comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Vnde fis qđ cumq: boni facerepotestis fucite sine cristi¬
dc Quia scriptum est: hilarem enim datorem
diligit ds̃. Studeat uero ab omni opere malo scilumis¬
quisq continere: & non solum a fornicatione quod
&iam numquam sacere lic& : sed &iam alegitimo coniu¬
die ac nocte omne opus suum adlicudem dñi nr̃i ihũ¬

Expanded text:
es, quodcunque boni facere potestis, facite sine tristies, quodcunque boni facere potestis, facite sine tristitia, quia scriptum est: Hilarem enim datorem diligit Deus. Studeat vero ab omni opere malo se unusquisque continere, et non solum a fornicatione, quod etiam nunquam facere licet, sed etiam a legitimo conjudie ac nocte omne opus suum ad laudem Domini
Abbreviated transcription (Latin):
ebemus fis Rem̃i semꝑ inomnitẽpr nos humiliare
& ser uire dño dõ nr̃o sed macxiine inistis fcis dieb
quadragesime  Indicamus uobis frs̃. quare. istascã
ieiunuc magis alus ieiuniis uenerare debemus:
catis nr̃is: Scitis quia a presenti die usq ad pas¬
dum sexdies dominici abstinentiȩ subtrahuntur
N omplus in abst inentiquexxxui dies remanent. dum
uero ꝑtrecentos & sexaginta dies annus ducitur: nos
enim ꝑXXXUidies affligimur quasi anninr̃i deci¬
mas dõ damus: Vtqui nobis m&ipsis ꝑacceptum
annum uiximus. auctorinro nos in eius decimis per
inlege iubemini decimasrerum. It offerre conten¬
dite. & decimas dierum unus quisq: inquantũ uirtus
sup p&it. carnem macer& eiusq: desideria affligat
quie cieronos la&a triexit ad culpam: asflicta reducat ad
uenium ut qui ꝑpeccatum cecidimus: ꝑueniã resurgamus
& semꝑ quod bonum est faciamus : quia apłus dicit:
unus quisq quod cumq bonum fecerit hoc ꝑcipi& ad ñõ¬

Expanded text:
semper in omni tempore nos humiliare et servire Domino Deo nostro, sed maxime in istis sanctis diebus Quadragesimae. Indicamus vobis, fratres, quare ista sancta jejunia magis aliis jejuniis venerare debemus: catis nostris. Scitis quia a praesenti die usque ad pasdum sex dies Dominici abstinentiae subtrahuntur, non plus in abstinentia quam XXXVI dies remanent; dum vero per trecentos et sexaginta dies annus ducitur, nos enim per XXXVI dies affligimur, quasi annimas Deo damus: ut qui nobismetipsis per acceptum annum viximus, auctori nostro nos in ejus decimis per in lege jubemini decimas rerum, ita Deo offerre contendite et decimas dierum. Unusquisque, quantum virtus suppetit, carnem maceret, ejusque dquia caro nos laeta traxit ad culpam, afflicta reducat ad veniam, ut qui per peccatum cecidimus, per veniam resurgamus, et semper quod bonum est faciamus, quia apostolus dicit: Unusquisque quodcunque bonum fecerit, hoc percipiet a Do
Abbreviated transcription (Latin):
adinferna escendit & mortis principem colligaut
dest diubolum Vec tesfere os portarum infermcon¬
fiegit. &om̃s iustos inde eripiens in liber tatem prisc¬
nam reuoca uit Resur gensq amorte luconisali¬
tis Serne nobis inse credentib: demoristrie uit: Hanc
resurrectionis eiusglan annua deuotione ueneron¬
tes hodie colimus Lu&emur ergo dilectissimi &ex
ultemus indño quia inisti scã sollem nitate redem¬
or noster resur gendo uitam nobis inmortalom osten¬
dit i & ꝑsuem gratium dacturus est siuolumus tros mi¬
Sbomina durtutes auitus idcirco mundemus nos
quuir illepro nobis suum scm̃ sanguinem fudit ut nos
redimer& ab omni iniquitate : ideo debemcis sc̃ȩ
ro iuste & piȩ uiuere in hoc selo & nihil ante
doba norem ponere . qui nos intantum dilexit uatp̃

Expanded text:
et ad inferna descendit, et mortis principem colligavit, et ad inferna descendit, et mortis principem colligavit, id est, diabolum, vectes ferreos portarum inferni confregit, et omnes justos inde eripiens, in libertatem pristinam revocavit, resurgensque a morte, lucem salutis aeternae nobis in se credentibus demonstravit. 3. Hanc resurrectionis ejus gloriam annua devotione venerantes hodie colimus. Laetemur ergo, dilectissimi, et exsultemus in Domino, quia in ista sancta solemnitate Redemptor noster resurgendo vitam nobis immortalem ostendit, et per suam gratiam daturus est, si nolumus transmigrare ad virtutes a vitiis. Idcirco mundemus nos quia ille pro nobis suum sanctum sanguinem fudit, ut nos redimeret ab omni iniquitate. Ideo debemus sancte et juste et pie vivere in hoc saeculo, et nihil ante Dei amorem ponere, qui nos in tantum dilexit, ut pro
Abbreviated transcription (Latin):
mortis imperio tenebatur: & om̃s in ferni claustrades¬
cenderunt : iustitam̃ ibi non arserunt. sed toñ fuerꝰ
in inferno: seden tes intenebris &umbra mortis: & nul¬
lus hominum potuit illam dam pnationem a se excu
dignatus est. ut idemfier& hominum libertor qui su¬
salute suscepit multas in iurias aperfidis iudeorum po¬
pulis sustenuit. non ut seuindicar& non potuss&. sed ex¬
emplum nobis pacientiȩ ex hibuit. ut cum tolerantia
tribulationes & in iuri as patiamur Ille temtationes
di aboli sustenuit. & eum sua uirtute superuit: & in
abrs sum eum sua diuinitate mergere potuit. & tae¬
men nisi mansu &udinis uerba non respondit: Tolere¬
uit aꝑfidis iudeis multblasphemia uerborum &
in suꝑ flac gellac: Sputa alupas. spineam coronam: & in¬
risiones multus. &p istic om̃a & alia multa. Incruce
positus cluis corpussium. ꝑ fori. non rennu it animam
penendo mor tem sustenuit nulli necessitate sedp¬
pria uoluntate : Insepulchro carnem reposuit&

Expanded text:
mortis imperio tenebatur, et omnes ad inferni claustra descenderunt, justi tamen ibi non arserunt, sed tamen fuerunt in inferno, sedentes in tenebris et umbra mortis, et nullus hominum potuit illam damnationem a se excutdignatus est, ut idem fieret hominum liberator qui fumniumque salute suscepit, multas injurias a perfidis Judaeorum populis sustinuit, non ut se vindicare non potuisset, sed exemplum nobis patientiae exhibuit, ut cum tolerantia tribulationes et injurias patiamur. Ille tentationes diaboli sustinuit, et eum sua virtute superavit, et in abyssum eum sua divinitate mergere potuit, et tamen nisi mansuetudinis verba non respondit. Toleravit a perfidis Judaeis multa blasphemia verborum et insuper flagella, sputa, alapas, spineam coronam, et incisiones multas, et post ista omnia et alia multa, in cruce positus, clavis corpus suum perforari non renuit, animam ponendo mortem sustinuit, nulla necessitate, sed propria voluntate in sepulcro carnem reposuit,
Abbreviated transcription (Latin):
ipsoꝵ est regnum cueloꝵ: Xp̃s filius dĩ flugella&
ob probria pronobis sustinuit : & postremo ipsam mor¬
tem pro nobis suscepit debemus ergo & nospro cius
nomine aduersaq:q tolerare pacienter: quia ꝑmul¬
tas tribulationes intrabimus in regnum dĩ: sieas
propter iustitiam toleramus beatitudo ergo nobis
incaelo parata est : adillã bonis operibus nos prepa¬
remus. adillam toto desiderio curramus. Ex pectant
om̃s angoli d om̃s scĩ inccelis ÷ & gaident ut ad cos
ut quinos redimere dignatus est ipsenos emund&
ib omnib peccatis : & sui regni consortes d momnib
sc̃is efficiat: Cui est honor & gła insclła sđoꝵ amen¬

Expanded text:
ipsorum est regnum coelorum. Christus Filius Dei flagella ipsorum est regnum coelorum. Christus Filius Dei flagella et opprobria pro nobis sustinuit, et postremo ipsam mortem pro nobis suscepit; debemus ergo et nos pro ejus nomine adversa quaeque tolerare patienter, quia per multas tribulationes intrabimus in regnum Dei, si eas propter justitiam toleramus. Beatitudo ergo nobis in coelo parata est, ad illam bonis operibus nos praeparemus, ad illam toto desiderio curramus. Exspectant nos angeli omnes sancti in coelis et gaudent, ut ad eos ut qui nos redimere dignatus est, ipse nos emundet ab omnibus peccatis, et sui regni consortes cum omnibus sanctis efficiat. Cui est honor et gloria in sae
Abbreviated transcription (Latin):
rimus ds̃ illa manifestabit : uelimus nolimus &me¬
lius est uni homini confiteripeccata: quã in illo
tremendom iudicio coram trib: familus celiterreq
&inferorum publicari & confundi propeccitis : non ad
omendationem sed ad poenam ꝓp&uam : beati pacisici
qm̃ filiidĩ uocabuntur: Sic debemus pacom sectari
ut primum interdm̃ & nos ipsos pacem efficiamus
sectant esq ipse p̃cepit : & fugientes malaq dõ odio¬
iasunt: Dem̃de pacificare debemus inter proximos
pros quoscumq: uiderimus interse discordiam ha¬
bere: ꝑ pacem filii dĩ uocabimur: magna est boni¬
ias dĩ & ineffabilis. clementiam conditoris. Nonsu¬
mus digniser uidi eẽ : & filii uocamur : Stude amus ergo
ut nos ipsi ꝑbon opera tante here ditatis digniesseme¬
reamur & non segre gemus nos ipsos atam pio patre:
quinos infilioꝵ sortem adnumerare dignatus est
Beati quip secutionem patiuntur p̃pt̃ iustitiam: qm̃

Expanded text:
rimus, Deus illa manifestabit, velimus nolimus. Et merimus, Deus illa manifestabit, velimus nolimus. Et melius est uni homini confiteri peccata, quam in illo tremendo judicio coram tribus familiis, coeli terraeque, et inferorum, publicari, et confundi pro peccatis, non ad emendationem, sed ad poenam perpetuam. 7. Beati pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur. Sic debemus pacem sectari, ut primum inter Deum et nos ipsos pacem efficiamus, sectantes quae ipse praecepit, et fugientes mala quae Deo odiosa sunt. Deinde pacificare debemus inter proximos nostros quoscunque viderimus inter se discordiam habere. Per pacem filii Dei vocabimur. Magna est bonitas Dei et ineffabilis clementia conditoris, non sumus digni servi Dei esse, et filii vocamur. Studeamus ergo, ut nos ipsi per bona opera tantae haereditatis digni esse mereamur, et non segregemus nos ipsos a tam pio patre, qui nos in filiorum sortem adnumerare dignatus est. 8. Beati qui persecutionem patiuntur propter justitiam, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
quentur: nos multum obtamus. ut ds̃ nr̃a delicta
remit tat nobis penitentibus: Sic & nos debemus
proximis nr̃is rogantib debitadimit tere: Si cut ipse
dñs dixit: estote misericordes: sicut & pater ur̃ cae¬
lestis misericors est misericordes enim: mĩca conse¬
quentur: quia sidimiserimus hominibus peccataeoꝵ:
remitt& nobis& paterñr caelestis delictanr̃a: Beati
mundo corde : qm̃ ipsidm̃ uidebunt: Illierunt mundo
corde : qui omnem malitiam : & dolum. & inuidiam
lestiregno: Ds enim non uult habitare incorpore pol¬
luto peccatis : ideoq mundemus nos ab omni inquina¬
mento carnis & mentis : ut ds̃ habit& in cordib nr̃is:
& dirigat nos ad omne opus bonum: Sienim confitebi¬
mur peccata nr̃a & emendabimus. & ad eadem non
reuertimur: mundabit nos ds̃ a peccatis nr̃is. &re¬
pleuit nos uirtutib: caelestib: & dignos nos effici&
caelestis beatitudinis : cumomnib: scĩs ÷ si aũt absconde¬

Expanded text:
quentur. Nos multum optamus ut Deus nostra delicta remittat nobis poenitentibus. Sic et nos debemus proximis nostris rogantibus debita dimittere, sicut ipse Dominus dixit: Estote misericordes sicut et pater vester coelestis misericors est. Misericordes enim misericordiam consequentur, quia si dimiserimus hominibus peccata eorum, remittet nobis et Pater noster coelestis delicta nostra. 6. Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt. Illi erunt mundo corde, qui omnem malitiam, et dolum, et invidiam, lesti regno. Deus enim non vult habitare in corpore polluto peccatis, ideoque mundemus nos ab omni inquinamento carnis et mentis, ut Deus habitet in cordibus nostris, et dirigat nos ad omne opus bonum. Si enim confitebimur peccata nostra, et emendabimus, et ad eadem non revertemur, mundabit nos Deus a peccatis nostris, et replebit nos virtutibus coelestibus, et dignos nos efficiet coelestis beatitudinis cum omnibus sanctis. Si autem absconde
Abbreviated transcription (Latin):
erius ex conuersione gentis subdite animarum munere
de distis. quod uero triens missos abbates. quioblationem
urãm becto p&io apło defferebant uimmaris dicitur
fatigictos ex ipso itinere ad hispaniam remeasse. non mu¬
nerc ur̃a repulsa sunt quep: modum ꝑ uenerunt. sedeoꝵ
quitriens missi fuerant. constantia probata. anscirent
sc̃o desiderio ab iecta peri culae uin cere. & in facti gatio¬
ne cor poris mente minime lassari aduersitas enim
q bonis uotis obicitur probatio uir tutis est non iudici¬
iim reprobationis quis enim nesciat. quam pro sperũ
fuit. quod beatus paulus apłus prȩdicaturus ad italiã
ueniebat & tam̃ ueniens naufragium pyotulit. sed
nauis cordis inmarinis fluctib integras t&igit: II¬
Ir&erea indico quia cre uit de ur̃o opere in laudib dĩ hoc
qđ dil&tissim o filio meo prdbino prbo narrante cognoui
quicum ur̃e excellentia constitutionẽ quandam. contrac

Expanded text:
prius ex conversione gentis subditae animarum munera prius ex conversione gentis subditae animarum munera dedistis. Quod vero transmissos abbates, qui oblationem vestram beato Petro apostolo deferebant, vi maris dicitis fatigatos ex ipso itinere ad Hispanias remeasse, non munera vestra repulsa sunt quae postmodum pervenerunt, sed eorum qui transmissi fuerant constantia est probata, an scirent sancto desiderio objecta pericula vincere, et in fatigatione corporis mente minime lassari. Adversitas enim quae bonis votis objicitur probatio virtutis est, non judicium reprobationis. Quis enim nesciat quam prosperum fuit quod beatus Paulus apostolus praedicaturus ad Italiam veniebat, et tamen veniens naufragium pertulit ? Sed navis cordis in marinis fluctibus integra stetit. Praeterea indico quia crevit de vestro opere in laudibus Dei hoc quod dilectissimo Filio meo Probino presbytero narrante cognovi, quia cum vestra excellentia constit
Abbreviated transcription (Latin):
igitur gotoꝵ in ur̃o opere. & nr̃ exultatione uil&.
cum angelis eclumare: Cloruc in ex celsisdõ & intemo
pax hominib bone uoluntatis.  Uos enim ut ex¬
istimo nos gratiarũ amplius om̃po dño debitores ex¬
istimus. qui& si uobis cũ nihil egimus ur̃o tamen
operi congicudendo par ticipes sumus Ma+
eatus uerd p&rus apłoꝵ princeps quã libenter
munert excellentiȩ ur̃ȩ susceperit. ita cunctis liqui
pli cabilianeq enim in om̃p̃tis iudicio quiddatur. sed aquo
d&ur aspicitur. Hinc est quod scriptum ẽ: Respexu
dñs ae abel & amunerc eius. ad cumn aut. & amunerie:
nonres pexit: dic turus quippe quia dñs respexit aa
munere eius prae misit sollicite quia respexit ad abel
& quare patenter ostenditur. qui non offerens a muno¬
ribus sed munere ab offerente placuerꝰ ur̃a itaq obli¬
tio quam sit gracta ostenditur. quid ac turi utrum

Expanded text:
igitur Gothorum in vestro opere, et nostra exsultatione libet igitur Gothorum in vestro opere, et nostra exsultatione libet cum angelis exclamare: « Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . » Per vos enim ut aestimo nos gratiarum amplius omnipotenti Domino debitores existimus, quia etsi vobiscum nihil egimus, vestro tamen operi congaudentes participes sumus. II. Beatus vero Petrus apostolorum princeps quam libenter munera excellentiae vestrae susceperit, ita cunctis liquetta justorum placabilia , » neque enim in omnipotentis Dei judicio quid datur, sed a quo datur, aspicitur. Hinc est enim quod scriptum est: « Respexit Dominus ad Abel, et ad munera ejus; ad Cain autem et ad munera ejus non respexit . Dicturus quippe quia Dominus respexit ad munera, praemisit sollicite, quia respexit ad Abel. Ex qua re patenter ostenditur quia non offerens a muneribus, sed munera ab offerente placuerunt. Vestra itaque oblatio quam sit grata ostenditis, qui daturi aurum,
Abbreviated transcription (Latin):
nto non statim in om̃p̃tis di laudib atq intue excel¬
lentiȩ amore molles cat. h& me ficteor que ꝑ uos hacta
sunt sepe conueni entib filiis meis dicere sepe eis pari¬
ter admirare dil&tat. haec me plerũq &ium contrae
me excitant quod piger ego & in utilis tunc inertio¬
tio torpeo quando in animarum congregationibus
prolucid celestis patriȩ reges eluborantꝰ quid itiq ego
millo tem̃do ex amine iudicii uenienti dic turus sum
situnc illuc uacuus uenero ubi tua excellentia grege
p se fidelium ducit. quos modo aduere fidei graticom
ꝑsta diosam & continuam predicationem truxit. sed
est mihi bone uir ex dĩ munere inmagna consolatione
quia opus scm̃ quod in me non habeo diligo inte. cum¬
q d& uis actib magna exultatione gicuded eaq per
laborem tuas. mea ꝑ caritate fuint. de conuersione

Expanded text:
opere cognito non statim in omnipotentis Dei laudibus atque in tuae excelopere cognito non statim in omnipotentis Dei laudibus atque in tuae excellentiae amore mollescat? Haec me, fateor, quae per vos acta sunt, saepe convenientibus filiis meis dicere, saepe cum eis pariter admirari delectat; haec me plerumque etiam contra me excitant, quod piger ego et inutilis tunc inerti otio torpeo, quando in animarum congregationibus pro lucro coelestis patriae reges elaborant. Quid itaque ego in illo tremendo examine Judici venienti dicturus sum, si tunc illuc vacuus venero ubi tua excellentia greges post se fidelium ducet, quos modo ad vere fidei gratiam per studiosam et continuam praedicationem traxit? Sed est mihi, bone vir, hoc in Dei munere magna consolatio, quia opus sanctum quod in me non habeo, diligo in te, cumque de bonis actibus tuis magna exsultatione gaudeo, ea quae per laborem tua sunt, mea per charitatem fiunt. De conversione
Abbreviated transcription (Latin):
ricnt & uobis scriptis dirigenda quiahȩc uerbisi sensib¬
q: repentib ꝑ homelias direxeram ut quicum studui
in librorum dictu ꝓmutarequenunc adhuc alibrariis
conscribuntur & nisipor titoris presentiũme f&tina¬
tĩo congustass& cancta uobis trans mit tere sineali¬
quic inminutione uoluissem maxime quia & hoc
ipsum opus ad ur̃on reuerentiã scripsi ut eiquem
pr&c&eris diligo in meo uidear laborem desudasse
Pr&erea siuobis indulgeri tep̃re abȩccłastica occupa
absentem corpore prȩsentemmihi tesemꝑ intueor.
quia uultus tui imaginem inta cordis uiscerao in pres¬
sam por to: Ds̃te incolomem custodiat dulcissime
quantum tuo opere tua uita del&tor audita quippe
noui dieb nr̃is uir tutẽ mira culi quod ꝑ excellen¬
tiam tuã cunc ta gotoꝵ gens aberrore arriane here¬
sem eoꝵ infidei r&c te soliditate trans lata est ex¬
ddamcq̃e cum pid ph&a lib&. hȩc ẽ mutatio dex terte

Expanded text:
rant et vobis scribitis dirigenda, quia haec verbis sensiburant et vobis scribitis dirigenda, quia haec verbis sensibusque tepentibus per homilias direxeram, utcunque studui in librorum ductum permutare, quae nunc adhuc a librariis conscribuntur. Et nisi portitoris praesentium me festinatio coangustasset, cuncta vobis transmittere sine aliqua immunitione voluissem, maxime quia et hoc ipsum opus ad vestram reverentiam scripsi, ut ei, quem prae caeteris diligo, in meo videar labore desudasse. Praeterea si vobis indulgeri tempora ab ecclesiastica occupatabsentem corpore praesentem mihi te semper intueor, quia vultus tui imaginem intra cordis viscera impressam porto. Deus te incolumem custodiat, dulcissime quantum tuo opere, tua vita delector. Audita quippe novi diebus nostris virtute miraculi, quod per excellentiam tuam cuncta Gothorum gens ab errore Arianae haereseos in fidei rectae soliditatem translata est, exclamare cum propheta libet. « Haec est mutatio dexterae
Abbreviated transcription (Latin):
quũ ipsi sensistis quia in una fide nihil officiat sce
eccłe consu&udo diuersa. nos aũt quod tertio mergimꝰ
triduane sepulturȩ sacram̃ta signa mus: utdum tertio
abaquis in fans educitur resurrectio triduani tempo
baptizandum semel inaquis mergere quiadum in tribus sub¬
sistentus una substaentia est reprehensibileee nulla tenus
potest infientem in baptis mate uelter uel semel mergere
quundo & trib mersionibus ꝑsonarum trinitas & in una
potest diuinitatis singularitas designari. sedsi nunc usq
abher&i cis instns in baptis mate tertiomergebatur
fiendum apud eẽ noncenseo nedum mersiones nume¬
nent unitatem diuidant dũq: quod faciebant faciunt
morem ur̃m refecisse glorientur dulcissime aũt milise
fractemita tiur̃ȩ codices direxi quorum notitiam sub¬
ter inserui ea aũtq in becti iob ex positione dic tã fue¬

Expanded text:
quam ipsi sensistis quia in una fide nihil officit sanctae quam ipsi sensistis quia in una fide nihil officit sanctae Ecclesiae consuetudo diversa. Nos autem, quod tertio 157 mergimus, triduanae sepulturae sacramenta signamus, ut dum tertio ab aquis infans educitur, resurrectio triduani temporbaptizandum semel in aquis mergere, quia dum in tribus subsistentiis una substantia est, reprehensibile esse nullatenus potest infantem in baptismate vel ter vel semel mergere, quando et in tribus mersionibus personarum Trinitas, et in una potest divinitatis singularitas designari. Sed si nunc hucusque ab haereticis infans in baptismate tertio mergebatur, fiendum apud vos esse non censeo, ne dum mersiones numerant, divinitatem dividant, dumque quod faciebant faciunt morem vestrum se vicisse glorientur. Dulcissimae autem mihi fraternitati vestrae Codices direxi, quorum notitiam subter inserui. Ea autem, quae in beati Job expositione dicta fue
Abbreviated transcription (Latin):
Nm̃e diligis tuȩ mihi orationib in his fluctib manũ
tende: ut qđ labo rantẽme adiuuas ex ipsa uicemer¬
cedis intuis quoq laborib ualentior ex istas. ex¬
plexe aũt loquendo nullatenus gaudium meum
quod cõminemfilium gloriosissimũ recaredũ regẽ
ad catholicã fidem in tegerrima agnoui. deuotione
conuersum cuius dummihi ꝑscripta ur̃a mores expri¬
mitis amarem &iam quem nescio fecistis. sed quia anti¬
qui hostis insidias scitis Qm̃ bellum durius contri uic¬
tores prdponit nunc exerga eundem filiũ nr̃m ur̃
sollestius scĩtas uigil& & bene cepta ꝑficiat. nec se
deprdfectis bonis operib ex tollat ut fidem cognitã
uitȩ quoq: meri tis teneut. & quia &eri meritiscuius
sit operib ostendat quatenus p multa annorum cur¬
ricula deregno ad regnum trnseat. d&rina uero
mersione baptis matis nihil respondi uerius potest

Expanded text:
charissime, diligis, tu tuae mihi orationis in his fluctibus manum charissime, diligis, tu tuae mihi orationis in his fluctibus manum tende, ut quo laborantem me adjuvas, ex ipsa vice mercedis in tuis quoque laboribus valentior existas. Explere autem loquendo nullatenus valeo gaudium meum, quod communem filium gloriosissimum Reccaredum regem ad catholicam fidem integerrima agnovi devotione conversum, cujus dum mihi per scripta vestra mores exprimitis, amare me etiam quem nescio fecistis. Sed quia antiqui hostis insidias scitis, quoniam bellum durius contra victores proponit, nunc erga eumdem filium nostrum vestra solertius sanctitas vigilet, ut bene coepta perficiat, nec se de perfectis bonis operibus extollat, ut fidem cognitam vitae quoque meritis teneat, et, quia aeterni regni civis sit, operibus ostendat, quatenus post multa annorum curricula de regno ad regnum transeat. De trina vero mersione baptismatis nihil respondi verius potest
Abbreviated transcription (Latin):
at quã aliquid dicer& quod ur̃a quoq reuerentia in ip¬
so lit tericrum mearum tex tum uigilanter intellegit
quando ei neglegenter loquorq uehem̃ter diligo tan¬
tis quippe in hoc loco huius mundi fluc tib quat tior
ut u&us tam ac puties centem nauem quã regenda oc¬
cultadĩ dispensatione suscipiat portum dirigere nulla¬
tenus possim nunc ex coduenso fluctus inruunt. nunc
exlatere cumulis pomosi maris intumescunt. nunc
a tergo tempestas in sequitur interq hȩc om̃a turba¬
tus cogor malo in ipsa clauum aduersitate dirigere
modo curbato nauis latere minas fluctuum exoblico
declinare ingemesco quia sentio quod negle gen teme
crescit senti naui atorum & tem pestate fostiter obui¬
ante iam. lamq putede nuufragium tabule sonant
flens reminiscor qđ ꝑdidi meplic cidum litas qui&is
& sus pirtendo terrtẽ conspicio. quatam̃ reruentis
aduersantib: tenere non possum. siergo mefrater

Expanded text:
at, quam aliquid dicere. Quod vestra quoque reverentia in ipat, quam aliquid dicere. Quod vestra quoque reverentia in ipso litterarum mearum textu vigilanter intelliget, quando ei negligenter loquor, quem vehementer diligo. Tantis quippe in hoc loco hujus mundi fluctibus quatior, ut vetustam ac putrescentem navem, quam regendam occulta Dei dispensatione suscepi, ad portum dirigere nullatenus possim. Nunc ex adverso fluctus irruunt, nunc ex latere cumuli spumosi maris intumescunt, nunc a tergo tempestas insequitur. Interque haec omnia turbatus cogor modo in ipsa clavum adversitate dirigere, modo curvato navis latere minas fluctuum ex obliquo declinare. Ingemisco, quia sentio quod negligente me crescit sentina vitiorum, et tempestate fortiter obviante jam jamque putridae naufragium tabulae sonant. Flens reminiscor quod perdidi meae placidum littus quietis, et suspirando terram conspicio, quam tamen rerum ventis adversantibus tenere non possum. Si ergo me, frater
Abbreviated transcription (Latin):
ts denuo actuũ fuerit sep&itis uobis cum participam̃.
indiciis moxp nr̃oꝵ reditum ab orien talibus ipsa
legutio est certa sperabit certa consuluit sed faciamꝰ.
dehisq fuerunt dicenda conpendium ipsa potius ad
struen dum notitiam urt̃mq a nobissunt responsa
dirigentes nequid sibi subspatio prolixiore terrcrũ
aut opinioni uindic& aut error adsumat cumadie¬
rum fidem ipsam tenere sufficiat ueritatem quod
quidem desideria planius expediri ut extimatis om̃¬
nibus res ponsumrationi congruum redder&ur
sed quia priuelegiorum ue terum. & statu torum pater¬
noꝵ indidistis hisdem lit teris mentionum ad salustium
iudiccue quã ut in honoiesuo. a patrib: decr& a ser¬
uentur: ds̃ uos in colomes custodiat fir̃ hm̃i¬
fr̃i leiondro ep̃o gregorius ser uoꝵ dĩ seruus respon¬
dere epłis ur̃is tota intentione uolussem. nisi pastoye¬
lis cuirei tõnelubor aterer& ut mihi magis fler& libe¬

Expanded text:
tis, denuo actum fuerit repetitis vobiscum participamus tis, denuo actum fuerit repetitis vobiscum participamus indiciis. Mox post nostrorum reditum ab orientalibus missa legatio est, certa speravit, certa consuluit. Sed facimus de his, quae fuerant dicenda, compendium, ipsa potius ad intruendam notitiam vestram quae a nobis sunt responsa dirigentes, ne quid sibi sub spatio prolixiore terrarum aut opinio vindicet aut error adsumat, cum ad rerum fidem ipsam tenere sufficiat veritatem. Quodquidem desideria planius expediri, ut aestimatis omnibus responsum rationi congruum redderetur. Sed quia privilegiorum veterum et statutorum paternorum indidistis iisdem litteris mentionem, ad Salustium judicare, quam ut in honore suo a Patribus decreta serventur. Deus autem vos incolumes custodiat, frfratri Leandro episcopo Gregorius servorum Dei servus. Respondere epistolis vestris tota intentione voluissem, nisi pastoralis curae ita me labor attereret ut mihi magis flere libe
Abbreviated transcription (Latin):
nasse unde sub reptione mandamus ut omnis curac sol¬
licitudo omnis inuigil&. umnullus est ignorun tiȩ
locus utantur simplicitatis excusatione p̃teritã sci
constitutis. ormisda ep̃s quid tã luce sollicita quã quod
mihi deuobis in notes cunt illaq cupio quid tã religio¬
nis conueniens statutis quã ut interse sacerdotes pacẽ
quã eos necesse est aliis pid officio adnuntiare conser¬
uent plenã fateor gratulatione suscepi quod uotiua
mihi decaritate que inter uos est. &eccłarum pacem
lit teris indi castis sponte mihi quic quid or tariũ
rum salute facienda hec ipse ẽẽ praecipiut prdea
qua nos redemit pi&cite facilia sedis tã boninuntiis
nosq relegios orum uicem reddimus nuntiorum & quid
cum orien talib: cor ad eccła. corpus unitatemq reuo¬
catos dudum dĩ nr̃i ope litteris significabimus destina¬

Expanded text:
nasse. Unde sub repetitione mandamus, ut omnis cura et solnasse. Unde sub repetitione mandamus, ut omnis cura et sollicitudo omnis invigilet. Jam nullus est ignorantiae locus. Nullus utatur simplicitatis excusatione praeterita. Scieconstitutis Hormisda episcopus. Quid tam dulce sollicito, quam quod mihi de vobis innotescunt illa quae cupio? Quid tam religiosis conveniens institutis, quam ut inter se sacerdotes pacem, quam eos necesse est aliis pro officio annuntiare, conservent? Plena, fateor, gratulatione suscepi, quod votiva mihi de charitate, quae inter vos est, et ecclesiarum pace litteris indicastis. Sponte mihi quidquid hortari pro animarum salute facienda, haec ipse esse praecipiat pro ea, qua nos redemit, pietate facilia. Sed his tam bonis nuntiis nos quoque religiosorum vicem reddimus nuntiorum: et quidquid cum orientalibus, quos ad Ecclesiae corpus unitatemque revocatos dudum Dei nostri ope litteris significavimus destina
Abbreviated transcription (Latin):
docum̃ta quoq deeccłȩ his criminis ad sumentes ad concili¬
um ur̃m progenerelitatis instructione direxiud concili¬
ulis plenius quȩ sunt acta discentes ab omniuos errintium
coguationes apparis neq enim est personalis hodu causa
sed in impios traens gressores dicta dõ inspirente sententiã
cipi supplicando & sacer dotes & populos admanendum
ut ad deens gres sorib: absoluti ad rectam sefidem & effec¬
tundĩ & iudicitimone conuerterent sed obstinatio mise¬
rtnida pid ducer& nec ullis modis mortiferic uenenaum¬
cunt malo semine fixis ind&erib: pullulanter adicimus
ergo dil&e tis simi fir̃ ad om̃a conp&enter instructiser¬
libellũmisimus sub quo siquis communionẽ ur̃on deorien¬
talib clericis poposcerit adeam possit admitti secundũ
u&eris sed ad secundum seriem multos iã constat ẽẽ
sub iectos gudentes adre ta confiluere & deuia dedi¬

Expanded text:
documenta quoque de Ecclesiae scriniis assumentes, ad concilidocumenta quoque de Ecclesiae scriniis assumentes, ad concilium vestrum pro generalitatis instructione direximus, ut ex illis plenius, quae sunt acta, discentes, ab omni vos errantium cognatione separetis. Neque enim est personalis odii causa, sed in impios trangressores dicta, Deo inspirante, sententia; cipi supplicando et sacerdotes et populos admonendo, ut transgressores absoluti ad rectam se fidem et affectu Dei et judicii timore converterent. Sed obstinatio miseranda perdurat, nec ullis modis mortifera venena vincuntur, malo semine fixis in deterius pullulante radicibus. Ergo, dilectissimi fratres, ad omnia competenter instructi serlibellum misimus, sub quo si quis communionem vestram de Orientalibus clericis poposcerit, ad eam possit admitti, secundum veteris, sed et secundum quam Syriae multos jam constat esse susceptos, gaudentes ad recta confluere et devia decli
Abbreviated transcription (Latin):
mem custodiat fraterhmȩ: EPISTOLA ORMiS¬
de pape ad eosdem nas paniȩ epõs exin te
xquaei io hanni constanti nopolitam ep̃i professiosCB¬
nem dirigit p̃p̃ter orientales clericos quicoꝵ commun¬
onem poposcerint dilatissimis fratrib uniuersis epͣis
tatis mniessit hoc quoq pro affectu catolicȩ fidei & apłice
sedis ueneratione consuluit. quo ordine exdeno grecorũ
uenientil tribuit deber& scã communione damnatum¬
inqua his quoq quiseab eius contagione nondiuidunt annos¬
acõ munione alie nentur exceptilaudamus propositum
uir hoc zelum carifidei & apłicam instatuta feruentẽ
ut ne prd ignorentia quidum quequũ ceno erroris alieni pate¬
r&ur in mergi digna & cara fidelib: ut sollicitudo studio
semper inuigilent ut inculpatus seabomni ꝑuemi tate conser¬
uent ipsaẽ enim fidei in nõcentia ut prȩuideat neuel ca¬
su possit errre satis facientes: Igitur & liud cbilibus
desideriis memorcti uiri & memores nr̃i sicut oport& officu

Expanded text:
 EPISTOLA HORMISDAE PAPAE AD EOSDEM HISPANIAE EPISCOPOS, In qua eis Joannis Constantinopolitani episcopi professionem dirigit propter Orientales clericos, qui eorum communionem poposcerint. Dilectissimis fratribus universis episcopis itatis ingessit, hoc quoque pro affectu catholicae fidei et apostolicae sedis veneratione consuluit, quo ordine ex clero Graecorum venientibus tribui deberet sancin qua ii quoque, qui se ab ejus contagione non dividunt, a nostra communione habeantur excepti. Laudamus propositum viri hoc zelo circa fidem et apostolica instituta ferventis, ut ne per ignorantiam quidem quemquam coeno erroris alieni pateretur immergi. Digna haec cura fidelibus, ut sollicito studio semper invigilent, et inculpatos se ab omni perversitate conservent. Ipsa est enim fidei innocentia, ut praevideat, ne vel casu possit errare. Satisfacientes igitur et laudabilibus desideriis memorati viri et memores nostri, sicut oportet, officii,
Abbreviated transcription (Latin):
Ibi felicitas quum nullus timor corrumpit: Ibi giudi¬
um ÷ quod nulla tristitia consumit: Ibiu& ornagła :
cum angelis & ar changelis : cumpatriar chis & pro¬
ph&is cum apłis & mar tyrib : cum confessorib & sa¬
cris uir ginib q secuntur xp̃m quocumq ierit: Ibi ma¬
iore & meliore : suauiora &dulciora iocundiora
& amabiliora donata s̃ scĩs : quam dici aut cogitari possit:
se. adgiudi aquos ꝑducat quiuos creauit hȩc filioli. hȩc
tute sensib: ur̃is salubrius & cordeloquatur. quiuiuit
& regnat in saecula saeculorum amen: It̃ decapita¬
libus peccatis et principalibus dĩ prae ceptis:
Iudite & intellegite hm̃i : hoc est uerbum fidei quod pre¬
Mdicamus ÷ ut credamus indm̃ patrem om̃p̃tem : & in

Expanded text:
ibi felicitas, quam nullus timor corrumpit; ibi gaudiibi felicitas, quam nullus timor corrumpit; ibi gaudium quod nulla tristitia consumit; ibi aeterna gloria cum angelis et archangelis, cum patriarchis et prophetis, cum apostolis et martyribus, cum confessoribus et sacris virginibus quae sequuntur Christum quocunque ierit; ibi majora et meliora, suaviora et dulciora, jucundiora et amabiliora donata sunt sanctis, quam dici aut cogitari possit,  ad quae vos perducat qui vos creavit. Haec, filioli, haec,tute sensibus vestris salubrius et cordi loquatur, qui vivit et regnat in saecula saeculorum. Amen. SERMO VI. De capitalibus peccatis et praecipuis Dei praeceptis. 1. Audite et intelligite, charissimi, hoc est verbum fidei quod praedicamus, ut credamus in Deum Patrem omnipoten
Abbreviated transcription (Latin):
est: Tollutur impius neuideat gloriãdi : Tunc iistidis¬
cernentur abimpus : qui in hoc scło p̃mebantur ab ip¬
sis. Impii ut insupplicio cirteris : dicboli cumipsopuni¬
antur : iusti ut in regno dĩ cumipso glorientur: Recipi¬
dent in pu corpora : utcum ipsis inperp&uũ cumquibus
pecca uer̃ crucientur : Recipient iusti corponc: ut
inquib: dõ fideliter seruiebant : in ipsis ado misericor¬
diter mercedem accipient: om̃s tunc resurgent sicut apłs
dicit : Onis re surgimus : sed non om̃s in mutabimur:
quic soli iusti ad głiam mutabuntur : tunc ibunt sicut ueri¬
tas dicit: Impii in supplicium a&ernum : iusti aũt inuitã
Cernam: Tunc ful gebunt iusti sicut sol in regno patris
eorum  ibi erit eis uitacumdo : sine timore mortis
ibionit lux indeficiens : &num quam tenebrȩ Ibis alus
quum nũlla egritudo nulta conturbat Ibi saci&as in¬
deficiens : eis qui nunc esuriunt & siciunt iustitiã:

Expanded text:
est: Tollatur impius, ne videat gloriam Dei. Tunc justi disest: Tollatur impius, ne videat gloriam Dei. Tunc justi discernentur ab impiis, qui in hoc saeculo premebantur ab ipsis. Impii, ut in supplicio carceris diaboli cum ipso puniantur; justi, ut in regno Dei cum ipso glorientur. Recipient impii corpora, ut cum ipsis in perpetuum cum quibus peccaverant crucientur. Recipient recti justi corpora, ut in quibus Deo fideliter serviebant, in ipsis a Deo misericorditer mercedem accipiant. Omnes tunc resurgent, sicut Apostolus dicit: Omnes resurgemus, sed non omnes immutabimur, quia soli justi ad gloriam mutabuntur; tunc ibunt, sicut Veritas dicit, impii in supplicium aeternum, justi autem in vitam aeternam. Tunc fulgebunt justi sicut sol in regno patris eorum, ibi erit vita cum Deo sine timore mortis, ibi lux indeficiens, et nunquam tenebrae, ibi salus quam nulla aegritudo conturbat; ibi satietas indeficiens eis qui nunc esuriunt et sitiunt justitiam;
Abbreviated transcription (Latin):
& sollicitudine ꝓuocati: ꝓpt̃ ea hȩc uobis enumerauimus.
ut nullus se excusedicendo nescio in terbonum & malum:
inter iustum discernere: Nescioquid dimit ticni quid fa¬
ciam: Nunc ergo deuerte amalo sicut scriptum est: &
facbonum: Inquire pacem & sequere eam qđ si feceri¬
tis ad augebit uobis dñs intellectum &uir tutem: ut
& im potiora & maiora diuina miendata: discer
re &implere udeatis: & non solum uobis si in istis
operib iugiter usq infinem ꝑ seuer&is pec catic dimit¬
t&. sed &ernum & caeleste regnum quicsi filuis ꝓprus tri¬
te indie iudicui. iudiccre uiuos & mortuos: Sicut ipse
ascendes in caelum ꝑ angelossuos apostolis maendauit:
incaelum: Tuno uidebit eum omnis caro: Sicut ꝓph&ie¬
dicit uidebit omnis caro salutare dĩ: Impiiuident
ut timneant quem dispexerunt: sed non gacudebunt :
quia gacudium in illum non habuerunt: Sicut scriptum

Expanded text:
et sollicitudine provocati, propterea haec vobis enumeravimus, et sollicitudine provocati, propterea haec vobis enumeravimus, ut nullus se excuset dicendo: Nescio inter bonum et malum, inter justum discernere, nescio quid dimittam, quid faciam. Nunc ergo diverte a malo, sicut scriptum est, et fac bonum. Inquire pacem, et sequere eam; quod si feceritis, adaugebit vobis Dominus intellectum et virtutem, ut etiam potiora et majora divina mandata discere et adimplere valeatis, et non solum vobis, si in istis operibus jugiter usque in finem perseveretis, peccata dimittet, sed et aeternum et coeleste regnum quasi filiis propriis trite in die judicii judicare vivos et mortuos, sicut ipse ascendem in caelum. tunc redicit: Videbit omnis caro salutare Dei. Impii vident ut timeant quem despexerunt, sed non gaudebunt, quia gaudium in illum non habuerunt, sicut scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
baptis mo suscepistis. hanc ipsam fidem tradite : quia
ideo pro ipsis fide iusso res extitistis: Vt sic credere
uobis docentib: deberent scitote & iam uos semel
non amplius baptizari debere: semel & non ampli
suꝑ credentes inponebant: ut acciperent sp̃mscm̃
e iunia legitima & publica maxime amate
quia ꝑ abstinentiam & elemosinas populi plucatur
ds̃ sicut nini uitis triduo ieiunantib ꝑepercit Iusti¬
tiam diligite: sicut scrip tum est. diligite iustrtiam:
qui iudicatis terram: Diaboli sua sionib non con¬
sentite sed sicut apłs p̃cepit: Resis tite diabolo & fugi&
a uobis : communi onem corporis & sanguinis dñi¬
nr̃i ꝑ tempora sũmite: hȩc sunt frs mei dilec tissimi
opera fideiq ab uniuersis xp̃i anis communiter
debent conseruarit & quia his particeps in hoc scđo
fieri noluerit: particeps regni dĩ in futuro esse non
poterit : & nos humiles & infimi ur̃o timen amore

Expanded text:
baptismo suscepistis, hanc ipsam fidem tradite, quia baptismo suscepistis, hanc ipsam fidem tradite, quia ideo pro ipsis fidejussores exstitistis, ut sic credere vobis docentibus deberent. Scitote etiam vos semel non amplius baptizari debere, semel et non ampliusuper credentes imponebant, ut acciperent Spiritum sanctum. 4. Jejunia legitima et publica maxime amate, quia per abstinentiam et eleemosynas populi placatur Deus, sicut Ninivitis triduo jejunantibus pepercit. Justitiam diligite, sicut scriptum est: Diligite justitiam qui judicatis terram. Diaboli suasionibus non consentite, sed, sicut Apostolus praecipit, resistite diabolo et fugiet a vobis. Communionem corporis et sanguinis Domini per tempora sumite. 5. Haec sunt, fratres mei dilectissimi, opera, fidei, quae ab universis Christianis communiter debent conservari, et qui his particeps in hoc saeculo fieri noluerit, particeps regni Dei in futuro esse non poterit; et nos humiles et infimi, vestro tamen amore
Abbreviated transcription (Latin):
nonus: alio nefeceris: hȩc est enimlex & propheȩ:
Si hanc ad inuicem caritatem imple ueritis: om̃a
p̃cepta implebitis: dm̃ solum ubiq tim&e : Regem
homorificate : quia sicut seri ptum est: non est
potestas nisi adõ: & qui resistit potestati dĩ. ordi¬
nationi resistit. Ideoq: piis preceptis oboe dite
Iustum censum nesub trahatis. sicut apłus precepre
Cui tributum. tributum: cui uectigal. uectigal Ser¬
ui carnales qui estis. : oboedite dominis uris : sicut
apłus iub&: Non ad oculum seruientes : qua si ho¬
minib: placentes: sed fidebona & corde sim plici:
breuiter om̃s necessitas p̃sentis uite. & future
pleniter conp̃henditur: & xp̃s eam docuit : ideoq
dominica dicitur. qui p̃cepit ut sic horemus. Symbo¬
lum &iam exanimo ten&e : quia scriptum est : In¬
possibileest sine fide placeredõ: Ideoq uos ipsi sicut
ibi dicitur credite: & filiis uris nec non. & eis quos in

Expanded text:
non vis, alii ne feceris. Haec est enim lex et prophetae. non vis, alii ne feceris. Haec est enim lex et prophetae. Si hanc ad invicem charitatem impleveritis, omnia praecepta implebitis. Deum solum ubique timete, regem honorificate, quia, sicut scriptum est, non est potestas nisi a Deo, et qui resistit potestati, Dei ordinationi resistit. Ideoque piis praeceptis obedite. Justum censum ne subtrahatis, sicut Apostolus praecepit: Cui tributum, tributum; cui vectigal, vectigal. Servi carnales qui estis, obedite dominis vestris, sicut Apostolus jubet, non ad oculum servientes, quasi hominibus placentes, sed fide bona et corde simplici. breviter omnis necessitas praesentis vitae et futurae pleniter comprehenditur, et Christus eam docuit, ideoque Dominica dicitur, qui praecepit ut sic oremus. Symbolum etiam ex animo tenete, quia scriptum est: Impossibile est sine fide placere Deo. Ideoque vos ipsi, sicut ibi dicitur, credite, et filiis vestris, necnon et eis quos in
Abbreviated transcription (Latin):
tum est: Domus mea : domus orationis est: Ideo
orcre ibideb&is: & in utiliter. non uerbosare: ele¬
mosinas date iusta uires: qm̃ sicut aqua ex tinguit
ignem: ita elemosina extingurt peccata hospi¬
tiles inuicem:. qui dñs in iuditio dic turus est:
hospes eram & suscepistis me: unde & quidam pla¬
cuerunt : angelis hospicio receptis: Pere grinossus¬
cipite : & mem̃ tote uos ipsos in hoc scło peregrinos:
Infirmos uisitate : quia & dñs dicturus est : infir¬
mus fui : & uisi tastis me: Viduis & pupillis ministra¬
tet quia dñs dic turus est: Quod uni exminimis
meis fecistis: mihi fecistis: Decimas ecclesus reddite:
quia dñs precepit dicens Red dite ques caesaris.
cȩsari: hoc est uectigalia & tributa &q sunt dĩ dõ
idest decimas & primitias & uotaq uouistis om̃a.
sicut dñs p̃cepit: Quȩ cumq uultis ut faciant uobis
homines bona: hoc &uos facite illis & quod tibi

Expanded text:
tum est: Domus mea domus orationis est. Ideo tum est: Domus mea domus orationis est. Ideo orare ibi debetis, et inutiliter non verbosare. Eleemosynas date juxta vires, quoniam sicut aqua exstinguit ignem, ita eleemosyna exstinguit peccata. Hospitales invicem, quia Dominus in judicio dicturus est: Hospes eram, et suscepistis me. Unde et quidam placuerunt angelis hospitio receptis. Peregrinos suscipite, et mementote vos ipsos in hoc saeculo peregrinos. Infirmos visitate, quia et Dominus dicturus est: Infirmus fui, et visitastis me. Viduis et pupillis ministrate, quia Dominus dicturus est: Quod uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis. Decimas ecclesiis reddite, quia Dominus praecepit dicens: Reddite quae sunt Caesaris Caesari, hoc est, vectigalia et tributa, et quae sunt Dei Deo, id est, decimas, et primitias, et vota quae vovistis omnia, sicut Dominus praecepit: Quaecunque vultis ut faciant vobis homines bona, haec et vos facite illis; et quod tibi
Abbreviated transcription (Latin):
podestats eris & ipse dominabitur tui cunc tis dlebus
Filios et̃s docode ut dm̃ timeant : familiam urcmnsimilt᷑
ncaliquid ꝑ uram negle gentiã dõpereat: Necnon
om̃s uicinos exhortamini ut bene faciant qno
scriptum est : Qui conuerti fecerit peccatorom ab
errore uiȩ suȩ saluabit anima eius amorte &
openta multitudinem peccatorum : Dis cordes ad con¬
cordiam rouocate quiabeatis̃ pedes pacemportan¬
tes quicusas audit iuste iudic& quiads̃ dicit:
iust iudicaproximotuo : & iterum : In quo iudicio
idicaueritis iudicabimini : Munera non accipie¬
tis suquũ edĩ sermo est: Obcȩcant oculos sapientiũ
& subuertunt uerba iustorum: & eum dñsedict
Intaber naculo suo id est in regnohabitare : quimu¬
nere suꝑ innocentem non accipit diem dominico
obseruute: ad eccłam currite: quia in ipsa xp̃s
amortuis resurrexit : ut nobis quoq ex emplum
preber& resurrectionis: Ibi orate: & fabulas ociosas
& uerbo sitatem diligenter cau&e: quia scrip¬

Expanded text:
is diebus. Filios vestros docete, ut Deum timeant: familiam vestram similiter, ne aliquid per vestram negligentiam Deo pereat; nec non et omnes vicinos exhortemini, ut benefaciant, quoniam scriptum est: Qui converti fecerit peccatorem ab errore viae suae, salvabit animam ejus a morte, et operiet multitudinem peccatorum. Discordes ad concordiam revocate, quia beati sunt pedes pacem portantes. Qui causas audit, juste judicet, quia Deus dicit: Juste judica proximo tuo. Et iterum: In quo judicio judicaveritis, judicabimini. Munera non accipietis, quia Dei sermo est: Obcaecant oculos sapientium, et subvertunt verba justorum, et cum Dominus dicit in tabernaculo suo, id est, in regno suo, habitare qui munera super innocentem non accipit. 2. Diem Dominicum observate, ad ecclesiam currite, quia in ipsa Christus a mortuis resurrexit, ut nobis quoque exemplum praeberet resurrectionis. Ibi orate, et fabulas otiosas et verbositatem diligenter cavete, quia scrip
Abbreviated transcription (Latin):
inuicem : Item apłs: plenitudo legis est dilectio : Item iohannis
ximus sciat omnem xp̃ianum recte proximum dici: quia
om̃s inbaptismo. filii dĩ scĩficamur : ut fr̃ssimus sp̃aliter
incritate ꝑfecta: Nobilior est generactio spãlis quã carna¬
lis: Dequac in euangelio ipsaueritas ait: Nisiquis renatus fue
Discat homo q sint precepta dĩe & eae custodiat quaentum uale¬
at : & sise cagnoscat caritatem haberedi: Ne moigitur quã

Expanded text:
invicem . Item Apostolus: Plenitudo legis est dilectio . Item Joannes einvicem . Item Apostolus: Plenitudo legis est dilectio . Item Joannes eximus, sciat omnem Christianum recte proximum dici, quia omnes in baptismo Filii Dei sanctificamur, ut fratres simus spiritualiter in charitate perfecta. Nobilior est generatio spiritualis quam carnalis, de qua in Evangelio ipsa Veritas ait: Nisi quis renatus fueDiscat homo quae sint praecepta Dei, et ea custodiat quantum valeat, et sic se cognoscat charitatem habere Dei. Nemo igitur qua
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quemom̃a in quo om̃a : Inp̃ceptis uerodĩ caritas obtin& prin¬
cipatum ideo diligenda est & tenenda. sine cuius ꝑfectione
nihil dõ placere posse: paulus testatur apłus: unde & ipsedñs
acusdam seriba in terrogatus: quod esse manda tum maximũ
Respondit: diligis dnm dm̃ tuum ex toto corde tuo. & ex tota
anima tua. & ex totamente tua. Addidit quoq secundum
simileest huic diligis proximum tuum. sicut teipsum In
his duob: mandatis: tota lex pend& & proph&e: Quod uero
ait. extoto corde & totu anima. & totamente: Idest toto
intellectu. tota uoluntate : & ex omni memoria dm̃ esse
diligendum : Dĩ uero dilectio In obser uactione mandatorũ
eius tota consistit: Sicut alibi ait. Siquis diligitme: sermo¬
nes meos seruat: Vnde & ipsa ueritas alibi ait: In hoc cognos¬
cent om̃s: quia mei discipuli estis ÷ sidilactionẽ habueritis ad

Expanded text:
per quem omnia, et in quo omnia. 3. In praeceptis vero Dei charitas obtinet prinper quem omnia, et in quo omnia. 3. In praeceptis vero Dei charitas obtinet principatum, ideo diligenda est et tenenda, sine cujus perfectione nihil Deo placere posse, Paulus testatur apostolus. Unde et ipse Dominus a quodam scriba interrrespondit: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua. Addidit quoque: Secundum simile est huic, Diliges proximum tuum sicut te ipsum. In his duobus mandatis tota Lex pendet et Prophetae . Quoait, ex toto corde, et tota anima, et tota mente, id est, toto intellectu, tota voluntate, et ex omni memoria Deum esse diligendum. Dei vero dilectio in observatione mandatorum ejus tota consistit, sicut alibi ait: Si quis diligit me, sermones meos servat . Unde ipsa Veritas alibi ait: In hoc cognoscent omnes quia mei estis discipuli, si dilectionem habueritis ad