comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
testa quasi silex durissima fusũ erat: unius sepulchri cacum̃
apparuit. Quopaululũ eleuato: tellus scissa apicẽ alcerius
pace fecit. Illoq cmicarte sccutusest tertius cumulus: qui
nunc uixet iutiũ ostensionis suȩ. gradatĩ eleuantur
uꝑ terrã Sed nunc iã primus liber amole terrena:. li¬
berũ seuisib p̃stat humanis Duo adhuc sequuntur. sed
annis singulis ꝓficiunt adegressũ. Oad mirabile miste¬
riũ dĩartis. qđ arcuũ sepultorũ puritatẽ manifestat
scłodũ ꝓdit. Ee pauim̃to : ⁊p̃parat ad resurrectionem
Ñ uermi morituros dandos. sedluci solis clariatti
aequandos. ac dñici corporis conformatione clarifican
dos: Sunt aut̃ haec sepulchra : infrater minũ qđ suꝑus
Diximus apud uicũ atroam: De T ROIAnO POTIC¬
ROIANUS IT̃ POITITIX IUSIUS CIUITATIS HEPI
coniunctus celo : iucinꝰ ÷ eumulo Magnȩ enĩ uiraittis

Expanded text:
testo quasi silex durissima fusum erat, unius sepulchri cacumen testo quasi silex durissima fusum erat, unius sepulchri cacumen apparuit. Quo paululum elevato, tellus scissa apicem alterius patefecit. Illoque emicante, secutus est tertius tumulus, qui nunc iuxta initium ostensionis suae gradatim elevantur super terram. Sed nunc iam primus liber a mole terrena liberum se visibus praestat humanis; duo adhunc sequuntur, sed annis singulis proficiunt ad egressum. O mirabile mysterium Deitatis, quod artuum sepultorum puritatem manifestat saeculo, dum prodit e pavimento, et praeparat ad resurrectionem non vermi non morituro dandos, sed luci solis claritati aequandos ac dominici corporis confodos. Sunt autem haec sepulcra infra terminum quem superius diximus, apud vicum Atroam. CAPUT pontifex ipsius civitatis, huic conjunctus coelo, vicinus est tumulo . Magnae enim virtutis
Abbreviated transcription (Latin):
arente coma marcescit Ititi siccatũ uidetur. ut sicon¬
tingatur manu. puiitet᷑ inpuluere extmplo resoliu
Tocũq annũ in hac aridicate ꝑdurat. Adueniente uero
die quo confessor migrauit acorpore: inrediuiua uiridi¬
tate resurgit. Uideasq folus paulatĩ reuirentib. ipsos
flores attolli : & sine ullo aquę accelluris humore : in ea specie
qua quondã fuerat renouari Et sic beatꝰ confessor ꝓfert no¬
uos flores etumulo: qui cũ scõꝵ reliquuis ut palma floret an
sunc tres prbi consepulti̃ Et ut fertur ꝑantiquã relatio¬
nẽ nullius consanguinitatis ꝓpinqui uinculo : hisi tantũ in
amore dĩsocii. ec elo fr̃s effecti: qui unius locispatium sepul¬
chris iuxca positis assiduitate miraculorũ inͥlustrant: Qui
cũ multorũ annorũ curricula in his ubi sepulti sunt loculis
quiescerent: scissũ nuꝑ pauimentũ qđ calce atq cõminuca

Expanded text:
arente coma marcescit; et ita siccatum videtur, ut, si conarente coma marcescit; et ita siccatum videtur, ut, si contingatur manu, putetur in pulverem extemplo resolvi. Totumque annum in hac ariditate perdurat. Adveniente vero die, quo confessor migravit a corpore, in rediviva viriditate resurgit. Videasque, foliis paulatim revirescentibus, ipsos flores attolli et sine ullo aquae ac telluris humore in ea specie qua quondam fuerat renovari. Et sic beatus confessor profert novos flores e tumulo, qui cum sanctorum reliquis ut palma floret in sbiteri consepulti et, ut fertur per antiquam relationem, nullius consanguinitatis propinqui vinculo, nisi tantum in amore Dei socii et caelo fratres effecti, qui unius loci spatium, sepulchris iuxta positis, assiduitate miraculorum inlustrant. Qui cum per multorum annorum curricula in his ubi sepulti sunt loculis quiescerent, scissum nuper pavimentum, quod calce atque comminuto
Abbreviated transcription (Latin):
rectionẽ: tup̃cipe ut reuireseat hȩcarbor. & sit sicut
antea Etsiaitĩ quasi paliquã uenarũ dispositionẽm
humor a terra consurgens. ꝑ tocos arboris patulȩramo.
uberi irrigatione diffunditur:. Laxansq nodos aren¬
tes. ꝓrũpentib. folus reuixisse ab ad stantib. ÷ purata
Magna enĩ illifuit uircus ac elemosina: Ita ut superius
diccũ ÷ dedomib suis eccłas faceret. ac faculattes suas
in cibos pauꝑum erogaret Inuna uero earũ sepulchrũ
suũ deposuit : in quo et sepultus est Solitus erat namq
flores liborũ cep̃r quonaseuntur colligere : ac ꝑparie¬
tes huiꝰ edis appendere.
N beQualis fuerit uita eiꝰ in hoc scło. ita dño cooꝑ¬
ante clarescit: ut euidencib nunc ꝓ digus designet᷑¬
Iꝗtur liliũ qđ̃ diximus ab eo colleccũ. atq inbasilicci sepul¬
dri eiꝰ positũ : p̃tereunte cep̃r laxatis deorsũ florũ Ffolus

Expanded text:
rectionem, tu praecipe, ut revirescat haec arbor et sit sicut rectionem, tu praecipe, ut revirescat haec arbor et sit sicut antea'. Et statim quasi per aliquam venarum dispositionem humor a terra consurgens, per totos arboris patulae ramos uberi inrigatione diffunditur, laxansque nodos arentes, prorumpentibus foliis, revixisse ab adstantibus est mirata. Magna enim fuit virtus ac elymosina, ita ut, superius dictum est, de domibus suis eclesias faceret ac facultates suas in cibos pauperum erogaret. In una vero earum sepulchrum suum deposuit, in quo et sepultus est. Solitus erat namque flores liliorum tempore quo nascuntur collegere ac per parietes huius aedis appendere.  qualis fuerit vita eius in hoc saeculo, ita Domino cooperante clarescit, ut evidentibus nunc prodigiis designetuitur lilium, quod diximus ab eo collectum atque in basilica sepulchri eius positum, praetereunte tempore, laxatis deorsum florum foliis,
Abbreviated transcription (Latin):
reliquus cõmuniuit. Cũ aut̃ dies dominicꝰ ad uenissẽt.
celebratis missis uno in loco: adaliũ ꝑgeba t. Erat aut̃
int̃ utrasq eccłas spatiũ. quasi miliũ uiginti hoceierat
opus ꝑsingulas dominicas dies sactũ est aut̃ quadam
dominica dũhoc it̃ tereret . & uelocius cornipedẽ calce
uerberans ꝓperaret: capud eiꝰ ramus mespoli arboris ꝑ¬
cuteret  Atille iniuriã sentiens ait. Arescere te iubeat
ds̃ : cuiꝰ nucu de terra egressaes Et confestĩ aruit arbor.
usq in ipsis uirtutis suȩ radicibꝰ. Ille uero accedens qͦibat
celebratis sollẽniis. fuit in eodelo co trib diebus. Quar ta
aut̃ die regressus cũ uidisset arborẽ aridã ait Uaemͥ:
qui in amaritudine cordis maledixi huic arbori.
Ecce enĩ qualit̾ aruit Et descendens ꝓstrauit sea dradi
mortua resormant᷑: tuiꝰ salubre p̃ceptũ tenentes. uiue¬
re nospost mortẽ corporis huiꝰ credimꝰ ꝑfuturã resur¬

Expanded text:
reliquiis communivit. Cum autem dies dominicus advenisset, celebratis missis uno in loco, ad alium pergebat. Erat autem inter utrasque eclesias spatium quasi milia viginti. Hoc ei erat opus per singulas dominicas dies. Factum est autem quadam dominica, dum hoc iter tereret et velocius, cornipedem calce verberans, properaret, caput eius ramus mespoli arboris percuteret. At ille iniuriam sentiens, ait: 'Arescere te iubeat Deus, cuius nutu de terra egressa es'. Et confestim aruit arbor usque in ipsis virtutis suae radicibus. Hic vero accedens quo ibat, celebrata solemnia, fuit in eodem loco tribus diebus. Quarta autem die regressus, cum vidisset arborem aridam, ait: 'Vae mihi, qui in amaritudine cordis maledixi huic arbori. Ecce enim, qualiter aruit!' Et descendens, prostravit se ad radimortua reformantur, cuius salubre praeceptum tenentes, vivere nos post mortem corporis huius credimus per futuram resur
Abbreviated transcription (Latin):
inqua paschasia sc̃a quiescit Haec fertur apparuisse struc¬
torib. basilicȩ sc̃i benigni mr̃is. quisecus habetur. orcans
ut opus eoeptũ insisterent: Scirentq se martiris adiuto¬
rio adiuuari : quȩ inba silicã suã regressa. nusꝗ cõparuit:¬

Expanded text:
in qua Paschasia sancta quiescit . Haec fertur apparuisse strucin qua Paschasia sancta quiescit . Haec fertur apparuisse structoribus basilicae sancti Benigni martyris, qui secus habetur, hortans ut ad opus coeptum insisterent, scirentque se Martyris adjutorio adjuvari. Quae in basilicam suam regressa nusquam comparuit
Abbreviated transcription (Latin):
tade atq om̃ĩ puritace caanimȩ quã corporis excolebat:
ut nullus ibi adulteriũ exercere p̃sumeret Essetq un
tã int̃ dominos quã int̃ famulos castitace pollente: obut
uir ille.: Quiqualis quantusq fuerit iuxta scłi dignittitẽ.
epulehrũ eiꝰ hodie pate facit: Qđ marmore phario sculp¬
tũ renitet: quo defuncto: et iuxta humanã consuetu¬
dinẽ sepulture mancipato: mulier dedueto annicir¬
culo acarottuut. Obutq atq abluta est It qñm sepul¬
chrũ illudtã inmensũ erat. ut ipsam erit iuxca imꝑiũ
iuri susciperet: Amoto .÷. oꝑtorio. dũlocaret᷑ intumulo:
subito eleuata uiri dextera. conuigis ceruicẽ amplectit᷑:
đadmirans popłs deposito secessit oꝑtorio Cognouitq
quȩ eis casticas quȩ ntimor indm̃: quȩ etiã int̾ ipsos
dilcctia fiusset in scło: quise itt amplexisunt insepulchro
tata religiosa ualde fuic Est aut̃ ꝓcul et alia basilica:

Expanded text:
tate atque omni puritate tam animi quam corporis excolebat, ut nullus ibi adulterium exercere praesumeret, essetque imtam inter dominos, quam inter famulos castitate pollente, obiit vir ille: qui qualis quantusque fuerit juxta saeculi dignitatem, sepulcrum ejus hodie patefacit, quod marmore Pario sculptum renitet. Quo defuncto et iuxta humanam consuetudinem sepulturae mancipato, mulier, deducto anni circulo, aegrotavit obiitque atque abluta est. Et quoniam sepulchrum illud tam inmensum erat, ut ipsam iuxta imperium viri susciperet, amotoque operturio, dum locaretur in tumulo, subito elevata viri dextera coniugis cervicem amplectitur. Quod admirans populus, deposito secessit operturio, cognovitque, quae eis castitas, quae timor in Deum, quae etiam inter ipsos dilectio fuisset in tata, religiosa valde fuit. Est haud procul et alia basilica,
Abbreviated transcription (Latin):
nibꝰ. psalmoꝵ tacite seriẽ recittbat & intanta ẽpune¬
tione caelo erat intentus: ut riui lacrimarũ ab eius
ocuł uehement̾ effluerent Id̾cũ unus fr̃m cautius ꝓ¬
equens p̃uidisset: abbati ñ siluit. Ille uͦ tentus quando
adhec agenda ꝓperaret: ꝓsecutus est alonge:⁊ ꝓstratus
solo: spectabat quid fidelis discipłs exerceret. Acuero
adtentus alonge : uidit miraculũ magnũ: na abutraq
parte oris eius flãma ꝓcesserat : et in longo paulatĩ deduc¬
ta quasi funiculus suꝑ eũ ascendit: Coniunctaq simul
pharũ magnũ effic̃it.: q̃usq ad celos uidebatur scandere:
Et quãquã coma in sublimi ꝓductat excreuerit: ñttm̃
erat noxia capiti Stupens iusu abba: conp̃ssit sepaululũ:
I lle uero cã pletroracione: aamonaesteriũ roclit mbba

Expanded text:
nibus, psalmorum tacite seriem recitabat; et in tanta conpuncnibus, psalmorum tacite seriem recitabat; et in tanta conpunctione caelo erat intentus, nt rivi lacrimarum ab eius oculis vehementer effluerent. Quod cum unus fratrum cautius prosequens praevidisset, abbati non siluit. Ille vero tentus, quando ad haec agenda properaret, prosecutus est a longe, et prostratus solo, spectabat, quid fidelis discipulus exerceret. At vero adtentus a longe, vidit miraculum magnum. Nam ab utraque parte oris eius flamma processerat, et in longo paulatim deducta, quasi funiculus super eum ascendit, coniunctaque simul pharum magnum effecit, quae usque ad caelos videbatur scandere. Et quamquam comam in sublimi producta excreveret, non tamen erat noxia capiti. Stupens visu abba, conpressit se paululum. Ille vero, conpleta oratione, ad monasterium rediit. Abba
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃ĩ uenerandi detectũ habetur citius tege mox detectis
uisib oculorũ tuoꝵ: dare cumncit ꝓspicies. Quo facto: ut
ex integro: Urid non ambigitur eẽ eã nobilis merit qͣtalia
p̃stare pocut aegrotanti: deeuooa Riuoioso u¬
ac nia nua EUERUNT mundi luminariaquȩ o
ut solradus : ita mundũ uirtutib illus trabant. iutc̃
ergo in quodã monasterio fuisse monachũ.: quicũ apud ł¬
alios iuxta regulas monasterioꝵ orationi edectioni iaꝗ¬
sisteret: secretius cam̃ atq peculiarius omĩpotenci dõ sa¬
crificia reddebat orationũ Nampꝰ impletũ in oratorio
cursũ. eleuabatur clama p̃sentia fr̃m: et abiens int̾ cor¬
densas rubos. buxosq. et ilices. ubi iã speserat. qđ amiilla
nsi asolo inspiceret᷑ do ꝓst̾nebat se mnoratiorie. Anb¬
Uerũ pꝰquã decũbens. dñm diutissime dep̃catus fuisset :
eleuans se abhumo. erectis ad celũ palmis atq. lumi¬

Expanded text:
sancti Venerandi detectum habetur, citius tege. Mox, detectis sancti Venerandi detectum habetur, citius tege. Mox, detectis visibus oculorum tuorum, clare cuncta prospicies'. Quo facto, ut ex integro. Unde non ambigitur esse eam nobilis meriti, quae talia praestare potuit aegrotanti. CAPUT XXXVI. a quondam fuerunt mundi luminaria quae, ut sol radiis, ita mundum virtutibus illustrabant. Aiunt ergo in quodam monasterio fuisse monachum, qui cum apud alios juxta regulas monasteriorum orationi et lectioni insisteret, secretius tamen atque peculiarius omnipotenti Deo sacrificia reddebat orationum. Nam post impletum in oratorio cursum, elabebatur clam a praesentia fratrum: et abiens inter condensas rubos, buxosque, et ilices, ubi jam spes erat quod a nullo nisi a solo inspiceretur Deo, prosternebat se in orationem. Verum postquam decumbens Dominum diutissime deprecatus fuisset, elevans se ab humo, erectis ad caelum palmis atque lumi
Abbreviated transcription (Latin):
firici in albis eã transisse Aiebant & iã anulos
murenulasq aurea scirca eã reꝑtas. ẽelã ne ep̃s sentiret
ablatas Nulla ttim̃ ietas tẽporis nr̃i cuꝰ meria generisq
aut nominis fuerit: aut opinione aut lectione cognouit
Dũ aut̃ hoccorpusculũ panni unius spatiũ detectũ iaceret :
nec eẽt quirespec tũ humanicatais huic adhiberet sepul¬
chro tegum̃. contigit ut uxor ante dicti comits. uiri
pꝰobitũ grauit̃ egro aret. acdiuturna ualitudit ie
obtenta oculorũ lumme multtredur Su e laxata a febre
uocat medicos. diuersa adhibet studia. largitur et p̃mia:
ed nullis potiuit modis. abe isdẽ dicere medelã. donee
cuncł ali puondo pietis dñ cõmotai rsocere: Appa¬
ruit eni cipsona quȩdã ꝓusũ noctas dcers Siuis uisioni
pristine resttiurari ꝑge quantotius eeequre lapidẽ
mundũ. acsar costigũ puella quiesentis. qđ inbasilic

Expanded text:
serici in albis eam transiisse. Aiebant enim annulos serici in albis eam transiisse. Aiebant enim annulos murenulasque aureas circa eam repertas, et clam ne episcopus sentiret, ablatas: nulla tamen aetas temporis nostri cujus meriti, generisque, aut nominis fuerit, aut opinione, aut lectione cognovit. Dum autem hoc corpusculum per anni unius spatium detectum jaceret, nec esset, qui respectu humanitatis huic adhiberet sepulcro tegumen, contigit ut uxor antedicti comitis post obitum viri graviter aegrotaret, ac diuturna valetudine obtenta, oculorum lumine mulctaretur. Quae laxata a febre, vocat medicos, diversa adhibet studia, largitur et praemia: sed nullis potuit modis ab eisdem elicere medelam; donec tandem aliquando pietas Domini commota respiceret. Apparuit enim ei persona quaedam per visum noctis, dicens: 'Si vis visioni praestinae restaurari, perge quantotius et requere lapidem mundum ac sarcofagum puellae quiescentis, quod in basilica
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑe occidentis fiut: Inqua multa exmar more pa¬
ria sepulehra seupta sunt: Iriquib non nulli uiroꝵ
sc̃or. Ac milierũ rdigiosarũ quiescunt Unde noi
ambigitur eosẽẽ xp̃tanos: quia ipsȩ historiȩ sepuloseoꝵ
deuir ducib dñi et apłor eius expositȩ sunt. Eo quoq
tep̃r quo georgius ualliuorũ ciuss. aruernae urbis
de sarcofagũ ruit Oꝑtorũq eiꝰ inpulsũ. infrustra cõ¬
minuit: Iri quo ap̃paruit puella iacens ita membris
om̃ib solidata: quasinuꝑ ab hoc scło fuisset assumpta:
Nã facies manusq eiꝰ cũ reliquis artub integrȩ erant
cũingena cesariei longitudine. Sederedo eã aroma¬
tib. fuisse conditat᷑ Uestim̃ta̾ aut̃ qđ artus cegebat exa¬
nimes: agnarũ erat uilȩsũq. nulla putre dine resolutũ.
acnigredine quacũq fuscatũ: Quidplura : ita appa¬
rebat in tegra.: ut dormiens potius quã mortua puctiret᷑
Aucumibant aut̃ quidã nr̃oꝵ obcandorẽ uestim̃ti holo¬

Expanded text:
te occidentis fuit in qua multa ex marmore Pario sepulcra sculpta sunt, in quibus nonnulli virorum sanctorum ac mulierum religiosarum quiescunt. Unde non ambigitur eos esse Christianos, quia ipsae historiae sepulcrorum de virtutibus Domini et apostolorum ejus expositae sunt. Eo quoque tempore, quo Georgius Vellavorum civis Arvernae urbis dem sarcophagum ruit, opertoriumque ejus impulsum in frusta comminuit: in quo apparuit puella jacens, ita membris omnibus solidata, quasi nuper ab hoc saeculo fuisset assumpta. Nam facies manusque ejus cum reliquis artubus integrae erant, cum ingenti caesariei 923 longitudine, sed credo eam aromatibus fuisse conditam: vestimentum autem, quod artus tegebat exanimes, agnarum erat, illaesumque, nulla putredine resolutum, ac nigredine quacunque fuscatum. Quid plura? ita apparebat integra, ut dormiens potius quam mortua putaretur. Autumabant autem quidam nostrorum ob candorem vestimenti holo
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑeã uolare cepit atq illuc uolicando sequi: qͦ hec
a ꝓximis ferebatur: Qua inbasilicã delata: grex totus
suꝑ tectũ edis ipsius uisus ẽ. consedisse Illaq sẽpulta :
ad celos euolauere colũbe Unde non inmerito georgia¬
est nuncupata : que sic exercuit mentẽ cultura s̃piritali:
ut adepto urginitatis seragesimi fructus ꝓuentu¬

Expanded text:
super eam volare coepit, atque illuc volitando sequi quo haec super eam volare coepit, atque illuc volitando sequi quo haec a proximis ferebatur. Qua in basilicam delata, grex totus super tectum aedis ipsius visus est consedisse; illaque sepulta, ad coelos evolavere columbae. Unde non immerito Georgia nuncupata est, quae sic exercuit mentem cultura spiritali, ut adepto virginitatis sexagesimi fructus proventu
Abbreviated transcription (Latin):
sis prb̃. qui uirtutibus magnis precellens. sẽpe
serpentibus dicitur imperasse Ham adhuius
tumulum cum dux uictariis despexisset orare :
adfixo eregione ȩquo nequaquã poterat ad mouere
uẽ cum flagris stimulisq urgert : et ille
quasi ȩneus stareo immobilis: tandẽ ali¬
quando dua a suis cõmonitꝰ. qͥ ut ita dicã
ipsi pecudi similis erat factus. ad oraciorẽ
descendit Cumq. fideliter orasset. qułuoluit
iuit: Ad ciuus sepulchrũ. merguminũ uidimun¬
datum Fuirantem diriguisse ut ferũ. crim̃ oan¬
religiosam atq de uotã dõ. quȩ inrure cõma¬
nens. quo aburbica populatione sub mott. lib̵ius
dignas dõ laudũ hostias exhiberet Cotidie aut̃
ieunis & orationib insistebat Factũ est igitur
ut migrans ab hoc mundo. adbasilicã oppidi causa
sepeliendi portaret᷑: Uerũ ubi leuato feretro corpus
ꝑuiã ferri cepissẽ c: adueniens grex maqnꝰ eolũbarũ.

Expanded text:
sbyter, qui virtutibus magnis praecellens, saepe sbyter, qui virtutibus magnis praecellens, saepe serpentibus dicitur imperasse . Nam ad hujus tumulum cum dux Victorius despexisset orare, affixo e regione equo, nequaquam poterat amovere. Quem cum flagris stimulisque urgeret, et ille quasi aeneus staret immobilis, tandem aliquando dux a suis commonitus, qui, ut ita dicam, ipsi pecudi similis erat factus, ad orationem descendit; cumque fideliter orasset, quo voluit ivit. Ad hujus sepulcrum energumenum vidi mundatum; perjurantem diriguisse ut ferrum, crimen conreligiosa atque devota Deo, quae in rure commanens, quo ab urbica populatione submota liberius dignas Deo laudum hostias exhiberet, quotidie autem jejuniis et orationibus insistebat . Factum est igitur, ut migrans ab hoc mundo, ad basilicam oppidi causa sepeliendi portaretur: verum ubi levato feretro corpus per viam 922 ferri coepisset, adveniens grex magnus columbarum
Abbreviated transcription (Latin):
actũ est aut̃. ut implecis dieb. puella migraret
ascło. Deniq uir eiꝰ p̃parata sepultura: exhibuit
corpusculũ ad sepeliendũ. Cumq eam sẽpulehro
reconderet. arcanũ qđ int̾ eos conuenerat. eleua¬
tis manib ad celũ pandit dicens: Gr̃as tibi rerũ
omniũ artifex ago. qd sicut michi eã cõmendare
dignatuses: ita tibi reddidi ab omni uolupttitis co¬
tugio inpollutt̃: Atilla subridens. ai : Sile sile¬
uirdĩ: quia non ÷ necesse fucearis. nr̃m nemine
int̾ rogante secretũ: Post hȩc obtecta oꝑtorio. reces¬
St: Nonpost mulcũ uero tempus. ⁊ pse migrauit
aselo  sepultusq ÷inlocũ suũ : erat aut̃ inuna qͥdẽ
basilica. sed ediuersis parietibus utrũq sepulchrũ
habebatur: Ec unũ quidẽ admeridit. Attrum
adaquilonem Mane aut̃ facco : Iuenta sunt parit̃
esse sepulchra. quȩ usq hodie sic plurant : ldcirco
riunc in colȩ duos amantes uocitꝗt : et summo ue¬

Expanded text:
Factum est autem, ut, impletis diebus, puella migraret Factum est autem, ut, impletis diebus, puella migraret a saeculo. Denique vir eius, praeparatam sepulturam, exhibuit corpusculum ad sepeliendum. Cumque eam sepulchro reconderet, arcanum, quod inter eos convenerat, elevatis manibus ad caelum, pandit, dicens: 'Gratias tibi, rerum omnium artifex, ago, quod, sicut mihi eam conmendare dignatus es, ita tibi reddidi ab omni voluptatis contagio inpollutvir Dei, quia non est necesse ut fatearis nostrum nemine interrogante secretum. Post haec obtecta opertorio recessit. Non post multum vero tempus et ipse migravit a saeculo, sepultusque est in loco suo. Erant autem in una quidem basilica, sed e diversis parietibus utrumque sepulcrum habebatur; et unum quidem ad meridiem, alterum ad aquilonem. Mane autem 921 facto, inventa sunt pariter esse sepulcra, quae usque hodie sic perdurant. Idcirco nunc incolae Duos Amantes vocitant, et summo ve
Abbreviated transcription (Latin):
tore : Uerũ ubi in medio amnis deuenit: audiuit uocẽ
dicentem Merge merge : nemoreris. Cui respondit
uox alia ait Sine tua enĩ ãmonitione q̃ proclamas
fecissem: sires scera meis conatibꝰ ñ obstaret Nã scias
eũ eulogiis sacer dotis eẽ munitũ : idõ ei nocere noni
possum. Atille uoces audiens. & ꝑsonã nullius cer¬
nens: ac de se uerba iactari cognoscens. consignans
secruce dominica gr̃as dõ egit. qđei pars aduersca
p̃ualere ñ potuit Tunc inlitus ulteriꝰore ꝓ̃grediens :
cũ optato onere domũ regressus est saluus. decasto
iurũ scilicet & puellã refert antiquitas : quicor¬
iuncti cõ iugio non coitu. et inunostratu quiescen¬
tes: non sunt ab alterutro polluti. in uoluptate car
nali. Post multos uero annos. cũ eis ẽẽt latent̾ uita
castissima. exconsensu pari: uir tonsoratus adele¬
ricatũ.puella uero religiosũ induit uestimentũ.

Expanded text:
tus: verum 920 ubi in medium amnis devenit, audivit vocem tus: verum 920 ubi in medium amnis devenit, audivit vocem dicentem: Merge, merge, ne moreris. Cui respondens vox alia ait: Sine tua enim admonitione quae proclamas fecissem, si res sacra meis conatibus non obstaret. Nam scias eum eulogiis sacerdotis esse munitum, ideo ei nocere non possum. At ille voces audiens, et personam nullius cernens, ac de se verba jactari cognoscens, consignans se cruce dominica gratias Deo egit, quod ei pars adversa praevalere non potuit. Tunc in littus ulterius progrediens, cum optato onere domum regressus est salvus. CAPUT XXirum scilicet et puellam, refert antiquitas, qui conjuncti conjugio, non coitu, et in uno stratu quiescentes, non sunt ab alterutro polluti in voluptanali. Post multos vero annos, cum eis esset latenter vita castissima, ex consensu pari vir tonsoratur ad clericatum, puella vero religiosum induit vestimentum.
Abbreviated transcription (Latin):
cũ oratione uisitatio sacerdotis: et plerũq conferat p̾si¬
diũ sola tantũ eulogiarũ porrectio eiꝰ ex manu: scđm
illud qđ apud aruer neꝰs gestũ in adolescentia mea in
ueritate cognoui. Quidã pƀr solitarius iter carpens ad¬
ospitiolũ cuiusdã pauꝑis limanici : mansionẽ expetut:
Qua accepta: iuxte morẽ sacerdotũ nocte abstratu
suo consurgens. orationi assticit: Sedet homo quẽ necessi¬
tas cõpellebat lignũ ex siluis euehere. ualde mature sur¬
rexit : & sicut mos rusticorũ habet. nec inchoante luce
postulat cibũ aconiuge. quȩ̃ sine mora porrexit Accep¬
tum q̃ uero homo ille panẽ. Nonprius comedit quã
a sccerdote benediceretur: autabeo eulogias acciperet:
Quib. acceptis. sũpsit et abut: Cumq ad amnẽ ad huc ante
lucanũ uenisset: inposito plaustro eũbub. inponte
qͥđͣ suꝑ nauẽ locatũ erat. alio transmeare coepit in lit¬

Expanded text:
cum oratione visitatio sacerdotis, et plerumque conferat praesicum oratione visitatio sacerdotis, et plerumque conferat praesidium sola tantum euglogiarum porrectio eius ex manu secundum illud quod apud Arvernus gestum in aduliscentia mea in veritate cognovi. Quidam phospitiolum cujusdam pauperis Limanici mansionem expetiit. Qua accepta, juxta morem sacerdotum, nocte a stratu suo consurgens, orationi astitit; sed et homo, quem necessitas compellebat lignum ex silvis evehere, valde mature surrexit; et sicut mos rusticorum habet, nondum inchoante luce, postulat cibum a conjuge, quae sine mora porrexit. Acceptum vero homo ille panem, non prius comedit quam a sacerdote benediceretur, aut ab eo eulogias acciperet. Quibus acceptis, sumpsit et abiit. Cumque ad amnem adhuc ante lucanum venisset, imposito plaustro cum bobus in ponte, qui super navem locatus erat, alterum transmeare coepit in lit
Abbreviated transcription (Latin):
sunt sepulci Ec unus quidẽ pariet ꝓximus. alcer uob¬
uero huic contiguus erat Suꝑ terra etm̃ uterq sttibat :
sed non poterat alteri ꝓpt̃ illũ quipͥmus erat honor
impendi : hocest nonsibi palla expargandi poderat.
Nonlum̃ accendi: Qdeũ in colȩ loci moleste ferrent
quodat̃ mane accedentes adcriptt̃ inuener sepulchra
ȩdiuersis pacrietib. eẽ locata : Et sic accessus lib adutrũq
sepulchrũ pacuit: & qualit̃ beatus antistes ut cultor di
acuia enũ cR A EST SISACIRDOTID̃ diGIE
custodiatur in actu Sienĩ homini iniquo acꝑsecu¬
tori iusticiȩ. contulit tantũ sacer dotiũ ut ꝓphetiam
mereretur. idẽ carphȩ quiꝓphettuut unũ oportere
mori depopło negens tota ꝑiret. Quanto magis tiñtib
dm̃. et sc̃ȩ acpure sacerdodũ custodientib tribiipotest
amcaestate diuina: ut etiã iuxta iacobũ ꝓsit infirmis

Expanded text:
sunt sepulti; et unus quidem parieti proximus, alter vsunt sepulti; et unus quidem parieti proximus, alter vero huic contiguus erat. Super terram tamen utrique stabant: sed non poterat alteri propter illum qui primus erat honor impendi, hoc est non ibi palla expandi poterat, non lumen accendi. Quod cum incolae loci moleste ferrent, quodam mane accedentes ad cryptam, invenerunt sepulcra diversis parietibus esse locata; et sic accessus liber ad utrumque sepulcrum patuit, et qualiter beatus antistes ut cultor Dei Magna enim gratia est, si sacerdotium digne custodiatur in actu. Si enim homini iniquo ac persecutori justitiae tantum contulit sacerdotium, ut prophetiam mereretur, id est Caiphae, qui prophetavit unum oportere mori de populo, ne gens tota periret ; quanto magis timentibus Deum, et sancte ac pure sacerdotium custodientibus, tribui potest a maiestate divina, ut etiam iuxta Iacobum prosit infirmis
Abbreviated transcription (Latin):
accepto sarculo effossã humũ. incisis scãni pedib. po¬
suit eũ sub t̾ra : repleuitq fossam humo Mirũ dictu.
adueniente uerno tep̃r sicut relique arbores flores :
ita et hȩc colũna quȩ uiri manu ut ita dixerĩ sepul¬
ta fuerat. rediuiua insospitate uirascens nouos froi¬
des emisit: Extant cleea hodieq uirgulae inquinũ senũq
aut fere amplius pedũ altitudine.: quȩ annis singulis in¬
crementũ sumentes adño subleuantur. de sc̃o aiap
Git uR sc̃s martiaus cõs aroaianus ciatt.¬
missus ep̃is : in urbe lemouicina p̃dicare exorsus est:
Euersisq simula chrorũ ricab. repletã iamcredulitatẽ
dĩ urbẽ. migrauit a scło. Erant tunc temporis cũ eo
duo pb̃ri. quos secũ aboriente adduxit ingellias
Uerũ ubi completisunt dies eorũ. ut et ipsi uocarentur de hoc
eloromunctis sarcofagis in eadẽ cripcat inqua sc̃s ep̃s

Expanded text:
accepto sarculo, effossa humo, et incisis scamni pedibus, poaccepto sarculo, effossa humo, et incisis scamni pedibus, posuit ipsum sub terra, replevitque fossam humo. Mirum dictu! adveniente verno tempore, sicut reliquae arbores florescunt, ita et haec columna, quae viri manu, ut ita dixerim, sepulta fuerat, rediviva in sospitate virescens, novas frondes emisit. Exstant de ea hodie quoque virgulta in quinum senumque aut fere amplius pedum altitudine, quae annis singulis incrementum sumentia, a Domino sublevantur. CAPgitur sanctus Martialis episcopus a Romanis missus episcopis , in urbe 917 Lemovicina praedicare exorsus est; eversisque simulacrorum ritibus, repleta jam credulitate Dei urbe, migravit a saeculo. Erant tunc temporis cum eo duo presbyteri, quos secum ab Oriente adduxit in Galliam: verum ubi completi sunt dies eorum, ut et ipsi vocarentur de hoc saeculo, conjunctis sarcophagis, in eadem crypta in qua sanctus episcopus
Abbreviated transcription (Latin):
tus est oꝑari Iui obamorẽ diuinũ ab aspectib sehominũ
cohibens: paruulã oratoru cellulã habebat ante ipsã
cainonensis uici eccłã : ibiq inuiridi ariolo quẽ manu
ꝓpria excolebat. arbores lauri plantauerat Quȩ
nunc uastis colũnarũ fomitib: iocundoũ fron. im
amoenitate tenduntur : Sub quarũ umbl̃culo uir
sc̃s consedens: aut legebatꝰ aliquid aut scribebat: Cuius
post obitũ cũ arbores illȩ ut diximus patulis diffusȩ
rams obumbrarent locũ uiri diaru : una exhis ue¬
custate seniscens exaruit Iunc custos loci effossã
cũ radicib colũnã : incisis ipsis cũ ramis sius scãnum
ad apitit: in quo in t̾dum aut resideret lassus. aut
aliquid secure decideret. cũ necessitas exegisset:
Qd cũ ꝑ duos annos aut fere amplius scamnũ in hoe
usu habuisset : tactus ut credo inspiratione duuna
dolore cordis ait Uae michi qui a peccaui. ut arborem
quã talis sacerdos ꝓpria manu plantauit: ego ad

Expanded text:
tus est operari: qui ob amorem divinum ab aspectibus se hominum cohibens, parvulam oratorii cellulam habebat ante ipsam Cainonensis vici ecclesiam. Ibique in viridariolo, quod manu propria excolebat, lauros arbores plantaverat, quae nunc vastis columnarum fomitibus jucundarum frondium amoenitate tenduntur; sub quarum umbraculo vir sanctus considens, aut legebat aliquid, aut scribebat. Cujus post obitum cum arbores illae, ut diximus, patulis diffusae ramis obumbrarent locum viridarii, una ex his vetustate senescens exaruit. Tunc custos loci effossa cum radicibus colomna, incisis ipsis cum ramis suis scamnum adaptat, in quo interdum aut resideret lassus, aut aliquid secure decideret, cum necessitas exegisset. Quod cum per duos annos aut fere amplius scamnum in hoc usu habuisset, tactus, ut credo, inspiratione divina, dolore cordis, ait: Vae mihi quia peccavi, ut arborem quam talis sacerdos propria manu plantavit, ego ad
Abbreviated transcription (Latin):
ex alare. Ad eiꝰ basilicã deportatꝰ ꝓtinus extinciti
febre sanitati ÷ redditus: Sedet puella dehismancipus
simili sorte febricitans. cũ ante cancellos monum̃ti
fuisset exposita : in ipsadie in columitati: restituta
Adnos uerocũ horũ noticia deuenisset : puerũ ablatis
capillis huic monasterio cessimus Puellã uero mu¬
tata ueste. coetui sc̃i monialiũ coniungi p̃cepimus.

Expanded text:
exhalare, ad ejus basilicam deportatus, protinus exstincta exhalare, ad ejus basilicam deportatus, protinus exstincta febre sanitati est redditus. Sed et puella de his mancipiis simili sorte febricitans, cum ante cancellos monumenti fuisset exposita, in ipsa die incolumitati est restituta. Ad nos vero cum horum notitia devenisset, puerum humiliatis capillis huic monasterio cessimus: puellam vero mutata veste coetui sanctimonialium conjungi praecepimus,
Abbreviated transcription (Latin):
garet. & non pateretur eossitis ardore coiꝰsumi Tunc
reuelante sibi sp̃u sc̃õ : ait adplebẽ. Quisqͥs hab̾et
uasculũ eicid᷑ forgis inplateã . & dep̃cetur dñm. Dabit
enĩ uob̾largitais eiꝰ aquas inabundantiã : ut ñ deficiatis
uos et paruuli ur̃i Hec eo dicente. subito nubes texer
cȩlũ : et descendit imb magnus decelo cũ tonitruis
& choruscationib suꝑ castrũ. duplũ popłis beneficiã
p̾bens: Pluuils arcens sicĩ fragorib. effugans hostem
ompletaq utsa omniũ : et satiatisunt cuncti Sicq.
obtentu sacer dotis fugatis aduersarus. popłs saluatꝰ ÷
a ccastro discessit. Iti monasterio aut̃ loci illius plenꝰ
dierũ transut: ibiq sepultus est Adcuius sepulchrũ
sȩpius infirmi sanantur Puerulus aut̃ unus ex familia
eccłae turonice : inualitudinẽ corruit Is cũ anhelus
occũberet. ac inex tremis positus puttretur sp̃m

Expanded text:
garet, et non pateretur eos sitis ardore consumi. Tunc, garet, et non pateretur eos sitis ardore consumi. Tunc, revelante sibi Spiritu sancto, ait ad plebem: Quisquis habet vasculum, eiciet foris in platea et deprecetur Dominum. Dabit enim vobis hodie largitas eius aquas in abundantiam, ut non deficiatis vos et parvuli vestri'. Haec eo dicente, subito nubes texerunt caelum, et discendit imber magnus de caelo cum tonitruis et corruscationibus super castrum, duplum populispraebens, pluvia arcens sitim, fragoribus effugans hostem. Completaque sunt vasa omnium, et satiati sunt cuncti. Sicque obtentu sacerdotis, fugatis adversariis, populus salvatus a castro discessit. In monasterio autem loci illius plenus dierum transiit, ibique sepultus est: ad cujus sepulcrum saepius infirmi sanantur. Puerulus autem unus ex familia ecclesiae Turonicae in valetudinem corruit. Is cum anhelus occumberet, ac in extremis positus putaretur spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
paruã cũ calice Sedpietas diuina ñ ꝑferens perire
qđ suũ est: Ita de hoc ꝑiculo dño iubente resticutus es ⁊
lit̾ori : ut nec uitae damna pferret. nec rerũ detri¬
m̃ta lugeret Impletũq est illud qđ psalmographus
spu scõ influente cantauit cũ ceciderit iustus ñ colli¬
detur. quia dñs firmat manũ eiꝰ. & iterum. Ñtieca¬
bit dñs animã iusti Deinde ad castrũ cainonensim
urbis curonicȩ ueniens: monesteriũ collocauit
Q đ castrũ cũ abegidio obsideretur. et popłs pcgi illius ibidẽ
eẽt inclusus. hostis aduersus effossum a latere montis
puteũ quẽ obsessi adusũ habebant bibendi. obturant̾.
Q uod cũ ante dictus dĩ famulus quitunc cũ reliquis infra
castri munitionẽ conclusus erat cerneret : uideretq
popłm cõsumi iniuria. orationẽ noctȩ tota fudit
addñm : ut respiciens popłm suũ hostes in ꝑbos effu¬

Expanded text:
parvam cum calice. Sed pietas divina non perferens perire parvam cum calice. Sed pietas divina non perferens perire quod suum est, ita de hoc periculo Domino jubente restitutus est littori, ut nec vitae damna perferret, nec rerum detrimenta lugeret. Impletumque est illud quod Psalmographus Spiritu sancto influente cantavit: Cum ceciderit justus non collidetur, quia Dominus firmat manum eius. Et iterum: Non negabit Dominus animam iusti. Deinde ad castrum Cainonensim urbis Turonicae veniens, monasterium collocavit. Quod castrum cum ab Egidio obsederetur, et populus pagi illius ibidem esset inclusus, hostis adversus effossum a latere montis puteum, quem obsessi ad usum habebant bibendi, obturant. Quod cum antedictus Dei famulus, qui tunc cum reliquis infra castri munitionem cpopulum consumi sitis injuria; orationem nocte tota fudit ad Dominum, ut respiciens populum hostes improbos effu
Abbreviated transcription (Latin):
reor dĩ offensam incurrere : sulluc disculero ambulare
Acceleransq iter : uiã in greditur. Igitur eunte illo : qui¬
cuit pluuia. austrorũq uiolentia sȩua succubuit Ipse
quoq. felicit̃ conficiens iter: benedictoloco. eũpace
regressusẽ: Nã ferebat plerũq uulcũ incessumq uir¬
ginũ. & unã quidem dicebat ꝓlixiorẽ. alterã minorem
statu : non merito Utramq tam̃ : niue candidiorem
Quarũ unã maurã. brictã alteram uocitabat: dicens
se abearũ ore hȩc nomina cognouisse. des̃ uaxi.uo¬
Iuioculere qđ erat cupiens apud insulã barbarã mona¬
teru lugdunensis. peregrinari expetut Manifestat᷑
aut̃ et ibi. ad patriã redire disposuit. Deniq cũararĩ
fluuiũ transire cuperet. naue impleta demergitur :
aeipse sacerdos pelago operit᷑. habens ad collũ cum
euangelioꝵ libro ministeriũ cotidianũ. idẽ patenulã

Expanded text:
reor Dei offensam incurrere, si illuc distulero ambulare. reor Dei offensam incurrere, si illuc distulero ambulare. Acceleransque iter viam ingreditur. Igitur eunte illo quievit pluvia, austrorumque violentia saeva succubuit. Ipse quoque feliciter conficiens iter, benedicto loco cum pace regressus est. Nam referebat plerumque vultum incessumque virginum; et unam quidem dicebat prolixiorem, alteram minorem statu, non merito, utramque tamen nive candidiorem; quarum unam Mauram, Brittam alteram vocitabat, dicens se ab earum ore haec nomina cognovisse. CAPQui occulere quod erat cupiens, apud Insulam Barbaram monasterii Lugdunensis peregrinari expetiit: manifestatus autem et ibi, ad patriam redire disposuit. Denique dum Ararim fluvium transire cuperet, nave impleta demergitur, ac ipse sacerdos pelago operitur, habens ad collum cum Evangeliorum libro ministerium quotidianum, id est patenulam
Abbreviated transcription (Latin):
pluuuiȩ. acuenti cuncea turbine ꝑflant. inflantur flumina:
& ipsẽ quoq uia afrequentaitione imbriũ efusȩ. pene inlu¬
tũ sunt dissolutȩ. Et nunc ñ coniuenitaetati meae : ista mo¬
do ꝓperare itinera: Haecaudiens uirille discessit aconi¬
pectu sacer docis : abiens ualde merens: Uerũ ubi sac̃dos
membra quieti laxauit : uidit duas uirgines asstare sibi:
uarũ senior: cristi uultu sic infit. Quidcibi ingratȩ ex ti¬
timꝰ beatis sime pontifex : Quid molestͥe intulimus regioni
tibi ado eo missac : curnos despieis: Curadeonseorandũ
locũ quẽ nob̵ iurfidelis ae dificauit uenire dissimu¬
las  ueni nunc obsecramꝰ ꝑ nom̃ omnipotentis dĩ cuiꝰ
nos sumus ancillȩ Haec effata : genas lacrimis rigabat
abortis Exꝑge factus uerosenex : uocat ecclesiasticȩ
domꝰ rectorẽ dicens Peccaui. ñ eundo cũ homine.
Ecce enĩ uidi duas uirgines meobid increpantes: & ue¬

Expanded text:
pluviae, ac venti cuncta turbine perflant, inflantur flumina, pluviae, ac venti cuncta turbine perflant, inflantur flumina, et ipsae quoque viae a frequentatione imbrium effusae, pene in lutum sunt dissolutae; et nunc non convenit aetati meae ista modo properare itinera. Haec audiens vir ille, discessit a conspectu sacerdotis, abiens valde moerens. Verum ubi sacerdos membra quieti laxavit, vidit duas Virgines astare sibi, quarum senior tristi vultu sic infit: Quid tibi ingratae exstitimus, beatissime pontifex? quid molestiae intulimus regioni tibi a Deo commissae? Cur nos despicis? cur 908 ad consecrandum locum quem nobis vir fidelis aedificavit venire dissimulas? Veni nunc, obsecramus per nomen omnipotentis Dei, cujus nos sumus ancillae. Haec effata, genas lacrymis rigabat obortis. Expergefactus vero senex, vocat ecclesiasticae domus rectorem, dicens: Peccavi, non eundo cum homine. Ecce enim vidi duas virgines me ob id increpantes, et ve
Abbreviated transcription (Latin):
se ibidẽ ẽẽ sepultas. ac sine tecto imbriũ iniuriã. diutius
ferre nomposse Hic uero si sibi uellet eẽ consultũ: incisis ue¬
prib tegum̃ tumulis adhiberet Heꝑge factus uero. irru¬
encibus aliis cogiticionibꝰ tradidit obliuioni quȩ uiderat:
Aliauero Nocte apparuerunt ei iterũ uulcu minaci. t̃̾ribi¬
liter cõminantes. nisi locũ tegeret. anno p̃senti ab hoc
scło migraret : Terricus igitur uir ille uisu. accepta securi
stirpe succisa tumulos detexit : inuenitq. ualidas decereis
gurtas ĩmodd̃ libani. odore nectareo efflagrare : Iunc de¬
putatis bub. et plauscro : lapides congregat et data aestate.
oratoriũ suꝑ aedificat. Explicitumq opus beatũ eufroniũ
qui tunc turonicã regebat eccłam: adbenedicendũ inuitat:
edille iã defessus senio: excufat abire dicens: Uides inquit
fuliqd senuerĩ. ethiemps solito asperior ingruat: descendut

Expanded text:
se ibidem esse sepultas, ac sine tecto imbrium injuriam diutius se ibidem esse sepultas, ac sine tecto imbrium injuriam diutius ferre non posse; hic vero si sibi vellet esse consultum, incisis vepribus, tegumen tumulis adhiberet. Expergefactus vero, irruentibus aliis cogitationibus, tradidit oblivioni quae viderat. Alia vero nocte apparuerunt ei iterum, vultu minaci terribiliter comminantes, nisi locum tegeret, anno praesenti ab hoc saeculo migraret. Territus igitur vir ille visu, accepta secure, stirpe succisa, tumulos detexit, invenitque validas de cereis guttas in modum libani odore nectareo effragrare. Tunc deputatis bobus et plaustro, lapides congregat, et data aestate oratorium superaedificat: explicitoque opere beatum Eufronium, qui tunc Turonicam regebat ecclesiam , ad benedicendum invitat. Sed ille jam defessus senio, excusat abire dicens: Vides, inquit, fili, quod senuerim, et hiems solito asperior ingruat: descendunt
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃s : quiin hac urbe peregrinus adueni. Atille suis innu¬
ens : accessit admonum̃tũ filii sui Eleucitumq lapidẽ plaus
tro imposuit. reportatũq ut sarcofago reddidit : ilico sanꝰ
effectus est Nã ad reundũ ita lapis leuis erat: ut quẽ tria
paria boum euexerant. boues deinceps duo reuocarent.
pletus a gratibus. et canta densitate labruscȩ contertus ue
uix aliquis intro posset iñrũpere: Ferebat enĩ fama : duas
dõ saeratas uirgines in loco illo quiescere Hilico cũ inui¬
giliis dierũ festorũ luminib accensũ duunitus a fidelib
sẽpius cerneretur. unus audacior: & anmistrit᷑ auccoritate
adlocũ accedere. sub obscuraniocte ñ metuit: atq cereũ
mirł candoris: in menso lumine fulgurantẽ aspiciens. am¬
miratusq du discessit. aluisquȩ uiderat nunciauit Tunc
uni de incolis locise uirgines ꝑuisũ ostendunt. exponunt

Expanded text:
episcopus, qui in hac urbe peregrinus adveni'. At ille suis innuepiscopus, qui in hac urbe peregrinus adveni'. At ille suis innuens, accetro imposuit, reportatumque ut sarcophago reddidit, illico sanus effectus est. Nam in redeundo ita lapis levis erat, ut quem tria paria boum evexerant, boves deinceps duo revocarent. pletus agrestibus, et tanta densitate labruscae contextus, ut vix aliquis intro posset irrumpere . Ferebat enim fama duas Deo sacratas virgines in illo loco quiescere. Scilicet cum in vigiliis dierum festorum lumen accensum divinitus a fidelibus saepius cerneretur, unus audacior, et animi fretus auctoritate, ad locum accedere sub obscura nocte non metuit; atque cereum miri candoris immenso lumine fulgurantem aspiciens, admiratusque diu, discessit, aliisque quae viderat nuntiavit. Tunc nni de incolis loci se Virgines per visum ostendunt; exponunt
Abbreviated transcription (Latin):
adeiꝰ tumulũ santati reddunt᷑ de Quoda ep̃o.
NALIO AUT̃ PAGO TURORNCOMRAT ĨTR
uepres & rubos sepulchrũ positũ inqͥo ferebatur ep̃m
quendã fuisse sepultũ. fiom igͥnari erant Contigit uͦ
ut cuiusdã pauꝑis filius moreretur Quosepulto: cũ oꝑtoriũ
sar cophagi ñ inueniret. adhunc locũ accessit. Ab latumq
dehoc sepulchro cooꝑculũ qđ tã inmane erat: utt tͣr iliꝰ
duceretur paribꝰboum: texit corpusculũ fili i furto alte¬
rius desepulchri Iđ cũ fecisset : sur d̾ꝰmucus cocus. ac debił
est effeccus Mansitq in hoc supplicio. integrũ fere annũ.
Dehinc apparuit ei quidã sac̾dos. puisũ dicens Quã inquit
tibi cuisq uĩ intuli. ouir quia detexistime auferendo oꝑto¬
riũ tumuli mei : Uade nunc siuis sanus fieri. iube illud uelotit̃
reuoctri Iđ sinolueris : ꝓtinus morieris Ego enĩsum benign

Expanded text:
ad ejus tumulum sanitati redduntur. CAPUT XVII.ad ejus tumulum sanitati redduntur. CAPUT XVII.alio autem pago Turonico erat inter vepres et rubos sepulcrum positum , in quo ferebatur episcopum quemdam fuisse sepultum: nomen ignorabant. Contigit vero ut cujusdam pauperis filius moreretur. Quo sepulto, cum pater opertorium sarcophagi non inveniret, ad hunc locum accessit, ablatoque de hoc sepulcro cooperculo, quod tam immane erat ut tribus duceretur paribus boum, texit corpusculum filii furto alterius sepulcri. Quod cum fecisset, surdus, mutus, caecus ac debilis est effectus; mansitque in hoc supplicio integrum fere annum. Dehinc apparuit ei quidam sacerdos per visum, dicens: Quid, inquit, 'tibi tuisque vim intuli, o vir, quia detexisti me, auferendo operturium tumuli mei? Vade nunc, si vis sanus fieri, iube eum velociter revocari. Quod si nolueris, protinus morieris. Ego enim sum Benignus
Abbreviated transcription (Latin):
epius parentib flagitaret se in monasterio locari
puellarũ. eo qđ indomo parentũ curis scłi impedientib.:
dõ seruire ñ posset: & illi p̃amore nollent eã asc sẽparari.
totondit comã capiti sin. indutoq urrili abitu turonicã diacesim
adiens In congregationẽ Econtulit monachorũ. Ibiq inietunuis
orationib q degens: uirtutib deinceps multis emicuit : Enit enĩ
ttĩꝗ uir int̃ uiros. nec ullienit cognitꝰ sexus eꝰ. Parentẽautẽ requi¬
rentes et̃ Nũꝗ repꝑire pocuerunt: Int̾im abate monas terii adquẽ
uenerat defuncto: monachi ꝓpt̃ uirtutes assiduas. hanc eligud
lgnorantes sexũ : Qđ illa totis uirib renuit Riginta autẽ annõ
inmonastio fintianullo agnita qͥd ec̃t Ante tertiũ aucẽ diẽꝗ abhac
mundo migraret : id monachis pate fecit & sĩde functa ab alus
mulierib abluta. sepultaest : multis sȩde inceps uirtutib manifes¬
ttns eẽ ancillã dĩ : Nã & frigoreitiΚ alus morbis opp̃si: sepe

Expanded text:
epius a parentibus flagitaret se in monasterio locari puellarum, eo quod in domo parentum, curis saeculi impedientibus, Deo servire non posset; et illi prae amore nollent eam a se separari, totondit comam capitis sui, indutaque virili habitu, Turonicam dioecesim adiens, in congregationem se contulit monachorum; ibique in jejuniis orationibusque degens, virtutibus deinceps multis emicuit. Erat enim tanquam vir inter viros, nec ulli erat cognitus sexus ejus. Parentes autem requirentes eam, nunquam reperire potuerunt. Interim abbate monasterii ad quod venerat defuncto, monachi propter virtutes assiduas hanc eligunt, ignorantes sexum, quod illa totis viribus renuit. Triginta autem annos in monasterio fuit a nullo agnita quid esset. 906 Ante tertium autem diem quam ab hoc mundo migraret, id monachis patefecit; et sic defuncta, ab allis mulieribus abluta, sepulta est, multis se deinceps virtutibus manifestans esse ancillam Dei. Nam et frigoritici, et aliis morbis oppressi, saepe
Abbreviated transcription (Latin):
neretur Conuersusq adhereticũ: ait. Siuera ÷ pro¬
secutio tua : sume eũ abigne Illo quoq renitente. ait
uir In mensa trinitais ds̃: sialiquid dignũ te credo
ostende Certe sirecta ẽ fides mea : nichil michi p̃uale¬
bunt haecincendia sȩua & ablatũ abigne anulũ. diu¬
tissime palma sustinuit. et nichil ẽ no̾citus. sed magis
confuso heretico. catholicos reliquos feruore suae
fidei roborauit: Actenus hinc: de QUAdã REUO¬

Expanded text:
neretur. Conversusque ad hereticum, ait: 'Si vera est proneretur. Conversusque ad hereticum, ait: 'Si vera est prosecutio tua, sume eum ab igne'. Illo quoque resistente, ait vir: 'Inmensa Trinitas Deus, si aliquid indignum te credo, ostende. Certe, si recta est fides mea, nihil mihi praevaleant haec incendia saeva'. Et ablatum ab igne anulum diutissime palma sustenuit, et nihil est nocitus; sed mconfuso haeretico, catholicos reliquos fervore suae fidei roboravit. Hactenus hinc. CAPU
Abbreviated transcription (Latin):
cunia fccisset qđ sibi fuerat imperatũ : ꝓcedit nouus
cirula regis addexterã conscipatus hereticorũ caterua.
exclamat & iste cȩcatus pecunia. ut fide ep̃i reciperet
oculos suos At iste cũ nonminima arrogantia. im
tibi. Haeceo dicente : ita obseratisunt oculi hominis cũ
dolore. ut ñ solũ uisũ ꝑderet : uerũ etiã dolũ quẽ aua¬
ritia impellente finxerat publicaret IE DEALIO HI¬
TUUIT Auos uirtidelis srectasst
se xp̃i anũ cũ heretico ꝓfide nr̃a certantem Alter¬
cantesq diu de diuinis scripturis. cũfleqn ion posset
hereticus ut cognosceret uerictitẽ: ait Sinr̃ae religionis
siscripcurarũ sacrarũ testimonia te ad credendũ mi¬
nime mouent : uł uirtutẽ indiuiduę trinitatis mi¬
raculis experire Est digito meo anulus aurcus: ego
cũ inigne iacio : tucandentẽ colligeasroiectumq
int̾ prunas anulũ : ita igniri ꝑmisit. ut eis similis cer¬

Expanded text:
cunia fecisset quod sibi fuerat imperatum, procedit novus cunia fecisset quod sibi fuerat imperatum, procedit novus Cirula regis ad dexteram, constipatus haereticorum caterva: exclamat et iste caecatus pecunia, ut fide eoculos suos. At iste cum non minima arrogantia inpotibi'. Haec eo dicente, ita obserati sunt oculi hominis cum dolore, ut non solum visum perderet, verum etiam dolum, quem, avaritia inpellente, finxerat, publicaret. 14. Retulit alias vir fidelis, spectasse se christiano cum heretico pro fide nostra certante. Altercantesque diu de Divinis Scripturis, cum flecti non possit hereticus, ut cognosceret veritatem, ait vir nostrae religionis: 'Si Scripturarum Sacrarum testimonia te ad credendum minime movent, vel virtutem individuae Trinitatis miraculis experire. Est digito meo anulus aureus; ego eum in igne iaceo, tu candentem college'. Proiectumque inter prunas anulum, ita igniri permisit, ut eis similis cer