyllogismo uires accipiunt. Siue enĩ enthimema sit. siue
inductio siue &iam exemplũ exsyllogismo quã maxime si¬
dẽ capit : Quod in priorib: resolutorus quos ab aristotiletrani¬
tulimus demonstratũ ẽ. Quo circa satisẽ de syllogis modis¬

Expanded text:
pione Gracchus fuerit interemptus; approbatum est enim Catilinam a Cipione Gracchus fuerit interemptus; approbatum est enim Catilinam a Cicerone debere perimi, quod a Scipione Gracchus fuerit occisus: quae utraque particularia esse, ac non universalia, singularum designat interpositio personarum. Quoniam igitur ex parte pars approbatur, quasi inductionis similitudinem tenet id, quod exemplum vocamus: quoniam vero non plures quibus id efficiat colligit partes, ab inductione discedit. Ita igitur duae quidem sunt argumentandi species principales: una, quae dicitur syllogismus, altera que vocatur inductio; sub his autem, et velut ex his manantia, enthymema atque exemplum. Quae quidem omnia ex syllogismo ducuntur, et ex syllogismo vires accipiunt: sive enim sit enthymema, sive inductio, sive etiam exemplum, ex syllogismo quam maxime fidem capit; quod in prioribus resolutoriis, quae ab Aristotele transtulimus, demonstratum est. Quocirca satis est de syllogismo dis
Abbreviated transcription (Latin):
nerib argum̃ tandi: duo quidã alii de p̃henduntur modi argũ¬
m̃tationis Vnus quidẽ syllogismo alcer uino inductiomi sub¬
positus In uibi quidẽ poromntũ sit considerare. quod ille quidẽ
aspllogisi᷑ ille ueru abinductione ducat exordiũ. ñ tamen
ad huc hio syllogismũ. aut ille impleat inductionẽ. Hec enĩ sunt
enthimema atqexem plũ. Enthiaua quippe est in ꝑfectus spi¬
logismus idẽ opationuqua aitit om̃ib: aneea ꝓpositionib: constitu¬
tis infertur festin a donelullouut siquis sic dicat. homo animalẽ
substantia ignur ẽ. Preter inisit enĩ alterã ꝓpositionẽ quaꝓpo¬
nitur. om̃e animal eẽ substantiã. Ergo qm̃ enahi mema abiunine¬
& copulatur & ab ea dissid&.¬
particulare ꝓpositiuũ partic ulare quiddã contendat ostende¬
re. hocmodo. Oportet a tullio consule necam catilinã. cũ asci¬

Expanded text:
neribus argumentandi, duo quidem alii deprehenduntur argumneribus argumentandi, duo quidem alii deprehenduntur argumentationis modi, unus quidem syllogismo, alter vero inductioni suppositus; in quibus quidem promptum sit considerare quod ille quidem a syllogismo, ille vero ab inductione ducat exordium, non tamen aut hic syllogismum, aut ille impleat inductionem. Hi autem sunt enthymema atque logismus, id est oratio, in qua non omnibus antea propositionibus constitutis, infertur festinata conclusio; ut si quis sic dicat: Homo animal est, substantia igitur est. Praetermisit enim alteram propositionem qua proponitur, omne animal est substantia. Ergo quoniam enthymema ab unive copulatur et ab ea dissidparticulare propositum, particulare quoddam contendit ostendere, hoc modo: Oportet a Tullio consule necari Catilinam, cum a Sci
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ dicat. Sineq nauib neq currib neq agris sorte p̃ponunt᷑ nere¬
b: quuđẽ publicis rectores eẽ sorte ducendi sunt. Quod argumen
tationis genus maxime solet eẽ ꝓbabile. & si non ȩque syllogismo
habeat firmitatẽ. Syllogismus nanq ab uniuersalib ad particula¬
ria decurrit estq: uieo siueris ꝓpositionib: contexatur : firma
atq inmutabilis ueritas. At inductio habet qui dẽ maximã ꝓba¬
bilitatẽ sed interdũ ueritate deficitur. ut in hao. Qui scit canere
cantor est. & qui luctari. luctator quiq edificare edificator
quib multissimiliratione collectis inferr potest: qui scit igit᷑
malũ malus ẽ. quod ñ ꝓcedit. Malinanq noticra de eẽ non potest¬
bono : Uirtus enũ sese diligit aspernaturq: contrara nrouitare
niciũ nisi cognitũ queat. hisigitur duob: uelut piuncipus & ge¬

Expanded text:
sic dicat: Si neque navibus, neque curribus, neque agris sorte praeponuntur; nec resic dicat: Si neque navibus, neque curribus, neque agris sorte praeponuntur; nec rebus quidem publicis rectores esse sorte ducendi tationis genus maxime solet esse probabile, etsi non acquam syllogismo habeat firmitatem. Syllogismus namque ab universalibus in particularia decurrit, estque in eo, si veris propositionibus contexatur, firma atque incommutabilis veritas. At inductio quidem habet probabilitatem, sed interdum veritate deficit, ut in hac: Qui scit canere cantor est, et qui luctari luctator est, quique aedificare aedificator est. Quibus multis simili ratione collectis inferri potest, qui scit igitur malum malus est, quod non procedit. Mali quippe notitia deesse bono non potest, virtus enim sese diligit et aspernatur contraria, nec vitare vitium nisi cognitum queat. His igitur duobus velut principiis et ge
Abbreviated transcription (Latin):
s bo flicaicius iđ condicionalis uo catur Inductio uero ẽ oratio ꝑ̃
quã fit a pantioularib: ad uni uersalẽ ꝓgressio hoc modo Si inre¬
guis disnanib ũ sonte sed arte legitur gubernator si in regendise¬
nuis atrenl ñ fentis euentu sel cõmendatione artis as sumit᷑ si in ab¬
ministranda re publica ñ sers principe facit scbperitia inode sundi¬
& similia quȩ in plurib: conquirunt᷑. quib: infertur: & in omĩ quoq
re quã quisq regi atq administrari nauiter ualet. non sorte ac cõ¬
modat. sed arte rectorẽ. Uides igitur quẽ ad modũ ꝑ singulas rescur¬
rat oratia ut ad uniuersale ꝑueniatur : : Nã cũ non sorte regiset
arte. nauacurrũ. rẽ publicã collegisset . quasi in ceteris quoq itase¬
se habeat quod erat uniuersale conclusit uIoͬͥmnĩb: quoq: reb: non
sorte ductũ sed arte p̃cͥiuii debere p̃poni. Sepe aut̃ multoꝵ collec¬
ta particularitas. aliud quiddã parti culare de monstrat. ut siquis

Expanded text:
st, conditionalis vocatur. Inductio vero est oratio per quam fit a particularibus ad universalia progressio, hoc modo: Si in regendis navibus non sorte, sed arte, eligitur gubernator; si in regendis equis auriga non sortis eventu, sed artis commendatione assumitur; si in administranda republica non sors principem facit, sed peritia moderandi similiaque in pluribus conquiruntur, quibus infertur, et in omni quoque re quam quisque regi atque administrari graviter modat, sed arte, rectorem. Vides igitur quemadmodum per singulas res currat oratio, ut ad universale perveniat. Nam cum non sorte regi, sed arte navim, currum, rempublicam collegisset, quasi in caeteris sese quoque ita habeat, quod erat universale conclusit: in omnibus quoque rebus, non sorte ductum, sed arte, praecipuum debere praeponi. Saepe autem multorum collecta particularitas aliud quiddam particulare demonstrat; ut si quis
Abbreviated transcription (Latin):
uel adherens accidens nuncupat᷑. id incõmunit̃ accidentib nume¬
rabitͣ. Et pret̃ hȩc quid aliud ciuquã in eẽ possit non potest inueni¬
ii. Quib: ita positis: inspiciamus cosnunc locos quos dudũ extrin¬
secus ꝓnunti abamus assumi. Caerũ quȩ extrinsecus assumunt᷑
ñ sunt ita separata atq disiuncta. ut ñ aliquomͦ quasi cregiont
quadã eaquȩ quȩrunt᷑ asspiciant. Nã & si militudines & opposi¬
ta ad ea sine dubio referunt᷑. quib similia uel opposita sunt .li¬
e& iure atq ordine uideantur extrinsecus collocata: Sunt aut̃
hȩc simulitudo oppositio magis ac minus. rei uidiciũ. Insimili¬
tudine enĩ tũ rei similitudo tũ ꝓportionis ratio continet᷑. Om̃a
enũ similitudinẽ tenent: Opposita uero in contrarus iu prina¬
tionib inrelationib innegationib: constant. Cõparatio uero

Expanded text:
vel adhaerens, accidens nuncupatur, id in communiter accidentibus numevel adhaerens, accidens nuncupatur, id in communiter accidentibus numerabitur. Et praeter haec quid aliud cuiquam inesse possit, non potest inveniri. Quibus ita propositis, inspiciamus nunc eos locos quos dudum extrinsecus pronuntiabamus assumi; ea enim quae extrinsecus assumuntur, non sunt ita separata atque disjuncta, ut non aliquando quasi e regione quadam, ea quae quaeruntur aspiciant. Nam et similitudines et opposita ad ea sine dubio referuntur, quibus similia vel opposita sunt, licet jure atque ordine videantur extrinsecus collocata. Sunt autem haec, similitudo, oppositio, magis ac minus, rei judicium. In similitudine enim tum rei similitudo, tum proportionis ratio continetur. Omnia enim similitudinem tenent. Opposita vero in contrariis, in privationibus, in relationibus, in negationibus constant. Comparatio vero
Abbreviated transcription (Latin):
cant᷑. uel quasi in confinio horũ posita uestigent᷑. Ac p̃ter hane qui¬
dẽ diusionẽ mihil extra inueniri potest. Sedsi ab ipsis simit᷑ argu¬
mentũ. aut ab ipsoꝵ. necesse ẽ substantia sumat᷑ aut ab ipsis quȩ
eã consequunt᷑. aut ab ipsis quȩ uiseparabilit̾ accȩdunt. uel his ad¬
herent & ab eorũ substantia separari seuingiq uel non possunt
uel nonsolent. Que uero ab eoꝵ substantia ducunt᷑. ea aut inde¬
scriptione aut indefinitione sunt & pret̃ hȩc a nominis interpre¬
tatione. Que uero ea uelut substantias continentia consequunt᷑
talia sunt. ut uel generis. uel differentie: uel ifra formȩ. uelspe¬
cierũ. uel partiũ locos circaea quȩ inquirant᷑ assistant. Itẽ uel cau
sȩ: uel fines uel esfectus uel corruptiones. uel usus. uel quantitas.
uel tẽpus uel subsistendi modus. Quod uero ꝓpriȩ in sepa rabile

Expanded text:
cantur, vel quasi in confinio horum posita vestigentur. Ac praeter hanc quicantur, vel quasi in confinio horum posita vestigentur. Ac praeter hanc quidem divisionem nihil extra inveniri potest; sed si ab ipsis sumitur argumentum, aut ab ipsorum necesse est substantia sumatur, aut ab his quae ea consequuntur, aut ab his quae inseparabiliter accidunt, vel eis adhaerent, et ab eorum substantia separari sejungique vel non possunt, vel non solent. Quae vero ab eorum substantia ducuntur, ea aut in descriptione, aut in definitione sunt; et praeter haec, a nominis interpretatione. Quae vero ea velut substantias continentia consequuntur, alia sunt, vel ut generis, vel differentiae, vel integrae formae, vel specierum, vesae, vel fines, vel effectus, vel corruptiones, vel usus, vel quantitas, vel tempus, vel subsistendi modus. Quod vero proprie inseparabile,
Abbreviated transcription (Latin):
questione ꝓpositis uidebit᷑ argumenta traxisse At intalib: syllogismis
aut sanus ẽ aut ȩger sed sanus ẽ nonẽ igit᷑ eger : sed sanus ñ est eger igi¬
tur ẽ. uelua. Sed eger ẽ sanusigit᷑ non ẽ. uelita. Sedeger ñ est. sanus
igitur ẽ. ab his quȩ sunt extrinsecus sũptus ẽ syllogismus .i. ab oppo
sitis. Iduir eo ergo totus adiuisione locus int̾̃ utrosq medius eẽ ꝑhibet᷑:
quiasi ngatione sit c̃stitutus. aliquomꝰ quidẽ ex ipsissumit᷑ aliquomͦ uͦ
ab exteriorib: uenit. Suiero aparticione argum̃ta ducunł. nune qui¬
tu diligentissimi scriptoris ac lucidi & om̃a ad facuttatẽ intelligen¬
tie reuocantis talis locorũ uidet᷑ eẽ particio. Quȩ cũ itasint. recapi:¬
ttata breuit̃ mihi locorũ diuisio cõmemoranda ẽ ut nihil p̃terea
ipsis sumant᷑ quȩ in questione sunt constituta uel extrinsecus du¬

Expanded text:
quaestione propositis, videbitur argumenta traxisse. At in talibus syllogismis: quaestione propositis, videbitur argumenta traxisse. At in talibus syllogismis: aut sanus est, aut aeger; sed sanus est, non igitur est aeger; sed sanus non est, aeger igitur est. Vel ita, sed aeger est, sanus igitur non est; vel ita, sed aeger non est, sanus igitsitis. Idcirco ergo totus hic a divisione locus inter utrosque medius esse perhibetur: quia si negatione sit constitutus, aliquo modo quidem ex ipsis sumitur, aliquo modo ab exterioribus venit. Si vero a partitione argumenta ducuntur, nunc quiquidem Themistii diligentissimi scriptoris ac lucidi, et omnia ad facultatem intelligentiae revocantis talis locorum videtur esse partitio. Quae cum ita sint, breviter mihi locorum divisio commemoranda est, ut nihil praeteipsis sumantur, quae in quaestione sunt constituta, vel extrinsecus du
Abbreviated transcription (Latin):
tiens enĩ quȩ diuiduntur simul eẽ possunt. ut si uocẽ insignificati
ones diuidamus. om̃s simul eẽ possunt. ueliti eũ dicimus amplecti t
tiens ueluti negationis modo : quȩ diuiduntur simul eẽ non possunt.
ut aut sanus ẽ aut eger. fit enĩ ratiocinatio inpriore quidẽ diuisionis¬
modo tũ quod omĩb ad ẽ quod quęrit᷑ uel ñ ad est: tũ uero ideirco ali¬
cui adeẽ. uel non ad eẽ. quod aliiͥs assit aut minime. Nec in his explican¬
dis diueius laboramus. sedͥ priores resolutorii. uel topica diligentus in
atq hȩc an diuisionẽ faciat dũ loquitur canis uellatrabilis animalis ẽ.
uel marine beluę. uel cȩlestissideris nomen. de monstretq ꝑsingula &
canẽ latrabilẽ substantiã eẽ. marinã quoq beluã & sidus substantie
posse subponi: monstrauit canẽ eẽ substantiã. At qr bic quidẽ ex ipsis in

Expanded text:
tiens enim quae dividuntur, simul esse potiens enim quae dividuntur, simul esse poones diuidamus, omnes simul esse possunt, ueluti cum dicimus 'amplector', t. Aliquoties veluti negationis modo quae dividuntur simul esse non possunt, ut aut sanus est aut aeger. Fit autem ratiocinatio in priore quidem modo divisionis, tum quia omnibus adest quod quaeritur vel non adest, tum vero idcirco alicui adesse vel non adesse quod aliis adsit aut minime. Nec in his explicandis diutius laborabimus, si priores resolutorii vel Topica Aristotelis dilatque hanc divisionem faciat collocutor: Canis vel latrabilis animalis, vel marinae belluae, vel coelestis sideris nomen est, demonstretque per singula et canem latrabilem substantiam esse, marinam quoque belluam et sidus substantiae posse supponi, monstravit canem esse substantiam. Atque hic quidem ex ipsis in
Abbreviated transcription (Latin):
gumenta sumunt᷑. nequit fieri ut utrũ q: sit quad affirmatio¬
ne & negatione diuiditur. Itaq sublato uno. alterũ manet :
Positoq: altero reliquũ tollitur: Uocaturq hic adiuisione locus¬
meduis inter eos qui ab ipsis duci solent atq: eos qui extrinsecus ass¬
sumuntur. Cũ enĩ quȩritur anulla tẽporissit origo: sum quidẽ
originẽ eẽ & ex eo ꝑ propriã consequentiã are ipsa quȩ quȩritur
fit impossibilitatis & mendacu syllogismus. Quo concluso redĩtur
ad prius. quod uerũ eẽ necesse ẽ siquidẽ id quod ei oppositũẽ ad in¬
possibile aliquid in conueniensq ꝑducit᷑. Itaq: qm̃ exipsare dequa
quȩritur fieri syllogis mussolet: quasi ab ipsis locus ẽ ductus. Qm̃
uero non in eo ꝑmanet sed anppositũ redit : quasi extrinsecus sumi¬
tur. Idcirco igit᷑ hic aduusione locus int̃ utrũq mediuscollocat᷑.
t uero hi qui exparticione sumunt᷑. multiplici fiunt modo. Aliquo De¬

Expanded text:
gumenta sumuntur, nequit fieri ut utrumque sit, quod affirmatione et negatione dividitur: itaque sublato uno, alterum manet; positoque altero reliquum tollitur; vocaturque hic a divisione locus inter eos qui ab ipsis duci solent, atque eos qui extrinsecus assumuntur. Cum enim quaeritur an ulla temporis sit origo, sumit quidem esse originem; et ex eo per propriam consequentiam a re ipsa, quae quaeritur, fit impossibilitatis et mendacii syllogismus; quo concluso reditur ad prius, quod verum esse necesse est; siquidem ad quod ei oppositum est, ad impossibile aliquid inconveniensque perducit. Itaque quoniam ex ipsa re de qua quaeritur, fieri syllogismus solet, et quasi ab ipsis locus est ductus: quoniam vero non in eo permanet, sed ad 577 positum redit, quasi extrinsecus sumitur: idcirco igitur hic a divisione locus inter utrumque medius collocatur. At vero hi qui ex partitione sumuntur, multiplici fiunt modo. Aliquo
Abbreviated transcription (Latin):
maxime intrase omnẽ iũ posterorinedo: opsius conchisiotis
consiquentia tenent . Et uno quidẽ modo locus idẽ argum̃ tise¬
desdicitur maxima principalisq: propositio fidẽ ceteris subministrais
sio uero modo lociuo cantur maximarũ differentiȩ ꝓpositionũ que
scilieet ab hisducimtur terminis qui in questione sunt : Pequib: deinceps

Expanded text:
maximae, intra se omnem vim posteriorum atque ipsius conclusionis maximae, intra se omnem vim posteriorum atque ipsius conclusionis consequentiam tenent, et uno quidem modo locus, id est argumenti sedes dicitur maxima, principalis que propositio fidem caeteris subministrans. Alio vero modo loci vocantur maximarum differentiae propositionum, quae scilicet ab his ducuntur terminis qui in quaestione sunt constituti, de quibus
Abbreviated transcription (Latin):
at & ipsu alus possit eẽ ꝓbatio atq: ideo hȩc ꝓpositio tota seut¬
net ꝓbationẽ. & cũ inde nascitur argumentũ recte locusiese
argumti sedes uocatur. Ut uero extraposita maxima ꝓ ponsions
uirts afferat argunñto talesit exemplũ. Sit enĩ ꝓpositũ demons¬
titurꝰ Sapiens aut bonis non affligitur alierus. Inuidus igtur sa¬
piens nonẽ. In hac igitur argumentatione ꝓ positio quadẽ aa l
mon sidetur inclusa sed arumentationi uires ipsas magimas nub¬
ministrat. Est enĩ hucsyllogismo fides exea ꝓpositione ꝓqũa aug¬
insapiente idcirco in uidus a sapiente se uingitur Est igruri ncio
quide modo locus ut dictũ ẽ maxima a uniuersalis arprinepa¬
tationib uel int᷑ ipsas ꝓpositiones uel exteruis pos taniurr falũ
argumentis a conclusionib subministrat. Ideo autur auersabn
locus inse continet corporis quantitatẽ. ita he ꝓposetroes qores

Expanded text:
geat, et ipsum aliis possit esse probatio. Atque ideo haec propositio totam contgeat, et ipsum aliis possit esse probatio. Atque ideo haec propositio totam continet probationem, et cum inde nascitur argumentum, recte locus, id est argumenti sedes vocatur. Ut vero extra posita propositio maxima vires afferat argumento, tale sit exemplum. Sit propositum demonsonis; sapiens autem bonis non affligitur alienis; invidus igitur sapiens non est. In hac igitur argumentatione propositio quidem maxima non videtur inclusa, sed argumentationi vires ipsa maxima subministrat. Est enim huic syllogismo fides ex ea propositione per quam cogin sapientem, idcirco sapiens ab invido sejungitur. Est igitur uno quidem modo locus ut dictum est maxima et universalis, et principatationibus, vel inter ipsas propositiones, vel extrinsecus posita, vim tamen argumentis et propositionibus subministrat. Ideo et universales locus in se corporis continet quantitatem, ita hae propositiones quae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
nes necesse ẽ ut omĩum quȩ dubit antu iblȩ anti quissimã
teneant ꝓbationẽ quȩ ia aliis fidẽ facere possunt ut ip¬
sis nihil queat notius inueniri. Nasi argumentũ ẽ quod
rei dubie faciat fidẽ idq: notius ac probabiluis ẽe opor¬
teat quã illud ẽ quod ꝓbatur. necesse est ut argum̃tis onũ¬
u illa maxunã fidẽ tribuant. quȩ itã ꝑse nora sunt ut alie¬
na ꝓbatione non egeat. Sed huiusmodi ꝓpositio aliquocions qui¬
dẽ intra argumenti ambitũ continetur. aliquotiens uero eatra
posita. argumena uires supplet ac ꝑficit. Et exemplũ quidẽ eiꝰ
Regnũ duituruus ẽ quã consulatus cũ utrũq: stt bonũ atuero
quod diuturnius bonũ est eo quod pariu ẽ tẽporis meliusẽ Reg¬
nusigitur meluis ẽ. quã consulatus: Hicigitur argum̃ tationũ
maxima ꝓpositio. idẽ locus in sertus ẽ ille scilicet. quia quiȩ di¬
sumt tẽporis. Hoc enĩ ita notũ ẽ ut extrinsecus ꝓbatone nagae¬

Expanded text:
nes: necesse est ut omnium quae dubitantur, illae antiquissimam teneant probationem, quae ita aliis fidem facere possunt, ut ipsis nihil queat notius inveniri. Nam si argumentum est, quod rei dubiae faciat fidem, idque notius ac probabilius esse oportet, quam illud quod probatur, necesse est ut argumentis omnibus illa maximam fidem tribuant, quae ita per se nota sunt, ut aliena probatione non egeant. Sed hujusmodi propositio aliquotiens quidem intra argumenti ambitum continetur; aliquotiens vero extra posita, argumenti vires supplet ac perficit. Omnes igitur loci, id Regnum diuturnius est quam consulatus, cum utrumque sit bonum; at vero quod diuturnius est bonum eo quod est parvi temporis melius est; regnum igitur melius est quam consulatus. Huic igitur argumentationi maxima propositio, id est locus insertus est, illa scilicet, diuHoc enim ita notum est, ut extrinsecus probatione non e
Abbreviated transcription (Latin):
questionib strictĩ ac breuiter locorũ disferentiis cõmemoratis. o¬
portet unius ciuusq ꝓprietatẽ uigilantis animi alacritate ꝑcipe¬
re. Huius aut̃ loci qui exsubstantia ducit᷑. duplex modusẽ. Partĩ nan¬
q adiffinitione partĩ adescriptione argumenta ducunt᷑. Differt
aũt diffinitio adescriptione quod diffinitio genus ac differentias
assumit. Descriptio uero subiectã intellegentiã claudit. quib dã ł
accidentib unã efficientib ꝓprietatẽ. uel substantialib differen¬
tus p̃ter genus conueniens aggregatis. Sed diffirirdiones quȩ ab acci¬
dentib fiunt tam uident᷑ nullo modo substantiã de monstrare: Sepe

Expanded text:
quaestionibus strictim ac brequaestionibus strictim ac breportet uniuscujusque proprietatem vigilantis animi alacritate percipere. Hujus autem loci qui ex substantia ducitur, duplex modus est; partim namque a definitione, partim a descriptione argumenta ducuntur. Differt autem definitio a descriptione, quod definitio genus ac differentias assumit; descriptio vero subjectam intelligentiam claudit, quibusdam vel accidentibus unam efficientibus proprietatem, vel substantialibus praeter genus conveniens aggregatis. Sed definitiones quae ab accidentibus fiunt, tamen videntur nullo modo substantiam demonstrare: tame
Abbreviated transcription (Latin):
nimal enũ ẽ substantia animata sensibilis. nẽ arbor substantia anima¬
ta sensibilis : Pgitur arbor animal non est: hic questio de genere ẽ. Utrũ
enĩ arberes sub animaliũ genere ponendȩ sint quȩritur . Locus qui in u¬
niuersali ꝓpositione consistitꝰ. ciui generis diffinitio ñ conuenit. id eius
cuius ea definito ẽ species ñ est. Loci superioris differentia. qui locus
nhilominus nuncupatur adiffinitione. Vides igitur ut tota dubita¬
tio questionis. spllogismi argumentatione tractata sit. ꝑ conuenien¬
tes &. congruas ꝓpositiones. quȩ uĩ suã exprima & maxima ꝓpositio¬
ne custodiunt. ex ca scilicet quȩ negat eẽ speciẽ cui ñ conueniat ge¬
neris disfinitio: Atq ipsa uniuerialis ꝓpositio a substantia tracta
ẽ unius eoꝵ termini qui inquestione locati sunt. ut animalis. idẽ ab
eius diffiitione quȩ ẽ substantia animata sensibilis: igitur inceteris

Expanded text:
nimal est substantia animata sensibilis; non est arbor substantia animanimal est substantia animata sensibilis; non est arbor substantia animata sensibilis; igitur arbor animal non est. Hic quaestio de genere est; utrum enim arbores sub animalium genere ponendae sint, quaeritur; locus qui in universali propositione consistit, huic generis definitio non convenit, id ejus cujus ea definitio est, species non est loci superioris diffenihilominus nuncupatur a diffinitione. Vides igitur ut tota dubitatio quaestionis syllogismi argumentatione tractata sit per convenientes et congruas propositiones, quae vim suam ex prima et maxima propositione custodiunt, ex ea scilicet quae negat esse speciem, cui non convenit generis diffinitio, atque ipsa universalis propositio a substantia tracta est unius eorum termini qui in quaestione locati sunt, ut animalis, id est, ab eius diffinitione quae est substantia animata sensibilis. Ita igitur in caeteris
Abbreviated transcription (Latin):
tiones argumenta ꝓpositiones maximas ac principales carũ
nlacos uł est differentias. punũ quodq dabimus exemplum
misigitur lociidẽ maximarũ disferentie ꝓpositionir aut
ab his ducuͥntur necesseẽ terminis qui inquestione sunt positi. p̃dica¬
to scilicet atq: subiecto : aut extrinsecus assumantur. aut horũ medu¬
sunt qui iter utrosq uersaentur. Corũ uero locorũ qui ab his ducun¬
tur terminis dequib: inquestione dubitatur duplex modus ẽ. Unus
quidẽ ab eoꝵ substantia. alter uero ab ins quꝑ eoꝵ substantiã segunt᷑.
Iiuero qui a substantia sunt in sola diffinitione consistunt. Difinitio
enĩ substantiã monstrat. & substantię integra de monstratio diffini¬
tio ẽ. Sed id quod dicimus patefaciamus exemplis. ut om̃is uelques¬
tionũ uel argum̃ tationũ uellocoꝵ ratio colliquescat Age enĩ que
ratur anarbores animalia sint. fiatq: huius modi syllogisinus. A¬

Expanded text:
tiones, argumenta, propositiones maximas ac principales, locos, tiones, argumenta, propositiones maximas ac principales, locos, earumque differentias, per unumquodque dabimus exemplumigitur loci, id est, maximarum differentiae propositionum, aut ab his ducantur necesse est terminis qui in quaestione sunt propositi, praedicato scilicet atque subjecto; aut extrinsecus assumantur, aut horum medii atque inter utrosque versentur. Eorum vero locorum qui ab his ducuntur terminis de quibus in quaestione dubitatur, duplex modus est: unus quidem ab eorum substantia, alter vero ab his quae eorum substantiam consequuntur; hi vero qui a substenim substantiam monstrat, et substantiae integra demonstratio diffinitio est. Sed id quod dicimus patefaciamus exemplis, ut omnis quaestionum, vel argumentationum, vel locorum ratio colliquratur, an arbores animalia sint, fiatque hujusmodi syllogismus: A
Abbreviated transcription (Latin):
bendunt᷑ qui in disferentias positi sunt quã ꝓpositiones ipsȩ qua
suerdi dssprentiȩ Om̃a enĩ quȩ uni uersaliora sunt. pauciorasẽ ꝑ
eẽ cunitigit & ideo facile subscientiã possunt cadere. quaꝵ tãmul¬
tus numerus non ẽ ut cito memoria discentis elabantur. Auȩ uero
sint bȩ disferentiȩ melius diuisione ꝓdunt᷑ In p̃dicatiuis det ques¬
uub: unus quidẽ suliectus terminus dicitur. alius uero p̃dicaue
caiis inbereat. Quodsiin eẽ constiterit quȩritur itane insint¬
ndis is eout genus necut definitio nec ut ꝓpriũ inesse potest
rendi Solũ uero uieẽ ad acerdens maxime ptinet. Nũneq ut
gerus nq ut definitio neq ut ꝓpriũ in est. sed in ẽ tamen ut
necadens ineũ necesse ẽ. Quȩ cũita sint eoꝵ locoꝵ quo sinmaxima¬
rũ ꝓpositionũ differentia constitumus. facienda diuisioc. Pera
singula uero quȩq currentib manifestius apparebit exemplis
quid maxime ꝓpositiones asius differentus distent: Etenĩ ques¬

Expanded text:
 qui in differentiis positi sunt, quam propositiones ipsae quarum sunt differentiae. Omnia enim quae universaliora sunt, pauciora semper esse contingit. Et ideo facile sub scientiam cadere possunt, quorum tam multus numerus non est, ut cito a memoria discentis elabantur. Quae vero sunt hae differentiae melius divisione producuntur. In praedicativis autem quaestionibus unus quidem subjectus terminus dicitur, alius praedicatus. Ncatus incidens nec ut genus nec ut defrendi. Solum vero inesse ad accidens maxime pertinet, nam cum neque ut genus, neque ut diffinitio, neque ut proprium inest, sed inest tamen, ut accidens inesse necesse est. Quae cum ita sint, eorum locorum quos in maximarum propositionum differentia constituimus facienda divisio est. Per singula vero quaeque currentibus manifestius apparebit exemplo, quod maximae propositiones a suis differentiis distent. Etenim quaes
Abbreviated transcription (Latin):
cosuocuarous. Nã su pse ꝓpositiones maximȩ argument& locisint
& dissẽrentias carũ argumentorũ locos eẽ necesse ẽ. Nã uniusculi¬
q stlstantia s. expropriis differentus constat ut hominis cxeratio¬
nabilitato quȩ cuis ẽ differentia. Et hii loci qui sunt disserentiae
ꝓpositionũ ipsis ꝓpositionib: uniuersalioris existunt uelut iuuur¬

Expanded text:
 loci sunt, et differentias earum argumentorum locos esse necesse est. Nam uniuscujusque substantia ex propriis differentiis constat, ut hominis ex rationalitate, quae ejus est differentia. Et hi loci qui sunt differentiae propositionum, ipsis propositionibus universaliores existunt, velut u
Abbreviated transcription (Latin):
scđm pro priam facultatem. ut demedicina. dico. guber natori dena¬
uib gubernandis : &t proterea quod uidetur ei cũ quo sermo corlseritur
uelipsi qui uidicat In quonihił attinet. uerũ falsũ ue sit ar gumentum.¬
sitantũ uerisimilitudinẽ tenet. Necessariũ uero ẽ quob ut dieituir ita¬
est atq aliton esse non potest. Et ꝓbabile quidẽ ac necesłariũ est. ut est¬
hoc. Siquid cuilibet reisit additũ. totũ mauis esficitur. Neq enĩ quis quã¬
abbac ꝓpositione dissentieti & it. fose habore uecesse ẽ. Pobabilia uero ac¬

Expanded text:
m propriam facultatem; ut de medicina medico, gubernatori de navibus gubernandis; et praeterea quod ei videtur cum quo sermo conseritur, vel ipsi qui judicat. In quo nihil attinet verum falsumve sit argumentum,tantum verisimilitudinem tenet. Necessarium vero est, quod ut dicitur, ita572 atque aliter esse non potest: et probabile quidem, ac necessarium est; uthoc si quid cuilibet rei sit additum, totum majus efficitur. Neque enim quisquapropositione dissentiet, et ita
Abbreviated transcription (Latin):
trauitiuã quodã modo ueritatis illustratiuo circa magisi
uestiganda ẽ rimandaq ulterius disciplina. eaq cũ agnitio¬
ne ꝑcentasit uisu atq exercitatione firmandanmag rnieũ
aliquia locorũ consideratio pollicetur scilicet inueniendiui¬
ratione quȩ ratur. quȩ in artẽ reiligit iũ potestatẽq nature
Seddebis actenus nunc uero dereliquis explicemus iaruecit
uoluminis expedira sunt minus fousit᷑an eruditis suꝑiua¬
cania quo dã modo & quasi dependentia uideant᷑. Na curie
differentus topicis libroꝵ titulũ legerint. omissis loctrme
niũ uidctur. quod nisi sit p̃cognitũ. ad ulterora discentest
nimus ꝓuenire non possit. Hi etiã qui nune quoe umouax
primi uoluminis disputationẽ suꝑfluã puranto lienreta ꝑ¬
bogant contentio neq operis mente ac ratione collustrei. de¬
sinent ꝓfecto uidicare suꝑfluñ. quod necessario iuderinti
inparte operis collocatũ. Atq hȩc actenus. Sed qm̃ dehis que

Expanded text:
tradit? viam quodammodo veritatis illustrat. Quo magis pervestiganda est rimandaque ulterius disciplina ea quae cum cognitione percepta sit, usu atque exercitatione firmanda. Magnum enim aliquid locorum consideratio pollicetur, scilicet inveniendi vieratione quaeratur, quae in artem redigit vim potestatemque naturae. Sed de his hactenus. Nunc de reliquis explicemus LIBER SECuminis expedita sunt, minus quibusdam forsitan eruditis supervacanea quodammodo et quasi dependentia videbuntur. Nam cum de differentiis topicis librorum titulum legerint, omissis doctrinae rium videtur quod, nisi sit praecognitum, ad ulteriora discentis animus pervenire non possit, hi quoque qui nunc omnem primi voluminis disputationem superfluam putant, si cuncta perlegant, contextionemque operis mente ac ratione collustrent, desinent profecto judicare superfluum, quod necessario viderint in parte operis collocatum. Atque haec hactenus. Sed quoniam de his quae
Abbreviated transcription (Latin):
torrac uere arguntationis esfector habet quodaerꝓ posesi s locs
sii ponete a smere cũ int̃ angum̃i torũ. ꝓbabilui l ocose ne ces¬
samonu quoqa principia traditio mixta contineati Allaq. lo
angom̃ quo rrone spria quude sunt sed ñ ꝓbabilia satq illud
al tnũ genus scilicet. nec ꝓbabile nec necessariã ppdam
obemis consideratione se uinctũ c:psi quod inter d̃ quidam
sophisticiloci exercendigrã lectoris adhibenturi suoendea
topicoꝵ parit᷑ utilitas intentioq patifactaẽ Hisenũ adiceo¬

Expanded text:
ropositis locis sibi possit assumere. Cum inter argumentorum probabilium locos, necessariorum quoque principia traditio mixta contineat. Illa vero argumenta, quae necessaria quidem sunt, sed non probabilia; atque illud ultimum genus, scilicet nec probabile, nec necessarium, a propositi operis consideratione sejunctum est: nisi quod interdum quidam sophistici loci exercendi gratia lectoris adhibentur. Quocirca topicorum pariter utilitas intentioque patefacta est; his enim et dicen
Abbreviated transcription (Latin):
& aliud insubiectis & p̃dicatis tẽpus fuerit uerũ falsũq interse
affirmatio negatioq: ñ diuidunt. Nã siqui dicat soerates ambulat
& respondeatur. socrates ñ ambulat possunt utreq uere eẽ po¬
test enũ fieri ut socrates alio tẽpore ambulet. alio tẽpore ñ ambu¬
let. sed aut stet aut sedeat aut quid liba aliud. Intalib: ergo ꝓposi¬
tionib quales sunt socrates ambulat socrates ñ ambulat. ille int᷑
se uerũ falsũq diuidunt. quȩ adidem subiectũ adidem p̃dicatũ
adidem tẽpus dicuntur. Sunt &iã alie quȩ contradictorie uocan¬
tur. quȩ sunt huuis modi. quotiens eau firmationẽ uniuersalem
tollit negatio particularis. ut ẽ om̃is homo uistus ẽ ñ om̃is ho¬
mo iustus. Et rursus nullus homo iustus ẽ & quidã homo uistus c̃
Inhis eiũ uuuersalis diffinitio tollitur sedde his alias. Et qm̃ de

Expanded text:
et aliud in subiectis et praedicatis tempus fuerit, verum falsumque inter se et aliud in subiectis et praedicatis tempus fuerit, verum falsumque inter se affirmatio negatioque non dividunt. Nam si quis diet respondeatur, Socrates non ambulat, possunt utraeque verae esse, potest enim fieri ut Socrates alio tempore ambulet, alio tempore non ambulet; sed aut stet aut sedeat, aut quodlibet aliud: in talibus ergo propositionibus quales sunt, Socrates ambulat, Socrates non ambulat, illae inter se verum falsumque dividunt quae ad idem subjectum, ad idem praedicatum, ad idem tempus, dicuntur. Sunt etiam aliae quae contradictoriae vocantur, quae sunt hujusmodi, quoties affirmationem universalem tollit negatio particularis, omnis homo justus est, non omnis homo justus est, et rursus nullus homo justus est, et quidam homo justus est, in his enim universalis determinatio tollitur, sed de his alias. Et quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
as non fulminat. Sed iste tũ diuidunt interse uerũ & falsũ cũ idem
tẽpus idem subiectũ idem p̃dicatũ sit. Quod aut̃ dico tale ẽ. Siaequi¬
uocũ subiectũ fuerit. non diuidunt uerũ aut falsũ. Siquis enĩ dicat
cato sẽutice occidit. & respondeat᷑ catoseuticȩ ñ occidit utrȩq uerȩ
sunt. Nã & catominor se ꝑemit & cato censorius seuticȩ ñ occidit
Ded hoc id circo euenit. quod catonis nomen ȩ quiuoce dicitur. Dicit᷑
enĩ & maior cato censorius & minor uticensis. Itẽ siequi uoca fue¬
rit iꝓpositione p̃dicatio uerũ interse affirmatio negatioq non
diuidunt. Siquis enĩ dicat in nocte luc& & respondeatur inoc teñ
lucet. fieri potest ut utrȩq uere sint. Nã in nocte & lucerna luce¬
re potest. & sol lucere non potest. Hoc aut̃ ideo euenit. quod lucere
ae quiuoce & ad lucerne lumen & ad solis dicitur. Amplius: Si aliud

Expanded text:
Deus non fulminat. Sed istae tunc dividunt inter se verum et falsum, cum idem Deus non fulminat. Sed istae tunc dividunt inter se verum et falsum, cum idem tempus, idem subiectum, idem praedicatum sit. Quod autem dico tale est, si aequivocum subiectum fuerit, non dividunt verum et falsum. Si quis enim dicat, Cato se Vticae occidit, et respondeatur, Cato se Vticae non occidit, utraeque verae sunt. Nam et Cato Minor se peremit, et Cato Censorius se Vticae non occidit. Sed hoc idcirco evenit, quod Catonis nomen aequivoce dicitur, dicitur enim et Maior Cato Censorius, et Minor Vticensis. Item si aequivoca fuerit in propositione praedicatio, verum inter se affirmatio negatioque non dividunt. Si quis enim sic dicat, in nocte lucet, et respondeatur, in nocte non lucet, fieri potest ut utraeque verae sint. Nam in nocte lucerna lucere potest, et sol lucere non potest; hoc ideo evenit quia lucere aequivoce et ad lucernae lumen et ad solis dicitur. Amplius si aliud
Abbreviated transcription (Latin):
equali eẽ potentia. Amplius. Quod dictũ ẽ contra iacentes. idẽ uniũ¬
sale affirmatiua & particularẽ negatiuã. & itẽ uniuersalẽ negatiuã
& particularẽ affirmatuia. neq ueras simul eẽ. neq falsas. sedin se diui¬
dere uerũ falsũq idẽ hoc euenit uundefinitis. Nã uniuersalis affirma¬
tiua & indefinita negatiua. uel uniuersalis negatiua. & indefinita af¬
firmatiua. neq uere simul eẽ possunt. neq simul eẽ falsȩ. diuidunt aũt
interse uerũ falsumq: Nãsi dixsris om̃is homo bipes ẽ uera ẽ & sidicas
homo bipesñ ẽ. falsa ẽ Itẽ sidixeris homo quadrupes ẽ falsac̃ Si dixe¬
ris nullus hono quadrupes ẽ. uera ẽ. Vnde hinc quoq colligere lica
om̃s in definitas potestate &ui equas cẽ particularib: Sunt aiã que¬
dũ ꝓpositiones quȩ diuidunt quidẽ & ipse uerũ falsũq ut ds̃ fulminat

Expanded text:
aequali esse potentia. Amplius quod dictum est, contraiacentes, id est univeaequali esse potentia. Amplius quod dictum est, contraiacentes, id est universalem affirmativam et particularem negativam, et item universalem negativam et particularem affirmativam, neque veras simul esse neque falsas, sed inter se dividere verum falsumque, hoc idem evenit in indefinitis. Nam universalis affirmativa et indefinita negativa, vel universalis negativa et indefinita affirmatinter se verum falsumque: nam si dixeris, omnis homo bipes est, vera est, et si dicas homo bipes non est, falsa est. Item si dixeris homo quadrupes est, falsa est, si dixeris, nullus homo quadrupes est, vera est: unde hinc quoque colligere licet omnes indefinitas potestate et vi aequales esse particularibus. Sunt etiam quaedam propositiones quae dividunt quidem et ipsae verum et falsum, ut Deus fulminat,
Abbreviated transcription (Latin):
& om̃is homo quadrupes ẽ. Atq idẽ hoc &nã innegatiuis conuenire uidet
Unde constat. quod om̃s indefinite particularib ꝓpositionib equã uim
continent Rursus dictũ ͤ quod sub contrariȩ quȩ particulares affirma¬
tiue & negatiue sunt. simuluere eẽ possint. diuidere &iã uerũ & falsũ¬
ualerent simul uero falsas eẽ ñ posse. Hoc idẽ indefinitis ꝓpositionib
expectandũ ẽ. Nã diuidunt interse uerũ falsũq ut siqui dicat. homo
bi pes ẽ uera ẽ homobipes ñ ẽ falsa ẽ. Etetẽ homo quad rupes ẽ falsa est.
homo quadrupes ñ ẽ uera ẽ. Uerȩ aut̃ simul inueniri possunt ut siqui
dicat. homo grãmaticus ẽ. siquis hoc dicat dedonato uerũ ẽ. Itẽ homo grã¬
maticus ñ ẽ. siquis hoc dicat decatone. uerũ ẽ. ut simul falsȩ sint nunꝰt¬
quã reperimus. Huc quoq ostenditur indefinitas cũ particularib

Expanded text:
et omnis homo quadrupes est. Atque idem hoc etiam in negativis convenire videtur. et omnis homo quadrupes est. Atque idem hoc etiam in negativis convenire videtur. Vnde constat quod omnes indefinitae particularibus propositionibus aequam vim continent. Rursus dictum est quod subcontrariae, quae particulares affirmativae et negativae sunt, simul verae esse possunt, dividere etiam verum sse. Hoc idem in indefinitis propositionibus exspectandum est. Nam dividunt inter se verum falsumque, ut si quis dicat homo bipes est, vera est, homo bipes non est, falsa est, et item homo quadrupes est, falsa est, homo quadrupes non est, vera est; verae autem simul inveniri possunt, ut si quis dicat homo grammaticus est, si quis hoc dicat de Donato, verum est. Item homo grammaticus non est, si quis hoc dicat de Catone, verum est, ut simul falsae sint nunquam reperiemus. Hinc quoque ostenditur indefinitas cum particularibus
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽ. Itẽ falsa ẽ affirmatio. quidã homo quad rupes ẽ. uera ẽ negatio qͥ¬
da homo quad rupes ñ ẽ. Ut uero utreq falsȩ sint fierinũ quã potest
Restat ergo ut de contra iacentib dicamus que neq false simul ali
cilius liquet. siquis sibi quȩcũq fingat exempli. Res ammon&. ut
quȩdã de indefinitis ꝓpositionib consideremus. Indefinitȩ enĩ ꝓpo¬
sitiones equã uĩ retinent particularib ꝓpositionib. Dictu ẽ enĩ
quod si uniuersales uel affirmatiue uel negatiuȩ in sub alternis ꝓpo¬
sitionib essent uerȩ. eent quoq: uerȩ &iã particulares. Nunc uero
raerit &iã indefinita quȩ dicit. homo bipes ẽ. Itẽ dictũ ẽ quodsi particu¬
lares false eent. false eent̃ & iã uniuersales. nunc dicendũ ẽ. quodsi inde
finita falsa fuerit. falsa erit &iã uniuersalis. Nãsi falsa ẽ quȩ dicit. ho¬
mo qua drupes ẽ. falsa erit &iã quȩ dicit quidã homo quad rupesest

Expanded text:
 negatio, quidam homo quadrupes non est: ut vero utraeque falsae sint fieri nunquam potest. Restat igitur ut de contraiacentibus dicamus, quae neque falsae simul aliqcilius liquet, si quis sibi quaecunque fingat exempla. Res admonet ut quaedam de indefinitis propositionibus consideremus. Indefinitae eitiones aequam vim retinent particularibus propositionibus. Dictum est enim quod si universales vel affirmativae vel negativae in subalternis propositionibus essent verae, essent quoque verae particulares. Nunc vero  bipes est, vera erit etiam indefinita quae dicit homo bipes est. Item dictum est quod si particulares falsae essent, falsae essent etiam universales, nunc vero dicendum est qfinita falsa fuerit, falsa erit etiam universalis. Nam si falsa est quae dicit homo quadrupes est, falsa erit etiam quae dicit quidam homo quadrupes est
Abbreviated transcription (Latin):
ñ rccipit neq particularis negatio sibi ipsi conuertitur. nã siquis
dicat. quidã homo gr̾amaticus ñ ẽ. uera ẽ. siuero conuertat quidã
gr̃amaticus homo nonẽ falsaẽ. Omis enĩ gr̃amaticus. homo ẽ Re¬
petendũ ẽ igitur a capite . quod cũ quatuor ꝓpositiones sint. affir¬
matio uniuersalis. negatio uniuersalis. affirmatio particularis.
negatio particularis particularis affirmatio & uniuersalis nega¬
tio quȩ contraiacentes sunt. sibi ipsis conuerti possunt uniuersa¬
lis uero affirmatio & particularis negatio. quȩ & ipse contraiacen¬
tes sunt nũ qua possunt sibi ipsis conuerti. Nec hoc nos ꝑturba

Expanded text:
negatio sibi ipsi convertitur. Nam si quis dicat, quidam homo grammaticus non est, vera est; si vero convertat, quidam grammaticus homo non est, falsa est: omnis enim grammaticus homo est. Repetendum est igitur a capite quod cum quatuor propositiones sint, affirmatio universalis, negatio universalis, affirmatio particularis, negatio particularis, particularis affirmatio, et universalis negatio quae contraiacentes sunt, sibi ipsis converti possunt. Vniversalis vero affirmatio et particularis negatio, quae ipsae contraiacentes sunt, nunquam possunt sibi ipsis converti. Nec hoc nos turbet
Abbreviated transcription (Latin):
mationes & particulares negationes posse conuerti. & conuertun¬
tur quidẽ sed non uniuersaliter. Reneraliter aut̃ dico ꝓpositio¬
nes posse conuerti. quotiens uniuersa liter idẽ in om̃ib conuertunt᷑
ste aũt induab solis materieb conuerti possunt. Siquis enĩ ꝓpri¬
ũ cuius lib& speciei ad ipsã speciẽ cuius ẽ ꝓpriũ uelut ad sub¬
iectx̃ p̃dic& potest conuertere. Na quia risibile ꝓpriũ homi¬
nis ẽ. si p̃dices risibile & subicias hominẽ ut est om̃is homorisi¬
bile ẽ. potest iterũ risibile subicere & hominẽ p̃dicare ut si
dicas om̃e risibile homo In illis uero simul false sunt genera¬
liũ affirmationũ conuersiones. inquib id quod p̃dicatur ad subiectũ nul¬
lo tẽpore uere dici potesti ut siquis dicat. om̃is homo lapis ẽ. falsa est
tra cͥ. Nã tũ salse sunt. cũ ꝓpriũ subiectũ p̾dicat᷑ ut siqui dicat. quidã¬

Expanded text:
onverti, et convertuntur quidem, sed non universaliter. Generaliter autem dico propositiones posse converti, quoties universaliter, id est in omnibus convertuntur. Istae autem in duabus solis materiebus converti possunt. Si quis enim proprium cuiuslibet speciei ad ipsam speciem cuius est proprium velut ad subiectum praedicet, potest convertere. Nam quia risibile proprium est homini, si praedices risibile, et subiicias hominem, ut est omnis homo risibile est, potes iterum subiicere risibile et hominem praedicare, ut si dicas omne risibile est homo. In illis vero simul falsae sunt generalium affirmationum conversiones, in quibus id quod praedicatur ad subiectum nullo tempore vere dici potest, ut si quis dicat, omnis homo lapis est, falsa est. trarium est; nam aut falsae sunt, cum proprium subiectum est aut
Abbreviated transcription (Latin):
que cõmutatis terminis sibi ipsa conuertitur. Similit̃ conuer¬
titur sibi ipsa uniuersalis negatio. Siquis enĩ dicat. nullus ho¬
mo lapis ẽ uera ẽ : potest conuerti.nullus lapis homo ẽ nã &ista
uera ẽ. Itẽ nullus homo rethor ẽ. falsa ẽ & eius conuersio. nullus re¬
thor homo ẽ. falsa ẽ. Inquatuor igitur his ꝓpositionib duȩ tantũ
contra iacentes sibi ipse conuertuntur idest particularis affirmatio
& uniuersalis negatio. Aliȩ uero due sibi ipsis ñ conuertunt᷑. Nã ne¬

Expanded text:
quae commutatis terminis sibi ipsa convertitur. Idem vero paquae commutatis terminis sibi ipsa convertitur. Idem vero patitur universalis negatio. Si quis enim dicat, nullus homo lapis est, vera est, et potest converti nullus lapis homo est, nam et ista vera est. Item nullus homo rhetor est, falsa est, et eius conversio, nullus rhetor homo est, falsa est. In quatuor igitur his propositionibus duae tantum contraiacentes sibi ipsae convertuntur, id est particularis affirmatio et universalis negatio. Aliae vero duae sibi ipsis non convertuntur. Nam ne