comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut sint nobiles &ignobiles. serui. coloni. inquilini. et cȩteri
huiꝰcemodi nomina. oportet ut quicũq eis plati sunt derici
siue laici. dement̃ erga eos agant & miscri cordit̃ cosuactent.
siue mexigendis ab eis operib sue in accipiendis tributis &
quibdam debitis sciantq eos fratres suos eẽ & unũ patrẽ ha¬
dam quȩ eos intemerato sacri fontis uttro gignit. Discipli¬
na igit᷑ eis misericor dissima & gubnatio oportuna adhiben¬
daẽ. Disciplina ne in disciplinate uiuendo. auctorẽ suũ of¬
fendant. Gubnatione in cotidiatiis uitȩ comeatib p̃lato¬
rum adminiculo destituti fatescant. Xl
batisse credi quȩ & sede subditũ gege cũ magna religione
& sctiate custõdire nouerint. & his quib p̾sunt ꝓdesse ñ de¬
sinant. sed & seillas ita obseruent. ut pote uasa scã in ministe¬
rio dnĩ p̃parata: Talẽ enĩ se deb& exhbere subditis. in habito.

Expanded text:
ut sint nobiles et ignobiles, servi, coloni, inquilini, et cetera ut sint nobiles et ignobiles, servi, coloni, inquilini, et cetera huiuscemodi nomina, oportet ut quicumque eis praelati sunt clerici, sive laici, clementer erga eos agant et misericorditer eos tractent, sive in exigendis ab eis operibus, sive in accipiendis tributis et quibusdam debitis; sciantque eos fratres suos esse, et unum patrem  quae eos intemerato sacri fontis utero gignit. Disciplina igitur eis misericordissima et gubernatio oportuna adhibenda est: disciplina, ne indisciplinate vivendo auctorem suum offendant; gubernatio, ne in cotidianis vitae commeatibus praelatorum adminiculo destituti fatescant. 40. se et subditum gregem cum magna religione et sanctitate custodire noverint, et his quibus praesunt, prodesse non desinant, sed et se et illas ita observent, utpote vasa sancta in ministerio Domini praeparata. Talem enim se debet exhibere subditis in habitu,
Abbreviated transcription (Latin):
cimas post trebras ammonitiones& p̃dicationes sacerdotũ
dare neglexerint. ex comunicentur. Iuramento uero
cos constringi uolumus ꝓpter periculũ ꝑiurii. NOVI
nꝑceptione corporis & sanguinis dominici magna dis¬
cretio adhibendaẽ. Cauendũ ẽ enĩ ne sinimiũ in longũ diffe¬
ratur. ad ꝑneciem animȩ ꝑtineat. Dicente dnõ. Nisi manduca¬
ueritis cãrnẽ filii hominis & sanguinẽ eius biberitis. non ha¬
bebitis uitã in uob. Si uero indiscrete accipiatur. timendũe
illud qđ ait apłs. Qui manducat & bibit indigne. uditiũ sibi
Ut uidelic& abstinens aliquot dieb ab operib carnis. & puri¬
ficans corpus animãq suã p̃paret se ad ꝑcipiendũ tantũ
sacramentũ. exemplo dđ. qui nisi se confessus fuiss&e. absti¬
nuisse ab opere c̃iugali ab heriet nudius tertius. nequaquã
panes ꝓpositionis a sacerdote accepissa XXXVIIII

Expanded text:
cimas post crebras ammonitiones et praedicationes sacerdotum cimas post crebras ammonitiones et praedicationes sacerdotum dare neglexerint, excommunicentur. Iuramento vero eos constringi nolumus propter periculum periurii. 10. In ceptione corporis et sanguinis Dominici magna discretio adhibenda est. Cavendum est enim, ne si nimium in longum differatur, ad pernitiem animae pertineat, dicente Domino: Nisi manducaveritis carnem filii hominis et sanguinem eius biberitis, non habebitis vitam in vobis. Si vero indiscrete accipiatur, timendum est illud, quod ait Apostolus: Qui manducat et bibit indigne, iudicium sibi ut videlicet abstinens aliquot diebus ab operibus carnis, et purificans corpus animamque suam, praeparet se ad percipiendum tantum sacramentum, exemplo David, qui nisi se confessus fuisset abstinuisse ab opere coniugali ab heri et nudius tertius, nequaquam panes propositionis a sacerdote accepisset. 39. De
Abbreviated transcription (Latin):
Oc tib dnĩ. Epiphaniã dnĩ. Purificationẽ sc̃ȩ mariȩ. Et illasfes¬
tiuitates martirũ ł confessorũ obseruare decreuimus. quo
inunaquȩq: parrochia scã corpora requiescunt. XXXIIII
cđȩ antiquitus constitute. nec decimis nec aliis possessionib
priuentur. ita ut nouis oratoriis tribuatur. AXXU
ornati. & nequaquã turpib lucris deseriuiant. iuxta il¬
lud qđ ait scriptura: Nemomilitans dõ implicat senego¬
tus secularib ut ci placeat cui se ꝓbauit. & a turpib lu¬
cris & usuris. non solũ ipsi abstineant uerũ etiã plebes
sibi subditas abstinere instruant. XXXUII
Iictũ c̃ nobis qđ in quibus dã locis epĩ & comites ab inces¬
tuosis & ab his qui decimas nondant. uuadios accipiant.
uidant: qđ penitus abolendũ decreuimus. neforte aua¬
ritiȩ locus deuir. Et constitiumus ut incestuosi iuxta
canonicã sententiã penitentia multentur. Qui uero de¬

Expanded text:
octabas Domini; epiphaniam Domini; purificationem sanctae Mariae. Et illas fesoctabas Domini; epiphaniam Domini; purificationem sanctae Mariae. Et illas festivitates martyrum vel confessorum observare decrevimus, quorum in unaquaque parrochia sancta corpore requiese antiquitus constitutae nec decimis nec aliis possessionibus priventur, ita ut novis oratoriis tribuatur. 35. Dornati et nequaquam turpibus lucris deserlud quod ait scriptura: nemo militans deo implicat se negociis secularibus ut ei placeat cui se probauit. Et a turpibus lucris et usuris non solum sibi subditas abstinere instruant. 9. Dictum est nobis , quod in quibusdam locis episcopi et comites ab incestuosis et ab his qui decimas non dant, wadios accipiant evidant. Quod penitus abolendum decrevimus, ne forte avaritiae locus detur; et constituimus, ut incestuosi iuxta canonicam sententiam poenitentia multentur; qui vero de
Abbreviated transcription (Latin):
nib aut petitionib ud aliquo ingenio. omĩ no uolumus
atq decreuimus emendari quantũ ad nos ł ad nrim̃ ꝑti¬
n& potestatẽ iuxta uoluntatẽ dĩ & uram̃ scam̃ ammonito¬
nẽ & considerationẽ ut si forte extraofficiũ nrm̃ alicubi
inuentũ fuerit. ammonere uram̃ dementiã audeamus ut
placuit nob ut nec epĩ nec abilutes nec comites nec uicaru
nec uidices nullusq omĩno sub mala occasione uel malo
ingenio respauperũ ł minus potentũ: nec emere neo ui
tollere audeat. sed quisquis ex eis aliquid cõparare uoluo¬
tu in publico placito corã idoncis testib &cũ ratione
hoc facut. Ubicũ que aut̃ aliter inuentũ fuerit fictũ. hoc omi no
paschȩ cũ omĩ honore et sobrietate uenetiri. Simili modototã
ebdomadã illã obseruare decreuimus. Diem ascensionis dñi
plemter celebrare. In pentecosten similit ut in pascha in

Expanded text:
nibus aut petitionibus vel aliquo ingenio, omnino volumus nibus aut petitionibus vel aliquo ingenio, omnino volumus atque decrevimus emendari, quantum ad nos vel ad nostram pertinet potestatem, iuxta voluntatem Dei et vestram sanctam ammonitionem et considerationem; ut si forte extra officium nostrum alicubi inventum fuerit, ammonere vestram clementiam audeamus, utplacuit nobis, ut nec episcopi nec abbates, nec comites, nec vicarii, nec iudices, nullusque omnino sub mala occasione vel malo ingenio res pauperum vel minus potentum nec emere nec vi tollere audeat; sed quisquis ex eis aliquid comparare voluerit, in publico placito coram idoneis testibus et cum ratione hoc faciat. Ubicumque autem aliter inventum fuerit, factum hoc omnino paschae cum omni honore et sobrietate venerari, simili modo totam ebdomadam illam observare decrevimus; diem ascensionis Domini pleniter celebrare; in pentecosten similiter ut in pascha; in
Abbreviated transcription (Latin):
immobiles res alienari possunt. Exenodochiu locus uenera¬
bilis in quoperegrini suscipiuntur. Ptochotrophiũ. iđ locus
uenerabilis inquo pauperes& infirmi homines pascuntur.
Nosochomiũ iđ locus uenerabilis in quo ȩ groti homines curant
Orphanotrophiũ iđ locus uenerabilis in quoparentib orbati
pueri pascunt᷑. Geronthomiũ iđ locus uenerabilis in quo pau¬
peres. & ꝓpter infirmitatẽ solã infirmi homines curantur
Brephotrophiũ iđ locus uencrabilis in quo in fantes aluntur
reab eo aliã immobilẽ rem& eomodo ꝑmutationem contra¬
here. liceat hoc facere ei diuna pragmatica sanctione ab eo
de orphanis & pauperib qui debite uel indebite dicuntur
amisisse hereditatẽ paterni ł materni iuiris ad selegib ꝑtine¬
tem si alicubi inuenti fuerint quos patres uel matres ꝓpter
taditiones illorũ exheredes fecerunt aliorũ scilica& suasio¬

Expanded text:
immobiles res alienari possunt. Exenodochium, id est locus veneraimmobiles res alienari possunt. Exenodochium, id est locus venerabilis in quo peregrini suscipiuntur. Ptochotrophium, id est locus venerabilis in quo pauperes et infirmi homines pascuntur. Nosochomium, id est locus venerabilis in quo aegroti homines curantur. Orphanotrophium, id est locus venerabilis in quo parentibus orbati pueri pascuntur. Gerontochomium, id est locus venerabilis in quo pauperes et propter senectutem solam infirmi homines curantur. Brephotrophium, id est locus venerabilis in quo infantes aluntur.re ab eo aliam immobilem rem, et eo modo permutationem contrahere, liceat hoc facere ei divina pragmatica sanctione ab eo de orfanis et pauperibus, qui debite vel indebite dicuntur amisisse hereditatem paterni vel materni iuris ad se legibus pertinentem, si alicubi inventi fuerint quos patres vel matres propter traditiones illorum exheredes fecerunt, aliorum scilicet suasio
Abbreviated transcription (Latin):
Nychonomũ aut̃ ecde prestare omẽ lucnuĩ qđ ex se huimodi
phibita alienatione sensent. uel ecdam damno effece¬
rit ita ut in posterũ hico nomus non sit. Non solũ aut̃ ipse
sed etiã successores eius teneantur. siue ipse aut archi¬
conomus alien auerit. siue respiciens alienantẽ epm̃ non
ꝓhibuerit. multo magis si consenserit. Tabellionẽ aute
quitalia inter dicta strumonta conscripsit. ꝑ p&uo exilio
tradioporte Magistratus aut̃ qui cadẽ strumenta ad¬
miserunt. & officiales qui operã dederunt. & monumtis
intimentur donationes ł cetere alienationes actis int¬
uenientibus confirmentur. Nonsolũ magistratus. sed¬
sed etiã dignitate & ficultatib suiscedant. Remittit aut constitu¬
tio ea que in p̃terito tẽpore acta sunt. Excepit aute quosda con¬
tractus. quos in sequentib: exponit capitulis ꝑ quos & ccđarum

Expanded text:
hyconomum autem ecclesiae, praestare omne lucrum, quod ex se huiusmodi hyconomum autem ecclesiae, praestare omne lucrum, quod ex se huiusmodi prohibita alienatione senserit, vel ecclesiam damno effecerit, ita ut in posterum hyconomus non sit. Non solum autem ipse, sed etiam successores eius teneantur, sive ipse archyconomus alienaverit, sive respiciens alienantem episcopum non prohibuerit; multo magis si consenserit. Tabellionem autem, qui talia interdicta strumenta conscripsit, perpetuo exilio tradi oportet. Magistratus autem, qui eadem strumenta admiserunt, et officiales, qui operam dederunt ut et monumentis intimentur donationes, vel ceterae alienationes actis intervenientibus confirmentur, non solum magistratu, sed etiam dignitate et facultatibus suis cedant. Remittit autem constitutio ea, quae in praeterito tempore acta sunt; excepit autem quosdam contractus, quos in sequentibus exponit capitulis, per quos et ecclesiarum
Abbreviated transcription (Latin):
pitulari õtinentur. tunc uolumus ut illuc ꝑgant . & ex
nra auctoritate illud corrigere studeant. XUIIII
chiũ uel to cotrophiũ uel nosochomiũ. uel or phanotro¬
phiũ. uel geronthochomiũ. uel brephotrophiũ uel monas¬
teriũ tam monachorũ quã scĩ monialium archimandrita
habent uel archimandeitissã. Ergo his om̃ib non liceat
alienare rem immobile siue domũ siue agrũ. siue ortũ. si¬
ue rusticũ mancipiũ ł panes ciuiles. neq creditorib specia
les hypothecȩ titulo obligare. Alienationis aut̃ uerbũ con¬
tineat uenditionẽ . donationẽ. ꝓmutationem. & emphite¬
useos ꝑp&uum contractũ. sed oms omĩnosacerdotes huius¬
modi alienatione abstineant penas timentes. quas leoni¬
na c̃stitutio minatur. idẽ ut is quide qui cõparauerit rem
loco uenerabili reddat & antra cuius fuerat scilica cũ
fructib aliisq emolumentis quȩ in medio tẽp̃ore facta sunt.

Expanded text:
pitulari continentur, tunc volumus ut illuc pergant, et ex pitulari continentur, tunc volumus ut illuc pergant, et ex nostra auctoritate illud corrigere studeant. 29. De chium, vel ptochotrophium, vel nosochomium, vel orphanotrophium, vel gerontochomium, vel brephotrophium, vel monasterium tam monachorum quam sanctimonialium, archimandritam habens vel archimandritissam; ergo his omnibus non liceat alienare rem immobilem, sive domum, sive agrum, sive hortum, sive rusticum mancipium, vel panes civiles, neque creditoriblis hypothecae titulo obligare. Alienationis autem verbum contineat venditionem, donationem, permutationem, et emphitheuseos perpetuum contractum. Sed omnes omnino sacerdotes huiusmodi alienatione abstineant, poenas timentes, quas Leoniana constitutio minatur, id est, ut is quidem qui comparaverit, rem loco venerabili reddat cuius et antea fuerat, scilicet cum fructibus aliisque emolumentis, quae in medio tempore facta sunt;
Abbreviated transcription (Latin):
mendi in duob uł trib locis uł maxime ꝓpter pauperes
populi idem cuentus habeatur qui om̃ib congruat. Et ha¬
beat unusquisq comes uicarios & centenarios suos secũ.
nec non & de primisscabiniis suis tres aut quatuor. Et in eo
conuentu primũ xpĩanȩ religionis & ecdesiastici ordinis
conlatio fiat. Deinde inquirant missi nri abuniuersis qua¬
lit̃ unus quisq illorũ qui ad hoc a nob̵ constituti sunt. of¬
ficiũ sibi cõmissum scđm dĩ uoluntate ac iussionẽ nram̃
amministr& in populo. aut quã concordes atq unanimes
ad hoc sint. uel qualit̃ sibi uicissim auxiliũ serant ad ministeria
sua ꝑagenda. Et tam diligent̃ iostudiose hanc in uestigation
faciantꝰ. ut omem̃ rei uoluntatẽ ꝑeoscognoscere ualeamus
Et si aliquatalis causa ad corũ notttiã ꝑlata fuerit quȩ illorũ
auxilio indigeat. secundũ qualitates causarũ quȩ in nr̃o ca¬

Expanded text:
niendi, in duobus vel tribus locis, vel maxime propter pauperes niendi, in duobus vel tribus locis, vel maxime propter pauperes populi, idem conventus habeatur, qui omnibus congruat. Et habeat unusquisque comes vicarios et centenarios suos secum, necnon et de primis scabinis suis tres aut quattuor. Et in eo conventu primum christianae religionis et ecclesiastici ordinis conlatio fiat. Deinde inquirant missi nostri ab universis, qualiter unusquisque illorum qui ad hoc a nobis constituti sunt, officium sibi commissum secundum Dei voluntatem ac iussionem nostram administret in populo, aut quam concordes atquad hoc sint, vel qualiter vicissim sibi auxilium ferant ad ministeria sua peragenda. Et tam diligenter ac studiose hanc investigationem faciant, ut omnem rei veritatem per eos cognoscere valeamus. Et si aliqua talis causa ad eorum notitiam perlata fuerit quae illorum auxilio indigeat, secundum qualitates causarum quae in nostro ca
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾ notũ facere qualit̃ nunc do adiuuante eandẽ iussionem
nram̃ debeatis adimplere. Uolumus ut missi nri qui ad hoc
c̃stitutos habemus ut curã & sollicitudinẽ habeant quaten¬
ut unusquisq qui rectora nob populi nr̃i constitutus ẽ.
in suo ordine officiũ sibi cõmissum iuste ac dõ placite adho¬
norẽ nrm̃ ac populi nr̃i utilitatẽ administr&. In hunc mo¬
dũ cognoscendi diligentiã adhibeant si ea quȩ in capitula¬
rinro qđ eis anno p̾terito dedimus c̃tinentur secundũ uo¬
luntatẽ dĩ aciussionẽ nram̃ fiant adimpleta Itaq uolum
ut medio mense maio c̃ueniant idem missi unusquisq insua
legatione cũ omib: epis. abbatib: comitib ac uassis nr̃is. aduo¬
catis nris. acuice dominis abbatissarũ. nec non & eorũ qui ꝓp¬
ter aliquã in euttabile necessitatẽ. ipsi uenire ñ possunt
ad locũ unũ. & sinecesse fuerit. ꝓpter oportunitatẽ conue¬

Expanded text:
vobis notum facere, qualiter nunc Deo adiuvante eandem iussionem vobis notum facere, qualiter nunc Deo adiuvante eandem iussionem nostram debeatis adimplere. Volumus, ut missi nostri, quos ad hoc constitutos habemus, ut curam et sollicitudinem habeant quatinus unusquisque qui rector a nobis populi nostri constitutus est, in suo ordine officium sibi commissum iuste ac Deo placite ad honorem nostrum ac populi nostri utilitatem administret, in hunc modum cognoscendi diligentiam adhibeant, si ea quae in capitulari nostro, quod eis anno praeterito dedimus, continentur, secundum voluntatem Dei ac iussionem nostram fiant adimpleta. Itaque volumus, ut medio mense Maio conveniant idem missi, unusquisque in sua legatione, cum omnibus episcopis, abbatibus, comitibus, ac vassis nostris, advocatis nostris, acter aliquam inevitabilem necessitatem ipsi venire non possunt, ad locum unum. Et si necesse fuerit, propter oportunitatem conve
Abbreviated transcription (Latin):
forte aliquotali impedimento qđ ꝑ eos emendari non
possit. A liquid dehis quae constitiumus ac iussimus
remanserit in ꝑsectũ eoꝵ relatu nobis nobis aduem¬
pusindicetur : ut ꝑ nos corrigatus quod ꝑ eoscorrig
osso uos credimus quanti sit pondoris lagatio quã
uobis commist inus. & quam sit periculo sum
tantȩ reicurã neglegere. quantã uos ꝓniã om̃ium cõmuni salute
ex nr̃a obligatione suscepisse ñ ĩgnoratis. Dequa cũ uos in terrogo¬
semus. non sic nob responsũ ẽ ut in eo responso sufficere potuiss&
ad eandẽ dispositione quã reum necessitas ad comunem utilita¬
tẽ ptinentium poscere uidebatur. uel quȩ nob aliquod securi¬
tats solaciũ afferre potuissa. & hoc ĩdeo euenisse ꝑ speximus
quia anno p̃terito quando capitulare legationis urȩ̃ uob dedi¬
mus. caute uos obseruare iussimus. ne sine causa his quos ho¬
noratos eẽ uolumus. aliqua fieret in uiria. Qua ꝓpitr uolum

Expanded text:
forte aliquo tali impedimento, quod per eos emendari non forte aliquo tali impedimento, quod per eos emendari non possit, aliquid de his quae constituimus ac iussimus remanserit imperfectum, eorum relatu nobis ad tempus indicetur, ut per nos corrigatur, quod per eos corrigi osse vos credimus, quanti sit ponderis legatio quam vobis commisimus, et quam sit periculosum tantae rei curam neglegere, quantam vos pro nostra omnium communi salute ex nostra obligatione suscepisse non ignoratis. De qua cum vos interrogassemus, non sic nobis responsum est, ut in eo responso sufficere potuisset ad eandem dispositionem, quam rerum necessitas ad communem utilitatem pertinentium poscere videbatur, vel quae nobis aliquod securitatis solatium afferre potuisset. Et hoc ideo evenisse perspeximus, quia anno pmus, caute vos observare iussimus, nec sine causa his quos honoratos esse volumus, aliqua fieret iniuria. Quapropter volumus
Abbreviated transcription (Latin):
liuĩ iustitiã ad quirere. Et quando aliquis ad nos necessttatis
causa reda mauerit. ad eos possimus relatorũ quere las
ad definiendũ remittere. Ipsi uero missi non sine certis¬
sima causa uel necessitate huc illucq discurrant. nisi forte
quando talealiquid inciuus lib& ministerio ad legationẽ
suã ꝑtinens ortũ eẽ cognouerint. qđ eorũ p̃sentia indige¬
at et sine eorũ consilio uel adiutorio emendari non possit:
Inde tamen debent eẽ solliciti. ut ꝓpter illorũ neglegentiã
nihil in sualegatione in correctũ remaneat. Sed ubi
certã & uerã necessitatẽ cognouerint. n ram̃ iussione
adimplere non neglogant . XXUII
Uolumus etiã ut onũbus notũ sit qui adhoc constituti
sunt ut ea quȩs capitula nr̃a generalit̃ de quib cũque
causis statiumus. ꝑ illos nota fiant om̃ib. & in eorum
ꝓcuratione consistant ut ab om̃ib: impleantur. ł tubi

Expanded text:
lium iustitiam adquirere; et quando aliquis ad nos necessitatis lium iustitiam adquirere; et quando aliquis ad nos necessitatis causa reclamaverit, ad eos possimus relatorum querelas ad definiendum remittere. Ipsi vero missi non sine certissima causa vel necessitate huc illucque discurrant; nisi forte quando tale aliquid in cuiuslibet ministerio ad legationem suam pertinente ortum esse cognoverint, quod eorum praesentia indigeat, et sine eorum consilio vel adiutorio emendari non possit. Inde tamen debent esse solliciti, ut propter illorum neglegentiam nihil in sua legatione incorrectum remaneat; sed ubi certam et veram necessitatem cognoverint, nostram iussionem adimplere non neglegant. 3. Volumus etiam, ut omnibus notum sit, quia ad hoc constituti sunt, ut ea quae per capitula nostra generaliter de quibuscumque causis statuimus, per illos nota fiant omnibus, et in eorum procuratione consistant, ut ab omnibus adimpleantur. Et ubi
Abbreviated transcription (Latin):
õmemoritio quid ad p̃dictorum missorũ legationẽ ꝑti¬
net primo ut conuentũ in duob auttrib. locis con¬
gregint ubioms ad corã legatione ꝑtinentes conuenire
possint. & om̃ib generalit᷑ notũ faciant qualis sit eq
legato Scilic& ad hoc esse sc a nobis missos constititos. ut siqui¬
lib& . eps aut com̃ ministeriũ suuĩ ꝑ qđ lib& impedimentũ imple¬
re non possit ad eos recurrat & cũ eorii ad iuitorio ministerium
suũ adimpleat. Et sitalis causa fuerit quȩ ꝑ eorũ ammonitione
emendari non possit ꝑ eos ad nram̃ notttiã deferatur. Et si for¬
te eps aut comes aliquid neglegentius in suo ministerio egerit.
ꝑistorũ ad monitione corrigatur. Et om̃is populuis sciat ad
hoc esse constitutos ut quicumnq ꝑ neglegentiã aut incuriã
ł impossibi litatẽ comitis iniustitiã suĩ ad quirere ñ potue¬
rit. ad eos primũ querelã suã possit deferre. & ꝑ eorũ auxi¬

Expanded text:
Commemoratio, quid ad praedictorum missorum legationem pertineat. Primo, ut conventum in duobus aut tribus locis congregent, ubi omnes ad eorum legationem pertinentes convenire possint; et omnibus generaliter notum faciant, qualis sit eorum legatio, scilicet ad hoc esse se a nobis missos constitutos, ut si quilibet episcopus aut comes ministerium suum per quodlibet impedimentum implere non possit, ad eos recurrat, et cum eorum adiutorio ministerium suum adimpleat; et si talis causa fuerit quae per eorum admonitionem emendari non possit, per eos ad nostram notitiam deferatur. Et si forte episcopus aut comes aliquid negligentius in suo ministerio egerit, per istorum admonitionem corrigatur. Et omnis populus sciat, ad hoc eos esse constitutos, ut quicumque per neglegentiam aut incuriam vel impossibilitatem comitis, iustitiam suam adquirere non potuerit, ad eos primum querelam suam possit deferre, et per eorum auxi
Abbreviated transcription (Latin):
Uassi quoq et uassalli nr̃i nob famulantes uolumus ut cori¬
adignũ apud om̃s habeant honorẽ . sicut a genitore nr̃o & a
I& mono goltus comes. In mogontioque c̃diocesis heistulfi
archiepi. idem heistul fus ep̃s. & rhuodbertꝰ comes. intre¬
ueris het diarchieps & ad albtus comes. Incolonia ha¬
dabolđ archieps. & ee munđ comes in remis ebo archieps̃
quando potuerit & quando ei ñ licuerit. ruothađ eps̃ eius
iuce. & rhuod frid comessit. suꝑ sex uidelic& comitatus

Expanded text:
Vassi quoque nostri nobis famulantes volumus ut coVassi quoque nostri nobis famulantes volumus ut condignum apud omnes habeant honorem, sicut a genitore nostro etet Monogoldus comes. In Mogontia, quae est diocesis Heistulfi archiepiscopi, idem Heistulfus episcopus et Ruodbertus comes. In Treveris Hetti archiepiscopus et Adalbertus comes. In Colonia Hadaboldus archiepiscopus et Eemundus comes. In Remis Ebo archiepiscopus, quando potuerit, et quando ei non licuerit, Ruothadus episcopus eius vice et Hruotfridus comes sint, super sex videlicet comitatus,
Abbreviated transcription (Latin):
aduitors in om̃ib fiant. Et quicũq prima & secuñdaui¬
ce dehis a comite ammonitus nonse correxerit. uolumus
ut ꝑeundẽ comitẽ eius neglegentia ad nram notitiã ꝑ¬
fecitur. ut niã auctoritate qđ nr̃o capitulari contin& subirt cogat᷑.¬
olumus etiã ut capitala quȩ nunc & alio tẽpore censultu fiddiũ
nrõrũ a nob̶ constiuta sunt. a cancellario nr̃o archepĩ et comi¬
tes eoruĩ de ꝓpriis ciuitatib modo aut ꝑse aut ꝑsuos missos acci¬
piant: Et unus quisq ꝑsua diocesim ceteris epis. abbatib comi¬
tib &aliis fidelib nrisea transscribi facrant. & in suis comita
tib corã om̃ibus relegant. ut cunctis nr̃a ordinatio & uolun¬
tas nota fieri possit. Cancellarius tamer nr̃ nomina epõ¬
rum& comitũ qui ea accipere curauerint not&. & ei ad
nram̃ notitiã ꝑferat. ut nullus hoc p̃termittere p̃sumat.

Expanded text:
adiutores in omnibus fiant. Et quicumque prima et secundaadiutores in omnibus fiant. Et quicumque prima et secundace de his a comite admonitus non se correxerit, volumus ut per eundem comitem ejus neglegentia ad nostram notitiam perferatur, ut nostra auctoritate quod in nostro capitulari continetur, subire cogato 24, haec capitula quae nunc et alio tempore consultu fidelium nostrorum a nobis constituta sunt, a cancellario nostro archiepiscopi et comites eorum de propriis civitatibus, modo aut per se aut per suos missos accipiunt; et unusquisque per suam dioecesim ceteris episcopis, abbatibus, comitibus, aut aliis fidelibus nostris ea transcribi faciantibus coram omnibus relegant, ut cunctis nostra ordinatio et voluntas nota fieri possit. Cancellarius tamen noster nomina episcoporum et comitum qui ea accipere curaverint, notet, et ea ad nostram notitiam perferat, ut nullus hoc praetermittere praesumat.
Abbreviated transcription (Latin):
& pleniter ab om̃ib nona & decima ꝑsoluatur. De nutrimi¬
ne uero ꝓdecima sicut actenus c̃suetudo fuit. ab om̃ib ob¬
seruetur. Siquis tamen eporum fuerit qui argentũ ꝓ hoc
accipere uelit. in sua maneat potestate. luxta qđ ei & illi
qui hoc ꝑsoluere debet conuenerit.XXIi
Similiter quidẽ de operib in restaurationẽ ecđarum siue
infaciendo siue in redimendo episcopalis potius sequatur
uoluntas. nullatenus tamen remaneat quin sicut a nobse
pe iussũ ẽ hoc aut illud partib ecda rum ꝑ soluatur. Et hoc
om̃ib notũ sit quia quicũq neglegenter exinde egerit. &
corã nob̵ exinde neglegens reptus fuerit. illud uolumus
omĩno ut subeat qđ in nro capitulari de hac re cõmuni
consultu fideliũ nrõrum ordinauimus. xxii
Comites uero ministris ecđe eorũ ministeriis ut hoc ple¬
nius & de nr̃is & dese & desuis hominib: obtinere possinti

Expanded text:
et pleniter ab omnibus nona et decima persoluatur. De nutrimiet pleniter ab omnibus nona et decima persoluatur. De nutrimine uero pro decima sicut actenus consuetudo fuit ab omnibus obseruetur. Si quis tamen ępiscoporum fuerit qui argentum pro hoc accipere uelit in sua maneat potestate. -xxiiiere debet convenerit . 24. Similiter quidem de operibus in restauratione ecclesiarum, sive in faciendo, sive in redimendo, episcopalis potius sequatur voluntas. Nullatenus tamen remaneat, quin, sicut a nobis saepe iussum est, hoc aut illud partibus ecclesiarum persolvatur. Et hoc omnibus notum sit, quia quicumque neglegenter exinde egerit, et coram nobis exinde neglegens repertus fuerit, illud volumus omnino ut subeat, quod in nostro capitulari de hac re communi consultu fidelium nostrorum ordinavimus. 25. Comites vero ministris ecclesiae in eorum ministeriis, ut hoc plenius et de nostris et de se et de suis hominibus obtinere possint,
Abbreviated transcription (Latin):
port genitoris nrĩ ipso iubente diuersirũ necessitatũ causa facti om
no absq ulla dilatione ab his quicos tuno fecerunt restituantur.
& renouentur. ita ut ad missa scĩ andreȩ restaurati fiant. nisi
forte aut ipsa operis magnitudo aut aquarũ in quolib& loco in¬
undatio hoc ꝓhibeat. Aliter uero nullus qualib& occasione hoc
neglegere aut differre p̃sumat. quin ad p̃dictum tẽpus cople¬
tum fiat. Et missi nrĩ quorũ superius mentionẽ fecimus. uo¬
lumus inutrenuntient in quib locis nra iussio impleta. in
quib neglegentia ẽ. aut aliqua impossibilitate uel certa ra¬
tione dilata. XI.
cnonis quidẽ & decimis unde & genitor nr̃ & nos frequent᷑
& indiuersis placitis ammonitionẽ fecimus. & ꝑ capitula ria
nrã qualit hȩc obseruentur ordinauimus. volumus atq ui
bemus. ut de omĩ conlaboratu. & de uino & sini fideliter

Expanded text:
mpore genitoris nostri ipso iubente diversarum necessitatum causa facti sunt, mpore genitoris nostri ipso iubente diversarum necessitatum causa facti sunt, omnino absque ulla dilatione ab his qui eos tunc fecerunt, restituantur et renoventur, ita ut ad missam sancti Andreae restaurati fiant, nisi forte aut ipsa operis magnitudo aut aquarum in quolibet inundatio hoc prohibeat. Aliter vero nullus qualibet occasione hoc neglegere aut differre praesumat, quin ad praedictum tempus adimpletum fiat. Et missi nostri, quorum superius mentionem fecimus, volumus ut renuntient, in quibus locis nostra iussio impleta, in quibus sit neglecta, aut aliqua inpossibilitate vel certa ratione dilata. 23. De nonis quidem et decimis, unde et genitor noster et nos frequenter et in diversis placitis admonitionem fecimus, et per capitularia nostra qualiter haec observarentur ordinavimus, volumus atque bemus ut de omni conlaboratu ut de uino et feno fideliter
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ ad tẽpus non adnuntiauit. quia si ipse aut non uoluit
aut suȩ neglegentiȩ causa non potuit. nos talẽ inuenire
uolumus qui hoc qđ iubemus seruare uelit et possit.
Vt aut̃ & iussio nr̃a in hac rectius impleatur. uolumus ut
quicũque ab illa die aliũ denariũ negotiandi causa ꝓtule¬
nt a comite & ministris eius auferatur ab eo. XIIII
om̃ib obseruandũ ẽct̃ & capitulis constitiumus & creber¬
rimas ammonitiones fecimus p̃dicti missi nr̃i uolumus
u inquisttionẽ faciant a quib: nra iussio in hoc adim¬
pleta aquib quoq sit neglegtaentia & cũ qui implere
neglexit aut distulit ad niam̃ uolumus ut ueniat ius
sus p̃sentiam. ut citorationẽ dehis sicut supcrius diximꝰ
reddat Et siculpabilis inuentus fuerit . dignã correctio¬
nẽ accipiat. ut cȩteris neglegentib exemplũ terroris
tubi pontes antiquitus fucrunt & in his locis ubite¬

Expanded text:
tatem ad tempus non adnuntiavit; quia si ipse aut non voluit, tatem ad tempus non adnuntiavit; quia si ipse aut non voluit, aut suae neglegentiae causa non potuit, nos talem invenire volumus, qui hoc quod iubemus servare velit et possit. Ut autem iussio nostra in hac re citius impleatur, volumus ut quicumque ab illa die alium denarium negotiandi causa protulerit, a comite et ministris eius auferatur ab eo. 19. Deomnibus observandum esset, et capitulis constituimus, et creberrimas admonitiones fecimus, praedicti missi nostri volumus ut inquisitionem faciant, a quibus nostra iussio in hoc adimpleta, a quibus quoque sit neglecta; et eum qui implere nsus praesentiam, ut cito rationem de his, sicut superius diximus, reddat. Et si culpabilis inventus fuerit, dignam correctionem accipiat, ut ceteris neglegentibus exemplum terroris Ut ubi pontes antiquitus fuerunt, et in his locis ubi te
Abbreviated transcription (Latin):
ne cito poss& emendare. spatiũ usq ad missã scĩ martini dare de¬
creuimus ut unus quisq comitũ in suis ministerus de hac iussio¬
ne nrã tunc possit habere adimpletũ. quatinus ab illa die nona¬
lia sed illa sola ꝑ totũ regnũ nrm̃ ab omĩb habeatur iuxta illã
constitutionẽ sicut in capitulis quȩ de hac re illis comitibus
dedimus in quorũ ministeriis moneta ꝑcutitur constitatũ c̃.¬
quia tunc uolumus missos nros huius rei grã dirigere ꝑ singu¬
los comitatus quidiligent̃ inquirant qualiter cõmites in hoc
iussione nram̃ adimplere certauerint. & quicũque negle¬
gens inde inuentus fuerit. uolumus ut antenram̃ p̃sentiã
quantotius uenire iubeatur. & rationẽ reddat utrũ hoc
qđ iussimus facere noluerit. aut non potuerit. aut aliqua
re p̃pediente id facere non potuit . cur nob̵ ipsã impossibili¬

Expanded text:
ne cito possit emendari, spatium usque id missam sancti Martini dare dene cito possit emendari, spatium usque id missam sancti Martini dare decrevimus, ut unusquisque comitum in suis ministeriis de hoc iussionem nostram tunc possit habere adinpletam; quatenus ab illa die non alia, sed illa sola per totum regnum nostrum ab omnibus habeatur, iuxta illam constitutionem, sicut in capitulis, quae de hac re illis comitibus dedimus in quorum ministeriis moneta quia tunc volumus missos nostros huius rei gratia dirigere per singulos comitatus, qui diligenter inquirant, qualiter comites in hoc iussionem nostram adimplere certaverint. Et quicumque neglegens inde inventus fuerit, volumus ut ante nostram praesentiam quantocius venire iubeatur, et rationem reddat, utrum hoc quod iussimus facere noluerit aut non potuerit; aut si aliqua re praepediente id facere non potuit, cur nobis ipsam impossibili
Abbreviated transcription (Latin):
todire contempserit. nec nrm̃ nec regninrĩ honorẽ ul¬
terius uolumꝰ ut habeat. sed uolumus ut unusquisq fide¬
liũ nr̃orum ꝓcuratores rerũ suarũ dehisspecialit̃ in¬
struat ut quando cũq & undecũq: legatio aduenerit.¬
& aut lit teras aut missũ uiderint. honorifice illã in
omĩ loco imperii nrĩ ꝓpter nrm̃ et totius regni honore
re nro & a nob ꝓcapitulare ordinati sunt missos ad hoc
specialit̃ constit̾utos qui hoc iugtir pĩndeant. habeant
ut omã quȩ ad casdẽ legationes suscipiendas ꝑtinent fide¬
les nr̃ĩ ad hoc constitutiꝰ ad tẽpus p̃parare studeant. ut
non tuncsit necesse de longe querere uel adducere. quan¬
trossuos sicut dicimus sedulã iuigilintiã ad bibeat .U
D
fecimus & tẽpus quando una teneretur. & aliȩ om̃s cessarent consti¬
tiumus. hoc om̃ibus notũ eẽ uolumus qm̃ ut absq ulla excusatio¬

Expanded text:
todire contempserit, nec nostrum nec regni nostri honorem ultodire contempserit, nec nostrum nec regni nostri honorem ulterius nolumus ut habeat; sed volumus, ut unusquisque fidelium nostrorum procuratores rerum suarum de his specialiter instruat, ut quandocumque et undecumque legatio advenerit, et aut litteras aut missum viderint, honorifice illam in omni loco imperii nostri, propter nostrum et totius regni honoremre nostro et a nobis per capitulare ordinati sunt, missos ad hoc specialiter constitutos, qui hoc iugiter praevideant, habeant, ut omnia quae ad easdem legationes suscipiendas pertinent, fideles nostri ad hoc constituti ad tempus praeparare studeant, ut non tunc sit necesse de longe quaerere vel adducere, quan se et per ministros suos, sicut diximus, sedulam vigilantiam adhibeat. Dfecimus, et tempus quando una teneretur et aliae omnes cessarent constituimus, hoc et omnibus notum esse volumus, quoniam ut absque ulla excusatio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenerit eũ corrigere sicut decet neglexerit. honore suopriue¬
tur. ut scilica neuter eorũ sine iusta uindicta remaneat. UUI
De in honoratione quoq regis & regni & mila fama in exitras na¬
tiones disꝑsa ꝓpter neglegintiã eorũ quilegationes ad nosdi¬
rectas in suis minsionibꝰ aut male recipiunt a ut constitutã
a nob̵ expensã non tribuunt. aut parua donare nolunt.
aut furtim eis aliquid subripiunt. aut qđ ꝑ pessimũ ẽ aptas
uiolentus eoscedendo & reseorũ diripieñdo in ipsis exer¬
cere non ꝑtimescunt. hoc omĩbus notũ eẽ uolumus. qđ
quicũque exhis qui honores nr̃os habent abhine negle¬
gentiã emendare ñ certauerit. & suos homines qui eiu̾s
uice hoc agere debent ut id bene ꝑficiant non instruxe¬
rit. aut non constrinxerit ut ulterius illud neglegere
non p̃sumat. & honorẽ nrm̃ & regnũ nob̵ cõmissum cus¬

Expanded text:
pervenerit, eum corrigere sicut decet neglexerit, honore suo privepervenerit, eum corrigere sicut decet neglexerit, honore suo privetur; ut scilicet neuter illorum sine iusta vindicta remaneat. 18. De inhonoratione quoque regis et regni, et mala fama in exteras nationes dispersa, propter neglegentiam eorum qui legationes ad nos directas in suis mansionibus aut male recipiunt, aut constitutam a nobis expensam non tribuunt, aut parvareda dare nolunt, aut furto aliquid eis subripiunt, aut, quod perpessimum est, apertas violentias, eos caedendo, et res eorum diripiendo, in ipsis exercere non pertimescunt, hoc omnibus notum esse volumus, quod quicumque ex his qui honores nostros habent, abhinc hanc neglegentiam emendare non certaverit, et suos hovice hoc agere debent, ut id bene perficiant non instruxerit, aut non constrinxerit ut ulterius illud neglegere non praesumant, et honorem nostrum et regnum nobis commissum cus
Abbreviated transcription (Latin):
lectũ ẽ. debemus dõ auxiliante certare qualit̃ ab hino
nro & urõ studio emendatũ fiat.
marhiã : hoc om̃ib: notũ ficri uolumus qđ quicũq
auctore dampni sib p̃terito anno inlati nominaum
cognoscit ut iustitiã de illo querat & accipiat
cinceps tamen omĩb denuntiare uolumus ut cog¬
nofcat unusquisq oms qui in suo obsequio intalira ne¬
re ꝑgunt siue sui sint siuealieni. ut ille de eorũ facts
sationẽ se sciat redditurũ ut quicquid ipsi in pace
uiolanda deliquerint. ad ipsius deb& periculũ ꝑtinere
ea salic& condtione ut pacis iuolator primũ ĩuxta fa¬
noris qualitatẽ siue corã nob siue corã misso nro dig¬
nas ponas ꝑsoluat. Et sonior qui secũ talẽ duxerit
quẽ aut c̃stringere noluit adit hon potuit ut nram̃
nertor sȩꝓ illius neglegentia si anteeũ de his nox
ad monuerit. & postquã neglegentia contemptoris ad cius notitã

Expanded text:
lectum est, debemus, Deo auxiliante, certare qualiter abhinc lectum est, debemus, Deo auxiliante, certare qualiter abhinc ro studio emendatum fiat. marcham, hoc omnibus notum fieri volumus, quod quicumque auctorem damni sibi praeterito anno inlati nominatim cog17. Deinceps tamen omnibus notum fore volumus, ut cognoscat unusquisque, quia omnes qui in suo obsequio in tali itinere pergunt, sive sui sint, sive alieni, ut ille de eorum factis rationem se sciat redditurum; et quicquid ipsi in pace violanda delinquerint, ad ipsius debet plivium pervenire; ea scilicet conditione, ut pacis violator primum iuxta facinoris qualitatem, sive coram nobis, sive coram misso nostro, dignas poenas persolvat; et senior qui talem secum duxerit, quem aut constringere noluit aut non potuit, ut nostrnon timeret, pro illius neglegentia, si ante eum de his non admonuerit, et postquam neglegentia contemptoris ad eius notitiam
Abbreviated transcription (Latin):
redinescit᷑ ualumꝰ seudore & ꝑ clamatores & ꝑ alia quȩli¬
bec̃ ceria indicia & ꝑ missos intos quos alhoc ordorauerinus
qualiter unusquisq ad hoc cortare studuerit. & ꝑ cõmunc testimo¬
nium idest epõrum. de comitib comitũ. deepis cõperire qualiter
sclic& comies iustitiã diligant & faciant Et quã religiose epĩ con¬
ue sontur & p̃dicent & amborũ relatudealiorũ fideliũ insuis
ministeris consistentiũ ȩquitate & pace atq concordia cognos¬
cere Similiter etiã uolumus ut om̃s illis & illi om̃ib: de cõmuni
socictate & statu a nob̵ interrogati uerũ testimoniũ sibi mu¬
tuo ꝑhbere possint.
Frtsitalis causa inqualib& ꝓiuntia aut in aliquo comitatus
orta fuerit quȩ aut ađ in honorationẽ regni aut cõmune
dampnũ ꝑtineat quȩ etiã sine nra potestate corrigi non
possit. nõs diulatere non ꝑmittatis. qui omãdo auxi li¬
ante corrigere debemus: quia quicquid actenus in his

Expanded text:
ia quaelibet certa inditia, aut per missos nostros quos ad hoc ordinaverimus, qualiter unusquisque in hoc certare studuerit, et per commune testimonium, id est, episcoporum de comitibus, comitum de episcopis, comperire, qualiter scilicet comites iustitiam diligant et faciant, et quam religiose episcopi conversentur et praedicent, et amborum relatu de aliorum fidelium in suis ministeriis consistentium aequitate et pace atque concordia cognoscere. Similiter etiam volumus, ut omnes illis et illi omnibus de communi societate et statu a nobis interrogati, verum testimonium sibi mutuo perhibere possint. 15. Et si talis causa in qualibet provincia aut in aliquo comitatu horta fuerit, quae aut ad inhonorationem regni aut ad commune damnum pertineat, quae etiam sine nostra potestate corrigi nopossit, nos diu latere non permittatis, qui omnia, Deo auxiliante, corrigere debemus. Quidquid hactenus in his
Abbreviated transcription (Latin):
& cũ epis urĩs concordit̃ uiuatis. et eis ad iutoruĩ ad suũ ministeriũ
ꝑagendũ p̃beatis. & uosipsi in ministerns uris pacẽ & iustitiã faci¬
atis. & quȩ nrã auctoritas publice fien decernit ut in urĩs mi¬

Expanded text:
 vestris concorditer vivatis et eis adiutorium ad suum ministerium  vestris concorditer vivatis et eis adiutorium ad suum ministerium peragendum prebeatis, et ut vos ipsi in ministeriis vestris pacem et iustitiam faciatis, et quae nostra auctoritas publice fieri decernit, ut in
Abbreviated transcription (Latin):
plo ꝓpriȩ c̃uersationis. urã ꝓuidentia corrigere ñ nog¬
legat. Neuero ecłe illis cõmisse in restauratione aut in
luminarib. uxta possibilititẽ rerũ ab illis neglegant᷑: ura nihilo
minus inuigilare deb& sollertia & sic̃ alios ꝓinbetis nede man¬
sis ad ecdȩ iuminaria datis aliꝗid accipiant. sic & uos & urĩarchi¬
dia coni decisdẽ mansis nihi laccipiendo aliis ixr̃ plũ p̃bettis s
potius ad id qđ data st̃ seriure cancedant᷑. ut totũ sic̃ dictũ ẽ. in
restauratione eoclesiarũ & luminarib. urã auctoritate & studio
cdero possit : Scolȩ ad filios & ministros cođẽ instruendos uł erudici¬
dos sic̃ nob̵ p̃terito tẽpore ad attiniacũ ꝓmisistis. & nob̃ in iuximꝰ.
in congrins locis ubi necidũ ꝑfectũ ẽ. ad multoꝵ̃ utilitatẽ & ꝓfectũ
a uob ordinari nonne glegatur
maxime ꝑtin&. ut reuerentiã & honorẽ scȩ̃ dĩ eccłẽ ex hibeatis.

Expanded text:
plo propriae conversationis vestra providentia corrigere non negplo propriae conversationis vestra providentia corrigere non neglegat. Ne vero ecclesiae illis commissae in restauratione aut in luminaribus iuxta possibilitminus invigilare debet solertia. Et sicut alios prohibetis ne de mansis ad ecclesiae luminaria datis aliquid accipiant, sic et vos et vestri archidiaconi de eisdem mansis nihil accipiendo, aliis exemplum praebeatis. Sed potius ad id quod data sunt servire concedantur; ut totum, sicut dictum est, in restauratione ecclesiarum et luminaribus vestra auctoritate et studio cedere possit. Scolae sane ad filios et ministros ecclesiae instruendos vel edocendos, sicut nobis praeterito tempore ad Attiniacum promisistis et vobis iniunximus, in congruis locis, ubi necdum perfectum est, ad multorum utilitatem et profectum a vobis ordinari non neglegatur maxime pertinet, ut reverentiam et honorem sanctae Dei e
Abbreviated transcription (Latin):
quisq iuxta suã ꝓfossionẽ ueracit᷑ uiuat. curã impendat :
Om̃s uos in hoos acro ordine consoitutos & officio pastorali func¬
tos monomus atq rogamus ut in hoo maxime elaboraro
gentia. sed potius ꝓ utrorũq. bono studio remunerari merea¬
mur. Et ubicũq ꝑ neglegentiã abbatis autabbatissȩ aut co
tis in hoc apparuerit obstaculũ. nrẽ dinoscentiȩ id ad t̃pus
insinuare ñ differatis. ut nrõ auxilio suffulti qđ urã aucta¬
ritas exposcit famulante ut det& potestar nra facilius ꝑ¬
e sacerdotib uero ad uram̃ curĩ ꝑtinentibus magnũ ad¬
hibete studiũ ut qualit̃ uiuere debcant. & quomodo po¬
pulis ad suã portionis curã ꝑtinentib: exemplo & uerbo p¬
sint. a uob̃ cũ magna cura edoceantur. ad moneantur. et id
ut facere studeant urã pomificali auctoritate c̃stringant᷑
Quic quid aut̃ in illis a populis iuste rephenditur. inexẽ¬

Expanded text:
quisque iuxta suam professionem veraciter vivat, curam impendant, quisque iuxta suam professionem veraciter vivat, curam impendant, omnes vos in hoc sacro ordine constitutos et officio pastorali functos monemus atque rogamus, ut in hoc maxime elaborare gentia, sed potius pro utrorumque bono studio bono remunerari mereamur: et ubicumque per neglegentiam abbatis aut abbatissae, vel ctis in hoc apparuerit obstaculum, nostrae dinoscentiae id ad tempus insinuare non differatis; ut nostro auxilio suffulti, quod vestra auctoritas exposcit, famulante, ut decet, potestate nostra facilius pDe sacerdotibus vero ad vestram curam pertinentibus magnum adhibete studium, ut qualiter vivere debeant et quomodo populis ad suam portionis curam pertinentibus exemplo et verbo prosint, a vobis cum magna cura edoceantur, et admoneantur, et id ut facere studeant vestra pontificali auctoritate constringantur. Quicquid autem in illis a populis iuste reprehenditur, in exem
Abbreviated transcription (Latin):
dõ auciliante habituri sumus. uos ad monere optamusi
sicĩ debitores sumus.uri
ed quanquã sũma huius ministerii in nrã ꝑsona consis¬
tere uideatur. tamon& diuina auotortiate & humaina
ordmatione ita ꝑ partis diuisũ eũ. cognoscitur : ut unusquisq
urm̃ in suo loco & ordine partẽ nr̃ĩ ministerii habere cognoscut᷑
Vnde appara qđ ego omiũ urm̃ ad monitor eẽ debeo & om̃s
uos nr̃i aduitores rẽ debetis N ed eñ ignoramus qiđ uni¬
cuiq urm̃ in sibi cõmissa portione conueniat. Etideo p̃termit¬
trip ñ possumꝰ quin unũ quẽq iux tasuũ ordinẽ ad moneamus
ministeriũ suscipiondũ iuste accedant . & in eodẽ ministerio
religio seuiuant & tã bene uiuendo quã recte p̃dicando po¬
pulis sibicõmissis. iteruitȩ p̃beant. & ut in monasteriis in su¬
is parrochiis constitutis. scã roligio obseruata fiat & ut unus¬

Expanded text:
Deo auxiliante, habituri sumus, vos admonere optamus, Deo auxiliante, habituri sumus, vos admonere optamus, sicut debitores sumus. 3. Sed quamquam summa huius ministerii in nostra persona consistere videatur, tamen et divina auctoritate et humana ordinatione ita per partes divisum esse cognoscitur, ut unusquisque vestrum in suo loco et ordine partem nostri ministerii habere cognoscatur. Unde apparet, quod ego omnium vestrum admonitor esse debeo, et omnes vos nostri adiutores esse debetis. Nec enim ignoramus quid unicuique vestrum in sibi commissa portione conveniat; et ideo praetermittere non possumus, quin unumquemque iuxta suum ordinem admoneamus. ministerium suscipiendum iuste accedant, et in eodem ministerio religiose vivant, et tam bene vivendo quam recte praedicando populis sibi commissis iter vitae praebeant, et ut in monasteriis in suis parroechiis constitutis sancta religio observata fiat, et ut unus
Abbreviated transcription (Latin):
icorũ U iIlDe cruditione filiorũ aparentib & patrinis
I De ecđus antiquitꝰ c̃siititas XLUI De sepultura
INcieNnt ẽdiCta caNuA ETTORŨTEXTUS: I. ERELOCUTO
m̃ibus uob̵ aut uisu aut auditu notũ cẽ nondubitamus quia.
genitor nr̃ & ꝓgenitores postquã adõ ad hoc electi sunt in
hoo p̃cipue studuerunt ut honor seȩ̃ dĩ eccłȩ & status regni
decens maneret. Nos etiã iuxta modũ nr̃m eorũ sequentes
exemplũ. sepe uram̃ deuotionẽ dehisam monere curauim
das debeamus gras referre.¬
remus ad hoc certare & nos & filios ac socios nrõs dieb uitȩ
nr̃ȩ optamus. ut tria specialiter capitula & a nobis & a uo¬
bis dõ opem ferente in huius regni ad ministratione speciali¬
ter conseruentur. Idẽ ut defensis & exaltatio & honos scȩ̃
dĩ eccłe & seruorũ illius congruas maneat. & pac iustiria
in omĩ generalitate populi nr̃i conseruetur. In his quippe
mixime studere. & de his in om̃ib placitis quȩ uob̃cum

Expanded text:
icorum. 44. De eruditione filiorum a parentibus et patrinis. 45. De ecclesiis antiquitus constitutis. 46. De sepultura. INCIPIUNT PRAEDICTA CAPITULA ET EORUM TEXTUS. 1. Praelocutio. Omnibus vobis aut visu aut auditu notum esse non dubitamus, quia genitor noster et progenitores, postquam a Deo ad hoc electi sunt, in hoc praecipue studuerunt, ut honor sanctae Dei ecclesiae et status regni decens maneret. Nos etiam iuxta modum nostrum eorum sequentes exemplum, saepe vestram devotionem de his ammonere curavimus, das debemus gratias referre.remus, ad hoc certare et nos et filios ac socios nostros diebus vitae nostrae optamus, ut tria specialiter capitula et a nobis et a vobis, Deo opem ferente, in huius regni administratione specialiter conserventur ; id est, ut defensio et exaltatio vel honor sanctae Dei ecclesiae et servorum illius congruus maneat, et pax et iustitia in omni generalitate populi nostri conservetur. In his quippe maxime studere, et de his in omnibus placitis quae vobiscum,
Abbreviated transcription (Latin):
De coniugali aut̃ uelatione requisisti. sides¬
ponsatã alii puellã. alt̃ in matrimoniũ possit acciꝑe
hoc ne fiat. modis om̃ib inhibemus. quia illa benedictio
nupturȩ sacesdos imponit. apud fideles
cinusdã sacrilegii instar est. siulla trans¬
gressione uioletur Inc̃ p̃p̃. hiBRꝗ ScBI
fecit. adunaui. In hoc uͦ ea eccłaftica que domnꝰ ludouuicꝰ cȩsar
iissimus. et lotharius imp̃r filius ipsiusedider̃ descripsi libello

Expanded text:
De conjugali autem velatione requisisti, si desponsatam alii puellam alter in matrimonium possit accipere: hoc ne fiat modis omnibus inhibemus, quia illa benedictio, quam nupturae sacerdos imponit, apud fideles cujusdam sacrilegii instar est si ulla transgressione violetur 5 V. De his qui fecit adunavi. In hoc vero ea ecclesiastica quae domnus Hludowicus caesar piissimus et Lutharius imperator filius ipsius ediderunt descripsi libello