comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
angłs ad eã missus uenera biliter dũ
eam salutat prior ex officio debitȩ ue¬
nerationis & collaudat grã plenam.
quã bonedictã predicat inter oms mulie
mulieres uerũ &iam meritis ultra om̃s¬
homines. tantus archangłs non tantã
ei exhiber& salutationis gram. neque
tales tantasq. inferr& laudes. Quod si
adhuc in cane mortali &iam ante conpl&u
misterii sacram̃ta archangłs dĩ tantã ei¬
reuerentiamtulit laudis proconia
Quid putatis Rm̃i hodie in cȩlo quantas de¬
ferunt laudes & glorificant filiũ dĩ qui
natus est ex ea. Haec ẽ nãq dilectis
gło uli ait. filius hominis uenturus ẽ
in regno patrissui. Nec non cũ dicer&
beato p&ro apostolo una cũ ceteris
quẽ dicunt homines ẽt̃ filiũ hominis. ac
eundẽq filium hominis c̃ẽ filium dĩ
Quã fide̾̃ tã in p&ro quã & inceteris apłis
uenit ad thalamũ acterni regis. ad
easdem nuptias quȩ in utero eius sunt

Expanded text:
angelus ad eam missus venerabiliter , dum angelus ad eam missus venerabiliter , dum eam prior salutat ex officio debitae venerationis, et collaudat gratia plenam, quam benedictam praedicat inter omnes muliermulieres, verum etiam meritis ultra homines, tantus archangelus non tantam ei exhiberet salutationis gratiam, nec tales tantasque inferret laudes. Quod si adhuc in carne mortali, etiam ante completa mysterii sacramenta, archangelus Dei tantam eet attulit laudis praeconia; quid putatis, charissimi, hodie in coelo quantas deferunt laudes, et glorificant Filium Dei, qui natus est ex ea? Haec est namque, dilectissgelio, ubi ait: Filius hominis venturus est in regno Patris sui . Necnon et cum diceret beato Petro una cum caeteris: Quem dicunt homines esse Filium hominis ? aceumdemque Filium hominis esse Filium Dei: quam fidem tam in Petro quam in caeteris aposhodie pervenit ad thalamum aeterni regis, ad easdem nuptias quae in utero ejus sunt
Abbreviated transcription (Latin):
corpora martirũ prodnõ supplicia pertuler̃.
nihil ominus hȩc admirabilis uirgo in anima
passa teste dño conprobatur. Ait enim
uenit quando ad crucẽ̾ stetit fugientib
martir fuit . quia in animo non minus
amoris quã meroris est intus gladio uul¬
nerata
Parata quidẽ mori stetit. si non
de e& manus ꝑcussoris. Beata dĩ genitrix
Beata dĩ genitrix
iure plusquã martir est: quȩ nimio amore
uul nerata testis extitit saluatoris. &
merore i animo cruciatũ sustinuit passio¬
nis Propterea igitur quia hȩc uirgo & mat̾
in esfabilib est donis. & presentium muner
priuilegiis sublimata diuinis. credere opor¬
t& quod omimoda hodie cȩlesti ita in lus¬
tratur gła. ut nullus interris possit dig¬
nꝰ laudib uenerari Unde quantum
debemus quia non possum. inplorandus
pro modulo infirmitatis nrȩ dignetur lau
qui digne possit huuis sacratissimȩ uir¬
ginis laudes dicere. neq misteria que

Expanded text:
corpora martyrum pro Domino supplicia pertulerunt, corpora martyrum pro Domino supplicia pertulerunt, nihilominus haec admirabilis Virgo in anima passa, teste Domino, comprobatur. Ait enim venit, quando ad crucem stetit, fugientibus martyr fuit, quia in animo non minus amoris quam moeroris est intus gladio vulnerata. Parata enim stetit, si non deesset manus percussoris. Beata Dei genitrixBeata Dei genitrix jure plusquam mater est; quae nimio amore vulnerata testis exstitit Salvatoris, et pro moerore in animo cruciatum sustinuit passionis. Propterea igitur quia haec virgo et mater ineffabilibus est donis in praesentiarum munerata, privilegiis sublimata divinis, credere oportet quod hodie omnimoda coelesti ita illustratur gloria, ut nullus in terris possit digne laudibus venerari. Unde quia quantum debemus eam honorare non possumus, implorandus pro modulo infirmitatis nostrae suscipere dignetur laudqui digne possit hujus sacratissimae Virginis laud
Abbreviated transcription (Latin):
possumus Id circo huus uirginis anima
dm̃ in se magni ficantẽ glorificemus
quã hodie paradisus excepit gaudens. quã
angłi cũ laudib ꝓsequunt᷑. quã apłorũ chor
uenerat᷑. quã martires candidati beatificant.
om̃iũ sc̃arũ uirginũ cũ suis palmis uictricibus
exultans occurrit exercitus: Qm̃ hȩc est
anima illa beata ꝑquã auctoruitȩ ingres¬
sũs ẽ. mundũ. ꝑ quã om̃is maledictio solut᷑
est priorũ parentũ. & cęlestis benedictio in
cemodi sacram̃tis ueneranda est fr̃s hodi¬
erna festiuitas sic annua ut sẽmꝑ nobis con¬
tinua maneat & uenerabilis inmente. qm̃
uirgo gloriosa refulg& &iam suꝑ choros
ut cantat᷑ exaltata angelicos. clarissima int̾
uirgines. candidior inter martires. Quia
& siilli martirio coronati de albarunt
stolassuas & candidas eas fecert̃ in sanguine
agni. nihil ominus hȩo beata & uenerabilis
candidior digne predicat᷑. eo quod & ipsa¬

Expanded text:
possumus. Idcirco hujus Virginis animam possumus. Idcirco hujus Virginis animam Dominum magnificantem glorificemus , quam hodie paradisus excepit gaudens, quam angeli cum laudibus prosequuntur, quam apostolorum chorus veneratur, quodie sanctarum virginum cum suis palmis victricibus exsultanter occurrit exercitus. Quoniam haec est anima illa beata, per quam auctor vitae ingressus est mundum, per quam omnis maledictio soluta est priorum parentum, et coelestis benedictio in cemodi sacramentis veneranda est, fratres, hodierna festivitas, sic annua, ut semper nobis continua maneat et venerabilis in mente; quoVirgo gloriosa refulget, etiam super choros, ut cantatur, exaltata angelicos, clarissima inter virgines, candidior inter martyres. Quia etsi illi martyrio coronati dealbarunt stolas suas, et candidas eas fecerunt in sanguine Agni , nihilominus haec beata et venerabilis Virgo candidior digne praedicatur, eo quod ets
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ uiuentis in scła scłorum. Sed & danihel
testatur quod throni positi sint. nec eorum
tam̃ expl& numerũ. Vnde liquido constat
dilectissimi. quia thronus beatissimȩ uir¬
ginis paratus ante mundi constitutionem
hodie celsior glorificat᷑ & ueneratur &iam
ab angłis. Nec in merito igit᷑. qm̃ & ipsa fac¬
ta est thronus dĩ & thalamus : in cuius uterũ
uenienssãprentia dĩpatris uerbũ caro factũe
& habitauit in nobis. Qđsi anima iusti cuius¬
lib& sedes est sapientie teste scriptura. mul
ut salutaretur ab angło. Ait enim due
maria grã plena. dns tecũ : benedictatu in
mulierib Ad quã itaq mox ingressus fili¬
us dĩ quiest uirtus & sapientia dĩ patris
sic repleuit. sicq. possedit : ut inea uerbũ
caro fier&. & habitar& totus ds̃ in homins¬
sacram̃tũ fidei Cogitate in quã animã
huuis uirginis. quia conmertiũ tanti mil¬
neris nisĩ fide digne capere nec cogitare

Expanded text:
Dei viventem in saecula saeculorum . Sed et Daniel Dei viventem in saecula saeculorum . Sed et Daniel testatur quod throni positi sint, nec eorum tamen explet numerum . Unde liquido constat, dilectissimi, quia thronus beatissimae Virginis, paratus ante mundi constitutionem, hodie celsior glorificatur, et veneratur etiam ab angelis; nec immerito igitur, quoniam et ipsa facta est thronus Dei et thalamus, in cujus utero veniens sapientia Dei Patris, Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Quod si anima justi cujuslibet sedes est sapientiae; teste Scriptura , mulut salutaretur ab angelo. Ait enim: Ave, Maria, gratia plena, Dominus tecum, benedicta tu in mulieribus . Ad quam ita mox ingressus Filius Dei, qui est virtus et sapientia Patris, sic replevit, sicque possedit, ut in ea Verbum caro fieret, et habitaret totus Deus in homintate fidei, cogitate, inquam, animam hujus Virginis, quia commercium tanti muneris non scire digne nec cogitare
Abbreviated transcription (Latin):
collocauit eã indexterã maiestatis suae
Ibi si quidẽ eã assũpsit precellentissimam
int̾ primos. ubi iuxta dauid uocẽ stat re¬
gina indextris dĩ inuestitu de aurato¬
multiplici circundata uarietate. Haec
igit᷑ est dies. inqua renata int᷑filias hieru¬
salem spetiosa resplenduit. inqua głosa
dĩ genitrix quasi aurora ꝓcessit. & uadit
post agnũ gloriosior quocũq ille pergit
ȩc nãq est ut dixi fr̃s festiuitas hocdierna
precipua & uenerabilis nobis. sed uene¬
rabilior est incȩlis angłis & sc̃is om̃ibus
Quorũ loitia & gaudium ꝓcul dubio ex
huius ad implet᷑ diei exultatione. quan¬
do beata dĩ genitrix clariorsole refulsit
ipse ut ita loquar tab̾ naculo ꝓcessit
tã quã sponsus de thalamo suo. De qͦ
sane tabnaculo acsi ex uoce genitriois
cłĩ dr̃ Etqui creauit me requieuit in
surus ẽ numerus quando uidex om̃iũ
sacratissimȩ huius uirginis filius sedebit
insede maiestatis suȩ cũ senatorib suis.

Expanded text:
a majestatis. Ibi siquidem eam assumpsit praecellentissimam inter primos, ubi, juxta David vocem, stat regina in dextris Dei in vestitu deaurato, circumdata varietate . Haec igitur dies est, in qua renata inter filias Jerusalem speciosa resplenduit, in qua gloriosa Dei genitrix quasi aurora processit, et vadit post agnum gloriosior quocumque ille pergit. Haec namque est, ut dixi, fratres, festivitas hodierna praecipua et venerabilis nobis; sed venerabilior in coelo est angelis et sanctis omnibus, quorum laetitia et gaudium procul dubio ex hujus adimpletur diei exsultatione, quando beata Dei genitrix clarior sole refulsit ipse, ut ita loquar, tabernaculo processit tanquam sponsus de thalamo suo. De quo sane tabernaculo, ac si ex voce genitricis Dei, dicitur: Et qui creavit me, requievit in surus est numerus, quando Judex omnium, sacratissimae hujus Virginis filius, sedebit in sede majestatis suae cum senatoribus suis ;
Abbreviated transcription (Latin):
taminis ereptos ao se uenire iuber& ꝓpitiꝰ.
Qb nocte eadẽ ꝑ reuelationẽ ostensũ ẽ: qd
illucescente die ꝑcepturi laboꝵ ac confes¬
sionis suȩ p̃miũ tͥumphatores incliti reci¬
perent᷑ a dnõ. Que statĩ uisio rei gestȩ exhi¬
bitione ĩpleta ẽ. Nã maximianꝰ moxau
grãrũ dño actionẽ ꝑsoluentes dicebant.
piens ad te uenire p̃cipis clem̃tissime. Et
his dictis: ãputatis capitib p̃tiosa in
conspectu dni morte inspirati & confor¬

Expanded text:
taminis ereptos . ad se uenire iuberet propitius. taminis ereptos . ad se uenire iuberet propitius. Quibus| nocte eadem per reuelationem ostensum est quod| inluciscente die precepturi laborum ac confessionis| suae premium triumphatures incliti receperentur a domino| quae statim uisio rei gestae exibitione inpleta est.| Nam maximianus mox augraciarum domino actio| nem persoluentes dicebant. piens . ad te uenire precipis clemen| tissimae. Et his dictis . amputatis capitibus . precio| sa in conspectu domini morti inspirati
Abbreviated transcription (Latin):
debuit implorare : mortẽ sibi accelera¬
uit insaniens. Nã picẽ. adipẽ oleũq si¬
mul iussit feruere. & scõs denuo mar¬
tires in ea p̾cipitari qͦsi consumen dospena
p̃cepit. At ubi ministri obtẽperantes
ꝑfecert̃ cuncta quȩ sibi ab impio fue¬
rant imperata: scĩ martires speisuȩ im¬
mobilit̃ incũbentes alacres fiducialit̾
tis. & sic̃ uolusti nos ꝓ confessione tui sc
nom inis pati. ita ao confusionẽ diaboli &
satellitũ eiꝰ ab hac etiã pena iesosedu¬
nihil illata adũsus xp̃i martires p̃ualu¬
isse supplicia. sese concite furens rictiouarꝰ
p̃cipitauit in ignẽ : & ita morte pessima
uitã finiuit indignã. O quã iustũ mirũq:
diuinȩ eqͥtatis iudiciũ. ut qͥ multos apĩ
martires ad celoꝵ regna ꝓperantes igne in¬
t̃emerat cruciatos: ipse ad et̾ni ignis ꝑ¬
petuos cruciatꝰ igni p̃cipitaret᷑ consũpt.
Hęc uictores uidentes martires deuotidño

Expanded text:
dibuit inplorare . mor| tem sibi adceleradibuit inplorare . mor| tem sibi adcelerauit insaniens. Nam picem . adi| pem . oleumque simul iussit feruere . et sanctos denuo| martyres in eam precipitari . quasi consummen| dos +poenam precipit. Ad ubi ministri obtemperan| tes perfecerunt cuncta que sibi ab impio fuerant| imperata Sancti martyres spei sue inmobiliter| incumbentes alacres fiducialiterentis. Et sicut uoluis| ti nos pro confsione tui sancti nominis pati. Ita ad| confessionem diabuli et satellitum eius ab hac eti| am poena inlesus edunihil inlatis aduersus christi mar| tyres preualuisse suppliciis sese concite furens.| Riciouarus precipitauit in ignem . et ita morte| pessima . uitam finiuit indignam. O quam ius| tum mirumque diuinae aequitates iudicium.| ut qui multos christi martyres . ad celorum regna prope| rantes . igne interemerat cruciatos . ipsi ad aeterni| ignis perpetuos cruciatos igni praecipitaretur con| sumptus. Haec uictores uidentes martyres . deuote| d
Abbreviated transcription (Latin):
tutis. dicebant dño leti. Suꝑ aquã re-¬
fectionis educabis nos dnẽ. Sed famulan¬
te creatura sua dõ. martires eiꝰ nec aqua
mergere nec petra p̾mere nec friguspo¬
tuit stringere : sed potius quasi estiuis laua¬
chris delectati ꝓiecto molari onere as
alterã natantes illesi ꝑuenerunt
fluminis rpã. Hoc uiso rictiouar mi¬
rac ulo instigante diabolo eragitat
ira iussit eos uinctos rursus custo diri:
donec plũbũ miectũ igni liquefier&.
uicta illesos reddidit ignis. Qetiã mar¬
tires scĩ electos pueros int̾ caldaicas
flãmas ymnũ imitabant᷑ cantantes. & o¬
rabant dñm ac dicebant. Adiuua nos
ds̃ salutaris. Enr̃. ꝓpt̃ honorẽ nom inis
tui dñe libera nos: & ꝓpitius esto pecca¬
tis nr̃is ꝓpt̾ nom̃ tuũ. ne forte dicant
gentes ubi ẽ ds eoꝵ. Quib hȩc orantib
uit afflictũ. At is fremens possessus
insania dũ medelã corporis animꝗ̧q

Expanded text:
tutis di| cebant domino laeti super aquam retutis di| cebant domino laeti super aquam refectionis educa| bis nos domine. Sed famulante creatura sua deo mar| tyres eius nec aqua mergeret. nec petra premere . nec| frigos potuit stringere. Sed potius quasi \e/stiuis la| uacris delectati proiecto molari oneri ad alteram| natantes inlesi peruinerunt fluminis ripam hoc| uiso . Ritiouarus miraculo instigante diabulo exa| gitatus ira iussit eos rursus uinctos custoderi donec| plumbum iniectum +igni liquifierit. uicta. inlesos reddidit ig| nis qui etiam martyres sancti electos pueros inter caldai| cas flammas ymnum imitabantur cantantes ora| bant dominum ac dicebant. Adiuua nos deus salutaris| noster . propter honorem nominis tui domine libera nos. Et| propitius esto peccatis nostris propter nomen tuum.| Ne forte dicant gentes ubi est deus eorum quibus haec| orantibus uit.| adflictum adis+ fremens+ possessus insania dum me| dillam corporis animaeque
Abbreviated transcription (Latin):
suȩ subdidit ditioni te coniuro. ut hos fur¬
ciferos diũsis penis affligens pessima mor¬
te consumas. Tunc impii pͥncipis minister
impiis impietatis iussis obtẽ perans. p̃claros
martires extensos troclea cędi fustib iussit.
hement̃ : & iussit sudes in ungulas eoꝵ mit¬
ti. & lora singula de dorso tolli. Quã ius¬
sionẽ dũ ministri efficacit̾ conarent᷑ expli¬
care : martires scĩ int̾ acerrimos penarũ
dolores spe gaudentes. in tͥbulatione pati¬
entes. orabant dnm ac dicebant. Iudica
dnẽ iudiciũ nr̃m. & libera nos ab homine
iniquo & doloso. his itaq orantib: exilie¬
runt sudes de ungulis eoꝵ & ministros
ꝑcutientes qͦsdã int̾fecerunt. quosdã uͦ
cruciatos uulnerauerunt. Tunc rictiouar
furore insaniens molas ad singuloꝵ colla
iub& suspendi. & hiemis tẽpore in fluuiũ
cuiꝰ ẽ uocabulũ axona uelut sub glacie
de mergi. At illi scuto diuine ꝓtecti uir¬

Expanded text:
suae subdidit ditioni coniuro. Vt hos fursuae subdidit ditioni coniuro. Vt hos furciferos| diuersis poenis adfligens . pessima morte consumas.| Tunc impii principes minister impius +pietatis ius| sis optemperans preclaros martyres extensos +troclea| cede fustibus iussit. hementer . et iussit sudis in ungulis eorum mitti.| et loreis singulis de dorso tolli. Quam iussionem dum| ministri efficaciter conarentur inplere . martyres| sancti inter acerrimos poenarum dolores . spe gauden| tes . in tribulacione pacientes . orabant dominum ac di| cebant. Iudica domine iudicium nostrum . et libera| nos ab homine iniquo et doloso. His itaque orantibus| exilierunt sudes de ungulis eorum . et ministros percu| cientes quos//dam interfecerunt . quosdam uero uulneratos cruciauerunt.| Tunc riciouarus furore insaniens molas ad singulo| rum colla iubet suspendi. Et hiemis tempore in fluuio .| cuius uocabulum est axona uelut sub glaciae| demergi. At illi scuto diuine protecti uir
Abbreviated transcription (Latin):
uimꝰ in fide ac dilectione deuoti. in
cuiꝰ etiã usq in finẽ ꝑseuerare cupimꝰ
seruitio scõ. Quib dictis: ira repler
maximianꝰ ait. Per uirtutes deorũ.
quia sim hac stultitia ꝑduraueritis.
sitis ceteris erẽplũ pessima morte con¬
supti. Nã si resipiscentes diis sacficaue¬
sublimari iubebo insigni. P refati
martires respondentes maxi miano
amore xpi nos gaudentes fatemur
reliquisse. Quẽ & si ipse cognosceres:
relinqueres ñ solũ diuitias ac impe¬
riũ. uerũ etiã uanȩ demonũ renun¬
Nã & si in istis uanis ꝑstiteris. similis
simu lachroꝵ cũ diabolo cruciand in
infernũ demergeris. Marimianꝰ dix̃.
Sufficiat hactenꝰ ur̃is plures perisse
regnare impiũ ꝑmisit indebite. cuiꝰ
regnũ uane in t̾ris decertans conaris
destruere. His auditis. marimia nꝰ¬
furens in dignatione. rictiouaro eos sub coniu¬
rationis uinculo dure tradidit cruciandos
dicens. Per uirtutes dianę que orbẽ terre

Expanded text:
uimus in fide+| ac dilectione deuotae. In cuius etiam usque in finem| persiuerare cupimus seruitio sancto . quibus dictis| ira repletus maximianus. Ait per uirtutes deorum| quia si in hac stulticia perduraueritis msitis ceteris| exemplum pessima morte consumpti. Nam si resipis| centes . diis sacrificaue honori sublimari iubebo insigni prefati| martyres. Respondentes maximiano amore christi nos gau| dentes fatemur reliquisse quem si et ipse cognos| cens diligeris non solum diuiciis ac imperio. Verum| etiam uana demonum deuoiterne . nam si in istis uanis persisteris.| similis simulacrorum . cum diabulo cruciandos in in| fernum demergeris. Maximianus dixit suffici| at actinus uestris plures perisse regnare impium permisit indebitae.| Cuius regnum uane in terris decertans conares dis| truere. His auditis maximianfurens indignacionem| Riciouaro eos sub coniurationis uinculo. dure tradedit| cruciandos dicens. Per uirtute iste diane que orbem| terrae
Abbreviated transcription (Latin):
quã amore u̾bidĩ ad beatos marti¬
res uenirent frequent̃. Et ita suꝑ¬
na ꝑ eos operante uirtute. multi
relicto gentilitatis errore abdica¬
cepert̃. Audiens autẽ hȩc maxi
mianꝰ impius. concite ad ꝑqͥrendo
rexit ministrũ. A qͦ ea qͥsiti: cal¬
ciam̃ta sunt in p̃dicta urbe pauperũ sar¬
cientes reꝑti. Quib accersitis: ppriis cõ¬
pellatis nominib ait. Crispine & crispi¬
niane. cuiꝰ dei cultores cuius ue religio¬
nis uos ueneratores fatemini: Utrũ
iouẽ an dianã apollinẽ ue colitis. mer¬
bile supra petrã solidissimã positũ fun¬
dam̃tũ unius se ueriq dĩ constantissi¬
me ꝓtestantes cultores dixerunt. lo
os creditis errore decepti: nec coli¬
mꝰ nec adoramꝰ. his auditis. rictiona¬
rus catenis eos uinctos maximiano
impio duci p̾sentandos p̃cepit. Qui
adueniens. a maximiano int̾rogã
pondit adesse utrũq. Quib cũ
introducti fuissent. idẽ maximianꝰ

Expanded text:
quam| amore uerbi dei. Ad beatus martyquam| amore uerbi dei. Ad beatus martyres ueniebant.| frequenter. Et ita superna per eos operante uirtute.| Multi relicto gentilitatis errore abdicacoeperunt. Audiens autem haec maxi| mianus impius concete ad perquirendos etatis ministrum a quo et qui| siti calciamenta sunt in predicta urbe pauperum| sarcientes reperti quibus arcessitis propriis\que/ conpel| latis nominibus Ait Crispine et crispiniane . cuius| die cultores. Cuius uel religionis. uos ueneratores| fatimini utrum iouem an dianam appollonem ne co| litis. Aut merbile| supra petram solidissimam positum fundamen| tum unius si ueriquae dei constantissime protes| tantes cultores dixerunt. Iouos creditis errore decepti nec colimus| nec adoramus. His auditis ritiouarus catines eos uinctos . maximiano impio duci presentandos .| precipit. Qui adueniens a maximiano interrogatpondit adesse utrumque quibus| cum introducti fuissent. Idem maximianus
Abbreviated transcription (Latin):
ũ sub marimiano & diocletia¬
no qͥ simul imperii potiti sunt
sisunt expugnare ecclesiã ꝑsecu
tio seua in orbe pene uniũso ꝑstre¬
per& : quintinꝰ. Lucius. rufinꝰ. ua¬
lerius & eugenius romȩ claris orti
natalib in gallias p̃dicaturi uene
secuti eadẽ fide & deuotione paresq
nat aliũ nobilitate crispinꝰ & crisi¬
pinianꝰ. suessionis ciuitatẽ hospitã
sue peregnationis elegerunt. In qua ita
uetaret᷑. At hii cõꝑta crudelitate
gentiliũ & sequentes doctoris gentiũ
magisteriũ : labore manuũ sibi p̃sen¬
tis uitȩ necessaria ꝓuiderunt. suroꝵ
artẽ que quiete exerceri pot est didi¬
cerunt. In quo opere ita cunctos hu¬
ius artis artifices diuina gr̃a p̃uene
runt : ut multi uidentes eoꝵ opera
mirarent᷑ parit̾ ac diligerent. Nã¬
& illud stupendũ impis erat mira¬
culũ. ut cũ om̃ib pene elegantius
operarent᷑ artificib a nullo merce¬
dẽ ꝑacti operis exigerent. Qua
nulli eoꝵ ñ tã necessitate artificui

Expanded text:
Cum sub maximiano. Et Deocliciano qui simul| imperii potiti potes nisi sunt expugnare eclesiam. Persecu| tio seua in orbe pene uniuerso praestrepiret. quin| tinus . luceus. rufinus. ualerius. et eugenius. romae| clarus orti natalibus in gallias predicaturi uene|secuti eadem fidei deuotione. paris que natalium nobilitate. Crispinus et crispi| nianus suessiones ciuitatem hospitam suae pere| grinaciones elegerunt . in qua quoniam ita uetaretur at hi conperta cru| delitate gentilium ut sequentes doctoris gencium| magisterium labore manu\u/m sibi presentes uitae| necessaria prouiderent. Suturum artem que quiete| exercere potest dedicerunt. In quo operi. Ita cunc| tus huius artis artifices diuina gracia+ preuene| runt. Vt multi uidentes eorum opera mirarentur pa| riter ac diligerent. Nam illud stupendum impiis| ualde erat miraculum ut \cum/ omnibus pene elegancius| operarentur artificibus a nullo mercedem per“ac”ti| operis exigerint quoacnulli eorum non tam necessitati artificii
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ suꝑbit : sed crescit ex dono deuotio¬
nis obsequiũ. humilitatis priuilegium
ug&ur in om̃ib grã. sed innullo subre¬
pit arrogantia. q̃uia ñ intumescit ad
anã głam. quȩ beatã sep̃dicat mox
futurã ꝓpt̃ humilitatis indulgentiã : Ideo
ñ discutit. quia humilis. Nã quã tũ
oboedire qđ audit. Ideoq humiliat᷑
beata uirgo incunctis. ut totã in¬
se suscipratꝰ grãm largitoris. q̃uia qđ
ꝑ partes aliis datũ ẽ tota simul uenit
in eã grãe plenitudo. Hinc quoq ait
Quangłista. Et de plenitudine ei
nos om̃s accepimus. Magna si quide᷑
na ꝓmeruit premia ȩt̃nȩ remunera¬
tionis. quia multũ se humilia it̃ inm̃¬
sa dona int̾ diuitatis cõmertia. hodie
ideo xp̃s humilis adhumilẽ uirginẽ
uenit quã elegit. ut detã ꝓfunda
humilitate triũphũ eriger& salutis :¬

Expanded text:
enim superbit, sed crescit ex dono devotioenim superbit, sed crescit ex dono devotionis obsequium humilitatis: privilegium augetur in omnibus, sed in nullo subripit arrogantia, quoniam non intumescit ad vanam gloriam, quae beatam se praedicat mox futuram propter humilitatis indulgentiam. Ideo non discurrit quia humilis; nam quantum mobedire quod audit. Jam humiliat se beata Virgo in cunctis, ut totam suscipiat in se gratiam largitoris; quia quod per partes aliis datum est, tota simul venit in ea gratiae plenitudo. Hinc quoque ait evangelista: Et de plenitudine ejus nos omnes accepimus . Magna siquidem na promeruit praemia aeternae remunerationis, quia multum se humiliavit inter immensa dona, inter divinitatis commercia, hodie ideo Christus humilis ad humilem virginem venit, quam elegit, ut de tam profunda humilitate triumphum erigeret salutis, e
Abbreviated transcription (Latin):
humilis uenit & nos humilitatem
dese doce¬
r& magister ueritatis
s ne humilitate
tes congregat. quasi
uento puluerẽ portat
Unde ipse in euangło ait. Discite a me
quia mittis sũ & humilis corde
ec sine causa igit᷑ pcipue int̃ morta¬
les e fragiles humilitã cliscere uib&
qui oiam incȩlis ubi in mortalitas
regnat int̃ angłos humilia requirit
tus r̃ qui maltis habitat & humilia
respicit incȩlo & int̾ra : Quods
absĩs angłis incȩlo mansu&udo exci¬
git᷑ quid putatis hic fr̃s ubi suꝑa
regnat. ut humiliem᷑ quantũ neces¬
se ẽ nobis: Hinc quoque distum
legimus. Quanto magnes humiliatẽ
in om̃ib. q̃m̃ humilẽ spũ sicut salomon
ait suscipi&e gła. Hoc quippe noue¬
rat beata dĩ genitrix frs mei. qđ ad hu¬
milẽ & quietũ ac trem̃ tẽ sermoner suos
respiciat diuina dignatio: idcirco con¬
tinuo ait ad angłm. Ecce ancilla
dñ. fiat mihi scđm uerbũ tuũ. Non

Expanded text:
humilis venit, ut nos humilitatem humilis venit, ut nos humilitatem de se doceret magister veritatis. sine humilitate tes congregat, quasi qui in vento pulverem portat. Unde ait ipse in Evangelio: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde . Nec sine causa igitur praecipue mortales et fragiles humilitatem discere jubet, qui etiam in coelis, ubi immortalis regnat inter angelos, humilia requirit. tis habitat, et humilia respicit in coelo et in terra ? Quod si ab ipsis angelis in coelo mansuetudo exigitur, quid putatis hic, fratres, ubi superbia regnat, ut humiliemur quantum necesse est nobis? Hinc quoque dictum legimus: Quanto magnus es, humilia te in omnibus ? quoniam humilem spiritu, sicut Salomon ait, suscipiet gloria . Hoc quippe noverat beata Dei genitrix, fratres mei, quod ad humilem, et quietum, et trementem sermones suos, respiciat divina dignatio . Idcirco continuo ait ad angelum: Ecce ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum . Non
Abbreviated transcription (Latin):
exaltabit᷑ Fundata enĩ erã pro¬
funda humilitate & dilatata in ca¬
ritate. ꝓpt̃ ea hodie tã sublimiter
est exaltata. Sed quia cel situdinẽ
& magnificentiã throni non posserli
norũ ꝑtingere ualeamꝰ Nã humi¬
litas custos reliquarũ uirtutũ est.
Et ideo uenerabilis uirgo quia uir¬
tutes sibi multas ad gregauerat.
custodẽ carũ humilitatẽ in animo
ferebat. Quã post ꝑceptã gram
ã pliauit. & confessaẽ se ancillã¬
eẽ quȩ mat᷑ erat creatoris. Nihil
nobilius frs̃ dĩ matre inuenit᷑ quȩ
se ꝓfitet᷑ ancillã. ñihil splendidiusea
quã splendor elegit głȩ. Nouerat
enĩ beata uirgo quia humilitas dõ
lutatur nihil dese altũ sapit. nihil
milis addm̃ intendit: cui totũ cõmit¬
tit qđ ẽ q quod audit. Nua ꝓpt¬
& nos discam do deferre. discamus
de nobis humilia sentire : sẽꝑ in om̃ib
discamus humiliari: quia auctor
uitȩ ideo ad nos cũ e& altissimis

Expanded text:
exaltabitur . Fundata enim erat proexaltabitur . Fundata enim erat profunda humilitate, et dilatata in charitate, propterea hodie tam sublimiter est exaltata. Sed quia celsitudinem et magnificentiam throni perscrutari nnorum pertingere valeamus. Nam humilitas custos reliquarum virtutum est; et ideo venerabilis Virgo, quia virtutes multas sibi aggregaverat, custodem earum humilitatem in animo ferebat. Quam post perceptam gratiam ampliavit, et confessa est se esse ancillam, quae mater erat Creatoris. Nihil nobilius, fratres, Dei matre invenitur, quae se profitetur ancillam; nihil splendidius quam splendor elegit gloriae. Noverat enim beata Virgo quia humilitas Deo lutatur, nihil altum de se sapit, nihil milis ad Deum intendit, cui totum deputat quod est, et quod audit. Quap nos discamus Deo deferre, discamus de nobis humilia sentire semper in omnibus. Discamus humiliari, quia auctor vitae ideo ad nos cum esset altissimus,
Abbreviated transcription (Latin):
tata angłicos. Nã nulli hominũ ũ ꝗ
concessũ ẽ tanti uti priuilegio muneris.
Ideo queso sileat insipientia carnis. &
celebr& dig ne cũ laudib festiuitas
matris dñi & saluatoris nr̃i tanto ho¬
nore dignissĩma. quanto ueneranda
actio est redemptoris. Hodie quippe
uocata ꝓcessit. & in marcessibilem
de manu dnĩ cũ palma uirginitatis
ꝑcepit coronã: hodie inthrono reg¬
ni suscepta ẽ & resedit. Hodie thala¬
mũ intrauit. quia simul uirgo &
sponsa fuit. Hodiͤ si quidẽ audiuit
maiestatis. quadicit᷑ ueni electa mea
& ponã suꝑte thronũ meũ: quia
concupiuit rex speciem tuã. Ad ꝗ
sane uocẽ credimꝰ qđ gaudens & exul¬
tans soluta beata illa anima ꝑ rex̃
quȩ fuerat in carne tẽplũ diuinitatis
tanto speciosior pͥcunctis & sublimior.
quanto ex grã głosior refulsit
Hȩc igit᷑ ẽ diuina reconpensatiofrs
de qua dicit᷑. omĩs quise humibat

Expanded text:
tata angelorum. Nam nulli hominum unquam tata angelorum. Nam nulli hominum unquam concessum est tanti uti privilegio muneris, Ideo, quaeso, sileat insipientia carnis, et celebretur digne cum laudibus festivitas matris Domini et Salvatoris nostri, tanto honore dignissima, quantum est veneranda us et gratiarum actio est Redemptoris. Hodie quippe vocata processit, et immarcessibilem de manu Domini cum palma virginitatis percepit coronam. Hodie in throno regni suscepta est, et resedit. Hodie thalamum intravit, quia simul virgo et sponsa fuit. Hodie siquidem audivit majestatis, qua dicitur: Veni, electa mea, et ponam te super thronum meum, quia concupivit rex speciem tuam. Ad quam sane vocem credimus quod gaudens et exsultans soluta est beata illa anima, ac perquae fuerat in carne templum divinitatis. Tanto speciosior prae cunctis et sublimior, quanto et gratia gloriosior refulsit. Haec igitur divina est recompensatio, fratres, de qua dicitur: Omnis qui se humiliat
Abbreviated transcription (Latin):
d est nob̾ diłmi fr̃s hodierna festi¬
uitas beatȩ mariȩ uirginis głosȩ
plenagaudiis. & in mensis de ascens̃
eius repl&a munerib . Illustris qͥdẽ
demeritis . sed in lustrior ual de ꝓgrã
qua in lustratur ñ tantũ ipsa beata
beata. Non enĩ grãm exx meritis gło¬
sa uirginitas ꝓmeruit. sed premia
meritorũ ex grã percepit. Et ideo
celebritas hodierna inde gloriosior
ẽ ceterorũ scõrũ natalitus. quo il lustͣ¬
tͥ beata uirgo & mat̾ dnĩ in effabilib
diuinorũ sacram̃torũ priuilegus. qr
inde creuerunt merita. unde plenis¬
sime refertaẽ grã. Et ideo apud
dm̃ quanta pensanda sunt ei merita
ł cogitanda p̾mia. puto qđ nemo est
qui ad purũ edisserat. nisi qui potest
uere ꝑpendere qualis uł quanta sit
ista grã. qua repl&ur ipsa ꝑ quã uenit
in mundũ dĩ maiestas. Id circo fr̃s
mei ueneranda e̾ hȩc sollẽpnitas cũ
om̃i de uotionis obsequio. & uene¬
randũ qđ canit᷑ &iã suꝑ choros ex al¬

Expanded text:
ectissimi fratres, hodierna festivitas beatae Mariae virginis gloriosa, plena gaudiis et immensis de ascensu ejus repleta muneribus. Illustris quidem pro meritis, sed illustrior valde pro gratia qua illustratur, non tantum beata ipsa lesia. Nec enim gratiam ex meritis gloriosa virginitas promeruit, sed praemia meritorum ex gratia percepit. Et ideo celebritas hodierna inde gloriosior est caeterorum sanctorum natalitiis, quo illustratur beata Virgo et mater Domini ineffabilibus divinorum sacramentorum privilegiis; quia inde creverunt merita, unde plenissime referta est gratia. Et ideo apud Dominum quanta pensanda sint ejus merita, vel cogitanda praemia, puto quod nemo est qui ad purum edisserat, nisi qui potest vere perpendere, qualis vel quanta sit ista gratia, qua repletur ipsa, per quam venit in mundum Dei majestas. Idcirco, fratres mei, veneranda est haec solemnitas cum omni devotionis obsequio, et venerandum quod canitur etiam super choros exal
Abbreviated transcription (Latin):
nte a morsu eoꝵ ꝑmansert̃ intacta
ia cohabitatrue celiulȩ ueruia moni¬
uiiã dictoꝵ corpora diligenti colligera cura
hnmanda & senex nulla dubitatione remorat᷑:
qnimmo de angelica ã monitione secur. as¬
sũpta iãdicta in solatiũ sibi sc̃i laboris ger¬
axone capitalẽ ꝓ confessione api suscepi¬
rant sententiã. nauigio ad cellulã pfato¬
rũ pauperũ duci eorũdẽ martirũ facuu¬
me corpora poterant. Sed qͥd agerent paupe¬
res ac infirmi. qͥb nec nauis erat in proptu.
nec nauigandi ingeniũ uiriũ etate fessis
contra fluminis impetũ suppetebat fiducia :

Expanded text:
 a morsuo| +rum manserunt intacta. na cohabitatrix cellule uetula| moniut iam dictorum corpora diligenti college| ret cura humana Que senex nulla dubitatione| remoratus quin immo angelica. Ammonitione se| curus adsumpta iamdicta in solatium. Sibi sancti| laboris geraxonae capitale pro confessione christi| susceperant. Sententiam nauigio ad cellulam| prefatorum pauperum duci eorundem martyrum| facillime corpora poterant. Sed quid agerent pau| peres ac infirmi quibus nec nauis erat in prumpto.| Nec nauigandi ingenium nec uirium aetate fessis| contra fluminis inpetum subpetibat fiducia .
Abbreviated transcription (Latin):
genoꝵ tuguriũ effectũ oratoriũ. regis etiã
palatio p̾minere cepit honore. Deinde con¬
silio inito sac̃dotes. clerꝰ ac populus eadẽ
conspiratione deuoti tumu landa p̃fatorũ
trans ferre decreuerunt corpora martirũ.
Que collecto ingentis populicetu imposita

Expanded text:
genorum tugurium effectum| oraturium regis etiam genorum tugurium effectum| oraturium regis etiam palacium praeminire coe| pit honore. Dein consilio inito sacerdotes cleros ac po| pulos eadem conspiratione deuote tomulanda pre| fatorum transferre decreuerunt corpora marthyrum| Que collecto ingentis populi coeto inposita
Abbreviated transcription (Latin):
suȩ infirmitate singuli singuloꝵ leuanteᷤ
martirũ corpora : quasi liberi onerib
gradiebant᷑ ita in offenso uestigio. ut pu¬
tares eos ñ ferre onera sed onerib ferri.
Ing̃ssi itaq in reꝑtã nauiculã ꝑgebant
contra undã fluminis inuiso gub̃natore
ac remige uelocit̾ cũ corporib martirũ
alacres senes. Et ut ꝑuenerunt ex hoc mi¬
raculo exultantes ad uicinã suȩ cellulȩ iã¬
menbra sepelierunt clã intugurio suo cũ gau
eis extitit causa mortis in mundo : Quos
seruandos futuris fidelib poptis ad patro¬
F.
uoluit paululũ. sed ubi ipso imperante ꝑsecu
tionis ꝓcella cessauit: hoꝵ honor deuotis
plebib mox patuit. Nã p̃fati senes thesauros
qͦs impii occultauerant piȩ fidei populis de-
uotissime ꝓdidert̃. dicentes crispini ac cris¬
piniani corpora martirũ se habere in tu¬
gurio suo recondita: his auditis. fidelis po¬
pulus concursu piȩ deuotionis frequentare
cellulã parũꝑ cepit. Qua frequentia uile e¬

Expanded text:
s fiducia singuli singu| lorum leuantes martyrum. Corpora quasi liberi. Oneri| bus gradiebantur. Ita inoffenso uestigio ut puta| res eos non ferre onera sed ab oneribus ferri. Ingressi ita| que in reppertam nauiculam pergebant contra| undam fluminis . inuiso gubernatore ac remege| uelociter cum corporibus martyrum alacres senes.| Et ut peruenerunt hoc miraculo exultantes ad| uicinam suae cellulae iaum martyrum membra sepelierunt clam| in tugurio suo cum gaudeis causa extetit mortis| in mundo quos seruandus futuris fidelibus populis| ad patroo. Oculi| paulolum uoluit. Sed ut ipso inperante persecu| tionis procella cessauit. Horum honor deuotis plebi| bus mox patuit. Nam sepefatis senes thesauros| quos impiis. Occultauerant piae fidei populis de| uotissimae prodederunt dicentes. Crispini ac crispi| niani. Corpora martyrum se habere in tugurio\lo/ suo recon| dita. His auditis fidelis populus . concurso pie de| uotionis frequentare ad cellulam pauperum caepit| qua frequencia uile e
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃smei quid ue loquar de his reb
misticis. inquib humanꝰ sermo
silendo & admirando potius quã
loquendo crescit: ꝓqͥb angłi gratu¬
lant̾ & de cantant. gła inex celsis
dõ & int̾rapax hominib bone uo¬
luntatis . Qđ si tunc ad partum
uirginis talia tantarunt : credimꝰ
dilec tissimi qđ hocdie digna s con¬
celebrłnt exequias & suscipiant
cũ gła matrẽ creatoris gaudentes.
quã sp̃s sc̃s ad impleuit. quã sapi¬
entiauitia patris scilic& filius
eius priui legia nr̃a sunt munera.
conspersũ e᷑ inspecie redundauit
ingenere donec ferm̃taret᷑ totũ.
& factũ cͣ umũ corpus unaq con¬
habe¬
at᷑ & contẽpl&ur inspecie . sitq in nris
oculis głosa quȩ nc̃ totũ incordibus
respond& credita. Iunc quippe illa
nobis erit festiui tas continua & ꝑpe¬
tua. quȩ nc̾ eͣ inm̃te hodierna &
Annud a: ita ut sit illa inre quȩ
nc̃ flagrat infide: anhel& inspe
ut ꝑueniamꝰ. puls& incaritate ut

Expanded text:
fratres mei, quidve loquar de iis rebus fratres mei, quidve loquar de iis rebus mysticis, in quibus omnis humanus sermo silendo et admirando, potiusquam loquendo, crescit, pro quibus angeli gratulantur et decantant: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis ? Quod si tunc ad partum Virginis talia cantarunt, credimus, dilectissimi, quod hodie dignas concelebrant exsequias, et suscipiunt cum gloria matrem sui Creatoris gaudentes, quam Spiritus sanctus adimplevit, quam sapentia Patris, scilicet Filius ejus privilegia nostra sunt munera, conspersum est in specie redundavit in genere, donec fermentaretur totum . Et factum est unum corpus, unaque conhabeab omnibus in specie; sitque in nostris oculis gloriosa, quae nunc tantum in cordibus resplendet credita, Tunc quippe illa nobis erit festivitas continua et sempiterna, quae nunc est in mente hodierna et diurna, ita ut sit illa jure quae nunc flagrat in fide, anhelat in spe, ut permaneamus; pulsat in charitate, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ut ita fatear nobilitas ẽ magistri
Ha boeis ergo uirgines egregi magis¬
teru formã. hab&is exem plar in
ea ꝑfecte uirginitatis. Ecce uia
qua ꝑgere deb&is. ecce habitu¬
indesĩnent᷑ uotis & desiderio anhe¬
lare oport&: ut ad ea quandoq
felicit᷑ ꝑueniatis. Uerũ q de ꝓpa¬
gine carnis nulla nobilior dĩma¬
tre refulsit . nulla splendidior
ea ꝓcessit quã splendor pat̃nę
głȩ ieffabilit̃ diuinitus illust¬
uit. quã uirtus altissimi obum¬
braũ ut uirgo parera. quã diui¬
nagrã repleũ ut uirgo concipe¬
r& quã saprentia dĩ patris p̃
om̃ib elegit ut placer&. quȩ cor¬
pus sine contagione corporis ge¬
nerauit. quȩ õm̃s uirtutes in odo¬
rem suauitatis ardore caritatis
dño concremauit ut tota holo¬
caustũ dõ fier&e. cuius caro & san¬
guis origo fuit benignissimi salua
simul diuinitas illabit᷑ dĩtatis: in
qua sapientia dĩ patris septẽ sibi
dom & fabricat᷑ ȩccła. Quiddicã

Expanded text:
ut ita fatear, nobilitas est magistri. ut ita fatear, nobilitas est magistri. Habetis ergo, virgines, egregii magisterii formam; habetis exemplar in ea perfectae virginitatis. Ecce via, qua pergere debetis; ecce beatituindesinenter votis et desiderio anhelare oportet, ut ad ea quandoque feliciter perveniatis. Verum quia de propagine carnis nulla nobilior Dei matre refulsit, nulla splendidior ea processit, quam splendor paternae gloriae ineffabiliter divinitus illustravit; quam virtus Altissimi obumbravit, ut virgo pareret; quam divina gratia replevit, ut virgo conciperet; quam sapientia Dei Patris prae omnibus elegit, ut placeret; quae corpus Christi sine contagione sui corporis generavit; quae omnes virgultos in odorem suavitatis, ardore charitatis Domino concremavit, ut tota holocaustum Deo fieret. Cujus caro et sanguis origo fuit benignissimi Salvatsimul divinitas illabitur Verbi, in qua sapientia Dei Patris septem sibi domus, et fabricatur Ecclesia. Quid dicam,
Abbreviated transcription (Latin):
ascendit ꝑ desertũ sicut uirgula fumi
ex aromatib myrrȩ & turis: Qmꝰ in
ascensu eius multa fłagrabant odora¬
m̃ta uirtutũ incendio diini con¬
cremata amoris Quȩ ideo quasi
uirgula surgebat fumi. quia ipsae
uirga illa de radice iesse hodie quȩ
ascendit: Gracilis quidẽ & delicata
holo caustũ dĩ: quȩ odoram̃ta uirtutũ
spargebat dese usq ad cȩlos. Et
ñ qualia cũq. sed uniuersi pulueris
pigm̃ tarii. Unde frs adminoratio
ilła angłica ñ de uirginitate sola
quȩ fuit singularis in maria. sed
de in mensitate grauenit: quia uni¬
uerse uirtutes in ea
bant ex incendio
cliuini
amoris suauitatẽ
odoris
ma
ñ solũ uirginũ uerũ &iã om̃iũ ȩe¬
cła rũ dĩ : qm̃ uirginitas & uita be¬
ate matris speculũ & species fuit
totius castitatis & integritas uir¬
gimĩ. decuspudicitiȩ & magiste.
ualde eximiũ ꝓbitatis. Inqua
rogo uideant uirgines qͥđ uitare.
qͥđ corrigere. qd tenere debeant
honestatis : quia pͥmꝰ discendiamor

Expanded text:
mi ex aromatibus myrrhae et thuris? Quoniam in ascensu ejus multa flagrabant ornamenta virtutum, incendio divini concremata amoris. Quae ideo quasi virgula fumi, quia ipsa est virga illa de radice Jesse, quae hodie ascendit . Gracilis quidem et delicata holocaustum Dei, quae odoramenta virtutum spargebat de se usque ad coelos; et non qualiacunque, sed universi pulveris pigmentarii. Unde, fratres, admiratio illa angelica non de virginitate sola, quae fuit singularis in Maria, sed de immensitate gratiae venit, quia universae virtutes in ea bant ex incendio divini amoris suavitatem odoris, ma, non solum virginum, verum etiam omnium Ecclesiarum Dei. Quoniam virginitas et vita beatae Mariae speculum et species fuit totius castitatis, et integritas virtutum, decus pudicitiae, et magisterium valde eximium probitatis. In qua rogo, videant virgines quid vitare, quid corrigere, quid tenere debeant honestatis ; quia primus discendi amor,
Abbreviated transcription (Latin):
runt lxantes & suscipiunt eã gaudentes
cũ hymnis & laudib: nos ꝓsequamur¬
m̃te cũ omĩ de uotione cordis & inte¬
gritate fidei Dicq pro sequamur. ut
ad illa in effabilia donaquę ꝑcepit
beata dĩ genitrix quandoq ꝑtingere
ualeamus. Forte igitur hodie int̃¬

Expanded text:
tes cum hymnis et laudibus; nos prosequamur cum omni devotione cordis, et integritate fidei. Sicque prosequamur, ut ad illa ineffabilia dona, quae percepit beata Dei genitrix, quandoque pertingere valeamus. Forte igitur hodie inte
Abbreviated transcription (Latin):
apłm unicuiq uxta opera sua. h
tam̃ sacratissim ᷑ uirgͦ genitriꝰ¬
sicut inconparabile ẽ quod gessit & in¬
effabile donũ qđ ꝑcepit. ita in estimabi¬
le atq in conp̃hensi bile premiũ & głam
non dico int᷑ ceteras sacras uirgines uerũ¬

Expanded text:
, unicuique juxta opera sua , huic , unicuique juxta opera sua , huic tamen sacratissimae Virgini genitricsicut incomparabile est quod gessit, et ineffabile donum quod percepit, ita et inaestimabile atque incomprehensibile praemium et gloria, non dico inter caeteras sacras virgines, verum
Abbreviated transcription (Latin):
nitricis dĩ mariȩ sollẽpnitas. inqua beata
& uenerabilis uirgo assũpta ẽ glorio sissime
ad ȩthereum thalamũ. in quo ut canta uimꝰ
rex regũ filius beatȩ uirginis stellato immo
in effabili sẽtd& solio. Ubi milia milium
ministrant angłorum iuixta danihelis
uaticiniũ. & deties centena assistunt milia.
quorũ cũ laudib & exequi is głosa dĩ geni¬
trix hodie deterris exaltata & de carne
euecta cum triũpho & exultatione suscep¬
taest incȩlo. & collocata in para diso
Haec est nãq sacra & uenerabilis sollempru¬
tas fr̃s ante mundi constitutio eẽ prescit᷑
& pre ordinata. sed hodierna die exul¬
tant᷑ impl&a. Nob̾ quidẽ dilectissimi
hodiernaẽ & annua. sed angłis incȩlo
& supernis ciuib continua & ꝑpetua
Detdquia in presenti nob̵ continua e̾e̾ non
potest. deb& tanto celebrior fieri pre
om̃ĩb scõrũ festis. quanto ineffabli utit᷑
priui legio mat᷑ dnĩ saluatoris. & donum
possid& ꝑpetue uirginitatis Quia & si

Expanded text:
e solemnitas, in qua ipsa beata et venerabilis Virgo assumpta est gloriosissime ad aethereum thalamum, in quo, ut canimus, Rex regum, filius beatae Mariae virginis, stellato, imo ineffabili sedet solio. Ubi millia millium ministrant angelorum, juxta Danielis vaticinium , et decies centena assistunt millia; quorum cum laudibus et exsequiis gloriosa Dei Genitrix hodie de terra exaltata, et de carne evecta, cum triumpho et exsultatione suscepta est in coelo, et collocata in paradiso. Haec est namque sacra et venerabilis solemnitas, fratres, ante mundi constitutionem praescripta et praeordinata; sed hodierna die exsultanter est impleta. Nobis quidem, dilectissimi, hodierna est annua; sed angelis in coelo et supernis civibus est continua et perpetua. Sed quia in praesentiarum nobis continua esse non potest, debet tanto celebrior fieri prae omnibus sanctorum festis, quanto ineffabili utitur privilegio mater Domini Salvatoris et donum possidet perpetuae virginitatis. Quia et si
Abbreviated transcription (Latin):
quanquã ergo aliquid spiritcle ista significent. tam̃ secundũ id qđ contigerunt ideo prȩ¬
mis sumest benedixit eum dñs : ut sana fide intelligamus &icẽ ista tẽporalia dona nec da¬
riposse nec sperari debere &ic̃ cũ ab infimioribus appetuntur nisiebunodo ut qui in mi¬
nimis fidelis est & in magnis fidelis sit & qui in mãmona iniquo fidelis inuentus ẽ & icẽ uerũ
accipere mereatur. sicut dñs in euuangelio loquitur : Tali &iã de abrabã dictas qđ er
munradi prouenerint: unde non parum ȩdificat sanam fidem pie intellegentibus isti nar¬
ratio & iccmꝰ si dehisreb allegorica significatio nulla posset exculpi LXXUI
ei quipeie rauerit : secundum quã considerandũ ẽ quod & seruus abrabȩ commemorauit.
narrans eis a quibus accepit uxorem dominosuo isaac LxXVII Quid est quod scriptũ

Expanded text:
quamquam ergo aliquid spiritale ista significant, tamen secundum id quod contigerunt, ideo praequamquam ergo aliquid spiritale ista significant, tamen secundum id quod contigerunt, ideo praemissum est:benedixiteum dominus, ut sana fide intellegamus etiam ista - temporalia dona nec dari posse nec sperari debere etiam cum ab infirmioribus adpetuntur nisi ab uno deo: ut qui in minimis fidelis est etiam in magnis fidelis sit, et qui in mammona iniquo fidelis inuentus est. etiam uerum accipere mereatur, sicut dominus in euangelio loquitur. talia etiam de Abrahamunere Dei provenerint. Unde non parum aedificat sanam fidem pie intelligentibus ista narratio, etiamsi de his rebus allegorica significatio nulla posset exsculpi. LXXVei qui pejeraverit: secundum quam considerandum est quod et servus Abrahae commemoravit, narrans eis a quibus accepit uxorem domino suo Isaac. LXXVIII. Ib. XXVI, 32. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ quasi centenccrius. si post illud fecctũ filiorũ suorũ ꝑrexit in eam terrã famis¬
necessitate isaac : Non ergo ex hoc cogit ullane cessitis ꝑ recapitulationẽ putare nar¬
rttã ꝓfectionẽ isaac ingerera sed quia ibi diuturno tẽpore eẽ ssaac scribitur. & puteor
fodisse & debis contendisse. & ditatũ fuisse pecunia mirũ nisi recapitu lando ista cõme¬
morantur quȩ ideo fuerant praetermissa ut primũ defiliis eius usq ad illũ locũ delenti¬
cula narratio ꝑuenir& . Lxxv. Ideo qđ scriptũ ẽ deisaae benedix̃ aut̃ eum dñs & ex¬
aliictus ẽ homo & ꝓcedens maior fiebtt quo adusq: magnus factus ẽ ualde scđm t̃renã
felicitatẽ dictũ sequentia docent: ex sequitur enĩ narrator easdem eius diuitias quib: mag¬
nus factus est : & hinc motus ẽ abimelech: Timuit illũ ibi ẽẽ nepotentia eius sibi ẽ& infest:

Expanded text:
esse quasi centenesse quasi centennecessitate Isaac. Non ergo ex hoc cogit ulla necessitas, per recapitulationem putare narratam perfectionem Isaac in Gerara. Sed quia ibi diuturno tempore esse Isaac scribitur et puteos fodisse, et de his contendisse, et ditatum fuisse pecunia, mirum nisi recapitulando ista commemorantur: quae ideo fuerant praetermissa, ut primum de filiis ejus usque ad illum locum de lenticula narratio perveniret. Ideo quod scriptum est de Isaac: Benedixit autem eum Dominus, et exaltatus est homo et procedens maior fiebat, quoadusque magnus factus est ualde, secundum terrenam felicitatem dictum sequentia docent. exsequitur enim narrator easdem eius diuitias, quibus magnus factus est: et hinc motus Abimelech timuit illum ibi esse, ne potentia eius sibi esset infesta.
Abbreviated transcription (Latin):
lenticulȩ ꝓostillam quippencerranionẽ hoc narrteri incipit : anut fieri sol& ꝑrecapitulatio¬
nem narrator adeare uersus sit cum ꝓ gressus defilus eius ad eum locum ꝑ ueniss& quidelen¬
ticula commemoratur: mouet autem quia ipse inuenitur abimelech. qui &iã saram con¬
cupiuerat: ipsius enim paranimphus & princeps militiae quiibi commemoratisunt &iã
hic commemorantur. utrũ ueluiuere potuerint : quan doenim factus est amicus abrahȩ :¬
nondum natus erat isaac. sediam ꝓmissus : ponamus ante annum quã nas ceretur
primogenita sua ponamus &iã ipsos circa xx annos fuisse fiunt anni a&cctis is a ac
usque ad illud factũ filiorũ eius circit̃ Lxxx÷ adulescentem accipiamus fuisse abi¬
melech: quando matrẽ ipsius concupiuit & abrahȩ amicus est factus : potuit ergoiã

Expanded text:
lenticulae — post illam quippe narrationem hoc narrari incipit — an, ut fieri solet, per recapitulatiolenticulae — post illam quippe narrationem hoc narrari incipit — an, ut fieri solet, per recapitulationem narrator ad ea reuersus sit. cum progressus de filiis eius ad eum locum peruenisset, qui de lenticula commemoratus est. mouet autem — quia ipse inuenitur Abimelech, qui etiam Sarram concupiuerat; ipsius enim paranymphus et princeps militiae, qui ibi commemorati sunt, etiam hic commemorantur — utrum uel uiuere potuerunt. quando enim factus est amicus Abrahae, nondum natus erat Isaac, sed iam promissus. ponamus ante annum quam nasceretur primogentia sua - ponamus etiam ipsos circa uiginti annos fuisse, fiunt anni aetatis Isaac usque ad illud factum filiorum eius circiter octoginta; adulescentem accipiamus fuisse Abimelech, quando matrem ipsius concupiuit et Abrahae amicus est factus: potuit ergo iam