comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Caquas ubi legimus
adõ factas RP̃D. & si factas eas in exor dio creatu¬
rarum noncius demdiuinae lectianis textus expres¬
sit adõ tamen facte sunt: Nam & aliquanta alia.
quae nonscribuntur quomodo dec& eris intelleganT
ostenditur: Sicuo & apostolibapti zati intelle¬
gendisunt cum bapti zatos eos minime manifest&
a pertior scripturarum signi ficantia: Lic& qui¬
dem hoc intellegi illo uelint testimonio quos aluator
dicit: Quilotus est non indig& ut lau&: & tam̃
deaquis adõ factis illud nos aliquatenus instruere
testimonium potest qd dicitur: Separentur a quȩ
cerat secernerentur. Nisiaquas ipse feciss& Nec
enunũn consequenter increa irarum ordinem postca
distingui iuber& quod ipse antta nonertass&: &
hoc quidem obid collegimus quia creationis cius
nani sestegenesis Nonintult mentionem: Ma¬
nifestius autẽ creaturae huius dm̃ signat auctorẽ
ꝑsalpius lle quidicit quoniam ipsuis est mare &
pse fita illud IIII INE quid est quoddiat᷑

Expanded text:
Aquas ubi legimus a Deo factas? Resp. Etsi factas eas in exordio creaturarum non evidenter divinae lectionis textus expressit, a Deo tamen factae sunt. Nam et aliquanta alia quae non scribuntur, quomodo de caeteris intelligantur, ostenditur. Sicut et Apostoli baptizati intelligendi sunt cum baptizatos eos non penitus manifestet apertior Scripturarum significantia. Licet quidam hoc intelligi illo volunt testimonio quod Salvator dicit: Qui lotus est, non indiget ut lavet . Et tamen de aquis a Deo factis illud nos aliquatenus instruere testimonium potest quod dicitur: Separentur aquae icerat, secernentur, nisi et aquas ipse fecisset. Nec enim consequenter in creaturarum ordine postea distingui juberet, quod ipse antea non creasset. Et hoc quidem ob id colligimus quia creationis ejus manifeste Genesis non intulit mentionem. Manifestius autem creaturae hujus Deum designat auctorem psalmus ille qui dicit: Quoniam ipsius est mare, et ipse fecit illud . Int. Quid est quod dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
reg̃ añ .UIII. ꝑidẽ tẽpus. plotius gallus
rome latinã rethoricam docuit primus.
capta iud eos romanis tributarios effi¬
cit: ꝑ idem tempꝰ cato filosofus agnoscit᷑:
lodorus p̃ceptor augusti clarus hab&̃:
cicero laude oratoria celebratur:¬

Expanded text:
regnat annis VIII. Per idem tempus Plotius Gallus Romae Latinam rhetoricam docuit primus. capta, Judaeos Romanis tributarios fecit. Per idem tempus Cato philosophus claruit: lodorus, praeceptor Augusti, clarus habetur, et Cicero laude oratoria celebratur
Abbreviated transcription (Latin):
putabantur de quibus tamen decimis decima sacer¬
dotibus debebantur XXXUIII INC Uni¬
uersa queds̃ condiditbona uadesunt & quo modo
inlege quȩdam animuliu uocantur in munda.
RΡDVtreliqua taceam quȩ ex hocdicipossunt
in munda appellata sunt efui non ereationihorum
enĩ incibumusus proquibusdum figuris diuna in
terdictus lege cognoscitur: XXXUIII. INT G¬
Cummundi & inmunda animalia diuina ꝑmox
sendis cretus int: Quomodo &iam antediluuium
dehis quȩ archarecipienda erant inmunda appellant᷑
demundis inmundisq: animalibus erat proferenda
discretio &iam ingenesi quia utriusq libriidem auc¬
torest cadem animalia appellauit inmunda

Expanded text:
putabantur. De quibus tamen decimis decima sacerputabantur. De quibus tamen decimis decima sacerdotibus debebatur . Int. Universa quae Deus condidit, bona valde sunt : et quomodo in lege quaedam animalia vocantur immunda ? Resp. Ut reliqua taceam, quae ex hoc dici possunt, immunda appellata sunt esui, non creationi. Horum enim terdictus lege cognoscitur. Cum munda et inmunda animalia diuina per Mosen lege discreta sint, quo modo etiam ante diluuium de his quae in arcam recipienda erant inmunda appellantur de mundis inmundisque animalibus erat proferenda discretio, etiam in Genesi, quia utriusque libri idem auctor est, eadem animalia appellauit inmunda
Abbreviated transcription (Latin):
XXXU INC. Quis estille digitus dĩ quoduele¬
gis tabule leguntur inscriptȩ Rp̃d. Digitus di
hic accipiendus est & sp̃s dĩ¬
Quam obcausam insacrificiis mel prophibetur of¬
ferri Rp̃D. quia sccundum interiorem sensum
resolutiblandimentis diliciarum aut dulcedine
uoluptatum non possunt misteriorũ dĩesse par¬
ticipes: Hic estigitur qđ & iampaschadñi comedicũ
amaritudine iubetur qui a sit semper austera
districtio ueritatis oport& ergo absq ullo adula¬
tionis acuoluptatis melle noxio salutures nos dõ
hostis semper offerre & dicere ergo amicus fac¬
tus sum uerum dicens uobis: Econtrario ad misceri
inomnibus sacrificuis saliub& ur scilic& ut omnia
quue ad xp̃i honorem cultumque offerimus salem
rationis acdiscretionis semper accipiant: xXXUII
Quid proprie adusus pertinebat sacerdo¬
tum quid ue ad leuitarum exis quue populus of¬
ferebat. R PD. Primitiue frugum ceterarum¬
q rerum sacerdotibus : Dicimue uero leuitis de¬

Expanded text:
unt. Qui est ille digitus dei quo duae legis tabulae leguntur inscriptae? Digitus dei hic accipiendus est spiritQuam ob causam in sacrificiis mel prohibetur offerri?. Quia secundum interiorem sensum resoluti blandimentis deliciarum aut dulcedine uoluptatum non possunt mysteriorum dei esse participes. hinc est igitur, quod etiam pascha domini comedi cum amaritudine iubetur, quia sit semper austera districtio ueritatis. oportet ergo absque ullo adulationis ac uoluptatis melle noxio salutares nos deo hostias semper offere et dicere: ergo inimicus factus sum uerum dicens uobis? econtrario admiscere in omnibus sacrificiis sal iubetur, scilicet ut omnia quae ad Christi honorem cultumque offerimus salem rationis ac discrQuid proprie ad usum pertinebat sacerdotum, quidve ad levitarum ex his quae populus offerebat? Resp. Primitiae frugum caeterarumque rerum sacerdotibus, decimae vero Levitis de
Abbreviated transcription (Latin):
Id est in congregatione scõrum
dñs autem noster scõs suos ut regnisui ita & umno¬
minis siu participatione donauit: Vnde ad moy¬
sendicit dedite faraoni indm̃: Conpellanturergo
nominedĩ qui appellantur & filuidĩ: Nec mirum
pro illa in effabili diuinȩ benignitatis indulgen¬
tia si uoluerit ut homo appellatur ds̃ cum ds̃ ap¬
hic senciendum est iusticia & paxosculate sunt se:¬
RPD Quod se lex & gratia coniuxerint ꝑmedi¬

Expanded text:
Id est in congregatione sanctorum; Id est in congregatione sanctorum; dominus autem noster sanctos suos ut regni sui ita etiam nominis sui participatione\' donauit. unde et ad Mosen dicit: dedi te Pharaoni in deum. conpellantur ergo nomine dei, quia appellantur et filii dei. nec mirum pro illa ineffabili diuinae benignitatis indulgentia, si uoluerit ut homo appellaretur deus, cum deus aphic sentiendum est: iustitia et pax osculatae sunt se? Quod se lex et gratia coniunxerint per medi
Abbreviated transcription (Latin):
OSecundum litteram ulcerum illorũ
fit commemoratio quibussunt allo filiin posteriora
ꝑcussi: Secundum interiorem uero sensum pertuti¬
untur in imicidĩ inposteriora cum in domimi iudi¬
tio puniantur extremo: XXXUI. ING Quem sig¬
nificat dicens. exterminauit eam aper desilua &
singularis ferus de pastus est eam: RΡD Aprũ
hic uespasianum ut quidam dicunt uelut intellegi
qui uidȩos bello uastauit: Singularem ferumtitũ
ues pasiani filium qui hierus alem oppugnatione con¬
mo. is rahel sime audieris noneritinte ds̃ recens
quo modo istud accipiemus: RPD Idolauelan¬
tixp̃m refutandum esse pronuntiat: Xp̃s autẽ
ds̃ ds̃ recens non erat lic& mundo percarnem nr̃is
temporibus in luxerit: Nam in principio erat
apud dm̃ ds̃ uerbum: Ipsccreans hominem adsi¬
militu dinem dĩ quique diuersis uicibus atque
temporibus abrahe uel patribus nr̃is semperappa¬
ruit .XXXUIII ING. Qualiterhoc accipien¬
dumest quod psalmista ait: dñs steat insinagoga

Expanded text:
Secundum litteram ulcerum illorum fit commemoratio, quibus sunt Allophyli in posteriora percussi. Secundum interiorem vero sensum percutiuntur inimici Dei in posteriora, cum in Domini judicio puniuntur extremo. Int. Quem significat dicens: Exterminavit eam aper de silva, et singularis ferus depastus est eam ? Resp. Aprum hic Uespasianum, ut quidam dicunt, uult intellegi qui Iudaeos bello uastauit; singularem ferum Titum Uespasiani filium qui Hierusalem oppugnatione conmo: Israhel, si audias me, non erit in te deus recens; quo modo istud accipiemus? Idola uel antichristum refutandum esse pronuntiat. Christus autem deus recens non erat, licet munde per carnem nostris temporibus inluxerit. nam in principio erat apud deum deus uerbum, ipse creans hominem ad similitudinem 1 dei, quique diuersis uicibus atque temporibus Abrahae uel patribus nostris semper adparuit. Qualiter hoc accipiendum est, quod psalmus ait: deus stetit in synagoga
Abbreviated transcription (Latin):
quae secundi librimachabeorum istori¬
reg̃ añ XXXv. hunc antio cus proeliosupe¬
rauit. & iudeos uaria calamitateo ppres¬
sit: peridem tẽpus scipio affricam uicit:¬
reg̃ añxXVIIII. hoc tempore perconsu¬
lembrutum his pania a romanis obtentaẽ :
traces romanis subiciuntur:
inromano dominio transit. po& a quo¬
que lucr&ius nascitur. qui postea sese
furore amatorio int̃ fecit :¬

Expanded text:
quae secundi libri Machabaeorum regnat annis XXXV. Hunc Antiochus praelio superavit, et Judaeos varia calamitate oppressit. Per idem tempus Scipio Africam vicitregnat annis XXIX. Hoc tempore, consule Bruto, Hispania a Romanis obtenta. 84 Thraces Romanis subjiciuntur.in Romanorum dominium transiit. Poeta quoque Lucretius nascitur, qui postea se furore amatorio interfecit
Abbreviated transcription (Latin):
huiustẽporis ester historiado c&ur
eẽ expleta plato quoq & de mofon
sacratici insignes habentur:
chus reg̃ añ .XXUI. de mostenes orator
agnoscitur aristo tiles. philo sophus
p̃dicatur plato moritur.
reg̃ annos iui ex senocrates philoso
superans dehinchierofolimam capit at¬
q: templũ ingressus dõ hostias immo¬
lauit: HUCUSQ¬
DEHINC: reges grecorum incipiunt
reg̃. añ .v. huius enim quinq: anni post¬
eius priores inpersarũ regibus subpu¬
tant᷑. DEHINC. alexandrie reges
Incipiunt.
piens plurimos hebrcorum ine gypto
transtulit. hoc tepr̃ ⁊enon stoicus &
menarder comicus & theufras. tres
filo soficlaruerunt: Peridem tẽpus¬
transtulit: Peridem tẽpus aratus astra¬
logus agnoscitur: atq: argenteinũ mi
tes reg annos xxT. sub quo ihs filius

Expanded text:
Hujus tempore Esther historia docetur esse expleta. Plato quoque et Xenophon Socratici insignes habentur. Ochus, regnat annis XXVI. Demosthenagnoscitur. Aristoteles philosophus praedicatur. Plato moritur. regnat annis IV. Xenocrates philosopsuperans, dehinc Hierosolymam capit, atque templum ingressus, Deo hostias immolat. HucusqDehinc reges Graecorum incipiunt. regnat annis V. Hujus enim quinque anni postejus priores in Persarum regibus supputantur. Dehinc Alexandriae reges incipiunt. piens, plurimos Hebraeorum in Aegyptum transtulit. Hoc tempore Zeno Stoicus, et Menander comicus, et Theophrastus philosophus claruerunt. Per idem tempustranstulit. Per idem tempus Aratus astrologus agnoscitur, atque argentei nummi tes regnat annis XXVI. Sub quo Jesus, filiu
Abbreviated transcription (Latin):
huius testio annonabugodo nosor iudeã
captam tributariã fecit. tunc danihelana¬
nias. azarias & misahel inbabi loneclaru¬
añ .XI. huncrex babilonis secundo ueni¬
ens adierus alẽ cũ populo captiuum du¬
cit. tẽploincenso anno a edificacionis suȩ
cCcC. liiii: Peridem tẽpus sapphomu
lier indiuerso poemate daruit solon
leges atheniensib dedit:¬
annos lxx. inquibus ignis ab altario sub¬
latus & absconditus inputeo. post septua¬
gesimo regressionis. Añ. ad sumitur in¬
uentus uiuus p eridem captiuitatis
tẽpus iudit historia conscribitur . pi¬
thagoras quoq fil osophus & arit me¬
inhieru salẽ non reges sed principes fu¬
erunt usque ad aristobolũ: tunc roma¬
nipulsis regibus consules habere ce
& curipides trago ediarum scriptores
celebrantur insignes. hero dotus quoq
historiarum scriptor & ⁊cusis agnos¬
citur pictor¬
manus reg̃. añ XL. eo regnante es dras
Aristarcus &iam & aristo fanes atq
sofocles trago edarum scriptores

Expanded text:
Hujus tertio anno Nabuchodonosor Judaeam captam tributariam fecit. Tunc Daniel, Ananias, Azarias et Misael in Babylone clarunos XI. Hunc rex Babylonis, secundo veniens ad Jerusalem, cum populo captivum duxit, templo incenso, anno aedificationis suae CCCCLIV. Per idem tempus Sappho mulier in Graecia diverso poemate claruit. Solon leges Atheniensibus deditannorum LXX, in quibus ignis ab altari Dei sublatus, et absconditus in puteo, post septuagesimum regressionis suae annum, assumitur inventus vivus. Per idem captivitatis tempus, Judith historia conscribitur. Pythagoras quoque philosophus et arithmein Jerusalem non reges, sed principes fuerunt, usque ad Aristobulum. Tunc Romani, pulsis regibus, consules habere coees et Euripides, tragoediarum scriptores, celebrantur insignes. Herodotus quoque historiarum scriptor, et Zeuxis agnoscitur pictormanus, regnat annis XL. Eo regnante, Esdras Aristarchus etiam, et Aristophanes, atque Sophocles, tragoediarum scriptores
Abbreviated transcription (Latin):
ATALIA reg̃ añnos. IIII. CCC UI¬
UII. Ionadabfilius recabsacerdos dar
hab&ur & ioiade pontifex qui solus
post moy senuixisse annos cxx
tor a pollinis insignis habetur:
sardana pallus incendio concremat᷑:
Assiriorũ que regnũ imedos trans¬
fertur: Tunc esio duspo&adaruit. at¬
q: fidonargiuis mensuras & pondera rep

Expanded text:
Athalia regnat annos VII. Jonadab, filius Rechab, sacerdos clarus habetur, etc. Joiada pontifex, qui solus, post Moysen, vixisse annos centtor Apollinis insignis habetur. Sardanapallus rex incendio concrematur Asyriorumque regnum in Medos transfertur. Tunc Esiodus poeta claruit atq
Abbreviated transcription (Latin):
huiustem poribus romulus roma
condidit & senna cherib assiriorum
a samaritas accolasmisit:
XXUIIII. sub quo prophetabant esaias.
& oseȩ hoc tempore romulus primus mi¬
lites ex populo sumpsit. centum que a
populo nobilissimos uiros elegit. qui
ob a& a tẽsenatores. ob curam acsollici
peridem tempus romanis prefuitnũ a
pom filius qui primus uestales uirgines
brstituit duos que menses ianuarium
& februarium decẽmensibus anni adie¬
cit. tunc quoque sibilla samia claruit:
huius temporib: atulus hostilius prior
inrepublica censuegit primusq. purpu¬
ra & fascabus usus est.

Expanded text:
Cujus temporibus Romulus Romam condidit. Et 79 Sennacherib Assyriorum am Samaritas accolas misit.s XXIX. Sub quo prophetabant Isaias et Osee. Hoc tempore Romulus primus milites ex populo sumpsit, centumque à populo nobilissimos viros elegit, qui ob aetatem senatores, ob curam ac solliciPer idem tempus Romanis praefuit Numa Pompilius, qui primus Vestales uirgines instituit duosque menses Ianuarium et Februarium decem mensibus anni adiecit. Tunc quoque Sibilla Samia claruit. ĪĪĪĪDLV Huius temporibus Tullius Hostilius prior in re publica censum egit, primusque purpura et fascibus usus est.
Abbreviated transcription (Latin):
IEPTE Añ vi. huiustempr̃¬
hercules quinquagesimum secundũ annũ
agens. obmorbi dolorẽ seflammis iniecit:
peridem tempus alex ar der helenam rapuit.
troianũ que bellum decennale surrexit :
Ama zones arma sumpserunt.
cuius anno t̃ ciotroia capta est & eneasita
ascanius henea filius albam condidit. u¬
que siciniorum finitur:
añ .xl. lacedemo niorum regnũ exoritur
IIII CLXIIII
XL. codrus spontesehostib offerens interi
mitit᷑. cartago adidone hedificatur pro
re hiero solimis cepit consum auit que
XUII. sub quo decẽ trib aduab separa¬
tesunt & reges insamaria habere cepe¬
runt: Hac a& ate samus conditur sibilla
heretria in lustris hab& ur:¬

Expanded text:
ephte, annos VI. Hujus tempHercules, quinquagesimum secundum annum agens, ob morbi dolorem sese flammis injecit. Per idem tempus Alexander Helenam rapuit, Trojanumque bellum decennale surrexit. 4017 Amazones primum arma sumpserunt. Hujus anno tertio Troja capta est, et Aeneas ItaAscanius Aeneae filius Albam condidit. Um Sicyoniorum finitur. annos XL. Lacedaemoniorum regnum exoritur. ĪĪĪĪCLXIIII XL. Codrus sponte se hostibus omitur. Et Carthago a Didone aedificatur, proum Jerosolymis aedificavit, consummavitqueitur, sub quo decem tribus a duabus separatae sunt, et reges in Samaria habere coeperunt. Hac aetate Samos conditur, et sibylla Erythraea illustris habetur
Abbreviated transcription (Latin):
menon: Quuehabitauit inhierus alem insecunda :¬
Rp̃o Insecunda id est parte e⁊ echias enim secundũ
hierusalem murum fecit. filius que eius manasses
tertium: Habitabat hec ergo dequa scribitur in se¬
cunda parte ciuitatis: I. IN C. Arcadñi inquu
erant duȩ tabulȩ testamenti quo ablata essecreden¬
dum est: Rp̃D. Legimus in paralippo menon
losiam regem iuida cum in hierus alem facer& pascha
dño: Ad leuitas ita locutum ẽe: Ponite arcam in
scũario templi quod edificauit salo monfilius da¬
uid rexis rahel: Nequaquamenim eam ultra por¬
tabitis hocloco lta intellegi quidam uolunt. quod
iosias futuram praeuidens captiuitatem: Arca dñi
incertum tamen quo tuncloco curarit. abscondi:¬
III. IN G. Quid inter holo caustum & hostiam

Expanded text:
menon: quae habitabat in Hierusalem in secundamenon: quae habitabat in Hierusalem in secunda? In secunda, id est, parte. Ezechias enim secundum Hierusalem murum fecit filiusque eius Manasses tertium; habitabat ergo haec de qua scribitur in secunda parte ciuitatis. Arcam domini in erant duae tabulae Testamenti, quo ablatam esse credendum est? Resp. Legimus in Paralipomenon, Josiam regem Juda, cum Hierusalem faceret Pascha Domino, ad levitas ita locutum esse: Ponite arcam in sanctuario templi, quod aedificavit Salomon filius David rex Israel. Nequaquam enim eam ultra portabitis . Hoc loco ita intelligere quidam volunt, quod Josias, praevidens captivitatem, arcam Domini in certum tamen locum curarit abscondi. Int. Quid inter holocaustum et hostiam
Abbreviated transcription (Latin):
acunctis. neque cuncta ei qui infinitus est non in¬
PHETA .I ING. Quaciusa scribitur in
dicilla magnȩ tribulationis nemo liberabitur
nisi noe danihel &iob: Cum utique quando
istae zehihel proph&a dicebat: Solus forsitan
danihel incorpore fuerit: Duobus aliis iamtuno
inpace dormientibus uel carnis nexibus ab solutis
RPD. In his tribus scĩs triahominum. genera signi¬
ficari uidentur: Quȩ liberanda in dic illa tribulatio¬
nis a periculis promit tuntur : In noe enim guberna¬
tores codesiȩ prȩfigurantur: Indanihele scĩ conti¬
nentiam que sec tantes. In iob coniugati & iustici¬
am diligentes: si IN G Quod significat illud:
quod dicitur in propheta. austram cor lapidcum de
carneuestra & dabo uobis cortarneum: RO.
durumcor & inoboediens lapidea testificatione de¬
monstrat᷑. carnis uero significatione cormolle os¬
tendit ocdocile & quod insinuatam possit recipere
conpunctionem:
DEPARALIPO MENON¬
I TNO Quid est quod scribitur inparalipe¬

Expanded text:
a cunctis, neque cuncta ei qui infinitus est non inE. Int. Qua causa scribitur: In die illa magna tribulationis nemo liberabitur, nisi Noe, Daniel et Job : cum utique quando ista Ezechiel propheta dicebat, solus forsitan Daniel in corpore fuerit, duobus aliis jam tunc in pace dormien? In his tribus sanctis tria hominum genera significari uidentur quae liberanda in die illa tribulationis a periculis promittuntur; in Noe enim gubernatores ecclesiae praefigurantur, in Daniele sancti continentiamque sectantes, in Iob coniugati et iustitiam diligentes. -II. Quid significat illud, quod dicitur in propheta: auferam cor lapideum de carne uestra et dabo nobis cor carneum. Durum cor et inoboediens lapidei testificatione demonstrat, carnei uero significatione cor molle ostendit ac docile et quod insinuatam possit recipere conpunctionem. DE PARALIPOMENON. Quid est, quod scribitur in Paralipo
Abbreviated transcription (Latin):
ordo conuertit : U. IN G. Caelum mihitronũ
est terrauero scabellum pedum meorum. quomodo hoc
intellegendum est. cum utiq dm̃ incorpore eumẽe
credamus: RΡD Secundum consuetudinem elo¬
cutionis nr̃ȩ uidetur habitum designare regnan¬
tis ut intellega tur ds̃ uel habita recuelestia uel sub¬
dedõ hominipotius utilis habetur quam dõ apta qui¬
a intellegentiã magis signi fic& quam ex pleat:
Ncergo intronos cabello secundun habitum consi
rã atq condudere dicitur ut in his cunctis origini¬
bus creaturarum ds̃ intra. extraque & supere¬
minens & internus. idem circum fusus & infu¬

Expanded text:
ordo conuertit. Caelum mihi thronus est, terra autem scabellum pedum meorum, quo modo hoc intellegi potest, cum utique deum incorporeum esse credamus? Secundum consuetudinem elocutionis nostrae uidetur habitum designare regnantis, ut intellegatur deus uel habitare caelestia uel subo homini potius utilis habeatur, quam Deo apta, quia intelligentiam magis significet, quam expleat:ne in throno et scabello, secundum habitum considrehendente concluderet; sed ut in his cunctis originibus creaturarum Deus intra extraque, et supereminens et internus, id est, circumfusus et infu
Abbreviated transcription (Latin):
saluati sunt confestim ad xp̃i gratiam
conuertuntur :¬
cuius initio calcidonense concilium con¬
gregatur. ubi euti cescumdios coro a¬
lex andrino episcopocondẽnatur:
Huius &iam sex to imperatoris. añ the¬
udericus rex gotorum cum ingenti exer¬
citu is paniam ingreditur:¬
minore reg̃ anñ xui. al exandria¬
& egyptus erroredios corihercticilan¬
guens in mundorepl&a spũ. canina ra¬
pielatrat: Peridem tempus here ses
acefalorum calcidonense conciliũ
inpugnantium atq ideo acefalli id
primus eam here sem in troduxerit
non inuenitur. cuiuis heresis peste
plurimi actenus omentaliũ languen:¬

Expanded text:
salvati sunt, confestim ad Christi gratiam salvati sunt, confestim ad Christi gratiam convertunturCuius initio Calcedonense concilium geritur, ubi Eutyches cum Dioscoro Alexandrino episcopo condemnantur. Huius etiam VI imperatoris anno Theodorigus rex Gothorum cum ingenti exercitu in Spaniam ingrediturminore regnauit annos XVI. Alexandria et Aegyptus errore Dioscori heretici languens inmundo repleta spiritu canina rabie latrat. Per idem tempus apparuit heresis Acefalorum Calcedonense concilium inpugnantium. Atque ideo “Acefali”, id primus eam haeresin introduxerit non invenitur, cujus haeresis peste plurimi hactenus orientalium languen
Abbreviated transcription (Latin):
uelacione producunt᷑: Cotiitaliam uuanda¬
li atq alanigallias ad grediuntur: augusti¬
nus quoq: epis copus doctrinȩ scientiae
insignis ab&ur :
HONORIUS: cũ theodosio. Ũ.DCXXI¬
minore fratris filio. reg añxv. his impe¬
rantib gotiromã capiunt. uuandaliquo¬
Hac tem pestate pelagius aduersus xp̃i
gratiam erroris suidoc mata prędicat
ad cuius damna cionem concilium aput
cartaginem .cCxiiii. epis coporum con¬
gregantur : Hoc tempore cirillus ale¬
xandriae ep̃s insignis est abitus.
& arcudius filius. reg̃ anxxuii. gens¬
uuandalorum abispanis. ad africam
transiit ibiq catholi cam fidem arriana
impietate subuertit: Peridem tempꝰ
nest orius constantinopolitanus ep̃s suae
ꝑfidiae molitur errorem. aduersus
quemefesina sino dus congregata eius
impia dogma condemnat᷑: Hoc & iã
tempore aabolus inspecie moysi iu¬
deis incrata apparens. dũ eosꝑinare
pede sicco ad t̃ramrepromis sionis promit¬
tit ꝑducere. plurimis necatis reliqui qui

Expanded text:
elatione produntur. Gothi Italiam, Vandali atque Alani Gallias adgrediuntur. Augustinus quoque episcopus doctrina scientie insignis habetur. Honorius, cum Theodosio minore, fratris filio, regnat annis XV. His imperantibus, Gothi Romam capiunt, Vandali quoHac tempestate Pelagius adversus Christi gratiam erroris sui ad cuius damnationem ad concilium apud Carthaginem CCXIIII episcopi congregantur. Hoc tempore Cirillus Alexandrie episcopus insignis est habitus.Arcadii filius, regnat annis XXVII. Vandali ab Hispania ad Africam transeunt. Ibi catholicam fidem Ariana impietate subvertunt. Per idem tempus Nestorius, Constantinopolitanus episcopus, suae perfidiae molitur errorem; adversus quem Ephesina synodus congregata, ejus impium dogma condemnat. Hoc etiam tempore diabolus in specie Moysi Judaeis in Creta apparens, dum eos per mare pede sicco ad terram repromissionis promittit perducere, plurimis necatis, reliqui, qui
Abbreviated transcription (Latin):
frat̃ eius reg̃ añ Xiiii. goti apud striũ
bi fariae infridigerno & atalarico diui
sunt. sed fridigernus a talaricũ ualen¬
tis auxilio superans. huius cebene¬
ficii gracia. & catholico arrianus cum
omnigente gotorum factus est. tunc
gul filas corum epis copus goticas lite¬
rasrepperit & utrumq. testamentum
inlinguã propriam transtulit: Notinꝰ
quoq: & cu nomius atq apollonaris he¬
retici eo tempore agnoscuntur.
GRATIANUS cum fratre UDLXXXI¬
ualentiniano. regnauit añ vi. ambro
sius mediolanensis epis copus incatho¬
licorum dogmate claruit: pris cilli
miraculorum
ULro cũ theodosio: uobel¬
reses condem nantur: Hie ronimus presbit̃
in b& hleem toto mundo clarus hab&ur :
priscillianus accusante hitacio. a maxi¬
motrranno gladio ceditur: Peridemtẽ¬
pus caput lohannis baptiste constantino¬
polim est ꝑductum & inseptimo milia¬
rio ciuitatis humatũ. gentium quoque
templa pertotum orbemiubente theodo¬
sio eodem tempore subuertuntur. N am

Expanded text:
auerunt annos XIIII. Gothi apud Strium bifarie in Fridigerno et Atalarico diuisi sunt. Sed Fridigernus Atalaricum Valentis auxilio superans huius beneficii gratia ex catholico Arrianus cum omni gente Gothorum effectus est. Tunc Gulfilas eorum episcopus Gothicas litteras repperit et utrumque testamentum in linguam propriam transtulit. Fotinus quoque et Eunomius atque Apollinaris heretici eo tempore agnoscuntur. VDLXXXI Gratianus cum fratre Valensius, Mediolanensis episcopus, in catholicorum dogmate claruit. Priscilliamiraculorumus cum Theodosio rereses condemnantur. Hieronymus presbyter in Bethleem toto mundo clarus habetur. Priscillianus, accusante Itacio, a Maximo tyranno gladio caeditur. Per idem tempus caput Joannis Baptistae Constantinopolim est perductum, et in septimo milliario civitatis humatum. Gentium quoque templa per totum orbem, jubente Theodosio, eodem tempore subvertuntur. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
lohannes anacorita insignit̃ daruit.
qui& iam theodosio consulenti de euge¬
nio trranno uictoriam illi predixit:¬
reg̃ añ xiii. huius temporibus donatus
aricia episcopus uirtutibus insignis ẽ
abitus. quidra conẽ ingentem expuens
uũ ad locum incenditraere potu
traere potu¬
ius corrũ¬
per&: Peridem terni corpora scõrũ¬

Expanded text:
Iohannes anachorita insigniter claruit. Qui etiam, Theodosio consulente, de Eugenio tyranno victoriam illi predixiteius annos XIII. Huius temporibus Donatus Epiri episcopus virtutibus insignis est habitus. Qui draconem ingentem expuens um ad locum incendii vix trahere potuius corrumperet. Per idem tempus corpora sanctoru
Abbreviated transcription (Latin):
dicionemilitari imperator effectus: mauri¬
cium augustũ nobilium que multosint̃ stc̃:¬
Huiustempore. prasini & uen&i perorien¬
tẽ uel egyptũ ciuilebellũ faciunt. Hac sese
mutua cede prosternunt: prelia quoque
persarum grauissima aduersus rempubli¬
cam eacitantur . a quib: romani fortiter de¬
bellati : plurimas prouincias & ipsã hicro¬
solimam amiserunt :
imperii agens. si sebustus gotorum gloriosis¬
simus princeps histaniae plurimas roma¬
ne miliciae urbes sibibellando subicit & iu¬
deos sui regni subdicu dd fid ẽ axpĩ conũtit:
FIUXTICIIUA ABEXORDIOMUNDI

Expanded text:
ditione militari imperator effectus, Mauriditione militari imperator effectus, Mauritium Augustum nobiliumque multos interfecHuius tempore Prasini et Veneti per Orientem uel Aegyptum ciuile bellum faciunt ac sese mutua caede prosternunt. Proelia quoque Persarum grauissima aduersus rem publicam excitantur. A quibus Romani fortiter debellati plurimas prouincias et ipsam Hierusolimam amiserunt. Vimperii. Sisebutus Gothorum gloriosissimus princeps in Spania plurimas Romanae militiae urbes sibi bellando subiecit et Iudaeos sui regni subditos ad Xristi fidem conuertit. Fiunt igitur ab exordio mundi
Abbreviated transcription (Latin):
suo consuler&. Antequam regnũ suscipe¬
r&. episcopos abexilio reuertuus sit eisq
ecdesias reformari precepit:¬
IUSTINIAΛUS reg̃ añ XXXUIII UCCLX
be lisarius patricius mirabilit̃ depersis
trium fauit: quide inde aiustiniano in
a fricã missus uuandalorũ gentẽ deleuit:
Peridem tẽpꝰ corpus scĩ antonii mona¬
chi diuina reuelatione repptũ alex an¬
dria ꝑducit᷑ & in ecła scĩ iohannis bap
tiste humatur:
narses patricius post quã subiustinia no
augusto totilam gotorũ regem ini taliã
superauit. sofig augustȩ iustini coniu¬
gisminis ꝑterritus. lango bardos. apan¬
nonis inuitauit eeso initaliã introduc̃
Hac tẽ pestate leubigililis rexgetorum
quas damhis panie romones subirere¬
sue ui aleubigildorege obtenti gotis subici
untur. gotreca redo principe innitente
ad fidẽ catholicã reuertunt᷑ : Auaris adũ¬
sus romanos dimicantes auro magis quã
ferro pelluntur ::

Expanded text:
suo consuleret, antequam regnum suscipesuo consuleret, antequam regnum susciperet episcopis ab exilio reverti iussit eisque ecclesias suas reformari precepitIustinianus regnauit annos XXXVIIII. Belisarius patricius mirabiliter de Persis triumpauit. Qui deinde a Iustiniano in Africam missus Vuandalorum gentem deleuit. Per idem tempus corpus sancti Antonii monachi diuina reuelatione repertum Alexandria perducitur et ecclesitiste humatur. s XX. Narsius patricius, postquam Iustiniano augusto Totilam Gothorum superavit, Sophiae Augustae Justini conjugis minis perterritus, Longobardos a Pannoniis invitavit, eosque in Italiam introduxit. Hac tempestate Leovigildus, rex Gothorum, quasdam Hispaniae regiones sibi reuevi a Leovigildo rege obtenti Gothis subuntur. Gothi a Reccaredo principe innitente ad fidem catholicam revertuntur. Avares adversus Romanos dimicantes auro magis quam ferro pelluntur.
Abbreviated transcription (Latin):
iste ⁊ enon leonem ugustum filiũ
suũ int̃ficere querens neomat eius
alium figura similem obtulit. ipsumq
leonem occulte clericum fecit quique
inclericatuus que adiustiniani tempo¬
re uixit: peridem tempus corpus bar
nabȩ apostoli & euangelium matthei¬
XXUII. trase mundus uuandalorum
rex catholicas ecleas claudis & exx
epis copus exilio insardiniã mittit: ful¬
gentius quoq: in confessione fidei &
scientia floruit: peridem tempus a
put cartaginem olimpius quidam ar
rianus inbalneis scam trinitatẽ blasphe¬
mans tribus igneis iaculatus angeloe¬
mittente uisibilit̃ ẽ cõbustus. B arbas
quoque quidamarrianus ep̃s dũ con¬
tra regulam fidei quendam baptizans
dixiss&. Baptizate barbas in nomine
patris ꝑfilium inspũscõ: statim a qua
quae fuerat adhaptizandũ deportata
nus quam coramũt Quodaspiciens qui
.VIII. posttrasemundum il dericus ex ualen¬
dalis regnũ suscepit. qui sacram̃to atrase¬
mundo obstrictus necatholicis in regno

Expanded text:
Iste Zenon Leonem Augustum filium suum interficere quaerens, pro eo mater ejus alium figura similem obtulit, ipsumque Leonem occulte clericum fecit, qui in clericatu usque ad Justiniani tempora vixit. Per idem temnabae apostoli, et Evangelium MatthXXVII. Trasamundus Vuandalorum rex catholicas ecclesias claudit et CXX episcopos exilio in Sardiniam mittit. Fulgentius quoque in confessione fidei et scientia floruit. Per idpud Carthaginem Olympius quidam episcopus arianus in balneis, sanctam Trinitatem blasphemans, tribus igneis iaculis, angelo emittente, visibiliter est combustus. Barbas quoque quidam arianus episcopus, dum contra regulam fidei quendam baptizans dixisset: «Baptizat te Barbas in nomine patris per Filium in Spiritu sancto», statim aqua, que fuerat ad baptizandum deportata, nusquam comparuit. Quod aspiciens qui es II. Post Transimundum Hildericus, ex Valendalis regnum suscepit. Qui sacramento a Transimundo obstrictus, ne Catholicis in regno
Abbreviated transcription (Latin):
dabis scm̃ tuum uidere corruptionem. quomodo
iterum in alio psalmo scribitur quaeutilitas in
sanguinemeo dum descendero in cor ruptionem :
R D Descendere se incorruptionem saluotor

Expanded text:
dabis semen tuum videre corruptionem: quomodo iterum in alio psalmo scribitur: Quae utilitas in sanguine meo, dum descendo in corruptionem ? Resp. Descendere se in corruptionem Salvator
Abbreviated transcription (Latin):
prodit sed dumeam confingit que ab orr& perso
non sit quomodo orantie zechiȩ quindecimanni
quu si ad prefinitum uitȩ tempus adduntur :
RPD.Quia utique urguebatur e ⁊ echias extre¬
mis non fatidecr&o sed dĩ euocatione atq iuditio
intantum autem uit ȩ anniprius non fuerant con¬
stituti ut persupplicationem intelleganTur adiecti:
IN C. Quo modo accipiendum est quod michea
prophȩta ait: Eccedñs exit deloco scõsuo &
descondit & incedet suꝑ excelsa terrae

Expanded text:
prodit se, dum ea confingit quae horreant persoprodit se, dum ea confingit quae horreant personon sit, quomodo oranti Ezechiae 15 anni quasi ad praefinitum vitae suae tempus adduntur ? Resp. Quia utique urgebatur Ezechias in extremis non fati decreto, sed Dei evocatione atque judicio. In tantum autem vitae anni prius non fuerant constituti, ut per supplicationem intelligantur adjecti. Int. Quomodo accipiendum est quod Michaeas propheta ait: Ecce Dominus exit de loco sancto suo, et descendit, et incedit super excelsa terrae
Abbreviated transcription (Latin):
ut & habitum samuhelis designat: Eaquȩ uisa &
dicta sunt ex primens p̃termit tens siuera anfalsast
pr&aretur historiam: Quod enim ait uidens in quo
habitu esset excitatus intellege inquid hunc esse samu¬
elem quid intellexerit retulit: & quia non benein
tellexit contra scripturam alium ad orauit quã dm̃:
& putans samuelẽ. Ad orauit diabolũ ut factũ fallacie
suȩ habere satanas: Hoc enimnititur ut adoraretur
quasids̃: Sienimuere samuel illi apparuiss& non utq
inrefrigerio erat: Dicebat aduirum pestilentiȩ
ardo regebennȩ dignissimum cras mecumeris his
duobus titulis suptilitatem fallaciȩ suȩ ꝓdit in pro¬
uidus satanas quia & ad orare sepermis it subhabitu
& nomine samuelis contralegem & uirum pecctis
iustissimo futurum mentitus est: & potest uidere
sides amuedis nomine taceatur quisaul cum diabo¬
lo futurus crat ad eum trans migrat quem adora¬
uit: Semper enim diabolus subuelamine latens

Expanded text:
et habitum Samuhelis descripsit ea quae dicta et et habitum Samuhelis descripsit ea quae dicta et uisa sunt exprimens, praetermittens si uera an falsa falsa sint. Quid enim ait? Audiens in quo habitu esset excitatus, Intellexit, inquit, hunc esse Samuelem. Quid inttellexit, contra scripturam alium adorauit quam dominum et putans Samuhelem adorauit diabolum, ut fructum fallaciae suae haberet satanas. hoc enim nititur, ut adoretur quasi deus. si enim uere Samuhel illi apparuisset, non utique in refrigerio erat, dicebat ad uirum pestilentiae dignum ardore gehennae: \'cras mecum eris\'? His duobus titulis subtilitatem fallaciae suae prodidit inprouidus satanas, quia et adorari se permisit sub habitu et nomine Samuhelis contra legem et uirum peccatis iustissimo futurum mentitus est. uerum potest uideri si de Samuhelis nomine taceatur, quia Saul cum diabolo futurus erat. ad eum enim transmigrauit, quem adorauit. semper ergo diabolus sub uelamine latens
Abbreviated transcription (Latin):
tia, Siautemuo lumptarius amisit meritum quodin
porro autem hoc prȩstigium satanȩ ut plurimos
fallat & iambonos in potestate sehabere confingit
cultoribus mentiretur. quundo hic exeuntes ustos
fingit insua esse potestate : Sed & hoc quosdam fallit
quod demortes aulis & filiorum eius non sit mentit᷑
quasi magnum sit diabolo antediem reo. mortis¬
occasum corporis preuidere: Cum hoc sit unde fal¬
lit quise indĩ potestate uult ad orari: Namtanta e¬
bitudine demens effectus est saul. ut ad phitonis sam
confuger&. De pruuatus enim causa peccati adhaec
secontulit quueipse clamauerat: Sed siquis ꝓpter
historiamea quȩ uerbis expressasunt Ideoput&
non pretermittendane ratio historiȩ in inis sitrec¬
te faciet quidem: Si ta menminime istud ad ueri
rapiat rationem: Sed aduisum & intellectum sau¬
lis neque enim reprobus factus poteratbonum in¬
tellectum habere : Historicus enim mentem saulis

Expanded text:
tia. Si autem voluntarius, amisit meritum spiritatia. Si autem voluntarius, amisit meritum spiritaPorro autem hoc est praestigium Satanae, quo ut plurimos fallat, etiam bonos in potestate se habere confingit: cultoribus mentiretur, quando hinc exeuntes, justos finxit in sua esse potquod de morte Saul et filiorum ejus non sit mentitus, quasi magnum sit diabolo ante occasum mortem potuit praeuidere, cum hoc sit unde fallit et se in dei potestate uult adorari? nam tanta hebetudine demens effectus est Saul, ut ad pithonissam confugeret. deprauatus enim causa peccati ad haec se contulit quae damnauerat. Sed si quis propter historiam et ea quae uerbis expressa sunt putet non praetermittenda, ne ratio historiae inanis sit, recte faciet quidem, si tamen minime istud ad ueri rapiat rationem, sed ad uisum et intellectum Saul. neque enim reprobus factus poterat bonum intellectum habere. historicus enim mentem Saul
Abbreviated transcription (Latin):
Pacnitentia dñi dicitur
rerum abeo constitutarum mutatio quue ꝓrerum
uicissitudine uel prorecta dispositione succe¬
dit: necesseest enim ut diuine dispositiones quo
manifestiores audientibus siant ꝑ significationes
humanȩ mentis indicentur : III. INC. Legi¬
mus quod suffocabat suulem sp̃s malus dñi quo
reprolata diuinue sunt subdita potestati: ergo &
ipsedi abolus lic& non quulis nunc est sedbonus ad no
quondum creatus & dõ semꝑ ꝓomnibotentis diti
Uindicat aliquunta ut intelle¬
gatur humana rumrerum agerecuram: Nonuin¬
dicat omnia ut agnos catur terribile cunctis ad¬
huc futurum esseiudicium: U. INE. Um¬
bram samuelis phitonissa quem ad modum po¬
mo si secundum uerba historia ad commodetur
ad sensus quo modo enim fieri poterat utarte magica
ad traherctur iuirnatiuitate sc̃s & uitue operibus uis¬
tus. Aut sinon est ad tractus consensit eum utrum¬
que de uiro iusto credere aduersum sit: Sienim
inuitus adductus nullum suffragium habetiusti¬

Expanded text:
Paenitentia domini dicitur rerum ab eo constitutarum mutatio quae pro rerum uicissitudine uel pro recti dispositione succedit. necesse est enim, ut diuinae dispositiones, quo manifestiores audientibus fiant, per significationes humanae mentis indicentur. \' Legimus quod suffocabat Saul spiritus malus domini, quo re prolata diuinae sunt subdita potestati; ergo et ipse diabolus, licet non qualis nunc est, sed bonus a domino quondam creatus et deo semper pro omnipotentis ditiomnia? Uindicat aliquanta, ut intellegatur humanarum rerum agere curam; non uindicat omnia, ut agnoscatur terribile cunctis adhuc futurum esse iudicium. Umbram Samuelis Pythonissa quem ad modum pomo si secundum verba historiae commendetur assensus. Quomodo enim fieri pattraheretur vir, et nativitate sanctus, et vitae operibus justus? Aut si non attractus est, consensit: quod utrumque de viro justo credere adversum est. Si enim invitus adductus est, nullum suffragium habet justi
Abbreviated transcription (Latin):
XUIIII. isteasia & babiloni a captaus que
ad indie fines post alex andrũ accessit. Hu¬
iustemporibus si moncleopas. hiero soli¬
morum episcopus crucifigitur. & requi
bemq hiero solimam restaurat. eãque
ex nomine suoheliamuocat: peridem tem¬
pus aquila ponticus int̾ pressecundus post¬
post septuaginta origtur & basilides he
in omni regnor omano caucionibus incen¬
sis: cunctorum debita relaxauit. unde
& pater patriae appellatus est: Eoreg¬
nante ualentinus & marcionherese arces
produntur atq gallienus medicus perga¬
regnauit añ .XUiii. montanus cata friga
rum auctor &titianus a quo heresis encra¬
titarum exortae sunt :
ruit. atq. hireneus epis copus lugdunen
reg añ .i. isteoccidit᷑ hic supplicante senatu
ut uxorem augustã & filiũ cesarẽ facer&
rennuens ait: sufficere sibi debere quodip¬
seimperar& inuitus:¬

Expanded text:
XVIIII. Iste Asia et Babylonia capta usque ad Indiae fines post Alexandrum accessit. Huius temporibus Simon Cleopas Hierusolimorum episcopus crucifigitur et requiebemque Hierusoliex suo nomine Aeliam vocat. Per idem tempus Aquila Ponticus, interpres secundus post Septuaginta oritur; et Basilides Haein omni regno Romano cautionibus incensis cunctorum debita relaxauit, unde et Pater patriae appellatus est. Eo regnante Valentinus et Marcion heresiarces produntur, atque Galenus medicus, Pergaregnat annis XVIII. rum auctor, et Tatianus, a quo haeresis Encratitarum, exorti sunt. ruit; atque Irenaeus episcopus Lugdunensregnat anno I. Hic, supplicante senatu, 93 ut uxorem Augustam, et filium Caesarem faceret, renuens, ait sufficere sibi debere quod ipse imperaret invitus
Abbreviated transcription (Latin):
AURELIUS. antoninus
annos xiii. origenes alexandriaȩ claru
it & rome alpianus insignis iuris peritus.
isteprimus ex militari corpore absque
decr&o senatus imperator efficitur &
xp̃i anos persequitur:¬
Flauianus testimonio sp̃s scĩ inspecie colũ¬
bae super caput eius discendentis rome e

Expanded text:
Aurelius Antoninus annos XIII. Origenes Aleit, et Romae Ulpianus insignis jurisperitus. 8Iste primus ex militari corpore, absque decreto senatus, imperator efficitur, et Christianos persequiturFlavianus papa, testimonio Spiritus sancti, in specie columbae super caput ejus descendentis, Romae
Abbreviated transcription (Latin):
Basan in latino confusio sanat. ergo
dñs nos redemit de confusione conuertit que estin
crucetius. in qua cruce sanguine pedem suum tin¬
xit: Clamantibus iudȩis ut crucifigeretur instinc¬
tu in imicorum id est demonum ab ipso autem
saluatore hoc to tum uenit quia omnia hȩc pro¬
pria uoluntate sustinuit¬
Quos illos accipimus principes zabulon uel prin¬
cipes nep talim: RPD P&rum a postolum
uel andream qui excisdem tribubus sunt uocati sicut
& supra beniamin nomine apostolum paulum .o¬
portet intellegi.¬
quod legitur posuerunt signa sua signa & non co¬
no uerunt sicut inuia supra sumnum: p
babi lonuuictoriam solentes effecti. ita exposuerunt
signa indĩ templo sicut constitui intropeum solent
super fornices introitus que portarum XXXI INC
Quid est quod scribitur : Ds autem rex noster ante
sactula operatus est salutem in medio terrȩ Rp̃d

Expanded text:
Basan in Latino confusio sonat. Ergo Dominus nosmet de confusione convertit, quae est in cruce ejus: in qua cruce sanguine pedem suum tinxit, clamantibus Judaeis, ut crucifigeretur instinctu inimicorum, id est, daemonum. Ab ipso autem Salvatore hoc totum venit, quia omnia haec propria voluntate sustinuitQuos illos accipiemus principes Zabulon, vel principes Nephtalim ? Resp. Petrum apostolum, vel Andream, qui ex iisdem tribubus sunt vocati, sicut et supra Benjamin nomine apostolum Paulum oportet intelligi.quod legitur: Posuerunt signa sua, signa, et non cognoverunt sicut in via supra summum ? Babylonii victoria insolentes effecti, ita exposuerunt signa in Dei templo, sicut constitui in trophaeo solent super fornices introitusque portarum. Int. Quid est quod scribitur: Deus autem rex noster ante saecula operatus est salutem in medio
Abbreviated transcription (Latin):
bitur in propheta: dñs creans mala: ergoma
la sunt iuxta e ad fectum eius qui sustin& non
uixta equitatem eius qui decernit: II. IN Q¬
Quid sibi uult illud quod frequenter psalmoꝵ
titulus inscribitur : In finem psalmus dauid:¬
RP̃D Quod psalmi infinem mundibonorum re¬
promis sionem respicuant uel quod ca quod iudiciob¬
tinere sepossein principio crediderunt. Nos consequa¬
mur hxp̃o quemuenis se confitemur in sine, Uelqui¬

Expanded text:
nitur in propheta: dominus creans mala. mala nitur in propheta: dominus creans mala. mala ergo sunt iuxta affectum eius qui sustinet, non iuxta aequitatem eius qui decernit. Quid sibi uult illud, quod frequenter psalmorum titulis inscribitur, in finem psalmus Dauid? Quod psalmi in finem mundi bonorum repromissionem respiciant, uel quod ea quae Iudaei obtinere se posse in principio crediderunt, nos consequamur in Christo quem uenisse confitebimur in fine. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
interest RΡΟ. Quodostiȩ partem sacerdotes
edebant: Holo caustum uero erat ostia integra
lt que perfecta que tota in oblatione sacrificii igni
dabatur. Hostiȩ quoque pacifice ad pellabantur
quibus uescipopulus solebat: DE LIBRO PSAL
MORΩ ΙIΛE Cumprimus psalmus
primis illis uersiculis impium peccato remereticũ¬
que dis creuerit: Quid sibi uult illa subipsius spal
nes meritiest. & finis dediscretioneiuditui. in quo
ostendit quod homo absque dubio omnis resurgat
id est iustus & iudic&. peccator ut uidicetur Impi¬
us ut puniatur: Neque enim tunc udicabitur lam
uidicatus secundum quod scriptum est qui autem
non credit lamudicatus est : II. INC Cumpas
Cumpas¬
sio indm̃ noncadat. quid est qd sepe inscripturis
iradĩ & furor dicitur: RΡD Scripturȩ consuetu¬
do est ut ira proultione ponatur: Est enimira
secundum hominem uindicta secundum dm̃: &
furor secundum animam pacientis. non secundũ
iusticiam uidicantis: Hinc & illud est quod scri¬

Expanded text:
interest? Resp. Quod hostiae partem sacerdotes edebant: Holocaustum vero erat hostia integra atque perfecta, quia tota in oblatione sacrificii igni dabatur. Hostiae quoque pacificae appellabantur, quibus vesci populus solebat. IN PSALMORUM LIBRO. Int. Cum primus psalmus primis illis versiculis impium peccatorem haereticumque discreverit, quid sibi vult illa sub ipso psalmine meriti, et finis de discretione judicii. In quo ostendit, quod homo absque dubio omnis resurgat, id est, justus, ut judicet, peccator ut judicetur, impius ut puniatur. Neque enim tunc judicabitur jam judicatus, secundum quod scriptum est: Qui autem non credit, jam judicatus est . Int. Cum passio in Deum non cadat, quid est quod saepe in Scripturis ira Dei et furor dicitur ? Resp. Scripturae consuetudo est, ut ira pro ultione ponatur. Est enim ira secundum hominem, vindicta secundum Deum, et furor secundum animum patientis, non secundum justitiam judicantis. Hinc et illud est quod po
Abbreviated transcription (Latin):
tum terrȩ purgatum septuplum: Rpd Castadicun¬
tur eloquia dñi ideo quod nullo sint adulterata men¬
datio & adiucem argenti quod examinatur igni
septemplici sp̃signe mund&ur U. IN C
Non congregabo inquid conuenticula eorum de
sanguinib: Cumutiq desanguine. magis latinũ
sonass& quam ob causam desangunibus contra
regulam latinitatis orscribitur:
guinem significans cuius proprieatis fidem &iã
in latinum pluralinumero trans lato ex pressit :¬
UI. INTC

Expanded text:
tum terrae, purgatum septuplum ? Resp. Casta dicuntur eloquia Domini ideo, quod nullo sint adulterata mendacio, et ad vicem argenti, quod examinatur igni septemplici, spiritus igni mundentur. Int. Non congregabo, inquit, conventicula eorum de sanguinibus : cum utique de sanguine magis Latinum sonasset, quam ob causam sanguinibus contra regulam Latinitatis scribitur? Reguinem significans. Cujus proprietatis fidem, etiam in Latinum plurali numero translator expressit. Int
Abbreviated transcription (Latin):
Quia ds̃ suum illud uistum in corruptum que iudi¬
cium exȩquitate de promit: Non ex prescientia
eligit quempiam cummeretur reprobat cum
electione indignus efficitur: Ecterum ne qua¬
quam conuenire sacro scȩ̃ ueritati iusticiȩ quue
eius uidebatur ut peccutum offensa prȩceder&:¬
II. IN G Quo modo accipiendum est quod scrip¬
turis penitere dñs sepememoratur sicut &ciam¬

Expanded text:
Quia deus suum illud iustum incorruptumque iudicium ex aequitate depromit, non ex praescientia elegit; quempiam, cum meretur, reprobat, cum electione indignus efficitur. ceterum nequaquam conuenire sacrosanctae ueritati iustitiaeque eius uidebatur, ut peccatum offensa praecederet. Quo modo accipiendum est, quod in scripturis paenitere dominus saepe memoratur, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
multorum uitȩ tempora ultra hec spatia tendunt᷑
Rp̃D Quiaibihic annorum numerus agendae
potuis paenitentiue quum uitue fuerat ad tributꝰ
humanȩ : Intraquem pruescriptum Numerum
confessioniua carent ut diluuio Non perirent:
At sinumerum illum adhumanam potius referri
ui tam plac&. Quianeq nunc amplius quemquum
centum uiginti annis uiuere liceat illud quod dictũ
est erunt dies eorum centum uiginti anni. non in
eos quitunc contiguo tempore subsequuti sunt: Sed
inposteros promul gauit quia nondix̃ sint sederunt¬

Expanded text:
multorum vitae tempora ultra hmultorum vitae tempora ultra hr? Quia ibi hic annorum numerus agendae potius poenitentiae quam uitae fuerat adtributus humanae, intra quem praescriptum numerum confessioni uacarent, ut diluuio non perirent. aut si numerum illum ad humanam potius referri uitam placet, quia neque nunc amplius quemquam quam centum uiginti annos uiuere liceat illud quod dictum est: erunt dies eorum centum uiginti anni, non in eos, qui tunc contiguo tempore subsecuti sunt, sed in posteros promulgauit, quia non dixit sint, sed erunt