comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fundebat.⁊ in qua fut᷑a c̃nebat. Turbatis enĩ ppłs
multis. uidit ĩminentes ęccłiȩ tͥbulationes. continuo¬
q se membrũ eiꝰ agnouit. atq ait. Requiescã indie
tͥbulationis. tamqͣm ad eos ꝑtinens. qui s̃ spe gaudẽ¬
tes in tͥbulatione pacientes. Ut ascendã inquit in
ppłm ꝑ egnationis mee. Recedens utiq a ppło ma¬
ligno carnał cogitationis suȩ. ñ ꝑ egͥnante in hac
tra. nec suꝑnã patriã requirente. Qm̃ ficꝰ inquit
ñ afferet fructꝰ. ⁊ non erunt natiuitates in uineis.
Mentiet᷑ opꝰ oliuȩ.⁊ campi ñ facient ȩscam. Defecer̃¬
ꝑditurã. quas ꝑ t̾renam fecunditatẽ more ꝓpħico
figurauit.⁊ qr iram dĩ talẽ ꝓptẽa passa ẽ illa gens.
qr ignorans dĩ iusticiã. suã uoluit constituere. iste cõ¬
tinuo. ego aut̃ inquit indño exultabo. gaudebo in
dõ salutari mõ. Dñs ds m̃s uͥtꝰ mea. statuit pedesm̃o

Expanded text:
fundebat, et in qua futura cernebat. Turbatis enim populis fundebat, et in qua futura cernebat. Turbatis enim populis multis, vidit imminentes Ecclesiae tribulationes, continuoque se membrum ejus agnovit, atque ait, Requiescam in die tribulationis: tanquam ad eos pertinens, qui sunt spe gaudentes, in tribulatione patientes . Ut ascendam, inquit, in populum peregrinationis meae: recedens utique a populo maligno carnalis cognationis suae, non peregrinante in hac terra, neque supernam patriam requirente. Quoniam ficus, inquit, non afferet fructus, et non erunt nativitates in vineis: mentietur opus olivae, et campi non facient escam. Defecerperdituram, quas per terrenam fecunditatem more prophetico figurauit Et quia iram Dei talem propterea passa est illa gens, quia ignorans Dei iustitiam suam uoluit constituere, iste continuo: Ego autem, inquit, in Domino exultabo, gaudebo in Deo salutari meo. Dominus Deus meus uirtus mea, statuit pedes meos
Abbreviated transcription (Latin):
salutẽ ppłi. ut saluos facies xp̃os tuos misisti in ca¬
pita inimicoꝵ mortem. Nicħ hoꝵ ẽ exponendũ. Eo¬
citasti uincła usq ad collũ. ⁊ bona hic possunt intel¬
ligi uincula sapientiȩ. ut initiant᷑ pedes in compedeᷤᷤ
eiꝰ. collũ in torquẽ eiꝰ. P recidisti instupore m̃tis. sub¬
audiamus uincula. Excitauit enĩ bona. p̾cid̾ mala.
de quibꝰ ei dr̃. dirupisti iuncła mea.S. ħ instupore
m̃tis. id ẽ inirabilit̾. Capita potentiũ mouebunt᷑ in
edens pauꝑ absc̃se. Potentes enĩ quidã iudõꝵ uenie¬
bant ad dnm̃. facta erͣi u̾ba nurati. ⁊ esurientes panẽ
doctrinȩ manducabant absc̃se. ꝓpt̾ metũ uideoꝵ.
sic̃ eos ꝓdidit ȩũgłium. S inmifisti in mare eqͦs tuos
turbantes aqͣs multas. quȩ nicħ s̃ aliud qͣm ppłi młi
Non eni alii timore conũt̾ent᷑. alii furore ꝑ seq̃rent᷑.
m̃ã.⁊ subtꝰ me tꝰbata ẽ habitudo mea. Intend̾ inea

Expanded text:
salutem populi tui, ut saluos facias christos tuos; misisti in casalutem populi tui, ut saluos facias christos tuos; misisti in capita iniquorum mortem, nihil horum est exponendum. Excitasti uincula usque ad collum, et bona hic possunt intellegi uincula sapientiae, ut iniciantur pedes in conpedes eius et collum in torquem eius. Praecidisti in stupore mentis, subaudimus uincula; excitauit enim bona, praecidit mala, de quibus ei dicitur: Disrupisti uincula mea, et hoc in stupore mentis, id est mirabedens pauper absconse. Potentes enim quidam Judaeorum veniebant ad Dominum facta ejus et verba mirati, et esurientes panem doctrinae manducabant absconse propter metum Judaeorum, sicut eos prodidit Evangelium . Et immisisti in mare equos tuos turbantes aquas multas: quae nihil sunt aliud, quam populi multi. Non enim alii timore converterentur, alii furore persequerentumea, et subtus me turbata est habitudo mea. Intendit in e
Abbreviated transcription (Latin):
lugendo sint bĩ: Qͥd ẽ disꝑgens aquas in incessu :
An ambulando in eis qui te usq qͣ annuntiant huc
atq illicc. huc disꝑgis fluenta doctrine : quid ẽ de¬
dit abẏssus uocẽ suã. An ꝓfunditas cord̃ humani
quid ei uid̾etur exxp̃ssit : Altitudo phantasiȩ suę
tamqͣm u̾sꝰ suꝑioris ẽ expositio. Altitudo enĩ ẽ abyᷤᷤ¬
quippe uisio ẽ. quã ñ tenuit non oꝑuit. s confitendo
eructauit. Eleuatꝰ ẽ sol.⁊ luna stetit in ordine suo.¬
ħ ẽ ascendit xp̃s in cęlum.⁊ ordinata ẽ eccłia sub re¬
ge suo. In lucẽ iacula tua ibunt. ħ ẽ non in occultũ
s in manifestum tua u̾ba mittent᷑. In splendore cho¬
ruscanionis armoꝵ tuoꝵ. sub audiendum ẽ. iacula
tua ibunt. Dix̾at enim suis. quȩ dico uob̾ in tenebriᷤᷤ
dicite in lumine. In cõminatione minorab̾ tram. idẽ
ꝯminando humiliab̃̾ homines. ⁊ in furore deicies gs̃.
qr eos qui se exaltant uindicando collides. Existi in

Expanded text:
lugendo sint beati? Quid est: Dispergens aquas incessu, an \'ambulando in eis, qui te usque quaque adnuntiant, hac adque hac dispergis fluenta doctrinae\'? Quid est: Dedit abyssus uocem suam, an \'profunditas cordis humani quid ei uideretur expressit\'? Altitudo phantasiae suae tamquam uersus superioris est expositio; altitudo enim est abysquippe uisio est, quam non tenuit, non operuit, sed confitendo eructauit. Eleuatus est sol, et luna stetit in ordine suo \'adscendit Christus in caelum, et ordinata est ecclesia sub rege suo. In lucem iacula tua ibunt, hoc est \'non in occultum, sed in manifestum tua uerba mittentur.\' In splendorem coruscationis armorum tuorum, subaudiendum est iacula tua ibunt\\ Dixerat enim suis: Quae dico uobis in tenebris, dicite in lumine. In comminatione minor a b i s terram, id est \'comminando humiliabis homines. Et in furore deicies gentes, quia eos, qui se exaltant, uindicando conlides. Existi in
Abbreviated transcription (Latin):
monini loco a soł ortu usq ad occasũ dõ iam uideamꝰ
offerri : sacͥfitium aut̃ iudõꝵ quibꝰ dictũ ẽ. ñ ẽ michi
uoluntas in uob̃. nec accipiã munꝰ de manibꝰ ur̃is cessa ᷤᷤ
se negare non possint. qͥd adhuc expectant aliũ xp̃m.
timore tim̾et me. ⁊ a faciȩ noĩs mĩ reu̾eret᷑. lex u̾ita¬
tis erat in ore ipsiꝰ. in pace dirigens ambulabit mec̃
⁊ multos ou̾tet ab iniqͥtate⁊ qm̃ labia saẽdotis cꝰto¬
dient scientiam ⁊ legẽ inquirent ex ore eiꝰ. qm̃ angłs

Expanded text:
in omni loco a solis ortu usque ad occasum Deo iam uideamus offerri, sacrificium autem Iudaeorum, quibus dictum est: Non est mihi uoluntas in uobis, nec accipiam muse negare non possunt; quid adhuc exspectant alium Christtimore timeret me, et a facie nominis mei revereretur. Lex veritatis erat in ore ipsius, in pace dirigens ambulavit mecum, et multos convertit ab iniquitate: quoniam labia sacerdotis custodient scientiam, et legem inqu
Abbreviated transcription (Latin):
monte smocinantiũ: Dũ appropinqͣu̾int anni
nosceris mnaduentu tpris ostendis. Nec exponendũ
ẽ. In eo conturbata fu̾it anĩa mea. in ira miscdiȩ
memor eris. Quid ẽ nisi q̃ uidõs in se tͣnsfigͣauit.
qͦꝵ gentis fuit : qui cum magna ira t᷑bati erucifi¬
g̾e̾nt xp̃m. ille miscdie menior diaẽ. Pat̾ ignosce
illis. quia nesciunt quid faciunt. ds̃ de theman
ueniet ⁊⁊ sc̃s de monte umbroso ⁊ ꝯdenso. Qd̃ hic
tis et splendor u̾itatis. Montẽ u̾o umbrosũ atq con¬
densum. qͣmqͣm multis modis possit intelligi. libenti
quẽ m̃tẽ querentis ex̃ceant. Inde aut̃ uenit cũ ibi
eũ qui intellig̃ inuenit. Oꝑuit cęlos uirtꝰ eiꝰ ⁊ laudiᷤ
eiꝰ plena ẽ t̾ra. quid ẽ ñ q̃ ⁊ in psalmo dr̃. exaltare

Expanded text:
monte sermocinantium? Dum adpropinquant anni, monte sermocinantium? Dum adpropinquant anni, nosceris; in aduentu temporis ostenderis, nec exponendum est. In eo cum turbata fuerit anima mea, in ira misericordiae memor eris quid est nisi quod Iudaeos in se transfigurauit, quorum gentis fuit, qui cum magna ira turbati crucifigerent Christum, ille misericordiae memor dixit: Pater ignosce illis, quia nesciunt quod faciunt? Deus de Theman ueniet et sanctus de monte umbroso et condenso. Quod hic tis et splendor veritatis. Montem vero umbrosum atque condensum, quamvis multis modis possit intelligi, libentiuquae mentem quaerentis exerceant. Inde autem venit, cum ibi eum, qui intelligit, invenit. Operuit coelos virtus ejus, et laudis ejus plena est terra, qui
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃m sc̃m̃ recolat qui meminit eũgłium. Ad nouũ
enĩ testam̃tum ꝑtinent. quoꝵ dies festi ita sp̃alit̾
innouant᷑. ut inuetustatẽ tͣnsire ñ possint: Porro
ꝑ eugłium &ͥ exxt̾minata sculptilia ⁊ conflatilia .i.
ydola dõꝵ falsoꝵ.⁊ oblunoni tamqͣm sepulture tͣdita
iam uidemus. ⁊ hanc ⁊̃ in hac re ꝓpħiam completã ẽẽ
cognoscimꝰ. ab acuch de quo alio quam de axp̃i aduẽ
tu qui futurꝰ fu̾at intelligit᷑ dic̾e̾.⁊ respdit d̾ns ad me.
⁊ dix̃. scb̾e uisum aꝑte inbuxco. ut assequat᷑ qui leg̃¬
ea. quia adhuc uisio ad tp̃s.⁊ oriet᷑ infine ⁊ ñ inuacnũ.
si tardau̾it sustine eum qr ueniuens ueniet. ⁊ non
te noue ac repentine salutis hominũ in effabił ad¬
miratio: Inmedio duoꝵ am̃aliũ cognosc̾is. Quidẽ
nisi aut in medio duoꝵ testam̃toꝵ. aut in medio duoꝵ
latronum. aut in medio moysi et heliȩ cum illo in

Expanded text:
sanctum, recolat qui meminit euangelium. Ad nouum sanctum, recolat qui meminit euangelium. Ad nouum enim testamentum pertinent, quorum dies festi ita spiritaliter innouantur, ut in uetustatem transire non possint. Porro per euangelium exterminata sculptilia et conflatilia, id est idola deorum falsorum, et obliuioni tamquam sepulturae tradita iam uidemus et hanc etiam in hac re prophetiam conpletam esse cognoscimus. Ambacum tu, qui futurus fuerat, intelligitur dicere, Et respondit Dominus ad me, et dixit, Scribe visum aperte in buxo; ut assequatur qui legea; quia adhuc uisio ad tempus, et orietur in fine et non in uacuum; si tardauerit, sustine eum, quia ueniens ueniet et non mortae nouae ac repentinae salutis hominum ineffabilis admiratio? In medio duorum anima lium cognosceris quid est nisi aut in medio duorum testamentorum, aut in medio duorum latronum, aut in medio Moysi et Heliae cum illo in
Abbreviated transcription (Latin):
dnõ regnũ. Apparet quippe id eẽ completũ. cũ resal¬
uati ex monte sion.i. ex uidea c̃dentes in xxp̃m qui
p̃cipue agnoscunt᷑ apłi ascender̃. ut defend̾ent mõ¬
saluos faciendo eos qui c̃did̾unt. ut eruerent᷑ de pote¬
state tenebraꝵ .⁊ trans feiret᷑ in regnum dĩ: Qd̃ ꝯseq̃nt̾
exp̃ssit addendo. ⁊ erit dño regnũ. Mons enĩ syon
iudeam sigc̃at. ubi futura p̾dicta ẽ salꝰ ⁊ sc̃m qd ẽ xp̃siħe.¬
Mons u̾o esau idumea ẽ ꝑ quã sig̾cata ẽ eccłia gentiũ.
qͣm defender̃ sic̃ ex posui resaluati ex monte syon
ut ẽẽt dnõ regnũ. ħ obscurũ erat ante qͣm fieret.
S factum quis ñ fideł agnoscat: Naum uͦ ꝓpħa ẏm
flatilia ponã sepulturã tuã. qr ueloces ecce suꝑ mõ¬
tes pedes ȩũ głizantis ⁊ annuntiantis pacẽ. Celebͣ
uida dies festos tuos. redde uota tua qr iam ñ adi¬
piens te ex tͥbulatione. Quis ascendit ab inf̾eris

Expanded text:
Domino regnum. Apparet quippe id esse conpletum, cum resalDomino regnum. Apparet quippe id esse conpletum, cum resaluati ex monte Sion, id est ex Iudaea credentes in Christum, qui praecipue agnoscuntur apostoli, adscenderunt, ut defenderent mondicationem saluos faciendo eos qui crediderunt, ut eruerentur de potestate tenebrarum et transferrentur in regnum Dei? Quod consequenter expressit addendo: Et erit Domino regnum. Mons enim Sion Iudaeam significat, ubi futura praedicta est salus et sMons uero Esau Idumaea est, per quam significata est ecclesia gentium, quam defenderunt, sicut exposui, resaluati ex monte Sion, ut esset Domino regnum. Hoc obscurum erat, antequam fieret; sed factum quis non fidelis agnoscat? Naum uero prophetflatilia, ponam sepulturam tuam; quia ueloces ecce super montes pedes euangelizantis et adnuntiantis pacem. Celebra, Iuda, dies festos tuos, redde uota tua; quia iam non adipiens te ex tribulatione. Quis adscenderit ab inferis
Abbreviated transcription (Latin):
filii
filii ut̃i et filie ur̃ȩ. S semores ur̃i somnia somniabt̃.
⁊ nuenes ur̃i uisa uidebunt et quidẽ in seruos ⁊ ancil¬
Ias meas in illis diebꝰ effundam de sp̃u mõ. T̾res ꝓpħȩ¬
de minoribꝰ abdias. naum. abacuch. nec tp̃ra sua di¬
cunt ipsi. nec in chronicis eusebii ⁊ ieronimi qñ ꝓpħa
michea. s non eo loco uͭ notant᷑ tp̃ra qñ micheã ꝓpħaᷤᷤ¬
se ex eiꝰ littis constat. Qd̃ enore negligent̾ descͥbentiũ
labores alienos. existimo contigisse. Duos u̾o alios
cõmemoratos in codicibꝰ chronicoꝵ quos hũimꝰ non
potumꝰ inuenire. Tam̃ qr canone continent᷑. nec
ipsi oportet p̃t̾ẽant᷑ a nob̾. Abdias qͣntum ad scͥpturaᷤᷤ
tibꝰ abrahȩ maioris illiꝰ reꝓbati. Porro si idumeã mͦ
locutionis quo intelligitur a parte totum accipiamꝰ.
cet̾a. In monte aut̃ syon erit salꝰ. ⁊ erit scm̃. & pau¬
uati ex monte syon ut defendant montẽ ȩsau : ierit

Expanded text:
filii uestri et filiae uestrae, et seniores uestri somnia somniabunt, et iuuenes uestri uisa uidebunt; et quidem in seruos et ancillas meas in illis diebus effundam de spiritu mede minoribus, Abdias, Naum, Ambacum, nec tempora sua dicunt ipsi, nec in chronicis Eusebii et Hieronymi, quandoMichaea, sed non eo loco, ubi notantur tempora, quando Michaeam prophetasse ex eius litteris constat; quod errore neglegenter describentium labores alienos existimo contigisse; duos uero alios commemoratos in codicibus chronicorum, quos habuimus, non potuimus inuenire. Tamen quia canone continentur, nec ipsi oportet praetereantur a nobis. Abdias, quantum ad scripturam tibus Abrahae, maioris illius reprobati. Porro si Idumaeam modo locutionis, quo intellegitur a parte totum, accipiamuscetera: In monte autem Sion erit salus et erit sanctum; et pauuati ex monte Sion, ut defendant montem E sau, et erit
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃m retuler̃ in dõs. Pidẽ tp̃s codrꝰ rex atheniensium.
peloponensibꝰ eiꝰdẽ hostibꝰ ciuitatis. se int̾faciendum
ignotꝰ obiec̃.⁊ factum ẽ. ħ mͦ eum p̃dicant patͥam lib̾a ᷤᷤ¬
se. Responsũ enĩ acceꝑant peloponenses tẽ demũ suꝑa¬
t᷑os. si eoꝵ regẽ ñ oceidissent. Fefellit gͦ eos habitu pau¬
ꝑis apparendo. ⁊ in suam necẽ ꝑ uirgiũ ꝓuocando. uñ
ait uirgiliꝰ ⁊ uirgia codri. S hc̃ athenienses tamqͣm
dm̃ sacͥfitioꝵ honore coluer̃. qͣrto latinoꝵ rege saliuo
eneȩ filio. ñ de creusa de qua funit escaniꝰ qui t̾eiꝰ ibi
regnauit. s de lauinia latini filia quã pꝰ modũ eneaᷤᷤ

Expanded text:
Sane tum, rettulerunt in deos. Per idem tempus Codrus rex Atheniensium Sane tum, rettulerunt in deos. Per idem tempus Codrus rex Atheniensium Peloponnensibus eiusdem hostibus ciuitatis se interficiendum ignotus obiecit; et factum est. Hoc modo eum praedicant patriam liberasse. Responsum enim acceperant Peloponnenses tum demum se superaturos, si eorum regem non occidissent. Fefellit ergo eos habitu pauperis apparendo et in suam necem per iurgium prouocando. Unde ait Vergilius: Et iurgia Codri. Et hunc Athenienses tamquam deum sacrificiorum honore coluerunt. Quarto Latinorum rege Siluio Aeneae filio, non de Creusa, de qua fuit Ascanius, qui tertius ibi regnauit, sed de Lauinia Latini filia, quem postumum Aeneas
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ ẽ ꝑsuad̾e dm̃ factum ẽẽ diomedẽ ad decipiendoᷤᷤ
homines ut falsos dõs cum u̾i dĩ inuiria multos
colant.: ⁊ hominibꝰ mortus. qͥ nec cũ uiu̾ent u̾e uixer̃.
templis altaribꝰ sacͥficiis sac̾dotibꝰ quȩ omĩa rectȩ¬
ñ nͥ uni dõ uiuo debent᷑ inseruiant. Eo tp̃re pꝰcaptã
troiã atq deletã. eneas cum .xx. nauibꝰ quibꝰ porta¬
bant᷑ reliquie tͦianoꝵ in italiã uenit. regnante ĩbi
latino. ⁊ ap̃d athenienses menesteo. ap̾ sycionios po¬
lif̾ide. apud assyrios autane. Ap̃ hebreos aut̃. iudex
labdon fuit. Mortuo lut̃ latino regnauit eneas t̾ibꝰ
annis. eisdẽ in supͣ dictis locis manentibꝰ regibꝰ. nisi
q̃ sycionioꝵ iam pelagꝰ erat.⁊ hebreoꝵ uidex sam¬
son. Qui cum mirabilit̾ fortis eẽt. putatꝰ ẽ hercules.
S ȩneã qm̃ qño mortiuis ẽ ñ cõparuit. dm̃ sͥ fecer̃ latini.
S abim ⁊̃ regem suum pͥmum sancũ. siuȩ ut aliqͥ appellãt

Expanded text:
t, persuadere deum factum esse Diomedem, ad decipiendos homines, ut falsos deos cum veri Dei injuria multos colant, et hominibus mortuis, qui nec cum viverent, vere vixerunt, templis, altaribus, sacrificiis, sacerdotibus quae omnia ccaptam Trojam atque deletam, Aeneas cum viginti navibus, quibus portabantur reliquiae Trojanorum, in Italiam venit, regnante ibi Latino, et apud Athenienses Menestheo, apud Sicyonios Polyphide, apud Assyrios Tautane; apud Hebraeos autem Judex Labdon fuit. Mortuo autem Latino regnavit Aeneas tribus annis, eisdem in supradictis locis manentibus regibus, nisi quod Sicyoniorum jam Pelasgus erat, et Hebraeorum Judex Samson: qui cum mirabiliter fortis esset, putatus est Hercules. niam quando mortuus est non conparuit, deum sibi fecerunt Latini. Sabini etiam regem suum primum Sancum siue, ut aliqui appellant,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ seruiant ei sub uigo uno. A finibꝰ fluminũ ethiopiȩ.
afferent hostias mͥ. In illo die confundis ex om̃ibꝰ ad¬
inuentionibꝰ tuis. quas impie egisti in me. quia tc̃
auferã abste pͣuitates inuirie tuȩ ⁊ iam ñ adicies ut
magnific̃is suꝑ montẽ sc̃m ñm. W sub relinqͣm in te
ppłm mansuetũ ⁊ humilẽ ⁊ u̾ebunt᷑ a nomine dñi qͥ¬

Expanded text:
 a finibus fluminum Aethiopiae afferent mihi hostias. In illo die non confunderis ex omnibus adinventionibus tuis, quas impie egisti in me: quia tunc auferam abs te pravitates injuriae tuae; et jam non adjicies ut magnificeris super montem sanctum meum: et subrelinquam in te populum mansuetum et humilem; et verebuntur a nomine D
Abbreviated transcription (Latin):
quidã codices hr̃e gaudebo in dõ iħu mõ. qͣm hi qul
uolentes id latine pon̾e nom̃ ipsum ñ posuer. qͥ¬
ioribꝰ ẽ sic̃ esayas. non deminoribꝰ sic̃ cet̾i. de quoꝵ
scͥptisñ nuilla iam posuit. Propħauit aut̃ regnante
iosia in iħrłm.⁊ apud romanos anchomartio iara
ꝓpinqͣnt&e captiuitate iud̾oꝵ. ⁊̃ etendit aut̃ ꝓphla
qu̾ibꝰ. quẽ romani hũer̃ quintum regẽ. Ipse enĩ qno

Expanded text:
quidam codices habere, Gaudebo in Deo Jesu meo, quam hi qui volentes id latine ponere, nomen ipsum non posuerioribus est, sicut Esaias, non de minoribus, sicut ceteri, de quorum scriptis nonnulla iam posui. Prophetauit autem regnante Iosia in Hierusalem et aput Romanos Anco Marcio, iam propinquante captiuitate Iudaeorum Tetendit autem prophtemporibus, quem Romani habuerunt quintum regem. Ipse enim, quando
Abbreviated transcription (Latin):
nima es ut sis in milibꝰ uide. Eoc te mͥ ꝓ diet ut
sit in pͥncipẽ isrł.⁊ eg̾sus eiꝰ ab initio. ⁊ eoc diebꝰ et̾m¬
tatis. ꝓ pt̾ea dabit eos usq ad tempꝰ quo parturi¬
ens pariet.⁊ residu fr̃s eiꝰ conũtent᷑ ad filios isrł.
et stabit ⁊ indebit ⁊ pascet g̾gẽ suũ in uͥtute dm̃

Expanded text:
nima es, ut sis in milibus Iuda; ex te mihi prodiet, ut nima es, ut sis in milibus Iuda; ex te mihi prodiet, ut sit in principem Israel; et egressus eius ab initio et ex diebus aeternitatis. Propterea dabit eos usque ad tempus parturientis, pariet, et residui fratres eius conuertentur ad filios Israel. Et stabit et uide
Abbreviated transcription (Latin):
ñ paris erumpe ⁊ clama que ñ partis. qm̃ multi filii
deserte mag̃. qͣm eiꝰ quȩ ht̃ uirum. Dilata locũ tab¬
ga fuicłos tuos ⁊ palos tuos conforta. Adhuc in
dext̾am ⁊ in sinistram partẽ exxtende.⁊ sem̃ tuũ he¬
ditabit gentes: ⁊ ciuitates desertas in habitab̾. Ne
tatis tuȩ ñ eris memor. qm̃ dns faciens te dñs sa¬
uocabitur et cet̾a. Ueꝵ ista sint satis. ⁊ in eis sunt
exponenda nulla. s suffic̃e arbit᷑r quȩ ita s̃ aꝑta.
ut etiam inimici intelligẽ cogant᷑ inuiti. Micheas¬
loqͥtur. Erit in nouissimis diebꝰ manifestꝰ mons dm̃¬
p̃paratꝰ suꝑ uerticẽ montiũ.⁊ exaltabit᷑ suꝑ colles. et
festinabunt ad eũ plebes.⁊ ibunt g̾s multȩ ⁊ dicent.
U enite ascendamꝰ ad montẽ dni.⁊ in domum dĩ iacob.
⁊ ostñdet nob̾ uiã suam ⁊ ibimꝰ in semitis eiꝰ. qr de¬
sẏon ꝓcedet lexc. ⁊ ũbum dni exc iħrłm. S iudicabit
uit̾ plebes multas.⁊ redarguet gs̃ potentes. usq

Expanded text:
non paris; erumpe et clama, quae non parturis; quoniam multi filii desertae magis quam eius, quae habet uirum. Dilata locum tabga funiculos tuos et palos tuos conforta, adhuc in dextram et sinistram partem extende. Et semen tuum hereditabit gentes, et ciuitates desertas inhabitabis. Ne tatis tuae non eris memor. Quoniam Dominus faciens te, Dominus Sae terrae uocabitur; et cetera. Verum ista sint satis; et in eis sunt exponenda nonnulla; sed sufficere arbitror quae ita sunt aperta, ut etiam inimici intellegere cogantur inuiti. CAloquitur: Erit in nouissimis diebus manifestus mons Domini paratus super uertices montium et exaltabitur super colles. Et festinabunt ad eum plebes, et ibunt gentes multae et dicent: Venite, ascendamus in montem Domini et in domum Dei Iacob, et ostSion procedet lex et uerbum Domini ex Hierusalem. Et iudicabit inter plebes multas, et redarguet gentes potentes usque
Abbreviated transcription (Latin):
fec̃ ppłos penitentes. Contͥti sunt montes uiolentia.
ħ ẽ ium facientibꝰ miracłis. elatoꝵ ẽ contͥta suꝑbia.
D efluxerunt colles ȩt̾nales. ħ ẽ humilitati sunt ad tp̃s.
ut erig̾ent᷑ in ęt̾num. Ing̾isꝰ et̾nos eiꝰ p̾laboribꝰ ꝓ ini
quitate uidit. hoc ẽ non sine m̃cede ȩt̾nitatis. laborẽ
caritatis aspexit. T ab̾nacula ȩthiopum expauscent.
mirabilium tuoꝵ. etiam quȩ non sunt in iure roma¬
no. erunt in ppło xxp̃iano. Numquid influminibꝰ iratꝰ
es dñe. aut influminibꝰ furor tuus: aut in mari un¬
petus tuus: ħ iõ dictum ẽ. quia ñ uenit nẽ ut ui¬
dicet mundũ. s ut saluet᷑ mundus ꝑ ipsum. Qui as

Expanded text:
fecit populos paenitentes\'. Contriti sunt montes uiolentia, hoc est \'uim facientibus miraculis elatorum est contrita superbia\'. Defluxerunt colles aeternales, hoc est humiliati sunt ad tempus, ut erigerentur in aeternum\\ Ingressus aeternos eius pus uidi, hoc est non sine mercede aeternitatis laborem caritatis adspexi. Tabernacula Aethiopum expauescent emirabilium tuorum etiam quae non sunt in iure Romano erunt in populo Christiano.\' Numquid in fluminibus iratus es, Domine. aut in fluminibus furor tuus aut in mari impetus tuus? hoc ideo dictum est, quia non uenit nunc ut iudicet mundum, sed ut saluetur mundus p
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ nisi flãma eiꝰ credentes illuminabit: sornua in
manibꝰ eiꝰ s̃. quid ẽ nisi tropheum crucis. ⁊ posuit ca¬
ritatẽ firmam fortitudinis suȩ nec exponendũ ẽ.
qͣm huic reu̾sꝰ ẽ annuntiatꝰ ẽ : Stetit ⁊ t̾ra cominota
ẽ. qͥd ẽ nisi stetit ad subueniendũ. ⁊ t̾ra omota ẽ ad

Expanded text:
 credentes inluminabit\'? Cornua in manibus eius sunt quid est nisi tropaeum crucis? Et posuit caritatem firmam fortitudinis suae nec exponendum est. quam hinc reuersus est, adnuntiatus est? Stetit, et terra commota est quid est nisi stet
Abbreviated transcription (Latin):
tiauimꝰ corã illo ut infans. ut radiae in t̾ra sicienti.
ñ ẽ sp̃es illi neq gła. S uidimꝰ eũ et ñ hẽbat sp̃em
neq decorẽ. s sp̃es eiꝰ sine honore deficiens p̃ om̃ibꝰ
hominibꝰ. homo in plaga positus ⁊ sciens feire in¬
gni estunatꝰ ẽ. ħ pecc̃a nr̃a portat ⁊ ꝓnob̾ dolet.
et nos estimanimꝰ illuĩ eẽ in dolore. ⁊ in plaga ⁊ in
liuore eiꝰ nos sanati sumꝰ. Qs ut oues eirauimꝰ. homo
dum ductꝰ ẽ.⁊ ut agnus ante eum qͥ se tond̾et sine
uoce sic ñ aꝑuit os suum. In humilitate uiditiũ eiꝰ
sublatũ ẽ. gen̾ationẽ eiꝰ quis enairabit: qm̃ tollet᷑¬

Expanded text:
itienti: non est species illi, neque gloria. Et vidimus eum, et non habebat speciem, neque decorem: sed species ejus sine honore, deficiens prae omnibus hominibus. Homo in plaga positus, et sciens ferre ingni aestimatus est. Hic peccata nostra portat et pro nobis dolet; et nos existimauimus illum esse in dolore et in plaga et in liuore eius nos sanati sumus. Omnes ut oues errauimus, homo dum ductus est et ut agnus ante eum, qui se tonderet, sine uoce, sic non aperuit os suum. In humilitate iudicium eius sublatum est. Generationem eius quis enarrabit? Q
Abbreviated transcription (Latin):
se. ex eoꝵ litt̾is inuenit᷑. His adiungit᷑ ionas eodẽ
oria rege regnante.⁊ iohel. cum iam regnaret ioa
chronicis ñ in eoꝵ libris potiumus inuenire. qm̃
de suis diebꝰ tacent. ĩendunt᷑ aut̃ his dies a rege
latino uł latinoꝵ ꝓca siue suꝑiore auentino. usq ad
ragem romulũ iã romanũ. uł ⁊̃ usq ad regni pͥmordia
successoris eiꝰ nume pompilii. E z echias quippe rex
fontes ꝓpħiȩ parit̾ eruper̃. qñ regnũ defec̃ assyriũ.
cep̃ꝙ romanũ ut scł quẽ ad modũ regni assirioꝵ
pͥmo tp̃r exetitit abraham. cui ꝓmissiones aꝑtissi¬
me fierent in eiꝰ semine bñdictionis omĩui gentiũ.
turȩ testimoniũ solu̾ent᷑. Cum enĩ ꝓpħȩ numꝗͣ fere
defuissent ppło isrł ex quo ibi reges eẽ ceꝑ er̃. inusũ
tantũmꝰ eoꝵ fuere ñ gentium. Qñ aut̃ scͥpt᷑a mam¬

Expanded text:
sse ex eorum litteris inuenitur. His adiungitur Ionas eodem sse ex eorum litteris inuenitur. His adiungitur Ionas eodem Ozia rege regnante et Ioel, cum iam regnaret Ioatchronicis, non in eorum libris potuimus inuenire, quoniam de suis diebus tacent. Tenduntur autem hi dies a rege Latinorum Proca siue superiore Auentino usque ad regem Romulum iam Romanum, uel etiam usque ad regni primordia successoris eius Numae Pompilii Ezechias quippe rex ruperunt, quando regnum defecit Assyrium, coepitque Romanum: ut scilicet quemadmodum regni Assyriorum primo tempore exstitit Abraham, cui promissiones apertissimae fierent in ejus semine benedictionis omnium gentium; turae testimonium solverentur. Cum enim prophetae nunquam fere defuissent populo Israel, ex quo ibi reges esse coeperunt, in usum tantummodo eorum fuere, non gentium: quando autem ea
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ ap̃d uidos ⁊ ap̃d nos canonica scͥpta retinent᷑.
De quibꝰ me aliqͣ posit᷑um ẽẽ ꝓmisi in ħ libro cũ clau¬
d̾em suꝑiorẽ. quod iam uideo eẽ faciendũ. ⁊̃ pra gͥ¬
eoꝵ ut possimꝰ adu̾t̾e. in ant̾iora paululũ recurra¬
mus. In capite libri oseȩ ꝓpħe. qui pͥmus in .xxii.
ponit᷑. ita scͥptum ẽ. Uerbum dñi q̃ factum ẽ ad
oseȩ. in diebꝰ oriȩ.⁊ iõthã.⁊ achat .⁊ ezechie regũ iuda.
A mos qͦ in diebꝰ regis oriȩ ꝓpħasse se scͥbit. Addit ⁊̃
ierobohã regẽ isrł qui ꝑ cosdẽ dies fuit. Necnõ ysa¬
ias filius amos. siue supͣdicti ꝓpħȩ. siue q̃ mag̃ ꝑhi¬
bet᷑ alt̾us qui ñ ꝓpħa eodem nomine uocabat᷑ eosdẽ
reges. iiiͦi. quos posuit oseȩ in capite libri sui poñ.
pħiȩ cõmemorat tp̃ra pꝰ dies oziȩ. Nã tres qui se¬
cuntur reges noĩãt. quos ⁊ oseȩ noĩaũ. Ioathã. et
achaz.⁊ ezechiam. hi sunt quos eodẽ tp̃r simul ꝓpħaᷤᷤ¬

Expanded text:
 aput Iudaeos et aput nos canonica scripta retinentur. De quibus me aliqua positurum esse promisi in hoc libro, cum clauderem superiorem, quod iam uideo esse faciendum. CAPUT  ut possimus advertere, in anteriora paululum recurramus. In capite libri Osee prophetae, qui primus in duodecim ponitur, ita scriptum est: Verbum Domini quod factum est ad Osee in diebus Oziae, et Joathan, et Achaz, et Ezechiae regum Juda . Amos quoque diebus regis Oziae prophetasse se scribit; addit etiam Hieroboam regem Israel, qui per eosdem dies fuit. Nec non Esaias, filius Amos, siue supradicti prophetae siue, quod magis perhibetur, alterius qui non propheta eodem nomine uocabatur, eosdem reges quattuor, quos posuit Osee, in capite libri sui ponit, rophetiae commemorat tempora post dies Oziae. Nam tres qui sequuntur reges nominat, quos et Osee nominauit, Ioatham et Achaz et Ezechian. Hi sunt, quos eodem tempore simul propheta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfecto falsoꝵ num̾ositate muniendã. in eandẽ t̾bã
referri mortuus ipse ñ m̃uit. tãꝗͣ. ita putatꝰ sit celũ
multitudine niminũ constipasse. ut locũ ibi reꝑire
ñ posset. Hoc regnante rome ⁊ ap̃d hebreos initio re¬
gni manasse. a quo impio rege ꝓpħa isayas ꝑhibet᷑
sedechia ⁊ ap̃ romanos tarqͥmo pͥsco qui successerat

Expanded text:
profecto falsorum numerositate muniendam, in eamdam turbam profecto falsorum numerositate muniendam, in eamdam turbam referri mortuus ipse non meruit, tanquam ita putatus sit coelum multitudine numinum constipasse, ut locum ibi reperire non posset. Hoc regnante Romae, et apud Hebraeos initio regni Manasse, a quo impio rege propheta Isaias perhibetur Sedechia, et apud Romanos Tarquinio Prisco, qui successerat
Abbreviated transcription (Latin):
nentibꝰ in uidea t̾ra duabꝰ illis t̾bubꝰ quȩ noĩe uide uo¬
cabant᷑ sedemq regni hẽbant in iħrłm. Mortuĩ rom¬
lum cũ ⁊ ipse ñ compariuss. indõs qͣ i uulgo notissimũ
ẽ retułe romani. q usq a dõ fieri iam desierat. nec p̾ea
nisi adulando ñ eirando factum ẽ tp̃ribꝰ cesarũ. ut cic̃o
tis meruerit hos honores. qͣmuis ñdũ efferbuerat a
pullulauerat philosophoꝵ subtił ⁊ acuta loquacitas
S etiã si postĩora tpr̃a dõs homines mortuos ñ insti¬
tuer̃. tam̃ ab antiquis institutos cołe ut dõs ⁊ hr̃e non
destiter̃. Quin ⁊̃ simulacris quȩ uet̾es ñ hebant auxer
uane atq impie suꝑsticionis illecebrã. id efficienibꝰ
inmundis in eoꝵ corde demonibꝰ ꝑfallatia qͦ orac̾a
decipientibꝰ. ut fabulosa ⁊̃ cͥmina dõꝵ q̃ iã urbano¬
minũ obseqͥũ tͣpit̾ agẽnt᷑. Regnauit dem̃ nuima pom¬
piliꝰ pꝰ romulum. Qui cũ illã eiuitatẽ putau̾it dõꝵ

Expanded text:
e uocabantur sedemque regni habebant Hierusalem. Mortuum Romulum, cum et ipse non conparuisset, in deos, quod et uulgo notissimum est, rettulere Romani; quod usque adeo fieri iam desierat nec postea nisi adulando, non errando, factum est temporibus Caesarum, ut Cicero tis meruerit hos honores, quamuis nondum efiferbuerat ac pullulauerat philosophorum subtilis et acuta loquacitas. Sed etiamsi posteriora tempora deos homines mortuos non instituerunt, tamen ab antiquis institutos colere ut deos et habere non destiterunt; quin etiam simulacris, quae ueteres non habebant, auxerunt uanae adque inpiae superstitionis inlecebram, id efficientibus inmundis in eorum corde daemonibus per fallacia quoque oracula decipientibus, ut fabulosa etiam crimina deorum, quanuminum obsequium turpiter agerentur. Regnavit deinde Numa post Romulum, qui cum illam civitatem putaverit deorum
Abbreviated transcription (Latin):
atheniensibꝰ dedisse ꝑhibet᷑. Thales uͦ phisicꝰ fuit.i
suoꝵ dognatum libros reliquit. ẜo captiuitatis
uidaycȩ tp̃r ⁊ anaximanther. ⁊ anaximenes. Et
xenophanes phisici claruer̃. t̃c̃ ⁊ phẏtagoras. ex
quo cepunt appellari philosopbi. Pidẽ tp̃s cyrꝰ reae¬
plarum qui etiam chaldeis ⁊ assiriis imꝑabat relaxa¬
ca aliq̃nta captiuitate uid̾oꝵ quinqͣginita milia hõiuĩ
ex eis ad instaurandũ tempłm reg̾di fec̃. a quibꝰ tantũ
pͥma cepta fundamina ⁊ altare constructũ ẽ. Incur¬
saiabꝰ aut̃ hostibꝰ nequaqͣm ꝓgͣdi ȩdificando ualuer.
ailatũq opꝰ ẽ usq addariũ. F idẽ tp̃s ⁊̃ illa sunt gesta
que conse̾pta sunt in libro uidith quẽ sane in canonẽ
scͥturaꝵ iudei ñ recepisse dicunt᷑. Sub dario gͦ rege
a̾at. reddita ẽ uideȩ soluta captiuitate lib̾atas. re¬
gnante romanoꝵ septimo rege tarqͥnio. Quo expul

Expanded text:
Atheniensibus dedisse perhibetur; Thales vero physicus fuit, et suorum dogmatum libros reliquit. Eo captivitatis Judaicae tempore, et Anaximander, et Anaximenes, et Xenophanes physici claruerunt. Tunc et Pythagoras, ex quo coeperunt appellari philosophi . CAPersarum, qui etiam Chaldaeis et Assyriis imperabat, relaxata aliquanta captiuitate Iudaeorum, quinquaginta milia hominum ex eis ad instaurandum templum regredi fecit. A quibus tantum prima coepta fundamina et altare constructum est. Incursantibus autem hostibus nequaquam progredi aedificando ualuerunt, dilatumque opus est usque ad Darium. Per idem tempus etiam illa sunt gesta, quae conscripta sunt in libro Iudith; quem sane in canone scripturarum Iudaei non recepisse dicuntur. Sub Dario ergo rege xerat, reddita est Judaeis soluta captivitate libertas, regnante Romanorum septimo rege Tarquinio. Quo expulso
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ea sequit᷑ et dic̃. & cong̾gabunt᷑ filii uida ⁊ filii
isrł in idipsum ⁊ ponent sͥ pͥncipatũ unũ. ⁊ ascen¬
dent a t̾ra. ħ si adhuc uelimus ex pon̾e. eloquii
ꝓpħici obtundet᷑ sapor. Recolat᷑ tñ lapis ille angu¬
laris et duo parietes ums ex uideis alt̾ exc g̾ibꝰ.
ille noĩȩ filioꝵ uida. iste noĩe filioꝵ isrł. eidẽ uni
Nam utiq isti in suum locũ moriendo tͣnsibunt. Id¬
filii isrł sine rege. sine pͥncipe. sine sacͥficio. sine altari.
sine sac̾dotio. sine manifestacionibꝰ. Quis ñ uideat
nc̃ sic ẽẽ iudõs. s quid adiungat audiamꝰ. S pea in qͥt
reu̾tent᷑ filii isrł ⁊ inquirent dnm̃ dm̃ suũ ⁊ dđ¬

Expanded text:
sequitur, et dicit: Et congregabuntur filii Juda et filii Israel in idipsum, et ponent sibimet principatum unum, et ascendent a terra . Hoc si adhuc velimus exponere, eloquin prophetici obtundetlaris et duo parietes, unus ex Iudaeis, alter ex gentibus; ille nomine filiorum Iuda, iste nomine filiorum Israel, eidem uni nam utique isti in suum locum moriendo transibunt, idfilii Israel sine rege, sine principe, sine 20 sacrificio, sine altari, sine sacerdotio, sine manifestationibus. Quis non uideat nunc sic esse Iudaeos? Sed quid adiungat, audiamus. Et postea, inquit, reuertentur filii Israel et inquirent Dominum Deum
Abbreviated transcription (Latin):
scł.⁊ anaximenem.⁊ anaxogoram. aliosq ñ nullos
añ qͣm pytagoras philosophoꝵ pͥmꝰ ꝓfit̾et᷑. nec illi
tales pꝰ quẽ cęt̾i fuer̃ regnante romulo eminuisse
fert᷑. qño de fontibꝰ isrł in eis litt̾is quę toto orbe
manarent ꝓpħiȩ flum̃ eruipit. Soli gͥ illi theolo¬
gi poetȩ. orpheꝰ. linꝰ. museꝰ.⁊ siquis aliꝰ ap̃d g̾cos fuit.
his ꝓpħis hebreis quoꝵ scͥpta in auctoritate he̾mꝰ
annis reꝑunt᷑ pͥores. S nec ipsi ueꝵ theologũ nr̃m
maxime ferbuer̃. nicħ hñt uñ sapĩam suã iactent
ñnulla doctrina quȩ illoꝵ sapĩa dicẽt᷑. alioquin
ñ scͥptum eẽt in libris scĩs. moysen eruditũ fuisse

Expanded text:
scilicet et Anaximenem et Anaxagoram aliosque nonnullos, scilicet et Anaximenem et Anaxagoram aliosque nonnullos, antequam Pythagoras philosophum primus profiteretur: nec illi Thales, post quem caeteri fuerunt, regnante Romulo eminuisse fertur, quando de fontibus Israel in eis litteris, quae toto orbe manarent, prophetiae flumen erupit. Soli igitur illi theologi poetae, Orpheus, Linus, Musaeus, et si quis alius apud Graecos fuit, his Prophetis Hebraeis, quorum scripta in auctoritate habemus, annis reperiuntur priores. Sed nec ipsi verum theologum nostrum maxime ferbuerunt, nihil habent unde sapientiam suam jactent,nonnulla doctrina, quae illorum sapientia diceretur: alioquin non scriptum esset in Libris sanctis, Moysen eruditum fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃ꝵ ñ in scͥpt᷑is scĩs quȩ appellant᷑ canonice. s in aliiᷤ
inuenit᷑ in quibꝰ sunt ⁊ machabeoꝵ libri. quos non
nisset in carne usq ad mortẽ ꝓ dĩ lege certar̃.⁊ mala
gͣuissima atq horribilia ꝑtulerunt. T̃pr̃ gͥ ꝓpħaꝵ¬
ꝑuener̃.⁊ multomag̾ pꝰ eos fuer̃ philosophi gentium
tp̃i quo ind̾oꝵ ẽ soluta captiuitas cep̃ excelłe atq co¬
gnosei. Multomag̾ gͦ cet̾i philosophi. pꝰ ꝓpħas re
ꝑiunt᷑ fuisse. Nam ipse socͣtes atheniensiũ magist̃
om̃iũ qui tc̃ maxime claruer̃. tenens in ea parte
quȩ morał uł actiua dr̃ pͥncipatũ. pꝰ eforã inchroni¬
eis inuenit᷑. Nõ multo pꝰ etiam plato natꝰ ẽ. qͥ longe
cȩt̾os socͣtis discipłos añ iret. Quibꝰ si addamꝰ ⁊̃ cȩt̾oᷤᷤ
suꝑiores. qui nondũ philosophi uocabant᷑ septẽ scł
sapientes. ac dem̃ phisicos qui taleti successer̃. in ꝑ¬
serutanda nat᷑a reꝵ. studiũ eiꝰ imitati⁊ anaxcimãdrũ

Expanded text:
non in scripturis sanctis, quae appellantur canonicae, sed in aliis inuenitur, in quibus sunt et Macchabaeorum libri, quos non istus uenisset in carne, usque ad mortem pro Dei lege certarunt et mala grauissima adque horribilia pertulerunt. CAPUT XXXperuenerunt, et multo magis post eos fuerunt philosophi gentium,tempore, quo Iudaeorum est soluta captiuitas, coepit excellere adque cognosci. Multo magis ergo ceteri philosophi iuntur fuisse. Nam ipse Socrates Atheniensis, magister omnium qui tunc maxime claruerunt, tenens in ea parte, quae moralis uel actiua dicitur, principatum, post Esdram in chronicis inuenitur. Non multo post etiam Plato natus est, qui longe ceteros Socratis discipulos anteiret. Quibus si addamus etiam superiores, qui nondum philosophi uocabantur, septem scilicet sapientes ac deinde physicos, qui Thaleti successerunt in perscrutanda natura rerum studium eius imitati, Anaximandrum
Abbreviated transcription (Latin):
enim insipiens tuũ dm̃ ñ intellexisti ludentẽ morta¬
lium sensibꝰ. s spinis coronasti: ⁊ horrendũ fel mis¬
ciusti. Templi u̾o uelũ scindet᷑.⁊ medio die nox erit
tenebrosa nimis in tͥbꝰ horis. ⁊ morte moriet᷑. tͥbꝰ diebꝰ
somno suscepto.⁊ tunc ab inferis regressꝰ ad lucẽ ue¬
niet pͥmus. resiurectionis pͥncipio reuocatis ostñso.
Ita lactantiꝰ carptĩ ꝑ int̾ualla disputationis suȩ ea sic̃¬
poscẽ uidebant᷑ quȩ ꝓbare intend̾at adhibuit testi¬
monia sybillina. quȩ nos nicħ int̾ponentes s inunã
seriẽ conexa ponentes. soł capitibꝰ si tam̃ scͥptores de¬
inceps ea seruare ñ negligant distinguenda curauimꝰ.
temꝑe fuisse scͥpser̃. Eodẽ romulo regnante. tales mi¬
lesiꝰ fuisse ꝑhibet᷑. unꝰ e septẽ sapientibꝰ. qui pꝰ theo¬
logos poetas in quibꝰ orpheꝰ maxime omĩũ nobilita¬

Expanded text:
enim insipiens tuum Deum non intellexisti, ludentem mortaenim insipiens tuum Deum non intellexisti, ludentem mortalium mentibus, sed spinis coronasti et horridum fel miscuisti. Templi uero uelum scindetur; et medio die nox erit tenebrosa nimis in tribus horis. Et morte morietur tribus diebus somno suscepto; et tunc ab inferis regressus ad lucem ueniet primus resurrectionis principio reuocatis ostenso.\' Ista Lactantius carptim per intea poscere videbantur, quae probare intenderat, adhibuit testimonia Sibyllina, quae nos nihil interponentes, sed in unam seriem connexa ponentes, solis capitibus, si tamen scriptores deinceps ea servare non negligant, distinguenda curavimus. tempore fuisse scripserunt. lesius fuisse perhibetur, unus e septem Sapientibus, qui post theologos poetas, in quibus Orpheus maxime omnium nobilita
Abbreviated transcription (Latin):
ut quidam magis c̾dunt cymea ita nicħ ht̃ in toto
carmine suo cuiꝰ exeigua ista particła ẽ q̃ ad dõꝵ
falsoꝵ siue factoꝵ cultum ꝑtineat quin ymmno ita
⁊ contͣ eos ⁊ contͣ cultores eoꝵ loquit᷑. ut in eoꝵ nũo
deputãta uideat᷑ qui ꝑtinent ad ciuitatẽ dĩ. Inserit
etiã lactantius oꝑi suo quedã de xxp̃o uaticima sybil¬
le qͣmuis ñ exepͥmat cꝰ. S quȩ ipse singillatim posuit
ego arbitͣtꝰ sum coniuncta eẽ ponenda. tamqͣm unũ
sit ꝓliacũ. quȩ ille plura cõmemorauit ⁊ breuia. In
dõ alapas manibꝰ incestis: ⁊ impurato ore exepuent
uenenatos sputos. Dabit u̾o ad u̾b̾a simplicit̾ sc̃m
dorsum.⁊ colaphos accipiens tacebit. nequis agnoᷤᷤ¬
cat qͥ u̾bum uł uñ ueniat ut inferis loquat᷑ ⁊ corona
spmea coronetur. Ad cibum aut̃ fel ⁊ sitim acetum
deder̃. Inhospitalitatis hanc monstrabunt m̃sã. Ipsa

Expanded text:
ut quidam magis credunt, Cumaea ita nihil habet in toto ut quidam magis credunt, Cumaea ita nihil habet in toto carmine suo, cuius exigua ista particula est, quod ad deorum falsorum siue factorum cultum pertineat, quin immo ita etiam contra eos et contra cultores eorum loquitur, ut in eorum numero deputanda uideatur, qui pertinent ad ciuitatem Dei. Inserit etiam Lactantius operi suo quaedam de Christo uaticinia Sibyllae, quamuis non exprimat cuius. Sed quae ipse singillatim posuit, ego arbitratus sum coniuncta esse ponenda, tamquam unum sit prolixum, quae ille plura commemorauit et breuia. \'IDeo alapas manibus incestis et inpurato ore exspuent uenenatos sputus; dabit uero ad uerbera simpliciter sanctum dorsum. Et colaphos accipiens tacebit, ne quis agnoscat, quod uerbum uel unde uenit, ut inferis loquatur et corona spinea coronetur. Ad cibum autem fel et ad sitim acetum dederunt; inhospitalitatis hanc monstrabunt mensam. Ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
N his latinis u̾sibꝰ de g̾co ut cumq tͣnslatis. uͥ non
potuit ille sensus occiurere. quis sit cumlitt̃e quȩ s̃
in eoꝵ capitibꝰ conectunt᷑. ibi. ylitt̃a in g̾eo posita.
quia ñ potuer̃ latina u̾ba inueniri. quȩ ab eadẽ
litt̃a inciꝑent ⁊ sententiȩ conuenirent: hi at s̃ u̾sꝰ
tres. quintꝰ et octauus decimꝰ ⁊ nonꝰ decimus. Deniq
si litt̃as quȩ sunt in capitibꝰ omĩũ u̾siuũ conectenteᷤᷤ
hoꝵ tͥum quȩ scͥpture sunt ñ legamꝰ. s ꝓ eis ylitt̾ã
tãqͣm in eisdem locis ipsa sit posita recordemur. ex
numerus quadratum t̾nariũ solidũ reddit. Tria enĩ
t̃ ducta fiunt nouem.⁊ ipsa nouẽ si t̾ ducant᷑ ut ex
lato in altum figura consurgat. ad.xx. ⁊ septẽ ꝑue¬
pͥmas litt̾as iungas. erit ixͣ yc. idest piscis. In qͦ
tis abysso ułut in aquaꝵ ꝓfunditate uiuus ħ ẽ sine
pecc̃o eẽ potuerit. ħ aut̃ sybilla siue erithrea. siue

Expanded text:
In his latinis versibus de graeco utcumque translatis, ibi non In his latinis versibus de graeco utcumque translatis, ibi non potuit ille sensus occurrere, qui fit cum litterae, quae sunt in eorum capitibus, conectuntur, ubi Υ littera in Graeco posita est, quia non potuerunt Latina uerba inueniri, quae ab eadem littera inciperent et sententiae conuenirent. Hi autem sunt uersus tres, quintus et octauus decimus et nonus decimus. Denique si litteras quae sunt in capitibus omnium uersuum conectentes horum trium quae scriptae sunt non legamus, sed pro eis Υ litteram, tamquam in eisdem locis numerus quadratum ternarium solidum reddit. Tria enim ter ducta fiunt novem: et ipsa novem si ita ducantur, ut lato in altum figura consurgat, ad viginti et septem perveprimas litteras iungas, erit ἰχθύς, id est piscis, in quotis abysso uelut in aquarum profunditate uiuus, hoc est sine peccato, esse potuerit. Haec autem Sibylla sine Erythraea siue,
Abbreviated transcription (Latin):
Reicient simulacra uͥ. cunctã qͦ gazam.
E xuret t̾ras ignis pontumq polumq
Inquirens tetri portas effringet au̾ni
s cõꝵs s enim cuncte luxc lib̾a carni
⁊ radet᷑. sontes ȩt̾naq flamina cremabit
O cultos actus retegens tẽ quisq loq̃tur
Secreta atq ds̃ reserabit pectora luci
Tunc erit luctꝰ. stridebunt dentibꝰ om̃s.
Eripit᷑ soł iuibar. et chorus int̾it astris
Uoluet᷑ celum. lunaris splendor obibit
Deiciet colles. ualles extollet ab ymo
Non erit in rebꝰ hominũ sublime uł altũ.
Lam ȩqͣnt᷑ campis montes ⁊ cerula ponti.
O mnia cessabunt. tellus confracta ꝑibit
Sic parit̾ fontes torrent᷑. fluminaq igni
Sed tuba tũ sonitũ tͥstem demittet ab alto
Orbe gemens facinꝰ miserũ. uariosq labores¬
C̃ arthareũq chaos monstrabit t̾ra debiscẽs.
E t coram hic dño reges sistent᷑ ad unum.
Recidet e cęlo ignisq et sulphuris amnis.

Expanded text:
Rejicient simulacra viri, cunctam quoque gazam. Rejicient simulacra viri, cunctam quoque gazam. Exuret terras ignis, pontumque polumque. Inquirens tetri portas effringet Averni, Sanctorum, sed enim cunctae lux libera carni Tradetur, sontes aeterna flamma cremabit. Occultos actus retegens tunc quisque loquetur, Secreta atque Deus reserabit pectora luci. Tunc erit et luctus, stridebunt dentibus omnes. Eripitur solis jubar et chorus interit astris, Solvetur coelum, lunaris splendor obibit. Dejiciet colles, valles extoilet ab imo. Non erit in rebus hominum sublime vel altum. Jam aequantur campis montes et coerula ponti, Omnia cessabunt, tellus confracta peribit, Sic pariter fontes torrentur, fluminaque igni, Et tuba tunc sonitum tristem dimittet ab alto Orbe, gemens facinus miserum, variosque labores, Tartareumque chaos monstrabit terra dehiscens, Et coram hic Domino reges sistentur ad unum, Recidet e coelo ignisque et sulphuris amnis.
Abbreviated transcription (Latin):
computant qui ei successit ezechias in regnũ quẽ quidẽ
constat optimum ⁊ piissimũ regẽ romuli regnasse
tp̃ribꝰ. In ea u̾o hebrei ppłi parte quȩ appellabatur
res fuisse ñ unam. ħ sane erithrea sibilla quedam
eꝰint̾ptis imꝑitiã sic̃ pꝰ cognouimꝰ. Nam uir cdarissimꝰ
flaccianꝰ qui ⁊̃ ꝓconsul fuit. homo facillime facun¬
die multeq doctrine cum de xp̃o collo q̃remꝰ. g̾e̾um
nob̾ codicẽ ꝓtulit carmina eẽ dicens sibille erithreȩ.
Ubi ostendit quodã loco in capitibꝰ u̾suũ ordinem
theo ios. sot̃. q̃ ẽ latine. iħs cep̃s dĩ filiꝰ saluator.
H i aut̃ u̾sus quoꝵ pͥme lit̾e istum sensũ quẽ diximꝰ
udicii signum tellus sudore madescet
E çęlo rex adueniet ꝑ secla futurus
s cilicet in carne p̃sens ut iudicet orbẽ.
U ñ dñi c̃nent. incredulus atq fidelis
c elsum cum scĩs. eui iam t̾mino in ipso.
Sic am̃ȩ cũ carne ader̃. qͣs udicet ipse.
Cum iacet incultꝰ densis in uepribꝰ orb̾.

Expanded text:
computant, qui ei successit Ezechias, quem quidem constat optimum et piissimum regem Romuli regnasse temporibus. In ea vero Hebraici populi parte quae appellabatur res fuisse, non unam. Haec sane Erythraea Sibylla quaedam etis imperitiam, sicut post cognovimus. Nam vir clarissimus Flaccianus, qui etiam proconsul fuit, homo facillimae facundiae, multaeque doctrinae, cum de Christo colloqueremur, graecum nobis codicem protulit, carmina esse dicens Sibyllae Erythraeae, ubi ostendit quodam loco in capitibus versuum ordinem THEOS, SOTER, quod est Latine, Jesu Christe, Dei Filius, Salvator. Hi autem versus quorum primae litterae istum sensum quem diximus udicii signum, tellus sudore madescet, E coelo rex adveniet, per saecla futurus, Scilicet in carne praesens ut judicet orbem. Unde Deum cernent incredulus atque fidelis, Celsum cum sanctis aevi jam termino in ipso. Sic animae cum carne aderunt quas judicet ipse, Cum jacet incultus densis in vepribus orbis,
Abbreviated transcription (Latin):
ey arum dei una.
me scͥpt᷑um ẽẽ ꝓmisi. cum pͥꝰ mimicos ciuitatis dĩ qͥ
conditori eiꝰ xp̃o ꝓdõs suos p̾fer̃. ⁊ liuore sͥ ꝑniciosis¬
simo atͦcit̾ inuident xep̃ianis. qͣntum me adiuuaret
eiꝰ gr̃a refellissem. q uoluminibꝰ decẽ pͥoribꝰ feci. De
hac uͦ mã qͣm mͦ cõmemoraui tͥꝑtita ꝓmissione. inde¬
cimũ seq̃ntibꝰ qͣtuor libris ambaꝵ ẽ digestꝰ exortus.
Dem̃ ꝓcursꝰ ab homine pͥmo usq ad diluinũ libro und
qui ẽ huiꝰ oꝑis quintꝰ decimꝰ. atq iñ usq ad abrahã¬

Expanded text:
arum Dei una, me scripturum esse promisi, cum prius inimicos ciuitatis Dei, qui conditori eius Christo deos suos praeferunt et liuore sibi perniciosissimo atrociter inuident Christianis, quantum me adiuuaret eius gratia, refellissem, quod uoluminibus decem prioribus feci. De hac uero mea, quam modo commemoraui, tripertita promissione decimum sequentibus quattuor libris ambarum est digestus exortus, deinde procursus ab homine primo usque ad diluuium libro uno, qui est huius operis quint
Abbreviated transcription (Latin):
impio romano subditas c̾nimꝰ ñ ea cęłitate ac facili¬
tate ꝑdomint. qm̃ paulatĩ crescendo robustas eas ae
bellicosas qͣmqͣm u̾sum dilatabat᷑ inuenit. ⁊̃pr gͥ qͦ¬

Expanded text:
entis, quas imperio Romano subditas cernimus, non ea celeritate ac facilientis, quas imperio Romano subditas cernimus, non ea celeritate ac facilitate perdomuit, quoniam paulatim crescendo robustas eas et bellicosas, quaqua uersum dilatabatur, inuenit. Tempore
Abbreviated transcription (Latin):
Qr aqͥua duunitꝰ lib̾atis ꝑlactantẽ ferã d̾s uoluit
sibuenire quid mirum ẽ: Amulio sucçessit in regnũ
dita ẽ roma. Ac ꝑħ. eum suo deinceps .i. romulo ne¬
ma ułut alt̾a babilon ⁊ ułut pͥoris filia babilonis.
ꝑ quam dõ placuit orbem debellare t̾rarum. ⁊ in
inam societatẽ reipublice latum longũꝙ ꝑductũ
longe lateq pacare. E rant enĩ iam ppłi ualidi et
futes:⁊ armis gentes exxcitate. quȩ ñ facile ced̾ent.
affiriorum totã penȩ asiã subiugauit. lie bellando
sit factum. ñ tam̃ multum asꝑis ⁊ difficilibꝰ bellis
feri potũit. quia rudes adhuc ad resistendũ g̾es
erant. nec tam multȩ uł magne. Si quidẽ pꝰ illd̾
maximum atq uniu̾sale diluuiũ. cũ in archa noȩ
octo soli homines euaser̃. anni ñ multo ampliꝰ qͣm
mille tͣnsierant. qñ ninꝰ asyã totã exxcepta india sub¬

Expanded text:
de aqua diuinitus liberatis per lactantem feram Deus uoluit de aqua diuinitus liberatis per lactantem feram Deus uoluit subuenire, quid mirum est? Amulio successit in regnum Ldita est Roma; ac per hoc cum suo deinceps, id est Romulo, nema uelut altera Babylon et uelut prioris filia Babylonis, per quam Deo placuit orbem debellare terrarum et in unam societatem rei publicae legumque perductum longe lateque pacare. Erant enim iam populi ualidi et fortes et armis gentes exercitatae, quae non facile cederent, Assyriorum totam paene Asiam subiugauit, licet bellando sit factum, non tamen multum asperis et difficilibus bellis fieri potuit, quia rudes adhuc ad resistendum gentes erant nec tam multae uel magnae. Si quidem post illud maximum adque uniuersale diluuium, cum in arca Noe octo soli homines euaserunt, anni non multo amplius quam mille transierant, quando Ninus Asiam totam excepta India sub