comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Sanguuine semiuiri magnum sciareti ranno:
Nonego pelleas arces aditisquer& ectum
Corpus alex an dripigramareoti demergam:
Non mihi piramidum cumulis euulsasamasis:
Atq ali reges nila ter rente natabant
Omniaclant poenas nudo tibi magne sepuldrco:
Eualuambusto iam numen gercibus isim
& sacer in magnicineres mactabitur apis:
Ferra dabit linquam uaccios cultoribus aegros:
N ecnilus cui crescaterit solus que tenebis
Sixerat & dassem seuas rapiebatinundas¬
ed cato lauda tam iuuenis conpescuitiram:
nterea totis audito funere magni
itoribus sonuit ꝑ cssus planctibus a &her:
xemiploq: carens & nulli cognitus euo
uotus erat mortem populos deplere potentis:
ed magis ut ui saest lacrimis ex hausta solutas:
Iu uultus effusa coma correlia pcippe
Egrediens rursus geminato uerbere planguat
Vt primum in socie ꝑ uenitlitore terrȩ:
Collegit uestes mi seriq in signa magni
Aimaq & inprersas duro quas gesseratolim:

Expanded text:
Sanguine semiviri Magnum satiare tyranni. Sanguine semiviri Magnum satiare tyranni. Non ego Pellaeas arces, adytisque retectum Corpus Alexandri pigra Mareotide mergam? Non mihi pyramidum tumulis evulsus Amasis Atque alii reges Nilo torrente natabunt? Omnia dent poenas nudo tibi, Magne, sepulchra: Evolvam busto iam numen gentibus Isin,  sacer in Magni cineres mactabitur Apis, Terra dabit: linquam vacuos cultoribus agros, Nec, Nilus cui crescat, erit: solusque tenebis Dixerat, et classem saevas rapiebat in undas. Sed Cato laudatam iuvenis compescuit iram. Interea totis, audito funere Magni, Litoribus sonuit percussus planctibus aether: Exemploque carens et nulli cognitus aevo Luctus erat, mortem populos deflere potentis. Sed magis, ut visa est, lacrimis exhausta, solutas In vultus effusa comas, Cornelia puppi Egrediens, rursus geminato verbere plangunt. Ut primum in sociae pervenit litora terrae, Collegit vestes, miserique insignia Magni, Armaque, et impressas auro, quas gesserat olim,
Abbreviated transcription (Latin):
ege subimpuroniloti caregna tenente
Ospiciis fretus superis &r munero anto
npro a uos cecidit donatiuictima regn
idiego magnanimilacerantes pectora patris
Neccredens pharisi um tantum potus s&irannum:
Lito renilia co so cerumiamstare putaui
Sed me nec sanguuis nec tantum uulnera nostri:
Ad f&ceresenis quantum gestate perorbem
Oraducis quȩ tranfixo sublimi apilo
Vidimus haec fama est oculis uictoris iniqui
Seruarisceleriq: fidem que siss& irannum
Namcorpus phariae ne canes auideq: uolucres:
Distuller int anfurtiuus quemuidimusignis:
Solueritignoro quȩ cumq iniuria fati:
Abstulit hos artus superis hȩccrimina doreo :
Seruata de parte queror cum talia magnus:
Audisset non ingemitus lacrimasq: dolorem:
Effuditius taquae furens pi&ate ꝓfatur
Precipit aterate si siccolitore naute
Classis inaduersoserum patremige uertos:
Iteduces mecum nuf: quamciuilibus armis:
Tanta fuit merces in humatos condere manes:

Expanded text:
ege sub impuro Nilotica rura tenente, Hospitii fretus superis et munere tanto In proavos, cecidit donati victima regni. Vidi ego magnanimi lacerantes pectora patris: Nec credens Pharium tantum potuisse tyrannum, Litore Niliaco socerum iam stare putavi. Sed me nec sanguis, nec tantum vulnera nostri Adfecere senis, quantum gestata per urbem Ora ducis, quae transfixo sublimia pilo Vidimus: haec, fama est, oculis victoria iniqui Servari; scelerisque fidem quaesisse tyrannum. Nam corpus Phariaene canes avidaeque volucres Distulerint, an furtivus, quem vidimus, ignis Solverit, ignoro. Quaecumque iniuria fati Abstulit hos artus, superis haec crimina dono: Servata de parte queror. Cum talia Magnus Audisset, non in gemitus lacrimasque dolorem Effudit; iustaque furens pietate profatur: Praecipitate rates e sicco litore, nautae; Classis in adversos erumpat remige ventos: Ite, duces, mecum: numquam civilibus armis Tanta fuit merces, inhumatos condere manes,
Abbreviated transcription (Latin):
&penitus nonuulgatis sacratas guris
Numina sic metuunt tantum terroribus addit
Quos timeant a ñ non nos sedeos iam fama ferebat
Sepecauas motuterrȩ mugire cauernas
& procumbentis iterum consurgere taxos
Etnon ardentis fulgere incendia siluȩ
Roboraque amplexuis circum fluxisse draconis
N onillumcultu populi propriore frequentant
Sed cesseredeis mediocum phoebus in axeest
Aut caelum noxatrten& pauetipse sacerdos
Accessus dominumq time deprendere luce
Hanciubes immisso siluam procumbere ferro
N amuc in aoperi belloque intacta priori
Internudatos stabat densissima montis
Sed forte tremueremanus motique uerenda
maiestate loci si robora sacra ferirent
Insua credebant redituras. membra securis

Expanded text:
nitos: non vulgatis sacrata figuris Numina sic metuunt: tantum terroribus addit, Quos timeant non nosse deos. Iam fama ferebat Saepe cavas motu terrae mugire cavernas, Et procumbentes iterum consurgere taxos, Et non ardentis fulgere incendia silvae, Roboraque amplexos circumfluxisse dracones. Non illum cultu populi propiore frequentant, Sed cessere deis. Medio cum Phoebus in axe est, Aut coelum nox atra tenet, pavet ipse sacerdos Acessus, dominumque timet deprendere luci. Hanc iubet immisso silvam procumbere ferro: Nam vicina operi belloque intacta priore Inter nudatos stabat densissima montes. Sed fortes tremuere manus, motique verenda Maiestate loci, si robora sacra ferirent, In sua credebant redituras membra secures
Abbreviated transcription (Latin):
Nmetuens atq haecira dictantem ꝓfatur
Quimodo in absentem uultudextraq furebas
Miles habesnudum pitũq adiulnera patus
Hic fugos bolli fines plac& enserolicto
Detolegit in belles animasnilfortiter ausa
Sedinotantũq fugamineditatas iuuentus
Acducisinuicti reb lassata secundis
Vaditemeq meis adbollarelinquite fatis
Inuenient haec armaminus uobisq repulsis
Totredd& sortuna uiros quottela uacabunt
Iune sugam magnitanta cũ lassosequũntur
Hesperiegentes Nob uictoriam turbam
Edabit inpulsitantũq p̃miabolli
Auserat& ur̃i rapta mercedo laboris
Tauriforos nullo comitetur ual norocurrus
osdespecca sonex ex haustaqy sanguine turba
Cernotis nros iampleps romanatriumphos
Caesaris ancursus urae sentireputaus

Expanded text:
metuens: atque haec ira dictante profatur: Qui modo in absentem vultu dextraque furebas, Miles, habes nudum promtumque ad vulnera pectus. Hic fuge, si belli finis placet, ense relicto. Detegit imbelles animos nil fortiter ausa Seditio, tantumque fugam meditata iuventus, Ac ducis invicti rebus lassata secundis. Vadite, meque meis ad bella relinquite fatis: Invenient haec arma manus, vobisque repulsis Tot reddet Fortuna viros, quot tela vacabunt. Anne fugam Magni tanta cum classe sequuntur Hesperiae gentes, nobis victoria turbam Non dabit, impulsi tantum quae praemia belli Auferat et, vestri rapta mercede laboris, Lauriferos nullo comitetur vulnere currus? Vos despecta, senes, exhaustaque sanguine turba Cernetis nostros iam plebs Romana triumphos. Caesaris an cursus vestrae sentire puta
Abbreviated transcription (Latin):
Iiumereuasto miscentur in aethere uoces
remorumq: sonus premit clamore necullȩ
Audiri potuere tulae tunc caerula uerrunt
Atqi inrostra cadunt & remis pectora pulsant¬
V tprimum roseris crebuerunt obiua rostra
In poppim rediere ratis emissaq tela
Aeratexerunt uaciumq cidentia pontum
& iam diductis extendunt cornua proris
Diuerseq rates laxata classȩ receptae
utquotiens aestus zephiris eurusq repugnat
Huc habeunt fluctus illo mare sic ubi puppes
sulcato uarios duxerunt gurgitetractus
Quod tulitilla ratis remis hocr&ulit aequor
s ed grais habiles pugnamq lacesserepinus
Nͣ &empta refugam nec longo frangere gyro
Cursum nec tarde flectenti cȩdereclauo
Atromanaratis stabilem p̃bere carinam
Cestior & terrae similem bellantib usum
Tunc in signifera residenti puppemagistro
brutus ait pateris nea cies errarepro fundo

Expanded text:
Innumerae vasto miscentur in aethere voces: Innumerae vasto miscentur in aethere voces: Remorumque sonus premitur clamore: nec ullae Audiri potuere tubae. Tunc caerula verrunt, Atque in transtra cadunt, et remis pectora pulsant. Ut primum rostris crepuerunt obvia rostra, In puppim rediere rates, emissaque tela Aera texerunt vacuumque cadentia pontum. Et iam diductis extendunt cornua proris, Diversaeque rates laxata classe receptae. Ut, quoties aestus Zephyris Eurisque repugnat, Huc abeunt fluctus, illuc mare: sic, ubi puppes Sulcato varios duxerunt gurgite tractus, Quod tulit illa ratis remis, haec repulit aequor. Sed Graiis habiles pugnamque lacessere pinus Et tentare fugam, nec longo frangere gyro Cursum, nec tarde flectenti cedere clavo. At Romana ratis stabilem praebere carinam Certior, et terrae similem bellantibus usum. Tunc in signifera residenti puppe magistro Brutus ait: Paterisne acies errare profundo
Abbreviated transcription (Latin):
Accipit non sola uirose stabat in undis
Classis &emeritas repxunt naualib: alnos
Vt matutinos spargens suꝑ equora phoebus
Fregit aquis radios & libernubib: a& her
Et posito borea pacemq tenentib: austris
Ceruatum bello iacuit maremouita bomni
Qiusquis suastatione ratemparibiq lacestis
aesaris hine puppes. hincgriio reiigeclas sis
Tollitur inpulsȩ contis tremuere carine
Ere braq siblimes conuellunt uerbera puppes
Coriua romane classis ualideq trireme
Quuasq quater surgens exstructi remigis ordo
Commoue & plurisq mergunte quora pinus
multiplices cinxererates hoc robor aperto
ompositum pelago lunata classerecedunt
Ordine contente gemino creuisse liburre
Celsior atcunctis bruti praoria puppis
Verberib senis agitur molemiq ꝓfundo
Lpuesit& simmas longe p&it ae quora remis
Vtcantum medii fuenitmaris utraq clams
Q uod ie mel excussis possit transcurrere tonsis

Expanded text:
Accepit non sola viros, quae stabat in undis Accepit non sola viros, quae stabat in undis Classis; et emeritas repetunt navalibus alnos. Ut matutinos spargens super aequora Phoebus Fregit aquis radios, et liber nubibus aether, Et posito Borea, pacemque tenentibus Austris, Servatum bello iacuit mare, movit ab omni Quisque suam statione ratem, paribusque lacertis Caesaris hinc puppes, hinc Graio remige classis Tollitur: impulsae tonsis tremuere carinae, Crebraque sublimes convellunt verbera puppes. Cornua Romanae classis validaeque triremes, Quasque quater surgens exstructi remigis ordo Commovet, et plures quae mergunt aequore pinus, Multiplices cinxere rates. Hoc robur aperto Oppositum pelago. Lunata fronte recedunt Ordine contentae gemino crevisse Liburnae. Celsior at cunctis Bruti praetoria puppis Verberibus senis agitur, molemque profundo. Invehit, et summis longe petit aequora remis. Ut tantum medii fuerat maris, utraque classis Quod semel excussis posset transcurrere tonsis,
Abbreviated transcription (Latin):
V ltro acies inferreparant armisq coruscas
Nocturnis texerefaces. audaxq iuuentus
Erupit non bausta iaris nonl&iferarcus
Telum & flamma fuit rapiensq incendiauentus
Perromanatulit celeris muniminacursu
Nec quamuis uiridi lucteturrobore lectas
Ignis agit uires. taeda sed raptus ab omni
Consequitur nigri spaciosa uolumina fumi
Nec solum siluas sed saxa ingentia soluit
& crude putri fluxerunt puluere cautes
Procubuit maiorq iacens. apparuit agger
spes uictis telluris abit placuito ꝓfando
Fortuna temptaremaris non robore picto
Ornatas decuit fulgens cutela carinas
sedrudis & qualis ꝓcumbit mnontib: arbor
Conseriturstabilis naualib: area bellis.
& iam turrigerani bruti comitata carinam
uenerat influctus rhodanicumgurglte classis
s to chados aruatenens nec ron& graia iuuentus
Omnesuum fatis uoluit committererobur
Crandeuosq senes nuxtis armauit ephebis

Expanded text:
. Ultro acies inferre parant: armisque coruscas . Ultro acies inferre parant: armisque coruscas Nocturni texere faces: audaxque iuventus Erupit: non hasta viris, non letifer arcus, Telum flamma fuit, rapiensque incendia ventus Per Romana tulit celeri munimina cursu. Nec, quamvis viridi lactetur robore, lentas Ignis agit vires: teda sed raptus ab omni Consequitur nigri spatiosa volumina fumi: Nec solum silvas, sed saxa iugentia solvit, Et crudae putri fluxerunt pulvere cautes. Procubuit, maiorque iacens adparuit agger. Spes victis telluris abit, placuitque profundo Fortunam tentare mari Non robore picto Ornatas decuit fulgens tutela carinas, Sed rudis, et qualis procumbit montibus arbor, Conseritur stabilis navalibus area bellis. Et iam turrigeram Bruti comitata carinam Venerat in fluctus Rhodani cum gurgite classis, Stoechados arva tenens. Nec non et Graia iuventua, Omne suum fatis voluit committere robur, Grandaevosque senes mixtis armavit ephebis.
Abbreviated transcription (Latin):
Arma fer̃ galeamq extensus ꝓtegit umbo
Quaeprius ex longo nocuerunt missa recessu
Iam post terga cadunt nec grais flectere iactim
Haud facilis la borem longinqua adtela paratis
Tormenti mota remodum sed pondere solo
Contenti nudis euoluuntsaxa lacertis
Dum fuit armorum series ut grandinetecta
In nocua ꝑcussa senant. sic omnia tela
respuit at postquam uistus incesta urorum
Perp&uam rupit defesio milite gͥratem
S ingula continuis cesserunt ietib arma
Tunc ad opesta leui ꝓceditiunea terra
Cubcuius luteis & tecta fronte latentis
moliri nunc ima parant & uestereferro
moenia nuncaries suspecͣ so fostior ictu
Ixcussus densi compagem solueremuri
Temptat & in positis unum subduceresaxis
sed suꝑ est flanimis & magne fragmine molis
&rudib: crebris & adusti roboris ictu
Percus secedunt grates. frustraq labore
Ex hausto fessus rep&ittentoria miles
summa fuit grais starentut moenia uoti¬

Expanded text:
Arma ferunt, galeamque extentus protegit umbo, Arma ferunt, galeamque extentus protegit umbo, Quae prius ex longo nocuerunt missa recessu, Iam post terga cadunt: nec Graiis flectere iactum, Aut facilis labor est longinqua ad tela parati Tormenti mutare modum: sed pondere solo Contenti, nudis evolvunt saxa lacertis. Dum fuit armorum series, ut grandine tecta Innocua percussa sonant, sic omnia tela Respuit: at postquam virtus incensa virorum Perpetuam rupit defesso milite cratem, Singula continuis cesserunt ictibus arma. Tunc adoperta levi procedit vinea terra, Sub cuius pluteis et tecta fronte latentes Moliri nunc ima parant, et vertere ferro Moenia: nunc aries suspenso fortior ictu Incussus densi compagem solvere muri Tentat, et impositis unum subducere saxis. Sed super et flammis, et magnae fragmine molis, Et sudibus crebris, et adusti roboris ictu Percussae cedunt crates, frustraque labore Exhausto fessus repetit tentoria miles. Summa fuit Grais, starent ut moenia, voti
Abbreviated transcription (Latin):
Ius sit bella geri stellatisaxib agger
e rigitur geminasq aequatis moenia turris
Accipithenullo. fixerunt robore terram
sed ꝑiter longum causa repsere latenti
Cumtantum nutar& onus telluris inanes
Concusisse sinus querentem erum pereuenxtum
Credidit& muros mirata est stare iuuenus
Illinc tela cadunt. excelsa s urbes in arces
sedmaior graio romana incorpora ferro
uis inerat necenimsolis excussa lacestis
Lancea sed tenso balistę turbinerapta
Hautunium contenta latustransi requiescit
ed pandens ꝑq: armauiam. ꝑq ossa relicta
mostefugit. suꝑ est telo postuulnera cursus
Ad saxum quotiens ingenti uerberis actu
Excutitur qualis rupes. quam uesticemontes
Abscidit inpulsu uentorum ad iuuta uestus tas
Frangit cunctaruens nectantum corpora pressa
Ex animattotos cum sanguine dissi patastus
u ttam̃ hostiles denia testudinemuros
Tecta subituistus armisq innexapriores

Expanded text:
Iussit bella geri. Stellatis axibus agger Iussit bella geri. Stellatis axibus agger Erigitur, geminasque aequantes moenia turres Accipit: hae nullo fixerunt robore terram, Sed per iter longum caussa repsere latenti. Cum tantum nutaret onus, telluris inanes Concussisse sinus quaerentem erumpere ventum Credidit, et muros mirata est stare iuventus. Illinc tela cadunt excelsas urbis in arces. Sed maior Graio Romana in corpora ferro Vis inerat. Neque enim solis excussa lacertis Lancea, sed tenso ballistae turbine rapta, Haud unum contenta latus transire, quiescit: Sed pandens perque arma viam, perque ossa, relicta Morte, fugit: superest telo post vulnera cursus. At saxum quoties ingenti verberis actu Excutitur, qualis rupes, quam vertice montis Abscidit impulsu ventorum adiuta vetustas, Frangit cuncta ruens: nec tantum corpora pressa Exanimat: totos cum sanguine dissipat artus. Ut tamen hostiles densa testudine muros Tecta subit virtus, armisque innexa priores
Abbreviated transcription (Latin):
Implicitas magno caesartorpere cohortes
u tuidit primus raptã uiprare tupennem
Ausus & aeriam ferro proscindere quercum
E sfatur merso uiolata in roborẽ ferro
lamnequis uestrum dubit& subuertere siluam
Credite me fecisse nefas tunc paruit omnis
Imperiis nons ublato secura pauore
Turba sed expensa superorum &cesaris ira
Procumbuntorni nodo sa mpellitur ilex
Ciluaque dodones & fluctibus aptior alnus¬
uͦ tnon plebeios luctus testata cupressus
Tuno primum posuere comas & fronde carentis
Ad miserediem ꝓpulsaq robore denso
sustinuit sesilua cadens. gemuere uidentes
g allorum populi muris sed clausa imnuentus
Exultat quisenim lesos in puneputar&.
e ssedeos seruat multos fostuna nocentes
& tantum miseris irascinumina possunt
utq satis cesi nemoris quesita ꝑ agros
Plaustra ferunt curuoq soli cerrantis aratro
Agricolȩ raptis. annum fleuere iuuencis
Dux tamen in patiens. hesuri ad moenia mastis
uersus adhispanas acies. extremaq mundi

Expanded text:
Implicitas magno Caesar torpore cohortes Ut vidit, primus raptam librare bipennem Ausus, et aeriam ferro proscindere quercum, Effatur, merso violata in robora ferro: Iam ne quis vestrum dubitet subvertere silvam, Credite me fecisse nefas. Tunc paruit omnis Imperiis non sublato secura pavore Turba, sed expensa superorum et Caesaris ira. Procumbunt orni, nodosa impellitur ilex, Silvaque Dodones, , Et non plebeios luctus testata cupressus, Tum primum posuere comas, et fronde carentes Admisere diem: propulsaque robore denso Sustinuit se silva cadens. Gemuere videntes Gallorum populi: muris sed clausa iuventus Exsultat. Quis enim laesos impune putaret Esse deos? Servat multos fortuna nocentes: Et tantum miseris irasci numina possunt. Utque satis caesi nemoris, quaesita per agros Plaustra ferunt: curvoque soli cessantis aratro Agricolae raptis annum flevere iuvencis. Dux tamen, impatiens haesuri ad moenia Martis, Versus ad Hispanas acies extremaque mundi,
Abbreviated transcription (Latin):
Aduenis sediem qui fatum rebus in aeuum
Conderae humanis & queri roma quad ersa
Illomarte palamt sia quis que pericula nescit
Attonitus maiorium &tuquis litora ponto

Expanded text:
Advenisse diem, qui fatum rebus in aevum Conderet humanis, et quaeri, Roma quid esset, Illo Marte, palam est. Sua quisque pericula nescit, Adtonitus maiore metu. Quis litora ponto
Abbreviated transcription (Latin):
Putri adestituit erimen ciuile uidemt¬
ł otuacuas urbes generis quobare dataes
Bumanitoto populi quina scimur urbe
Necmuros implere uiris nec possum agros
Vnbr nonuna capit uicto forso recoluntur
Hesperies egenter stat cectis patris auitis
Innullos ruitura domus pulloque frequentem
Ciuesuoromam sedmundi facerepl&am
Cladis eo dedim n&anto incorporebellum
Iampossit ci uilegeri p̾ars alia tanti
Causa malicedant seralia nomina canne
& damnata diuromanis alia fastis
Tempara signauit leuiorum romamalorum
Hunc uoluit necscire diem quoꝰ tralcia fata
Aera pestiferum tractu morbos que eluentis
In sanamque famam ꝑmuitas que ignibus urbes
Moeniaque in p̃ceps laturas plenat tremores
Hicposcunt &x pleriuiri quos undique trax̃
In miserã sortuna. necem dummuneramunđe logi
Explicat eripiens a eui populosque ducesque
Constituit campis ꝑ quos ubi roma ruenti

Expanded text:
Putria destituit: crimen civile videmuPutria destituit: crimen civile videmus, Tot vacuas urbes Generis quo turba redacta est Humani? Toto populi qui nascimur orbe, Nec muros implore viris, nec possumus agros. Urbs nos una capit: vincto fossore coluntur Hesperiae segetes: stat tectis putris avitis In nullos ruitura domus: nulloque frequentem Cive suo Romam, sed mundi faece repletam, Cladis eo dedimus, ne tanto in tempore bellum Iam posset civile geri. Pharsalia tanti Caussa mali. Cedant feralia nomina Cannae, Et damnata diu Romanis Allia fastis. Tempora signavit leviorum Roma malorum; Hunc voluit nescire diem. Pro tristia fata! Aera pestiferum tractu, morbosque fluentes, Insanamque famem, permissasque ignibus urbes, Moeniaque in praeceps laturos plena tremores Hi possent explere viri, quos undique traxit In miseram Fortuna necem, dum munera longi Explicat eripiens aevi, populosque ducesque Constituit campis: per quos tibi, Roma, ruenti
Abbreviated transcription (Latin):
eouulo dorba mori si quis ponet pignoratues
Pompiro locusest cumꝑple & coniuige supplex
Iiperi saluasi mafestate licarce
V ol uertt̃ antepedes magnus nisiuncũis ex ul
Idibrun iocer uesten puaomulcins fato
Depcor actiper ex tnomi car dinis annos
Nedistam serure senectam mestalo cucti
V ocedueẽs flagrant animi romanaque urtar
Ergo utrique pari ꝓcurrunt agmina motu
Irarun m&ur lios regnis pes excitat illos
Haec faciont dextraquid quid ñ expleat ȩtas
Vlla pochumanum repara gent omnibus annis
ut uacaa serro gentes marsis tefuturas
Obruit᷑ populus a eui uenientis in orbem
E repto natale ferr& tunc omnelatinum
Pabula nom̃ erit gabios uolos que coramque
Puluere uuxtoctȩ poterunt monstrare runȩ
Alba nosque lares laurenti Norque penatu
Rusuacuim quore habit& nun nocte eo asta
Louitus uestus quescur numam iussse senator
dongas heo cafiit edix monimenta quererum

Expanded text:
Haec vult turba mori. Si quis post pignora tanta Haec vult turba mori. Si quis post pignora tanta Pompeio locus est, cum prole et coniuge supplex. Imperii salva si maiestate liceret, Volverer ante pedes. Magnus, nisi vincitis, exsul, Ludibrium soceri, vester pudor, ultima fata Deprecor, ac turpes extremi cardinis annos, Ne discam servire senex. Tam moesta locuti Voce ducis flagrant animi, Romanaque virtus Ergo utrimque pari concurrunt agmina motu Irarum: metus hos regni, spes excitat illos. Hae facient dextrae, quidquid non expleat aetas Ulla, nec humanum reparet genus omnibus annis, Ut vacet a ferro. Gentes Mars iste futuras Obruet, et populos aevi venientis in orbem Erepto natale feret. Tunc omne Latinum Fabula nomen erit: Gabios Veiosque Coramque Pulvere vix tectae poterunt monstrare ruinae, Albanosque lares Laurentinosque penates Rus vacuum, quod non habitet, nisi nocte coacta, Invitus, questusque Numam iussisse, senator. Non aetas haec carpsit edax, monimentaque rerum
Abbreviated transcription (Latin):
Non fatorum populus urbique deorum
Pompeium seruareducem quȩ uincere possqͣnt
Omnia contulimus subiere periculal ari
Sponte uiri sacraque antiquus imagine miles
sicurius hsfata darent reducesque camillos
Temporibus deciosque caput fatale uolentis
hincstarent primogentes oriente coactȩ
Innumerȩque que urbes quantas in proelia nũ quã
Ex ciuere manus totosimul utimur orbem
Quic quid signiferi comprepsum limite caeli
s ub noto neiboreant hominum sum armamouem
Non nesuꝑ fusi colloctum cornibus hostem
Inmedium dabimt paueas uictoma dextras
exegit adpures tantũ i clamore caterue
Bollagerent caesar nostris posufficit armisupr
Credite pendentes esummis moenibus urbos
Raiminibus effusis hortari in proeliam atres
Credite granoeuum u&ĩtum que adate senatu
arma sequi sucrospedibus prosternere canos
At que ipsam domini m&uentem occurre somam
Tnodite quinune ⁊ populus populum que ficturun
periutas adserre preces hec libera nasci

Expanded text:
Non iratorum populis urbique deorum est, Pompeium servare ducem. Quae vincere possent, Omnia contulimus. Subiere pericula clari Sponte viri, sacraque antiquus imagine miles. Si Curios his fata darent reducesque Camillos Temporibus, Deciosque caput fatale voventes, Hinc starent. Primo gentes Oriente coactae Innumeraeque urbes, quantas in proelia numquam Excivere manus. Toto simul utimur orbe. Quidquid signferi comprensum limite coeli Sub Noton et Borean hominum sumus, arma movemus. Nonne superfusis collectum cornibus hostem In medium dabimus? Paucas victoria dextras Exigit: at plures tantum clamore catervae Bella gerent. Caesar nostris non sufficit armis. Credite pendentes e summis moenibus urbis Crinibus effusis hortari in proelia matres. Credite, grandaevum, vetitumque aetate senatum Arma sequi, sacros pedibus prosternere canos: Atque ipsam domini metuentem occurrere Romam. Credite, qui nunc est populus, populumque futurum Permixtas adferre preces. Haec libera nasci,
Abbreviated transcription (Latin):
Osamuliturpes dominipost fata prioris
Itis adheredem curnon maiora mereri
Quam uitam ueniamq: libet rapiatur inundas
Ducite pompeios ꝓtholomei uincitemunus
Nostraquoque i nuise quis quis ser&orat yrannio
Non parua mercededabit sci&is tauiuentus
Ceruicis preciobene si mea signa secitiam
Qui nagite & magna meritum cũ ce deparate:
Ignaue mscelus est tantum fuga dixit a omnes
hautaliter mediore uocauit abequoropuppes
Quamsimul effetas linquunt examinaceris
Adq: oblita fiui non miscentnexibus alas
Ced sibi quȩ que uolant necum degurtatamarum
Desidios ahimum phigus onus increpatxeris

Expanded text:
O famuli turpes, domini post fata prioris O famuli turpes, domini post fata prioris Itis ad heredem. Cur non maiora mereri, Quam vitam veniamque, libet? Rapiatur in undas Ducite Pompeios: Ptolemaei vincite munus. Nostra quoque inviso quisquis feret ora tyranno, Non parva mercede dabit. Sciet ista iuventus Cervicis pretio bene se mea signa secutam. Quin agite, et magna meritum cum caede parate: Ignavum scelus est tantum fuga. Dixit: et omnes Haud aliter medio revocavit ab aequore puppes, Quam, simul effetas linquunt examina ceras, Atque oblita favi non miscent nexibus alas, Sed sibi quaeque volat, nec iam degustat amarum Desidiosa thymum: Phrygii sonus increpat aeris
Abbreviated transcription (Latin):
Quiue lit aepos sit uictis prestare salutem
ompero scelus estbellumciui loperempio
uo fuerat iuuente fidessi bublicauir&e
sui semperpatriarise que ristttosigna poramus:
Pomanus quȩ consulhaba sicille p̃fatus
Insiluit puppiiuuenum comitantetumubtum.
Non romanamanis quod non in regnalaboras
Quodtibi non ducibur uiuis moreris q sudorem
Adquiris nulli quodia mtibiuincere tium est
Bella fugis querissugumcer uiceuacanti
& nescissine rege patisi ne causa pericli
Sangui nenunc patriȩ iugulo senses que negatis :
Cum prope libtas unum fortunareliqnd
Iamtribus edominis pudeatplus regiamli
Contulit inrͥeges & pardumilitis arcus
Iir ode gener polimeimunus & arma
Spernite qui uestras ulla putat es senocentes
Cedemanus cred& faciles sibi terga de dirse:
Cred& ab emadnis primos fugisseplulippis:
Vadite securi meruistis iudi ceuitam
Cesare non armis non obsidiones abactu

Expanded text:
Qui velit ac possit victis praestare salutem. Qui velit ac possit victis praestare salutem. Pompeio scelus est bellum civile peremto, Quo fuerat vivente fides. Si publica iura, Si semper patriam sequeris, Cato, signa petamus, Romanus quae consul habet. Sic ille profatus Insiluit puppi, iuvenum comitante tumultu. Non Romana manus? Quod non in regna laboras, Quod tibi, non ducibus, vivis morerisque, quod orbem Adquiris nulli, quod iam tibi vincere tutum est, Bella fugis, quaerisque iugum cervice vacante, Et nescis sine rege pati? Nunc caussa pericli Sanguine: nunc patriae iugulos ensesque negatis, Cum prope libertas? Unum Fortuna reliquit Iam tribus e dominis. Pudeat: plus regia Nili Contulit in leges, et Parthi militis arcus. Ite, o degeneres, Ptolemaei munus et arma Spernite. Quis vestras ulla putet esse nocentes Caede manus? Credet faciles sibi terga dedisse, Credet ab Emathiis primos fugisse Philippis. Vadite securi: meruistis indice vitam Caesare, non armis, non obsidione subacti.
Abbreviated transcription (Latin):
N oscatoda ueniam pompei dixit in arma
N onbelliciuili amorpartesq: fauorem
Fecimus illeiac& quem pace p̃tulit orbis
C ausa nostraperit patrios permittepoenatis:
desertam que domum dulcesque reuisterenatos
N am quiserit finis sine pharsalia pugnae
n ec pompeius erit perierunt tempora uite
m orse attutumius tas sibi nostra senectus
Prospicat flammas bellum ciuile se pulchra :¬
u ixducibus prestarepo cest non barbara uictũs:
Regnamanent non armoenium mihi seuaminatur:
Aut serducum forcunaiugum sibi subiurgato gati
Ciuis roquis quis magno uiuente secundus
Hic mihi primus erit sacris pristabitur umbris
F ummus honor dominum quemcladesco rthabebo
ullum magne ducente solum inbella secutus
P ost tesatasoquar nec en imsperare secunda
Fasmibi necliceat fortuna cunctate norur
desariaematin am sparsit uictoria ferrum
lausa fides miseris & tocussolus inorbecst

Expanded text:
Nos, Cato, da veniam, Pompeii duxit in arma Nos, Cato, da veniam, Pompeii duxit in arma Non belli civilis amor, partesque favore Fecimus. Ille iacet, quem paci praetulit orbis, Caussaque nostra perit: patrios permitte penates, Desertamque domum, dulcesque revisere natos. Nam quis erit finis, si nec Pharsalia, pugnas, Nec Pompeius erit? Perierunt tempora vitae, Mars eat in tutum: iustas sibi nostra senectus Prospiciat flammas. Bellum civile sepulchra Vix ducibus praestare potest. Non barbara victos Regna manent: non Armenium mihi saeva minatur, Aut Scythicum Fortuna iugum: sub iura togati Civis eo. Quisquis Magno vivente secundus, Hic mihi primus erit: sacris praestabitur umbris Summus honor; dominum, quem clades cogit, habebo; Nullum, Magne, ducem. Te solum in bella secutus, Post te fata sequar: neque enim sperare secunda Fas mihi, nec liceat. Fortuna cuncta tenentur Caesaris: Emathium sparsit victoria ferrum. Clausa fides miseris, et toto solus in orbe est,
Abbreviated transcription (Latin):
& nuncor ficta perit noniamregnare pudebit
Nec colorimperii neo frons eritulla senatus
Ofelix cui summadies fuit obuiaui oto
&cuiquerendos pharium scelus obtulitenses
Forsitan in saceripotus sesuiue regno
Scre morisors primauiris sed proxima cogi
Etmihisi fatisalienain iuria uenimus.
Factalem fortunaiuram non de p̃corhosti
Seruaridum ne seru& ceruicerecisa
Vocibus his maior quamsi romana sonarent
rostra ducis laudes genero s auenit tienita dumbrãs
mortis honos fremit interea dis cordia uulgi
Castrorum belliquae ƿig& p̾ funera magni
Cuntar condimotus linquendis signacatonis
Sustulit huncrapta fugientem olasse secutus
Litus in extremum talica touo ce notauit
Onum quam placatecy lixiterum nerapinas
u adisinequoreas magnum fortunaremocit
Iampilago pirata redistum respicitomnes
Incoitu motuque uiros quorum unus aperta
m ente sugetali compellatuocere gentem.

Expanded text:
 Nunc et ficta perit. Non iam regnare pudebit:  Nunc et ficta perit. Non iam regnare pudebit: Nec color imperii, nec frons erit ulla senatus. O felix, cui summa dies fuit obvia victo, Et cui quaerendos Pharium scelus obtulit enses! Forsitan in soceri potuisset vivere regno. Scire mori, sors prima viris, sed proxima cogi. Et mihi, si fatis aliena in iura vemimus, Da talem, Fortuna, Iubam: non deprecor hosti Servari, dum me servet cervice recisa. Vocibus his maior, quam si Romana sonarent Rostra ducis laudes, generosam venit ad umbram Mortis honos. Fremit interea discordia vulgi Castrorum, bellique piget post funera Magni, Cum Tarchondimotus linquendi signa Catonis Sustulit. Hunc rapta fugientem classe secutus Litus in extremum, tali Cato voce notavit: O numquam pacate Cilix, iterumne rapinas Vadis in aequoreas? Magnum Fortuna removit: Iam pelago pirata redis. Tunc respicit omnes In coetu motuque viros: quorum unus, aperta Mente fugae, tali compellat voce regentem:
Abbreviated transcription (Latin):
Igni fouecterras & simulor car nus&x arua
Vulturis & calidilucent buc& amatin
Dontamen ad magni ꝑ uonit gratias umbras:
Sin ne quodinsuperos aud& conuitia uulgus
Pompeiumq deirobicit quam paucacatois :¬
Verba sed apleno uenenti a pectore ueri¬
E iuis obit inquidmultum maioribus impar
N ossomodumiuris sed inhoctamer utilis aouo
Cuinon ulla fuit iusti reuerentia salua
Libestate poters & solus plebeparata
Priuatus seruiresibi rectorq senatus
Sed rega antis erat nihilbelli iurepoposcit:
Quȩ quedare uoluit uoluit sibi posse negare:
In modicas posseditopes sed plura r&entis
Intulit inuasit ferrum sed ponerenorat
Pr&ulit armato gesed pacomarmatus a mauit.
Iuuit sumptaducem iuuit dimissa potestas
a sta domus luxuque carens corruptaque nomen
Furtunaq: dominsclarui etuenera bile mom on
Gentibus & multum nostrȩ quod proderat urbi
Olimue ra fides ullam arioq: receptis
Libertatis obit pompeio rebus adempto¬

Expanded text:
Igne fovet terras, simul et Garganus et arva Vulturis et calidi lucent buceta Matini. Non tamen ad Magni pervenit gratius umbras Omne quod in superos audet convicia vulgus, Pompeiumque deis obicit, quam pauca Catonis Verba, sed a pleno venientia pectore veri. Civis obit, inquit, multo maioribus impar Nosse modum iuris, sed in hoc tamen utilis aevo, Cui non ulla fuit isti reverentia, salva Libertate potens, et solus plebe parata Privatus servire sibi, rectorque senatus, Sed regnantis, erat. Nil belli iure poposcit: Quaeque dari voluit, voluit sibi posse negari. Immodicas possedit opes, sed plura retentis Intulit: invasit ferrum, sed ponere norat. Praetulit arma togae: sed pacem armatus amavit. Iuvit sumta ducem, iuvit dimissa potestas. Casta domus, luxuque carens, corruptaque numquam Fortuna domini. Clarum et venerabile nomen Gentibus, et multum nostrae quod proderat urbi. Olim vera fides, Sulla Marioque receptis, Libertatis obit: Pompeio rebus ademto
Abbreviated transcription (Latin):
Nequiquam infelix socero specta spectare uolenti
Prestandum ÷ ubicumque caput sedtuquoque conuix
Causa fuga uultus que tui fatisque negatum
Tep̃ sente moritune maginum concitus aufort
A bello sonipes non tergo tela pauentom
Ingentisque animos extrema in fatic ferentem
Hongemitus non fl&us erat saluas que uerendos
Maiestate dolor qualemte magne decebat
Romanis prestat᷑e malis non im pare uultu
A spicis i mathiam necte uidere superbum
Prospera bellorum neo fractum aduersauiderint
quãque fuit lo&e pertres inficatriũ phos

Expanded text:
Nequidquam. Infelix, socero spectare volenti Nequidquam. Infelix, socero spectare volenti Praestandum est ubicumque capit. Sed tu quoque, coniux Caussa fugae, vultusque tui: fatisque probatum est Te praesente mori. Tunc Magnum concitus aufert A bello sonipes, non tergo tela paventem, Ingentesque animos extrema in fata ferentem. Non gemitus, non fletus erat, salvaque verendus Maiestate dolor, qualem te, Magne, decebat Romanis praestare malis. Non impare vultu Adspicis Emathiam: nec te videre superbum Prospera bellorum, nec fractum adversa videbunt: Quamque fuit laeto per tres infida triumphos
Abbreviated transcription (Latin):
Neosicut mose miseris trahere omnia socum
Mer sauiuat genterꝰ suȩ miscere ruine
Ut lane p̾ seuiuat parsmaxima turbe
S ustinuit dignos &iam xunccre dere uotis
Cȩlicolas uoluit que susolatia cass
Par cite ait superi cunctas prosternere gonter
stante potest mundoromaque suꝑ stite magnp
Essemiser si pura uitant mea uulnera coniux
Est mihisunt natidedimus totpignora fatis
Ciiline parũ ÷ bellosimeque meos que
obruit exiguȩ clader sum⁊ onberomoto
Om niaquid laceras quid ꝑdere cuncta laboras
Iamnihilest fortunameum sic fatur & arma
signaque & adflicta sominiam parte cateruas
Circum it & reuocat matura infataruentis
s eque negat necderat robur in enses
Lreduci iuguloque pati uel pectore l&um
s edtimuit strato milis nec corpore magni
Pon fuger& supraque ducem ꝑ cumber& orbis
Cȩsaris autoculis uoluit sub ducere mortem

Expanded text:
Nec, sicut mos est miseris, trahere omnia secum Nec, sicut mos est miseris, trahere omnia secum Mersa iuvat, gentesque suae miscere ruinae: Ut Latiae post se vivat pars maxima turbae, Sustinuit dignos etiam nunc credere votis Coelicolas, volvitque sui solatia casus: Parcite; ait, superi, cunctas prosternere gentes: Stante potest mundo, Romaque superstite, Magnus Esse miser. Si plura iuvant mea vulnera, coniux Est mihi, sunt nati; dedimus tot pignora fatis. Civiline parum est bello si meque meosque Obruis? exiguae clades sumus, orbe remoto? Omnia quid laceras, quid perdere cuncta laboras? Iam nihil est, Fortuna, meum. Sic fatur: et arma Signaque et adflictas omni iam parte catervas Circuit, et revocat matura in fata ruentes, Seque negat tanti. Nec deerat robur in enses Ire duci, iuguloque pati vel pectore letum: Sed timuit, strato miles ne corpore Magni Non fugeret, supraque ducem procumberet orbis: Caesaris aut oculis voluit subducere mortem.
Abbreviated transcription (Latin):
Por populos hicroma perit quod milites illic
Mors hic gentis erat sangius ibislicit acheus
Pontificus asspras cunctos herere cruoris
Romanus campi que u&at consisterat torrens
maius ab hac acie quam quod sua secula ferent
uulnus hab&ꝰ populiplus : quãuita ralus que
Q uodperit in totum mundi ꝓsternimur euũ
Vincitur his gladus omnis quae seruiat a& as
Proximaquid suboles aut quid meruerene potes
In regnum nascipauide num gessim anma¬
s eximus aut uigulos alieni poenatimoris
In nostra ceruice sed& p̾ proelianatis
sidominum fortuna dabas & bella de dissor
Iͦmmagnus transisse deos romanaque fata
Senserat in folix totauis clade coactur
Fortunã daminare suam stait aggere campi
Eminus undeomnis sparsas ꝑ thessalarura
A spicerecclades que bello opstante latebant
T otcellis suafata p&itot corpora fussa
Ae seĩam multo ꝑ euntem sanguine uidit

Expanded text:
Per populos hic Roma perit: quae militia illic, Per populos hic Roma perit: quae militia illic, Mors hic gentis erat: sanguis ibi fluxit Achaeus, Ponticus, Assyrius: cunctos haerere cruores Romanus campisque vetat consistere torrens. Maius ab hac acie, quam quod sua saecula ferrent, Vulnus habent populi: plus est quam vita salusque, Quod perit: in totum mundi prosternimur aevum: Vincitur his gladiis omnis, quae serviet, aetas. Proxima quid suboles, aut quid meruere nepotes In regnum nasci? Pavidi num gessimus arma? Teximus aut iugulos? Alieni poena timoris In nostra cervice sedet. Post proelia natis Si dominum, Fortuna, dabas, et bella dedisses. Iam Magnus transisse deos Romanaque fata Senserat infelix; tota vix clade coactus Fortunam damnare suam. Stetit aggere campi Eminus, unde omnes sparsas per Thessala rura Adspiceret clades, quae bello obstante latebant. Tot telis sua fata peti, tot corpora fusa, Ac se tam multo pereuntem sanguine vidit.
Abbreviated transcription (Latin):
aspiciens strgias magno duceliberia dũ bras
& securus eote seuo marte s ub actum
Pompeioque grauis poenas nobisque daturum
Cumnorior sperarelic& non pͥura locutum
V ita sugit dens ȩque oculos uerterecenebrȩ
Inpeidis pud& lacrimas in funeremundi
Mortibus innumeris ac singula fata sequentis
Ouerore l&istrum ꝑcuius uicera uulnus
Ex ierit quis fusa solo uitatia calc&
Orequis aduerso demissum faucibus ensem
Expulerit moriens animã quiscorruat ic tu
Q uisterit dummembra dant qui pector & elata
Trans mittant aut quos campis adfixerit ⁊ hasta
Quis eruore missis perrupenitȩra uenis
Inque liostis cadant armasiu quis pectora fatris
Caedat & ut notũ pessit ispoliare cadauer
Abscisum longemittae caput hora parentas
Quis lacerat nimiaque ꝓb& ipectantibus ira
Quemiulat ñ essepatrẽ mors nulla que nella
Dignasua ÷ nullor que hominum lugere uacamus
Non istas habuit pugnȩ pars alia partes
Quas aliã glades illic ꝑ fata uirorum

Expanded text:
spicens, Stygias Magno duce liber ad umbras Et securus eo: te saevo Marte subactum, Pompeioque graves poenas nobisque daturum, Cum morior, sperare licet. Non plura locutum Vita fugit, densaeque oculos pressere tenebrae. Impendisse pudet lacrimas in funere mundi Mortibus innumeris, ac singula fata sequentem Quaerere, letiferum per cuius viscera vulnus Exierit; quis fusa solo vitalia calcet; Ore quis adverso demisso faucibus ense Expulerit moriens animam; quis corruat ictu, Quis steterit, dum membra cadunt: quis pectore tela Transmittat, vel quos campis adfixerit hasta: Quis cruor emissis perruperit aera venis, Inque hostis cadat arma sui: quis pectora fratris Caedat, et, ut notum possit spoliare cadaver, Abscisum longe mittat caput: ora parentis Quis laceret, nimiaque probet spectantibus ira, Quem iugulat, non esse patrem. Mors nulla querela Digna sua est, nullosque hominum lugere vacamus. Non istas habuit pugnae Pharsalia partes, Quas aliae clades: illic per fata virorum,
Abbreviated transcription (Latin):
Anteus libici perfundit membra liquore
Hos spes olrmpiace seruato more palestire
Ille parum fidens pedibus contingere matrem
A uxilium memoris calidas in fudit harenas
Conseruere manus & multo brachia nexu
Colla diu grauib frustite temptata lu certis
Immotumq caput fixa cumfronte ten&ur
minteturq habuisse parem necuirib uti.
Alcides primo uoluit cestamine totis
e xausitq uirum quod creber anbelitus illi.
prodidit & gelidur fesso decorpore sudor
T unc ceruix : lussatu quatitum pectore pectus
Vrguere tunc obliqua ꝑ curi lubare

Expanded text:
Antaeus Libyci. Perfudit membra liquore Hospes, Olympiacae servato more palaestrae: Ille, parum fidens pedibus contingere matrem, Auxilium membris calidas infundit arenas. Conseruere manus et multo brachia nexu. Colla diu gravibus frustra tentata lacertis: Immotumque caput fixa cum fronte tenetur: Miranturque habuisse parem. Nec viribus uti Alcides primo voluit certamine totis, Exhausitque virum: quod creber anhelitus illi Prodidit, et gelidus fesso de corpore sudor. Tunc cervix lassata quati: tunc pectore pectus Urgeri: tunc obliqua percussa labare
Abbreviated transcription (Latin):
Deserat hic feruor mentes cadat imp&us aͦm̃s.
Perdant uellemori sicdefragrareminaces.
In cassum &u&ito passum languescerebello
s ubstituit merso dum nox sua lumina ꝑhoebo
In deubi nulla data est miscende copia mostis.
Paulatim cadit ira ferox mentisq tepescunt
s aucia maiores animos. ut pectora gestant
Dumdolorest ictusq reces & mobileneruis.
Conamene calidus praeb&. cruorossaq nondum.
Ad duxere cutem si conscius ensis adacti
stat uictor tenuitq manus tum frigidus astus.
Alligat atq animum sub ducto robore torpor
Postquam sic carigens astrinxit uulnere sanguis.
Iamq in opes unde primumtellure refossa
Occultos latices abstrusaq flumina quȩrunt
Nec solum rastris durisq ligonib arua.
sed gladus foderesuis futelisq cauati.

Expanded text:
Deserat hic fervor mentes, cadat impetus amens. Perdant velle mori. Sic deflagrare minaces Incassum et vetito passus languescere bello, Substituit merso dum nox sua lumina Phoebo. Inde ubi nulla data est miscendi copia Martis, Paullatim cadit ira ferox, mentesque tepescunt; Saucia maiores animos ut pectora gestant, Dum dolor est ictusque recens, et mobile nervis Conamen calidus praebet cruor, ossaque nondum Adduxere cutem: si conscius ensis adacti Stat victor, tenuitque manus, tunc frigidus artus Adligat atque animum subducto robore torpor, Postquam sicca rigens adstrinxit vulnera sanguis. Iamque inopes undae, primum tellure refossa, Occultos latices abstrusaque flumina quaerunt: Nec solum rastris durisque ligonibus arva, Sed gladiis fodere suis: puteusque cavati
Abbreviated transcription (Latin):
Xplicuit ꝑ membru iirum repit arida tellus
Sudorem cilido conplentur sainguine uena
Intumuere toritotorq: induruit artus
Herculeorq nouo laxiuit corpore nodos
Constitit alcides stupe factur robora inte

Expanded text:
Explicuit per membra virum. Rapit arida tellus Sudorem: calido complentur sanguine venae. Intumuere tori, totosque induruit artus, Herculeosque novo laxavit corpore nodos. Constitit Alcides stupefactus robore t
Abbreviated transcription (Latin):
Attibi que cum que es libico genrigne dirempta
Inngto umbraque cãditnobis exitadartonꝰ
Desegnis ynorosa subitti siccaprofiiudo
Mergiplaustraputas nullum que iuuertiģe sempor
idus habes in mune mͣ preculaxis uterque ẽ
Et fuga signurum mediorapit omnia caelo
tabaptante fores populi quos miserateos
Cornigerique ionis monitu nouapita p&ebant
Cedlatͥo cesserei duci comiterquo cttonem
Orant explorent libicum memo rata porbem
Pdminẽ de famatam longe iudic& aeui
Muximusor̃ator serutandi uoce deorum
Euentus labienus eratsers obtulit uquid
Q fortuna uȩ tam magna numinisora
onsilium que dei tanto duce porrimus uti
ersirter bellique datos cagnor cerecanur
Hamcui crediderim superosarca nadaturor
Dicturosque magis quams cõueracatopi
Certe uitatibi semper directa rperpas
Adlegesse queris que deum datur ecce loquendi

Expanded text:
co gens igne diremta, In Noton umbra cadit, quae nobis exit in Arcton: Et segnis Cynosura subit: tu sicca profundo Mergi plaustra putas, nullumque in vertice summo Sidus habes immune mari; procul axis uterque est, Et fuga signorum medio rapit omnia caelo. Stabant ante fores populi, quos miserat Eos, Cornigerique Iovis monitu nova fata petebant: Sed Latio cessere duci: comitesque Catonem Orant, exploret Libycum memorata per orbem Numina, de fama tam longi iudicet aevi. Maximus hortator scrutandi voce deorum Eventus Labienus erat. Sors obtulit, inquit, Et Fortuna viae tam magni numinis ora Consiliumque dei: tanto duce possumus uti Per Syrtes, bellique datos cognoscere casus. Nam cui crediderim superos arcana daturos Dicturosque magis, quam sancto vera Catoni? Certe vita tibi semper directa supernas Ad leges, sequerisque deum. Datur, ecce, loquendi
Abbreviated transcription (Latin):
Aentumerit ad pontum libicis quod genribu sunum
In cultigaramantes habent stat sortiger illio
Auti teriue meraut sed non a iatpulii nauibrañs
Aut siuilis rostropd tortis corniburam mon
Ron illi libiceposuerunł ditiagentes
Templa neq: eo is splendent do naniagemmis
Quamius uebiopim populisa rabuum que beatis
E entibus iudi sunor set iuppiter ham mon
Bauper a edliue deus est pullis iuolata pereuum
iuicus de lubratenens mortumq priorum
Lumen roma notemplum defenchit abauro
Esselocis superos testatur siluaporom nem
Separat erentemtepielabenen ecida leptum
Igorat frondes solus nemus abrtultl aertitnor
siluarum frons causa locoque patriaterre
Adligat & domitas unda conectit harenas
Nic quo que nil obstãt phoebocum cardio semino
Ftatlib: ratã diestruncum uix protegitarbor
Tambreuis in medium radiis comsellitur umbra:
Sȩprensum est hũnces se pͥocum qua circulus altĩ
Solȩsticime diuni signorum percatitorbem
No n obliquameant nec tauro scorpios exit᷑

Expanded text:
entum erat ad templum, Libycis quod gentibus unum Inculti Garamantes habent. Stat sortifer istic Iupiter, ut memorant, sed non aut fulmina vibrans, Aut similis nostro, sed tortis cornibus Ammon. Non illic Libycae posuerunt ditia gentes Templa, nec Eois splendent donaria gemmis. Quamvis Aethiopum populis Arabumque beatis Gentibus atque Indis unus sit Iupiter Ammon, Pauper adhuc deus est, nullis violata per aevum Divitiis delubra tenens: morumque priorum Numen, Romano templum defendit ab auro. Esse locis superos, testatur silva, per omnem Separat ardentem tepida Berenicida Lepti, Ignorat frondes: solus nemus extulit Ammon. Silvaram fons caussa loco, qui putria terrae Adligat, et domitas unda connectit arenas. Sic quoque nil obstat Phoebo, cum cardine summo Stat librata dies: truncum vix protegit arbor: Tam brevis in medium radiis compellitur umbra. Deprensum est, hunc esse locum, qua circulum alti Solstitii medium signorum percutit orbem. Non obliqua meant, nec Tauro Scorpius exit
Abbreviated transcription (Latin):
Poenam iuctori refer̃hȩc solatiat ocum
Ouiuenis placidomanes patremque domumqua
Hora duces ꝓperatemori magnoque suꝑhu
Quanus se paruis animo discendit obustir
& romanorumnes calcate deo
Quã umulum niliquẽ thybridis aluat ũbram
qͥ ueritur & ducimus tantum dernere pugna ÷
Tufatum nequer&uum cognoscere. parce
Mer&icente dabunt tibi certior omnia uater
Ipsa cana siculis genitor pompeius in aruis
Ille quoque incertus quo te uoc& undere pellam
Distribuit tumulos ur̃is fortuna trium phis
O miseranda domur totonii orbeuidebis

Expanded text:
Poenam victori. Refer haec solatia tecum, O iuvenis, placido Manes patremque domumque Hora duces. Properate mori, magnoque superbi Quamvis e parvis animo descendite bustis, Et Romanorum manes calcate deorum. Quem tumulum Nili, quem Tybridis adluat unda, Quaeritur, et ducibus tantum de funere pugna est. Tu fatur ne quaere tuum cognoscere: Parcae, Me reticente, dabunt: tibi certior omnia vates Ipse canet Siculis genitor Pompeius in arvis: Ille quoque incertus, quo te vocet, unde repellat,Distribuit tumulos vestris Fortuna triumphis. O miseranda domus, toto nihil orbe videbis