comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
leuitatis. p̃ocupatõnes enim sunt iste in
quibus deliquitur dum quid faciendũ
sit aut ad horam non idetur aut qui
iud̾it uincitur. ut .s. fi ant peccata cum
cumuel latet ilitas uel compellit ĩarm¬

Expanded text:
empteris. praeoccupationes enim sunt istae, in quibus delinquitur, dum, quid faciendum sit, aut ad horam non uidetur aut et qui uiderit uincitur, ut scilicet fiat peccatum, cum uel latet ueritas uel conpellit infirm
Abbreviated transcription (Latin):
Au iguoramus opifices quibus uanitatib
⁊ plerumq eciam turpitudib theatͥ¬
sarũ fubłaꝵ douent corda ⁊ linguas silas
cuin manus ab opere nõ rocedant: quid
g ͦ impedit seruũ dei manibus oꝑantem
ni lege dũi meditari ⁊ psalłe noi diũ al¬

Expanded text:
an ignoramus omnes opifices in quibus uanitatibus et plerumque etiam turpitudinibus theatricarum fabularum donent corda et linguas suas, cum manus ab opere non recedant? quid ergo inpedit seruum dei manibus operantem in lege domini meditari et psallere nomini
Abbreviated transcription (Latin):
sermo erogandus est: ⁊ ita occupet ut
inamibus oꝑari non nacet: nuncund om̃c
ĩmonast̾i̾o possunt uementibus ad se ex
alio genere uite. fr̃ĩbus uł diuinas lectio¬
nes exponere ur de aliquibus qõuib salu¬
brit᷑ disputare: Qũdo gͦ nõ om̃s posuit:
cur sub hoc obtentu om̃s uacare uolunt.
quamqmͣ. ⁊ si om̃s possent:᷑ incissi tudine¬
taiũ fac̾e deberent. nonsolum neceten
quia sufficit ut audientibus plurib unuc

Expanded text:
sermo erogandus est et ita occupat, ut manibus operari non uacet, numquid hoc omnes in monasterio possunt uenientibus ad se ex alio genere uitae fratribus uel diuinas lectiones exponere uel de aliquibus quaestionibus salubriter disputare? quando ergo non omnes possunt, cur sub hoc obtentu omnes uacare uolunt? quamquam etsi omnes possent, uicissitudine facere deberent non solum ne ceterquia sufficit, ut audientibus pluribus unus
Abbreviated transcription (Latin):
beatior largitas quani accipientic ponuru.
que non de penuna ꝑ infidelitatẽ urdiffidẽ¬
cia reseruata nec de reconditis auaricie
thestiuris impenditur. S de fructib oꝑis
ꝓprii ⁊ pio sudore profertur. Id̾o auꝰ ĩ .di. de

Expanded text:
beatior largitas quam accipientis penuria, quae non de pecunia per infidelitatem uel diffidentiam reseruata nec de reconditis auaritiae thesauris inpenditur, sed quae de fructu operis proprii et pio sudore profertur. et idcirco be
Abbreviated transcription (Latin):
cens. Certum quis ferat hoĩes cõtumates
saluber ruuis apłi monitis resistentes nõ
sicut infirmiores tolerari: s sicut scĩores¬
trina fundata: gemina illecebra corrum¬
pautur: ⁊ dissoiuta licentia uagatõnis

Expanded text:
ent. Caeterum quis ferat homines contumaces saluberrimis Apostoli monitis resistentes, non sicut infirmiores tolerari, sed sicut etiam saniore fundata, gemina illecebra corrumpantur, et dissoluta licentia vacationis,
Abbreviated transcription (Latin):
brum illum. Dñs iħ̾e xp̃e habitans min
teriori hoĩe tuo: tibi q sollicitudinoui
paterne ac fraterne caritatis inspir¬
qui beato apło paulo obedire negli¬
gunt dicenti. qui non uult opari nõ
manducet: ꝑmittenda sit ista lũia:
uoliuitatẽ ac iiuguã tuã assumens
ĩ opus suum: imꝑauit nichi ex te: ut
hinic ad te aliciuio scrib̾em. Et .ͣ. pͥ¬

Expanded text:
 habitans in interiore tuo tibique sollicitudinem paternae et fraternae caritatis inspirqui beato apostolo Paulo oboedire neglegunt dicenti: qui non uult operari, non manducet, permittenda sit ista licentia, uoluntatem ac linguam tuam adsumens in opus suum imperauit mihi ex te, ut hinc ad te aliquid scriberem.
Abbreviated transcription (Latin):
xoi. Cui excellenciorẽ scĩtatis gradũ
in eccͣa dei ten̾e uoluerunt: ut spei scł¬
aris uincula cuncta p̾scind̾ente ⁊ aĩm
liberum diuine milicie de dicarent:
sic debent ⁊ ip̃i preceptis apłicis obe¬
dire: ut compaciantur infirmis ⁊ a¬
more priuate rei non illigati mãib
atur ex oblatõnibus bonorum fideli¬
uni: quod laborantib ⁊ aliquid unde
uitam transigant oꝑantibus: ꝓp̃ infꝰ¬

Expanded text:
i, qui celsiorem sanctitatis gradum in ecclesia tenere uoluerunt, ut spei saecularis uincula cuncta praeciderent et animum liberum diuinae militiae dedicarent: sic debent et ipsi praeceptis eius oboedire, ut compatiantur infirmis, et amore priuatae rei non inligati manibus atur ex oblationibus bonorum fidelium. quod laborantibus et aliquid unde uictum transigant operantibus, propter infi
Abbreviated transcription (Latin):
demonstrare debemus: beatum apłui
paulum oꝑa corporalia seruos dei oꝑa¬
ni noliucce: que finent hr̃ent ĩ magnã
spiritalem mercedem ad hoc: ut ipsi
uictu ⁊ tegumento a nullo idigent
si manib. suis hec sibi ꝓcurarent. dem̃¬

Expanded text:
demonstrare debemus beatum apostolum Paulum opera corporalia seruos dei operari uoluisse, quae finem haberent in magnam spiritalem mercedem ad hoc, ut ipso uictu et tegumento a nullo indigerent, sed manibus suis haec sibi procurarent; de
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ultra int̾ hoĩes nonest. Ille aut̃ pulsalut
diceus. Egosum. Et non a ꝑuit ei s per¬
musit enm affligi. Tandem a ꝑiens dixit
ei. Si homo es: opus habes iterum oꝑari
ut uiuas. Si angelus es quid queris intͣ

Expanded text:
et ultra inter homines non est. Ille autem pulsabat dicens: Ego sum. Et non aperuit ei, sed dimisit eum affligi. Postea vero aperiens dixit ei: Si homo es, opus habes iterum operari, ut vivas; si autem angelus es, quid quaeris intrare
Abbreviated transcription (Latin):
pedit seruum dei manibus operantẽ
in lege dũi meditari ⁊ psalłe noi dõ
altissimi: it a sane: ut ad ea discen¬
dia que memoriter recolat heãt
sepoĩta tempora.ad hoc enim ⁊ illa
bona opera fidelium subaidio supp¬
lendorum nccioꝵ de ẽẽ non debent
ut hore quibus ad erudiendum aĩ¬
mum ita uocatur ut illa opera cor¬
poralia geri non possintt non oppri¬

Expanded text:
pedit seruum dei manibus operantem in lege domini meditari et psallere nomini domini altissimi? ita sane ut ad ea discenda, quae memoriter recolat, habeat seposita tempora. ad hoc enim et illa bona opera fidelium subsidio supplendorum necessariorum deesse non debent, ut horae. quibus ad erudiendum animum ita uacatur, ut illa opera corporalia geri non possint, non oppri
Abbreviated transcription (Latin):
ro accipiamus rogati: beatuis enĩ ẽ wa¬
gis dare: quã acciꝑe. uescio enũ quo¬
ĩnodo ⁊ ip̃e qui deprecatur ut tribuat
cum acceꝑis uiliorem teiudicat ⁊ mi¬
rum in modum sienim rogantem cõ¬
tempseris: plus te potiꝰ uenerat᷑. Item¬

Expanded text:
ro accipiamus rogati. Beatius enim est magis dare quam accipere. Nescio enim quomodo etiam ipse qui deprecatur ut tribuat, cum acceperis, viliorem te judicat. Et mirum in modum, si eum rogantem contempseris, plus te posterius veneratur.
Abbreviated transcription (Latin):
tum mouachũ. S apłi hñtes potesta¬
tẽ de ewͦ uinere. laborabant manibus
suis ne quamqͣe grauarent: ⁊ aliis rri¬
buerent refrigeria: quoꝵ ꝓ sp̃nalibꝰ
deberent mefe carualia ⁊ cur tuĩusus
tuos successura nõ paras aut fiscellã

Expanded text:
tes potestatem de Evangelio vivere, laborabant manibus suis, ne quem gravarent, et aliis tribuebant refrigeria, quorum prosperitatibus debebant metere carnalia; cur tu in usus tuos successura non praepares? In
Abbreviated transcription (Latin):
meuus sicut multi putant sed ꝙ uerũ
corporalium sustiñe nonposse tales for¬
tasse. multi erant in iherosoluna nã
scnptum est quod prediasua uendide¬
riuit ⁊ precia eoꝵ ante pedes apłorum
posuerut: ut distribuerent iucinq¬

Expanded text:
melius, sicut multi putant, sed, quod e operum corporalium sustinere non posse. tales fortasse multi erant in Hierosolyma. nam et scriptum est, quod praedia sua uendiderint et pretia eorum ante pedes apostolorum posuerint, ut distribueretu
Abbreviated transcription (Latin):
tiuliet iugilet disciplina domus mee: ho¬
mosum ⁊ uit᷑ hoĩes unno. nec michi arro¬
gare audeo: nt domus mea melior sit ꝙ̃
unus nuentꝰ est. aut melior sit quam
domus abraher ubi dc̃m est eice anallã
⁊ filium eius. aut melior sit quã domꝰ
psaaee ubi duobus gemunis dictumẽ
Iacob direxi: esan odio habui. aut meli¬
or sit quam domus ip̃ius iacob: ubi loc¬
tum patris faius incessauit aut me¬
lior sit quam domus dauid: cuiꝰ fuiuis
cum sorore contubuit. suius alt̾ filius
contra patresfi tam sc̃ãm mansue tudi¬
nem rebellauit: aut melior sit quam

Expanded text:
t enim uigilet disciplina domus meae, homo sum et inter homines uiuo nec mihi adrogare audeo, ut domus mea melior sit quam unus inuentus est; aut melior sit quam domus Abrahae, ubi dictum est: Eice ancillam et filium eius; aut melior sit quam domus Isaac, cuius de duobus geminis dictum est: lacob dilexi, Esau odio habui; aut melior sit quam domus ipsius Iacob, ubi lectum patris filius incestauit; aut melior sit quam domus Dauid, cuius filius cum sorore concubuit, cuius alter filius contra patris tam sanctam mansuetudinem rebellauit; aut melior sit quam
Abbreviated transcription (Latin):
tura breuis: frĩ suo maiori. Uellem eise se¬
curus sicut angeli sunt securi uicħ oꝑan¬
tes si sine int̾missione deo sermentes et
exspolians se quo uestitus erat abiit in
heremũ ⁊ facta ibi ebdomada uita fa¬

Expanded text:
ebam esse securus sicut angeli sunt securi, nihil operantes, sed sine intermissione servientes Deo; et spolians se quo vestitus erat, abiit in eremo . Et facta ibi hebdomada una
Abbreviated transcription (Latin):
unus quisq ep̃oꝵ memiu̾it ut nõ priusdie¬
dicet ecc̃ani: uisi autea dotem basilice ⁊
obsequio eius: ꝑ donatõm cartule confir¬
matam accipiat. Nam non leuis est ista
sluit: tanquam domus priuata consecre¬

Expanded text:
rius dedicet ecclesiam, nisi antea dotem basilicae et obsequium ipsius per donationem chartulae confirmatum accipiat. Nam non levis est ista ituri sunt, tanquam domus privata consecre
Abbreviated transcription (Latin):
si ab hiis auofandi nou duus nec man¬
ip̃uis infirmitatis humaue ueccas co¬
ꝑtes temporum deputamus:ͬ cicius enim
ex cluditur una obedientis oratõ: quam
decem nuilia contemptoris. Q. d. sicut iuit̾¬

Expanded text:
si ab his avocandi non sumus, nec manipsius infirmitatis necessitas copartes temporum deputamus? Citius enim exauditur una obedientis oratio, quam decem millia contemptoris. Cantica
Abbreviated transcription (Latin):
has inquid uł occupatõnes sernoꝵ dei uł
nisirmitates corporalos que omnino de¬
esse uonpossunt: nõ solum ꝑmittit apłc
sauctoꝵ indigencias suppleri a boni si¬
deubus: set eciam saluberune hortatur

Expanded text:
has igitur uel occupationes seruorum dei uel infirmitates corporales, quae omnino deesse non possunt, non solum permittit apostolus sanctorum indigentias suppleri a bonis fidelibus, sed etiam saluberrime hortatur.
Abbreviated transcription (Latin):
id agunt. quatuius occ̃õ uascatur qua
introitum suũ desiderabilem faciant do¬
mibus diuitum adulantes. Sesta ĩauit¬
⁊ opiniones subtiliter colligunt stiẽtes
quid deo quoueluit audire ut ubent ⁊ re¬
quisiti pascantur. ¶ Qmĩ gͥ tot malaee¬

Expanded text:
id agunt quatenus occasio nascatur, qua introitum suum desiderabilem faciant domibus divitum, ambulantes gesta et opiniones verborum subtiliter colligunt, scientes quid de quo velint audire, ut libenter et requisiti pascantur. Quod factum valde
Abbreviated transcription (Latin):
sunt honeste iicedere: qui ne quaquani
i honestum esse: dumnocia uictuc re¬
quirit adulatõni quoq operam dare.
nouitates eciam rumoꝵ sectari cãrũ
fabłarmuq occõnes conquirere: per
quas sibimet ip̃i aditum paret ac fucui¬
tatem: qui diũsoꝵ domos ualeat pene
neribus uthiare: qui non delectatuor
pio quietoq labore oꝑie au cotidiam
hiis qui uacare oꝑi nolunt: iubet apłs¬
cõtrahi: ⁊ eos uelud membra ocii cor¬
tupta putredine desecari. nemheinie
mor̃bus uelud letale contagium eci¬
am sanas memibroꝵ partes tabo seipẽ¬
te morbo corrumpat. Dicturusq idem¬
apl̾s de hiis am oꝑari mambus suis
nolunt. ⁊ panem suũ cũ silencio man¬
ducare: aquibus eciamprecipit subtͣ¬
hendum: qualib a p̾ncipio probris
inurat: atdendite. In primus: mordi¬
natos dicit. nec scd̃m traditõmi suam
am̃buiare. aliis uerbis: ꝯtunuaces
eꝙ utpote qui nollent iuxta iustitu¬
tõm eius incedere: ⁊ in honestos esse

Expanded text:
sunt honeste incedere, qui nequaquam clm honestum esse, dum necessaria uictus requirit, adulationi quoque operam dare, nouitates etiam rumorum sectari, causarum fabularumque occasiones conquirere, per quas sibimet ipsi aditum paret ac facultatem, qua diuersorum domos ualeat penetneribus inhiare, qui non delectatur pio quietoque labore operis sui cotidiani his qui vacare operi nolunt, jubet subtrahi, et velut membra otii corrupta putredine desecari; ne inertiae morbus, velut lethale contagium, etiam sanas membrorum partes tabe serpente corrumpat; dicturusque de his qui operari manibus suis nolunt, et panem suum cum silentio manducare, a quibus etiam praecepit subtrahendum; qualibus eos a principio opprobriis inurat, atnatos dicit nec secundum suam traditionem ambulare, aliis uerbis contumaces eos, utpote qui nollent iuxta institutionem eius incedere, et inhonestos esse
Abbreviated transcription (Latin):
mo .c.xui.g. Hoc suppleatur ex ob¬
latõnibus bonorum fidelium: qd̾
laborantib ⁊ aliquid unde uictum
transigant oꝑantibus. ꝓp̃ infirmita¬
tes tamen corporales aliquorum: ⁊
tõnem doctrine salutarie: deeẽ pu¬

Expanded text:
 ut hoc suppleatur ex oblationibus bonorum fidelium. quod laborantibus et aliquid unde uictum transigant operantibus, propter infirmitates tamen corporales aliquorum et tionem doctrinae salutaris deesse pu
Abbreviated transcription (Latin):
posslimus el nunere possumꝰ. ⁊ cũ hiue
uiuimus: illo largiente uiuimꝰ: qui
largitus est ut possumꝰ ⁊ id̾o de istic nceͣ¬
iis solliciti non sumus. qr cum ħ pos¬
sumus agere: ille uos pascit ⁊ nescit
a quo paccuntur hoĩes ⁊ nestiuntur c̃
u̾o ħ non possumius agere: idem ip̃e
nos pascit ⁊ neccit: a quo aues pasꝯ¬
tur ⁊ lilia uestiutur quia nos plu¬

Expanded text:
possumus, eius munere possumus et, cum hinc uiuimus, illo largiente uiuimus, qui largitus est, ut possimus. et ideo de istis necessariis solliciti non sumus, quia, cum haec possumus agere, ille nos pascit et uestit, a quo pascuntur bomines atque uestiuntur; cum uero haec non possumus agere, idem ipse nos pascit et uestit, a quo aues pascuntur et lilia uestiuntur, quoniam nos plu
Abbreviated transcription (Latin):
optunam ꝑtem elegit ⁊ dixit senex dis
debat ille frater ad ostium si uocarent
cum nemo uocaret eũ surgens ueĩt
me non uocastis: R̾ndit senex. Tu hõ¬
spũaus es ⁊ nonindiges hoc cibo mõ
Nos aut̃ caruales sumnius: ⁊ uolentes
manducare ꝑp̃ec oꝑamur manib nrĩs
tu liero bonam partem elegisti legẽs
totridie ⁊ uoleus sum̾̃e carnalencibũ¬

Expanded text:
optimam partem elegit. Et dixit senex discdebat idem frater ad ostium si mitterentcum nemo loqueretur ei, surgens veme non vocasti? spiritalis es, et non indiges hoc cibo; nos autem carnales sumus et volentes manducare, propterea operamur manibus nostris; tu vero bonam partem elegisti, legens tota die, et nolens sumere cibu
Abbreviated transcription (Latin):
apłm precepisses alioquin si deoꝑe corꝑali
⁊c̃. set suꝑfluo conantur ⁊ sibi ⁊ cet̾is origi¬
nemobducere ut qd̾ utiliter illa tun̾tas¬
apłi mouet non solura fac̾e uoluit s uec
intelligitur cum ĩ multis aliis locis epłaꝵ
non uiuant. ut non complłeantur egesta¬

Expanded text:
m praecepisse, alioquin si de opere corpo. Sed superflue conantur et sibi et caeteris caliginem obducere, ut quod utiliter charitas monet, non solum facere nolint, sed nec intelligere: cum multis aliis locis epistounde vivant, ut non compellantur egesta
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc seruos suos dñs premonet. cum¬
ut in eo mĩst̾io quod sacramento enis
⁊ iusticiam cogitemus ⁊ hec omua ap¬
ponentur nobis sine ꝑ manus oꝑ autib̾
sue infirmitate corporis impeditis: si¬
tis: quod nichil aliud agere ualeamꝰ.¬

Expanded text:
hoc seruos suos dominus praemonet, uministerio, quod sacramento eius et iustitiam cogitemus: et haec omnia adponentur nobis siue per manus operantibus siue infirmitate corporis inpeditis sictis, ut nihil aliud agere ualeam
Abbreviated transcription (Latin):
ibri. ex. aris poueslonnn ecc̃astica¬
rumc ep̃i dispensa tores esse debent:
ut eis qui ecc̃e deseruiunt. rõnabiłr
distribuant. Ex quib sicand forte ali¬
quando ad sustentatõmi corum qui ĩ ecͣ¬
castitis officiis non deseruut. Set
tñ insecreto diuino seruicio mancipa¬
ti sunt accõmodatur idulgencia est
nou debitum. Ita tĩ ut hoc ip̃m de
portione sit pauꝑuit non de sustentalio¬

Expanded text:
sionum ecclesiasticarum episcopi dispensatores esse debent, ut eas iis qui Ecclesiae deserviunt rationabiliter distribuant, ex quibus si quid forte aliquando ad sustentationem eorum, qui in ecclesiasticis officiis non deserviunt, sed tamen in secreta divino servitio mancipati sunt, accommodatur, indulgentia est non debitum, ita tamen ut hoc ipsum de portione sit pauperum, non de sustentatio
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑes xp̃i salubri humilitate uolunt
immerari: si corpore ualeant ⁊ ab ectͣ¬
asticis occupatõnibus uacant. quamꝙͣ
eis nicem sustentande uite eorum res ip¬
manibus oꝑentur ut pigris ex uita hisĩ¬
liore: ⁊ ob hoc exercitatorie uenientib
aufferntur excusatõm inuito musericor¬
dius agunt: quamcum ommiasua pau¬
ꝑibuc diuiserunt quod quidem se nolĩt

Expanded text:
pia et salubri humilitate numerari uoluerunt, si corpore ita ualent et ab ecclesiasticis occupationibus uacant — quamquam eis manibus operentur, ut pigris ex uita humiliore et ob hoc exercitatiore uenientibus auferant excusationem, multo misericordius agunt, quam cum omnia sua indigentibus diuiserunt. quod quidem si nolint,
Abbreviated transcription (Latin):
nulla uifirmitate corporis impeditar:
ita nedecipimuc a sapore xp̃i : ut nõ m¬
telligamuc quantus prioris suꝑbie ti¬
mor sanetur cumcircumcias suꝑflius
quibus autea auimus exiciabiliter
inflaminatur ad modica que restãt
huic uite naturaliter ncͣcͣia opificis
recusatur. Nota quod dicit. Opificis

Expanded text:
nulla infirmitate corporis inpeditur, itane desipimus a sapore Christi, ut non intellegamus quantus prioris superbiae tumor sanetur, cum circumcisis superfluis, quibus ante animus exitiabiliter inflabatur, ad modica quae restant huic uitae naturaliter necessaria etiam recusetur? si
Abbreviated transcription (Latin):
est. ⁊ ist  uit̾ hoĩes nõ est. Ille añ płsabͭ.
diccus ego sũ. Et nõ aꝑuit ei. s dimi¬
sit cũ afligi. postea nõ aꝑẽs dixit ei. Si
hõ es opus habes it̾im oꝑari ut mas.
Si aũ angłs es: quid q̃ris ugͣ intͣre in

Expanded text:
est, et ultra inter homines non est. Ille autem pulsabat dicens: Ego sum. Et non aperuit ei, sed dimisit eum affligi. Postea vero aperiens dixit ei: Si homo es, opus habes iterum operari, ut vivas; si autem angelus es, quid quaeris intrare in
Abbreviated transcription (Latin):
suo. ueslem ẽe securꝰ sic̃ augłi st̃ securi.
inch oꝑautes s sine int̾missione seru¬
eutes deo. Et spolians se quo uestitus
trat: abiit in ħemo. ⁊ fc̃a ibi ebdomada
una : reu̾sus est ad fr̃em suũ. Et dimi
pssaret hostiũ: respõdit ei añꝙͣ aperir.¬

Expanded text:
Volebam esse securus sicut angeli sunt securi, nihil operantes, sed sine intermissione servientes Deo; et spolians se quo vestitus erat, abiit in eremo . Et facta ibi hebdomada una, reversus est ad fratrem suum; et dum pulsaret ostium, respondit ei antequam aperir
Abbreviated transcription (Latin):
inch heditatis eius. uet accipio ꝑtẽ int
ceras tͥons. s quasi leuita ⁊ sacdos
uino de deciinis. ⁊ altari sermens alta¬
ris oblone sustentor. habens uictũ et
uestitũ ꝯtentus ero. ⁊ nudaui crucen

Expanded text:
hereditatis eius nec accipio partem inter ceteras tribus, sed quasi leuita et sacerdos uiuo de decimis et altari semiens altaris oblatione sustentor, habens uictum et uestitum his contentus ero et nudam crucem
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ. Et dixit ei. Abba. h die frẽs nõ comederũt
Et dixit ei scuex. Eciã iam comederũt. Et dixit
ei frat̾. Et qͣre me nõ uocastis: Et respoudit̾
senex. Tu hõ sꝑñalis es. et nõ indiges hoc cibo.
Ros aũ carnales sumiꝰ. et nolentes mauducare.

Expanded text:
erunt? Et dixit ei senex: Etiam jam comederunt. Et dicit ei frater: Et quare me non vocasti? Et respondit senex: Tu homo spiritalis es, et non indiges hoc cibo; nos autem carnales sumus et volentes manducare,
Abbreviated transcription (Latin):
nẽdꝰ ne fiat nuitlis largitas. Sobrietas te¬
nenda est. maxĩe a sat̾dotib. ut nõ ꝓiactã¬
tia: s ꝓ iusticia dispensent. Nnsꝙͣ eũ łqͥt
maior auiditas ꝓetõnis. Ueniũt ualidi.
uenuit ullam cãm habẽtes nsi uagandi.¬
⁊ uolc̃t subsidia euacuare pauꝑũ. exi¬
nauire sũptũ. sec exigno cõtenti: ma¬
iora petunt. ambitui uestiũ. captantes
petitonis suifragium. ⁊ uataliũ siłatõne:
licitantes inc̾menta q̃ stum. Do quibus

Expanded text:
odum, ne fiat inutilis largitas. Sobrietas tenenda est, maxime sacerdotibus, ut non pro jactantia, sed pro justitia dispensent. Nusquam enim major aviditas petitionis. Veniunt validi, veniunt nullam causam nisi vagandi volunt subsidia evacuare pauperum, exinanire sumptum: nec exiguo contenti, majora quaerunt, ambitu vestium captantes petitionis suffragium, et natalium simulatione licitantes incrementa quaestuum. His
Abbreviated transcription (Latin):
seph totas egypti opes ⁊ effund̾e̾ thesan¬
ros regios. Noluit tã de alieuo effusus ui¬
Di eo aluit frum̃ta uend̾e ꝙͣ donare
esurientib.q si paucis douasset.: ui¬
mis defiusset. Eam lib̾ali ͭ ͤ ꝓbauit ẽ

Expanded text:
seph totas Aegypti opes, et effundere thesauros regios; noluit tamen de alieno effusus videri: maluit frumenta vendere, quam donare esurientibus; quia si paucis donasset, plurimis defuisset. Eam liberalitatem probavit, quo
Abbreviated transcription (Latin):
est inquit ĩ ꝑciens bãtior largitas: ꝙ
accipientis penuria. q̃ nõ se peccuma
ꝑ infidelitatẽ uł diffidentiam reserua¬
ta is de reꝯditis auaricie thesauris ĩpe¬
dit᷑. S qͥ de fructu oꝑis ꝓpͥi ⁊ pio sudore ꝑ¬
f̾tur. Et idc̾co beaitiꝰ est dare magis ꝙͣ¬

Expanded text:
est inpertientis beatior largitas quam accipientis penuria, quae non de pecunia per infidelitatem uel diffidentiam reseruata nec de reconditis auaritiae thesauris inpenditur, sed quae de fructu operis proprii et pio sudore profertur. et idcirco beatius est ma
Abbreviated transcription (Latin):
qͣł cũq rõcinatio cogitantis. aut qr ĩsua
patria sic ip̃e duenit. aut qr alibi iuidit. ꝑ¬
egnatõe sua quo remotõr ẽ asius. eo doctorẽ
se fc̃m putans. tam littigiosas excctant q̃o¬
nes. ut nisi ꝙ ip̃i faciũt: nicħ rectꝰ & estimẽt.

Expanded text:
que ratiocinatio cogitantis, aut quia in sua patria sic ipse consuevit, aut qui alibi vidit, peregrinatione sua quo remotiorem a suis, eo doctiorem se factum putans; tam litigiosas excitant quaestiones, ut nisi quod ipsi faciunt, nihil rectum existiment.
Abbreviated transcription (Latin):
uult deum posside: renũciet mũdorut
ambicio qr qͣ diu sua nõ reliquet: mũ¬
do ciuꝰ bona retinet s̾uit. S inꝙͫ qͥs inũ
sic inqͥt pp̃ ea uoluit deus cultores suoc
clusa cupi ͭ ͤ mũdi: ditma in eis caritas

Expanded text:
ult Deum possidere, renuntiet mundo, ut ambitio; quia quandiu sua non relinquit, mundo, cujus bona retinet, servit; et utique non sic propterea voluit Deus cultores suos clusa cupiditate mundi, divina in eis caritas
Abbreviated transcription (Latin):
Hos em̃i ad ueniens cũ uglantes iuenit.
facict dis cũbe̾. ⁊ tnssiens m̃ist᷑bit eis. Il¬
los ã tũ ubi annonã familie sibi cͥdite.
dispensães inneu̾it: supͣ oĩa q̃ possld
ꝯstituet. Id est supͣ oĩa celestis rego
dia. Non utiq ut hoꝵ soli diii tene¬
antis: ut eoꝵ habuudanciuis cette de¬

Expanded text:
Hos enim adveniens, cum vigilantes invenerit, faciet discumbere, et transiens ministrabit eis. Illos autem cum verbi annona familiae sibi creditae, dispensantes invenerit, supra omnia quae possidet constituet, id est, supra omnia coelestis regni gaudia, non utique ut horum soli dominium teneant, sed ut eorum abundantius prae
Abbreviated transcription (Latin):
diuicias. ⁊ fc̃s repente pauꝑrimꝰ cã ĩ cõ¬
cussũ aĩm tenuit ⁊ infixũ dõ. ut satis de¬
mostraret. nõ illas sibi fuisse magnas. s
se illis. sibi aut̃ deũ. Q ͦ aĩo inquit si ẽẽ pos¬
sent nr̃i tp̃ris hoĩes. nõ magno oꝑe ĩ nouo

Expanded text:
divitias, et factus repente pauperrimus, tam inconcussum animum tenuit et infixum Deo, ut satis demonstraret, non illas sibi fuisse magnas, sed se illis, sibi autem Deum . Quo animo si esse possent nostri temporis homines, non magnopere in Novo
Abbreviated transcription (Latin):
ut ã ꝑ caritate in uenta fuerunt. ꝓcari¬
tate qͦ uͥ expedire indebit᷑. uł ob mutt en¬
tur. uł ĩt̾ mittant᷑. uł in aliud forte ꝯmo¬
dius deuuitẽt᷑: Sicut ex regione inqum
procul dubio foret: si statuta ꝓ sola cari

Expanded text:
tate inventa fuerint, pro charitate quoque, ubi expedire videbitur, vel omittantur, vel intermittantur, vel in aliud forte commodius demutentur? Sicut e regione iniquum procul dubio foret, si statuta pro sola chari
Abbreviated transcription (Latin):
moneo inquit ⁊ exhortor ne despiciant
⁊iudicent hoĩes quos uid̾int mollibus
uestim̃tis ⁊ coloratis indutos. uticibis
⁊ potib delicatis. s magis unusqͥsq iu¬
dicet ⁊ despiciet sem ip̃m. Osalubre do¬

Expanded text:
moneo, & exhortor, ne despiciant, neque judicent homines, quos viderint mollibus vestimentis, & coloratis indutos, uti cibis, & potibus delicatis; sed magis unusquisque judicet, & despiciat semetipsum: “ De d
Abbreviated transcription (Latin):
uerus hũiłis q obediens ⁊ mĩma nõ ꝯtẽ¬
pu̾e: ⁊ maxĩe ciuare q̃ maxĩa sũt ĩtimo
qͦdam de uoti sinc̾iq animi sapore disc̃¬
nẽs. de quib mandatis ei qui ẜ̾ est suis
qͦdam mꝰ sc̃is respondeat cũ ꝓpħa. Tu mã¬
dasti mandata tua custodiri nimis. ubi
quia nõ dicit uniu̾sałr om̃ia. illa tm̃ o¬
iitlłigi.q̃ qm̃ nõ fine gͣndi culpa qͣ¬
cũq occ̃one molãt᷑. idõ ñ sine gͣndi pe¬
ua quocũq uiolata douant᷑. ut puta.
ta ue tͣnsgͥssio: dispensatõne dũ taxat
nẽ ad multsit. ⁊ quia leuiora cẽsura ue¬
glecta puniũt᷑. lemiora dicũt᷑. ut puta¬

Expanded text:
isque obediens et minima non contemnere, et maxime curare quae maxima sunt, intimo quodam devoti sincerique animi sapore discernens, quibus de mandatis ei qui praeest, suis quodammodo factis respondeat cum propheta: Tu mandasti mandata tua custodiri nimis . Ubi, quia non dicit universaliter omnia, illa tndi culpa quacunque occasione violantur, ideo non sine grandi poena quomodocunque violata donantur; ut puta, tave transgressio dispensatione duntaxat nem admittunt, quia leviori censura neglecta puniuntur, leviora dicuntur. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i qui salui tẽꝑant. si rõ ualitudinis cogat.
egͦti siue ulla formidine .s. amittende sue¬
tur. Nam ⁊ quibdam lauguidiorib ⁊ ꝓr
sus om̃ib qui sine illo nequeũt salutem
corꝑis obtin̾e: hũauissime ac modestissime
p̾br̃i faciũt. Et stulte nõ ulłos recusantes
frat̾ue ad mouent. ne uana suꝑsticione

Expanded text:
ipsi qui sani temperant, si ratio valetudinis cogat, aegroti sine ulla formidine accipiunt. Muntur: nam et quibusdam languidioribus, et prorsus omnibus qui sine illo nequeunt salutem corporis obtinere, humanissime ac modestissime praeberi faciunt. Et stulte nonnullos recusantes, fraterne admonent, ne vana superstitione
Abbreviated transcription (Latin):
tes inqͥt uoluptatũ diuicias sꝑuiciose psꝰ
appetebant: pauꝑ ẽẽ uoluit. Houorib ⁊
imꝑiis in hyabant: rexx fĩ uoluit. Carnales
filios suos magnũ bouũ putabant : tale
Diugiũ ꝓlẽq ꝯtẽpsit. Contumelias suꝑbis¬
sime horrebant: om̃e genꝰ ꝯtumeliaꝵ s̃ust

Expanded text:
ites uoluptatum diuitias perniciose populi appetebant: pauper esse uoluit; honoribus et imperiis inhiabant: rex fieri noluit; carnales filios magnum bonum putabant: tale coniugium prolemque contemsit; contumelias superbissime horrebant: omne genus contumeliarum sust
Abbreviated transcription (Latin):
qusait peuitus non resistit. Et qui
ine qui sacra mistĩça audeat aut q̃m
deus e legit sub humilitatis sp̃e suꝑ¬
be contradiqͣt quia gͦ disficile est pur¬
gatũ se cognosc̾e predicatõns offm̃
tucius declinatur non tñ ꝑ maritum
dec liuari d cumad hoc suscipiendũ

Expanded text:
cusavit, plene non restitit; et qui e quis sacra mysteria audeat, aut quem Deus elegit, sub humilitatis specie superbe contradicat. Quia igitur difficile est purgatum se cognoscere, praedicationis officium tutius declinatur. Non tamen pertinaciter declinari debet, cum ad hoc suscipiendum
Abbreviated transcription (Latin):
feminei contra apłm dies yrcorum barlu
ugrũ pallium ⁊ nudi pedes in paciencia f̃¬
goris. ¶Hir ommia iuquid argumẽta
sunt dỹaboli. talem .n ancuntũ tulem
nuper sophoroniũ. Roma congenu̾it᷑ pꝰ
qmͣ nobilium introierunt domos ⁊ dece¬
perunt mulieres culas on̾atas peccatis
semꝑ di̾centes ⁊ nũamͣ ad scĩam u̾itatis

Expanded text:
rcorum barba, nigrum pallium, et nudi in patientia frigoris pedes. Haec omnia argumenta sunt diaboli. Talem olim Antimum, talem nuper Sophronium Roma congemuit. Qui postquam nobilium introierunt domus, et deceperunt mulierculas oneratas peccatis, semper discentes, et nunquam ad scientiam veritatis
Abbreviated transcription (Latin):
conced̾e msi ut hẽat consuetam ⁊ łim¬
aui testam̃ti fanctõm. Non .il. credẽ¬
dum est .ro. principẽ qui mratuetur
tamentorum multis ingiliis ẽxcogi¬
tatam atq inuentam uelle euert̾e¬

Expanded text:
t consuetam et legitimam testamenti factionem. Neque enim credendum est Romanum principem qui iura tuetur tamentorum multis vigiliis excogitatam atque inventam velle evert
Abbreviated transcription (Latin):
qui mensuraꝵ suaꝵ luuittem nonat¬
distinctone seruanuis lucem cruppẽ
occulis derimiuus. uocemuero amribꝰ
audimus. Siquis aut̃ p̃muitato ordi¬
ne uoce ocłos luci aures acomodat hu¬
dores ueluit ore disc̾uere sapores na¬
regustare utriusq sensus nũst̾iũ qr¬

Expanded text:
qui mensurarum suarum limitem non atdistincte servamus. Lucem quippe oculis cernimus, vocem vero auribus audimus. Si quis autem, mutato ordine, voci oculos, luci aures accommodet, hudores velit ore discernere, sapores nare gustare, utriusque sensus sibi
Abbreviated transcription (Latin):
postoius magis pharionis. Remias ꝑdici
ĩ sapĩa amicłe: comparat dicens cla¬
manit ꝑdix congregauit que nõ peꝑ¬
it fecit duuicias uam cum iud̾eõ ĩmedi¬
o dierum eius dere luiquat enm ⁊ ĩnouis¬
sinus sius erit insipiens ⁊ manifestab¬

Expanded text:
os magis Pharaonis. Quos Jeremias perdici insipienti aviculae comparat dicens: Clamavit perdix, congregavit quae non peperit, fecit divitias, non cum judicio: in medio dierum ejus derelinquent eam, et in novissimis suis erit insipiens . Pe
Abbreviated transcription (Latin):
moꝵ utinam ypoc̾tis sua dampna c̃oi
sola suffic̾e̾t ⁊ nequaqmͣi ꝑ uersa eorum
studia ardenter alios ad uiam dupplicͥa¬
tis instigarent ħ namq uniꝰ cuiꝰq ypotͥ¬
sensum simplicitas oĩs ĩ cruũe est aꝑtas.
quippe mentes diuidicant ⁊ ꝑmitatem
cordis hĩtudinem applłant. sĩgͥ decipi¬

Expanded text:
 utinam hypocritis sua perditio sola sufficeret, et nequaquam perversa eorum studia ardenter alios ad vitam duplicitatis instigarent. Hoc namque uniuscujusque psensum simplicitas omnis in crimine est. Apertas quippe mentes dijudicant, et puritatem cordis hebetudinem appellant; omne
Abbreviated transcription (Latin):
si unus uniuersus cadet:
sed absit haec scultitia
ab sit haec leuitas abur¬
bibus meis. In omnipo¬
tente autem dño confi¬
do quia quod promisit
citius impleturus est:
omnis qui se exal tat hu¬
miliabitur: haec oc cu¬
patus inmultis. adepisto¬
larum uestrarum dicta
in breuitate respondi
nam quae modo loqui per¬
scripca non debeo. in
animo signata manent
Peto ut me beatitudo ur̃a
in suis scis orationibus
semper admemoriam
reducat. quatenus ama¬
lis tempora libus & aeter¬
nis uestrae inter cessiones
cripiant. Prosere¬
nissimo autem domno
iniperatore. studiose.
& feruenter orate.
qui a ualde est uita eius
mundo necessaria ces¬
so autem amplius dicere.
quia & uos non dubito
scire

Expanded text:
si unus universus cadit. si unus universus cadit. Sed absit haec stultitia, absit haec levitas ab auribus meis. 874 In omnipotente autem Domino confido, quia quod promisit citius impleturus est: Omnis qui se exaltat humiliabitur. Haec occupatus in multis ad epistolarum vestrarum dicta in brevitate respondi; nam quae modo loqui perscripta non debeo, in animo signata manent. Peto ut me beatitudo vestra in suis sanctis orationibus semper ad memoriam reducat, quatenus a malis me temporalibus et aeternis vestrae intercessiones eripiant. Pro serenissimo autem domino imperatore studiose et ferventer orate, quia valde est ejus vita mundo necessaria. Cesso autem amplius dicere, quia et vos non dubito scire
Abbreviated transcription (Latin):
scio quia hoc uos examore
dicitis Nec miratus sum
uos inuestris epistolis
imperialia uerba potu¬
isse. qui ababent
potescas Namutraq
principa liter prae¬
sumunt. utraque per
auctoritatem semper
lo quuntur: et qui demi
insus cipien da fratris
et consacer dotis nostri
crriaci synodica epla.
dignum non fuit. ut pro
causa profan uo cabuli
moras facerem. neuni¬
cacem scãe ec clesiae
perturbarem: sedta¬
men de eodem supersciti¬
oso et superbo uocabulo.
eum ammonere scudui di¬
cens: Quia pacem nobiscum
habere nom pos set nisicla¬
tionem prae dicti uerbi
corrigeret. quam primꝰ
apostata inuenit: uos
tamen eandem causam
nullam esse dicere non
debetis. quia si hanc
aequanimiter portamus.
uni uersae ecclesi ae fidem
corrumpimus Scitis
enim quanti non solum
heretici. sed etiam heresi¬
archae de constantinopo¬
litana ec desia sunt egres¬
si & ut dehonoris uri
in iuria taceam. si unus
ep̃s uocatur uniuersalis.
uni uersa ec clesia corruit

Expanded text:
scio quia hoc vos ex amore scio quia hoc vos ex amore dicitis. Nec miratus sum vos in vestris epistolis imperialia verba posuisse, quia habent potestas. Nam utraque principaliter praesuirunt, utraque per auctoritatem semper loquuntur. Et quidem in suscipienda fratris et consacerdotis nostri Cyriaci synodica epistola dignum non fuit ut pro causa profani vocabuli moras facerem, ne unitatem sanctae Ecclesiae perturbarem; sed tamen de eodem superstitioso et superbo vocabulo eum admonere studui, dicens quia pacem nobiscum habere non posset, nisi elationem praedicti verbi corrigeret, quam primus apostata invenit. Vos tamen eamdem causam nullam esse dicere non debetis, quia si hanc aequanimiter portamus, universae Ecclesiae fidem corrumpimus. Scitis enim quanti non solum haeretici, sed etiam haeresiarchae de Constantinopolitana Ecclesia sunt egressi. Et ut de honoris vestri injuria taceam, si unus episcopus vocatur universalis, universa Ecclesia corruit,
Abbreviated transcription (Latin):
quia cum me mora re
uoluistis Nonquid
sum sed quid esse debe¬
anIllud uero quod
medicicis morum meo¬
rum debere reminisci
et maligno spiritui
quae renti animas
cri brare pro nulla causa
locum non dare. ego qui¬
dem me semper malis
moribus fuisse recolo
at que cos dem immenio¬
res si possum. uincere
ac delere summopere
fescino: si tamen ut uos
credi cis boni aliquid
habui. in omnipocentis di
adiutorio confido.
Qui a oblitus non sum. sed
scitas uestra ut uideo
in praemissis dictis dul¬
cedinis & sub sequent
hoc uerbo. epis colam suam
a piesse similem uoluit.
quae mel simul & aculeum
portat. ut me & melle
satiaret. et aculeo pun¬
geree. Sed incer haec
ego ad me di can dam¬
uocem sa lomonis redeo
qui a meli ora sunt uul¬
nera diligentis. quam
inimici blandiencis
os cula Quoduero
dicitis. pronulla causa
da renos locum scandali
debere: haec mihi
& piissimus domnus filius
uester procuius uita
incessanter orandum est
iam saepius scripsit. et
quod ille expotes ta te.

Expanded text:
quia commemorare quia commemorare voluistis non quid sum, sed quid esse debeam. Illud vero quod me dicitis morum meorum debere reminisci, et maligno spiritui quaerenti animas cribrare pro nulla causa locum dare, ego quidem me semper malis moribus fuisse recolo, atque eosdem in me mores si possum vincere ac delere summopere festino. Si tamen, ut vos creditis aliquid boni habui, in omnipotentis Dei adjutorio confido quia oblitus non sum. Sed sanctitas vestra, ut video, in praemissis verbis dulcedinis, et subsequenti hoc verbo epistolam suam api esse similem voluit, quae mel simul et aculeum portat, ut me et melle satiaret, et aculeo pungeret. Sed inter haec ego ad meditandam Salomonis vocem redeo: Quia meliora sunt vulnera diligentis, quam inimici blandientis oscula. Quod vero dicitis pro nulla causa dare nos locum scandalo debere, haec mihi et piissimus Dominus filius vester, pro cujus vita incessanter orandum est, jam saepius scripsit; et quod ille ex potestate,
Abbreviated transcription (Latin):
aut arith uero pro eodem
miraculo aliam clauem
auream fecit. at que cum
ea pariter ad scãe memo¬
riae decessorem meum
trans missit. indicans quale
peream mira culum con¬
tigisset: Ipsam ergo uestrȩ
excellentiae trans mit¬
tere studui: perquam
omni potens ds̃ super¬
bientem & perfidum
hominem per emit.
ut per eam uos quae eum
timetis et diligitis. et
praesentem salutem.
& acternam habere
ualeatis
SIO EP̃O ANTIO CHENO¬
esideratam sua uissimae
uestrae scĩtatis epistoł.
commune filio sabinano
diacono deference sus¬
cepi in qua non linguae
sed animae uerba pro¬
fluebant: et non mirũ
si bene loquitur qui per¬
fecte uiuit: quia enim
permagis crum sp̃s.
inschola cordis praecepta
uicae didicistis ter rena
cuncta despicere. ad
caelestem pacriam fes¬
tinare quancum uos
in bono pro fecis cs. tan¬
cum bona etiam de aliis
sencitis. Dum uero
inscriptis uestrae beati¬
cudinis. multa demę
dici lau dabilia audi¬
rem. intellexi studium.

Expanded text:
Autharith vero pro eodem Autharith vero pro eodem miraculo aliam clavem auream fecit, atque cum ea pariter ad sanctae memoriae decessorem meum transmisit, indicans quale per eam miraculum contigisset. Ipsam ergo vestrae excellentiae transmittere studui, per quam omnipotens Deus superbientem et perfidum hominem peremit, ut per eam vos qui eum timetis et diligitis, et praesentem salutem et aeternam habere valeatissio episcopo Antiochenoesideratam suavissimae vestrae sanctitatis epistolam communi filio Sabiniano diacono deferente suscepi, in qua non linguae, sed animae verba profluebant. Et non mirum si bene loquitur qui perfecte vivit. Quia enim per magistrum spiritum in schola cordis praecepta vitae didicistis, terrena cuncta despicere, ad coelestem patriam festinare, quantum vos in bono profecistis, tantum bona etiam de aliis sentitis. Dum vero in scriptis vestrae beatitudinis multa de me dici laudabilia audirem, intellexi studium,
Abbreviated transcription (Latin):
prae terea benedictionẽ
scĩ petri apostoli. clauem
asa cra tis simo eius corpore
trans missi. De quauide¬
licet claui hoc est gestum
quod nar romira culum
Dum eum quidam lango¬
bar dus ciuitatem in gres¬
sus intraspadanis partibus
inuenisset. quia scĩ petri
clauis esset despiciens.
sed pro eo quod eam aureã
uidit facere sibi ex illa
aliquid aliud uolens eduxit
cultellum ut illam in cide¬
ret: qui mox cul tel lum
cum quo eamper partes
mit tereuoluit: arreptus
per spm̃ sibi ingut ture
defixit. eadem que
hora ex tinctus cecidit:
et dum illic rex lango¬
bardorum auta rith
at que alii multieius homi¬
nes ad essent. et his quise
percusserat seor sum
mortuus: clauis uero
exseorsum iaceret in
terra. factus est om¬
nibus uehementissimus
timor. ut eandem clauem
deterra leuare nullus
prae sumeret Tunc
quidam lango bar dus
catholicus. quisciebatur
orationi et elemosinis
deditus. mimi ul f nomine
uocatus est. at que ipse
hanc leuauit deterra:

Expanded text:
Praeterea benedictionem Praeterea benedictionem sancti Petri apostoli clavem a sacratissimo ejus corpore transmisi, de qua videlicet clavi hoc est gestum quod narro miraculum. Dum eam quidam Langobardus civitatem ingressus in Transpadanis partibus invenisset, quia sancti Petri clavis esset despiciens, sed pro eo quod eam auream vidit facere sibi ex illa aliquid aliud volens, eduxit cultellum ut eam incideret. Qui mox cultellum cum quo eam per partes mittere voluit, arreptus per spiritum, sibi in gutture defixit, eademque hora exstinctus cecidit. Et dum illic rex Langobardorum Autharith atque alii multi ejus homines adessent, et is qui se percusserat, seorsum mortuus, clavis vero haec seorsum jaceret in terra, factus est omnibus vehementissimus timor, ut eamdem elavem de terra levare nullus praesumeret. Tunc quidam Langobardus catholicus, qui sciebatur orationi et eleemosynis deditus, Minulfus nomine, vocatus est, atque ipse hanc levavit de terra.
Abbreviated transcription (Latin):
a filiis. et coniuges et¬
a coniugibus diuisi. ex
quibus aliqui iam re¬
demptisunt. Sed
tiis dicunt. Multi
a pud ne fandissi mos
lango bardos hac tenus
reman serunt: mox
autem me di eta tem
petuni ae quam trans¬
missistis. in eorum re¬
demptione transmisi
De medi etate uero.
an cillis dĩ quas uos
grecalingua monas¬
trias dicras. lec cis¬
ter mae mere disposui.
quia in lectis suis graui
nuditate incuius urbis
ue he mentissimo frigore
laborant quae in hac
urbe mul tae sunt.
Nam iuxta notitiam
quam dis pensantur
triamilia repperiuntur.
et quidem de scĩ petri
a postolorum principis
rebus. octo ginta annuas
lib accipiunt. Sed
ad tantam mul trtu di¬
nem ista quid sunt:
maxime in hac urbe.
ubi omnia graui pre¬
tio emuntur harum
uerotalis uita est.
at que intantum lacri¬
mis et abstinentia stric¬
ta. ut credamus qui a
si ipsȩ non essent. nullus
nos trum iam pertot
annos in loco hoc sub¬
sis tere inter lango bar¬
dorum gladiospotuiss&:

Expanded text:
a filiis, et conjuges a filiis, et conjuges a conjugibus divisi, ex quibus aliqui jam redempti sunt. Sed tia eis dicunt, multi apud nefandissimos Langobardos hactenus remanserunt. Mox autem medietatem pecuniae quam transmisistis, in eorum redemptionem transmisi. De medietate vero ancillis Dei, quas vos Graeca lingua monastrias dicitis, lectisternia emere disposui, quia in lectis suis gravi nuditate in hujus hiemis vehementissimo frigore laborant, quae in hac urbe multae sunt. Nam juxta notitiam qua dispensantur tria millia reperiuntur. Et quidem de sancti Petri apostolorum principis rebus octoginta annuas libras accipiunt. Sed ad tantam multitudinem ista quid sunt, maxime in hac urbe, ubi omnia gravi pretio emuntur? Harum vero talis vita est, atque in tantum lacrymis et abstinentia districta, ut credamus quia si ipsae non essent, nullus nostrum jam per tot annos in loco hoc subsistere inter Langobardorum gladios potuisset.
Abbreviated transcription (Latin):
compungat. Nesi quid
odii interse modo con¬
ceperint in a perto postea
erum pat. uerba qui dem
nutrientium aut lace¬
rant sibona sunt. aut
uenenum simala taliter
ergonunc eis suggerant.
quae post modum osten
dant quam bona fuerint.
quae anutritorum suorum
oresuxerunt. Praete¬
rea xxx aurili bras dilec̃tissim
filius meus sauinianus
dia conus. ab excellenti a
uestra trans missas. in re¬
demptionem captiuorum
dandas. at que paupe¬
ribus erogandas detulit.
dequibus uobis gaudeo
sed mihi per times co
quia apud tremendum
iudicem non solum de
sci petri a postolorum
principis substantia.
sed etiam deuestris re¬
bus rationes rediturus
uado uobis autem
omni potens ds̃ proter¬
renis caelestia. protem¬
porabibus acternares¬
tituat. Indico uero
quia ex cro tonensi ciuitate
quȩ super adriaticum
mare interra italia e
posita trans acto anno
a lango bardis capta est.
Multi uiri ac multae
mulieres nobi les. in prae¬
da ductae sunt. et filii
a parentibus. parentes

Expanded text:
conjungant, ne si quid conjungant, ne si quid odii inter se pueri conceperint, in aperto postea erumpat. Verba, inquiens, nutrientium, aut lac erunt si bona sunt, aut venenum si mala. Talia ergo in pueritia eis suggerant, quae postmodum ostedant quam bona fuerint quae a nutritorum suorum ore suxerunt. 782 Praeterea triginta auri libras dilectus filius meus Sabinianus diaconus ab excellentia vestra transmissas in redemptionem captivorum dandas atque pauperibus erogandas detulit, de quibus gaudeo, sed mihi pertimesco, quia apud tremendum judicem non solum de sancti Petri apostolorum principis substantia, sed etiam de vestris rebus rationem redditurus vado. Vobis autem omnipotens Deus pro terrenis coelestia, pro temporalibus aeterua restituat. Indico vero quia ex Crotonensi civitate, quae, super Adriaticum mare in terra Italiae posita, transacto anno a Langobardis capta est, multi viri ac multae mulieres nobiles in praedam ductae sunt, et filii a parentibus, parentes
Abbreviated transcription (Latin):
supplicii. aut amore regni
cae lestis. pet cata sine
quibus ui uere non possunt
cotti die plorent.
Sed quia ut dixi: Duo
sunt conpunctionis
genera: Dedit ei pater
suus inriguum superius.
et inriguum inferius:
Inriguum quippe supe¬
rius accipit anima
cum sein la crimis regni
caelestis desiderio affligit
Inriguum uero inferius
accipit cum inferni sup¬
plicia flendo pertimescit
It quidem prius inferius.
et post inriguum su¬
perius datur: sed quia
compunctio amoris mag¬
na dignitate praeminet.
uos ergo quae operante
omnipotente dõ utraque
compunctionis genera
experimento nosttis.
quantum peruer ba
uestraserenissimȩ domi¬
nȩ uestrae pro destis.
cotidie sollite perscru¬
tari debetis: peto autem
ut paruulos dominos
quos nutritis. praecipue¬
a minoribus instituere
curetis ut glorio sos
eunuchos quie is deputa¬
ti sunt ammonere. ut ea
illis loqui debeant. quae
eorum mentes in carita te
cir case inuicem. et erga¬
subiectos in mansuetudine

Expanded text:
supplicii, aut amore regni supplicii, aut amore regni coelestis peccata, sine quibus vivere non possunt, quotidie plorent. Sed quia, ut dixi, duo sunt compunctionis genera, dedit ei pater suus irriguum superius, et irriguum inferius. Irriguum quippe superius accipit anima, cum se in lacrymis regni coelestis desiderio affligit; irriguum vero inferius accipit, cum inferni supplicia flendo pertimescit. Et quidem prius inferius, et post irriguum superius datur. Sed quia compunctio amoris magna dignitate praeeminet, ceretur. Vos ergo, quae, operante omnipotente Domino, utraque compunctionis genera experimento nostis, quantum per verba serenissimae dominae vestrae prodestis quotidie sollicite perscrutari debetis. Peto autem ut parvulos dominos quos nutritis praecipue moribus instruere curetis, et gloriosos eunuchos qui eis deputati sunt admonere ut ea illis loqui debeant quae eorum mentes in charitate circa se insubjectos in mansuetudine
Abbreviated transcription (Latin):
ni dilectionis: quod bene
in sacra uera cique histo¬
ria figurata narratione
describitur quae a it
Axa filia chaleb sedens
super asinam suspirauit:
cuidixit pater suus: quid
habes At que illares¬
pondit. Damihi bene¬
dictionem : terram aus¬
tralem. & arentem
dedis timihi. iunge et in ri¬
guam. Et dedit ei pater
suus in riguum superius.
& inriguum inferius
Axa quippe super asinam
sedet: cum inrationabi¬
libus carnis suae motibus
anima prae sidet quae
sus pirans a patre terram
inriguam petit:
quia acretore nostro
cum magno desi derio
quȩ renda est la crima¬
rum gratia. Sunt nam¬
que non nulli. qui iam
in dono percipiunt libere
pro iustitia eloqui oppres¬
sostueri. indigentibus
propria tribuere . ardoremfidei
habere. sed ad huc gra¬
tiam lacrima rum non
habent: hinimirum
australem et arentem
habent. sed adhuc inri¬
guam indigent. quia
in bonis operibus posii.
in qui bus magni atque
feruentes sunt: Opor¬
t& ualde ut aut timore

Expanded text:
nem dilectionis. Quod bene nem dilectionis. Quod bene in sacra veracique historia figurata narratione describitur, quae ait: Axa filia Caleph sedens super asinam suspiravit. Cui dixit pater suus: Quid habes? At illa respondit: Da mihi benedictionem. Terram Australem et arentem dedisti mihi, junge et irriguam. Et dedit ei pater suus irriguum superius, et irriguum inferius. Axa quippe quidem super asinam sedet, cum irrationabilibus carnis suae motibus anima praesidet. Quae suspirans a patre terram irriguam petit, quia a Creatore nostro cum magno desiderio quaerenda est lacrymarum gratia. Sunt namque nonnulli qui jam in dono perceperunt libere pro justitia eloqui, oppressos tueri, indigentibus propria tribuere, ardorem fidei habere, sed adhuc gratiam lacrymarum non habent. Hi nimirum terram Australem et arentem habent, sed adhuc irrigua indigent, quia in bonis operibus positi, in quibus magni atque ferventes sunt, oportet valde ut aut timore