comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ ob̾rantis corde ꝯpescant uitiũ ⁊ abis
ꝯtordeni reddãt tͣmta sollicitudĩe oportet
pͥntipe mod̾ari ut sb̾ditos reddat tui uonãu¬
mes ⁊ uruꝰ moris ħitantes in domo. Ce¬
intensio artifitis oꝑa ꝯualescit. q aũ se¬
mel rupta est nulło artifitio reꝑat᷑ Sit
pig̾ ad penã pͥnceps ad p̃mia uelor ⁊
doleat quotiens cogit᷑ ẽ ferox. Qrox al¬

Expanded text:
antis chordae compescant vitium, et aliis concordem reddant; quanta sollicitudine oportet principem moderari, ut subditos reddat quasi unanimes, et unius moris habitantes in domo? Cerintensio artificis opera convalescit. Quae autem semel rupta est, nullo artificio reparatur. Sit piger ad poenam princeps, ad munera velox: Et doleat quoties cogitur esse ferox. Q
Abbreviated transcription (Latin):
nire solet: dũ simul in aliquo loco
dio metallũ .i. mat̾iam rumoꝵ. ⁊lerẽ
audiunt frẽs ⁊ dicunt. Audit᷑ ibi tu¬
multus folliũ .i. dissensio in patienti¬
ũ. Cõmouent᷑ cineres: qͥa cito tͣbant᷑
leuiores. Crescit. flãma: dũ succendit᷑
ira. uolant scintille: idẽ u̾ba discordie
sic cũ aaron feciss uitulũ ꝯflatilẽ:
a filiis isrł petiit in aures. In aures
lus petulantie: qui si p̾cedat. aufert
nobis rectitudinẽ iue. Nõ .n. gͣuit̾ in ce¬
dit: s ludendo disturrit. Cũ igit᷑ aliqͥ
de scł̃o ad domũ religionis ueniunt.
⁊ hec inueniũt: domũ nuithe se reꝑisse¬

Expanded text:
nire solet, dum simul in aliquem locudio metallum, id est, materiam rumorum. Aerem audiunt fratres et dicunt. Auditur ibi tumulus follium, id est, dissensio impatientium, commoventur cineres, quia cito turbantur leviores, crescit flamma dum succenditur ira, volant scintillae, id est, verba discordiae. Sic Aaron, ut faciat vitulum conflatilem, a filiis Israel petiit inaures . Inaures lus petulantiae, qui si praecedat, aufert a nobis rectitudinem viae. Non enim graviter incedit, sed ludendo discurrit. Cum igitur aliqui de saeculo ad domum religionis veniunt, et haec inveniunt, domum Michae se re
Abbreviated transcription (Latin):
deficiũt. Hiñ offerũt agnũ inmacłatũ:
s ut ita ditam portũ curtatũ sicut .n.
portus in mũdiciis sic senet semꝑ iacuit
i uitiis. Et sicut portus siliquis pas¬
cit᷑ sic ⁊ senex fabulis et rumorib de
⁊ ideo hoc sacrificiũ caude caret ofacio
in hoc uite spatio. nͥ forte dicas ꝙ hũe¬
rit caudã in capite: i pͥncipiũ cõu̾sioĩs
in fine amãt. hiꝰ senes h̾edes qͦs d̾esĩqũt:¬

Expanded text:
immaculatum, sed, ut ita dicam, porcum curtatum. Sicut enim porcus in immunditiis, sic et senex jacuit in vitiis: et sicut porcus siliquis pascitur, sic et senex fabulis et rumoribus de ideo hoc sacrificium caudae caret officio in hoc vitae spatio, nisi forte dicas, quod habuerit caudam in capite, id est, principium conversionis in fine. Amant hujusmodi senes haeredes quos reliqu
Abbreviated transcription (Latin):
Obsculabor gͥ pedes dñi ne moriar
ꝑ culpã: enigã me ad osculũ manu¬
um ut bonis oꝑib uiuã ĩuixꝰ pedũ
sũmitatib ⁊ maĩb reptans. excẽdã
me ut osculũ oris sumã. Osculũ o¬
tis. ẽ recõciliatõ gen̾is humani. ftã
ꝑ incarnatõnẽ mediatoris. Ad pedes
igit᷑ cognoscitur miseria ad manũ
piciũ: iste ẽ labor marche ille ioħis
amor. Hic plorat maria: iͥ marcha
cõq̃rit᷑ illic ioħes quiescit. In his tͥb
pꝰsunt deuotari tres aĩ affectꝰ.s. cõfitẽ¬
effundit a qm de uastulo. s de oculo. ñ
pide. ꝯq̃rit᷑ ut adiuuet᷑ ne fiat tarde.
Tales .n. debẽt ẽẽ: effectus penitentiũ¬
unt nuptias deseruit: supͣ pectꝰ dñi in
cena retubuit. pendenti in cruce tũ ma¬
ria matre eꝰ p̃sens affuit. Querit igit᷑
donũ gr̃e: ꝑ effectũ mũdicie: ꝑ exhibitõ

Expanded text:
Osculabor igitur pedes Domini, ne moriar per culpam, erigam me ad osculum manuum, ut bonis operibus vivam, innixus pedum summitatibus et manibus reptans, extendam me, ut osculum ori sumam. Osculum oris est reconciliatio gene is humani facta per incarnationem mediatoris. Ad pedes igitur cognoscitur miseria, ad manum spirium, iste est labor Marthae, ille Joannis amor; hic plorat Maria, ibi Martha conqueriritur, illic Joannes quiescit. In his tribus possunt denotari tres animi affectus, videeffundit aquam de vasculo, sed de oculo, non pide; conqueritur ut adjuvetur, ne fiat tarde . Tales enim debent esse affectus poenitentiunt nuptias deseruit: supra pectus Domini in coena recubuit , pendenti in cruce cum Maria matre ejus praesens per adfuit . Quaerit igitur donum gratiae per effectum munditiae, per exhibi
Abbreviated transcription (Latin):
placent mũdo: ⁊ tñ mũdũ fugientes:
seruiũt dõ. In hac siquidẽ etate flaues¬
tũt carnes. caro intescit eburna. otu¬
loꝵ gẽmis facies rosca decoratur ua¬
litudo corꝑi uires sbministrat. iuuem¬
lis etas longioris uite spaciũ reꝓmit¬
auditꝰ ꝓmptior: incessus rectior. uultus
iocundior. Qui gͥ in hac etate se deo soci¬

Expanded text:
placent mundo, et tamen mundum fugientes serviunt Deo. In hac siquidem aetate flavescunt crines, caro nitescit eburnea, oculorum gemmis facies rosea decoratur, valetudo corpori vires subministrat, juvenilis aetas longioris vitae spatium repromitauditus promptior, incessus rectior, vultus jucundior. Qui igitur in hac aetate se do
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ c̃ laudanda ẽ igit᷑ potentia annũti¬
anda sũt bñficia liberatõis: ut captet᷑¬
beniuolentia lib̾antis. Ip̃e .ii. eduxit
nos reduxit. deduxit.⁊ induxit: de car¬
c̃e ad prĩam. ꝑ uiã rectã. in tiuitatem

Expanded text:
 . Laudanda est igitur potentia, annuntianda sunt beneficia liberationis, ut captetbenevolentia liberantis. Ipse enim eduxit nos, reduxit, deduxit et induxit de carcere ad patriam, per viam rectam, in civitatem
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ gͦ dyabolus eicit᷑: mũdꝰ sb̾icitur.
caro affligit᷑. ꝓximꝰ diligit᷑ qͥd ali¬
ud agit᷑ ñ ꝙ pax ex oĩ parte stabilit᷑.¬
Ut salomon incircuitu pacẽ ht̃. qui
nõ turbat᷑ memoria p̃t̾itoꝵ delictoꝵ:
nec inquietat᷑ desiderio futuroꝵ. nõ

Expanded text:
Cum ergo diabolus ejicitur, mundus subjicitur, caro affligitur, proximus diligitur, quid aliud agitur, nisi quod pax ex omni parte stabilitum . In circuitu pacem habet, qui non turbatur memoria praeteritorum delictorum, nec inquietatur desiderio futurorum, non
Abbreviated transcription (Latin):
s ñ hẽmꝰ. Cohĩtatõe siquite pax u̾a
cognoscit᷑: qd̾ lugua uł hĩtus ext̾ius
animꝰ respondet ꝙ nõ sit pax. Cũ a̾¬
hĩtus cor ⁊ lingua concordant: pacẽ
seruant. uͥ uͭ ligua dissoluta discur¬

Expanded text:
ne. Cohabitatione siquidem pax vera cognoscitur, quam lingua et habitus exterius animus, respondet quod non sit pax. An itus, cor et lingua concordant, pacem servant. Ubi vero lingua dissoluta discur
Abbreviated transcription (Latin):
onis. ⁊ cõflatile. r u̾ba detractõnus: exe¬
unt qñ ⁊ recedũt ⁊ admirantes hi co
istoꝵ societate peiores fiũt: multi u̾o
ab eis discedentes. ad meliora tnscẽdũt.
Iob in puluere. sanson ingremio muli¬
eris. petrus in ꝓfundo carderis. parali¬
ticus in grabato iacuisse referunt᷑

Expanded text:
onis, et conflatile, id est, verba detractionis, exeunt quandoque, et recedunt, et admirantes hujusmistorum societate pejores fiunt, multi vero ab eis discedentes ad meliora transcendunt.ob in pulvere , Samson in gremio mulieris , Petrus in profundo carceris . Paralyticus in grabbato jacuisse refertur .
Abbreviated transcription (Latin):
tens pedib a mr̃e sua aduectus est.
Remedio ꝙ doloris intͣ ꝑautos dies ac¬
cepto: ad domũ reuectus ẽ Erat aũt
de uallib. S dũ nutu diuino puer idẽ
ñ inmenior tanti bñficii desiderio iusẽ¬
de domꝰ bẽ uirgĩs flagraret: ⁊ suꝑ hoc
nitꝰ ñ atqͥesceret. redeat inqͥt ĩ me infir¬
raitas. ut necesse hẽam illuc referri.
a quiete in gr̃aꝵ accione rupit clamo¬
rib eth̃a. Narrauit ꝙ oĩb captũ sese
ht̃ morbũ a ppło aũtẽ ⁊ euertere: ⁊ hãt
scintillã q̃ acciderat auferre. ⁊ hoc res¬
ponsũ a filio suo bergne accepisse.
M̃ tues maris stella. fiat om̃is uolũ¬
tas tua dũq eatem uͥgo it̾m q̃reret᷑
suꝑ domo sua q̃ uilis ⁊ abiecta pre ce¬
mare ⁊ detransrenũ petuniã faceret
nensi mala eueĩre ex ꝑte dei p̃dixit.¬

Expanded text:
dens pedibus a matre sua advectus est: remedioque doloris intra paucos dies accepto ad domum revectus est. Erat autem de Vallibus. Sed dum nutu divino puer idem non immemor tanti beneficii desiderio visendae domus Beatae Virginis flagraret, et super hoc nitus non acquiesceret, « Redeat, inquit, in me infirmitas, ut necesse habeam illuc referri. a quiete, in gratiarum actionem rupit clamoribus aether. Narravitque omnibus raptum se hunc morbum a populo avertere et evertere; et hanc scintillam quae acciderat auferre; et hoc responsum a Filio suo benigne accepisse: « Mater, tu es maris stella, fiat omnis voluntas tua: » dumque eadem Virgo iterum quaereretur super domo sua, quae vilis et abjecta prae caemare et de trans Rhenum pecuniam faceret nensi mala evenire ex parte Dei praedixit
Abbreviated transcription (Latin):
chiep̃c int̾ clicos ⁊ monathos qͥ in ecclia
cũ ip̃o erant uocifando reqͥrũt. Qyib
mox sc̃s thomas ex gͣdib sancelli res¬
põdit. Ecte ego. Qd uultis. Respondit
uiꝰ militũ Ut m moriariaris qi ultra
uiu̾e nõ potes. Et ille. Ego ꝓ deo mori
ꝑatꝰ sũ .⁊. ꝓ assertione iustitie ⁊ eccl̃ie li¬
b̾tate. S si caput meũ q̃ritis: ex ꝑte d̾i
oĩpotẽtis ⁊ sb̃ anathate ꝓhibeo ne cui-
dũ mͦ morte mea pace ⁊ lib̾tatẽ eccłia ꝯ¬
eccłie pr̃onis ⁊ bõ dyonisio ꝯmẽdo me
ip̃m. ⁊ eccłie cãm. Et his dcĩs eductis car¬
iuficiũ gladiis inclinato capite decolla¬
t᷑. Et qd̾ dictu horribile ẽ defũcti te̾brũ ꝑ
pauim̃tũ cũ cͥore ⁊ ossib disꝑgr̃. Cũ aũ¬
dicłis ⁊ permib. reft̾o. ip̃aꝙ femorali¬
a usꝙ ad poplites tilicina. S cũ ĩhis
ri. s ꝓiciendũ ĩpaludẽ uł in patibło sus¬
pendend̾. timẽtes uiri sc̃i seuitiã malig¬

Expanded text:
chiepiscopus inter clericos et monachos qui in ecclesia cum ipso erant uociferando requirunt. Quibus mox sanctus Thomas ex gradibus cancelli respondit: «Ecce ego. Quid uultis?». Respondit unus militum: «Vt modo moriaris, quia ultra uiuere non potes». Et ille: «Ego pro deo mori paratus sum et pro assertione iustitie et ecclesie libertate. Sed si caput meum queritis ex parte dei omnipotentis et sub anathemate prohibeo ne cuiqudum modo morte mea pacem et libertatem ecclesia cecclesie patronis et beato Dyonisio commendo me ipsum et ecclesie causam». Et hiis dictis eductis carnificum gladiis inclinato capite decollatur et quod horribile est iam defuncti cerebrum per pauimentum cum cruore et ossibus dispergitur. Cum autdiculis et uermibus referto ipsaque femoralia usque ad poplites cilicina; sed cum in hiri, sed proiciendum in paludem uel in patibulo suspendendum, timentes uiri sancti seuiciam malig
Abbreviated transcription (Latin):
cũ eo ꝯuiuari aut colloqͥ auderet. Tũc ex¬
ꝯmunicatꝰ. in p̾dia ruris sui abiit. Ueni¬
ente autẽ ep̃o ad exitũ uite: cõuenerũt ꝯ¬
patriote. orantes. ꝓ excõmunitato. Quib
iue respondit. Si miẜ ille maledcãm il¬
lã mulierẽ deseruerit: sit absolutꝰ. Si au¬
tẽ ꝑstiterit: sequente anno hac eatẽ die ⁊
eacẽ hora qͣ ego deceda. sit ante dñm ratõ¬
nẽ redc̾e paratꝰ Uidebitis autẽ me. qͣndo
signũ ad sextã insonuerit: sp̃m esflare.
Sic oĩa impleta sunt: utroq sic moriẽ¬
te. Anno eñĩ sequente eotẽ die ⁊ eadẽ hora
qͣ p̃dix̾at: excõmunicatꝰ ille cũ amica
sua ictus ⁊ exaĩatꝰ est xiii. De religio¬

Expanded text:
cum eo convivari aut colloqui auderet. Tunc excommunicatus in praedia ruris sui abiit. Veniente autem episcopo ad exitum vitae, convenerunt compatriotae, orantes pro excommunicato. Quibus ille respondit: « Si miser ille maledictam illam mulierem deseruerit, sit absolutus; si autem perstiterit, sequente anno hac eadem die et eadem hora qua ego decedam, sit ante Dominum reddere rationem paratus. Videbitis autem me, quando signum ad sextam insonuerit, spiritum efflare. » Sic omnia impleta sunt, utroque sic moriente. Anno enim sequente eodem die et hora qua praedixerat, excommunicatus ille cum amica sua ictus et exanimatus est. Item G
Abbreviated transcription (Latin):
eis talia inuenimus. q̃ scd̾m litt̃am acci¬
pientes atramite tationis exhorbitemꝰ:
allegorite illa int̾p̃tam᷑. ut ad rectitudĩs
semitã reducamꝰ Necessitas eñ hoc cogit
nos agere: q̃m alit̾ nõ potest litt̾e ratio
ficie tenus exponentes in eũ errauerunt.

Expanded text:
invenimus quae secundum litteram accipientes a rationis tramite exorbitemus, ea allegorice interpretamur, ut ad rectitudinis semitam reducamus. Necessitas enim cogit nos sic agere, eo quod aliter non potest litterae ratio superficie tenus exponentes in eum erraverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
sõ dixcit ħ impossibile ẽ. s ħ inqͥt opuᷤ
nͣ labor ẽ. Idest possibile ẽ ⁊ si difficile sit
Possibile ẽ si ex hiheat᷑ opꝰ p̃beant᷑ opera.
labor ad hibeat᷑. festina gͥ ut resurgas.
Nlam si resurg̾e ẽ hodie difficile tras erit
difficiliꝰ. Qͥ ñ ẽ hodie cras minꝰ aptꝰ erit

Expanded text:
on dixit, hoc impossibile est, sed Hoc, inquit, opus, hic labor est, id est possibile est, etsi difficile sit: possibile est, si adhibeatur opus, praebeantur opera, labor adhibeatur. Festina igitur ut resurgas, nam si resurgere est hodie difficile cras erit difficilius. Qui non est hodie, cras minus aptus erit
Abbreviated transcription (Latin):
Nũdd qͥ cecidit ñ restinget. Io est Nõne cuii
potuit cad̾e potest resurg̾e. siõ resurg̾e gͦ
nullo itͦ hũanũ dicendũ ẽ s dyabolicũ
tuiꝰ tota uita ruina est. Notanda ẽ gͥ inħ
loco qͣdriꝑtita uarietas. Qratuor enĩ sũt

Expanded text:
Nunquid qui cecidit non resurget? Id est, nonne qui potuit cadere, potest resurgere? Non resurgere ergo nullomodo humanum est dicendum, sed diabolicum; cujus tota vita ruina est. Notanda igitur in hoc loco quadripartita varietas. Quatuor enim sunt
Abbreviated transcription (Latin):
fuisti qñ ad leuissimũ serpentis sibilũ
te inclinasti. foliũ fuisti: qñ spũ habẽ¬
te potestatẽ ascendente suꝑ te locũ tuũ
dimisisti. Palisis aũ ẽ dissolutõ: ni¬
chilq magis hoĩem dissoluit qͣm uo¬

Expanded text:
fuisti, quando ad levissimum serpentis sibilum fuisti, quando ad levissimum serpentis sibilum te inclinasti. Folium fuisti, quando spiritu habente potestatem ascendente super te, locum tuum dimisisti. Paralysis autem est dissolutio, nihilque magis hominem dissolvit, quam vo
Abbreviated transcription (Latin):
li hoĩe dictũ ẽ ⁊ unꝰ ex uobis dyabolus ẽ.
Uude ⁊ dicit᷑ ad hoĩes. Temptatõ uos ñ ap¬
p̃hendat uͥ hũana. Ubi plane dyabolica
qͣndo alic̾s scient̾ peccat ⁊̃ ad mortẽ et
tũ p̾tea ñ penitet aut desperans aut
nimis sperans. aut nec sperans nͨ despe¬
rans s in credulus ad sperandũ ⁊ ad
cẽs cũ epycuro nichil pt mortẽ ⁊ mors
ip̃a nichil. Qratuor tue calamitatis
gͣdus suꝑius enum̾au̾am te scilic nõ
stetisse cetidisse iac̾e ñ resurg̾e. Qd̾ ñ stetis¬
ti leuitatis fuit. Qd̃ cetidisti infirmita¬
tis qd̃ iates uoluptatis est qd̵ ñ resurgiᷤ
ꝯsuetuduus. leuitas impellit ĩfirmi¬
tas ꝓff̾uit: ꝑunit uoluptas sepelit ꝯ¬
suetudo. Primo fiusti arũdo uẽto agita¬
ta. Scto foliũ cadens ab arbore. Tercio
st̃s es ꝑalititꝰ grabato assutꝰ Nani que
differentia int̾ mortuũ ⁊ semꝑ iacentẽ.
Quarto lazarus in sepultͦ qͣtrid uanus
fetens obuolutꝰ lintheis. tumłatꝰ Arũdo

Expanded text:
e dictum est: Et unus ex vobis diabolus est . Unde et dicitur ad homines: Tentatio vos non apprehendat, nisi humana . Ubi plane diabolica quando aliquis scienter peccat, etiam ad mortem, et tamen postea non poenitet, aut desperans, aut minus sperans, aut nec sperans, nec desperans; sed incredulus ad sperandum et adcens cum Epicuro: « Nihil post mortem, et mors ipsa nihil. » Quatuor enim tuae calamitatis gradus superius enumeraveram: te scilicet non stetisse, cecidisse, jacere, non resurgere. Quod non stetisti, levitatis fuit; quod cecidisti infirmitatis, quod jaces voluptatis est, quod non te resurgis consuetudinis. Levitas impellit, infirmitas prosternit, perimit voluptas, sepelit consuetudo. Primo fuisti arundo vento agitata, secundo folium cadens ab arbore, tertio factus es paralyticus grabato assutus. Nam quae est differentia inter mortuum et semper jacentem? Quarto, Lazarus in sepulcro quatriduanus fetens obvolutus linteis tumulatus. Arundo
Abbreviated transcription (Latin):
Respondit angl̾s. Non de hac uia dc̃m̃
ẽ hoc: s de impudita ⁊ illicita ⁊ sclari
uira. q̃ ducit ad istam. Euntes aũ lon¬
gius:⁊ ultra modũ laborantes: uene¬
rũt inuallem fabroꝵ. ĩq uiderunt
fabricas in quib maximꝰ audiebat᷑
luctus Tunc ait angłs. Gortor iste uo¬
cat᷑ uultanus: ꝑ cuiꝰ ingeniũ corrue¬
rũt płimi ⁊ ab ip̃o cruciant᷑. Dñe ĩ¬
quit aĩa. si debeo pati eꝰ suppliciura.
Debes ait. Quo dicto: p̃cedebar tam.
Illa ã plorans. seq̃bat᷑ eũ. Et ecce tor¬
tores cũ ignitis forcipib. angło sc̃o
nichil dicentes. ceꝑunt illã: ⁊ ꝓiece¬
rũt in caminũ ignis ardentẽ. Et sic
sufflantes follib sicut solet ferrũ in
fornace examinari ita examinabãt
eam. donec ad nichilũ redigerentur
aĩe q̃ ibi patiebant᷑. Cum ita lique¬
fierent ut nichil aliud nisi aqͣ appa¬
rerent: ugulabant᷑ tridentib ferreis
Et posite suꝑ intudem ꝑcuriebantur
ẽ gͣuius nec sic pirent Desiderabant

Expanded text:
Respondit angelus: « Non de hac via dictum est hoc; sed de impudica, et illicita, et saeculari vita, quae ducit ad istam. » Euntes autem longius, et ultra modum laborantes, venerunt in vallem fabrorum: ibique viderunt fabricas, in quibus maximus audiebatur luctus. Tunc ait angelus: « Tortor iste vocatur Vulcanus, per cujus ingenium corruerunt plurimi, et ab ipso cruciantur. » quit anima, si debeo pati ejus supplicium? » -- « Debes, » ait. Qui ductor praecedebat eam. Illa autem plorans, sequebatur eum. Et ecce tortores cum ignitis forcipibus, angelo sancto nil dicente, ceperunt illam, et projecerunt in caminum ignis ardentis; et sic sufflantes follibus, sicut solet ferrum in fornace examinari, ita examinabant eam, donec ad nihilum redigerentur animae, quae ibi patiebantur. Cumque ita liquefierent, ut nil aliud nisi aqua apparerent, jugulabantur tridentibus ferreis: et positae super incudem percutiebantur est gravius, nec sic perirent; desiderabant
Abbreviated transcription (Latin):
expectass: obscurata est domꝰ ⁊ om̃s
hĩtatores eiꝰ ilico cõscernati sũt: ⁊ rex
constristatꝰ exiuit cũ fletu. Que tum
tundalus seq̃ret᷑:. iuidit hãc młtitu¬
dinẽ quã ante intꝰ uiderat expansis
in ceł manib deuotissime dep̃cantẽ
ius ⁊ sicut scis: miser̾e serui tui et
respitiens uidit regẽ in igne usq ad
umbi culũ. ⁊ ab umbiculo sursum
cilicio indutũ. Hanc penã inquit
angłs cotidie patit᷑ ꝑ tres horas: ⁊ ꝑ
horas .xcͥ. ⁊ unã requiescit. ⁊ hoc id̾o:
qr legitimi coniugii maculauit sa¬
tram̃tũ. Ideo patit᷑ ignẽ: usq ad um¬
biculũ. Ciliciũ uͦ portat. qr iussit in¬
t̾fici comitẽ uixta scm̃ patͥciũ ⁊ pͥua¬
ricatꝰ est uisiurandũ. Exceptis his du¬
ob cuncta ei crimina dimissa sunt.
S iam ascendamꝰ¬

Expanded text:
ta est domus, et omnes habitatores ejus illico consternati sunt; et rex contristatus exivit cum fletu. Quem cum Tundalus sequeretur, vidit hanc multitudinem quam ante intus viderat, expansis in coelum manibus devotissime deprecantem vis, et sicut scis, miserere servi tui. » Et respiciens vidit regem in igne usque ad umbilicum; et ab umbilico sursum cilicio indutum. « Hanc poenam, inquit angelus, quotidie patitur per tres horas, et per horas viginti et unam requiescit. Et hoc ideo quia legitimi conjugii maculavit sacramentum. Ideo patitur usque ad umbilicum. Cilicium vero portat, quia jussit interfici comitem juxta S. Patricium, et praevaricatus est jusjurandum. Exceptis his duobus, cuncta ei crimina dimissa sunt. Sed jam ascendam
Abbreviated transcription (Latin):
nerunt mł̾ti sacerdotes ⁊ leuite sol¬
lẽpnit̾ induti sicut admissã canitan¬
dam cũ sericis casulis ⁊ aliis orna¬
m̃tis ualde p̃ciosis: ⁊ ornabat᷑ un¬
diq domꝰ illa regia mirabili orna¬
m̃to. Ponebãt ciphos ⁊ talices au¬
reos ⁊ argenteos. ⁊ picides eburneas:
suꝑ paxillos ⁊ tabulas. Et sic domꝰ
gͦ illi qui ministrabant: ante regem
uenientes ⁊ genua flectentes dicebãt
labores manuũ tuaꝵ qr manducab̾:
bs es. ⁊ bñ tibi erit Tunc tundalus
ait ad angłm. Miror dñe de tot minis¬
tris: uit̾ quos nec unũ de sua famti¬
lia retognosco. Ad hec angłs. Nõ sũt

Expanded text:
nerunt multi sacerdotes et nerunt multi sacerdotes et levitae induti, sicut ad missam cantandam, cum sericis casulis et aliis ornamentis valde pretiosis: et ornabatur undique domus illa regia mirabili ornamento. Ponebant scyphos et calices aureos et argenteos, et pyxides eburneas super paxillos et tabulas; et sic domus ergo illi, qui ministrabant, ante regem venientes, et genua flectentes, dicebant: Labores manuum tuarum quia manducabis, beatus es, et bene tibi erit . Tunc Tundalus ait ad angelum: « Miror, Domine, de tot ministris, inter quos nec unum de sua familia recognosco. » Ad hoc angelus: « Non sunt
Abbreviated transcription (Latin):
um aũt modicum ꝓcederent.
uiderunt domũ mirabilr ar
natam cuius ꝑietes ⁊ oĩa structã
ex auro ⁊ argento erant: ⁊ ex oĩum la¬
pidũ p̃ciosoꝵ generib. S fenestre i¬
bi nõ erant nec ostiũ: ⁊ tñ om̃s qui
intrare uolebant intrabant. Erat
ã intus tã splerdida: ac si nõ dico u¬
nus sol. s. q ibi multi splenderẽt so¬
les. Eratie nimis ampla ⁊ rotunda:
⁊ nullis collumpnis fulta. Et totũ
eius uestibulũ: auro ⁊ lapidib p̃ci¬
osis erat stratũ. Cirtõspiciens a tun¬
dalus: uidit unum sedile aureum:
cũ gẽmis ⁊ serito. ⁊ oĩb ornam̃tis
ornatũ ⁊ regem thormarchũ in ip̃o
thͣono sed̾e uestitum murabilib ues¬
timentis ⁊ p̃ciotissumis. supͣ om̃e pre¬
cium t̾renum. Et cũ staret admirãs:
uenerũt płimi in comũ illã cũ mu¬
nerib ad regẽ ⁊ offerebãt singłi cũ
gaudio munera sua. Et dũ staret
tundalus diutiꝰ añ drĩm suũ chor
martũ: erat .n. dñs suus i scl̃o ue¬

Expanded text:
um autem modicum procederent, viderunt domum mirabiliter ornatam, cujus parietes et omnis structura ex auro et argento erat, et ex omnium lapidum pretiosorum generibus. Sed fenestrae ibi non erant, nec ostium; et tamen omnes qui intrare volebant, intrabant. Erat autem intus tam splendida, ac si non dico unus sol, sed quasi ibi multi splenderent soles. Eratque nimis ampla et rotunda, et nullis columnis fulta: et totum etiam ejus vestibulum auro et lapidibus pretiosis erat stratum. Circumspiciens autem Tundalus vidit unum sedile aureum cum gemmis et serico, et omnibus ornamentis ornatum, et regem Chormarcum in ipso throno sedere, vestitum mirabilibus vestimentis, et pretiosissimis, supra omne pretium terrenum. Et cum staret admirans, venerunt plurimi in domum illam cum muneribus ad regem, et offerebant singuli cum gaudio munera sua. Et dum staret Tundalus diutius ante dominum suum rmarcum, erat enim dominus suus in saeculo, ve
Abbreviated transcription (Latin):
cenobioꝵ monachoꝵ canonitoꝵ. scĩ¬
monialiũ quib oĩa nccͣria ꝓuide¬
tie uix ⁊ uoluntarie pauꝑtatis ama¬
torẽ: ⁊ neeraiam cluanensis ciuita¬
tis antistitẽ: uix simplicẽ atq modest̾¬
sapĩa qͦ: ⁊ tastitate p̃cet̾is fulgentẽ
eos unũ sedile mirabilit ornatũ:
inqͦ nemo sedebat ⁊ dixit tundalus
Cuiꝰ est istud sedile ⁊ qͣre sic uacat:
Respondit sc̃s malach̾ias. Cuiꝰdam
de fr̃ib ur̃is: qui nõdũ migͣuit a

Expanded text:
enobiorum monachorum, canonicorum, sanctimonialium, quibus omnia necessaria providetiae virum et voluntariae paupertatis amatorem, et Neemiam Cluanensis civitatis antistitem, virum simplicem atque modesta quoque et castitate prae caeteris fulgentem. eos unum sedile mirabiliter ornatum, in quo nemo sedebat; et dixit Tundalus: « Cujus est istud sedile, et quare sic vacat? » Respondit sanctus Malachias: « Cujusdam de fratribus nostris, qui nondum migravit a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtẽ. cunctos tñ ex eocẽ loco ante ⁊ re¬
tro positos uidebãt. Non solũ aũ ui¬
sus. u̾m oĩm reꝵ scientia dabatur
ĩsolita: ita ut ñ eẽt ibi opꝰ in t̾rogare
ampliꝰ aliqͣ. S oĩa sciebat ibi tun¬
dalus aꝑte ⁊ integre: q̃cũq uolebat¬
um aũ ita eẽt ibi tundalus.
affuit ei sr̃s ruadanꝰ cõfessor
cum magna leticia salutans eum
⁊ amplectens ĩtime caritatis uisc̾i¬
b ait. Dñs custodiat introitũ tuũ
⁊ exitũ tuũ ex hoc nũc ⁊ usq ĩ scłm
Ego sum ruadanꝰ patronꝰ tuus cui
iure debitores sepult᷑e ⁊ cũ hͦ diciss.
stetit. nich ampliꝰ dicens. Tundalus
aũ respiciens. uidit scm̃ patͥciũ hyb̾¬
lachiã qui celestino successit: qͥ ro¬
mã ueniens tꝑe innocentu pp̃ lega¬
tꝰ ⁊ archiep̃c ab ip̃o est ꝯstitutꝰ. qui

Expanded text:
tem, cunctos tamen ex eodem loco ante et retro positos videbant. Non solum autem visus, verum omnium rerum scientia dabatur insolita, ita ut non esset ibi opus interrogare amplius aliquem; sed omnia sciebat ibi Tundalus aperte et integre quaecunque volebatem ita esset ibi Tundalus, adfuit ei sanctus Ruadanus confessor, cum magna laetitia salutans eum, et amplectens, intimae charitatis visceribus, ait: Dominus custodiat introitum tuum et exitum tuum, ex hoc nunc et usque in saeculum . Ego sum Ruadanus patruus tuus, cui jure debitor es sepulturae, et cum hoc dixisset, stetit, nil amplius dicens. Tundalus autem respiciens vidit sanctum Patricium Hibelachiam, qui Coelestino successit: qui Romam veniens tempore Innocentii papae, legatus et archiepiscopus ab ipso est constitutus; qui
Abbreviated transcription (Latin):
Mylerẽ eũ t iociundũ iit̾ semꝑ efficit bona
uolũtas: in ext̾iore uͦ actione senũ ⁊ grauẽ
tutũ ac securũ reddit u̾itas. Idõ sr̃gressus
hũana hõ ille semꝑ in sereno ẽ: sic̃ de aere
illo hoĩed fer̃t qͥ sr̃ globũ lune ẽ. exci. It̾u

Expanded text:
efficit bona voluntas: in exteriori vero actione serium et gravem, tutum ac securum reddit veritas. Ideoque supergressus humana homo ille, semper in sereno est: sicut de aere illo homines ferunt, qui super globum lunae est. 10. Volu
Abbreviated transcription (Latin):
te eiꝰ aust̾itatẽ horrebãt eam relicͥt. ⁊
ab ep̃o diu̾sis eiꝰdẽ ꝓuincie lotis religi¬
oni ꝯgruentib S̾ ostensis tandẽ diuini-¬
tꝰ in loco p̃mõstrati resedit. ibiꝙ solita
añ pascha cũ tͤetim sociis rediit ⁊ tũ
his in p̾mõstrato loco scd̃m canonice
institutõnis normã: ad tenorẽ regule
bĩ augustimi d̾o militare cepit. Papa¬

Expanded text:
austeritatem horrebant, eam reliquit; et ab episcopo diversis ejusdem provinciae locis religioni congruentibus sibi ostensis, tandem divinitus in loco Premonstrati resedit, ibique solitaante pascha cum tredecim sociis rediit, et cum his in Premonstrato loco secundum canonicae institutionis normam ad tenorem regulae beati Augustini Deo militare cepit.
Abbreviated transcription (Latin):
ordinatꝰ pauꝑtatis xp̃i tunitã in duitꝰ
⁊ u̾bo p̃dicatõnis ferueritissime instãs.
tis artioris uie ꝓpositũ ⁊ tũc tꝑis ĩ au¬
ditam discͥccõnẽ arripit: ⁊ ꝑ aliqͣntũ tẽ¬
ꝑis nudis incedẽs pedib ⁊̃ briurali ri¬
giore u̾bũ dei sꝑgẽs młtos aberrore ꝯu̾¬

Expanded text:
ordinatus, paupertatis Christi tunicam induitur; et verbo predicationis ferventissime instans, tis, artioris viae propositum et tunc temporibus inauditam districtionem arripit; et per aliquantum temporis nudis incedens pedibus in brumali rigore, verbum Dei spargens, multos ab errore
Abbreviated transcription (Latin):
nc̃te nõ alt̾uat tuũ ẽẽ. Heri mr̃m cras ⁊
pͥdem: semꝑ tibi ñc ⁊ idem. Tuũ d̾s hodier¬
nũ. indiuisũ sempit̾uũ. In hoc totũ p̾ui¬
disti. totũ simł ꝑfecuti ad exiplar sũme
mentis. formã p̾stans elemẽtis. Hate¬

Expanded text:
m, cras et pridem, Semper tibi nunc et idem. Tuum, Deus, hodiernum, Indivisum, sempiternum: 1338 In hoc totum praevidisti, Totum simul praefecisti, Ad exemplar summae mentis. Formam praestans elementis. Orat
Abbreviated transcription (Latin):
ruam ꝑtẽ cedo. Inde uenit bone ds: ne
desperẽ qͣmuis reus. Reus mortis nõ
despero. s in morte uitã q̃ro. Qro te pla¬
tẽ uil ꝓtendo: nisi fidem qͣm defendo. si¬
d̃e uides hãt imploro: leua fascem qͦ laboro
ꝑhoc sacrũ cataplasma. ꝯualescat egrũ

Expanded text:
pravam partem cedo. Inde venit, bone Deus, Ne pravam partem cedo. Inde venit, bone Deus, Ne desperem quamvis reus: Reus mortis non despero, Sed in morte vitam quaero. Quo te placem nil praetendo Nisi fidem quam defendo. Fidem vides, hanc imploro Leva fascem quo laboro. Per hoc sacrum cataplasma Convalescat aegr
Abbreviated transcription (Latin):
nus tẽporał. moriturꝰ in mortalis. Uetus
hic ucaruẽ: nͨ mimitꝰ ꝓpt̾ carnẽ. Hic assũp
par deitate minor carnis uitate. Ds p̾r
tm̃ dei uirgo mat᷑. s ⁊ dei. In tam noua li¬
gatura: sic utͣq stat natura. Ut cõseruet
mediator: iste nr̃ legis lator. cutũtisus
baptizatꝰ. crucifixus tumulatꝰ ob dormi¬
natus. pr̃i tõsces genito ꝙ. sit ꝓcedit ab
utrot. ne sit minor potestate. uł discre-¬
tus qͣlitate. Ouanti illi tantꝰ iste. nͣ¬
les illi talis iste. Ex quo illi ex tunt¬
co: natus alt̾ s uascendo flamẽ ab his
ꝓcedendo. tres sunt unũ sb̾sistendo. Esce
lriũ plenꝰ ds̃. nõ tres tñ dii d̃s. In hoc
deo deo u̾o: tres ⁊ unũ asseuero. Dans
usye unitatẽ ⁊ ꝑsonis trinitatẽ. In ꝑ¬
sonis nulla pͥor nulla minor nulla
maior. Una quety semꝑ ip̃a sic est cõstãs
atꝙ fixa ut nec in se uariet᷑. nͨ in ullã
tͣmitet᷑. Hec est fides ortodoxa. ñ ħ error
sine noxa. Sicut dico sic ⁊ credo: nͨ ĩ pͥai

Expanded text:
lis; Verus hic in carnem, Nec minutus propter carnem; Hic assumptri compar Deitate, Minor carnis veritate. Deus pater tantum Dei, Virgo Mater est sed Dei. In tam nova ligatura Sic utraque stat natura, Ut conservet mediator, Iste noster legis dator Circumcisus, baptizatus, Crucifixus, tumulatus Obdorminatus, Patri consors, genitoque Sic procedit ab utroque Ne sit minor potestate, Vel discretus qualitate. Quanti illi, tantus iste; Quales illi, talis iste. Pater alter do; Natus alter, sed nascendo, Flamen ab his procedendo, Tres sunt unum subsistendo. Quisque trium plenus Deus, Non tres tamen dii, sed Deus. In hoc Deo, Deo vero Tres et unum assevero Dans Usiae unitatem, Et personis Trinitatem. In personis nulla prior, Nulla minor, nulla major: Unaquaeque semper ipsa, Sic est constans atque fixa, Ut nec in se varietur, Nec in ulla transmutetur. Haec est fides orthodoxa, Non hic error sine noxa. Sicut dico, sic et credo, 1339 Nec in
Abbreviated transcription (Latin):
posse: tuiꝰ sensus totũ nosse. Cuiꝰ ẽẽ sum¬
mũ bonũ: cuiꝰ opꝰ qͥtqͥd bonũ. Suꝑ cũcta
subt̾ cuncta: extra cuncta. iitͣ cũcta Ob̃t̃¬
Intͣ cũcta nͨ inclusus. extͣ cũcta uͦ exclusu.¬
dr̃ totus p̾sicendo subt̾ totus sustinẽdo.
Extͣ totꝰ cõplectendo: intͣ totus ĩ ꝯplendo
Intͣ nusqͣ coartaris: extͣ nusꝙͣ dilataris
taris. Mundũ mouẽs nõ moneris:. locũ
tenẽs nõ teneris. Hempꝰ mutas ño mutaris:

Expanded text:
posse, Cujus sensus totum nosse, Cujus esse summum bonum, Cujus opus quidquid bonum. Super cuncta, subter cuncta; Extra cuncta, intra nec inclusus; Extra cuncta, nec exclusur totus, praesidendo; Subter totus, sustinendo; Extra totus, complectendo; Intra totus es, implendo. Intra nunquam coarctaris, Extra nunquam dilataris, garis. Mundum movens non moveris, Locum tenens non teneris,
Abbreviated transcription (Latin):
mea cũcta tuũ douũ. Tu solaniẽ in labo¬
re medicamẽ in labore. Tu in luctu mea
lira: tu leuimẽ es in ira. Tu in arcto lib̾a¬
tor. tu in lapsu releuator. Metũ p̾stas in
ꝓuectu: sp̃e ꝯseruas in defectu. Siquis
ledit. tu rependis: siminatur. tu defendiᷤᷤ
Od̾̃ est anceps. tu dissoluis: qd̾ tegendũ
tu inuoluis. Tũc intrare me nõ sinas:
infernales officinas. U bi meror. ubi
metus. ubi fetor ubi fletus. Ubi ꝓbea
detegunt᷑: ubi rei ꝯfundũt᷑. Ubi tortor
semꝑ cedẽs. ubi u̾mis semꝑ edeus. Ubi
totum hoc ꝑhenne: qi ꝓpes mois ge

Expanded text:
Mea cuncta, tuum donum; Tu solamen in laboMea cuncta, tuum donum; Tu solamen in labore, Medicamen in languore Tu in luctu mea lyra; Tu lenimen es in ira; Tu in arcto liberator, Tu in lapsu revelator. Motum praestas in provectu, Spem conservas in defectu. Si quis laedit, tu rependis; Si minatur, tu defendis. Quod est anceps tu dissolvis 1340 Quod tegendum tu involvis. Tu intrare me non sinas Infernales officinas, Ubi moeror, ubi metus. Ubi fetor, ubi fletus, Ubi probra deteguntur, Ubi rei confunduntur, Ubi tortor semper caedens, Ubi vermis semper edens; Ubi totum hoc perenne, Quia perpes mors ge
Abbreviated transcription (Latin):
xtra portam iam delatũ iam fe-¬
tentẽ tumłatũ Uita ligat lapis
urget s si iubes hic resurget. Iube lapis
reuoluet᷑ iube uita disrumpet᷑. Exiturus
nescit moras: ptꝰ ꝙͣ clamas exi foras. In
hoc salo mea ratis: ufestat᷑ apiratis.
Hinc assultꝰ. inide fluctꝰ. hinic ⁊ inde mors ⁊
lectus. D tu bone nauta ueni: p̾me uen¬
tos mare leui. Fac abscedant hi pyrate:
duc ad portũ salua rate. In fetunda mea
ficus cuiꝰ ramus ramꝰ siccꝰ. Incidet᷑ intẽ¬
det᷑. si ꝓ mulgas qd̃ meret᷑. S hͦ anno
dimittat᷑ st̾coret᷑ fodiat᷑ Qd̾ si nͭ dũ
respondebit: flens hͦ loquor tũc arde¬
bit. Uetus hostis in me furit: aqͥs mer¬
sat flãmis urit. Inde languens ⁊ afflic¬
tutẽ ieiunandi. des infirmo. des orãdi
Ab hac peste solue mentẽ. fac deuotũ
penitentẽ. Da timorẽ qͦ ꝓiecto: de salute
cretam pietatẽ. Da ꝯtẽptũ t̾renoꝵ. appe¬
titũ suꝑuoꝵ. Totũ ds in te spero: d̾s ex te
totũ q̃ro. Tu laus mea mecum bonur

Expanded text:
Extra portam jam delatum, Jam fetentem, tumulatum. Vitta ligat, lapis urget; Sed si jubes, hic resurget. Jube, lapis revolvetur; Jube, vita dirumpetur. Exiturus nescit moras Postquam clamas: Exi foras. In hoc salo mea ratis Infestatur a piratis; Hinc assultus, inde fluctus, Hinc et inde mors et luctus; Sed tu, bone nauta, veni, Preme ventos, mare leni; Fac abscedant hi pyratae, Duc ad portum salva rate. Infecunda mea ficus, Cujus ramus ramus siccus Incidetur, incendetur Si promulgas quod meretur; Sed hoc anno dimittatur, Stercoretur fodiatur; Quod si necdum respondebit, Flens hoc loquor, tunc ardebit. Vetus hostis in me furit, Aquis mersat, flammis urit. Inde languens et afflictutem jejunandi Des infirmo, des orandi.Ab hac peste solvo mentem, Fac devotum, poenitentem Da timorem quo projecto De salute, cretam pietatem; Da contemptum terrenorum, Appetitum supernorum. Totum, Deus, in te spero; Deus, ex te totum quaero. Tu laus mea, meum bonum,
Abbreviated transcription (Latin):
eleuari in sr̃biã. qmͣ õe sublime uidere
qͣm auaricie peculantie famulari.
Sedebit igͣ cor̾ inmortalitatis ⁊ ĩpassi¬
bilitatis gemina qͣdã felicitate dotatũ.
libeꝵ ab oi necessitate ab õi cõcupiscen

Expanded text:
elevari in superbiam, quam omne sublime videre, quam avaritiae et petulantiae famulari. Sedebit igitur corpus immortalitatis et impassibilitatis gemina quadam felicitate dotatum, liberum ab omni necessitate ab, omni corruption
Abbreviated transcription (Latin):
tate p̾uaret᷑. ⁊ exeuntẽ de scio uullus uisi¬
taret: nec sepulture tͣderet. Alia qͦ in por¬
tabilia ꝙͣ plura dedere mandata: q̃ hon̾i
uisa sunt replitare. Hauc mãdatoꝵ no¬
uitatẽ cũ młti cupidi nouaꝵ reꝵ libentiꝰ
iusto amplecterent᷑. gerardꝰ cam̾acẽsis¬
ep̃c qͥ solus lothariensiũ appendebat ad
parochiã francoꝵ. nulliꝰ hortatu potuit
adduci ad h suspicienda. s singula capitu¬
la refellebat: dicens genus hõiũ ab ĩicio
trifariã ẽẽ diuisũ. ui or̃onib. pugnatorib.
agricultorib: ⁊ unũ duoꝵ ⁊ duos unuis
egere auxilio. Id̾o debere arina fr̾e: ⁊ rapi

Expanded text:
tate privaretur; et exeuntem de seculo nullus visitaret nec sepulturae traderet. Alia quoque importabilia quamplura dedere mandata, quae oneri visa sunt replicare. Hanc mandatorum novitatem cum multi cupidi novarum rerum libentius justo amplecterentur, Gerardus Cameracensis, qui solus Lothariensium appendebat ad parochiam Francorum, nullius hortatu potuit adduci ad haec suscipienda, sed singula capitula refellebat, dicens genus hominum ab initio trifariam esse divisum, in oratoribus, pugnatoribus, agricultoribus, et unum duorum, et duos unius egere auxilio. Ideo debere arma ferre, et rapi
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃c uir publicos exactores descͥbit. Pu¬
blicamꝰ incͥt ẽ caput rapine. lex iuolen-¬
tie. p̃do sine pudore medicꝰ ext̾minu in¬
manior furib. Nã fur timens deluiqͥt
hic aũ ꝯfident᷑. Fur lat̃os legis tinet.
hic qͥcqͥd fecerit legẽ uotat. Quis eo ĩqͥ¬
or qͥ u̾b̾ iustitie iusticiam dãpuat. ⁊ ar¬
mis i notentie spoliat uuln̾at occi¬
dit in notentes. Lege utiq legẽ ꝑimit¬
⁊ ita in ppłm debantant᷑. ut qd̃ reliqͥt
unꝰ alii nõ morient᷑ au ferre tãꝙͣ ad ħ
istituti suit ut residuũ locuste conie¬
dat brutꝰ. Officiali cesaris nͥ in oĩb ac
traꝙ coronã. Qcqͥd dixerit ita optinet
ar si inueniat᷑ in actis. Et cl̃ aliad hita mo¬
Stõne intulpate tutele uini ui repesse lice¬
at ꝯtutientib officialib spoliantib torãn

Expanded text:
 ubi publicos exactores describit. Publicanus, inquit, est caput rapine, lex violentie, predo sine pudore, medicus exterminii, immanior furibus. Nam fur timens delinquit, hic autem confidenter. Fur laqueos legis timet, hic quicquid fecerit legem vocat. Quis eo iniquior, qui verbis iustitie iustitiam damnat et armis innocentie spoliat, vulnerat, occidit innoet ita in populum debacchantur, ut quod reliquit unus, alii non morentur auferre; tamquam ad hoc instituti sint, ut residuum locuste comedat brucus. Officiali cesaris nisi in omnibusontraque coronam. Quicquid dixerit ita obtinet, ac si inveniatur in actis. Et cum alias moderatione inculpate tutele vim vi repellere liceat, concutientibus officialibus, spolian
Abbreviated transcription (Latin):
biles aũ sedẽ iuditis deponant᷑ ibiꝙ abĩ
ito litiũ usq ad finem ꝑmaneant nͦ amo¬
neant᷑ nͥ sentẽtia retitata quo totiꝰ ꝯsistorii
latitudo dei ip̃ius repleta p̃sentia õĩb ad
safscãs scͥptura metũ intutiat ⁊ reu̾enti¬
am ⁊ ab inquisitõne u̾itatis oĩs iniui

Expanded text:
 sedem judicis deponantur, ibique ab initio usque ad finem permaneant, nec amoveantur, nisi sententia recitata; quo totius consistorii latitudo Dei ipsius repleta praesentia, omnibus ad sacrosanctas Scripturas metum incutiat, et reverentiam; et ab inquisitione veritatis omnis i
Abbreviated transcription (Latin):
eat rõne ⁊ inꝑib iausis ꝑia iura deside
lare hodie tm̃ offendũt huiꝰ scũ potestateᷤᷤ
situt inuiditiis. ñ attententes tis scͥptã ẽ
tũ ẽ exet̃ris. Idest sine acceptõne ꝓsonaꝵ
est ꝓtelanda est sententia: qi festinata iu¬
ditia ꝑũt penitentiã. Si gͥ in iudicãdo
ꝑic̃mi uitari ñ potest nichil est utiliꝰ qͣm
differri. Si aũ alt̾ ut̾us litigantiũ ꝑicli¬
tat᷑ utilitas: ⁊ rei difficstas morã ũ exi¬
gt. iniqͥssimũ est udiciũ ꝓtelari. Ip̃o aũ¬

Expanded text:
et in paribus causis paria jura desiderla re hodie tantum offendunt hujus saeculi potestates, sicut in judiciis, non attendentes quod scriptum est: tum est exequeris, id est sine acceptione personaest, protelanda est sententia, quia festinata iudicia pariunt penitentiam. Si igitur in iudicando periculum vitari non potest, nihil est utilius quam differri. Si autem alterutrius litigantium periclitatur utilitas et rei difficultas moram non exigit, iniquissimum est
Abbreviated transcription (Latin):
nulla ẽ letalit̾ criminalis: nisi q̃ cõ¬
cẽptũ suꝑbie nõ euitat. Magna igit᷑
securitas filiis obedientie: ⁊ re uera
pax hõib bone uoluntatis. qñ ĩ oĩ¬
ĩobedientia sola dãpnat inpenitẽtia
qͣm nescit qui diligił dĩ: sola uicri

Expanded text:
nulla est lethaliter criminalis, nisi quae contemptum superbiae non evitat. Magna igitur securitas filiis obedientiae, et revera pax hominibus bonae voluntatis: quoniam in omni obedientia sola damnatur impoenitentia, quam nescit qui diligit Deum; sola incri
Abbreviated transcription (Latin):
ceret᷑. dolo ꝓdito srustratus ẽ. Et ptꝰ tri¬
duũ: morbo ⁊ anguore uł ut alii dicũt
sulminis istu interit. Complices ⁊̃¬
cõsilii: a duce pr̃ia eliminati sunt.
misso autẽ ex̾citu a rege contͣ hetritũ
santa cede saxones debacati sũt ĩ en ͤ.
ut amimis declamaret᷑ ubi nã eẽt
tantꝰ ille infernus: qͥ tantã cesoꝵ mł¬
titudinẽ caꝑe posset.. sno seqñ¬
b regni regẽ designat henritũ fili¬
ũ othonis saxonũ ducis.

Expanded text:
olo prodito frustratus est; et post triduum morbo et angore, vel ut alii dicunt fulminis ictu periit. Complices consilii etiam a duce patria eliminati sunt. Misso autem exercitu a rege contra Henricum, tanta caede Saxones debaccati sunt in eos, ut a mimis declamaretur, ubinam esset tantus ille infernus, qui tantam caesorum multitudinem capere posset. Ungabus regni regem designat Henricum filium Ottonis Saxonum ducis,
Abbreviated transcription (Latin):
phm ⁊ constantinũ cũ dño suo cõstanti-¬
no imꝑatore imꝑare cõstituit: ip̃o con¬
stantino imꝑatore oꝑe manuũ suaꝵ
picturã scilicet pulcre ex̾ͥcendo sibi uic-¬
tũ q̃rente. Haconẽ maguntinũ ep̃m
cuiꝰ dolo olim adelb̾tus ꝑietat. rex con-¬
radꝰ sollicitauit ⁊̃ cõtra henricũ sapo¬
nũ ducẽ: ꝓpt̾ potententiã ip̃iꝰ sͥ suspec¬

Expanded text:
suo Constantino imperatore imperare constituit; ipso Constantino imperatore opere manuum suarum, picturam scilicet pulchre exercendo, sibi victum quaerente. Hattonem Moguntinum episcopum, cujus dolo olim Adelbertus perierat, rex Conradus sollicitat etiam contra Heinricum Saxonum ducem, propter potentiam ipsius sibi suspec
Abbreviated transcription (Latin):
um aĩa mea cor̾ exueret ⁊ ills
mortuũ ẽẽ ꝯnosc̾et: reatꝰ sui ꝯscia
cepit formidare ⁊ qͥd fac̾et nesciebat
Tunebat quidẽ set ꝙͣ tͥmeret ignora¬
bat. uolebat ad corꝰ redire s intrare
nõ pot̾at: foras exire s uͥq ꝑtunes¬
da: ⁊ ꝙͥ ag̾et nescia: in nullo cõfidens
tẽ tantã in mũdoꝵ spuũ młtitudinẽ
ut ñ solũ totã domũ ⁊ atriũ domꝰ s
⁊̃ uitos ⁊ plateas ciuitatis inplerẽt
Et cirtumdantes miseram aiãm:
dix̾unt Cantemꝰ huic mise aĩe de¬
bitũ mortis canticũ. qr filia mortiᷤᷤ
est: ⁊ cib ignis inextinigiubilis a¬
mita tenebraꝵ: ⁊ lucis inunita. Ꝙ
cõu̾si ad eam stridebant dentib ĩ eã
⁊ ungłis ꝓpriis p̃furore nuuio ge¬
nas tet̾rimas lamabant dicentes
Ecce misera. ppłs ꝙ̃ elegisti. cũ qͥb
arsura: intrabis in infernũ nutrix
scandali. amatrix discordie: ꝙ ⁊ uos
amanus qͣre ñ sr̃bis mͦ. Quare
ñ adult̾aris. Qͣre ñ fornicaris u̾ ẽ

Expanded text:
um anima mea corpus exueret, et illud mortuum esse cognosceret, reatus sui conscientia coepit formidare, et quid ageret nesciebat. Timebat quidem, sed quid timeret, ignorabat. Volebat ad corpus redire, sed intrare non poterat; foras exire, sed ubique pertimesda, et quid ageret nescia, in nullo confidens,se tantam immundorum spirituum multitudinem, ut non solum domum et atrium dom vicos et plateas civitatis implerent; et circumdantes miseram animam dixerunt: « Cantemus huic miserae animae debitum mortis canticum; quia filia mortis est, et cibus ignis inexstinguibilis, amica tenebrarum, et lucis inimica. » Et conversi ad eam, stridebant dentibus in eam; et ungulis propriis prae furore nimio genas teterrimas laniabant, dicentes: « Ecce misera, populus, quem elegisti: cum quibus arsura intrabis infernum. Nutrix scandali, amatrix discordiae, quod et nos amamus, quare non superbis modo, quare non adulteraris, quare non fornicaris? Ubi est
Abbreviated transcription (Latin):
drĩs illapidat: inutile sͥ exauditur
ad uotũ. Nam boues ⁊ utensilia. mo¬
tis subitaneo tonitru elementis. ful¬
eiꝰ pedi extimplo subripuit: ꝙ̃ in
breui cũ reddidiss exesum. tybiã qͦ
ꝑuatens cruris parit̾ sup̃ma corri¬
puit. Carnes quo uorans. u̾noꝵ du¬
ricia tabidis fluorib latestente ossa
retex̾at: eadẽq casu cotidiano us ad
genicłm hac ⁊ illac disꝑserat. Cũ gͥ¬

Expanded text:
dictis illapidat, inutile sibi exauditur ad votum. Nam boves ac utensilia motis subitaneo tonitru elementis, fulejus pedi extemplo subripuit, quem in brevi cum reddidisset exesum, tibiam quoque pervadens cruris pariter suprema corripuit; carnes namque vorans, nervorum duritia tabidis fluoribus latescente, ossa retexerat, eademque casu quotidiano usque ad geniculum hac illacque disperserat; ad
Abbreviated transcription (Latin):
bilem paganoꝵ młtitudinẽ głosa uicto¬
ria ꝯt̾unt. filiꝰ imꝑatoris henrici a pr̃e
au̾sus. quoscũꝙ potest ab eo au̾tit ⁊ sb̃
obtentu meliorande rerpublice ⁊ restaurã¬
dũ solis forma ⁊ lumine cotidiano so¬
li simles apparuerunt õĩũ celoꝵ sꝑẽ ra¬
diantes ad instar artus celestis ¶ Ntio¬
.lͦ uiͦiͦ. nouas februarii. stella ꝑ diem ui-¬
sa est in celo. ab nona t̾cia usq ad horã
nonã. quasi cubito distaus a sole. heritꝰ

Expanded text:
bilem paganorum multitudinem gloriosa victoria conterunt. Filius imperatoris Henrici a patre aversus, quoscunque potest ab eo avertit, et sub obtentu meliorande rei publice et restaurandum solis, forma et lumine cotidiano soli similes, apparuerunt, omnium colorum specie radiantes ad instar arcus celestis. . Quarto Nonas Februarii stella per diem visa est in coelo ab hora tertia usque in horam nonam, quasi cubito distans a sole. Henrico
Abbreviated transcription (Latin):
henrito moriente leodii. fuliꝰ eius acͥs graui¬
re pontẽ apud uuisatũ. nequis uementi sͥ
obstaret. s nulitib prĩs ꝯturrentib ad
exotupandũ pontẽ. uulites filii aponte
comes occisus est. Sic filiꝰ ꝯtͣ patr̃e ueniẽs
rediit ingloriꝰ. Coloniensib fidem imꝑato
sessa oppugnat᷑ s nõ expugnatur txuii.

Expanded text:
eratore morante Leodii, filius ejus venit Aquire pontem apud Wisatum, ne quis sibi venienti obstaret. Sed militibus patris concurrentibus ad exoccupandum pontem, milites filii a ponte comes occisus est. Sicque filius contra patrem veniens rediit inglorius. Coloniensibus fidem imperasessa oppugnatur, sed non expugnatur.
Abbreviated transcription (Latin):
menda: ⁊ magistͥ stabãt armati corri¬
giis uodatis. expectantes pueros ante
se tnͣsituros. Et ecce subito om̃s magistͥ
obdormierũt: ⁊ pueros ꝑ mediũ tnͣseun¬
tes. nõ fuit qui tangeret. adolescẽs aut̃e

Expanded text:
emenda, et magistri stabant armati corriemenda, et magistri stabant armati corrigiis nodatis, exspectantes pueros ante se transituros: et ecce subito omnes magistri obdormierunt, et pueros per medium transeuntes non fuit qui tangeret. Adolescens aute
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃ pͥcuicti ⁊ lucerne ardentes: illuĩata
est. Quidã puer claudꝰ ab ut̾o: a mr̃e su¬
a uiue de latꝰ est. Qui tũ sua matre orã¬
te pomũ teneret subito pomũ illud ro¬
tari cepit usꝙ ad tumulũ sc̃i. Qd̾ ille
ꝑdere uolens: statĩ sanus post illud
cuturrit. Moris erat in eodẽ monasu̾io
donarẽt illũ diẽ. Qui uoluerũt: s om̃ᷤᷤ
ad uirgas se p̾parauerũt. Ea nocte asti¬
tie ĩ uisu uni pueroꝵ diuistanꝰ: dicens.
Cur tantũ pauidi estis opueri. Quia
inqͥt dũe: furor magistroꝵ cedari neqͥt¬
Ne timeas ait. Ego eũ sedabo. Ego sũ
dunstanꝰ: pr̃ hiꝰ monast̾ii. Hoc tͥ erit sig¬
nũ quia lib̃abo uos. Uade ⁊ dit custo¬
dib eccłie. ut auferãt de uxta me ⁊ ab
eccl̃ia corpꝰ filii auoldi: qũe gentilẽ. odi¬
bilis quoꝵdam adulatio iuxta me ausu
cem̾ario sepeliuit. Qd̾ si cito nõ fecerint:
tota hec eccl̃ia gͣne dãpnũ sustinebit.
Iam aurora ullucescebat. hora pueris tͤ¬

Expanded text:
ata est. Quidam puer claudus ab utero, a matre sua illuc delatus est; qui cum, matre sua orante, pomum teneret, subito pomum illud rotari coepit usque ad tumulum sancti; quod ille perdere nolens, statim sanus post illud cucurrit. Moris erat in eodem monasterio donarent illum diem; qui noluerunt, sed omnes ad virgas se praeparaverunt. Ea nocte astitit in visu uni puerorum Dunstanus, dicens: « Cur tantum pavidi estis, o pueri?--Quia, inquit, domine, furor magistrorum sedari nequit.--Ne timeatis, ait, ego eum sedabo. Ego sum Dunstanus, pater hujus monasterii: hoc erit tiet dic custodibus ecclesiae ut auferant de juxta me et ab ecclesia corpus filii Alredi, quem gentilem odibilis quorumdam adulatio juxta me ausu temerario sepelivit. Quod si cito non fecerint, tota haec ecclesia grave damnum sustinebit. » Jam aurora illucescebat, hora pueris tr
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑaliticus ftẽ: ad corpꝰ sc̃i delatꝰ est. od¬
Sensit ꝙ qũedã manũ ꝑ totũ corpꝰ
suũ ducentẽ.: ⁊ membra sua resolidan¬
tẽ. Danatꝰ gͥ: grande quiuiũ celebra¬
bat. Exultationib oõuiuis. ⁊ dunsta¬
nũ laudantib: tumens ille ait. Nlũ¬
quid me int̾ pauperes iinn̾atis: Et¬
si dimstanꝰ nõ eẽt. sanatꝰ fuissem. Qͦ
tc̃o: statim pͥstino morbo mͦ correptꝰ
est. Et cũ muserabilit̾ clamaret: emisit
municatꝰ fu̾at ꝓ crimine uoluptatis
⁊ acrogantie. ⁊ ꝑ .uii. ãnos sathane tͣ¬
ditꝰ. sensu ꝑdico. toto corꝑe tremebat.
Qui tandẽ ad sepulthrũ dunstani per¬
tractꝰ. in nocte purificatõis beate ma¬
rie qͣndo responsoriũ uidete miratłm
inthoabat᷑. demonẽ suũ cũ młto cruore
enomuit. Qredã uirgo a natiuitate

Expanded text:
alyticus factus, ad corpus sancti delatus est, sensitque quemdam, manum per totum corpus suum ducentem, et membra sua resolidantem. Sanatus igitur grande convivium celebrabat. Exsultantibus convivis, et Dunstanum laudantibus, tumens ille, ait: « Nunquid me inter pauperes numeratis? Etsi Dunstanus non esset, sanatus fuissem. » Quo dicto, statim pristino morbo correptus est: et cum miserabiliter clamaret, emisit municatus fuerat pro crimine voluptatis et arrogantiae, et per 7 annos Satanae traditus, sensu perdito toto corpore tremebat. Qui tandem ad sepulcrum Dunstani pertractus, in nocte Purificationis B. Mariae, quando responsorium Videte miraculum inchoabatur, daemonem suum cum multo cruore evom