comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sulebat᷑ defidei᷑ s. cum mea re¬
gigẽ affrice uł forte egipti tes
agi ꝓpoẽbatut ubiaqua nenat
sterñas io reliquent siue. non
ut sit infidei .s. quamto quis

Expanded text:
sulebar de fideicommisso. cum in ea regione Africae vel forte Aegypti res agi proponebatur, ubi aqua venalis sternas id reliquerit sive non, ut sit in fideicommisso, quanto quis
Abbreviated transcription (Latin):
uolet. uspotestãsq esto du
ita detut legatum ncminus
quam pcͣccc̃mꝰ quaitam brdi¬
catis cõ testõ brdes capiant eiᷤ
quibꝰ itadatum legatu ue
cĩt. cam pecumim sinc̃ fraude
sua cape liceto isq hrs quieã
ꝙ erit campecunam debeto
dare. quã dampnatiis eilex fa¬
lci. ⁊ ad eos qui ap̃ bostesc¬
gem. cor neliam undetur

Expanded text:
et, ius potestasque esto, dum ita detur legatum, ne minus quam partem quartam hereditatis eo testamento heredes capiant, eis, quibus quid ita datum legatumue erit, eam pecuniam sine fraude sua capere liceto isque heres, qui s erit, eam pecuniam debeto dare, quam damnatus est'.Lex Falcidia etiam ad eos, qui apud hosteslegem Corneliam per
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ possunt c̃e sȩcuri creditores
cum piculum adcuratorem
ꝑtincat. Id arcocutitorem bo¬
nis ex inquisitione dandum
idoneum .s. oporcet creditor eꝰ
auirart ul siquis alius ce̾ qu ñ
edito partu successioẽ speret¶ẜ
aũt uire utimur. ut iõ curator
⁊ bois ⁊ uentri detur. S sic̾dito¬
tes ĩstẽt ui qui sꝑit sc successuꝵ
diugentiuss atq cirtum spc̃¬
ctuis idfieri debebitꝰ ples c̾e si¬
eẽ si desidcrent᷑ daͣndi sunt.
Mulieraũt inpossone missa
ca sola sine quilp se sustinere
⁊ ad pactum n ꝓdũci nõ possit
sumẽ erbonis deb. Et in hanc ã
curator ꝯstituendisẽ quicibĩ.
potumq ⁊ uestitum tectum

Expanded text:
est, possunt esse securi creditores, cum periculum ad curatorem pertineat. idcirco curatorem bonis ex inquisitione dandum, idoneum scilicet, oportet creditores curare vel si quis alius est, qui non edito partu successionem speret. Hoc autem iure utimur, ut idem curator et bonis et ventri detur: sed si creditores instant vel qui sperat se successurum, diligentius atque circumspectius id fieri debebit et plures, si desiderentur, dandi sunt. Mulier autem in possessionem missa ea sola, sine quibus fetus sustineri et ad partum usque produci non possit, sumere ex bonis debet: et in hanc rem curator constituendus est, qui cibum potum vestitum tectum
Abbreviated transcription (Latin):
nepõtis exfilia rescripsit
emacipatuis susceptis postea liby
dece sient placuit mani potate
manentes simul cumbisqui
siuelit mnuis sibi pnepotes aca¬
n. uoã sũa ꝯfetat.aut nepotes ercã¬
cipet ut sibi emolutum pat̾e
matcus resccipsit.

Expanded text:
nepotis ex filia rescripsit.emancipatus susceptis postea liberis decessit. placuit in aui potestate manentes simul cum his, qsi uelit auus sibi per nepotes adquiri, bona sua conferat aut nepotes emancipet, ut sibi emolumentum paternae Marcus rescripsit.
Abbreviated transcription (Latin):
uteli. Qui duos filios bẽba
altetum exbis cmancipulut. re¬
potem erco in potestate reciniut
emancipatus filium substulut
uo hrces instituti quid debitorꝰ
possone iunssit᷑ ⁊ quid sunter¬
pote emancipanĩt ⁊ e mancipit᷑
pcreauĩt filium ⁊ hr̃s nt̃q nepo
institutus fuit pat̾ coꝵ qͣ hrdatu
alius filuis solus filum p̾cirit᷑us

Expanded text:
ios habebat, alterum ex his emancipauit, nepotem ex eo in potestate retinuit: emancipatus filium sustulit et uo heredes instituti, quid de bonorum possession‹e› iuris sit? et quid interpote emancipauerit et emancipatus procreauerit filium et heres uterque nepos institutus fuerit, pater eorum exheredatus, alius fil
Abbreviated transcription (Latin):
nas brdẽ institutum uł substi¬
custodia salua eẽ nonpossunt
custodem abborte ponendu
ut puta pecoris ⁊ sinondum
msis iundemia uefcã sit uc s
fuit ꝯtronsia quanitum dimi¬
auii oportet arbitium dandu.

Expanded text:
as heredem institutum uel substicustodia salua esse non possunt, custodem ab herede ponendum ut puta pecoris, et si nondum messis uindemiaue facta sit: et si fuerit controuersia, quantum deminui oporteat, arbitrum dandum.
Abbreviated transcription (Latin):
kint. ¶ Sifilius in potãte sit.
alius cmancipitus ⁊ defunc̾to
unus nepos inpotestate ilius.
Et ait posse dici trescum ꝑces
istłs colaturum quã usminuꝰ
q̃ patruus exbrditẽ te ami xut¬
rente patre sint babitum. Que

Expanded text:
habent. Si sit filius in potestate, alius emancipatus, ex defuncto unus nepos in potestate, alius nepos et ait posse dici tres eum partes istis collaturum: quamvis hi minus quam patruus ex hereditate avi concurrente patre sint habituri: quae
Abbreviated transcription (Latin):
¶Pꝯtratinañt siab institutis.¬
sit. pret̾itus uent̾ a substitutis
exlrcus muis institutis mittẽ
negat mittendũ. quia ad cum
grãdum deuoluca prditas. est
aquo exbrdatusẽ ¶Si filiusab
ostib ciptus sit. uxor eius pgnaᷤ
nascitur int̾ suos brdes. futuꝵ
Ut puca sipat̾ cius ap̃ hostes de¬
cedat. G ⁊ siquis uenttẽ ita exħ¬
da̾ss qui michiintra m̃ses ges
mor tis mec natus fuit ad hrs
iñ uit aͣm necetui ¶ Reccissime
aut p̾tor musquam uroris in tõ¬
nem fecit Ꝙ ficri põt ut morcis
cp̃r uxor nonfuit q̃ se exco pre¬

Expanded text:
trarium autem si ab institutis praeteritus sit uenter, a substitutis exheredatus, uiuis institutis mittendnegat mittendum, quia ad eum gradum deuoluta hereditas est, a quo exheredatus est. Si filius ab hostibus captus sit, uxor eius praegnnascitur inter suos heredes futurum, ut puta si pater eius apud hostes decedat. Sed et si quis uentrem exheredasset: 'qui mihi intra menses tres mortis meae natus erit, exheres eratur ante uitam necetur. Rectissime autem praetor nusquam uxoris fecit mentionem quia fieri potest, ut mortis tempore uxor non fu
Abbreviated transcription (Latin):
Aĩ. Qurator uentris alim̾ta.
mulieri statuere debet necadrẽ
ꝑtinet andotem bãt. unse su¬
stentare possit. qr udeatut q̃
ita prantut ip̃i prestani qui in
uteroc̾. ¶Curatorꝰ uentri datus¬
ẽ. soluendi debiti rationemi
ant pignorib p̾tiosis debetur
brde instituto non alit̾ uent̾
inpossone mittitur. ñis ma̾
alum se alcge non possit. ne
force ei qui natus bonoꝵ pos
fũturus e denegasse alimta iu

Expanded text:
ale. Curator uentris alimenta mulieri statuere debet. nec ad rem pertinet, an dotem habeat, unde sustentare se possit, quia uidentur quae ita praestantur ipsi praestari qui in utero est. Curator uentri datus soluendi debiti rationem aut pignoribus pretiosis debetur.herede instituto non aliter uenter in possessionem mittitur, nisi mater aliunde se alere non possit, ne forte ei, qui natus bonorum possessor futurus est, denegasse alimenta u
Abbreviated transcription (Latin):
fun cmancipati sint ⁊ b̃nt si¬
guli nepotes cuemet ut sigi¬
li insingulos semissesa cum
nẽpotibꝰꝰ sius dundant ita ut
ip̃i quidem quadrances fetãt.
nepotes antem residnos qua¬
drantes Et si alter diros filios
altet tres bãt quadrans unus
unt duos aliiͣs int tres diuida᷑.
iquis erne potib suam porti
oncm omirit eueniet ut nõ
pͣtineat. S ⁊ si om̃s̃ nepotes
omittant patruonichil accre¬

Expanded text:
nt emancipati et habeant singuli nepotes, eueniet, ut singuli singulos semisses cum nepotibus suis diuidant ita, ut ipsi quidem quadrantes ferant, nepotes autem residuos quadrantes: et si alter duos filios, alter tres habeant, quadrans unus inter duos, alius inter tres diuiditur. Si quis suam omiserit, eueniet, ut non pertineat. sed et si omnes nepotes omittant, patruo nihil adcre
Abbreviated transcription (Latin):
est inuceto s uentrem in possoc
micti oporcet. apparet itaq nisi
manifesta sit calupnia trre tom¬
liet debete ei mtectum eligẽ et u
oĩo iuste dubitati poterit̾ anex
eo rg̾ans sit. decreto tuenda est Ø
ne pre uiditium partui fiat. ¶Te¬

Expanded text:
est, sed uentrem in possessionem mitti oportet. apparet itaque, nisi manifesta sit calumniatrix mulier, debere eam decretum eligere: et ubi omnino iuste dubitari poterit, an ex eo praegnas sit, decreto tuenda est, ne praeiudicium partui fiat. ide
Abbreviated transcription (Latin):
inp̾onem em̃acipati patris mic¬
ti possit ⁊ rectissime sccipsit rõ¬
ne non ee curuentes quem eti¬
tum admittit repelliꝰ debeat. Est
enim cquissinũ partui ꝯsuli.
macop tionẽ datus decesẜit p̃¬
gnante urore time dem̃adop¬
tator definctus fuĩt mittetur

Expanded text:
ionem emancipati patris mitti possit. et rectissime scripsit rationem non esse, cur uenter, quem edictum admittit, repelli debeat: est enim aequissimum partui consuli, in adoptionem datus decesserit praegnate uxore, tunc deinde adoptator defunctus fuerit, mittetur
Abbreviated transcription (Latin):
ñ intotum tẽpelli uenter debi.
namq natussolet pat̾er exno¬
uoecc̃o uingi. Et gnaliter quꝰ
caib patsi ungitur natusad¬
mittendus ẽ uentetad posso̾nẽ
Sica que inpossone. uultire
uxoͣr negetut ui nuns. uł ẽẽ ul
cẽdatut cecictum᷑ int̾ ponis. p̃¬
tor ad cxemplum carboniam
ecci⁊ ita diuus adrianiis excla¬
udio ꝓculo p̃tori rescripsit ut
summarĩ dere cogno scet. Et si
manifesta calumpma udebit
cius que uentris noĩc in possorẽ
micti desidetat. nich noñi de

Expanded text:
totum repelli uterus debet: namque natus solet patri ex nouo edicto iungi. et generaliter quibus casibus patri iungitur natus, admittendus est uenter in possessionem. Si ea, quae in possessionem uult ire, uxor negetur uel nurus uel esse uel contendatur: decretum interponit praetor ‹ad› exemplum Carboniani edicti. et ita diuus Hadrianus Claudio Proculo praetori rescripsit, ut summatim de re cognosceret et, si manifesta calumnia uidebitur eius, quae uentris nomine in possessione mitti desiderat, nihil noui de
Abbreviated transcription (Latin):
patiatut. nec eni minꝰ debet fer¬
it nepos inigcum fulu adoptat
q̃ siab extneo eet acoptatus
Iud non inͣt ẽ quota portio hr¬
ditatis. ad nepotem ptincat in
pq̃ modica Flam ⁊simodica
prti coicti. ¶ ncet ip̃m filium
alibcros cius duiditut lordi¬
tas sic ut ip̃e dimidium libi
dimidiubant pin pone solũ
et filium emancipatum ce ⁊
ne potes inpocate duos nemi¬
nem pcc̃ita cxlibcris. hebit ean¬
ucipatus dimidiamptẽ hrdici¬
tis ⁊ aliamdimidum duo ne¬
poces ut quadritts ferant S¬
⁊ sisit pretea alius filius eneiet
ut filius hãt dimidiã ꝑtẽ brai¬
catis ex quo nepoces non sunta
alius semisse cũ filius suis ita
ut q̃dratẽ hrditatis ip̃e fetit q̃dr

Expanded text:
 nec enim minus debet ferre nepos in locum filii adoptatus, quam si ab extraneo esset adoptatus. Illud non interest, quota portio hereditatis ad nepotem pertineat, an perquam modicam: nam et si modica parti edicti. Inter ipsum filium et liberos eius diuiditur hereditas ita, ut ieant. proinde pone solum esse filium emancipatum, esse et nepotes in potestate duos, neminem praeterea ex liberis: habebit emancipatus dimidiam partem hereditatis et aliam dimidiam duo nepotes, ut quadrantes ferant. sed si sit praeterea alius filius, eueniet, ut filius habeat dimidiam partem hereditatis, ex quo nepotes non sunt, alius filius semissem cum filiis suis ita, ut quadrantem hereditatis ipse ferat, quadr
Abbreviated transcription (Latin):
dilata s sine possone sit status
ꝯtro nersia dilata s sipossessioẽ
quamiusaut pretor uentrem
in possonem mittat. cum bis
accusationem adulterii rescripsit
ne qd ꝑ̃uiditiłim fieret nato.

Expanded text:
t in possessione sit status controuersia dilata, sed sine possessione. Quamuis autem praetor uentrem in possessionem mittat, cum his, accusationem adulterii rescripsit, ne quod praeiudicium fieret nato.
Abbreviated transcription (Latin):
ti liboꝵ corum qui
iam in reb huãĩs
sunt cutam p̾tor
huĩt ita ⁊ cos qui nondum
nati sunt. ꝓꝑ spe nascendi nõ
neglexit nam ⁊ hac pne edcĩ
cos tutus ẽ dum uentit mit¬

Expanded text:
ti liberorum eorum, qui iam in rebus humanis sunt, curam praetor habuit, ita etiam eos, qui nondum nati sint, propter spem nascendi non neglexit. nam et hac parte edicti eos tuitus est, dum uentrem mit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ uis isnascatut qui repellicur
¶dẽ cͣnt clicendum ⁊ si mulici
q̃ fuit in pone abortum feciss
S ⁊̃ si sub aditioe postbumus
sit cxurdatus pendente glitioẽ

Expanded text:
quamuis is nascatur, qui repellitur. Idem erit dicendum et si mulier, quae fuit in possessione, abortum fecisset. Sed et si sub condicione postumus sit exheredatus, pendente condicione
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯnetate magis inpendio qua
augẽ frruct̾ib ꝯme ueru̾nt.
It siꝑiculum ẽ. ne intetim tes
usuca piantur. ne debitores
tp libentur idem curare debi
Itã. igitut cutam hoc quoq ot¬
fitio ad ministrabit quo solet
curatores atq tutores pupillo¬
ni Eligaturaũt curator ant
cxhis qui cutores dati surit o

Expanded text:
am augere fructibus consueuerunt. Item si periculum est, ne interim res usu capiantur, ne debitores tempore liberentur, idem curare debet. Ita igitur curam hoc quoque officio administrabit, quo solent curatores atque tutores pupillorum. Eligitur autem curator aut his, qui tutores dati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ dicit dapna post mortẽ te¬
statoris illata ad solum hre
tespicere u quaq sinculla
distinctidẽ recipiatut. ꝙ cin
remot᷑a lege fa intotum uiris
foret hoc idem fore mca ꝑie qͥ¬

Expanded text:
 dicitur damna post mortem testatoris illata ad solum heredem respicere usque quaque et sine ulla distinctione recipiatur. quod enim remota lege Falcidia in totum iuris foret, hoc idem fore in
Abbreviated transcription (Latin):
b. Pater secłis tabui in pubi fii¬
o sub sticutꝰ locume dc̃o ficit siom¬
isso testõ legitimam ł rdicate filii
possideat idem unisent. ⁊ si filio co¬
hrs data sit ⁊ substituta¶ In sc̾ter¬

Expanded text:
. Mater secundis tabulis impuberi filio substituta locum edicto facit, si omisso testamento legitimam hereditatem filii possideat. idem iuris erit et si filio heres data sit et substituta. In senten
Abbreviated transcription (Latin):
nustorditas ciacquĩsita. Qd cm̃
sicum. alio possideat brditatẽ. s
boc ⁊ ĩco qui pubes ẽ. pletiq put¬
antobẜuandum. ut ꝓqua par¬
te possideat teneatur qͥuis p̾tor
ꝑin ineum det actioẽr.atq siadiss¬

Expanded text:
nus hereditas ei adquisita est. quid enim, si cum alio possideat hereditatem? Sed hoc et in eo qui pubes est plerique putant obseruandum, ut pro qua parte possideat, teneatur, quamuis praetor perinde in eum det actionem, atque si adiss
Abbreviated transcription (Latin):
pars extestam̃to debita. horũ
lib̾ti ad patronũ libos ne ci
pueniret ide que ẽ sine petitaᷤ

Expanded text:
pars ex testamento debita bonorum liberti ad patronum liberosve eius perveniret: idque est, sive petita
Abbreviated transcription (Latin):
testo iracauit siquid cuiq liboꝵ
mcoꝵ dediant donam. aut musy
xessi aut sibi acqui suritaut ei
abaliquo datum aũ relictum ẽ
id sibi p̃cipiat. sũmat hãt. filii
noĩc calendatium fecerat postea

Expanded text:
ento ita cauit: 'si quid cuique liberorum meorum dedi aut donaui aut in usum concessi aut sibi adquisiit aut ei ab aliquo datum aut relictum est, id sibi praecipiat sumat habeat'. filii nomine kalendarium fecerat. postea
Abbreviated transcription (Latin):
a scias ad portioem hrditatis q̃
tibi cedi non ꝑtine quero. cũsit
inhis domib argentum noĩa
debitor suppeller mancipia an
hec om̃ĩa qͥ ilic inueniuntur.
ad alios brdes institutos deba

Expanded text:
rtionem hereditatis, quam tibi dedi, non pertinere.' quaero, cum sit in his domibus argentum nomina debitorum supellex mancipia, an haec omnia, quae illic inueniuntur, ad alios heredes institutos debeant
Abbreviated transcription (Latin):
uendatis eñq qui cxuob̾ ulti¬
mꝰ decesseĩt: cum moriet᷑ restitu¬
at sepmo libto meo. ⁊ sũccessoĩ
meo ⁊ benllo ⁊ sapido. quos mi
ꝑte testi. qua fundum p̃legauĩt
eos substitint. in scda tñ adiecit
ubum: quiultĩmus decesserit ã
ps imius defuncti. ad alteꝵ ꝑtiẽ¬
substitutioĩ fecisse. Unim ut
is qui cxluob prior moĩcam
altei restituẽret altcrum ut no¬
uissimus. hisrestitueret. quos
noiati postea enumerauit.

Expanded text:
qui ex vobis ultimus decesserit, cum morietur, restituat Symphoro liberto meo et successori et Beryllo et Sapido, quos infparte testamenti, qua fundum praelegavit, eos substitutit, in secunda tamen adiecerit verbum "qui ultimus decesserit", an pars unius defuncti ad alterum pertinesubstitutionis fecisse, unum ut is, qui ex duobus prior morietur, alteri restitueret, alterum ut nouissimus his restitueret, quos nominatim postea enumerauit.
Abbreviated transcription (Latin):
bret u. li bos ninusos.emãçipa¬
uit. ⁊ munum filiũ ⁊ gamm scir̃
amplissimas facultares doãtioĩ¬
b ꝯtulit ⁊ modicũ sibi residuu
refuauit ⁊uinũ sos libos cumi
uxore scripsit h̾rdes. In cod̾ testõ
duas possones q̃s retriierat ei¬
tẽ gaio scio legauit. ⁊ abo petiic
It alsi fr̃ĩ alios tot ꝗꝯuentus are¬
ma sorore sualcgt falcictiam in¬
plorat. Qucrocum sc̃ssimus
impator ut suprascuptue ꝯt

Expanded text:
sos emancipauit et in unum filium Gaium Seium amplissimas facultates donationibus contulit et modicum sibi residuum seruauit et uniuersos liberos cum uxore scripsit heredes: in eodem testamento duas possessiones, quas retinuerat, eidem Gaio Seio praelegauit et ab eo petit, item alteri fratri alios tot: conuentus a Maeuia sorore sua legem Falcidiam implorat. quaero, cum sanctissimus imperator, ut supra scriptum est,
Abbreviated transcription (Latin):
ramꝰ frum̃tariam ꝯꝑati uoluit
post dicm tricesumum amorte
ipi. Quero cumseins uina testa¬
ince thessetã frumtariam excã bo¬
critina babere cepit. nec possit id

Expanded text:
ram frumentariam comparari uoluit post diem trigesimum a morte ipsius. quaero, cum Seius uiua testatrice tesseram frumentariam ex causa lucratiua habere coepit nec possit id
Abbreviated transcription (Latin):
ta pecunia ⁊ incorpus ꝓpriipatri¬
monii usaitẽ nire dinisionis re
ppric ttẽ non pr̃abuntur cum dis¬
cordus ꝓpinquoꝵ sedandis ꝓ spe¬
rit qs̃ matia comumois solet ex¬

Expanded text:
ta pecunia et in corpus proprii patrimonii uersa, item iure diuisionis res propriae factae non praestabuntur, cum discordiis propinquorum sedandis prospexerit, quas materia communionis solet e‹x
Abbreviated transcription (Latin):
non ideo minui placuit delen
ꝙ testatõs fines coꝵ se significi¬
turum. ⁊ c̾tamis formam q̃ce
lebrari singlis annis uoluit
alia scriptuta se dccłaturũ ꝓm¬
ifit hãc postea morte ꝓuentus
obiciente siptc̃m intum solui
sibi desideranent. n accepit in
cimorim piñui intelligcitur
¶Cum post mortememp̃toris

Expanded text:
non ideo minus deberi placuit, quod testator fines eorum significaturum et certaminis formam, quam celebrari singulis annis uoluit, alia scriptura se declaraturum promisit ac postea morte praeuentobiciente, si partem interim solui sibi desiderauerit neque acceperit, in eam moram passus intellegitur. Cum post mortem emptoris
Abbreviated transcription (Latin):
tutorẽ frẽm cedit ita fuãt locu¬
tus filis ꝯtentus cĩs ꝑ tuo scmiᷤ¬
ssc aureis ducetis ⁊ uos filie ꝓ
uestris quadrãtib cẽtenis au¬
baitut. s cxstimatioer nta. parẽ¬
tibꝰ frugi fi solet pacrimonii
sui fecisse nec id cuco frẽ uiditõ¬

Expanded text:
tutorem dedit, ita fuerat locutus: 'fili, contentus eris pro tuo semisse aureis ducentis et uos, filiae, pro uestris quadrantibus centenis aubatur, sed aestimationem ut a parentibus frugi fieri solet patrimonii sui fecisse, nec idcirco fr
Abbreviated transcription (Latin):
luntatis pecs. ad oẽm suecessior
spe po̾recte indebantur. ¶ Nar¬
to filie mee ꝓsalute sollicitus:
ipĩus nͣt quo. adlibos tollat᷑ te¬
sorori cobrdi non inderi relictã
go fitia ut boĩ tũa. qnͣ distribu¬
as libis tuis. ut quisq dete me
ctum quib matris clectione
cessañte sufficit siñ offendiñc
cõs añt quos mat̾ elegit fore po¬
tiores si soliꝓmenus sent existi¬
maui ꝙ si neminemelegĩt eos
cũ uoluntitis mee. post mortt¬
to meim filio meo tͥcliuolo cu
płib hrdib intestato dicin sun
obiss in telligi ficei.ꝯ. filio suo¬

Expanded text:
luntatis preces ad omnem successionis speciem porrectae uidebantur. 'Mando filiae meae pro salute sollicitus ipsius, ut, quoad liberos tollat, tesorori coheredi non uideri relictam go, filia, bona tua quandoque distribuas liberis tuis, ut quisque de te mctum, quibus matris electione cessante sufficiet, si non offenderint: eos autem, quos mater elegerit, fore potiores, si soli promeruissent, existimaui: quod si neminem elegerit, eos ntum uoluntatis meae post mortem meam filio meo tradi uolo'. cum pluribus heredibus intestato diem suum obisset, intellegi fideicommissum filio
Abbreviated transcription (Latin):
tatõ rerum discernens coĩonem
bre nolo resimatris sue fructus qͦs
medio tp̃r pat̾ ꝑcepit nec in sepato
patrimõiũ ꝯͣntit᷑ nonuidẽtur fili¬
c relicti dulcissi mis fr̃ib neisr

Expanded text:
onem habeat volo rem matris suae". fructus, quos medio tempore pater percipiet nec in separato patrimonium convertit, non videntur filiae relicti. " dulcissimis fratribus meis,
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ rũ file̾ non erat patremĩt¬
põĩ scipłõ nem nolnisse quofi¬
lia p̃t pͥas imptias indotatas
sticueretur cctum si post ea nu¬
bet ad fas imptias cantiõe ex¬
tẽdi nõ opte afilia par̾ perieãt
ut cuiuellet exlibis suis pclia
cum moretetut testitue̾t uni
ex libis predia ficcis. filia uiu¬

Expanded text:
mile non erat patrem interponi stipulationem uoluisse, quo filia post primas nuptias indotata constitueretur: ceterum si postea nuberet, ad secundas nuptias cautionem extendi non oportere. A filia pater petierat, ut cui uellet ex liberis suis praedia cum moreretur restitueret: uni ex liberis praedia fideicommissi uiu
Abbreviated transcription (Latin):
stabat. ¶Sitni accepto legato
muliet nenclitionemitritar
facẽ uelit. camoblato pctio do¬
li placuit exceptioẽm summo¬
ncĩ ¶ Memo debitori suo rens
stipulandi mindauit ut titio
cuimortis cã donamͣt pcciam
debitam solpẽt. cu sciens dñ.
itateccssisse imeuius pecuria
decdisi non ee libationeri sees¬
sccutam ꝯstitit. nec simenius
soluento non eẽt ĩtitium ac¬
tionem solidi ur unte falcidie
dundam ee qr mortis ca accep¬
asse non indetut dinsum ꝓbat¬
foret. simcuins ignorãs dñ
nita cecessisse pecumiã errorela¬
psus dediss tinc eñ portio
filie dbet. candem ꝓparte ita hr¬
dem institiit ut hrditatẽ fid̾i

Expanded text:
stabat: si tamen accepto legato mulier uenditionem irritam faceret, eam oblato pretio doli placuit exceptione summoueri. Maeuio debitori suo reus stipulandi mandauit, ut Titio, cui mortis causa donabat, pecuniam debitam soluerit. cum sciens dominum uita decessisse Maeuius pecuniam dedisset, non esse liberationem secutam constitit nec, si Maeuius soluendo non esset, in Titium actionem solidi uel iure Falcidiae dandam esse, quia mortis causa cepisse non uideretur. diuersum foret, si Maeuius ignorans dominum uita decessisse pecuniam errore labsus dedisset: tunc enim portio filiae deberet, eandem pro parte ita heredem instituit, ut hereditatem fidei
Abbreviated transcription (Latin):
m̃adatum sit til nõ sit detato ca¬
ntio erit erige̾nda: ¶ Si semel fu
egenos fidei̾sores ee datos ⁊ ma¬
dins pius tescripsit pacubie.
neos accepĩt. ¶H eñ oportet

Expanded text:
mandatum sit vel non sit, de rato cautio erit exigenda. Si semel fueegenos fideiussores esse datos. et madivus Pius rescripsit Pacuviae neos accepit: neque enim oportet
Abbreviated transcription (Latin):
se indebuntut quatũ ꝓprietas
ad brde ꝑtinet s ⁊ sinectig̃aleꝰ
agri sunt ⁊ siqua pignori testa¬
tori dat᷑a meoꝵ quoq mittetui
pofsonẽ s ⁊ inpartus ancillatin
⁊ fetiis pecorũ itẽ ftuctus eque
oĩmolegatatius ⁊ ficei .ꝯ. mittẽ¬

Expanded text:
e videbuntur, quarum proprietas ad heredem pertinet. Sed et si vectigales agri sunt et si qua pignora testatori data, in eorum quoque mittetur possessionem. Sed et in partus ancillarum et fetus pecorum, item fructus aeque omni modo legatarius et fideicommi
Abbreviated transcription (Latin):
locum bre debi missiitaq lega¬
dedit proitiaministtatioe qͣre
suadẽdum erit brdi ut massẽ sa¬
tis det ne amnustratioĩs ipedia
¶Si ab inpubetis substitnͣto lega¬
ta sint relicta ⁊ mpubes decesẜit.
missio nosolum in ea boã que
testatoris fucrunt uad ea q¬

Expanded text:
 legadedit, rei administratione: quare suadendum erit heredi, ut in assem satisdet, ne administratio eius impediatur. Si ab impuberis substituto legata sint relicta et impubes decesserit, missio non solum in ea bona, quae testatoris fuerunt, verum ad ea qu
Abbreviated transcription (Latin):
funclus legatise
siue instructus
duo legata intelligãtit
¶gundo cum in str̃o legato
⁊ alie naͣto instrm nõ uindi¬
cabitut ex secetia defũcti.¬

Expanded text:
fundus legatus est siue instructus, duo legata intelleguntur. Fundo cum instrumento legato et alienato instrumentum non uindibitur ex sententia defunct
Abbreviated transcription (Latin):
¶Emidum instructũ libtis
patronis testam̃to legauit po¬
stea codicilł petit ut moriences
partes suas fundi suꝑstitibi
cestitueret noc instrumti intioc̃i

Expanded text:
dum instructum libertis patronus testamento legauit: postea codicillis petit, ut morientes partes suas fundi superstitibus restituerent, nec instructi mentionem
Abbreviated transcription (Latin):
cuid̾et appanũt omutendi fici¬
scuscum domum suã habetet
⁊ ip̃torio uxoris sue se trans¬
tuliss quada res tedomo sua m
cod ptorio transtulit ubiq p̃i
multos dies cecedes testo nxo
reliꝗd Quo testo significus

Expanded text:
er apparuerit omittendi fideiSeius cum domum suam haberet et in praetorio uxoris suae transtulisset, quasdam res de domo sua in eodem praetorio transtulit ibique post multos dies decedens testamento reliquit. quo testamento signif
Abbreviated transcription (Latin):
brlitas. oĩum anñoꝵ legatai¬
gatũ. mn uidetut ⁊̃ in hoc initir
cuiuscũq am spectandũ ny
for̾te cuidens sit uolim tas cesta¬
toris man nnas pensioes idcod¬

Expanded text:
reditas, omnium annorum legatarigatum, mihi uidetur etiam in hoc initium cuiusque anni spectandum, nisi forte euidens sit uoluntas testatoris in annuas pensiones ideo
Abbreviated transcription (Latin):
in bonoꝵ possessio nib ¶Titur
exemisse ħ̾rs esto seuisexquade¬
num ante brs esto titius si mcapitoli¬
um ascendeĩt eralio quadrante
hetes esto.añquam capitolium
ascẽdat. siꝑħrte getat ex semisse
eħrs ent sicapitoluim ascẽte¬
cit ⁊ exquadrantt hrs etit. nͨ nc̃e

Expanded text:
onibus. 'Titius ex semisse heres esto: Seius ex quadrante heres esto: Titius si in Capitolium ascenderit, ex alio quadrante heres esto'. antequam Capitolium ascendat si pro herede gerat, ex semisse heres erit, si Capitolium ascenderit, et ex quadrante heres erit nec e
Abbreviated transcription (Latin):
te c̾cia manus erpante tria ħrd̃s
supto. citius si inccattias klas
nams crasia uenĩt cxreliquai
uite heres esto. uiccamus ne
titiꝰ stitimcre̾misse br̃s sit. nã
duob̾rdes insticuti sunt. S⁊ citꝰ
aut cexmĩsse. aut exbesse¶Iciq̃
sextans utiq eĩt impẽdenti ⁊
si ꝯditio extitent. exbesse eĩt. ⁊ si
nõ extitent ille sextans meuio
accrescit. S ⁊ sidecesserit ticinse
an. qua oditio cristat. de indes
dicio exstiterit tñ ille sextans
nontitu hr̾di. s meiuo acc̃ scetꝰ¬

Expanded text:
arte tertia heredes sunto: Titius, si intra tertias kalendas nauis ex Asia uenerit, ex reliqua parte heres esto': uideamus, ne Titius statim ex semisse heres sit: nam duo heredes instituti sunt, sed Titius aut ex semisse aut ex besse: ita sextans utique erit in pendenti et, si condicio exstiterit, ex besse heres erit, si non exstiterit, ille sextans Maeuio adcrescet. sed si decesserit Titius, antequam condicio exsistat, deinde condicio exstiterit, tamen ille sextans non Titii heredi, sed Maeuio adcrescet
Abbreviated transcription (Latin):
eoloco urdes scripsit solus isqui
primo loco scriptus ẽ. brdicater
cip̃. nam lege cliescentia itaca¬
uet̾ ut sidnõ plures necxeate cã
lordes scripti sunt utiquiiq p̾¬
mus scriptus sit b̃rs sit.
Od̾. Quino lebat filiã ex h̾rda ẽ
sic cestam̃to ꝯp̾hendit. te aute

Expanded text:
loco heredes scripsit. solus is qui primo loco scriptus est hereditatem capit: nam lege Aelia Sentia ita cauetur, ut, si duo pluresue ex eadem causa heredes scripti sint, uti quisque primus scriptus sit, heres sit.. Qui uolebat filiam exheredare, sic testamento comprehendit: 'te autem,
Abbreviated transcription (Latin):
tẽatilicum ladire uł omittere
s̾atitio. iite quam adeat. uł
omittat cĩ britatem ex semis¬
sẽ brs eĩt siadierit sems atituĩ.¬
ueniet alterum trientẽ exsua m¬
stitutioe l̃bebit. Quid ergo si
ab actitio titius ⁊ sciłis hrdes in¬

Expanded text:
tii uel adire uel omittere: sed Attio, antequam adeat uel omittat eius hereditatem, ex semisse heres erit. si adierit Seius Attii hueniet, alterum trientem ex sua institutione habebit. quid ergo si ab Attio Titius et Seius heredes in
Abbreviated transcription (Latin):
scriptoidadiectum sit ut maxie
⁊ mneunui brdes sumpto uerũ
ẽ quidem ꝓculo placet. duos
semisses eẽ quorum. at ꝯũict̃
duob datucum quis exinsti¬
tutis qui noncum aliquo ꝯrũ¬
ctim institutus sic. letes nõ ẽ.
pars cĩ. omnib ꝓportionib br¬
ditatis accrescit n iefeit. pͥno
loco quis hrs institutus c. a ali

Expanded text:
scripto id ad‹ie›ctum sit, ut maxime  Maeuius heredes sunto'. uerum est quod Proculo placet duos semisses esse, quorum alter coniunctim duobus datur. Cum quis ex institutis, qui non cum aliquo coniunctim institutus sit, heres non est, pars eius omnibus pro portionibus hereditariis adcrescit, neque refert, primo loco quis
Abbreviated transcription (Latin):
b. emo dubitat recte põt.¬
ita Hrdem nncuꝑati posse. hic
mbrs esto cum sit corami qo
stendatur. ¶ Qui tĩt non ẽ si fra¬
t̾na cantatediligitur recte cu
noĩe suo sub. appllatioẽ fris brs
insticuitut.

Expanded text:
. Nemo dubitat recte ita heredem nuncupari posse 'hic mihi heres esto', cum sit coram, qui ostenditur. Qui frater non est, si fraterna caritate diligitur, recte cum nomine suo sub appellatione fratris heres instituitur.
Abbreviated transcription (Latin):
tribuat. quam habitun eent
ssoli fuissent quippe si filiuu
qui in pocestate patris ẽ exduo¬
ccciã parte hrs scribatut q̃ em̃a¬
cipato pcͣterito dimidiam par¬
ter hñfitio emancipati occupa.
institutus non ꝓca parte q̃ bri

Expanded text:
tribuat, quam habituri essent, si soli fuissent: quippe si filius qui in potestate patris est ex duodecima parte heres scribatur emancipato praeterito, dimidiam partem beneficio emancipati occupat,institutus, non pro ea parte, qua i
Abbreviated transcription (Latin):
xii.ta. Aigãtis delate sunt ⁊ cõ¬
sanguineis item patronis .i. Hi
qui ad legittimã h̃rditate ad¬
mitti pont ħ summa pitidẽtia
ut qui sꝑare̾t hanc successonẽ
id̃ tucret bona ne dilapidarẽt᷑.
Intͣclum alibi brditas ẽ alib.
tutelant puta si sit ꝯsagnea
pupillonam brditas quid̃ ad
agnatam ꝑtinet tutela antẽ
¶Dadag̃tum. It mlibtinis sifit
agͣto tutela ñ defe̾rt᷑. na⁊ sipatͦ¬
te tuteladefert̾ int̾dum hrditaᷤᷤ

Expanded text:
 adgnatis delatae sunt et consanguineis, item patronis, id est his qui ad legitimam hereditatem admitti possint: hoc summa prouidentia, ut qui sperarent hanc successionem, idem tuerentur bona, ne dilapidarentur. Interdum alibi est hereditas, alibi tutela, ut puta si sit consanguinea pupillo: nam hereditas quidem ad adgnatam pertinet, tutela autem ad adgnatum. item in libertinis, si sit adgnato tutela non defertur: nam et si patrte tutela defertur, interdum hereditas
Abbreviated transcription (Latin):
uite dotem minuit ẽẽ enim
mulicrem legatatiãm.nẽo ẽ
quidubitet s ⁊ siñ dos s pro
doce aliquid ipeori fuit legati
ad buc qiͣ dos relegata acͤcipit
¶Hoc amplius uilianus sccip¬
sit. ⁊ sinon fui̾t ad iecti p
dote ce legatum hoc tnaio re¬
Iꝑ doce legatum ẽ uł ꝙ iniu¬
cor dotis sib̾i. iscriptumẽ resti¬
tuẽ nõ cogetut. nisi catenus q̃¬
teñ cdiximuͣs restitucre ⁊ io hr
instituta. rogataq qnͣtitatẽ ur¬
dicatis restituere. id demum resti¬
cuet ꝙ qͣntitater dotis excedit io
sentit. Tamn ⁊ siqus cumamin¬
sua dotẽ accepins filium suui
te ꝑ ueniss testituere mox mõ¬
tris uiditio ¶ Mulier doce ꝑ¬
mis it quadringentoꝵ ⁊ de dit
funcos duos inducent᷑a. pre¬
terca noiã debitoꝵ mnit sidua
ducenti mox matituscuis dece¬
dẽs ꝑdotẽ funtos ei duos non
eĩ quos indot̾e accepat. teliqd

Expanded text:
iure dotem minuit: esse enim mulierem legatariam nemo est qui dubitet. sed et si non dos, sed pro dote aliquid uxori fuerit legatum, adhuc quasi dos relegata accipitur. hoc amplius Iulianus scribsit, etsi non fuerit adiectum pro dote esse legatum, hoc tamen animo ree legatum est uel quod in uicem dotis ‹e›i adscriptum est restituere, non cogetur nisi eatenus, quatenus diximus, restituere: et ideo heres instituta rogataque quantitatem hereditatis restituere id demum restituet, quod quantitatem dotis excedit idque sentit. nam et si quis, cum a nuru dotem accepisset, filium suum te pervenisset, restituere, mox mortris iudicio. Mulier dotem promisit quadringentorum et dedit fundos duos in ducenta, praeterea nomina debitorum in residua ducenta: mox maritus eius decedens pro dote fundos ei duos non eos, quos in dotem acceperat, reliquit
Abbreviated transcription (Latin):
ori fundumtitianũ bisu̾b lega¬
s. isenuim fundus ꝑpilla ad me
ꝑuenit omĩ mo debetur fimdu
Nimiquicqd demostate rei adcll¬
legauit si quidẽ uisactiõis decõ¬
ce uoluit telegare nullius mo¬
ci ec̃ legatii quippe impta ẽ. s sic
uoluit eam tecipe dotalẽ peciua

Expanded text:
legasset: 'is enim fundus propter illam ad me peruenit', omnimodo debetur fundus: nam quidquid demonstratae rei adlegauit, si quidem ius actionis de dote uoluit relegare, nullius momenti esse legatum, quippe nupta est: sed si u
Abbreviated transcription (Latin):
um ẽ iddotis legato
inesse ꝙactioi dedo¬
te inẽt̾at ⁊̃ ĩo suntet uitũ ⁊ ixoͦ¬
tẽ ꝯũciat ut morte uiti soluto
dos ap̃ mariti brde itmaneat
⁊ mantus decedẽs dotem legan¬

Expanded text:
um est id dotis legato inesse, quod actione de dote inerat. Et ideo si inter uirum et uxorem conuenerat, ut morte uiri soluto dos apud mariti heredem remaneret, et maritus decedens dotem re
Abbreviated transcription (Latin):
cũ comitib custodiant ¶Q¬
otiẽs quoqr ca muliet in idc̃o¬
clane aliud ue qd siunc inhulix¬
umabi custodes siuolẽt idan̾
erquitant. custodes qui añ ꝯcla¬
ue positi etũt siuolunt omnes
ꝙ oclane aut copmmintroie¬
nnt cxcutiant. ¶ Oulicr cu
ptunit incipiat. his ad quoᷤ
cares ꝑtinet ꝓcuratorib ucco¬
rm denũtiẽt ut mittant qb

Expanded text:
 comitibus custodiant. quotienscumque ea mulier in id conclaue aliudue quod siue in balineum ibit, custodes, si uolent, id ante excutiant. custodes, qui ante conclaue positi erunt, si uolunt, omnes qui conclaue aut domum introierint excutiant. mulier cum parturire incipiat, his ad quos ea res pertinet procuratoribusue eorum denuntiet, ut mittant, qu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯent educan curamnonit¬
cipiant. ip̃d q̃cducetur cã cogͥ¬
bitur ꝙ natumcit ꝙ ad triu
quo ad scxm̃sium sit semel in
m̃sc. a serinsib quo ad anincr¬
lus fiat alt̾rus insib. ab anru¬
culo. quo ad fin pofsit. semneł
iscr nisib ubi uolet ostc̃ct.
Sicui uetrem inipicianstoli¬
n ue uł adce pntui licitũ nõ
cĩt fictũ ne quideit quomin

Expanded text:
erit educari, curam non recipiet: apud quem educetur, causa cognbitur quod natum erit, quoad trium quoad sex mensum sit, semel in mense, a sex mensibus quoad anniculus fiat, alternis mensibus, ab anniculo quoad fari possit, semel in sex mensibus ubi uolet ostendat. si cui uentrem inspici custodiriue adesse partui licitum non erit factumue quid erit, quo min
Abbreviated transcription (Latin):
aũt uł õs uł płes nõ ce grani¬
da renuntianeit. nulla cãcus¬
codiendi cĩt. ¶ Ex hoc itscrip¬
to cuidentissime apparet. Se
ꝯsultam delibis agnoscẽdis

Expanded text:
s uel plures non esse grauidam renuntiauerint, nulla causa custodiendi erit'.Ex hoc rescripto euidentissime apparet senatus consulta de liberis agnoscendis
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. ¶ Item pretordonin boe¬
ste ał pa matrõe cligẽ deb in
qui mulietueiat ut poss ins¬
pici quid gͦ sũspici se non ꝑa¬
tiatur uł.so domum nõ neĩa
Siomis uł plires ienuntia¬
u̾int p̾gnatem nõ ec̾ inmul¬

Expanded text:
sunt.Item praetor domum honestae matronae eligere debet, in qua mulier ueniat, ut possit inspici.Quid ergo, si inspici se non patiatur uel ad domum non ueniat? .Si omnes uel plures renuntiauerint p
Abbreviated transcription (Latin):
Lp̃. ¶emporib diuoꝵ.
frattum cum laox incidiss ut
maĩt̾ quidẽ p̃gñatem mulie¬
rem diceret uxor neͣgaret con¬
sulti ualerio priscriano pretoi
urbano rescripserunt in ħ uba
¶Nonam remdesiderare nitiliu
ficcitur custodem. ap̃poãt. ⁊ id̾co
nemo ntabitur ⁊ sinos quo
nouum ꝯ silium ⁊ remedium.
sugeramus. Sigitut psista
incadem postulatioẽ. comino¬
dis simumẽ. cligi honestissĩe
femine domumi q̃ domitia
ucĩet ⁊ ibi tres obstetuces ꝓba¬
ic. ⁊ aitis ⁊ fidciq ãte a sumpte
fuiñt eam inspitiant. ¶ Et siq̃¬
de uł õs uł drie renuntiauĩnt

Expanded text:
.Temporibus diuorum fratrum cum hoc incidisset, ut maritus quidem praegnatem mulierem diceret, uxor negaret, consulti Ualerio Prisciano praetori urbano rescripserunt in haec uerba: 'Nouam rem desiderare Rutilius fiteatur, custodem apponat, et ideo nemo mirabitur, si nos quoque nouum consilium et remedium suggeramus. igitur s‹i› perstat in eadem postulatione, commodissimum est eligi honestissimae feminae domum, in qua Domitia ueniat, et ibi tres obstetrices probatae et artis et fidei, quae a te adsumptae fuerint, eam inspiciant. et si quidem uel omnes uel duae renuntiauerint
Abbreviated transcription (Latin):
infirmate ut licet unus cãm¬
inductionis prebuetit ueru
om̃i bobfucrita siquidẽ soli
ci adẽptam uoluit portione
cetis nichil nocebit indnctio
ñ magis quam siuolens uny¬
brde inducẽ inincus ⁊ aliu
induxcit Ꝙ siputam̃t totu

Expanded text:
infirmare, ut licet unus inductionis causam praebuerit, uerum omnibus offuerit. et si quidem soli ei ademptam uoluit portionem, ceteris nihil nocebit inductio, non magis quam si uolens heredem inducere inuitus et alium indu
Abbreviated transcription (Latin):
Arceii. Proxime incognitioẽ
principis cumquidam brdu¬
I. nomina induxiss ⁊ boã eius¬
Sut caduca afisconẽdicarentũ.
diudelegitis dubitatumẽ et¬
os excludẽ dos cristimabant. qͥ
sane scquendum aicbant. si
omnem scripturam testamiẽ¬
ticancellass s non millos o p¬
inan id iure ip̃o ꝑum ꝙ induc
seͤ ut intestatiexitum facere̾t. S¬
mre dubia benigniorẽ int̃preta q̃¬
cioe sequi nonñm iustius est

Expanded text:
rum. Proxime in cognitione principis cum quidam heredum nomina induxisset et bona eius ut caduca a fisco uindicarentur, diu de legatis dubitatum est etios exclud‹e›ndos existimabant. quod sane sequendum aiebam, si omnem scripturam testamenti cancellasset: nonnullos opinari id iure ipso peremi quod inductse, ut intestati exitum faceret? sre dubia benigniorem interpretationem sequi, non minus iustius est
Abbreviated transcription (Latin):
dicatẽ aniussu indeatutadisse
dubitaĩ pot. ĩmo uĩus ẽ ex his.
õi badicionẽ ee introducẽ dami¬
Dit filio ita scripsit. scio fur qd̾
ꝓtua prndentia minguab lrdi¬
tati delate tibi lutu titu puco ĩsu
patrisadisse Qsimadauit si
expediat adut adito siputat ex¬
pedire. aditoent uissu adiru Si
corã titio iussit. iie Garhittio:

Expanded text:
 an iussu uideatur adisse, dubitari potest. immo uerius est ex his omnibus aditionem esse introducendam.Pater filio ita scripsit: 'scio, fili, quod pro tua prudentia inuigilabis hereditati delatae tibi Lucii Titii'. puto iussu patris adisse.Quid si mandauit: 'si expedit adire, adito'? 'si putas expedire adire, adito'? erit iussu aditum.Si 'coram Titio' iussit adire, si 'arbitrio
Abbreviated transcription (Latin):
mtresamna pacra mea nupsit
cia nupsit pater mo pepit me
¶ego tibi pacruus sum its
muir ile filiam cius duer
adoloseentis naticrunt qui ce¬

Expanded text:
matre. auia paterna mea nupsit tua nupsit patri meo, pepe‹ri›t me: ego tibi patruus sum et tmulier ille filiam eius duxerit, adulescentis nati erunt, e
Abbreviated transcription (Latin):
enon quem admodum patri
matris q ftẽs ⁊ sorores pattui
amite ⁊ auunculi mat̾tere di¬
cuntut. ita fũs. ⁊ sororis filios
filias que nom̃ spale cognati
appatebit. ¶Pnepos quaque
⁊pneptis quadriphariter in¬
celliguntut aut enĩ exnepote
exrfilio. aut exnepore erfui ⁊ ꝑ¬

Expanded text:
non, quemadmodum patris matrisque fratres et sorores patrui amitae, auunculi materterae dicuntur, ita fratris sororisque filios filias nomen speciale cognatioapparebit. pronepos quoque et proneptis quadrifariter intelleguntur: aut enim ex nepote ex filio aut ex nepote ex
Abbreviated transcription (Latin):
gitut fuit ꝯceptus na si post
mortem n obstabitalu neq
ip̃c amittetut qr n fuiͣt pxiiu
cognatus ei quo uno nõndu
it unintero ex secto p̾actus sit
editus inea gditõe c̃ partus iste

Expanded text:
gitur fuit conceptus, nam si post mortem, neque obstabit alii neque ipse admittetur, quia non fuit proximus cognatus ei, quo uiuo nondum erit et utero exsecto partus sit editus, in ea condicione est partus iste,
Abbreviated transcription (Latin):
labeo scrib̾ nec in ip̃m̾ post ⁊̃nũ
qui ⁊ fictum punuit. ⁊ intolũ
alicno uiri subiccte sunt᷑ noxa
aut res usucapta sic omnia ĩs¬
llo tpr̃e no cutore anctore egiss

Expanded text:
m post annum, quoniam et factum puniunt et in dolum alieno iuri subiectae sunt, noxalaut res usucapta sit, omnia incillo tempore uero tutore auctore egisset
Abbreviated transcription (Latin):
tõ uocat ad Hrditate lice̾t cuii
liuite defitiant itaq ⁊ nilgõ
quesiti libi mattis ⁊ mit̾ tałiũ
liboꝵ. item ip̃i frẽs inter se ex
ut pͥgnãs quoq maniñssa si pe¬
ꝑit ⁊ isqui natus ẽ matri ⁊ mt̾

Expanded text:
licet iure ciuili deficiant. itaque etiam uulgo quaesiti liberi matris et mater talium liberorum, item ipsi fratres inter se ex ut praegnas quoque manumissa si pepererit, et is qui natus est matri et mater
Abbreviated transcription (Latin):
r ¶mius bomis distrabedis
curicorẽ facere senatoris ꝑmisit
cius boã creditoribꝰ uentem nõ
pmisit quamus c̾ditores p̃t
id benefitium bona uentt̃ mal¬
ient sicut cm̃ integtiit potestã
cum alterum clegen ist alto. ab¬
stinẽ debent mułtoq magis id

Expanded text:
 Cuius bonis distrahendis curatores facere senatus permisit, eius bona creditoribus uendere non permisit, quamuis creditores post id beneficium bona uendere mallent: sicut enim integra re potestas cum alterum elegerint, altero abstinere debent. multoque magis id
Abbreviated transcription (Latin):
mores recepit. Q sicuenit. ip̃o
iuire desinunͣt cẽ impocestałe.
nis initdicit᷑. filio negabatir p̃¬
mittenda. scxtat diui pii rescrip¬
cum filio potius curationem ꝑ¬
mittentim imꝑatit furioso. sitã¬

Expanded text:
mores receperit: quod si euenerit, ipso iure desinunt esse in potestate nis interdicitur, filio negabatur permittenda: sed extat diui Pii rescriptum filio potius curationem permittendam in patre furioso, si ta
Abbreviated transcription (Latin):
tradẽ põt ⁊ dñium transferce rẽ
dumẽ. ut non transferat diũx
qr non fuosi negotium gerẽ
fu nõsi dẽdicañ non posse ꝯstat
agnatio cnm furiosi non usq̃¬
S quatenus negoꝵ crigit ad¬
miiistratio.

Expanded text:
t dominium transferre: rem dum, ut non transferat dominium, quia non furiosi negotium gerensfuriosi dedicari non posse constat: adgnato enim furiosi non usqused quatenus negotiorum exigit administratio.
Abbreviated transcription (Latin):
fa sua uolunt ite deciuitate diffi¬
cile ꝓfect sit. eaaut assidue ꝓf¬
cisc̾atut. anlibei cum ca ꝑficisci
debeant. i ñ posse. ab solute. for¬
dẽi cũ multa oriri psit. q̃ ꝓbono

Expanded text:
 sua uoluntate de ciuitate difficile profectus sit, ea autem adsidue proficiscatur, an liberti cum ea proficisci debeant. respondi non posse absolute responderi, cum multa oriri possint, quae pro
Abbreviated transcription (Latin):
ad hrdis .xxx. annium respexisse
semꝑmam quam borde extriẽte
instituetat rogauit in hec u̾ba
fidei. tue ꝯmicto sempnia soror
ntilegata q̃ alupñns meis reliq
abstinãt se abbrlitate anq̃¬

Expanded text:
 quintum annum respexisse. Semproniam, quam heredem ex triente instituerat, rogauit in haec uerba: 'fidei tuae committo, Sempronia soror, uti legata, quae alumnis meis rel‹i›qui, abstinuerat se hereditate an
Abbreviated transcription (Latin):
pr̃at uolo. nonido minus am¬
õ seio proꝑte brditania ninẽtis
filic cebeti placuit ꝙdetrib fili¬
istitie duo aliis hrdib in stici¬
tis inci decefẜint. cum ta labor
quã pecunia diuisiõe recipent
¶medico semppnioque uiuus p̃¬
ucta: que certam form̃ erogati¬
oms anue non inccrta si bi¬

Expanded text:
 uolo.' non ideo minus annua Seio pro parte hereditaria uiuentis filiae deberi placuit, quod ex tribus filiis Titiae duo aliis heredibus institutis uita decesserunt, cum tam labor quam pecunia diuisionem reciperent. 'Medico Sempronio quae uiua prlicta, quae certam formam erogationis annuae, non incerta
Abbreviated transcription (Latin):
pubete brde instignt ⁊ lutitio.
ita legatanit. ⁊ lutĩo titio uiro
bono cuis obsequio grãs ago
dan nolo annos q̃diuuinat. au¬
teos. x sireb nepotis mei int̾ ne¬
niat. ominẽ q id mistratione
tersi nepotis mei. ad sollicitutiẽ
titius alquo tp̃re parum meurii
negotiagessert ⁊ ꝑeum ñstetit

Expanded text:
puberem heredem instituit et Lucio Titio ita legauit: 'Lucio Titio uiro bono, cuius obsequio gratias ago, dari uolo annuos quamdiu uiuat aureos decem, si rebus nepotis mei interueniat omnemque administrationem rerum nepotis mei ad sollicitudinem Titius aliquo tempore Maeuii negotia gesserit et
Abbreviated transcription (Latin):
umimannos.
singlos quit lega¬
tumsit nascriptũ
quoloco detur quecumq loco
petetuͣr dan debet sicuti exstipu¬
utr ant noĩc facto petatum.

Expanded text:
um in annos singulos quid legatum sit neque adscriptum, quo loco detur: quocumque loco petetur dari debet, sicuti ex stipulatu aut nomine facto petatur.
Abbreviated transcription (Latin):
D Silegatumsit relictũ ãmi¬
ab ima rrimadie trignita for¬
te ͤ dena psuiglos debentut aroᷤᷤ
licet nonfuetita diectumcos¬
fuit pensiomblicet nosit ĩs¬
cum equis It siscriptum finĩt
cquislicet non sit adiectumi
Queergo cebrantur uiteam
Et puto casdeben insi pralitẽ
testator electionẽ cedeit h̾rdi qͥs
iectum uiri boni arbittatu hoc
ii. sine uexatioe ⁊ in ꝯmo brg¬

Expanded text:
 Si legatum sit relictum annua bima trima die, triginta forte, dena per singulos debentur annos, licet non fuerit adiectumfuerit 'pensionibus', licet non sit insertum 'aequis', item si scriptum fuerit 'aequis', licet non sit adiectum 'quae ergo debeantur, uideamus. et puto eas deberi nisi specialiter testator electionem heredi ded‹i›t, iectum 'uiri boni arbitratu', hoc ii sine uexatione et inco
Abbreviated transcription (Latin):
fidei .s. inhec ũbã ate menui er
redaitu fundi pagatiam pr̃aĩ
tolo arrio pamphilo ⁊ artio sti¬
cho exdie mortis mec annios ser¬
centos quoͣt᷑ qnns quo. ad iuue¬
tẽt. quesitumͤ cum meuins an¬
nua alim̾ta prestitent post nõ¬
tem aut eins furcliis ad hrd̾e ti¬
cie pleno nire redient. a alim̾ta
cx fideiꝰ. pampbilo ⁊ sticho debe

Expanded text:
isit in haec uerba: 'a te, Maeui, ex reditu fundi Speratiani praestari uolo Arrio Pamphilo et Arrio Sticho e‹x› die mortis meae annuos sescentos quotannis, quoad uiuent'. quaesitum est, cum Maeuius annua alimenta praestiterit, post mortem autem eius fundus ad heredem Titiae pleno iure redierit, an alimenta ex fi
Abbreviated transcription (Latin):
cet sitis accipe acccp̃
antepeti satis datio da¬
ta possit si brs glica
libationẽ ⁊ quide siscies lirs ĩ¬
debitũ cauit repetẽ ñ põtit q̃d
de in siignorunt iemisla sibi
satis datioe ꝑot xliccͣre. ¶Siuõ¬

Expanded text:
esset satis accipere, acceperit, an repeti satisdatio ista possit, ut heres condicat liberationem? et quidem ‹si› sciens heres indebitum cauit, repetere non potest. quid deinde, si ignorauit remissam sibi satisdationem? potest condicere. si
Abbreviated transcription (Latin):
libtum ẽẽ exasse scripsit hrde
fidciq eĩ ꝯmisit. ut quicqdad
eum exhrdicate ei ꝑuemis cu
moreretut restitueret filio testa¬
tricis nepoti sũo ⁊ hec u̾ba acliec̃
satisascio patris meo ex igine¬
tõQuesitum ẽ cum iste seirᷤ
substantiã suam dissiꝑat ⁊ ue¬

Expanded text:
se scripsit hered‹e›m fideique eius commisit, ut, quidquid ad eum ex hereditate eius peruenisset, cum moreretur, restitueret filio testatricis nepoti suo, et ha‹e›c uerba adiecit: 'satis a Seio patre meo exigi ueto'. quaesitum est, cum iste ‹S›eius substantiam suam dissipa‹t› et ue
Abbreviated transcription (Latin):
at᷑ur. nam ⁊ cum testõ ita scribat᷑
tetiti rogo utacceptis .c. illũ ẜur
manumictas. uł sempnio quid
tẽstes parum quidẽ apte scribit᷑
uerum eq̃ intelligendum. brdi

Expanded text:
atur: nam et cum in testamento ita scribatur: 'te, Titi, rogo, ut acceptis centum illum seruum manumittas' uel 'Sempronio quid praestes', parum quidem apte scribi, uerum aeque intellegendum heredis