comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ astualib mundum. mundi conditor secreto ⁊ mirabili
consilio ꝑ misterium uerbi incarnati eiusdem mundi lapsũ
uoluit reparare. qui eo uerbo qͦ potuit de nichilo euncta ea¬
re. potuit que ꝑdita fuerant reformare. Ipse namq dix̃ ⁊ fẽi
sunt: ipse mandauto ⁊ creata sunt. Hane eiꝰ potenciã ñ e̾dimus
minoratã. ñ credimꝰ in mutatã. apud quẽ ñ ẽ transmutacio:
nec uicissitusinis obumbracio. quo minꝰ e̾e̾t potens. ⁊ sapiens
in reformando: qiã fuerat in plasmando. O m̃ĩpotentis quippe
figuli ianus. cuuis uniuerse uie misecłia. ⁊ ueritas. quȩ lutũ de
derra leuatũ rationalis nature dignitate sublimauerat: sic uo¬
luit ruinã uasis fragiłis reformare. ut nec pecem hominis di¬
mitt̾et inpunitũ. quia iustꝰ ẽ: nec insanabile: qͥa misericors est.
Si tantũ iustus eẽt. euiꝰ sapientia attingͥiͭ ͥ usq ad finẽ fortit̾.

Expanded text:
 actualibus mundum mundi Conditor secreto et mirabili consilio per mysterium Verbi incarnati, ejusdem mundi lapsum voluit reparare, qui eo verbo quo potuit de nihilo cuncta creare, potuit quae perdita fuerant reformare. Ipse namque dixit, et facta sunt; ipse mandavit, et creata sunt . Hanc ejus potentiam non credimus minoratam, non credimus immutatam, apud quem non est transmutatio nec vicissitudinis obumbratio , quo minus ein reformando, quam fuerat in plasmando . Omnipotentis quippe figuli manus, cujus « universae viae misericordia et veritas , » quae lutum de terra levatum rationalis naturae dignitate sublimaverat, sic voluit ruinam vasis fragilis reformare, ut nec peccatum hominis dimitteret impunitum, quia justus est; nec insanabile, quia misericors est. Si tantum justus esset, cujus sapientia attingit a fine usque ad finem fortit
Abbreviated transcription (Latin):
querit. nec sap̃ q̃sursum st. s q̃ suꝑ t̾ram. ñ plane ẽ recta s curua. cũ tam̃
.ꝓhuiꝰ modi magira ẽẽ ñ desitat. manens utiq ñ sic ec̾nitatis capaa. Neq
enĩ illiꝰ aliqͣndo ñ capax erit. ñ si nunꝗͣ capiens fuerit. ut sit qͦm scͥptũ
ẽ ueruntam̃ inimagine ꝑtransit hõ. Exparte tam̃. ut eminentia u̾b
appareat. de ipsa integͥtate. Qꝰ enĩ amagno. recto ue u̾bũ cadat. qd̾ sic ea
oitiq habet. ut sit q̃ habent᷑. Uel ideo exparte ne si toto pͥuaret᷑. ñ suꝑ¬
esset spes salutie. Nã si desurat magna ẽẽ ⁊ capa .r:. Qppe decapacitate
ñt duri estimat᷑ anime magnitudo. Qd uͦ sperare posset. ciuꝰ capa xr
ñ faret Itaq ꝑmagnitudinẽ ꝗͣ retentat. ỹ ꝑdita rectitudine inima¬
gine ꝑtͣnsit homo. uno qͣsi claudicans pede. ⁊ fatꝰ filiꝰ aliemis. Detalib
enĩ reor dictum. fĩlii alieni m̃titi st̃ mͥ. filii alien inueta̾ti sc̃.ic.a. s.s.¬

Expanded text:
sursum sunt, sed quae super terram, non plane est recta, sed curva, cum tamen pro hujusmodi magna esse non desinat, manens utique etiam sic aeternitatis capax. Neque enim illius aliquando non capax erit, etiamsi nunquam capiens fuerit, ut sit quomodo scriptum est: Verumtamen in imagine pertransit homo ; ex parte tamen, ut eminentia Verbi appareat de ipsa integritate. Quo enim a magno rectove Verbum cadat, quod sic ea utique habet, ut sit quae habet? Vel ideo ex parte, ne si toto privaretur, non superesset spes salutis. Nam si desinat magna esse, et capax. Quippe de capacitate, ut dixi, aestimatur animae magnitudo. Quid vero sperare posset, cujus capax non foret. 4. Itaque per magnitudinem, quam retentat etiam perdita rectitudine, in imagine pertransit homo, uno quasi claudicans pede, et factus filius alienus. De talibus enim reor dictum: Filii alieni mentiti sunt mihi, filii alieni inveterati sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
to ⁊ mnagno deo habet intago eiꝰ ut y ipsa recta ⁊ magna sit. habet auaa
ad intaginẽ ẽ. S dico. Nichil ne gͦ ampliꝰ habet imago abaĩa q̃ ad ulã
atioaut dignatio ꝯtulit. illigeneratio. Atq idmagnificentiꝰ esse ãq¬
acoꝵ dẽtale. Ad huc unũ attende inqͦ intago ñ parũ eminet. Magnũ ⁊ rectũ
ista duo natura a sese discreꝑare qͥs nescrat. In intagine unũ sunt. Neq
hec solũ unũ st̃.⁊ cũ imagine.Imaginenĩ ñ
tnodo id rectũ ẽ esse qd
magnũ ẽẽ. s y id magnũ. rectumq ẽẽ. qd̾¬

Expanded text:
to et magno Deo habet imago ejus, ut et ipsa recta, et magna sit: habet anima, quae ad imaginem est. 3. Sed dico: Nihilne ergo amplius habet imago ab anima quae ad icreatio, aut dignatio contulit; illi generatio. Atque id magnificentius esse accidentale. Adhuc unum attende, in quo imago non parum eminet. Magnum et rectum ista duo natura a sese discrepare quis nesciat? in imagine unum sunt. Neque hoc solum: unum sunt et cum imagine. Imagini enim non modo id rectum est esse, quod magnum esse, sed etiam id magnum rectumque esse, q
Abbreviated transcription (Latin):
quenire. ⁊ñ inuacuũ participare nom̃ imaginis ꝗ̃ aclmodũ nec imago ⁊ psa so
loł uacuo nomine uocitat᷑ imago. habes uero de eo qͥ umago ẽ. qͥa eũ informa
dei esset ũ rapurã arbitratꝰ ẽ esse se eqͣlem deo. Ubi tͥ utiq eiꝰ yinforma dei ul¬
nuitꝰ rectitudo. & meqͣlitate maiestas. ut dũ rectitudini rectitado:mas
nitudo magnitudini cõparat᷑. ꝯsonant̾ sͥ altͥnsecꝰ respond̾e appareat. qͦ
adimaginẽ ẽ. ⁊ imagine̾. sic̃ imago qͦ nichilominꝰ urutroq respondet illi¬

Expanded text:
enire, et non in vacuum participare nomen imaginis, quemadmodum nec imago ipsa solo vel vacuo nomine vocitatur imago. Habes vero de eo qui imago est, quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo . Ubi tibi utique ejus et in forma Dei innuitur rectitudo, et in aequalitate majestas: ut dum rectitudini rectitudo, et magnitudo magnitudini comparatur, consonanter sibi altrinsecus respondere appareat quod ad imaginem e
Abbreviated transcription (Latin):
it sponsus. ⁊ ñ ad insipienitam illi. s ut sane ex eo ꝓbabilioris.
⁊ maioris humilitatis daret᷑ cec̃o. ꝑ qͣm dignior potioꝵ. atq eoꝵ
ip̃orum que petebat: capacior efficeretur. Geruntũ quia adhuc in
ianius sumus p̃sentis capituli. discissionis eius inicium pͥncipio
si placet sermonis alt̾ius ordiamur. p̃sertim ne u̾ba sponsi. uł re¬
censeantur cum tedio. uł audiantur. qd̾ ip̃e au̾tat a seriuis suis ihe

Expanded text:
it sponsus, et non ad insipientiam illi; sed ut sane ex eo probabilioris it sponsus, et non ad insipientiam illi; sed ut sane ex eo probabilioris et majoris humilitatis daretur occasio, per quam dignior potiorum, atque eorum ipsorum quae petebat, capacior efficeretur. Verumtamen quia adhuc in januis sumus praesentis capituli, discussionis ejus initium principio, si placet, sermonis alterius ordiamur, praesertim ne verba sponsi vel recenseantur cum taedio, vel audiantur. Quod ipse avertat a servis suis Je
Abbreviated transcription (Latin):
miliatur. neq libenter. Uis autͣ uidere humilem recte głantem. ⁊ u̾e
suffic̾e om̃ino ut possideat animã suã tanqͣm patient̾ humiliatꝰ.
nͥ ⁊ gr̃m accipiat. tanquam sponte humiliatꝰ. Genenilem uͦ hĩc
ex necessitate. Nec enim ꝑ contranum. omĩs qui exaltatur. Hnumi¬
liandus ent. s tm̃ qui se exaltat. humiliabitur. minirũ ob uolũ¬
tanam uanitatem. Ita gͦ ñ qui humiliat᷑. s qui sponte se humi¬
liat exaltabitur. utiq ob mi̾tum uoluntatis. Esto enim qd̃ humi¬
litatis mati̾a ꝑ alium ministratur. u̾bi gr̾a. ꝓbra. damꝑna. sup¬
plicia. ñ tñ idcirco recte ab alio. qͣm a semet ip̃o humiliatus. ille
dicet᷑. qui illa omĩa. tacita. ⁊ leta conscĩa. cã di subeunda decreuit.
u̾bo de humilitate. ⁊ patientia. s reu̾tamur
ad locum. de quo digressi sumus. Id namq intidit nob̃ ex occ̾one
responsi. quo grandia p̃sumentem sponsam. repͥmendam censu¬

Expanded text:
miliatur, neque libenter. 4. Vis autem videre humilem recte gloriantem, et vere sufficere omnino, ut possideat animam suam tanquam patienter humiliatus, nisi et gratiam accipiat tanquam sponte humiliatus. Generalem vero hinc ex necessitate. Nec enim per contrarium omnis qui exaltatur, humiliandus erit; sed tantum qui se exaltat, humiliabitur, nimirum ob voluntariam vanitatem. Ita ergo non qui humiliatur, sed qui sponte se humiliat, exaltabitur; 1395 utique ob meritum voluntatis. Esto enim quod humilitatis materia per alium ministratur, verbi gratia, probra, damna, supplicia; non tamen idcirco recte ab alio, quam a semetipso humiliatus ille dicetur, qui illa omnia tacita et laeta conscientia, causa Dei subeunda decreveritverbo de humilitate et patientia; sed revertamur ad locum, de quo digressi sumus. Id namque incidit nobis ex occasione responsi, quo grandia praesumentem sponsam reprimendam censu
Abbreviated transcription (Latin):
terit ꝯuenre. Tu si sapis occasione accepta eris sapientior. prudenter
adu̾tens illic qdẽ ꝑuirũ: unitatẽ substantiȩ.ł nature. hic uͦ ꝑ unꝰ eqiͥ
unitatẽ. s ideo longe alt̾am. qͥa int̾ substantias. ⁊naturas. homiui
nepe ⁊ deo sua cuiq nitatura. substantia ẽ: cũ patris. ⁊ filii conftet pe¬
uitꝰ ẽẽ unã. yides illam nec unitatẽ ẽẽ. siqͥdẽ huic singulari. sũ meq
unitati ꝯparetꝰ᷑ꝰ Nã qͦm unitas. ubi numerus. naturarũ substantia
iudicat rerum pluralitas unitati huic. qͣm fac̾ ñ ꝯfusio naturare .
uoluntatũ ꝯsẽsio ꝓpt̾ hanc qͦ multa corda unũ ⁊multe ⁊atime. hec

Expanded text:
homini et Deo unum poterit convenire. Tu, si sapis, occasione accepta eris sapientior, prudenter homini et Deo unum poterit convenire. Tu, si sapis, occasione accepta eris sapientior, prudenter advertens, illic quidem per unum unitatem substantiae vel naturae; hic vero per unus aeque unitatem, sed ideo longe alteram, quia inter substantias et naturas, homini nempe et Deo, sua cuique et natura, et substantia est, cum Patris Filiique constet penitus esse unam. Vides illam nec unitatem esse, siquidem huic singulari summaeque unitati comparetur. Nam quomodo unitas, ubi numerus naturarum, substantiarraejudicat rerum pluralitas unitati huic, quam facit non confusio naturarum, sed voluntatum consensio. Propter hanc quoque multa corda unum, et multae animae
Abbreviated transcription (Latin):
naimo qͦuis hoꝵ. S em̃ manducet me. ut habeat me inse. ⁊ ame
lerssim manducet᷑ ut sit in me. qͣtinꝰ integra sit. fir iaq congri
slos ne inqͣndã sublumorẽ qͥdem quenientiã. sumlẽ tam̃ huie. Si
pse soonsus inꝑatre ita esset. ut ñtam̃ mipso pat̾. aut ita pit᷑
n pat̾ inipso sit. ñ ẽ qͦclaudicet unitas. s uere ⁊rotunde unũ sunt ipse ⁊
pat̃. Sic gͥ anima ciui adherere deo bonũ ẽ non ante se existimet tpsi ꝑ¬
siue det̾ra. siue decelo usur pabit ẜ illam ungeniti uocem ego ⁊ pat̾. ⁊inũ
sumꝰ. & tam̃ ego licet puluis. ⁊ cinis. fretus qͥdẽ scͥpture auctoritate mini¬
me illud dicere uerear. qͥa unꝰ cũ deo spc̃ sum. si unꝗͣ. tam̃ certis fuero ꝑsu¬
asus exꝑim̃tis deo me adherere. ad instar umꝰ illoꝵ qͥ incaritate manent.
ac ꝑ hoc indeo manent:⁊ d̾s ieis. manducantes dm̃ ⁊ mand ucati adeo.
cẽ se manducant. sic̃ d̾s ⁊ homo mutua se qͣdã in sese manducatione trahi

Expanded text:
no quovis horum. Sed enim manducet me, ut habeat me in se; et a me vicissim manducetur ut sit in me: quatenus integra firmaque sit oculos nunc in quamdam sublimiorem quidem convenientiam, similem tamen huic. Si ipse sponsus in Patre ita esset, ut non tamen in ipso Pater; aut ita Pater et Pater in ipso sit; non est quo claudicet unitas, sed vere perfecteque unum sunt ipse et Pater. Sic igitur anima, cui adhaerere Deo bonum est , non ante se existimet ipsi persive de terra, sive de coelo usurpabit sibi illam Unigeniti vocem: Ego et Pater unum sumus . Et tamen ego, licet pulvis et cinis, fretus quidem Scripturae auctoritate, minime istud dicere verear, quia unus cum Deo spiritus sum: si unquam tamen certis fuero persuasus experimentis, Deo me adhaerere ad instar unius illorum, qui in charitate manent, ac per hoc in Deo manent, et Deus in eis, manducantes Deum, et manducati a Deo. cem se manducant, sicut Deus et homo mutua se quadam in sese manducatione trajic
Abbreviated transcription (Latin):
impauidꝰ staret. crepictante. & cetlente pͥncipe ipso. ⁊ qͥuo ce confortatorra sui im¬
ꝑatoris fuerat p̾munitꝰ ⁊ p̃monitꝰ alios confortare. Ceterũ nec is. nec illi s ad¬
huc induerant uͥtutẽ exalto. ⁊ obhoc tutũ ñ erat eis exire inumeas exerere
lingue sarcłm. ⁊ gladio sp̃c amputare uites. purgare palinites. ut fructũ
plꝰ a fferent. Deniq ipse dñs tacebat inpassione. ⁊ in multis int̾rogatꝰ non

Expanded text:
impavidus staret, trepidante et cedente principe ipso, et qui voce confortatoria sui imperatoris fuerat praemunitus, et praemonitus alios confortare? 6. Caeterum nec is, nec illi sibi adhuc induerant virtutem ex alto; et ob hoc tutum non erat eis exire in vineas, exerere linguae sarculum, et gladio Spiritus putare vites, purgare palmites, ut fructum plus afferrent. Denique ipse Dominus tacebat in passione, et in multis interogatus non
Abbreviated transcription (Latin):
aliud facere neqͣbat. parata ritib incendia ꝓprio cruore restrinxerit. tẽpora¬
lẽ tam̃ uineã defendebat. Te uͦ in ꝑpetuũ multoꝵ nobiꝰ martirũ plantauit
ũ audieritiꝰ p̃lia⁊ seditioneᷤᷤ p̃lioꝵ. U erboꝵ cȩlestiũ nulli magi qͣm noᷤ testes
sumꝰ. qͦs mundi finiᷤᷤ inuenit. Qͣnta enĩ p̃lia.⁊ qͦs opioneᷤᷤ accepimꝰ p̃lioꝵͦ Huni in
alanoᷤ.alani in gotho. gothi in italoꝰ. sarmatȩ in surrexert̃. noᷤ qͦq illyrico
exileꝰ patriȩ gothoꝵ exiliũ fecimꝰ ⁊ ñ dũ ẽ finiꝰ. Que . Om̃iũ fameᷤ. lue. parit̃
boũ. atq hominũ ceteriq pecoriᷤ. ut etiã noᷤᷤ qͥ bellũ ñ ꝑtulimꝰ. debellatiᷤᷤ tam̃ pa

Expanded text:
aliud facere nequibat, parata uitibus incendia proprio cruore restrinxerit, temporalem tamen uineam defendebat: te uero in perpetuum multorum nobis martyrum plantauit tes sumus, quos mundi finis inuenit. quanta enim proelia et quas opiniones accepimus proeliorum! Chuni in Halanos, Halani in Gothos, Gothi in Taifalos et Sarmatas insurrexerunt, nos quoque in Illyrico exules patriae Gothorum exilia fecerunt et nondum est finis. quae omnium fames, lues pariter boum atque ho
Abbreviated transcription (Latin):
ds in qͦ ẽ ẽfessio⁊ uenia peccatoꝵ. Et ecce mulier qͦ erat in ciutate peccatrir.
Hoc loeo pleriq pati uident᷑ scrupulũ. serere qͦstioneᷤᷤ utrũ nã uideant᷑ eugłistȩ
due discordasse de fide. anuꝰ aliqͣm in diũsitate dictoꝵ. diũsitatẽ signare uolu¬
isse misteru. Hab eꝰ enĩ in eugło scdm matheũ qͥa iħe cũ uenisset in befhania mabo¬
mũt simeras Iepsi aecesst ad eũ mulier habenꝰ alab astrũ uingenti p̃ciosi. Et recũ¬

Expanded text:
 caelestium iura conduntur. Et ecce mulier, quae erat m ciuitate peccatrix. hoc loco plerique pati uidentur scrupulum, serere quaestiones, utrumnam uideantur euangelistae duo discordasse de fide an uero aliquam in diuersitate dictorum diuersitatem signare uoluisse mysterii. habes enim in euangelio secundum Matthaeum quia Iesus cum uenisset in Bethaniam in domum Simonis leprosi, accessit ad eum mulier habens alabastrum unguenti pretiosi et recum
Abbreviated transcription (Latin):
Feminaliu ego uos ñ uestio in ec ĩpono alicui necessitatẽ Q muilt oaidos ee rpse
se uestiat. ipse castitate semuniat. Igit᷑ ipsi as¬

Expanded text:
Feminalibus ego vos non vestio, nec impono alicui necessitatem. Qui vult sacerdos esse ipse se vestiat, ipse se castitate muniat. Igitur ipsi as
Abbreviated transcription (Latin):
carniꝰ inflatoꝰ. uacuoq uirtutiꝰ internȩ iuro. ⁊ fragilĩ se głȩ secularis sublimi¬
tate iactanteᷤ. ꝓ ex ẽplari qͦdam & imagine nobis putemꝰ imitando. qͦs ꝓcellis

Expanded text:
carnis inflatos uacuosque uirtutis internae uiros et fragili se gloriae saecularis sublimitate iactantes pro exemplari quodam et imagine nobis putemus imitandos, quos procellis
Abbreviated transcription (Latin):
eugłicȩ semꝑ intendenᷤᷤ dolo.de qͣscriptũ ẽ. Qͦtienꝰ uolui c̃gregare filioᷤ tuoᷤ
sic̃ gallina c̃gregat pulloᷤ suoᷤ⁊ noliusti. ecce relinquet᷑ uobiᷤ domꝰ ur̃a deserta.
Merito gͦ Aomũ habent. qͥ a domũ quã habuerant ꝑdidert᷑. hoc animal nũ

Expanded text:
ui congregare filios tuos sicut gallina pullos suos, et noluisti? Ecce relinquetur domus vestra deserta . Merito ergo foveas habent, quia domum quam habuerant, perdiderunt. Hoc animal n
Abbreviated transcription (Latin):
auferat ne in ꝓuidã parentẽ successio peritura destruat. Rursꝰ cupiditatũ
mrationabiliꝰᷤ motꝰ. qͣsi cuiꝰdã formȩ decore fucata. lenociniis uoluptatis
illectanᷤ. eã sibi tanqͣm in usũ societatiᷤ asscuit. ita uelut qͤdã corporiᷤᷤ atq
animȩ suȩ nurꝰ uoluptaᷤ motu pͣuȩ cupiditatiᷤᷤ innubit. Ergo qͣidiu man¬
sit in una domo c̃spirantibꝰ uitiis in diuidua in separabilis c̃sensio. nulla uide¬
bat᷑ ẽẽ diusio. Ubi uͦ xp̃c ignẽ qͦ delicta carniᷤ exureret in t̾ras misit. tc̃¬

Expanded text:
auferat, ne inprouidam parentem successio peritura destituat. rursus cupiditatum auferat, ne inprouidam parentem successio peritura destituat. rursus cupiditatum inrationabilis motus quasi cuiusdam formae decore fucato lenociniis uoluptatis inlectans eam sibi tamquam in usum societatis adsciuit. ita uelut quaedam corporis atque animae nurus uolup\' tas motui prauae cupiditatis innubit. Ergo quamdiu mansit m una domo conspirantibus uitiis indiuidua inseparabilisque consensio, nulla uidebatur esse diuisio. ubi uero Christus ignem quo delicta carnis exureret uel gladium
Abbreviated transcription (Latin):
quã corꝑe animaq genitoribꝰ. dũ corꝑis nat᷑a tẽptat᷑. anima male saucia cõ¬
ta. qͣm uelut uiriliꝰ infusã corꝑis motu madefacta eua. etiã sui uigore cor¬
rupto. alieni grauis oneribꝰ parturuut. Et enĩ ille uio lentior ⁊ fortior serꝰ.
qͦd ã ualido ĩpetu uelut uiribᷤᷤ fert᷑ affectꝰ. Hȩc mollior ẽ. ⁊ uehem̃tiorẽ stu¬
det tenere rationẽ. Ex his enĩ diũsarũ cupiditatũ motꝰ adolenit. S ubi in
se aĩa redit. deformiᷤᷤ partꝰ pudore c̃uenta. degenereᷤ abiurat heredes.
abdicanꝰ motꝰ. exosa peccatũ. Caro qͦq grauiũ laboꝵ defenerata sorte. ⁊ in¬
uriae u̾sura miserabilis fatigata. ubi se cupiditatibꝰ suiꝰ qͦs sibi ipsa generauit.
tanqͣm sentibꝰ mundi doluit ẽẽ c̃fixã. ueterẽ hominẽ festinat exuere. ut sibi

Expanded text:
quam corpore animaque genitoribus. dum corporis natura temtatur, anima male sana conquam corpore animaque genitoribus. dum corporis natura temtatur, anima male sana conati, quam uelut uirili infusam corporis motu madefacta anima etiam sui uigore corrupto alienis grauis oneribus parturiuit. etenim ille uiolentior et fortior sexus quodam ualido inpetu uelut uirilis fertur adfectus, haec molliorem quam uehementiorem studet tenere rationem. ex his itaque diuersarum cupiditatum motus adoleuit. sed ubi in se anima redit, deformis partus pudore conuenta degeneres abiurat heredes abdicans motus, exosa peccatum. caro quoque grauium laborum defaenerata sorte et usura iniuriae miserabilis fatigata ubi se cupiditatibus suis, quas sibi ipsa generauit, tamquam sentibus mundi doluit esse confixam, ueterem hominem festinat exuere, ut se sibi
Abbreviated transcription (Latin):
bestuꝰ qͥ rationẽ nesciunt. Uenit dĩ filiꝰ. misit spm suũ in corda nr̃a facti
sumꝰ filii spũales. Possumꝰ dicene. qͥa in hac domo st̃ alii qͥnq idẽ. odoratꝰ.
tactꝰ. gustꝰ uisꝰ: auditꝰ. Ergo si scd̾m ea qͤ auduumꝰ. aut legimꝰ. separato
sensu uisꝰ. atq auditꝰ. excludamꝰ suꝑfluas corꝑis uoluntates. qͦ gustu. tactuq ⁊odo¬
ratii pariunt᷑. duo in tres diudimꝰ. eo qͦd m̃tis habitꝰ. uitioꝵ ñ capiat᷑ illecebri. sed
emulatione uirtutiᷤᷤ a lenocinus. ⁊ uoluptatib abducas. ne fiat om̃ium una c̃fusio. qͦ
p̃cipitet in errorẽ.s dudendo separent desideria cordiᷤᷤ⁊ officia uirtutiꝰ. Possunt
mo se adũsus incursantia uitia diudenteᷤᷤ caro ⁊ anima. subicienteᷤ sȩ legi dĩ. remo¬
uenteᷤ a lege peccati. Quid ẽ ut̃q nisi unꝰ interior. alt̾ exterior .. alterũ animȩ
spectat uigorẽ. alterũ refert ad corꝑis sensũ. hinc peccatũ manassȩ ꝓdit᷑. tan¬

Expanded text:
et in terram ibis . Venit Dei Filius, misit Spiritum suum in corda nostra; facti sumus filii spirituales. 140. Possumus dicere quia in hac domo sunt alii quinque, id est, odor, tactus gustus uisus auditus. ergo si secundum ea quae audimus aut legimus separato sensu uisus atque auditus excludamus superfluas corporis uoluptates, quae gustu tactuque et odore pariuntur, duos in tres diuidimus, eo quod mentis habitus uitiorum non capiatur inlecebris, sed aemulatione uirtutis a lenociniis se uoluptatis abducat nec fiat omnium una consensio, quae praecipitet in errorem, sed diuidendo se separent desideria cordis et officia uirtutis. aut mo se aduersus incursantia uitia diuidentes, caro et anima subicientes se dei legi, remouentes a lege peccati. quorum licet dissensispectat uigorem, alterum refert ad corporis sensum,
Abbreviated transcription (Latin):
tũ usti ex m̃tis habitu. ñ aliqͦ factoꝵ exitu metiunt᷑. Plerumq enim
aut bona mens facti rep̾hensibilis exitu deformat᷑. aut imꝓba cogi¬
tatio facti alicuiꝰ decore uelat᷑. S etiã si qͦd bene feceris male co¬
gitaueris: diuino iudicio ñ pot̾ cõꝓbrari. Et certe posse iustũ in
uste fieri. docuit nos ipse saluator dicens. Cũ feceris elemosinã. no¬

Expanded text:
usti ex mentis habitu, non aliquo factorum exitu metiuntur; plerumque enim aut bona mens facti reprehensibilis exitu deformatur aut improba cogitatio facti alicuius decore uelatur. sed etiam quod bene feceris, si male cogitaueris, diuino iudicio non potest conprobari; uste fieri docuit nos ipse saluator dicens: cum feceris elemosynam, no
Abbreviated transcription (Latin):
nari saẽdos. qͥa sicut lectum ẽ. de pͥori tabnaculo in qͦ semꝑ intrabãt
sac̃ dotes ministeria c̃summantes. ñ tantũ uno anni tẽꝑe intrabant
tẽplũ. In sedõ aut̃ semel in anno singłaris & sũmꝰ saẽdos non sine
sangume qͥm offert ꝓse ⁊ popłi. delictas. Hic ẽ ille sũmꝰ sac̃dos qͥ adhuc
sorte querit᷑. qa uerꝰ adhuc ignorat᷑. Qui enĩ sortȩ legit᷑. humano u¬
dicio ñ cõp̃hendit᷑. Ille gͥ querebat᷑ ⁊ alt̃ figurabat᷑. cui dicit᷑. Lu es¬
ciliaret humano.S tunc sangius fundebatur in specie. in specie sac̃ddos
ordinabat᷑. Nc̃ quia ueritas manet. relinqͣmꝰ speciẽ ueritatẽ sequamꝰ
Et tec qͥ dem uices exant. ñc̃ aut̃ ꝑpetuita. Sorte gͦ legebat᷑ ut intͦiret¬

Expanded text:
nari sacerdos; quia, sicut lectum est de priore tabernaculo in quod semper intrabant sacerdotes ministeria consummantes, non uno tantum anni tempore intrabant in templum: in secundo autem semel in anno singularis summus sacerdos non sine sanguine, quem offerret pro se et populi delictis . Hic est ille summus sacerdos, qui adhuc sorte quaeritur; quia verus adhuc ignoratur: qui enim sorte legitur, humano judicio non comprehenditur. Ille igituciliaret humano. sed tunc sanguis fundebatur in specie, in specie sacerdos ordinabatur, nunc, quia ueritas uenit, relinquamus speciem, ueritatem sequamur. et tunc quidem uices erant, nunc autem est per
Abbreviated transcription (Latin):
ene apparusse dr̃ ei. qͥ eũ repente c̾sperit. Hoc specialit̾ de angłis
aut de dõ scriptura diuina tenere c̃sueuit. ut qͦd ñ potest p̃uideri.
ꝓmerendi ut uid̾e possimꝰ. Et qͥ habet grãm. meret᷑ copiam. Nos copiam
ñ merem᷑ qͥa dm̃ uidendi gr̃am ñ habemꝰ. Et qͥd mirũ si in p̾senti scło
nͥ qͣndo uult dñs ñ iuidet᷑. a In ipsa qͦq resurrectione ñ facile ẽ dm̃ uide.
Nec in loco uidet᷑ ds.s mundo corde: nec corꝑalibꝰ oculiᷤᷤ querit᷑. nec cireũ¬
scribit᷑ uisu. nec tactu tenet᷑. nec audit᷑ affati. nec sentit᷑ incessu ⁊ cũ
absen putat᷑ uidet᷑. ⁊ cũ p̾sens ẽ non uidet᷑. Nos enĩ iã scd̾m carnẽ ñ no¬

Expanded text:
ene apparuisse dicitur ei, qui eum repente conspexit. hoc specialiter aut de angelis aut de deo scriptura diuina tenere consueuit, ut, quod non potest praeuideri, merendi, ut uidere possimus. et ideo qui habuit gratiam meruit copiam; nos copiam non meremur, quia deum uidendi gratiam non habemus. et quid mirum si in praesenti saeculo nisi quando uult dominus non uidetur? in ipsa quoque resurrenec in loco deus uidetur, sed mundo corde, nec corporalibus oculis deus quaeritur nec circumscribitur uisu nec tactu tenetur nec auditur adfatu nec sentitur incessu. et cum absens putatur, uidetur et, cum praesens est, non uidetur.
Abbreviated transcription (Latin):
qͣdrantẽ. Aduersariꝰ nr̃ ille p̃cipue qͥ serit illecebraᷤᷤ delictoꝵ ut
habeat in supplicio participe. qͦs habuit in errore c̃sortes. atq ideo socioᷤ qͦrit
ad culpã. ut obnorioᷤ reddat ad penã. Qm nob̾ cauendũ petrꝰ apłs monet dicenᷤ.
dũ in hoc sumꝰ uitȩ curriculo c̃stituti. tanqͣm amalo adu̾sario. ita ab imꝓbo liberem᷑.
ne dũ imꝰ cũ adu̾sario ad magistratũ in uia. nr̃m c̃dẽpnet errorẽ. Dũ sumꝰ in hac

Expanded text:
t adversarius noster ille praecipue, qui serit illecebras delictorum; ut habeat in supplicio participes, quos habuit in errore consortes: atque ideo socios quaerit ad culpam; ut obnoxios prodat ad poenam. Quem nobis cavendum Petrus apostolus monet dicens: dum in hoc sumus vitae curriculo constituti, tamquam a malo adversario, ita ab improbo liberemur actu; ne dum imus cum adversario ad magistratum, in via nostrum condemnet errorem. 153. Ideo et Ma
Abbreviated transcription (Latin):
alat. spẽ acuat. firmet affectũ granũ aut̃ sinapiꝰ eo qͦd amarior ⁊ acͥor sermo
sit de dñi passione. Amarior ad flendũ. acrior ad cõmouendũ. Itaq cũ audimꝰ

Expanded text:
alat, spem acuat, firmet affectum: granum autem sinapis; eo quod amarior et acrior sermo sit de Domini passione: amarior ad flendum, acrior ad commovendum. Itaque cum audim
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sp̃s. cũ ꝑ eccłȩ uelut qͦddã ferm̃tantiᷤ officiũ scripturarũq doctͥnã. qͦ nelut
celestiũ collatione sermonũ ⁊ub̃tate c̃crescit infus toto hoĩ atq ꝑmixtꝰ
usꝰ moleuerit. ut fiat unũ etiã ipse ferm̃tũ. Qͦd utiq tẽ fit. cũ sibi tria hȩe
pari qͣdã cupiditatũ lance oc̃sentiunt. ⁊ ȩqͣlis aspirat c̃cordia noluntatũ.

Expanded text:
am fermentantis officium scripturarumque doctrinam, quae uelut caelestium conlatione sermonum et ubertate concrescit, infusus toto homini atque permixtus usus inoleuerit, ut fiant unum etiam ipsa fermentum. quod utique tunc fit, cum sibi tria haec pari quadam cupiditatum lance c
Abbreviated transcription (Latin):
Graue enĩ potestate uti. ut sub potestate recidaᷤᷤ. Desisti ẽẽ sub Lege. ut uirtute¬
sis supͣ legẽ. Qui simile estimabo regnũ dĩ. Simile ẽ ferm̃to. qͦd acceptũ
mulier abscondit in farinã. donec ferm̃tatũ ẽ totũ. Cũ scriptũ sit. cauete a

Expanded text:
graue enim potestate uti, ut sub potestatem recedas. desiste esse sub lege, ut uirtutegraue enim potestate uti, ut sub potestatem recedas. desiste esse sub lege, ut uirtute supra legem sis. Cui simile aestimabo regnum dei? simile est fermento quod acceptum mulier abscondi
Abbreviated transcription (Latin):
dicenteᷤ. Unde huic sapientia ista: Granũ itaq ẽ figura. arbor ẽ sapiẽtia.
in cuiꝰ frondentibꝰ ramiᷤ ille nocticorax ĩ domicilio. ille passer singulari in
licet ex nationibꝰ c̃ gregati. qͦs dui ꝑ maneᷤᷤ mundi ꝓcellaᷤᷤ turbo neqͥtiȩ
spũaliᷤᷤ agitabat. assũptiꝰ uirtutũ remigiis aduolamꝰ. ut noꝰ unbra scõ⁊
ab istiꝰ mundi ardore defendat. certę stationiᷤᷤ. iã securitate uernanttᷤᷤ. eo qͦd aĩa
nr̃a grauibꝰ ante sic̃ illa mulier inclinata peccatiᷤᷤ ut passer erepta de laqͦo uenã¬
leuitate uolitanteᷤᷤ. ñc̃ iã ꝑ fidẽ xp̃i soluti manib ⁊ libi a uincłis peccatoꝵ boniᷤ
oꝑib intendimꝰ. ⁊ ipsiꝰ epuli lib̾tatẽ habemꝰ. In tẽꝑantiã excludimꝰ. ne lib̃i a lege
cupiditatbꝰ seruiamꝰ. Lex enĩ ligauit sibi. ut absolueret cupiditatibꝰ gr̃a. Q mino¬
rẽ abstulit seruitutẽ.multo graniora p̃c ep̃. Om̃a nobiᷤᷤ licent. s ñ oĩa expediũt.

Expanded text:
dicentes: Unde huic ista sapientia . 185. Granum igitur est figura, arbor est sapientia: in cujus frondentibus ramis ille nycticorax in domicilio, ille passer singularis in licet ex nationibus congregati, quos diu per inane mundi procella et turbo nequitiae spiritalis agitabat, assumptis virtutum remigiis advolamus; ut nos umbra sanctorum ab istius mundi ardore defendat, certae stationis jam securitate vernantes: eo quod anima nostra gravibus ante, sicut illa mulier, inclinata peccatis, ut passer erepta de laqueo venaleuitate uolitantes nunc iam per fidem Christi soluti manus et liberi a uinculis sabbatorum bonis operibus intendimus et in ipsis epulis libertatem habemus, intemperantiam excludimus, ne liberi a lege cupiditatibus seruiamus; lex enim ligauit sibi, ut absolueret cupiditatibus. gratia, quae minorem abstulit seruitutem, multo grauiora praecepit: omnia nobis licent, sed non omnia expediunt;
Abbreviated transcription (Latin):
ut ⁊ iniustĩ iusticie gr̃am freqͦͤnt̃ ad scribant. et ustũ aut odio ꝑseqͣnt᷑. aut
mndatio decolorent. Nouit ant̾ dñs inmaculatoꝵ iua. nec ꝓ peccatore
laudabilẽ. nec ꝓ laudabili peccatorẽ. s unũ quemq ꝓ cõpetentiũ uidicat
ratione meritoꝵ. Idem ẽ enim arbit᷑ m̃tis: facti. Duuna uidicia. meri

Expanded text:
ut et injustis justitiae gratiam frequenter adscribant, et justum aut odio persequantur, aut mendacio decolorent. Novit autem Dominus immaculatorum vias ; nec pro peccatore laudabilem, nec pro laudabili peccatorem: sed unumquemque pro competentium judicat ratione meritorum; idem est enim arbiter mentis et facti. D
Abbreviated transcription (Latin):
qͥli es debitor. Utinã noᷤ simꝰ idonei debitoreᷤ. utinã qͦd acc epimꝰ. possimꝰ ersol¬
uere. nec noᷤ aut sac̾dotii aut ministerũ munꝰ extollat. Qmͦ redde ᷤᷤ dñe iħu.
ꝑmisisti qͥdẽ in cęlo boniᷤᷤ copiosã ẽẽ mercedẽ. Reddeᷤᷤ tam̃ cũ dici euge

Expanded text:
 es debitor. Utinam nos simus idonei debitores. Utinam quod accepimus, possimus exsolvere, nec nos aut sacerdotii aut ministerii munus extollat. Quomodo reddes, bone Jesu? Promisisti quidem in coelo bonis copiosam esse mercede
Abbreviated transcription (Latin):
scelere pudor culpã agnoscere. Seqͥt᷑ ã mirabiliꝰ locꝰ. qͦ subeunde eqͣninit᷑
mnirris moraliꝰ infundit᷑ pacientia pectoribꝰ humani. accusat dñs pracet.
Et bene tacet. qͥ defensione ñ indiget. Ambiãt defendi. qͥ timẽt uinci ñ gͦ
accusationẽ tacendo c̃firmat . s. despicit ñ refellendo. Qͥd enĩ timeret. qͥ non

Expanded text:
uerunt. 97. Sequitur admirabilis locus, quo subeundae aequanimiter injuriae moralis infunditur patientia pectoribus humanis. Accusatur Dominus, et tacet : et bene tacet, qui defensione non indiget. Ambiant defendi, qui timent vinci. Non ergo accusationem timendo confirmat, sed despicit non refellendo. Quid enim timeret, qui non
Abbreviated transcription (Latin):
patͥmoniũ qͥ recessit ab ȩccła. Qͥd enĩ longinquiꝰ qͣm ase recedere. nec regionibꝰs moribꝰ
separari. studiis discretũ eẽ ñ t̾riᷤᷤ.s qͣsi int̾fuso lururiȩ scłariᷤ estu diuortiũh abere fac¬
toꝵ  Et enĩ qͥ se axp̃o separat. exul ẽ patriȩ.ciuiᷤᷤ ẽ mundi.S noᷤᷤ ñ sumꝰ aduenȩ ⁊ ꝑe
grini s sumꝰ ciueᷤᷤ scõꝵ ⁊ domestici dĩ. Qͥ enĩ eramꝰ longe . facti sumꝰ ꝓpe in sangͥne xp̃i.¬
ñ inuideamꝰ de longinqͣ regione remeantib qͥa ⁊ noᷤ fuimꝰ in regione longinqͣ. siẽ isaia

Expanded text:
t in regionem longinquam. quid enim longinquius quam a se recedere nec regionibus, sed moribus separari, studiis discretum esse non terris et quasi interfuso luxuriae saecularis aestu diuortia habere factorum? etenim qui se a Christo separat exul est patriae, ciuis est mundi. sed nos non sumus aduenae atque peregrini, sed sumus ciues sanctorum et domestici dNon invideamus de longinqua regione remeantibus; quia et nos fuimus in regione longinqua, sicut Esaia
Abbreviated transcription (Latin):
dicũs. Qi sipiens declinei a me. Et egntibꝰ saensibꝰ dic̃. Uenite edite de
amb metꝰ ꝯbilite uinũ qd̾ miscui uob̾. ⁊ derelinqͥte ĩsipientiã.⁊ qͥ.¬
rite p udentiõ y corrigite seientie ĩtelligñtiã. Qd̾ d̾suent᷑uꝰ eẽt gñriꝰ

Expanded text:
i est insipiens, declinet ad me; et egentibus sensu dicit: Venite, edite de panibus meis, et bibite vinum, quod miscui vobis. Derelinquite insipientiam, et quaerite prudentiam, et corrig
Abbreviated transcription (Latin):
gui animi tui. ⁊ m̃tis incessũ. indubitata c̃fessione dñicȩ eruciᷤᷤ tuigue.
ingue carnẽ tuã in xp̃i s anguine. si uitia dilua. peccata detgaᷤᷤ mortẽ xp̃i
in tua carne circũ feraᷤ. Noli ad t̾rena inflecti. ne arundinẽ tuã frangas.¬

Expanded text:
i tui et mentis incessum indubitata confessione dominicae crucis tingue. tinguis carnem tuam in Christi sanguine, si uitia diluas, peccata detergas, mortem Christi in tua carne circumferas, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
ad lauacrũ. Omia enĩ ꝓte factꝰẽ. his qͥ sub lege sunt qͦsi sub lege cẽt. cũ
ipse sub lege ñ eẽt. Cireũ cisus ẽ. ut eos qui sub lege st̃ lucri faceret. his
qͥ sine lege erant. c̃uiuii cõmunitate sociatꝰ ẽ: ut lucraret᷑ eos qͥ sine lege

Expanded text:
ad lauacrum; omnia enim pro te factus est. his qui sub lege sunt, quasi sub lege esset, cum ipse sub lege non esset, circumcisus est, ut eos qui sub lege sunt lucrifaceret, his qui sine lege erant conuiuii conmunitate sociatus est. ut lucraretur eos qui sine lege
Abbreviated transcription (Latin):
columba qͦndã ad illam arcħã quȩ sola fuit dilium inmuniᷤᷤ ad uexit.
t̃ ipsa mundi diluuia spc̃ sc̃s ad ȩccłam sua pacẽ afferat fructuosã.
pensli Uideamꝰ & patrẽ. s quia uidere ñ possumꝰ. audiamꝰ. Ad ẽ enim
benuuolus de ñ derelinquet tẽplũ suũ. uult om̃em edificare anũdũ. gult
siad salutẽ informare. uult lapides inuoᷤᷤ a t̾ra ad cęlũ transferre. Di¬
ligit tẽplũ sut̃. & nos diligamꝰ eũ. Si diligimꝰ eũ. p̃cepta eiꝰ seruenꝰ. Au

Expanded text:
columba quondam ad illam arcam, quae sola fuit diluuii inmunis, aduexit. quod inter ipsa mundi diluuia spiritus sanctus ad ecclesiam suam pacem adferat fructuosam. porali, uideamus et patrem. sed quia uidere non possumus, audiamus; adest enim beniuolus deus, non derelinquet templum suum. uult omnem exaedificare animam, uult eam ad salutem informare, uult lapides uiuos a terra ad caelum transferre. diligit templum suum, et nos diligamus eum. si diligimus deum, praecepta eius seruemu
Abbreviated transcription (Latin):
tũ exigant. militibꝰ ne calũniã faciant. p̃dam reqͥrant. docenꝰ iccirco
ne p̾ceptũ om̃ib officus. om̃ib etatibꝰ necessaria. & ab om̃ib deferen¬
da ñ publicanꝰ. non miles eccipit᷑. non agricola uel urbanꝰ. diues. &.
pauꝑ. om̃s incõmune amonent᷑ ut c̃ferant ñ habenti. Miscd̾ia enĩ
plenitudõ iuirtutũ ẽ. & ideo om̃ib ꝓposita ẽ ꝑfectȩ forma uirtu¬
tifne uestim̃tis alim̃tisq suis ꝑ arcant. Miscdiȩ tam̃ ipsiꝰ ꝓpossi¬
bilitate c̃ditioniᷤᷤ humane mensura seruat᷑. ut non sibi ueiꝰ quisq
tatũ eripiat. s quod babet. eũ panpere partiat᷑. E stimante aut

Expanded text:
tum exigant, militibus, ne calumniam faciant, praedam requirant, docens idcirco tum exigant, militibus, ne calumniam faciant, praedam requirant, docens idcirco ne praeceptum, omnibus officiis, omnibus aetatibus necessaria et ab omnibus deferenda. non publicanus, non miles excipitur, non agricola uel urbanus, diues et pauper, omnes in conmune admonentur, ut conferant non habenti; misericordia enim plenitudo uirtutum est. et ideo omnibus est proposita perfectae forma uirtutis, ne uestimentis alimentisque suis parcant. misericordiae tamen ipsius pro possibilitate condicionis humanae mensura seruatur, ut non sibi unusquisque totum eripiat, sed quod habet cum paupere partiatur. Aestimante autem
Abbreviated transcription (Latin):
tibꝰ. frondibꝰ uestiunt᷑. Atq utinã noᷤ fecundarũ usũ arboꝵ possimꝰ
imitari. meritiᷤᷤq crescentibꝰ longeuȩ humilitatiᷤᷤ radice fundati sub¬
limes in humo. decori ad speciẽ. adultoᷤᷤ fructuosoꝵ operũ uerticeᷤᷤ eri¬
gamꝰ. ne engłici securis agͥcolȩ trunci radicẽ siluestris ercidat. Ue
defleuero. ue michi si ñ media nocte surrerero ad c̃fitendũ dño.
ue mͥ si dolũ ꝓximo meo fecera ue si locutꝰ ñ fuero ueritatẽ. Ad
radicẽ securis ẽ. faciat fructũ qͥ potest gr̃e. qͥ debet penitentiȩ.
Adẽ dñs qͥ fructũ reqͥrat. fecundoᷤᷤ uiuficet. sterileᷤᷤ dep̃hendat. An¬
m tres st̃ ex qͦ uenit. & fructũ in uideiᷤᷤ inuenire ñ potuit. utinã
inueniat in nobiᷤ. Iussurꝰ ẽ succidi infructuoso. ne t̾ram occupent.
S qͥ adhuc ñ habent fructũ. conent᷑ ut afferant in futurũ. B onꝰ
nũ c̃uenienᷤ tribuit sc̃s baptista responsũ. Publicanis ne ultra p̃scrip¬

Expanded text:
tibus, frondibus vestiuntur. Atque utinam nos fecundarum usum arborum possimus imitari, meritisque crescentibus longaevae humilitatis radice fundati, sublimes ab humo, decori ad speciem adultos fructuosorum operum vertices erigamus; ne evangelica securis agricolae trunci radicem sdefleuero; uae mihi, si non media nocte surrexero ad confitendum tibi; uae mihi, si dolum proximo meo fecero; uae, si locutus non fuero ueritatem. iam ad radicem securis est; faciat fructum qui potest gratiae, qui debet paenitentiae. adest dominus, qui fructum requirat, fecundos uiuificet, steriles deprehendat. anni tres sunt ei quo uenit et fructum in Iudaeis inuenire non potuit: utinam inueniat in nobis! iussurus est succidi infructuosos, ne terram occupent. sed qui adhuc non habent fructum conentur at adferant in futurum. bonus num conueniens tribuit sanctus Baptista responsum, unum omnibus, ita publicanis, ne ultra praescrip
Abbreviated transcription (Latin):
delicta cõmunia m̃tis & corꝑis. purificatio qͦq debuit ẽẽ cõmunis. Epse
die solidȩ merita fructꝰq uirtutiᷤᷤ. ab inanis iacta nctiȩ exiliũq factoꝵ
infructuosa leuitate discernat. ꝑfectioris meriti uro ᷤᷤ locaturꝰ in man¬
sione cg̨lesti. Ipse enĩ ꝑfectior fructꝰ ẽ. qͥ meruit eiꝰ eẽ conforins qͥ a sic̃
iniusuꝰ paleis. Et ideo ante eũ igniꝰ ardebit. ñnatura sui noxiꝰ ut pote qͥ
mala inꝓbitati exurat. splendorẽ ꝓbitatis accumulet. Pactum ẽ aut̃
in ipsa humilitate dñ ꝓspicientiã. Quanto enĩ abiectior humilitaᷤ. tanto

Expanded text:
delicta conmunia sint mentis et corporis, purificatio quoque debuit esse conmunis. et die solidae merita fructusque uirtutis ab inanis iactantiae exiliumque factorum infructuosa leuitate discernat perfectioris meriti uiros locaturus in mansione caelesti. ipse enim perfectior fructus est, qui meruerit eius esse conformis, qui sicut us meritis non amicus. et ideo ante eum ignis ardebit non natura sui noxius, utpote qui mala inprobitatis exurat, splendorem probitatis adcumulet. Factum est autem in ipsa humilitate domini prospicientiam! quanto enim abiectior humilitas tanto
Abbreviated transcription (Latin):
dentib s int̃ deserta qreutibꝰ xp̃m. et si qͥ corpalis gert̃ ulcesa passioni. hiꝰ
medicinã suã libent̃ indulget. c̃ seqͤns gͥ erat. ut qͦs a uulnerũ do lore sana¬
uerat. es alimonuis sp̃alibꝰ a ieuino lib̾aret. Itaq nemo cibũ accipit xp̃i
nͥ fuerit ante sanatꝰ. Et illi qͥ uocant᷑ ad cenã. priꝰ uocandi sanant᷑. Ubiq¬
gͥ misteru ordo seruat᷑. ut priꝰ ꝑ remissionẽ peccatoꝵ eulneribꝰ medicina
tͣbuat᷑ pꝰ alimonia m̃sȩ cȩlestiᷤ exuberet. qͦmqͦm ñ dũ ualidiorilꝰ hȩc t̾ba
reficiat᷑ alimtiꝰ. neq xp̃i corꝑe ⁊ sanguine ieuina solidioriꝰ fidei corda

Expanded text:
s gerunt ulcera passi- onis, his medicinam suam libenter indulget. consequens igitur erat ut quos a uulnerum dolore sanauerat eos alimoniis spiritalibus a ieiunio liberaret. itaque nemo cibum accipit Christi, nisi fuerit ante sanatus, et illi qui uocantur ad cenam prius uocando sanantur. si uulneribus medicina tribuatur, postea alimonia mensae caelestis exuberet, quamquam nondum ualidioribus haec turba reficiatur alimentis neque Christi corpore et sanguine ieiuna solidioris fidei corda
Abbreviated transcription (Latin):
genda decernit᷑. ut mutandi hospicũ. nec essitudiniꝰ q uio landie ausa ñ
suppetat.
Non tam̃ eadẽ cautio receptori mandat᷑ hospitũ. ne dũ hospe eligit᷑. hospitalita
ipsa minuat᷑. S hȩc ut scd̾m litterã de hospitu religione uenerabilis ẽ forma
p̾cepti. ita enã de misterio sententia cȩlestiᷤꝰᷤ arridet. Et enĩ cũ domꝰ eligit᷑. dignꝰ
hospeᷤ unqͥrit᷑. Uideamꝰ gͥ ne fonte ȩccła p̃ferenda designet᷑ ⁊ xp̃c. Quȩ enĩ dignior
si ep̾c habitator sit. haut dubie sit legenda Sin uͦ popłs ꝑfidi. aut p̾ceptor he¬
reneꝰ desormet habitaculũ uitanda heriticoꝵ cõmuinio. fugienda sinagoga censet᷑:
exeuriend̾ pedũ puluuĩne fatiscentibꝰ ꝑfidiȩ steriliꝰ siccitatibꝰ. tanqͣm humo aride. hare¬
noseꝰq m̃tis uestigiũ pedũ polluat᷑. Nã sic̃ corporedᷤ infirmitate popłi fideli susci
tioniꝰ fundam̃ta possideat. ne qͣm labẽ ꝑfidiȩ possit asꝑgere deserenda ẽ. here

Expanded text:
genda decernitur, ut mutandi hospitii necessitudinisque uiolandae causa non suppetat. non tamen eadem cautio receptori mandatur hospitii, ne dum hospes eligitur, hospitalitas ipsa minuatur. Sed haec ut secundum litteram de hospitii religione uenerabilis est forma praecepti, ita etiam de mysterio sententia caelestis adridet. etenim cum domus eligitur, dignus hospes inquiritur. uideamus ne forte ecclesia praeferenda designetur et Christus. quae enim dignior s habitator sit, haud dubie sit legenda. Sin vero populus perfidus, aut praeceptor haereticus deformet habitaculum, vitanda haereticorum communio, fugienda synagoga censetur, excutiendus pedum pulvis, ne fatiscentibus perfidiae sterilis siccitatibus tanquam humi arido arenosoque mentis tuae vestigium polluatur. tionis fundamenta possideat, ne quam labem perfidiae possit aspergere, deserenda est. quo
Abbreviated transcription (Latin):
eget. qͥ recedit asapientia. bebetat᷑. qͥ recedit a uirtute. dissoluit᷑ E gere gͦ cep̃. ideo¬
⁊ famẽ pati qͥa nichil ꝓdige sati ẽ uoluptati. Semꝑ famẽ patit᷑ sui qͥ alim̃tiꝰ ꝑpe¬

Expanded text:
eget, qui recedit a sapientia hebetatur, qui recedit a uirtute dissoluitur. merito ergo i famem pati, quia nihil prodigae satis est voluptati. Semper famem patitur sui, qui alimentis perpe
Abbreviated transcription (Latin):
copulato. quã qͦd sc̃s orarcꝰ in pͥncipio statiꝰ locandũ pitaut. Etce mitto
cerit humũtatẽ homini. atq abstinentie fidẽ placere debere. si ẽ
ille sc̃s ioħs baptista his ad inmortalitatẽ gradib ascendit. uestim̃to.
cibo. nuncio. At uͦ sc̃s LUcas uelut quendã historieũ ordinẽ tenuit.⁊ plu¬
ra nõbis gestoꝵ dñi miracula reuelauit. ita tam̃ ut om̃s sapientię uirtuteᷤᷤ
eugłu sui cõplecteret᷑ hystoria. Ergo om̃em quẽ mundana sibi pruden
tia falso uendicat pͥncipatũ. sapientia uere possidet spualis. Itaq siqͥs in
errore sollicitudinũ. ⁊ nudꝰ malitia athleta pietatiᷤᷤ. oleo sp̾ñali uelut
qͥdam aĩȩ menbra ꝑfusu̾ suscipiat certamina pietatis. haud dubie

Expanded text:
copulatu quam quod sanctus Marcus in principio statim locandum putauit: ecce, mitto copulatu quam quod sanctus Marcus in principio statim locandum putauit: ecce, mitto ceret humilitate hominem atque abstinentia et fide placere debere, sicut ille sanctus Iohannes Baptista his ad inmortalitatem gradibus ascendit, uestimento cibo nuntio? at uero sanctus Lucas uelut quendam historicum ordinem tenuit et plura nobis gestorum domini miracula reuelauit, ita tamen ut omnis sapientiae uirtutes euangelii istius conplecteretur historia. quid tia falso uindicat principatum sapientia uere possidet spiritalis, errorem sollicitudine et nudus malitiae athleta pietatis oleo spiritali uelut quaedam animae membra perfusus suscipiat certamina ueritatis, haut dubie
Abbreviated transcription (Latin):
Qui de rationabilibꝰ ethiciꝰ in ꝓuerbus scripsit. de nat᷑alibꝰ in eccłaste. qͥa
uanitaᷤᷤ uanitatũ. ⁊ omia uanitaᷤᷤ qͤ in hoc mundo st̃ constituta. Uanitati eniꝰ
creat᷑a subiecta ẽ. De moralibꝰ ⁊ rationalibꝰ in canticiᷤ canticoꝵ. eo qͦd cum
societate conectit᷑. ad miranda misteria reuelant᷑. Euangelistiᷤᷤ qͦq qͣm
putas defuisse sapientiã. qͦrũ alii cũ uariis generibꝰ sint referti. singuli¬
tam̃ diuersoͦ genere p̃stant: Est enĩ uere sapuntia nat᷑alis. in libro eugłi¬
q̃ scribit᷑ scđm ioħem. Nemo enĩ audetͦ dicere tanta sub limitate sapienuȩ
maiestatẽ dĩ udit. ꝗ nobiᷤᷤ ꝓpͥo sermone reserauit. Transcendit nubes.
tnscendit uirtute cęloꝵ transcenđ angłos ⁊ uerbũ in pͥncipio reperit. ꝓ
uerbũ apud dm̃ uidit. Qͥs aut̃ moraliꝰ scd̃m hominẽ singła ꝓsecutꝰ qͣm
sc̃s mat̾eus edidit nobiᷤᷤ p̃cepta iuuendi: Qd rationabiliꝰ illo admirabili

Expanded text:
qui de rationabilibus et ethicis in Prouerbiis scripsit, de naturalibus in Ecclesiaste, quia uanitas uanitatum et omnia uanitas quae in hoc mundo sunt constituta; uanitati enim creatura subiecta est, de moralibus autem et rationabilibus in Canticis canticorumncta connectitur, admiranda mysteria revelantur. Evangelistis quoque quam putas defuisse sapientiam? Qui, cum variis generibtamen diverso genere praestant? Est enim vere sapientia naturalis in libro evangelistae Joannis. Nemo enim, audeo dicere, tanta sublimitate sapientiae majestatem Dei vidit, et nobis proprio sermone reseravit. Transcendit nubes, transcendit Virtutes coelorum, transendit Angelos, et Verbum in principio reperit et uerbum aput deum uidit. quis autem moralius secundum hominem singula persecutus quam sanctus Matthaeus edidit nobis praecepta uiuendi? quid rationabilius illo admirabili
Abbreviated transcription (Latin):
c̃tẽpnere uo luptateᷤ: ieuina siuis uincere. c̃ seqͣns ẽ. ut ꝑ hominẽ diabolꝰ te
putet ẽe tẽptandũ. Xp̃c qͣsi fortior facie ad faciẽ tẽptat᷑. tu ꝑ hominẽ. Et
illud diaboli ũbũ cũ dic̃. homo fortiꝰ es. manduea ⁊ bibe.ꝓ simili mane. Noli
te tͥ credẽ. ũ erubescaᷤ egere p̃sidiis. qͥbꝰ ñ egebat xp̃o ⁊ tam̃ ea ñ neglegebat.

Expanded text:
luptates. Jejuna, si vis vincere. Consequens est ut per hominem diabolus te putet esse tentandum: Christus quasi fortior, facie ad faciem tentatur, tu per hominem. Et illud diaboli verbum est, cum dicit homo: Fortis es, manduca et bibe, et similis mane. Noli te tibi credere, non erubescas egere praesidiis, quibus non egebat Christus; et tamen ea
Abbreviated transcription (Latin):
de pecudibꝰ loqͣr Terra ipsa a gn̾andi oꝑe sepe reqͥescit. Et si in pacienti
hominũ studio iactis freqͤnt̾ seminibꝰ occupet᷑. inpudentiã multat agricolȩ.
fecunditatẽ sterilitate cõmutat. Ita qͥdẽ in ipsis elem̃tis ac pecudibꝰ ab usu
ñ cessare generandi nat᷑ȩ pudor ẽ. Merito gͦ etiã scã elisabeth erubesce¬
bat gr̃am. ⁊ si ñ recognosceret culpã. Nã ⁊ si c̃cep̃ de uiro. Neq enĩ aliter
de hõis ortu fas ẽ cretde. tam̃ partꝰ sui erubescebat ȩtatẽ. ⁊ rurs caruisse
se gaudebat obꝓbrio. Pudoris ẽ feminis nuptiarũ p̾mia ñ hab̾e. quibꝰ

Expanded text:
de pecudibus loquar? terra ipsa a generandi opere saepe requiescit et, si inpatienti hominum studio iactis frequenter seminibus occupetur, inpudentiam multat agricolae, fecunditatem sterilitate conmutat. ita quidam in ipsis elementis ac pecudibus ab usu non cessare generandi naturae pudor est. merito ergo sancta Elisabet erubescebat gratiam, etsi non recognosceret culpam. nam etsi concepit de uiro — neque enim aliter de hominis ortu fas est credere — tamen partus sui erubescebat aetatem. et rursus caruisse se gaudebat obprobrio; pudor est enim feminis nuptiarum praemia non habere, quib
Abbreviated transcription (Latin):
uita si exsoluamꝰ noᷤ auincłis diaboli. nec ille ꝓpt̃ nos dãpnabit᷑. ⁊ noᷤᷤ a iuincłis erimꝰ
alieni. Unde ꝓ assirio psalmꝰ scribit᷑ septuagimꝰ nonꝰ. Bene enĩ c̃sulenᷤ ad u̾sario.

Expanded text:
ita, exsolvamus nos a vinculis diaboli, nec ille propter nos damnabitur, et nos a vinculis ejus erimus alieni. Unde et pro Assyrio psalmus inscribitur septuagesimus quintus. Bene ergo consulis adversario
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qͦd ẽ ampliꝰ p̃eiosus cruor dñi c̃secrauit. lue licet ñ regalibꝰ ministeriis t̃ritus.
c̃stantia metũ p̃sserit. ñ p̃mus ubrimiᷤᷤ ꝓuocatꝰ religiosũ uendiderit affectũ. sed
studio regiꝰ obsistenꝰ. ne ui hortuliᷤ suiꝰ maluarũ holus succisa uitȩ sereret᷑. qͣndo

Expanded text:
t non regalibus minis territus constantiam metu presserit, non praemiis uberrimis provocatus religiosum vendiderit affectum; sed studio regis obsistens , ne in hortulis suis malvarum olus, succisa vite, sereretur, quando
Abbreviated transcription (Latin):
scã dũ ligat᷑ exuit᷑. dũ humiliat᷑ attollit᷑. dũ recidit coronat᷑. Qnetiã
ut tener surculuꝰ ueteri abscisꝰ ex arbore in alteriꝰ fetura inserit᷑. ita popłs hic
sc̃s surculiᷤ ueteriꝰ cicatricibꝰ enodatiꝰ. in illo cruciꝰ ligno tanqͣm gremio pre pa¬
rentiᷤ fotuᷤ molescir. Sp̃s sẽs sicut in altaᷤᷤ dimissuᷤ t̾rarũ scrobe. ita hoc carcereũ
cultũ. in cȩlestẽ erigit disciplinã. Hanc uineã diligenᷤᷤ agͥcola. fodere. ugare.
tondere c̃sueuit. Ruderatiᷤᷤ q trenȩ moli aggeribꝰ operibꝰ corꝑis nr̃i. nc̃ sole
torrere. nc̃ imbre ꝑfundere. stirpare agrũ solitꝰ. ne sentibꝰ genima ledat᷑. ne
luxuriet unbra folioꝵ uerboꝵq infructuosa iactantia. uirtutibꝰ obum bran¬
do maturitatẽ indoliᷤᷤ naturaliᷤ inpediat.S absit ut huic uineȩ qͥcqͣm timeamꝰ
adũsi. qͦm ꝑuigil ⁊ custoᷤᷤ dñi salutariᷤᷤ aduersꝰ om̃s neqͥtiȩ seculariᷤᷤ illecebraᷤᷤ. muro¬

Expanded text:
s dum ligatur exuitur, dum humiliatur adtollitur, dum reciditur coronatur. quin etiam ut tener surculus ueteri abscisus ex arbore in alterius fetu radicis inseritur, ita populus hic sanctus surculi ueteris cicatricibus enodatis in illo crucis ligno tamquam gremio piae parentis fotus inolescit spiritusum habitus in coelestem erigit disciplinam. 30. Hanc vineam diligens agricola fodere, tondere consueuit eruderatisque terrenae molis aggeribus operta corporis nostri nunc sole torrere, nunc imbre perfundere, stirpare agrum solitus, ne sentibus gemma laedatur, ne luxuriet umbra foliorum uerborumque infructuosa iactantia uirtutibus obumbrando maturitatem indolis naturalis inpediat. sed absit ut huic uineae quicquam timeamus aduersi, quam peruigil custos domini salutaris aduersus omnes nequitiae saecularis i