comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pensante tanto facilius asuaeripitur : quantomiseri cordius exalien a tẽptatione
fatigatur
Sit rectorbenea gentib: perhumilitatem socius : contrade linquentiũ uita perze¬
lum iustitiae erectus : Vt & bonis innullo seprȩferat : & cum prauorum culpa
exigit : potestatem protinus sui prioratus agnoscat : Quatȩnus & honore sub
presso aequalem sesubditis beneuiuentib. deput&. et erga peruersos iura recti¬
tudinis non exercere formid& : Nam sicut inlibris moralib dixisseme memini :¬
liqu& quodom̃s homines natura aequales genuit sed uari ante meritorũ ordine ali¬
os aliis culpa post ponit. Apsa aut̃ diuersitas quae accessit exuitio diuino iudiciodis¬
pensat᷑ . Vt qui a om̃is homo aeque starenon ual& alterregat᷑ ab altero : Vnde
cuncti qui praesunt non inse potestatẽ debent ordinis. sed aequalita tẽ pensare con¬

Expanded text:
pensante, tanto facilius a sua eripitur, quanto misericordius ex aliena tentatione pensante, tanto facilius a sua eripitur, quanto misericordius ex aliena tentatione fatigaturSit rector bene agentibus per humilitatem socius, contra delinquentium vitia per zelum justitiae erectus: ut et bonis in nullo se praeponat, et cum pravorum culpa exigit, potestatem protinus sui prioratus agnpresso, aequalem se subditis bene viventibus deputet, et erga perversos jura rectitudinis non exercere formidet. Nam liquet quod omnes homiliquet quod omnes homines natura aequales genuit, sed variante meritorum ordine alios aliis culpa postponit. Ipsa autem diversitas quae accessit ex vitio, divino judicio dispensatur; ut quia omnis homo aeque stare non valet, alter regatur ab altero. Unde cuncti qui praesunt, non in se potestatem debent ordinis, sed aequalitatem pensare con
Abbreviated transcription (Latin):
i nisi uniuersus pastorũ ordo signat᷑ : de quib: paulo disserentel ex dicit:
Non obturabis osbouitrituranti : Quorũ quidẽ nos aperta opera cernimꝰ sed apud
districtũ iudicẽ quae illos posterius mane ant in occulta retributionene scimus:
Quitamencũ condescensionis suaepatientia diluendis ꝓximorũ confessionib. pͣparant.
uelut antefores tẽpliluterẽ portant . Vt quis quis intrare ae ternitatis ianuã niti¬
tur tẽptationes suas mentb pastoris indic& et quasimbotũ lutere cogitationis
uel operis manus lau& : Et fit plerumq: utdũ rectoris animus aliena tẽpta men¬
ta condescendendo cognoscit auditis tẽptationib &iam ipsepulsetur. Quia
& haece adem perquam populi multitudo diluit᷑ aqua ꝓculdubiolũterifin¬
quinatur : Namdum sordes diluentium suscipit : quasi suae munditiae seroni¬
tatem perdit : Sed haet nequaquã pastori timenda sunt . qui a dõ subtiliter cuncta

Expanded text:
, nisi universus pastorum ordo designatur? De quibus Paulo disserente lex dicit: , nisi universus pastorum ordo designatur? De quibus Paulo disserente lex dicit: Non obturabis os bovi trituranti . 20 Quorum quidem nos aperta opera cernimus, sed apud districtum judicem quae illos posterius maneant in occulta retributione nescimus. Qui tamen cum condescensionis suae patientiam diluendis proximorum confessionibus praeparant, velut ante fores templi luterem portant; ut quisquis intrare aeternitatis januam nititur, tentationes suas menti pastoris indicet, et quasi in boum lutere cogitationis vel operis manus lavet. Et fit plerumque ut dum rectoris animus aliena tentamenta condescendendo cognoscit, auditis tentationibus etiam ipse pulsetur, quia et haec eadem per quam populi multitudo diluitur, aqua proculdubio luteris inquinatur. Nam dum sordes diluentium suscipit, quasi suae munditiae serenitatem perdit. Sed haec nequaquam pastori timenda sunt, quia Deo subtiliter cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
r& miracula in urbib exerc& Imitationis ui delic& uiã bonis rectorib: ster¬
nens ut &siam sũma contẽplando appetunt necessitatib. tamen in firman¬
tiũ conpatiendo misceant᷑ : Quia tunc ad alta caritas mirabiliter surgit cum
adima proximorũ sȩmisericorditer at trahit: It quo benigne descendit ad
infima ualenter recurrit ad sum ma: Tales aut̃ sesȩqui prae sunt exhibeant.
quib: subiecti occulta quoq. sua prõdere non erubescant . Vt cum tẽptationũ
fluctus paruuli tolerant: ad pastoris mentẽ quasi ad matrissinũ recurrant:
Et hoc quodinse in quinaripulsantis culpae sordib praeuident. exhortatio¬
nis eius solacio aclacrimis orationis lauent : Vnde& ante fores templi ad abluen¬
das ingredientiũ manus mare aeneũ id estluterem duodecĩboues portant : Qui
quidem facie exterius eminent : sed ex posteriorib latent: Quid nãq duodetĩboues¬

Expanded text:
ret, miracula in urbibus exercet ; imitationis videlicet viam bonis rectoribus sterret, miracula in urbibus exercet ; imitationis videlicet viam bonis rectoribus sternens; ut etsi jam summa contemplando appetunt, necessitatibus tamen infirmantium compatiendo misceantur, quia tunc ad alta charitas mirabiliter surgit, cum ad ima proximorum se misericorditer attrahit; et quo benigne descendit ad infirma, valenter recurrit ad summa. Tales autem sese qui praesunt exhibeant, quibus subjecti occulta quoque sua prodere non erubescant; ut cum tentationum fluctus parvuli tolerant, ad Pastoris mentem quasi ad matris sinum recurrant; et hoc quod se inquinari pulsantis culpae sordibus praevident, exhortationis ejus solatio, ac lacrymis orationis lavent. Unde et ante fores templi ad abluendas ingredientium manus mare aeneum, id est luterem, duodecim boves portant : qui quidem facie exterius eminent, sed ex posterioribus latent. Quid namque duodecim bobus
Abbreviated transcription (Latin):
unceo deorsũ lapide ascendentes acdescendentes anglo suid&. Qui ascilic&
praedicatores recti non solũ sursũ sc̃m caput ecclae uidelic& dñm contem¬
plando appetunt : sed deorsũ quoq ad membra illius miserando descendunt :¬
ł linomorses crebrotabernaculũ intrat & excit : & quiintus in contẽplationera¬
pit᷑ foris infirmantiũ negotis urgetur : Intusdi archana considerat foris
one a carnaliũ portat : Quiderebus quoq dubiissemper ad taberna¬
culũ recurrit corã testamenti archa dñm consulit Exomplũ ꝓ cul dubiorato¬
tibus praebens. ut cũ foris ambigunt quid disponant: ad montẽ semper quasi ad
tabernaculũ redeant : & uelut testamenti archa dñm consulant & dehis in quib.
dubitant apud sem & ipsos. intus sacrieloquii paginas requirant : Hinc ipsa ue¬
ritas persusceptionẽ nobis nraehumanitatis ostensa. in monte oratione in he¬

Expanded text:
uncto deorsum lapide, ascendentes ac descendentes angelos vidit ; quia scilicet uncto deorsum lapide, ascendentes ac descendentes angelos vidit ; quia scilicet praedicatores recti non solum sursum sanctum caput Ecclesiae, videlicet Dominum, contemplando appetunt, sed deorsum quoque ad membra illius miserando descendunt. Hinc Moyses crebro tabernaculum intrat et exit; et qui intus in contemplationem rapitur, foris infirmantium negotiis urgetur. Intus Dei arcana considerat, foris onera carnalium portat. Qui de rebus quoque dubiis semper ad tabernaculum recurrit, coram testamenti arca Dominum consulit: exemplum proculdubio rectoribus praebens, ut cum foris ambigunt quid disponant, ad mentem semper quasi ad tabernaculum redeant; et velut coram testamenti arca Dominum consulant, si de his in quibus dubitant apud semetipsos intus sacri eloquii paginas requirant. Hinc ipsa Veritas per susceptionem nostrae humanitatis nobis ostensa, in monte orationi inhae
Abbreviated transcription (Latin):
flecut : Caelũ contẽ platione transcendit : nec tamenstratũ carnaliũ solliatudi¬
ne deserit: Quia compage caritatis summissimub& infimis iunctus: & insem&¬
ipsoui tute sp̃s ad altaualenter rapit᷑ & pietate in aliis ȩquanmiter infirma¬
tur Hlinc& enĩ dr̃: Quis infirmatur &ego non in firmor ÷ quisscandali ⁊ at᷑:
dego nonuror : Hincrursus ait : Factussũ iudae istam quã iudȩus Quod
ui deli c& exhibebat non amitten dofidem. sed extendendo pictatẽ : Vt in
soꝑsonam infideliũ transfigurans ex sȩm& ipso disceret qualit̃ aliis misere¬
ri debuisset : Quatenus hocillis impenderet : quod sibi ipse siitaess& in pen¬
directe uolussos łlinciterũ dicit : Siue mente exccedimusdõ siue sobriisumꝰ
uobis : Quia & sem & ipsum nouerat contẽplando transcendere: & eundẽ so
auditorib condescendendo tẽperare : Hlincia cobdño desuꝑ innitonte&

Expanded text:
flectit. Coelum contemplatione transcendit, nec tamen stratum carnalium sollicitudiflectit. Coelum contemplatione transcendit, nec tamen stratum carnalium sollicitudine deserit, quia compage charitatis summis simul, et infimis junctus, et in semetipso virtute spiritus ad alta valenter rapitur, et pietate in aliis aequanimiter infirmatur. Hinc etenim dicit: Quis infirmatur, et ego non infirmor? quis scandalizatur, et ego non uror ? Hinc rursus ait: Factus sum Judaeis tanquam Judaeus . Quod videlicet exhibebat non amittendo fidem, sed extendendo pietatem, ut in se personam infidelium transfigurans, ex semetipso disceret qualiter aliis misereri debuisset, quatenus hoc illis impenderet, quod sibi ipse, si ita esset, impendi recte voluisset. Hinc iterum dicit: Sive mente excedimus, Deo; sive sobrii sumus, vobis ; quia et semetipsum nauditoribus condescendendo temperare. Hinc Jacob Domino desuper innitente, et
Abbreviated transcription (Latin):
Sit rector singulis compassione ꝓrimus: praecunctis contẽplatione suspensus
Vt & perpietacis uiscera in se in firmitatẽ c&erorũ transferat : & ꝑ speculati¬
onis altitudinẽ sem& ipsũ quoq in uisibilia appetendo transcendat : neaut
alta p&ens proximorũ infirma despiciat. aut infirmis ꝓximorũ congruens
appetere alta derelinquat: Hincestnamq qđ paulus in para drsũ ducit᷑
caeliq tertii sȩcretarimat᷑ : Et tamen illa inuisibiliũ contẽplatione sus¬
pensam ad cubile carnaliũ montis acem re uocat : atq in occultissuis qualiter debe¬
ant conuersari dis pensat dicens: Propter fornicationes aut unꝰ quisq suã uecorẽha¬
beat &iun a quaeq suũ uirũ habeat: Vxori uir debitũ reddlat similiter aut & ircor
et tamem percondes censionis uiscera carnaliũ cubile perscrutat᷑ Et quem sub
leuatus ad iunsibili aerigit hunc miseratus ad secreta infirmantiũ oculũ cordis

Expanded text:
Sit rector singulis compassione proximus, prae cunctis contemplatione suspensus, ut et per pietatis viscera in se infirmitatem caeterorum transferat, et per speculationis altitudinem semetipsum quoque invisibilia appetendo tranalta petens, proximorum infirma despiciat, aut infirmis proximorum congruens, appetere alta derelinquat . Hinc est namque quod Paulus in paradisum ducitur, coelique tertii secreta rimatur, et tamen illa invisibilium contemplatione suspensus, ad cubile carnalium aciem mentis revocat, atque in occultis suis qualiter debeant conversari dispensat, dicens: Propter fornicationem autem unusquisque suam uxorem habeat, et unaquaeque suum virum habeat. Uxori vir debituet tamen per condescensionis viscera carnalium levatus ad invisibilia erigit, hunc miseratus ad secreta infirmantium oculum cordis
Abbreviated transcription (Latin):
occulta ꝑscrutanda : ut ꝗb.dã signis erũpentib rector in subditorũ mente
om̃e q̃d clausũ latet inueniat. & interueniente correptionis articulo ex
minimis maiora cognoscat : Vnderecte adetechile dr : Fili hominis fode
parietẽ Vbimax isdẽ ꝓpheca subiungit : Et cũ ꝑ fodisse parietẽ . apparuit¬

Expanded text:
sunt perscrutanda, ut quibusdam signis erumpentibus, rector in subditorum mente sunt perscrutanda, ut quibusdam signis erumpentibus, rector in subditorum mente omne quod clausum latet, inveniat, et interveniente correptionis articulo, ex minimis majora cognoscat. Unde recte ad Ezechielem dicitur: Fili hominis, fode parietem . Ubi mox idem propheta subjungit: Et cum fodissem pariete
Abbreviated transcription (Latin):
mei non es recordata : Neq cogitasti in cordetuo quia egotacens & quasi non ui¬
dens: Et dissimulauit ergo culpas & in notuit qui & contra peccantẽ tacuit.¬
& hoc ipsũ tam̃ quia tacuerit dix̃: Non nulla aut̃ uel a perte cognita ma¬
tureto leranda sunt : Cũ uidelicet rerũ minime oportunitas congruit:
ut aperte corrigantur : : Nã secta in mature uulnera : decerius inferuescunt
It nisicũ tepr medicam̃ta conueniant : constat ꝓculdubio q̃dmedendi officiũ
amittant : Sed cui tempus subditis ad correptionẽ quaeritur : subipso culparũ
pondere patientia praesulis exercetur : Vndebene ꝑ psalmis tãdicit᷑ : Su prador¬
sũ meũ fabricauert᷑ peccatores : In dorso quippe onera suftinem : Supra
dorsũ igit᷑ suũ fabricassepeccatores quaerit᷑: Acsi aꝑtedicat : Quos corri¬
gereNequeo : quasi suꝑ in positũ onusporto Non nulla aut̃ st̃ subtiliter

Expanded text:
mei non es recordata, neque cogistati in corde tuo, quia ego tacens et quasi non vimei non es recordata, neque cogistati in corde tuo, quia ego tacens et quasi non videns. Et dissimulaet hoc ipsum tamen quia tacuerit dixit. Nonnulla autem vel aperte cognita, mature toleranda sunt, cum videlicet rerum minime opportunitas congruit, ut aperte corrigantur. Nam secta immature vulnera deterius infervescunt, et nisi cum tempore medicamenta conveniant, constat procul dubio quod medendi officium amittant. Sed cum tempus subditis ad correptionem quaeritur, sub ipso culparum pendere patientia praesulis exercetur. Unde bene per Psalmistam dicitur: Supra dorsum meum fabricaverunt peccatores . In dorso quippe onera sustinemus. Supra dorsum igitur suum fabricasse peccatores queritur, ac si aperte dicat: Quos corrigere nequeo, quasi superimpositum onus porto. Nonnulla autem occulta subtiliter
Abbreviated transcription (Latin):
trahat : aut inmaniter feriendo quod delinquitur: ipsegrauius delinquat:
Aut hoc q̃dagi recte acgrauiterpotuit : inmature praeueniens leuiget : aut
bonae actionis meritũ differendo ad deceriora permutet :. XXAL
ciendũ quoq est quod aliquando subiectorũ uitia prudenter dissimu lan¬
dasunt : sed quia dissimu lant᷑ indicanda: Aliquando & ꝑte cognita ma¬
tureco leranda : aliquando uero subtiliter & occulta perscrutanda: Aliquan¬
doleniter arguenda : aliquando aut̃ uehement᷑ increpanda : Non nulla
quippe ut diximꝰ prudent᷑ dissimulanda sunt. sed quia dissimulantur
indicanda ut cũ delinquens & de praehendise cognoscit & perpeti : hasquas
in seta cite tolerari considerat : augereculpas erubescat : seques eiudice puni¬
at : quȩ sibiapud se reccoris patientia dementer excusat:. Quascilicet dis¬
simulatione bene iud &ea dñs corripit cũ ꝑ propheca dicit: Mentita es &

Expanded text:
trahat; aut immaniter feriendo quod delinquitur, ipse gravius delinquat; trahat; aut immaniter feriendo quod delinquitur, ipse gravius delinquat; aut hoc quod agi recte ac graviter potuit, immature praeveniens leviget; aut bonae actionis meritum differendo, ad deterio quoque est quod aliquando subjectorum vitia prudenter dissimulanda sunt, sed quia dissimulantur, indicanda; aliquando et aperte cognita, mature toleranda, aliquando vero subtiliter et occulta perscrutanda; aliquando leniter arguenda, aliquando autem vehementer increpanda. Nonnulla quippe, ut diximus, prudenter dissimulanda sunt, sed quia dissindicanda, ut cum delinquens et deprehendi se cognoscit et perpeti, has, quas in se  Text. tacite. tolerari considerat, augere culpas erubescat, seque judice puniat quem sibi apud se rectoris patientia clementer excusat. Qua videlicet dissimulatione bene Judaeam Dominus corripiens per Isaiam dicit: Mentita es, et
Abbreviated transcription (Latin):
sus dicit : Si adhuc hominib: placere xp̃i seruus non essẽ: Placet ergo paulus
& ñ placet : quia in eo quod placere appecit: ñ sesed ꝑse hominib. placere ueritatẽ:
CIRE ETIAM RECTOR DEBIT. QUODPLERUMOquaerti:
uitia uirtutes seẽe mentiunt᷑: Nã saepe sub parsimoniae nomine sete¬
nacitas palliat: contraq. se effusio sub appellatione largitatis occultat:
Saepe in ordinata remissio pietas creditur . & effrenata ira spiritalis teli uirtꝰ
a estimatur : Saepe praecipitata actio. uel ocitatis efficacia : atq agendi tarditas.
grauitatis consilium putatur: Vnde necesseest ut rectoranimarũ uirtutes ac
uitia uigi lanticura discernat : ne aut cortenacia occupet : & parcũ seuideri in
dispensationib exultet : autcũ effuse quidꝑditur largũ se quasi miserd ndoglo¬
rietur. Aut remittendo qd ferire debuit ad aeterna supplicia subditos per¬

Expanded text:
sus dicit: Si adhuc hominibus placerem, Christi servus non essem . Placet ergo Paulus, sus dicit: Si adhuc hominibus placerem, Christi servus non essem . Placet ergo Paulus, et non placet, quia in eo quod placere appetit, non se, sed per se hominibus placere veritatem cire etiam rector debet quod plerumque vitia virtutes se esse mentiuntur. Nam saepe sub parcimoniae nomine se tenacia palliat, contraque se effusio sub appellatione largitatis occultat. Saepe inordinata remissio pietas creditur, et effrenata ira spiritalis zeli virtus aestimatur. Saepe praecipitata actio velocitatis efficacia, atque agendi tarditas 29 gravitatis consilium putatur. Unde necesse est ut rector animarum virtutes ac vitia vigilanti cura discernat, ne aut cor tenacia occupet, et parcum se videri in dispensationibus exsultet; aut cum effuse quid perditur, largum se quasi miserando glorietur; aut remittendo quod ferire debuit, ad aeterna supplicia subditos per
Abbreviated transcription (Latin):
erũ pat : Nedũ fortasse inmoderatius linguae eis libertas concedit᷑ uitae ab
his humilitas amittat᷑: Suendũ quoq q̃d oporteat ut rectores bomplacere
hominib appetant : sed ut suȩ aestimationis dulcedine ꝓximos in affectu uerita¬
tis trahant : Non ut seamaridesiderent : sed ut dilectionẽ sua quasi quandam
uiã faciant ꝑ quã corda audientiũ ad amorẽ conditoris introducant: Difficile
quippe ẽ : ut quã libet reta denuntians praedicator. qui nondiligit᷑. libent᷑ au¬
diatur : Deb et ergo qui praȩ.e. studere sediligi quatenus possit audiri : Et tam̃
amore suũ ꝓsemet ipso non quaerere : Neinueniat᷑ ei cui feruire ꝑ officiũ cernit᷑
occulta cogitationis trrannide resultare: Quod benepaulus insinuat: cũ sui nob
studii occulta manifestat dicens: Sicut & ego ꝑom̃a omnib. placeo: Quitam rur¬

Expanded text:
erumpat; ne dum fortasse immoderatius linguae eis libertas conceditur, vitae ab erumpat; ne dum fortasse immoderatius linguae eis libertas conceditur, vitae ab his humilitas amittatur. Sciendum quoque est quod oporteat ut rectores boni placere hominibus appetant, sed ut suae aestimationis dulcedine proximos in affectum veritatis trahant, non ut se amari desiderent, sed ut dilectionem suam quasi quamdam viam faciant, per quam corda audientium ad amorem Conditoris introducant. Difficile quippe est, ut quamlibet recta denuntians praedicator qui non diligitur, libenter audiatur. Debet ergo qui praeest, et studere se diligi, quatenus possit audiri, et tamen amorem suum pro semetipso non quaerere, ne inveniatur ei cui servire per officium cernitur, occulta cogitationis tyrannide resultare. Quod bene Paulus insinuat, cum sui nobis studii occulta manifestat, dicens: Sicut et ego per omnia omnibus placeo . Qui tamen rur
Abbreviated transcription (Latin):
tuunt : In ꝓbed etẽporali potestate gloriant᷑: Libet ut licent᷑ & in licita
faciant subditorũ nemo contradicat: Qui ergo uult prauaagere & tam̃ ad
haec ceterostacere. ipsesibimet testis .ẽ. quia plus ueritates ea ppetit diligi :
quã contrase non uult defendi: Nemoquippe e. qui itauiuat : ut aliquatens
ñ delinquat : Illeergos eipso amplius ueritate desiderat amari. qui sibia nullo
uult contraueritatẽ parci Hinc & enĩ p&rus. Increpationẽ pauli libenter
audiuit: Hinc đđ correptionẽ subditi humiliter audiuit : Quia rectores
bonidũ priuato diligere amore senesciunt: liberepuritatis uerbũ a sub¬
ditis obsequiũ humilitatis credunt: Sed interhaec necesse est ut cura regimi¬
nis tantimoderaminis arte temperet᷑ : quaten subditorũ mens cũquaedã rec¬
te sentirepotuerit : sic in uocis libertatẽ ꝓdeat : ut tam̃ libertas insuꝑbia non

Expanded text:
tuunt, improbe de temporali potestate gloriantur; libet ut licenter et illicita tuunt, improbe de temporali potestate gloriantur; libet ut licenter et illicita faciant, et subditorum nemo contradicat. Qui ergo et prava studet agere, et tamen ad haec vult caeteros tacere, ipse sibimet testis est, quia plus veritate se appetit diligi, quam contra se non vult defendi. Nemo quippe est qui ita vivat, ut aliquatenus non delinquat. Ille ergo se ipso amplius veritatem desiderat amari, qui sibi a nullo vult contra veritatem parci. Hinc etenim Petrus increpationem Pauli libenter accepit ; hinc David correptionem subditi humiliter audivit ; quia rectores boni dum privato diligere amore se nesciunt, liberae puritatis verbum a subditis obsequium humilitatis credunt. Sed inter haec necesse est ut cura regiminis tanta moderaminis arte temperetur, quatenus subditorum mens cum quaedam recte sentire potuerit, sic in vocis libertatem prodeat, ut tamen libertas in superbiam non
Abbreviated transcription (Latin):
tes blanda adolatione refouere : Qua si enĩ puluillo cubitꝰ uel cerui calib caput
iacentis excipitur : cũ correptionis duritia peccanti subtrahit᷑: eiq. mollicies
fauoris adhibetur : ut inerrore mollit iaceat : quẽ nulla asperitas contra¬
dictionis pulsat : Sed hec rectores qui semet ipsos diligunt. his ꝓculdubio
ex hibent : aꝗb. senoceri posse instudiogloriȩ tẽporalis timent: Nã quos
nil contrase ualere conspiciunt : hos nimirũ asperitate sẽ ꝑrigidȩ inuec¬
tionis premunt : Nũquã clem̃ter ãmonent : sed pastoralis mansuetu¬
dinis obliti : iure dominationis terrent : Quos recteperꝓphe ta. diuina uox
increpat dicens : Vlos aut̃ cũ aus teritate imperabatis eis & cũ potentia:
Plus enĩ sesuo auetore diligentes iactant erga subiectos erigunt nec quid
a geredebeant sed quidualeant aItendunt: nildes ubs equenti iudiciome¬

Expanded text:
tes, blanda adulatione refovere. Quasi enim pulvillo cubitus, vel cervicalibus caput tes, blanda adulatione refovere. Quasi enim pulvillo cubitus, vel cervicalibus caput jacentis excipitur, cum correptionis duritia peccanti subtrahitur, eique mollities favoris adhibetur, ut in errore molliter jaceat, quem nulla asperitas contradictionis pulsat. Sed haec rectores, 28 qui semetipsos diligunt, his procul dubio exhibent, a quibus se noceri posse in studio gloriae temporalis timent. Nam quos nil contra se valere conspiciunt, hos nimirum asperitate rigidae semper invectionis premunt, nunquam clementer admonent, sed pastoralis mansuetudinis obliti, jure dominationis terrent. Quos recte per prophetam divina vox increpat, dicens: Vos autem cum austeritate imperabatis eis et cum potentia . Plus enim se suo auctore diligentes, jactanter erga subditos se erigunt, nec quid agere debeant, sed quid valeant attendunt; nil de subsequenti judicio me
Abbreviated transcription (Latin):
eius uice ab ecclesia amari concupis cit : Quia adulterinae cogitationis
reus est : si placerepuer sponsaeoculis appecit : ꝑ quẽ sponsus donatrans¬
misit. Quinimirũ amorproprius cã rectoris mente coeperit: aliquas¬
do hanc in ordinate admolliciẽ. aliquando uero adasperitate rapit:
Ixamore & enĩ suo mens rectoris inmollicie uertit : quiacũ peccantes
subditos respicit : Neergahunc eorũ dilectio torpeat corripere ñ prae¬
sumit : Nonnũ quã uero errata subditorũ quae increpare debuerat. adpͣla¬
tionib demulcet. Vndebene perprophetã dicit᷑: Vae his qui consuunt pul¬
uillos subomni cubitomanus ÷ & faciunt ceruicalia sub capit e uniuersȩ aeta¬
tis ad capiendas animas: Puluillos quippe sub omni cubito manus est ponere : ca¬
dentes a sua rectitudine animas atq. in huius mundi sedelectatione redinan¬

Expanded text:
ejus vice ab Ecclesia amari concupiscit, quia adulterinae cogitationis ejus vice ab Ecclesia amari concupiscit, quia adulterinae cogitationis reus est, si placere puer sponsae oculis appetit, per quem sponsus dona transmisit. Qui nimirum amor proprius cum rectoris mentem ceperit, aliquando hanc inordinate ad mollitiem, aliquando vero ad asperitatem rapit. Ex amore etenim suo mens rectoris in mollitiem vertitur; quia cum peccantes subditos respicit, ne erga hunc eorum dilectio torpeat, corripere non praesumit; nonnunquam vero errata subditorum quae increpare debuerat, adulationibus demulcet. Unde bene per prophetam dicitur: Vae his qui consuunt pulvillos sub omni cubito manus, et faciunt cervicalia sub capite universae aetatis ad capiendas animas . Pulvillos quippe sub omni cubito manus ponere, est cadentes a sua rectitudine animas, atque in hujus mundi se delectatione reclinan
Abbreviated transcription (Latin):
carnis deuita subditorũ necase funditus amputent: nec rursus ad
crescendũ nimis relaxent: Vlbi & benedictur: Iondentestondeant
capita sua : Vt uidelicet cũ raetẽporalis sollicitudinis & quantũ neces¬
se est ꝓuudeant : & tam̃ recidant᷑ citius neinmoderitius ex erescant:
Dũ gitur & peradministratã exteriorẽ ꝓ uidentiam corporum uta
protegitur : & tursus permoderatam cordis intentio ion in pe¬
ditur ÷ cipilli in capite sacerdotis & seruantur at cutem coope¬
riaNit : & resecrtur neoculas dauda rit:
ΙΛΤΙΚ haec necesseest utrectorsollerter inuigilet: nehunccupido
Aplacendi hominib puls et : Necũ studiose interiora penetrat cũ ꝓuide
exteriora sũministrat. semagis a subditis diligi. quã ueritatẽ quȩ rat.
Necũ bonis actib fultus amundo uidetꝰ alienus: hunc auctori reddat extra¬
neũ amorsuus : Hostis nãq redẽptoris est : qui perrecta opera quae facit

Expanded text:
carnales de vita subditorum, nec a se funditus amputent, nec rursus ad carnales de vita subditorum, nec a se funditus amputent, nec rursus ad crescendum nimis relaxent. Ubi et bene dicitur: Tondentes tondeant capita sua, ut videlicet curae temporalis sollicitudines, et quantum necesse est prodeant, et tamen recidantur citius, ne immoderatius dum igitur et per administratam exteriorem providentiam corporum vita protegitur, et rursus per moderatam cordis intentionem non impeditur, capilli in capite sacerdotis et servantur, ut aurem cooperiant, et resecantur, ne oculos claudant . 7. Necesse est ut rector solerter invigilet, ne hunc cupido placendi hominibus pulset, ne cum studiose interiora penetrat, cum provide exteriora subministrat, se magis a subdine cum, bonis actibus fultus, a mundo videtur alienus, hunc auctori reddat extraneum amor suus. Hostis namque Redemptoris est, qui per recta opera quae facit,
Abbreviated transcription (Latin):
tedeseruiunt : ab intimo amore frigescunt: & foras fusa obliuisci non me¬
tuunt : quia animarũ regimina susceperunt: Sollicitu do ergo quae
subditis exterius inpendit᷑: subcerta necesse est mensura teneatur: Vn¬
debene ade rechiele dicitur: Sacerdotes caput suũ nonradent. Neqꝰ eo¬
ma nutrient: sed tondentes ađ tondeant capita sua: Sacerdotesfiãq
iurae uocati sunt : quiut sacrũ ducatũ praebeant fidelib. praest̃: Capilli
uero in capite : ex teriores sunt cogitationes inmente : Quidũ suꝑ cere¬
brũ in sensibilit oriuntur: cura suitae praesentis designant: quae eo
sensu neglegenti quia in portune aliquand o ꝓdeunt: quasinobis non
sentientib ꝓcedunt: Quiaigitur cuncti qui praesunt habere quidẽ solb¬
citudines eae teriores debient: Nectam̃ eis uebement᷑ incumbere : sacerdo
tes recte & caput ꝓhibentur radere & comã nutrire : Ut cogitationes

Expanded text:
te deserviunt, ab intimo amore frigescunt; et foras fusa oblivisci 27 non mete deserviunt, ab intimo amore frigescunt; et foras fusa oblivisci 27 non metuunt, quia animarum regimina susceperunt. Sollicitudo ergo quae subditis exterius impenditur, sub certa necesse est mensura teneatur. Unde bene ad Ezechielem dicitur: Sacerdotes caput suum non radent, neque comam nutrient, sed tondentes attondeant capita sua . Sacerdotes namque jure vocati sunt, qui ut sacrum ducatum praebeant, fidelibus praesunt. Capilli vero in capite, exteriores sunt cogitationes in mente: qui dum super cerebrum insensibiliter oriuntur, curas vitae praesentis designant; quae ex sensu negligenti, quia importune aliquando prodeunt, quasi nobis non sentientibus procedunt. Quia igitur cuncti qui praesunt, habere quidem sollicitudines exteriores debent, nec tamen eis vehementer incumbere, sacetes recte et caput prohibentur radere, et comam nutrire, ut cogitationes
Abbreviated transcription (Latin):
senior & testi s cpi passionũ qui& eius qua e in futuro reuelanda est gloriae
cõmunicatꝰ pascite quilnuobis ẽ gregedĩ : Quihoc in loco pastionẽ cordis in
corporis sua de retaperuit : cu ꝓtinus adiunx̃ : Prouidentes non co acte sed
spontantae sedm dm : neq turpis iucrigratia sed uoluntarie : Quib ꝓfecco
uerbis pastrib: pie prexauet᷑ Nelũ subiectorũ in opiã saciant : semu crone
ambitionis occidant Iecũ ꝑeos catnis sabsidus reficiunt aaimi. ipsirem¬
neantauistitiae paneitiuni: Hanc pastorũ sollicitudinẽ: paulus exctat di¬
cens: Quisuorũ & maximȩ domesticorũ cura non habet: fide negauit : & est
infidelideterior : In terhaecitaq mȩtuendũ semꝑ est & uigilant intuen¬
dũ nedũ cura ab eis exterioragitur: ab internalntentione mergantur:
Plerũq eni ut praediximus corda rectorũ dũ temporali sollicitudini incau¬

Expanded text:
senior et testis Christi passionum, qui et ejus quae in futuro revelanda est, gloriae senior et testis Christi passionum, qui et ejus quae in futuro revelanda est, gloriae communicatur, pascite qui in vobis est gregem Dei . Qui hoc in loco pastionem cordis an corporis suaderet aperuit, cum protinus adjunxit: Providentes non coacte, sed spontanee secundum Deum, neque turpis lucri gratia, sed voluntarie. Quibus profecto verbis pastoribus pie praecavetur, ne dum subjectorum inopiam satiant, se mucrone ambitionis occidant, ne cum per eos carnis subsidiis reficiuntur proximi, ipsi remaneant a justitiae pane jejuni. Hanc Pastorum sollicitudinem Paulus excitat, dicens: Qui suorum, et maxime domesticorum curam non habet, fidem negavit, et est infideli deterior . Inter haec itaque metuendum semper est, et vigilanter intuendum, ne dum cura ab eis exterior agitur, ab interna intentione mergantur. Plerumque enim, ut praediximus, corda rectorum dum temporali sollicitudini incau
Abbreviated transcription (Latin):
praedicatio plerũq despicitur : quiadũ delinquentiũ facta corripiunt:
sed tam̃ eis necessaria praesentis uitae non tribuunt : nequaquã libenter
audiunt᷑ : Egentis ol enim mentẽ doctrinȩ sermo non penetrat : si hunc
apudeius animũ manus miseri cordiae non cõmendat : Tunc aut̃ uerbi
semen facile germinat : quando hoc in audientis peccorepietas praedican¬
tis rigat : Vnderectorẽ necesseest ut interiora possit in fundere : cegititi¬
one innoria & iã exteriora ꝓuidere : Sic itaq pastores erga in teriora studia
sub ditorũ suõrũ ferueant qua tͥnus ineis exterioris quoq uitae ꝓuidenti ã
non relinquant : Nã quasi iure ut diximus aꝑcipienda praedicationegre¬
gis animus frangit᷑ : si cura exterioris subsidua pastore negleͥgit᷑ : Vnde &
primꝰ pastor sollicite ammonet dicens : Seniores qui in uobis st̃ ob secro con¬

Expanded text:
praedicatio plerumque despicitur; quia dum delinquentium facta corripiunt, praedicatio plerumque despicitur; quia dum delinquentium facta corripiunt, sed tamen eis necessaria praesentis vitae non tribuunt, nequaquam libenter audiuntur. Egentis etenim mentem doctrinae sermo non penetrat, si hunc apud ejus animum manus misericordiae non commendat. Tunc autem verbi semen facile germinat, quando hoc in audientis pectore pietas praedicantis rigat. Unde rectorem necesse est ut interiora possit infundere, cogitatione innoxia etiam exteriora providere. Sic itaque Pastores erga interiora studia subditorum suorum ferveant, quatenus in eis exterioris quoque vitae providentiam non relinquant. Nam quasi jure, ut diximus, a percipienda praedicatione gregis animus frangitur, si cura exterioris subsidii a pastore negligatur. Unde et primus pastor sollicite admonet, dicens: Seniores qui in vobis sunt, obsecro con
Abbreviated transcription (Latin):
capiteplatearũ dicit : Quia & cũ terrena agunt : sumi uideri a ppetunt
Vt & lata itnera teneant ex uoluptate delectationis: & tam̃ in platea¬
rũ sint capite ex hon ore scitatis: Nilquoq obstat.: siscũ ariilapades
eosdem ipsos quib: constructũ scũ arium existebat accipimus. Quidisꝑ¬
si incapite platearũ iacent : quando sacrorũ ordinũ uiri terrenis actib
ex desiderio inseruiunt : ex quorũ prius officiosc̃itatis gloriastare uide¬
batur: Sȩcularia itaq negotia aliquando ex conpassione toleranda st̃.
num quã uero examore requirenda. Necũmentẽ diligentis ad grauant.
hanc suo uictã pondere adima decȩlestib. mergant: At contra non nulli
gregis quidẽ curã suscipiunt : sed sic sibimet uacare ad spiritalia appetunt:
ut reb exteriorib nullatenus occupent᷑: Quicũ curare corporalia funditus
negletunt. subditorũ necessitatib minim e concurrunt : Quorũnimirũ

Expanded text:
capite platearum dicit; quia et cum terrena agunt, summi videri appetunt, capite platearum dicit; quia et cum terrena agunt, summi videri appetunt, ut et lata itinera teneant ex voluptate delectationis, et tamen in platearum sint capite ex honore sanctitatis. Nil quoque obstat si sanctuarii lapides eosdem ipsos quibus constructum sanctuarium existebat accipimus: qui dispersi in platearum capite jacent. quando sacrorum ordinum viri terrenis actibus ex desiderio inserviunt, ex quorum prius officio sanctitatis gloria stare videbatur. Saecularia itaque negotia aliquando ex compassione toleranda sunt, nunquam vero ex amore requirenda; ne cum mentem diligentis aggravant, hanc suo victam pondere ad ima de coelestibus mergant. At contra, nonnulli gregis quidem curam suscipiunt, sed sic sibimet vacare ad spiritalia appetunt, ut rebus exterioribus nullatenus occupentur. Qui cum curare corporalia funditus negligunt, subditorum necessitatibus minime concurrunt. Quorum nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
cũ quorundã quidegere religiose credebant: a estimatio ante actamy¬
nuit᷑: Nãcum quilibet postscitatis habitũ terrenis seaccb. inserit.
qua si colore ꝑ mutato. ante humanos oculos ei reuerentia despecta pal
lescit : Sanetuarii quoq lapides inplatȩas disꝑguntur : cũ causa rum
saeculariũ foras lata itinera expetunt : hi quiadornam tũ eccł&e inter¬
nis mrsteriis quas iinsecretis scu ariiuacare debuerunt .: Ad hoc quip¬
pe scuarii lapides fiebant . ut intrascãscõrum inuestimento summi sa¬
cerdotis apparerent : Cum uero ministri religionis a subditis honorẽ
redeptoris sui ex merito uitae non ex igunt: scuarii lapides in ornam¬
to pontificis non sunt: Quinimirũ scũ arii lapides dispersi perplateas
iacent : cu ꝑsonaesacrorũ ordinũ. uoluptatũ suarũ latitudini deditaeter¬
renis negocus inherent : Et notandũ quod non hos disꝑsos inplateis sed in

Expanded text:
cum quorumdam, qui degere religiose credebantur, aestimatio anteacta micum quorumdam, qui degere religiose credebantur, aestimatio anteacta minuitur. Nam cum quilibet post sanctitatis habitum terrenis se actibus inserit, quasi colore permutato ante humalescit. Sanctuarii quoque lapides in plateas disperguntur, cum causarum secularium foras lata itinera expetunt hi qui ad ornamentum Ecclesiae internis mysteriis quasi in secretis tabernaculi vacare debuerunt. Ad hoc quippe sanctuarii lapides fiebant, ut intra sancta sanctorum in vestimento summi sacerdotis apparerent. Cum vero ministri religionis a subditis honorem Redemptoris sui ex merito vitae non exigunt, sanctuarii 26 lapides in ornamento pontificis non sunt. Qui nimirum sanctuarii lapides dispersi per plateas jacent, cum personae sacrorum ordinum voluptatum suarum latitudini deditae, terrenis negotiis inhaerent. Et notandum quod non hos dispersos in plateis, sed in
Abbreviated transcription (Latin):
carnalib iudicantur : Quod cũ magno scilicet dolore caritatis: hieremias
ꝓpheta conspiciens quasi sub destructiane templideplorat dicens: Quo¬
modo obscuratũ est aurũ. mutatus est coloroptimus: despersist̃ lapides scã¬
arii. incapite omniũ platearũ : quid namq. auro q̃d mȩtallis ceteris prae
minet : Nisi excellentia sc̃itatis: quid coloreoptimo. nisicunctis amabi¬
lis reuerentia religionis exprimitur : quid sanetuarii lapidib: iisi sa¬
crorũ ordinũ ꝑsonae signant᷑ : quid platearũ nomine: nisi praesentis ui¬
tae latitudo figuratur : quia enĩ greco eloquio platõs latitudo dicitur.:
ꝓfecto alatitudine plateae sunt uocate :: Perse met ipsã uero: ueritas
dicit: lata & spatiosauia est quaeducit ad ꝑditionẽ: Aurũ igitur obsc¬
ratur : cũ terrenis actib scĩtatis uita polluit᷑ : Coloroptimus cõmutatur :

Expanded text:
carnalibus judicantur. Quod cum magno scilicet dolore charitatis Jeremias carnalibus judicantur. Quod cum magno scilicet dolore charitatis Jeremias propheta conspiciens, quasi sub destructione templi deplorat, dicens: Quomodo obscuratum est aurum, mutatus est color optimus, dispersi sunt lapides sanctuarii in capite omnium plminet, nisi excellentia sanctitatis? Quid colore optimo, nisi cunctis amabilis reverentia religionis exprimitur? Quid sanctuarii lapides, nisi sacrorum ordinum personae signantur? Quid platearum nomine, nisi praesentis vitae latitudo figuratur? Quia enim Graeco eloquio πλάτος latitudo dicitur, profecto a latitudine plateae sunt vocatae. Per semetipsam vero Veritas dicit: « Lata et spatiosa via est, quae ducit ad perditionem . » Aurum igitur obscuratur, cum terrenis actibus sanctitatis vita polluitur. Color optimus commutatur,
Abbreviated transcription (Latin):
sione iudicatur. qd terrenis populorũ negotiis stulto labore deser¬
uiat : Cui & consilium ox praebetur ut prosealios aduirgia dirimen¬
da constituat . & ipse liberius ad erudiendos populos spiritaliũ archa¬
na cognoscat.: A lubiectis ergo inferiora genenda sunt : a rectoribus
summa cogitanda Ut scilicet oculũ qui ꝓuidendis gressibus p̃minet.
cura pulueris non obscuret : Caput nãq subiectorũ sunt . cunctiqui prae¬
sunt : Et ut recta pedes ualeant itinera carpere : haec ꝓculdubio ca¬
put debet exalto ꝓuidere.Neaꝓfectus sui itinere pedes torpeant: cucur¬
uata rectitudine. corporis caput sese ad terra declinat: Qua aut᷑ mente
animarũ praesul honore pastorali interceteros utitur silnter terrena ne¬
gotia quaerepraehendere in aliis debuit & ipseuersatur: quod uidelicet
qui spiritali officio fungitur : quae illinimirũ faciunt quiad huc destudus

Expanded text:
sione judicatur, quod terrenis populorum negotiis stulto labore desersione judicatur, quod terrenis populorum negotiis stulto labore deserviat: cui et consilium mox praebetur, ut pro se alios ad jurgia dirimenda constituat, et ipse liberius ad erudiendos populos spiritalium arcana cognoscat. A subditis ergo inferiora gerenda sunt, a rectoribus summa cogitanda; ut scilicet oculum, qui praevidendis gressibus praeeminet, cura pulveris non obscuret. Caput namque subjectorum sunt cuncti qui praesunt; et ut recta pedes valeant itinera carpere, haec proculdubio caput debet ex alto providere, ne a provectus sui itinere pedes torpeant, cum curvata rectitudine corporis caput sese ad terram declinat. Qua autem mente animarum praesul honore pastorali inter caeteros utitur, si in terrenis negotiis quae reprehendere in aliis debuit, et ipse versatur? Quod videlicet qui spiritali officio fungitur, quae illi nimirum faciunt qui adhuc de studiis
Abbreviated transcription (Latin):
quoq protinus initente adiciens. Ne forte in quit super ueniat
repentina diesilla: Cuius aduentus etiam qualitatẽ : denuntiat dicens
Iam quam laqueus enim ueniet super om̃s. quisedent super faciem
orbis terrae: Hinc iterũ dicit . Nemo potest duobus dominis serui re
Pinc paulus religiosorũ mentes amundi consortio contestando ac poti¬
us conueniendo suspendit dicens : Ne momilitans dõ implicat senego¬
tiis saccularib: ut ei placeat cuiseꝓbauit : Hinc ecclae rectorib. & ua¬
candistudia praecipit : & consulendi remedia ostendit dicens: Saecu¬
laria igitur iudicia sibabueritis: contem̃ptibiles qui st̃ in ecclesi a illos
constituite adiudicandũ : Vt ipsi uidelicet dispensationibus terre¬
nis inseruiant : quos dona spiritalia non ex ornant: Acsia pertius
dicat: quia penetrare intimaneque unt : saltim necessaria forisope¬
rentur. Hinc morses quicũdõ loquitur. ietro alienigenȩ reprehen¬

Expanded text:
quoque protinus intente adjiciens: Ne forte, inquit, superveniat quoque protinus intente adjiciens: Ne forte, inquit, superveniat in vos repentina dies illa . Cujus adventus etiam qualitatem denuntiat, dicens: Tanquam laqueus enim veniet super omnes qui sedent super faciem omnis terrae . Hinc iterum dicit: Nemo potest duobus dominis servire . Hinc Paulus religiosorum mentes a mundi consortio contestando, ac potius conveniendo suspendit, dicens: Nemo militans Deo implicat se 25 negotiis saecularibus, ut ei placeat cui se probavit . Hinc Ecclesiae rectoribus et vacandi studia praecipit, et consulendi remedia ostendit, dicens: Saecularia igitur judicia si habueritis, contemptibiles qui sunt in Ecclesia, illos constituite ad judicandum ; ut ipsi videlicet dispensationibus terrenis inserviant, quos dona spiritalia non exornant. Ac si apertius dicat: Quia penetrare intima nequeunt, saltem necessaria foris operentur. Hinc Moyses, qui cum Deo loquitur , Jethro alienigenae reprehen
Abbreviated transcription (Latin):
bio uitatorpescit : quia cum proficere spiritaliter appecit : in exemplo
eius quisi bi praelatus est . quasi in obstaculo itineris offendit :: Languen¬
teenim capite. membra in cassum uigent.: Et in ex ploratione hostium
frus tra ecercitus uel ociter sequitur: si ab ipso duce iineris erratur:
Nulla subditorum mentes ex hortatio subleuat: eorumq culpas in¬
crepatio Nulla castigat. Quia dum per animarum praesulem terre¬
ni ex ercetur officium iudicis: a gregis custodia uacat cura pastoris.
Et subiecti ueritatis lumen ad prehendere nequeunt: quia dupasto¬
rum sensus terrenacustodia occupat. uento temptationis inpulsus.
ecdesiae oculos pulius caecat : Quo contra recte humanigeneris
rector cum nos auenitris uoracitate conpesceret dicens. attendi¬
te autem uobis ut grauentur corda uestra In crapula & ebri¬
etate : ilico ad iunxie . aut incuris huius uitae.: Ubi pauo rem

Expanded text:
bio vita torpescit, quia cum proficere spiritaliter appetit, in exemplo bio vita torpescit, quia cum proficere spiritaliter appetit, in exemplo ejus qui sibi praelatus est, quasi in obstaculo itineris offendit. Languente enim capite membra incassum vigent, et in exploratione hostium frustra exercitus velociter sequitur, si ab ipso duce itineris erratur. Nulla subditorum mentes exhortatio sublevat, eorumque culpas increpatio nulla castigat; quia dum per animarum praesulem terreni exercetur officium judicis, a gregis custodia vacat cura pastoris; et subjecti veritatis lumen apprehendere nequeunt, quia dum pastoris sensus terrena studia occupant, vento tentationis impulsus Ecclesiae oculos pulvis caecat. Quo contra recte humani generis cum nos a ventris voracitate compesceret, dicens: Attendite autem vobis, ut non graventur corda vestra in crapula et ebrietate , illico adjunxit: Aut in curis hujus vitae. Ubi pavorem
Abbreviated transcription (Latin):
corda sub ditorum & terrendo demulceat : & tamen ad terroris reue¬
rentiam demulcendo constringat.
occupatione non minuens : exteriorum prouidentiam in internorum
sollicitudine non relinquens. ENeaut extterioribus deditus ab initimis
corruat. aut solis interioribus occupatus quaeforis debet proximis
Non inpendat : Saepenamq: non nulli uelut obliti quod fratribus anima¬
rum causa praelati sunt. toto cordis ad nisu saccularibus curis in serui¬
unt : Has cum ad sunt seagere exultant: ad has &iam cum desunt
diebus ac Noctibus cogitationis turbidae aestibus anhelant: Cumq ab
his cessante forsitan in portunitate qui eti sunt: ipsa deterius sua quie¬
te fatigantur: : Vo luptatem namq censent : siactionibus deprimuntur
Laborem deputant: sinterrenis negotiis Nonlaborant
Dicq fit ut dum seur gerimundanis tumultibus gaudent : Initernaquae
docere alios debuerant ignorent.: Vn de subiectorum quoq proculda¬

Expanded text:
corda subditorum et terrendo demulceat, et tamen ad terroris revecorda subditorum et terrendo demulceat, et tamen ad terroris reverentiam demulcendo constringat. occupatione non minuens, exteriorum providentiam in internorum sollicitudine non relinquens, ne aut exterioribus deditus ab intimis corruat, aut, solis interioribus ocnon impendat. Saepe namque nonnulli velut obliti quod fratribus animarum causa praelati sunt, toto cordis adnisu saecularibus curis inserviunt: has, cum adsunt, se agere exsultant; ad has etiam cum desunt, diebus ac noctibus cogitationis turbidae aestibus anhelant. Cumque ab his, cessante forsitan opportunitate, quieti sunt, ipsa deterius sua quiete fatigantur. Voluptatem namque censent si actionibus deprimuntur, laborem deputant si in terrenis negotiis non laborant. Sicque fit, ut dum se urgeri mundanis tumultibus gaudent, interna quae alios docere debuerant ignorent. Unde subjectorum quoque proculdu
Abbreviated transcription (Latin):
ribus prae est : in uinum morsumꝰ doloris adhibeat. in oleum molli uempietatis
Quateͥnus peruinum mundentur putrida : peroletim sananda foueantur
Miscend&ergo est lenitas cum seueritate : faciendum quoddam ex utroq tem¬
peramentum : ut neq multa as peritate exulcerentur subditi:+ neq ni
arca significat : in quacum tabulis uirgasimul & manna est : Quia cumscrip
turae sacre scientia in boni rectoris pectore si est uirga districtionis. sit &
manna dulcedinis. Hinc dauid ait : Virgatua & baculus tuus ipsa mecori¬
solata sunt : Virga enim percutimur : baculo sustentamur : Si ergo
est districdo uirgae quaeferiat : sit & consolatio baculi quae sustenter.
Sit itaq amor sed non emolliens. sit uigor sed non ex as perans: Sit telus.
sed non in moderate saeuiens : sit pietas sed non plus quam expediat partens
Vt domse iN arceregiminis iustitia clementiaq permis cel iqui prae est

Expanded text:
ribus praeest, in vino morsum doloris adhibeat, in oleo mollitiem pietatis, ribus praeest, in vino morsum doloris adhibeat, in oleo mollitiem pietatis, quatenus per vinum mundentur putrida, per oleum foveantur sananda. Miscenda ergo est lenitas cum severitate; faciedum quoddam ex utroque temperamentum, ut neque multa asperitate earca signifiturae sacrae scientia in boni rectoris pectore, si est virga 24 districtionis, sit et manna dulcedinis. Hinc David ait: Virga tua et baculus tuus, ipsa me consolata sunt . Virga enim percutimur, baculo sustentamur. Si ergo est districtio virgae quae feriat, sit et consolatio baculi quae sustentet. Sit itaque amor, sed non emolliens; sit vigor, sed non exasperans; sit zelus, sed non immoderate saeviens; sit pietas, sed non plus quam expediat parcens; ut dum se in arce regiminis justitia clementiaque permiscet, is qui praeest
Abbreviated transcription (Latin):
Vndenecesse est . ut cum peccati uulnus in subditis corrigendo restringitur:
magna sesollicitudine & iam districcio ipsa moderetur. Quatenus sic iura
disciplinae contra de linquentes ex erceat : ut pietatis uiscera nonamit¬
tat : Surandum quippeest ut reccorem subditis & matrempiecas & patrem
tahibeat disciplina Atq inter haec sollicita circums pectione prouidendum¬
est: ne aut districpo rigida aut pietas sit remissa: Nam sicuit in libris ham ino¬
salibus diximus disciplina uelimis ericordia multum defteauetur: siuna sioe
aliena toneatu : dui Sederga subiectos suos inesserectoribus debe i&liusteton¬
sulens mscri cordia & pieseuiens disciplina: Hlinc namq est quod docente
ueritate persama ritanistudium semiuiuus instabulum ducitur. &unum
atq oleum uul meribus eius adbibetur Vt peruinum sclicet mordeatur
uulnera : perolecm faueatur. Necesse quippeest ut quis quis sanandis uulne¬

Expanded text:
Unde necesse est ut cum peccati vulnus in subditis corrigendo restringitur, Unde necesse est ut cum peccati vulnus in subditis corrigendo restringitur, magna se sollicitudine etiam districtio ipsa moderetur, quatenus sic jura disciplinae contra delinquentes exerceat, ut pietatis viscera non amittat. Curandam quippe est ut rectorem subditis et matrem pietas, et patrem exhibeat disciplina. Atque inter haec sollicita circumspectione providendum, ne aut districtio rigida, aut pietas sit remissa. Nam sicut in libris Moralibus jam diximus , disciplina vel misericordia multum destituitur, si una sine altera teneatur. Sed erga subditos suos inesse rectoribus debet et juste consulens misericordia, et pie saeviens disciplina. Hinc namque est quod docente Veritate , per Samaritani studium semivivus in stabulum ducitur, et vinum atque oleum vulneribus ejus adhibetur, ut per vinum scilicet mordeantur vulnera, per oleum foveantur. Necesse quippe est ut quisquis sanandis vulne