comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Cloquiccdñi eloquia castec argentum igne exami¬
nactum Quorum or nactui lectorum mela suꝑcaddit
aureco Quisquis ecedem diuina cloquico & spiritalib
plena sensibur Et ministerus exponendo de monstrat
Quinimirũ sensur aptemala uocantur quicodearbore
uitȩ Idest dĩsccpienticosunt ora: Apte aureco
mccla: Quico notitiã amoremq: perp&uao claritatis
Mentib insundunt: Malacergo aurea in lectis argenteis
Quilo quitur uerbũ intempore suo Quia qui uerbum dĩ
opostune nouit Iuxta audientium capacitatẽ prȩ̨¬
dicare modo exempla acdicta pectrũ Perquo¬
rum custodicm codrequiem ꝑuenictur ccaerneem.
Iuxtalit tercm replicatur modo succuiores in his
sensuum spiritalium fructur quibus piaccudien¬
tium desideric pascat Remoto lit terece uel ccmi¬
ne paendit. IUACIRIS AUREA ETMAR GARITUM
tulceus: quiancurt sapicirem. Et aurẽ
obocdieirrem Recte humilis ccuditor inauri.
compecratur ccurecce. quiccdum libenter in¬

Expanded text:
eloquia Domini eloquia casta, argentum igne examieloquia Domini eloquia casta, argentum igne examinatum. Quorum ornatui lectorum mala superaddit aurea, quisquis eadem divina eloquia etiam spiritalibus plena sensibus et mysteriis exponendo demonstrat. Qui nimirum sensus apte mala vocantur, quia de arbore vitae, id est, Dei sapientia sunt orti; apte aurea mala, quia notitiam amoremque perpetuae claritatis mentibus infundunt. Mala ergo aurea in lectis argenteis qui loquitur verbum in tempore suo, quia qui verbum Dei opportune novit juxta audientium capacitatem praedicare, modo exempla ac dicta Patrum, per quorum custodiam ad requiem pervenitur aeternam, juxta litteram replicat, modo suaviores in his sensuum spiritalium fructus, quibus pia audientium desideria pascat, remoto literae velamine pandit. Inauris aurea et margaritum fulgens, qui arguit sapientem et aurem obedientem. Recte humilis auditor inauri comparatur aureae, quia dum libenter in
Abbreviated transcription (Latin):
Necisicut illidixit Vt hilacres uultus ostendot sub¬
iectis: It achunc common&. Ne in conspertumccio¬
rum corrogans copparecet. sed potius in medio¬
cripocurloco superius euocari merecctur
Ciusimile est illud dominicum: Cum inuitactur fue¬
ris cadnupcics. Nondis cumbaor in primo loco
Et caerco Possumus ccutem in rege & principe
dñm significatum intellegere. Incuius conspectu
nos semꝑ humilicorinecesse est: Monente copor
tolo paro quiccit. Humilicominiigitur subpoten¬
timcenudĩ Vt uor excelt& intempore uisi tactionis:
Quac inderut oculrtui NEΡrΟΡΕRΑSIUIR¬
CIOCrTO UEPOSTEA EMENDARC NOMPOSSIS:
cuidehones taueris amicum tuum.
MAlAAUIR EAIML ECTIS ARCCATEIS. quilo qui
tua iutemporesuo: acro eloquia Rec¬
tis sime lectis conpccreentur cergenteis:
Lec tis uidelic& Qui corequiem precesteent animaeb
audentium. Argenteis ccutem. Quiec splendideo ful¬
gent uirtutibus pactrum. Vndescriptũ est

Expanded text:
nam sicut illi dixit, ut hilares vultus ostendat subnam sicut illi dixit, ut hilares vultus ostendat subjectis, ita nunc admonet ne in conspectu majorum arrogans appareat, sed potius in mediocri loco positus, superius evocari mereatur. Cui simile est illud Dominicum, Cum invitatus fueris ad nuptias, non recumbas in primo loco, et caetera . Possumus autem in rege et principe Dominum significatum intelligere, in cujus conspectu nos semper humiliari necesse est, monente Petro apostolo, qui ait: Humiliamini igitur sub potenti manu Dei, ut vos exaltet in tempore visitationis .-- Quae viderunt oculi tui, ne proferas ijurgio cito, ne postea emendare non possis, cum dehonestaveris amicum tuum. Mala aurea in lectis argenteis, qui loquitur verbum in tempore suo. Sacra eloquia rectissime lectis comparantur argenteis, lectis videlicet, quia requiem praestant animabus audientium; argenteis autem, quia splendida fulgent virtutibus Patrum. Unde scriptum est;
Abbreviated transcription (Latin):
funditaes terrececonia cebhominibus non potest. It cosci¬
entia ꝓphacerum &cpostolorum. Quicerchanadi¬
uinitectir sp̃u reuelante cognouerunt: Nostrefragilita¬
tis capacitactem trconstendit AUfCR RUbIGINC DC
ARCCNrO. Et ecRedrcur uas puris sinuco:
Aufer lit tero suꝑficiem desacro cloquio. Et inueniens sen¬
sum purissimum sub uilitate littercae reconditum.
Et subcarncclium figuris caeremonicerum spirite dico
lecturse misteria: Aurer in picreren ueuulru
Auser impiacetem ꝑ sequendi xp̃icenor decenimo secub
Vel alterius cuius lib& ccemulatorum legir. Et cumxp̃m
prȩdicare cocperint firmabitur iustitia cathedreo
lebeet impiacer: quam diuiustiticcedĩ repugndntes
succm praponerecertecbocit: Iterum aufer impieta
liũ suũ semper hilccritate & gractia plenor uil¬
tus exhibecent. Neper cerroganti com rigidiorer
effecti musitactionẽ incidant plebis:
NECLORIOSUSAPPARCAS CORAMREgE: ETIU
loco MaCuorum nCCΟUSTꝑTERIS Etcacreo:
Superius prȩsulem monuit. Nunc subditum.

Expanded text:
cientia prophetarum et apostolorum, qui arcana divinitatis Spiritu revelante cognoverunt, nostrae fragilitatis capacitatem transcendit. Aufer rubiginem de argento, et egredietur vas purissimum. Aufer litterae superficiem de sacro eloquio et invenies sensum purissimum sub vilitate litterae reconditum, et sub carnalium figuris caeremoniarum spiritalia latuisse mysteria. Aufer impietatem de vultu Aufer impietatem persequendi Christianos de animo Sauli vel alterius cujuslibet aemulatorum legis, et cum Christum praedicare coeperint, firmabitur justitia, cathedra lebat impietas, quandiu, justitiae Dei repugnantes, suam praeponere certabant. Iterum aufer impietatlium suum, semper hilaritate et gratia plenos vultus exhibeant, ne per arrogantiam rigidiores effecti mussitationem incidant plebis. Ne gloriosus appareas coram rege, et in loco magnorum ne constiteris, et caetera. Superius praesulem monuit, nunc subditum,
Abbreviated transcription (Latin):
uel communionis grecticm concedit ueluitam ꝓ¬
mittit ccaernam : Quiac pro extraneo fidem fecit
se ipsum ꝓfecto acute districti iudicis oculor ultione
dignum reddidit: QUIMrEM EΑUET LΑ QUEΟˢ
Securus errr. Sccuruserit infuturo quinunc
bene formidolosur & sua sedulus errccta per
Pccenitenticm curct : et iob in pacenitentium
se soci e tate seruaet inmunem
MUVIS INMANV NONERET INNOCCUS MALUS
Quimanum iungit in manu niloperectur. sed
mccnus in menu non erit in nocens meclus:
Quicc & sic ebiniquac actione manus adhoreem sub

Expanded text:
vel communionis gratiam concedit, vel vitam pvel communionis gratiam concedit, vel vitam promittit aeternam, quia pro extraneo fidem fecit, seipsum profecto ante districti judicis oculos ultione dignum reddidit. Qui autem cavet laqueos securus erit. Securus erit in futuro qui nunc bene formidolosus et sua sedulus errata per poenitentiam curat, et ab impoenitentium se societate servat immunem. Manus in manu non erit innocens malus. Qui manum jungit in manu nil utique operatur, sed manus in manu non erit innocens malus, quia etsi ab iniqua actione manus ad ho
Abbreviated transcription (Latin):
hecec occulte castĩgaet. quodidem sequentib: uersiculis¬
certiur inculcatur dumdicitur. Quuambulxt
FRAVOSIENrER RCUELAI ACHAUA Quiaulẽ¬
I FIdelis ess. Auunicalaer commniasum.
Et incuan gelio dnr: sipeccauerit intesrcctertiur
Vcde & corripe eum interite &ipsum solum: si teccu¬
dierit lucrectus eris fractrem tuum: Et cacre:¬
Vde & hic recte sub infertur: UBINONESI EUBCR¬
uxror populus corruri. SUUS ATEIURi
MUTtA CONSILIA: Neenim te putceres cemici com¬
missa si corrigere non potes ultre celare debere
Rec tedicit populum sine guber nectore corruere
sceluccriautem ubi multces int consilic ut osten¬
dect quodsolus emendecre non uccles plurib esse
reuelandum ut conie omnium corrigatur industrica.:
AIT LICẼ rUR malo. quifideM ACTT PROEX¬
Raueo: Iu pram tu est lit terȩsensus: sed est
csorte scorum extreneus qui peccata suco peconi¬
tendo corrigere dis simulct: & quicumq: tec lib

Expanded text:
haec occulte castigat, quod idem sequentibus versiculishaec occulte castigat, quod idem sequentibus versiculisctius inculcatur dum dicitur. Qui ambulat fraudulenter, revelat arcana; qui autem fidelis est, amici celat commissum. Et ivade et corripe eum inter te ei ipsum solum; si te audierit, lucratus eris fratrem tuum, etc. . Unde et hic recte subinfertur: Ubi non est gubernator, populus corruet; salus autem ubi multa consilia. Ne enim te putares amici commissa si corrigere non potes ultra celare debere, recte dicit populum sine gubernatore corruere, salvari autem ubi multa sunt consilia, ut ostendat, quod solus emendare non vales, pluribus esse revelandum, ut unanimi omnium corrigatur industria. Affligetur malo qui fidem facit pro extraneo. In promptu est litterae sensus, sed est a sorte sanctorum extraneus qui peccata sua poenitendo corrigere dissimulat: Et quicunque talibus
Abbreviated transcription (Latin):
pria conscientia se accuscente contem ncentur
Expcetatio sollicitorum peribit: Huncuer sum longe
celiter haba centiqua trcenrlatio quȩ ait: De sunc¬
tihominis iusti non peria ipes gloria autem impio¬
Martur quis que decengustia paersonis libercctur est
post mortẽ & tred&ur in poene procius causa ꝑsccu¬
tor quiillum cengustecuit : Iacobus maerti riocoro¬
nectus est parus de carcere sclucctur: Etherodes
quieos persecutus est: A uermib: uisibiliter consump¬
tur Rccptur ÷ in uisibiliter ubi uermis qus nonmori&:
et ignis eius non extingetur: SIMULXTOR ORC
Buurrur Scicirria: Her&icus simulans doctri¬
cipula recpicentur her&ica: Qui despictrami¬
cum suuen iNdICCIS CORDEẼGI. UIRAUTEM
PRUDEΝS TACBTI: Non est despiciendus uel de¬
ridendus anobis quinor simpliciter amare proba¬
tur: &i cmsimepte quid perimperiticm facit:
Quicnim hoc facit indignus ÷ sccpientico Atuero pru¬
dens quisque detcclium conmissis publicetac&: sed

Expanded text:
ropria conscientia se accusante condemnantur, ropria conscientia se accusante condemnantur, exspectatio sollicitorum peribit. Hunc versum longe aliter habet antiqua translatio, quae ait: Defuncti hominis justi non peribit spes, gloria autem impioMartyr quisque de angustia passionis liberatus est post mortem, et tradetur in poenam pro ejus causa persecutor, qui illum angustiavit. Jacobus martyrio coronatus est, Petrus de carcere salvatus est; et Herodes, qui eos persecutus est, a vermibus visibiliter consumptus, raptus est invisibiliter eo ubi vermis ejus non morietur et ignis ejus non exstinguetur.--Simulator ore buntur scientia. Haereticus simulans doctricipula rapiantur haeretica. Qui despicit amicum suum, indigens corde est, vir autem prudens tacebit. Non est despiciendus vel deridendus a nobis, qui nos simpliciter amare probatur, etiamsi inepte quid per imperitiam facit. Qui enim hoc facit, indignus est sapientiae, at vero prudens quisque de talium commissis publice tacet, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Noꝵ tuo hoaniut ipio Hullacyri CPrRASpES
Hcu misere hecac sententicm pertraensuit ori¬
ginir quipost uni uerscele extremũque iudicium
uitcm credidit omnibus impuir & peccatoribur
dcen decm : Notaendum ccutem quod & sumpus
post mostem sper uenicae non est: sunt tacmen
quideleuiorib peccatir quibus obligeti de functisun
post mortẽ possunt cobsolui uel poenis uidelico
castigccti: uel suorũ precib elmosinis mis sccrũ
cedebrectionibus cebsolui: Sed heca quib cumq
fiunt: Etccute iudicium & deleuiorib: fiunt erra¬
tib:: quiuero se longo post iudicium tempore li¬
bercndos putaent fcelluntur. et fortas seced
tudo quabonisemper cedimplendadi pręceptec
sunt accincti: alicqua reprobi cum scientes peccant:
solliciti me tuunt quocudo ccdernam recpicentur
cedpoenam: Ideoque recte expectatio eorum qui
dõ sollicitamente seruiunt coroncbitur : Corũ
uer o quidõ contempnenter et ante iudicaum ciur ꝓ¬

Expanded text:
Mortuo homine impio, nulla erit ultra spes. Mortuo homine impio, nulla erit ultra spes. Heu miser! Hanc sententiam pertransiit Origenes, qui post universale extremumque judicium vitam credidit omnibus impiis et peccatoribus dandam. Notandum autem quod, etsi impiis post mortem spes veniae non est, sunt tamen qui de levioribus peccatis, quibus obligati defuncti sunt, post mortem possunt absolvi, vel poenis videlicet castcelebrationibus absoluti. Sed haec quibuscunque fiunt, et ante judicium, et de levioribus fiunt erratis. Qui autem longo se post judicium tempore liberandos putant, falluntur, et fortasse perttudo, qua boni semper ad implenda Dei praecepta sunt accincti; alia, qua reprobi cum scientes peccant, solliciti metuunt, ne quando aeternam rapiantur ad poenam. Ideoque recte exspectatio eorum, qui Deo sollicita mente serviunt, coronabitur; eorum vero, qui Deum contemnentes, et ante judicium ejus p
Abbreviated transcription (Latin):
ahter causcm pccuperis. aliter potentir aliter so¬
dẽchr abiter ecudit ignoti: Stac tẽrec ubiquelbit
iniqua: sed ir quis uabene gesta mchoreo quccpu¬
morum succ que erreta iudicat leuioreotrutina
ponderectur dolosa: Nec non & ille quionerco in¬
portabilia in ponit inumeros hominum : Ipseccuti
uno digitosuo Non uulteco tangere : Ille &icm qui
boncin publico. & malccagit in occulto : proiniqui¬
tate librȩ dolosȩ cebnominatur cednĩo: At quisin¬
ceriter cegit in omnib: quicauscc̃ & causam equoclẽ
discernitis nimirũ iustiiudicis uoluntati e cõctio¬
nȩ congruit: UBIFUERIT SUPERBIA. IBICRIT
et conrumelia: Quia suꝑbi uel contum ebose
se gerunt per coutemptum siucignorecuticem dis¬
ciplinece uel proximis contumclices nogerunt
Qd certe qui a om̃nis quise &x altat humiliabitur
Vbratemhumilrtas. IBICTSAIENIN
Abscondisti inquit hecec a sapientibus & prudero
tib Et reuelcesticec paruulir. Idest humilibus

Expanded text:
aliter causam pauperis, aliter potentis, aliter soaliter causam pauperis, aliter potentis, aliter sodalis, aliter audit ignoti, statera utique librat iniqua; sed et is qui sua bene gesta meliora quam proximorum suaque errata judicat leviora trutina ponderat dolosa, nec non et ille qui onera importabilia imponit in humeros hominum, ipse autem uno digito suo non vult ea tangere: ille etiam qui bona in publico et mala agit in occulto, pro iniquitate librae dolosae abominatur a Domino; at qui sinceriter agit in omnibus, qui causam et causam aequa lance discernit, is nimirum justi judicis voluntati et actioni congruit. Ubi fuerit superbia, ibi erit et contumelia. Quia superbi vel contumeliose se gerunt, per contemptum sive ignorantiam disciplinae, vel proximis contumelias ingerunt, vel certe quia omnis qui se exaltat humiliabitur . Ubi autem humilitas, ibi sapientia. Abscondisti, inquit, haec a sapientmilibus.--
Abbreviated transcription (Latin):
Neque huic repugnet sententicce quod supredic¬
tum est: quod tim& impius ueni& super cum
Sunt enim quiscientes futurorũ bonorũ maclorũque
iudicium Nihil hominus neglegentia uel desperco¬
tione uel &icm deindustrico peccant : Teclib ergo
interitus quẽ timent cedueni&: Sunt quimalec
quacefaciunt: aut num quecm puniendac aestimenT
aut bene gesta: Ideoq: bona mercede remunercen¬
dec iudicant: Dequib recte dicitur quiec spes
impiorum peribit : Nccm a dchis quiscienter delx¬
quunt subsequenter cediungit : ForITTVOODIV¬
plicis urabñi. Erpauonhis quiopenas ur
malum Sunquit cebditeo scripturcerum con
prehendere non ucler : Nontacmer descclute derp¬
res sed gredere uicom dni : cegebonoo quae nosti &u
terforter connumerc̃beris : Sed merito pacueot
ill quirecta quaceuorunt facere contempnunt
pondus aequum uolintras cius: Stceterco
doloscc non taentum in mensurcetione pecuniece
sed & iniudi ciccria discretione teneur: Quienim

Expanded text:
Neque huic repugnat sententiae, quod supra dicNeque huic repugnat sententiae, quod supra dictum est, quod timet impius, veniet super eum, sunt enim qui scientes futurum bonorum malorumque judicium nihilominus negligentia vel desperatione vel etiam de industria peccant: Talibus ergo interitus quem timent adveniet; sunt, qui mala quae faciunt aut nunquam punienda aestimant, aut bene gesta, ideoque bona mercede remuneranda judicant, de quibus recte dicitur: Quia spes impiorum peribit, nam et de his qui scientes delinquunt subsequenter adjungit. Fortitudo simplicis via Domini, et pavor his qui operantur malum. Si, inquit, abdita Scrinon tamen de salute desperes, sed gradere viam Domini, age bona quae nosti, et inter fortes connumeraberis: sed merito paveant illi, qui recta quae norunt facere contemnunt, pondus aequum voluntas ejus. Statera dolosa non tantum in mensuratione pecuniae, sed et in judiciaria discretione tenet. Qui enim
Abbreviated transcription (Latin):
quici recta itinera prȩuidẽre. & cclimenta spiri¬
techec suggerere solen: Porro ac&um quod aui
node generat & fumus qui cebigne ascendeus cua¬
nescit eos quiceb ee desiastica succ uitate & caritate
per suꝑbicem uel socordicm recedenter: hanc &ucc̃m
uerbis impugnacu sigura tedenuntiecnt: De quibus di¬
cit iohannos: ex nobis exierunt : sed nonereent ex nobis
et relique Timor dĩ aðponet dies. Et Mi¬
impiorum brecuabenrrur. Quidõ sideliter ser¬
uiunt adernaluce donabuntur : At quuimpiao¬
t mancipantur cum hac uita perdunt boneo quȩ
cemeebant Expectario iugrorum IaCtiha
spes utrẽ impionum peribit: Poet& quioc
iustila centur in expectatione uitȩ sequentis: quẽ
uis contris tentur cffhetione prȩsure prȩsentis:
Vude est illud: tues mihi refugium a presuree quece
circumdedit me exultatio meco: At uero impu
quis eputant infuturo requi euros : Aut certenul¬
lorpost mortem futuros fecllaluntur

Expanded text:
qui ei recta itinera praevidere, et alimenta spiriqui ei recta itinera praevidere, et alimenta spiritualia suggerere solent. Porro acetum, quod a no degenerat, et fumus, qui ab igne ascendens evanescit, eos qui ab ecclesiastica suavitate et charitate per superbiam vel socordiam recedentes, hanc etiam verbis impugnant, figurate denuntiant. De quibus Joannes dicit, Ex vobis exierunt, sed non erant ex nobis, et reliqua . -- Timor Dimpiorum breviabuntur. Qui Deo fideliter serviunt, aeterna luce donabuntur: at qui impietati mancipantur, cum hac vita perdunt bona quae amabant. Exspectatio justorum, laetitia, spes autem impiorum peribit. Patet quia justi lactvis contristentur afflictione pressurae praesentis; unde est illud: Tu es mihi refugium a pressura quae circumdedit me, exsultatio mea . At vero impii qui se putant, in futuro requieturos, aut certe nullos post mortem futuros, falluntur.
Abbreviated transcription (Latin):
poeneo sequeturultionis. Quodtimerimpius uc¬
det dupeꝵ cum: Desiderium suum iugris
Dabrits Deilloimpiodicit: qui scicus pcccat
Tima ergoimpius uidere districtum iudrem
desidercent iusti dissolui & essecum xp̃o Illincter¬
renis gecudur priuentur : & sempiter ncc ultione
placteutur: Istincincolactus corũ pro longaur
sed premia proquib: certacuẽre percipiccutꝰ
utrisq ecutem quod corde tenent ceduenia
Quadrrem pesras RANSICNS NOnERIT IMpIUR
Ius tus autẽ quas sun dam extũ sempiternum
Depersecutorib ec desiccedicit: quidomum fidei sub¬
uertere quȩrunt: Sedilla inuero fundamento
Sicuraccrum denris: Etfumis oculis
Sicpiccrbis qui miscrunr eum
Sicut hereicorum perfidibonis doctorib: moles
ticem generait & lacrimar: sic male uiuens cat¬
holicur eir quise fidem sucem exoperib ostende¬
re iusserumper inerticm gracuis est Oculi
quippe &dentes. predicatores sunt scȩ ecdesicce

Expanded text:
poena sequetur ultionis. Quod timet impius vepoena sequetur ultionis. Quod timet impius veniet super eum. Desiderium suum justis dabitur. De illo impio dicit, qui sciens peccat, timet ergo impius videre districtum judicem: Desiderant justi dissolvi et esse cum Christo. Ille ne terrenis gaudiis privetur, et sempiterna ultione plectatur: isti ne incolatus eorum prolongetur, sed praemia pro quibus certavere percipiant. Utrisque autem quod corde tenent adveniet. Quasi tempestas transiens non erit impius. Justus autem quasi fundamentum sempiternum. De persecutionibus Ecclesiae dicit, qui domum fidei subvertere quaerunt, sed illa in vero fundamento,Sicut acetum dentibus, et fumus oculis, sic piger his qui miserunt eum. Sicut haereticorum perfidia bonis dtiam generat et lacrymas; sic male vivens catholicus, eis qui se fidem suam ex operibus ostendere jusserunt, per inertiam gravis est. Oculi quippe et dentes, praedicatores sunt sanctae Ecclesiae,
Abbreviated transcription (Latin):
confusioni proximum est: Quic uel mor dincete
bonc Vel cepesteloquitur mecla: SUBSTMTA
diurtis urbsfor trrudinis cius: Pauor paupe¬
Rum ecegras corum Diuites considunt indiuiti¬
is qucsi inurbemunita. Pecuperes ideo pecuent ne
deficicent: quic se norunt egenos Spiritacliter
qui indmn diues est perboncoperco: Confidit in illo
quecsi inurbe in expugnebili: quia a nullo possit
hoste supercri: At quiuir tutũ inõpico coangustan¬
tur. Ideo caelestib egent diuitus. Quicc noxio pac¬
uoretiment. Duros produo tolerarelabores
ABS CONDUNT ODIUM LABIA MENDACIA: QUI
PROFERT CONTEMELR INSIPIENS EST:
Siergo uercex & sccpiens esse desiderces: Odium neq
incbscondito cordis contege. Nec per oris contu¬
melicm profer sed tuum & cordilectione
Et õs ueritate replecctur QUASI PERRISUM
cepit
Scultur uprtur qui gecudo in seclere sapientis ccutem
esu ce cius quiuri nomine dignursit prȩuidere
quic risur dolore miscebitur & gecudico peccandi

Expanded text:
confusioni proximum est. Quia vel inordinate confusioni proximum est. Quia vel inordinate bona, vel aperte loquitur mala. Substantia divitis urbs fortitudinis ejus, pavor pauperum egestas eorum. Divites confidunt in divitiis, quasi in urbe munita; pauperes ideo pavent, ne deficiant, quia se norunt egenos. Spiritaliter qui in Deum dives est per bona opera, confidit in illo, quasi in urbe inexpugnabili, quia a nullo potest hoste superari; at qui virtutum inopia coangustantur, ideo coelestibus egent divitiis, quia noxio pavore timent duros pro Domino tolerare labores. Abscondunt odium labia mendacia, qui profert contumeliam insipiens est. Si ergo verax et sapiens esse desideras, odium neque in abscondito cordis contege, nec per oris contumeliam profer, sed tuum et cor dilectione et os veritate repleatur. Quasi per risum ccipit, stultus est igitur qui gaudet in scelere. Sapientis autem est et ejus, qui viri nomine dignus sit praevidere, quia risus dolore miscebitur, et gaudia peccandi
Abbreviated transcription (Latin):
Quieredit in quit in me si cutdicit seriptura. Num¬
na deuentre eius fluent cequȩ uiucce
Pnou unpiorum : Operit iuiquTACM
impusunt: quiuel succ uel proximorum crrata
Neced scenitatem peruenicent: de sendendo conitigiud
corsuum inuerbum meclum Ad excusccndoer excu¬
scctioner in pec catir:
INLABIIS SAPIENTES INUCNIETUR SAPICNHA
ETUIREA INDORSOCIUS QUIINDICET CORDE
Virga indorso est. Vindicta in posterioribus:
Idest insequente uita Quaembene placga illeo
fecmosce: quac philiste innatibus fcriebantur
exprimit: Quiergo non uult uirgam indorso
port& in lcbiis sccpienticm
Ioquactur lacudes xp̃i Et prececepta precedic&
Verum quicosemper dñm lccudare: Nonacutem sẽꝑ
docere : Nonomnic quace uouit omnes docẽre scepieniti
conuenit. Recte subditur Sapiextes.
AbSCONDUXT SCiENTIAM: Scientes uidelic&
quiec tempus tacendi & tempus loquendi. Unde
prophacõ Dum consister& inquit peccator ceduer¬
summe obmutui & humiliatursum. Et siliuabonis
ihm ethunccrucisixum Os aurem srul ti:

Expanded text:
edit, inquit, in me, sicut dicit Scriptura, flumina de ventre ejus fluent aquae vivae .-- Et os impiorum operit iniquitatem. Impii sunt qui vel sua vel proximorum errata, ne ad sanitatem perveniant, defendendo ccor suum in verbum malum, ad excusandas excusationes in peccatis. In labiis sapientis invenietur sapientia, et virga in dorso ejus qui indiget corde. Virga in dorso est, vindicta in posterioribus, id est, in sequenti vita, quam bene plaga illa famosa qua Philistaei in natibus feriebantur, exprimit. Qui ergo non vult virgam portare in dorso portet in labiis sapientiam, Loquar laudes Christi, et praecepta praedicem. Verum, quia semper Deum laudare, non autem semper docere, non omnia quae novit, omnes docere sapienti convenit, recte subditur:-- Sapientes abscondunt scientiam. Scientes scilicet, quia est tempus tacendi, et tempus loquendi . Unde propheta: Dum consisteret peccator adversum me, obmutui, et humiliatus sum, et silui a bonis Jesum et hunc crucifixum . Os autem stulti
Abbreviated transcription (Latin):
sor didecuit. Ideo que talis cenima muler pulchreo &
fcctua esse censetur quia carneclib dedita in lecebris
pulchrec ÷ persuentiam sedper actionem factucc
Aliter quiad oc trinam her&icam nitore uidit elo quii¬
re splendere Nectamen scpientiae aepto intellectu
congruere: Circulus inquid ccureus in nacrib: suis
dest pulchra circum flexa locutio in sensibus mentis
stultace: Cui exeloquio ccurum pend& sed ta mer ex
terrence intentionis pondere more suis cedsuperiora
non respicit: quod secutur exposuit dicens: mulier pul¬
chree & fectua. Ior doctrina herdica pulchra per
uerbum. fectua per intellactum:
Desiderium iugrorum omuesonum esr¬
Semper iusti iustitiam ubique regnacre desidereent:¬

Expanded text:
sordidavit. Ideoque talis anima, mulier pulchra et sordidavit. Ideoque talis anima, mulier pulchra et fatua esse censetur, quia carnalibus dedita illecebris, pulchra est per scientiam, sed per actionem fatua. Aliter, Qui doctrinam haereticam omni nitore videt eloquentiae splendere, nec sic tamen sapientiae apto intellectui congruere, circulus, hic inquit, aureus in naribus suis, id est, pulchra et circumflexa locutio in sensibus mentis stultae; cui ex eloquio aurum pendet, sed tamen ex terrenae intentionis pondere, more suis, ad superiora non respicit. Quod secutus exposuit, dicens, Mulier pulchra et fatua, id est, doctrina haeretica: pulchra, per verbum; fatua, per intellectum.-- Desiderium justorum omne bonum esSemper justi justitiam ubique regnare desiderant
Abbreviated transcription (Latin):
Rum Saluaberur. Hoc est quod su pradicitor
Seminconti ccutem iustiticm merces fidelis:
Velcerte semen iustorum seluabitur: quiccqui prȩce¬
dentium iustorum. exempla sectantur horũ quoque
uestigia aduidenda scclutis ce&erna gecudia sequuntur
De quibus caesccias: Omnes quiuiderint eos cognoscea
eos quiccisti sunt semen cui benedixit dus¬
CIRCLUS AUREUS INUARIB: SUIS. MULIERPUL¬
CHRA CTPXTUA: Circulũ ccurcũ si in necribus
suir infixerir nihil hominur ille terrã uerterena¬
so & uolutabroluti properat in mergi: Itecmul¬
er fcctua si pulchritudinẽ uultus uelhabitus accepe¬
rit succintamen faciem cadinsimee dedinccre
succm spetiositatem cd euertendos ubique castitec¬
tis flosculos circum ferre. secaeno uoluptatir in¬
quincrediligit: Aliter quior namentum diuino¬
rum eloquiorum meditaendo consequitur. sed hoc
mccleuiuendo insequitur: Circulum ccureum hecba
in ncribur sed more suis terram subigere non desisen
quic quod odore notitice percepit inꝰ munda actione

Expanded text:
rum salvabitur. Hoc est quod supra dicitur, Seminanti autem justitiam, merces fidelis. Vel certe, Semen justorum salvabitur, quia qui praecedentium justorum exempla sectantur, horum quoque vestigia ad videnda salutis aeternae gaudia sequuntur. De quibus Isaias, Omnes qui viderint eos cognoscent eos, quia isti sunt semen cui benedixit D. Circulus aureus in naribus suis mulier pulchra et fatua. Circulum aureum si in naribus suis fixeris, nihilominus ille terram vertere naso et volutabro luti properat immergi, ita mulier fatua si pulchritudinem vultus vel habitus acceperit, suam tamen faciem ad infima declinare, suam speciositatem ad evertendos ubique castitatis flosculos, circumferre, se coeno voluptatis inquinare diligit. Aliter. Qui ornamentum divinorum eloquiorum meditando consequitur, sed haec male vivendo insequitin naribus; sed more suis terram subigere non desistit, quia quod odore notitiae percepit, immunda actione
Abbreviated transcription (Latin):
tur: uide ne se ducaris eorum doctrinir:
Etperpetuc poeneo fornicatorm: si cut᷑unur pacnis diur¬
neem solum effugect esuriem. Et nihil ominur post¬
modum csurit qui comesto panesaturas adscer¬
serct sic qui intrat adscortum. adhorcem qui¬
dem euceporcet libidinem sed post pccululum ar¬
dentior redit:
NuIn QUID ABS COVDEREPOTEGI HOMDIQUẼIN
SINUSUO: UTUESUM ENTA ILLEUS NONAEDEV
soliei conceditur hereticorum libror legere.
qui cedeo solidatur: infide catholica ut uerborum
dulcedine uel astutice. Nequecet ecbea segrega ri:¬

Expanded text:
tur, vide ne seducaris eorum doctrinis. tur, vide ne seducaris eorum doctrinis. et perpetua est poena fornicatoris; sicut enim unus panis diurnam solum effugat esuriem, et nihilominus postmodum esurit, qui comesto pane saturus abscesserat: sic qui intrat ad scortum, ad horam quidem evaporat libidinem, sed post paululum ardentior redit. Numquid abscondere potest homo ignem in sinu suo ut vestimenta illius non ardescant? Soli ei conceditur haereticorum libros legere qui adeo solidatus est in fide catholica, ut vel verborum dulcedine vel astutia nequeat ab ea segregari
Abbreviated transcription (Latin):
circum da qirr runrruo: Et incogitectione prece¬
ceptac dĩ fixc r&ine et liquadam tucm hurum undique
dulcedine Neforte in lingua labaris conmunito:
Cumambulaueris cradiauruꝵ recumn
cuendor micris cusrodiare: Ereuici¬
LANS Lo qUERCCuM CIS: Tcenta sit tibi medi¬
tectio diunece legis. Ut cum uigilcons celiquid opera¬
beris hacnc sedulamente recolas. Cum dormire¬
uelis. In huiur memoriam quiercas: Cum euigilao¬
ueris. hecne primo codmentem reuoces:
Sic & enimsi& ut neciuglanr ossendeos rupec cetimores
noctur no ledaris: Aliter cum ambulecueris in pro¬
fectu iustiticce greedicentur tecum icendatadi.
utte instruaent: Cum dor mieris inmorteacusto¬
dicent cenimcem tucem Ne recpieet hostis.
Cumcuigilecuerir in resurrectione. loquere cumeis:
expetendo precemic. quece tibissea seruceres promi¬
screent
NECAPIARIS MCPRINVS ILLIVS: Pect& decedultera
Sed & heretici sibene uiuere. Et cepte se agera uiden¬

Expanded text:
circumda gutturi tuo, et in cogitatione praecircumda gutturi tuo, et in cogitatione praecepta Dei fixa retine et loquelam tuam. Horum undique dulcedine, ne forte in lingua labaris communito. Cum ambulaveris, gradiantur tecum, cum dormieris, custodiant te: et evigilans loquere cum eis. Tanta sit tibi meditatio divinae legis, ut cum vigilans aliquid operaberis havelis, in hujus memoriam quiescas, cum evigilaveris, hanc primo ad mentem revoces; sic enim fiet ut nec vigilans offendas, nec a timore nocturno laedaris. Aliter: Cum ambulaveris in profectu justitiae, gradiantur tecum mandata Dei, ut te instruadiant animam tuam, ne rapiat hostis: cum evigilaveris in resurrectione, loquere cum eis, expetendo praemia quae tibi, si ea servares, promiserant. Nec capiaris nutibus illius. Patet de adultera, sed et haeretici, si bene vivere et apte se agere viden
Abbreviated transcription (Latin):
quisciniuxr ntrer sixrres dis cordias:¬
Enumereet sex capitelia crimince: quoce tacmen
compecratione discordicer semincentir quac simino¬
rac deponit qui conimirum macius est facinus illud:
est connexce dirn pcctur Potest enim quilib& oculos
alir itelerebur menbrae iubdero : E celum contreo quẽpi¬
cum testimonium proferre quod nonidem erse putari¬
dirr est ii quohũprec lingucem mendacem nomii ect
Dotest enimi mendacium sed non contrapximum dic
Neem e berctus ecugustinus octo erre genereo mendacis:
Iulibro quem demendacio comͣposuit doca : Potest in quec
perditur quirque huiurmodi moleo uel sbima ips ud
cdur inferre pacc seruateo eeclena o : At doncetur
&cerrius corumque sequacer grecuius est quod itcorun
qui concordicem froeternece unitatir: discordicer semi¬
necndo sciderunt. CONSCRUAFILI PRACCCPIA
parris rui: Ecnedi merias lecem makislua
Nunc subadulterete mulierir specie: phib& cbauditio¬
ne herestos. lica eancorde ruo iugrrer: Ex

Expanded text:
qui seminat inter fratres discordiasqui seminat inter fratres discordiasmina quae tamen comparatione discordias seminantis, quasi minora deponit, quia nimirum majus est facinus illud, est connexa dissipatur, potest enim quilibet oculosaliis sceleribus membra subdere, falsum contra quempiam testimonium proferre, quod non idem esse putandum est, quod supra linguam mendacem nominat: potest enim mendacium, sed non contra proximum dici, nam et beatus Augustinus octo esse genera mendacii, in libro quem de Mendacio composuit docet, potest inquam perditus quisque hujusmodi mala vel sibimetipsi, vel aliis inferre pace servata Ecclesiae, at Donatus et Arius eorumque sequaces gravius est quod fecerunt, qui concordiam fraternae unitatis discordias seminando sciderunt. Conserva, fili mi, praecepta patris tui, et ne dimittas legem matris tuae. Nunc sub adulterae mulieris specie prohibet ab auditione haereseos. Liga ea in corde tuo jugiter, et
Abbreviated transcription (Latin):
Dixercet deheresibus &ccliruitiorum gencribus
Iustituerat prececeptorem Excitauerat pigrun
at nunc redcerguit & schis mecticum : Ubi notandum
quiaequem seminantem iurgia dicere uoluit prius cepos¬
tectam nominauit: Quicc nisimore superbientis angehe
a conspectu conditoris prius intus a uersione mentis cader&:
forcr post modum usque cadseminaenda iurgico nonuenir&:
Qui recte dicitur quod annuit oculis. terit pede:
digito loquitur Interior namque est custodico
quece ordinceta seruat exteriur menbrco: Qiuiergo stco¬
quod nulleo redice interiur sub sistect
prco plenius quecm sitdõ odibilis dncordicni se¬
mincendo insinuct. Quodecutem cenimam diii dicit
humeeno more facit Et cum plgna intentione:
Et nonlcuiter tedes odirse signisic&: Talcest merccia:
hcclendar uestreor & sollem nitectes uestres Odiuit¬
MEVDaCE: MANUS EFUNDEITES INNO¬
XIUIN SAUQUINEM: CORMACHIUANS COCI¬
tarioues pessicnas: PedESUETOCESAD
cireudum inmalum: PROΡERCITC̃
incudacix resrem sallaccm: Ercum

Expanded text:
Dixerat de haeresibus et aliis vitiorum generibus; instituerat praeceptorem, excitavit pigrum, at nunc redarguit schismaticum. Ubi notandum quia quem seminantem jurgia dicere voluit, prius apostatam nominavit, quia nisi more superbientis angeli a conspectu Conditoris prius intus aversione mentis caderet, foras postmodum usque ad seminanda jurgia non veniret. Qui recte dicitur, quod annuit oculis, terit pede, digito loquitur. Interior namque est custodia, quae ordinata servat exterius membra. Qui ergo staquod nulla radice interius subsistat.-- pra plenius quam sit Deo odibilis, discordiam seminando insinuat. Quod autem animam Dominus dicit, humano more facit, ut eum plena intentione, et non leviter tales odisse significet. Tale est in Isaia: Calendas vestrmendacem, manus effundentes innoxium sanguinem, cor machinans cogitationes pessimas, pedes veloces ad currendum in malum, proferentem mendacia testem fallacem, et eum
Abbreviated transcription (Latin):
elnccri meruit: Quicmors & uitac in macnib: linguȩ
Vel eorum coquibus quia corrigi non potuit. senteu¬
ticem dcemnationis accepit Quomodo pscel miste
cum ccit. Dũe liberecanim cõmecem eclabus iniquis
& cclingua dolosce Utrum que codño querit¬

Expanded text:
nari meruit, quia mors et vita in manibus linguae ; vel eorum a quibus, quia corrigi non potuit, sententiam damnationis accepit; quomodo Psalmista cum ait, Domine, libera animam meam a labiis iniquis et a lingua dolosa , utrumque a Do
Abbreviated transcription (Latin):
rum autem honor: Nomenque lecudes que
soutrib gehernce supplicus mutaentur Vbiuer¬
mr corum noumoriaur et igniscorũ porextingua :
Suuisimpliciter se uiuere uouit: facile cuneta spernit
ceduersa quico se perhaec cedgecudia uenturum esse
considit dicens cum proph&co: Dũr defensor uitecem eȩ
Aquo trepidabo ÷ Et cacra: t qui precuir incedituur
uolenrlica pectescit Acdignac factis recipit: Nihil
enim occultum quod uonre uelcbitur
QUIAINUET OCULO: PABEI doloRem
Qui nutib: oculorum in rid& celiquem. Noneuecdit
sinedolore tormenti. Nut pecenitudinis. De qua¬
lib dicit psecłmistae: quioderunt megractir.
Et ccunuebecut oculis. Uel certe quiccinuit oculo dabit

Expanded text:
rum autem honor, nomenque laudesque rum autem honor, nomenque laudesque putribus gehennae suppliciis mutantur: Ubi vermis eorum non moritur et ignis eorum Qui simpliciter se vivere novit, facile cuncta spernit adversa, quia se per haec ad gaudia venturum esse confidit, dicens cum propheta: Dominus defensor est vitae meae, a quo trepidabo? et caetera . At qui pravis incedit viis, nolens licet, patefit, ac digna factis recipit. Nihil enim occultum, quod non revelabitur .-- Qui annuit oculo, dabit dolorem. Qui nutibus oculorum irridet aliquem, non evadet sine dolore tormenti ac poenitudinis. De qualibus dicit Psalmista, Qui oderunt me gratis, et annuebant oculis ; vel certe qui annuit oculo, da
Abbreviated transcription (Latin):
suegloriaunonis comidlatur qui& cos demimpiora
insidices Inpsosius te iudicando retor qua
Qui neglegenter uuit in hoc sȩculo: Egebit bonir in suturo
At quisortter dño militat diuitidrecer nebestrtis dinur
FILIUS CONPUSIONIS EΘT: Quicon gregat xp̃o
tempore acceptabili : a sua salute curcendatorpescit:
Confundetur indie retributionis:p
Bexedicsio scper capurius li. OSaũscm impio¬
rum opexĩs INQuTlaS: Iusdir dic&ur iniudicio
Venite benedicti. Percipite regnum : Oscatom
impiorum quod comesctioni Ebriacti a conloquur
maclis seruiebat: Iniquitate qua in gessit condem¬
nccbitur: Denique os illius operuit iniquitoos
quiintormentis posȩtur. Linguecm sibunquac obplu¬
rco sedere plus punitur est : Refrigerariquȩ siuit
Nemorta iussi cumnlaudibus Et nomcu
impioram pabes cer: Et in hac uitabonibo¬
nos siue uiuentes siue de functos locudib: efferũ:
Impiorum ceutem: Et actus detestaentur & nomeu
tiniuitee futur ec iusti indi lecudib uiuunt Repbo¬

Expanded text:
sitationis consolatur, qui et easdem impiorum insidias in ipsos juste judicando retorquet.-- Qui negligenter vivit in hoc saeculo, egebit bonis in futuro; at qui fortiter Domino militat, divitiis aeternae beatitudinis filius confusionis. Qui congregat Christo tempore acceptabili etiam a sua salute curanda torpescit, confundetur in die retributionis. Benedictio super caput justi, os autem impiorum operit iniquitas. Justis dicetur in judicio: Venite, benedicti, percipite regnum . Os autem impiorum quod comessationi, ebrietati et colloquiis malis serviebat, iniquitate quam gessit condemnabitur. Denique os illius operuit iniquitas, qui in tormentis positus linguam sibi in qua ob plura scelera plus punitus est, refrigerari quaesivit Memoria justi cum laudibus et nomen impiorum putrescat. Et in hac vita bonos sive viventes sive defunctos laudibus efferunt: Impiorum autem et actus detestantur et nomen; et in vita futura justi in Dei laudibus vivunt, reprobo
Abbreviated transcription (Latin):
ter operce: Diuinitas cente operce:
Ut delectanar ƿeronicuios dics. Luocus
coramco omurrempora: Iudeusiu
oupc⁊ crrarum Erdeliciae mear es¬
Se cum pilus homiuum: Iudentem
dicit gecudentem Creet ergo ludens corc̃
pectre persingulos dies quiec ut prophece ait
a principio exdicbiq ec&ernitatis: gecudebat
unum erse cum pactre: Ereet omni tempore
ludens in orbeterrarum quico &cumtem¬
porec orbis ac ereccturece esse coepis sent
Iose quoderat in pcetre filius manebat: Haccideo: Nequis
cum cum crecocdrir & temporibur. Coepirse phiber&:
Et deliciece cuirsant esrecum filur hominum quicedesi¬
dercit in nostro cemore quiescere. Norbonorum
gractia meritorum adseuidendom perducere :
Bexrus homno quiauidir me: quiuicilaradro¬
res ineas cotidie: Et OBSeRUXTADPOSTeS
ostuimei: Fores succs & postes ostu sui: scriptu¬
raerscar &corum doctores nuncupat: sine quibur
coduitã quac pollic&ur Nonualemus ingredi:

Expanded text:
ante opera. Et delectabar per singulos dies ludens coram eo omni tempore. Ludens in orbe terrarum, et deliciae meae, esse cum filiis hominum. Ludentem dicit gaudentem. Erat ergo ludens coram patre per singulos dies, quia, ut propheta ait, a principio ex diebus aeternitatis gaudebat unum esse cum Patre . Erat omni tempore ludens in orbe terrarum, quia et cum tempora orbis ac creaturae esse coepissent, ipse quod erat cum patre filius manebat, haec ideo ne quis eum cum creaturis et temporibus coepisse perhiberet. Et deliciae ejus sunt esse cum filiis hominum, quia desiderat in eorum amore quiescere, nos bonorum gratia meritorum ad se videndum perducere. Beatus homo qui audit me, qui vigilat ad fores meas quotidie, et observat ad postes ostii mei. Fores suas et postes ostii sui Scripturas sanctas, et eorum doctores nuncupat, sine quibus ad vitam quam pollicetur non valemus ingredi.
Abbreviated transcription (Latin):
In principio erct uerbum. Et uerbum ercet apud
dm̃ Et dr̃ eret uerbum: Omnicoper ipsum fac¬
tecsunt Perecent ergo quine gaent di uir tutem
& dĩ sccpienticem Videlic& xpim ab initio.
immo & cente omne quoddici uel cogitari potest
inittu cebipso patre suirse progenitum.
Alicetrcens lactio hune locum. Itox incipit
Dñs crcauitme principium iuccrum succrum
Inopercosuco: Quod de in carnatione dñica
dictum Pcctres intellegunt dicentes: Qquice
certigratico mesteri dixerit. Dñrereccuit me
Et non pacter creccuit me Caro inquiunt dñm
cegnoscit gloricepretrem signeet Crecctura
dnm confitetur caritaes poctrem nouit:
Principium uel in principio uiccrum sucorum
Et ipse ceit. Egosum uico: Quicc sur gens a mor¬
tuir: iter fecit ecdesiae suoce ad regnum di:
Aduitam cocternam: Inoperosuco. quicc adre¬
dimen dec opercepatris ex uirgine creoctus est
suscipiens carnem Vt opere patrir. A cor¬

Expanded text:
incipio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, omnia per ipsum facta sunt . Pereant ergo qui negant Dei virtutem, et Dei sapientiam, videlicet Christum ab initio, imo et ante omne quod dici vel cogitari potest, initium ab ipso patre fuisse progenitum: alia translatio, hunc locum ita incipit: Dominus creavit me principium viarum suarum in opera sua. Quod de incarnatione Dominica dictum Patres intelligunt, dicentes quia certi gratia mysterii dixerit: Dominus creavit me, et non, Pater creavit me. Caro, inquiunt, Dominum agnoscit, gloria Patrem signat, creatura Dominum confitetur, charitas Patrem novit. principium; vel in principio viarum suarum, ut ipse ait, Ego sum via, quia surgens a mortuis, iter fecit Ecclesiae suae ad regnum Dei, ad vitam aeternam. In opera sua, quia ad redimenda opera Patris, ex Virgine creatus est; suscipiens carnem, ut opera Patri
Abbreviated transcription (Latin):
RABOLAC SALAͦ MONIS: Nouumponit
titulum quia nouum genus locutionis incipit:
Vt non sicut priur desingulir bonorum malorũ ue
pcertib diutiur disput& sed alternis uersib
actus utrorũq describat. FILIUS SApICUS LACTI¬
ficat parrem. FIlIUSS rubtus. MeStra¬
EST MÃKISUNE: Qui acceptac fidei mysteri cobene
seruat: lanificat dm̃i patrem. Qui uero hare actio¬
ne mala uelheresi conꝰmaculat Matrẽ contrir¬
tat ecelesicem NOUPRODERUNIT THESAURI
Ct atrcensitoria morte sepius
tur cripere.
plus tamen mali proimpi&ãte quec
ad quisiti sunt
quacm commodi in eo quod prouita
sunt decti conferunt: NOUADEIICET DŨS Tame

Expanded text:
rabolae Salomonis. Novum ponit titulum, quia novum genus locutionis incipit, ut non sicut prius de singulis bonorum malorumve partibus diutius disputet, sed alternis versibus actus utrorumque describat. Filius sapiens laetificat patrem, filius autem stepta fidei mysteria bene servat, laetificat Deum Patrem; qui vero haec actione mala vel haeresi commaculat, matrem contristat Ecclesiam.-- Non proderunt thesauri t transitoria morte saepiustur eripere, plus tamen mali pro impietate qua acquisiti sunt, quam commodi in eo quod pro vita sunt dati, conferunt.-- Non affliget Dominus fame
Abbreviated transcription (Latin):
nis cẽdtollitur: UTUOCArErRASEUIrrES
perauam EtPECNTES PTINCRESUO:
Vocat heresr cedꝑfidicom secepecatholicor: Quos iter
rectũ cegere: Et uicm sȩculhuius traensire citius
uelle atq cedeceter nẽc patricm festincere corspic̃

Expanded text:
nis attollitur. Ut vocaret transeuntes per viam, et pergentes itinere suo. Vocat haeresis ad perfidiam saepe Catholicos, quos iter rectum agere, et viam saeculi hujus transire citius velle, atque ad aeternam patriam festinare consp
Abbreviated transcription (Latin):
CORDI LOCUTAEST: Et sccpientia pecruulos
cetq insipienter cedsuũ conuiuium Penehis dẽ
uerbis uidetur inuitccre: Sed distect quod
rectum actionisiter: Quos erreentes cernit. accer¬
sit: Hecec recte gracdienter aebitinere suo deuicere
Et cdse diuertere doc&:A QUE TURrIUAC DUL¬
Et miscuit uinum suum At stultamulier nil
meracũ habens: Adecquas furtiuas &cebscon¬
Quia catholica ecclesice pedã mundo diuinorũ elo¬
quiorum conuiuicepandit Diuinitatir & hu
maenitectir xp̃i mustericc
Celebrcendec prececi¬
pit Melcerte inuno mixto: historicam simul&
cellegoricam ccuditorib suir scienticem ꝓpincet
Vt prosuo quẽq captu Titoce poculis reficicet
atheraicorũ doc trince publicȩ sidei & ꝓfessioni
suasceretim deer&o prȩponit Et cum nil spirita¬
lehecbecet: succ uiorẽ se catholicis pastorib:
scienticm iactat docere Vt scilic& libentiur audi¬
centur &cogoentur quece pedam in ecdesic dici
crediq ꝓhibentur. Et dulciur hocuriatur insipien¬

Expanded text:
ia parvulos atque insipientes ad suum convivium pene eisdem verbis videtur invitare; sed distat, quod rectum actionis iter, quos errantes cernit, accersit; haec recte gradientes ab itinere suo deviare, et ad se divertere docet.-- Aquae furtivae dulet miscuit vinum suum; at stulta mulier nihil meracum habens, ad aquas furtivas et absconquia catholica Ecclesia palam mundo divinorum eloquiorum convivia pandit, divinitatis et manitatis Christi mysteria celebranda praecipit, vel certe in vino mixto historicam simul, et allegoricam auditoribus suis scientiam propinat, ut pro suo quemque captu vitae poculis reficiat. At haereticorum doctrina publicae fidei et professioni sua secretim decreta praeponit, et cum nil spiritale habeat suaviorem se catholicis pastoribus scientiam jactat docere, ut scilicet libentius audet agantur, quae palam in Ecclesia dici credique prohibentur. Et dulcius hauriatur insipien
Abbreviated transcription (Latin):
Intellecta conspiciuntur: Uicce eius sunt ipsece in lu
minationer Perquarse &cengelics spiritibur.:
Et mentibur ostendit humecnis. Inquacrum initio
cuccrum sccpienticm possedit: Quiain primor¬
dio creccturece nascentis filium qui cum eo cuncta
disponer& habuit: Sedneputaret ccliquis harum
mitio uiarum uel aliquando cente tempore̾ sili¬
um esse coepisse. Uigilcenter cediunxit
AUT Equam quic quam Pacereraprincipio
ABACIERUO ORDIUAT̃SUM: CTEXANTIQuIS:
dumart: QuAuoo appeudehat fuuda

Expanded text:
intellecta intellecta se et angelicis spiritibus et mentibus ostendit humanis, in quarum initio viarum sapientiam possedit, quia in primordio creaturae nascentis filium, qui cum eo cuncta disponeret habuit. Sed ne putaret aliquis harum in initio viarum vel aliquando ante tempora filium esse coepisse vigilanter adjunxit: Antequam quidquam faceret a principio, ab aeterno ordinata sum, et ex antiquis dum ait, quando appendebat funda
Abbreviated transcription (Latin):
nifestcbo cimeipsum, Maene quippe uigilant cedsapi¬
entieem quisemꝑ innouato mentis studio:
Ad xpiuisionem pertingere sctacgunt:
Mecum sunrt diurriae Ergloria: Opes su¬
PERBE EΥISIΓTΙΑ: Oper superbar Oper
excelscer dicit Ut caclestic donco signific&
Grecȩ & enim suꝑbur Yaperifccnor Idest: super¬
cepparens dicitur: Etideo recte sccpientico
oper yperifccncor secum erse dicit Quicc quic quid
donorum caelitur fidelib dectur. Cunc tirmundi
opibur Excellentiur esse probectur
Quod &icem cedtendendo iustiticemmconi festiur in¬
culcat: Nccm terrenas opes & gloricm: sępi¬
us hebentꝰ in iusti: Nosacutem in resur rectione sicut
petrus ait Nouor cador & noucm terram
Et promirsac ipsius expectamur: Inquibur iustitiec
hecbitat :
Dus posseo et mne: Iurriuinuiarũ suarum:
Vicce dñi sunt opereceiur quorum consideratione
adsidem uel agnitionem peruenit hominum In uisibilia
enim ipsius a crecctures mundi. Per ecc quoe sactesius.

Expanded text:
nifestabo ei me ipsum . Mane quippe vigilant ad sapientiam, qui semper innovato mentis studio ad Christi visionem pertingere satagunt. Mecum sunt divitiae et gloria, opes superbae et justitia. Opes superbas opes excelsas dicit, ut coelestia dona significet. Graece etenim superbus hyperiphanos, id est, superapparens dicitur. Et ideo recte sapientia opes hyperiphanas secum esse dicit, quia quidquid donorum coelitus datur fidelibus, cunctis mundi opibus excellentius esse probatur. Quod etiam addendo justitiam manifestius inculcat: nam terrenas opes et gloriam saepius habent injusti; nos autem in resurrectione, sicut Petrus ait, novos coelos et novam terram, et promissa ipsius exspectamus, in quibus justitia habitat .-- Dominus possedit me in initio viarum suarum. Viae Domini sunt opera ejus, quorum consideratione ad fidem vel agnitionem pervenit homo. Invisibilia enim ipsius a creatura mundi per ea quae facta sunt,