comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
saluator: erubescent & pudebit om̃s
qui aduersantur ei &ibunt cum con¬
fusione: est neadhuc aliquis teme¬
ritatis locus aut ulla relicta est ignora¬
tionis occasioni sud tantum reliquum
sit ut in pietas professase prodat ds̃ ex quo
omnia sunt quiomniamandando fecit
factiopera sibi ad sumens nonutiq effi¬
ciendamisidix iss& ut fierent testatur
regẽ perseexcitatum iustũ & ȩdifican¬
tẽ sibi dõ ciui tatem & plebis captiuitatẽ
auertentem noncũ prȩmio neq cũmu¬
neribus : gratia enim om̃s saluamur: de in¬
de it aloquitur cumpost laborem aegrptud
est sȩculica lamitatem & merca Utus
aethiopum & saba inrecor demir orien
tis magos ad orantes dñm & munerantes.
& laboremueniendi usq in bethleemiu¬
dexe tantiitineris metłamur: in principũ
enĩ laborem totius aegrpti labor demon¬
stratus ẽ : magis nimq: diuine uirtutis
operationes falsarerũ speciementientib
potissimus impiae religionis honora scło

Expanded text:
salvator. Erubescent et pudebit omnes salvator. Erubescent et pudebit omnes qui adversantur ei, et ibunt cum confusione . Estne adhuc aliquis temeritatis locus? aut ulla relicta est ignorationis occasio: nisi id tantum reliquum sit, ut impietas professa se prodat? Deus ex quo omnia sunt, qui omnia mandando fecit, facti opera sibi assumens, non utique efficienda, nisi dixisset ut fierent, testatur regem per se excitatum justum, et aedificantem sibi Deo civitatem, et plebis captivitatem avertentem, non cum praemio neque cum muneribus; gratia enim omnes salvamur. Deinde ita loquitur, cum post laborem Aegypti, id est, saeculi calamitatem, et mercatus Aethiopum tis Magos adorantes Dominum et munerantes, et laborem veniendi usque in Bethlehem Judae tanti itineris metiamur. In principum enim labore totius Aegypti labor demonstratus est. Magis namque divinae virtutis operationes falsa rerum specie mentientibus, potissimus impiae religionis honor a saeculo
Abbreviated transcription (Latin):
nus ẽ filio aut̃ dĩ pater ẽ: ex eo enĩ dĩ
natus ẽ : nobis autem & paterds̃ est:
& filius ds̃ est: pater defilio confitente
qđ ds̃ nr̃sit : filio depatre docente qđ ds
nob̵ sit dõ tam̃ filio a patre id est ipso innas¬
cibilis uirtutissua̧ nomine nicupato: &
ab solutadĩ patris dedño nostro professio e
interrogateme defiliis uestris & defilia¬
buis & deo peribus manũ mearũ mandate
mihiego feci terram & hominẽ super
eã ego omnibus sideribus prȩcepi egosus¬
citaui regem cumiustitia & omires uie
eius rectaẽ. hic edificauit ciuitatẽ meam
& captiuitatem plebis meae coruert&
non com prȩmio neque cum muneri¬
bus dixittñs saba oth laborauit aegiptis
& mercatus aethropum & saba inuiri
excelsi ad tetransibunt & tuierunt ser¬
ui & postte sequentur alligatiuin culis
& ad orabunt & intedeprȩcabuntur
quoniam inte est ds̃ & non est ds̃ prȩter
te tuenimesds̃ & nesciebamus ds̃ isrł

Expanded text:
io autem Deus Pater est; ex eo enim Deus natus est. Nobis autem et Pater Deus est, et Filius Deus est: Patre de Filio confitente quod Deus noster sit, Filio de Patre docente quod Deus nobis sit: Deo tamen Filio a Patre, id est, ipso innascibilis virtutis suae nomine, nuncupato. Et absoluta Dei patris de Domino nostro professio est. entura sunt: Interrogate me de filiis vestris et de filiabus, et de operibus manuum mearum mandate mihi. Ego feci terram, et hominem super eam, ego omnibus sideribus praecepi, ego suscitavi regem cum justitia, et omnes viae ejus rectae. Hic aedificabit civitatem meam, et captivitatem plebis meae convertet, non cum praemio, neque cum muneribus, dicit Dominus Sabaoth. Laborabit Aegyptus, et mercatus Aethiopum, et Sabain. Viri excelsi ad te transibunt, et tui erunt servi, et post te sequentur alligati vinculis, et adorabunt te, et in te deprecabuntur; quoniam in te est Deus, et non est Deus praeter te. Tu enim es Deus, et nesciebamus. Deus Israel
Abbreviated transcription (Latin):
unus ẽ enĩ hicindm̃ exdonatus perquẽ crea¬
ta sunt om̃a incȩlo & interrã perquẽ
tempora & sȩcula facta sunt : totũ enĩ
quicquid ẽ ex eius operatione subsistit :
hicergo unus est disponens ad abra ham
loquens ad morsente stans a disrahel
monens in pro phexis per uirginemna
tus ex spu aduersantes nobis inimicasq
uirtutes ligno passionis ad figens mortẽ
in inferno perimens: spei nrãe fidem
resurrectione confirmans corruptio¬
nem carnis humanȩ gloriam corporis
sui perimens ad hunc ergonon depu¬
tabitur alius: solienĩ hȩc unigenito dõ
propria sunt. & unus hic in haipeculiari
uirtutũ suarum beatitudinenatus ex
dõ eft̾non alter ad eum ds̃deputatur :
non enĩ exalia substantia sed ex dõ ds̃ est :
nihilineo itaq nouumꝰ: nihil extraneũ
nihilrecens ẽ: cũ enĩ adidisrł qđ sibi ds̃
unus ẽ & filio dĩ dõ. non alter dis̃ depute¬

Expanded text:
Unus est enim hic in Deum ex Deo natus, per quem creaUnus est enim hic in Deum ex Deo natus, per quem creata sunt omnia in coelo et in terra, per quem tempora et saecula facta sunt. Totum enim quidquid est, ex ejus operatione subsistit. Hic ergo unus est disponens ad Abraham, loquens ad Moysen, testans ad Israel, manens in prophetis, per virginem natus ex Spiritu sancto, adversantes nobis inimicasque virtutes ligno passionis affigens, mortem in inferno perimens, spei nostrae fidem resurrectione confirmans, corruptionem carnis humanae gloria corporis sui perimens. Ad hunc ergo non deputabitur alius. Soli enim haec unigenito Deo propria sunt, et unus hic in hac peculiari virtutum suarum beatitudine natus ex Deo est. Non alter ad eum Deus deputatur: non enim ex alia substantia, sed ex Deo Deus est. Nihil in eo itaque novum, nihil extraneum, nihil recens est. Cum enim audit Israel, quod sibi Deus unus sit, et Filio Dei Deo non alter Deus depute
Abbreviated transcription (Latin):
superius : & homo est & quis cognosc& eũ :
habes ergo dm̃ interris uisum & inter
hominesuersatum. & requiro quomodo
intel legendũ existimes dm̃ ne mouidit
um quã nisiunigenitus filius qui ẽ insinu
patris : cum hieremias dm̃ prȩdic& qui
& iusus interris ẽ & inter hominescon¬
uersatus est : patercerte nonnisi solifilio
uisibilis ẽ: qui sergo iste est quiestuisus &
conuersatus interhomines dscerte nr̃
est & ui sibilis in homine & contrectabilis
ds̃ & proph&am loquentem in tellege.
nonde putabitur alter ad eum
siquȩris quomodo audiquȩ secuntur. ne
peridnon & patriproprium es se existimes
quodditum est audiisrahel dñs ds̃tu¬
us unus est. haec enim sibi coherent.
non deputabitur alter ad eum. inuenit
omnẽ uiam suentiae & dediteamia cob
puero suo & isrł dilecto suo posthoc
supra terram uisus est & inter homines
conuersatus est. unus est eni mediator
tor alius igitur ad eum non deputatur :

Expanded text:
perius, Et homo est, et quis cognoscet eum? Habes ergo Deum in terris visum, et inter homines conversatum: et requiro quomodo intelligendum existimes, Deum nemo vidit umquam, nisi unigenitus filius, qui est in sinu Patris ; cum Jeremias Deum praedicet, qui et visus in terris est, et inter homines conversatus est? Pater certe non nisi soli Filio visibilis est. Quis ergo iste est qui est visus et conversatus inter homines? Deus certe noster est, et visibilis in homine et contrectabilis Deus. Et prophetam loquentem intellige: Non deputabitur alter ad eum. Si quaeris, quomodo? audi quae sequuntur: ne per id non et Patri proprium esse existimes quod dictum est: Audi, Israel, Dominus Deus tuus unus est . Haec enim sibi cohaerent: Non deputabitur alter ad eum: qui invenit omnem viam scientiae, et dedit eam Jacob puero suo, et Israel dilecto suo: post hoc super terram visus est, et inter homines conversatus est. Unus est enim Mediatortor. Alius igitur ad eum non deputatur.
Abbreviated transcription (Latin):
adsertio cumnaturalem unitatem
incorporalis diuinitatis habitatio
corporalis efficer& ut id quod non
solus est filius sed quod ineoman& pater
neq solum man& sed & operatur & lo¬
quitur. neque solum operatur & loquit᷑
sed & uidetur. Non sint nuncupatiua
sed uera dumhab& insepers a cramentũ
natiuitatis &iurtus uirtutem & potes¬
tas potestatem & natura naturam te¬
nens pernatiuitatem ipsa quod suumẽ
& exseperimaginem referens quod
inse est dum & imago est auctonis &
ueritas. quia perfecta natiuitas per¬
fectam imaginem praestat & pleni¬
tudo diuinitatis corporaliter inhabi¬
tans naturalem optin& ueritatem
habeant quia naturalis exdõ dĩ non
potest nisi in eanatiuitatis suae natura
es sequia ds̃ ẽ & uiuentis naturae in dif¬
ferens unitas inseparabilis ase. ẽ. sub
uiuentis natiuitate naturae tamen
perfidei euangelicae salutarem con¬
fessionem subrepunt heretia adueri¬
tatis excidium ut naturalemfilio de¬

Expanded text:
assertio, cum naturalem unitatem assertio, cum naturalem unitatem incorporalis divinitatis habitatio corporalis efficeret: ut id quod non solus est Filius, sed quod in eo manet Pater; neque solum manet, sed et operatur et loquitur; neque solum operatur et loquitur, sed et videtur, non sint nuncupativa, sed vera, dum habet in se per sacramentum nativitatis et virtus virtutem, et potestas potestatem, et natura naturam; tenens per nativitatem ipsa quod suum est, et ex se per imaginem referens quod in se est, dum et imago est auctoris et veritas; quia perfecta nativitas perfectam imaginem praestat, et plenitudo divinitatis corporaliter inhabitans naturalem obtinet veritatem. habeant, quia naturalis ex Deo Deus non potest nisi in ea nativitatis suae natura esse qua Deus est, et viventis naturae indifferens unitas inseparabilis a se est sub viventis nativitate naturae: tamen per fidei evangelicae salutarem confessionem subrepunt haeretici ad veritatis excidium, ut naturalem Filio de
Abbreviated transcription (Latin):
corporaliter habitantem in eodiumni¬
tatis plenitudinemuerum & per¬
fectum & paternae naturae dm̃de¬
monstrari: Dociumus itaut habitans
plenitudo nec diuersum intellegeret᷑
significare neque unicum cum &i
corporalis dicorporalis habitatio pro¬
pietatem naturalis unitatis indõ.
qui exdõ substitiss& docera: & ha¬
bitans in xp̃o. ds̃ subsistentis xp̃inati¬
uitatem dumeius est habitator os¬
tender& perquod inpietaticcrũ
satis superq: arbitror fuisseres pon
cordiam uoluntatis refferrent ut
quia dicti fides maner&. dicti camen
intellegentiam fallacis doctrinȩ
religio ementita corrum per& & cũ
negari non possit in his uoluntatum
ad sensus hiquibus naturae unitas
praedicatur ad abolendam tamen
cam quae secundum natiuitatem ẽ
unitatem societas tantũ concordiae
crederetur: sed beato apostolo post
multa naturalis ueritatis. non ambi¬
gua praeconia corporaliter habttan¬
tis diuinitatis plenitudinem in xp̃odo¬
cente abscisa cst omnes inpiae temeritatis

Expanded text:
corporaliter habitantem in eo divinitatis plenitudinem, verum et perfectum et paternae naturae Deum demonstrari docuimus: ita ut habitans plenitudo nec diversum intelligeretur significare, neque unicum: cum et incorporalis Dei corporalis habitatio proprietatem naturalis unitatis in Deo qui ex Deo substitisset doceret; et habitans in Christo Deus, subsistentis Christi nativitatem, dum ejus est habitator, ostenderet. Per quod impietati eorum satis superque arbitror fuisse responscordiam voluntatis referrent: ut quia dicti fides maneret, dicti tamen intelligentiam fallacis doctrinae religio ementita corrumperet; et cum negari non posset in his voluntatum assensus, in quibus naturae unitas praedicatur, ad abolendam tamen eam quae secundum nativitatem est unitatem, societas tantum concordiae crederetur. Sed beato Apostolo, post multa naturalis 258 veritatis non ambigua praeconia, corporaliter habitantis divinitatis plenitudinem in Christo docente, abscissa est omnis impiae temeritatis
Abbreviated transcription (Latin):
ractantes superiore libro de indiffe¬
rentinatura dipatris & dĩ filir& id
quod dictum est ego & pater unũ
sumus demonstrantes non adsolita¬
rium dm̃ proficere sed adunitatem
iudiscretae secundum generationẽ
diuinitatis dum neq: aliunde quam
exdõ ds̃natus est. & exdõ dĩ ponpo¬
test noni denẽ quod ds̃ est. per¬
cursisq: & si no n omnibus tamen ad
intellegentiam sufficientibus dic¬
torum diuinorum adq: apostolicorũ
testimoniis quibus inse parabilis pa¬
tura acpotestas patris. & fili doce¬
baturusq ad hunc apostolicae fidei
locum uenimus quoait. Videtene
quis uos seducat perphrlophiam &¬
menta mundi & non secundum xp̃m¬

Expanded text:
ractantes superiore libro de indifferenti natura Dei patris et Dei filii, et id quod dictum est, Ego et Pater unum sumus , demonstrantes non ad solitarium Deum proficere, sed ad unitatem indiscretae secundum generationem divinitatis; dum neque aliunde quam ex Deo Deus natus est, et ex Deo Deus non potest non id esse quod Deus est: percursisque, etsi non omnibus, tamen ad intelligentiam sufficientibus dictorum divinorum atque apostolicorum testimoniis, quibus inseparabilis natura ac potestas Patris ac Filii docebatur, usque ad hunc apostolicae fidei locum venimus, quo ait: Videte ne quis menta mundi, non secundum C
Abbreviated transcription (Latin):
incorpore sedita ẽẽ ac subsistere ut
in subsistentẽ in sit. ita uero messe ut &¬
ipse subsistat nam uterq: subsistens per
id non sinealio ẽ dum secundum gene¬
rationem & natiuitatem subsistentis
natura non aliaẽ: hinc enim illad ẽ
ego & pa teriinũ sumꝰ & qui me uide
uid st & patre & egoin patre & paterin
me : quia non differt nec degenerat
duos unigenite generatio deputatur.
quia indm̃ filiusdi nascens naturam
insedĩ segignentis exhibuit:¬

Expanded text:
in corpore; sed ita esse ac subsistere, ut in corpore; sed ita esse ac subsistere, ut in subsistente insit; ita vero inesse, ut et ipse subsistat. Nam uterque subsistens, per id non sine alio est, dum secundum generationem et nativitatem subsistentis natura non alia est. Hinc enim illud est: Ego et Pater unum sumus, et: Qui me vidit, vidit et Patrem, et: Ego in Patre, et Pater in me : quia non differt nec degenerat duos unigeniti generatio deputatur: quia in Deum filius Dei nascens, naturam in se Dei se gignentis exhibuit
Abbreviated transcription (Latin):
nisuntellegentiã nr̃am eo usq pro¬
tender& utcumpatrẽ nosceremus
infilio filiũ tam̃ meminis semus in
patre. nec trans fusio potius alteri¬
us in alterũ ex istimaret quã pergene¬
rationẽ natiuitatẽq unitas eiusdem
inutroq naturȩ crediitaq sibid ñ siult.
neforteperad sumpti hominis dispensati¬
onẽ fidei conscentia periclitetur
certe siquid ad ferat ambiguitatis caro
dummnaturȩ uirtutẽ uterq insee. & nẽ
ut̃ sine altero ẽ dum& pat̃ nihil ex suis
amittit infilio & filius totũ sumit expatre
quod filius ẽ: Non ẽ corporalium
naturarum ista condiciout in sint sibi
inuicem ut subsistentis naturȩ habeant
perfectam unitatẽ ut manen s inigeniti
natiuitas a paternȩ diuinitatis sit in se¬
parabilis ueritate unigenitotantũ istua
dõ proprium ẽ & in sacramento uere
natiuitatis fide sista ẽ & spiritalis uirtu¬
tis hocopus ẽ nihil differe ẽẽ. & messe :
in esse autẽ non aluit in alio ut corpus

Expanded text:
ram eo usque protenderet, ut cum Patrem nosceremus in Filio, Filium tamen esse meminissemus in Patre: ne transfusio potius alterius in alterum existimaretur, quam per generationem nativitatemque unitas ejusdem in utroque naturae. Credi itaque sibi Dominus vult, ne forte per 209 assumpti hominis dispensationem fidei conscientia periclitetur. Certe si quid afferat ambiguitatis caro,dum naturae virtute uterque in se est, et neuter sine altero est: dum et Pater nihil ex suis amittit in Filio, et Filius totum sumit ex Patre quod filius est. Non est corporalium naturarum ista conditio, ut insint sibi invicem, ut subsistentis naturae habeant perfectam unitatem, ut manens unigeniti nativitas a paternae divinitatis sit inseparabilis veritate. Unigenito tantum istud Deo proprium est, et in sacramento verae nativitatis fides ista est, et spiritalis virtutis hoc opus est, nihil differre esse et inesse: 210 inesse autem non aliud in alio, ut corpus
Abbreviated transcription (Latin):
loquentem sed hoc eorũ sacramentũ
ẽ quiunũ sunt & uterq non aliut sunt
qui pernaturȩ proprietatẽ in sesesunt :
quorũ hȩcunitas est utloquens non¬
abselo quatur ne quinon ab selo quitur
non loquatur: & quiã in sepatrem& loqui
&operaridocuerat᷑̃ perfectehuius uni¬
tatis fidem statuitdicens: sed paterqui
in meman& ipsefacitoperasua credi¬
temihi quoniã ego in patre& pater
in me sinautuł prapt̃ opera ipsa credi

Expanded text:
loquentem: sed hoc eorum sacramentum loquentem: sed hoc eorum sacramentum est, qui unum sunt. Et uterque non aliud sunt, qui per naturae proprietatem in sese sunt: quorum haec unitas est, ut loquens nonab se loquatur; neque qui non ab se loquitur, non loquatur. Et quia in se Patrem et loqui et operari docuerat; perfectae hujus unitatis fidem statuit, dicens: Sed Pater, qui in me manet, ipse facit opera sua. Credite mihi, quoniam ego in Patre, et Pater in me. Sin au
Abbreviated transcription (Latin):
ter qui in memanet ipse facit opera
proprietas demonstrariquã hisipsis uerb̵
potuit & potestnatiuitatis tam̃ i n omni¬
bus significatione prȩlata: cũ enĩ ait
uerba quȩ egolo quoruob non a meloquor:
nonexenit personã neq sefiliũ denega¬
uit nec naturã inse paternȩ uirtutis abs¬
tiamanens loquitur dumaut̃ non abse
loquitur : natiuitatẽ in sedĩ exdõpatre
testatur. ipse in separabilis abeo atq in¬
dissimilis unitatenature quia quãuis ab eo
loquat᷑ ipse tam̃ loquit᷑: nã quinon a se
loquitur & tam̃ loquitur. non potest
non ẽẽdumloquit᷑ & dumnon a seloqui¬
t᷑ hostendit non suũ tantum ẽe dum
loquit᷑ subicitem̃. sed paterquim me
man& ipse facito pera sua: manere
infilio patrẽ non ẽ singularis atq uni
axperari uero perfiliũ patrem̃non ẽ
differentis aut exteri sicuti non unus
ẽ non abseloqui quȩ loquaturneq
rursũ alieniac separabilis sit loqui per

Expanded text:
ter, qui in me manet, ipse facit opera ter, qui in me manet, ipse facit opera proprietas demonstrari, quam his ipsis verbis, potuit et potest, nativitatis tamen in omnibus significatione praelata? Cum enim 208 ait: Verba quae ego loquor vobis, non a me loquor; non exemit personam, neque se filium denegavit, nec naturam in se paternae virtutis abstia manens loquitur: dum autem non ab se loquitur, nativitatem in se Dei ex Deo patre testatur. Ipse in separabilis ab eo atque indissimilis unitate naturae: quia quamvis ab eo loquatur, ipse tamen loquitur. Nam qui non a se loquitur, et tamen loquitur, non potest non esse dum loquitur: et dum non a se loquitur, ostendit non suum tantum esse quod loquitur. Subjecit enim: Sed Pater, qui in me manet, ipse facit opera sua. Manere in Filio Patrem, non est singularis atque unici: operari vero per Filium Patrem, non est differentis aut exteri. Sicuti non unius est, non ab se loqui quae loquatur; neque rursum alieni ac separabilis sit, loqui per
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ ẽ: paterigitur in filio ẽ & filiu s in pa¬
treds indõ ñ on perduplicem conueni¬
entiũ generũ coniuncionẽ neq per
insitiuam capatiori substantiȩ natu¬
rã quia percorporalẽ nec essitatẽ exte¬
riora fierihis quib: continentur interi¬
ora non possunt sed pernatiui tatem
uiuentis ex uiuente naturȩdũ res non
differt. dumnaturãdĩ non de generat
natiuita sdum non aliuttaliquit quã in
dm̃ exdõ dĩ nascitur dũ nihilin his no¬
uũ ẽ ouhilalienũ nihil separabile dũ in
patre & filio credere deosduo simpiũ
ẽdumpatrẽ & filiũ singularem dm̃ prȩ¬
dicare sacrilegum ẽ dũ dm̃ exdõ quod
in similitudinegeneris unũ sintnegare
blas phemũ ẽ : ac ne dubium hocatq
ambiguũ sacramentũ fideseuange¬
lica susciper& hinc doctrinȩ suȩ dñsor¬
dinẽ tenuit. non credismihi quoniã
ego in patre & pater in mee st̃ uerba
quȩ ego loquor uobis ñ ameloquor sedpa¬

Expanded text:
Deus est. Pater igitur in Filio est, et Filius in PaDeus est. Pater igitur in Filio est, et Filius in Patre, Deus in Deo: non per duplicem convenientium generum conjunctionem, neque per insitivam capacioris substantiae naturam; quia per corporalem necessitatem, exteriora fieri his quibus continentur interiora non possunt: sed per nativitatem viventis ex vivente naturae; dum res non differt, dum naturam Dei non degenerat nativitas, dum non aliud aliquid quam in Deum ex Deo Deus nascitur, dum nihil his novum est, nihil alienum, nihil separabile, dum in Patre et Filio credere deos duos impium est, dum Patrem et Filium singularem Deum praedicare sacrilegum est, dum Deum ex Deo quod in similitudine generis unum sint negare blasphemum est. ambiguum sacramentum fides evangelica susciperet, hunc doctrinae suae Dominus oris patrem? non credis mihi, quoniam ego in patre et pater in me est? uerba, quse ego loquor uobis, non ame loquor; sed pa
Abbreviated transcription (Latin):
trem& unus acsolus personalidemuta¬
tione senunc in aliomentiatur: nonitaq
ipsesolitarius nunc sibifilius ẽ. nuncse
sibi profitetur in patrem& naturȩ no¬
mina infertcessante natura alia hicuer¬
borũ simplicitas ẽ : nam & pat̃ pater ẽ
& filius filius ẽ: sed inhis nominibus acre¬
b: nihilin senouum nihildiuersumnihil¬
q peregrinumẽ : ten& enimnatirȩ
ueritas propri etatem ut qđ exdõ estdĩ
sit & nec diminutio sitnatiuitas nec di¬
uersitasdum & filius non in naturam
externam ac dissimilem patridõ sub¬
sistit. nec pateralienũ quid a senatiui tati
unigeniti ad quirens sed imniuersa potius
quȩ sua sunt sinedam no inpertientis
indulsit atq: ita nec natura dĩ careodũ
non aliunde quã ex dõ ds̃ ẽ. neca dõ dif¬
fert dumnon aliud ipsequamds̃ est.
quia & natiuitas dĩ consistitinfilio. nec
pernatiuitatẽdĩ amisit ex sedinatura qđ

Expanded text:
trem, et unus ac solus personali demutatrem, et unus ac solus personali demutatione se nunc in alio mentiatur. Non itaque ipse solitarius, nunc sibi filius est, nunc se sibi profitetur in patrem, et naturae nomina infert cessante natura. Alia hic verborum simplicitas est: nam et Pater pater est, et Filius filius est. Sed in his nominibus ac rebus nihil in se novum, nihil diversum, nihilque peregrinum est. Tenet enim naturae veritas proprietatem; ut quod ex Deo est, Deus sit, et nec deminutio sit nativitas, nec diversitas: dum et Filius non in naturam externam ac dissimilem patri Deo subsistit, nec Pater alienum quid sit a se nativitati Unigeniti acquirens, sed universa potius quae sua sunt sine damno impertientis indulsit. Atque ita nec natura Dei caret, dum non aliunde quam ex Deo Deus est; nec a Deo differt, dum non aliud ipse quam Deus est: quia et nativitas Dei consistit in Filio, nec per nativitatem Dei amisit ex se Dei natura quod
Abbreviated transcription (Latin):
nontene s unionẽ ubi perconiuncionem
piam paterni nominis significat᷑ adiectio :
uim eñi dicitur & patrem : exclusa est
singularis atq unici intellegentia & qiđ
reliquũ ẽ nisi pernaturȩ uñitã simili¬
tudinem paterperfiliũ usus sit & ne
hoc incertum nobis ad fidem relinquere¬
tudñs subiecit : quomodo tudicis
hostende nobis patrẽ quȩ eñi ignorandi
patrẽ a uł ostenden diignorantib necessi¬
tas relinquebatur cum pater infilio uisus
turȩ dum exindifferentia atq ingene¬
reueritatis unũ sunt natus & gerenf. ut
hic dñi sermo sequeretur: non creditisquo¬
niã egom patre & paterinme : Inisepara¬
bibes ẽe pernaturalem similitudinem
patrem & filium non possumus uerlns ali¬
is docere nisi fili monenim hicperdemu¬
tationem nominũ atq specierũ filius
quiauia ẽ & ueritas &uita ẽ mimisthea¬
tralib: ludit ut in ad sumpto homine se
filiũ di nuncup& in natura uero dm̃ pa¬

Expanded text:
Non tenes unionem, ubi per conjunctionem Non tenes unionem, ubi per conjunctionem ipsam paterni nominis significatur adjectio. Cum enim dicitur, et Patrem, exclusa est singularis atque unici intelligentia. Et quid reliquum est, nisi ut per naturae unitam similitudinem Pater per Filium visus sit? Et ne hoc incertum nobis ad fidem relinqueretur; Dominus subjecit: Quomodo tu dicis, Ostende nobis Patrem? Quae enim ignorandi Patrem aut ostendendi ignorantibus necessitas relinquebatur, cum Pater in Filio visus turae, dum ex indifferentia atque in genere veritatis unum sunt natus et generans, ut hic Domini sermo sequeretur: Non creditis, quoniam ego in Patre, et Pater in me ? Inseparabiles esse per naturalem similitudinem Patrem et Filium, non possumus verbis aliis docere, nisi Filii. Non enim hic per demutationem nominum atque specierum Filius, qui via est et veritas et vita, mimis theatralibus ludit: ut in assumpto homine 207 se filium Dei nuncupet, in natura vero Deum pa
Abbreviated transcription (Latin):
dotudicis ostende nobis patrem non cre¬
ditis mihi quoniã egom patre & pater
in meẽ : non relictus ẽ hominum
elo quiis dedĩ rebus alius praeter
quã dĩ sermo zamnia reliquaetarta &
conclusa &inpedita sunt & obscrasiquis
aliis uerbis demonstrare hocquam qui¬
b. adõ dictum ẽ uol& aut ipse nonintelle¬
g& aut legentibus non intelle gendum
reliquit d̃s dix̃ cum rogaretur ut hosten¬
der& patrem quim euidetiudet & patrẽ:
hoc demutaritantixp̃i ẽ: hoc negare iudȩi
ẽ hocne scre gentilis ẽ : sed forte intelle¬
gentiȩ sensus incrimine sit sit in fidenos¬
trauitium sundictisdĩ resedit obscuri¬
tas :nam nec solitarium sermo signifi¬
cat & in differentem . tamen naturam
professio docetaiusum enĩ infilio & patrẽ
nec singularis potest ẽe nec disparis. quia
perhuncille uisus neq non unum sunt in
sacramenti pre fessione neq unus & quȩ¬
roquid significas se in eo dñscredaturcũ
dicit qui me uidit uidit & patrem.

Expanded text:
dicis, Ostende nobis Patrem? Non creditis mihi quoniam ego in Patre, et Pater in me est ? Non relictus est hominum eloquiis de Dei rebus alius praeter quam Dei sermo: omnia reliqua et arta et conclusa et impedita sunt et obscura. Si quis aliis verbis demonstrare hoc, quam quibus a Deo dictum est, volet; aut ipse non intelligit, aut legentibus non intelligendum relinquit. Dominus dixit, cum rogaretur ut ostenderet Patrem, Qui me vidit, vidit et Patrem. Hoc demutare antichristi est, hoc negare Judaei est, hoc nescire gentilis est. Sed forte intelligentiae sensus in crimine sit. Sit in fide nostra vitium, si in dictis Dei resedit obscuritas. Nam nec solitarium sermo significat, et indifferentem tamen naturam professio docet. Visum enim in Filio et Patrem, nec singularis potest esse, nec disparis: quia per hunc ille visus, neque non unum sunt in sacramenti professione, neque unus. Et quaero quid significasse in eo Dominus credatur, cum dicit: Qui me vidit, vidit et Patrem?
Abbreviated transcription (Latin):
nis species in exemploẽ. sed agnitus
in eo dis ẽ. si quibus tam̃ ipseagnitus est
exuirtute naturȩ & intellectus ds̃ filus
id praestatũ tintellectus & patersitdũitaima¬
go ẽ um nondifferat genere sed signific&
auctoremamagines enĩ cȩtere ex diuer¬
sis aut metallis autsucis aut generib. autar¬
tibus redunt eorum species quorum sunt
imagines instirute: sed num quid ut imagi¬
nes uerȩ sint ex aquari pos sunt in ani¬
mauiuentib & uł picta uł sculpta uł fusa
ẽ & exeonatus non hab & naturȩ diuer¬
sitatẽ & innullo diuersustenat natu¬
rȩ eius. exqua non diuersus ẽ. potestatõ:
quod ergo imagaẽ eoproficitut patrẽ
dm̃ unigenitidĩ signifit & natiuitas aũt
signific& autẽ ut forma ipse & imago inui¬
sibilis dĩ & perhoc non am mititnaturȩ
uñtã similitudinẽ. qui aneccareat uir¬

Expanded text:
nis species in exemplo est. Sed agnitus nis species in exemplo est. Sed agnitus in eo Deus est, si quibus tamen ipse agnitus est, ex virtute naturae: et intellectus Deus Filius id praestat, ut intellectus et Pater sit: dum ita imago est, ut non differat genere, sed significet auctorem. Imagines enim caeterae ex diversis aut metallis aut fucis aut generibus aut artibus reddunt eorum species, quorum sunt imagines institutae: sed numquid ut imagines verae sint, exaequari possunt inanima viventibus, et vel picta vel sculpta vel fusa est, et ex eo natus non habet naturae diversitatem, et in nullo diversus tenet naturae ejus ex qua non diversus est potestatem. Quod ergo imago est, eo proficit, ut Patrem Deum unigeniti Dei significet nativitas; significet autem, ut forma ipse et imago invisibilis Dei: et per hoc non amittit naturae 206 unitam similitudinem, quia nec careat vir
Abbreviated transcription (Latin):
profitentem hinc quȩ rellȩ omnes orta
conquestio est quod in sacramentona¬
tiuitatis humanȩ gessissechaec: in ho
totem poregerer& agnitus non suiss&:
postulantib ut sibi patrẽ hos tender&
ait : quime uidit uid st & patrẽ. non hic
ille nunc contemplationẽ corpoream
& ui sum oculorum carnaliũ significat.
sed eorum de quib: dixerat :: Non neuos
dicitis quoniam adhuc quattuor men¬
sessunt & mes sisuenit. eccedico uobis ad¬
leuateoculos uestros & aspiate regiones
quia albȩsunt ad messem. nec tempus
patitur. necalbentiũ ad messemregionũ
significatio permittit aliquit hicterre¬
nũ & corporeum intellegis ed ad perfecto¬
rum fructuũ beatitudinẽ contuendã in¬
tellegentia eius sit oculoseleuariutnunc
dicens qui meuidit uidit & patrem:
nonenĩ hoc qued ex partu uirginis carna¬
leẽ ad contemplandam in eo dĩ formam
&imaginem proficit qeq: ad incorpora¬
lisdĩ naturam uidendam ad suptihomi¬

Expanded text:
profitentem: hinc querelae omnis orta profitentem: hinc querelae omnis orta conquestio est, quod in sacramento nativitatis humanae, gessisse haec in homito tempore gereret, agnitus non fuisset; postulantibus ut sibi Patrem ostenderet, ait: Qui me vidit, vidit et Patrem . Non hic ille contemplationem corpoream et visum oculorum carnalium significat, sed eorum de quibus dixerat, Nonne vos dicitis quia adhuc quattuor menses sunt et messis uenit? ecce dico uobis: adleuate oculos uestros et uidete regiones, quia albae sunpatitur, nec albentium ad messem regionum significatio permittit, aliquid hic terrenum et corporeum intelligi: sed ad perfectorum fructuum beatitudinem contuendam, intelligentiae jussit oculos elevari, ut nunc dicens: Qui me vidit, vidit et Patrem. Non enim hoc, quod ex partu virginis carnale est, ad contemplandam in eo Dei formam et imaginem proficit: neque ad incorporalis Dei naturam videndam assumpti homi
Abbreviated transcription (Latin):
oẽ postulataquȩ sufficere ad fidemdic
non incerta credendi. hinc aũ t̃ostendendi
patris petitio orta ẽ quia dictus eẽt iusus
eẽ : & per hoc noscendus eẽ quiauisus sit :
nec inpudens erat ostensione meius
quiuisus ẽ postulare dñ s itaq dictisphi
lippi hȩcreddidit tanto tempore uob̵¬
cumsum & non nostis me: philippe
arguit a postoli in cognoscendo se igno¬
rationẽ quia superius sec ognitõ patrẽ
quoq cognitum ẽẽ dixiss& s ed quid illut
ẽ quod queritur setanto tempore cog¬
nitum non fuisse scilic& quia secogni¬
to paternȩ insenaturȩ eẽt intellegen¬
dadiuinitas cum enim ea quȩ gerer&
propriadõ essent. calcareundas iubere
uentis in intellecta demutatione uini.
incrementoq panũ cum gestorũ fide
gerer & fugare dȩmonas morbos de¬
pellere damna corporum rependere:
emendare uitia natiuitatis peccatadi¬
mitte reuitã mortiis reddere. & haec
agerecarnalem & disefilium interista

Expanded text:
est postulata, quae sufficeret ad fidem dicest postulata, quae sufficeret ad fidem dicnon incerta credendi. Hinc autem ostendendi Patris petitio orta est, quia dictus esset visus esse, et per hoc noscendus esse, quia visus sit. Nec impudens erat, ostensionem ejus qui visus est postulare. 36. lippi haec reddidit: Tanto tempore vobiscum sum; et non nostis me, Philippe ? Arguit Apostoli in cognoscendo se ignorationem: quia superius se cognito Patrem quoque cognitum esse dixisset. Sed quid illud est, quod queritur se tanto tempore cognitum non fuisse? Scilicet quia se cognito, paternae in se naturae esset intelligenda divinitas. Cum enim ea, quae gereret, propria Deo essent, calcare undas, jubere ventis, inintellecta demutatione vini 205 incrementoque panum cum gestorum fide gerere, fugare daemonas, morbos depellere, damna corporum rependere, emendare vitia nativitatis, peccata dimittere, vitam mortuis reddere; et haec agere carnalem, et Dei se filium inter ista
Abbreviated transcription (Latin):
cum cognitione filiiipse seciondum homi¬
nẽ corporalis &uisus & tactus incesserit :
cognitione autem ex eopatris. ipsa illa
differens ab eo conspecti hominis natu¬
ranom prȩst& & frequenter filius patrẽ
anemine ui sum eẽ testatus sitprorupit
igitur a postolica familiaritate& constan
periditatur sed ignoratio: hicerror
ẽ ausũ enimiam & amodo cognoscendũ
dñs patrem dixerat sed uisum ẽe a pos¬
tolus non intellexeratdenique nonui su
negauit. sed hostendisi birogauit neqhos¬
tensionẽ ueluti corporalis contẽplationis
de siderauit sed demonstrationẽ intelle¬
gendieiꝰ quuusu sẽ postulauitiliũ enĩ in ha¬
bitu hominis uideratis sed quo modo
perid patrem uideri nescitnã ad id qđ
dixerata dñe hostende nobis patrem :
ut ostensio illa intellegendi potius eẽt
demonstratio quam uidendi: subiecit:
& sufficit nobis : Non adempta est
fide sdicto sed cognoscendi demonstrati

Expanded text:
cum cognitionem Filii ipse secundum homicum cognitionem Filii ipse secundum hominem corporalis et visus et tactus ingesserit, cognitionem autem ex eo Patris, ipsa illa differens ab eo conspecti hominis natura non praestet, et frequenter Filius Patrem a nemine visum esse testatus sit. Prorupit igitur apostolica familia ritate et constpericlitatur: sed ignorationis hic error est. Visum enim jam, et a modo cognoscendum Dominus Patrem dixerat: sed visum esse Apostolus non intellexerat. Denique non visum negavit; sed ostendi sibi rogavit: neque ostensionem veluti corporalis contemplationis desideravit, sed demonstrationem intelligendi ejus qui visus est postulavit. Filium enim in habitu hominis viderat: sed quomodo per id Patrem viderit, nescit. Nam ad quod dixerat, Domine, ostende nobis Patrem , ut ostensio illa intelligendi potius esset demonstratio, quam videndi, subjecit, et sufficit nobis. Non adempta est fides dicto; sed cognoscendi demonstratio
Abbreviated transcription (Latin):
pat̃cum naturȩ suae idẽ hominis in eo ha¬
bitum a postoli recognoscant: & liberꝰ cor¬
poralids̃ carne non in hac corporalis carnis
infirmitate noscendus sit : sed in sacramen¬
to ad sumpti corporis diuinitatis pater¬
nȩ naturam in sedñs confirmans. hunc
ordinem tenuit. siscitis me & patrem
meum scitis & amodo scitis eum & uidis¬
tis rum.: Tempus uisionis separauit
a tempore cognitionis: nam quem cog¬
noscendum ait. eundem iam dixit
&ui sum & nature iam pridem in secons¬
pectescientĩ extempore nunc huius re¬
tolum philippũ nouitas dictorum homo
cernitur dĩ sefilium confitetur cognito
seco gnoscendum patrem fatetur. patrẽ
iisum ẽe dicit & perid cognoscendum
et̃ qui auisus sit: humani istutlanimiin fir¬
mitas non capit nec fidem sut mittã diuer¬
sarũ rerũ professio ut quitunc iusus sit nunc
cognoscendus sit cumuidis se cognitiosit:
ut si filius cognitus sit & pat̃ cognitus sit.

Expanded text:
Pater; cum naturae suae, id est, hominis in eo haPater; cum naturae suae, id est, hominis in eo habitum Apostoli recognoscant, et liber a corporali Deus carne, non in hac corporalis carnis infirmitate noscendus sit? Sed in sacramento assumpti corporis divinitatis paternae naturam in se Dominus confirmans, hunc ordinem tenuit: Si scitis me, et patrem meum scitis: et a modo scietis eum, et vidistis eum. Tempus visionis separavit a tempore cognitionis. Nam quem cognoscendum ait, eumdem jam dixit et visum ut naturae jam pridem in se conspectae scientiam ex tempore nunc hujus retolum Philippum novitas dictorum. Homo cernitur, Dei se filium confitetur, cognito se cognoscendum Patrem fatetur. Patrem visum esse dicit, et per id cognoscendum esse quia visus sit. Humani istud animi infirmitas non capit, 204 nec fidem sumit tam diversarum rerum professio; ut qui tunc visus sit, nunc cognoscendus sit, cum vidisse cognitio sit; ut si Filius cognitus sit, et Pater cognitus sit:
Abbreviated transcription (Latin):
quiin meman& ipsefacit operasua credi¬
temihi quoniam ego in patre & pat̃ in me.
sinaut̃ uel propter opera ipsa credite:
non nos inerratica atq in inuia deducitille
quiauia ẽ. neq inludit perfalsa qui ueri¬
tas ẽ neq in mortis reliquit errore qui
uita ẽ : & qui abȩcbenigna ad salutem nos¬
trã dispensationis suȩ nomina ipsecons¬
titiuit ut nostam quã uia inueritatẽ dedu¬
cer& & ueritas constitueret inuita cons¬
cium ẽ quodil lutdaptinendȩ uitȩ sacra¬
mentum ẽẽ demonstret. nemouenit
atͥpatremnisi perme : Iter ad patrẽ ꝑfili¬
umẽ : & quȩ rendumẽ utrũ hoc perdoctri¬
nȩ ad monitionem anpernaturȩ fidem
sit̃ quia uideri possimus perdoc trinam
fili potius ad pat̾em quã perconfessionẽ
paternȩ in eodiuinitatis uenire: intel¬
legentiȩ igitur sensum in consequenti¬
b requiramus non enim fides ex arbitrio
meum scitis : homo iħs xp̃s cernitur.
& quo modo supse cognitus sit eritcognitis

Expanded text:
 ipse facit opera sua. Credite mihi, quoniam ego in Patre, et Pater in me. Sin autem, vel propter opera ipsa credite. Non nos in erratica atque in invia deducit ille qui via est, neque illudit per falsa qui veritas est, neque in mortis relinquit errore qui vita est. Et quia haec benigna ad salutem nostram dispensationis suae nomina ipse constituit, ut nos tanquam via in veritatem deduceret, et veritas constitueret in vita; cognoscendum est, quod illud obtinendae vitae sacramentum esse demonstret. Nemo venit ad Patrem nisi per me . Iter ad Patrem per Filium est. Et quaerendum est utrum hoc per doctrinae admonitionem, an per naturae fidem sit: quia videri possumus per doctrinam Filii potius ad Patrem, quam per confessionem paternae in eo divinitatis venire. Intelligentiae igitur sensum in consequentibus requiramus. Non enim fides ex arbitrio meum scitis . Homo Jesus Christus cernitur: et quomodo si ipse cognitus sit, erit cognitus
Abbreviated transcription (Latin):
tas & uitanemouenit ad patrẽ nisi per
me siscitis me & patremmeũ scitis. &amo¬
do scitis eum & uidistis eum: ait illi.
philippus dñe hostende nobis patrẽ &
sufficit nobis : dicit eiiħs. tanto tempore
uobiscum sum & non nostis mephilippe qui

Expanded text:
tas et vita: nemo venit ad Patrem, nisi per tas et vita: nemo venit ad Patrem, nisi per me. Si scitis me, et Patrem meum scitis: et a modo scietis eum, et vidistis eum. Ait illi Philippus: Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis. Dicit ei Jesus: Tanto tempore vobiscum sum, et non nost
Abbreviated transcription (Latin):
te nec duos deos dĩ ex dõ ueritas perficit.
nec singularem dm̃ dĩ patitur natiuitas.
nec nonunum sunt quiinuicem suntan¬
uicem autẽ sunt cũ unus exuno est :
quianeq unus uni aliudpergenera¬
tionẽ quã qđ suumẽ deditñeq imus ib uno
aliud pernatiuitatẽ optin& quamuniis:
a postolicaigitur fides siut patrẽ predica¬
bit prȩdicabit dm̃ unũ siuefiliũ confie¬
bitur confitebitur dm̃unum. quia &
eadem adq indissimilis dĩnatura sit in utro¬
sit naturae nomen utriusque imus
utrumq: significat ã exdõds̃ uel in dõ
dĩ necdeos duos perficit cumunus exuno
innatura & nomine maneat unius nec
insolitariũ dm̃ deficit cumunus &imus in
significatione non solus sit: non incertam
aut dubiã dñs tantis acramentidoctrinã
reli quitnec nos in ambiguȩ intellegenti¬
ȩdeserui terrore & audiamus cõmunẽ
fidei huius cognitionem apostolis re¬
uel antem : ait enĩ ego sumtoa & ueri¬

Expanded text:
te: nec duos deos Dei ex Deo veritas perficit, te: nec duos deos Dei ex Deo veritas perficit, nec singularem Deum Dei patitur nativitas, nec non unum sunt qui invicem sunt. Invicem autem sunt, cum unus ex uno est: quia neque unus uni aliud per generationem quam quod suum est dedit, neque unus ab uno aliud per nativitatem obtinet quam unius. Apostolica igitur fides, sive Patrem praedicabit, praedicabit Deum unum; sive Filium confitebitur, confitebitur Deum unum: quia et eadem atque indissimilis Dei natura sit in utrosit naturae nomen utriusque, unus utrumque significat. Nam ex Deo Deus, vel in Deo Deus, nec deos duos perficit, cum unus ex uno in natura et nomine maneat unius; nec in solitarium Deum deficit, cum unus et unus in significatione non solusaut dubiam Dominus tanti sacramenti doctrinam reliquit, nec nos in ambiguae intelligentiae deseruit errore. Et audiamus eum omnem fidei hujus cognitionem Apostolis revelantem: ait enim : Ego sum via et veri
Abbreviated transcription (Latin):
b& insefili nom̃ non enĩ nisi perfilium
paterẽ: significatio filidemonstratio
patris ẽ quia nonnisi expatresit filius :
in unius itaq comfessione nonunus ẽdũ
& patrẽ consummat filius & filiex patre
natiuitas ẽ nondemutatur aut̃ perna¬
tiuitatẽ natura ne secundũ similitudi¬
nẽ generis suieadẽ sitaeadem autẽ ita
est ut pernatiuitatẽ & generationẽ u¬
terq potiusunũ confitendus sit ẽẽ non
unũ prȩdicare si neuno aut singulare
dm̃ doceat qui possit negareunũ uniper
naturȩ uirtutẽ & persa cramentum
generationis & natiuitatis non in ẽẽ na¬
turã quoq diuersam de putet adutrũq:
quinesciat patrẽ & filiũ quod unũ sint
prȩdicatos deleant heretici euangelicã
filidese professionẽ : ego in patre& pa
terinme ut possintuł duosdeo s predi¬
care uelsolũ. non sunt naturarũ signi¬
ficationes innaturȩ unius proprieta¬

Expanded text:
bet in se filii nomen. Non enim nisi per filium bet in se filii nomen. Non enim nisi per filium pater est; et significatio filii, demonstratio patris est: quia non nisi ex patre sit filius. In unius itaque confessione non unus est: dum et patrem consummat Filius, et Filii ex Patre nativitas est. Non demutatur autem per nativitatem natura, ne secundum similitudinem generis sui eadem sit. Eadem autem ita est, ut per nativitatem et generationem uterque potius unum confitendus sit esse, non unum praedicare sine uno: aut singularem Deum doceat, qui possit negare et unum 202 uni per naturae virtutem et per sacramentum generationis et nativitatis non inesse. Naturam quoque diversam deputet ad utrumque, qui nesciat Patrem et Filium quod unum sint praedicatos. Deleant haeretici evangelicam Filii de se professionem, Ego in Patre, et Pater in me: ut possint vel duos deos praedicare, vel solum. Non sunt naturarum significationes in naturae unius proprieta
Abbreviated transcription (Latin):
quid hic non natuale acpropriũ subsa¬
cramento natiuitatis hostensum ẽ in¬
sunt sibiinuicem dumnonẽ nisi expatre
natiuita sdumindm̃ alterum natura uł
exterioris uel dissimilis non subsistit. dum
ds̃ exdõmanens non ẽ aliun de quod ds̃
ẽ infersduos sioccasio patet fid ei eccle¬
siȩ deos aut solitarium dm̃ uel falsa saltĩ
metirerationem filiũ si potes apatreabs¬
q. natiui tatis tantũ confessa ueritatedis¬
cernefiliu sin patre .ẽ. & infilio pater. non
pertrans fusionẽ refusionemq: mutu¬
am̃ sed peruiuentis naturȩ perfectam
natiui tatẽ gta in dõ patre & dõ filio neq
duos connominabis deos quia unũ uter¬
q: suntineq: singularem prȩdicab̵ quia
uterq non unus ẽ: non hab& igiturfi¬
desapostolicaduos deosquia nec duos patres
habeat nec duos filios confitendo patrem:
confessa filiumẽ : credens in filium ÷
credidit in patrẽquia & nom̃ patrisha¬

Expanded text:
Quid hic non naturale ac proprium sub saQuid hic non naturale ac proprium sub sacramento nativitatis ostensum est? Insunt sibi invicem, dum non est nisi ex patre nativitas, dum in Deum alterum naturae vel exterior vel dissimilis non subsistit, dum Deus ex Deo manens non est aliunde quod Deus est. Infer duos, si occasio patet, fidei Ecclesiae deos: aut solitarium Deum vel falsa saltem mentire ratione: Filium, si potes, a Patre absque nativitatis tantum confessa veritate discerne, Filius in Patre est, et in Filio Pater, non per transfusionem refusionemque mutuam, sed per viventis naturae perfectam nativitatem. Ita in Deo patre et in Deo filio neque duos connumerabis deos, quia unum uterque sunt; neque singularem praedicabis, quia uterque non unus est. Non habet igitur fides apostolica duos deos, quia nec duos patres habeat, nec duos filios. Confitendo patrem, confessa filium est: credens in filium, credidit et in patrem: quia et nomen patris ha
Abbreviated transcription (Latin):
s& intellegi: id circosecundũ illitbam
&iam superius memoratũ a nobẽ dm̃i
dictũ. quod de carnena scitur caro ẽ :
rere cõparationis exemplanementiri
deprofessionesua existimare turdũ di¬
uinȩ nob̵ professionis intellegentiam
exaliquonaturalia treaturarũ ex em¬
pla prȩstarent: lagitur ex uiuente iui¬
uens dĩfilius & exdõ dĩ & naturȩ in separa¬
bilis atq in dissimilis unitatẽ &sacra¬
mentũ natiuitatis hostendens. ait:
ego & pater unum sumus. & qui a ca¬
lum niadictitam quã insolentis existe¬
r&ut conscientiã potius naturȩ demons¬
traret indicto subiecit: dicitisqua blas¬
phemaui. quoniã dixi filius dĩ sum :
unitatẽ naturȩ exnatiuitate ẽẽ con¬
testans ad uero ut natiuitatis fidẽ pro¬
fessio absoluta firmaret nec naturȩ to¬
m̃ ad ferr& natiuitas professadiscidi¬
ũ. hanctotius responsionis suȩ tenu¬
it ab solutionẽ. operib. credite quoni¬
am pater in me & egoin patre :

Expanded text:
set intelligi: idcirco secundum illud jam set intelligi: idcirco secundum illud jam etiam superius memoratum a nobis Domini dictum: Quod de carne nascitur, caro est: rere comparationis exempla: ne mentiri de professione sua existimaretur, cum divinae nobis professionis intelligentiam ex aliquo naturalia creaturarum exempla prvens Dei filius, et ex Deo Deus, et naturae inseparabilis atque indissimilis unitatem et sacramentum nativitatis ostendens, ait, Ego et Pater unum sumus. Et quia calumnia dicti tamquam insolentis exsisteret; ut conscientiam potius naturae demonstraret in dicto, subjecit, Dicitis quia blasphemavi, quoniam dixi, 201 Filius Dei sum, unitatem naturae ex nativitate esse contestans. At vero ut nativitatis fidem professio absoluta firmaret, nec naturae tamen afferret nativitas professa dissidium; hanc totius responsionis suae tenuit absolutionem, Operibus credite, quoniam Pater in me, et ego in Patre.
Abbreviated transcription (Latin):
utrum diuisio acseparatio sit cumignis
exigni est aut nũ quit absciditur natu¬
ranemaneat aut non sequitur natura
ne insit̃ cũ accenso lumine ex lumine per
quendam quasinatiuitatis profectum
naturȩ nulla desectio sit & tam̃ sit lum̃
exlumine aut num quid hoc non ma¬
n& in eo quod exsesesinedesectione sub¬
sistit aut hoc non in est in eo unde non
reci sum ẽ. sed acũ unitate substantiȩ
naturalis exiuit: & que ro annemon unũ
sint cum lumen exluminene diuisione¬
ut dixi ad intellegentiã fideitantũ con¬
parata sint. non &iã ad di dignitatẽ ut nos
potius intellegentiã in uisibiliũ ex cor¬
poralib sumeremus nonutiq ut ali qđ
naturȩ dĩ satisfaceret conparationis ex¬
emplũ. cum dignũ & iustũs ẽẽt testan¬
tide sedõ credere: sed quia simpliciõ¬
rum fidem furorhereticus turbaret ut
id dedõ credinonopor ter& qđ difficile
nisi percorportã comparationẽ pos¬

Expanded text:
utrum divisio ac separatio sit, cum ignis utrum divisio ac separatio sit, cum ignis ex igne est? Aut nunquid absciditur natura, ne maneat? Aut non sequitur natura, ne insit? cum accenso lumine ex lumine per quemdam quasi nativitatis profectum naturae nulla defectio sit, et tamen sit lumen ex lumine. Aut nunquid hoc non manet in eo, quod ex sese sine defectione subsistat? Aut hoc non inest in eo, unde non recessum est, sed cum unitate substantiae naturalis exivit? Et quaero anne non unum sint, cum lumen ex lumine nec diut dixi, ad intelligentiam fidei tantum comparata sint, non etiam ad Dei dignitatem, ut nos potius intelligentiam invisibilium ex corporalibus sumeremus, non utique ut aliquod naturae Dei satisfaceret comparationis exemplum: cum dignum et justum esset testanti de se Deo credere. Sed quia simpliciorum fidem furor haereticus turbaret, ut id de Deo credi non oporteret, quod difficile, nisi per corpoream comparationem, pos