comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut uiciis mͥcatoriis. ac negocionibꝰ ꝑicu¬
losa. transfetato mari lucella querẽtes.
sollicita uita hoĩnũ inquieta conu̾satio
⁊ quodã semꝑ inturbine uentis ip̃is mo
accusatis mẽbra naufragia. Quis nosna¬
iugare cõpellit. qͣsi ñ inuidia apũ ⁊ t̾raᷤ
faciatis incutas. ⁊ ad latrocinũ płimos
fudit equora. Certe ut freto includeret
tras. ne longius cu uagus ⁊ exul errares.
S tẽ pestate iactat᷑ mare. Bimere gͦ non
usurpare. debetis elem̃tũ. innocẽs nicħ
delinqͥt. Temeritas huana. sibi est ipsi
discrimini. Deniq qui ñ nauigat: nesc̃
timere naufragiũ. Dñs dix dñamini
pisciũ maris: nõ dix̃ nauigate influcti¬
niuen ut penitentiã p̾dicaret. quia uo¬
luit nauigare ut fugeret a facie din
tempestate turbatur. ⁊ sorte ductꝰ et
iactans in mare: ⁊ exceptꝰ aceco ẽ. ꝓpha
quoq dd̃ ait. cũ dĩcuta hominẽ cõmemo¬

Expanded text:
et uitiis, mercatores a negotiationibus pericuet uitiis, mercatores a negotiationibus periculosa transfretatione maris lucella quaerentes. sollicita uita hominum, inquieta conuersatio et quodam semper in turbine, uentis ipsis mobaccusatis crebra naufragia: quis uos nauigare conpellit? quasi non inuidia opum et terras faciatis intutas et ad latrocinium plurimos fudit aequora certe, ut freto includeret terras, ne longius tu uagus et exul errares. sed tempestate iactatur mare: timere ergo, non usurpare debetis. elementum innocens nil deliquit, temeritas humana sibi est ipsa discrimini. denique qui non nauigat nescit timere naufragium. dominus dixit: dominamini piscium maris, non dixit: enauigate in fluctiNineuem, ut paenitentiam praedicaret, quia uoluit nauigare, ut fugeret a facie dei, tempestate turbatus et sorte ductus et iactatus in mare et exceptus a ceto est. Propheta quoque Dauid ait
Abbreviated transcription (Latin):
ent enĩ eos ysaias ꝓpħa dicentes. Man¬
ducemꝰ ⁊ bibamus. cras enĩ moriem᷑.
Merito itaq exclamat. Ululate na¬
ues cartaginis: qr ꝑierũt ⁊ ampliꝯ nõ
erũt. Qd̾ est dictũ de uisione tyri. quã
luxuriosã urbẽ cognouimꝰ. Idõq no¬
ua uisio ẽ. ñ septima. aut octaua. quod
lere uetitũ sit. ⁊ eugłii serie octanus
dies resurrectionis inluceat. Idẽ aũt
dies p̾mꝰ atq octauus. qr dñica dies ĩ
se recurrit. Luxuria gͦ nec fidem habet:
nec obẜuantiam discipline. Luxuria
seminariũ. ⁊ origo uicioꝵ ẽ. Nec arbi¬
tremini me adu̾sꝰ adu̾sꝰ apłm dixisse.
Et enĩ cũ exhauserit luxuriando ꝓpͥas
facultates: querit pꝯ ea auara cõpendia.
Iudistis quid hodie lectũ sit. Mercato¬
res inquit fenicũ transmeantes mare.
in aqua multa semen coꝵ ẽ. sic̃ messis
que defertꝰ. Uicine sunt iste ciuitates.
syrus. fenice. sidoi. Uicine ut locis. ita

Expanded text:
cit enim eos Esaias propheta dicentes: mancit enim eos Esaias propheta dicentes: manducemus et bibamus; cras enim moriemur, meritoque exclamat: ululate naues Cartaginis, quia perierunt et amplius non erunt. quod est dictum de uisione Tyri, quam luxuriosam urbem cognouimus. ideoque nona uisio est, non septima aut octaua, quod lere sit uetitum, et euangelii serie octauus dies resurrectionis inluceat. idem autem dies primus atque octauus, quia dominica dies in se recurrit. luxuria ergo nec fidem habet nec obseruantiam disciplinae, luxuria seminarium et origo uitiorum est. nec arbitremini me aduersus apostolum dixisse, etenim cum exhauserit quis luxuriando proprias facultates, quaerit postea auara conpendiAuditis hodie quid lectum sit: Mercatores. inquit, Phoenicum transmeantes mare in aqua multa: semen mercatorum sicut messis quae defertur. uicinae istae sunt ciuitates, Tyrus Phoenicae, Sidon, uicinae ut locis ita
Abbreviated transcription (Latin):
libido p̾uaricationis illecebre sint. si
singła ac separata nocẽt. coniuncta
quid facient: Unde ñ in m̾uto ait¬
quidã sapiens ante nos. Mulier
ebriosa: ira magna. Quid aũt mir̃
si uino decipiunt᷑ anime feminarũ.
cũ om̃s ille tribꝰ patrũ. cũ de petra bi¬
berent aquã. manna manducarent
gentes ualidissimas iuncerẽt.⁊ nõ in
illis nullus infirmꝰ. uͥ uͦ carnes deside¬
rare ceꝑunt. ⁊ desidiis in egiptũ con¬
u̾tebant᷑. nequaꝙͣ ex tot milibꝰ homi¬
nũ in t̾ram reꝓmissionis p̾t̾ duos ꝑ¬
uenire meruer̃: Itaq quid bonisit
sobrietas. quid mali intẽꝑantia: hinc
colligere datur. Quãdo ĩ murmura¬
bant. requirẽtes egipti delicias a ser¬
pentibꝰ mordebantur ⁊ moriebant᷑.
exẽplũ. nõ fugimꝰ delicias. ne nos fu
turoꝵ adeptione defraudent. Et quid
alioꝵ utar sententiis: Ip̾ bñpasti. ac
luxuriosi: quid sͥ spent audiamꝰ. Indu¬

Expanded text:
libido praeuaricationis inlecebrae sint, si libido praeuaricationis inlecebrae sint, si singula ac separata <faciunt, unita> quid faciant ? unde non inmerito ait sapiens ante nos quidam: mulier ebriosa ira magna. quid autem mirum, si uino decipiuntur animae feminarum, cum omnes illae tribus patrum, cum de petra biberent aquam, manna manducarent, gentes ualidissimas uincerent, et non erat in his ullus infirmus r ubi uero carnes desiderare coeperunt et desideriis in Aegyptum conuertebantur, nequaquam ex tot milibus hominum in terram repromissionis praeter duos peruenire meruerunt. itaque quid boni sit sobrietas, quid mali intemperantia hinc colligere datur: quando immurmurabant requirentes Aegypti delicias a serpentibus moriebantur, quando exemplum, non fugimus delicias, ne nos futurorum bonorum adeptione defrudent? i Et quid aliorum utar sententiis? ipsi bene pasti ac luxuriosi quid sibi sperent audiamus. indu
Abbreviated transcription (Latin):
qr adhibere custodiã: usq ad ebrietatẽ
bibunt: Deinde surgentes quas etiã
uitra secreta domꝰ uł audiri ab alieniᷤᷤ
cum. ñ uelato capite. uultu ꝓcaci. A¬
płs mulieres ⁊̃ tacere in eccła iubet.
domi uiros suos p̾cipit int̾rogare. Il¬
spectu ad olescẽtuloꝵ intẽꝑantiũ cho¬
ros ducũt iactantes comã. trahenteᷤ
tunicas scisse amictꝰ. nude lacertos.
plaudentes mambꝰ. saltantes pedi¬
bꝰ. ꝑsonantes uocibꝰ: irritantes in
se iuuenũ libidines. motu histrioni¬
co. petulanti oscło dedecoroso ludib̾¬
o. Spectat corona adolescentiũ ⁊ fit
mirabile theatrũ. Int̾ saltantiũ rui¬
nas. ⁊ spectantiũ lapsꝰ: celũ impuro
contaminat᷑. aspectu. turpi saltatio¬
ne t̾ra polluit᷑. ꝑ obscenis cantibus
aer u̾beratur. Quomͦ pacient̾ loqͣt
pie p̾tereã conuenient̾ defleam:
Uinũ nob̃ tantarũ aĩarũ dampna
intulit. Et enĩ siuinũ ⁊ mulieres a¬

Expanded text:
s adhibere custodiam, usque ad ebrietatem s adhibere custodiam, usque ad ebrietatem bibunt? deinde surgentes, quas etiam intra secreta domus uel audiri ab alienis ncum non uelato capite, uultu procaci! apostolus mulieres tacere etiam in ecclesia iubet, domi uiros suos praecipit interrogare. ilspectu adulescentulorum intemperantium choros ducunt, iactantes comam, trahentes tunicas, scissae amictus, nudae lacertos, plaudentes manibus, saltantes pedibus, personantes Uocibus, inritantes in se iuuenum libidines motu histrionico, petulanti oculo, dedecoroso ludibrio. spectat corona adulescentium et fit miserabile theatrum. inter saltantium l\'uinas et spectantium lapsus caelum inpuro contaminatur aspectu, terra turpi saltatione polluitur, quae perobscaenis saltatibus uerberatur. quomodo patienter loquar, pie praeteream, conuenienter defleam? uinum nobis tantarum animarum damna intulit. etenim si uinum et mulieres d
Abbreviated transcription (Latin):
puntꝰ. Per cornu ⁊ iã fluentia in faucẽ
hominũ uina decurrũt.⁊ siqͥs respira¬
uerit cõmissũ flagitiũ soluta acies. lo¬
co motꝯ habetur. Aqua decurres ali¬
bano cautes rupeas soluit. Quomodo
mollibꝰ putant nequaꝙͣ noce̾ usceribꝰ
uinolentoꝵ impetꝰ fluentoꝵ: ele fã¬
tos qͦr ferũt ꝓmoscide haurire aq̃ plu¬
rimũ. eosdẽ tam̃ ad sedandã sitim mo¬
d̾ato potu eẽ. contentos. S si forte ab a¬
li quo caupone fuerint m̾cede frauda¬
ti: indignantes replere cõcauũ ꝓmos¬
cidis. ñ ut ebibant s effundant: atq
ita moniẽtarus inundationibꝰ ĩriga¬
re eius tabnam. de q̃ se putauerit ĩdi¬
candos. Siccant᷑ ad potũ subito lacus.
ac repente fundũtur: natant om̃ia.
Cui nõ mirũ tam immania beluarũ
corpora. suꝑfluũ nicħ tenere: S qͥd
de uiris loquemꝰ. qñ etiã femine quas
oportet sollicitiorẽ castitatis sobrietatiᷤ¬

Expanded text:
puntur; per cornu etiam fluentia in fauces puntur; per cornu etiam fluentia in fauces hominum uina decurrunt, et si quis respirauerit, conmissum flagitium, soluta acies: loco motus habetur. aqua decurrens a Libano cautes rupeas soluit, quomodo mollibus putant nequaquam nocere uisceribus uinolentorum impetus fluentorum? elefantos quoque ferunt promoscide haurire aquae plurimum, eosdem tamen ad sedandam sitim moderato potu esse contentos, sed si forte ab aliquo caupone fuerint mercede fraudati, indignantes replere concauum promoscidis, non ut ebibant, sed effundant, atque in momentariis inundationibus inrigare eius tabernam de quo se putauerant uindicandos. siccantur ad potum subito lacus ac repente funduntur, natant omnia: cui non mirum tam immania beluarum corpora superfluum nil tenere? Sed quid de uiris loquamur, quando etiam feminae, quas oportet sollicitiorem castitati sobrietati
Abbreviated transcription (Latin):
passionem sustinere didicer. Quantos
de intemꝑanti conuuo nouimꝰ ad tor¬
mta uenisse dũ ꝑ ebrietatẽ de imperio
suo certãt. ⁊ sͥ regna ꝓmittunt. honor¬
es alus pollicent᷑: in felices ad penãduc¬
ti sunt qͥcquid dicent nesciebant. I.nͥ
pleriqz boni uidices. ea que ꝑ ebrietatẽ
dicta eeñt tenenda ad crim̃ nõ putaue¬
rũt. Pleriq uino ⁊ iã utunt᷑ ut ecule¬
o: ⁊ quibꝰ torm̃ta ñ eliciunt uocẽ ꝓdi¬
cionis. eos temptant bibendo. ut patrie
statum. salutẽ ciuiũ. de fensionis sue
ꝓdiit consilia. I. itus enĩ plerũq uin¬
cit dolorẽ: fidem aũt potꝰ excludit. Co¬
gnoui plerosq fiduciales exulceratos.
nom̃ suũ negasse. Quis int̾ se sclindiaᷤ
texit: quos latere cupiebat. Iuid rete¬
quo in hora hominũ. tãꝙͣ ꝑfistulas.
aut carnales uina fundunt. homine
hos an utres ueris estimari: tam̃ ipsi
utres nͥ mod̾ata trãsfũsio sic. sepe rum¬

Expanded text:
passionem sustinere didicerunt. quantos passionem sustinere didicerunt. quantos de intemperanti conuiuio nouimus ad tormenta uenisse! dum per ebrietatem de imperio suo certant et sibi regna promittunt, honores aliis pollicentur, infelices ad poenam ducti sunt, qui quid dicerent nesciebant. unde plerique boni iudices ea quae per ebrietatem dicta essent tenenda ad crimen non putauerunt. plerique etiam uino utuntur ut eculeo et quibus tormenta non eliciunt uocem proditionis eos temptant bibendo, ut patriae statum, salutem ciuium, defensionis suae prodant consilia; uirtus enim plerumque uincit dolorem, fidem autem potus excludit. cognoui plerosque fidiculis exulceratos nomen suum negasse: quis inter cymbia texit quod latere cupiebat? quid retequo in ora hominum tamquam per fistulas aut canales uina funduntur? homines hos an utres uerius aestimarim ? tamen ipsi utres, nisi moderata transfusio sit, saepe rum
Abbreviated transcription (Latin):
zer deflebo te. uitisq̃ deserta ẽ. Ciuitas
ia zer ⁊ in fra uinũ erat. Intorcularibuᷤ
tuis mane ñ calcauer. meridiẽ aũt non
suꝑflua ẽ.Mod̾atio enĩ nat᷑alis ẽ. Su¬
ꝑ m̃surã quicqͥd ẽ suꝑfluũ habet̾. Ita est
ebrietas: que fletu ꝓpħico de plorat᷑. Uñ
ait apłs. Nolite mebriari uino in qͦ est
luxuria. s mebriamin sp̃u. Est gͦ ebri¬
etas culpe: est gr̃e. Et forte hec nate que
gre: quia ad imagniẽ ⁊ similitudinẽ dĩ
facti sp̃u scõ repleti. ẽẽ debemꝰ. Quid ãt
optestationes potantiũ loq̃r: quid me¬
morẽ sacram̃ta. que uiolare nefas arbi
tum uirtute. ꝓ filioꝵ sanitate. Et hoc
uota ad dĩn ꝑuenire uidicant. sic̃ illi
qui calicͤas ad sepulcra mr̃m defer̃. atq
illic inuesꝑam bibunt: alit̾ se ex audi¬
ri posse ñ credunt. G stulticia hominũ
qui ebrietatẽ sacrificiũ putant. qui ex¬
istimant illis ebrietatẽ place: qͥ ie uinio

Expanded text:
zer deflebo te, uitis, quia deserta est ciuitas zer deflebo te, uitis, quia deserta est ciuitas Iazer, et infra: uinum erat in torcularibus tuis: mane non calcauerunt, meridie autem non superflua est — moderatio enim naturalis est, supra mensuram quidquid est superfluum habetur — ita est ebrietas, quae fletu prophetico deploratur. unde ait apostolus: nolite inebriari uino, in quo est luxuria. sed implemini spirituest ergo ebrietas culpae, est et gratiae. et forte haec naturae quae gratiae, quia ad imaginem et similitudinem dei facti spiritu sancto repleti esse debemus. Quid autem obtestationes potantium loquar ? quid memorem sacramenta, quae uiolare nefas arbittum uirtute, pro filiorum sanitate\'. et haec uota ad deum peruenire iudicant sicut illi qui calices ad sepulchra martyrum deferunt atque illic in uesperam bibunt; aliter se exaudiri posse non credunt. o stultitia hominum, qui ebrietatem sacrificium putant, qui existimant illis ebrietatem placere qui ieiunio
Abbreviated transcription (Latin):
uonute ⁊ cadetis. ⁊ nõ surgetis. Hinc
etiã uane imagines. incerti uisꝰ. in sta¬
bilis gressꝰ: umbras sepe transiliunt
sic̃ fõueas. Hutat his t̾ra. subito erigit
inclinari uidet᷑ ⁊ quasi u̾tat᷑. bimẽtes
infaciem riuit. ⁊ solũ manibꝰ ad p̾hen¬
dunt: aut concurrentibꝰ montibꝰ sibi
uidentꝰ inludi. Murmur maurib
tamꝙͣ maris fluc tuantis. Fragor ⁊ re¬
sonantia fluctu lictora canes si uide¬
rint. leones arbitrant̾ ⁊ fugiunt. Alis
nsu soluũt incondito. alii in consola¬
bili merore deplorant. Ali irationa¬
biles cernũt pauores .U. igilantes som¬
mat. dormientes litigãt. Uita his som
uocibꝰ possũt. Qnͣtolib stimulandos in¬
pulsu putes. nͥ resipuerint: eiugilare ñ
possunt. Uñ bene iheremias huis mo¬
di hominẽ. tanꝙͣ suꝑfluã creatuͭ ͣ de flen¬
dũ putat. Suid ẽ enĩ homo ebriꝰ nͥ cre¬
acura suꝑflua: Ita sic ait. Sic̃ fletu ia¬

Expanded text:
uomite: et cadetis et non surgetis. Hinc uomite: et cadetis et non surgetis. Hinc etiam uanae imagines, incerti uisus, instabilis gressus. umbras saepe transiliunt sicut foueas. nutat his terra, subito erigi et inclinari uidetur, quasi uertatur. timentes in faciem ruunt et solum manibus adprendunt aut concurrentibus -montibus sibi uidentur includi. murmur in auribus tamquam maris fluctuantis fragor et resonantia fluctu litora. canes si uiderint, leones arbitrantur et fugiunt. alii risu soluuntur incondito, alii inconsolabili maerore deplorant, alii inrationabilis cernunt pauores. uigilantes somniant, dormientes litigant. uita his somnuocibus possunt: quantolibet stimulandos inpulsu putes, nisi resipierint, uigilare non possunt. unde bene Hieremias huiusmodi hominem tamquam superfluam creaturam deflendum putat. quid est enim homo ebrius nisi creatura superflua? itaque sic ait: sicut fletum Ia
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝑsecutores dĩi transeuntes mouebat
capita sua. Exagitabat enĩ eos sp̃s ne¬
quã. qui repleta a se: corpora uereri cõ¬
sueuit. ⁊ ille cũ defuerit tremor desunt.
Ebrietas aũt ꝑpetuũ dat tremorẽ. su¬
dant uinũ corpora tenuilentoꝵ. Si le¬
uius contegeris uinũ expͥmis. Ebrieta
fom̃itũ libidini. ebrietas incentiuũ ĩ¬
sanie. ebrie tas uenenũ insipientie
hec sensꝰ hominũ mutat ⁊ formas. ꝑ
hanc enĩ fuint ex hominibꝰ equi ad¬
hunrientes. Si quidẽ naturali uapore
corporis calidi ⁊ p̾ter naturã uni calo¬
re flãmati. cohibe se ñ queunt ⁊ ĩbestia¬
les libidines excitant᷑. ut nullũ tempo
p̾scriptum habeant. qͦ deceat indulg̾e
concubitu. Uocẽ amittunt. colore ua¬
riant᷑. olis ignescũt. ore ahnelant. fre¬
mũt naribꝰ in furorẽ in arde scũt. sẽ su
excidunt. Hinc frenesis ꝑiculosa. hinc
calculi grauis pena. hinc exiciał cruidi¬

Expanded text:
et persecutores domini transeuntes mouebant et persecutores domini transeuntes mouebant capita sua: exagitabat enim eos spiritus nequam, qui repleta a se corpora mouere consueuit. et ille cum defuerit tremor desinit, ebrietas autem perpetuum dat tremorem. sudant uinum corpora temulentorum: si leuius contigeris, uinum exprimis. ebrietas fomentum libidinis, ebrietas incentiuum insaniae, ebrietas uenenum insipientiae. haec sensus hominum mutat et formas. per hanc fiunt ex hominibus equi adhinnientes, siquidem naturali uapore corporis calidi et praeter naturam uini calore flammati cohibere se non queunt et in bestiales libidines excitantur, ut nullum tempus praescriptum habeant, quo deceat indulgere concubitu. uocem amittunt, colore uariantur, oculis ignescunt, ore anhelant. fremunt naribus, in furorem inardescunt, sensu excidunt. hinc frenesis periculosa, hinc calculi grauis poena, hinc exitialis crudi
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa ẽ potestate. Deniq diuina indig¬
natione ꝯterit᷑. Qua ratiõe calix aure¬
us: qm̃ qui ratione deficit. querit in¬
lecebrã ut specie saltẽ p̾ciosa ad biben¬
dũ aliquos possic in licere. Constat¬
ue añ oclos pompã huiꝰ scli. Uides spe¬
ciosã in lecebra: s m anẽ grãm. Nonte
inducãt aurea uasa ⁊ argentea. habe¬
mꝰ ⁊ nos chesaurũ inuasis fictilibus
Uas aplicũ fictile ẽ s ieo thesaurus
xp̃i ẽ. Uas sicerã mane sectantis aure¬
ũ est ħ uas poclin ẽ. In eo pocło uene¬
nũ mortis. uenenũ libidins. ueneñ
ebrietatis. Hoc qui bibit cõmouetꝰ &
cadit. Commouet᷑ ñ solũ corpore: sed
iã corde turbato. Cõmoueri enĩ pecc̃i
ẽ. Deniq cayu exiens a conspectu di
habitauit in t̾ra naid: qd̾ int̾precatio¬
ne significat cõmot.orẽ. Ergo quica¬
lice aurco inebriatꝰ: rectato mouetur.
Quid te sub maledicto cõstitiis carn illiꝰ
parricide. ut tremas catq mouearis: s

Expanded text:
et ipsa est potestate. denique diuina indignatione conteritur. qua ratione calix aureus ? quoniam qui ueritate deficitur quaerit inlecebram, ut species saltem pretiosa ad bibendum aliquos possit inlicere. constitue ante oculos pompam huius saeculi: uides speciosam inlecebram, sed inanem gratiam. non te inducant aurea uasa et argentea; habemus et nos thensaurum in uasis fictilibus. uas apostolicum fictile est, sed in eo thensaurus est Christi. uae siceram mane sectantes! aureum est hoc uas, poculum est: in eo poculo uenenum mortis, uenenum libidinis, uenenum ebrietatis est. hoc qui biberit commouetur et cadit. commouetur non solum corpore sed etiam corde turbato; commoueri enim peccati est. Denique Cain exiens a conspectu dei habitauit in terra Naid, quod interpretatione significat commotionem. ergo qui calice aureo inebriatur peccato mouetur. quid te sub maledicto constituis Cain illius parricidae, ut tremas atque mouearis? sed
Abbreviated transcription (Latin):
atq illis se substernũt sedentibꝰ. ⁊ hũc
ipsi soluant᷑ in potꝰ ⁊ eneruati ebrieta¬
te uincant᷑. Nec solũ uinũ ebrietatẽ
facit: s ⁊ sicera. Deniq hebrei omnẽ
potũ qui mebriat. sicere nõie uocãt.
Non in merito gͦ. ue illis qui mane e¬
brietatis potũ requirũt qͦs cõuenie¬
bat dõ laudes referre. p̾uenire lucẽ
et occurrere oratiõe soli iusticie: qui
si os uisitat ⁊ exuigit nob si nos xp̃o nõ
uio ⁊ sicera assurgamꝰ. Hymni dicun¬
tur ⁊ cu cytharã tenes. psalam canunt᷑¬
⁊ tu psalteriũ sumis. aut tympanum:
m̾ito ue. qr salutẽ relinquis. mortẽ eli¬
uinũ querit᷑. Excutiunt᷑ tapetia ac¬
cubitũ. festinant sternere lacinas ar

Expanded text:
atque illis se substernunt sedentibus. et hunatque illis se substernunt sedentibus. et hunipsi soluantur in potus et eneruati ebrietate uincantur. nec solum uinum ebrietatem facit, sed et sicera. denique Hebraei omnem potum qui inebriat sicerae nomine uocant. Non inmerito ergo uae illis qui mane ebrietatis potum requirunt, quos conueniebat deo laudes referre, praeuenire lucem et occurrere oratione soli iustitiae, qui suos uisitat et exurgit nobis, si nos Christo, non uino et sicerae surgamus. piis hymni dicuntur, et tu citharam tenes? psalmi canuntur. et tu psalterium sumis aut tympanum? merito uae, quia salutem relinquis, mortem eliuinum quaeritur, excutiuntur tapetes. accubitum fes
Abbreviated transcription (Latin):
cui tumultꝰ: diu̾sa singulis temulen¬
tis om̃ria. Ue enĩ his qui ebrii sũt ues¬
peri. Quid dr̃ illis qui ⁊ añ uesꝑã. ⁊ fre¬
quent̾ unlucẽ habẽt. gͦ ues debitũ ha¬
bent. cõcertationes consert̃. lices incen¬
dunt ꝓsiluint uenuĩt ad iudicia uel
uocant᷑. Habet̃ gͦ ⁊ iudicia tanꝙ̃ rei.
Fit ñ nũꝙͣ grauior tumult ꝯ qr uino
mẽs ꝑu̾tit᷑ ebriosi. ⁊ ñ menunit regił
magistratꝰ ne scriptũ ẽ. Et om̃ia ꝑta
lenta fac̃ loqui. ⁊ ñ meminer̃ cũ bibe
cũ a uino m̾si fuerint ⁊ surrexerit ñ
meminer ip̃i que gesser. Habent gͦ
⁊iã dignã m̾cedẽ tumultꝰ. Pretierã¬
gͦ certe cytharã. psalt̾ia. tympana que
cognouimꝰ ꝯuiuus huiꝰ modi. freqͣn¬
ter adhibi. ut uino ⁊ cantu: excitent᷑
libidines. Pleriq ⁊ ia ꝑsicomore mu¬
lieres dignas temulentoꝵ ⁊ sortio in¬
duci iuberent. ⁊ ab his fialas accipuit.

Expanded text:
cui tumultus? diuersa singulis, temulencui tumultus? diuersa singulis, temulentis omnia. uae enim his qui ebrii sunt uesperi! quid igitur illis qui et ante uesperam et frequenter in lucem madent? ergo uae sibi debitum habent concertationes. conserunt lites, in caedem prosiliunt, ueniunt ad iudicia uel uocantur. habent ergo et iudicia tamquam rei. fit nonnumquam grauior tumultus, quia uino mens peruertitur ebriosi: et non meminit regis nec magistratus, ut scriptum est, et omnia per talenta fcum a vino mersi fuerint, et surrexerint, non meminerunt ipsi quae gesserint. habent ergo etiam dignam mercedem tumultus. praeterieram certe ego citharam psalteria tympana, quae cognouimus conuiuiis huiuscemodi frequenter adhiberi, ut uino et cantu excitentur libidines. plerique etiam Persico more mulieres dignas temulentorum consortio induci iubent et ab his fialas accipiunt
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Ebrietas ad corporis mortẽ mñtis & iã
crim̃ adiungit. Adu̾te aũt ⁊ ꝑfidie ue¬
nenũ. uini declaratũ nomine. Ait eĩ
sup̃ de alienigenis qui nescirẽt dm̃. de
uinea enĩ sodome uinea eoꝵ ẽ: ⁊ uitis
eoꝵ uitis gomorre. Uua eoꝵ uua fellł.¬
⁊ botrus amaritudinis in ipsis. Puta¬
tis me tamq uino crapulatũ intẽꝑan¬
tius ieiunii p̾dicationi hunc me seuiᷤ¬
se sermonẽ. ⁊ adhuc ꝓpt̾ hos fortissim᷑
quanta p̾terii. qnto minora dixi. quã
dñs locutꝰ ẽ. Audistis qd ꝑ moysen di¬
xerit. Audite quid in libro ẜmonum
ysaie scriptũ sit. In uehit᷑ enĩ dñs ĩhu¬
iꝰ modiusus ⁊ ait. Le his qui consur¬
gunt mane ad ebrietatẽ ⁊ sectant᷑ sice¬
ram: qui ebrii funt uesꝑi. Nam ui¬
nũ eos cõburet. Cũ cythara enĩ ⁊ psal¬
terio ⁊ tympanis uinũ bibunt: oꝑa aũt
dĩ nõ respiciunt ⁊ oꝑa manuũ eiꝰ uou
consid̾ant. Cui ue inquit. cui iudicia.

Expanded text:
est: ebrietas ad corporis mortem mentis etiam est: ebrietas ad corporis mortem mentis etiam crimen adiungit. aduerte autem et perfidiae uenenum uini declaratum nomine. ait enim supra de alienigenis, qui nescirent deum: de uinea enim Sodomae uinum eorum est et uitis eorum uitis Gomorrae: uua eorum uua fellis, botrys amaritudinis in ipsis. Putatis me tamquam uino crapulatum intemperantius ieiunii praedicationi hunc miscuisse sermonem: et adhuc propter hos fortissimos uiros quanta praeterii, quanto minora dixi quam dominus locutus est! audistis quid per Moysen dixerit, audite quid in libro sermonum Esaiae scriptum est. inuehitur enim dominus in huiusmodi uersus et ait: u ae his qui gunt mane, et sectantur siceram, qui ebrii sunt vesperi: nam vinum eos comburet. cum cithara enim et psalterio et tympanis uinum bibunt, opera autem dei non respiciunt et opera manuum eius non considerant. cui uae inquit, cui iudicia,
Abbreviated transcription (Latin):
int̾rã tua uina fudisses. s ⁊ t̾ra in eb̾at.
⁊ afpiores ⁊ iã ipsas feras reddit suum
tingerint odorẽ. Deniq undenne tẽ¬
pore si uineam intrauerint solet ebrietͣ¬
tem succendi. Quid te deflectunt dam¬
na sine gr̃a rogas ad iocunditatẽ. cogis
ad mortẽ. inuitas ad prandiũ: nec. ferre
uis ad sepulcrũ. Cibos ꝓmitis: tormẽ¬
ta uirogas. Iina p̾tendis: uenena suf¬
fundis. Oñe enĩ quicqͥd nocet: uene¬
nũ ẽ. Gollit sensꝰ uiscera exurit. sõnũ
infert caput uexat. & iamaior uini uiᷤ
qua ueneni ẽ. Deniq uenenĩ uino ex¬
dudit᷑: nõ uinũ ueneno. Merito ds̃ ꝑ
moy sen ñ solũ uenenũ s etiã draconũ
ueneno: uinũ ⁊parauit dicẽs. Furor
draconũ uinũ illoꝵ: ⁊ ira aspidũ ĩsa¬
nabilis. & pulcre addidit in sanabilis.
Multi enĩ a reliquoꝵ ẜpentiũ uene¬
no curant᷑: nemo abebrietate. Certe
ueneno caro uulnerat᷑: mẽs sine noxa

Expanded text:
in terram tua uina fudisses! sed et terra inebriat in terram tua uina fudisses! sed et terra inebriat et asperiores etiam ipsas feras reddit, si uini contigerit odor. denique uindemiae tempore si uineam intrauerint, solent ebrietate succendi. quid te delectant damna sine gratia ? rogas ad iocunditatem, cogis ad mortem: inuitas ad prandium, ecferre uis ad sepulchrum: cibos promittis, tormenta inrogas: uina praetendis, uenena suffundis. omne enim quidquid nocet uenenum est. tollit sensus, uiscera exurit, somnum infestat, caput uexat. etiam maior uis uini quam ueneni est. denique uenenum uino excluditur, non ninum ueneno. mento deus per Moysen non solum ueneno sed etiam draconum ueneno uinum conparauit dicens: furor draconum uinum ill orum et ira aspidum insanabilis. et pulcre addidit insanabilis; multi enim a reliquo serpentium ueneno curantur, nemo ab ebrietate. certe ueneno caro uulneratur, mens sine noxa
Abbreviated transcription (Latin):
no soluti. nesciunt mente qͥd lingua ꝓ¬
ferant. I. nusqͥsq stertit ⁊ potat᷑. domi¬
tat. dimicat: ⁊ si qñ consurrectũ fu̾it
uiri p̾liatores stare ñ possũt gressꝯuacil¬
unt equo. Itaq hac atq illac tanqͣ na¬
uigia sine gub̾natore fluctuant ⁊ tan¬
ꝙͣ uulnere ic ͣ in t̾ram defluunt nͥ exci¬
piantꝰ a seruulis. Alii deferunt᷑ inscu¬
tis. fit pompa ludibrii. Quos mane in¬
signes arens spectaueritis uultu mina¬
ces. eosdẽ uesꝑi cernas & sã a puerulis
ut pune rideri: sine ferro uulneratos.
sine pugna int̾fectos. sine hoste turba¬
tos. sine senectute tremulos impso iu¬
uentutis flore nascente. Quis tale mis¬
cuit furoris poculũ quis tantũ infudit
m̃tis uenenũ. ꝑiclitatꝰ homo lutũ ẽẽ de
corpore: ⁊ ipse sibi reus ẽ. in sanie uolun¬
tarie. corruptele. spontanee. Tam̃ nec
uos excusamini. q̃ uocatis ut amicos et
enuitatis ut inimicos. Quanto melius

Expanded text:
no soluti nesciunt mente quid lingua pno soluti nesciunt mente quid lingua proferant. unusquisque stertit et potat, dormit et dimicat, et si quando consurrectum fuerit, uiri proeliatores stare non possunt, egressu uacilunt equo. itaque hac atque iliac tamquam nauigia sine gubernatore fluctuant et tamquam uulnere icti in terram defluunt, nisi excipiantur a seruulis. alii referuntur in scutis, fit pompa ludibrii. quos mane insignis armis spectaueras, uultu minaces, eosdem uesperi cernas etiam a puerulis inpune rideri sine ferro uulneratos, sine pugna interfectos, sine hoste turbatos, sine senectute tremulos, in ipso iuuentatis flore marcentes. Quis tale miscuit furoris poculum, quis tantum infudit mentibus uenenum ? periclitatur homo lutum esse de corpore et ipse sibi reus est insaniae uoluntariae, corruptelae spontaneae. tamen nec uos excusamini, qui uocatis ut amicos et emittitis ut inimicos. quanto melius
Abbreviated transcription (Latin):
tur ad potũ. In sãminata siquis ma¬
nũ leuet. exors quidẽ palme s immu¬
nis in uirie ẽ. In conuiuiis ⁊ si manũ
reuocet a uino: ori eiꝰ in funditur.
Om̃s in ebriant᷑ uictores uictiq õs.
Ebrii iacent pleriq sopiti. nec porta¬
ri eos ad sepulcrũ licet. p̾usq his qui
pascit de om̃ibꝰ se uindicatũ uid̾it.
ut ulciscatur dispendiũ. Qui aũt
dãpna ñ sentit hanc m̃se sue głam
putat. si ex ea uulnerati om̃s ac sau¬
cutãq de arena exeant. Spectaculu
nasiuuenes t̾ribiles uisu hostibꝰ de cõ¬
uiuio portari foras. et inde ad cõuiuis̃
re portar. repleri ut exauriant.⁊exau¬
rire ut bibant. Siquis u̾ecundior fu̾it
ut erubescat surgere. cũ iã immodatos
potꝰ tenere ñ possit anhelare uehem̃ẽ¬
tius. gemere. sudare. sigins ꝓdere. quod
pudeat confit̾i. Ibi unꝯqͥsq pugnat en¬
arrat suas. ibi fortia facta sua p̾dicant
narrant trophea uino madidi. ⁊ som¬

Expanded text:
tur ad potum. in scammate si quis matur ad potum. in scammate si quis manum leuat, exors quidem palmae, sed inmunis iniuriae est: in conuiuiis etsi manum reuocet a uino, ori eius infunditur. omnes inebriantur, uictores uictique omnes ebrii iacent plerique sopiti. nec portari eos ad sepulchrum licet, prius quam is qui pascit de omnibus se uindicatum uiderit, ut ulciscatur dispendium. qui autem damna non sentit hanc mensae suae gloriam putat, si ex ea uulnerati omnes ac saucii tamquam de harena exeant. spectaculum nas iuuenes terribilis nisu hostibus de conuiuio portari foras et inde ad conuiuium reportari, repleri ut exhauriant et exhauriri ut bibant. si quis uerecundior fuerit, ut erubescat surgere, cum iam immoderatos potus tenere non possit, anhelare uehementius, gemere, sudare, signis prodere quod pudeat confiteri. ibi unusquisque pugnas enarrat suas, ibi fortia facta sua praedicant, narrant tropaea uino madidi et som
Abbreviated transcription (Latin):
quis bibendo ꝓcellat. nota granis si
quis excuset. si quis tẽꝑandum for¬
te uinũ putet. ⁊ hec donec ad mẽ sas
ꝑuenit᷑ scdas. Ac ubi consũmate:
fuerint epule. putesiã eẽ surgendũ.
tunc de integro instaurãt suũ potũ
cũ consũmauerint. tũc inchoare se
dicũt. Cunc defẽruntꝰ fiale. cũc ma¬
xini crateres. quasi instrum̃ta bel¬
loꝵ. Ac ne inmod̾atũ hoc arbitreriᷤᷤ
iñ sura ꝓponit̾. certat᷑ subiudice: sub
debilitas uiccorie p̾mui: culpa pen¬
det. anceps diu ⁊ duriꝰ belli euentꝰ.
furor enĩ ille ẽ p̾lialis. Cedũt pĩcer¬
narũ manꝰ uina fundentiũ. ⁊ quo¬
eoꝵ labore scalida ministrantium.
Cedunt qui m̃suras ipsas bonas suꝑ¬
effluentes diligenti librant examine
Ne quid effundant: nõ cedũt biben¬
tes. Sola illa sunt sine excusatione c̾¬
tamine. In bello siquis se infẽriorem
iderit. arma conu̾tit ⁊ meret᷑ ueni¬
am. Hic siquis calicẽ conu̾tat: urge¬

Expanded text:
quis bibendo praecellat. nota grauis, si quis bibendo praecellat. nota grauis, si quis excuset, si quis temperandum forte uinum putet. et haec donec ad mensas perueniatur secundas. at ubi consummatae fuerint epulae, putes iam esse surgendum: tunc de integro potum instaurant suum, cum consummauerint, tunc incohare se dicunt, tunc deferuntur fialae, tunc maximi crateres quasi instrumenta bellorum. ac ne inmoderatum hoc arbitreris, mensura proponitur, certatur sub iudice, sub debilitas, uictoriae praemium culpa. pendit anceps diu et dubius belli euentus; furor enim ille est proeliaris. cedunt pincernarum manus uina fundentium et cocorum labores calida ministrantium, cedunt qui mensuras ipsas bonas. supereffluentes diligenti librant examine, ne quid effundant: non cedunt bibentes. Sola illa sunt sine excusatione certamina. in bello si quis se inferiorem uiderit, arma conuertit et meretur ueniam: hic si quis calicem conuertat, urge
Abbreviated transcription (Latin):
sistunt pueri coma nitẽtes ex gente bar¬
barica. ad hos electi usꝰ ꝑ singuloꝵ dis¬
tantiã etatũ: uices c̾nas poculoꝵ. diu̾¬
soꝵ ordines.aciẽ ordinatã putes. uasa
nu inmedio uini plenũ. Non p̾liaris
s epularis. instrum̃tum bucine qd dis¬
cumbentes. incertam̃ accendat. pͥmo
minoribꝰ pocłis uelut ferendarus pu¬
gna ꝓludit̾. Uera hec ñ sobrietatis spe¬
cies. s bibenda ẽ disciplina. Et enĩ tra¬
gediarũ auctores. pͥmo sensĩ uocẽ exci¬
quoq inpͥncipio ꝓlusorus exercẽt po¬
culis: ut irritent sitĩ. ne forte restugãt cam
⁊ saciati postea bibe ñ possint. E rgo
ubi rescalere ceꝑit poscunt maioribuꝰ
poculis feruor in ardescit marciꝰ. cibo
siti exestuat. ⁊ ubi inminui uisa: po¬
tu mercatiore reparatꝰ. Certant pocu¬
la cũ ferculis ⁊ int̾ morsꝰ sepe remittũt.
Deinde ꝓsedente potu longius: con¬
tentiones diu̾se ⁊ magna certamina.

Expanded text:
sistunt pueri coma nitentes ex gente barsistunt pueri coma nitentes ex gente barbarica ad hos electi usus per singularum distantes aetatum uices. cernas populorum diuersorum ordines, aciem ordinatam putes: uasa nu in medio uini plenum non proeliaris, sed epularis instrumentum bucinae, quod discumbentes in certamen accendat. primo minoribus poculis uelut ferentariis pugna praeluditur. uerum haec non sobrietatis species, sed bibendi est disciplina. etenim ut tragoediarum actores primo sensim uocem exciquoque in principio prolusoriis se exercent poculis, ut inritent sitim, ne forte restinguant eam et satiati postea bibere non possint. ergo ubi res calere coeperit, poscunt maioribus poculis, feruor inardescit Martius, cibo sitis exaestuat et, ubi inminui uisa, potu meraciore reparatur. certant pocula cum ferculis et inter morsus saepe remittuntur. deinde procedente potu longius contentiusque diuersa et magna certamina
Abbreviated transcription (Latin):
Ueniamꝰ gͦ ad hoꝵ potentiũ ⁊ fortissimꝰ¬
rũ conuiuia. Nongͦ hic ungentatos ad¬
olescentulos. aut coronatos rosis ꝓferã:
qualẽ fer̃ fuisse illũ. qui delibutꝰ ũgẽ¬
tis. redimitꝰ floribꝰ subnixꝯ meretricibꝰ
ante lucano potu ebrius: ⁊ diurno cere¬
oꝵ comitatꝰ lumine. philosophi dispu¬
tantis auditoriũ ingressꝰ sit quo audito
coronas ut ruunt sensũ detraxit. ũgñta
em̃datũ illis inuideo ut doceã genꝰ eoꝵ
luxurie a me nõ eẽ simulatũ. Certe il¬
le si respuit a uino fuit tam̃ semꝑ te¬
mulentꝰ sacrilegio. A page gͥ hinc ad¬
olescentes lubricos. Ad cõuinia p̾liato¬
rũ uenumꝰ: int̾ arma prandendũ est.
Stipatores hic sunt bellici. quiminiᷤ¬
trant succuiti auro: ⁊ babilonicis lum¬
bos suffulti balteis. aureis torquibꝰ n¬
tent colla: aureis bullis zonã tegunt
aureis thecis cultros includunt suos. qͥ¬
bus duicẽt cũ epulis diuidendis. Ad¬

Expanded text:
ueniamus ergo ad horum potentium et fortissimoueniamus ergo ad horum potentium et fortissimorum conuiuia. non ego hic unguentatos adulescentulos aut coronatos rosis proferam, qualem ferunt fuisse illum qui delibutus unguentis, redimitus floribus, subnixus meretricibus, antelucano pOt\'l ebrius et diurno cereorum comitatus lumine philosophi auditorium disputantis ingressus sit, quo audito coronas, ut aiunt, sensim detraxerit, unguenta emendatum illis inuideo, ut doceam genus eorum luxuriae a me non esse simulatum. certe ille si resipuit a uino, fuit tamen semper temulentus sacrilegio. Apage igitur hinc adulescentes Inbricos, ad conuiuia proeliatorum uenimus. inter arma prandendum est. stipatores hic sunt bellici, qui ministrant succincti auro et Babylonicis lumbos suffulti balteis, aureis torquibus nitent colla, aureis bullis zonam tegunt, aureis thecis cultros includunt suos. quibus dimicent cum epulis diuidendis. ad
Abbreviated transcription (Latin):
mulentoꝵ. Sic̃ enĩ ignis ꝓbat ferrum
durũ.ita ⁊ uini incẽdio ꝙiã suꝑborum.
hominũ cor liquescit. Oñs sibi ĩuino
equales uident᷑. nullꝰ infẽrior. Non pau¬
ꝑ diiticedit: ut pote qui pauꝑẽ se ẽẽ neᷤ¬
cit. Non in firmꝰ ualido: cui om̃is in bi¬
bendo est fõrtitudo. Nonmedicꝰ locuple¬
ti: ñ ignobilis honorato cũ bibentes illũ
regẽ habeãt qui bibendo suꝑauerit. Me¬
ntoq scriptum ẽ. E qual uita homini¬
bꝯuinũ inebrietate. S utinã ⁊ qd̃ seqͥ¬
tur auditores bibas illud moderate ut
sis sõbriꝰ. Non habes qd̃ accuses uinũ.
In iꝯcunditate mercatũ ẽ: nõ mnebrie¬
tate. Ab initio exultatio aĩe ⁊ cordis est
si mod̾ate bibas. Immod̾atior aũt potꝰ
ĩ iracundiã concitat. ⁊ rumas młtaᷤᷤ ef̃¬
ficit. S forte dicant has eẽ potatõnes
le dixerit. philo sophꝰ post ea tantꝰ euase¬
rit uulgariũ ⁊ leuissimoꝵ hominum.

Expanded text:
mulentorum; sicut ignis enim probat ferrum mulentorum; sicut ignis enim probat ferrum durum, ita et uini incendio etiam superborum hominum cor liquescit. omnes sibi in uino aequales uidentur, nullus inferior. non pauper diuiti cedit, utpote qui pauperem esse se nescit: non infirmus ualido, cui omnis in bibendo est fortitudo: non mendicus locupleti, non ignobilis honorato, cum bibentes illum regem habeant qui bibendo superauit uiros. meritoque scriptum est: aequalis uita hominibus uinum in ebrietate. sed utinam et quod sequitur audires: bibas illud moderate, ut sis sobrius! non habes quod accuses uinum. in iocunditatem creatum est, non in ebrietatem ab initio. exultatio animae et cordis est, si moderate bibas, inmoderatior autem potus in iracundiam concitat et ruinas multas efficit. sed forte dicant has esse potationes le dixerit: philosophus postea tantus evase uulgarium et leuissimorum hominum.
Abbreviated transcription (Latin):
in foribꝰ tabnarũ homines tunicã nõ
habentes. nec sũptũ seqͤntis diei. de im¬
ꝑatoribꝰ ⁊ potestatibꝰ iudicãt. Immo
regnare sibi indentꝰ ⁊ exercitibꝰ impera¬
re fiunt ebrietate diuites: qui suerita¬
tes in opes. Aurũ donant dispensant
pecumas. ꝓplis ciuitates edificant qui
ciunt quid loquant᷑. Duntes sũt dũ in¬
ebriant᷑ ⁊ mox ubi uinũ digesserint cer¬
nunt se ẽẽ m̃dicos. U. no die bibunt:
młtoꝵ dierũ labores. De ebrietate ad ar¬
ma consurgit᷑: calicibꝰ tela succedunt.
ꝓ uino sanguis eiꝰ fundit᷑: ⁊ ipsũ sãgui¬
nẽ uina fuderũt. Quã fortes sibi uiden
balbuciat. pallor ex sanguis ora suffun¬
dat fẽtor ebrietati horrori sit: barban ĩ
ferrũ ruunt. uulgꝰ in rixas. Si qui scoꝵ
pugna fuerit ꝑcussꝰ. uideas ora sauciũ
uini lacrimas fundere mascrabiles e¬
pilogoꝰ decantare. Haber enĩ hoc temu¬
lentia. ut emolliat ⁊ resoluat corda te¬

Expanded text:
in foribus tabernarum homines tunicam non in foribus tabernarum homines tunicam non habentes nec sumptum sequentis diei. de imperatoribus et potestatibus iudicant, immo regnare sibi uidentur et exercitibus imperare. fiunt ebrietate diuites qui sunt ueritate inopes. aurum donant, dispensant pecunias populis, ciuitates aedificant qui ciunt quid loquantur. diuites sunt, dum inebriantur; mox ubi uinum digesserint, cernunt se esse mendicos. uno die bibunt multorum dierum labores. de ebrietate ad arma consurgitur, calicibus tela succedunt. pro uino sanguis effunditur et ipsum sanguinem uina fuderunt. quam fortes sibi homineubet, lingua balbutiat, pallor exsanguis ora suffundat, <ut>faetor ebrietatis horrori sit. barbari in ferrum ruunt, uulgus in rixas. si quis eorum pugno fuerit percussus, uideas ora saucium uini lacrimas fundere, miserabiles epilogos decantare. habet unum hoc temulentia, ut emolliat et resoluat corda te
Abbreviated transcription (Latin):
ne qͥs ieumantẽ uideret nͥ soli corui qui
eũ pascerẽt. Nelis euꝰ indeserto erat: uͥ
nõ inueniret᷑ esca nisi amara. Ioħs in
deẜto erat. ubi locustas solas aut mel
siluestre inueniret. Ieuinantibꝰ epu¬
le pio angłoꝵ ministerio de fere bantur
Prandebat damel int̾ ieuinantes leo¬
nes. Ille prandebat alienũ prandiũ.
fere nõ tangebant suĩ. Ieuinantibus
epule uolant. prandentibꝰ pedes uacil¬
dit: epulantibꝰ culpa p̾uaricationis as¬
cendit. S quid hoc ẽ dũ de icunmo dis¬
puto. strepitꝰ audio ꝯinuoꝵ. Nisi fal¬
lo in ẜmone meo: redoluit prandium.
Sonꝰ gͦ luterarũ inuitat. in paciẽtie
exempla ñ t̾rent. Et enĩ qui ieuman¬
tẽ ea que legis ferentẽ expectare non
passꝰ ẽ. Popłs utiq sedit manducare
⁊ bile ⁊ surrexer̃ lud̃e. Uidemꝰ sacrilegi¬
ii: ebrietati comunctũ. Nam sic̃ mater
fidei ꝯtinentia: ita ꝑfidie mat̾ ebrietas
est. In qd̾ facimꝰ ñ ista p̾cipitat: sedent

Expanded text:
quis ieiunantem uideret nisi soli corui, cum pascerent. Helisaeus in deserto erat, ubi non inueniretur esca nisi amara. Iohannes in deserto erat, ubi solas locustas aut mel siluestre inueniret. ieiunantibus epulae pio angelorum ministerio deferebantur. prandebat Daniel inter ieiunantes leones. ille prandebat alienum prandium. ferae non tangebant suum. ieiunantibus epulae uolant, prandentibus pedes uacildit, epulantibus culpa praeuaricationis ascendit. Sed quid hoc est? dum de ieiunio disputo, strepitus audio conuiuiorum. nisi fallor, in sermone meo redoluit prandium. sonus ergo litterarum inuitat, inpatientiae exempla non terrent. etenim qui ieiunantem et ea quae legis sunt ferentem expectare non passus est populus utique sedit manducare et bibere et surrexerunt ludere. uidemus sacrilegium ebrietati fuisse coniunctum. nam sicut mater fidei continentia ita perfidiae mater ebrietas est. in quod facinus non ista praecipitat? sedent
Abbreviated transcription (Latin):
cartaginis. qm̃ periit municio ur̃a. &
erit in illa die: relinquet᷑ꝰ tyrus. Et in
fra. Erit inqͥt post annos.lxxͥ. tyrus u̾
canticũ meretricis. Uide quibꝰ uerbi ᷤ
utat ꝓpħa. ne refugiat uerboꝵ istius¬
modi uilitatẽ. Nos int̾dũ refuginius.
nõ quo nob̃ quã illis lingua sic castior
s auctoritas inferior. Maior rerũ eĩ
Et erit inqͥt tyrus ut canticũ meretͥcis
Uidete ne cũ aliquis illo choros uid̾it
duci. turpia uerba cartari dicat. Ecce
facta ẽ syrus ut canticũ meret̾cis. ora¬
culũ ꝓphice adnũciationis impletũ.
Et subiecit. Accipe cytharã. uagare
ciuitates. meretx oblita. Bene cytha¬
ra. multa canta. ut fiat memoria tui
Et eris pͣt.clex. annos tyrus. ⁊ cantic̃
meretricis illiꝰ accipe. que explorato¬
res ihu fideli m̃te suscep̃. Naur⁊ cts
ait. Cantauimꝰ uob. ⁊ ñ saltastis. &
dd̾ ait. Cantate dño canticũ nouũ. cã¬
tate dño om̃is t̾ra. Hoc ẽ canticũ me¬

Expanded text:
Carthaginis, quoniam periit munitio vestra; et Carthaginis, quoniam periit munitio vestra; et erit in illa die, relinquetur fra: eritque post annos LXX Tyrus uti canticum meretricis. uide quibus uerbis utatur propheta nec refugiat uerborum istiusmodi uilitatem. nos interdum refugimus, non quo nobis quam illis lingua sit castior, sed auctoritas inferior. maior enim uis rm. erit inquit Tyrus ut canticum meretricis. uidete ne cum aliquis illos choros uiderit duci, turpia uerba cantari, dicat: ecce facta est Tyrus ut canticum meretricis. oraculum propheticae adnuntiationis impletum. et subiecit: accipe citharam, uagare, ciuitas meretrix oblita, bene cithariza multa canta, ut fiat memoria tui. et erit post LXX annos Tyrus ut canticumillius meretricis accipere, quae exploratores Iesu fideli mente suscepit. nam et dominus ait: cantauimus uobis, et non saltastis et Dauid ait: cantate domino canticum nouum, cantate domino omnis terra, hoc est canticum me
Abbreviated transcription (Latin):
quos ñ agnosco: Ite in cartaginẽ ulu¬
late qui habitatis ĩsulas. Supͣ dixit.
ululate naues cartaginis. Cartagi¬
nẽ et eñi tyrii condider̃. Et iõ caitagi¬
nenses secunt᷑ luxuriã conditoꝵ. tranᷤ¬
fusasq in se decolorant successiones
nequicie pessimoꝵ uicioꝵ heredes de¬
teriores. Et bene luxuriosos. naues
dixit. Sic̃ ille uento: sic hii cibo iac¬
tant᷑ ⁊ uino. Insulas repleta potu. in¬
habitant corpora naufragiis circũso¬
nant. Tunduntꝰ fluctibꝰ ebrietatis
nec ꝑ diem. nec noctu quiescũt. Hoꝵ
tuumẽ. In aqua enĩ labores suos semi¬
nãt.
nt ꝑicula mecant. In aqua illis segeᷤ pu¬
lulat. in aqua messis eruberat. Fructꝰ
ipse in aqua ẽ. nunꝙͣ̃ tutus ⁊ solidꝰ. U
recte ait. Qui seminabat int̾ra: non in¬
trount innegotione: imnio qui semi¬
nabat uicelo. S est ⁊ bona t̾ra. in qua
quicũq seminauerit: fructꝰ ei celes¬
tes oruint᷑. Ululate inqͥt iterũ naues¬

Expanded text:
quos non agnosco?\' ite in Cartaginem, uluquos non agnosco?\' ite in Cartaginem, ululate qui inhabitatis insulas! supra dixit: ululate, naues Cartaginis! Cartaginem etenim Tyrii condiderunt et ideo Cartaginenses sequuntur luxuriam conditorum transfusa in se decolora successione nequitiae, pessimorum uitiorum heredes deteriores. et bene luxuriosos naues dixit. sicut illae uento ita hi cibo iactantur et uino. insulas repleta potu inhabitant corpora, naufragiis circumsonant, tunduntur fluctibus ebrietatis, nec per diem nec noctu quiescunt. hoructus est. in aqua enim labores suos seminant, ut pericula metant, in aqua illis seges pullulat, in aqua messis exuberat, fructus ipse in aqua est, numquam tutus et solidus. unde recte ait: \'qui seminabat in terra non introiuit in negotiationem, immo qui seminabat in caelo. sed est et bona terra, in qua quicumque seminauerit fructus ei caelestes orient
Abbreviated transcription (Latin):
tate: Cur seꝑationis elem̃tis ꝓfũda ri¬
maris: Cur inquietas mundi altiora
secreta: Cur postremo sepiꝰ sulcare at¬
q exarare fluctus impaciens nauta cõ¬
tendis: Cur tẽptas frequent̾ in noua
cquora: Irritas ꝓcellas: O in ex plebi¬
lis auaricia m̾cator. Cedit tͥ ⁊ mare.⁊
inquietudinẽ tuã pelagus ñ pot̾ susti¬
nere. deniq tociens recurrentibꝰ mer¬
catorib exaratũ: erubesce sidoi dixit
mare. T̃amꝙͣ fatigasti elem̃ti uox ista
dicentis ẽ erubesce sidoi. ħ est meos
fluct ꝯ negotiator arguis. cũ sis ipse fluc¬
tibꝰ inquietior: Erubesce uel pudore:
qm̃ ꝑicło nõ moueris. I. erecũdioreᷤ uẽ¬
ti sũt. ꝙ ur̃e cupiditatos. Illi habẽt ocia
sua: nũꝙ̃ ur̃a querendi studia feriant᷑.
Et cũ ociosa tempestas ẽ: nũꝙͣ ur̃a oci¬
osa nauigia sũt. Uersat᷑ unda subremi¬
ge: qñ quiescit a flamine. Non partu¬
riu inquit. nec peꝑi. nec enutriui ui¬
uenes. Quid me inquietãt quos nescio:

Expanded text:
tate ? cur separatioris elementi profunda rimaris? cur inquietas mundi altiora secreta? cur postremo saepius sulcare atque exarare fluctus inpatiens nauta contendis? cur temptas frequenter innoxia aequora, inritas procellas ? o inexplebilis auaritia mercatorum! cedit tibi et mare et inquietudinem tuam pelagus non potest sustinere. denique totiens recurrentibus mercatoribus exaratum: erubesce, Sidon, dixit mare. tamquam fatigati elementi uox I ista dicentis est: erubesce, Sidon, hoc est meos fluctus negotiator arguis, cum sis ipse fluctibus inquietior. erubesce uel pudore, quoniam periculo non moueris. uerecundiores uenti sunt quam uestrae cupiditates. illi habent otia sua, numquam uestra quaerendi studia feriantur. et cum otiosa tempestas est, numquam uestra otiosa nauigia sunt. uenatur unda sub remige, quando quiescit a flamine. non parturiui inquit nec peperi nec enutriui iuuenes. quid me inquietant quos nescio,
Abbreviated transcription (Latin):
uenalis es. Peccatis tuis uendit ꝯ es.
redime te oꝑibꝰ tus. redime te peccu¬
nia tua. Uilis peccunia s p̾ciosa est
miscd̃ia. E lemosina inqͥt: a peccato
lib̾at. Et alibi. Redemptio uiri diui¬
cie eiꝰ. Et in euglio. facite uob amico
de mamona iniquitatis. Et ueneno
stequent̾ antidotũ tẽpatur. hoc ẽ uenem̃.
uenenõ excludit᷑. Ueneno mors repelli¬
tur. uita fuatur. Fac ⁊ tu quasi bonus
dispensator: de instrum̃to auaricie. sb¬
sidiũ miscd̾ie: sinceritatis grãm de cor¬
ruptionis illecebra. Audistis qͥd hodie

Expanded text:
uenalis es. peccatis tuis uenditus es: uenalis es. peccatis tuis uenditus es: redime te operibus tuis, redime te pecunia tua. uilis pecunia, sed pretiosa est misericordia. elimosyna namque a peccato liberat et alibi: redemptio uiri diuitiae eius et in euangelio: facite uobis amicos de mammona iniquitatis. et uenenum frequenter antidoto temperatur, hoc est ueneno uenenum excluditur, ueneno mors repellitur, uita seruatur. fac et tu quasi bonus dispensator de instrumento auaritiae subsidium misericordiae, sinceritatis gratiam de corruptionis inlecebra. Audistis quid hodie
Abbreviated transcription (Latin):
nũ dĩ. Ergo qm̃ tam misericordẽ habe¬
mus dm̃. qui etiã graui ignoscat erro¬
ri. conu̾tamur a uiciis. ñ recedamꝯ a le¬
ge p̾cepti dĩ. Quasi seriuili. sedulis stu¬
diis exequam᷑. Quid nob̾ cũ impuritati¬
bꝰ ⁊ inpudiciciis: Quid cũ oꝑibꝰ diabo
li: Audistis hodie in lectione decursa.
te diaboli tẽptam̃ta. Quid mͥ ⁊ tͥ est be
guine. Illi me totũ mancipaui. Quid mͣ
⁊ tͥ est: Non noui oꝑa tua. Nicħ tuum
quero. nicħ tuũ possideo. nicħ tuũ desi¬
dero. Quanto magis separari oportet a
diabolo. si se ille discernit axͦ. Et si fuimꝰ
in aliquo obnoxii iã nõ simꝰ. Confugi¬
mꝰ ad medicũ. uulnera suꝑiora curauit.
Et si qͥd suꝑẽ a cerbitatis. medela. nõ de¬
erit. Et si quid iniurie fecimꝰ: memor
ñ erit. qui semel donauit. & si grauia
dicina tollit pec̾ca magna. Habem ꝯetiã¬
plura subdita. quibꝰ pecc̾a nr̃a temedia¬
mꝰ. Peccuniã habes: redime pectatũ
tuũ. Non uenalis ẽ dñs. s tu ipse ip̃e

Expanded text:
 75. Ergo quoniam tam misericordem habemus Dominum, qui etiam gravi ignoscat errori, convertamur a vitiis, non recedamus a lege, praeceptum Domini quasi servuli sedulis studiis exsequamur. Quid nobis cum impuritatibus et impudicitiis? Quid cum operibus diaboli? 559 Audistis hodie in lectione decursa te diaboli tentamenta: Quid mihi et tibi est, Beus sanguine, illi me totum mancipavi. Quid mihi et tibi est? Non novi opera tua, nihil tuum quaero, nihil tuum possideo, nihil tuum desidero. Quanto magis nos oportet separari a diabolo, si se ille discernit a Christo? Et si fuimus ei in aliquo obnoxii, jam non sumus: confugimus ad medicum, vulnera superiora curavit. Et si quid superest acerbitatis, medela non deerit. Et si quid injuriae fecimus, memor non erit, qui semel donavit. Et si gravia dicina tollit peccaplura subdita, quibus peccata nostra redimamus. pecuniam habes, redime peccatum tuum. non uenalis est dominus, sed tu ipse