comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
paucos forsitundies artius in plicare
compuleram. qiium miserante dño uere¬
cum dusatis factione cassauerunt.
Sicut ergo contũ macer ac tumidi dobont
uebem̃tius increpari it a conscientiae
quique humiliatione conpuncti medicas
lenitate palpandi. Quis enim urm igno¬
rat quod nobis inbao coenobica adminis¬
tratione conmissa spiritalisẽ artificii
seruundi curatio & uelut a perfectis
medicis ꝓqualitate uulnerum uł in¬
firmitate causarum congrua singulis
adhibendu sit medicina : Neq enim in¬
firmitas omniscirurgia adscissione
aut cauteris ẽ adustione torrendu.
Num sype cara plus mandu. & fouen¬
dusunt aliquu nem congruu effessi¬
bus aut temporib: in pertita non
medellum cuiq sed potius generent
de in pͥtem pestiuu atq in congruu
adibitione lungorem. Haec uero
beatissimi patris oratio multam
tuno fratrib ad ꝓtulit ꝓrerum. qua¬
litate. & causarũ discretione caute
lum Trans actis nũq: tẽporib men¬

Expanded text:
paucos forsitan dies artius inplicare paucos forsitan dies artius inplicare compuleram, quae iam, miserante Domino, verecunda satisfactione cassaverant. Sicut ergo contumaces ac tumidi debent vehementius increpari, ita conscientiae quique humiliatione conpuncti medica sunt lenitate palpandi. Quis enim vestrum ignorat, quod nobis in hac coenobica administratione conmissa spiritalis est artificii servanda curatio, ut, velut a perfectis medicis, pro qualitate vulnerum vel infirmitate causarum congrua singulis adhibenda sit medicina ? Neque enim infirmitas omnis cirurgiae adcisione aut cauteris est adustione torrenda; nam saepe cataplasmanda et fovenda sunt aliqua, ne incongrua effessibus aut temporibus inpertita, non medellam cuique, sed potius generent de intempestiva atque incongrua adibitione langerem'. Haec vero beatissimi patris oratio multam tunc fratribus adtulit pro rerum qualitate et causarum discretione cautelam. 8. Transactis namque temporibus, men
Abbreviated transcription (Latin):
quũ latentib: ac sub dolir reb: xpĩ ft¬
mulos prosternere conetur. hostis an¬
tiqus & ecce prestunte miseri cordia
redẽptoris. ꝑmisit quidẽ seruos suos
adorã prosonsuum quulitute tempturi
sed extenta miserationis suue dextera
non passus esttitubuntes a seducto¬
reuocare en in quid unus sarcina car¬
nis ab ieotu paradrsi prȩmiu paru¬
tu potitur. Ad uero. alter nobiscũ
ut cernitis exultuns dexpĩ miseratio¬
ne congaud&. ꝑspicitis nũq quod
non affectus rei tantũ modo. Sed
effoctus potius pens&ur inculpam
& nec totũ quod malo dis ponitur
in reatum. sed quod possime. perfi¬
citur taxat᷑ innoxum Stuns ergo
litutis errore conlupsus ꝓph&ico.
consurgat oraculo. Quid enim tuno lucri
atq emolum̃ti. quȩsieram sidefinitionẽ
orũ prose ueritatis. districtione publicans
Uerecundos actrepidos in congruu as¬
peritate mutassem. Hoc reuera solcm¬
modo quod uere cundia in pelente post

Expanded text:
quam latentibus ac subdolis rebus Christi faquam latentibus ac subdolis rebus Christi famulos prosternere conetur hostis antiquus. Et ecce! prestante misericordia, Redemptor permisit quidem, servos suos ad oram pro sensuum qualitate temptari, sed, extenta miserationis suae dextera, non passus est titubantes a seductore vorari'. 'En', inquid, unus, sarcina carnis abiecta, paradysi praemia parata potitur; ad vero alter nobiscum, ut cernitis, exultans de Christi miseratione congaudet. Perspicitis namque, quod non affectus rei tantummodo, sed effectus potius pensetur in culpam, et nec totum, quod male disponitur in reatum, sed quod pessime perficitur, taxatur in noxam. Stans ergo litatis errore conlapsus prophetico consurgat oraculo. Quid enim tunc lucri atque emolumenti quaesieram, si definitionem orum pro severitatis destrictione publicans, verecundos ac trepidos in congrua asperitate multassem? hoc re vera solummodo, quod, verecundia inpellente, post
Abbreviated transcription (Latin):
testubantur. Ille uero nominatim ac
sensim extenta manu ad prȩhensosq
singulis mento leriissima pul patione
deosculuns & nihil ultri sermotinati¬
onis adiciens conplicatis gemibus
orationis armu patͬ nu pi &ute corri¬
puit. Tum uero diuinitus nequũ sa¬
tellite xanimis ꝓturbuto fratresilli
crebro sibi m& pectora oculosq cumoratio¬
ne atq: inuocatione xpĩ nominis. consig¬
nanter timidi ac trepidi redeunt in cu¬
bili Tantom&u ac pudore concursi
ut nec alterutra conloquutione quue
sibimet. acciderint auderent ꝓloqui
uł mutire hoc solum modo confidenter qđ
hostili persuusione perire quoditarem gestã
ꝓomendationis compunctione teut si¬
lentio put̃ ut post uiginti fere annos
uĩ uno exipsis migrato adxp̃m. ad testifican¬
te & p̃sente quoq: super stite cautioris
exẽpli gratia congregationi omni idem
r& tulit pater. & gaudis miscens me¬
rorem cunctis in commune fratribus
p̃dicabat. Videtis oꝰ inquiens filioli

Expanded text:
testabantur. Ille vero nominatim ac testabantur. Ille vero nominatim ac sensim, extenta manu, adprehensoque singulis mento, lenissima palpatione deosculans, et nihil ultra sermocinationis adiciens, conplicatis genibus, orationis arma paterna pietate corripuit. Tum vero divinitus nequam satellite ex animis proturbato, fratres illi crebro sibimet pectora oculosque cum oratione atque invocatione Christi nominis consignantes, timidi ac trepidi redeunt in cubili, tanto metu ac pudore concussi, ut nec alterutra conloquutione, quae sibimet acciderant, auderent proloqui vel mutire, hoc solummodo confidentes, quod hostili persuasione perire, quod ita rem gestam pro emendationis conpunctione texit silentio pater, ut post viginti fere annos, iam uno ex ipsis migrato ad Christum, adtestificante et praesente quoque superstite, cautioris exempli gratia congregationi omni idem rettulit pater, et gaudiis miscens merorem, cunctis in commune fratribus praedicabat: 'Videtis, o', inquiens, 'filioli,
Abbreviated transcription (Latin):
uidi qui id & uisu in alus & sem& expe¬
rimentis creberrimur conproburunt
conitiut igitur quis quis demeritis
tris dicumus. Quudum nũq uice
unito ex inde sese as portaturi consilio
oratorium ex condicto quasioraturi
& quem admodum ualedicturi intran¬
tes mutuo sem& post orationem silentio
commonebant. dicenter. Tu inquit
unus exinde meum surculum aosecu¬
rem at ego exlectulo cautius sugellũ
tuum extrahum uł cocullum. & in
loco illo atq illo conuusatis omnibus
& extractis mutuo coniungamur ad¬
uentu Cumq: urgentibus tenebris ꝑ
xp̃i tumen famulum lucer&
diuinu prȩsentia sentir &q
pater prȩ ordinatis omnib: iũiumq
promoueri epuradisi limite gressum.
Tum senior exangulo quat tenus in¬
quit. O filioli orationem iam mihi
abituri dedistis pacem dis cessuri.
subtrahere non deb&is. Ruuntilico
in felices quasicorum iudice paritu¬
ri. & truhentes longa eximocorde
sus piria flu gellure sibi uiscera pro¬
fundis gemitibus & crebris singultib:

Expanded text:
idi, qui id et visu in aliis et in semet experimentis creberrimis conprobarunt. Coniciat igitur quisquis de meritis tris dicamus. Quadam namque vice, unito exinde sese asportaturi consilio, oratorium ex condicto, quasi oraturi et quemadmodum vale dicturi, intrantes, mutuo semet post orationem silentio commonebant, dicentes: 'Tu', inquit unus, 'exinde meum sarculum ac securem, at ego ex lectulo cautius sagellum tuum extraham vel cocullam, ut in loco illo atque illo, convasatis omnibus et extractis, mutuo coniungamur adventu'. Cumque, urgentibus tenebris, per Christi tamen famulum luceret divina praesentia, sentiretque pater, praeordinatis omnibus, iam iamque promoveri e paradisi limite gressum, tum senior ex angulo: 'Quatenus', inquit, 'o filioli, orationem iam mihi abituri dedistis, pacem discessuri subtrahere non debetis'. Ruunt ilico infelices, quasi coram iudice parituri, et trahentes longa ex imo corde suspiria, flagellari sibi viscera profundis gemitibus et crebris singultibus
Abbreviated transcription (Latin):
inminente penuriu famis periculo
conturbaret. Geconomũ ac p̃t̃ dierũ
quindecim uictum timenstre tem pus
donec segos nouu suc currer& pęni¬
tus nihil haber&. quinq secum ad¬
scitis senioribus scm̃ patrum lupicinũ
flebiliter conueniens mox om̃s secum
periturus in opia contestatur. Ille
uero intrepide fisus in dño atq ani¬
mum cordisq oculos ad panem illũ
uiuum qui decaelo descendit ad tol¬
lens Uenite inquit filioli spicariũ
bunc nr̃m in quo exiguitas manipu¬
lorum super est intrantes oremus
& nos enim relictis urbibus auditu¬
ri in desertum sequimur saluatorem
Cũque ingressus pater diu multum¬
quȩ prostratus orass& seseq post mo¬
dum ingenibus. Tantum modo suble¬
uuns extensis quoq mamibus oculos
lium nec hr̃dricm farinę nec uus
olei usq indiem pluuie iudue quondũ
relictis tibicis ihũ xpõ filiotuo sponso
ꝑhenni dofenditur. Sic̃ sanita te uerbi¬
natura¬

Expanded text:
inminente penuria famis, periculo inminente penuria famis, periculo conturbaret oeconomum ac praeter dierum quindecim victum trimenstre tempus, donec seges nova succurreret, penitus nihil haberet, quinque secum adscitis senioribus, sanctum patrem Lupicinum flebiliter conveniens, mox omnes secum periturus inopia contestatur. Ille vero intrepide fisus in Domino atque animum cordisque oculos ad panem illum vivum, qui de caelo descendit, adtollens: 'Venite', inquit, 'filioli, spicarium hunc nostrum, in quo exiguitas manipulorum superest, intrantes, oremus: et nos enim, relictis urbibus, audituri in desertum sequimur Salvatorem'. Cumque ingressus pater, diu multumque prostratus, orasset, seseque postmodum in genibus tantummodo sublevans, extensis quoque manibus, oculos liam nec hydriam farinae nec vas olei usque in diem pluvie vidue quondam relictis typicis Iesu Christo, filio tuo, sponso perhenni defenditur, sicut satietate verbisatur
Abbreviated transcription (Latin):
pr&erouis infirmuns. Dumtaxa
audeut de gustare. ist e tumeñ
sepissimȩ ne stillum. quidem oloi
uut luctis pulticule subtim suũ
ꝑmisit infundi Uinum enim a
monachali pro fessione num qui
co actus ẽ. uł leuit̃ praelibure nũ
& aquum ipsũ octo circitor anns
anto transitũ. neut comq: degus¬
tur& abstinuit:. Siuero estiuis
temporib: inminente refectionis
hora: uisquoq sitis stomachum
atq: uridi membra pulsass&
aut̃ storius pane tantum modo
com minutum adq: in parabside
a qua frigida madefactum proroli quo
edebiat adcodior maiora replicurom
quȩ gessit mabstinentiuẽ nisi nonem mni¬
inetubilia giallis fore quȩ condum tradit᷑
peregisset Ne in congruo quisecutus ex¬
empło ca fortussis gesti ad immitari quȩ
pdispensatione gratia no nomnib sed idi¬
quib s̃ diuino boneficio distributa interĩ
de mirabilib nuncdicamus. Quodum nãq
tempr̃ cum in ormis congregatio atq
ex p&endum seculariũ multitudo uũq

Expanded text:
preter ovis, infirmans dumtaxat, preter ovis, infirmans dumtaxat, audeat degustare, iste tamen sepissime ne stillam quidem olei aut lactis pulticule saltim suae permisit infundi. Vinum enim a monachali professione numquam coactus est vel leviter praelibare, nam et aquam ipsam octo circiter annis ante transitum, ne utcumque degustaret, abstinuit. Si vero estivis temporibus, inminente refectionis hora, vis quoque sitis stomachum atque arida membra pulsasset austerius, panem tantummodo comminutum atque in parabside aqua frigida madefactum pro reliquo cibo edebat ad cocliar. Maiora replicarem, quae gessit in abstinentiam, nisi nossem inimitabilia Gallis fore, quae condam, traditur, peregisset; ne incongruo quis secutus exemplo, ea fortassis gestiat imitari, quae pro dispensatione gratiae non omnibus, sed aliquibus sunt divino beneficio distributa. 3. Interim de mirabilibus nunc dicamus. Quodam namque tempore cum inormis congregatio atque expetentum secularium multitudo, iam iamque
Abbreviated transcription (Latin):
num quam habuisse ꝑ ib&ur in
usum. Commodiorinũq tempe¬
rie. expl&u. uespertinũ xincxi
cxeriꝰ lectulis qui&uri. Itu iste
in horaturium. mediturus potius
quam repuusaturus intrauit. Tantũ
illic somni participans quantu mesolo
post oratione consurgens. supra formu¬
lum conquiescenti. potuit. natura
furare. Si uerouis frigoris sese ingres¬
sissot. aut sterior. hubebut ad pro¬
prie stuturȩ mensuram in modum
cunȩ de corticatum ex robore ruscũ
atq utrosq cupiti Ex eadem coraeg
ad sutie. culsorium hane a parte
patulu ad prunus secr&e : diuo
tostictam aut in ibi participato
aliquuntis ꝑ tepore quieuit. Aut
cale fuctum ilico sub uscelsa in orato¬
rium qui &urus adtraxit in ieuinis
uero hac uigiliis. tam p̃potens futt
ut orientalium egyptiorũq uirta¬
tan nacturu uinceret. gullicanu
Nam cum nullus in condutos censi
prȩsertim coenobio odie usq in
xpi nomine. de animalib: quic quuã
exceptis luctib aut dealitibus

Expanded text:
numquam habuisse peribetur in numquam habuisse peribetur in usum; commodiori namque temperie, expleta vespertina sinaxi, ut ceteri in lectulis quieturi. ita iste in horaturium meditaturus potius, quam repausaturus intravit, tantum illic somni participans, quantum e solo post oratione consurgens, supra formulam conquiescenti potuit natura furare. Si vero vis frigoris sese ingessisset austerior, habebat ad propriae staturae mensuram in modum cunae decorticatam ex robore ruscam atque utrique capiti ex eadem cortice adsuta clusoria. Hanc a parte patula ad prunas secrete diuque tostatam, aut inibi, participato aliquantisper tepore, quievit, aut calefactam ilico sub ascella in oratorium quieturus adtraxit. In ieiuniis vero hac vigiliis tam praepotens fuit, ut Orientalium Aegyptiorumque virtutem natura vinceret Gallicana. Nam cum nullus in Condatescensi praesertim coenobio odie usque in Christi nomine de animalibus quicquam, exceptis lactibus, aut de alitibus
Abbreviated transcription (Latin):
post obitum scĩ docersoris sui gesserte:
memoriu suggerente tangamus : ac
primum qualis ei fuerit inuestitu
iuilntus parsimonia in uictu. post
singulurem eius utq: inimitabilem
in religione seri &atem pandumus
Igit᷑ adurcendu gelidissimi loci fri¬
gora uł lusciuia corporum conte¬
rendum pellitia semper pellosaq
usus ẽ tonica. Qu& amen humilita¬
tis causa de diuersis quad rupedum
co aptatu uł ad suta pelliculis. non
solum infirmis atq hispida ue¬
rum &iũ quudã erat uilitatis uuri¬
&ate turpatu. Cocullu uoro ad eq
uillissimaq: tantum arcer& imbrem
nontamen quȩ poss& loci ut diximus
frigura utilit̃ r&undere. Culciu¬
mentum nũq tantum modo usus ẽ
cum pro aliqui forsitum ad comitatũ
intercessurus egressurus ẽ inmonus¬
terio uero &ium si prolixius egrer¬
surã adculturam linea tantum
solaq uulgo soccos mo nasteria
uocant gallicana continuuto poti¬
usẽ usus lec turia uero. aut lectũ

Expanded text:
post obitum sancti decessoris sui gesserit, post obitum sancti decessoris sui gesserit, memoria suggerente, tangamus ac primum, qualis ei fuerit in vestitu vilitas, parsimonia in victu, post singularem eius atque inimitabilem in religione serietatem pandamus. 2. Igitur ad arcenda gelidissimi loci frigora vel lasciviam corporum conterendam pellicia semper pilosaque usus est tonica, quae tamen humilitatis causa de diversis quadrupedum coaptata vel adsuta pelliculis, non solum informis atque hispida, verum etiam quadam erat vilitatis varietate turpata. Coculla vero adaeque vilissima, quae tantum arceret imbrem, non tamen quae posset loci, ut diximus, frigura utiliter retundere. Calciamentum namque tum tantummodo usus est, cum pro aliquibus forsitan ad comitatum intercessurus egressurus est. In monasterio vero, etiamsi prolixius egressus est ad culturam, lignea tantum sola, quae vulgo soccos monasteria vocitant Gallicana, continuato potitus est usu. Lectuaria vero aut lectum
Abbreviated transcription (Latin):
amore regendũ comm̃duuit. ad ten¬
tius & purus a noxu sicut liber acri¬
minȩ mortẽ l&us aspiciens exulu¬
uit. Cuius sublito corpus culs illic
inbusilica supracollef uerticem
ut narratione. prae cunrente di¬
gessimus : filio li exutroq monuste¬
rio condider. Qui uenerubilis locus
meritorum ipsius testimonio. Sig¬
norum quoq: uirtutum que florente
suc cessu diebus mom̃tisq: singulis
comptius pro filiorum gloria deelco¬
ratur a MEΝ
INP̃T UITA SCĨ AUPICINI
Nollicitationis nr̃ȩ debitateriu
Texpurte opitulante dño ium solu¬
fum sultim pauꝑ tini maer supii
sutis faccione soluumus : Quia quo¬
adusq nõs cauta red debere cognos¬
cimus: ꝓcul dubio conscientia con¬
ueniente rue r&inemur obinoxii :
Quia ergo de conuersatione atq. &¬
ercitus beutissimi lupieii abbutis
Superiore libello & si non ex merito
luculentur certe ex uoto fideliter
simplicit᷑q meminimus aliquu nos
dixisse nunc uero quȩ sint illu quȩ

Expanded text:
amore regendam commendavit adtenamore regendam commendavit adtentius, et purus a noxa, sicut liber a crimine, mortem letus aspiciens, exalavit. Cuius sublato corpusculo, illic in basilica supra collis verticem, ut narratione praecurrente digessimus, filioli ex utroque monasterio condiderunt. Qui venerabilis locus meritorum ipsius testimonio, signorum quoque virtutumque florente successu, diebus momentisque singulis comptius pro filiorum gloria decoratur. Amen. II. VITA SANCTI LUPICINI Pollicitationis nostrae debito tercia ex parte, opitulante Domino, iam solufam saltim paupertini marsupii satisfaccione solvamus, quia, quoadusque nos tanta reddebere cognoscimus, procul dubio, conscientia conveniente, rite retinemur obnoxii. Quia ergo de conversatione atque exercitiis beatissimi Lupicini abbatis superiore libello, etsi non ex merito luculenter′, certe ex voto fideliter simpliciterque meminimus aliqua nos dixisse, nunc vero, quae sint illa, quae
Abbreviated transcription (Latin):
illud tamen p̃moneo ut quia eorundẽ
rogulam. di gesturum mepariter. re¬
promisi terciomea hoc libello reser¬
uuasse noscatis. Qnia rectius hoc inui¬
ta berctissimi eugendi deꝓmitur a quo
constituta ipsit inspirante dñõ sunt
comptius exornatu. Nunc uera ex¬
acto hoc primo opusculo ad scm̃ pa¬
trem lupicinum scđa opusculi ten¬
dit oratio Cuq: igitur hero am xp̃ĩ
inminente transitu longeuitȩ prae¬
luta corporea urguer& infirmitus
germuncmq  suum quã in cingulo
uel balma grllico ut reor sermone sic
uocitant. monasterio p̃fecerant puab¬
luri. de transitu reuedunte dño ium
securus ad uuledicendum exp&ut
illic quoq: uehementi in ȩquulitate
pulsatus uocatis ud se fratribus pacẽ
xpĩ. quum puro. ac munsu&o semper
seruauit affectu. Cunctis osculo in¬
ꝑtito in magna hereditate distribuit.
Vltimum quoq germanum suum
lupicinum duta oratione deosculuns.
fracternitatẽ cunetum pasto rali

Expanded text:
Illud tamen praemoneo, ut, quia eorundem Illud tamen praemoneo, ut, quia eorundem regulam digesturum me pariter repromisi, tertio me hoc libello reservasse noscatis, quia rectius hoc in vita beatissimi Eugendi depromitur, a quo constituta ipsa, inspirante Domino, sunt comptius exornata. Nunc vero, exacto hoc primo opusculo, ad sanctum patrem Lupicinum secundi opusculi tendit oratio. Cumque igitur heroam Christi, inminente transitu, longaevitate praelata, corporea urgueret infirmitas, germanam quoque suam, quam in cingulo illo vel Balma – Gallico, ut reor, sermone sic vocitant – monasterio praefecerant puellari, de transitu, revelante Domino, iam securus ad vale dicendum expetiit. Illic quoque vehementi inaequalitate pulsatus, vocatis ad se fratribus, pacem Christi, quam puro ac mansueto semper servavit affectu, cunctis osculo inpertito, in magna hereditate distribuit. Ultimum quoque germanum suum Lupicinum, data oratione, deosculans, fraternitatem cunctam pastorali
Abbreviated transcription (Latin):
quid inquit tuamdiu suspensi atq sus¬
pecti follem insiductoris prisciue
neremur Veni ait uni ex fratribus
& minus meas ac peder signo dominicȩ
crucis armatos Cumq id sotius prae¬
missa oratione complesr& intra aluei
illius sepes leuita ingrersus. eia in¬
quid insidiutor ipse nr̃ nocenunc ac ꝑ¬
cute si praeuules conculcantem. Tunc
adstantes frs̃. conloquebantur. alterutrũ
uere exillis ẽ. Leuita hic nr̃ quib: saluator
in euan gelio. repromisit dic̃s. Eccededi
uobis potestatem calcandi super sem̃pen¬
tes & scorpiones. & suꝑ omnem uirtute
inimici. & nihiluos nocebit. Igtẽ mini¬
ma lic& detum pręcipus. ac mixi¬
mis dixerimus ud finem tam̃ libelli
ium tendit oratio. ut legentis industria
Subaccentu desiderii quam supprolexi¬
tatis torpore clauditur. Moneo ergo
ac supplico õ primiati frr ut filem potius
quum uerba pensantes. sic uos nr̃a.
gurrulitus non offendat. ut scõrum
patrum non est adnõ. fastiditae rustioitas

Expanded text:
Quid', inquit, 'tamdiu suspensi atque suspecti follem insidiatoris prisci veremur?' 'Veni', ait uni ex fratribus, 'et manus meas ac pedes signo dominicae crucis armato'. Cumque id socius, praemissa oratione, complesset, intra alvei illius saepes levita ingressus: 'Heia', inquid, 'insidiator ipse noster, noce nunc ac percute, si praevales, conculcantem'. Tunc adstantes fratres conloquebantur alterutrum: 'Vere ex illis est levita hic noster, quibus Salvator in euangelio repromisit, dicens: Ecce dedi vobis potestatem calcandi super serpentes et scorpiones et super omnem virtutem inimici, et nihil vos nocebit'. 19. Igitur minima licet de tam praecipuis ac maximis dixerimus, ad finem tamen libelli iam tendit oratio, ut legentis industria sub accentu desiderii quam sub prolixitatis torpore claudatur. Moneo ergo, ac supplico, o praemiati fratres, ut fidem potius quam verba pensantes, sic vos nostra garrulitas non offendat, ut sanctorum patrum non est a Domino fastidita rusticitas.
Abbreviated transcription (Latin):
Basterna igitur iumentis ꝑ amhulun¬
tibus & pueris qui preibant uagua
ꝑuenit ad matrẽ Uidentes aut̃
minus perambulantib pueris &
basterna uenientem hoccurrerunt
cunꝗaudio huniuersi &mui uentes
uectarium uaguum honis simulmu¬
gitum red diderunt
it repente totius uun tes estrepitur
ligebant uniuersi in confuso Paren¬
tes filia soror es fratres seruidom̃i¬
nam & tenebat uniuersis meror
infinita animi tribulatio ẜit
quiꝑtota ꝓuintia in quisicio in¬
ter gandus turarus pisces in qui¬
runtur sitonis eccrificuis quoq
& scelerates super stttionibus de¬
monia interro gantur uthubi
deuenis s& eugenice indicarent oc¬
rd dom oñis dicebant quđ eam
du de caelo rapiusrent credidit. factum
pater & fletũ ad consolationem reuocats
dat festa responsis & deorum illum nu¬
mero consecrans xauro puro eius seci
fieri simulagrum Quodita coept
diissuis exiberenit ex passciħs¬

Expanded text:
Basterna igitur, jumentis ambulanBasterna igitur, jumentis ambulantibus et pueris qui praeibant, vacua pervenit ad matrem. Videntes autem eminus properantes pueros, et et basternam uenientem occur| rerunt cum gaudio uniuersa Et inuenientes uictatorium | uacuum omnes simul mugitum rediderunt Fit repente | totius ciuitates strepitus Lugebant uniuersi inconfuso Parentes filiam sororem | fratres serui dominam et tenebat uniuersos meror ot | Infinita animi tribulatio fit per totam prouintiam .| inquisicio Interrogantur auruspices inquiruntur phi| tones sacrificiis quoque et scelerates supersticionibus | daemonia interrogantur ut ubi deuenisset eugenia indi| caret Hoc solum dicebant omnes quod eam dii de caelo | rapuissent Credit factum pater . et fletum ad consola| cionem reuocans dat festa responsis Et deorum illam | numero consecrans fieri simulacrum: quod ita coepidiis suis exhiberent. Ma
Abbreviated transcription (Latin):
in paradiso deceptu omnimodis plebẽ
subditam cauere suadebat Mesimili
modo sicut adam hĩs trib uitus delap¬
sus adquȩ qͣaudia paradisi segraeganir
& deiec tus est. Similimodo immitato¬
reseus dumuentris ingluuicce gule
obediendo subcumbunt dum eletio¬
nis stimolo inbecillitatis animi ꝑ¬
turbantur: Dum superbiae ma¬
lum anime deo de catae uulneran¬
tur aconsor cia iustorum abscisi
& omni gaudio ꝑ p&euarlucis pri¬
uate &ernȩ cruciato dam nerent̃
Ipseuero leuinis &iugilus uacans omnib
in lecebris aelisis pullulantibur uirtutib
Animiuigore corporas uoluntatophibu¬
it ut ignitum illum animi desiderium
dequoigne dñs ait. Ignemuenimittere
inter ram quanuo lout ardeat ut om¬
nium uir tutum fructus adiraher&
hourbum sempercorde &oreꝓfer¬
rens: Concupiuit anima &ius sit eã¬
sic inuirili habitu ꝑmanerae & non
eum deseruerunt quous que bab¬
tis mauis scĩ ficatio instructus
monasterio ad quod festinauer soci

Expanded text:
in paradiso deceptum, omnimodis plebem in paradiso deceptum, omnimodis plebem subditam cavere suadebat, ne simili modo, sicut Adam his tribus vitiis delapsus adque ad gaudia paradisi segraegatus et deiectus est, simili modo immitatores eius, dum ventris ingluviae gule obediendo subcumbunt, dum elationis stimolo inbecillitate animi perturbantur, dum superbiae malum anime Deo dicatae vulnerantur, a consorcia iustorum abscise et omni gaudio perpetuae lucis private eterno cruciato damnerentur. Ipse vero ieiuniis et vigiliis vacans, omnibus inlecebris aelisis, pullulantibus virtutibus, animi vigore corporis voluptate prohibuit, ut ignitum illo igne animi desiderium, de quo igne Dominus ait: Ignem veni mittere in terram; quam volo, ut ardeat? ut omnium virtutum fructus adtraheret, hoc verbum semper corde et ore proferrens: Concupivit anima measic in virili habitu permanere; et non eum deseruerunt, quousque baptismatis sanctificatione instructi, monasterio ad quod festinaverant socia
Abbreviated transcription (Latin):
peccatorum maculutus mereatur
caelestia contẽplure Quidam enu
uir cuindeparius properae adpatriam
remear& percursus ulcore pes simo
quod passi simpergaliar finibus dilata¬
tatu locaplurima poculabat Uemensq
adꝓ priam p&ut ut sibi deputro quemiur
dĩ benedixerat &inter septãcaenubii
suitus erat limpadeferr&ur: Uox¬
quae sefidem haberae sos pitatem re¬
cepturum dericto ministro laticem cũ
ben dictionem deportat. Au Nec qeger
indoloris incendiiuul nuscrx buit ad¬
que suspitatem reditus unam post in co¬
lomir cum superis egitẽ Quanto iam
onorae hacueneranone regum fran¬
corum ad que nobilium fulcer &urear¬
relongum est inerrat in eum utopido
urae ditam omnium uir acium flec¬
grantia corporis castigatia iriuniis &
orationibus Aeq ut uiueniliae tatrtule¬
rat. Edemmodo & senile porrabat &¬
hemplum subditus edocens ut castri¬
margiae idẽgule cenodoxiar idẽ ae¬
latione Aroganticce idẽ superbiae ui¬
ciamaximt perque conpererat adam

Expanded text:
peccatorum maculatus mereatur caelestia contemplare?' 17. Quidam enim vir cum de Parius properae ad patriam remearet, percussus ulcerae pessimo, quod passim per Galiae finibus dilatatum loca plurima pollulabat, veniensque ad propriam, petiit, ut sibi de puteo, quem vir Dei benedixerat, et inter septa caenubii sui situs erat, limpa deferretur: moxque se fidem baberae sospitatem recepturum. Dericto ministro, laticem cum benedictionem deportat; austaque eger, vim doloris incendii vulnus craebuit, adque suspitatem reditus, vitam post incolomis cum superis egit. 18. Quanto iam onorae hac veneratione regum Francorum adque nobilium fulceretur, enarrare longum est. Inerrat in eum, ut opido iurae dicam, omnium virtutum flagrantia, corporis castigatio; ieiuniis et orationibus aeque ut iuvenili aetate tulerat, eodem modo et senile portabat: exemplum subditus edocens, ut castrimargiae, id est gule, cenodoxiae, id est aelatione, arogantiae, id est superbiae, vicia maxima, per que conpererat Adam
Abbreviated transcription (Latin):
habrr sum ⁊ dixit quȩ ati. demon per
ipsum quinos cum principenr̃o uicit
sic non nieiubeat Irxin abis sum: quia
statim interficiam eum quemmibi dede
rum undenomo potest aquam biberx:
Non homo nonpecur: Nonsera aliqua÷
quiccdraco hibi habitat & deslaturius
om̃s quiad fontem accer̃ serint morien¬
turꝰ Nͣunc draconen uade &mitr fice
eum : & intua poteste redige amcc meiurt
Tune & clamauit demondicenr: Otpisco¬
pum menciosum: Insuper &iamligauit¬
me iuramento ut amicumm eum occidã ÷¬
que msinon occidero: Compellar irtin a¬
brs sum lunc demona drensit & occidit
draconem : xliberauile fonr adusum
hominum : usquat ado diernum diem ꝓ
dies aut̃ plurimos docuit uerbum discr̃
cum filia suce a fraum puellis suis:
cumomnicognatione sua: & cumomnib
carir suirꝰ a fecit domum hilari co¬
tus est ad ciuiatem quadam: in quamul¬
tum populum do pertner annos.: adqui¬
siuit: &ntademum admartrrii palmam.

Expanded text:
abyssum". Dixitque ei demon: Ter abyssum". Dixitque ei demon: Ter ipsum, qui nos cum principe nostro vicit, sic non me iubeat ire in abyssum, quia statim interficiam eum, quem mihi dederrum, unde nemo potest aquam bibere, non homo, non pecus, non fera aliqua, quia draco ibi habitat, et de flatu eius omnes, qui ad fontem accesserint, moriuntur. Hunc draconem vade et interfice et in tuam potestatem redige animam eius'. Tunc exclamavit demon, dicens: 'O episcopum men| iuramentum ut amicum meum occidam quem si non| occidero conpellar ire in abysum. Tunc demon abscessit | +et occidit draconem et liberatus est fons ad usum omnium | usque in odiernum diem . dies autem plurimos docuit uer| bum deicum filia sua afra . et cum puellis suis . et cum omni cog| natione sua et cum omnibus caris suis et fecit domum| hilariae aetus est . ad| ciuitatem gerundam . in qua multum populum deo per| tres annus adquisiuit et ita demum ad martirii palmam|
Abbreviated transcription (Latin):
sam: manducanter &bibenter & dor mi¬
enter & iterum uigilanter: dicit ei demons
modo iubememanere hicistanocte: dicit
ei nar cissus ep̃tꝰ si poter nobir cum . ma.
fleetis genuatua. & non psallasdõ tuo
aitꝰ num quamtibi sit bene inmunde sp̃i
nonso lumaũt ego : sed &isti om̃r mecum
ꝑ totam noctẽ dõnr̃o flectsnt genua: & lau
desei unco nobiscum canent: Tunc demon
direuocir ululatum. the ter rimum ae¬
mit tens: nds quam conparuit: Sc̃s aũt
cere sẽam afram cummatre sua &
cum puellis suis: quas trementes proeo.
quod audierant &uiderant : suis moni¬
tis xorationibur confortauitꝰ Ipse aũt
cum scõ felice diccconosuo non resscit: sti¬
enrse ittrum manecumdemone. lucta
turum. Transiit itaquȩ noxtota orati¬
onibur xpsalmorum canoribur plena
uisti dm̃ : & damihi animan. cuiurcor¬
pus eccidam & animam eius mecum abo
quic statim interfici s. quem tibi dede
cero eañiubeat ine dr̃ ut uudam in

Expanded text:
sam manducantis et bibentis et dormisam manducantis et bibentis et dormientis et iterum vigilantis'. Dicit ei demon: 'Modo iube me hicei Narcissus: Si potes nobiscum maneretis genua tua et psallis Deo tuo, cissus: Nunquam tibi sit bene, immunde spiritus; . non solum autem ego sed et isti om| nes mecum per totam noctem deo nostro flectent genua et lau| des ei . una nobiscum canent . tunc demun dire uocis ululatum| teterrinum emittens . nosquam conparuit . sanctucere Afram cum matre sua et cum puellis suis, quas trementes, pro eo quod audierant et viderant, suis monitis et orationibus confortavit. Ipse autem cum sancto Felice diacono suo non refecit, sciens se iterum mane cum demone luctamen habiturum. Transiit itaque nox tota orationibus et psalmorum canoribus plena. xisti ante Deum, et da mihi animam, cuius corpus occidam, et animam eius mecum habequia statim interficies, quem tibi dedercero, iubeat me Deus, ut vadam in
Abbreviated transcription (Latin):
frator & sur ab initioiuer: dam nato &
inuctenur xamistas conimas acreatore
suo xdño suo tusi perastiꝰ e gomedo furem
teento & crecetori creaturam suam res¬
tauo: Res poudit ude mondicens Et ego
criuuir a eiur non sumergo & mecreato¬
miium. peccatis pas sur est: sic ꝓdemo¬
nim. inpi&atibus passus e& & tẽ restitu
m. creatornuoꝰ Nunc aũt quiasic pas¬
sus est. ꝓpeccatis hominum. ut ur̃m prin¬
cipẽ. rel gar& uade ad principem. tuum
dixit ei. demonꝰ facpi&atem. superme : &
damibi uł unam animam in potestatem: di¬
uit cincr eyrsus ep̃sꝰ sidederotibi animã
in potestate : quiddeatac facier demonrer
pondit: inter ficio hominem. & lucro ani¬
mam eiur Ait eiat narcir sus mani pri
mccluce: egod ccbetibi potestatem hant ut.
hoc facier: dicit ei demon: dicinib antudm̃¬
qui dasinihi antedñt qui ad as mihi ani¬
mam. Intracor pus inclusam: : quam ego
lucrem⁊ dicitei nar cissur ep̃r: anteanm
meum dotibianimam. intracorpus inclu¬

Expanded text:
fractor et fur ab initio tu es, damnate et inveterate, nam istas animas a Creatore suo et Domino suo tu separasti. Ego te modo furem teneo et Creatori creaturam suam restituo'. Respondit ei demon, dicens: 'Et ego creatura eius non sum? Ergo et me Creatominum peccatis passus est, sic et pro demonum impietatibus passus esset, restituebam te Creatori tuo. Nunc autem, quia sic passus est pro peccatis hominum, ut vestrum principem religaret, vade tibi ad principem tuum'. Dicit ei demon: 'Fac piaetatem super me et da mihi vel unam animam in potestatem'. Dicit ei Narcissus episcopus: 'Si dedero tibi animam in potestatem, quid de ea facies?' Dicit ei demon: 'Interficio hominem et lucro animam eius'. Dicit ei Narcissus epigo dabo tibi potestatem hanc, ut hoc facias'. Dicit ei demon: 'Dic mihi ante Deum, quia das mihi animam intra corpus inclusam, quam ego lucrem'. Dicit ei Narcissus: 'Ante Deum meum do tibi animam intra corpus inclu
Abbreviated transcription (Latin):
me facias mundari a pec ca̾tis meis: tunc¬
scr nar us sus ep̃s: dixit: haenbeatu est fider
tucc: quȩ ante quam dis ceres uerbumueri¬
tatis: ipsam ueritatem. quam per uerbum.
iux agnoscere possunt. homines : intuam̃
te fundasti: Tamen qui auideote capacẽ
es se uerbidi: hodiernadie simul incapite
teiuncere ieiunium: &per septem dies ie¬
uinantes audite sermonem ueritatis.⁊
Detauo aũt die. purificamini ab omni pee¬
cato: &eritis talis qualis fuistiN Infan.¬
tes non habentes reatum Mullius pecca¬
Siubes : dicimus quđ colinius: & ita demũ:
docnos quod colamur: dixt i narcrs¬
sus ep̃s : In hoc appar& quia bene poteris
suscipere qđ colere debeas: Cum quid colue¬
ris ar udenter &ponir: dicergo cultura¬
uestram : hila res ponlit. Parentes mei :¬
genere cyprir fueruntꝰ dinole uener :
cum sacre ueneri: xuenus coli nonpotest
nisi adhys feminis quȩ fuerint fornicatȩ ⁊¬
Ideo denique: ego filiam meam. sac cris

Expanded text:
me facias mundare pecme facias mundare pecc Narcissus episcopus dixit ei: Beata est fides tua, quae antequam disceres verbum veritatis, ipsam veritatem, quam per verbum vix agnoscere possunt homines, in tua te fundasti. Tamen, quia video te capacem esse verbi Dei, hodierna die simul incipite ieiunare ieiunium, et per septem dies ieiunantes, audite sermonem veritatis; octavo autem die purificamini ab omni peccato, et eritis tales, quales fuistis infantes, non habentes reatum nullius crimi'Si iubes, dicimus, quod colimus, et ita demum doce nos, quod colamus'. Dicit ei Narcissus episcopus: 'In hoc apparet, quia bene poteris suscipere, quod colere debeas, cum, quid colueris, evidenter exponas. Die ergo culturam tuam'. Hilaria respondit: 'Parentes mei genere Cypri fuerunt; inde venerunt cum sacris Veneris, et Venus coli non potest, nisi ab his feminis, quae fuerint fornicatae. Ideo denique ego filiam meam sacris
Abbreviated transcription (Latin):
amen: & lux fulgoris illius. paulatim re¬
ces sit abo culis nr̃is: post haec misime ad pe¬
dis eius: &dixiti: domine. inuiriamtibi gran.
dem fecisti: quod ad me introistĩ sum enĩ
semihi qui antequã lucer& insidiati fue¬
rent & occiderent eor: sed cumi non &irent
conuenerunt me : Ego uero ubi fas cmas.
ligni abeo abscondieos & timto ne serut&¬
Lo cum: siiuber dominamater: hlceos transi¬
rt faciam: quiaꝓmisit mihi dicenr: fatiote ⁊ pi¬
anam: Romnia peccatactua deleantur: Audi¬
ens harc mater eius gaudio repl&aest & dix̃¬
ad filiam suam : prestet ds̃ ut & mihi hoc con¬
tingat : Cuidixit beata a fra ergo nocteueni¬
entꝰ & trans migro eor huc Cuirerpondit.
mater sua &iam si noluerit rogaeum: uer¬
&migrauit ad matrem suam: Ingressa aũt᷑ in
domum nar cisso ep̃is : factume gaudium mag¬
num: Ituit hilaria pertres horas tenerat᷑
plantas eius & dicer& : obsegrote dñe : ut &¬

Expanded text:
„Amen". Et lux fulgoris illius paulatim re„Amen". Et lux fulgoris illius paulatim recessit ab oculis nostris. Post haec misi me ad pedes eius et dixi illi: „Domine, inidem fecisti qui ad me introisti . sum enimse mihi qui+| antequam luceret insidiati fuerent .| et occiderent eos sed cum +exirent. conuenerunt +me. Ego uero| ubi fascinas ligni abeo . +abscondi eos . et timeo ne scrutlocum . si iubes domina mater . hic eos transire faciam quia pro| misit mihi dicens facio te cristianam . et omnia peccata tua| delebuntur. Audiens haec mater eius gaudio repleta esset| dixit prestet deus ut et mihi hoc contingat cui dixit afra . ergo| nocte uenient et transmigro eos huic. Cui respondit mater| suam+ eciam si noluerit . roga eum. Veset migrauit ad matrem eius. Ingresso autem| domo narcisso episcopo. Factum est gaudium magnum . ita ut hi| laria per tres horas teneret plantas eius et diceret obsecro te| de ut et
Abbreviated transcription (Latin):
Ego cognoui illor qui sero uenerunt: quiuxp̃i¬
anierant: nam omnihora signabant fronter
suces signo erucir quoxps corum passus est
Dicitei sc̃a affraꝰ ad meͥ r&ricem habebant
mtrcore sixp̃ianies sent. ad menonueniunt:
Nisiquimei sicimiler suntꝰ Ab ut & hic & nunti¬
auit omnicc quedixerat. Quar que audierat
his qui querebant eorꝰ Tunc habut beatec a fra
ad matrem suam. nomine hilariam: & dixitei:
r& xꝑtotũ noctẽ & pandens manus suar ad
dm̃suum. Canens ei quod nouit: &nos fecie
simulorare secum: circauero pullorum can¬
tus: &tincxit selumen cetentali: Egouero coe¬
pi festinare ut incenderem: & non poteram:
Tunc dixit mihi diccconus eiusꝰ nolique re¬
tuam & saliuerimus : Vlenit fulgor decaelo
sicut corus cus uenire sol& Ante tonitruum:
& non reces sit seod tamdiu st&it: quamdiu au¬
rora inciper&: &dum ille orationem suam.
finis s&: us sit nor ibi res pondere & dicere

Expanded text:
'Ego cognovi illos, qui sero venerunt, quia christi'Ego cognovi illos, qui sero venerunt, quia christiani erant, nam omni hora signabant frontes suos signo crucis, quo Christus eorum passus est'. Dicit ei Afra: 'Ad me meretricem habebant intrare, si christiani essent? Ad me non veniunt, nisi qui mei similes sunt'. Abiit et hic et nuntiavit omnia, quae dixerat, quaeque audierat, his qui querebant eos. 4. Tunc abiit Afra ad matrem suam nomine Hilariam et dixit ei:ret, et tota nocte expandens manus suas ad Deum suum, cantans ei quod novit, nos fecit simul orare. Circa vero pullorum cantus extincxit se lumen cicindili, et coepi festinare, ut incenderem, et non poteram. Tunc dixit mihi diaconus eius: „Noli queretuam, et salvi erimus", venit fulgor de caelo sicut sol, et sicut coruscus venire solet ante tonitruum, et non recessit, sed tamdiu stetit, quamdiu aurora inciperet. Et dum ille orationem suam finisset, iussit nos sibi respondere etdicere;
Abbreviated transcription (Latin):
pos sum a tantis sordibus ab lui. Cui respon¬
dit narcyrsus epr ait & tutantum crede
& babtisare & saluueris : Tunc affrac con¬
uocans puellar suar dixit eis: Isteomoqui
hĩsicredideris xp̃o & babtigata fueris ab
omni poteris mundarepeccato Quiduo¬
bis uidetur. Respondentes aũt digna &
mo enica & praebia dixerunt: Tunrudo
mmaer: & sisecutie sumustȩ. ad inquina¬
mentu facinorum: quomodo tenonse¬
quimur. ad indulgentic̃ peccatorum
Tuca pud nr̃mer: quo cumque gͥeris capi
menbra sequantur neces seest interca
Cum sermocinantur : Moxinitium sũpsit:
E incipiens epis hymnos dõcanere cum
lendo per transiens: simulabuit a fram
cum suis puellir consortem Maneaũt or
troierunt Illa aũt dixet eir hospites ama¬
tores meiman serunt & abierunt aod ite¬
cri ficandum: Illaͥ aũt audienter: ab ier̃¬
ad sac crificandum : putantes eos ad capitoliũ
seꝰ remansit aũt hunus &eis qui dixit adeã

Expanded text:
possum a tantis sordibus ablui?' Responpossum a tantis sordibus ablui?' Respondit Narcissus epicopus: 'Tantum tu crede et baptizare, et salva eris'. 2. Tunc Afra convocans puellas suas, dixit eis: 'Iste homo, quhi: „Si credideris Christo et baptizata fueris, ab omni poteris emundari peccato". Quid vobis videtur?' Respondentes autem Digna et Eumenia et Euprepia, dixerunt: 'Tu noet secutae sumus te ad inquinamenta facinorum; quomodo te non sequimur ad indulgentiam peccatorum? Tu caput nostrum es; quocumque ierit caput, membra sequantur necesse est'. 3. Interea cum sermocinantur, nox initium sumpsit. Et incipiens hymnos Deo canere cum lendo pertransiens, simul habuit Afram cum suis puellis consortem. Mane autem troierunt?' Illa autem dixit eis: 'Hospites amatores mei manserunt et abierunt ad sacrificandum'. Illi autem audieutes: 'Ad sacrificandum', putantes eos ad Capitolium nt. Remansit autem unus ex eis, qui dixit ad eam:
Abbreviated transcription (Latin):
tempore quopersecutio dioclesiani fer¬
honestor uiror aduenturor aestimans in.¬
pudicos. parcet cenani: & omnice quesolito
more cumtribus puellis parare consueue¬
ratꝰ Epis copurs aũt ueniens utubu caper& :
orarecepit & psallere affra aũt quȩ num¬
quam hoc nec audierat necuderat: stupe
factee: coepit inquirere quis eẽt: & dicit
hunc ce episcopum: Illec audienr ꝓtinur
cecidit antepedes eiur. dicens dñtindigneo
sum & mista ciuitate nulla mehi turpiora
uator noster : aturpis simatactus inquina¬
renon potuit Illius enim secnetitas : oñĩr
sordes eius. diluit adque mundauit᷑ non
sordes inquinatȩ potuerunt inquinccre
dñi claritatem : Nam & lux decelo uenienr
& splendor solis : dumcirca locas & lutulen¬
tas placteas funditur mundus funditur
decdo mundus leuatur incȩlum: Vnde &
tu filia suscipe intelumen fidei : utpurifica¬
tu ab omnipec cato: possit demeo intro¬
itu. perp&ua Alcceritatę gaudere: dicit
ei afra: Egoque plura peccata commisi¬

Expanded text:
tempore quo| persecucio deocliciano fer. | honestos ueros aduentores existimans inpudicos . Parat| cenam et omnia que solito . more cum tribus puellis suis para| re consueuerat. Episcopus autem ueniens ut cibum caperat| Orare cepit et sallire afram autem quae numquam hoc| nec \a/udierat nec uiderat in stupore ducta cepit inquirere quis| esset. Et dicit hunc esse . episcopum . et protinus cesum, et in ista civitate nulla me turpior aliqua Salvator meus a turpissima tactus inquinari non potuit. Illius enim| sanctitas omnes sordis eius diluit . atque mundauit. Non sor| des inquinate potuerunt inquinare domini claritatem . nam et lux| de caelo ueniens et splendor solis dum circa cluaeas . et lutulentas| plateas funditur mundus funditur in caelo mundus leuatur| in caelum unde et tu filiola suscipe in te lumen fidei ut puri| ficata ab omni peccato possis de meo introito perpetua| alacritate gaudere . dicit ei . afra. Ego que plura pec
Abbreviated transcription (Latin):
adpurem accedens ait setantis farris
cupiem non habere quantum egentu
poscebam Quo hertes ille gemens
peptscit siliuus quem ueluas sent plenu
segregari unde egentum alimenta
preborentur morqueille obrlel
uus pientem plus atam quinqui¬
er quina ca&ora quo habiusetir usus
fratrum proficereni. Cumq egeturba

Expanded text:
ad patrem accedens, ait, se tanti farris ad patrem accedens, ait, se tanti farris cupiem non habere, quantum egentum poscebant quohortes. Ille gemens poposcit sibi vas quem voluissent plenum segregari, unde egentum alimenta preberentur. Moxque ille obplebere vas, capientem plus fere modia quinquies quina; cetera que habuissent usui fratrum proficerent. Cuinque ergo turba
Abbreviated transcription (Latin):
famulutute¬
Posthaeo cuiusiee dumfilius¬
astudemonis captus usaligne subluru
queq: longeua lubiorum uixerant
silentiu uduirum di deductus eiq. ist
Quem intuens mestus ꝓhumani gene¬
ris dispendio. & in iquui hastis ꝑmissa
oritione addep̃citione intentione
dedit Nec  dilutadiu diuine piet¬
tis bontius & sui famuli libenr pcorsus¬
cexit &usum lingie dumnato res¬
tituit quiposs fritrum coetuinser¬
tus sub obtentus rele goenir eodem in
loco usq adfinem ꝓmunsit
Quodum intiprloca circũminentia
uulidu famistorrebut itu ueheinens ut
nec spes uiuendi. plerumq. sorer Cumq
trto aduirudi obulimonue querla
pperarent ille a euuntlicae pracam
dictum ante oculus ferens quo dit
Frange esuriemi panem tuum x orim
petenti naribuo Quesq: aduenire
cerneret necessariu ministrabua
cum que iam undiq: egentum plils crelri¬
us aduenira Ille an su&um op̃ in pen¬
dens emnib senerabat tum unꝰ esubditis

Expanded text:
famulatui efamulatui ePost haec cuiusdam filiuastu demonis captus, usu lingue sublatu, quemque longeva labiorum vexaverant silentia, ad virum Dei deductus eique oblatus est. Quem intuens mestus, pro humani generis dispendio et iniqui hostis permisso oratione adque deprecatione intentionem dedit. Nec dilata diu divine pietatis bonitas: et sui famuli libens praeces suscepit et usum lingue damnato restituit, qui post fratrum coetui insertus, sub obtentu relegionis eodem in loco usque ad finem permansit. 13. Quodam in tempore loca circummanentia valida famis torrebat ita vehemens, ut nec spes vivendi plerumque foret. Cumque ergo ad virum Dei ob alimonia querenda properarent, ille aeuangelicae praeconii dictum ante oculos ferens, quo ait: Frange esurienti panem tuum, et: Omni petenti te tribue, quosque advenire cerneret, necessaria ministrabat. Cumque iam undique egentum plebs crebrius adveniret, ille adsuetum opus inpendens, omnibus fenerabat. Tum unus e subditis
Abbreviated transcription (Latin):
Sil quidum samu¬
lus usdum uiri ouius uocabulu
erat clurus adbexeu uirum obnoxa
scelerir confugit. Cunq ille studio¬
sercati culpam requi rera repperit
naxam rei. commisse & uenium pe¬
tenti miscricordiam denogaret
Iube cuidam ut apicum misericem
sus ciperet x proreatũ miseri homi¬
nes addurum pgers & uitam a uena
imp&raret. Cum ergo darur oblu¬
tam agerolo epistolum suscepnsec aui¬
sam rei ex quiret quid setexur epłe
uł gerusol. uellit Illerei causum deprã¬
mit. Cumq durus nom andissit infu¬
rore uersur beatiri epłum silibo in¬
litam ubiecit. Et fero cicredens rr¬
ponsa gerolum expreuit. Niediliia
diultio or̃ clari fauicis ꝙ hta uehems
obsessus diuersis truciatib uellutus
ut uix angicitenis erederecur
Aduenerabilem uirũ ihom adductus
hac obducibus oius ablutus Quemeu
intuens uidisset misertur. erucuo¬
tui seso in crciio nemdedit pulsa¬
quedaemonis pesto homo reditur s¬
nuate Qui posi in colomis multtapr

Expanded text:
 quidam famulus cuiusdam viri, cuius vocabulum erat Clarus, ad beatum virum ob noxam sceleris confugit. Cumque ille studiose reati culpam requireret, repperit noxam rei commisse, et ne veniam petenti misericordiam denegaret, iubet cuidam, ut apicum seriem susciperet, et pro reatu miseri homines ad Clarum pergens, et vitam et veniam impetraret. Cumque ergo Clarus oblatam a gerolo epistolam suscepisset, causam rei exquiret, et quid se textus epistole vel gerolus vellit. Ille rei causam depromit. Cumque Clarus nomen audisset, in furore versus, beati viri epistolam salibo inlitam abiecit, et ferocia redens responsa, gerolum exprevit. Nec dilata divina ultio! Orem Clari faucisque ita vehemens obsessus, diversis cruciatibus vexatus, ut vix angi catenis crederetur, ad venerabilem virum Iohannem adductus hac obtutibus eius oblatus est. Quem cum intuens vidisset, misertus cruciatui, sese in orationem dedit; pulsaque daemonis peste, homo reditur sanitatae. Qui post incolomis multo tempore
Abbreviated transcription (Latin):
taripam flumins dignce & commenica
prepia quaefuerantꝰ ancille eiuss&
simulqut suerant in peccato xsimulaso¬
milites descendener dearcha ut seilluc
trans firant: Cumque aeas transtulis¬
Puer aut qui cumipsis era et fransna¬
tauit :⁊ nunticcuit matricius hilurico
Eturnit nodt Cum saccerdotibus di & tu
lit corpos beate a frar: a posuit secundo
mibario aciuitate agustto in memoria:
quam sibi suirq: construxerat᷑ quolfac tunt
ut remunerem illas censum dignis sima:
si uero uideritis eas. animcꝑteͥ nascitur
obsistere & nulla ratione ad scccrisi candũ
prebere consensum Impletegrenuium mo
eas ipsa memoriũ &ita demi ignem sub¬
ponite : ut nullacx bis aeuadint uiue eun¬
tes aut̃ militer: prius quidem blando sermo
memoriam sarmentis & feno & sicais spi¬
nis & clauscrunt supereas & subposito igne
habierunt: Et it a factumest at eodem die
quo sepultecẽ sc̃a a fra simul&iam & ma¬
tertius hilaria & puellȩ euis secundum
ronaem acceperunt: &quȩ̨simul um ani¬

Expanded text:
ta ripam fluminis Digna et Eumenia et Euprepia, quae fuerunt ancillae eius et simul que fuerunt in peccato et simul a samilites descen| dentes de barca . ut eas ibi transmitterint . cumque eas| transtulispuer au| tem qui cum ipsis erat transnatauit et nuntiauit matre| eius et uenit nocte cum sacerdotibus dei . et tulit corpus eius| et posuit secundo miliario a cicitate augusta in me| moriam quam sibi suisque construxerat nunciatum ut remunerem illas censum dignissimum; si vero videritis eas animo pertinaci obsistere et nulla ratione ad sacrificandum praebere consensum, implete memoriam eas ipsam memoriam et ita demum ignem subponite, ut nulla ex eis evadat viva'. Euntes autem milites prius blando sermonmemoriam sarmentis et feno et siccis spinis et clauserunt super eas et, subposito igne, habierunt. Sicque factum est, ut eodem die, quo sepulta est Afra, simul etiam mater eius Hilaria et famulae eius secundum ronam ac| ceperunt . et quę simul uniani