comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
me tallir quaeadulteratar̃ atq uiolata ut mate¬
ria separetur aliena etsi forsitan purgata nͥ
fuerit plu̾bum omne consumetur & innihilũ
redig&ur : Ita omne eloquium doctrinarum &
sermo prarh&icut perit in his quiaudi recon¬
temnunt: Nicamur & suꝑlur quisicut aspider
surdȩ obturant aurersuar. nedudiant uocer
in cantantium : frustra conflauit argetariur¬
siue conflator malitiac enim eorum nonr̃ consump¬
tẽ : Vnde nequaquam argattum. sed argotum
reprobum sunt uocati qui adñr abiecit eos: Prin¬
ciperaũ sunt adno recedater siue in obaedientes
qui peruerse ambulant & fraudulenter:
set dic: Audite uerbum dñi om̃isiuda. qui in gredimini
perportar har ut adoretir dnm: Hoc ineditione lxx¬
non habetur sed dotheadotione exhebircica ad¬
ditum ẽ: Imperatur aũ prophoae ut sta in por¬
ta dñi ꝑ quamͣ adorandum dnm ingreditur populi
multitudo utper hanc ac casionẽ porsintau¬

Expanded text:
metallis, quae adulterata sunt atque violata, ut matemetallis, quae adulterata sunt atque violata, ut materia separetur aliena, et si forsitan purgata non fuerit, plumbum omne consumitur et in nihilum redigitur: ita omne eloquium doctrinarum, et sermo propheticus perit in his qui audire contemnunt. Dicamus et super his « qui sicut aspides surdae obturant aures suas ne audiant voces incantantium . Frustra siue conflator; malitiae enim eorum non sunt consumtae. unde nequaquam \'argentum\', sed \'argentum reprobum\' sunt uocati, quia dominus abiecit eos. principes autem sunt a domino recedentes siue inoboedientes, qui peruerse ambulant et frandulenter. et dic: audite uerbum domini, omnis Iuda, qui ingredimini per portas has, ut adoretis dnon habetur, sed de Theodotione ex Hebraico additum est. Imperatur autem Prophetae, ut stet in porta domini, per quam ad orandum dominum ingreditur populi multitudo, ut per hanc occasionem possint au
Abbreviated transcription (Latin):
drꝰ mireribibur dixerit ut quio quid suꝑ suum
uenturum ẽ populũ suꝑ re quoq: uenre teste¬
tur: Vastatorem aũ proprie uel nabocodonoson
ueldi abolũ significat: Probatorem dedite in po¬
pulomeo robustum &scier & prababir uiam eorũ:
om̃t isti principer declinanter siue in oboedienter
ambulanter srauddlenter siue ꝑuerce. aes & ferrũ
uni uersi corruptinunt: defsnet sarflatoriũ inigne :
qđem significantiur graeci Oyeite npũ appellant:
consumptum ẽ plumbum. frustra conplauit conflator
siue argentariur: malitiae eni eorũ nonrꝰ consump
te: argaitum reprobum uocate eor. qui ad nr̃
proiecit illor: Datur prophea populo incredu
lo probator robustur qđ hebraicedicitur
marsat̃ qđ uelmunitum iux ta aquilam uel
et lxx sonat instar urbis firmirsimae ut nul¬
lar populi ꝑtimercat insidias ut cũ probauerir
ait &scierir uiã populi delinquentir tunc in¬
telligar argentũ uere commixtum nulla porre
ratione purgari: Quomodo eñi plũbum miscetur

Expanded text:
deus misericordius dixerit, ut. quidquid super suum uenturum est populum, super se quoque uenire testetur. \'uastatorem\' autem proprie uelNabuchodonosor uel diabolum significat. Probatorem dedi te in populo meo robustum et scies et probabis uiam eorum. omnes isti principes declinantes - siue inoboedientes —, ambulantes fraudulenter - siue peruerse —, aes et ferrum; uniuersi corrupti sunt. defecit sufflatorium in igne — Quem significantius Graeci φυϭητῆρα appellant —, consumtum est plumbum, frustra conflauit conflator — siue argentariutae argentum reprobum vocate eos quia Dominus proiecit illos lo probator robustus, quod Hebraice dicitur , quod vel munitum juxta Aquilam, vel m et Septuaginta, sonat, instar urbis firmissimae, ut nullas populi pertimescat insidias; ut cum probaveris ait, et scieris viam populi delinquentis, tunc intelligas argentum aere commixtum nulla posse ratione purgari. Quomodo enim plumbum miscetur
Abbreviated transcription (Latin):
uastator siue mireria suꝑ norsiue supenuor
Quia supra dixerat nolite exire ad agror & in
uia ne ambuletir qm̃ gladiur in imici pauor in
circuitu & sugam quoq: prohiliuerat Noca quid
facore debeant ut conuertantur scilica ad pae¬
nitentiã etdiano firmirsima & securã habeant
armaturam: Vbi nor diximur luctũ unigeniti
factib: prounigenito in hebraico scribitur aiđ
qđ magir solitarium quã unigenitũ sonat: Sieni
esrar dilectur siue amabilir ut lxx transtulerunt :
idiã poner&ur: qđ aralomoni dr̃ nomꝰ in posuit :

Expanded text:
vastator sive miseria super nos sive super vos . vastator sive miseria super nos sive super vos . Quia supra dixerat: Nolite exire ad agros et in via ne ambuletis: quoniam gladius inimici, pavor in circuitu; et fugam quoque prohibuerat, docet quid facere debeant, ut convertantur scilicet ad poenitentiam, et hanc firmissimam et securam habeant armaturam. Ubi nos diximus, luctum unigeniti fac tibi, pro unigenito, in Hebraico scribitur JAID  , quod magis solitarium, quam unigenitum sonat. Si enim esset dilectus, sive amabilis, ut LXX transtulerunt, IDID   poneretur, quod et Salomoni Deus nomen imposu
Abbreviated transcription (Latin):
resistenter: Audiuimur famam eiur dirsoliiae
sunt manur nostra: tribulatio ad phenditnor dolorer
quan parturientẽ : Rerpondit populur cui prophora
moꝑ prophaam dñr babylomior cõminatur est
qđ ante quã ueniant timore superati sint nec por
sint eleuare manur et angustia eor comp̃hederit
quan dolor parturientẽ: quodolore nihilap¬
firmant grauiur quae senrerunt: Nolite exire
Sadagror &iniua neambuletir: qmꝰ gladiur ini¬
Smiei. pauor incircuitu: Doc& euangeliũ noner
s e exeundu in agrum ne de tectorũ altitudine
dercendendum : sed audiendum illud in monto sal¬
uum tefae: adquem inqsaia amichea iubemur
currere atq: conrcendere : Praecipitur autem
iuxta litteram neforar exeant nedererant mu¬
ror: sed ut tueantur se finmir munitionibur:
Silia populi mei accingere cilicio. & conrpergere
cinere : luctum unigenti siue dilȩcti fac tibi plane¬
tum amarũ siue miserabilem : quia repente uento

Expanded text:
resistentes. Audivimus famam ejus: dissolutae resistentes. Audivimus famam ejus: dissolutae sunt manus 889 nostrae; tribulatio apprehendit nos, dolores quasi parimo per prophetam Dominus Babyloniis comminatus est, quod antequam veniant timore susint eleuare manus et angustia eos conprehenderit quasi dolor parturientem; 6,23quo dolore nihil adfirmant grauius, quae senserunt. Nolite exire ad agros et in uia ne ambuletis, quoniam gladius inimici, pauor in circuitusse exeundum in agrum, nec de tectorum altitudine descendendum, sed audiendum illud: In monte salvum te fac . Ad quem in Isaia et Michaea jubemur currere, atque conscendere. Praecipitur autem juxta litteram, ne foras exeant, nec deserant muros, sed tueantur se firmissimis munitionibus. Filia populi mei, accingere cilicio, et conspergere cinere, luctum unigeniti sive dilecti fac tibi planctum amarum sive miserabilem, quia repente veniet
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s quilegẽ & proph&ar sequuntuNuxta occi¬
deitẽ litterã & non iuxta sp̃m uiuificantem: et
om̃s pariter peribunt quia pariter pecoaue¬
runt: Hao dic̃ dñr: eccepopulur uenit deterra¬
s aquilonin & genrmagna consurg& a sinib terrae
sagittã &scutum siue Zibynnam arripia. crudelir
uel impudenr : et non mirerebitur: nox eiur quasi ma¬
sre sonabit. et suꝑ equor ascendait praeparati qua¬
siiur ad proelium aduersum te filiasion Proprie
hoc debaly lonur prophi&atur quiuenturir
contra populũ hueruralem & omiꝰ armaturae
ordo dercribitur etimpetur proeliantium
ut uocir terrore concus si agant paenitentiam.
& clementirsimũ placent dm̃: Deniq dat occa¬
sionẽ rogandi dũ dicit. aduesute filiasion
Porsumur hoc testimonio abiti ꝑsetionir
tempore quando omniraduersur nor diaboli
rabier concitatur nullaq mireri cordia ẽ : etqua¬
si uehe merar simi marir fluctur. ita opprimunt

Expanded text:
omnes, qui legem et prophetas sequuntur iuxta occiomnes, qui legem et prophetas sequuntur iuxta occidentem litteram et non iuxta spiritum uiuificantem, et omnes pariter peribunt, quia pariter peceauerunt. Haec dicit dominus: ecce populus uenit de terra aquilonis et gens magna consurget a finibus terrae. sagittam et scutum — siue xibynnam — arripiet: crudelis est — uel inpudens — et non misere- bitur; uox eius quasi mare sonabit et super equos ascendent praeparati quasi uir ad proelium aduersum te, filia Sion. Proprie hoc de Babyloniis prophetatur, qui uenturi sunt contra populum Hierusalem, et omnis armaturae ordo describitur et impetus proeliantium, ut uocis terrore concussi agant paenitentiam et clementissimum placent deum. deniqsionem rogandi, dum dicit, adversum te, filia Sion. Possumus hoc testimonio abuti persecutionis tempore, quando omnis adversus nos diaboli rabies concitatur, nullaque misericordia est: et quasi vehementissimi maris fluctus, ita opprimunt
Abbreviated transcription (Latin):
tuaẽ appellant: Et est Sensus : Frustramihi
inungenta conficienda quaelege praecenta sunt
sua uirsimi odorir pigmeta confertin & holocaur¬
ta suecenditir : quimeam in lege non facitir uolun¬
tatẽ: Iuxta qđ supra dictum ẽ: uerbamea non au¬
dierunt & legem meã proiecerunt : Hoc aũ pro¬
prie conuent hur quiderapinir enudatione
mirerorũ opferunt sacrificia & elbnosinir
ex iniquitate seputant redimere peccata
dicente scriptura: Redemptio animae uiri
propriae diuitiae quaenon deiniquitate sed
delabore hustitiae congregantum Pp̃tea hac
dic̃ dñr: ecceego dabo in populũ istum ruinar qares
Implea uidemus omnia qua dñr illi ponulo
comminatur ẽ Cotidie enim ruunt inblarphe¬
mursiur nihilq: in rehabent forte : sed omapud
eor infirmitar est : Filii patrum sequuntur blar¬
phemiar & cotidie recipiunt illamInp̃catio¬
nem ranguir eiur suꝑnor & suꝑfilior nostror:
Etnonsolum ipsi sed & uicini & proximi eorum

Expanded text:
appellant. et est sensus: \'frustra mihi in unguenta conficienda, quae lege praecepta sunt, suauissimi odoris pigmenta confertis et holocausta succenditis, qui meam in lege non facitis uoluntatem\', iuxta quod supra dictum est: uerba mea non audierunt et legem meam proiecerunt. hoc autem proprie conuenit his, qui de rapinis et nudatione miserorum offerunt sacrificia et elemosynis ex iniquitate se putant redimere peccata dicente scriptura: redemtio animae uiri propriae diuitiae, quae non de iniquitate, sed de labore et iustitia congregantur. Propterea haec dicit dominus: ecce ego dabo in populum istum ruinas et rueImpleta uidemus omnia, quae dominus illi populo comminatus est: cotidie enim ruunt in blasphemiis suis nihilque in se habent forte, sed omnis apud eos infirmitas est. filii patrum sequuntur blasphemias et cotidie recipiunt illam inprecationem: sanguis eius super nos et super filios nostros; et non solum ipsi, sed et uicini et proximi eorum,
Abbreviated transcription (Latin):
eruditur sit ut ad paenitentiam: uete &ur & ñ
profecerit: Conua te inquit me: & conuertan
ergo & ipsum quod agimur paenitoitiã. Nisi dĩ
errora mei atq peccata: etpostquã canuertisti
me egi panitintiã: Vide quantũ sit aux ilium dc̃
& quã fragilir humana conditio : ut hoc ipsũ qđ
agimur paenitentia nin dñsnor ante conuertrit
nequaquã implere uideamur:

Expanded text:
eruditus sit, ut ad paenitentiam uerteretur, et non eruditus sit, ut ad paenitentiam uerteretur, et non profecerit. \'conuerte,\' inquit. \'me, et conuertar\' — ergo et ipsum, quod agimus paenitentiam, nisi dei errores mei atque peccata. et postquam conuertisti me. egi paenitentiam\'. uide, quantum sit auxilium dei et quam fragilis humana condicio, ut hoc ipsum, quod agimus paenitentiam, nisi dominus nos ante conuerterit, nequaquam implere ualeamu
Abbreviated transcription (Latin):
indomitur siue sicut uitulur & non didici: Qmuate
me & conuertar. quiatu dñs dr̃mr̃: postquam enĩ
conuartistime siue captur sum egi paenitetiam.
& postquã cognoui siue osten distimihi ꝑ curnifonur
meum siue ingemui.: Confusursum & erubui siue
ex die confusionir eosteidite : qm̃ sustinui obprobri¬
Sum adole centiaemeaen
Loquitur dr̃ quid ephraim dicditem audierit
& lamentantem: Nulliaũ dubium quin decem
tribur significa: Quib primur impeauit hiro¬
boam filiur nabath: qui & uitulor aureor fecit
indan et petheł ut hoc populur errore seduo
Castigastime inquit & castigatur sũ: om̃scorreptio
prosicit in ralutem qua ad p̃reir uid&ur eẽ tristitiae
& postea fructur affest pacificor: Quođs ait
Quasi iuuecur indomitur siue uitulur & non di¬
dici : hoc significat qđ multo labore atq ueberib

Expanded text:
indomitus— siue sicut uitulus et non didici — ; conuerte indomitus— siue sicut uitulus et non didici — ; conuerte me, et conuertar. quia tu dominus deus meus. postquam enim con- uertisti me-siue captus sum —; egi paenitentiam et, postquam cognoui — siue ostendisti mihi —, percussi femur meum — sine ingemui — ; confusus sum et erubui — siue ex die con fusionis et ostendi te —, quoniam sustinui opprobrium adulescentiae meae. Loquitur deus, quid Ephraim dicentem audierit et lamentantem. nulli autem dubium. quin decem tribus significet, quibus primus imperauit Hieroboam, filius Nabat, qui et uitulos aureos fecit in Dan et Bethel, ut hoc populus errore seductcastigasti me, inquit, et castigatus sum. omnis correptio proficit in salutem, quae ad praesens uidetur esse tristitiae et postea fructus affert pacificos. quodque ait: quasi iuuencus indomitus siue uitulus et non didici, hoc significat, quod multo labore atque uerberibus
Abbreviated transcription (Latin):
decemtrib: quae in ciuitatili medorum gulant
huc urq compl&ur quando de toto orbe ral¬
uatur irrł & rachel dicitur: quiercat uoxtua
aploratu & oculitui a lacrimis:
Et est soisur. plorare desirte priora eni operatua
ci. nec p̃renti doloretoiearir estoũ sper innouir¬
simistuir aitdno Etreua tartr filitui ad tarmi¬
nor suor quor habue᷑ patrereorũ abrahamiraac.
eliuraũ deparuulir intelligimur quod macedan
habeant effusi proxpo ranguinir. etpro terra he¬
rodir inimici toreantur regnacaelorum. Oreuo su¬
risint in redem pristinam: quando procorpore
humilitatir corpur receprint gloriosum:
Ista est sper nouirsima quando iusti fulgebunt
quasi sol & infante quondam paruuli atque
ac labore corporeo resurgeit in uirũ ꝑfectũ
in morsuram plenctudinir xp̃r
Audienr audiui ephrauim trans migrantẽ siue lame¬
tantem: Castigastime. & eruditursum sicut iubencur

Expanded text:
decem tribus, quae in ciuitatibus Medorum exsulant hucusque completur, quando de toto orbe saluatur Israhel et Rachel dicitur: quiescat uox tua a ploratu et oculi tui a lacrimis! et est sensus: \'plorare desiste — priora enim opera tuaci nec praesenti dolore tenearis! est enim spes in nouissimis tuis, ait dominus, et reuertentur filii tui ad terminos suos, quos habuerunt patres eorum, Abraham. Isaac melius autem de paruulis intellegimus, quod mercedem habeant effusi pro Christo sanguinis et pro terra Herodis inimici teneant regna caelorum et reuersuri sint in sedem pristinam, quando pro corpore humilitatis corpus receperint gloriosum. ista est spes nouissima, quando iusti fulgebunt quasi sol et infantes quondam paruuli atque et iniuriis ac labore corporeo resurgant in uirum perfectum, in mensuram plenitudinis Christi. Audiens audiui Ephraim transmigrantem — siue la mentantem — : castigasti me et eruditus s sum sicut iuuencus
Abbreviated transcription (Latin):
tradita ẽ quir conueta eam. : Omner quiquȩ illam
non laborabunt in humilitate illiur reperient eacnul¬
tũ in hoc loco ł xxceditio ab hebraica ueritate discor¬
dat: tamei utraq hab& sensũ suum: quia supra dixit
non salũ pallutã sed quas ad mulierem quac turpiter ͥe
serat loquebatur: dercribit fornicationẽ eiur : Quamodo
inquit capra leuir quã nor gorae cõmuni cursorem
diximur signisronustprq aquila symmachur & thc̃ado¬
tio uartere choonaa CΚΟΥN explicat uar suar etue

Expanded text:
tradita est. quis conuertet eam? omnes, qui quaerunt illam, non laborabunt; in humilitate illius repperient eam. Multum in hoc loco Septuaginta editio ab Hebraica ueritate discordat; tamen utraque habet sensum suum. quia supra dixit: non sum polluta, et quasi ad mulierem, quae turpiter se gesserat, loquebatur. describit fornicationem eius. \'quomodo\', inquit. \'caprea leuis\' — quam nos genere communi \'cursorem\' diximus significantiusque Aquila, Symmachus et Theodotio uertere ὸρομὰς κούφη — explicat uias suas et ue
Abbreviated transcription (Latin):
impletur trpur & benedictio sci ficationir
ostaditur dicente scriptura: Vnxit tedr̃
dr̃ tuur oleo laeeitiae p contortib tiur:
Et forupecorum qui in ec clesia simplicerr̃:
& armentorum quae cornuta r̃ & aduerrari¬
or uentilant Utauꝰ sciamur bmnedictione
nequaquam adcorpur sedad animã
pertinere: Sequitur
itq anima eorum quasi ortur inriguur
quasi lignũ fructifrum quod plantatum est
securde cursur aquarum. & paradssurdnii
in delicur: etultra ait nane seruent nequa

Expanded text:
icationis ostenditur, dicente Scriptura: Unxit te Deus, Deus tuus oleo laetitiae prae consortibus tuis . Et fetu pecorum, qui in Ecclesiasimplices sunt, et armentorum, quae cornuta sunt, et adversarios ventilant. Ut autem sciamus benedictiones has nequaquam ad corpus, sed ad animam pertinere, sequitur: Eritque anima eorum quasi hortus irriguus, sive quasi lignum fructiferum, quod plantatum est secus decursus aquarum, et paradisus Domini in deliciis . Et ultra, ait, non esurient. Nequa
Abbreviated transcription (Latin):
ad dixteram sinistra. bonedictur insecundũ
redactur est gradum: Et quamodo iacob
erau. sic ephraim manarre rapuit primoge¬
nita Omrq populur decłm tribuum uoca¬
tur est epliraim quia lutrolioam filiur nabat
exhac trilu regnum primur olrtinuit in sa¬
maria.
Audite uabũ dni geter & adnuntiate in sulir
quae proculsunt & dicite qui dirpe sit irrł con
gregabit eum Etcustodi& eũ sicut pastor gregẽ¬

Expanded text:
ad dextram. sinistra benedictus in secundum ad dextram. sinistra benedictus in secundum redactus est gradum. et quomodo Iacob Esau, sic Ephraim Manasse rapuit primogenita omnisque populus decem tribuum uocatus est Ephraim, quia Hieroboam, filius Nabat, ex hac tribu regnum primus optinuit in Samaria. Audite uerbum domini, gentes, et annuntiate insulis, qugregabit eum: et custodiet eum sicut pastor grege
Abbreviated transcription (Latin):
lorsuor: Fleuerunt enĩ quando captiui ductir̃ :
& consolationem maximam receper᷑ quando
mireri cordia dñĩ sunt reducti: Et addux it cor
dnr ꝑ apostolor & apostolicor uiror plenor
aquarum & largirsimi fluminir inuia recta
uidelica fidei non in perfidia iudaeorum:
tnon inquit inpingoit in ea quia caecierre
rarunt quibur quandam dictum ẽ Sicaeci
err&ir non halia & ir peo catum : Nunc uera dic&ir
quicumq ambulauerit non in pingłt:
Factursum ait irraheli pater qui reductur est :
& effraim primogenitur meur est
quondam abundauit peccatum. suꝑ abunda¬
uit gratia Ophraim au intypo erre populi
legortilu congregati scriptura testatur
fuit enĩ posterior filiur ioseph & subripuit pri¬
mogeuta manarre. quinatura primitiuur
eat sed in mystario crucir decuratir manibur
qui stabat adsinistrã iacob detrae manur
eiur surc enit boiedictionem: Etqui statrat

Expanded text:
los suos. fleuerunt enim, quando captiui ducti sunt, los suos. fleuerunt enim, quando captiui ducti sunt, et consolationem maximam receperunt, quando misericordia domini sunt reducti. et adduxit eos dominus per apostolos et apostolicos uiros plenos aquarum et largissimi fluminis in uia recta, uidelicet fidei, non in perfidia Iudaeorum. et non, inquit, inpingent iii ea, quia caeci esse cessarunt, quibus quondam dictum est: si caeci essetis, non haberetis peccatum;, nunc uero dicitisquicumque ambulauerit, non impinget. factus sum, ait, Israheli pater, qui reductus est, et Ephraim primogenitus meus est; ubi enim quondam abundauit peccatum superabundauit gratia. Ephraim autem in typo esse populi de gentibus congregati scriptura testatur. fuit enim posterior filius Ioseph et subripuit primogenita Manasse, qui natura primitiuus erat; sed in mysterio crucis decusatis manibus, qui stabat ad sinistram Iacob, dextrae manus eius suscepit benedictionem et, qui steterat
Abbreviated transcription (Latin):
toiobrir & inumbra mortir magnũ lumar aspgart
claudiqcucurrerint & praegnar pipererit
filior ecclesia magna reuertentiũ adfidem
Iudcei putant hoc ẽẽ compl&um. quando sub etra
postdiem parchae egrersisunt debabylonae ut
legimur & lecturi sumur furse compl&a poter ad
probare
Infletuuinieit siue egrediaitur. & inmireri cordia
reducam eor : Et adducameor ꝑ torrenter aquarũ¬
U inuia recta. & non impingent siuenonerab̃t in ea.
Squia factursum irraheli pater. & effraim primogon
tunꝰ est Si iuxta hebraicũ legerimur inpl&u
uenuent. hocdũ indicat iãbũ dicemur qđ
interdum &nimu gaudi flacur indiciũ sit.
Iuxta illud latrimo gaudio: sinau̾ iuxta lxx
qui dixẽ inplau egrediditur & inmirericor¬
dia siue in consolatione reducam eor: Illur
sensum ponemur. qui& in psalmir dicitur
Eunter ibant &flebant portanter semina sua. ue¬
niente aũ uoueit in xultatione portanter manipu¬

Expanded text:
tenebris et umbra mortis, magnum lumen aspexerit ; claudique cucurrerint, et praegnans pepererit filios, Ecclesiam magnam revertentium ad fidem. Judaei putant hoc esse completum, quando sub Ezra post diem Phase egressi sunt de Babylone ut legimus et lecturi sumus, fuisse completa poterunt approbare. In fletu venient sive egredientur: et in misericordia reducam eos, et adducam eos per torrentes aquarum in via recta, et non impingent sive non errabunt in ea. quia factus sum Israheli pater et Ephraim primogenitus meus est. Si iuxta Hebraicum Iegerimus: in fletu uenient — hoc enim indicat \'iabu\' —, dicemus, quod interdum et nimii gaudii fletus indicium sit iuxta illud: lacrimo gaudio. sin autem iuxta LXX, qui dixerunt: in fletu egredientur et in misericordia — siue in consolatione — reducam eos, illum sensum ponemus, qui et in Psalmis dicitur: euntes ibant et flebant portantes semina sua; uenientes autem uenient in exultatione portantes manipu
Abbreviated transcription (Latin):
& armetorum Ericanima eorũ quasi or¬
tur in riguur siue quasi lignũ fructifarũ & ul
tra nanesuriat tuno la&abitur uirgo inchoro
siue uirginer. et iuusner ac sener simul. & con¬
s uertam luctum earum ingaudiu. & conrolabar¬
s eor & ladificala adalorosuo: &inebriabo ani¬
mam sacerdotum pinguedine siue filiorũ leui
& populurm̃r bonir meir adimplebitur ait dnr̃
Perspicue uocatio gentium demonstratur di¬
ente scriptura: audite uerbũ dñi geter.
ad nuntiate in sulir quxȩ proculsunt & dicite
quid adnuntiat insulir quae proculsita sun :¬

Expanded text:
a eorum quasi hortus inriguus - siue quasi lignum fructiferum — et ultra non, esurient . tunc laetabitur uirgo in choro - sine uirgines — et iuuenes ac senes simul et conuertam luctum eorum in gaudium et consolabor eos et laetificabo a dolore suo et inebriabo animam sacerdotum pinguedine — siue filiorum Leui - et populus meus bonis meis adimplebitur, ait dominus . Perspicue uocatio gentium demonstratur dicente scnptura: audite uerbum domini, gentes, et annuntiate insulis, quae procul sunt, et dicite! quid annuntiant insulis, quae procul sitae sun
Abbreviated transcription (Latin):
quia redemitdnr iacobpnetio sangui¬
sui & liberauit euꝰ dananu potetiorir siue
fortiorir: ꝑ quae ostaduntur fortiore ad¬
uasariae potestater
Natura fragilitatir humana: et quantũ in
utrirq uirium est illarfortiore ersenatu¬
ra sed nor fortiore fidem si tamoi mere¬
amur liberari abeo qui potest alligare sostẽ
& domũ eiur diripere : Etuenent inquit
haud dubiũ quin libeaa demanu potentium
& laudabt̃ liberatoren suũ inmantesion hoc ẽ
in ecclesia : Et confluent ad bonadñĩ reum
ominium abundantiam quaen on frugib &
cibir carnir istiur. sed in uurtutũ uariaate

Expanded text:
minus Iacob pretio sangusui et liberauit eum de manu potentioris sine fortioris. per quae ostenduntur fortiores aduersariae potestates natura fragilitatis humanae et, quantum in utrisque uirium est, illas fortiores esse natura, sed nos fortiores fide, si tamen mereamur liberari ab eo, qui potest alligare fortem et domum eius diripere. etuenient, inquit, — hau dubium quin liberati de manu potentium — et laudabunt liberatorem suum in monte Sion, hoc est in ecclesia, et confluent ad bona domini, rerum omnium abundantiam, quae non in frugibus et cibis carnis istius, sed in uirtutum
Abbreviated transcription (Latin):
sxerunt sue figent in ea tentoria incircuitu: parc&
sunurquirq eor qui submanu sua sunt: sc̃ĩficate siue
parate suꝑ eam bellũ: Consurgite & arcendamur in me¬
ridie: Dercribitur pulcliritudo iueruralem. qua
est ipra sion : ut aliud totam urbem aliud arcem
urbirsion etsion enimari dest specula inter p̃

Expanded text:
xerunt — siue figent — in ea tentoria in circuitu: pascet xerunt — siue figent — in ea tentoria in circuitu: pascet unusquisque eos, qui sub manu sua sunt. sanctificate — siue parate — super eam bellum, consurgite et ascendamus in meridie! Describitur pulchritudo Hierusalem, quae est ipsa Sion, ut aliud totam urbem, aliud arcem urbis sonet. Sion enim \'arx\', id est specula, interp
Abbreviated transcription (Latin):
qđ nec in principib: nec in populo inueitur sit qui
recta sentir&ͦ Eonfortamini filu beniamin in medio
hieruralem & inthecua clangite bucina & suꝑbethac¬
carem leuate signum siue uexillũ quia malũ uisũ ẽ
siue apparuit ab aquilone & contritio magna
Hieruralem in tribu beniamin sitam nullur ignorat
thecuan quoq uiculũ ẽẽ in monte situm &duode¬
cqm milib abhierd solimir separatũ cotidie oculir
cernimur: Interhor aliuruicurẽ qui lingua sy ra
egheliraic ibediacar nominatur & ipre in monte
positur: Qđ ergo dicit hocẽ quia ab aquilone ũ¬
iamq uenturur ẽ nabogo donosor & immin&
uicina captiuitar: Ohabitatorer hieruralẽ arma
corripite & inthecua buc ina concrepate : & in
betdc carem leuate uexillũ ait ut contra hoster
ualetur resirtere : Beniamin interpr&atur filiur
dextere diccua tuba bethaccarem uilla uineue
MHat omnia refcramur ad ecclesiã : ut si deliquerit

Expanded text:
quod nec in principibus, nec in populo inventus sit qui quod nec in principibus, nec in populo inventus sit qui recta sentiret. Confortamini, filii Benjamin, in medio Jesusalem; et in Thecua clangite buccina; et super Bethacherem levate signum sive vexillum, quia malum visum est sive apparuit ab Aquilone et contritio magna. Jerusalem in tribu Benjamin sitam nullus ignorat. Thecuam quoque viculum esse in monte situm, et duodecim millibus 882 ab Hierosolymis separatum, quotidie oculis cernimus. Inter hos alius vicus est, qui lingua Syra et Hebraica BETHACHARMA nominatur, et ipse in monte positus  . Quod ergo dicit, hoc est: quia ab Aquilone jamjamque venturus est Nabuchodonosor, et imminet vicina captivitas, o habitatores Jerusalem, arma corripite, et in Thecua buccina concrepate; et in Bethacherem levate vexillum, ait, ut contra hostes valeatis resistere. Benjamin interpretatur filius dexterae: Thecua, tuba: Bethacherem, villa vineae. Haec omnia referamus ad Ecclesiam: ut si deliquerit,
Abbreviated transcription (Latin):
Numquid suꝑhr nonuisi tabo dĩc dñr aut suꝑgei
tem liuius cemodi nonulcircetur anima mea: Iam
supra dirrertum estStupor & mirabilia facta sunt¬
s interra proph&ae prophaabant maidaciũ siue
iniqua & sacer doter applaudebant manibꝰ siur & po¬
pulur m̃r dilexit talia: Quid igitur facietir in no¬
s uirsimo siue posthac Supra dixerat ibo ad optimiter
& loquareir forsitan ipsi cognouer uia dñi etecce
magir hi pariter consregerunt iugum ruperunt
uinculaꝵ Nune dercribit qui sint optimates
Prophaae uidelic& & racerdoter: quorũ alii futu¬
ra praedicunt. alii facienda elege decernunt:
Etecce inquit illir medaciũ prophesantib: sacer¬
dotermanibo applaurer̃: Etut ostendatur nec po¬
pulur ẽẽ sineculpa quia talib addccatur: Serip¬
tumẽ: populur m̃r dilexit talia quondam meur &
postquam dilexit meur eẽ desiuit: Quid igitur faci
ent cũ nouirsimũ iudicu tempur aduenerit siue
captiuitatir necersitas unde stupor &mirabilia r̃

Expanded text:
his non uisitabo? dicit dominus. aut super gentem huiuscemodi non ulciscetur anima mea? iam sunra dissertum est. Stupor et mirabilia facta sunt in terra: prophetae prophetabant mendacium - siue iniqua — et sacerdotes adplandebant manibus suis et populus meus dilexit talia! quid igitur facietis in nouissimo — siue post haec —? Supra dixerat: ibo ad optimates et loquar eis; forsitan ipsi cognouerunt uiam domini. et ecce magis hi pariter confregerunt iugum, ruperunt uincula; nunc describit, qui sint optimates, prophetae uidelicet et sacerdotes, quorum alii futura praedicunt, alii facienda ex lege decernunt. \'et ecce: inquit, \'illis mendacium prophetantibus sacerdotes manibus adplauserunt.\' et ut ostendatur nec populus esse sine culpa, qui a talibus abducatur. scriptum est: et populus meus dilexit talia, quondam meus. sed postquam dilexit, meus esse desiuit. quid igitent, cum novissimum judicii tempus advenerit, sive captivitatis necessitas? Unde stupor et mirabilia sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tare ꝑsingula qua in lxx editione pretermir¬
ra sint: longumfie: qui tordunt ait insidiar.
& aliorũ nuditate la&antur: ideo magnificati sunt¬
& ditati quia superiora fecerunt: Incrarsati sunt
& npinguati iuxta illud qđ scriptum ẽ: In crarratus
est & inpinguatur & recalcitrauit dilectur: Etp̃te¬
rierunt sermoner meor quiadiuitiarũ conrcientia
illud dixer̃ de euangelio: Anima haber multa
bona posita inannor plurimor requierce
comede bibe aepulare : Prae terier aũ in malũ
sui cunctorq hominer despicienter non posuer̃ di
iudiciũ ante oculor suor pupillũ & pauperes con

Expanded text:
uae in Septuaginta editione praetermissa sunt, longum fiet. \'qui tendunt,\' ait, \'insidias et aliorum nuditate laetantur, ideo magnificati sunt et ditati.\' quia superiora fecerunt, incrassati sunt et inpinguati iuxta illud, quod scriptum est: incrassatus est et inpinguatus et recalcitrauit dilectus. et praeterierunt sermonillud dixerunt de Evangelio: Anima, habes multa bona posita in annos multos: requiesce, comede, bibe, epulare . Praeterierunt autem in malum sui, cunctosque homines despicientes non posuerunt Dei judicium ante oculos suos. Pu
Abbreviated transcription (Latin):
aucuper: et in lxx non habetur aquila & sym¬
machur transtuler̃ uerbum iasiñ quasi rete au¬
cupis. qđ &iam quibonus intereor iudetur &
nectuꝵ instar aucupir tendat insidiar dũ inui¬
cen seuenantur ad mortẽ & aliorũ damnis atq dir¬
pendur suar complent domur utimpleatur philoso¬
phorum illa sententia : Oninir diuer autiniquer
aut herer iniqui: atq utinam ab hir tantũ siant
qui uidentur forir eẽ & quor dñr iudicat & non
innr̃ir conueticulir impleantur quor porsidet
radix omniũ malorum auaritio : Ita ut uenientiũ
ad nos nontora contemplemur sedmanus.
deo magnificatitunt &ditati incrarsatir̃ & inpinaati¬
& praterierunt sermoner meor persim e Caura non

Expanded text:
aucupes et in LXX non habetur, Aquila et Symaucupes et in LXX non habetur, Aquila et Symmachus transtulerunt uerbum \'iasir\' quasi rete aucupis, quod etiam, qui bonus inter eos uidetur et rectus, instar aucupis tendat insidias, dum inuicem se uenantur ad mortem et aliorum damnis atque dispendiis suas conplent domos, ut impleatur philosophorum illa sententia: omnis diues aut iniquus aut heres iniqui. atque utinam ab his tantum fiant, qui uidentur foris esse et quos dominus iudicat, et non in nostris conuenticulis impleantur, quos possidet radix omnium malorum auaritia, ita ut uenientium ad nos non ora contemplemur. sed manus! Ideo magnificati sunt et ditati. incrassati sunt et inpinguatit praeterierunt sermones meos pe
Abbreviated transcription (Latin):
runt. ut ad alior ꝑgerent qui non pec cauerunt :¬
et prohiber̃ in quit iam uenienr ad norbonum
Iuxta illud qđ secundũ litterã scriptã ẽ: manda¬
bo nubib nepluant suꝑ cam imbrem: Porsumur
aũ imbrem temporaneũ & serotinũ legem accipe¬
re & euangeliũ diuersar uocationer a prima ho¬
ra usq ad undecimã. inquib operarur uineae
unũ uite a& nae premium pollicetur:
Quia inuentir̃ in populomeo imnii insidianter quasi
aucuper. laqueor poneter & pedicar ad capiendor uiror:
sicut decipula plena a uibur. sic domurcorũ plenaedolo:
Vtdeclinar& abeir imbe temporaneur & scrotinur
& hona omnia nonueuratt: Caure subiciuntur. quia
inuartir inpopulo eiur impu: non dix̃ iniquor & pec
catorer ut noua uult here sis sedimpios: Impi& ar
aperte negat dr̃ Iniquitar atq peccatum si
consfiteatur errorem facile a dmiseri cordiam
flectit dm̃: eqđ q nor diximur insidianter quasi

Expanded text:
runt, ut ad alios pergerent, qui non peccauerunt. \'runt, ut ad alios pergerent, qui non peccauerunt. \'et prohibuerune, inquit. \'iam ueniens ad nos bonum iuxta illud. quod secundum litteram scriptum est: mandabo nubibus, ne pluant super eam imbrem\'. possumus autem imbrem temporaneum et serotinum legem accipere et euangelium et diuersas uocationes a prima hora usque ad undecimam, in quibus operariis uineae unum uitae aeternae praemium pollicetur. Quia inuenti sunt in populo meo impii insidiantes quasi aucupes, laqueos ponentes et pedi- cas ad capiendos uiros! sicut decipula plena auibus. sic domus eorum plenae dolo. Ut declinaret ab eis imber temporaneus et serotinus et bona omnia non uenirent. causae subiciuntur, quia inuenti sunt in populo eius impios\'. non dixit \'iniquos\' et \'peccatores\', ut noua uult heresis, sed impios . impietas aperte negat deum; iniquitas atque peccatum, si confiteatur errorem, facile ad misericordiam flectit deum. quodque nos diximus: insidiantes quasi
Abbreviated transcription (Latin):
&immensos gurgitum moles meo p̃cepto & licorib refre¬
raui iuxta illuo quod scriptum est: praeceptũ posuit.
& non prãderibit: Audiunt me & sendunt quae sen sum
non habent audiendi: & populus quendã meus suouitio
stultus effestus non solum contemnit: sed & dulcem ex
& concito abierunt gradu: Nec tacita eos raraxit consci¬
entia ut dicere in cordib suis. me tuamur: eũ qui
⁊ nobpluuiã temporinea & serotinam. ꝑ quae on¬
nia ostedi bonã plenitudine annuae mersis: pro
quo aquile prima editio & symmachur ebdomãs
interpitetati sunt In hebreo enꝰi scriptum ẽ rib aoth:
qđ proambiguitate uerbi & septimanas significat &
plenitudine Iniquitater nr̃ae declinauer̃ hat & peccata
nr̃a prohibuer̃ bonũ a nõb: Ergosiquando & mare
tranrcendit terminorsios &pluuia recrahitur¬
Nequaquã ad breuiataẽ manur dñi ut ista non fa¬
ciat sed peccata nr̃a haec ad nor uenientia declinaue

Expanded text:
et immensos gurgitum moles meo praecepto litoribus refreet immensos gurgitum moles meo praecepto litoribus refrenaui iuxta illud. quod scriptum est: praeceptum posuit et non praeteribit. audiunt me et sentiunt, quae sensum non habent audiendi; et populus quondam meus suo uitio stultus effectus non solum contemnit, sed et dulcem exaet concito abierunt gradu nec tacita eos retraxit conscientia, ut dicerent in cordibus suis: metuamus eum, qui dat nobis pluuiam temporaneam et serotinam! per quae omnia ostendi bona plenitudinem annuae messis\', pro quo Aquilae prima editio et Symmachus \'ebdomadas\' interpretati sunt; in Hebraeo enim scriptum est \'sabaoth\', quod pro ambiguitate uerbi et \'septimanas\' significat et \'plenitudinem\'. Iniquitates nostrae declinauerunt haec et peccata nostra prohibuerant bonum a nobis. Ergo si quando et mare trannequaquam 880 abbreviata est manus Domini, ut ista non faciat: sed peccata n
Abbreviated transcription (Latin):
faciunt ea & om̃s qui considuntin eis: Proprie autẽ
adiudam loquitur. & addomumꝰ iacob: Irrahel
enim multo iam tempore nͦ arsyrur aepulabae
simulq dat intelle goitiam : qđ &iam alirq p̃cepꝰ¬
to naturali sensu debeamur intelligere qua
recta sunt Me ergo nontimebitir ait dñr
&a faciemea non dolebitir siueti mebitar  quipo¬
sui harenam terminun: mari. praeceptum sem¬
piter num quod non pra&eribit: & commouebunt᷑
& non poter̃ siue turbabitur & non potent: & intu¬
mescent siuesonabunt flustus eius. & non transi¬
bunt : populo huic fastumẽ cor incredulum & ex asperans¬
recesser & abierunt & non dixer̃ incor desuo : mquiamusꝰ¬
& serotinam intemporesuo plenitudinem annua messis
usto dientẽ nobis: Narrat beneficia : ut in gratos arguat
me inquit nontimebitis quitanta uobis praestitiqondi¬
lestionem desidero ꝑ fectorum. sed timorẽ incipientium.
Quiposui arenã terminumman qui tam potens elem̃tũ

Expanded text:
879 faciunt ea, et omnes qui confidunt in eis . Proprie autem ad Iudam loquitur et ad domum Iacob — Israhel enim multo iam tempore in Assyriis exsulabat — simulque dat intellegentiam. quod etiam absque praecepto naturali sensu debeamus intellegere, quae recta sunt. Me ergo non timebitis, ait dominus, et a facie mea non dolebitis — siue timebitis —? qui posui harenam terminum mari, praeceptum sempiternum, quod non praeteribit. et commouebuntur et non poterunt — siue turbabitur et non poterit — et intumescent — siue sonabunt — fluctus eius et non transibunt recesserunt, et abierunt, et non dixerunt in corde suo: Metuamuserotinam in tempore suo, plenitudinem annuae messis custodientem nobis! Narrat beneficia, ut ingratos arguat. \'me\', inquit, \'non timebitis, qui tanta uobis praestiti? non dilectionem desidero perfectorum, sed timorem incipientium, qui posui harenam terminum mari, qui tam potens elementum
Abbreviated transcription (Latin):
gregatae : etꝑ a postolor reuetortur ad dnm. et
qui sibi uidebatur eẽ prudetirsimur eit omnium
iudicio insipienr Quodq alxx dr̃ clamauit
pardix ad herdicorum ꝑsanam refcraidũ est :
qđ pedix iste diabolur clamaueit ꝑ principer
he&icorũ & congregauit quae nꝰ peperit. & decqto¬
rũ sibi multitudinem congregarit. quã postea dimi¬
tat cũ & omniũ iudicio stultirsimur cõprob
Coliũ gloriae altitudinir a principio. locur scificatio¬
nir nr̃ie & pectatio irrł : Dne om̃s quite derelinquunt
confundotur recȩdeter  nterra scribentur qm̃ dere

Expanded text:
gregatae; et per Apostolos convertentur ad Dominum: et gregatae; et per Apostolos convertentur ad Dominum: et qui sibi videbatur esse prudentissimus, erit omnium judicio insipiens. Quodque a LXX dicitur: Clamavit perdix, ad haereticorum personam referendum est, quod perdix iste diabolus clamaverit per principes haereticorum, et congregaverit quae non peperit, et deceptorum sibi multitudinem congregarit, quae postea dimittat cum: et omnium judicio stultissimus comprobetur. Solium gloriae altitudinis a principio, locus sanctificationis nostrae. Exspectatio Israel, Domine, omnes qui te derelinquunt, conf
Abbreviated transcription (Latin):
persunt apud grecor arsstõteler et theophastur
apudnor pliniur secundur hane pedicir ẽẽ na¬
turam ut oua alteriur pedicir idẽ aliena fur&ur
&eir incuba foueatq:: cumq faetur adoleueint
auolare abeo & aliaiũ paraitẽ relinquere: hiuur¬
cemodi diuiter r̃ quialica diripiunt. & alirq reco¬
gitatione iudicii dĩ faciunt diuitiar noncũ iudico:
quar in madio tempore deelinquunt subita morte
sul tracti quando diciturei Stulte haenoote
repetent anima tuã ate quaeaũ praeparasti. cuiur
erunt : Nihilq in sipititius non prouidee nouir¬
simae & breuia putare pep&ua: Alu uero aepp̃t
supcriorem historia &pp̃t alteram quadicunt pa¬
dicem eẽ pugnacirsimũ diminundum Itaut uietũ
pblluat diabolũ subeiur nomine intepͣtantur qđ
alienar sibi diuitiar congregarit dicenr addnm: H.ec
omnia tibi dabo si cadoir ad orauirme Quen re¬
linquet diuitia suae. quamale ab eo fueant con¬

Expanded text:
pes sunt apud Graecos Aristoteles et Theophrastus, pes sunt apud Graecos Aristoteles et Theophrastus, apud nos Plinius Secundus, hanc perdicis esse naturam, ut oua alterius perdicis, id est aliena, furetur et eis incubet foueatque, cumque fetus adoleuerint, auolare ab eo et alienum parentem relinquere. huiuscemodi diuites sunt, qui aliena diripiunt et absque recogitatione iudicii dei faciunt diuitias non cum iudicio, quas isubtracti , quando dicitur eis: Stulte, hac nocte repetent animam tuam a te, quae autem praeparasti, cujus erunt ? nihilque insipientius, quam non providere novissima, et brevia putare perpetua. Alii vero et propter superiorem historiam, et propter alteram qua dicunt, perdicem esse pugnacissimum et immundum, ita ut victum polluat, diabolum sub ejus nomine interpretantur, quod alienas sibi divitias congregarit dicens ad Dominum: Haec omnia tibi dabo, si cadens adoraveris me . Quem relinquent divitiae suae, quae male ab eo fuerant con
Abbreviated transcription (Latin):
alimnir parce seuotuo: aut dubiũ quin cogitationib::
etingeiesĩ uideir aũdr̃ qđ multa malitia hominũ err&
interra. & cuncta cogitatio cordir intenta ess& ad ma¬
lum omnitem pore : Etiterum: Sensur enĩ & cogitatio
humani cordir in malum pronar ab adolercentia sua:
Perquae dircimur dmꝰ rolum norre cagitationer
eorum: Siaũ deraluatore dicitur. Vide autẽ
ihr cogitationer eoruMullurq potest uidere cogi¬
tationer aisi solur dr̃: ergo xp̃r dr̃ est quiscrutatur
corda & probat rena. & redda unicuiq iuxta ope¬
a sua : Perdix fouit siue congregauit quae non peperit
etut lxx transtule clamauit perdix congregauit quae non¬
s pepeit facit diuitiar suar nancum iudicioꝵ indimidio¬
s dierũ suorũ relinqua ear. siuein dimidio ditũ eiur relin
uait eũ &innouirsimo suo eit insipiens: A
scriptorer Naturalir historiae tambestiarũ & uolu¬
crum quã arborũ hebarum qu equorũ princi¬

Expanded text:
alienis parce seruo tuo — hau dubium quin cogitationibus — alienis parce seruo tuo — hau dubium quin cogitationibus — et in Genesi: uidens ain terra, et cuncta cogitatio cordis intenta esset ad malum omni tempore . » Et iterum: « Sensus enim et cogitatio humani cordis in malum prona sunt ab adolescentia sua . » Per quae discimus Deum solum nosse cogitationes eorum. si autem de saluatore dicitur: uidens autem Iesus cogitationes eorum nullusque potest uidere cogitationes nisi solus deus, ergo Christus deus est, qui scrutatur corda et probat renes et reddet unicuique iuxta opera sua. Perdix fouit — siue congregnuit . quae non pcperit — et ut LXX transtulerunt: clamauit perdix, congregauit, quae non peperit —, facitdiuitias suas non cum iudicio; in dimidio dierum suorum relinquet eas — siue in dimidio dierum eius relin- quent eum — et in nouissimo suo erit insipiens. Aiunt sQriptores naturalis historiae, tam bestiarum et uoiucrum quam arborum herbarumque, quorum princi
Abbreviated transcription (Latin):
cuis iuxta uiã &iuxta fructũ adinueitionũ suarũ:
Profundum ẽ corsuꝑ oninia et homo ẽ quircog
quattuor litterir scribitur: alepħ. et ñuñ et
lurcorhominũ ualeat inueure Symmachur uero
hunc locũ ita inte p̃tatur ẽ: inscrutabile coromniu
Virau̾ quirẽ qui inueuat illud: Soleitq nr̃i bono
quidem uoto sed non secundũ sciaitiã uti hoc loco
cantra iudeon qđ homo sit dñr atq raluator scandir
penrationẽ carnir alsumptae : Nullurq porsit natiui¬
rimatur &reddit unicuiq scmopera sua: Meliur
aũ est ut simplicit̃ accipiamur. qđ nullur cogitatio¬
num secr&a cagnorcat nisi solur dr̃ Dixeait eni
supra maledictur homo qui span hab& in homine t
Et econtrario benedictur uir qui confidit indno:
Vnde ne hominu certũ putaremus c̃ẽ iudicium
intulit omnium propemodũ corda eẽ ꝑuerrae
Dicente pralmista aboccultir meis mundame dñe &ab

Expanded text:
cuique iuxta uiam et iuxta fructum adinuentionum suarum. LXX: cuique iuxta uiam et iuxta fructum adinuentionum suarum. LXX: profundum est cor super omnia et homo est; quis cquattuor litteris scribitur, \'aleph\' et nun\' et lus cor hominum ualeat inuenire. Symmachus uero hunc locum ita interpretatus est: inscrutabile cor omnium; uir autem quis est, qui inueniat illud? solentque nquidem voto, sed non secundum scientiam, uti hoc loco contra Judaeos, quod homo sit dominus atque salvator secundum dispensationem carnis assumptae, nullusque possit nativirimatur et reddit unicuique secundum opera sua. melius autem est, ut simpliciter accipiamus, quod nullus cogitationum secreta cognoscat nisi solus deus; dixerat enim supra: maledictus homo, qui spem habet in homine, et e contrario: benedictus uir, qui confidit in domino. unde, ne hominum certum putaremus esse iudicium, intulit omnium propemodum corda esse peruersa dicente psalmista: ab occultis meis munda me, domine, et ab
Abbreviated transcription (Latin):
diuersar donationer qđ adhumorem mittit radicer
suar. ad nõ accipiet ubertatem: Sed & alit̃ porsu¬
murdicere. qđ desiccitate iudaica tranrlatisimur
in laptirmatir gratiã sepitirnam: & ñ in quit
timeliit cũ uenerit aestur. uel tẽpur ꝑsaa utionir uel
dier iudicii: Eterit foliũ eiur uiride. siue erunt in
eo ramurculi frondeter : utnum qua timeat sic citatẽ
Sed cunctarũ uirtutũ germin& gratia: Cũq tẽpur
siue annur ueit sic citatir non m&ua quando
dnr̃ iratur mandauerit nuliib: nepluant suꝑ irrł
imlrem : Quodq segutti Mec desina facere
fructum : Illũ locũ qui in marco scriptur est
Qđ uenerit dñr ad ficum & ñ inuenerit in ea fructur
quia necdum erat tempur. & maledixerit ei ut fruotdr
iudaicae siccitatir non m&ua sed semꝑ apfa& fruo¬
tum creder ineũ qui semel pronob mortuur ẽ
& ultra nͦ moritur et dic ego sũ uita : Prauum ẽ
coromniũ & inscrutabile quir cognorc& illudͦ¬
Ego dnr scrutanrcor & probanrree quido uni¬

Expanded text:
nes. quod ad umorem mittit radices suas: a domino accipiat ubertatem; sed et aliter possumus dicere, quod de siccitate Iudaica translati simus in baptismatis gratiam sempiternam. et non, inquit, timebit, cum uenerit aestus — uel tempus persecutionis uel dies iudicii —; et erit folium eius uiride — siue erunt in eo ramusculi frondentes —, ut numquam timeat siccitatem, sed cunctarum uirtntum germinet gratia. cumque tempus siue annus uenerit siccitatis, non metuet, quando dominus iratus mandauerit nubibus. ne pluant super Israhel imbrem. Quodque sequitur: nec desinet facere fructum, illum locum, qui in Marco scriptus est. quod uenerit dominus ad ficum et non inuenerit in ea fructus, quia necdum erat tempus, et maledixerit ei, ut fructus Iudaicae siccitatis non metuet, sed semper afferet fructus credens in eum, qui semel pro nobis mortuus est et ultra non moritur et dicit: ego sum uita. Prauuni est cor omnium et inscrutabile; quis cognoprobans renes, qui do uni
Abbreviated transcription (Latin):
arguit impudentiam mȩraricir qđ postadulte¬
nium reuerti audeat ad maritum: Quodq art
et contaminata erit mulier illa: proquo in hebraico
terram logimur : Relinquiđ exemplum etmani fesius
deterraloquitur isrł quae adulterae maliem epara¬
dir e tamur hoc testimonio aduesur eor quifidem¬
dñi relinquenter eher&icorũ erorib prepediti
post multar fornicatione et deceptione animari si¬
mulant se reueti ad pristinam ueitatem Non ut do¬
ponant uoiena pectorir sed ut cȩterir insinuato
Heua oculo stuor indirectum & uide ubi non prostrita
sir inuur sedebar expectanr eor quan latro inialiti¬
dine siue quasi cornix deserta. Pro latrone & cor¬
lem & huc illucq circum̃ spice &c uide ubi nonfosuca¬
tione prostratasir : Quomodo enꝰi solent latroner aduer¬
perã & in desertir locir uiatorib innidiar tendere : sic
tu iuxta fornicariam pro uerbiorum sed ebar in uiir

Expanded text:
arguit inpudentiam meretricis, quod post adultearguit inpudentiam meretricis, quod post adulterium reuerti audeat ad maritum. quodque ait: et contaminata erit mulier illa, pro quo in Hebraico \'terram\' legimus, relinquit exemplum et manifestius de terra loquitur Israhel, quae adulterae mulieri conparatur. utamur hoc testimonio aduersum eos. quiini relinquentes, et haereticorum erroribus praepediti, post multas fornicationes et deceptiones animarum, simulant se reverti ad pristinam veritatem: non ut deponant venena pectoris, sed ut caeteris insinuent. Leva oculos tuos in directum, et vide ubi non prostrata sis. In viis sedebas exspectans eos quasi latro in solitudine sive quasi cornix deserta . Pro latrone, sive corlem, et huc illucque circumspice et uide, ubi non fornicatione prostrata sis. quomodo enim solent latrones ad uesperam et in desertis locis uiatoribus insidias tendere, sic tu iuxta fornicariam Prouerbiorum sedebas in uiis