comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
e ñ datis libellis dehis quȩ mirabilit̃ facta s. illi ipsi qui
aati sunt ad septuagunta ferme numeꝵ ꝑuen̾ant. qͣ̃ie ista
conscͥpti. Chalame ũo uͥ ⁊ ipsamemoria pꝰ ẽẽ cep̃ ⁊ crebriꝰ
dant᷑ ⁊ incõꝑabili multitudine suꝑant. uzali ⁊̃ q̃ colonia
uticȩ ucina ẽ multa p̾clara ꝑ eundẽ mr̃em facta cogno¬
uimus. cꝰ ibi memoria longe pͥusqͣ̃m ap̃ nos ab ep̃o euodio
constituta ẽ. S libelloꝵ dandoꝵ ibi consuetudo ñ ẽ. uł potiꝰ
ñ fuit. nam fortasse nc̃ ẽ iam cep̃. Cum enĩ nuꝑ illic ẽẽmꝰ.
pet᷑mã elarissimã feminã q̃ ibi mirabilit̾ ecc magno atq
duirno in quo medicoꝵ adiutoria cuncta defec̃ant. lan¬
gore sanata ẽ. hortati sumus uolente supͣdicto loci ep̃o.
ut libellum daret qͥ recitaret᷑ in ppło. ⁊ obedientissime pa¬
Fruit.
opꝰ urgent festinare cõpellar. Aquodã udõ dixit sͥ fuisse

Expanded text:
est, non datis libellis de his, quae mirabiliter facta sunt, illi ipsi qui est, non datis libellis de his, quae mirabiliter facta sunt, illi ipsi qui dati sunt ad septuaginta ferme numerum peruenerant, quando ista conscripsi. Calamae uero, ubi et ipsa memoria prius esse coepit et crebrius dantur, inconparabili multitudine superant. Uzali etiam, quae colonia Uticae uicina est, multa praeclara per eundem martyrem facta cognouimus; cuius ibi memoria longe prius quam aput nos ab episcopo Euodio constituta est. Sed libellorum dandorum ibi consuetudo non est uel potius non fuit; nam fortasse nunc esse iam coepit. Cum enim nuper illic essemus, Petroniam, clarissimam feminam. quae ibi mirabiliter ex magno adque diuturno, in quo medicorum adiutoria cuncta defecerant, languore sanata est, hortati sumus, uolente supradicto loci episcopo, ut libellum daret, qui recitaretur in populo, et oboedientissime paruit. opus urgent, festinare conpellar. A quodam ludaeo dixit sibi fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
corpus punget᷑. F actũ ẽ ⁊ remã. Itemq ap̃ nos uit tͥbum¬
eiꝰ eleusiniꝰ suꝑ memoriã mr̃m quȩ in suburbano eiꝰ ẽ. eg̃¬
U tget h oꝑis implenda ꝓmissio. ut ñ hic possim om̃ia eo¬
iam nc̃ ut ignosant rogo : ⁊ cogitent qͣm ꝓlixi laboris sit
face. qͣ me ħ ñ facẽ suscepti oꝑis necessitas cog̃. Si enĩ mi¬
racła santatũ ut alia taceam ea tantũm᷑ uelĩ scb̾e. quȩ¬
phiẽ mr̃em idest g̾osissimũ stepbm facta s̃ in coloma cha¬
lam̃si ⁊ in nr̃a. płimi conficiendi sunt libri. Nec tñ omĩa colli¬
gi poterunt. si tantũ de quibꝰ libelli dati sunt qu reitarẽt᷑
in ppłis. bo nãq fieri uoluimꝰ cum uid̾emus antiqͥs simiba
diuimnaꝵ signa uͥtutum : ⁊̃ nr̃is tp̃ribꝰ freq̃ntari.⁊ ⁊ ea non
deb̾e multoꝵ notieiȩ deꝑire. Nondũ ẽ aut̃ bienniũ. ea qͦ
ap̃ hỹponeregiĩ cep̃ ẽ ista memoria. ⁊ młtis q̃ nob̾ c̃tissimũ

Expanded text:
apud nos vir tribunitius Eleusinus, super memoriam martyrum, quae in suburbano ejus est, aegrUrget hujus operis implenda promissio, ut non hic possim omnia cojam nunc ut ignoscant, rogo, et cogitent quam prolixi laboris sit facere, quod me hic non facere suscepti operis necessitas cogit. Si enim miracula sanitatum, ut alia taceam, ea tantummodo velim scribere quem, id est gloriosissimum Stephanum, facta sunt in colonia Calamensi et in nostra, plurimi conficiendi sunt libri, nec tamen omnia colligi poterunt, sed tantum de quibus libelli dati sunt, qui recitarentur in populis. Id namque fieri uoluimus, cum uideremus antiquis similia diuinarum signa uii-tudebere multorum notitiae deperire. Nondum est autem biennium, ex quo aput Hipponem Regium coepit esse ista memoria, et multis, quod nobis certissimum
Abbreviated transcription (Latin):
m̾sura corꝑis inq̃ mortuꝰ ẽ resiuirex̃ nec fas ẽ dic̃e cũ re¬
siurectõis om̃tũ tp̃s aduen̾it. accessurã oorꝑi eiꝰ eã mag¬
nitudinẽ ꝙ̃. ñ hu̾it. qñ in ea discipłis inqͣ ilł erat notus
apparuit. ut longissimis fieri possit equał. Si aũ dix̃intꝰ
ad aniei corꝑis modũ et̾ quoꝵq maiora corꝑa redigẽ¬
ꝑitũ ẽẽ ꝓmiserit. Restat gͦ ut suã recipiat qͥsq m̃suram

Expanded text:
 cum resurrectionis omnium tempus venerit, accessuram corpori ejus eam magnitudinem quam non habuit, quando in ea discipulis in qua illis erat notus apparuit, ut longissimis fieri possit aequalis. Si autem dixerimus ad dominici corporis modum etiam quorumque majora corpora redigenperiturum esse promiserit. Restat ergo ut suam recipiat unusquisque m
Abbreviated transcription (Latin):
lit̾ ułut in somnũ sana siureã. Dum gͦ reqͥreremꝰ qͥd factũ
fu̾it. uñ ille strepteꝰ letꝰ exestitĩt. ing̾ssi s̃ cum illa in basa

Expanded text:
liter velut in somnum, sana surrexit. Dum ergo requireremus quid factum liter velut in somnum, sana surrexit. Dum ergo requireremus quid factum fuerit, unde iste strepitus laetus exstit
Abbreviated transcription (Latin):
et diligent̾ nob̾ omnẽ sue fr̃neq ac mat̾ne calamitatis in¬
dicaũ historiã. Seq̃nti itaq die pꝰ sermonẽ redditũ naratiõis
eiꝰ. libellũ in cͣstinum ppło recitandũ ꝓmisi. Qd̃ cũ ex dñico
paschȩ die t̾ẽio fieret. in gͣdibꝰ excedre in qua de suꝑiori elo¬
quebar loco. feci stare ambos fr̃s. cum eoꝵ lege̾t᷑ libellus.
alt̾am m̃bris om̃ibꝰ contrem̃tẽ. & qui ipsũ ñ uid̾ant. quid
in eo diuine mic̾ȩ factum eẽt in eiꝰ sorore cernebant. uide¬
bant enĩ quid in illo gͣculandũ. quid ꝓ illa ẽẽt orandũ. Int̾
ħ recitato eoꝵ libello. de conspectu ppłi eos abire p̾cepi. i de
tota ipsa causa aliqño diligentiꝰ cȩꝑam disputare. cũ ecce
me disputante uoces aliȩ de memoria mr̃is noue gͣculatio¬
nis audiunt᷑. Conũsi s̃ eo qͥ me audiebant. cepeñ ꝯcunrere.
orare perrex̾at. Quȩ mox ut cancellos attig̃. collapsa simi¬

Expanded text:
indicanit historiam. Sequenti itaque die post sermonem redditum narrationis eius libellum in crastinum populo recitandum promisi. Quod cum ex dominico Paschae die tertio fieret in gradibus exedrae, in qua de superiore loquebar loco, feci stare ambos fratres, cum eorum legeretur libellus. alteram membris omnibus contrementem. Et qui ipsum non uiderant, quid in eo diuinae misericordiae factum esset, in eius sorore cernebant. Videbant enim quid in illo gratulandum, quid pro illa esset orandum. Inter haec recitato eorum libello de conspectu populi eos abire praecepi, et de tota ipsa causa aliquanto diligentius coeperam disputare, cum ecce me disputante uoces aliae de memoria martyris nouae gratulationis audiuntur. Conuersi sunt eo, qui me audiebant, coeperunorare perrexerat. Quae mox ut cancellos attigit, collapsa simi
Abbreviated transcription (Latin):
cõꝑare iñ disponens. ut uxor eiꝰ quomꝰ poss ei qͦ indueret᷑
efficẽt. S cocus concidens piscẽ. amuilũ aureũ inuent̾elo
eiꝰ inuenit. Marꝙ miseratione flexꝰ ⁊ religione pt̾ritus.
homini oñ
sus ⁊ oceurs. loi cgca mulier ut ad ep̃m parcante d ueti¬

Expanded text:
conparare inde disponens, ut uxor eius quo modo posset ei quo indueretur conparare inde disponens, ut uxor eius quo modo posset ei quo indueretur efficeret. Sed coquus concidens piscem anulum aureum in uentriculo eius inuenit moxque miseratione flexus et religione perterritus homini eum sus et occursus. Ibi caeca mulier, ut ad episcopum portantem du
Abbreviated transcription (Latin):
suo reuocauit. ligaũ orario. nec nͥ pꝰ septẽ dies putauit
ẽẽ soluendum. Qd̃ cum feciss. sanissimũ inueñ. Sanati
sunt illic ⁊ alii. de quibꝰ dicẽ longum ẽ. Hyponiensẽ qͣdã
uͥginẽ scio. cum se oleo ꝑunxciss eui ꝓ illa orans prb̾it̾ in¬
stillau̾at lacͥmas suas. mox a demonio fuisse sanatã Scio
demone caruisse. Erat quidã senex florentiꝰ hiponiensis.
nr̃ hõ religiosꝰ ⁊ pauꝑ sartoris se arte pascebat. Casulã
dier̃ eum adolescentes qui forte aderant urisores. eumq
descendentẽ exagitantes ꝓseg̃bant᷑. quasi a mr̃ibꝰ qͥnqͣ¬
genos folles uñ uestim̃tũ em̃et petiuisse. At ille tacitꝰ
ambulans eiectum gͣndẽ piscẽ palpitantẽ uidit in litore.
eumq illis fauentibꝰ atq aduinantibꝰ app̃hendit. ⁊ eui¬
dam coco catoso nomine bñ ap̃iano ad qͦ qͥnã c̃ditariã.
indicans quid gestum sit treẽtis follibꝰ uendidit. lanã

Expanded text:
suo reuocatum ligauit orario nec nisi post septem dies putauit suo reuocatum ligauit orario nec nisi post septem dies putauit esse soluendum. Quod cum fecisset, sanissimum inuenit. Sanati sunt illic et alii, de quibus dicere longum est. Hipponiensem quandam uirginem scio, cum se oleo perunxisset, cui pro illa orans presbyter instillauerat lacrimas suas, mox a daemonio fuisse sanatam. Sciodaemone caruisse. Erat quidam senex Florentius Hipponiensis noster, homo religiosus et pauper; sartoris se arte pascebat; casulam dierunt eum adulescentes qui forte aderant inrisores eumque discedentem exagitantes prosequebantur: quasi a martyribus quinquagenos folles, unde uestimentum emeret, petiuisset. At ille tacitus ambulans eiectum grandem piscem palpitantem uidit in litore eumque illis fauentibus adque adiuuantibus adprehendit et cuidam coquo, Catoso nomine, bene Christiano, ad coquinam conditariam, . indicans quid gestum sit, trecentis follibus uendidit, lanam
Abbreviated transcription (Latin):
quasi ꝑcussꝰ eaccussꝰ ẽ.⁊ cum t̾ribili fremitu altare apphen¬
sum. mou̾e ñ audens siue ñ ualens. tamꝗͣ eo fu̾it alligatꝰ
aut affixꝰ tenebat.⁊ cum gͣndi eiulatu parci sͥ rogans.
c̃fitebatur uͥ adolescentẽ ⁊ qñ ⁊ quomͦ inuaserit. Postremo
se excitũ ẽẽ denuntians. m̃bͣ eiꝰ singła nõĩabat. q̃ se ãputatũ
exciens minabat᷑. Atq int̾ ħ u̾ba discessit ab hoĩe. s oełs
eiꝰ in maxillã fussꝰ tenui uenula ab int̾iore quasi radice
pendebat. totumq eiꝰ mediũ q̃ nigellum fu̾at albicau̾at.
Quo uiso qui aderant cẽurerant aut̃ ⁊̃ alii uocibꝰ acciti ⁊ se
om̃s in orr̃onẽ ꝓ illo ꝓstraũant. qͣmus eũ sana m̃te stare
ẽẽ dicebant. Ibi maritꝰ sororis eiꝰ qui eũ illo detułat. po¬
tens ẽ inquit d̾s scõꝵ orrõnibꝰ qͥ fugauit demonẽ lum̃ red¬
dere. Tũ sic̃ potuit ocłm lapsum atq pendentẽ loco

Expanded text:
quasi percussus excussus est et cum terribili fremitu altare adprehenquasi percussus excussus est et cum terribili fremitu altare adprehensum mouere non audens siue non ualens, tamquam eo fuerit adligatus aut adfixus, tenebat et cum grandi eiulatu parci sibi rogans confitebatur, ubi adulescentem et quando et quo modo inuaserit. Postremo se exiturum esse denuntians membra eius singula nominabat, quae se amputaturum exiens minabatur, adque inter haec uerba discessit ab homine. Sed oculus eius in maxillam fusus tenui uenula ab interiore quasi radice pendebat, totumque eius medium, quod nigellum fuerat, albicauerat. Quo uiso qui aderant concurrerant autem etiam alii uocibus eius acciti et se omnes in orationem pro illo strauerant, quamuis eum sana mente stare esse dicebant. Ibi maritus sororis eius, qui eum illo detulerat: Totens est, inquit, Deus sanctorum orationibus, qui fugauit daemonem, lumen reddere.\' Tum, sicut potuit, oculum lapsum adque pendentem loco
Abbreviated transcription (Latin):
ego ⁊ collega t̾ẽ m̃s ep̃s sinitensis ȩccł̃iȩ maximinꝰ. ĩ ꝑocimo
ẽẽmꝰ. ut ueniremꝰ rogauit ⁊ uenimꝰ. Cumq nob̾ oĩa retu¬
g̾gari. Non restitimus. factũ ẽ. Erat ibi uiuenis ꝑaliticꝰ
rusticanus. ħ audito petiuit a parentibꝰ sius. ut illũ adeũ
locum sẽm ñ eunctant̃ afferent. Quo cum fuisset adlatꝰ. orau
atq iñ continuo pedibꝰ suis saluus abscessit. Uictoriana ar
uilla. ab yponensi regione minus. acex. milibꝰ ab est. Memoria
mr̃m ibi ẽ mediolanensiũ. ꝓtasii ⁊ geruasii. Portatꝰ ẽ eo q̃dã
ad olescens. qui cum die medio tp̃re estatis equũ ablueret
in fluminis gurgite demonẽ in cuirit. u̾ eum iac̾et ł morti
ꝓximus uł simillimꝰ mortuo. ad ũꝑtinos illuc hymnos
⁊ oic̃ones cum ancillis ss ⁊ qͥbdã scimonialibꝰ ex more adña
possessionis intͣuit. atq himnnos cañe cȩper̃. Qua uoce ille

Expanded text:
ego et collega tunc meas, episcopus Sinitensis ecclesiae Maximinus, in proximo ego et collega tunc meas, episcopus Sinitensis ecclesiae Maximinus, in proximo essemus; ut ueniremus rogauit, et uenimus. Cumque nobis omnia rettui sunt congregari. Non restitimus: factum est. Erat ibi juvenis paralyticus rusticanus: hoc audito petivit a parentibus suis, ut illum ad eum locum sanctum non cunctanter afferrent. Quo cum fuisset allatus, oravit, atque inde continuo pedibus suis salvus abscessit. 7. Victoriana dicitur villa, ab Hippone-Regio minus triginta millibus abest. Memoria martyrum ibi est Mediolanensium Protasii et Gervasii. Portatus est eo quidam adolescens, qui cum die medio tempore aestatis equum ablueret in fluminis gurgite, daemonem incurrit. Ibi cum jaceret vel morti proximus, vel simillimus mortuo, ad vespertinos illuc hymnos et orationes cum ancillis suis et quibusdam sanctimonialibus ex more domina possessionis intrauit adque hymnos cantare coeperunt. Qua uoce ille
Abbreviated transcription (Latin):
ginẽ fecimꝰ. qͣmiis a talibꝰ pͥꝰ audierimꝰ de qͦꝵ fide dubi¬
tare non possẽ. Uir tͥbunitiꝰ hesꝑiꝰ ap̃ noꝰ ẽ. ht̃ uit̾ri¬
torio fussalensi fũdũ. ⁊ abeti appellat᷑. uͥ cum affectione
am̃aliũ ⁊ seruoꝵ suoꝵ domũ suã sp̃uũ malignoꝵ uĩ
norciã ꝑpeti cõꝑiss. rogauit nr̃os me absente p̾sbitõs.
ut aliqͥs eoꝵ illo ꝑgẽt. cuiꝰ orc̾onibꝰ ced̾ent. Perrex̃ unu.
obtulit ibi sacͥficium corꝑis xͥ. orans qͣntum potuit ut
cessaret illa uexatio. Dõ ꝓtinus miserante. cessaũ. acce¬
ꝑat at̃ ab amico suo t̾ram sc̃am de iħrłumtanis allatã.
uͥ sepultꝰ xp̃s die t̾cio resurex̃. eamq suspend̾at ĩ cubicło
suo. neqͥd mali ⁊̃ ipse patẽt᷑. ast uͥ domꝰ qͣabilla infestatio¬
ne purgata ẽ. quid de illa t̾ra fieret cogitabat. qͣm duitiꝰ in
cubicło suo reu̾entiȩ causa hr̃e nolebat. Forte accidit ut

Expanded text:
ginem fecimus, quamuis a talibus prius audierimus, de quorum fide dubitare non possemus. Vir tribunicius Hesm adflictione animalium et seruorum suorum domum suam spirituum malignorum uim noxiam perpeti conperisset, rogauit nostros me absente presbyteros, ut aliquis eorum illo pergeret, cuius orationibus cederent. Perrexit unus, obtulit ibi sacrificium corporis Christi, orans quantum potuit, ut cessaret illa uexatio: Deo protinus miserante cessauit. Acceperat autem ab amico suo terram sanctam de Hierosolymis adlatam, ubi sepultus Christus die tertio resurrexit, eamque suspenderat in cubiculo suo, ne quid mali etiam ipse pateretur. Ast ubi domus eius ab illa infestatione purgata est, quid de illa terra fieret, cogitabat, quam diutius in cubiculo suo reuerentiae causa habere nolebat. Forte accidit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
usq ꝙͣ cantat᷑ in celum eũ carne sublatꝰ : Añ tp̃ribꝰ eruditiᷤ
et om̃e q̃ fieri ñ pot̾ respuentibꝰ sine ulł miracuł nuniũ
mirabilit̾ inc̃dibilia ed̃ioit mundꝰ: an forte c̃dibilia fuisse.
complexio. Aut inc̃dibił rei quȩ ñ uidebat᷑ alia inc̃dibilia
que tam̃ fiebant ⁊ iudebant᷑ fecer̃ fidẽ. aut c̾te res ita ẽdi¬
bilis. ut nullis qͥbꝰ ꝑsuad̾et᷑ miracłis indig̾et. istoꝵ nimiã
redanguit infid elitatẽ. ħ ad refellendos uanissimos dicẽam.
Nam facta eẽ multa miracła quȩ adtestarent᷑ illi uni gͣndi
negare ñ possumꝰ. In eisdẽ quippe u̾acissimis libris euncta
tescent. Legunt᷑ qͥppe in ppłis ut c̾̃dant᷑. nec in ppłis tam̃¬

Expanded text:
uaque cantatur in coelum cum carne sublatus? Unde temporibus eruditis et omne quod fieri non potest respuentibus sine ullis miraculis nimium mirabiliter incredibilia credidit mundus? An forte credibilia fuisse, complexio, aut incredibilis rei quae non videbatur, alia incredibilia, quae tamen fiebant et uidebantur, fecerunt fidem; aut certe res ita credibilis, ut nullis quibus persuaderetur miraculis indigeret, istorum nimiam redarguit infidelitatem. Hoc ad refellendos uanissimos dixerim. Nam facta esse multa miracula, quae adtestarentur illi uni grandi negare non possumus. In eisdem quippe veracissimis libris cuncta tescunt. Leguntur quippe in populis ut credantur, nec in p
Abbreviated transcription (Latin):
tantum ppłm gra sua collig̃. ut iñ suppleat ⁊ instauret
partẽ quȩ lapsa ẽ angłoꝵ. ac sic illa deleta ⁊ suꝑna cui¬
tas ñ fraudet᷑ suoꝵ nũo eiuiũ. qͥn ⁊̃ fortassis ⁊ ub̾iore¬
s tantȩ ẽ ille sapientiȩ tanteq u̾tutis. ut in eos exitꝰ sine
fines quos bonos ⁊ iustos ipse p̾sciũ tendant omĩa. quȩ
uoluntati eiꝰ uident᷑ adu̾sa. Ac ꝑhoc cum d̾s mutare d̾r
uoluntatẽ. ut qͥbꝰ letus erat uͭ gr̾a reddat᷑ iratꝰ. illi potiꝰ

Expanded text:
tantum populum gratia sua colligit, ut inde subpleat et instauret tantum populum gratia sua colligit, ut inde subpleat et instauret partem, quae lapsa est angelorum, ac sic illa dilecta et superna ciuitas non fraudetur suorum numero ciuium, quin sed tantae est ille sapientiae tantaeque virtutis, ut in eos exitus, sive fines, quos bonos et justos ipse praescivit, tendant omnia quae voluntati ejus videntur adversa; ac per hoc cum Deus mutare dicitur voluntatem, ut
Abbreviated transcription (Latin):
etiam ipso uitio suo excellentiꝰ ostendit᷑ cet̾is m̃bris m̃brũ
capax luminis. ñ enĩ alia causa eẽt uitiũ eiꝰ carere lumi¬
ne. ita natura q̃ fruebat᷑ dõ optimã se institutã docet: ⁊̃
ipso uitio qͦ ĩõ miseria ẽ qi ñ fruit᷑ dõ. qͥ casũ angłoꝵ uo¬
luntariũ ustissima pena sempit̾na infelicitatis obstrurẽ.
atq in eo sũmo bono ꝑmanentibꝰ cet̾is ut de sua sine fine
dit. Q fec̃ hominẽ ⁊̃ ipsum rectum cum eodẽ lib̾o arbit̾o
t̾renum quidẽ am̃al s cȩlũ dignum si suo cohereret aue¬
tori miseria similit̾ sieum desereret secut᷑a. qͣlis nat᷑a hꝰ¬
modi conueniret. Quẽ similit̾ eum p̃uaricatione legis dĩ
ꝑdĩ desertionẽ peccat᷑ũ eẽ p̃seuret. nec illi ademit arbitrii¬
libi potestatẽ. simul p̃uidens qͥd boni de malo eiꝰ eẽt ipse
facturꝰ. qui de mortali ꝓgenie iustȩ m̃itoq damnata

Expanded text:
etiam ipso uitio suo excellentius ostenditur ceteris membris membrum etiam ipso uitio suo excellentius ostenditur ceteris membris membrum capax luminis non enim alia causa esset uitium eius carere lumine: ita natura. quae fruebatur Deo, optimam se institutam docet etiam ipso uitio, quo ideo misera est quia non fruitur Deo; qui casum angelorum uoluntarium iustissima poena sempiternae infeliciatque in eo summo bono permanentibus ceteris, ut de sua sine fine dit, qui fecit hominem etiam ipsum rectum cum eodem libero arbitrio, terrenum quidem animal, sed caelo dignum, si suo cohaereret auctori, miseria similitmodi conueniret. Quem similiter cum praeuaricatione legis Dei per Dei desertionem peccaturum esse praesciret, nec illi ademit liberi arbitrii potestatem, simul praeuidens, quid boni de malo eius esset ipse facturus: qui de mortali progenie merito iusteque damnata
Abbreviated transcription (Latin):
cesq sui p̃stitit. atq una societate deuinã qͣ sc̃am et
suꝑnã dicimus ciuitatẽ. in qua res q̃ sustentent᷑ bĩq sint
ds̃ ipse illis ẽ. tamꝙ̃ uita iuctq cõmunis. qͥ libũ arbitũ
eidem intellectuali nature tbuit. tale ut si uellet deserere
p̃seitet angłos quosdã ꝑ elationẽ quam ipsis̾ ad bãm
uitam sufficẽ uellent tantiboni desertores futos. ñ eis
ademit hanc potestatẽ. potentiꝰ ⁊ meliꝰ eẽ uidicans ⁊ de¬
natura nutabił qͣmius bona ⁊ a sũmo dõ atq incomuta¬
bili bono qui bona oiã condidit instituta peccando s̃ ea
ipsa fecis. Quo etiam pecc̃o suo teste. coniunet᷑ bonã c̃ditã
se eẽ naturã. Nisi enim magnum ⁊ ipsa lie ñ equale con¬
ditori bonum eẽt. ꝓfecto desertio dĩ tamqͣ luminis sui
malĩ eiꝰ e non poss. Nam sic̃ cecitas ocłi uitiũ ẽ.: uidẽ

Expanded text:
cesque sui praestitit adque una societate deuinxit, quam sanctam et cesque sui praestitit adque una societate deuinxit, quam sanctam et supernam dicimus ciuitatem, in qua res, qua sustententur beatique sint, Deus ipse illis est, tamquam uita uictusque communis: qui liberum arbitrium eidem intellectuali naturae tribuit tale, ut, si uellet deserere praesciret angelos quosdam per elationem, qua ipsi sibi ad beatam vitam sufficere vellent, tanti boni desertores futuros, non eis ademit hanc potestatem, potentius et melius esse judicans etnatura mutabilis, quamuis bona et a summo Deo adque incommutabili bono, qui bona omnia condidit, instituta, peccando ea sibi ipsa fecisset; quo etiam peccato suo teste conuincitur bonam conditam se esse naturam. Nisi enim magnum et ipsa, licet non aequale Conditori, bonum esset, profecto desertio Dei tamquam luminis sui malum eius esse non posset. Nam sicut caecitas oculi uitium est et idem
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ñ ꝓpt̾ etatis ꝑ multa scła longitudinẽ tñ quandoq
finiendam ȩt̾nitatis nom̃ accep̃. s quematmodũ scͥptũ
ẽ in ȩũgłio regni eiꝰ ñ erit finis. nec ita ut aliis moriendo
decedentibꝰ. aliis succedentibꝰ oriendo spẽs in ea ꝑpetui¬
tatis appareat. sic̃ in arbore quȩ ꝑhenni fronde uestit᷑
eadẽ uidet᷑ uiriditas ꝑmañe. dum labentibꝰ ⁊ cadentibꝰ
foliis subiñ alia quȩ nascunt᷑ faciẽ conseruant opacitatiᷤ.
s om̃s in ea ciues ĩmortales erunt adipiscentibꝰ ⁊ hoĩbꝰ qͣ¬
numqͣm scĩ angłi ꝑdider̃. Faciet ħ d̾s oĩpt̾issimus. eiꝰ cõ¬
ditor. Aꝓmisit enĩ nec m̃tiri pot̾.⁊ quibꝰ fidem huic qͦ
facet. multa sua ⁊ ñ ꝓmissa ⁊ ꝓmissa iã fec̃. Ipse ẽ enĩ qͥ
in pͥncipio condidit mundũ bonis om̃ibꝰ uisibilibꝰ atq
intelligibilibꝰ rebꝰ. in qͦ nicħ meliꝰ instituit qͣm sp̃s quibꝰ
intelligentiã dedit. ⁊ suȩ contemplationis habiles capa¬

Expanded text:
n quandocumque finiendam aeternitatis nomen accepit, sed quem ad modum scriptum est in euangelio, regni eius non erit finis; nec ita ut aliis moriendo decedentibus, aliis succedentibus oriendo species in ea perpetuitatis appareat, sicut in arbore, quae perenni fronde uestitur, eadem uidetur uiriditas permanere, dum labentibus? et cadentibus foliis subinde alia, quae nascuntur. faciem conseruant opacitatis; sed omnes in ea ciues inmortales erunt. adipiscentibus et . Faciet hoc Deus omnipotentissimus eius conditor. Promisit enim nec mentiri potest, et quibus fidem hinc quoque faceret, multa sua et non promissa et promissa iam fecit. Ipse est enim, qui in principio condidit mundum, plenum bonis omnibus uisibilibus adque intellegibilibus rebus, in quo nihil melius instituit quam spiritus, quibus intellegentiam dedit et suae contemplationis habiles capa
Abbreviated transcription (Latin):
inimicoꝵ ĩmanitate totum penitꝰ cont̾at᷑ in pulu̾em.
atq in auras uł in aquas disꝑsũ qͣntũ fieri pot̾ nꝰꝙͣ¬
sinat᷑. oĩo nullomͦ subt̾hi pot̾it oĩpotentiȩ c̾atoris.
si capillꝰ in eo capitis ñ ꝑibit. Erit gͦ sp̃ui subdita

Expanded text:
iniiniatque in auras, vel in aquas dispersum quantum fieri potsi natura omnia nullo modo subtrahi poterit omnipotentiae Creatoris, sed capillus in eo capitis non peribit. Erit ergo spiritui subdita
Abbreviated transcription (Latin):
in et̾num eas m̃suras hãt corpoꝵ magnitudo qͣs hẽbat
ut seruet᷑. si aliqͥd demptum fu̾it indecenti alicu gͣn¬
ditati in parte aliqua constitutȩ qd̃ ꝑ totum spangat᷑.
ut neq id ꝑeat.⁊ congruentia partium uͥq teneat᷑.
damꝰ. c̃ om̃ibꝰ partibꝰ ut decorẽ custodiant id tͥbuit᷑.
q̃ si ĩnormit̾ in una eẽt. utiq ñ decet. Aut si conten¬
dit᷑ in ea quẽc̃q stat᷑a corp̾ris resiurecturũ eẽ in qua
defunctꝰ ẽ ñ pugnacit̾ resistendũ ẽ. tantũ absit oĩs
deformitas. omĩs infirmitas. oĩs tarditas. oĩsq cor
⁊ ꝓmissionis filii. equales er̃ angłis dĩ. si ñ corpore.
non ȩtate. certe felicitate. Restituet᷑ gͦ quicqͥd de corꝑibꝰ
uius uł pꝰ mortẽ de cadaũibꝰ ꝑiit.⁊ simul cum eo q̃ in
sepule̾s remansit in sp̃itał corporis nouitatẽ ex aĩalis
corporis uetustate mutatũ resurget. incorruptione
atq ĩmortalitate uestitũ. s ⁊ si uł casu aliqͦ gͣm uł

Expanded text:
num eas mensuras habeat corporum magnitudo, quas habebat ut servetur si aliquid demptum fuerit indecenti alicui granditati in parte aliqua constitutae, quod per totum spargatur, ut neque id pereat et congruentia partium ubique teneatur: damus, cum omnibus partibus, ut decorem custodiant, id distribuitur, quod si enormiter in una esset, utique non deceret. aut si contenditur in ea quemque statura corporis resurrecturum esse, in qua defunctus est, non pugnaciter resistendum est; tantum absit omnis deformitas, omnis infirmitas, omnis tarditas omnisque coret promissionis filii aequales erunt angelis dei, si non corpore, non aetate, certe felicitate. Restituetur ergo quidquid de corporibus uiuis uel post mortem de cadaueribus periit, et simul cum eo quod in sepulchris remansit in spiritalis corporis nouitatem ex animalis corporis uetustate mutatum resurget incorruptione atque immortalitate uestitum. sed etsi uel casu aliquo graui uel
Abbreviated transcription (Latin):
tiauit diẽs eidẽ ꝓpħȩ. In tp̃r illo saluabit᷑ ppłs tuus.
om̃is qui inuentus fu̾it scͥptꝰ in libro. & multi dormien¬
tium in t̾rȩ pulũe siue ut quidã int̾ptati sunt agg̃e excur¬
gent. hii in uitã ȩt̾nam. ⁊ hii in obꝓbriũ ⁊ in ꝯfusionẽ
ȩt̾nã. & alio loco ꝑ eundẽ ꝓpħam. Accipient regnũ¬
paulopꝰ. Regnũ inquit eiꝰ. regnũ sempit̾nũ. &̾ alia q̃
adħ ꝑtinentia iam in libro. xx. posui siue q̃ ñ posui. ⁊
tũ in eisdẽ litt̃is scͥpta sunt. uenient ⁊ hȩc. sic̃ ista uener̃¬
quȩ mneduli non putabant eẽ uentura. Iẽ quippe d̾s utͣq
ꝓmisit. utͣq uent᷑a eẽ p̃dix̃. quẽ ꝑhorrescunt nuimina
paganoꝵ. ⁊ teste porphirio nobilissimo philosopho pa

Expanded text:
eidem prophetae, In tempore illo salvabitur populus tuus, omnis qui inventus fuerit scriptus in libro, et multi dormientium in terrae pulvere sive ut quidam interpretati sunt, aggere exsurgent, hi in vitam aeternam, et hi in opprobrium et confusionem aeternam. Et alio loco per eumdepaulo post: Regnum, inquit. -eius regnum sempiternum: et alia quae ad hoc pertinentia in libro uicensimo posui, siue quae non posui et tamen in eisdem litteris scripta sunt, uenient et haec, sicut ista uenerquae increduli non putabant esse ventura. Idem quippe Deus utraque promisit, utraque ventura esse praedixit, quem perhorrescunt numina paganorum, etiam teste Porphyrio nobilissimo philosopho pa
Abbreviated transcription (Latin):
nec er̃ ualentiora ꝗͣ consilium m̃m. q̃ maiꝰ ẽ uindm ad
ꝑpetuitatẽ nr̃am. ꝙͣ illa quibꝰ estis colligati. Si ñ solum¬
absurdi. s suidi ñ sunt. qͥħ audiunt ñ utiq dubitant
diis factis ab illo dõ qui eos fec̃. scãm platonẽ qd̾ ẽ impoᷤᷤ¬
sibile fuisse ꝓmissum. Q enĩ dic̃ uos quidẽ ĩmortales eẽ¬
ñ potestis. s in eam uoluntate ĩmortales eritis. qͥd aliud
dic̃ qͣm id q̃ fieri ñ pot̾. me faciente tñ eritis: Ille gͥ car¬
nem incorruptibilẽ. ĩ mortalẽ. sp̃alẽ resuscitabit. qͥ iuxta
platonẽ id q̃ impossibile ẽ se factum eẽ ꝓmisit. Qd adhuc¬

Expanded text:
nec erunt ualentiora quam consilium meum, quod maius est uinculum ad perpetuitatem uestram, quam illa quibabsurdi, sed surdi non sunt, qui haec audiunt, non utique dubitant diis factis ab illo deo qui eos fecit, secundum Platonem, quod est impossibile fuisse promissum. Qui enim dicit, Vos quidem immortales esse potestis, sed mea voluntate immortales eritis, quid aliud dicit, quam, Id quod fieri non potest, me faciente, tamen eritis? Ille igitur carnem incorruptibilem, immortalem, spiritalem resuscitabit, qui juxta Platonem id quod impossibile est se facturum e
Abbreviated transcription (Latin):
uinitate. cum deaͦ loquim᷑ facẽ m̃tionẽ. Uerumptñ cũ
sexcentis fermȩ annis añ cic̃onẽ. romulꝰ fu̾it. atq illa ȩtaᷤᷤ
iam fusse doctrinis dicat᷑ exculta. ut q̃ fieri ñ pot̃ om̃e
respueret. qͣntomag̃ pꝰ sexcentos annos ipsiꝰ tp̃r eicõnis
maxximeq pꝰea sub augusto atq thib̃̾io erudicioribꝰ utiq
tp̃ribꝰ resuirectionẽ carnis xͥ atq in cȩlum asc̃sionẽ tamꝙͣ
id qͥ fieri ñ pͭ mens humana ferre ñ poss. eludensq ab
auribꝰ cordibꝰq respueret. nisi eam potuisse fieri atq factã
ẽẽ diuinitas ipsius u̾itatis uł diuinitatis u̾itas ⁊ otestã¬
cia miracłoꝵ signa monstrarent. ut t̾rentibꝰ ⁊ ꝯtͣdic̃tibꝰ tã

Expanded text:
vinitate, cum de Christo loquimur, facere mentionem. Verumtamen cum vinitate, cum de Christo loquimur, facere mentionem. Verumtamen cum sexcentis ferme annis ante Ciceronem Romulus fuerit, atque illa aetas jam fuisse doctrinis dicatur exculta, ut quod fieri non potest, omne respueret: quanto magis post sexcentos annos ipsius tempore Ciceronis, maximeque postea sub Augusto atque Tiberio, eruditioribus utique temporibus, resurrectionem carnis Christi atque in coelum ascensionem, tanquam id qauribus cordibusque respueret, nisi eam fieri potuisse atque factam esse divinitas ipsius veritatis, vel divinitatis veritas et contestantia
Abbreviated transcription (Latin):
arboꝵ. singłoꝵ lapsu ortuq folioꝵ. Mors quippe ut diẽ
ñ hominũ singłoꝵ. s uniu̾sȩ pena ẽ ciuitati ᷤᷤ q̃ a pena
pleꝵq singłos iundicat. uñ m̃ito q̃ritur utr̃ recte fec̾int¬
fidem frangẽ. qͣ cũ ipsa romana republica tenebant᷑. In qͦ
suo facto laudant᷑ ab hominibꝰ t̾renȩ rei publicȩ ciuibꝰ s
unũ simul ꝑicłm ita duo ista concurerint. ut teñ alt̃m
sine altiꝰ amisione ñ possit. qͥd sit potiꝰ eligendũ. ꝓfecto
enĩ sanguntini si salutẽ eligent fides eis fu̾at deserenda.
si fioes tenenda. Amittenda utiq salꝰ. sic̃ factũ ẽ. Salus ãt
ciuitatis dĩ tał ẽ. ut cum fide ac ꝑfidẽ teñi uł potiꝰ acqͥri
possit. fide aut̃ ꝑdita ad eam quisq uenire ñ possit. Quȩ
cogitatio firmissimi. ac pacientissimi corã tot ac tantos
mr̃es fec̃. qualẽ ne unũ quidẽ hũit uł hr̃e potuit qñ ẽ ere

Expanded text:
arborum singulorum lapsu ortuque foliorum. Mors quippe, ut dicit, arborum singulorum lapsu ortuque foliorum. Mors quippe, ut dicit, non hominum singulorum, sed uniuersae poena est ciuitatis, quae a poena plerumque singulos uindicat. Unde mfidem frangere, qua cum ipsa Romana republica tenebantur: in quo suo facta laudantur ab hominibus terrenae reipublicae civibus. Sed unum simul periculum ita duo ista concurrerint, ut teneri alterum sine alterius amissione non possit, quid sit potius eligendum. Profecto enim Saguntini si salutem eligerent, fides eis fuerat deserenda: si fides tenenda, amittenda utique salus, sicut et factum est. Salus autem civitatis Dei talis est, ut cum fide ac per fidem teneri, vel potius acquiri possit; fide autem perdita, ad eam quisque venire non possit. Quae cogitatio firmissimi ac patientissimi cordis, tot ac tantos martyres fecit, qualem ne unum quidem habuit, vel habere potuit, quando est
Abbreviated transcription (Latin):
uelit alio loco demonstns. s his penis inquit qͣs ĩ stul¬
tissimi sentiunt. egestate. excilio. uincuł. u̾b̾ibꝰ. elabunt᷑
sepe p̾ͥuati. oblata mortis. cęłitate. Ciuitatibꝰ aut̃ mors
ipsa pena ẽ quȩ uidet᷑ apena singłos uindicare. Deb
enĩ constituta sic eẽ ciuitas. ut ȩt̾na sit. Itaq millꝰ int̾itꝰ
ẽ rei publice nat᷑ał hominis. in quo mors ñ mͦ necessaria
ẽ. ueꝵ ⁊̃ optanda ꝑsepe. Cuntas aut̃ cum tollit᷑. deletur.
extinguit᷑. simile ẽ q̃dãmꝰ ut parua maguis conferamꝰ.
ac si omĩs ħ mundꝰ int̾eat ⁊ concidat. ħ ĩo diaẽ cico. quia
mundũ ñ int̾itũ cum platonicis sentit. Constat gͦ eum
ꝓ ea salute uoluisse bellum suscipi a ciuitate. qua fit ħ¬
ciuitas sic̃ dic̃ ȩt̾na. qͣmnius morientibꝰ ⁊ nascentibꝰ singli̾
sic̃ phennis ẽ opacitas oleȩ. uł lauri. atq hmodi cȩt̾aꝵ

Expanded text:
velit, alio loco demonstrans, Sed his poenis, inquit, quas etiam stulvelit, alio loco demonstrans, Sed his poenis, inquit, quas etiam stultissimi sentiunt, egestate, exsilio, vinculis, verberibus, elabuntur saepe privati, oblata mortis celeritate. Civitatibus autem mors ipsa poena est, quae videtur a poena singulos vindicare. Debet enim constituta sic esse civitas, ut aeterna sit. Itaque nullus interitus est rei publicae naturalis ut hominis, in quo mors non modo necessaria est, verum etiam optanda persaepe. Civitas autem cum tollitur, deletur, extinguitur, simile est quodam modo, ut parva magnis conferamus, ac si omnis hic mundus intereat et concidat.\' Hoc ideo dixit Cicero, quia mundum non interiturum cum Platonicis sentit. Constat ergo eum pro ea salute uoluisse bellum suscipi a ciuitate, qua fit ciuitas, sicut dicit, aeterna, quamuis morientibus et nascentibus singulis. sicut perennis est opacitas oleae uel lauri adque huius modi ceterarum
Abbreviated transcription (Latin):
cog̾et: Quis porro num̾et. qͣm multi qͣntalib seuitia
crudelitatis occidi. qͣm xxp̃m dm negare maluer̃ : diñ
metꝰ qͣmlib leuis indignationis quȩ ab aĩs romanoꝵ si
ñ fieret posse putabat᷑ existe. compellebat alias ciuntate
positas sub uire romano tãq̃ dm̃ cołe romulũ. a xp̃o aut̃
dõ non solũ colendo ueꝵ etiam confitendo tantã ꝑ orbẽ t̾rȩ
plus cet̾is formidat᷑. Neq tẽ cuntas ap̃i qͣmius adhuc ꝑe¬
gͥnaret᷑ in t̾ris et hab̾et tam magnoꝵ agmina ppłoꝵ. ad¬
Ligabant᷑. includebant᷑. cedebant᷑. torq̃bant᷑. urebantur.
laniabant᷑. trucidabant᷑ : ⁊ multiplicabant᷑. Non erat eis
ꝓsalute pugnare. ñ salutẽ ꝓ saluatore ꝯtempñe. Scio in
libro ciceronis t̾cio nͥ fallor de republica. disputari. nullũ
bellum suscipi aciuitate optima. nisi aut ꝓfide. aut ꝓ
salute. Quid aut̃ dicat ꝓsalute. uł intelligi qͣm salutẽ

Expanded text:
cogeret? Quis porro numeret, quam multi quantalibet saeuitia cogeret? Quis porro numeret, quam multi quantalibet saeuitia crudelitatis occidi quam Christum Deum negare maluerunt? Proinde metus quamlibet leuis indignationis, quae ab animis Romanorum, si non fieret, posse putabatur exsistere, conpellebat aliquas ciuitates positas sub iure Romano tamquam deum colere Romulum; a Christo autem Deo non solum colendo, uerum etiam confitendo tantam per orbis terradhuc peregrinaretur in terris, et haberet tamen magnorum agmina populorum, adLigabantur, includebantur, caedebantur, torquebantur, urebantur, laniabantur, trucidabantur, et multiplicabantur. Non erat eis pro salute pugnare, nisi salutem pro Salvatore contemnere. 2. Scio in libro Ciceronis tertio, nisi fallor, de Republica, disputari, nullum bellum suscipi a civitate optima, nisi aut pro fide, aut pro salute. Quid autem dicat pro salute, vel intelligi quam salutem
Abbreviated transcription (Latin):
amaũ. Sic̃ gͦ p̃cessit uñ amaret illa.⁊ de amato illo iã
libent᷑ ⁊̃ falsum bonũ ered̾et. ita p̃cessit uñ ista cred̾et.
ut recta fide non tem̃e qd̾ falsum s qd̾ ueꝵ erat amaret
E xceptis enĩ tot ⁊ tantis miracłis quȩ ꝑsuaser̃ dm̃ ẽẽ xp̃m
ꝓpłiȩ ꝙͣ diuinȩ fide dignissime p̃cesser̃. q̃ iillo ñ sic̃ a pat̾bꝰ
adhuc c̃adunt᷑ implende. s iam demonstnt᷑ ĩplete. De romulo
at qr condidit romã in ea regnauit. audit᷑ legiturue qd̾
tenent litt̃e. ñ factum docent. Nullis qͥppe reꝵ mutabiliũ
signis. id ei u̾e ꝓuenisse monstrat᷑. Lupa qͥppe illa nuit̾ae
q̃ uidet᷑ qͣsi magnũ exetitisse portentũ q̃le aut qͣntũ ẽ ad
demonstrandũ dm̃: Certe enĩ ⁊ si ñ m̾etͥa fuit lupa illa
hoĩes dõs dicẽ ⁊ mori maluit qͣm ñ dic̃e : Aut u̾o aliqua
gentium cołet int̾ d̾os sus romulũ. nͥ romani noĩs metꝰ

Expanded text:
amauit. Sicut ergo praecessit unde amaret illa et de amato iam amauit. Sicut ergo praecessit unde amaret illa et de amato iam libenter etiam falsum bonum crederet: ita praecessit unde ista crederet, ut recta fide non temere -quod falsum, sed quod uerum erat amaret. Exceptis enim tot et tantis miraculis, quae persuaserunt Deumde dignissimae praecesserunt, quae in illo non sicut a patribus adhuc creduntur inplendae, sed iam demonstrantur inpletae; de Romulo autem, quia condidit Romam in eaque regnauit, auditur legiturue quod in deos, creditum tenent litterae, non factum docent. Nullis quippe rerum mirabilium signis id ei uere prouenisse monstratur. Lupa quippe illa nutrix, quod uidetur quasi magnum exstitisse portentum, quale aut quantum est ad demonstrandum deum? Certe enim etsi non meretrix fuit lupa illa,homines deos dicere et mori maluit quam non dicere? Aut uero aliqua gentium coleret inter deos suos Romulum, nisi Romani nominis metus
Abbreviated transcription (Latin):
reciꝑent fabulaꝵ. Es at̃ romulũ dm uisi roma c̃didit:
Atq id parua ⁊ incipiens. T̃u dem̃ postis seruare fuerat neccẽ
qd̾ acceꝑant a maioribꝰ ut cũ ista suꝑstitione in lacte qͦdãm᷑
mat̾s ebibita cresc̾ẽt ciuitas. atq ad tam magnũ ꝑueni¬
ret imꝑium. ut ex eiꝰ fastigio ułut ex altiore qͦdã loco aliaᷤᷤ
c̃dẽt s tñ dic̾ent dm̃ romulũ. ne ciuitatẽ cui seriiebant
de conditore eiꝰ offend̾ent. alit̾ eum noĩando qͣm roma.
q̃ id ñ amore quidẽ hꝰ enroris. s tñ amoris eirore c̾did̾at.
A p̃s aut̃ qͣmꝗͣ sit cęlestis ⁊ sempit̾ne oditor ciuitatis. ñ tam̃
eum qm̃ ab illo cdita ẽ dm̃ credidit. s iõ potiꝰ ẽ credenda
quia cd̃idit. Roma ꝯditorẽ sinim iã constructa ⁊ dedicata
ut construi poss ⁊ dedicari. posuit infidei fundam̃to. Ila¬
aut̃ illum amando eẽ dm̃ c̃didit. ista istum diñ eẽ cdendo

Expanded text:
reciperent fabularum. Quis autem Romulum deum nisi Roma credidit, reciperent fabularum. Quis autem Romulum deum nisi Roma credidit, adque id parua et incipiens? Tum deinde posteris seruare fuerat necesse quod acceperant a maioribus, ut cum ista superstitione in lacte quodam modo matris ebibita cresceret ciuitas adque ad tam magnum perueniret imperium, ut ex eius fastigio, uelut ex altiore quodam loco, aliascrederent, sed tamen dicerent deum Romulum, ne ciuitatem, cui seruiebant, de conditore eius offenderent. aliter eum nominando quam Roma, quae id non amore quidem huius erroris, sed tamen amoris errore crediderat. Christum autem quamquam sit caelestis et sempiternae conditor ciuitatis, non tamen eum, quoniam ab illo condita est, Deum credidit, sed ideo potius est condenda, quia credidit. Roma conditorem suum iam constructa et dedicata ut construi posset et dedicari, posuit in fidei fundamento. Illa illum amando esse deum credidit, ista istum Deum esse credendo
Abbreviated transcription (Latin):
ełm suffic̃. ꝙ eam t̾raꝵ orb̃ sine ullis miracłis c̾didit.
R ecolamꝰ ⁊ ħ loco illud. qͣ de romuli c̃dita diunitate tulliꝰ
ad mirat᷑. u̾ba eiꝰ ut sc̃pta sunt inserã. Mag̃ ẽ inquit in
romulo admirandũ. q̃ cetĩ qui dii ex hominibꝰ facti ẽẽ
dic̃t᷑ minꝰ eruditis hoĩũ scłis fuer̾ ut fingendi ꝓeluus
lato. fuisse cerminus. S paulopꝰ de eodẽ romulo ita loqͥtur.
qd̾ ad hc̃ ꝑtinet sensum. Ea quo intelligi pot̾ inquit ꝑ¬
multos annos añ homeꝵ fuisse ꝗͣ romulũ. ut iã doctis
hominibꝰ ac tꝑ̃ibꝰ ipsis eruditis ad fingendũ uix quicꝗͣ eẽt
loci. Antiquitas enim recipit fabulas. fictas ⁊̃ nõnũꝙꝗͣ in¬
condite. ħ ȩtas aut̃ iam exculta p̃sertim eludens om̃e q̃¬
fieri ñ pot̃ respuit. Unus enũo doctissimoꝵ hoĩuĩ idẽq eloq̃n¬
tissimus om̃iũ marcꝰ tulliꝰ cicero ꝓpt̾ea dic̃ diuinitatẽ romuli
mirabilit̾ c̾ditã. q̃ erudita iam tp̃ra fuer̃. quȩ falsitatẽ nõ

Expanded text:
 quod cum terrarum orbis sine ullis miraculis credidit. Recolamus etiam hoc loco, illud quod de Romuli credita divinitate Tullius admiratur. Verba ejus ut scripta sunt inseram: Magis est, inquit, in Romulo admirandum quod caeteri qui dei dii ex hominibus facti esse dicuntur, minus eruditis hominum saeculis fuerunt, ut fingendi proclivlato, fuisse cernimus. Et paulo post de eodem Romulo ita loquitur, quod ad hunc pertinet sensum. Ex quo intelligi potest, inquit, permultis annis ante Homerum fuisse quam Romulum. ut iam doctis hominibus ac temporibus ipsis eruditis ad fingendum uix quicquam esset loci. Antiquitas enim recipit fabulas, fictas etiam nonnumquam incondite; haec aetas autem iam exculta, praesertim eludens omne quodfieri non potest, respuit.\' Unus e numero doctissimorum hominum idemque eloquentissimus omnium Marcus Tullius Cicero propterea dicit diuinitatem fuerunt, quae falsitatem non
Abbreviated transcription (Latin):
num societatẽ ex p̾ssa quodamͦ confessione testat᷑. ubi
dic am̃am pꝰ mortẽ luendã penas cultii demonum¬
a quibꝰ circũ ueniebat᷑ horre sc̾e. ipsamq theurgian
inuideant purgationi anĩȩ uł artibꝰ seruiant inud
querelã de hac re caldei nescio cuiꝰ exꝓmens. Conq̃¬
ritur inquit uir in caldea bonis purgandȩ am̃ȩ
magno ĩ molunine frustratos sibi successus. cũ inr
ad eadẽ potens tactꝰ inuidia adiuratas sacͥs p̾cibꝰ
potentias alligass. ne postulata conced̾ent. Ergo ⁊
ligaũ ille inquit. ⁊ istę non soluit. Quo inditio dix
apparet theurgian eẽ tam boni conficiendi qͣm mali
⁊ ap̃d dõs ⁊ apud homines disciplina pati etiã dẽ
⁊ ad illas ꝑturbationes passionesq deduci. quas
cõmunit̾ demonibꝰ ⁊ hominibꝰ apuleiꝰ attribuit. ds
tam̃ ab eis etherea sedis altitudine separans. ⁊ pla¬
tonis asserens in illa discretione sententia. Ecce ne¬

Expanded text:
num societatem expressa quodam modo confessione testatur, ubi num societatem expressa quodam modo confessione testatur, ubi dicit animam post mortem luenda quibus circumveniebatur horrescere. Ipsamque theurgiam, invideant purgationi animae, vel artibusquerelam de hac re Chaldaei nescio cuius expromens: \'Conqueritur, inquit, uir in Chaldaea bonus, purgandae animae magno in molimine frustratos sibi esse successus, cum uir ad eadem potens tactus inuidia adiuratas sacris precibus potentias adligasset, ne postulata concederent. Ergo et ligauit ille, inquit, et iste non soluit.\' Quo indicio dixit apparere theurgian esse tam boni conficiendi quam mali et aput deos et aput homines disciplinam; pati etiam deos et ad illas perturbationes passionesque deduci, quas communiter daemonibus et hominibus Apuleius adtribuit; deos tamen ab eis aetheriae sedis altitudine separans et Platonis adserens in illa discretione sententiam. C
Abbreviated transcription (Latin):
lectuali qua reꝵz intelligibilui ꝑcipit᷑ ueritas mul¬
las hnitui similitudines corpoꝵ. s spũali qͣ corp̃ra¬
lium reꝵ capiunt᷑ ymagines. hanc eni dic̃ ꝑ qͣsdã
consecrationes theurgicas quas teletas uocant ỹdo¬
neam fieri atq aptam susceptioni spũui ⁊ angłoꝵ.
⁊ ad uidendos dõs. Ex quibꝰ tñ theurgicis teletis
fatet᷑ intellectuali am̃ȩ nicħ purgationis accede.
q eam faciat ydoneam ad uidendiĩ dm siuĩ. ⁊ ꝑspi¬
rit arte purgatii. Porro aut̃ a theurgo sp̃ualẽ pur¬
gari hactenꝰ. ut nõ ex ħ ad inmortalitatẽ et̾nitatẽq
ꝑueniant. Quãqͣm itaq disc̾nat a demonibꝰ angłoᷤ.
aeria loca eẽ demonum ȩtheria uł empiria disse¬
rens angłoꝵ.⁊ ad moneat utendum alicuiꝰ demo¬
nis amicitia quo subuectante uł a t̾ra paululum
possit eleuari quisq pꝰ mortẽ. aliã uero uiã ecẽ phi¬
beat ad angłoꝵ suꝑna consortia. cauendã tam̃ demo¬

Expanded text:
bilium percipitur ueritas, nullas habentium similitudines corporum; sed spiritali, qua corporalium rerum capiuntur imagines. Hanc enim dicit per quasdam conserationes theurgicas, quas teletas uocant, idoneam fieri adque aptam susceptioni spirituum et angelorum et ad uidendos deos. Ex quibus tamen theurgicis teletis fateretur intellectuali animae nihil purgationis accedere, quod eam faciat idoneam ad uidendum Deum suum et perspirit arte purgatum: porro autem a theurgo spiritualem purgari hactenus, ut non ex hoc ad immortalitatem aeternitatemque perueniat. Quamquam itaque discernat a daemonibus angelos, aeria loca esse daemonum, aetheria uel empyrea disserens angelorum, et admoneat utendum alicuius daemonis amicitia, quo subuectante uel paululum a terra possit eleuari quisque post mortem, aliam uero uiam esse perhibeat ad angelorum superna consortia: cauendam tamen daemo
Abbreviated transcription (Latin):
cõmutabił lex ẽ. de illa suꝑna quodãm curia ge
ritur. unaq ibi eura de nob̾ ad nos ministrata ꝑ
angłos. sc̃a illa scͥptura descendit uͥ legit᷑. sacͥficanᷤ
diis eradicabitur. isi dño soli.: Huic sc̾pture. huic
legiti p̾ceptis talibꝰ tanta sunt attestata miracła.
ut satis appareat cui nos sacͥficare uelint inmor¬
tale acbĩ. qui hoc nob uolunt eẽ qͣ sibi. Nam n¬

Expanded text:
incommutabilis lex est, de illa suincommutabilis lex est, de illa suritur namque ibi cura de nobis ad nos ministrata per Angelos sancta illa Scriptura descendit, ubi legitur: Sacrificans diis eradicabitur, nisi Domino soli . Huic Scripturae, huic legi, talibus praeceptis tanta sunt attestata miracula, ut satis appareat, cui nos sacrificare velint immoratales ac beati, qui hoc nobis volunt esse quod sibi. CA
Abbreviated transcription (Latin):
mẽbra non eosdem actꝰ hñt. ita multi unũ corpꝰ
sumꝰ in xep̃o. Singłi aut̃ alt̾ alt̾uis mebra. hñtes
dona diu̾sa scđm grãm quȩ data ẽ nob̾. hoc etiã
sacͥficium xp̃ianoꝵ. multi unũ corpꝰ in xeͦ. qd̾ etiã
sacͣm̃to altaris fidelibꝰ noto freq̃ntat eccłia. uͥ ei
demonstrat᷑ qd̾ in ea oblatione qͣm offert ipsa offe¬
ratur. Merito illi incęlestibꝰ sedibꝰ constituti in mor¬
tales ⁊ bĩ. qui creatoris sui participatione ꝯgaudẽt.
sunt. qm̃ nos mortales ⁊ miseros. ut inmortales
bĩq simis miscdit̾ dilig̃t. nolut nos sibi sacͥficare.
s ei cuiꝰ ⁊ ipsi nob̾cum sacͥficium se ẽẽ nouerũt.
Cum ipsis enim sumꝰ una eiuitas di. cui dr̃ in psal¬
mo. głiosissima dicta sunt de te ciuitas dĩ. Cuiꝰ parᷤ
in nob̾ ꝑegͥnat᷑. pars in illis opitulat᷑. De illa qͥp¬
pe suꝑna ciuitate uͥ dĩ uoluntas intelligibił in

Expanded text:
membra non eosdem actus habent: ita multi unum corpus membra non eosdem actus habent: ita multi unum corpus sumus in Christo; singuli autem alter alterius membra, habentes dona diuersa secundum gratiam, quae data est nobis. Hoc est sacrificium Christianorum: multi unum corpus in Christo. Quod etiaSacramento altaris fidelibus noto frequentat Ecclesia, ubi ei demonstratur, quod in ea re quam offert, ipsa offeres. Merito illi in caelestibus sedibus constituti inmortales et beati, qui creatoris sui participatione congaudent, ancti sunt, quoniam nos mortales et miseros, ut inmortales beatique simus, misericorditer diligunt, nolunt nos sibi sacrificari, sed ei, cuius et ipsi nobiscum sacrificium se esse nouerunt. Cum ipsis enim sumus una ciuitas Dei, cui dicitur in psalmo: Gloriosissima dicta sunt de te, ciuitas Dei; cuius pars in nobis peregrinatur, pars in illis opitulatur. De. illa quippe superna ciuitate, ubi Dei uoluntas intellegibilis adque
Abbreviated transcription (Latin):
sint micdiȩ siuȩ innos ipsos. siue in ꝓximos. q
referuntur ad dm̃. oꝑa uero miscđiȩ nõ ob ill
adherere dõ bonum ẽ ꝓfecto efficitur. ut tota i
redempta ciuitas hoc e congregatio societats q
ti capitis corpus eȩmus. scad̃m formam seru. hã
enim obtulit. in hac oblatus ẽ qi scđ̃m hanc me¬
diato: ẽ. In hac sac̾dos. in hac sacͥficium ẽ. Cum gͥ
nos hortatus eẽt apłs ut exhibeamus corpora nrã
hostiam uiuam. scam. dõ placentem. rationabile
bsequium nr̃m. ⁊ non conformemur hiuic scło. s
reformem᷑ in nouitate mentis nr̃ȩ. ad ꝓbandũ quȩ
sit uoluntas dĩ. quod bonum ⁊ bñplacitũ ⁊ ꝑfec¬
tum. quod totum sacͥficium nos ipsi sumus. dico
enim inquit ꝑ gr̃am dĩ que data ẽ mͥ omibꝰ qͥ sut̃
in nob̾ ñ plꝰ saꝑe qͣm oportet saꝑe. s saꝑe ad temꝑã
tiam. sic̃ unicuiq d̾s partitus ẽ m̃surã fidi. Sic̃ enĩ
in uno corpore multa m̃bra habemꝰ. omĩa aut̃

Expanded text:
sint misericordiae siue in nos ipsos siue in proximos, quae referuntur ad Deum, opera uero misericordiae non ob aliud adhaerere Deo bonum est: profecto efficitur, ut tota ipsa redemta ciuitas, hoc est congregatio societasque ti capitis corpus essemus, secundum formam serui. Hanc enim obtulit, in hac oblatus est, quia secundum hanc mediator est, in hac sacerdos, in hac sacrificium est. Cum itaque nos hortatus esset apostolus, ut exhibeamus corpora nostra hostiam uiuam, sanctam, Deo placentem, rationabile obsequium nostrum, et non conformemur huic saeculo, sed reformemur in nouitate mentis nostrae: ad probandum quae sit uoluntas Dei, quod bonum et bene placitum et perfectum, quod totum sacrificium nos ipsi sumus: Dico enim, inquit, per gratiam Dei, quae data est mihi, omnibus, qui sunt in uobis, non plus sapere, quam oportet sapere, sed sa unicuique Deus partitus est mensuram fidei. Sicut enim in uno corpore multa membra habemus, omnia autem
Abbreviated transcription (Latin):
utitur am̃a ipsa. cũ eus bonus ⁊ rectꝰ usus ad
dm̃ refert᷑ sacͥficium ẽ. quantomag̾̃ am̃a ipsa a
se refert ad dm̃ ut igne amoris eiꝰ accensa formni
concupiscentiȩ scłaris amitat. eiq tanqͣm incõna¬
tabili formȩ subdita reformet᷑. hinc ei plaçens s
ex eus pulctudine acceꝑit. fit sacͥficnim: Qs̃ al¬

Expanded text:
a, cum ejus bonus et rectus usus ad Deum refertur, sacrificium est; quanto magis anima ipsa cum se refert ad Deum, ut igne amoris ejus accensa, formam concupiscentiae saecularis amittat, eique tanquam incommutabili formae subdita reformetur, hinc ei placens, quod ex ejus pulchritudine acceperit, fit sacrificium? Q
Abbreviated transcription (Latin):
in quibꝰ eirant cauere. Wbi enĩ dictum ẽ qd̾ ꝑ ea quȩ
facta sunt ds̃ illis manifestauit intellectu conspi¬
cienda ininsibilia sua. ibi etiam dic̾tum ẽ in illos
ipsum dm̃ ritȩ coluisse. qr ⁊ aliis rebꝰ quibꝰ ñ oporte¬
bat diuinos honores illi uni tantum debitores de¬
tulerunt. qm̃ cognosentes d̾m ñ sic̃ d̾m głificauer̃.
aut grãs eger̃. s euanuerunt in cogitacionibꝰ suis.

Expanded text:
in quibus errant, cauere; ubi enim dictum est, quod per ea, quae in quibus errant, cauere; ubi enim dictum est, quod per ea, quae facta sunt, Deus illis manifestauit intellectu conspicienda inuisibilia sua: ibi etiam dictum est non illos ipsum Deum recte coluisse, quia et aliis rebus, quibus non oportebat, diuinos honores illi uni tantum debitos detulerunt: Quoniam cognoscentes Deum non sicut Deum glorificauerunt aut gratias egerunt, sed euanuerunt in cog