comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rata et deficiẽs a filuis ho¬
minũ homo in plaga
positus et sciens ferre qu¬
firmitatẽ quia au̾tit fa¬
ciẽ sicã. Nec statim scrip¬
cuca dissonare indeatur
qr ibi innobilitas corporis
aꝓpt̾ flagella et sputa et
alapas et clanos et quin¬
rias patibuli ꝯmemorat᷑
hic pulcritudo uirtutum
in sacro et uen̾ando corpo
crucis uniu̾sis pulcciorẽ
uirgo de uirgme qui nõ
exnolũtate uiri ded eydeo
natus est Misi eiũ hñisset
et in uultu quide oculis¬
scatim secuti funissent a¬
postoli nec qui ad cõp̾hẽ¬
dendñ eñ uenerãt corru¬
issent demq et in pñti
testĩonio inquo ait homo
pe plaga posiens et sciẽs
serre in sirmitatẽ reddit
sus sit quia adnertit fa

Expanded text:
s a filiis - hominum; homo in plaga. positus et sciens ferre infirmitatem, quia auertit faciem suam. nec statim scriptura dissonare uideatur, quia ibi ignobilitas corporis propter flagella et sputa et alapas et clauos et iniurias patibuli commemoratur, hic pulchritudo uirtutum in sacro et uenerando corporcrucis uniuersis pulchrior est: uirgo de uirgine, qui non ex uoluntate uiri, sed ex deo natus est. nisi enim habuisset et in uultu quiddam oculisstatim secuti fuissent apostoli nec, qui ad conprehendendum uenerant, corruissent. denique et in praesenti testimonio, in quo ait: homo in plaga positus et sciens ferre infirmitatem, reddit sus sit: quia auer
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e ꝓpħa significat dicẽs
septrũ equitatis septrũ
regmi ti quidã deysaia
testĩoniũ ꝓferẽtes exiet
uirgna deradisse ꝯosse et
flos deradice eis ascẽdet
hoĩem qui ẽ assũptꝰ ĩtel¬
ligũt cui et deferat᷑ imꝑi
cã regnare dicat᷑ et unc¬
iis esse oleo exłtationis
pre ꝑticipibus suis qua¬
si premiũ caritatis et
odi in unatone sũptatꝰ
docemut añt in utraq
yte et amoris et odi
eẽ in nb semina cũ ip̃e
qui primicias masse nr̃o¬
uñ corporũ leuaĩt ad ce¬
los et insticiã dileyerit
et odenit inquitatem
unde damd. riõne odi¬
entes te dñe oderã. et
suꝑ namicos tuos tabes¬
cebã ꝑfecto odio oderam
illos quod sequit᷑. donxit
te deus deus tiis primũ
nomi dei rocatino casu
intelligendñ est sequẽs
noĩatino quod satis mi

Expanded text:
pheta significat dicens: sceptrum aequitatis sceptrum regni tui. quidam de Isaia testimonium proferentes: exiet uirga de radice Iesse et flos de radice ascendet hominem, qui est adsumptus, intellegunt, cui et deferatur impeuitatem regnare dicatur et unctus esse oleo exultationis prae participibus suis, quasi praemium caritatis et odii in unctione sumpturus. docemur autem in utramque partem et amoris et odii esse in nobis semina, cum ipse, qui primitias massae nostrorum corporum leuauit ad caelos, et iustitiam diet oderit iniquitatem. Unde David: Nonne odientes te, Domine, oderam, et super inimicos tuos tabescebam? perfecto odio oderam illos . Quod sequitur; Unxit te Deus, Deus tuus. Primum nomen Dei vocativo casu intelligendum est, sequens nominativo. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
calamũ referatur Effu
ta pro lenedixit unxit
legĩꝰ sed sciendñ ꝙ error
scriptorĩ septuaginta
tranflatoribus nõ debeat
impatari qui hoc loco
cũ hebraica u̾itate cõi¬
cordanlegentes illud
co admicabãtu super
u̾bis. gr̃e piis q̃ egredio¬
bautut deore illuns et ꝙ
ĩ potestate habebas ẜmo¬
nẽ intelluẽ possũꝰ qua
niltitudo in labus salnoo¬
tous esfusa est q̃ iibrem
quã sponsus ꝓcessit dethala¬
mo suo assumo celo egres¬
sio eius et ocoursus illius
eũ in quo omis plenitudo
dĩnitatis hĩtat corporalit̾
plena gr̃a salutat᷑ et apłs

Expanded text:
calamum referatur. Effuta pro \'benedixit\' \'unxit\' legimus; sed sciendum, quod error scriptorum septuaginta translatoribus non debeat inputari, qui hoc loco cum Hebraica ueritate concordant. legentes illud:co: admirabantur super uerbis gratiae eius, quae egrediebantur de ore illius, et quod in potestate habebat sermonem, imultitudo in labiis Salvatoris effusa est, quae in brevi tanquam sponsus processit de thalamo suo. « A summo coelo egressio ejus, et occursus illius eum, in quo omnis plenitudo divinitatis habitat corporaliter, plena gratia salutatur . Et Apos
Abbreviated transcription (Latin):
re idest coluarie ĩ qua¬
dragesmio pͥmo psalno
cõpetencins difputatir
et ut sciamps textũ cãti¬
ci titulo cõnenire muta¬
tionẽ de alio ad alind di¬
cit et filia cui p̾cipitur
nt ãtiqmi parentis obli¬
ta regis se amplexibus
paret uictorem añt oñ
esse qui dicit confidite
egto nici mmũdũ et adq
ista adolescentis oratio
est ate nctoria et sapiã
et głia et ego tuꝯ smis
profecto noint qui dño
uincente suꝑaint et est
particeps triũphorũ emb
et qui ininarcessibilem
głie corona decandorebo¬
norũ oꝑũ et deuarietate
nirtutũ texint sabnators
Eructaĩt cor queũ u̾bñ
bonũ ꝓ quo interp̾tatus
est syminacus ꝯmotun
est cormeũ uerto bons.
iudicans ad alt̾ius ẜmo¬
nem cor dicentis motum
et spñi sc̃o futura xͥ sacra¬
menta pandente eciam
hunc in eloquiũ ꝓeupisse
ut quã ad modũ ceten
de admẽtu eius doduti fũt
et iste loqueretut. Rnctus
et ꝯtoctari escarũ in
uentũ esflacio ꝯnomodo
ergo iuxta qualitatom

Expanded text:
re, id est caluariae, in quadragesimo primo psalmo conpetentius disputatur. et nt sciamus textum cantici titulo conuenire, mutationem de alio ad aliud discit et filia, cui praecipitur, ut antiqui parentis oblita regiis se amplexibus paret. uictorem autem eum esse, qui dicit: confidite, ego uici mundum et ad quem ista adule- I scentis oratio est: a te uictoria et sapientia et gloria et ego tuus seruus, profecto nouit, qui domino uincente superauit et est particeps triumphorum eius et qui inmarciscibilem gloriae coronam de candore bonorum operum et de uarietate uirtutum texuit saluatori. Eructuauit cor meum uerbum bonum. pro quo interpretatus est Symmachus: commotum estcormeum uerbo bono iudicans ad alterius sermonem cor dicentis motum et spiritu sancto futura Christi sacramenta pandente etiam hunc in eloquium prorupisse, ut. quemadmodum ceteri de adueutu»eius locuti sunt, et iste loqueretur. ructus et concoctarum escarum in uentum efflatio. quomodo ergo iuxta qualitatem
Abbreviated transcription (Latin):
diẽ et ĩ mutabĩt dens
qui loquitur per ꝓphãm
ego dens et nõ mutor
ꝓpt̾ nos nuitanerit fa¬
ciẽ suã formã serm acce¬
perit et deindea trãsim¬
grans ad philistu qui
interpretant᷑ poculo cor¬
ruẽtes inebriati eñ fue¬
rant anreo calice babi¬
lonis primũ derisus fit
ticiã crucist deinde suscep¬
tus propt̾ głam truẽpho¬
rñ. Carissimus ãt ille
est dequo et ysaias caint
cantabo canticũ dilecte

Expanded text:
 deus, qui loquitur per prophetam: ego deus et non mutor, propter nos mutauerit faciem suam, formam serui acceperit et de Iudaea transmigrans ad Philistiim, qui interpretantur \'poculo corruentes\' - inebriati enim fuerant aureo calice Babylonis —, primum derisus sit titiam crucis, deinde susceptus propter gloriam triumphorum. carissimus autem ille est, de quo et Esaias canit: cantabo canticum dilecto
Abbreviated transcription (Latin):
lierũ. nõi recusat accipere
Cũ samaritana loquit᷑
adputeñ et saturatus cõ¬
rauertione credentis eibos
qui empti fuerãt negli¬
git Apolo nrr̃o apłicum
et in lege doctissimũ aqui¬
la et qscilla eradunt et
instruũt. eñ de uia dñi si
docert afemĩa õ fine tor¬
pe apostolo michi quate
turpe sit post uiros docere
et fennas hoc et istiꝯ mo¬
breniter utmec te peinte¬
ret sexus tun nec mros
suũ nom̃ exigere ĩ quoꝵ
condẽpnationẽ femĩarũ
in scripturis sanctis inta
landantur. Sandeo et ne¬
luti quõdam tripudio of¬
fertur am̃s mens cũ in
babilone inuemiũt᷑ damel
ananias azacias misael
ꝯqnã aaolei funt senes
et indices isil quos rex ta¬
bilonins frigat in sartha¬
ꝯme sua, Qͣ młte fusan
ne quod interp̾tat᷑ luñ
q candore pudicicie spon¬
sosecta conponũt et coro¬
nã spineã mutãt ĩ głãm
triũphantis habesibon
studio scripturarũ et in
sananonia mẽtis et cor¬

Expanded text:
lierum non recusat accipere. lierum non recusat accipere. cum Samaritana loquitur ad puteum et saturatus conuersione credentis cibos, qui coempti fuerant, neglegit. Apollo, uirum apostolicum et in lege doctissimum, Aquila et Priscilla erudiunt et instruunt eum de uia domini. si doceri a femina non fuit turpe apostolo, mihi quare turpe sit post uiros docere et feminas? Haec et istius mobreuiter, ut nec te paeniteret sexus tui nec uiros suum nomen erigeret, in quorum condemnationem feminarum in scripturis sanctis uita laudatur. gaudeo et ueluti quodam tripudio effertur animus meus, cum in Babylone inueniuntur Danihel, Ananias, Azarias, Misahel.s o quam multi sunt senes et iudices Israhel, quos rex Babylonius frigit in sartagine suanae, quod interpretatur lilium, quae candore pudicitiae sponso serta componunt, et coronam spineam mutant in gloriam triumphantis. Habes ibi in studio Scripturarum, et in sanctimonia mentis et cor
Abbreviated transcription (Latin):
scirpe nomĩs sui signat
ini posteros filte salpha he¬
redicatẽ inter fr̃es merẽt᷑¬
rucciꝑs. Mith et hester es In¬
dich tanteigłie sũt ut sa¬
cris uollunibus momima ĩ¬
ioiderit Ama ꝓphetissa
bilem et offeit eñ in taber¬
naculũ dei. Thecinpes.
mulier regẽ damdĩ t̾ro
gationesconchidit eme¬
mate docet exemplo dei
mitigat legimꝰ et aliã
isaprentẽfemĩam q cũ
obside̾tur cunitas et ꝓpter
unũ perduellem dux ex¬
cercitus ioab muros ari¬
ete quateret locuta est
ad populũ in sapiẽcia sua
lũ muliebri auctoritate
sedait. quid loquar de
regia saba q̃ ueuit afini¬
buis t̾re audore sapam
salomonis et testĩoma dm̃
condẽpnatura est om̃ia
lia phanuelis in templo
templũ essiciti dei et coti¬
diano iemmo celestem
ꝯuueĩt panẽ. sequnitur
młieres salnatorẽ et mi¬
iistrãt et de substencia sua
ille qui deqũq panibus
quĩq milia hom. excep¬
tis muilieribus et ꝑmilis
alint escas sanctarũ mu¬

Expanded text:
stirpe nominis sui signat stirpe nominis sui signat in posteros. filiae Salphaad hereditatem inter fratres merentur accipere. Ruth et Hester et Iudith tantae gloriae sunt, ut sacris uoluminibus nomina indiderint. Anna prophetissa bilem, et offert eum in tabernaculo dei. Thecuitis mulier regem Dauid interi rogatione concludit, aenigmate docet, exemplo dei mitigat. legimus et aliam sapientem feminam, quae, cum obsideretur ciuitas et propter unum perduellem dux exercitus Ioab muros ariete quateret, locuta est ad populum in sapientia sua lum muliebri auctoritate sedauit. quid loquar de regina Saba, quae uenit a finibus terrae audire sapientiam Salomonis et testimonio domini condemnatura est omnes filia Fanuelis, in templo templum efficitur dei et cotidiano ieiunio caelestem inuenit panem. sequuntur mulieres saluatorem et ministrant ei de substantia sua. ille, qui de quinque panibus quinque milia hominum exceptis mulieribus et paruulis aluit, escas sanctarum mu
Abbreviated transcription (Latin):
glo me pͥncipia¬
interdu sccibã ad mu¬
lieres et fragiliorẽ sexuni
marib p̾ferõ et id circo de¬
beo primũ obtectractorib
meis respond̾e et ficieni¬
re ad dispatatimnculã
quã rogasti Si uiri desccip
bora deuictis hostib apon
triũiphasset Ierennas car¬
prophantem holda eis
mulier suscitat᷑ i sacerdotes
ret phariser crucist ꝯut
ftbiũ dei et mamia mae¬
dalene plorat. ad crucem
ungenta paratq̃rit in
eit ad apostolos reꝑtu
mũcias illi dubitant ista
n̾e turris candoris et liba
malebria et ideo ei abra¬
ham subecient et dĩ ad
eũ dimĩa q̃ dicit tibi sar¬
ra audi nocẽ eius illi de¬
fecerãt mpliebria tu nũ
est retecca pereizit ad int̾ro¬
gandũ deñ et eis respõ¬
cione condigua audit
oraculã dno gñs ĩ ntero
tno et duo populi denẽtre
tuo dudentur illa duos
generat dissidentes en
unũ totidie concepis par¬
turis generas uinone fe¬
cundias magestate mul¬
ciplicem truutate concor
leem nostrã atq esphatrẽ

Expanded text:
o me, Principiainterdum scribam ad mulieres et fragiliorem sexum maribus praeferam. et idcirco debeo primum obtrectatoribus meis respondere et sic uenire ad disputatiunculam, quam rogasti. si uiri de scripm, Debbora de uictis hostibus non triumphasset. Hieremias carprophetantem, Holda eis mulier suscitatur. sacerdotes et pharisaei crucifigunt filium dei et Maria Magdalene plorat ad crucem, unggit ad apostolos, repertum nuntiat: illi dubitant, ista uere turris candoris et Libanmuliebria et ideo Abraham ei subicitur et dicitur ad eum: omnia, quae dicit tibi Sarra, audi uocem eius. illi defecerant muliebria, tu numest. Rebecca pergit ad interrogandum deum et eius responsione condigna audit oraculum: duae gentes in utero tuo, et duo populi de uentre tuo diuidentur. illa duos generat dissidentes, tu\' unum cotidie concipis, parturis, generas, unione fecundum, maiestate multiplicem, trinitate concordleem nostram atque Ephratam
Abbreviated transcription (Latin):
recte qui in scłorũ fine
mũtãdi sũt dequibꝰ apłs
loquit᷑ om̃s dormiemus
sed nõ oñis hmunitabi᷑
referũtur ad finẽ et hoc
ip̃m misteriũ lectorẽ pre¬
parat ad intelligencia
spñalem nbi eiũ smplex
et aꝑtus est sensus quid
neccesse est andiẽtẽ Intel¬
ligẽcie promoneri et dixi
ad eñ qui ht̃ anres an¬
diendi audiat. Cãticũ
quoq canit᷑ carissimo atq
dilecto qr ꝓpt̾ illũ uemet
sanctis ꝓmissa muitatio
que quidẽ et inhac inta
intelligi potest qñ eximinĩ
neteri homñe et indinin᷑
nouo qui renonatur in
cogintionẽ scd̾m imaginẽ
creatoris et głam dñi cõ¬
tenplantes in eãdem ima¬
ginẽ tranfformaminr
quasi agła in glaz alec
est tpñs ullũ quo nõ mu¬

Expanded text:
Recte, qui in saeculorum fine Recte, qui in saeculorum fine mutandi sunt, de quibus apostolus loquitur: omnes dormiemus, sed non omnes inmutabimur, referuntur ad finem. et hoc ipsum mysterium lectorem praeparat ad intellegentiam spiritalem. ubi enim simplex et apertus est sensus, quid necesse est audientem intellegentiae praemoneri et dici ad eum: qui habet aures audiendi. audiat? canticum quoque canitur carissimo atque dilecto, quia propter illum ueniet sanctis promissa mutatio. quae quidem et in hac uita intellegi potest, quando exuimur ueteri homine et induimur nouo, qui renouatur in cognitionem secundum imaginem creatoris, et gloriam domini contemplantes in eandem imaginem transformamur quasi a gloria in gloriam. nec est tempus ullu
Abbreviated transcription (Latin):
ad eñ qui dicit incãtico
Cho flos canpi et liliũ
cõualliũ ultera ip̃ae flos
dñi tecũ m̾eat᷑ andire
ut liliũ in medio spinaꝵ
sic ꝓxima m̃a ĩ medio
filiarũ et qr deflorib̾us
etililiis loqui cepĩã seper¬
q uirgipitas floribuis cõ¬
ut ad florẽ xp̃i scribens
demłtis floribus disputẽ
quadranesimũ quartũ
psalmũ in titulo legẽs¬
ceꝑi in finẽ prohis qui
ꝯmutabũt᷑ filiorũ chore
lecto inebraico scriptũ
est lamuenes se. ab sosan¬
nain labue core meschil
fir ididoch quod nos la¬
tine stectĩã uictori ꝓliliis
filiorũ chore erudictionis
cãticũ amãtissimu Sim¬
machus more suo mant¬
festins triũphũ proflorib
interp̾etatus est igitur.
quoq et eruditionẽ et doc¬
cissimũ sonat idida ãtiquin
ralomonis est nom̃ qui
alio sensu pacificus anel¬
latur Qeuatuor aũt psal¬
ini licet in posteriore titu¬
lorũ parte dissenciãt hoc
pͥncipio prenotãt᷑ qua¬
dragesmus quartus
filiorũ choie et asaph de

Expanded text:
d eum qui dicit in Cantico: Ego flos campi, et lilium convallium ; altera ipsa flos Domini tecum mereatur audire: Ut lilium in medio spinarum, sic proxima mea in medio filiarum . Et quia de floribus et liliis loqui coepimus, semperque virginitas floribus comut ad florem Christi scribens, de multis floribus disputem. 3. Quadragesimum quartum Psalmum legens in titulo reperi: In finem pro his qui commutabuntur, filiorum Coredilecto. in Hebraico . scriptum est: \'lamanasse al sosanim labne core meschil sir ididoth\', quod nos Latine uertimus: uictori pro liliis filiorum Core, eruditionis canticum amantissimi. Symmachus more suo manifestius \'triumphum\' pro \'floribus\' interpretatus est. igitur \quoque et \'eruditionem\' et \'doctissimum\' sonat; \'ididia\' antiquum Salomonis est nomen, qui alio sensu \'pacificus\' appellatur. quattuor autem psalmi, licet in posteriore titulorum parte dissentiant, hoc principio praenotantur: quadragesimus quartus,\'filiorum Core et Asaph\'.
Abbreviated transcription (Latin):
ame dici posse nõ sapi¬
am. Si penitus tacere
neliui noce in gandio
erũpente nõ possiii.
Qiis ein ualeat dini¬
no cauere p̾como au¬
xencũ mediolam
tem sepultã pene an
epm iã pene factõnis
laqueis irrecitũ et
incisse adu̾sarios et
nõ nocuisse suꝑatos
ueruu hec ip̃e equidẽ
spacus exclnsus iiqͥs
preteres acq alus post
memoranda reliqno
pũtis tñu rei fine con¬
tẽptus sumi. Imꝑato¬
rẽ industria adnt p̾¬
cibus flagitat mari¬
to leuit solicitudine

Expanded text:
a me dici posse, non sapia me dici posse, non sapiam, si penitus tacere uelim, i loce in gaudium erumpente non possim. quis enim tialeat digno canere praeconio Auxenis sepultum paene ante episcopum iam paene factionis laqueis inretitum et vicisse adversarios et non nocuisse superatis? Verum haec ipse equidem spatiis exclusus iniquis Praetereo atque aliis post me memoranda relinquo. Praesentis tantum rei fine contentus sum: imperatorem industria adit, precibus fatigat, merito lenit, sollicitudine
Abbreviated transcription (Latin):
deus auxiliator meꝯ
nõ tĩẽto quid faciat
quedã q̃ eccłie sustẽta¬
batur opib debitũ te¬
lo sp̃m reddidit et qͣi
de industria ordĩe cur¬
rente recũ incarmm
cumulo corpus oꝑit᷑.
dubia ad huc luce in
lictore diabolus occurrit¬
querit cadaner occidis¬
se sepulcrũ sibi mõstra¬
ri petit. uin̾e pntat ꝙͣ
mori potuisse miratur
Recens aclericis cespes
oscenditur et dudñ suꝑ¬
iacta humus ꝯ. his no¬
cibus. ingorit᷑ flagitã¬
dita infernorũ sepul¬
cro bellũ et si hoc ẽ parũ
mẽbra discerpe. Sep ci¬
es ꝑcussa d aliquid mor¬
ergo inindia carnifi¬
ce confuso chami domi
młier refocillat᷑ et ne
cioĩs pande̾t uiã cum
quibusdã uirgĩb ad
secreciorẽ ullulã secto
Ibi panlatom aurili hĩ¬
tu neste mutata ĩ ei¬
catricẽ unlimis obdri¬
citur Et onere iissũ
post tanta miracula
adhuc sermĩt leges.
An. quo me gestorni
oido protraxit ꝯamem̃
ad enagrn nr̃i nomẽ
borẽ pro yp̃o si arbitrer

Expanded text:
inus auxiliator meus, non timebo quid faciat quaedam, quae Ecclesiae sustentabatur opibus, debitum coelo spiritum reddidit, et quasi de industria ordine currente rerum, vicarium tumulo corpus operitur. Dubia adhuc luce, in lictore diabolus occurritquaerit cadaver occisae, sepulcrum sibi monstrari petit: vivere putat, quam mori potuisse miratur. Recens a Clericis cespes ostenditur, et dudum superjecta humus cum his vocibus ingeritur flagitandita. Infer novum sepulcro bellum; et si hoc parum membra discerpe. Septies percussa debet aliquid plergo invidia carnifice confuso, clam domi mulier refocillatur. Et ne cionis panderet viam, cum quibusdam uirginibus ad secretiorem nillulam secto ibi paulatim uirili habitu ueste mutata in cicatricem uulnus obducitur. et — o uere ius — post tanta miracula adhuc saeuiunt leges. En quo me gestorum ordo protraxit! iam enim ad Euagrii nostri nomen Christo laborem si arbitrer
Abbreviated transcription (Latin):
Eprofecti demari iubro
castra metati sũt ĩ soli¬
tudine sii. Octana mãsio
licet auxta ordinẽ exodi sep¬
tuua sit. sed sciendũ ꝙ oĩs
usq admontẽ sinar here¬
mus sin nocetur et extota
promincia eciã locus uinꝰ
mansioius nouiẽ accepit
sicut et auoab tai mois
hac solitudine quinq mã¬
siones fũt. Iain suph de qnͣ
supͣ diximus et herenius
sum et delphea et halus
quorũ ntrũq facit admuis¬
ticos intellectus ꝙ postquã
uenerĩꝰ adeũ locũ dequolo
odm̃ meamur immicitũc
indebumꝰ acdere rubrũ et
nõ conburi. inflãmari eccłia
ꝑsecutionibus et eã loquẽte
in illa dño nõ ꝑire et nota
quod ĩ octana mãsione in
qua torcularia nr̃a fũt. un¬
de et octanus psalmꝰ hoc p̾¬
rubi qr plures filii deserte ma¬
T profecti dedeserto ixͫ¬
sin castra metati st an
delphea. nona mãsio hoc no
pulsate et aperiet᷑ uob̃ iuli¬
bro quoq hebraicorũ nomũ
ad hebesionẽ ⁊eĩssionẽ que
transtulimꝰ quod lectorem

Expanded text:
profecti de mari Rubro, castrametati sunt in deserto Sin. Octava mansio, licet, juxta ordinem Exodi, septima sit. Sed sciendum quod omnis usque ad montem Sinai eremus Sin vocetur, et ex tota provincia etiam locus unius mansionis nomen acceperit. Sic et Moab tam urbis hac solitudine quinque mansiones: iam suph, de qua supra diximus, et heremus Sin et Dephca et Halus quorum utrumque facit ad mysticos intellectus, quod, postquam uenerimus ad eum locum, de quo odium mereamur inimici. Tunc videbimus ardere rubrum et non comburi; inflammari Ecclesiam persecutionibus, et eam, loquente in illa Domino, non perire. Et nota quod in octava mansione, in qua torcularia nostra sunt unde et octavus psalmus hoc tirubi, quia plures filii desertae mat profecti de deserto Sin, castra metati sunt in Dephca . Nona Mansio. Hoc noPulsate et aperietur vobis . In libro autem Hebraicorum Nominum, adhaesionem, remissionemque transtulimus, quod lec
Abbreviated transcription (Latin):
mus si auediũ uerbũ scribat᷑
per eth licterã hic añt in
hebranco nolune scriptũ re¬
peri phe ꝙ elemẽtũ magis
pulsacionẽ ꝙͣ glutiiu
sonat sensus q auainfescus
post responsa dm̃ post octanũ
mimerũ resurrectiõis xp̃i
incipinus sacramẽta pulsa¬
re. prudentẽ scudiosum q lec¬
torem rogatũ nelini ut sciat
me uertere noĩa mxͣ hebrai¬
cam neritatẽ alioquin ĩgrecis
et iulatins codicibus preter
panca om̃ia correpta repẽriꝰ
Et mror quosdam eruditis¬
simos et eccl̃iasticos uiros ea
noluisse tranfferre q̃ in hebraico
non habentur et demãl inter¬
pretatis fictas ex planationes

Expanded text:
edium uerbum scribatur per beth litteram; hic autem in Hebraico uolumine scriptum repperi per phe, quod elementum magis pulsationem quam glutinum sonat. sensusque manifestus: post responsa domini, post octauum numerum resurrectionis Christi incipimus sacramenta pulsare. prudentem studiosumque lectorem rogatum uelim, ut sciat me uertere nomina iuxta Hebraicam ueritatem; alioquin in Graecis et Latinis codicibus praeter pauca omnia corrupta ret miror quosdam eruditos et Ecclesiasticos viros ea voluisse transferre, quae in Hebraico non habentur, et de male interpretatis, fictas explanationes
Abbreviated transcription (Latin):
damus singe et ambula.
¶ Non eñi erant dĩciaꝵ sarciã
pregianati. et ado stantes
ꝯhelia on fora mire petre
ꝑ angustias acus trãsire po¬
terãt et posteriora dm̃ ꝯtẽpla¬
ri. uios uero ad enius auarcia
et ꝯtia pectumas dispuitãtes
amosinu suni expandimꝰ
nichil q̃ nib satis est. et illud
quod de megarerib dicitur
ne aifris coaptari potest
edificant quasi uicturi. ui¬
nunt quasi altera die mo¬
rituri et hec facĩa quia dñ
uorbis nõ credĩꝰ qr etas op¬
tata cunctis aĩo doiciua auor¬
tis que debetur mortalibus
lege matine sed cassa spe
annorũ nobis spacia policet᷑¬
riemo eñi tam fractis uru¬
bus et sic de crepite senectu¬
tis est ait nõ se pntet unũ
ad huc ãnũ esse uictirrmi
bude subrepit oblimio ꝯditõ¬
is sue et t̾ronũ aĩal et iã
iamq soluendñ eugatur ĩ
suꝑbiã et aĩo celũ teneat
ueiũ quid ago. fracta miaide
muertibus disputo. Q tirre¬
bat demedio fit. et nõ ĩtelligĩꝰ¬

Expanded text:
 surge, et ambula . Non enim erant divitiarum sarcina praegravati. Et ideo stantes cum Elia in foramine petrae, per angustias acus transire poterant, et posteriora Domini contemplari. nos uero ardemus auaritia et contra pecunias disputantes auro sinum expandimus nihilque nobis satis est et illud, quod de Megarensibus dicitur, iure miseris coaptari potest: aedificant quasi semper uicturi, uiuunt quasi altera die morituri. et haec facimus, quia domini uerbis non credimus, quia aetas optata cunctis non uiciniam mortis, quae debetur mortalibus lege naturae, sed cassa spe annorum nobis spatia pollicetur. nemo enim tam fractis uiribus et sic decrepitae senectutis est, ut non se putet. unum adhuc annum esse uicturum. unde subrepit obliuio conditionis suae, ut terrenum animal et iam iamque soluendum erigatur in superbiam et animo caelum teneat. Umercibus disputo. Qui tenebat, de medio fit, et non intelligi
Abbreviated transcription (Latin):
et sustiueas i auedia trãs¬
quilitate nanfragm̃. Si
chinoteo dr̃ adolessontores
uiduas dennita. et it̾mi ames
ut matres adolescẽtulas
at sorores cũ om̃i castitate
quare tu ane ꝯmonẽtez
nõ audias fuge ꝑsonas
tionis ẽẽ suspicio mec para¬

Expanded text:
eas in media tranquillitate naufragium. Si Timotheo dicitur: Adolescentiores viduas devita: Et iterum: Ama anus, ut matres: adolescentulas, ut sorores cum omni castitate; quare tu me commonentem non audias? Fuge personas, tionis esse suspicio, nec para
Abbreviated transcription (Latin):
mũe est In mu̾abiles et fero¬
cissime matones comiu̾sas
gallias occuparunt quidquid
anter alpes et purenenni ẽ¬
quod occeano et reuo malu¬
ditur. qua usz uba ndalos saa¬
matas halan grpedes he¬
roli sapones buigũdiones.
alla mani et olugẽdores pu¬
blica hostes pannonii ansta¬
nermit et enĩ assuri uenit cũ
illis. Mogonciatiꝰ nobilis quõd̾
cĩtas cappda at que subueisa
est et in eccła multa hõm
nilia trucidata bangiones
longa obsidione deleti. Pemo¬
actabrate extremiq hom̃m
morinitoinacus nemete.
argentoratus translate in
germaniam acquictame
et narbonenss prom̃cie p̾t̾
pancas urbes cũcta popula¬
ta fũt quas et ap̃as foris gla¬
dius intus uastat fames.
¶o possu abs lacũs tholose
fac̾e auencionẽ q̃ ut hucuss
rita p̾stiterunt. ip̃e hispame
cõtienustunt iecordãtes n¬
inptõnis cambrica. et quid¬
qud̃ alii semel passi sinit.
ille semꝑ timore paciũti
getera taçeo ne audear dedei
desperare cdemẽcia. parisius

Expanded text:
 « Innumerabiles et ferocissimae nationes universas Gallias occuparunt. Quicquid inter Alpes et Pirineum, quod Occeano et Rheno includitur, Quadus, Wandalus, Sarmata, Halani, Gypedes, Heruli, Saxones, Burgundiones, Alamanni et — o lugenda res publica! — hostes Pannonii uastauerunt. etenim Assur uenit cum illis. Mogontiacus, nobilis quondam ciuitas, capta atque subuersa est et in ecclesia multa hominum milia trucidata, Uangiones longa obsidione finiti, RemoAtrabatae extremique hominum Morini, Tornacus, Nemetae, Argentoratus translatae in Germaniam, Aquitaniae et Narbonensis prouinciae praeter paucas urbes cuncta populata sunt, quas et ipsas foris gladius, intus uastat fames. non possum absque lacrimis Tolosae facere mentionem, quae ut hucusque rita praestiterunt. Ipsae Hispaniae contremiscunt recordantes irruptionis Ambricae et quicquit alii semel passi sunt, illae semper timore patiuntur. Caetera taceo, ne videar de Dei desperare clementia. Olim a
Abbreviated transcription (Latin):
rissima in xp̃o filia iut̾ ista
credo fugitirũ aut pugna¬
tinũ. quid utiũq sequatm
intelligis et profisennino car¬
mĩe t̾ribilis tibi ⁊ anco sonitu
buctina ꝯcriepabit ut quas
promibas hẽas sorte lugẽtes
ut quibus deliciis afflnas q̃
possessionũ tuarũ redditus per¬
didisci. q̃ obsesam fumiliolam
tuã morbo et fame ccrus cõ¬
tabestere. S absit at dete talia
sensiam ut sinistrũ quid ꝑi¬
am sufpicer de ea que suã
aĩam dño cõseciauit. Mõ tã
tibi ꝙͣ sub tuo nom̃e alus su
locutus. que umose aut cu¬
nose atque uerbose. Domus
deus benter est et głia ĩ con¬
fusione earm̃ q̃ nichil aliud
cescupturis ansi diganne p̾¬
corpore sua desideria cõsolã¬
tu iut ꝙ ap̃a fecerũt alias fa¬
cere audeant et malarũ sa¬
cietate palpãtur ¶ Quaru
bi quond consulis mrus
alt̾a mildonis qui afuicam
tenuit filia est hic libellus
demonogamia sub aoĩe tuͦ
titulũ possidebit Axplicit

Expanded text:
rissima in Christo filia, inter ista rissima in Christo filia, inter ista credo fugiturum aut pugnaturum — quid utrumque sequatur, intellegis — et pro fescennino carmine terribilis tibi rauco sonitu bucina concrepabit, ut, quas pronubas, habeas forte lugentes, ut quibus deliciis affluas, quae possessionum tuarum reditus perdidisti, quae obsessam familiolam tuam morbo et fame cernis contabescere ? sed absit, ut de te talia sentiam, ut sinistrum quippiam suspicer de ea, quae suam animam domino consecrauit. non tam tibi quam sub tuo nomine aliis sum locutus, quae uinosae et curiosae atque uerbosae domus deus uenter est et gloria in confusione earum, quae nihil aliud de scripturis nisi digamiae prcorpore sua desideria consolantur, ut, quod ipsae fecerunt, alias facere uideant et malarum societate palpentur. qua- 3 rum bi quondam consulis nurus, altera Gildonis, qui Africam tenuit, filia est. Hic libellus de Monogamia sub nomine tuo, titulum possidebit. EPIST
Abbreviated transcription (Latin):
italiã audit antem. nec ansus
est obsidere. prunitantateni¬
it romain nois reuerentia ut
deletio om̃ibus epmquo rece¬
deiet loco mec aud̾e̾t nictor as¬
piceie quã regñ didicdit c̃tate¬
et tñ pro hac iuiia nõ eñ
dicam suꝑbiã que bonos exi¬
tus hñit alter toto fugitinus
tandem bithune mortẽ uene¬
no repent alter reuersus qu pa¬
tuam an suo regno octubuit
et utinisq prouincie romai
populi ecectigabes suut riñs
omia piospero fine enemãt
bris anferanius. potenciam
romane mbis ardens poeta¬
doscubens ai Quid sats est
si roma patũ est quod nos
alio mutenius elogio Qud
salmũ ẽ si roma perit Non
anc̾i s luigne cẽtũ sunt ora¬
ꝙ centũ feriea uoꝵ om̃ cap¬
toĩ dic̾e penas oĩa cestrũ per¬
cuuere noĩa possu. et hec
ip̃a que dixi ꝑiculosa sunt
tã loquẽti ꝙͣlo audĩetibus
quiden liber sit nołetib ymi¬
mo nec audiẽtibus ñb flere
que patimur Responde an ca¬

Expanded text:
Italiam, uidit urbem nec ausus Italiam, uidit urbem nec ausus est obsidere. Pyrrhum tanta tenuit Romani nominis reuerentia, ut deletis omnibus e propinquo recederet loco nec auderet uictor aspicere, quam regum didicerat ciuitateet tamen pro hac iniuria — non enim dicam superbiam, quae bonos exitus habuit — alter toto orbe fugitiuus tandem Bithyniae mortem ueneno repperit, alter reuersus in patriam in suo regno occubuit; et utriusque prouinciae Romani populi uectigales sunt. nunc, ut omnia prospero fine eueniant, bus auferamus. potentiam Romanae describens, ait: Quid satis est, si Roma parum est Quod nos alio mutemus elogio: Quid salvum est, si Roma perit? Non mihi si linguae centum sint, oraque centum, Ferrea vox, omnes captorum dicere poenas, omnia caesorum percurrere nomina possim. et haec ipsa, quae dixi, periculosa sunt tam loquenti quam audientibus, quidem liber sit nolentibus, immo nec audentibus nobis flere, quae patimur. Responde mihi, ca
Abbreviated transcription (Latin):
ña sunt et ꝑ ã nuos tugĩta
fracto clamibi bonite Dumedis
romam imperii regioibꝰ pue¬
nabatur aruerũt netustate la¬
crime. preter pancos senes õs
in captitate et obfidione te¬
nerati aõ desiderabant ꝙͣ nõ
nouerãt libertatẽ quis hic cie
d̾it. One digno simone histo¬
n e conp̾hendent romain ni
gienno suo nõ pro głia sed
pro salute pugnare ꝓmino
are pugnare qoudẽ sed amo
et cũcta suptilectiłla intã redi¬
mere Qnod nõ ncio pͥncipũ
qui aił religiossinu sũt sed
scelerissum barbari accidit pro¬
ditoris qui ñis ꝯͣ nos opibus
armaiit᷑ snimice ¶ Aterno
qnõdã dedecore iomanũ labo¬
rabat amperiũ ꝙ gallis cũcta
uastantibus fusoq apud italiã
excercitu romam bremus ou¬
trarat aec pristinã pot̾at abo¬
lere ignommam donec et
gallias aeintale gallorum
solũ et gallo eieciã inqua cõ¬
sederant ouentis occidentis q
anctores suo iperio somgas¬
sent. hannubalde histame
finb orta tẽpestate ꝯbastaset

Expanded text:
a sunt, et per annos triginta fracto Danubii limite in mediis Romani imperii regionibus pugnabatur. aruerant uetustate lacrimae; praeter paucos senes omnes in captiuitate et obsidione generati non desiderabant, quam non nouerant, ldet? quae digno sermone historiae comprehendent? Romam in gremio suo, non pro gloria, sed pro salute pugnare? imo ne pugnare quidem, sed auro et cuncta supellectile vitam redimere? Quod non vitio Principum, qui vel religiosissimi sunt, sed scelere semibarbari accidit proditoris, qui nostris contra nos opibus armavit inimicos. Aeterno quondam dedecore Romanum laborabat imperium, quod Gallis cuncta vastantibus, fusoque apud Alliam exercitu, Romam Brennus intravit. Nec pristinam poterat abolere ignominiam, donec et Gallias, genitale Gallorum solum, et Gallograeciam, in qua consederant Orientis Occidentisque victores, suo imperio subjugasset. Hannibal, de Hispaniae finibus orta tempestas, cum uastasset
Abbreviated transcription (Latin):
ponis michi gandia nuꝓ¬
ciarũ ego tibi opponã prra
gladiũ et iu cendiũ nõ
speramus ꝙͣtũ mali ꝙ ac
caidere potest et tuẽdũ est
libido enũ transacta semper
sin reliquit penitudłe mĩꝙͣ¬
que saciatur et extincta
re ad cenditin usu crescit
et defficit nec iõi paret
que impetu ducitur sed
dicis ample opes et dif̃pe¬
satio rei fanullians eg̃ẽt

Expanded text:
proponis mihi gaudia nupproponis mihi gaudia nuptiarum; ego tibi opponam pyram, gladium, incendium. non speramus, quantum mali, quod accidere potest et timendum est. libido transacta semper sui relinquit paenitudinem numquamque satiatur et extincta redaccenditur. usu crescit et deficit nec rationi paret, quae impetu ducitur. sed dicis: \'amplae opes et dispensatio rei familiaris egent
Abbreviated transcription (Latin):
Ian tñc xp̃i passione ⁊eper¬
sit ac de scorto ꝓpħito cuiꝰ
similitudo nł eccłiam sie¬
nat degentibus cõgrega¬
magis sinagogã primũ¬
assũptã de ydolatris ꝑ abra¬
hai et moisem de ande
post adulteriũ et negãtõe
salnatoris sedentẽ plurimo
tp̃e sine altari sacerdotibus
sorc̾iũ prestolantẽ ut postꝙ̃
subintrauerit plenitudo
egenciũ tũc om̃is ifrahel
salnus fiat quasi mbrem
tabellalatissimos terrarũ
situs ostendere uolui ut per¬
gai ad alias questimncu¬
las quarũ prima de anne
confilio est uola ne perpetnͣ
merens carpere la mẽta nec
dulces nates ueneris miec
prenuanoris idcinerẽ aut
a aures credis curare se¬
pultes Cu breuit respond
ip̃a que passa est tu lacrĩs
encta rauers tu prima
furentẽ his germana ma¬
lis honeras atq obicis
hosti aĩo licuit talan ex¬
pertem sine crĩmne uĩta de¬
gere more feie tales nec
tangere cinas nõ fernata
fides ciuen ꝓmissa sichei ꝓ

Expanded text:
iam tunc Christi passione resperiam tunc Christi passione respersit —, ac de scorto prophetico, cuius similitudo uel ecclesiam significat de gentibus congregamagis assumptam de idololatris per Abraham, et Moysen: deinde post adulterium, et negationem Salvatoris, sedentem plurimo tempore sine altari, Sacerdotibus sortium praestolantem; ut postquam subintrauerit plenitudo gentium, tunc omnis Israhel saluus fiat? Quasi in breui tabella latissimos terrarum situs ostendere uolui, ut pergam ad alias quaestiunculas, quarum prima de Annae consilio est: solane perpetua maerens carpere iuuenta nec dulces natos Veneris nec praemia noris? id cinerem aut manes credis curare sepult o s? cui breuiter respondeat ipsa, quae passa est: tu lacrimis euicta meis, tu prima furentem his, germana, malis oneras atque obicis hosti. non licuit thalami expertem sine crimine uitam degere more ferae tales nec tangere curas. non seruata fides cineri promissa Sychaeo.
Abbreviated transcription (Latin):
xillã prebemꝰ et alterã Illo
ip̃r bellatoribus dicebat᷑ accui¬
gere gladio tuo suꝑ femur
tnũ potẽtissime. modo andit
petrus conde gladiũ tnũ ĩ
uagniã suã. qui enĩ gladio
ꝑcisserit gladio morietur-
marcion calũpniatur s unũ
atq enudẽ suscipientes dñ
qui pro narietate tp̃m acq
causaꝵ principio et fine serit¬
ut metat plãtat ait hẽat ꝙ
succidat ꝯacit fudamẽtũ ut̾ e¬
dificio ꝯsinnato culmẽ Ini¬
ponat alioquim si ad sacra¬
menta doeĩa mꝰ et futuroꝵ
disserẽte agar et sarra amõte
et rachel ꝙ̃ aacob a mbat plu¬
rimũ smagoga eccł̃a q̃tes¬
tantur unde et anna pͥns
steulis phenenne aibertate
fecũdior est licet monoga
nuaĩ ysaac rebecta q̃ preces¬
serit ciꝰ soluis partus dñ
reuelatio ẽ aiec ailla alia
femĩarũ deũ ꝑ se ip̃am con¬
suluit. quid loquar detha¬
mar que efron et phares
gemines fudit infantes
inquorũ natĩtate dinisa
materia ducs popules se¬
parari et ligata manus

Expanded text:
lam praebemus et alteram. illo tempore bellatoribus dicebatur: accingere gladio tuo super femur tuum, potentissime; modo audit Petrus: conde gladium tuum in uagina sua; qui enim gladio percusserit, gladio morietur. Marcion calumniatur, sed unum atque eundem suscipientes deum, qui pro uarietate temporum atque causarum principio et fini seritut metat, plantat, ut habeat, quod succidat, iacit fundamentum, ut aedificio consummato culmen inponat. alioquin, si ad sacramenta ueniamus et futurorum disserente Agar et Sarra, monteset Rachel, quam Iacob amat plurimum, synagogam ecclesiamque testantur. unde et Anna prius sterilis Fennennae ubertate fecundior est, licet et monogamia nos in Isaac Rebeccaque praecesserit, cuius solius partus domini reuelatio est. nec ulla alia feminarum deum per se ipsam consuluit. quid loquar de Thamar, quae Zaram et Phares geminos fudit infantes — in quorum natiuitate diuisa maceria duos populos separauit et ligata manus
Abbreviated transcription (Latin):
sua untute securꝰ sit atq
tpñs ẽ ait assumipti testiõnii
om̃ia disseran post annos
uignnti dines et dñs et p̃r
dicior qui dudum pordanẽ
inbaculo tranfierat ꝯ tribus
tuius gregum au patria
reu̾titur a ppłi toto orbe ꝑeg̃ũ
nõ es in roua nõ dongam

Expanded text:
tute securus sit. atque, tempus est, ut adsumptis testimoniis omnia disseram — post annos uiginti diues dominus et pater ditior, qui dudum Iordanen in baculo transierat, cum tribus turmis gregum in patriam reuertitur. apostoli toto orbe peregrini non aes in zona, non uirgam
Abbreviated transcription (Latin):
minarũ post tantes indes
r et/. uicit auaritus et tocius
natus et paliuã tenẽs adorãs¬
res multi nube feretrũ pre¬
cebãt ¶ Qud dicemus tali nu¬
lieri nẽpe illud quod dicens
sa maritane uiguiti duos ha¬
bnsti maritos et iste aquo
nũc sepiliris aiõ ẽ tuus¶
deo obsecio te relicziosa ĩ xp̃o¬
filia ut testr̃onia ista nõ no¬
ueris quib ĩ ꝯtĩentibus et mi¬
seris subuenitur sed illa poeuis
lectites quibus pudicicia co¬
ronature Dufficit tib ꝙ
ꝑdidisci primũ ungĩtatis
gradũ et ꝑ terciũ aenisti ad
ad iuduitatis cõtiuẽciã ex¬
trema ymino obiecta aie co¬
gites nec aliena et longe
posita exempla ꝑ ꝯuras ha¬
quaꝵ tibi habñdaus imita¬
tõ at doctuna et precepta
umendi norma unrtutum
ĩ ꝯnigio umõdibus ad huc
ainis intelligũt illud ap̃płi¬
diũt et castrant se ꝓpt̾ rect¬
na celorũ nł ascda natĩta¬
te post la nacrũ ex consensu
nel post ampcias ex aidoie

Expanded text:
minarum: \'post tantas rudes minarum: \'post tantas rudes ret?\' uicit maritus et totius natus, et palmam tenens, adoreamris multinubae feretrum praecedebat. Quid dicemus tali mulieri? nempe illud, quod dominus Samaritanae: \'uiginti duos habuisti maritos et istum, a quo nunc sepeliris, non est tuus.\' Itaque obsecro te, religiosa in Chfilia, ut testimonia ista non noueris, quibus incontinentibus et miseris subuenitur, sed illa potius lectites, quibus pudicitia coronatur. sufficit tibi, quod perdidisti primum uirginitatis gradum et per tertium uenisti ad ad uiduitatis continentiam. extrema, immo abiecta ne cogites nec aliena et longe posita exempla perquiras. haquarum tibi abundans imitatio atque doctrina et praecepta uiuendi norma uirtutum coniugio uiuentibus adhuc uiris intellegunt illud apostdiunt , et castrant se propter regna coelorum, vel a secunda nativitate post lavacrum ex consensu, vel post nuptias ex ardore
Abbreviated transcription (Latin):
macula ad seccociora naturre
ram cũ in sominõte t̾re
bone centesiũ et sexagesi¬
mũ et tricesimũ fructũ enuã¬
gelia doceant et centenarius
pro ungĩtatis corona pͥmũ
gradũteneat. Rexagenariꝰ
pro labore uiduarũ iuscdõ.
testetur diganna in quo erit
Corte iu bona t̾ra nõ oritin
sed a uepribus et spinetis uul¬
pnũ q̃ herodi impissimo ꝯꝑa¬
rantur ut ĩ eo se putet esse
laudabilẽ siscortis auelior sit ¶
Apublicarũ libidinũ uictuuͣs
suꝑet si unisit proscituta nõ
pluribus rem dicturꝰ in cre¬
dibilem multorũ testĩonus ap¬
probabo ¶ Ante ãnos pluruuos
cũ ĩ cartis eccłasticis inuare
damasũ romane uibis ep̃m
et orientis at occidentis smodo¬
cis consultationibz responderẽ¬
¶ Dodi duo ꝯliter se paria uilis¬
simorũ eplete hom cõparata
unũ qui uigniti sepellisset
uxores alterã q̃ uicesmiũ sc̃d
hũisset maritũ et extremo
sibi ut ip̃i putabãt matũo¬
expectatio unorũ pariter. ac fe¬

Expanded text:
iora naturae. nam cum in semente terrae bonae centesimum et sexagesimum et tricesimum fructum euangelia doceant et centenarius pro uirginitatis corona primum gradum teneat, sexagenarius pro labore uiduarum in secundtestetur, digamia in quo erit certe in bona terra non oritur, sed in uepribus et in spinetis uulpium, quae Herodi inpiissimo conparantur, ut in eo se putet esse laudabilem, si scortis melior sit, si publicarum libidinum uictimas superet, si uni sit prostituta, non pluribus. Rem dicturus incredibilem multorum testimoniis adprobabo. ante annos plurimos, cum in chartis ecclesiasticis iuuarem Damasum, Romanae urbis episcopum, et orientis atque occidentis synodicis consultationibus responderem, uidi duo inter se paria uilissimorum e plebe hominum conparata, unum, qui uiginti sepelisset uxores, alteram, quae uicesimum secundum habuisset maritum, extremo sibi, ut ipsi putabant, matrimoexpectatio uirorum pariter ac fe
Abbreviated transcription (Latin):
erit dñs dedit dñs abstulit
et oblatã octasionẽ arripiat
libertatis ut sui corponis hẽat
pt̃atem nec unsu ancilla fi¬
at hõmuĩs Et ceite auulto la¬
eo quod hẽas ꝙͣ desideraie q̃d
anniẜis unde et ungĩtas in
eo facilior ẽ ꝙ carnis auceu¬
tna nõ nouit et auduitas
ĩ illo solicicior ẽ ꝙ p̾teritas ani¬
mo recolit loluptates qua¬
xime si se uriũ putet ꝑ di¬
disse nõ p̾ulisse pͥmisisse gͦs
alcterũ dolons alterũ gandii
est prima hõm creatura
ncs doceat plures ampcias
refutare donus adã et una
ena ex eo costa separatii
in feminã inisũ ꝙ quod
dinisum fuerat amꝓciis
copulatur dicente scriptu¬
ra Deũt duo ou caruebna

Expanded text:
inus dedit, Dominus abstulit ; et oblatam occasionem arripiat libertatis, ut sui corporis habeat potestatem, nec rursum ancilla fiat hominis? Et certe multo laeo quod habeas, quam desiderare quod amiseris. Unde et virginitas in eo facilior est, quod carnis incentiva non novit: et viduitas in eo sollicitior, quod praeteritas animo recolit voluptatesxime si se uirum putet perdidisse, non praemisisse, quorum alterum doloris, alterum gaudii est. Prima hominis creatura nos doceat plures nuptias refutare. unus Adam et una Eua — immo una ex eo costa — separatur in feminam rursumque, quod diuisum fuerat, nuptiis copulatur dicente scriptura: erunt duo in carne una
Abbreviated transcription (Latin):
bat bona aiõ solũ corã deo
sed corã hõibus neꝙper illu
nomẽ dei blaphemaretur
cuuodendi. sed nolebat se an¬
dicari ab infideli consciẽcia.
et cũ posset de enuãgłio ui¬
uere diebus ac noctibꝰ labo¬
rabat maĩbꝰ sus ne ꝙ̃ gra¬
naret credẽciũ discandali¬
zat inquit esta fiẽm ĩ et̾mũ
carnẽ nõ manducabo Dicaꝰ
et nes si scãdalizat inquit¬
soro illa et fiat᷑ nõ unũ et al¬
ter̃ esed totã eccłiam nec
sororẽ indebo uec fiẽm. Me¬
lius ẽrem familiarẽ miui
est ꝙͣ id admatere pr̃o quo
omnia diuuctenda fũt. Quis
me est sed unius donciole de¬
cuuã ꝑtem adicere potest
ad stat̾iã sũã et solicies sũm¬
bibamus lle cogitemꝰ ergo de
crastino sufficit dici qualicia
sua iacob frẽm fugiẽs magnis
in patris domo dineus deie¬
lictis quidus pergit mesopo¬
ta mã et ut qib fortitudiis
sue preberet exemplũ lapide
capiti supposito. audit scalã

Expanded text:
bat bona, non tantum coram Deo, sed etiam coram hominibus , ne per illum nomen Dei blasphemaretur  circumducendi, sed nolebat se judicari ab infideli conscientia. Et cum posset de Evangelio vivere, diebus ac noctibus laborabat manibus suis, ne quem gravaret credentium. Si scandalizat, inquit, esca fratrem, in aeternum carnem non manducabo . Dicamus et nos: Si scandalizat soror, vel frater, non unum, et alterum, sed totam Ecclesiam; nec sororem videbo, nec fratrem. Melius est rem familiarem minui, est, quam id amittere, pro quo omnia dimittenda sunt. quis me est, sed unius unciunculae decimam partem adicere potest ad staturam suam ? et solliciti sumbibamus ? ne cogitemus ergo de crastino: sufficit diei malitia sua. Iacob fratrem fugiens magnis in patris domo diuitiis derelictis nudus pergit in Mesopotamiam et, ut nobis fortitudinis suae praeberet exemplum, lapide ca
Abbreviated transcription (Latin):
tue nuperare nõ poteus a¬
uia tua m̃r et amicta nou¬
ne auctis pristine honoris¬
que auaious sũt dũ cas
et tota ꝓnincia et eccłiaꝵ
principes suscipiũt ergo
etatis hẽre fa mulos. uel
libertes anquorũ mitucta
es mambus qui p̾fuit
donniu nel ad publicum
rñdeant tubuta ꝑsoluãt
qui te suscipiãt ut patro
cogitaneris lilia tibi de
remuctere ad anes qui
nõ serunt nec auetunt
et pat̾ tuus celestis pascit
illas. Qãte uirgĩes et
uidue absque nlla sorde
immoris sũã sb̃am guber¬
qiarñt Cane ne ininga¬
us adolescentulis ne his

Expanded text:
on poteris. auia tua, mater et amita nonne auctoritatis pristinae honorisque maioris sunt, dum eas et tota prouincia et ecclesiarum principes suscipiunt? ergo aetatis habere famulos uel libertos, in quorum nutrita es manibus, qui praesint domui, qui ad publicum respondeant, tributa persoluant, qui te suspiciant ut patroncogitaueris, lilia tibi de remittere ad aues, quae non serunt nec metunt et pater tuus caelestis pascit illas. quantae uirgines et uiduae absque ulla sorde rumoris suam substantiolam gubernarunt? Caue, ne iungaris adul
Abbreviated transcription (Latin):
tius cõplexibus se tenentes¬
¶ Quod igitur barbare casti¬
tati nõ potiit anferie cap¬
tinitas hec matrona nobilis
faciet et experietur alterm
uirũ que prioiem aut bo¬
nũ perdidit aut malũ exꝑ¬
ta est iut iiisum ꝯtͣ indiciũ
dei fac̾e̾ antatur quid si sta¬
tiu scdm ꝑdiderit societur
et terciũ et si ille dormierit
in quartũ quintũ q pro¬
cedet ut quo ameretucibus
diferat ouni ratione indue
proidendũ ẽ ne castitatis
primos excedat lunctes quos
si excesserit et uerecũdiã in¬
peut auatrouãle ĩ om̃em de¬
bachabitur luxnriã ita ait
tem ¶ Nacies m̾etrcis facta ẽ
tibi qui pudorata es tu quid
igitur dãpnanius scda ma¬
tũonia mnimine sed prima
landamus abicunus de ec¬
clesia digames absit s mo¬
noganios ad cõtiunẽciã pro¬
nocamus Bi archa noe nõ
solũ mũda s in mũda fuer̃t¬

Expanded text:
tuis conplexibus se tenentestuis conplexibus se tenentes. Quod igitur barbarae castitati non potuit inferre captiuitas, hoc matrona nobilis faciet et experietur alterum uirum, quae priorem aut bonum perdidit aut malum experta est, ut rursum contra iudicium dei facere nitatur ? quid ? si statim secundum perdiderit, sortietur et tertium? et si ille dormierit, in quartum quintumque procedet, ut quo a meretricibus differat ? omni ratione uiduae prouidendum est, ne castitatis primos excedat limites. quos si excesserit et uerecundiam ruperit matronalem, in omnem debacchabitur luxuriam, ita ut tem: facies meretricis facta est tibi; inpudorata es tu. quid igitur ? damnamus secunda matrimonia ? minime, sed prima laudamus. abicimus de ecclesia digamos ? absit, sed monogamos ad continentiam prouocamus. in arca Noe non solum munda, sed et inmunda fuer
Abbreviated transcription (Latin):
gnus q̃ macis aidere aoluit
ꝙͣ hiarbe regi ambes et has¬
drnbralis nxorẽ que app̾hẽ¬
sis cotraq anami liberis in
sbiectũ se precipitant au cẽ¬
dni ne pudicicie dampna
sentiret et lucreciai que
a missa gła cascitatis noluit
polute consciencie super ui¬
nere ¶ Ec ne multa longo
s̾mone contexain q̃ potes
uoliine au edificationẽ
tuã sum̾e unũ tm̃ quod i
pacra tua gestũ ẽ repetã
Ut scias pndiciciã eciam
barbaris ac feris et sangui¬
nanis gentibus esse uene¬
rabilẽ ¶ Eeus tentonũ gal¬
lorũ ex ultimis otteai
atq germame profecta
lictoribus om̃s galias mũ¬
daint sepusqz cesis roma¬
is excercitibus apud aquas
sexias auario pugnãte su¬
pata est quorũ trecente ma¬
trone galus se coiris cap tĩta¬
tis cõdicione tradendas esse
didicissent primũ in sulã
deprecate sunt. ut templo
trad̾entur ¶ Quod cũ nõ in¬
petraient so mouente eas
lictore cesis peruulis mane
mortue sunt reperte suffo¬
catis laqueo fancibus et mu¬

Expanded text:
 magis ardere uoluit quam Iarbae regi nubere, et Hasdrubalis uxorem, quae adprehensis utraque manu liberis in subiectum se praecipitauit incendium, ne pudicitiae damna sentiret, et Lucretiam, quae amissa gloria castitatis noluit pollutae conscientiae superuiuere. ac ne multa longo sermone contexam, quae potes uolumine in aedificationem tuam sumere, unum tantum, quod in patria tua gestum est, repetam, ut scias pudicitiam etiam barbaris ac feris et sanguinariis gentibus esse uenerabilem. gens Teutonum ex ultimis oceani atque Germaniae profecta litoribus omnes Gallias inundauit saepiusque caesis Romanis exercitibus apud Aquas Sextias Mario oppugnante superata est. quorum trecentae matronae, cum aliis se uiris captiuitatis condicione tradendas esse didicissent, primo consulem deprecatae sunt, ut templo traderentur. quod cum non inpetrarent submouente eas lictore, caesis paruulis liberis mane mortuae sunt repertae suffocatis laqueo faucibus et mu