comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qd corporales delierȩ cũ non habent᷑. graue inse deside¬
nium accenclunt. cũ ił habitȩ. eduntur. comedentẽ prutinꝰ
infastidium ꝑsacietate uertunt. At contra sp̃itales deliciȩ.
cumnon habent᷑ infastidiosunt: cum uero habentur inde¬
siderio. tantoq a comedente amplius esuriuntur. quanto
et abesuriente amplus comeduntur. Inllis appetitus placet:
expientia dispͥicet. In istis appetitus uilis ẽ. et expientia
magis placet. In illis appetitus saturitatẽ. saturitas fastidiũ
generat. Inistis aut̃ appetitus saturitatẽ. saturitas appetitu
parit. Augent enĩ sp̃itales delicie desideruĩ mm̃te dũ sari¬
ant : quia quantomagis earũ sapor ꝑcipit᷑. eo ampłiꝰ ogͣnos¬
cit᷑. qd̃ auidius ametur. Et idcirco ñ habite amari ñ posst̃.
quia earũ sapor ꝑcipit᷑ is inat᷑. Quis eñ amare ualeat. qđ
ignorat : cł inde psalmista nos admoner dicens. Gustate ex
udere qm̃ suauis est dñs. Ac si aꝑtedicat. Suaunate᷑ eius

Expanded text:
quia corporales deliciae cum non habentur, grave in se desiderium accendunt; cum vero avide eduntur, comedentem protinus in fastidium per satietatem vertunt. At contra spiritales deliciae cum non habentur, in fastidio sunt; cum vero habentur, in desiderio; tantoque a comedente amplius esuriuntur, quanto et ab esuriente amplius comeduntur. In illis appetitus placet, experientia displicet: in istis appetitus vilis est, et experientia magis placet; in illis appetitus saturitatem, saturitas fastidium generat: in istis autem appetitus saturitatem, saturitparit; augent enim suimet spiritales deliciae desiderium in mente cum satiant, quia quanto magis earum sapor percipitur, eo amplius cognoscitur quod avidius ametur, et idcirco non habitae amari non possunt, quia earum sapor ignoratur. Quis enim amare valeat quod ignorat? Proinde Psalmista nos admonet, dicens: Gustate, et videte quoniam suavis est Dominus . Ac si aperte dicat: Suavitatem ejus
Abbreviated transcription (Latin):
querebat. quia rarionalis ereaturȩ numerꝰ anglo&. uidelicet. et
hommnum qui adiudencdũ dñm conditꝰ fuerat. ꝑeunte homine
erat inmimitus. et ut pfecta summa ouium integraret᷑ incelo. homo
ꝑditis querrbat᷑ interra. Nam quod hic euangłista dicit ĩdeserto.
alius dicit in montib ut significet in excelsis. quia nimirũ oues
quȩ non pienant in sublimib stabant. Et cũ inuenerit ouẽ ĩ ponit
inhumeros suos gaudens. Ouem inhumeris suis imposuit. qͥa humanã

Expanded text:
rationalis creaturae numerus, angelorum videlicet et hominum, quae ad videndum Deum 1602 condita fuerat, pereunte homine erat imminutus, et ut perfecta summa ovium integraretur in coelo, homo perditus quaerebatur in terra. Nam quod hic evangelista dicit in deserto, alius dicit in montibus, ut significet in excelsis , quia nimirum oves quae non perierant in sublimibus stabant. Et cum invenerit ovem, imponit in humeros suos g
Abbreviated transcription (Latin):
culpe.S. cuncta quȩ adusũ pͣuitatis infleximꝰ: adusũ nobis
ũtunt᷑ ultionis. Tranquillitatẽ quippe humanȩ pacis. adusũ
ũtimus uanȩ securitatis. ł eqͥnationẽ t̾rȩ. ꝓhabitatione di
coegimus trenȩ delectationis. lure gͥ restat. ut simul nos
decȩlo. et tempestates : cũ tẽpestates hiemãles uenire. exordine
temporũ soleant. Cur hoc loco tempestates uenire inꝑdicio¬
nis signo p̃dicuntur. nͥ qđ eas tẽ: pestates ch̃s uenire de¬
nuntiat. que neqͣquã ordinẽ tẽporũ seruant: Que eñi
ordinate uenunt. signũ ñ st̃. s tẽpestates insigno sunt
qur ipsa quioq tẽporũ statita ⁊fundunt. Qd nos quo q̃ uls
tapti sumus. quia estiuũ tẽpus om̃e. ⁊ũsũ inpluuus hiemalib¬

Expanded text:
culpae, sed cuncta quae ad usum pravitatculpae, sed cuncta quae ad usum pravitatvertuntur ultionis. Tranquillitatem quippe humanae pacis ad usum vertimus vanae securitatis. Peregrinationem terrae pro habitatione dilcoegimus terrenae delectationis. Jure igitur restat ut simul nos de coelo et tempestates. Cum tempestates hiemales venire ex ordine soleant temporum, cur hoc loco tempestates venire in perditionis signum praedicuntur, nisi quod eas tempestates Dominus venire denuntiat quae nequaquam ordinem temporum servant? Quae enim ordinate veniunt, signum non sunt; sed tempestates in signum sunt, quae ipsa quoque temporum statuta confundunt. Quod nos quoque nuper experti sumus, quia aestivum te
Abbreviated transcription (Latin):
ũsus regnũ. et tͣre motꝰ magni ert̃ ꝑloca. et pestilentiȩ. et
fames. terroresq decelo. et signa magnaerunt. Sel sicut
in quil dã codicib inuenitur : Terroresq decȩlo. et tẽpestates.
atis pꝰsubdit᷑. Et signa magna erunt. Ultima tͥbulario. multis
tribulacionib pͣuenitur. Et perebra mala quȩ p̾uenunt.
indicant᷑ mala ꝑpetua. quȩ sub secunt᷑: Et ideo pbella et sedicio¬
nes ñ statim finis. quia multa debent mala pͣcurrere. ut inałũ
ualeant sine fine nuntiare. S cũ tot suga ꝑturbatunis duta
sint. oportet ut eo. ⁊siderationẽ. breuit᷑ ꝑsingula ꝑstringamꝰ.
qa necesse ẽ : ut alia ȩxelo. alia ȩterra. alia abęlem̃tis. alia ab
hominib paciant᷑. Ait enĩ. Surget gens ꝯtra gentẽ : Ecce per¬
turbatio hominũ. Ert̃ terrȩ motꝰ inagni ꝑloca. Ecre respectus
irȩ desup. Ert̃pestilencie: Ecce inequalitates corporũ. Erit
fames. Ecce sterilitas t̾re. Terroresq decęlo et tempestates

Expanded text:
et terrae motus magni erunt per loca, et pestilentiae et fames, terroresque de coelo; et signa magna erunt. Vel sicut in quibusdam Codicibus invenitur, Terroresque de coelo et tempestates. Atque post subditur: Et signa magna erunt. Ultima tribulatio multis tribulationibus praevenitur, et per crebra mala quae praeveniunt indicantur mala perpetua quae subsequentur. Et ideo post bella et seditiones non statim finis, quia multa debent mala praecurrere, ut malum valeant sine fine nuntiare. Sed cum tot signa perturbationis dicta sint, oportet ut eorum considerationem breviter per singula perstringamus, quia necesse est ut alia e coelo, alia e terra, alia ab elementis, alia ab hominibus patiamur. Ait enim: Surget gens contra gentem, ecce perturbatio hominum; erunt terrae motus magni per loca, ecce respectus irae desuper; erunt pestilentiae, ecce inaequalitas corporum; erit fames, ecce sterilitas terrae; terroresque de coelo et tempestates,
Abbreviated transcription (Latin):
nis cũ dr̃: Capillus decapite urõ non peribit. Hidelicet ap
dicens. Cur timetis ne pereat quod in uĩsũ clolet. quando et
illud innobis ꝑire non potest. quod incisũ ñ dolet : Se qui
inpaciencia urã possidebitis animas ur̃as. Idcirco possessio
animȩ in uirtute paciencie ponit᷑. quia radi& om̃iñ custos¬
Q uirtutũ pacientia ẽ. ꝑ Pacientiã uͦ possidemus aninias
nr̃as. quia dũ nob̃ ipsis dominari discimus. hoc ipsũ incipinꝰ
possidere : quod sumus. Pacientia uero ẽ aliena mala enua¬
nimit᷑ ꝑpeti. ꝯtra eum quoq qui mala irrogat nullo dolor
mordiri. Nam qui sic ꝓximi mala portat ut tam̃ tacitus elo¬
leat. et tempꝰ digne retribucionis querat. pacientiã non
exhibet s ostendit. Seriptũ quippe est. caritas paciens est
benigna est. Pariens naq est ut aliena mala toleret. Benis¬
nauero ẽ. ut ipsos etiã quos portet amet. Hinc nãq psemec¬
ipsam ueritas dicit. diligite inimicos ur̃os: benefacite

Expanded text:
s suis: Capillus de capite vestro non peribit, videlicet aperte dicens: Cur timetis ne pereat quod incisum dolet, quando et illud in vobis perire non potest quod incisum non dolet? Sequitur: In patientia vestra possidebitis animas vestras. Idcirco possessio animae in virtute patientiae ponitur, quia radix omnium custosque virtutum patientia est. Per patientiam vero possidemus animas nostras, quia dum nobis ipsis dominari discimus, hoc ipsum incipimus possidere quod sumus. Patientia vero est aliena mala aequanimiter perpeti, contra eum quoque qui mala irrogat nullo dolore morderi. Nam 1615 qui sic proximi mala portat, ut tamen tacitus doleat, et tempus dignae retributionis quaerat, patientiam non exhibet, sed ostendit. Scriptum quippe est: Charitas papatiens est . Patiens namque est, ut aliena mala toleret, benigna vero est, ut ipsos etiam quos portat amet. Hinc namque per semetipsam Veritas dicit: Diligite inimicos vestros, benefacite
Abbreviated transcription (Latin):
Acsi aꝑte membris sus ĩfirmantib dicat. Holite terrẽri nolite
ptimescere. uos ad certam̃ acceditis . s ego p̃lior. Nos uerba
editis : sed ego sum qui loquor. Sequitur. Trademini autem
aparentib et fr̃ib et rognatis. & amicis. et morte ex uobis
afficient. Minorẽ dolorẽ mala ingert᷑. quȩ abextraneis in
feruntur: Plus gͦ in nob̾ ea torm̃ta seuiunt. quȩ ab illis patim.
dequorũ mentibus p̃sumebamus. quia cũ dãpno corporis
mala nos cruciant amissȩ caritatis. Hinc ẽ enĩ quod deiuda

Expanded text:
Ac si aperte membris suis infirmantibus dicat: Nolite terreri, nolite Ac si aperte membris suis infirmantibus dicat: Nolite terreri, nolite pertimescere; vos ad certamen acceditis, sed ego praelior; vos verba editis, sed ego sum qui loquor. Sequitur: Trademini autem a parentibus et fratribus, et cognatis et amicis, et morte afficient ex vobis. Minorem dolorem maferuntur; plus vero in nobis ea tormenta saeviunt, quae ab illis patimur, de quorum mentibus praesumebamus, quia cum damno corporis mala nos cruciant amissae charitatis. Sed quia dura
Abbreviated transcription (Latin):
meũ. Ac si aꝑte dicat. Pruis corda hominũ et pꝰ edem̃ta turbant᷑.
ut cũ rerũ ordo ꝯfundit᷑. ex qua iã retribucione ueniat mon¬
stratur. Nam quã uis finis muncdi exipso suo ordine pendeat.
pũsiores tam̃ qͦsq ĩueniens. qui cdigne ruinis illiꝰ oppͥmantur:
innotescit et subdit᷑. Pucentes ad reges et p̃sides ꝓpt̾ nom̃ meũ.
sontingent hȩc uob̃ intestimoniũ. Intestimoniũ uidelicet¬
quor: nisi eoꝵ. qui aut psequendo mortes inferunt. aut uiden¬
do ñ mutant᷑ : Mors quippe iustorũ. bonis in adiuturiũ est.
malis intestimoniũ. ut inde pũsi sine excusacione pereant.
unde electi exempłũ capiunt ut uiuant. S auditis tot terrõ¬
rib turbari poterant infirmor. corda. atq ideo ꝯsolatio ad¬
iungit᷑ eũ ꝓtinus subinfert᷑. Ponite gͦ incordib ur̃is ñ p̃medi¬
tari: quẽ admołũ respondeatis. Ego enĩ dabo uob̃. os etsapientiã.
cui non poterunt resistere. ⁊ꝯtrã dicere om̃s adũsarii uri

Expanded text:
ementa turbantur, ut cum rerum ordo confunditur, ex qua jam retributione veniat demonstretur. 1614 Nam quamvis finis mundi ex ipso suo ordine pendeat, perversiores tamen quosque inveniens, qui digne ruinis illius opprimantur innotescit cum subditur: Ducentes ad reges et praesides propter nomen meum. Contingent autem haec vobis in testimoniuquorum, nisi eorum qui aut persequendo mortes inferunt, aut videndo non imitantur? Mors quippe justorum, bonis in adjutorium est, malis in testimonium, ut inde perversi sine excusatione pereant, unde electi exemplum capiunt ut vivant. Sed, auditis tot terroribus, turbari poterant infirmorum corda, atque ideo consolatio adjungitur, cum protinus subinfertur: Ponite nim dabo vobis os et sapientiam, cui non poterunt resistere et contradicere omnes adversarii vestri.
Abbreviated transcription (Latin):
gẽ neqͣquã tiuit. pꝰ eiã q aquã ⁊rupisset eaepauit. Qͥa
em̃ se ĩ licita ꝑpetrasse meminerat. tͣ semetipsũ rigidus
etiã alictts abstinebat. Sic sic agamꝰ penitentiã. si hec que
cõmisimꝰ ꝑfecte deploraniꝰ. Pensemꝰ suꝑ nos duurias ꝯditors
nr̃i. percare nos uidit. et ꝑtulit.: qͥ nos ante culpã peccało¬

Expanded text:
timuit, post etiam quia aquam concupisset expavit. Quia enim se illicita perpetrasse meminerat, contra semetipsum jam rigidus, etiam a licitis abstinebat. Sic sic agimus poenitentiam, si ea quae commisimus perfecte deploramus. Pensemus supernas divitias conditoris nostri. Peccare nos vidit, et pertulit. 17. Qui nos ante culpam pecca
Abbreviated transcription (Latin):
cum consensu. Et rursum. Nomo pacis meȩ inquo sperabam
qui ȩdebat panes meos ampliauit adũsum me supplantatio
acsi detraditore suo aꝑtis uocib dicat. Trans gressionẽ eius
tanto gͣuius ꝑtuli. quanto hanc abeo quimeus eẽ indebatu
sensi. Om̃s gͦ electi. qͥa summi capitis membra sunt. caput
quoq suum inpassionib: secunt᷑. ut ipsos ad ũsariᷤ insuamor¬
te sentiant. dequorũ uita p̃sumebant. et tanto eis crescat
merces oꝑis. quanto eis uirtutis lucrũ ꝓficit. ex alienȩ¬

Expanded text:
Et rursum: Homo pacis meae, in quo sperabam, qui edebat panes meos, ampliavit adversum me supplantationem . Ac si de traditore suo apertis vocibus dicat: Transgressionem ejus tanto gravius pertuli, quanto hanc ab eo qui meus esse videbatur sensi. Omnes ergo electi, quia summi capitis membra sunt, caput quoque suum in passionibus sequuntur, ut ipsos adversarios in sua morte sentiant, de quorum vita praesumebant: et tanto eis crescat merces o
Abbreviated transcription (Latin):
uia longi aburbe digressi sumꝰ. ne adreũtendũ nos tardior
hora p̃pediat. necesse ẽ : ut exposicione scĩ eugłii. breior
serno transcurrat. Dñs acredẽptor nr̃ perituri mundi
pͣcurrentia mala deninitiat. ut eominꝰ pturbent ueni: nua. qͦ
fuerint p̃sc̃ita. Minus enĩ iaculaferiunt. quȩ p̃iudent᷑. et nos
tolerabiliꝰ. mundi mala suscipimꝰ. si ꝯtra hex ꝑp̾scienciȩ clipeũ¬
munim. Ecre et enĩ dic̃. Cũ audieritis pͣlia et sedicumes: nolite
terreri. Oportet pͥmũ hȩo fieri. s ñ dũ statiꝰfinis. Pensanda st̃
ũba redẽptoris nr̃i: ꝑquȩ nos aliud int̾ius. abud eact̾ius passuros
denuntiat. Bella qͥppe adhostes ptinent. sediciones adciues.
Vt gͦ nos indicet interiꝰ eateriꝰq turbari. aliud nos facetur
ab hostib aliud afr̃ib p̃peti s his malis pͣuenientib qͥa ñ statĩ

Expanded text:
ne ad revertendum nos tardior hora praepediat, necesse est ut expositionem sancti Evangelii brevior sermo transcurrat. Dominus ac Redemptor noster perituri mundi praecurrentia mala denuntiat, ut eo minus perturbent venientia, quo fuerint praescita. Minus enim jacula feriunt quae praevidentur; et nos tolerabilius mundi mala suscipimus, si contra haec per praesciedicit: Cum audieritis praelia et seditiones, nolite terreri; oportet enim primum haec fieri, sed nondum statim finis. Pensanda sunt verba Redemptoris nostri, per quae nos aliud interius, aliud exterius passuros esse denuntiat. Bella quippe ad hostes pertinent, seditiones ad cives. Ut ergo nos indicet interius exteriusque turbari, aliud nos fatetur ab host
Abbreviated transcription (Latin):
santiũ medias erũpentes. aquã quã rex desiderauerat. in
lȩsi detulert̃. S uir flagelł eruditꝰ. semetipsũ ꝓtinꝰ cũ ꝑicu¬
lo militũ aquã desiderasse. rep̃hendit. eãq chnio fundens liba¬
uit. sic̃ illic scriptũ ẽ. libaũ eã dnõ. Insacrifirio qͥppe dñi ef¬

Expanded text:
santium medias erumpentes, aquam quam rex desidesantium medias erumpentes, aquam quam rex desidelaesi detulerunt. Sed vir flagellis eruditus, semetipsum protinus cum periculo militum aquam desiderasse reprehendit, eamque Domino fundens, libavit: sicut scriptum est: libavit eam Domino. In sacrificio quippe Domini ef
Abbreviated transcription (Latin):
ta deplorat. ploranda minime cõmittat. et qͥ plangit uiciũ.
ꝑpetrare uiria timeat. Nã cogitandũ sũmoꝑe ẽ. ut qͥ se illici¬
ta mominerit cõmisisse. aqͥb dã etiã lititis studeat abstinere.
qͣtinꝰ ꝑ hoe ꝯditori suo satis faciat. ut qͥ cõmisit ꝓhibita. sibimec¬
ipsi abscidere. debeat etiã ⁊cessa. et se rep̾hendat ĩminimis:
qui meminit᷑ ĩ maxums deliquisse. Nimia s̃ q̃e loquor. si hȩc
exsarri eloquii testimonno ñ affirno. Tex certe ueteris testa¬
m̃ti alienã uxorẽ. ꝯcupisci ꝓhibet. agere uͦ fortia iubere¬
militib E desiderarła quã ñ penalit̾ uetat. Et runctinoui¬
mꝰ. quł dauid ꝯcupiscentie uerone tranffixus. alienã ⁊iuigẽ̾
et appetunt. et abstulit: cuiꝰ culpã. digna u̾bera s̃ fecuta. et mali
hostiĩ cuneos sederer a quã bibere de bethlehemiticacis¬
t̾na ex desiderio uoluit. ciũ electi milites int̾cat᷑uas aduer¬

Expanded text:
ta deplorat, ploranda minime committat; et qui plangit vitia, ta deplorat, ploranda minime committat; et qui plangit vitia, perpetrare vitia timeat. Nam cogitandum summopere est, ut qui se illicita meminit commisisse, a quibusdam etiam licitis studeatquatenus per hoc conditori suo satisfaciat, ut, qui commisit prohibita, sibimetipsi abscidere debeat etiam concessa, et se reprehendat in minimis, quem meminit in maximis deliquisse. Nimia sunt, quę loquor, si hęc ex sacri eloquii testimonio non adfirmo. Lex certe veteris testamenti alienamilitibus, vel desiderari aquam, non poenaliter vetat. Et cuncti novimus quod David, concupiscentiae mucrone transfixus, alienam conjugem et concupivit et abstulit . Cujus culpam digna verbera sunt secuta, et malume post contra hostium cuneos sederet, aquam bibere de Bethlehemitica cisterna ex desiderio voluit . Cujus electi milites, inter catervas adver
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ ut surgere. appetant ꝓmittit miscdĩa. Illos t̾ret. ne p̃sumant
mnbonis. istuos refouet. ne desperent uimalis. lust̃ es: ram
ptimesce. ne corrias. Peccator es : p̃sume demiscdĩa ut surgas.
Ecce aut̃ iã lapsi sumꝰ : stare nequaquã uoliuumꝰ. ĩ prauis nr̃is
desiderus iaremꝰ : s. qͥ nos rec tos ꝗdidit. adhuc exspectat et pro
uocat ut surgamꝰ. Sinũ suȩ pietatis aꝑit. nosq adse recipere
ꝑpeniteneiã quȩrit. s penitentiã agere digne. ñ possumus :
nisi modũ qͦq eiꝰdẽ ꝑenitentiȩ cognoscamꝰ. Penitentiã qͥppe
agere ẽ. et ꝑpetrata mala plangere. et plangenda ñ ꝑpetra¬
re. Nã qͥsic alia deplorat. ut tam̃ alia c̃mittat. adhuc peniten¬
tiã agere. aut ignorat. aut dissimulat. Quid enĩ ꝓdest si
peccata quis lucuriȩ defleat. et tam̃ adhuc auariciȩ estibus
anhelat : Aut qͥd ꝓcdest si re culpas iã lugeat. et tam̃ adhue
in indiȩ facib tabescat : S. minꝰ ẽ ualde qđ dicimꝰ. ut qͥ perca¬

Expanded text:
it misericordiam; illos terret, ne praesumant in bonis, istos refovet, ne desperent in malis. Iustus es, iram pertimesce, ne corruas! Peccator es, pręsume de misericordia, ut surgas! Ecce autem iam lapsi sumus, stare nequaquam valuimus, in pravis nostris desideriis iacemus! Sed qui nos rectosvocat ut surgamus. Sinum suae pietatis aperit, nosque ad se recipere per poenitentiam quaerit . Sed poenitentiam agere digne non possumus, nisi modum quoque ejusdem poenitentiae cognoscamus. Poenitentiam quippe agere est et perpetrata mala plangere, et plangenda non perpetrare. Nam qui sic alia deplorat, ut tamen alia committat, adhuc poenitentiam agere, aupeccata quis luxuriae defleat, et tamen adhuc avaritiae aestibus anhelat? Aut quid prodest si irae culpas jam lugeat, et tamen adhuc invidiae facibus tabescat? Sed minus est valde quod dicimus, ut qui pecca
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Gaudiũ erit incelo suꝑ uno peccatore penitentiã agente .
et tam̃ ꝑprophetã dñs dic̃. Quia quacũq die iustus peccauerit.
om̃s iusticie eiꝰ inobliuione. ertͣ corã me. Pensemꝰ sipossumꝰ dispen¬

Expanded text:
dicens: Gaudium erit in coelo super uno peccatore poenitentiam agente; dicens: Gaudium erit in coelo super uno peccatore poenitentiam agente; et tamen per prophetam Dominus dicit: Quia quacunque die justus peccaverit, omnes justitiae ejus in oblivione er
Abbreviated transcription (Latin):
nãq incendiũ diximꝰ. et tam̃ amore. c̃ditoris simul om̃s ardent.
Cherubim plenitudine᷑ sientie. et tam̃ quis ibi aliqͥd nesciat. ubi
ipsũ om̃ssimul fontẽ scientie: dm̃ uident: Trhom illa agmina¬
quoq quib ꝯditor. p̃sidet uocantur. S beatꝰ eẽ quis potest nisi
ereator suus eiꝰ m̃ti pͣsideat :  Quȩ gͦ eaparte. ab om̃ib habentur:
in pͥuato nomine. data sunt. qͥ hex inmunere pleniꝰ acceperunt.
Nã et siqua illic sic ali habent. ut haberi ab aliis nequaquam
possitit. sic̃ speciali noĩe dñationes. et p̾ntipatꝰ uocant᷑. cuncta
longe digressi sumꝰ. Suspiremꝰ gͦ ad eos dequib loquim᷑. sed rede¬
amus adnos. Meminisse et eñi debemꝰ. quia caro sumꝰ. taceamus
interim deserretis cęli s ante. ꝯditoris oculos manu penitentie
tergamꝰ maoulas pulueris nr̃i. Ecce ipsa diuina misedia polliret᷑

Expanded text:
namque incendium diximus; et tamen amore Conditoris simul omnes ardent. namque incendium diximus; et tamen amore Conditoris simul omnes ardent. Cherubim vero plenitudo scientiae, et tamen quis ibi aliquid nesciat ubi ipsum omquibus conditor praesidet vocantur, sed beatus esse quis potest, nisi Creator suus ejus menti praesideat? Quae ergo ex parte ab omnibus habentur, eis in privato nomine data sunt qui haec in munere 1609 plenius acceperunt, Nam et si qua illic sic alii habent, ut haberi ab aliis nequaquam possint, sicut speciali nomine dominationes et principatus vocantur, cuncta longe digressi sumus. Suspiremus ergo ad eos de quibus loquimur, sed redeamus ad nos. Meminisse etenim debemus quia caro sumus. Taceamus interim de secretis coeli, sed ante conditoris oculos manu poenitentiae tergamus maculas pulveris nostri. Ecce ipsa divina misericordia pollicetur,
Abbreviated transcription (Latin):
spc̃. summus tam̃ spc̃. ipse qͥ ds ẽ eircũ scriptꝰ nonẽ. Angu
itaq et missi ante ipsũ st̃. quia qͦlibet missi ueniant. ĩ tra
ipsum currunt. Sriendũ qͦq ẽ. qa plerũq sibi beatorum
spĩtuũ orcines. uirinoꝵ sibi ordinũ uocabula sorciuntur.
Tmrinos et enĩ scilicet sedes dĩ specialẽ. beatorũ spirituum
orilinẽ diximꝰ. et tam̃ ꝑpsalmistã dr̃. Qui sedes suꝑ cheri¬
bin appare. Qa uideł dũ in ipsis distinctionib agminum
cherubin thronꝰ iungit᷑. Sedere etiã suꝑ cherubin añs
exuirini agminis equalitate ꝑhibet᷑. Su qͥppe ĩ illa sus
ciuitate specialia quedã singulurũ sunt. ut tam̃ suit
cõmunia om̃iũ. et qd in se quisq ex parte habet hoc ina
ordine. totũ possidet. S id tirco uno eodeq uocabulo
cõmuat᷑ non censent᷑. ut ille ordo uocari priuato umiꝰ cinusq
rei nomine debeat. qͥ hanc inmunere. plenius arcepit. Seraphim

Expanded text:
eus est, circumscriptus non est. Angeli itaque et missi, et ante ipsum sunt, quia quolibet missi veniant, intra ipsum currunt. 14. Sciendum quoque est quia plerumque ipsi beatorum spiritum ordines vicinorum sibi ordinum vocabula sortiuntur. Thronos etenim, scilicet sedes Dei, specialem beatorum spirituum ordinem diximus, et tamen per Psalmistam dicitur: Qui sedes super cherubim, appare , quia videlicet, dum in ipsis distinctionibus agminum cherubim thronis junguntur, sedere etiam super cherubim Dominus ex vicini agminis aequalitate perhibetur. Sic quippe in illa summa civitate specialia quaedam singulorum sunt, ut tamen sint cordine totum possidet. Sed idcirco uno eodemque vocabulo communiter non censentur, ut ille ordo vocari privato uniuscujusque rei nomine debeat, qui hanc in munere plenius accepit. Seraphim
Abbreviated transcription (Latin):
hi spc̃ qui mittunt᷑. eorũ uocabulũ ꝑcipiunt : quoe offirium
gerunt. Quia erũ ut peccata locucionis inrendat. de altari
angłs carbonẽ portat : seraphim uocat᷑. qđ incendiũ diritur
assistere. Qui ministrarit dõ. qui et adnos nunciando ex eunt
assistunt uͦ. qui sic cõtemplatione untuna ꝑfriunt᷑. ut adex¬
Nos adfirmare nolumꝰ. qđ aꝑtis testimonns ñ ad ꝓbamus.
Noc aut̃ certissime scimꝰ qa adexplendũ desuꝑnis ministe¬
rium. alii sp̃c. alios miitunt. acharia sciluet ꝓpheta attes

Expanded text:
ii spiritus qui mittuntur eorum vocabulum percipiunt quorum officium ii spiritus qui mittuntur eorum vocabulum percipiunt quorum officium gerunt. Qui enim, ut peccata locutionis incendat, de altari angelus carbonem portat, seraphim vocatur, quod incendium dicitur. assistere, quia hi administrant Deo, qui et ad nos nuntiando exeunt; assistunt vero qui sic contemplatione intima perfruuntur, ut ad exnos affirmare nolumus quod apertis testimoniis non approbamus. Hoc tamen certissime scimus, quia ad explendum de supernis ministerium
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid recognoscit. ei q adhuc ue deteriꝰ imminet. si et priuatã
se donis intellegit. et neqͣquã genut. Quisqͥs gͦ talis ẽ frs mei.
gemendus est ualde. qa ñ gemit. Pensemus urit᷑ accepta electoꝵ
munera. et uirtute qua possumꝰ ad amorẽ tante sortis anhelemꝰ.
Iui inse donorũ grãm minime recognosc̃. gemat: qui uͦ inse
minora cognoscit. maiora alis ñ inuideat. qa ec suꝑnȩ illȩ distinc¬
tiones beatorũ spiritutũ itast̃ ⁊dite. ut aliȩ alussint p̾latę
fert᷑ uero dionisius ariopagita. antiquus uidelicer et uenera¬
bilis pat᷑ dicere. qđ exminorib angłor. aꝯminib foris adex¬
plendũ ministeriũ. ł uisibilit᷑. ł in uisibiliter mittunt᷑. scilicet
quia adhumana solatia. aut angłi. aut archangłi uenuint.
seraphim. et inmanu eiꝰ calculus quẽ forcipe tulerat de altari.
et tetigit os meũ. S. in hac ꝓphecȩ sententia uult t̃tellegi. qͥa¬

Expanded text:
aliquid recognoscit, eique adhuc vae deterius imminet, si et privatam aliquid recognoscit, eique adhuc vae deterius imminet, si et privatam se donis intelligit, et nequaquam gemit. Quisquis ergo talis est, fratres mei, gemendus est valde, quia non gemit. Pensemus ergo accepta electorum munera, et virtute qua possumus ad amorem tantae sortis anhelemus. Qui in se donorum gratiam minime recognoscit gemat. Qui vero in se minora cognoscit, aliis majora non invideat, quia et supernae illae distinctiones beatorum spirituum ita sunt conditae, ut aliae aliis sint praelatae. Fertur vero Dionysius Arbilis Pater, dicere, quia ex minoribus angelorum agminibus foris ad explendum ministerium vel visibiliter vel invisibiliter mittuntur; scilicet quia ad humana solatia ut angeli aut archangeli veniunt.  unus de seraphim, et in manu ejus calculus; quem forcipe tulerat de altari, et tetigit os meum. Sed in hac sententia
Abbreviated transcription (Latin):
Et st̃ ñ nulli. qͥ suꝑnȩ cõtẽplacionis facib acrensi. ĩ solo
ꝯditoris sui desiderio anhelant. mliã in hor mundo cu¬
punt. solo etͣnitatis amore pascunt᷑ tͣrena queq ab iti¬
unt. cuncta temporalia m̃te tͣnscendt̃. amant. et
ardent. atq mipso suo ardore requiesct. amando ar¬
dent: loquendo et alios accendunt. et qͦs ũbo tangunt:
ardere ꝓtinus indi amore faciunt. Quid gͦ istos. ifi seraphim
dixerimꝰ quorũ eor inigne. ꝯũsũ lucet. et urit. quia et m̃tium
oculos adsuꝑna illuminant. et cõpungendo infletib uiciorum
rubigine purgant. Qui qͦ ita adamorẽ sui ꝯditoris infłãmati
secretorũ urõrũ merita cogitationesq discutite. Uidete
siquid iã bom uobiscũ intus agitis. uidete. si ĩnimero agminũ
que breuit᷑ tangendo ꝑstrinximꝰ. sortẽ urȩ̃ uorationis ĩuenitis.
Ve aut̃ anime. que se de his bonis quȩ enumerauimus minime

Expanded text:
Et sunt nonnulli, qui supernae contemplationis facibus accensi, in solo Et sunt nonnulli, qui supernae contemplationis facibus accensi, in solo Conditoris sui desiderio anhelant, nil jam in hoc mundo cupiunt, solo aeternitatis amore pascuntur, terrena quaeque abjiciunt, cuncta temporalia mente transcendunt, amant et ardent, atque in ipso suo ardore requiescunt, amando ardent, loquendo et alios accendunt, et quos verbo tangunt, ardere protinus in Dei amore faciunt. Quid ergo istos nisi seraphim dixerim, quorum cor in igne conversum lucet et urit, quia et mentium oculos ad superna illuminant, et compungendo in fletibus vitiorum rubiginem purgant. Qui ergo ita ad amorem sui conditoris inflammati secretorum vestrorum merita cogitationesque discutite. Videte si quid jam boni vobiscum intus agitis, videte si in numero horum agminum, quae breviter tangendo perstrinximus, sortem vestrae vocationis invenitis. Vae autem animae quae in se de his bonis quae enumeravimus minime
Abbreviated transcription (Latin):
te dm pharanis. Quo gͦ isti: nͥ int̾ nuneros dominantiũ
currunt. Et sunt ñ nulli qͥ dũ sibinetipsis uigilanti
cura dominant᷑. dũ se sollicita intencione discutiunt.
diuinotimori seniꝑ inherente s. hoc inmunere uirtutis
accipiunt: ut iudicare recte et alios possint. Quoe. ꝓfecto
m̃tib dũ diuina cõtemplacio p̾sto est. ĩ his uelut in
throno suo dñs pͣsidens alior. facta exammat. et cuncta
mirabilit᷑ desua sede dispensat. Qd gͦ isti. nͥ trhoni sui¬
mis actibus. ctiã electi uidicantur. Et st̃ nomnnulli. qui tanta
clĩ. arꝓxim dilectione pleni sunt: ut cherubin ure nomi¬
nent᷑. Qa enĩ ut p̃fati sumꝰ cherubin plenitudo scientit
dr̃. et paulo dicente didirimꝰ. qa plenitudo legis c̃aritas.
Om̃s qui dĩ et ꝓ&um caritate plena sunt : cȩteris amplius.
meritorũ suorũ sorit̃ int̾ cherubin numeros ꝑ ceperunt

Expanded text:
te Deum Pharaonis : quo ergo isti, nisi inter numeros dominatuum, te Deum Pharaonis : quo ergo isti, nisi inter numeros dominatuum, currunt? Et sunt nonnulli qui, dum sibi metipsis vigilanti cura dominantur, dum se sollicita intentione discutiunt, divino timori semper inhaerentes, hoc in munere virtutis accipiunt ut judicare recte et alios possint: quorum profecto mentibus dum divina contemplatio praesto est, in his, velut in throno suo, Dominus praesidens, aliorum facta examinat, et cuncta mirabiliter de sua sede dispensat. Qui ergo isti, nisi comis actibus etiam electi judicantur. Et sunt nonnulli qui tanta Dei ac proximi dilectione pleni sunt, ut cherubim jure nominentur. Quia enim, ut praefati sumus, cherubim plenitudo scientiae dicitur, et Paulo dicente didicimus quia plenitudo legis est charitas , omnes qui Dei et proximi charitate caeteris ammeritorum suorum sortem inter cherubin numeros perceperunt.
Abbreviated transcription (Latin):
refecti. secretor. cȩlestiũ summa. et ca pere p̾ualent. et
nuntiare. Quo gͦ isti nͥ int̃ archangelorũ numerũ depu¬
tant᷑ ÷ Et sunt aliqui. qui mira facuint signaualenter
opant᷑. Quo gͥ isti . nͥ adsuꝑnarũ uircutũ sortẽ. et numerũ
congruunt  Et ñ nulli qͥetiã deobsessis corporibus
malignos sp̃c fugant. eosq uirtate oracionis. et ui accepte po¬
testatis eiciunt. Quottaq isti meritũ suũ. nͥ int̾ potestates
celestiũ numerũ sorciunt᷑. Et sunt ñnulli qͥ acceptisuir.¬
tutib etiã elector. hominũ merita transcendunt. cũqr et
bonis meliores sint i ȩlectis quoq fr̃ib pͥncipant᷑. Quogͦ
isti sortẽ suã . nͥ int̃ principatuũ numeros acceperunts
Et st̃ ñnulli . qui sic insemetipsis cunctis uicus. om̃ib q
desiderus dominant᷑. ut ipsi uire mundiciȩ. di intex
homnies uocent᷑. Unde et ad moysen dr̃. Eoce constitru

Expanded text:
refecti, secretorum coelestium summa et capere praevalent, et refecti, secretorum coelestium summa et capere praevalent, et nuntiare. Quo ergo isti nisi inter archangelorum numerum deputantur? Et sunt alii qui mira faciunt, signa valenter operantur. Quo ergo isti nisi ad supernarum virtutum sortem et numerum congruit. Et sunt nonnulli, qui etiam de obsessis corporibus malignos spiritus fugant eosque virtute orationis et vi accepte potestatis eiciunt. Quo itaque isti meritum suum, nisi inter potestatum caelestium numerum sortiuntur? Et sanctus tutibus etiam electorum hominum merita transcendunt; cumque et bonis meliores sunt, electis quoque fratribus principantur. Quo ergo isti sortem suam nisi inter principatuum numeros acceperunt? Et sunt nonnulli qui sic in semdesideriis dominantur, ut ipso jure munditiae dei inter homines vocentur. Unde et ad Moysen dicitur: Ecce constitui
Abbreviated transcription (Latin):
ista ꝑstringere. sinon studeamꝰ hec etiã ad nr̃os ꝓfectꝰ ꝯgrua
ꝯsideratione deriuare : Quia enĩ suꝑna illa ciuitas excangelis.
et hominib constat. adquã tantũ credimꝰ humanũ genus
ascendere. quantos illio cuntigit electos angłos remansisse.
sic̃ scriptũ est : statuit t̾minos gentĩ. scđm numerũ angłoꝵ.
dĩ. Debemꝰ et nos aliquid exillis ddistinctionib suꝑnos. cunum.
adusũ nr̃e ꝯũsationis there. nosq ipsos adincrem̃ta uirtutũ
bonis studus inflãmare. Qͥa enĩ tanta illic ascensura credit᷑
multitudo hominũ. quanta multitudo remansit angłte.
Suꝑẽ ut iͥpsi quoq homines qͥ adceleste᷑ parriã redeu̾nt.
ex eis agminib aliqͥd illuo reũtentes imitentur. distincte
parua. pie annuntiare fr̃ib ñ desistunt. Isti itaq in angłoe.
numerũ currunt. Et ñ nulli. qͥdiuine largitatis mimere

Expanded text:
ista perstringere, si non studeamus haec etiam ad nostros profectus congrua ista perstringere, si non studeamus haec etiam ad nostros profectus congrua consideratione derivare? Quia enim superna illa civitas ex angelis et hominibus constat, ad quam tantum credimus humanum genus ascendere, quantos illic contigit electos angelos remansisse, sicut scriptum est: Statuit terminos gentium secundum numerum angelorum Dei , debemus et nos aliquid ex illis distinctionibus supernorum civium ad usum nostrae conversationis trahere, nosque ipsos ad incrementa virtutum bonis studiis inflammare. Quia enim tanta illuc ascensura creditur multitudo hominum, quanta multitudo remansit angelorum, superest ut ipsi quoque homines qui ad coelestem patriam redeunt ex eis agminibus aliquid illuc revertentes imitentur. Distincte parva pie annuntiare fratribus non desistunt. Isti itaque in angelorum numerum currunt. Et sunt nonnulli qui, divinae largitatis munere
Abbreviated transcription (Latin):
sidet. Qa eni thronos latino eloqͥo sedes dirimꝰ throni dĩ dicti
sunt hi qͥ tanta diuinitatis gr̃a replent᷑. ut in eis dñs sedea
et ꝑeos sua udicia derernat. Unde et ꝑpsalmistã dicitur.
Sedes suꝑ thronũ qͥuidicas ȩqͥtatẽ Cherubin qͦq plenitudo
scienciȩ cr et sublimuora illa agmina: id cireo cherubii
uocata sunt. quia tanto ꝑfectiora scientia plena sunt. quanto
plene om̃a sciant. qͦ uisiomi ꝯditoris sui. ꝑmeritũ dignitatis
ad ꝓpinquant. Seraphim etiã uocant᷑ illa scoͣr. sp̃ituũ agmina.
que ex singulari ꝓpinquitate c̃ditoris sui. in cõparabili ardent
amore. Seraphim nãq ardentes. ł incententes uocant᷑. Quȩ qa
ita dõ c̃iuncta sunt. ut int᷑ hec et dm̃. nulli alii int̾sint. Tanto
magis ardent. quanto hunc uiciniꝰ iudent. Quor ꝓfectofłama
amor ẽ : qͥa qͦ subtiliꝰ claritatẽ diuinitatis eius aspiciunt. eo ualidius
in eꝰ amore flamescunt. S qͥd ꝓdest nos deangłicis spiritibus

Expanded text:
sidet: quia enim thronos Latino eloquio sedes dicimus, throni Dei dicti sunt hi, qui tanta divinitatis gratia replentur, ut in eis Dominus sedeat, et per eos sua iudicia decernat. Unde et per psalmistam dicitur: «Sedes super tronos, qui iudicas equitatem». Cherubin quoque plenitudo scientie dicitur, et sublimiora illa agmina idcirco cherubin vocata sunt, quia tanto perfectiori scientia plena sunt, quanto plene omnia sciant quo visioni Conditoris sui per meritum dignitatis appropinquant. Seraphim vocantur illa sanctorum spirituum agmina, quae ex singulari propinquitate Conditoris sui incomparabili ardent amore. Seraphim namque ardentes vel incendentes vocantur, quae quia ita Deo conjuncta sunt, ut inter haec et Deum nulli alcinius vident. Quorum profecto flamma amor est, quia quo subtilius claritatem divinitatis ejus aspiciunt, eo validius in ejus amore flammescunt. 11. Sed quid prodest nos de angelicis spiritibus
Abbreviated transcription (Latin):
querite. nec quisquã ur̃m suis se uirib hanc implere posse
quia petentes libent᷑ ex audit. quancdo hoc petiͣt᷑ largiri qd
nibet cũ continue pulsatur in p̃ce. Concite opitulatur intep¬

Expanded text:
quaerite. Nec quisquam vestrum suis se viribus hanc implere posse quaerite. Nec quisquam vestrum suis se viribus hanc implere posse 9 Et scimus quia petentes libenter audit, quando hoc petitur largiri quod jubet. Cum continue pulsatur in prece, concite opitulatur in ten
Abbreviated transcription (Latin):
do mens nr̃a et int̾ temptam̃ta eius ad delectacionẽ atq
consensũ et int̾ contumelias ꝓximicustoditur abodio. et
intͣ flagella cdĩ compescit᷑ aniurmunarione. flex agentes
retribiu nob̾ p̃sencia bona retuiramus: nã ꝓlabore
pacientis bona speranda sunt. sequentis intȩ ut tunc p̃miũ
nr̃i laboris incipiat. quando om̃is iã labor funditus cessat.
Unde er ꝑpsalmistã dr̃. Non insine obluo erit pauperum.
patiencia pauperũ non peribit insine. Qnasi em̃ ꝑisse paci
recõpensatur. S pacientia paupũ infine non peribit. qͥa
tunc eiꝰ gła peipitur cũ simul om̃a laboriosa t̃minant᷑. Serua
milla pͥrturarũ rerũ capna ꝑturbent. Si enĩ fixa m̃te man¬
sura cãpna ꝑtimescitis. dapna rerũ transeuntiũ grauiañ
iiuiria ñ doletis. Tolerate gͦ ad uersarios ur̃os. sedut fr̃s
ailigite quos tolleratis.: et̃na p̃mia prodapnis tẽporalibus

Expanded text:
do mens nostra et inter tentamdo mens nostra et inter tentam et inter contumelias proximi custoditur ab odio, et inter flagella Dei compescitur a murmuratione. Nec haec agentes, retribui nobis bona praesentia requiramus; nam pro labore patientiae bona speranda sunt sequentis vitae, ut tunc praemium nostri laboris incipiat, quando omnis jam labor funditus cessat. Unde et per Psalmistam dicitur: Non in finem oblivio erit pauperis, patientia pauperum non peribit in finem . Quasi erecompensatur; sed patientia pauperum in finem non peribit, quia tunc ejus gloria percipitur cum simul omnia laboriosa terminantur. CAnulla periturarum rerum damna perturbent. Si enim fixa mente mansura damna pertimescitis, damna rerum transeuntium gravia noinjuria non doletis. Tolerate ergo adversarios vestros, sed ut fratres diligite quos toleratis. Aeterna praemia pro damnis temporalibus
Abbreviated transcription (Latin):
gladio ꝑcussus occubint. er tam̃ caronã pacienciȩ quã in
mente tenut. in egressione ꝓcepit. Probamus cotridie
uerũ et̃ qđ ante nob̵ dictũ est. quia scã excła lector florib
plena habet inpace lilia. inbello rosas. Sciendũ p̃terea
est. quod tribus modis uirtiis pacienciȩ exerceri solet. abia
namq sunt quȩ adõ alia quȩ ab ami quo adũsario.
alia quȩ a proa inio sustinemus. A pocimo nãtr psecutiones
dãna et amtumelias. ab anti quo eñ adũsario tẽptam̃¬
ta. Adõ aut̃ flagella toleramus s in om̃ib trib hisinoddis
iugilanti oculo semetipsam deicit mens cirrũspicere ne
c̃tra mala ꝓximii ꝑtrahatur ad retribucionẽ mali. ne
contra tẽptam̃ta adũsarii seducatur ad delectacionẽ.
ł consensũ delicti. ne contra flagella opificis. adexcelsũ
ꝓruat murmuracionis. ꝑ fecte eni adũsarius uincit᷑. quan¬

Expanded text:
gladio percussus occubuit, et tamen coronam patientiae quam in gladio percussus occubuit, et tamen coronam patientiae quam in mente tenuit in egressione percepit. Probamus quotidie verum esse quod ante nos dictum est, quia sancta Ecclesia, electorum floribus plena, habet in pace lilia, in bello rosas. 9. Sciendum praeterea est qnamque sunt, quae a Deo, alia quae ab antiquo adversario, alia quae a proximo sustinemus. A proximo namque persecutiones, et damna, et contumelias; ab antiquo enim adversario tentamenta, a Deo autem flagella toleramus. Sed in omnibus tribus his modis vigilanti oculo semetiipsam debet mens circumspicere: ne contra mala proximi pertrahatur ad retributionem mali, ne contra tentamenta adversarii seducatur ad delectationem vel consensum delicti; ne contra flagella opificis ad excessum proruat murmurationis. Perfecte enim adversarius vincitur, quan
Abbreviated transcription (Latin):
animas cõmendarent. Cumq circũ lectũ illius hi qui
conuenerant om̃s assisterent. alii corporeis oculis in¬
gredientes angłos uiderunt. sed dicere aliquid nullo mͦ
potuerunt. Alii om̃ino nihil inderunt : sed om̃s qͥ aderant
ita uehem̃tissimus timor ꝑculit. ut nullus ȩgrediente
illa scã anima illic stare potuisset. Et hi gͦ qui inderant
et hi qui ommo nihil uiderant. uno om̃s timore pculsi.
et territi fugierunt. nullusq illic assistere illo moriente
potuit. Pensate igitur fr̃s om̃s deus qualit᷑ terreat quando
districtus udex uenturꝰ est si sic afsistentes terruit quando
gratus it mimerans uenit. aut qualit̾ timeri potest cum
euexit. Quid hu ic suus ꝯditor intus dedit: deqͥ nob̾tantam
głam indie eins exitus et foris innotuit: quibis hunc cre¬
damus nisi sc̃is martẏrib sociatũ quẽ ad testantib corpore
is oculis quoq bratis spiritih constat eẽ susceptũ. Hullo isle

Expanded text:
animas commendarent. Cumque circa lectum illius hi qui animas commendarent. Cumque circa lectum illius hi qui convenerant omnes assisterent, alii corporeis oculis ingredientes angelos viderunt, sed dicere aliquid nullo modo potuerunt; alii omnino nihil viderunt; sed omnes qui aderant ita vehementissimus timor perculit, ut nullus, egrediente illa sancta anima, illic stare potuisset. Et hi ergo qui viderant, et hi qui omnino nihil viderant, uno omnes timore perculsi et territi fugerunt, nullusque illic assistere illo moriente potuit. Pensate ergo, fratres, omnipotens Deus qualiter terreat quando districtus judex venturus est, si sic assistentes terruit quando gratus et remunerans venit; aut qualiter timeri potest cum evexit. Quid huic suus conditor intus dedit, de quo nobis tantam gloriam in die ejus exitus et foris innotuit? Quibus hunc credamus nisi sanctis martyribus sociatum, quem, attestantibus corporeis quoque oculis, a beatis spiritibus constat esse susceptum? Nullo iste
Abbreviated transcription (Latin):
fratres kmm. siunũ uobis exemplũ seruande pacientiȩ
ad edificacionẽ loquor. fũit quida diebnis nr̃is stephanus
nomine pat᷑ monasteru uxta reatinȩ urbis męnia constituti
multi qui illum nouerunt. eiꝰq uł itam. ł obitum narrant.
Erat aut̃ huius lingua rustica. sed docta uita hic ꝓamore
celestis patrie cuncta despexerat. possidere aliquidin
hoc mundo fugiebat: tumultus deuitabat honimuni.
cretris ac plixiorib oracionib intentus. Eraghirtus
tam̃ pacientiȩ in eo uehementer excreuerat. ita ut eum
sibi amicum crederet. qui sibi molestͥe aliquid in rogas¬
set Reildebat contunielus gr̃as siqd in ipsa sua mopia
dapnũ fuisset illatũ. hoc maximũ luerũ putabat.
om̃s suos aduersarios. mlaliud quã adiutores estimabat.
Nunc eñ dies mortis egredi decorpore urgeret : conuene¬
nunt multi. ut tã sc̃ȩ animȩ de hoc mondo recedentisuas

Expanded text:
e patientiae e patientiae aedificationem loquar. 8. Fuit quidam diebus nostris Stephanus nomine, pater monasterii juxta Reatinae urbis moenia constituti,multi qui illum noverunt, ejusque vel vitam vel obitum narrant. Erat autem hujus lingua rustica, sed docta vita. Hic pro amore coelestis patriae cuncta despexerat, possidere aliquid in hoc mundo fugiebat; tumultus devitabat hominum, crebris ac prolixioribus orationibus intentus erat. Virtus tamen patientiae in eo vehementer excreverat, ita ut eum sibi amicum crederet, qui sibi molestiae aliquid irrogasset; reddebat contumeliis gratias; si quod in ipsa sua inopia damnum ei fuisset illatum, hoc maximum lucrum putabat; omnes suos adversarios nihil aliud quam adjutores aestimabat. Hunc cum dies mortis egredi de corpore urgeret, convenerunt multi, ut tam sanctae animae 1617 de hoc mundo recedenti suas
Abbreviated transcription (Latin):
ex istimare exetraneos debemus. S quia a diuuante nõs
dnoͣ uirtute᷑ pacienoiȩ seruare contendimus. et in pace
eccłẽ inuimus et tamen martyrii palmã tenemus. Puo
quippe sunt martyri genera. unũ inꝑubt̃ aliuel in
mente. simul et actione. Itaq martyres eẽ possumuis.
ctiã si nullo ferro ꝑeucientiũ trueidemur. Mori quippe
Nã qͥa duo sint mart tiru genera unũ in occulto ope. aliud
inpublico. testatur ueritas que ⁊ ebedei filios requirit
dicens. Potestis bibere calicem quẽ ego bibiturꝰ sum :
cincum ꝓtinus responderent possumus: ilico dns respon¬
dit dicens: Calicem quide meum bebetis. Quid aut̃ ꝑcalicẽ
msi dolorem passioras accipimus : dequo alias dicit. si fieri
potest transeat ame calix iste. Lebedei filir idest iacobus
calice᷑ biberst audiuit. lohannes namq nequaquã per
martirium uitã fmit s tam̃ maytẏr exstitit. quia

Expanded text:
existimare extraneos debemus. Si enim, adjuvante nos existimare extraneos debemus. Si enim, adjuvante nos Domino, virtutem patientiae servare contendimus, et in pace Ecclesiae vivimus, et tamen martyrii palmam tenemus. Duo quippe sunt martyrii genera, unum in mente, aliud in mente simul et actione. Itaque esse martyres possumus, etiamsi nullo percutientium ferro trucidemur. Mori quippe Nam quia duo sunt martyrii genera, unum in occulto opere, aliud in publico, testatur Veritas, quae Zebedicens: Potestis bibere calicem, quem ego bibiturus sum? Cui cum protinus responderent: Possumus, ilico Dominus respondit, dicens: Calicem quidem meum bibetis. Quid enim per calicem, nisi dolorem passionis accipimus, de quo alias dicit: Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste. Et Zebedei filii, id est Iacobus calicem biberet, audivit. Iohannes namque non per martirium vitam finivit, sed tamen martir extitit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
illata sunt uehem̃ter ex aggerans. fuisse intollerabilia
ostendit. et quiescentis animũ tanto furore conturbat.
ut plerũ q uir paciens illa se ȩquanimit᷑ tollerasse etiã
pꝰ uictoriã captiuus erubescat. seq non redidisse contu¬
melias doleat. et deteriora rependere. si occasio p̾beat᷑
quȩrat. Quib gͦ isti sunt similes nisi his qui ꝑfortitudi¬
nẽ incampo uictores sunt. s ꝑ neglegenriã post modum
intra urbis claustra capiintur: quib isti sunt simibes ił
his quos irruens grauis languor uitx non subtrahit. sed
lenat᷑ ueniens recidĩua febris occidit᷑ ille gͦ ueraciter.
pacientia seruat. qui et ad tẽpiis aliena mala sine dolere
tolerat. et hec eadẽ retractans ꝑtulisse se talia exultat.
ne bonũ paciencie quiexis tempore ꝑeat. qd inꝑturbatio¬
mbus custodit᷑. S quia natalẽ martyris hodierna lie
colimus. frs̃ mei. nequaquã nos auirtute eius pacientie

Expanded text:
illata sunt vehementer exaggerans, fuisse intolerabilia illata sunt vehementer exaggerans, fuisse intolerabilia ostendit, et quiescentis animum 1616 tanto furore conturbat, ut plerumque vir patiens illa se aequanimiter tolerasse etiam post victoriam captivus erubescat; seque non reddidisse contumelias doleat, et detequaerat. Quibus ergo isti sunt similes, nisi his qui per fortitudinem in campo victores sunt, sed per negligentiam postmodum intra urbis claustra capiuntur? Quibus sunt similes, nisi iis quos irruens gravis languor a vita non subtrahit, sed leviter veniens recidiva febris occidit? Ille ergo veraciter patientiam servat, qui et ad tempus aliena mala sine dolore tolerat, et haec eadem retractans, pertulisse se talia exsultat, ne bonum patientiae quietis tempore pereat, quod in perturbationibus custoditur. 7. Sed quia natalem martyris hodierna die colimus, fratres mei, nequaquam nos a virtute ejus patientiae
Abbreviated transcription (Latin):
qinrunt: et mansuetudinẽ quã tollerantes habuerunt.
mretractione sua semet ipsos diudicantes ꝑdunt. Calli¬
dus namq aduersariꝰ belłũ contra duos mouet. unum
uidelicet infłamans. ut contumelias prior inferat. alte¬
rũ uero ꝓuocans ut contumelias lesis redat. S qa eiꝰ iam
inctor ecestitit quẽ ad ꝑferendas contumelias coͣmouit
contra allum acrnis dolet. quẽ adreddendas inuirias cõ¬
monere non potiit. Unde fit ut tota se uirtute ꝯtra eũ
eraat que contumelias fortiter. ꝑtulisse considerat. quẽ.
quia cõmonere impsa mutriarũ iaculacione ñ potait:
abcepto ceriamine interĩ recedens insecreta cogitarione
deceptionis tempus inquirit. et qui publico bello ꝑdidit.
adeͥabendas occulte insidias ex ardescit quiȩtis nãq
tempore iã ad uictoris. animũ redit. et uel dampna rerũ
ł iniuriarũ iacula ad memoriã reducit. euncta queq sibi

Expanded text:
quirunt, et mansuetudinem quam tolerantes habuerunt, quirunt, et mansuetudinem quam tolerantes habuerunt, in retractatione sua semetipsos dijudicantes perdunt. 6. Callidus namque adversarius bellum contra duos movet, unum videlicet inflammans ut contumelias prior inferat; alterum vero provocans, ut contumelias laesus reddat. Sed quia ejus jam victor exstitit quem ad proferendas contumelias commovit, contra illum acrius dolet, quem ad reddendas injurias commovere non potuit; unde fit ut tota se virtute contra eum erigat, quem contumelias fortiter pertulisse considerat. Quem quia commovere in ipsa injuriarum jaculatione non potuit, ab aperto certamine interim recedens, in secreta cogitatione deceptionis tempus inquirit, et qui publico bello perdidit, ad exhibendas occulte insidias exardescit. Quietis namque jam tempore ad victoris animum redit, et vel damna rerum, vel injuriarum jacula ad memoriam reducit; cunctaque quae sibi