comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut opposita non possunt. Sed sunt quȩdã irrationabiles potestates quȩ utrũq
possunt ut ineo qđ ẽ seari pellẽ ł ñ secari pellem. Potest nãq secari pellis po¬
testaces non secari Sed hec sunt opposita. Scđm igit᷑ irrationabilos sq po¬
testates. possunt quȩdã opposita. Sed idcirco superiora sunt dicta inquit quib mon¬
strauimus qm̃ ignisa quȩ cũq semꝑ st̃ actu ñ possunt opposita ut doceremꝰ ñ om¬
nẽ potestatẽ oppositoꝵ cẽ potentiã sed aliquas eẽ huius modi potestates quȩ actueẽnt
⁊ unã rem solã possent. ab oppositoꝵ uͦ potestate discederent. Hoc aut̃ ñ solũ in his
secari. ⁊ idurto opposita potest. Ignis uero cum sit calidas: frigidus eẽ ñ potest & idcir¬
dr̃ modis. Est enĩ unũ possibile qđ cũ non sit eẽ possit. ut homocũ seda ñ qͥdẽ am¬

Expanded text:
ut opposita non possint, sed sunt quaedam irrationabiles potestates, quae utrumque ut opposita non possint, sed sunt quaedam irrationabiles potestates, quae utrumque possunt, ut in eo quod est secari pellem vel non secari pellem. Potest namque secari pellis, potest etiam non secari, sed haec sunt opposita; secundum igitur irrationabiles qtestates possunt quaedam opposita; sed idcirco superiora sunt dicta, inquit, quibus monstravimus quoniam ignis et quaecunque semper sunt actu, non possunt opposita, ut doceremus non omnem potestatem oppositorum esse potentiam, sed alias veras esse hujusmodi potestates quae actu essent, et unam rem solam possent, ab oppositorum vero potestate discederent. Hoc autem non solum in hisecari, et idcirco opposita potest; ignis vero, cum sit calidus, frigidus esse non potest. Et idcirus dicitur modis. Est enim unum possibile quod cum non sit, esse possit, ut homo cum sedet, non quidem am
Abbreviated transcription (Latin):
ne ratione potestas sit. non enim exratione cala quoniam rationẽ non hab&
otestoriam non calẽt: Igni autem cum irrationabilis potestas sit cale facere.
non potest a non calefacere. Quare recte dictum est. irrationabilis
potestates non om̃s non posse contraria sed quasdã. ut ignem. Quicũ sit cal¬
factibilis ñ calfactibilis ñ ẽ Quȩ aut̃ sint irrationabilia quȩ unã tantũ
habeant potestatem non &iam opposita sic demonstrat dicens¬
gis enim opposita non potest. Sed non solũ ignis sed illa quoq om̃a
unũ possunt e non multa nec opposita. quȩcũq actusem ꝑsunt ut sol semꝑac¬
tu est lucidus id circo non potest ñ lucere. ⁊ nix sẽꝑ actu frigida ẽ ⁊ ideo nũquã
ignis quoq opposita ñ potest. quia semꝑ in actu habae & ꝓpriã potestatt᷑ Semꝑ
enĩ ẽ calidus. Sed non om̃a irrationabilia ut dictũ ẽ unã tantũ habent potestatẽ

Expanded text:
ne ratione potestas sit non enim ex ratione calet, quoniam rationem non habet, ne ratione potestas sit non enim ex ratione calet, quoniam rationem non habet, potest etiam non calere, ignis autem cum irrationabilis potestas sit calefacere non potest et non calefacere. Quare recte dictum est irrationabiles potestates non omnes non posse contraria, sed quasdam, ut ignem, qui cum sit calefactibilis, non calefactibilis non est. Quae autem sint irrationabilia, quae unam tantum habeant potestatem non etiam oppositam, sic demonstrat dicensIgnis enim opposita non potest, sed non solum ignis, sed illa quoque omnia unum possunt, et non multa nec opposita, quaecunque actu semper sunt, ut sol semper actu est lucidus, idcirco non potest non lucere; et nix semper actu frigida est, et ideo nunquam ignis quoque opposita non potest, quia semper in actu habet propriam potestatem. Semper enim est calidus, sed non omnia irrationabilia ut dictum est unam tantum habent potestatem,
Abbreviated transcription (Latin):
qd ẽ oppositũ. ei sulica qđ ẽ calere: Ergo scđm rationẽ potestates ÷ se eȩdem plu¬
rimoꝵ & iam contrarioꝵ sunt. Potestates inquit quȩ sunt scđm rationẽ idẽ in
quib est aliquaratio non unius possibilitatis sed plurimoꝵ sunt. atq oppositoꝵ.
⁊ est rationabilis potestas medico curandi. ñ solũ potest curare. sed&. iã ñ curare
Et potest aliquid plusquã unũ. ⁊ ipsum qđ potest oppositum est. idẽ ñ curare
Oppositum namq ẽ ei qđ ẽ curare id qđ dr̃ ñ curare. quȩ opposita contraria uocauit
ffirmatio quoq & negatio contrarietatib: discernunt᷑ Irratson abilis uͦ ñ omis u
sed quemadmodum dictum ẽ. ignẽ non eẽ possibile cale facere. Et ñ om̃is inquit
scđm rationem potestas opposcta quoq uala Irrationabilium uero no n om¬
nis huiusmodi potestas ẽ ut opposita non ualaͥ. Nam cum ferrum calere si¬

Expanded text:
quod est oppositum ei, scilicet quod est calere; ergo secundum rationem potestates ipsae eaedem pluquod est oppositum ei, scilicet quod est calere; ergo secundum rationem potestates ipsae eaedem plurimorum etiam contrariorum sunt. Potestates, inquit, quae sunt secundum rationem, id est in quibus est aliqua ratio, non unius possibilitatis, sed plurimorum sunt atque oppositorum, et est rationabilis potestas medico curandi, non solum potest curare, sed etiam non curare, et potest aliquid plusquam unum, et ipsum quod potest oppositum est, id est non curare. Oppositum namque est ei quod est curare id quod dicitur non curare, quae opposita contraria vocantur. Affirmatio namque et negatioibile calefacere, et non omnis, inquit, secundum rationem potestas opposita quoque valet. Irrationabilium vero non omnis hujusmodi potestas est, ut opposita non valeat; nam cum ferrum calere si
Abbreviated transcription (Latin):
ulta inquit sunt quȩ unũ eẽ possunt id quod sunt. non &iam aliud aliquid
qđ non sunt Plura enim sunt quȩ ab eo qđ sunt non mutant᷑. Alia uero sunt
quȩ mutari posrant ut celum unam rem solam potest id est moueri. hiuc uͦ
oppositũ idẽ non moueri non potest. Ergo ñ om̃e qđ ẽ possibile. ł eẽ. ł ambulare¬
idẽ non om̃e dequo qiȩliba. possibilitas p̃dicat᷑ &iã opposita ual&. ut utrũq post¬
sit firria. facere qđ facit. ⁊ hiuic oppositum iđ ñ facere qđ facit sed sunt quȩdã in
quib ita potestates p̃dicent᷑ ut non sit uerũ dehis dici qm̃ a. oppostta pͥost st̃ ut ẽ
in his quȩ p̃ter rationẽ aliquã postsunt ut ignis. Namq ignis pret̃ rationẽ aliqua
calidus est. Nonẽ enĩ reddere rationẽ cur ignis sit calidus: natura enĩ ẽcali¬
dus: Et cũ possiteẽ calidus. non tam̃ potest id qđ ẽ oppositũ idẽ ñ potest ñ calere

Expanded text:
ulta, inquit, sunt quae unum esse possunt id quod sunt, non etiam aliud aliquid quod non sunt. Plura enim sunt quae ab eo quod sunt non mutantur. Alia vero sunt quae mutari possunt, ut coelum unam rem solam potest, id est moveri, huic vero oppositum, id est non moveri non potest; ergo non omne quod est possibile vel libet possibilitas praedicatur, etiam opposita valet, ut utrumque possit fieri et facere quod facit, et huic oppositum, id est non facere quod facit; sed sunt quaedam in quibus ita potestates praedicentur, ut non sit verum de his dici quoniam et opposita possunt, ut etiam in his quae praeter rationem aliquam possunt, ut ignis. Namque ignis praeter rationem aliquam calidus est, non est enim reddere rationem cur ignis sit calidus, natura enim est calidus, et cum possit esse calidus, non tamen potest id quod est oppositum, id est non potest non calere,
Abbreviated transcription (Latin):
quod necosse est ee possibile non esse ierit contingens quod necessarium est Possi¬
đ iut necesse ẽ interclusum hab& euentum ad contrariã dictioniẽ. ut si necesseẽ eẽ
ut non sit fieri non potest. Et si necesse ẽ neẽ ut sit impossibile est Quare quidiẽ
ens. Hancigitur dubitationem soluens ita sequitur E Ianifestue¬

Expanded text:
quod necesse est esse, possibile non esse, et erit contingens quod necessarium est. Possiquod necesse est esse, possibile non esse, et erit contingens quod necessarium est. Possi Quod autem necesse est esse, interclusum habet eventum ad contrariam dictionem. Ut si necesse est esse, ut non sit, fieri non potest, et si necesse est non esse, ut sit, impossibile est. Quare qui dicens. Hanc igitur dubitationem solvens, ita sequitur: Manifestu
Abbreviated transcription (Latin):
Q uedis hos rursus aliquis iege os dint non eõ negationẽ eius ꝓpositionis quȩ
ost ponsibils eee edte qae dicite mut possibile eẽi sed illam porius quȩ proponit
possibile essonenessẽ quã quaa falsum sit tamen ne hec quidem ei que est ne¬
cessarium esse conuenire potest: Sitenĩ negatio eius quȩ est possibile esse e
quȩ dicitt possibile esse non esse Siaffirniatio possibile esse non sequitur affir
matiosiemi que dicit mecessẽ ost esse sequatur negatio ea quȩ est possibile est
ran ess. Sed qđ eresse est esse falsum est dicere quoniam possibile effnon
esse. Roiod omerĩ necesso etesso dici non potest fieri posseut non sit . sed po¬
tius no possẽ fieri ut nonsit. Quod siquis dicat rursus sequi id quod dicturꝰ
necesse est a. consentire ei quȩ dier pessibile et̃ si quoq: aliquid in conneitns
repperitir. Quod enim possibile est esse. idem possibile est non esse Eritigit᷑

Expanded text:
dicat non esse negationem ejus propositionis quae est possibile esse, eam quae dicit non possibile esse, sed illam potius quae proponit, possibile est non esse, quanquam falsum sit, tamen ne haec quidem ei quod est necessarium esse convenire potest. Fit enim negatio ejus quae est possibile esse, ea quae dicimationem quae dicit, necesse est esse, sequitur negatio ea quae est, possibile est non esse, sed quod necesse est esse, falsum est dicere quoniam possibile est non esse. Quod enim necesse est esse, dici non potest fieri posse ut non sit, sed potius non posse fieri ut non sit; quod si quis dicat rursus sequi id quod dicitur necesse esse, et consentire ei quae dicit possibile esse, sic quoque aliquid inconveniens reperietur. Quod enim possibile est esse, idem possibile est non esse, erit igitur
Abbreviated transcription (Latin):
le enim ñ simpliciter dr̃. sed hoc quidem qm̃ uierũ ẽ ut inactu iđ ẽ qm̃ ẽ ⁊ fit qd̾
dicit᷑ eẽ possibile. ut in actu ⁊ om̃ino possibile ẽ ambulare qm̃ iã ambulat. ⁊ ẽ in ac¬
tu. nom̃ino possibile ẽ eẽ quicquid inactu ẽ. Illuduͦ qđ forsitan ait. iđ qđ ñ ẽ quidẽ sed¬
eẽ poterit. ut possibile ẽ ambulare non qm̃ nc̃ quidẽ ambulat. sed qm̃ ambulaturꝰ
est aliquis: Hec aut̃ sunt quȩ cũq ñ scđm actũ dño. sed scđm potestatẽ tantũ quȩ

Expanded text:
im non simpliciter dicitur, sed hoc quidem quoniam verum est, ut in actu, id est quod est et fit, quod dicitur esse possibile, ut in actu possibile est ambulare, quoniam jam ambulat, et est in actu et omnino possibile est esse quidquid in actu est. Illud vero quod forsitan aget, ut possibile eesse poterit, ut possibile est ambulare, non quoniam nunc quidem ambulat, sed quoniam ambulaturus est aliquis. Haec autem sunt quaecunque non secundum actum dicuntur, sed secundu
Abbreviated transcription (Latin):
leesteẽ. Quȩ rursus sequit᷑ eã quȩ ẽ ultima iđ necesseẽ non eẽ cuius contradictio ẽ ñ
necesse ẽnoneẽ. Affirmatio enim est necesse ẽ non eẽ. negationon necesseẽ non esse
uocirca scđm contradictionem fit hȩc quoq consequentia. Nam im possibile esse a. non
Iimpossibile esse contradictio ẽ sed affirmationem id est impossibile eẽ. sequitur negatio
non possibileesse Negationem uero idest non imposibile essẽ sequitur: affirmatio

Expanded text:
sequitur eam quae est ultima, id est necesse est non esse, cujus contradictio est, non necesse est non esse; affirmatio enim est necesse est non esse, negatio non necesse est non esse. Quocirca secundum contradictionem fit haec quoque consequentia, nam impossibile esse et non impossibile esse contradictio est, sed affirmationem, id est impossibile esse, sequitur negatio non possibile esse. Negationem vero, id est non impossibile esse, sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
aut rursus necesse ñeẽ. utreq illȩ false sunt quȩ dicunt. ⁊ potest eẽ &. potest ñ eẽ Alaeni
quȩ ꝓponit necesseẽ cẽ. posse ñ eẽ subruit. Illa uerũ quȩ dic̃ necesse eẽ ñ eẽ. posse eẽ subuer¬
tit Neutraigit᷑ consequit᷑ eã ꝓpositionẽ quȩ dic̃ possibile ẽ cẽ. nec eã quȩ dic̃ ex necessetate
necessariũ eẽ ñ eẽ Illi enĩ iđ possibili utraq c̃tingit accedere. iđ posse eẽ & posse ñ esse
Nam qđ potesteẽ. idẽ potest ñ eẽ. Hoꝵ aut̃ iđ ł quȩ dic̃ necessariũ ẽ p̃ eẽ. ł quȩ dicit necessiri¬

Expanded text:
 falsae sunt quae dicunt et potest esse, et potest non esse. Illa enim quae proponit necesse esse, posse non esse subruit; illa vero quae dicit, necesse est non esse, posse esse subvertit; neutra igitur consequetur eam propositionem quae dicit, possibile est esse, nec ea quae dicit ex necessitate necessarium est non esse. Illi enim, id est possibili, utraque contingit accidere, id est posse esse et posse non esse. Nam quod potest esse, idem potest non esse. Harum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpositionẽ uecesse eẽ id qđ ẽ impossibile cẽ consequit᷑ Siũ conuenert eĩ le uti
cessariũ eẽ illa queẽ possibile eẽ rursus fit ut id qdẽ uiecessariũ ñ necessaruĩ stt
ei hoc falsumest Sedh quẽ ad modum sese habeit paulo post explicabitur.
unc uͦ priorẽ sententiã ꝑmutantes hoc dicimus qm̃ id qđ ẽ possibile eẽ ñ potest con¬
sequi idoqđ s̃ necesseẽ eẽ nechȩ sibi ꝓpostiones consentiunt possibile et a mecesse et¬

Expanded text:
 id quod est impossibile esse consequetur, si vero convenerit ei quae est necessarium esse, illa quae est possibile esse. Rursus fit ut id quod est necessarium, non necessarium sit, sed hoc falsum est; sed hoc quemadmodum sese habeat paulo post explicabitur. Nunc vero priorem sequentiam permutantes hoc dicimus, quoniam id quod est possibile esse non potest consequi id quod est necesse esse, nec hae sibi propositiones consentiunt, possibile esse, et necesse e
Abbreviated transcription (Latin):
Quenã gͦ harum contraria ẽ uerȩ  đ utrũ ea que negit idqđ ẽ. anea quȩ ꝓponit
id qđ ñẽ Quȩ magis harũ ei quȩ dicit eẽ id qđ ẽ uideat᷑ eẽ contraria. requirendũ ẽ
is quicquid alidd intaliũ contrarioꝵ medietate locatũ ẽ In illis uͦ c̃traris quȩ medio ca¬
rent nihil differt negare rẽ ꝓpositã. anaffirmare contrariã Nihilenĩ differtdi¬
cerediem ñ eẽ quã dicere noctẽ eẽ. Hoc ẽ enĩ diẽ ñ eẽ qđ eẽ noctẽ Nihilenĩ ẽ int̃ noc¬
tem atꝙ diẽ Ergo inhis affirmatio c̃traru idẽ uala. qđ rei ꝓpositȩ negatio Ergo
nẽ hoc dicit. Etiã si in aliqͥb inquit tales ꝓpositiones inueniunt᷑. ut a negatiorei
ꝓpositȩ & affirmatio c̃traru idẽ ualeat ⁊ sint unȩ significatione querendũ ẽ scđm
quã enunciationẽ ꝓpositio magis ẽ c̃traria. scđm eã quȩ dic̃ ñ ẽẽ diẽ anscđm eã quȩ

Expanded text:
Quaenam ergo harum contraria est verae, id est utrum ea quae negat id quod est, an ea quae ponit id quod non est, quae magis harum ei quae dicit esse, id quod est videatur esse contraria, requirendum estEt quidquid aliud in talium contrariorum medietate locatum est. In illis vero contrariis quae medio carent, nihil differt negare rem propositam, an affirmare contrariam. Nihil enim differt dicere diem non esse quam dicere noctem esse. Hoc est enim diem non esse, quod esse noctem. Nihil enim est inter noctem atque diem. Ergo in his affirmatio contrarii idem valet, quod rei propositae negatio; ergo nunc hoc dicit: etiamsi in aliquibus, inquit, tales propositiones inveniuntur, ut et negatio rei propositae, et affirmatio contrarii idem valeat, et sint unae significatione. Quaerendum est secundum quam enuntia
Abbreviated transcription (Latin):
Quidda ᷤ iuistũmalũ ñ ẽ.
i sunt igitur om̃s
triũ figurarũ mo¬
di. quoꝵ. primȩ figu¬
re quattuor primi
in demonstrabiles
nominant᷑ & direc¬
ti. idẽ sine aliqua.
c̃uersione monstra¬
ti. Inde monstrabiles
se ipsos coꝓbantur.
Et primi. qm̃ ꝓposi¬
tione & natura pͥ¬
inisunt & in eosom¬
nes c&eri resoluun¬
tur. Illi uͦ quinq:
primȩ figure mo

Expanded text:
malum non est. Hi sunt igitur omnes trium figurarum modi quorum primae figurae quatuor primae indemonstrabiles nominantur et directi, id est sine aliqua conversione monstrati; indemonstrabiles per seipsos comprobantur. Et primi quoniam positione et natura primi sunt, et in eos omnes caeteri resolvuntur. Illi quoque quinque primae fig
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̃ eas c̃clusiones quȩ fiunt ꝑ eas ꝓpositiones quȩ ꝑ inductio¬
nẽ dicunt᷑ additũ ẽ c̃clusiones insyllogismis necessarias c̃tin¬
gere. idẽ ex necessitate c̃tingere. Est &iã alia ex positio sed
in analincis nr̃isiã dicta suͤnt. Illud uͦ qđ dictũ ẽ. ꝑ ipsa quȩ
ꝓposita sunt : hoo ꝓpt̃ eos dictũ ẽ qͥ tales faciunt syllogis mos
inquib aut minus aliquid ant plus. Aut aliud ꝓpositũ est
quã ꝓponi debuerat. Funt enĩ huuis modi sylogismi Si
quis enĩ ita dicat. so crates homo ẽ. Om̃is homo animal ẽ & c̃
cludat. soerates gͥ animatus ẽ : minus ꝓposuit qđ ñ dixit
om̃e ammal eẽ animatũ. Nã fisic ꝓposuiss&: recte socratẽ

Expanded text:
propter eas conclusiones quae sunt per eas propositiones quae per inductiopropter eas conclusiones quae sunt per eas propositiones quae per inductionem dicuntur, additum est conclusiones in syllogismis necessarias contingere, id est ex necessitate contingere. Est etiam alia expositio, sed in Analyticis nostris jam dicta est. Illud vero quod dictum est, per ipsa quae posita sunt, hoc propter eos dictum est qui tales faciunt syllogismos, in quibus aut minus aliquid, aut plus, aut aliud propositum est quam proponi debuerat. Fiunt enim hujusmodi syllogismi. Si quis enim ita dicat: Socrates homo est, omnis homo animal est, et concludat, Socrates igitur animatus est, minus proposuit, quod non dixit om
Abbreviated transcription (Latin):
dat ut ẽ bic. Si homo es homo es. Homo aut̃ es homo gͥ es
idẽ erũ c̃olusit qđ ante ꝓposuit. Atq ideo ad istoꝵ discreti¬
onẽ aliud quiddã c̃tingere debere dictũ ẽ quã sunt ea quȩ
c̃ cessa sunt ut insuperiorib: omĩb: syllogisinis quos intri¬
ũ figurarũ modis & demonstratione posuimus. Tales uero spl¬
logismi quales nunc dicti sunt. ꝑridiculi sunt : Qđ id qđ ante c̃¬
cessũ ẽ quasi dubiũ quiddã in c̃clusione colligit᷑. Nã qđ positũ est.
necessario c̃tingere: ad hocꝑtinet qm̃ frequent̃ ad inductio¬
nẽ uere quȩdã ꝓpositiones sunt quarũ c̃clusio nullo modo
uera ẽ. Ut siquis sic dicat. Qui musicã nouit : musicus ẽ. Et c̃¬
cedat᷑. Et qͥ arithme ticã arithmeticus & qͥ medicinã : medicꝰ
malus ẽ qđ quasi superiorib: simile uidet᷑. sed om̃ino falsũ est.
Bonienĩ homines ñ alit̃ cͥauert. nisi mala nouerint. Atq: ideo

Expanded text:
dant, ut est hic; Si homo es, homo es; homo autem es, homo igitur es. dant, ut est hic; Si homo es, homo es; homo autem es, homo igitur es. Idem enim conclusit quod ante proposuit. Atque ideo, ad istorum discretionem, aliud quiddam contingere debere dictum est quam sint ea quae concessa sunt, ut in superioribus omnibus syllogismis quos in trium figurarum modis et demonstratione posuimus. Tales vero syllogismi quales nunc dicti sunt perridiculi sunt, quod id quod ante concessum est quasi dubium quiddam in conclusione colligitur. Nam quod positum est, necessario contingere, ad hoc pertinet, quoniam frequenter ad inductionem verae quaedam propositiones sunt quarum conclusio nullo modo vera est, ut si quis sic dicat: Qui musicam novit musicus est, et concedatur; et qui arithmeticam arithmeticus est, et qui medicinam medicus malus est, quod quasi superioribus simile videtur, sed omni modo falsum est: boni enim homines non aliter cavent, nisi mala noverint. Atque ideo
Abbreviated transcription (Latin):
syllogismos a syllogis moꝵ ueroꝵ definitione discernant. Nã
qđ dictũ ẽ inqua positis quib dã sup̃toꝵ scilica & ꝓpositio¬
nũ multitudo monstrat᷑. Sunt enĩ qͥ putant eẽ huius modi
syllogismos in ꝗͥb: tantũ una ꝓpositio ẽ & una c̃clusio qua¬
lis ẽ hic. Uides uiuis igit᷑ homo es gͥ animales Et alia habes¬
huuis modi quofsorlio& ueteres in sy llogis mis ñ acceperunt
Syllogis mꝰ enĩ ẽ aliquoꝵ collectio. At uero collectio ñ insi
plurimoꝵ ẽ. Et qui cũ q unã posuit ꝓpositionẽ ille ñ colli¬
git. Et qͥ ñ colligit nullũ facia syllogismũ. Deb& enĩ syllo¬
gis mut angustissimꝰ sit duab: ꝓpositionib: cõꝓbari. Qđ
ant̃ dictũ ẽ aliud quiddã necessario euenire. quã sunt ip¬
sa que c̃cessa sunt qm̃ frequent̃ tales ab aliqͥb fiunt syllo¬
gismi. ut ea que ꝓposuerunt ipsa &iã in collectione ẽ cln¬

Expanded text:
syllogismos a syllogismorum diffinitione verorum discernant. Nam syllogismos a syllogismorum diffinitione verorum discernant. Nam quod dictum est, in qua positis quibusdam, sumptorum scilicet et propositionum multitudo monstratur. Sunt ensyllogismi, in quibus tantum una propositio est et una conclusio. Qualis est hic, vides, vivis igitur; homo es, animal igitur es, et alia hujusmodi, quos scilicet veteres in syllogismis non acceperunt, syllogismus enim est aliquorum collectio. At vero collectio non nisi plurimorum est, et quicunque unam posuit propositionem, ille non colligit. Nullum igitur faciet syllogismum. Debet enim syllogismus, ut angustissimus sit, duabus propositionibus comprobari. Quod autem dictum est, aliud quiddam necessario evenire quam sint ipsa quae concessa sunt, quoniam frequenter tales ab aliquibus fiunt syllogismi, ut ea quae proposuerunt, ipsa etiam in conclusione conclu
Abbreviated transcription (Latin):
sic dicat nullũ bonũ malũ ẽ quidd̃a bonũ iustũ ẽ. c̃cludit qđ dam
iustũ malũ ñẽ His gͥ expeditas quid syllogismiꝰ sit ipse defi¬
mendũ ẽ. Definit᷑ aut sic Syllogis mus ẽ oratio in qͣ positis quib:¬
dã ex c̃ cessis. aliud quiddã quã sunt eaquȩ posita & c̃ cessasunt ne¬
cessario c̃tingit ꝑ ipsa quȩ c̃cessa sunt. Orationẽ eẽ diximꝰ syllo¬
gismũ idcirco qm̃ om̃is defitutio a geneneli trahit᷑. Qenꝰ a ut̃
syllogis miẽ oratio. Qđ qũt dictũ ẽ in qͣ positis quib: dã & c̃cessis
ita intellegendũ ẽ. quasi sidictũ eẽt: Secunđõ quã positis & c̃ces¬
sis. Ut enĩ syllogismꝰ fiat ante aliquid aꝓponente dicit᷑. quod
audiens c̃cedat. Qđsi ille c̃cesserit : c̃cludit & ꝑficit syllogis¬
mũ id circo qm̃ res dubiȩ ꝑ quȩdã c̃cessa & ꝓbata monstrantur
Concedit᷑ aut equalit̃ & asfirmatio & egatio uera. Cetera uͦ
insyllogismi definitione talia sunt quȩ ñ integre dispositos

Expanded text:
it: Quoddam justum malum non est. His igitur expeditis, quid ipse syllogismus sit diffiniendum est. Diffinitur autem sic: syllogismus est oratio in qua positis quibusdam atque concessis, aliud quiddam quam sint ea quae posita et concessa sunt, necessario contingit per ipsa quae concessa sunt. Orationem diximus esse syllogismum idcirco quoniam omnis diffinitio a generali trahitur, genus autem syllogismi est oratio. Quod autem dictum, in qua positis quibusdam et concessis, ita intelligendum est, quasi sic dictum esset, secundum quam positis et concessis; ut enim syllogismus fiat, ante aliquid a proponente dicitur, quod audiens concedat; quod si ille concesserit, concludit et perficit syllogismum, idcirco, quia dubiae res per quaedam concessa et probata monstrantur, conceditur autem aequaliter et affirmatio et negatio vora. Caetera vero in syllogismi diffinitione talia sunt quae non integre dispositos
Abbreviated transcription (Latin):
monstrat᷑ : id circo nos quoq: inchoantes a quarto totos ꝑimpo¬
sibile resaluamꝰ. Nã quartꝰ scđe figure mođ in pͥmũ pͥme fi¬
gurȩ soluit᷑ ꝑ impossibilitatẽ. Tercius inscđm. Scđs int̃ cuĩ
Primus in quartũ qđ hoc modo liquebit. Siquis ergo duafis¬
tas c̃ cesserit ꝓpositiones idẽ Ome bonũ uirtꝰ ẽ. Et quiddã iustũ
uirtꝰ ñ ẽ. necesse ẽ c̃clusionẽ qͦq c̃cedat que ẽ. Quiddã gͥ iustũ¬

Expanded text:
monstrantur, idcirco nos quoque inchoantes a quarto omnes per impossibile resolvamus. Nam quartus secundae figurae modus in primum primae figurae resolvitur per impossiprimus in quartum, quod hoc modo liquebit. Si quis ergo duas istas concesserit propositiones, id est, omne bonum virtus est, et quoddam justum virtus non est, necesse e
Abbreviated transcription (Latin):
t̃minꝰ de om̃i. Ct̃ mino p̃dicabit᷑: Quod fieri ñ potest. Prius
enĩ ita positus ẽ & t̃minos ut de qdã c t̃mino ñ p̃dicet᷑. Qđsige
neralis affirmatio in c̃clusione syllogismi ñ ẽ. ut sit.  t̾minꝰ
in onib t̃mino erit huic c̃tra iacens particularis negatio ut
a t̃minꝰ de qͦdãb t̃mino ñ p̃dicet᷑. Sit enĩ & malũ u iustũ ebo¬
nũ. Siquis gͥ sic dicat. Quiddã bonũ malũ ñ ẽ. om̃e bonũ iustũ

Expanded text:
minus de omni c termino praedicabitur, quod fieri non potest. Prius enim ita positus est a terminus, ut de quodam c termino non praedicaretur. Quod si generalis affirmatio in conclusione syllogismi non est, ut sit a terminus in omni b termino, erit huic contrajacens particularis negatio, ut a terminus de quodam b termino non praedicetur. Sit enim a, malum, b justum, c bonum. Si quis igitur sic dicat: Quod
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmos pͥme figurȩ modos quat tuor cõ ꝓbant᷑ Nãq in ipsos resol¬
uunt᷑ ut cos ꝑ c̃ uersionẽ resoluamꝰ. & ꝑ impossibilitatẽ ut duo
illi superius onstrati sunt. Consideremꝰ igit᷑ eoꝵ principia
qm̃ unde nascunt᷑ in eadẽ iterũ resoluunt᷑. Quintus gͥ pͥmȩ fi
gurȩ modus de pͥmo pͥme figure modo ꝓereat᷑ Binis enĩ ꝓpo¬
sitionib: pͥorib: manentib: c̃clusio pͥmi modi particulariter
conuersa. quintum efficit syllogismum. quod insubiee¬
Om̃e iustum bonum est. Manent om̃e instum bonũ est

Expanded text:
mos primae figurae modos quatuor comprobantur, namque in ipsos resolvuntur: ut eos per conversionem resolvamus, et per impossibilitatem, ut duo illi superius demonstrati sunt, consideremus igitur eorum principia, quoniam unde nascuntur in idipsum resolvuntgurae modus de primae primo figurae modo procreatur. Binis enim propositionibus prioribus manentibus, conclusio primi modi particulariter conversa quintum efficit syllogismum, quod in subiecustum bonum est, eadem:
Abbreviated transcription (Latin):
Sextus uͦ pͥmȩ figurȩ mođ. de scđo pͥme figure modo principi
ũ capit. Manentib enĩ duab pͥorib ꝓpositionib seđi modi
uniũ salic̃ clusione uniũ salit̃ ẽ uersa. sextus nascit syllogis¬
mus ut subiecta de scriptio docet.¬
Nullum bonũ malũ est. MA N. ENT Nullũ bonũ malũ est.¬

Expanded text:
e figurae modo capit principium. Manentibus enim duabus prioribus propositionibus secundi modi, universali conclusione universaliter conversa, sextus nascitur syllogismus, ut subiecta docet dellum bonum malum est, eadem: Nullum bonu
Abbreviated transcription (Latin):
Sed pͥus c̃cessit quarti modi scđam ꝓpositione quȩ ẽ. Quiddã
iustũ uirtus ñ ẽ. nunc uͦ c̃cedit. om̃e iustũ uirtus ẽ. duas sibi
c̃tra iacentessimul c̃elusurus ẽ. qđ fieri ñ potest. Hoc aut̃
ideirco euenit. quia c̃clusio quarti modi. in pͥmi modi se¬
cundã ꝓpositionẽ ẽuersa ẽ. Quod si scđa ꝓpositio pͥmimodi
inquarti c̃clusione ñ colligit᷑. quarti c̃clusio idẽ particula¬
ris negatio ꝑ manebit. Sed ne forte c̃turba qđ alios ter¬
minos in resoluendo modo posuimꝰ quã superius in disponen¬
do. Non enĩ modo int̃minis laboramꝰ sed infiguris & modis
& cõplexionib c̃stituendis & resoluendis operã c̃ sumimꝰ

Expanded text:
ionem, quae est, quoddam justum virtus non est. Nunc vero concedit, omne justum virtus est, duas sibi contrajacentes simul conclusurus est, quod fieri non potest. Hoc autem idcirco evenit, quia conclusio quarti modi in primi modi secundam propositionem conversa est; quod si secunda propositio primi modi in quarti conclusione non colligitur, quarti conclusio, id est particularis negatio, permanebit. Sed ne forte nos conturbet quod alios terminos in resolvendo modo posuimus, quam superius in disponendo; non enim modo in terminis laboramus, sed in figuris et modis et complexionibus construendis atque resolvendis operam consumimus.
Abbreviated transcription (Latin):
fluũ ẽ. qđ sole in ariete eẽ int̃ posuit. Aliud aut̃ quã ne¬
cesse ẽ quidã ꝓponunt. hoc modo. ut si quissic dicat omĩs
homo animal ẽ uurtus aut bonũ ẽ. Omĩs gͥ homo anima¬
tũ ẽ. Nulla enĩ hoꝵ ꝓpositionũ adrẽ ꝑtina quã õclu¬
dere cupiebat. Expedita gͥ syllogismi definitione ad
primoꝵ modoꝵ naturã resolutionẽq: ueniamꝰ & prius
omnes in ordine disponantur. Om̃e iustũ bonumẽ

Expanded text:
erfluum est quod solem in Ariete esse interposuit. Aliud autem quam necesse est quidam proponunt hoc modo, ut si quis sic dicat: Omne homo animal est, virtus autem bonum est, omnis igitur homo animatum est. Nulla igitur harum propositionum ad rem pertinet quod concludere cupiebat. Expedita igitur syllogismi diffinitione, ad priorum modorum naturam resolutionemque veniamus, et prius omnes in ordinem disponantur. Primae figurae
Abbreviated transcription (Latin):
Irgo neq superiores uni¬
uersales neq inferiores
particulares oppositȩ sunt
dictorie ut ipse ait siqͥs
aspiciat angulares. ut affir¬
mationẽ uniuersalem pir¬
ticulari cõparas negationi.
ut est omnis homo iustusẽ
quidã homo iustuł ñ est
false possunt inueniri sed

Expanded text:
rgo neque superiores universales, neque inferiores particulares oppositae sunt, dictoriae ut ipse ait si quis aspiciat angulares, ut affirmationem universalem particulari comparet negationi, ut est Omnis homo justus est, quidam homo justus non est; rae possunt inven
Abbreviated transcription (Latin):
ae quiuoce & ad lucerne lumen & ad solis dicitur. Amplius: Si aliud
& aliud insubiectis & p̃dicatis tẽpus fuerit uerũ falsũq interse
affirmatio negatioq: ñ diuidunt. Nã siqui dicat soerates ambulat
& respondeatur. socrates ñ ambulat possunt utreq uere eẽ po¬
test enũ fieri ut socrates alio tẽpore ambulet. alio tẽpore ñ ambu¬
let. sed aut stet aut sedeat aut quid liba aliud. Intalib: ergo ꝓposi¬
tionib quales sunt socrates ambulat socrates ñ ambulat. ille int᷑
se uerũ falsũq diuidunt. quȩ adidem subiectũ adidem p̃dicatũ
adidem tẽpus dicuntur. Sunt &iã alie quȩ contradictorie uocan¬
tur. quȩ sunt huuis modi. quotiens eau firmationẽ uniuersalem
tollit negatio particularis. ut ẽ om̃is homo uistus ẽ ñ om̃is ho¬
mo iustus. Et rursus nullus homo iustus ẽ & quidã homo uistus c̃
Inhis eiũ uuuersalis diffinitio tollitur sedde his alias. Et qm̃ de

Expanded text:
aequivoce et ad lucernae lumen et ad solis dicitur. Amplius si aliud aequivoce et ad lucernae lumen et ad solis dicitur. Amplius si aliud et aliud in subiectis et praedicatis tempus fuerit, verum falsumque inter se affirmatio negatioque non dividunt. Nam si quis diet respondeatur, Socrates non ambulat, possunt utraeque verae esse, potest enim fieri ut Socrates alio tempore ambulet, alio tempore non ambulet; sed aut stet aut sedeat, aut quodlibet aliud: in talibus ergo propositionibus quales sunt, Socrates ambulat, Socrates non ambulat, illae inter se verum falsumque dividunt quae ad idem subjectum, ad idem praedicatum, ad idem tempus, dicuntur. Sunt etiam aliae quae contradictoriae vocantur, quae sunt hujusmodi, quoties affirmationem universalem tollit negatio particularis, omnis homo justus est, non omnis homo justus est, et rursus nullus homo justus est, et quidam homo justus est, in his enim universalis determinatio tollitur, sed de his alias. Et quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
dũ ꝓpositiones quȩ diuidunt quidẽ & ipse uerũ falsũq ut ds̃ fulminat
as non fulminat. Sed iste tũ diuidunt interse uerũ & falsũ cũ idem
tẽpus idem subiectũ idem p̃dicatũ sit. Quod aut̃ dico tale ẽ. Siaequi¬
uocũ subiectũ fuerit. non diuidunt uerũ aut falsũ. Siquis enĩ dicat
cato sẽutice occidit. & respondeat᷑ catoseuticȩ ñ occidit utrȩq uerȩ
sunt. Nã & catominor se ꝑemit & cato censorius seuticȩ ñ occidit
Ded hoc id circo euenit. quod catonis nomen ȩ quiuoce dicitur. Dicit᷑
enĩ & maior cato censorius & minor uticensis. Itẽ siequi uoca fue¬
rit iꝓpositione p̃dicatio uerũ interse affirmatio negatioq non
diuidunt. Siquis enĩ dicat in nocte luc& & respondeatur inoc teñ
lucet. fieri potest ut utrȩq uere sint. Nã in nocte & lucerna luce¬
re potest. & sol lucere non potest. Hoc aut̃ ideo euenit. quod lucere

Expanded text:
dam propositiones quae dividunt quidem et ipsae verum et falsum, ut Deus fulminat, dam propositiones quae dividunt quidem et ipsae verum et falsum, ut Deus fulminat, Deus non fulminat. Sed istae tunc dividunt inter se verum et falsum, cum idem tempus, idem subiectum, idem praedicatum sit. Quod autem dico tale est, si aequivocum subiectum fuerit, non dividunt verum et falsum. Si quis enim dicat, Cato se Vticae occidit, et respondeatur, Cato se Vticae non occidit, utraeque verae sunt. Nam et Cato Minor se peremit, et Cato Censorius se Vticae non occidit. Sed hoc idcirco evenit, quod Catonis nomen aequivoce dicitur, dicitur enim et Maior Cato Censorius, et Minor Vticensis. Item si aequivoca fuerit in propositione praedicatio, verum inter se affirmatio negatioque non dividunt. Si quis enim sic dicat, in nocte lucet, et respondeatur, in nocte non lucet, fieri potest ut utraeque verae sint. Nam in nocte lucerna lucere potest, et sol lucere non potest; hoc ideo evenit quia lucere
Abbreviated transcription (Latin):
quã reperimus. Huc quoq ostenditur indefinitas cũ particularib
equali eẽ potentia. Amplius. Quod dictũ ẽ contra iacentes. idẽ uniũ¬
sale affirmatiua & particularẽ negatiuã. & itẽ uniuersalẽ negatiuã
& particularẽ affirmatuia. neq ueras simul eẽ. neq falsas. sedin se diui¬
dere uerũ falsũq idẽ hoc euenit uundefinitis. Nã uniuersalis affirma¬
tiua & indefinita negatiua. uel uniuersalis negatiua. & indefinita af¬
firmatiua. neq uere simul eẽ possunt. neq simul eẽ falsȩ. diuidunt aũt
interse uerũ falsumq: Nãsi dixsris om̃is homo bipes ẽ uera ẽ & sidicas
homo bipesñ ẽ. falsa ẽ Itẽ sidixeris homo quadrupes ẽ falsac̃ Si dixe¬
ris nullus hono quadrupes ẽ. uera ẽ. Vnde hinc quoq colligere lica
om̃s in definitas potestate &ui equas cẽ particularib: Sunt aiã que¬

Expanded text:
quam reperiemus. Hinc quoque ostenditur indefinitas cum particularibus quam reperiemus. Hinc quoque ostenditur indefinitas cum particularibus aequali esse potentia. Amplius quod dictum est, contraiacentes, id est universalem affirmativam et particularem negativam, et item universalem negativam et particularem affirmativam, neque veras simul esse neque falsas, sed inter se dividere verum falsumque, hoc idem evenit in indefinitis. Nam universalis affirmativa et indefinita negativa, vel universalis negativa et indefinita affirmatinter se verum falsumque: nam si dixeris, omnis homo bipes est, vera est, et si dicas homo bipes non est, falsa est. Item si dixeris homo quadrupes est, falsa est, si dixeris, nullus homo quadrupes est, vera est: unde hinc quoque colligere licet omnes indefinitas potestate et vi aequales esse particularibus. Sunt etiam quae
Abbreviated transcription (Latin):
mo qua drupes ẽ. falsa erit &iã quȩ dicit quidã homo quad rupesest
& om̃is homo quadrupes ẽ. Atq idẽ hoc &nã innegatiuis conuenire uidet
Unde constat. quod om̃s indefinite particularib ꝓpositionib equã uim
continent Rursus dictũ ͤ quod sub contrariȩ quȩ particulares affirma¬
tiue & negatiue sunt. simuluere eẽ possint. diuidere &iã uerũ & falsũ¬
ualerent simul uero falsas eẽ ñ posse. Hoc idẽ indefinitis ꝓpositionib
expectandũ ẽ. Nã diuidunt interse uerũ falsũq ut siqui dicat. homo
bi pes ẽ uera ẽ homobipes ñ ẽ falsa ẽ. Etetẽ homo quad rupes ẽ falsa est.
homo quadrupes ñ ẽ uera ẽ. Uerȩ aut̃ simul inueniri possunt ut siqui
dicat. homo grãmaticus ẽ. siquis hoc dicat dedonato uerũ ẽ. Itẽ homo grã¬
maticus ñ ẽ. siquis hoc dicat decatone. uerũ ẽ. ut simul falsȩ sint nunꝰt¬

Expanded text:
mo quadrupes est, falsa erit etiam quae dicit quidam homo quadrupes est mo quadrupes est, falsa erit etiam quae dicit quidam homo quadrupes est et omnis homo quadrupes est. Atque idem hoc etiam in negativis convenire videtur. Vnde constat quod omnes indefinitae particularibus propositionibus aequam vim continent. Rursus dictum est quod subcontrariae, quae particulares affirmativae et negativae sunt, simul verae esse possunt, dividere etiam verum sse. Hoc idem in indefinitis propositionibus exspectandum est. Nam dividunt inter se verum falsumque, ut si quis dicat homo bipes est, vera est, homo bipes non est, falsa est, et item homo quadrupes est, falsa est, homo quadrupes non est, vera est; verae autem simul inveniri possunt, ut si quis dicat homo grammaticus est, si quis hoc dicat de Donato, verum est. Item homo grammaticus non est, si quis hoc dicat de Catone, verum est, ut simul falsae sint nun
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽ. Itẽ falsa ẽ affirmatio. quidã homo quad rupes ẽ. uera ẽ negatio qͥ¬
da homo quad rupes ñ ẽ. Ut uero utreq falsȩ sint fierinũ quã potest
Restat ergo ut de contra iacentib dicamus que neq false simul ali
cilius liquet. siquis sibi quȩcũq fingat exempli. Res ammon&. ut
quȩdã de indefinitis ꝓpositionib consideremus. Indefinitȩ enĩ ꝓpo¬
sitiones equã uĩ retinent particularib ꝓpositionib. Dictu ẽ enĩ
quod si uniuersales uel affirmatiue uel negatiuȩ in sub alternis ꝓpo¬
sitionib essent uerȩ. eent quoq: uerȩ &iã particulares. Nunc uero
dicimus quod si uniuersales ꝓpositiones uerȩ fuerint. uerȩ erunt & iã
raerit &iã indefinita quȩ dicit. homo bipes ẽ. Itẽ dictũ ẽ quodsi particu¬
lares false eent. false eent̃ & iã uniuersales. nunc dicendũ ẽ. quodsi inde
finita falsa fuerit. falsa erit &iã uniuersalis. Nãsi falsa ẽ quȩ dicit. ho¬

Expanded text:
 negatio, quidam homo quadrupes non est: ut vero utraeque falsae sint fieri nunquam potest. Restat igitur ut de contrajacentibus dicamus, quae neque falsae simul aliqcilius liquet, si quis sibi quaecunque fingat exempla. Res admonet ut quaedam de indefinitis propositionibus consideremus. Indefinitae eitiones aequam vim retinent particularibus propositionibus. Dictum est enim quod si universales vel affirmativae vel negativae in subalternis propositionibus essent verae, essent quoque verae particulares. Nunc vero dicimus quod si universales propositiones verae fuerint, verae erunt etiam ndefinita quae dicit homo bipes est. Item dictum est quod si particulares falsae essent, falsae essent etiam universales, nunc vero dicendum est qfinita falsa fuerit, falsa erit etiam universalis. Nam si falsa est quae dicit ho
Abbreviated transcription (Latin):
ñ rccipit neq particularis negatio sibi ipsi conuertitur. nã siquis
dicat. quidã homo gr̾amaticus ñ ẽ. uera ẽ. siuero conuertat quidã
gr̃amaticus homo nonẽ falsaẽ. Omis enĩ gr̃amaticus. homo ẽ Re¬
petendũ ẽ igitur a capite . quod cũ quatuor ꝓpositiones sint. affir¬
matio uniuersalis. negatio uniuersalis. affirmatio particularis.
negatio particularis particularis affirmatio & uniuersalis nega¬
tio quȩ contraiacentes sunt. sibi ipsis conuerti possunt uniuersa¬
lis uero affirmatio & particularis negatio. quȩ & ipse contraiacen
tes sunt nũ qua possunt sibi ipsis conuerti. Nec hoc nos ꝑturba

Expanded text:
negatio sibi ipsi convertitur. Nam si quis dicat, quidam homo grammaticus non est, vera est; si vero convertat, quidam grammaticus homo non est, falsa est: omnis enim grammaticus homo est. Repetendum est igitur a capite quod cum quatuor propositiones sint, affirmatio universalis, negatio universalis, affirmatio particularis, negatio particularis, particularis affirmatio, et universalis negatio quae contraiacentes sunt, sibi ipsis converti possunt. Vniversalis vero affirmatio et particularis negatio, quae ipsae contraites sunt, nunquam possunt sibi ipsis converti. Nec hoc nos turbet
Abbreviated transcription (Latin):
goniũ eẽ necesse est. Scđm hunc igitur modũ cunctas .m. tul¬
lii. atq: themistu diuisiones a principio parit̃ ordientes. in uicẽ
sibim& clausas eẽ monstremus. In quib omĩb & exemplorũ & in¬
tellegentiȩ superius expedite p̃sens eẽ debet memoria. Dispona¬
mus igitur omnẽ themistu duusionẽ. & post hanc subiciatur tul¬
liana partitio. ut ea quȩ dicenda sunt aꝑtius oculis subiecta ela

Expanded text:
gonium esse necesse est. Secundum igitur hunc modum cunctam M. Tullii atque Themistii divisionem a principio pariter ordientes, invicem sibimet clausam esse monstremus, in quibus omnibus et exemplorum et intelligentiae superius expeditae praesens debet esse memoria. Disponamus igitur omnem Themistii divisionem, et post hanc subjiciatur Tulliana partitio, ut ea quae dicenda sunt apertius oculis subjecta cla
Abbreviated transcription (Latin):
sibi ñ eadẽ parte : conueniant. Iduero in cunctis multiplicit̃
diuisis fieripo test. uelut siquis diuidat triangulorũ for¬
mas sic Triangulorũ aliȩ sunt aequilaterȩ formȩ. Alie duo
tantũ latera habentes aequalia. aliȩ uero totis in equalib la¬
terib uincte Rursus sit ista diuisio. ut alias dicat aliquirec¬
tũ habentes angulũ. quȩ orthogonie nuncupant᷑. alias dicat
trib: angulis acutis contineri. quȩ sunt exigoniȩ. Alias uero in
obtusũ angulũ tendi. quȩ sunt ampligoniȩꝰ Necesse ẽ igitur

Expanded text:
sibi non eadem parte conveniant. Id vero in cunctis multipliciter sibi non eadem parte conveniant. Id vero in cunctis multipliciter divisis fieri potest, velut si quis dividat triangulorum formas sic: triangulorum aliae sunt aequilaterae formae, aliae duo tantum latera habentes aequalia, aliae vero totis inaequalibus lateribus junctae. Rursus sit ista divisio: ut alias dicat aliquis rectum habentes angulum, quae orthogoniae nuncupantur, alias dicat tribus acutis angulis contineri, quae sunt oxygoniae, alias in obtusum angulum tendi, quae sunt am
Abbreviated transcription (Latin):
locos qui positi sunt in terminis iquib: inquestione dubitatur.
priore partitione themistius. tũ in substantia posuit. tũ in sub¬
stantiȩ consequentia. Substantiȩ uero consequentia sunt. genus.
totũ. species. pars. causa efficiens. materia finis effectũ. cor¬
ruptio. usus cõmunit̃ accidentia. Cosuero qui ex trinsecus ꝓ
hos incasib: & conuigatis & diuisione constituit. Sed .m. tulli¬
us eos qui in ipso sunt de quo querit᷑ tũ ex toto tũ expartib ei:
tũ ex nota tũ ex his reb quȩ quodã modo affecte sunt ad idde
quo quȩrit᷑ posuit ipsa uero quȩ affecta sunt. multi faria di¬
iusione partitus ẽ. Solũ uero udiciũ extrinsecus segregauit.
pluresq partes earũ quȩ in prima diuisione themistu posita
sunt substantiam consequentia. i tẽq medios locos interasfec¬
ta numerauit. Intã uero uaria partitione. neces see̾ ut utrȩq

Expanded text:
locos, qui positi sunt in terminis, de quibus in quaestione dubitatur, locos, qui positi sunt in terminis, de quibus in quaestione dubitatur, priore partitione Themistius, tum in substantia posuit, tum in substantiae consequentia. In substantia sutotum, species, pars, causa efficiens, materia, forma, effectus, corruptio, finis, usus, communiter accidentia. Eos vero qui extrinsecus asshos in casibus et conjugatis et divisione constituit. Sed M. Tullius eos qui in ipso sunt de quo quaeritur, tum ex toto, tum ex partibus ejus, tum ex nota, tum ex his rebus quae quodammodo affectae sunt ad id de quo quaeritur posuit. Ipsa vero quae affecta sunt multifaria divisione partitus est, solum vero judicium extrinsecus segregavit, pluresque partes eorum quae in divisione Themistii posita sunt substantiae consequentia. Itemque locos medios inter affecta numeravit. In tam vero varia divisione necesse est ut utraeque
Abbreviated transcription (Latin):
uno codẽ q eẽ tempore. uel sub sequi posterios. At in antecedentib:
nihil horũ ẽ. sed non habita tẽporis ratione max ut fuerit ante¬
cedens mox consequenseẽ necesse est & si consequens ñ fuerit an¬
tecedens necesse ẽ interire. Acde .m. tullu locis sufficienter
primũ quidẽ totius partitionis cõmunit̃ differentias colliga¬
mus. Superior diuisio docuit alios eẽ locos themistii. qui in
ipsis teminis dequib: queritur insunt alios qui ex trinsecus
assumuntur. alios
qui interutrosq uersantur ut hȩc
bi fariam ostendit: Alios enĩ in eo ipso dequo agitur herere ꝓponit.
alios extrinsecus assumi. Hic igitur om̃s coslocos quos medios the¬
mistius posuit. his applicuit atq conuinxit. qui sunt in ipsis de
quib: agitur terminis constituti. Et cõmunit̃ quidẽ talis duisionũ
ẽ differentia quȩ clarius apparebit. si singulas ꝑsequam᷑. Cosigit᷑

Expanded text:
uno eodemque tempore esse, vel subsequi posterius. At in antecedentibus uno eodemque tempore esse, vel subsequi posterius. At in antecedentibus nihil horum est, sed non habita temporis ratione mox ut fuerit antecedens, consequens esse necesse est, et si consequens non fuerit, antecedens necesse est interire. Ac de M. Tullii locis sufficienter primum quidem totius partitionis communiter differentias colligamus. Superior divisio docuit alios Themistii esse locos qui in ipsis terminis de quibus quaeritur insunt, alios qui extrinsecus assumuntur, alios qui inter utrosque versantur, ut hic bifariam ostendit. Alios enim in eo ipso de quo agitur haerere proponit, alios extrinsecus assumi. Hic igitur omnes eos locos, quos medios Themistius proposuit, his applicuit atque conjunxit qui sunt in ipsis de quibus agitur terminis constituti, et communiter quidem talis divisionum est differentia, quae clarius apparebit, si singula persequamur. Eos igitur
Abbreviated transcription (Latin):
& qui genus diuidit enumerat : Neq aliter fieri ex forma argu
Nã partiũ enumeratio totas necesse ẽ diuidat partes easq uniũ¬
sas ad sidẽ argumentationis assumat siue illãsparits. siue ille
sint species. ut specieb: quidẽ genus totũ uero partib: apꝓbetur.
Informa uero sufficit ad demonstrandũ quod de genere druna
que lib&. Itẽ locus a contrario & repugnantib: udetur eẽ con¬
similis. Sed hab& differentiã quod contraria primissibima
frontib: opponuntur Repugnantia uero ꝑ contrariorũ con¬
uinctionũ sibi apꝓbantur ad uersa hoc modo ut dormire acui¬
gilare statĩ sibi contraria sunt. stertere uero repugnat iugila¬
tioni ideirco quia somno coniugatur. Ad uincta uero & antece¬
dentia & consequentia quasi finitima sunt. Necessitas ẽ in antece¬
ũ ualent. Nã quod ad iunitũ ẽ. uel p̃cedere in rẽ solet uelcũ ea

Expanded text:
et qui genus dividit enumerat partes, neque aliter fieri ex forma argumet qui genus dividit enumerat partes, neque aliter fieri ex forma argumnam partium enumeratio totas necesse est ut dividat partes, easque universas ad fidem argumentationis assumat, sive illae partes, sive illae sint species, ut genus quidem speciebus, totum vero partibus approbetur. In forma vero sufficit ad demonstrandum quod de genere dicitur una quaelibet. Item locus a contrario et repugnantibus videtur esse consimilis, sed habet differentiam, quia contraria primis sibimet frontibus opponuntur. Repugnantia vero per conjunctionem contrariorum sibi probantur adversa, ut dormire ac vigilare statim sibi contraria sunt. Stertere vero repugnat vigilationi idcirco quia somno conjungitur. Adjuncta vero et antecedentia et consequentia quasi finitima sunt. Sed distantum valent. Nam quod adjunctum est, id vel praecedere rem solet, vel cum ea
Abbreviated transcription (Latin):
uidicio uenit Hic&iam in artificialis & artis expers uocatur.
qm̃ hinc ñ sibi ipse conficit argumentũ orator sed p̃paratis
positisq: utitur testimonis. Expeditis igitur .m. tulli diffe¬
rentus quib: ase maximas ꝓpositiones quas locos eẽ diximus
separauit ꝑtractanda mihi breuit̃ iudetur superius diges¬
ta partitio ut ea quȩ similia uident᷑ a se m& ipsisratio ne
congrua segregentur. Similis enĩ uidet᷑ locus eiusato
to eiqui est a nota. Uterq enĩ indefinitione ẽ constititus. Nã inter¬
p̃tatio nominis quȩdã ipsius nominis definitio ẽ. Sed illa corũmax¬
ima ẽ differentia quia locus a totorem definit. a nota uero non rem
definit sed nomen interp̃tatur. Diuersa uero sunt res ac nomen
Hoc enĩ significat illud significatur. Itẽ locus a partiũ enumerati¬
one consimilis iudetur esse ei qui ẽ aforma: Nã & forma parsẽ

Expanded text:
iudicio venit; hic etiam inartificialis et artis expers vocatur, iudicio venit; hic etiam inartificialis et artis expers vocatur, quoniam non sibi hinc ipse conficit argumentum orator, sed peractis positisque utitur testimoniis. Expeditis igitur M. Tullii differentiis quibus ipse a se maximas propositiones, quas locos esse diximus, separavit, pertractanda breviter mihi videtur superius digesta partitio, ut ea quae similia videntur a semetipsis ratione congrua segregentur. Similis enim videtur locus a toto tus. Nam interpretatio nominis quaedam ipsius nominis diffinitio est. Sed illa eorum maxima est differentia, quia locus a toto rem diffinit; a nota vero rem non diffinit, sed nomen interpretatur. Diversa vero sunt res ac nomen. Hoc enim significat, illa significatur. Item locus a partium enumeratione consimilis videtur esse ei qui est a forma. Nam et forma pars est,