comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rȩcipimus ut in potestate sua ep̃s ecđȩ res habeat : Sienim animȩ hominũ preciosȩ illi s unt
creditȩ : multomagis a port& eũ curã pecuniarũ gerere : ita ut potestate eꝰ indigentib: om̃a
indig& ad suas necessitates & peregrinoꝵ fratrũ usus: ꝑcipiat : ut nihileis possit omninodecẽ :
lex & enim dĩ p̃cipit : ut qui altari de seruiunt de altaripascan᷑. Qui a necmiles
priuentur . Subdia conꝰ autlector aut cantor similia faciens aut desinat aut cõmunione
p̃m & prłm hereticoꝵ suscipientẽ baptisma: dãpnariprȩ cipimus Quȩ enimi conue rtticus¬
xpiadbeliabe aut quȩ pars fidelicũ infidelee Qu odreclȩ baptis matebaptizatus
denuo baptizari non debear e ñ itabaptizatus debeatbaptigari. E p̃s aut pbt
⁊ auerit deponat᷑ tãqͥuã deridens crucẽ & mortẽ dñi nec sacerdotes a salsis sacerdotib iure
discernons : Niat palera s ã coniugẽ cõmunione prrem aelũ. Si quis laicus i xerẽ

Expanded text:
ecipimus ut in potestate sua episcopus ecclesiae res habeat; si enim animae hominum pretiosae illis sunt creditae, multo magis oportet eum curam pecuniarum gerere; ita ut potestate ejus indigentibus omnia indiget ad suas necessitates, et ad peregrinorum fratrum usus ipse percipiat, ut nihil eis possit omnino deesse. Lex enim Dei praecipit, ut qui altari deserviunt, de altari pascantur, quia nec miles priventur. XLIII. Subdiaconus, aut lector, aut cantor, similia faciens, aut desinat, aut communione presbyterum haereticorum suscipienteti ad Belial? aut quae pars fideli cum infideli? Quod Ecclesiae baptismate baptizatus denuo baptizari non debeat, et non ita baptizatus debeat baptizari. XLVII. Episcozaverit, deponatur, tanquam deridens crucem et mortem Domini, nec sacerdotes a falsis sacerdotibus jure discernens. Laicum pellentem suam conjugem communione privandum. XLVIII. Si quis laicus uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
copulatus aut concubinã habuerit : ñ potest eẽ ep̃s ñ pbt̃ aut diãc : aut prorsus ȩ rnu mero
coꝵquiministeriosacro deseruiunt quosis quiuiduã ł eiectã aut merbtrice acce¬
aut ex eonumero quiministerio sacro deseruiunt. ui duassorores habuerit᷑ñ ad¬
mittatur adclerũ : Quiduas in coniugiũ sorores acceperit ł filiã fris ł filiã patris clericus
et̃ ñ potenit᷑ : cbericũ fideius sorẽ eẽ non posse Clericus fideiussionibus in seruiens abiciat᷑¬
factus ẽ : uł si in ͦseortioneeiꝰ s̃ amputata uirilia ł si ita natus ẽ & ẽ dignus efficiaturep̃s:¬
quis e eunuchizauit abiciat᷑ aclero : Si quiscũ clericus fuerit absciderit sem& ipsũ :
omnino dã pnetur quia suus ẽ. homicidã : ut laicus qui seeu nuchi ⁊ auit trib annis
captus ẽ deponatur ñ tam̃ cõmunione priuetur : dicit enim scriptura ñ umndica but dñsbis

Expanded text:
rsus ex numero rsus ex numero eorum qui ministerio sacro deserviunt. Quod is qui viduam, vel ejectam, aut meretricem acceut diaconus, aut ex eo numero qui ministerio sacro deserviunt. Qui duas sorores habuerit, non admittatur ad clerum. XIX. Qui duas in conjugium sorores acceperit, vel filiam fratris, clericus esse non poterit. Clericum fideijussorem esse non possefactus est, vel si in persecutione sunt ejus amputata virilia, vel si ita natus est, et est dignus, efficiatur episqui se eunuchizavit, abjiciatur a clero. XXIII. Si quis, cum clericus fuerit, absciderit semetipsum, omnino damnetur, quia suus est homicida. Ut laicus qui se eunuchizavit, tribus annis captus est, deponatur: non tamen communione privetur. Dicit enim Scriptura: Non vindicabit Dominus bis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpriarelicta ꝑuderẽ : lic& cogat᷑ aplurimis : nisi fortequis eũ rationabili causa cõpellat : ta quã quipossi
ibidem constituus plus lueri conferre & in causa religionis aliquid ꝓfecco ꝓspicere : & hoc ñ a sem& ipso
pgatadaliã & omnino demigrans prȩter ep̃i sui conscientiã in aliena parro echia cõmoret:
ħunculterius ministrare ñ patimur: Prȩcipuesi uocatus ab ep̃o redire contẽpserit in sua inqͥetu¬
dine ꝑ seuerans uerunta men tãquã laicus ibi cõmunic& : ut ep̃s qͥ clericos alterius susceperit
cõmunigne priuetur : Ep̃s uero apud quẽ memoratos ebb̵s eẽ constiterit : si contraeos decretã
cessationẽ ꝓnihi loreputans tã quã clericos forte susceperit : uelut magister in quietu dinis cõmu¬
Siquis pꝰbaptis mascđis fuerti nuptus

Expanded text:
propria relicta, pervadere, licet cogatur a plurimis, nisi forte quis cum rationabili causa compellat, tanquam qui possit propria relicta, pervadere, licet cogatur a plurimis, nisi forte quis cum rationabili causa compellat, tanquam qui possit ibidem constitutis plus lucri conferre, et in causa religionis aliquid profecto prospicere; et hoc non a semetipso ad alienam, et omnino demigrans, praeter episcopi sui conscientiam, in aliena parochia commoretur, hunc ulterius ministrare non patimur: praecipue si, vocatus ab episcopo, vedire contempserit, in sua inquietudine perseverans. Verumtamen tanquam laicus ibi communicet. Ut episcopus qui clericos alterius susceperit, communione privetur. XVI. Episcopus vero, apud quem memoratos esse constiterit, si contra eos decretam cessationem pro nihilo reputans, tanquam clericos forte susceperit: velut magister inquietudinis, commut baptisma secundis fuerit nuptiis
Abbreviated transcription (Latin):
quandononerat niet prius quãnasceretur ñerat : a quan ullis subsistentbfilecutenũ
aut ex auea substantia ł essentia dicuntesse trepton hocẽ conuerti bile autnu
tabise filiũdi hosa nathemaetiz at catholica & aplica tocłi hace at eẽ cili¬
Concilũ sacrã uenerandiculnina iuris. Condidit& nobis congrua ssenadedit
Vt bene fundatus iustomo deram ine possit Intemehat a gerens elericusordoregi¬
S ontificeassunius tus ci precepta sequentes ꝑlagius hȩc nonitis ex posueresuis:
R inc fideinȩ scpandit semita &om̃s Errorũ dapnant dogmato scã uias
Qins q đi smulus fuerit xpĩq: sacerdos hoe saleconditus dulciarie la fluit
aut a barbaris abscisus : hic in clero ꝑmaneat : Si quis aut̃ sesanus abscidit : hunc&
inlera contitutũ ab stineri conueniat : & deinceps nullũ debere tiliũ ꝓnoueri
Sicutaũt hoc clar& qđ dehisquirem hane affectant audentque sẽ m&ipsosabscides̃¬

Expanded text:
quando non erat, et priusquam nasceretur, non erat, et quia ex nullis subsistentibus factus est, aut ex alia substantia, vel essentia dicunt esse trepton, hoc est, convertibilem atque mutabilem Filium Dei, hos anathematizat catholica et apostolica ecclConcilium sacrum venerandi culmina juris Condidit, et nobis congrua frena dedit, Ut bene fundatus justo moderamine possit Intemerata gerens clericus ordo regi: Pontifices summi veterum praecepta sequentes, Planius haec monitis exposuere suis; Hinc fidei nostrae se pandit semita, et omnes Errorum damnant dogmata sancta vias. Quisque Dei famulus fuerit, Christique sacerdos, 495 Hoc sale conditus dulcia mella fluetaut a barbaris abscissus, hic in clero permaneat. Si quis autem se sanum abscidit, hunc et in clero constitutum abstineri conveniet, et deinceps nullum debere talium promoveri, sicut autem hoc claret quod de his qui rem hanc affectant, vel audent semetipsos abscide
Abbreviated transcription (Latin):
firmitate aut ex aliqua oc casione contigert his sub
difinitione statuta communioñ neget᷑:
conuiuia celebrar᷑ : cibosq ꝓprios deferentes ibi dera
comeder : pla cuit post poenitentiã bienmi eos suscipi:
utrũ uero cũ oblatione : singuli ep̃ors̃ ꝓbantes uitã eoꝑ
& singulos actus ex aminent : dehis quifre
quenter iđolis immolauerunt
annis poenitentiȩ subiciant᷑: duob: aut̃ aliis sine
oblatione cõmunicent & septimo anno ꝑfectereci

Expanded text:
firmitate, aut ex alia occasione contigerit, his sub firmitate, aut ex alia occasione contigerit, his sub definitione statuta communio non negetuconvivia celebrarunt, cibosque proprios deferentes ibidem comederunt, placuit post poenitentiam biennii eos suscipi; utrum vero cum oblatione, singuli episcoporum probantes vitam eorum, et singulos actus examinent. LXXXVII. De his qui frequenter idolis immolaverunt.annis poenitentiae subjiciantur, duobus autem aliis sine oblatione communicent et septimo anno perfecte reci
Abbreviated transcription (Latin):
cõmunicent ut ꝑfectionẽ qua driennio consequantur:
Pȩnes epos aut̃ erit potestas modũ conuerationis
eoꝵ ꝓbantes ł humanius erga cos agere ł ampliustẽpꝰ
adicere : ante omnia uero prȩcedenscoꝵ uita & posterior
inquirat᷑ & ita eis imꝑtiat᷑ humanitas: de his qui
timore ritus gentiliũ per egerunt:
Dehis quiminis tantũ cessere poenarũ : aut priuatione
facultatũ t̃riti aut demigratione sacrifica uer̃ : &
hactenus penitudinis neglegentes neq: conuersi :¬
nunchuius concilii tẽpore sem& obtuler̃ conuersionis
suȩ consilia capientes : placuitusq ad magnũ diem
eos int̃audientes suscipi : & postmagnũ diem
triennio poenitentiã agere: & post modũ duob:
annis sine oblatione cõmunicare : & tunc demum
sex annis cõpletis ad ꝑfectionis gratiã ꝑ uenire :
si uero quidã antehanc synodũ susceptis ad poe¬
nitentiã : ex illo tẽpore initiũ eis sex ennii cõputet᷑ :
si quod aut̃ periculũ ł mortis expectatio aut ex in¬

Expanded text:
communicent: ut perfectionem quadriennio consequantur. piscopos erit potestas, modum conversionis eorum probantes, vel humanius erga eos agere, vel amplius tempus addicere. Ante omnia vero praecedens eorum vita et posterior inquiratur, et ita eis impertiatur humanitas. De his qui timore ritus gentilium peregerunt. XXV. De his qui minis tantum cessere poenarum, aut privatione facultatum territi, aut demigratione, sacrificaverunt, et hactenus poenitudinis negligentes, neque conversi sunt, hujus concilii tempore semet obtulerunt, conversionis suae consilia capientes, placuit usque ad magnum diem eos inter audientes suscipi, et post magnum diem triennio poenitentiam agere, et postmodum duobus annis sine oblatione communicare: et tunc demum, sex annis completis, ad perfectionis gratiam pervenire. Si vero quidam ante hanc synodum suscepti sunt ad poenitentiam, ex illo tempore initium si quod autem periculum, vel mortis exspectatio, aut ex in
Abbreviated transcription (Latin):
a coniꝰ prȩt̃ ep̃m nihilagere ꝑtẽptent : nã dñi populus ipsi cõmissusẽ : & ꝓanimab eoꝵ inc redei¬
ut potestatẽ habeat deꝓprus moriens ep̃s sicut uoluerit & quib: uoluerit derelinquere :
hab& aut filios aut ꝓpinquos aut seruos & iuftũ ẽ hoc apud dm̃ & homines : ut nec ecclefia
de trim̃tũ patiatur ignoratione rerũ pontificis nec ep̃s uł eꝰ ꝓpinqui sub obtentuerđȩ¬
ꝓscribant᷑ & in causas incidant qui ad eũ ꝑtinenti mors que eiꝰ iniurus malȩfamȩ subiciat :¬

Expanded text:
diaconi praeter episcopum nihil agere diaconi praeter episcopum nihil agere ut potestatem habeat de propriis moriens episcopus, sicut voluerit, et quibus voluerit, relinquere, nhabet, aut filios, aut propinquos, aut servos, et justum est hoc apud Deum et homines, ut nec Ecclesia patiatur detrimentum ignoratione rerum pontificis, nec episcopus, siae proscribantur, et in causas incidant qui ad eum pertinent, morsque ejus injuriis malae famae  subjiciat
Abbreviated transcription (Latin):
Iplacuit consuetudinẽ omnimodis amputari:
quȩ prȩt̃ regulã in quib: dã partib: uidetur
a missasita ut deciuitate ad ciuitatẽ : Non ep̃s
ñ pbit̃ ñ dia conꝰ transferat᷑: siquis aut̃ postdesi¬
nitionẽ sc̃i & magni concili talequid ageretẽpta¬
uerit : & sehuiꝰ cemodi negotiomancipauerit : hoc
factũ prorsus inirritũ ducat᷑ & restituatur
hi ne quaquã debent in alia eccła recipi:
sed omnẽ necessitatẽ conuenit illis imponi:
ut ad suas parro ehias reuertant : qđ si ñ fecernt
oport& eos cõmunione priuari: Si quis aut̃ ad aliũ
ni ordinare tepta uerit ñ consentiente ep̃o a quodis¬
cessit is quiregulȩ mancipatur ordinatiohuꝰ¬

Expanded text:
lacuit consuetudinem omnimodis amputari, quae praeter regulam in quibusdam partibus videtur admissa, ita ut de civitate ad civitatem non byter, non diaconus transferatur. Si quis autem, post definitionem sancti et magni concilii, tale quid agere tentaverit, et se hujuscemodi negotio manciparit, hoc factum prorsus in irritum ducatur, et restituatur hi nequaquam debent in aliam Ecclesiam recipi, sed omnem necessitatem convenit illis imponi, ut ad suas parochias revertantur; quod si non fecerint, oportet eos communione privari. Si quis autem ad alium nt  tentaverit, non consentiente episcopo, a quo discessit is qui regulae mancipatur, ordinatio hu
Abbreviated transcription (Latin):
Gorporis debilitascrescat: nefortasse langor cũ uita de¬
ficiat : Tantagꝰ adiutoriũ discretione cõponit: utt
fuino eodẽq: tẽpore& langorioͥui&e et debilitati : Qugtt̃

Expanded text:
corporis debilitas crescat, ne fortasse languor cum vita decorporis debilitas crescat, ne fortasse languor cum vita deficiat. Tanta ergo adjutorium discretione componit, ut uno eodemque tempore et languori
Abbreviated transcription (Latin):
crescat tristitiaquȩ uenit extempor e . PIstegraua t᷑
usu immod eratȩ p̃cipitationis :¬
& aliquando
tam̃ ab eo qđ festine agendũ est eũ
uis prepe¬
dit subitonate formidinis : Ille
grauatus
usu immodera te formidinis : & a¬
liquando
tamen in eo qđ app&it temeritate impellitur p̃cipi¬
tationis I ic itaq: in isto reprimatur subitoob orta
sormido : ut tam en ñ excrescat enutritadiu p̃cipita¬
tio: Sicinillorepͥmatur repenteoborta p̃cipitatio:
uttam̃ ñ conualescatm pressa ex conspersione
formido: Quidaũt mirũ simentiũ i edici istacus¬
todiant dũtanta discretionis arte se temperaut
ꝗ ñ corda sed corpora medentur : Plerũ q debilecor pob
primit langor immanis: cui langoriscilic& obuiariad¬
uitoris fortibus deb&: sed tam̃ corpꝰdebile ad iuitoriũ
forte ñ sustin& : tud & igitur qui medetur quatenus su
isu ꝑ existentẽm orbũ subꝰtrahat: ut neqͣquã sub posita

Expanded text:
crescat tristitia quae venit ex tempore. Iste gravatur crescat tristitia quae venit ex tempore. Iste gravatur usu immoderatae praecipitationis, et aliquando tamen ab eo quod festine agendum est, eum vis praepedit subito natae formidinis. Ille gravatur usu immoderatae formidinis, et aliquando tamen in eo quod appetit, temeritate impellitur praecipitationis. Sic itaque in isto reprimatur subito oborta formido, ut tamen non excrescat enutrita diu praecipitatio. Sic in illo reprimatur repente oborta praecipitatio, ut tamen non convalescat impressa ex conspersione formido. Quid autem mirum si mentium medici ista custodiunt, dum tanta discretionis arte se temperant, qui non corda sed corpora medentur? Plerumque enim debile corpus opprimit languor immanis, cui languori 98 scilicet obviari adjutoriis fortibus debet, sed tamen corpus debile, adjutorium forte non sustinet. Studet igitur qui medetur, quatenus sic superexistentem morbum subtrahat, ut nequaquam supposita
Abbreviated transcription (Latin):
diccontinentibus laudetus uirginitas corporis.
ut tamen in coniugibus despecta nonfiat fecun¬
dita scarnis : Sic prȩdicanda suntbona. ne exla¬
tere iub eantur &m ala ISi claudanda sunt bona
sũ ma: ne disperentur ultima :Sic nutrienda s̃
ultima : nedũ creduntur sufficerenequaquã ten¬
ẽ in cõmunis p̃dicationis uocea doccultos singul&
motus causasq uigilare : & palestrarũ more indi¬
uersi lateris arte sẽ uertere : Multo tam̃ acrio¬
rilabore fatigatur : quando uni & contrariis ui¬
tiisseruienti predicare cõpellitur.: Plerũq enim
enquis letuenimis conspaersionis existit : sed tam̃ eũre¬
pente oborta tristitia immaniter deprimit: Cu¬
arandũ itaq: pͣdicatoriẽ : quatenus siterga t᷑ tristi¬
tia quȩ uenit extempore : ut non augeatur leti¬
io titia quȩ supp&it ex conspersioneꝰ. Et sic frene¬
itur lactitia quc exspaersioneẽ : ut tam̃ non

Expanded text:
Sic continentibus laudeSic continentibus laudeut tamen in conjugibus despecta non fiat fecunditas carnis; sic praedicanda sunt bona, ne ex latere jubeantur et mala; sic laudanda sunt bona summa, ne despiciantur ultima, sic nutrienda sunt ultima, ne dum creduntur sufficere, nequaquam tenest, in communis praedicationis voce, ad occultos singulorum motus causasque vigilare, et palaestrarum more in diversi lateris arte se vertere; multo tamen acriori labore fatigatur, quando uni e contrariis vitiis servienti praedicare compellitur. Plerumque enim quis laetae nimis conspersionis existit; sed tamen eum repente tristitia oborta immaniter deprimit. Curandum est itaque praedicatori quatenus sic tergatur tristitia quae venit ex tempore, ut non augeatur laetitia quae suppetit ex conspersione; et sic frenetur laetitia quae ex conspersione est, ut tamen non
Abbreviated transcription (Latin):
ra media suno quidem ductu transeat: sed more
bicipitis gladiitumores cogitationũ carnaliũ
ex diuerso laterȩ incidat : Quatenussic suꝑb
prȩdicetur humilitas : ut tam̃timidis non auge¬
aturm&us : Sictimidis infundatur auctoritas¬
es ut tamen suꝑbis noncrescat effrenatio : Sioc
osis actorpentibus p̃dicetur sollicit udoboni
operis ut tam̃ inqui &i simmoderatȩ licentia ñ
augeatur actionis : Sic in quietis ponatur modu
utta m̃otiosis nonfiat torporsecurus : Sic ab im¬
patientibus extinguatur ira : ut tamen remissis
aclenibus noncrescat neglegentia Siclenes accen¬
dantur ad celũ : ut tamen iracundis non addat in¬
cendium : Sicten acibus infundat᷑ tribuendilar¬
gitas ut tamen ꝓdigis effusionis frenaminim ela¬
xentus : Sic ꝓdigis p̃dic&ur parcitas : ut tamen
tenacibus peritura rerũ custodia non augeat᷑ ĩ
Sicincontinentibus laudetur coniugium : ut
tameniam continente sñ reuocent᷑ ad luxuriam

Expanded text:
 medias uno quidem ductu transeat, sed more  medias uno quidem ductu transeat, sed more bicipitis gladii tumores cogitationum carnalium ex diverso latere incidat, quatenus sic superbis praedicetur humilitas, ut tamen timidis non augeatur metus, sic timidis infundatur auctoritas, ut tamen superbis non crescat effrenatio. Sic otiosis ac torpentibus praedicetur sollicitudo boni operis, ut tamen inquietis immoderatae licentia non augeatur actionis. Sic inquietis ponatur modus, ut tamen otiosis non fiat torpor securus. Sic ab impatientibus exstinguatur ira, ut tamen remissis ac lenibus non crescat negligentia. Sic lenes accendantur ad zelum, ut tamen iracundis non addatur incendium. Sic tenacibus infundatur tribuendi largitas, ut tamen prodigis effusionis frena minime laxentur. Sic prodigis praedicetur parcitas, ut tamen tenacibus periturarum rerum custodia non augeatur. Sic incontinentibus laudetur conjugium, ut tamen jam continentes non revocentur ad luxum.
Abbreviated transcription (Latin):
niã in xpopeccatis : hincẽ qđ moysescũ dicer& non
mn aledices surdo : ꝓptinu sadiumx nec corã co̧to po¬
nes offendiculũ : Surdo quippe maledicere est : ab¬
senti acnon audienti derogare . :Ccorã cȩcouero offer¬
diculũ ponere est : discretã quidemr̃e. agere sed
tamenei quilum̃ discretionis non hab& scandaliocca¬
eexo dicationis diuersita te custodiat: ut sollici¬
e tuscgrua singulorũ uul neribus medicamina
opponat :Sed cũ magnisit studii ut exhortan¬
hieo issingulis seruiaturad singula : cũualde labo¬
mosũ sit unũ quẽq: deꝓpriis sub dispͦ fatione
debitȩ c̃siderationis instruere : longe tam̃ ẽ labori¬
osius auditore sinnumeros acdiuersis passionib
laborantes uno eodẽq tẽpore uoceunius et cõ
munis exhortationis ammonere:: Ibi qui ppe
tanta arte uoxtem peranda ẽ : utcũ diuersa sit
auditorũ uitia & singuli sinueniat᷑ c̃gua &ta:
ianc men sibi m& ipsi ñ sit diuersa:: Vt int᷑ passiones¬

Expanded text:
 Moyses cum diceret: Non maledices surdo, protinus adjunxit: Nec coram caeco pones offendiculum . Surdo quippe maledicere, est absenti et non audienti derogare: coram caeco vero offendiculum ponere, est discretam quidem rem agere, sed tamen ei qui lumen discretionis non habet, scandali occaaedicationis diversitate custodiat, ut sollicitus congrua singulorum vulneribus medicamina opponat. Sed cum magni sit studii ut exhortandis singulis serviatur ad singula, cum valde laboriosum sit unumquemque de propriis sub dispensatione debitae considerationis instruere, longe tamen laboriosius est auditores innumeros ac diversis passionibus lamunis exhortationis admonere. Ibi quippe tanta arte vox temperanda est, ut cum diversa sint auditorum vitia, et singulis inveniantur congrua, et tamen sibimetipsi non sit diversa; ut inter passiones
Abbreviated transcription (Latin):
ut crebris int̃ csptus angustus. ꝑsingula pene horarũ
mom̃ta adexitũ ꝓpinquar& : Qualis aut in monaste¬
rio fuerit : qͣmq: laudabilistudio uitã duxerit : ꝓ ipsi¬
us possumꝰ uerbis colligere : Quib: ipse i pontificatu
iã positus dũcũ petrosuo colloqueret᷑ dia conoflendo usu
ẽ dicens: Infel ix quippeanim meus occupationis suȩ
pulsatꝰuulnere meminit : qlisaliquan dom mon ute¬
rio fuit : Quomodo ei labentia cuncta subt̃ erant : ꝗh¬
tũ reb: quȩ uoluunt̃eminebat : qđ nulla nisico lesto
cogita re c̃sueuerat: Sed quã uistalia dese exmagne humi¬
litatisintentionedixerit. ñ ostam̃ crederedec& mhilexon
mona chiceꝑsectionis ꝑdidisscoccasione c̃urȩpastoralis
Immopotiorẽ tunc sũ psisse ꝓfectũ de laboret̃uersionis
multorũ quã deꝓpͥequendã qͥ ete c̃uersationis habuerit.ꝰ
Sed qͣlit̃ hic sc̃suir addia conat̾officiũ ep̃ad pomificatꝰ
culm̃ ascenderit : sub sequens sermo declarabit: Deniq

Expanded text:
ut crebris interceptus angustiis, per singula pene horarum momenta ad exitum propinquaret. 6. Qualis autem in monasterio fuerit, quamque laudabili studio vitam duxerit, ex ipsius possumus verbis colligere, quibus ipse in pontificatu jam positus, dum cum Petro suo diacono colloqueretur, flendo usus est, dicens: « Infelix quippe animus meus occupationis suae pulsatus vulnere, meminit qualis aliquando in monasterio fuit, quomodo ei labentia cuncta subter erant; quantum rebus quae volvuntur eminebat; quod nulla nisi coelestia cogitare consueverat; quod litatis intentione dixerit, nos tamen credere decet nihil eum monasticae perfectionis perdidisse occasione curae pastoralis, imo potiorem tunc sumpsisse profectum de labore conversionis multorum, quam de propriae quondam quiete conversationis habuerit. 7. Sed qualiter hic sanctus vir ad diaconatus officium, et post ad pontificatus culmen ascenderit, subsequens sermo declarabit. Denique
Abbreviated transcription (Latin):
cũ õni castitate: Domui suȩ benep̃ eẽ pates qͥ corporisui ser¬
uauerit castitatẽ : domũ inquit hocẽ corpsuã imperiosoiure
dominet᷑ Nesubdat᷑ ipse corporisuo & in desiderio luxuriȩ
dedit̃ in pͣcipitiũ dimergat᷑: sed potius filios suossuo castitatis
exẽplo ad pudicitiȩrgulã doceat : Nãsi qͥsdomuisuȩ pͣeẽ
nescit : quomodo eccłȩdĩ diligentiã adhibebit : hoc ẽ eñi de
qu osuperius diximꝰ : Qui cordis suidomũ excolere ñ ual&
uamodo plurimoꝵ adhibebit diligentiã : Etqͥ peceatitra¬
bẽ ix suo ñ potest eruere oculo : quomodo exalteriusoculo
ẽ qnuꝑad sidẽ exgentilitate aduenit autcerte exmilitia
seculari adcdericatus ẽ officiũ sociatus : Hi ģ ñ tã passimsa¬
c̃dotalẽ arripia ñ gradũ : nee latunsu ꝑbiã iniudiciũ incidañ
in laqueũ diaboli : q qđ longo tẽporemini mediscuñ in par

Expanded text:
suae bene praecesse potest, qui corporis sui servaverit castitatem. Domui, inquit, hoc est, corpori suo imperioso jure dominetur; ne subdatur ipse corpori suo, et in desiderio luxuriae deditus, in praecipitium demergatur: sed potius filios suos castitatis exemplo ad pudicitiae regulam doceat. Nam si quis domui suae praeesse nescit, quomodo Ecclesiae Dei diligentiam adhibebit ? Hoc est enim, de quo superius diximus, qui cordis sui domum excolere non valet, quomodo plurimorum adhibebit diligentiam? et qui peccati trabem de suo non potest eruere oculo, quomodo ex alterius oculo er ad fidem ex gentilitate advenit, aut certe ex militia saeculari ad clericatus est officium sociatus. Hi ergo non tam passim sacerdotalem arripiant gradum, ne elati in superbiam, in judicium incidant, et in laqueu
Abbreviated transcription (Latin):
deseuit ut in traunius horespatium dũ uoces plebs
ad dñm suplicationi semit ter& : octuaginta homines ad t̃
corruentesspm̃exhalarent : Sed nondestitit sacerdo
tantus populo p̃dicareneaborationecessarent : don
miseratione diuina pestis ipsaquiescer& : Cũq: adhua
futurus antis tes fugȩ latibula pͣparar&. capitur trahũ¬
& adbeatip&ria płiba silicãducit᷑: ibiq ad pontificali sro
officiũ consecratus : papa urbi sefficitur : Quo intem¬
oredum aio hannerauennatis urbi seporep̃hensus fuis¬
s& curapastor alio fficio delitsscendo sesubducere
uirtamidoneus uoluiss& : hac oc casi one cõpulsus uo¬
lumen egrenium quipastoralis appellatr cõposur¬

Expanded text:
desaeviit, ut intra unius horae spatium, dum voces plebs desaeviit, ut intra unius horae spatium, dum voces plebs ad Dominum supplicationis emitteret, octoginta homines ad terram corruentes spiritum exhalarent. Sed non destitit sacerdos tantus populo praedicare, ne ab oratione cessarent, donec miseratione divina pestis ipsa quiesceret. 13. Cumque adhuc futurus antistes fugae latibulum praepararet, Ur apostoli basilicam ducitur; ibique ad pontificalis gratiae officium consecratus, papa urbis efficitur. 14. Quo in tempore cum a Joanne Ravennatis urbis episcopo reprehensus fuisset, cur a pastorali officio delitescendo se subducere vir tam idoneus voluisset, hac occasione compulsus volumen egregium, 7 quod Pastoralis appellatur, composu
Abbreviated transcription (Latin):
neũ quã ad sensũ populis p̃ber&e : ut seliuuis hononisgła sublima
Ded p̃fectus urbis germanus nomine : ciusiuntiũ anticipa uin
Cõp̃hensũq ac disruptis epłis. consensũ qđ populusfiteratim¬
peratori direxerit .: At illegrã sdõ agens pamicitia diacor
tione ipsũ ins tui p̃cepit : : Cũq̃: in hoc restara ut be nedie¬
reð & luespoplũ deuastar&: uerbumad plehem pagunda poa¬
tm& uereuentura debuimꝰ : saltim p̃sentia & ex ꝑtatimeamꝰ:
Conuersionis nob̵ aditũ dolor aperiat &cordisnr̃i duritiã
ipsa quã patim̃ poena dissoluat : Vt enĩ ꝓpħ a teste p̃dicatũ ẽ : ꝑue
Fladius usq ad animã ÷ Proinde fr̃s carissimi contrito corde
lis trictus iudex cũ culpas nras punire considerat: ipse dsen¬
tentia ꝓpositȩ dãnationis parcat : Igiturdũ magnamult
tudo sacerdotũ monachorũ diuersiq sexus & ȩtatis:
iuxta prȩceptionem beati gregorii die constituta dũa
rogatur a ueniss& : intantum lues ipsa diuino iudicio

Expanded text:
ne unquam assensum populis praeberet, ut se hujus honoris gloria sublimaret. Sed praefectus urbis, Germanus nomine, ejus nuntium anticipavit: comprehensoque eo ac disruptis epistolis, consensum quem populus fecerat imperatori direxit. At ille gratias Deo agens pro amicitia diaconiaeceptione, ipsum institui praecepit. 11. Cumque in hoc restaret ut benediceretur, et lues populum devastaret, verbum ad plebem pro agenda poequae metuere ventura debuimus, saltem praesentia et experta timeamus. Conversionis nobis aditum dolor aperiat, et cordis nostri duritiam ipsa quam patimur poena dissolvat. Ut enim propheta teste praedictum est: Pervenit  ut invocetur. Proinde, fratres karissimi, contrito corde districtus iudex, cum culpas nostras nos punire considerat, ipse a sententia propositae damnationis parcat. Clerus igititudo sacerdotum, monachorum, diversique sexus et aetatis, juxta praeceptionem beati Gregorii die constituta Dominum rogatura venisset, in tantum lues ipsa divino judicio
Abbreviated transcription (Latin):
ub tractis habitatoribus domus in urbe plurimȩ
nanerent : Sed q ecđa disinerectore eẽ non poterat
tũ gregoriu lic&e totis uirib: renitentẽ plebs tam̃om¬
del ic& metuens nemundigła quã prius abiecerat
abecl esi asticicolor eregiminis aliquo modo subri¬

Expanded text:
subtractis habitatoribus, domus in urbe plurimae subtractis habitatoribus, domus in urbe plurimae vacuae remanerent. Sed quia Ecclesia Dei sine rectore esse non poterat, beatum Gregorium licet totis viribus renitentem, plebs tamidelicet metuens ne mundi gloria, quam prius abjecerat, ei sub ecclesiastici colore regiminis aliquo modo subre
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m in illa resurrectionis ła impalpabdẽ: uentis
nq subtilius eẽ futurum. Quod ille audiens &ratione
ntatis & exemplo dominicȩresurrectionis. ꝓbauit h
ma horthodoxefidei omni modis eẽ contrariũ :¬
t postquã romã uenerandus leuita regressus . ẽ: ali
is fluuius alueum suũ egressus. est. Tantũq: excre
ut eiussunda suꝑ muros urbis influer&: atq in ea
ximas regiones occupar&: ita ut plura antiquar¬
ium monimenta dercer& Qua&ĩ am aquarũ
entia horrea ec cł ae subuersa sunt : in quibus non¬
lamodiorũ triticimilia perierunt: Tunc si¬
dem multitudo serpentium cũ magno dracone
modũ trabis ualidȩ ꝑ huius fluuiiꝰ alueum in ma
descendit: Sed suffocate bestiȩ intersalsos maris
bidi fluctus nec mora in litere ei ectisunt: Sub¬
uta .ẽ. euestigio clades : quã inguinariã uocant::
imediomens e undecimo adueniens primũ omni¬
uiuxta illud quodin et echielelegitur a scũ ario
c̃ Quo de functo tanta strages popultfaota ẽ : ut pas

Expanded text:
rum in illa resurrectionis gloria inpalpavile ventis aerique subtilius esse futurum. Quod ille audiens et ratione veritatis et exemplo dominicae resurrectionis provabit, hoc dogma orthodoxae fidei omnimodis esse contrariu postquam Romam venerandus levita Gregorius regressus beris fluvius alveum suum egressus est, tantumque excrevit, ut ejus unda per muros urbis influeret, atque iximas regiones occuparet, ita ut plura antiqua moenia ejiceret. Quarum etiam aquarum violentia horrea Ecclesiae subversa sunt, in quibus multa modiorum tritici millia perierunt. Tunc siquidem multitudo serpentium cum magno dracone in modum trabis validae per Tiberis alveum in mare descendit. Sed suffocatae bestiae inter salsos maris bidi fluctus in littore ejectae sunt. Subsecuta est e vestigio clades, quam inguinariam vocant; nam medio mense undecimo adveniens primum omnium juxta illud quod in Ezechiele legitur: a sanctuario a exstinxit. Quo defuncto tanta strages populi facta est, ut passim
Abbreviated transcription (Latin):
Intor rogano augustini: Cũ una sit fid es. sunt eccle
idoissaruminscã somana eccła atq: altera
nuratenetur. IIII Responsiogrexo¬
pipapei. Nouit̃ fraternitas tua romant ec¬
le tonsuetudinem inquase meminit nutritã
stͥ mali placte si ue inromanasi ueingalliarum¬
partibus seu inqualib& ecđa aliq d inuenisti
quodplusomni potentido possit plꝗ erȩ sollici
ueligas: Etin anglorum eccłaque adhuc ad fa¬
demnoua ẽ: institutione p̃cipua quod de
niultis ec lesus collegere potaistrin fundas: N¬
elocisres sed ꝑ bonis rebus loca aman
ustint Ex singuli s ergo quibusq: ecclesis que
pix quereligi osa quȩrecta sunt elegerȩ &T
hec quas infasciculum collecta: apud anglarum
gentes in consuetu dinẽ deponas¬

Expanded text:
Interrogatio Augustini. Cum una sit fides, sunt  Al., tudo missarum in sancta Romana Ecclesia, atque alterain Gallia tenetur. Respondit Gregorius Papa: Novit fraternitas tua Romanae Ecclesiae consuetudinem in qua se meminit nutritam; sed mihi placet ut sive in Romana, sive in Galliarum, seu in qualibet Ecclesia aliquid invenisti quod plus omnipotenti Deo possit placere, sollicite eligas, et in Anglorum Ecclesia, quae adhuc ad fidem nova est, institutione praecipua, quae de multis Eccclesiis colligere potuistilocis res, sed pro bonis rebus loca amanda sunt. Ex singulis ergo quibusque Ecclesiis quae pia, quae religiosa, quae recta sunt elige, et haec quasi in fasciculum collecta, apud Anglorum mentes in consuetudinem depon
Abbreviated transcription (Latin):
sublimitate bonorũ mini mereqdrerent ꝑfectionẽ
morũ : Et in solosecrederen sac̃ dotes nomine : plusqͣm
ope e gloriari &quã quã sciã ꝓhoclibello plurimos
sidelit eẽ detracturos. eredotam̃ pluriones ꝗhȩ agunt
uł agere obnitunt᷑ sidelit̃ ꝓnob oraturos sed sic icera¬
tionibus obtrectatorũ minime p̃grauam : sie demũ ꝓ¬
batorũ &scõrũ uirorũ orationiba diuuam̃: Aeiã nunc
sc̃ĩ ficus sp̃s. qui nosin hoc opered ais inspiratio ł u
adiuuasti : cunctossac erdote sad uiuno p̃stx sit faci¬
antquȩ in hocopusculo ipse eloqͥ inspirastii uttisuna
mecũ tribuas cȩlorũ regna: quȩ scĩs infregna sec ulor

Expanded text:
sublimitate honorum, minime requirerent perfectionem sublimitate honorum, minime requirerent perfectionem morum, et in solo se crederent sacerdotis nomine plus quam opere gloriari. Et quamquam sciam pro hoc libello plurimos fideliter esse detracturos; credo tamen plurimos, qui haec agunt, vel agere obnituntur, fideliter pro nobis oraturos. Sed sicut lacerationibus obtrectatorum minime praegravamur, sic demum probatorum et sanctorum virorum orationibus adjuvamur. Age jam nunc, sanctificus Spiritus, qui nos in hoc opere divinis inspirationibus adjuvisti, cunctos sacerdotes adjuva, et praesta ut faciant quae in hoc opusculo ipse eloqui inspirasti; ut eis una mecum tribuas coelorum regna, quae sanctis in fine saeculorum
Abbreviated transcription (Latin):
lorũ  id .ẽ. quid sȩcularis factura ẽ multitudo cũ uolup¬
tatibus inlicitis eactionibus uecitis. ad simile facinorũ
uoraginẽ ep̃smultitudinẽ popłi ꝓuoca uertisũ tnulliiã iãq
creduñ homines eẽli udabile quicꝗd ep̃s habuerit delecta¬
bile: Nec qͥsqͣmqdagerepontifex ñ dubitat : se in dubi tant̃
agredicat: Epsenĩ acunctis indubitant̃ uocaris
p̃sertim cũ ipso nomine censeris: sitam̃ actio c̃cord& no¬
mini ẽn om̃ sesoci& actioni : Na ꝗđ aliudint̃ p̃tat᷑ ep̃s nisi¬
suꝑ inspector: Maxim ecũsolio inecła editiore resideat.
et ita cunctos respiciat : ut & cunctorũ oculi inipsũ res¬
piciant: ergoqita ẽ curtẽ uelut tetrũ speculũ uniũ̃¬
sorũ oculis demonstras. ita ut ñ possiñ obscuritate tua
sac̃dotib: paululũ dilatusse sermonem : in quocorũ
excellentiã simul&ecasũ monstrauim ne fidente s in

Expanded text:
lorum? Id est, quid saecularis factura est multitudo, cum voluplorum? Id est, quid saecularis factura est multitudo, cum voluptatibus illicitis et actionibus vetitis ad similem facinorum voraginem epcredunt homines esse laudabile quicquid episcopus habuit delectabile; nec quisquam quod agere pontifex non dubitat se dubitanter agere dicat. Episcopus enim a cunctis indubitanter vocaris, praesertim cum ipso nomine censeris, si tamen actio concordet nomini, et nomen se societ actioni. Nam quid aliud interpretatur episinspector, maxime cum solio in Ecclesia editiore resideat, et ita cunctos respiciat, ut et cunctorum oculi in ipsum respiciant. Ergo quia ita est, cur te velut tetrum speculum universorum oculis demonstras; ita ut non possint obscuritate tua sacerdotibus paululum dilatasse sermonem, in quo eorum excellentiam simul et casum demonstravimus; ne fidentes in
Abbreviated transcription (Latin):
estis lux hui mundi : Ecceqͥb subiciuñ gentes ꝗͥb: ad nõdictũ
peritiȩ tenebra sp̃dicationis suȩ elo qͥoriitilante c̃scientia¬
rũ latebrasillum inae : curipse palpabilibus tenebristene¬
t̃obstrictus : : Ec ñ solũ qr ipse dũ maleait digneperit: insu ꝑ
& aliossecũ in digneꝑdit: Si enĩ mera ist salispossidere sa¬
porẽ ut insipienti ũ possis arua c̃dire : curinfatuatustasi
uitio h̃mundisteporcorũ c̃culcandus pedib: pbuisti : ita
ut nec alios nec teipsũ possisc̃dire: Oculoꝵ &iã in corpore
officiũ idẽ in ecđ a uoluntarius an petisti : ut reliquũ
ꝑtecorp̾ducatũ lucis haberte : Et nuncqͣdã lippitudine
& caligi neuitiorũ ob tenebrat᷑ : necteipsũ luciidoneũ p̃bes
tia decoratus: omis ecła splendore luminis radiat᷑: Si aũ
cȩ sitate ꝗͥdcetera faciunt mẽbra ꝗͥb lux adẽpta estocu¬

Expanded text:
estis lux mundi . Ecce quibus subjiciuntur gentes, quibus a Domino dictum estis lux mundi . Ecce quibus subjiciuntur gentes, quibus a Domino dictum peritiae tenebras praedicationis suae eloquio rutilante, conscientiarum tenebras illuminet, cur ipse palpabilibus tenebris tenetur obstrictus? Et non solum, quia ipse, dum male agit, digne perit, insuper et alios secum indigne perdit. Si enim meruisti salis possidere saporem, ut insipientium possis arva condire, cur infatuatus tali vitio, inmundis te porcorum conculcandum pedibus praebuisti, ita ut nec alios, nec te ipsum possis condire? Oculorum etiam in corpore officium, id est, in aecclesia voluntarius appetisti, ut reliquum per te corpus ducatum lucis haberet; et nunc quadam lippitudine et caligine vitiorum obtenebratus netia decoratus, omnis Ecclesia splendore luminis radiatur: Si autcaecitate, quid caetera facient membra, quibus lux adempta est ocu
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ sed tam̃ ꝑhominẽ datd s̃: homo in ponitmanꝰ. ds̃ largit grãm:
Sac̃ dosin ponit supplicẽdexterã et ds̃benedic̃potentidextera:
Ep̃sinitiatordinẽ ad s̃tribuit dignitatẽ: Oiustitia Oaeqͥtas. di
homini pecuniadat᷑ qͥ nihil in ordineã pliusoperatur. nisi solũ
seruitiũ qđ eicredit᷑ : curdõ totũ negat᷑ qͥ ipsũ ordinẽ tibi larit:
astũ netibiuidetur ut seruus honoretur. & dñsiniuria mͦ
patiatur łtinius te accipi at sac̃ dospecuniã &e ds̃patiat᷑ ab
homineiniuriã ÷ Sed qꝵ ꝓc̃cessu ordine dũ a tẽnihib ex pec¬
minic̃cedere uoluit gratis: & ep̃srapax pecuniã ab homi¬
uit. dẽsa cerdosmalignus eũ sinecausa p̃dauit: Quidenĩ
habes qđ ñ ac cepisti : siaũt accepisti quidgloriaris qͣs ñ acce¬
peris: : Ecceadquemala uoluit᷑ dificusordo: Ecc eadque

Expanded text:
Deus; sed tamen per homines dat Deus, homo imponit manus, Deus largitur gratiam: Deus; sed tamen per homines dat Deus, homo imponit manus, Deus largitur gratiam: sacerdos imponit supplicem dexteram, et Deus benedicit potenti dextera; episcopus initiat ordinem, et Deus tribuit dignitatem. O justitia, o aequitas! si homini pecunia datur, qui nihil in ordine amplius operatur, nisi solum servitium, quod ei creditur: cur Deo totum negatur, qui per ipsum ordinem tibi largitur? Iustumne tibi videtur, ut servus honoretur, et Dominus iniuriam patiatur, et iniuste accipiat sacerdos pecuniam, et Deus patiatur ab homine iniuriam? Sed quia pro concesso ordine Deus a te nichil exmini concedere voluit gratis, et episcopus rapax pecuniam ab homivit, sacerdos ut malignus eum captivavit! Quid enim habes quod non acccepisti? Si autem accepisti, quid gloriaris, quasi non acceperis? Ecce ad quae mala devolvitur deificus ordo. Ecce ad qua
Abbreviated transcription (Latin):
suȩ de crim̃patiat᷑:: Aut qͣm dabithomo cõmutationẽ panimu
sua : Q uod dedit cũ ordina ret᷑ ep̃s ⁊urũ fuit: & qđ ꝑdidit anina
fuit: Cũ aliũ ordinar& : qđ accepit pecuni a fuits & qđ dedit :
lepra fuit: Hlȩc sunt mercimonia iniquorũ in ꝑnicie corum
uocabulon uncupat Respondit Curinquis  Vt reore
ꝓeo qđ ratisdat᷑ ideo grã uocitat᷑: Ergosi gratis:rãdatur
ordinatꝰ : si pecunia s ñ dedisse : Ergout appara xresponsi¬
onib: tuis. gramcũ ordinareris ñ suscepisti: qr gratuitu eã
potuisti Nã & id discipulos suos dñsdic̃ : Gratis accepistis gra¬
tisdate: Curqꝰ gratuitã grãmȩstimistitep̃eiosossidere e
Nã ut uideo aurũ dans ꝑdidisti: a scãmgrãm ñ ad qͥsisti
Adhuctam̃ semeladiciens fr̃m ꝑ qui ro epm nequid de
episcopalẽ grams ds anhomo R es ponides Sinedubio

Expanded text:
suae detrimentum patiatur? Aut quam dabit homo commutationem pro anima suae detrimentum patiatur? Aut quam dabit homo commutationem pro anima sua ? Quod dedit cum ordinaretur episcopus, aurum fuit: et quod perdidit, anima fuit. Cum alium ordinaret, quod accepit, pecunia fuit: et quod dedit, lepra fuit. Haec sunt mercimonia iniquorum in perniciem eorum. vocabulo nuncupatur? Respondet: Cur, inquis? ut reor, pro eo quod gratis datur, ideo gratia vocitatur. Ergo si gratia gratis datur, ordinatus, si pecunias non dedissem. Ergo, ut apparet ex responsionibus tuis, gratiam cum ordinareris, non suscepisti; quia gratuito eam potuisti? Nam et ad discipulos suos Dominus dicit: Gratis accepistis, gratis date . Cur ergo gratuitam aestimasti te pretio possidere gratiam? Nam, ut video, aurum dans perdidisti, et gratiam saAdhuc tamen semel adjiciens fratrem perquiro, ne quid deepiscopalem gratiam? Deus, an homo? Respondes sine dubio:
Abbreviated transcription (Latin):
dedi: & episco patũ cõparaui : Quostam̃ solidossiuiuo:
recepturosiliconondiffido : Ordino pbros conse¬
crodia cones & accipioaurũ : Nã& dealuis nihilomi
mi sordinib: pec uniȩ questũ ꝓfligare c̃fido: Ecce
et aurũ qđ dedi in meo sacello recepi : et episcopatum
bile inanimarũ exitiũ ꝑ egisti: Et nescii homines¬
& indocti : in ordinationib: eoꝵ clamant & dicunt :
Dignes &iustus es: Et conscientia miseru in dignes
& in iustuses dic̃ : Pronuntiat enĩ ep̃s huimodi ad
lepsus magnus: perpecuniã ad qͥsiuit in debitũ ordi
nem & apudd m ꝑ didit interiorẽ hominẽ : Caro
suscepit dignitatem : & anima ꝑdidit honestatẽ : Caro
ancilla domina facta ẽ animȩ & animaqͣ erat domina fac
ẽ famula carni : Caro dominãt popłis & anima seruit demoni:
Carnisa c̃dotiũ conparauit & animȩ de crim̃tũ parauit: &
quid ꝓdẽ hui modihominisitotũ mundũ lucret᷑: & animȩ

Expanded text:
dedi, et episcopatum comparavi; quos tamen solidos, si vivo, dedi, et episcopatum comparavi; quos tamen solidos, si vivo, recepturum me illico non diffido. Ordino presbyteros, consecro diaconos, et accipio aurum; nam et de aliis ordinibus nihilominus pecuniae quaestum profligare confido. Ecce et aurum, quod dedi, in meo sacello recepi; episcopatum bile in animarum exitium et indocti in ordinationibus eorum clamant et dicunt: Dignus es, et justus es; et conscientia misera: Indignus es, et injustus es, dicit. Pronuntiat enim epilepnem, et apud Deum perdidit interiorem hominem. Caro suscepit dignitatem, et anima perdidit honestatem. Caro ancilla domina facta est animae, et anima, quae erat domina, facta est famula carnis. Caro dominatur populis, et anima servit demoni. Carni sacerdotium comparavit, et animae detrimentum paravit. Et quid prodest huiusmodi homini, si totum mundum l
Abbreviated transcription (Latin):
re debuit suã cõparandoleprã possidere : Nã sic̃
ualidioribus morbis capiteuitiato : reliqum neces¬
sc ẽ corpꝰ inundatione superiorismorbilo etalit̃
inrigari : it a & hi qͥ caput uident᷑ c̃e ecdȩ : morbo pestfe¬
ro frat̃nũ uitiant corpꝰ: Vt nihil extotius corporiscõ¬
page insautiatũ possit euadere : quod neglegentiũ sac̃¬
dotũ uitiositatis morta le in fecerit uirus: Ita ut uide¬
a sinecła passim quo sñ merita sed pecuniȩa depisco¬
patusor dinẽ ꝓuexer : Nugacẽ populũ & indoctũ : ꝗ
talẽ sibi ad sciuer᷑ sac̃dotiẽ : Quossi ꝑ c̃ontarifidelit̃ ue¬
lis qͥseo sp̃fecerit sacerdotes r espondent mox & dicent
Ab archi ep̃osũ nuꝑ ep̃sordinatꝰ.: Centũq eisolidos
dedi : utepis copalẽ gr̃am c̃seqͥ meruissẽ : Quod simini¬
mededissẽ : hodie ep̃snones sẽ : Vnde melius miħ estaur
desacello inuehere : quã tantũ sac̃ dotiũ ꝑdere : Auiꝰ

Expanded text:
re debuit suum comparando lepram possidere. Nam sicut re debuit suum comparando lepram possidere. Nam sicut validioribus morbis capite vitiato, reliquum necesse est corpus inundatione superioris morbi lethaliter irrigari, ita et hi qui caput videntur Ecclesiae esse, morbo pestifero fraternum vitiant corpus, ut nihil ex totius corporis compage insauciatum possit evadere, quod negligentium sacerdotum vitiositatis mortale infecit virus, ita ut videas in Ecclesia passim, quos non merita, sed pecuniae ad episcopatus ordinem provexerunt: nugacem populum et indoctum, qui talem sibi adsciverunt sacerdotem. Quos si percontari fideliter velis quis eos praefecerit sacerdotes, respondebunt mox, et dicent: Ab archiepiscopo sum nuper ordinatus, centumque ei solidos dedi, ut episcopalem gratiam consequi meruissem; quos si minime dedissem, hodie episcopus non essem: unde melius mihi est aurum de sacello invehere, quam tantum sacerdotium perdere. Aurum
Abbreviated transcription (Latin):
obituliberã disponendarũ suarũ rerũ habere sa¬
cultatẽ quod prius m̃ tegestiebata peruit : Quodq ⁊ã
in diuinis erat obtutib: humanis&eiã uisib: ostendit
Moxa& enĩ cuncta quȩ habere potuit adpiceati sop̃ distri¬
effecit :Sex deniq: insicili a monasteria c̃struens.
fr̃s illi cx p̃oseruituros adgregauit: Septimũ uͦ in¬
traurlis muros instituit : in quo & ipse pͥmodũ rea¬
laritrami temultis sibi sociatis fratribus sub abba¬
tisimperiomilitauit . : Quibus monasteriis tantũ
dered ditibus p̃diorũ delgauit : quantũ possit illic¬
cõmor antib: ad quotidia nũuictũ sufficere  Reli¬

Expanded text:
obitu liberam disponendarum rerum suarum haberet facultatem, quod prius mente gestabat aperuit; quodque jam in divinis erat obtutibus, humanis etiam visibus ostendit. Mox etenim cuncta quae habere potuit, ad pietatis opus distriur. 4. Sex denique in Sicilia monasteria construens, fratres illic Christo servituros aggregavit: septimum vero intra urbis hujus muros instituit, in quo et ipse postmodum regulari tramite, multis sibi sociatis fratribus, sub abbatis imperio militavit. Quibus monade reditibus praediorum delegavit, quantum posset commorantibus ad quotidianum victum sufficere: reli
Abbreviated transcription (Latin):
si ab auditorũ suorum cordibus spinas uani
amoris eueller& nimirũ frustra ineis sc̃ȩ
p̃dicationis uerba plantar& ⁊ Hinc ẽ quod
paerus prius euertit ut p̾modum construat:
cũ nequa quã iudeos monebat quidiã fece¬
rent: sed de hisquȩ fecerant increpabat di¬
cens: Ilmnatarenũ uirũ apꝓbatũ adõ in
uob uirtutibus et ꝓdigiis cesignis quȩ sicit ds̃¬

Expanded text:
si ab auditorum suorum cordibus spinas vani si ab auditorum suorum cordibus spinas vani amoris evelleret, nimirum frustra in eis sanctae praedicationis verba plantaret. Hinc est quod Petrus prius evertit, ut postmodum construat, cum nequaquam Judaeos monebat quid jam facerent, sed de his quae fecerant, increpabat dicens: Jesum Nazarenum virum approbatum a Deo in vobis, virtutibus et prodigiis et signis quae per
Abbreviated transcription (Latin):
rec ognoscant T Tunc ggitur pleno uoto discuN
uerabona querere : cumcerto iudiciodep̃hen¬
derint falsa se uacue tenuisse : Audi ant
ergo qđ bona p̃sentia & adilecti onecitiustran¬
situra sint : & tam̃ eorum culpa adultionẽ
si ne transitu ꝑmansura I Quia ernunc
qđ lib& inuitis subtrahitur et tunc quod do¬
l& inuitis in suppliciũ reseruatur : Itaq: eis¬
dem sebus terreantur salubriter : quibus
noxie delectantur : Vt dũ ꝑculsa mensal¬
ta ruinȩ suȩ dãna conspiciens sese in prȩci¬
pitio ꝑuenisse dep̃hendit gressũ postterga
reuoce : et ꝑtimes censquȩ a mauerat : discat
diligere quȩ contẽpnebat. Hincẽ enĩ qđ hie¬
remie misso ad p̃dicationẽ dicitur : Eccecon¬
stituite hodie s uꝑgentes &e suꝑ regna : ut euel¬
las& destruas & disꝑdas & dissipes &ȩdifices
& plantes : Qui anisi prius ꝑuersa destrue¬
sce : aedificare utiliter recta ñ posset : NI¬

Expanded text:
r cognoscunt. Tunc igitur pleno voto discunt r cognoscunt. Tunc igitur pleno voto discunt vera bona quaerere, cum certo judicio deprehenderint falsa se vacue tenuisse. Audiant ergo quod bona praesentia et a delectatione citius transitura sunt, et tamen eorum causa ad ultionem sine transitu permansura; quia et nunc quod libet invitis subtrahitur, et tunc quod dolet invitis in supplicium reservatur. Itaque eisdem rebus terreantur salubriter, quibus noxie delectantur; ut dum perculsa mens alta ruinae suae damna conspiciens, sese in praecipitium pervenisse deprehendit, gressum post terga revocet, et pertimescens quae amaverat, discat diligere quae contemnebat. Hinc est enim quod Jeremiae misso ad praedicationem dicitur: Ecce constitui te hodie super gentes et super regna, ut evellas et destruas, et disperdas et dissipes, et aedifices et plantes . Quia nisi prius perversa destrueret, aedificare utiliter recta non posset; ni