comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
runt sub sigillis. Ac sic demũ concrepante hinc inde choro
psallentium. cymbalisq spiritalib ꝑstrepentib: canora orga¬
nȩs suauiq modulatione concinentib. a loco quo iacuerat
iuir sc̃s. tunc coram cunctis submotꝰ: cum summo & honori¬
fico studio deponitur: atq in p̾parato sibi sepulchro. urbam
ut decebat componit᷑. eterne memorie seruandus:ampliꝰo:
cotidie honorificandus. S quib post hec miracłoꝵ effulsent
signisinunc si aurem sollicite accõmodatis. oportuniꝰ audi¬
unus iuinenili euo. alter iam ꝑuecte etatis. aliquot
illic dieb excubantes: int̾cedente confessore xp̃i illuminati
saniq ad ꝓpria sunt reu̾si. Puella quedam. in annis adhue
tenera. & contracta diuibi oleo qd suꝑ fundit᷑ ꝑuncta: oran¬
te confessore dñi sana est facta. Aliꝰ itidem uir bino capits
luminari priuatꝰ. cum illic diu excubaret deuotꝰ. luminetal¬

Expanded text:
runt sub sigillis. Ac sic demum, concrepante hinc inde choro runt sub sigillis. Ac sic demum, concrepante hinc inde choro psallentum cymbalisque spiritalibus perstrepentibus, canora organis suavique modulatione concinentibus, a loco quo iacuerat vir sanctus tunc coram cunctis submotus, cum summo et honorifico studio deponitur, atque in praeparato sibi sepulchro urbane, ut decebat, conpositus, aeternae memoriae servandus ampliusque cottidie honorificandus. Sed quibus post haec miraculorum effulserit signis, nunc, si aurem sollicite accominodatis, oportuniunus juvenili aevo, alter jam provectae aetatis, aliquot illic diebus excubastes, intercedente confessore Christi illuminati, samque ad propria sunt reversi. Puella quaedam in annis adhuc tenera, et contracta diu, ibi oleo quod superfunditur peruncta, orante confessore Domini sana est facta. Alius itidem vir bino capitis luminari privatus, cum illic diu excubaret devotus, lumine tan
Abbreviated transcription (Latin):
lbrante melodiam: omnibq xp̃ianis insistentib excubis.
iblati est cum diligentia tumba. desuꝑ confessoris m̃bris.
beinde cum eẽt leuatum tumuli oꝑtorium: magnum cir¬
tumstantib uisum est miraculum. Nam ubi reuelatum
suerat corpꝰ sc̃m: odor continuo fraglauit gratissimꝰ. Qd̃q
ita erat solidum & illibatũ. atq absq ulliꝰ membrorum
diminutione incorruptum: ut uiuere adhuc putaret᷑ in tumuls
Et quod his adhuc mirabiliꝰ est. ita barba &e capilli eiꝰ. qui tempe
habitus sui uxta morem fuerant abrasi. mirũ inmodũ creue¬
rant in tumulo: ut cuncti hec uidentes. nouũ in auditũq ob¬
stupescerent rei geste miraculum. Tunc ep̃i cum tremore mag¬
no leuantes eum de tumulo: uestimenta ei p̾tiosissima que rig¬
na parauerat. mutauerunt omnia. Ea qͦ quib dudum obres¬
tus fuerat eundem exuentes: cum magna diligentia reposue¬

Expanded text:
lebrante melodiam omnibusque christianis insistentibus excubiis, lebrante melodiam omnibusque christianis insistentibus excubiis, ablata est cum diligentia tumba desuper confessoris membra. Deinde cum esset levatum tumuli opertorium, magnum circumstantibus visum est miraculum . Nam ubi revelatum fuerat corpus sanctum, odor continuo flagravit gratissimus. Quodque ita erat solidum et inlibatum atque absque ullius membrorum diminutione incorruptum, ut vivere adhuc putaretur in tumulo; et quod his adhuc mirabilius est, ita barba et capilli eius, qui tempore abitus sui iuxta morem fuerant abrasi, mirum in modum creverant in tumulo, ut cuncti haec videntes novum inauditumque obstupescerent rei gestae miraculum. Tunc episcopi cum tremore magno levantes eum de tumulo, vestimenta ei praetiosissima, quae regina paraverat, mutaverunt omnia; ea quoque quibus dudum obtectus fuerat eundem exuentes, cum magna diligentia reposue
Abbreviated transcription (Latin):
ex hoc fatebantur saluatoris. Deinde iam hac confidentia ac¬
ti. cum conarentur parietem eo in loco forare. ut p̃dictũ opꝰ
possent ꝑficere:ita sese sponte absq eoꝵ labore. indirectum
maceria fudit: ut nec hominem illum. nec ipsam deniq tum¬
bam. que ei erat contigua: iillatenus lederet corruentis rui¬
na. Sic gͥ cum antistitis p̾sidio. opus aggredientes. optatum:
dignum beato confessori. atq honorabile construxerunt
mausoleum. Interea appropinquante die depositionis eius
annuali: ꝑarabant ciues. quemadmodũ ei honorificam fa¬
terent tͣnslationem. Preparabat etiam regina uestimenta
omnia oloserica. nimiũ p̾tiosa: ut eum in die tͣnsmigratio¬
nis exueret illa. que dudum cum eo miserat indumenta.
& indueret ea que tunc p̾ꝑabat noua. Igit᷑ cum anno iam
ũtente. dies depositionis eius aduenisset: conuienit in oppidtũ
ipiosa popłi multitudo. Tunc cuncto clero canore uocis ce¬

Expanded text:
ex hoc fatebantur salvatoris. Deinde iam hac confidentia acex hoc fatebantur salvatoris. Deinde iam hac confidentia acti, cum conarentur parietem eo in loco forare, ut praedictum opus possent perficere, ita sese sponte absque eorum labore in directum maceria fudit, ut nec hominem ullum nec ipsam denique tumbam, quae ei erat contigua, ullatenus laederet corruentis ruina. Sic igitur cum antestitis praesidio opus adgredientes optatum, dignum beato confessori atque honorabilem construxerunt mausoleum. Interea, adpropinquante die depositionis eius annuali, parabant cives, quemadmodum ei honorificam facerent translationem. Praeparabat etiam regina vestimenta omnia olosirica nimium praetiosa, ut eum in die transmigrationis exueret illa quae dudum cum eo miserat indumenta et indueret ea quae tunc praeparabat nova. Igitur cum anno iam vertente dies depositionis eius advenisset, convenit in oppidum copiosa populi multitudo. Tum cuncto clero canorae vocis ce
Abbreviated transcription (Latin):
iniuste ablatꝰ fuisset. Et cum sccłm eiꝰ consilium factum esset:
pꝰt paucos dies sanꝰ factus equus. ac mansuetissimꝰ redditus.
sub iure eiꝰdem abbatis ꝑmansit. omni forma decorꝰ.
is ita gestis. cum corpꝰ beati eligii in latere altaris ẽt
sepultum: uisũ est ep̃o parit̾ & regine consiliũ opti¬
mum. ut edlificata ultra altare uolutione. illic ei demum
condignã facerent translationẽ. Cumq hui̾modi consilu¬
nente conceptum. illic accersissent: ae qualit̾ id fieri deberet
isponerent. apparuit subito in pariete circa uitream maxi¬
nam. ueluti arcꝰ in rotundo. p̃rupta imminens criptura: ut
uidelicet liquido cunctis patesceret. dei id nutu fieri quod
uisponerent: ac ꝑ eum locum maceriam debere eũtere: quo
ninirum uiderent hoc opꝰ cripturam p̾ire. Hec gͦ cum magna
admiratione uniu̾si cernentes: meritis antistitis. uoluntatem

Expanded text:
iniuste ablatus fuisset. Et cum secundum eius consilium factum esset, iniuste ablatus fuisset. Et cum secundum eius consilium factum esset, post paucos dies sanus factus equus ac mansuetissimus redditus, sub iure eiusdem abbatis permansit omni forma decorus. 48. His ita gestis, cum corpus beati viri in latere altaris esset sepultum, visum est episcopo pariter et reginae consilium Optimum, ut, aedificata ultra altare volutione, illic ei demum condignam facerent translationem. Cumque, huiusmodi consilmente conceptum, illic accessissent, et qualiter id fieri deberet, disponerent, apparuit subito in pariete circa vitream maximam veluti arcus in rotundo praerupta inminens criptura, ut videlicet liquido cunctis patesceret Dei id nutum fieri, quod disponerent, ac per eum locum maceriam debere evertere, quo nimirum viderent hoc opus cripturam praeire. Haec ergo cum magna admiratione universi cernentes, meritis antestitis voluntatem
Abbreviated transcription (Latin):
dam illum mathrone sibi dilecte dom gr̃a obtulit. Quem ila
acceptum: diligenti cura studiari fecit. Cuiꝰ cum dorsum die qͣdã
iter arripiens insedisset: statim calcib & stridorib inmensis actus.
grauit̾ eam in t̾ram collifit. In tantũ grauit̾: ut ꝑ totum fere an¬
num. eaidem conquassatione laborans. egra decumberet. Que
nimirum femina cum se sentiret uehement̾ aggrauarr:remisit
ep̃o quem dederat equum. Et cum eo parit̾ ꝓ munere exacerba¬
tionem: ac ꝓ gr̃aꝵ actione. ꝓbra mandauit. Quem ep̃c receptũ.
rursus diligere iussit. s cuncta eiꝰ diligentia. i cassũ consũme¬
batur. Et quantum plꝰ cura adhibebat᷑: tantum semꝑ idem in
peius delabebat᷑. Post hec autem extitit quidam pb̃r religio¬
lus: qui daret ep̃o consilium. quatinꝰ uideret cum nichil apuad
se posset equus ꝓficeres. redderet illum eidem abbati. cui dudũ

Expanded text:
dam illum matronae sibi dilectae doni gratia obtulit, quem idam illum matronae sibi dilectae doni gratia obtulit, quem iacceptum diligenti cura studiari fecit. Cuius cum dorsum die quadam iter arripiens insedisset, statim calcibus et stridoribus inmensis actus, graviter eam in terram conlisit, in tantum graviter, ut per totum fere annum eadem conquassatione laborans aegra decumberet. Quae nimirum femina cum se sentiret vehementer adgravari, remisit episcopo quem dederat equum et cum eo pariter pro munere exacerbationem ac pro gratiarum actione probra mandavit. Quem episcopus receptum rursus diligere iussit, sed cuncta eius diligentia in cassum consummabatur, et quantum plus cura adhibebatur, tantum semper isdem in peius delabebatur. Post haec autem extitit quidam presbiter religiosus, qui daret episcopo consilium, quatenus videret, cum nihil apud se posset equus proficere, redderet illum eidem abbati, cui dudum
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ ceteros mansuetissimũ: Cui cum necessitas popo¬
lisset. plerumq sedere consueuerat. Post cuiꝰ uidelicet di¬
iesum: additionem abbatis qui eidem basilice p̾erat. idẽ
it. suiq iuris uendicauit. Abbas uͦ nichil ei obtendere au¬
d ens. ad scm̃ ilico ꝑrexit eligium: eiq multa deplorans cau¬
lan hanc commencdauit. Cum gͦ p̃dictus equus. ad ditõem
ep̃i fuisset ꝑductus: cepit statim pedib condolere. ac toto corpore
marcescente. tabescens decidere. Tunc ep̃c adhibito mulo medico.
iussit ei studium impendere: qͦ scilicet sanari potuisset. S qͣm¬
uis ei cura sedule impenderetur: nichil ꝓrsus ꝓficere poterat:
insuꝑ etiam cum ad eum aliquis accessisset. ueluti fera agrestis
infremitꝰ. & calces ꝓsiliens: laniare curatorem suũ nitebatur.
Cumq hec ꝑ dies płimos faceret. nullatenꝰq melioraret᷑: tandẽ
uerens ep̃c ne eum si in hoc ꝑiculo ꝑmaneret totũ ꝑderet.: cui¬

Expanded text:
inter caeteros mansuetissimum, cui cum necessitas popointer caeteros mansuetissimum, cui cum necessitas poposcisset plerumque sedere consueverat, post cujus videlicet discessum ad ditionem abbatis qui eidem basilicae praeerat idem it, suique juris vindicavit. Abbas vero nihil ei obtendere audens, ad sanctum illico perrexit Eligium, eique multa deplorans, causam hanc commendavit. Cum ergo praedictus equus ad ditionem copi fuisset perductus, coepit statim pedibus condolere, ac toto corpore marcescente tabescens decidere: tunc episcopus adhibito mulomedico, jussit ei studium impendere, quo scilicet sanari potuisset: sed quamvis ei cura sedule impenderetur, nihil prorsus proficere poterat: insuper etiam cum ad eum aliquis accessisset, veluti fera agrestis in fremitus et calces prosiliens, laniare curatorem suum nitebatur. Cumque haec per dies plurimos faceret, nullatenusque melioraretur, tandem verens episcopus ne eum, si hoc in periculo permaneret, totum perderet, cui
Abbreviated transcription (Latin):
sus liberum coram omnib astare fecit. Ex quo facto ꝑterriti
om̃s qui uirum impetierant. proruentes in t̾ram: ueniã au¬
dacie sue.cum ingenti metu p̾cabant᷑. Deinde iam omnib in¬
de recedentib. solaq catena dissipata. in testimoniũ remanen¬
te: cum aliquod horarum fluxisset spacium. suꝑuenit ep̃c eiꝰ
uim loci. Et audiens de miraculo qd̃ ibi tunc acciderat: uisꝰ
est ad horam clubitasse. Qui statim inde ꝓ grediens. cum as¬
cendisset equum. q̾ illic aduectus fuerat mansuetissimum :
mox ab eo in t̾ram piectus: grauissimis liuorib ẽ confestus.
lt confestim culpam dubietatis ep̃c reminiscens: palam co¬
ram omnib confiteri ẽ compulsꝰ. Sicq inde subleuatꝰ. ⁊ sa¬
lutem ptꝰ dies płimos adeptꝰ: cautꝰ deinceps in talib ẽ red¬
ditus. Et quia se occasio p̾buit. qd̃ de huiꝰmodi conditione lo¬
qui deberẽ: dicã & aliud huic rei simillimũ. xUI

Expanded text:
sus liberum coram omnibus astare fecit. Ex quo facto perterriti sus liberum coram omnibus astare fecit. Ex quo facto perterriti omnes qui virum impetierant, proruentes in terram, veniam audaciae suae cum ingenti metu precabantur. Deinde jam omnibus inde recedentibus, solaque catena dissipata in testimonium remanente, cum aliquod horarum fluxisset spatium, supervenit episcopus ejusdem loci, et audiens de miraculo quod ibi tunc acciderat, visus est ad horam dubitasse, qui statim inde progrediens, cum ascendisset equum pro illic advectus fuerat mansuetissimum, mox ab eo in terram projectus, gravissimis livoribus est confectus. Et confestim culpam dubietatis episcopus reminiscens, palam coram omnibus confiteri est compulsus: sicque inde sublevatus, et salutem post dies plurimos adeptus, cautus deinceps in talibus est redditus. Et quia se occasio praebuit quod de hujusmodi conditione loqui deberem, dicam et aliud huic rei simillimum. CAPU
Abbreviated transcription (Latin):
nib uinculis soluit᷑ reus: nec patitur ulteriꝰ teneri astritꝰ. As
quod declarandũ.unum tantũ ex multis cominemorabo.
nexib constrictꝰ cum ad suppliciũ duceret᷑. clancule de manb
ꝑsequentium elapsus: cursu concito ad eccłiam sc̃ eligi edlls¬
git. Qmͣ ingressus. cum ad tumbã eiꝰ ꝑuenisset. ibiq texprd̃ d¬
staret: repente disrupta catena qͣ premebat᷑. in partes iten
cecidit. Subsecuti autem illum mox ꝓclitores. cum illi: liobetis
astare conspicerent: nimio furore succensi. rursũ acepter s̃¬
enam in collo ac manib eiꝰ iniciunt. conantes eum sũmopere
was ecclesiam trahere. Tunc uͦ reus tremens ac pallensatq ad
sepulchrum supplices oculos p̾tendens: ait. E scẽ eligiꝰ placet tͥ
qd̾ ad te confugientes ñ defendis: ad hanc ꝓtinus uocem. cum
magno ĩpulsu effracta catena. longiꝰ ab eo ꝓsiluit: eumq rur¬

Expanded text:
nibus vinculis solvitur reus, nec patitur ulterius teneri astrictus. Ad nibus vinculis solvitur reus, nec patitur ulterius teneri astrictus. Ad quod declarandum unum tantum ex multis commemorabo. Cnexibus constrictus, cum ad supplicium duceretur, clancule de manibus persequentium elapsus, cursu concito ad Ecclesiam sancti Eligii confugit, quam ingressus cum ad tumbam ejus pervenisset, ibique trepidus astaret, repente disrupta catena qua premebatur, in partes utrinque cecidit: subsecuti autem illum mox proditores cum illic liberum astare conspicerent, nimio furore succensi rursum acceptam catenam in collo ac manibus ejus injiciunt, conantes eum summopere foras ecclesiam trahere. Tunc vero reus tremens ac pallens, atque ad sepulcrum supplices oculos praetendens, ait: O sancte Eligi, placet tibi quod ad te confugientes non defendis? Ad hanc protinus vocem cum magno impulsu effracta catena longius ab eo prosiluit, eumque rur
Abbreviated transcription (Latin):
ipsiꝰ uehement̾ aggrauari. Ex inde iam dolore magis ingraues¬
cente. cepit utraq manu caput tenens turgens. magnis ꝑ urbẽ
uocib inclamare: ac ꝑ om̃s plateas ciuitatȩs. ea que sibi contige¬
rant. lacͥmabili uoce ꝓferre. Concurrebant autem płim ciues.
ad hoc spectaculum stupentes: & nonnulli eidem medere cupi¬
entes. nichil penitꝰ prestare poterant iuuaminis. S econtraro
quanto plꝰ conabãtur aliquid ei iuuaminis p̾bere: tantoam¬
pliꝰ dolor multiplicabatur in uulnere. Candem gͦ pt inmens
cruciatꝰ. ad memoriam confessoris reductus. ibiq amultis edsc¬
tus. culpe sue satisfaciens: uix ptꝰ longum spacium recuꝑare¬
cumq fuĩt ob culpam uinctꝰ uel catenatꝰ. si contigerit ut ꝑa
gerem publicum. qui basilice eiꝰ ꝑximus ẽ. ducat᷑ astrictus mox
ut contra eandem eccłiam uentum fu̾it. confestim difruptilol¬

Expanded text:
ipsius vehementer aggravari; exinde jam dolore magis ingravesipsius vehementer aggravari; exinde jam dolore magis ingravescente coepit utraque manu caput tenens turgens magnis per urbem vocibus inclamare, ac per omnes plateas civitatis ea quae sibi contigerant lacrymabili voce proferre. Concurrebant autem plurimi cives ad hoc spectaculum stupentes, et nonnulli eidem mederi cupientes nihil penitus praestare poterant juvaminis, sed e contrario quanto plus conabantur aliquid ei juvaminis praebere, tanto amplius dolor multiplicabatur in vulnere. Tandem ergo post immensos cruciatus ad memoriam confessoris reductus, ibique a multis edoctus, culpae suae satisfaciens, vix post longum spatium recupmcunque fuerit ob culpam vinctus, vel catenatus, si contigerit ut per aggerem publicum, qui basilicae ejus proximus est, ducatur astrictus, mox ut contra eamdem ecclesiam ventum fuerit, confestim disruptis om
Abbreviated transcription (Latin):
quenirent:. insuꝑ adhuc ce pecora multa nimis. xliin¬
um adhuc beatus elignis suꝑstes in corꝑe eẽt: quidam
eccłie eiꝰ cultor negligens uinee. frequent̃ a sc̃o uiro ꝓ
piauia uel segnitia sua. u̾bis corripiebat᷑ Nam &e multismo
emendare eum cupiens:minas ei u̾b̾um ñ numqͣm inten¬
lut S cum uir beatꝰ migrasset ad dñm: ille ut pote in so¬
iles stultꝰ. ueniens die quadam ad eiꝰ tumbã. cum cacchin
tobrationis elato. dixisse ilico fertͣ  lece qui minas mͥ ũ
pollicebaris. tu iam mortuus iaces.ẜ ego quidẽ acdhuc
isto uiuens. Post que p̾ba. uisum ei fuit astitisse repente
i eligium manu  iurgam gestantiẽ. ae ꝑculsilse caput eĩ
atq dixisse. Agnosce serue neqͣm. qm̃ ñ sum mortuus ut tu gła¬
ris. s ueratit̾ nunc uiuo ereptus e terris. His dictis. continuo exꝑ
cucientis u̾bere. cepit caput hominis intumescere: cunctiq artus

Expanded text:
devenirent, insuper adhuc et pecora multa nimis. devenirent, insuper adhuc et pecora multa nimis. um adhuc beatus Eligius superstes in corpore esset, quidam ecclesiae ejus cultor negligens vineae frequenter a sancto viro pro ignavia vel segnitia sua verbis corripiebatur; nam et multimodis emendare eum cupiens, minas ei verborum nonnunquam intentabat; sed cum vir beatus migrasset ad Dominum, ille ut pote insolens et stultus veniens die quadam ad ejus tumbam, cum cachinno exprobrationis elato dixisse illico fertur: Ecce qui minas mihi verborum pollicebaris, tu jam mortuus jaces; sed ego quidem adhuc consisto vivens. Post quae verba visum ei fuit astitisse repente sanctum Eligium manu virgam gestantem, et percussisse caput ejus, atque dixisse: Agnosce, serve nequam, quoniam non sum mortuus ut tu gloriaris, sed veraciter nunc vivo ereptus e terris. His dictis continuo ex percutientis verbere coepit caput hominis intumescere, cunctique artus
Abbreviated transcription (Latin):
intimo. ad sc̃i eligii contulit p̾sidium : deniq multa ex fide. po¬
stulat sibi ex p̾fato dari liquore: spondens atq deuouens. ut si is¬
dem antistes apud dñm optineret. quod eiꝰ p̾dia discurrens mor¬
buis ñ penetraret: decimã rerum suaꝵ ex die p̾senti. uillamq
qͣm habebat maiorem: eiꝰ eccł̃ie delegaret adiens gͥ p̃dia sua: õs
oꝵ habitatores. cum uoto & deuotione. fecit ex illo salutari li¬
quore contingere: ac sic factum ẽ. ut cum undiq ꝓuintiam
morbꝰ uallaret: nullꝰ eoꝵ qui ad eum ꝑtinebant. pestis tunc ĩ¬
ommodum senserit. Post hec autem p̾dictus uir exultansual¬
e de suoꝵ sospitate subiectoꝵ. decimã ex omnib partem se¬
mogauit: atq eccłie sc̃i eligi. cum uoto ut spoponderat gra¬
ulationis cõntulit. Porro tanta fuit copia decime: ut deci¬
a accolarũ pars. centũ aninie ad partem beati eligii sorte

Expanded text:
intimo ad sancti Eligii contulit praesidium. Denique multa ex fide pointimo ad sancti Eligii contulit praesidium. Denique multa ex fide postulat sibi ex praefato dari liquore, spondens atque devovens, ut si isdem antistis apud Dominum obtineret, quod eius praedia discurrens morbus non penetraret, decimam rerum suarum ex die praesenti villamque quam habebat maiorem eius ecclesiae dilegaret. Adiens igitur praedia sua, omnes eorum habitatores cum voto et devotione fecit ex illo salutari liquore contingere, ac sic factum est, ut cum undique provintiam morbus vallaret, nullus eorum qui ad eum pertinebant pestis tunc incommodum senserit. Post haec autem praedictus vir exultans valde de suorum sospitate subiectorum, decimam ex omnibus partem segregavit atque ecclesiae sancti Eligii cum voto, ut spoponderat, gratulationis contulit. Porro tanta fuit copia decimae, ut decima accularum pars centum animae ad partem beati Eligii sorte
Abbreviated transcription (Latin):
colorem: linteumq sibi conexum. colore inficeret suo.
taq simile huic oꝑi gedeonis factum intucor. Ibi etem̃
ros in uellere ex diuina prestantia. ad indicium rogan¬
tis infusus est. hic nichilominꝰ infusio diuine uirtutis.
ad sanitatis remedium collata ẽ Illic conca uellere exp̃s¬
so. rore completur: hic nimirũ linteũ in conca exp̃ssim
ad duoꝵ fere sextarioꝵ mensuram. liquor sc̃s elicitur.
eniq eo temꝑe uastabat morbꝰ
acerrime. ñ nullas ciuitates francie: unde diuint̃
predicti liquoris fomitẽ. prestitum credimꝰ esse: adeo u
siquis tunc ingruente morbo. mortis ꝑateret᷑ ꝑiculus
si p̃dictam attingere potuisset medicinã. mox omil
salo ddepulso. sanus renderetur a morbo : Erat autem ea tempesta te
omes quidam urbis tyroandensis. nomine ingomarꝰ. p̾diues
ualde & potens homo. qui nimium metuens uastantem circum¬
quaq pestem. necnon & audiens miracłm rei geste: totum se ex cor

Expanded text:
colorem linteumque sibi conexum colore inficeret suo. colorem linteumque sibi conexum colore inficeret suo. Itaque simile huic operi Gedeonis factum intueor. Ibi etenim ros in vellere ex divina praestantia ad indicium rogantis infusus est; hic nihilominus infusio divinae virtutis ad sanitatis remedium conlata est. Illic conca vellere expresso rore completur; hic nimirum linteum in conca expressum, ad duorum fere sextariorum mensuram liquor sanctus elicitur. 43. Denique eo tempore vastabat morbus acerrime nonnullas civitates Franciae. Unde divinitus praedicti liquoris fomitem praestitam credimus esse, adeo ut si quis tunc ingruente morbo mortis pateretur periculum, si praedictam adtingere potuisset medicinam, mox omni malo depulso, sanus redderetur a morbo. Erat autem ea tempestate comis quidam urbis Tyroandensis nomine Ingomarus, praedives valde et potens homo. Qui nimium metuens vastantem circumquaque pestem necnon et audiens miraculum rei gestae, totum se ex corde
Abbreviated transcription (Latin):
quadragesima. p̾cinxerunt creꝑam huimodi sindone in
les radiantis metalli uelata tegeret᷑. dieb penitentie. Etpos
aliqͦt dies. fortuitu dum multi astarent sepulcro. mirachi
apparint in auditum. Cepit namq subito. linteũ quo tiba
cingebatur sudare: ac deinde paulatim paulatimꝙ fimig
uberiꝰ rore infuso umectari. Qd cum circumstantes conspitn
in magno ꝓtinus stupore conu̾si. magnalia xp̃i ibi fatenes¬
tur tunc fieri. Deinde cum distillare cernerent. linteun:
uisum ẽ seniorib consilium optimũ. ut auferentes eum ẽ
tumulo. atq extorquentes in uasculo. aliqua ex eodem li¬
quore ꝓcuraret᷑ medicina fore. Qd &e factum ẽ. Et mox tos¬
lentes p̾cinctorrum. elicuerunt in uase ereo: atq ex hoc
demum multis prebuerunt sanitatis antidotum. Tanta
quippe fuit sudoris illiꝰ ub̃tas: uit etiam olosericũ urban
tunc tinctum. ex nimia roris infusione. ꝓprium amitt̃eo

Expanded text:
Quadragesima praecinxerunt crepam hujusmodi sindone, ut Quadragesima praecinxerunt crepam hujusmodi sindone, ut moles radiantis metalli velata tegeretur diebus poenitentiae. Et post aliquot dies fortuitu, dum multi astarent sepulcro, miraculum apparuit inauditum: coepit namque subito linteum quo tumba cingebatur sudare, ac deinde puberius rore infuso umectari. Quod cum circumstantes conspicerent, in magno protinus stupore conversi, magnalia Christi ibi fatebantur tunc fieri. Deinde cum distillare cernerent linteum, visum est senioribus consilium Optimum, ut auferentes eum e tumulo atque extorquentes in vasculo, aliqua ex eodem liquore procuraretur medicina fore; quod et factum est. Et mox tollentes praecinetorium, elicuerunt in vase aereo atque ex hoc demum multis praebuerunt sanitatis antidotum. Tanta quippe fuit sudoris illius ubertas, ut etiam olosiricum urbane tunc tinctum ex nimia roris infusione proprium amitteret
Abbreviated transcription (Latin):
nitione. omnia a se confestim ornamenta reietit: nec preter
brachiles aureos. suꝑ se quicqm ornamentoꝵ reseruauit.
Dnmnia itaq in elemosinis disꝑtiens: potiora queq in crucis
oꝑe aptauit. Quam nimirũ elegant̾ ꝑficiens: ad caput sq̃
elgii stabiliri p̾cepit. Iussit p̃terea &e crepam ex auro atq
argento. mirifice fabricare: qm supra confessoris membra
deponere deberet. In quo oꝑe copiosam molem argenti ce
auri: ipsa prebuit dicens. Hic beatissimus multoꝵ sc̃oꝵs
fabricauit sepulchra: & ego ut dignum est si quiuero. fabͥ¬
cabo eiꝰ memoriam. factumq ẽ ita. Et cum stabilita in locũ
tumili fuisset: tanta deinceps copia auri uel geminarx.
i fibulis ac diu̾sis specieb. apotentib eodem loco colla¬
ta est: ut eam sermo narrantis. uix sufficiat exponere.x
fulgorem auri uel nitorem gemmaꝵ. oꝑiret᷑ tũmba
uelamine linteo. urbane ornatu oloserico. Ingrecdiente s¬

Expanded text:
nitione, omnia a se confestim ornamenta rejecit, nec praeter nitione, omnia a se confestim ornamenta rejecit, nec praeter brachiales aureos super se quidquam ornamentorum reservavit. Omnia itaque in eleemosynis dispertiens, potiora quaeque in crucis opere aptavit; quam nimirum eleganter perficiens ad caput sancti Eligii stabiliri praecepit. Jussit praeterea et crepam ex auro atque argento mirifice fabricare, quam supra confessoris membra deponere deberet: in quo opere copiosam molem argenti et auri ipsa praebuit, dicens: Hic beatissimus multorum sanctorum fabricavit sepulcra, et ego, ut dignum est, si quivero, fabricabo ejus memoriam. Factumque est ita, et cum stabilita in locum tumuli fuisset, tanta deinceps copia auri vel gemmarum in fibulis ac diversis speciebus a potentibus eodem loco collata est, ut eam sermo narrantis vix sufficiat exponere. Cfulgorem auri vel nitorem gemmarum operiretur tumba velamine linteo urbane ornatu holoserico. Igitur ingrediente
Abbreviated transcription (Latin):
dem: commonere eam deberet. qͦ insignia auri geminado
ornam̃ta. quib adhuc in cultu utebat᷑: ob xp̃i iam reueren¬
nam cleponere ñ grauaretur. Quod cum is cui uissũ erat.
udisigent᷑ silendo pret̾isset: apparuit nichilominꝰ &e noste
uda. atꝙ eadem que pridie. eadem serie commonuit.S eum
uetunc quidem p̃sumpsisset. ex uisione regine. quicoͣm ineli¬
uare : t̾cia ñ lominꝰ uice. cum magna apparens cõminatione. e¬
dem que pͥus mandau̾at ingeminando. subiunxit. Cumq nͦ
dc quicqm regine auderet indicare: emissa subito corꝑi febre.
cepit uehem̃ter angi. Quem cum regina egrotantẽ uisitaret:
causas egritudinis sciscitari studuit. Tunc eger oportunita¬
irinuenta. secreta cordis detexit: mandata regine indicauit:
atq omnem ei tenorem uisionis exposuit. Nec mora ⁊ pt
rerum narrationem discedente extimplo febre: sanitatem
pristinam recepit. Regina uͦ ñ ambigua de confessoris adme¬

Expanded text:
dem, commonere eam deberet, quo insignia auri gemmarumque dem, commonere eam deberet, quo insignia auri gemmarumque ornamenta, quibus adhuc in cultu utebatur, ob Christi jam reverentiam deponere non gravaretur. Quod cum is cui jussum erat negligenter silendo praeteriisset, apparuit nihilominus et nocte secunda, atque eadem quae pridie eadem serie commonuit: sed cum nec tunc quidem praesumpsisset ex visione reginae quidquam indicare, tertia nihilominus vice cum magna apparens comminatione, eadem quae prius mandaverat ingeminando, subjunxit, cumque nec si quidquam reginae auderet indicare, emissa subito corpori febre coepit vehementer angi; quem cum regina aegrotantem visitaret, causas aegritudinis sciscitari studuit. Tunc aeger opportunitate inventa, secreta cordis detexit, mandata reginae indicavit, atque omnem ei tenorem visionis exposuit. Nec mora, et post rerum narrationem discedente extemplo febre, sanitatem pristinam recepit. Regina vero non ambigua de confessoris admo
Abbreviated transcription (Latin):
calicem uisus eẽt offerre: porrecta mox uir sc̃s manirbenedi¬
xit ilico pocłm: iussitq statim eundem refundere. in eo quo
exemptum fuerat uasculo. Quod cum factum fuisset: confe¬
stim & uisio dicto citiꝰ ablata ẽ. Exꝑgefactus autem pb̃r: con¬
sternatꝰq demum surrexit diluculo. Et ex uisione sollicitus
introiuit mox cubiculum: ubi parũ pridie reliquerat ba¬
chi. Cumq uascula sua sigillatim sollicite consideraret: rey¬
ꝑit fortuitu tonnam. ubi pauxillum habuerat antea: usꝙ
ad os tunc uino exundante repletam. Ex quo facto in ad¬
miratione conu̾sus. facile potuit aũtere quantum beneli¬
ctio ualeret: qmͣ eligiꝰ sc̃s ꝑ enigmata etiam ꝓmeret. xxxi
suum. apparuit uir beatus in uisione noctis. cuidam ꝑso¬
ne in aula regis habitanti. Cui in habitu p̾fulgido assistas.
p̾cepit ut sine aliquo Icunctamine adiens reginam balthil¬

Expanded text:
calicem visus esset offerre porrecto mox vir sanctus manu benedicalicem visus esset offerre porrecto mox vir sanctus manu benedixit illico poculum, jussitque statim eumdem refundere in eo quo exemptum fuerat, vasculo; quod cum factum fuisset, confestim et visio dicto citius ablata est. Expergefactus autem presbyter, consternatusque demum surrexit diluculo, et ex visione sollicitus introivit mox cubiculum ubi parum pridie reliquerat bacchi: cumque vascula sua sigillatim sollicite consideraret, reperit fortuitu tunnam ubi pauxillum habuerat antea, usque ad os tunc vino exundante repletam: ex quo facto in admiratione conversus, facile potuit advertere quantum benedictio valeret quam Eligius sanctus per aenigmata etiam promeret. CAPsuum apparuit vir beatus in visione noctis cuidam personae in aula regis habitanti, cui in habitu praefulgido assistens praecepit, ut sine aliquo cunctamine adiens reginam Bathil
Abbreviated transcription (Latin):
obitꝰ eius. magnoꝑe ꝑtimescere: ac uenerationẽ ei debitam.
&e rectus. nomine cdulciolenꝰ: in loco qͦdam ñ longe ab
urbe parisiaca cõmanens: quem beat᷑ eligiꝰ dum supstes in
corꝑe esset. cum se oportunitas prebuisset. frequent̾ uisitare
consueuerat: eiq magnam consolationem in quib cumq in¬
diguisset. pr̃are solitꝰ trat. Postquam gͦ uir beatus de mun¬
do migrauit: triginta fere aut nec ampliꝰ fluxerant dies.cũ
subito eidem in uisione nocturna apparens. cepit ab eo inqͥ¬
rere quemadmodũ isdem degeret: quoue p̾sidio. eo aleret᷑
in temꝑe. Atille supplices manus in daganti p̾tendens. be¬
ne inquit dñe hactenꝰ orationib tuis consisto. Et putans
eum uisibilit̾ secum loqui: atq ex hoc ampliꝰ aliquid p̾su¬
mens. ait. Est mͥ modicum falerni in uase. ex ea quam ꝑ te
dñs dedit uinea: si iubes dñe mi ꝓbemꝰ ex hoc. Cumq ei

Expanded text:
obitus ejus magnopere pertimescere, ac venerationem ei debitam dobitus ejus magnopere pertimescere, ac venerationem ei debitam det rectus, nomine Dulciolenus, in loco quodam non longe ab urbe Parisiaca commanens, quem beatus Eligius dum superstes in corpore esset, cum se opportunitas praebuisset, frequenter visitare consueverat, eique magnam consolationem in quibuscunque indiguisset, parare solitus erat. Postquam ergo vir beatus de mundo migravit, tringinta fere aut nec amplius fluxerant dies, cum subito eidem in visione nocturna apparens, coepit ab eo inquirere quemadmodum isdem degeret, quove praesidio eo aleretur in tempore; at ille supplices manus indaganti praetendens; Bene, inquit, hactenus orationibus tuis consisto. Et putans eum visibiliter secum loqui, atque ex hoc amplius aliquid praesumens, ait: Est mihi modicum falerni in vase ex ea quam per te Dominus dedit vinea, si jubes, domine mi, probemus ex hoc: cumque ei
Abbreviated transcription (Latin):
illucq inuestigantes. nullũ rei ꝑdite caꝑent indicium: orta
est int̾ ministros. ñ modica obhoc turbatio. S cum nox
iuam instaret. sompniq tempꝰ adenisset: cunctis alto sopore
sparuo nomine: eumq ut solebat blando compellans allo¬
quio: indicat quo in loco furtum celaretur absconditum.
um gͦ lux die crastina t̾ris ẽẽt iam reddita: adhibitis secũ
p̃dictus sparuus duob creditis fratrib. ordinem uisionis¬
exponit eis. Deinde ad locum designatum. parit̾ eos ꝑgere
hortans: ipse ꝓproditore. pͥor cunctis accedit. Cumq diligen¬
ter scrutati essent locum: statim ut uir beat᷑ indicauerat. reꝑ¬
pererunt & furtũ. Mox autem accerscito dacoco. durissimis
eum u̾bis increpauerunt: ñ tamen acerbit̾ u̾berib uindi¬
carunt: quia &e hoc idem a sc̃o eligio. in mandatis accepe¬
runt. Ex quo facto ceꝑunt om̃s sc̃m antistitem. ex ipso die

Expanded text:
illucque investigantes nullum rei perditae caperent indicium, orta illucque investigantes nullum rei perditae caperent indicium, orta est inter ministros non modica ob hoc turbatio. Sed cum nox iam instaret somnique tempus advenisset, cunctis alto sopore ti cuidam Sparvo nomine, eumque ut solebat blando conpellans alloquio, indicat, quo in loco furtum celaretur absconditum. Cum ergo lux die crastina terris esset iam reddita, adhibitis secum praedictus Sparvus duobexponit eis, deinde ad locum designatum pariter eos pergere hortans, ipse pro proditore prior cunctis accedit: cumque diligenter scrutati essent locum, statim ut vir beatus indicaverat repererunt et furtum: mox autem accersito diacono durissimis eum verbis increpaverunt, non tamen acerbiter verberibus vindicarunt, quia et hoc idem a sancto Eligio in mandatis acceperunt. Ex quo facto coeperunt omnes sanctum antistitem ex ipso die
Abbreviated transcription (Latin):
obitum sc̃i uiri. narrasse sufficiat. Ceterũ ne legentib ing̾eñ
fastidium. eo qd̃ ꝓlixe iam extendit᷑ oratio. dignum fore i
nisi multimoda miracula. que ad sacratissimum corpꝰ euis
assidue dñs oꝑatur: me denuo ad loquendum impelleren
Plurima gͦ ꝓ legentium oportunitate p̾teriens: pauca in
calce sua p̾sens liber ostendat.
ostqm uir beatus de scło migrauit: cum corpꝰ eiꝰ dele¬
tum esset ad sepulturam. remansit fortui tu in loco ͥ¬
iacuerat. rachina caprina ex episcopio ualde optima. que
umirum in besilio fuerat pͥdie supposita feretro. Quam ilico
unctis discedentib. diaconus quidam usfo nomine. sueuus
qͦ natione. cupiditatis stimulis exagitatꝰ clancule rapuit: at¬
ꝙ in lectum sibimet substramine abscondit. Igitur corpore
et more tradito sepulture. cum ministri ȩxequiaꝵ redissent.
atq ablata recognouissent: uehement̾ mox cont̾riti ceꝑunt
candem in diu̾sa ꝑquirere. Cumq diu discurrentes. ⁊ huc

Expanded text:
obitum sancti viri narrasse sufficiat. Ceterum ne legentibus ingererem fastidium, eo quod prolixe iam extenditur oratio, dignum fore iunisi multimoda miracula, quae ad sacratissimum corpus eius assiduae Dominus operatur, me denuo ad loquendum inpellerent. Plurima ergo pro legentium oportunitate praeteriens, pauca in calce sua praesens liber ostendat. 39. Postquam vir beatus de saeculo migravit, cum corpus eius delatum esset ad sepulturam, remansit fortuitu in loco quo iacuerat rachina caprina ex episcopio valde optima, quae nimirum in beselio fuerat pridie subposita feretro; quam ilico, cunctis discedentibus, diaconus quidam Uffo nomine, Suevus quoque natione, cupiditatis stimulis exagitatus, clancule rapuit atque in lectum sibimet sub stramine abscondit. Igitur corpore ex more tradito sepulturae, cum ministri exequiarum redissent atque ablata recognovissent, vehementer mox conterriti coeperunt eandem in diversa perquirere; cumque diu discurrentes et huc
Abbreviated transcription (Latin):
Ater hec autem nec illuc
ỹtereundũ est: gd̃ qͥdam diaconꝰ ꝓpt̾ uulnꝰ pessimũ more.
m extremitate scilicet dentium susceptũ: grauit᷑ ꝑ dies plu¬
rimos laborabat. In tantũ deniq ulcꝰ illud inualuerat. atq
ita fauces eiꝰ uehementia tumoris obstrinxerat: ut ꝑ septima¬
nam continuam. neq panẽ edere. neq ullũ cybum sumere
p̾ualeret. Hic namq cum nullũ ꝓrsus remedii genꝰ ad ipis¬
ci posset: ad sci se patrocinia eligũ conu̾tit. Et adiens basi¬
licam. qm eo in loco ueneranda eiꝰ illustrabant pignera: p̃¬
missa oratione. cepit ex fimbriis crismalis. quo tegebantur
reliquie fauces suas & gurt᷑ turgidũ ꝑfricare. Postquã
nimirũ palpationẽ erumpens uulnꝰ ex ore. omnẽ putrẽ
saniẽ illiꝰ funditꝰ reiecit. atq ita digesto extemplo uul

Expanded text:
ter haec autem nec illud praetereundum est, quod quidam diaconus propter vulnus pessimum in ore, in extremitate, scilicet, dentium, susceptum, graviter per dies plurimos laborabat; in tantum denique ulcus illud invaluerat, atque ita fauces ejus vehementia tumoris obstruxerat, ut per septimanam continuam neque panem edere neque ullum cibum sumere praevaleret. Hic namque cum nullum prorsus remedii genus adipisci posset, ad sancti se patrocinia Eligii convertit, et adiens basilicam quam eo in loco veneranda ejus illu trabant pignora, praemissa oratione, coepit ex fimbriis chrismalis quo tegebantur reliquiae fauces suas et guttur turgidum perfricare; post quam nimirum palpationem erumpens vulnus ex ore, omnem putrem saniem illius funditus rejecit, atque it
Abbreviated transcription (Latin):
redderet. Atilla utpote adult̾a nichil trepidans. securã se sacra¬
mentum istud posse tͣnsire. gestiebat. Constituit gͦ eisdem eiꝰ
sponsus. ut ad lectum beati eligii. hanc fidem sola ꝑsolueret
Quod illa audiens. facile sibi id fieri p̾sumit. Cumq illic ut̃¬
q aduentassent: illa ꝓt̾ua ce insolens. se ne ullo metu ad scĩle¬
ctum accurrens: cepit absq terrore id qd exigebat᷑ uirareb
mox ut manum lecto imposuit: ilico tabescente corꝑe deusũ
ruens. quasi desectis pedib in t̾ram corruit. Quam cum uellert
circumstantes erigere: tremens illa &e spumans int̾ manꝰ eoꝵ
decidit: atq ita demũ lugubrit̾ expirauit. Qd̃ eiꝰ pauidꝰ cer¬
nens sponsus. const̾natus &e ipse. potentiam xp̃i &e iudicium
sc̃i magnificauit: ⁊ sic deinde ad domũ ꝓpͥam. ñ sine metu ol̃¬

Expanded text:
redderet; at illa ut pote adultera nihil trepidans, securam se istud sacraredderet; at illa ut pote adultera nihil trepidans, securam se istud sacramentum posse transire gestiebat. Constituit ergo eidem ejus sponsus, ut ad lectum beati Eligii hanc fidem sola persolveret; quod illa audiens facile id sibi fieri praesumit. Cumque illic uterque adventasset, illa proterva et insolens sine ullo metu ad sancti lectum accurrens, coepit absque terrore id quod exigebatur jurare; sed mox ut manum lecto imposuit, illico tabescente corpore deorsum ruens, quasi defectis pedibus in terram corruit: quam cum vellent circumstantes erigere, tremens illa et spumans inter manus eorum decidit, atque ita demum lugubriter exspiravit: quod ejus pavidus cernens sponsus, consternatus, et ipse potentiam Christi et judicium sancti magnificavit, et sic deinde ad domum propriam non sine metu
Abbreviated transcription (Latin):
ingressi fuissent palatium: cepit subito idem rex lothariꝰ.
infuso corport febre. uehement̾ angi. Et cum globata undiq
omni corꝑis ardore. ac simul repente in capite defluente: cepit
ardentissimo dolore dente ilico cruciari. Cumq noctẽ illam
in maximis transegisset angustiis. facto mane negligentiam
recordans hest̾ne diei: ad p̾sidium sc̃i confugit eligii. Et ubi pͥ¬
die fr̃e largiente. sua nichil optulerat sponte. ibi iam cactus.
tm̃ ut mereret᷑ medelam. multos ex publica moneta misit so¬
lidos. ꝑ creditam ꝑsonam. Et ꝓtinꝰ cum domum illic elemosine
illatũ eẽt: confestim ab eo discedens dolor. sine ulla mora santa
puella quedam desponsata. instigante ꝑ carnis fragi¬
litatem diabolo. a quodam meco fuerat fedo corrupta. Quã
eiꝰdem sponsus causam ut cumq. suspectũ ue addiscens. cepit
ab ea extorquere. ut se ꝑ iuram̃tum ab hac suspicione idoneã

Expanded text:
ingressi fuissent palatium, coepit subito idem rex Lotharius ingressi fuissent palatium, coepit subito idem rex Lotharius infuso corpore febri vehementer angeri, et conglobata undique omni corporis ardore ac simul repente in capite defluente, coepit ardentissimo dolore dente ilico cruciari. Cumque noctem illam in maximis transegisset angustiis, facto mane neglegentiam recordans hesterni diei, ad praesidium sancti confugit Eligii, et ubi pridie, fratre largiente sua, nihil obtulerat sponte, ibi iam coactus, tantum ut mereretur medelam, multos ex publica moneta misit solides per creditam personam. Et protinus cum donum illic elemosinae inlatum esset, copuella quaedam desponsata, instigante per carnis fragilitatem diabolo, a quodam moecho fuerat foede corrupta, quam ejusdem sponsus causatus utcunque suspectamve addiscens, coepit ab ea extorquere, ut se per juramentum ab hac suspicione idoneam
Abbreviated transcription (Latin):
tulit tab̃naculo. suumq diuersorrũ. hospitiũ ꝑpetuum in¬
iuo concessit eligio. Et ecce iam domo uiri dirii ta: basilica
ibi constructa. lecto mirifice exornato. condignũ met̾num
possidet eligiꝰ hospitium. Quem uidelicet locũ: clemens pon¬
tifex beluacensis. sub suo habet regimine. Et multa ibidẽ iu¬
git̾ exercentur miracula: ex qͥb nunc duo tantũ mͦ. breuita
ie gͥ quadam duo reges germani. lothariꝰ scilicet. &
theodericꝰ. egressi penes palatium: gr̃a illic orationis
diuertunt. Ubi oratione facta. cum redirent ad regiam: p̃¬
uenientes eos quidam optimatũ. dabant salubre consiliũ.
ut aliquid elemosine ob sc̃ĩ uenerationẽ. eidem loco tͥbuerẽt.
S rex senior in ꝓmptu contempnens. neglexit hoc u̾bum.
unior uͦ maiore foris p̾gresso: solidos illic posuit cum uoto
ex radianti metallo. Deinde ab eo loco ut̾q ꝓperantes. cũ

Expanded text:
tulit tabtulit tabaevo concessit Eligio. Et ecce! iam domo viri diruta, basilica ibi constructa, lecto mirifice exornato, condignum in aeternum possidet Eligius hospicium; quem videlicet locum Clemens pontifex Belloacensis sub suo habet regimine et multa ibidem iugiter exercentur miracula, ex quibus nunc duo tantummodo brevitato. 77 . Die igitur quadam duo reges germani, Hlotharius scilicet et Teudericus, egressi penes palatium gratia illic orationis divertunt. Ubi oratione facta, cum redirent ad regiam, praevenientes eos quidam optimatum, dabant salubre consilium, ut aliquid elemosinae ob sancti venerationem eidem loco tribuerent; sed rex senior in promptu contempnens neglexit hoc verbum, iunior vero, maiore foris praegresso, solidos illic posuit cum voto ex radianti metallo. Deinde ab eo loco uterque properantes, cum
Abbreviated transcription (Latin):
illa negligent̾ uisionem obliuiscente: uir eiꝰ atrociꝰ cruci¬
atur dolore. Et sequenti nocte etiam ipse admonetͣ᷑. quos
nisi se cito alecto submoueret. seueriꝰ iam ex hoc corriperet᷑.
Tunc ille post transactam uisionem. moderata in se quantu¬
lunicumq febre. surrexit ut ualuit festinus: & spondam lec¬
tili ilico recollegit. Qmͣ diligent̾ lotam. in eo loco unde exie¬
rat restaurauit: lectũq ut priꝰ fuerat circumqͣq composuit
Sicq se deinceps a discubitu illo remouens. pͥoris facti cũ mul¬
ta satisfactione penitentiam gessit: atq ita demũ sanitatẽ
retiꝑe meruit. Deinde iam hoc miraculo latius crebrescente.
undiq ceꝑunt aduentantes eo in loco munuscula inferre:
ceꝑunt etiam illic uirtutes crebriꝰ declarari. ppłiq conuen¬
tus frequens ibidem fieri. Quod factum magna cum admi¬
ratione cernens homo: relicta ꝓtinꝰ domo. in alio se uixta con¬

Expanded text:
illa neglegenter visionem obliviscente, vir eius atrocius cruciilla neglegenter visionem obliviscente, vir eius atrocius cruciatur dolore et sequnisi se cito a lecto submoveret, severius jam ex hoc corriperetur. Tunc ille post transactam visionem moderata in se quantulumcunque febre, surrexit ut valuit festinus, et spondam lectuli illico recollegit, quam diligenter lotam in eo loco unde exierat restauravit, lectumque ut prius fuerat circumquaque composuit; sicque se deinceps a discubitu illo removens, prioris facti cum multa sactisfactione poenitentiam gessit, atque ita demum sanitatem recipere meruit. Deinde jam hoc miraculo latius crebrescente, undique coeperunt adventantes eo in loco munuscula inferre; coeperunt etiam illic virtutes crebrius declarari populique conventus frequens ibidem fieri: quod factum magna cum admiratione cernens homo, relicta protinus domo, in alio se juxta con
Abbreviated transcription (Latin):
de mundo: p̾dictus hospes eiꝰ minime reuerescens pontificis
stratum. destruxit ꝑ incuriam lectulum. paruipendens tan¬
ti uiri discubitũ. Spon dã etiam lectuli. qm sepiꝰ triuerati
manꝰ scĩ: subpedaneũ limitis fecteᷤ. seq cum coniuge. in eo
loco quo uir beatus pausauerat. sine ullo cunctamine col¬
locauit. Et ecce ipsa nocte uehementi febre correptꝰ: cepit
ꝓtinus tediare. tremere. sud are. ac pallescere. Pedes quoq
qui lectuli calcauerant spondã. ceꝑunt fortuitu condole¬
re:nimioq ardore feruoris aggrauari:ita ut a gressu pe¬
nitus compelleret᷑ arceri. Cumq huiꝰmodi artuum torque¬
ret᷑ cruciatib: ui sum ẽ coniugi eiꝰ in uisu. ut amoueret
se ut̾q qͣmtotius ab illo discubitu. spondã etiam qͣm ne¬
gligent̾ ꝓiecerant. in loco pͥstino restaurarent: atq om¬
ne stratum sicut fuerat. diligenti cura cõponerent. S

Expanded text:
de mundo, praedictus hospes eius minime reverescens pontificis de mundo, praedictus hospes eius minime reverescens pontificis stratum, destruxit per incuriam lectulum, parvi pendens tanti viri discubitum; spondam etiam lectuli, quam saepius triverant manus sancti, subpedaneum limitis fecit seque cum coniuge in eo loco quo vir beatus pausaverat sine ullo cunctamine collocavit. Et ecce! ipsa nocte vehementi febre correptus, coepit protinus taediare, tremere, sudare ac pallescere; pedes quoque eius, qui lectuli calcaverant spondam, coeperunt fortuitu condoleri nimioque ardore fervoris adgravari, ita ut a gressu penitus conpelleretur arceri. Cumque huiusmodi in artuum torqueretur cruciatibus, iussum est coniugi eius in visu, ut amoverent se uterque quantotius ab illo discubitu, spondam etiam, quam neglegenter proiecerant, in loco pristino restaurarent atque omnem stratum, sicut fuerat, diligenti cura conponerent. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
temq frat̾ quidam ex monachis beati eligii. quodã tem¬
pore podagrico in pede humore ꝑcussus. decumbebat in
lecto tumidus: In tantũ ut nullatenꝰ sufferret pedẽ suũ
in t̾ram ponere. Is namq post tandem confidens de me¬
ritis confessoris. melotem beati eligii. ꝙͦ ꝓ magno munere
apud se seruabat. deuotissime sibi imposuit: atq ex eiꝰ hora
pedem tumidum ⁊ immobilem. mulcendo undiq contigit. It
cuiꝰ uidelicet attactum: detumescente ped g̾ssũ pͥstinum recepit
Et ita demum a p̾dicto podagrico humore illesus ꝑmansit:
ac si ñquam antea eum. exꝑtus fuisset. Iam uͦ in calce libri dig¬
num putaui adiciendum: illud qd̃ ad eiꝰ lectum declaratum
fuit miraculum.
um uir beatus in compendio uilla regali. frequenti
eẽt solitus aduentare: ꝓuiderat sibi hospicium ultra
fluuium hysere. in cuiꝰdam uiri domicilio. uocabulo Waldo¬
leni. Quo uidelicet in loco. eundo plerumq uel redeundo:
consueuerat diu̾tere admanendum. Postqͣm gͦ migrauit

Expanded text:
temque frater quidam ex monachis beati Eligii, quodam tempore podagrico in pede humore percussus decumbebat in lecto, tumidus in tantum, ut nullatenus sufferret pedem suum in terram ponere. Is namque post tandem confidens de meritis confessoris, melotem beati Eligii, quam pro magno munere apud se servabat, devotissime sibi imposuit, atque ex ejus ora pedem tumidum et immobilem mulcendo utique contigit; post cujus, videlicet, attactum detumescente pede, gressum pristinum recepit, et ita demum a praedicto podagrico humore illaesus permansit, ac si nunquam antea expertus fuisset. Jam vero in cal e libri dignum putavi adjiciendum illud quod ad ejus lectum declafuit miraculum. 76. Cum vir beatus in Conpendio villa regali frequentius esset solitus adventare, providerat sibi hospitium ultra fluvium Hysera in cuiusdam viri domicilium vocabulo Waldoleno; quo videlicet in loco eundo plerumque vel redeundo consueverat divertere ad manendum. Postquam ergo migravit