comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uirginũ res illa ꝑduxit. eo qđ pa¬
terna consuetudo qua fornicaban¬
t eorũ uirgines antequã nuberent
phibita uideret᷑. Constantinꝰ eni
destructo in ea ciuitate ueneris
tẽplo prius apud eos construxit
ȩccłam. & consuetas fornicationes
lege ꝓhibuit exerceri. Arethusu
uero marcũ suȩ ciuitatis epͥm se¬
ne uita & conuersatione reueren¬
duͣ. mirabili morte ꝑemert᷑ hc
eniͣ etiã prius habuert᷑ odiosũ. ea
qđ constantii teporibꝰ ut paganos
adxpianitate reduceret templũ
eoꝵ ornatissimũ p̾tiosũq destruxe¬
rit. Eũq ilianus imꝑasset motꝰ
in eu̾e. & precepit ut aut estima¬
tione̾ tẽpli redderet. aut eũ rur¬
sus edificaret. Et dũ utrũq in pos
doti: primo fugut scđm euangłi¬
cã lege̾. postea uero cũ multi pptͣ
eũ periculis & necessitatibꝰ subderen¬
tur de fuga reuersus ẽ: & sponte se¬
met ipsũ popło qđ uellent in eo erer¬
cere contradidit. Qui dũ laudare

Expanded text:
virginum res illa perduxit, eo quod pavirginum res illa perduxit, eo quod paterna consuetudo qua fornicabantur eorum virgines antequam nuberent, prohibita videretur. Constantinus enim, destructo in ea civitate Veneris templo, primus apud eos construxit ecclesiam, et consuetas fornicationes lege prohibuit exerceri. Arethusii vero Marcum suae civitatis episcopum, senem, vita et conversatione reverendum, mirabili morte peremerunt. Hunc enim etiam prius habuerunt odiosum, eo quod Constantii temporibus, ut paganos ad Christianitatem reduceret, templum eorum ornatissimum pretiosissimumque destruxerit. Cumque Julianus imperasset, motus in eum est, et praecepit ut aut aestimationem templi redderet, aut id rursus aedificaret. Et dum utrumque impossdoti, primo fugit secundum evangelicam legem; postea vero cum multi propter eum periculis et necessitatibus subderentur, de fuga reversus est, et sponte semetipsum populo, quod vellent in eum exercere, contradidit. Qui dum laudare
Abbreviated transcription (Latin):
laudabatur habitare declinabat
demutando loc a cunctis ẽẽ studebat
incertꝰ. ut opinione̾ suã crebra
migratione destrueret. Nouissime
uero dũ nauigaret ciprũr uenit
in paphũ: inuitatꝰ q. ab ep̃o paphi
dilexit locũ. & circa prediũ caribh¬
din nuncupatũ philosophatusẽ Quẽ
ut martir non ee̾t fugaphibuit fu¬
giebat eniͣ quia p̾ceptũ. oiuinũ est
non expectare ꝑsecutores. Nãqͥ in
ꝑsecutione cõprehendunt᷑. fortit᷑
ferre iubent᷑. Garei siquidẽ & aleran¬
drini contͣ xp̃ianos talia gessisse
noscunt᷑. Sed heliopoͥtani & a rethu¬
si siriã habitantes ad tantã uene¬
re crudelitate̾ sict illorũ tẽpox ho¬
mines explanart᷑. ut sacras uirgi¬
nes in solitas a popło uideri publi¬
ce. nudatas stare cogerent inthe¬
atro: quas primitꝰ irrisert. postea
totundert᷑ : nouissime ꝑ medium
sectas porcos ut eas comederent
ꝓuocabant. Ut ergo reor helio¬
politas ad crudelitate᷑ sacrarum

Expanded text:
laudabatur habitare declinabat: laudabatur habitare declinabat: demutando loca cunctis esse studebat incertus, ut opinionem suam crebra migratione destrueret. Novissime vero dum navigaret Cyprum, venit in Paphum: invitatusque ab episcopo Paphi, dilexit locum, et circa praedium Charybdim nuncupatum philosophatus est; quem ut martyr non esset fuga prohibuit. Fugiebat enim, quia praeceptum divinum est non exspectare persecutores. Nam qui in persecutione comprehenduntur, fortiter ferre jubentur. Gazaei siquidem et Alexandrini contra Christianos talia gessisse noscuntur. Sed Heliopolitani et Arethusii Syriam habitantes, ad tantam venere crudelitatem, sicut illorum temporum homines explanaverunt, ut sacras virgines insolitas a populo videri, publice nudatas stare cogerent in theatro. Quas primo irriserunt, postea totonderunt, novissime per medium sectas, porcos, ut eas comederent, provocabant. Ut ergo reor, Heliopolitas ad crudelitatem sacrarum
Abbreviated transcription (Latin):
reliquias eox accepit. & interĩ do¬
miseruauit. Cũq. is eiusdẽ eccłȩ
suscepisset epatũ. imꝑante theodo¬
sio fabricatabasilica ante ciuitate᷑
& altare fixo ossa martirũ colloca¬
uit iuxta confessorẽ nestorẽ qui
dũ in uita sua cũ istis suis ꝓximis
habitaret : cũ martiribꝰ coprehen¬
sus apopło uinculis eoꝵ flagellisq
participatꝰ eͣ Is enĩ dũ traheretur:
habens pulcherrimũ corpꝰ admise¬
ratione̾ ꝑsequentes adduxit. quem
ante portas semiuiu̾u. morti tamͣ ꝓxi¬
mũ ꝑiecert᷑. Hunc colligentes quidã
Zenoni de tulert᷑. apud que dũ cura¬
nter hȩc autẽ dũ hilarione̾ mona¬
chũ gazei requirerent. fugit insi¬
ciliã. ubi ligna de montibꝰ colligens
cotidianã uita. Cũq eiꝰ illic uirtꝰ
fuisset patefacta ꝑ dȩmones: uenit
in dalmatias. ibiq. uirtute diuina
plurima miracula faciebat itaut
etiã mare qđ quȩdã occupauerat
locasua oratione repelleret: sede¬
tiã hinc rursus abscessit. quia ubi

Expanded text:
eliquias eorum accepit et interim domi servavit. Cumque is ejusdem Ecclesiae suscepisset episcopatum imperante Theodosio, fabricata basilica ante civitatem, et altare fixo, ossa martyrum collocavit juxta confessorem Nestorem. Qui dum in vita sua cum istis suis proximis habitaret, cum martyribus comprehensus a populo, vinculis eorum flagellisque participatus est. Is enim, dum traheretur, habens pulcherrimum corpus, ad miserationem persecutores adduxit. Quem ante portas semivivum, morti tamen proximum projecerunt. Hunc colligentes quidam, Zenoni detulerunt; apud quem, dum curanter haec autem dum Hilarionem monachum Gazaei requirerent, fugit in Siciliam: ubi ligna de montibus colligensquotidianam vitam. Cumque ejus illic virtus fuisset patefacta per daemones, venit in Dalmatias; ibique virtute divina plurima miracula faciebat, ita ut etiam mare, quod quaedam occupaverat loca, sua oratione repelleret. Sed etiam 287 hinc rursus abscessit, quia ubi
Abbreviated transcription (Latin):
bꝰ quas expeditiones pagani uocant
& sanguine immolationũ nr̃m
baptisma studeret ablui: & abre¬
nuntiare ȩccłastice confessioni
Ex illo enĩ tepore tã secretim
quã publice & in teͣplis. licenter
pagani sacrificia celebrabant fer
tur quia dũ aliquando sacrifica¬
ret ostensũ sit ei inuisceribꝰ pe¬
cudis immolati signaculũ cru¬
cis corona circundatu᷑. Quouiso : . F¬
alios quidem sacrificii ministros.
fuisse ꝑ territos. estimantes qͥ p¬
pe huiusmodi religionis uirtutẽ
&xp̃iani dogmnatis ȩternitatem
eoqđ corona quȩ circundabat
cruee uictoriȩ eeͬt indiciũ. & qͥa
ambitus circuli a suo principio
nusquã terminaret᷑ sed magis
rursus reuerteret᷑ insemet ipsũ¬
Cũq ceteri mirarent᷑: princeps huiꝰ
scientiȩ. confortauit eos dicens ꝓsꝑa
&̃ utilia indicia sibi fuisse monstra¬
ta. & quia magis signũ dogmatis
xͣpiani coherceret᷑. nec ei quo uellet
dilatari liceret circuli termino

Expanded text:
 ed., expeditiones pagani vocant, et sanguinis immolatione, nostrum baptisma studeret ablui, et abrenuntiare ecclesiasticae confessioni. Ex illo enim tempore tam secrete quam publice, et in templis licenter pagani sacrificia celebrabant. Fertur etiam quia dum aliquando sacrificaret, ostensum sit ei in visceribus pecudis immolatae signaculum crucis corona circumdatum. Qua visione, alios quidem sacrificii ministros fuisse perterritos: aestimantes quippe hujusmodi religionis virtutem et Christiani dogmatis aeternitatem; eo quod corona quae circumdabat crucem victoriae esset indicium; et quia ambitus circuli a suo principio nusquam terminaretur, sed magis rursus reverteretur in semetipsuCumque caeteri mirarentur, princeps hujus scientiae confortavit eos: dicens prospera et utilia sibi indicia fuisse monstrata; et quia magis signum dogmatis Christiani coerceretur; nec ei quo vellet dilatari liceret, termino
Abbreviated transcription (Latin):
casione ꝑcepta eoqđ etiũ doctorẽ eiꝰ ex¬
pulsũ suscipere noluisset. Reliqui uero
ab eo ꝑscismata diuersa partitist᷑. Prius
itaq theofronius quidã capadox euno¬
mioͥ uersare contentiones edoctꝰ. & ali¬
qid̃ de aristotelis categoriis & ꝑ ierme
nias intelligens. fecit libros quos de exer¬
citio mentis attitulauit. Is ergo cũ of¬
fendisset consectatores suos. tanquam
recedens ab eis expulsus ẽ: & seorsũ col¬
li gens de suinominis heresĩ dereliquit
In constantinopoli uero quidã eutitius
extepidissima questione ab eunonua¬
nis duusus. hactenꝰ collectas seorsum
facit. Uocant᷑q horũ alii eunomothe¬
ofroniani. alii uero eunomothe utitia

Expanded text:
casione accepta, eo quod Aetium doctorem ejus expulsum suscipere noluisset. Reliqui vero ab eo per schismata diversa partiti sunt. Prius itaque Theophronius quidam Cappadox ab Eunomio versare contentiones edoctus, et aliquid de Aristotelis Categoriis, et Περὶ ἑρμηνείας intelligens, fecit libros quos De Exercitio mentis attitulavit. Is ergo cum offendisset consectatores suos, tanquam recedens ab eis, expulsus est; et seorsum colligens de suo nomine haeresim dereliquit. In Constantinopoli vero quidam Eutychius, ex tepidissima quaestione ab Eunomianis divisus, hactenus collectas seorsum facit, vocanturque horum alii Eunomiatheophroniani, alii vero Eunomioeutychia
Abbreviated transcription (Latin):
traxert᷑. & misso igne cõbustae̾. ne
aerẽ fetore corrũperet. Huus itaq
donati sepultura insignis ẽ : ubiora¬
torui ex eiꝰ nomine uocitat᷑ habens
fonte̾ aquarũ quẽ ipse fert᷑ orationi¬
bꝰ inuenisse Nã dũ eẽt locꝰ in aquosus
& illic ex itinere aliquando uenisset :
aiunt quia fatigatis qui cũ eo erant o¬
rasset & mox aquȩ inundatio ꝓrupisset.¬

Expanded text:
traxerunt; et misso igne combusta est, ne traxerunt; et misso igne combusta est, ne aerem fetore corrumperet. Hujus itaque Donati sepultura insignis est, ubi oratorium ex ejus nomine vocitatur, habens fontem aquarum quem ipse fer ur orationibus invenisse. Nam dum esset locus inaquosus, et illic ex itinere aliquando venisset, aiunt quia fatigatis illis qui cum eo erant, orasset, et mox aquae inundatio prorupisset
Abbreviated transcription (Latin):
Qui circa pedes eius amilitibꝰ capite sec¬
die septẽbris mensis. consulatu archa¬
du tertio. & honorii scđo Arbogastłs
autẽ tantorũ causa malorũ post duos
congressionis dies fuga lapsus. dũ cog¬
nouisset quia uiuere non posset : ꝓprio
gladio se ꝑemit. Soromenus .xlui.¬
Ia siquidẽ tempestate plurimi in ter
ep̃os effulgebant. sict donatꝰ eũriȩ
epi . De quo dũ ꝓuinciales miracula
multa testentur. maximũ tam̃ est. qđ
de dracone gessit Is enĩ circa pontẽ
inuia publica iacens cibũ habebat oue̾.
capras. equos. boues. & om̃s abripiens
deuorabat. Ad quã bestiã donatꝰ sine
gladio. sine quolibet iaculo ueniens.
dũ illa leuasset caput quasi uoratura
uirũ : tc ille uexillũ crucis ante faci¬
ẽ eius digito designans in aere. inos
eiꝰ expuit. Bestia uero sputũ mox oͬreͥ
suscipiens su̾o expirauit. quã sictͣ au¬
diui octo paria boũ inuicinũ capũ

Expanded text:
Qui circa pedes ejus a militibus capite secQui circa pedes ejus a militibus capite seceptembris mensis, consulatu Arcadii tertio, et Honorii secundo . Arbogastes autem tantorum causa malorum, post duos congressionis dies, fuga lapsus, dum cognovisset quia vivere non posset, proprio gladio se peremit. SOCRATES, liEa siquidem tempestate plurimi inter episcopos effulgebant, sicut Donatus Euroeae Epiri. De quo dum provinciales miracula multa testentur, maximum tamen est quod de dracone gessit. Is enim circa pontem in via publica jacens, cibum habebat oves, capras, equos, et homines abripiens devorabat. Ad quam bestiam Donatus sine gladio, sine quolibet jaculo veniens, cum illa levasset caput, quasi voratura virum, tunc ille vexillum crucis ante faciem ejus digito designans in aere, in os ejus exspuit. Bestia vero sputum mox ore suo suscipiens, exspiravit. Quam, sicut audivi, octo paria boum in vicinum campum
Abbreviated transcription (Latin):
it ergo congressio circa fluuiũ uocabulo
frigidũ. lgit᷑ inparte qua romani con¬
tra romanos confligebant bella erant ȩqua¬
lia Unde uerobarbari auxiliatores im¬
ꝑatoris: pars eugenii potior ẽẽ uidebat᷑
Imꝑator autẽ uidens barbaros deperire :
in maxima ueniens estuatione ꝓstrauit
semet ipsũ in terrã ad uitore inuocans
dm̃ & petitione frustratꝰ nonẽ. Quidã
enĩ bacarius magister militũ eiꝰ repen¬
te sic confortatꝰ est: ut cũ primis ducibꝰ
concurreret ad eã parte qua barbari pͣ¬
mebant᷑. Quo facto : disrupit acies. & in
fuga mox uertit inimicos fitq denuo
ea hora miraculũ: uentꝰ enĩ uehementissimꝰ¬
inspirans emissa iacula ab eugeni par¬
tibꝰ contra eos denuo reuocabat. & a par¬
tibꝰ imꝑatoris ad hostes cũ magna fortitu¬
dine deferebat. Tantũ ualuit imꝑato¬
ris oratio. Hoc itaq modo dimicatione¬
consũpta. tẏrannus concurrens ad pe¬
des imꝑatoris exorabat ꝓmereri salutẽ

Expanded text:
it ergo congressio circa fluvium vocabulo Frigidum. Igitur in parte qua Romani contra Romanos confligebant, bella erant aequalia. Unde vero barbari auxiliatores imperatoris, pars Eugenii potior esse videbatur. Imperator autem videns barbaros deperire, in maxima veniens aestuatione, prostravit semetipsum in terra, adjutorem invocans Deum, et petitione frustratus non est. Quidam enim Bacurius magister militum ejus repente sic confortatus est, ut cum primis ducibus concurreret ad eam partem qua barbari premebantur. Quo facto disrupit acies, et in fugam mox vertit inimicos. Fitque denuo ea hora miraculum; ventus enim vehementissiinspirans, emissa jacula ab Eugenii partibus contra eos denuo revocabat, et a partibus imperatoris ad hostes cum magna fortitudine deferebat. Tantum valuit imperatoris oratio. Hoc itaqconsumpta, tyrannus concurrens ad pedes imperatoris exorabat promereri salutem.
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣ synodus quide̾ ursaciũ q ualen¬
tẽ. auxentiũ & germiͣnũ. gaiũ & dimo¬
filũ eoxq socios condeͬpnauit arria¬
nuͣ dogma anatematizare fugientes:
qui ꝓptͣ hanc dãpnatione̾ indignati
ad principẽ celerit᷑ aduenert᷑. por¬
tantes lectã in concilio fidẽ. Tnto.
Lregulã eox epła ad constantium

Expanded text:
m synodus quidem Ursacium et Valentem, Auxentium et Germinium, Gaium et Demophilum, eorumque socios condemnavit, Arianum dogma anathematizare fugientes. Qui propter hanc damnationem indignati, ad principem celeriter advenerunt, portantes lectam in concilio fidem. SOCRATregulam eorum epistola ad Constantium
Abbreviated transcription (Latin):
mine eudoxia Hanc ualentinianꝰ conso¬
brinus eiꝰ hesperiarũ partiũ ab eo factꝰ
imꝑator petut uxore. Cũq theodosiꝰ
agnouisset: cogitabat in medio itineri qͦdã
loco nuptias celebrare: Placueratq ut
thessalonicã ambo uenirent. Int hȩc nun¬
ti auit ualentinianꝰ ne. fatigaret᷑ theodo¬
sius. ipse enĩ uenturũ se constantinopolĩ
cõpmisit. Cus ergo partes munisset hespe:¬
rias. constantinopolĩ uenit ad nuptias.
Quibꝰ celebratis. c onsulatu isidori & sena¬
tores: uxore suͣpta reuersus est .xiiii.¬
on post multo ep̃s ꝓclus eos quiꝓpͣt
ioħis depositionẽ segregabant᷑ ȩccłȩ
restituit. sapientiaq sua eorũ tristitiã
mitigauit hoc modo Corpꝰ enĩ ioħis in
cumanis sepultũ. trigesimo quinto anno
post depositionẽ: constantino połi iubente

Expanded text:
entinianus consobrinus ejus, Hesperiarum partium ab eo factus imperator, petiit uxorem. Cumque Theodosius annuisset, cogitabat in medio quodam itineris loco nuptias celebrare. Placueratque ut Thessalonicam ambo venirent. Inter haec nuntiavit Valentinianus ne fatigaretur Theodosius; ipse enim venturum se Constantinopolim compromisit. Cumque ergo partes munisset Hesperias, Constantinopolim venit ad nuptias. Quibus celebratis consulatu Isidori et Senatoris , uxore sumpta reversus est.o post episcopus Proclus eos qui propter Joannis depositionem segregabantur, Ecclesiae restituit. Sapientiaque sua eorum mitigavit tristitiam hoc modo. Corpus enim Joannis in Cumanis sepultum, tricesimo quinto anno post depositionem, Constantinopolim jubente
Abbreviated transcription (Latin):
post interitu nãq tiranni barbari quos
ille contra romanos suu euoca uerat
in auxiliũ parati erant romanoꝵ fines
inuadere. Hȩc audiens imꝑator consue¬
te hanc sollicitudinẽ dõ comisit. & ora¬
tionibꝰ occupatꝰ cito ꝓmeruit qđ quesiuit
Quȩ enĩ ꝓuenerint barbaris. enarranda
st᷑. Dux enĩ eorũ nomine rugas fulmine
ꝑcussus interiit. secutaq pestis maximã
partẽ eorũ hominũ interemit. Et non
solũ hoc suffecit. sed etiã ignis de cęlo de¬
scendens plurimos qui uidebant᷑ reman¬
sisse consũpsit. Quȩ res barbaros infor¬
midine magna constituit. non solũ quia
contra gentẽ romanorũ fortissimã arma
leuare presũpserant: sed quia sic eos a for¬
ti do uiuari conspiciebant. Tc̃ eni ꝓcluᷤ
ens sermonẽ de collata salute. ab om̃ibꝰ
est laudatꝰ. Cuiꝰ ꝓphetiȩ uerba st᷑ hȩc
& tufili hominis ꝓphetiza ingog principẽ
rosmos och & thubal. Iudico enĩ eũ mor
te & sanguine & imbre diluuii & lapi¬

Expanded text:
Post interitum namque tyranni, barbari quos ille contra Romanos suum evocaverat in auxilium, parati erant Romanorum fines invadere. Haec audiens imperator consuete hanc sollicitudinem Deo commisit, et orationibus occupatus cito promeruit quod quaesivit. Quae enim provenerunt barbaris enarranda sunt. Dux enim eorum nomine Rugas, fulmine percussus, interiit. Secutaque pestis maximam partem eorum hominum interemit. Et non solum hoc suffecit, sed etiam ignis de coelo descendens, plurimos qui videbantur remansisse consumpsit. Quae res barbaros in formidine magna constituit, non solum quia contra gentem Romanorum fortissimam arma levare praesumpserant, sed quia sic eos a forti Deo juvari conspiciebant. Tunc enim Procens sermonem de collata salute, ab omnibus est laudatus. Cujus prophetiae verba sunt haec: Et tu, fili hominis, prophetiza in Gog principem Mosoch et Tubal. Judico enim eum morte, et 379 sanguine, et imbre diluvii, et lapi
Abbreviated transcription (Latin):
NICABANT
igitur nice¬
no concilio
ex apłicis
quidem sedi¬
bus machariꝰ
hierosolimita¬
nus. eustatius iam presidens antio¬
cenȩ apud orontem ȩcclȩ. & alexan¬
der alex andrinȩ quȩ est apud stag¬
num mariam lulius autẽ romanꝰ
ep̃s propter senectut᷑e defuit. erantq.
ꝓeo pręsentes uitus & uincentius
pres biteri euisdem ȩccłȩ Suꝑ hos
autͣ & alui plurimi boni  obtimi
ex diuersis gentibus conuenerunt.
alii quidem ad intellegendum &
dicendum nimis idonei scientiaq
sacrorũ librorum & alia eruditione
disciplinati uitȩq uirtute preclari.
alii uero in utroq probatissimi uiri.
quox utile iudico etiã nomina

Expanded text:
nicabant igitur Nicaeno concilio ex apostolicis quidem sedibus Macarius Hierosolymitanus, Eustathius jam praesidens Antiochenae apud Orontem Ecclesiae, et Alexander Alexandriae, quae est apud stagnum Mariam. Julius autem Romanus episcopus propter senectutem defuit; erantque pro eo praesentes Vitus et Vincentius presbyteri ejusdem Ecclesiae. Super hos autem et alii plurimi boni et optimi ex diversis gentibus convenerunt. Alii quidem ad intelligendum et dicendum nimis idonei, scientiaque sacrorum librorum, et alia eruditione disciplinati, vitaeque virtute praeclari. Alii vero in utroque probatissimi viri, quorum utile judico etiam nomina
Abbreviated transcription (Latin):
II De libellis oblatis imꝑatori et ab eo
iussis incendi. & de disputatione
dogmatis arriani
dialecticũ superante. & de sene sim¬
plice philosopho xpͣianum dogma
pandente.

Expanded text:
II. De libellis oblatis imperatori, et ab eo jussis incendi, et de disputatione dogmatis Arianidialecticum superante, et de sene simplici, philosopho Christianum dogma pandente.
Abbreviated transcription (Latin):
do cũ subtilibꝰ intestinis subsequent᷑
effluxit. Decurrebantq parit᷑ cũ
splene etiã interna iecoris. & ita facꝰ¬
tum e ut repente sequeret᷑ & mors
Secessum uͦ ubi talia gestast᷑ in constan¬
tinopolitana urbe monstrabat᷑ sicuti
dixi post constantini forũ atq macel. m¬
lũ in porticu constitutũ. om̃sq tran¬
seuntes digito notabant locũ. detestabi¬
lẽ arrii recordantes interitũ. Soro
ost aliquot tẽpus quidã menus.
fautoru arrianȩ uesaniȩ diues ac
potens studiũ̃ habuit & eundem lo¬
cũ apublico cõparauit. & diruens qđ
erat primitꝰ domũ ibi constituit:
quatinꝰ obliuio facti ꝓcederet. & ꝑ
successiones huiꝰ modi memoria depe¬
riret. fama tam ꝑ cunctã cucurrit
ciuitatẽ. & orbi terrarũ mortẽ arru
declarauit
rru uero dogina lieet
apud multos disputationibꝰ extol¬
leretur. nondũ tamen in ꝓpriũ di¬
scernebatur popłm aut in nomine

Expanded text:
do cum subtilibus intestinis subsequenter do cum subtilibus intestinis subsequenter effluxit; decurrebantque pariter cum splene etiam interna jecoris. Et ita factum est, ut repente sequeretur et mors. Secessus vero ubi talia gesta sunt, in Constantinopolitana urbe monstrabatur, sicuti dixi, post Constantini forum atque macellum in porticu constitutum: omnesque transeuntes digito notabant locum, detestabilem Arii recordantes interitum. SOost aliquod tempus quidam fautorum Arianae vesaniae dives ac potens studium habuit ut eumdem locum a publico compararet. Et destruens quod erat primitus, domum ibi constituit, quatenus oblivio facti procederet, et per successionem hujusmodi memoria deperiret. Fama tamen per cunctam cucurrit civitatem, et orbi terrarum mortem Arii declaravitArii vero dogma, licet apud multos disputationibus extolleretur, nondum tamen in proprium discernebatur populum, aut in nomine
Abbreviated transcription (Latin):
& iusuirandũ prebuit. ex epłis im¬
peratoris agnoui Credens igitur
imꝑator : suscipi eũ ab ep̃o constan¬
tino politanȩ urbis alexandro in cõ¬
munione p̾cepit:. Erat enĩ tunc
sabbatũ. Et sequenti die eos cõmu¬
nicare expectabat alterutris. Sed
presuptiones arrii iudicia dĩ secuta
sunt. Nã dũ egressus ex imperiali
fuisset aula: obsequiis honorabat᷑ satel¬
litũ eusebii. & ꝑ mediã ciuitatẽ tunc¬
ꝑspicuus apparebat. Cũq uenisset
iuxta locũ cui ẽ uocabulu constanti¬
ni forũ ubi colupna porphyretica col¬
locataẽ : terror eu subito ex quodã con¬
scientiȩ secreto constrinxit. & cũ for¬
midine secuta ẽ uentris effusio Per¬
cunctatꝰq. si secessũ eẽt inꝓximo. &
agnoscens ee̾ post constantini forum :¬
ꝑrexit illuc quo facto: defectꝰ eu̾qui¬
dã cũ effusione corripuit. & una cũ
stercoribꝰ meatꝰ quoq ꝓlapsus eͣ Tunc
ergo concidit. & sanguinis multitu¬

Expanded text:
et jusjurandum praebuit, ex epistolis imet jusjurandum praebuit, ex epistolis imperatoris agnovi. Credens igitur imperator, suscipi eum ab episcopo Constantinopolitanae urbis Alexandro in communionem praecepit. Erat enim tunc sabbatum. Et sequenti die eos communicare exspectabat alterutris; sed praesumptiones Arii judicia Dei secuta sunt. Nam dum egressus ex imperiali fuisset aula, obsequiis honorabatur satellitum Eusebii, et per mediam tunc civitatem perspicuus apparebat. Cumque venisset juxta locum cui est vocabulum Constantini forum, ubi columna porphyretica collocata est, terror eum subito ex quodam conscientiae secreto constrinxit, et cum formidine secuta est ventris effusio. Percunctatusque si secessus esset in proximo, et agnoscens esse post Constantini forum, perrexit illuc. Quo facto, defectus eum quidam cum effusione corripuit, et una cum stercoribus meatus quoque prolapsus est. Tunc ergo concidit, et sanguinis multitu
Abbreviated transcription (Latin):
rent Maxime autẽ ei terror in¬
gerebat᷑. eoqđ imꝑatori iã sepe sua¬
serant ut faceret qđ ipsi uolebant
Ante unu uero constituri die̾ ꝓster¬
nens semet ipsũ sub altari: tota
nocte iacuit ꝓnus. rogans dm ut
impedirer terminũ inimicoꝵ eiꝰ.
Soc¬
ȩc igit᷑ alexander Socrates.¬
ꝓuus orabat. Imꝑator autͣ de ar¬
rio experiri uolens eũ ad palatiũ
euocauit. ꝑ cunctatꝰ q. ẽ si niceni
concilii decreta seruaret. Ille uͦ
nihil moratꝰ : repente subscripsit.
decreta fidei ꝑ subscriptionẽ arte
callida circumueniens. Q imꝑator
quidem miratꝰ ei intulit uisuiran¬
dũ: Qui etiã hoc fraudulent᷑ egit.
quodãmodo iusiurandũ arte delu¬
dens. Quodaut᷑ audiui de hac ma¬
chinatione conscribo fert᷑ eni con¬
scripsisse arriũ sectã suã in carta
quã sub ala ferebat. unde uera se
iurare credidit dicens sic se saꝑe
sict̃ scripsisset. N oc eni ita factũ
audiens ego conscripsi. Quia uero

Expanded text:
rent. 242 Maxime autem ei terror inrent. 242 Maxime autem ei terror ingerebatur, eo quod imperatori jam pene suaserant ut faceret quod ipsi volebant. Ante unum vero constitutum diem prosternens semetipsum sub altari, tota nocte jacuit pronus: rogans Deum ut impediret terminum inimicorum ejus. SOec igitur Alexander pronus orabat. Imperator autem de Ario experiri volens, eum ad palatium evocavit, percunctatusque est si Nicaeni concilii decreta servaret. Ille vero nihil moratus, repente subscripsit decreta fidei, per subscriptionem arte callida circumveniens. Et imperator quidem miratus, ei intulit jusjurandum. Qui etiam hoc fraudulenter egit, quodammodo jusjurandum arte deludens. Quod autem audivi de hac machinatione conscribo. Fertur enim conscripsisse Arium sectam suam in charta quam sub ala ferebat: unde vere se jurare credidit, dicens sic se sapere sicut scripsisset. Hoc enim ita factum audiens ego conscripsi; quia vero
Abbreviated transcription (Latin):
alex andrina ȩccła eius euitante
cõmunione̾: rursus uenit ad con¬
stantinopolitanã urbe̾ concurren¬
tibꝰ illic consectatoribꝰ eius & obȩ̨¬
dientibꝰ eusebio nic omedię ep̃o.
& conciliũ celebrari uolentibus
Horũ studiũ sentiens alexander te
constantinopolitanꝰ ep̃s: nisusẽ sol¬
uere tale conamen Dũq hoc nͣ
ualuisset implere : aꝑte arrii ni¬
sibꝰ interdixit non licere eũ eccła¬
sticũ ẽẽ dicens. nec infirmandã
sententiã ep̃oꝵ pene totius tͣrȩ se¬
cũ conuenientiũ in nicea urbe
Eusebius autẽ & qui circa eũ dũ
primo sermonibꝰ flectere nequiuis¬
sent alex andrũ. post ei cũ terrore
minabant᷑ quia nisi susciperet ar¬
riũ certa die : ipse quidem deporta¬
ret᷑ exilio. arrius aut in cõmunio¬
nẽ susciperet᷑ uniuersoꝵ. Et post hȩc
ab alterutriᷤᷤ recessert᷑. Illi quidem
definitã diẽ expectantes ut stias minas
implerent: alexander aut orabat
ne ad ꝑfectũ uerba eusebii ꝑueni¬

Expanded text:
ndrina Ecclesia ejus evitante communionem, rursus venit ad Constantinopolitanam urbem, concurrentibus illic consectatoribus ejus, et obedientibus Eusebio Nicomediensi episcopo, et concilium celebrare volentibus. Horum studium sentiens Alexander tunc Constantinopolitanus episcopus, nisus est solvere tale conamen. Dumque hoc non valuisset implere, aperte Arii nisibus interdixit: non licere eum ecclesiasticum esse dicens, nec infirmandam sententiam episcoporum pene totius terrae secum convenientium in Nicaena urbe. Eusebius autem et qui circa eum erant, dum primo sermonibus flectere nequivissent Alexandrum, postea cum terrore minabantur: quia nisi susciperet Arium, certa die ipse quidem deportaretur exsilio; Arius autem in communionem susciperetur universorum. Et post haec ab alterutris recesserunt. Illi quidem definitam diem exspectantes, ut suas minas implerent; Alexander autem orabat ne ad perfectum verba Eusebii perveni
Abbreviated transcription (Latin):
samosateni dogmate maculatũ uis¬
sert᷑ ut atali secta recederet. Qui
reprehensus: librũ se ꝓmisit exure
ep̃orũ collegũ euocante imꝑatore
uenit ad regiã ciuitate᷑ : pręsentibꝰq.
eusebio & qui cũ eo erant epis inur¬
be constantinopolitana rursus studi¬
ũ de marcello fiebat. Et dũ marcel¬
lus sictͣ ꝓmiserat inlicitã conscrip¬
tionẽ nollet int̾endere. eũ ep̾atu de¬
posuert᷑. In cuiꝰ locũ basiliu in an¬
cyra direxert. Sed hanc quidem
conscriptionẽ eusebius tribꝰ destru¬
xit libris. suꝑstitionẽ eiꝰ ualde re¬
darguens Postea uero marcellus in
sardiensi concilio recepit ep̾atum.
dicens non intellectũ suũ librũ: ꝙ
ꝓpterea quasi paulianũ fuisse de¬
positym.

Expanded text:
Samosateni dogmate maculatum, jusSamosateni dogmate maculatum, jusserunt ut a tali secta recederet. Qui reprehensus, librum se promisit exurerepiscoporum collegium, evocante imperatore, venit ad regiam civitatem, praesentibusque Eusebio et qui cum eo erant episcopis, in urbe Constantinopolitana rursus studium de Marcello fiebat. Et dum Marcellus, sicut promiserat, illicitam conscriptionem nollet incendere, eum de episcopatu deposuerunt. In cujus locum Basilium in Ancyram direxerunt. Sed hanc quidem conscriptionem Eusebius tribus destruxit libris, superstitionem ejus valde redarguens. Postea vero Marcellus in Sardicensi concilio recepit episcopatum, dicens non intellectum suum librum, et propterea quasi Paulianum fuisse depositum.
Abbreviated transcription (Latin):
gitur ep̃i in constantinopolitana urbe
congregati: marcellũ ancyrȩ galatiȩ
deposuert᷑ ꝓ huiusmodi causã Asteriꝰ
quidã in capadocia exercens arte̾ so¬
phisticã. eã relinquens xp̃ianitatẽ
se ꝓmittebat asscissere. tẽptauitq. li¬
bros conscribere qui ferunt᷑ hactenꝰ
& ꝑ quos arrii dogia firmatũ e
Dicebat enĩ xpͣm sic ẽe uirtutẽ dĩ
sicuti dictũ ẽ apud moysen. locustã
& cãpas uirtute᷑ dĩ. & his multa simi¬
liã Conueniebat enĩ is asterius fre¬
quent᷑ apud ep̃os. qui arrianã preci¬
pue non euitabant sectã. Nã & ad con¬
cilia concurrebat. ep̾atum in aliqua
ciuitate querens Sed sacerdotio
quidem frustratꝰ est: eoqđ ꝑsecutio¬
nis tẽpore sacrificasse ꝓbaret᷑. Cũq.
circuiret syriȩ ciuitates. libros quos
cõposuerat ostendebat. Hȩc agnoscens
marcellus : contra eũ scribere uolens
mensurã contrarietatis excessit Pu
uenerant. de asterio quidẽ nullũ
exigentes libri sui eũq cõperientes

Expanded text:
gitur episcopi in Constantinopolitana urbe congregati, Marcellum Ancyrae Galatiae deposuerunt pro hujusmodi causa. Asterius quidam in Cappadocia exercens artem sophisticam, eam relinquens, Christianitatem se promittebat asciscere; tentavitque libros conscribere, qui feruntur hactenus, et per quos Arii dogma firmatum est. Dicebat enim Christum sic esse Virtutem Dei, sicuti dictum est apud Moysen: Locustam et campas virtutem Dei; et his multa similia. Conveniebat autem is Asterius frequenter apud episcopos qui Arianam praecipue non evitabant sectam. Nam et ad concilia concurrebat, episcopatum in aliqua civitate quaerens. Sed sacerdotio quidem frustratus est, eo quod persecutionis tempore sacrificasse probaretur. Cumque circumiret Syriae civitates, libros quos consuerat ostendebat. Haec agnoscens Marcellus, contra eum scribere volens, mensuram contrarietatis excessit. Puvenerant, de Asterio quidem nullum nem exigentes libri sui, eumque comperientes
Abbreviated transcription (Latin):
miser̃t. sed ad aliã uenere detractio¬
neͣ: suggerentes imꝑatori qm̃ atha¬
nasius interminaret᷑ non se missurũ
ab alexandria frumenta solẽniter ad
constantino politanã urbẽ. Et hȩc au
disse dicebant athanasio dicente. ad
amantũi. anubionẽ. arbationẽ. & petrũ
ep̃os Multũ itaq derogatio preua¬
let. quando derogator credit fide
dignus Hac subreptione ad furorẽ
ꝑductꝰ imꝑator: athanasiũ religauit
exilio. & habitare eũ precepit ingal¬
lus Aunt enĩ quidã hoc imꝑato¬
qm athanasius cõmunicare arrianis
euitabat. Et ille quidẽ degebat
tus excessit sacerdotibꝰ falsa loquentibꝰ.
cũ diuinꝰ quoq dđ ꝓpheta non a ponti¬
fice sed aseruo siba contra miphibaal

Expanded text:
miserunt; sed aliam invenere detractiomiserunt; sed aliam invenere detractionem, suggerentes imperatori, quoniam Athanasius interminaretur non se missurum ab Alexandria frumenta solemniter ad Constantinopolitanam urbem. Et haec se audisse dicebant, Athanasio dicente ad Amantium, Anubionem, Arbathionem, et Petrum, episcopos. Multum itaque derogatio praevalet quando derogator creditur fide dignus. Hac subreptione ad furorem perductus imperator, Athanasium relegavit exsilio, et habitare eum praecepit in Galliis. Aiunt enim quidam hoc imperatoae: quoniam Athanasius communicare Arianis evitabat. Et ille quidem degebat tus excessit, sacerdotibus falsa loquentibus; cum divinus quoque David propheta, non a pontifice, sed a servo Siba contra Miphiboset
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ reuerent᷑ dm̃. Uos aut̃ qui scã
mysteria eiꝰ clementię ꝓferre uide
mini. non dicã custo dire: uos inquã¬
nihil agitis nisi quȩ ad contentionẽ
noscunt᷑ & odia ꝑtinere. & ut absolute
dicã quȩ adhumani generis tendere
uidentur interitũ. Sed festinate
sict dixi ad nos uenire continuo. sei¬
entes qm om̃i uirtute agere conabo
quatinꝰ quȩ inlege di sunt ea precipu¬
e sine aliqua titubatione seruent᷑: quibꝰ
utis neq uituperatio neq mala suꝑstiti¬
o poterit implicari. disꝑsis utiq ac pa¬
lã contritis & penitꝰ exterminatis sa¬
cratissime legis inimicis qui subsce¬
mate scĩ nominis blasphemias uari¬
as ac diuersas initiunt. uiii¬
e siquidẽ litterȩ ad estuatione̾ ꝑ¬
duxert eos quifuerant insynodo
congregati. qmͣ plures quidem ad
ꝓprias redierant ciuitates. Quiue¬
ro circa eusebiũ & theogniũ & marin
uerso aut arsenio ꝑempto qđ insyno¬
do concinnauerant questionẽ fieri per¬

Expanded text:
rem meum ubique ac provisorem ipsis operibus est ostensum. Unde praecipue etiam Deum sciunt. Et illi quidem 241 proptnihil agere, nisi quae ad contentionem noscuntur et odia pertinere, et, ut absolute dicam, quae ad humani generis tendere videntur interitum. Sed festinate, sicuti dixi, ad nos venire continuo, scientes quoniam omni virtute agere conabor, quatenus quae in lege Dei sunt, ea praecipue sine aliqua titubatione serventur. Quibus utique neque vituperatio, neque mala superstitio poterit implicari, dispersis utique, ac palam contritis, et penitus exterminatis sacratissimae legis inimicis, qui sub schemate sancti nominis blasphemias varias et diversas injiciunt. e siquidem litterae ad aestuationem perduxerunt eos qui fuerant in synodo congregati, quoniam plures quidem ad proprias redierant civitates. Qui vero circa Eusebium, et Theogonium, et Marin,verso, aut Arsenio perempto, quod in synodo concinnaverant, quaestionem fieri per
Abbreviated transcription (Latin):
autͣ imꝑatoris in aureo loculo colloca¬
tũ ad constantinopolĩ ẽ deuectũ. &
in palatii celso loco repositũ. Qđ in
multis honoribꝰ atq ueneratione qua¬
si uiueret habebat᷑. donee aliquis
filioꝵ eius assisteret. Postea uero ab
oriente constantio ueniente. cuͣ im¬
ne imꝑatores & sacerdotes reliquiis
q regnauit aut̃ triginta & uno
Defunctꝰ ẽ in consulatu felitiani & ta¬
tiani uigesima scđa mensis mai. qui
erat annus scđs ducentesimȩ octauȩ

Expanded text:
rpus autem imperatoris in aureo loculo collocarpus autem imperatoris in aureo loculo collocatum, ad Constantinopolim est devectum, et in palatii celso loco repositum. Quod in multis honoribus atque veneratione quasi viveret habebatur, donec aliquis filiorum ejus assisteret. Postea vero ab Oriente Constantio veniente, cum imne imperatores et sacerdotes reliquiis que, regnavit autem triginta et uno. Defunctus est, consulatu Feliciani et Taciani , vicesima secunda die mensis Maii, qui erat annus secundus ducentesimae octavae
Abbreviated transcription (Latin):
Qui cũ tres habuisset filios. eos cesa¬
res nuncupauit: & singulos e& ꝑde
cennos annos imperusui principes
ẽẽ constituit. id est primum quidẽ
filiũ sui nominis constantinu esperi¬
arũ partiũ in decennali suo fecit ha¬
bere principatit Scđm uero aui no¬
mine constantiũ nuncupatũ inuicen¬
nalibꝰ suis cesarẽ in oriente constitu¬
it Iuniorẽ uero constante᷑ in suis
tricennalibꝰ ordinauit. Anno uero
posthȩc transacto: ingressus sexage¬
simũ quintũ ȩtatis annũ. egritudi¬
ne captꝰ ex urbe constantinopolita¬
na quasi cͥalidas ad aquas egressus ẽ
ignorans uitȩ huius incertũ: grãm
acribaptismatis ẽ ad eptus. Distu¬
lerat enĩ usq ad illud tẽpus. in ior u¬
dane fluuio hoc ꝓmereri desiderans
Porro aut tres filios imperureliquit
heredes. & athanasui magnuͣ reuer¬
ti precepit in alexandriã : licet euse¬
bius prȩsens ẽẽt. & niteret᷑ contrari

Expanded text:
Qui cum tres habuisset filios, eos CaesaQui cum tres habuisset filios, eos Caesares nuncupavit, et singulos eorum per decenos annos imperii sui principes esse constituit. Id est, primum quidem filium sui nominis Constantinum Hesperiarum partium in decennali suo fecit habere principatum; secundum vero avi nomine Constantium in vicennalibus suis Caesarem in Oriente constituit; juniorem vero Constantem in suis tricennalibus ordinavit. Anno vero post haec transacto, ingressus sexagesimum quintum aetatis annum, aegritudine captus, ex urbe Constantinopolitana, quasi ad calidas aquas egressus estignorans vitae hujus incertum, gratiam sacri baptismatis est adeptus. Distulerat enim usque ad illud tempus , in Jordane fluvio hoc promereri desiderans. Porro autem tres filios 243 imperii reliquit haeredes, et Athanasium magnum reverti praecepit in Alexandriam, licet Eusebius praesens esset, et niteretur contraria
Abbreviated transcription (Latin):
Moratoria & ęccłiis applicari. & neq
Sones nec publice celebrare: Melius
Fenĩ uidicabat in eccła catholica cõ¬
Imunicandũ. & in eã cunctis conue¬
nire suadebat. Propt̾ quã legem.
arbit᷑or heresiũ memoriã fuissede¬
structã. Nã priorũ principũ tẽpo¬
ribꝰ xp̃i cultores licet sectarũ diu̾¬
sitate diferrent: apud paganos ta¬
men xp̃iani ẽe putabant᷑ & similit᷑
passionibꝰ subiacebant. ac semet ip¬
sos ꝓptͣ cõmunes ꝑsecutiones exa¬
minare non poterant. & ꝓpterea faci¬
le intͣse conuenientes missas celebra¬
bant. Q licet eent pauci. non tam̃
uidebant᷑ ẽẽ diuisi Post hanc uero
lege neq. publice in eccłas poterant
conuenire neq latent᷑. dũ ep̃i ciui¬
tatũ & clerici obseruantes talia pro¬
hiberent. Hinc gͦ plurimi metuen¬
tes ad ȩccłam se catholicã contulertͣ.
Alii uero mansert᷑ in sua sententia:. ñ
tamen suc cessores heresis reliquert¬
quȩ fuert̃ in arrio gesta lȩtabatur

Expanded text:
applicari; et neque ur, nec publice celebrare. Melius enim judicabat in ecclesia catholica communicandum, et in eam cunctis convenire suadebat. Propter quam legem arbitror haeresis memoriam fuisse destructam. Nam priorum principum temporibus Christi cultores licet sectarum diversitate differrent, apud paganos tamen Christiani esse putabantur, et similiter passionibus subjacebant, ac semetipsos propter communes persecutiones examinaro non poterant, et propterea facile inter se convenientes missas celebrabant. Et licet essent pauci, non tamen videbantur esse divisi. Post hanc vero legem neque publice in ecclesias poterant convenire, neque latenter, dum episcopi civitatum et clerici observantes talia prohiberent. Hinc ergo plurimi metuentes ad Ecclesiam se catholicam contulerunt. Alii vero manserunt in sua sententia, non tamen successores haeresis reliquerquae fuerant de Ario gesta laetabatur.
Abbreviated transcription (Latin):
netis : ipsis oꝑibꝰ ostensuri puritate᷑ &
rectitudin᷑e uri uidicui. corã me uide¬
licet quẽ dĩ ministrũ ꝓpriũ neq uos
abnegabitis Igit᷑ ubiq pacificat᷑ dĩ¬
nomen & integre benedicit᷑ ꝑ mea̾ in
dõ culturã. etiã apud ipsos barbaros
qui ueritate hactenꝰ ignorabant. Cer¬
tũ naͣq est quia qui ueritate̾ ignorat.
neq scire dm̃ potest. Ueruͣtamensi¬
cuti predictũ ẽ etiã barbari ꝑ me fi

Expanded text:
netis: ipsis operibus ostensuri puritatem et netis: ipsis operibus ostensuri puritatem et rectitudinem vestri judicii coram me videlicet, quem Dei ministrum proprium nec vos abnegatisnomen, et integre benedicitur per meam in Deo culturam etiam apud ipsos barbaros qui veritatem hactenus ignorabant. Certum namque est quia qui veritatem ignorat, neque Deum scire potest. Verumtamen, sicut praedictum est, eti
Abbreviated transcription (Latin):
repente athanasus ep̃s in media pla¬
tea cũ quibꝰdã sacerdotibꝰ quos circa
se habebat sic in opinate nos adiit.
ut nobis daret᷑ subito cuiusdã cau¬
sa formidinis Testis enĩ mihi in¬
spector om̃iũ ds̃ ẽ : qm̃ neq cogno¬
scere eũ quis ẽẽt prima fronte pre¬
ualui. nisi quidã nr̃& & quis ẽẽt &
quã ꝑ tulisset in iustitiã tunc nar¬
rasset. Et ego quidem neq confabula¬
tus cũ eosũ illo tẽpore. nec qualibet
locutione participatꝰ. Dũq ille se
audiri deposceret. ego uero refutarẽ
& pene repelli eũ p̾ciperẽ: cũ maiori
fiducia nihil aliud a nobis quã urͣm
postulauit aduentũ. ut uobis pͣsenti¬
bꝰ quȩ passus ẽ necessario posset suis
gemitibꝰ ex planare Unde quia mihi
rationabile uidet᷑ & tẽporibꝰ oportu¬
nũ scribi uobis libentius hȩc pͣcepi
ut om̃s quicunq apud tyrũ conciliũ
celebrastis indesinent᷑ ad ex peditum
nr̃e mansuetudinis concurrere festi¬

Expanded text:
repente Athanasius episcopus in media plarepente Athanasius episcopus in media platea cum quibusdam sacerdotibus quos circa se habebat, sic inopinate nos adiit, ut nobis daretur subito causa cujusdam formidinis. Testis enim mihi inspector omnium Deus est, quoniam neque cognoscere eum quis esset prima fronte praevalui. nisi quidam nostrorum, et quis esset et quam pertulisset injustitiam tunc narrasset. Et ego quidem neque confabulatus cum eo sum illo tempore, nec qualibet locutione participatus. Dumque ille se audiri deposceret, ego vero refutarem et pene repelli eum praeciperem, cum majori fiducia nihil aliud a nobis quam vestrum postulavit adventum; ut vobis praesentibus quae passus est necessario posset suis gemitibus explanare. Unde quia mihi rationabile videtur, et temporibus opportunum, scribi vobis libentius haec praecepi, ut omnes quicunque apud Tyrum concilium celebrastis, indesinenter ad expeditum nostrae mansuetudinis concurrere festi
Abbreviated transcription (Latin):
directa sacra conciliũ euocauit. ut
sui pͣsentia athanasu ex aminaret cau¬
sã: cuiꝰ uerba stͣ hȩc. Uictor constan¬
tinꝰ. pius. ep̃is in tẏri& urbe collec¬
tis Ego quidem ignoro quȩ uͬro con¬
cilio turbulent᷑ atq. cũ tẽpestate
decreta sunt: apparet enĩ qm qua¬
dã tumultuosa indisciplinatione ue¬
ritas ẽ oppressa.. Yobis quippe
non considerantibꝰ quȩ contra pxi¬
t᷑abilia ẽẽ contenditiᷤᷤ Sed erit opꝰ
tentio aꝑte depͣhensa possit euacu¬
ari atq nobis palã fieri. si qiđ illic
conuenientes sine qualibet gra. aut
inimicitiaru causa gessistis. Qua ꝓp¬
ter cũ om̃i festinatione uos om̃s ad
meã reuerentiã uolo concurrere.
quatinꝰ gestox apud uos integritate᷑
ꝑ uos ipsos possitis ostendere. Uerũ
qua gr̃a hȩc scripserĩ uobis. uosq ad
me litteris euocaueri: ꝑ ea quȩ sequn¬
t᷑ agnoscetis Pergenti iã mihi ad cog¬
nominis nrͣi felicissimȩ patrie ciui¬
tatẽ. dũ eeͣm conscensurꝰ in equum

Expanded text:
directa sacra epistola concilium evocavit, ut in sui praesentia Athanasii examinaret causam, cujus verba sunt haec. Victor Constantinus pius episcopis in Tyriorum urbe collectis. Ego quidem ignoro quae vestro concilio turbulenter atque cum tempestate decreta sunt. Apparet enim quoniam quadam tumultuosa indisciplinatione veritas est oppressa; vobis quippe non considerantibus quae Deo pcibilia esse contenditis. Sed erit opus tentio aperte deprehensa possit evacuari, atque nobis palam fieri, si quid illic convenientes sive qualibet gratia, aut inimicitiarum causa gessistis. Quapropter cum omni festinatione vos omnes ad meam reverentiam volo concurrere, quatenus gestorum apud vos integritatem per vosipsos possitis ostendere. Verum qua gratia haec scripserim vobis, vosque ad me litteris evocaverim, per ea quae sequuntur agnoscetis. Pergenti jam mihi ad cognominis nostri felicissimae patriae civitatem, dum essem conscensurus in equum,
Abbreviated transcription (Latin):
Paulus quoq nouatianorũ ep̃s eodẽ consu¬
latu uigesima iulii mensis die defunctꝰ
est. Qui cũ egrotaret: nec diei tã consue .u.¬
tã transgressũs ẽ: nec orationes solitas p̃¬
termisit. Cũq. eet morti uioinꝰ: euoca¬
uit om̃s clericos suos dicens Cogitate
ep̃m eligere donec uiuo. nec posthȩc t᷑¬
bas ȩccłȩ nr̃ȩ sustineant: Illis uero potiꝰ
electionẽ dantibꝰ. paulus ait. Fgoscrip¬
tã huiꝰ modi mihi date ꝓfessionẽ. quia ip¬
sũ eligitis quẽ ego decreuero. Quibꝰ hoc
facientibꝰ atq subscribentibꝰ: martianip̃s¬
biteri nomen in carta conscripsit atq.
signauit. fecitq. priores similit᷑ signare
pb̃ros. eãq carta apud marcũ deposuit
scitharii eccłȩ nouatianorũ eporũ di ep̃m

Expanded text:
Paulus quoque Novatianorum episcopus eodem consulatu, 20 Julii mensis die, defunctus est. Qui cum aegrotaret, nec diaetam consuetam transgressus est, nec orationes solitas praetermisit. Cumque esset morti vicinus, evocavit omnes clericos suos dicens: Cogitate episcopum eligere donec vivo, ne posthaec turbas Ecclesiae nostrae sustineant. Illis vero ei potius electionem dantibus, Paulus ait: Ergo scriptam mihi hujusmodi date professionem, quia ipsum eligatis quem ego decrevero. Quibus hoc facientibus atque subscribentibus, Marciani presbyteri nomen in charta conscripsit atque signavit. Fecitque priores similiter signare presbyteros, eamque chartam apud Marcum deposuit, Scytharum Ecclesiae Novatianorum episcopum
Abbreviated transcription (Latin):
co libro petulant᷑ quidẽ & in consi¬
derate de dõ disputandũ eẽ ꝑhibu¬
it. definiri uero de diuinitatẽ mo¬
dis om̃ibꝰ interdicit Ait eniꝰ rerũ
cõpositarũ eeͣ definitiones. Isitaq
sic ait Omͣis inquit ꝓpositio aut
genꝰ habet qđ pͣdicatur. aut spe¬
cie̾ aut differentiã aut ꝓpriu
aut accidens. aut ex his cõposita
oratione : sed nihil in sca trinitate
horũ quȩ dictast᷑ poterit coͬprehen¬
di. Igit᷑ qđ in effabile .ẽ. ratione
taciturnitatis adoret᷑. Hȩc quidem
euagrius Nos autẽ facta digressio¬
ne licet hȩc dixisse uideam᷑. tamen
tanquã utilẽ historiȩ causã nos retu

Expanded text:
co libro petulanter quidem et inconsico libro petulanter quidem et inconsiderate de Deo disputandum esse prohibuit. Definiri vero Divinitatem modis omnibus interdicit. Ait enim rerum compositarum esse definitiones. Is itaque sic ait: Omnis, inquit, propositio aut genus habet quod praedicatur: aut speciem, aut differentiam, aut proprium, aut accidens, aut ex his compositam orationem. Sed nihil in sancta Trinitate horum quae dicta sunt poterit comprehendi: igitur quod ineffabile est ratione taciturnitatis adoretur. Haec quidem Evagrius. Nos autem licet facta digressione haec dixisse videamur, tamen tanquam util
Abbreviated transcription (Latin):
sinodus Nos aut̃ de substantia
& subsistentia siqid nouimꝰ. absurdũ
non ẽ breuit᷑ indicare. Igit᷑ qͥ hella¬
dica explanauere prudentiã. substan¬
tiã quidẽ diuerso modo definier̃t.
in libro ubi uerba ꝑ littera colligit
etiã barbarũ uocat hoc uerbũ neq
apud aliquos antiquorũ dictũ. & uł
si alicubi sit inuentu᷑ non hoc indi¬
care qđ nc̃ intelligit᷑. Nã apud so¬
phoclẽ inphęnica locũ insidiarũ
significare subsistentiã meminit.
a p̾ud menandrũ ueluti feces quȩ ex
uino colligunt᷑ in dolio subsistentiã
designare dicit. Sciendũ tamen
quia licet antiqui phil osophi hc̃
sermone̾ reliquerint. tamen iuni¬
ores philosophoꝵ ꝓ substantia subsi¬
stentiȩ sermone sunt usi Substan¬
tiȩ uero definitionẽ diuersis mo¬
dis explanauert᷑. Si ergo definit:¬
one substantia circuscribit᷑. quo¬
modo in dõ qui non potest copre¬
hendi ꝓpriȩ hoc uti sermone pote¬
rimꝰ.& Uerũ euagrius in monachi¬

Expanded text:
synodus. Nos autem de substantia et subsistentia, si quid novimus, absurdum non est breviter indicare. Igitur qui Helladicam explanavere prudentiam, οὐσία, substantiam quidem diverso modo definierunt,in libro ubi verba per litteram colligit, etiam barbarum vocat hoc verbum, neque apud aliquos antiquorum dictum, et vel si alieubi sit inventum, non hoc indicare quod nunc intelligitur. Nam apud Sophoclem in Phoenica locum insidiarum significare subsistentiam meminit. Apud Menandrum veluti faeces quae ex vino colliguntur in dolio, subsistentiam designare dicit. Sciendum tamen quia licet antiqui philosophi hunc sermonem reliquerint, tamen juniores philosophorum pro substantia, subsistentiae sermone sunt usi. Substantiae vero definitionem diversis modis explanaverunt. Si ergo definitione substantia circumscribitur, quomodo in Deo, qui non potest comprehendi, proprie hoc uti sermone poterimus? Verum Evagrius in Monachi
Abbreviated transcription (Latin):
erũ athanasiuus librũ de satisfaç¬
tione fuge oli̾ ase conscriptũ tẽ
eis pͣsentibꝰ legit. cuiꝰ partes utiles &
quȩ ꝓsint hic intexens: totu librũ
multorũ uersuũ querere & legere
studiosos ammoneo Ait eniͣ Ecce
huiꝰ modi presuͣptiones stͣ impiorum.
Hȩc agentes nec erubescentes: in qͥbꝰ
primũ contra nos mala sunt machi

Expanded text:
erum Athanasius librum de Satisfactione fugae olim a se conscriptum tunc eis praesentibus legit; cujus partes utiles, et quae prosint hic intexens, totum librum multorum versuum quaerere et legere studiosos admoneo. Ait enim: Ecce hujusmodi sunt praesumptiones impiorum, haec agentes, nec erubescentes. In quibus primum contra nos mala sunt machi