comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gines ẜuant. Hinc ẽ ꝙ utdex.
dampnatum ꝑeut̾e. ĩ digñ sua
ꝑsona. et nephariũ iudicat.
officio ut ꝑcuciat legum mõde¬
ratione dampnatũ qui possit
etiam ĩnocẽtem sua crudelitate
tum. aut aliquem in officio
suo cui tale ministium nõ cõ¬
uenient̾ ĩponitur. Mĩc est et̾¬
ꝙ in rõnabilib aĩantib utim᷑.
ad eas res quas ꝑ hoĩes agi ne¬
farium ẽ. sam utiq dignus ẽ
fur morsu lacerari. Io tamẽ hõ
talia facere pro nature gradib
oecet. Cum igitur quosdam
dam sunt media. quib digna
ĩumguntur officia. ut eis ip̃ã
iusticia non solum talia pati
quãqm imꝑet. qualia pati etiã
decet. s eciam hiis facientibus
ques talia face̾ non minus decz¬
Non ĩuenitur ẜpens loco meli¬
ore ꝙ deus qui a p̾ualuit deci¬
ꝑe hominem quem fecerat de
Nullo enim modo decipetur hõ.
si nõ inse exaltato corde recessi¬
ss a deo. Uera quippe qmĩ dĩna
est illa sm̃a. ante tuinam exal¬
tatur cor. Et ubi contra deum

Expanded text:
gines servent. Hinc est quod judex damnatum percutere indignum sua persona et nefarium judicat: officio, ut percutiat legum moderatione damnatum, qui posset etiam innocentem sua crudelitate tum, aut aliquem in officio suo, cui tale ministerium non convenienter imponitur. Hinc est etionalibus animantibus utimur ad eas res quas per homines agi nefarium est. Nam utique dignus est fur morsu lacerari: id tamen homotalia facere pro naturae suae gradibus decet. Cum igitur quosdam dam sunt media, quibus digna injunguntur officia; ut eis utens ipsa justitia, non solum talia pati quemque imperet, qualia pati eum decet, sed etiam iis facientibus, quos talia facere non minus dec invenitur serpens in loco meliore quam Deus, quia praevaluit decipere hominem quem fecerat Deus . Nullo enim modo homo deciperetur, si non in se exaltato corde recessisset a Deo. Vera quippe, quoniam divina est, illa sententia: Ante ruinam exaltatur cor . Et ubi contra Deum
Abbreviated transcription (Latin):
Non semꝑ confessio ẽ pecca
toꝵ. Sed et laus dei deuotio¬
ne confessionis exprimitur.
Illa luget. hec gaudet. Illa me¬
dico uulnꝰ ostendit. ħ de sa¬
nitate gr̃as agit.¬

Expanded text:
Non semper confessio peccatorum est, sed et laus Dei devotione confessionis expromitur. Illa luget, haec gaudet; illa medico vulnus ostendit, haec de sanitate gratias agit.
Abbreviated transcription (Latin):
uen̾int unitatem. Aqua enĩ ec¬
clesie fidelis et salutaris et sc̃a ẽ
bñ utentibus. ea u̾o bñ uti extra
eccĩam nemo põt. male aũt utẽ
tib foris et intus ad supliciũ
geritur. non ad pͥmiũ suffragat᷑
Et idõ bap̃s corrũpi et adult᷑a¬
ri non põt. et si a corruptis et ad¬
ult̾is habeatur

Expanded text:
uenerint unitatem. aqua enim ecuenerint unitatem. aqua enim ecclesiae fidelis et salutaris et sancta est bene utentibus, ea uero bene uti extra ecclesiam nemo potest. male utentibus autem et foris et intus ad supplicium geritur, non ad praemium suffragatur. et ideo baptismus corrumpi et adulterari non potest, etsi a corruptis et adulteris habeatur
Abbreviated transcription (Latin):
Eccsia padiso cõpata indieat
nob̾ posse quid bapͬm eius hom̃es
etiam foris accipe. seo salutem
beatititoĩs extra eam neminẽ
uł ꝑcipere uł tenere. Nam et flu¬
emanauerũt. Nominati qͥppe
cõmemorantur. et per quas ter¬
ras fluant. et quia extra padisũ
constituta sunt om̃ib notũ est.
nec tñ ĩ mesopotaĩa uł egipto qͥ
illa flumina peruenerunt est fe¬
licitas uite que inpadiso cõme¬
eccĩam reperitur que supra pe¬
tram etiam fundata est. que li¬
gandi atq soluendi claues ac¬
cepit. Hec est que tenet et pos¬
stoet omnem sponsi sui et dm̃
potestatem per quam cõigalẽ
potestatem etiam de ancillis fi¬
nos parere põt. qui si non super¬
biant in sortem hereditatis uocã¬
tur. Si autem superbiant extͣ
remanebunt. Mag̾ ergo quia
pro ecc̃ie honore acͦq umitate pu¬
gnamus non tribuamus here¬
ticis quidquio apud cos eius
agnosçimus. s eos arguendos.
doceanꝰp qua unitate hũt non
ualere ad salutem. nisi ad earc̃e

Expanded text:
esia paradiso conparata indicat nobis posse quidem baptismum eius homines etiam foris accipere, sed salutem beatitudinis extra eam neminem uel percipere uel tenere. nam et flumanauerunt. nominatim quippe commemorantur et per quas terras fluant et quia extra paradisum constitutae sunt omnibus notum est. nec tamen in Mesopotamia uel in Aegypto, quo illa flumina peruenerunt, est felicitas uitae quae in paradiso commeecclesiam repperitur, quae super petram etiam fundata est, quae ligandi et soluendi claues accepit. haec est una quae tenet et possidet omnem sponsi sui et domini potestatem, per quam coniugalem potestatem etiam de ancillis filios parere potest, qui si non superbiant, in sortem hereditatis uocantur, si autem superbiant, extra remanebunt. Magis ergo, quia pro ecclesiae honore adque unitate pugnamus, non tribuamus haereticis quidquid aput eos eius agnoscimus, sed eos arguentes doceamus quod ex unitate habent non ualere ad salutem, nisi ad eandem
Abbreviated transcription (Latin):
ledc̃a et opprobria. inter grauis¬
simas ꝑsequutõnes cruteles¬
q penas. nõ st̃ deterriti ap̾di¬
catõne salutis hũane. tanto
fremitu offẽsionis hũane. Et
ꝙ eos dina façiẽtes atiiz docen¬
tes. dĩneq uiuentes. debellati
quodã mͦ cordib duris. atq
introducta ꝑ ace iusticie. ĩges

Expanded text:
ledicta et obprobria, inter grauissimas persecutiones crudelesque poenas non sunt deterriti a praedicatione salutis humanae tanto fremitu offensionis humanae. Et quod eos diuina facientes adque dicentes diuineque uiuentes debellatis quodam modo cordibus duris adque introducta pace iustitiae ingens
Abbreviated transcription (Latin):
portas. Peclitatus pueisti. cũ
picłis redis. Exclamas ĩ ma¬
ri exagitatus tẽpestate deꝰ libe¬
ra ine. nõ audis respõcẽte: Nõ
misi te auaritia tibi iufsit ut
acquitere qd̃ nõ hẽbas. Ego
tibi iussi. ut sine labore ante
hostiũ tuũ panpi dares grõ
celoꝵ. laboras ĩ iussione au̾a¬
ricie. ĩ iussione mea nõ labo¬
Ias. Ambo iussimꝰ nõ audisti

Expanded text:
portas; periclitatus pervenisti, cum portas; periclitatus pervenisti, cum periculis redis, exclamas in mari exagitatus tempestate, Deus, libera me. Non audis respondentem, Quare? Misi te? Avaritia tibi jussit ut acquireres quod non habebas: ego tibi jussi ut sine labore ante ostium tuum pauperi dares quod coelorum. Laboras in jussione avaritiae, in jussione mea uon laboras. Ambo jussimus; non au
Abbreviated transcription (Latin):
Uide hõie on̾atũ sarcina aua su¬
ricie. Uitẽ illũ sub sarcina su¬
dantẽ. hanelantẽ. sitientẽ. et
laborando sarcinam sarciue ad¬
dẽtẽ. Quid expectas o auare
Amplecteris onus tuũ. et ca¬
thenis cupiditatis auigans
malam sarcinam pꝰ humeros
tuos. Quro expectas. quio
laboras. quid mhias. quio
cõcupiscis: Nepe saciare aua¬
nciam. O uota mania. et fa¬
cta nequissima. Expectas gͦ sa¬
ciare auaritiã. Illa te pt pre¬
m̾e. tu illam nõ potes sacia¬
re. An forte nõ e grauis : Ui¬
q ateo sub hac sardina sensũ
mire nõ sunit. Et fortasse hẽs
cũ illa alterũ onus ꝑigricie. Et
ista duo on̾a grauissima. secũ¬
li pati frigitos dies. Auartia
diçit Tolera etiam maris tẽ
pestates. Illa dicit O mesce.
Ista nõ sinit quiest̾e. Iutet eĩ
ttãs mare. Quere terras q̃s
ignoras. m̾ces ĩ inbiam depor¬
tande st̃. Nõ nosti lĩgua ynto¬
ꝵ. s intelligibłis urcetur ser¬
mo auaricie. Ueies ignotus
ad ignotũ. das. accipis emiᷤ.

Expanded text:
ide hominem oneratum sarcina avaritiae, vide illum sub hac sarcina sudantem, anhelantem, sitientem, et laborando sarcinam addentem. Quid exspectas, o avare, amplectens onus tuum, et catenis cupiditatis alligans malam sarcinam sub humeros tuos? Quid exspectas? quid laboras? quid inhias? quid concupiscis? Nempe satiare avaritiam. O vota inania et facta nequissima! Exspectas ergo satiare avaritiam? Illa te potest premere, tu illam non potes satiare. An forte non est gravis? Usque adeo sub hac sarcina sensum mire non sinit? Et fortasse habes cum illa alterum onus pigritiae, et ista duo nequissima onera secumli pati frigidos dies: avaritia dicit, Tolera in mari etiam tempestates. Illa dicit, Quiesce; illa non sinit quiescere. Jubet, trans mare, quaere terras quas ignoras. Merces in Indiam deportandae sunt: non nosti linguam Indorum, sed intelligibilis videtur sermo avaritiae. Venies ignotus ad ignotum; das, accipis, emis,
Abbreviated transcription (Latin):
ħ scło uitam et dies bones ubi
eẽ nõ possunt. Nõne uita ipsa
morti siłi est. Dies aũt ip̃i ꝓpe¬
rantes transeunt. quia hodierniꝰ
dies hest̾nũ ecclusit. Crastinꝯ
ĩo nascitur ut excludat hodier¬
nũ. ip̃i dies non stant. tu qͣre
cum ilł uis stare. Querite gͥ¬

Expanded text:
o vitam et dies bonos, ubi boni esse non possunt. Nonne vita ipsa morti similis est? Dies autem ipsi properantes transeunt; quia hodiernus dies hesternum exclusit: crastinus ideo nascitur, ut excludat hodiernum. Ipsi dies non stant: tu quare cum illis vis stare? Deside
Abbreviated transcription (Latin):
falsum qd̾ est calumpina reĩ
nõ facit hominem. nisi apuo
iudicem hominem. uͥ antem
deus uidex est. nullus falsos
mĩe leditur. quia non cuiobi¬
citur. sedobicienti potius m¬
putatur.

Expanded text:
falsum, quod est calumnia, reum non facit hominem, nisi apud judicem hominem: ubi autem Deus judex est, nullus falso crimine laeditur; quia non cui objicitur, sed objicienti potius imputatur.
Abbreviated transcription (Latin):
quide ꝙ̃diu pluma ẽ. s qr nõ sẽꝑ est
pluma. Quapp̃ alia mat̾ies muta¬
błis ẽ. et ex eo ꝙ desinit eẽ illuo aĩal.
uel ea pluma. Totũq illud corpus
ĩ t̾ram mutatur et uertitur. Amictit
utiq et illũ colorẽ. ꝙuis et accitens

Expanded text:
quidem quamdiu pluma est, sed quia non semper est pluma. Quapropter ipsa materies mutabilis est, et ex eo quod desinit esse illud animal vel illa pluma, totumque illud corpus in terram mutatur et vertitur, amittit utique etiam illum colorem. Quamvis et accidens
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. ut uxores ducatis. Qͣto ma¬
ior dãpnatõ uobis erit. shr̃e uolu¬
entis et cõcubĩas et uxores: Non
ritos licet. quor priores uxores ui¬
uũt. Adult̾mna st̾ ista cõuigia: non

Expanded text:
tatis, ut ducatis uxores. Tanto major damnatio vobis erit, si volueritis habere et concubinas et uxores. Non habere viros licet, quorum priores uxores vivunt. Adulterina sunt ista conjugia, non
Abbreviated transcription (Latin):
Si est usla humanitas
in reb humanis pnto iu¬
stius posse rep̾hendi si ecs
homines quos eriminant᷑
inimici. nec eorum cruẽ
ulla cestificatione demon¬
strant. nocentes potius qm̃
nmocentes credidimꝰ Ca
si forte se aliter ueritas ht̃.
ip̃i certe humanitati debi¬
cu. redoitur. cum homo
de homine nichil masite.¬
mere suspicatur. Nec cuiꝙͣ
criminanti facile credit.
qm sine ceste ac sine ullo
documento.crimen obiciẽs
Maledicus potius cõuitiator
abat. ꝙͣ ueridicꝰ accusator
extit̾it

Expanded text:
Si est illa humanitas in rebus humanis, puto nos justius posse reprehendi, si ignotos homines quos criminantur inimici, neque horum crimen ulla testificatione demonstrant, nocentes potius quam innocentes crediderimus. Quia si forte se aliter Veritas habet, ipsi certe humanitati debitum redditur, cum homo de homine nil mali temere suspicatur, nec cuiquam criminanti facile credit, quando sine teste ac sine ullo documento crimen objiciens maledicus potius conviciator quam veridicus accusator exstit
Abbreviated transcription (Latin):
rem. Non ignoro cum au¬
dimꝰ ut ex coto corde diniga¬
mus deuin. Non hoc dici de
illa particła carnis nr̃e que
sub costis latet. Sed de illa
iii qua cogitationes fiunt
que m̾ito appellãtur hoc noĩe
quia sicut motꝰ non cessat ĩ
corde. Unde se pulsꝰ diffundt
usq quaq uenaꝵ. Ita non
quiescimus aliquid cogitan¬
do uersare¬

Expanded text:
. nec ignoro, cum audimus, ut ex toto corde diligamus deum, non hoc dici de illa particula carnis nostrae, quae sub costis latet, sed de illa ui, qua cogitationes fiunt; quae merito appellatur hoc nomine, quia sicut motus non cessat in corde, unde se pulsus diffundit usquequaque uenarum, ita non quiescimus aliquid cogitando uersare
Abbreviated transcription (Latin):
bene cordib malis ad to qd̃
uult ostendere bonis. uł qͥd̾
facturus est bonos. Et qm̃
suo fiat uicio quod molenit
ex arbitrio uoluntatis. ea tñ
qualitate mala ut huc uel
illuc moueatur. Cum siue
huc siue illuc male moueat᷑
causis fit quib animꝰ propelli¬
tur. que cause ut existant
uł non existant. non est in
hominis potestate. Sedueĩ¬
unt ex occulta ꝓnidentia in¬
stissima plane et sapientis¬
sima uniu̾sum quod creanit
disponendis et administni¬

Expanded text:
bene cordibus malis ad id quod uult ostendere bonis uel quos facturus est bonos. et quamsuo fiat uitio, quod inoleuit ex arbitrio uoluntatis, ea tamen qualitate mala, ut huc uel illuc moueatur, cum siue huc siue illuc male moueatur, causis fit quibus animus propellitur. quae causae ut existant uel non existant, non est in hominis potestate, sed ueniunt ex occulta prouidentia iustissima plane et sapientissima uniuersum quod creauit disponentis et administra
Abbreviated transcription (Latin):
sicut ab aĩab br̃itudine. ita et
differũt magnitudĩe. Hic ne
lem. que hũc mũdũ corporeu
et cũcta ĩeo cõr. ad puitatẽ re¬
digat.

Expanded text:
sicut ab animabus beatitudine, ita etiam differunt magnitudine. Hic nemlem, quae hunc mundum corporeum, et cuncta in eo corpora ad parvitatem redigat.
Abbreviated transcription (Latin):
tñ eit bonus. qr utił. ĩmo malꝰ¬
est in qnͣtũ dyabolꝯꝰ ẽ. Sed bonꝰ
et õĩpotẽs deus est qui etiã de
malicia eiꝯ multa iusta et bo¬
na oꝑatur. Non enĩ dyabolo¬
põt imputaiͣ nͥ uolinitas sua
qua conatur facere malũ nõ
dĩ ꝓutoentia qua de ip̃o bñ fa¬
cit.

Expanded text:
mo malus in quantum diabolus est; sed bonus et omnipotens Deus est, qui etiam de malitia ejus multa justa et bona operatur. Non enim diabolo imputatur, nisi voluntas sua, qua conatur facere male, non Dei providentia, quae de illo bene facit.
Abbreviated transcription (Latin):
Neq minis corporib cele¬
stib Sic latere cogitationes
credendum est. Quemadino¬
dum in hiis corporibus latẽt.
Sed sicut nonnulli motus
ammoꝵ appẽt in uultu. Et
maximie in occulis. Sic ĩ illa

Expanded text:
n illis corporibus coelestibus sic latere posse cogitationes credendum est, quemadmodum in his corporibus latent: sed sicut nonnulli motus animorum apparent in vultu, et maxime in oculis, sic in illa
Abbreviated transcription (Latin):
sẽꝑ in motu quã signasti lu
mine uultꝰ tui. et cõsecrasti
uirtute lauacri tui. Capax
ꝙ a te solo. et a nullo alio pos¬
sit impleri. Cum aũt te ht̃
plenũ est eius desid̾iũ. Et
ideo nichil aliuo qd desidetur
ext̾ius restat. Dum autem
aliquid exterius desid̾at mq̃ifestũ
ẽ quod de non ht̃ int̾ius. q
hĩto nicħ est qd̾ ultra deside¬
retur. Cum enim sit sũmũ
et om̃e bonũ. non ht̃ quid de¬
sid̾et ampliꝰ si possidet om̃e
bonũ. ꝙ sinõ desiderat om̃e
bonũ restat ut desideret ali¬
quid quod non est om̃e bo¬
nũ. Ergo nõ sũmũ bonum.
nec ergo deum. s potius cre¬
aturam. Si aũt creaturam
desiderat cõtinuam famen
h̃t. qr licet quod desicerat de
creaturis adipiscatur. Uacua
tñ remanet. qr nichil est. qd
eam ĩpleat nisi cu ad cuius
ymaginẽ est creata. Imples
autem ecs qui nicħ aliud de¬
sid̃ant p̾ter te. et facis eos
dignes te. scc̃s btõs ĩmacłatos
et amices dei qui om̃ia repu¬
tant ut scercora ut lucͥ faci¬

Expanded text:
semper in motu, quam signasti lumine vultus tui, et consecrasti virtute lavacri tui: ita fa, quod a te solo, et a nullo alio possit impleri. Cum autem te habet, plenum est desiderium ejus; et jam nihil aliud quod desideretur exterius, restat. Dum autem aliquid exterius desiderat, manifestum est quod te non habet interius; quo habito, nihil est quod desideretur. Cum enim sis et omne bonum; non habet quod desideret amplius, si possidet omne bonum. Quod si non desiderat omne bonum, restat ut desideret aliquid quod non est omne bonum: ergo nec summum bonum, ergo nec Deum, sed potius creaturam. Cum autem creaturam desiderat, continuam famem habet; quia licet quod desiderat de creaturis, adipiscatur, vacua tamen remanet, quia nihil est quod eam impleat nisi tu, ad cujus imaginem est creata. Imples autem tu eos, qui nihil aliud desiderant praeter te; et facis eos dignos te, sanctos, beatos, immaculatos et amicos Dei; qui omnia reputant ut stercora, ut lucrifaci
Abbreviated transcription (Latin):
uias et sepes. et compelle int̾¬
re ut impleatur domus m̃a
uioe nunc ꝙadmodiunde
hiis qui prius uenerunt
dictum est. Introduc huc eoᷤ
Non dictum est compelle. Ita
significata sunt eccłie pͥmor¬
dia adhuc crescentis ut eẽnt
lendi. pronide quia oportebat
eius iam uirib et magnitu¬
dine roborata etiam compel¬
lendi homines ad cõuiuium.
salutis eterne postꝙͣ dictum
ẽ factum est quod iussisti. et
adhuc locus est. Exi inquit
in uias et sepes et compelle
ĩuenimus et incrare cõpelli¬
mus. Qui compellitur quo
non uult cogitur. S tamen
cum intrauerit que uolens
pascitur. Cohibe utiq iam ĩ¬
quũ et ĩpacatum aimũ. ut
in uera ecc̃ia xp̃i ĩueniat sa¬
lutare ꝯniuium.

Expanded text:
vias et sepes, et compelle intrare, ut impleatur domus mea. Vide nunc, quemadmodum de his, qui prius venerunt, dictum est: introduc eos; nunc dictum est: compelle. Ita significata sunt ecclesiae primordia adhuc crelendi. proinde, quia oportebat eius iam uiribus et magnitudine roborata etiam compelli homines ad conuiuium salutis aeternae, posteaquam dictum est: Factum est, quod iussisti, et adhuc est locus, exi, inquit, in uias et saepes et compelle invenimus, et intrare compellimus. Qui compenon uult, cogitur, sed, cum intrauerit, iam uolens pascitur. cohibe itaque iam iniquum et inpacatum animum, ut in uera ecclesia Christi inuenias salutare conuiuium.
Abbreviated transcription (Latin):
actendis enim et sepe repe¬
tis. sicut audio qd̾ in enuan¬
gelio scriptum ẽ. Recessisse a
domino seꝑtuaguita disci¬
pules. et arbitrio sue maie
atq impie discessionis fuis¬
se pͥmissos. Ceterisq duode¬
cim qui remanẜant fuisse
responsum Nunquid et nes
uultis ire. Et non accendis
quia tunc primũ ecclĩa no¬
uo germine. pullulabat. nõ¬
dum in ea fuerat comple
eum om̃s reges terre. om̃s
gentes ẜuient ei. Quoduti¬
q qñtomagis impletur.
potãte. ut non solum ĩuitet.
Sed ẽtiam cogat ad bonum.
Hoc tunc dominus significãe
uoluit. qui ꝙuis hr̃ee mag¬
nam potestatem. prius tamẽ
elegit cõmendare huilitatem
hoc̃ etiam inilla cõmuii filitu¬
dine satis euidenter ostendit
ubi misit ad ĩuitates et ueni¬
re noluerunt. Et ait ẜuo. En
in plateas et uieos ciuitatis
et paupes ac debiles cecos et
claudos introduc huc. Et ait

Expanded text:
Adtendis enim et saepe repetis, sicut audio, quod in euangelio scriptum est recessisse a domino septuaginta discipulos et arbitrio suae malae atque impiae discessionis fuisse permissos ceterisque duodecim, qui remanserant, fuisse responsum: Numquid et uos uultis ire? et non adtendis, quia tunc primum ecclesia nouello germine pullulabat nondumque in ea fuerat completa eum omnes reges terrae, omnes gentes seruient illi, quod utique quanto magis impletur, ia potestate, ut non solum inuitet, sed etiam cogat ad bonum. hoc tunc dominus significare uolebat, qui quamuis haberet magnam potestatem, prius tamen elegit commendare humilitatem. hoc et in illa conuiuii similitudine satis euidenter ostendit, ubi misit ad inuitatos et uenire noluerunt; et ait seruo: Exi in plateas et uicos ciuitatis et pauperes et debiles et caecos et claudos introduc huc. et ai
Abbreviated transcription (Latin):
Nemo bonus nisi imus deuş
Siue qr omia que creatasiint
ꝙͣnis ea deus fecerit bona ualde.
creatõi̾ tñ comꝑata nec bona
sunt. cui comꝑãta. nec sunt. Al¬
tissime quippe et ꝓprio modo
ꝙ̃admodum dese ipõ dixit. Ego
sum qui sum. Sic dictum est
Nemo bonus insi umus deus
Quẽadmod̾ de ioh̾e dictumẽ.
Non erat ille lux. cum dominꝰ
dicat eum ẽẽ lucernam. Sicł
discipuli quib dixit. Uos estis
lux mũdi. et nemo accenoit
lucernam. et ponit eam ss mo¬
dio. Sed in comꝑatione limĩis
illius qd̃ ẽ lumen neꝵ illimmi¬
nans oniem hominem ueĩẽ¬
tem in humc mundum. Non
quales milla ꝑfcõe eterna futi᷑
erant. Ita boni sunt. ut et ad¬
huc mali sint. quod de ur dic̾e
non auderem. Quis enm an¬
deat dicere malos eẽ quormi
pater ẽ deus. insi ip̃e dominus
diceret. Si gͦ nos cũ sitis mali
uostis bona data dare filiis nr̃is.

Expanded text:
nemo bonus nisi unus deus. siue quia omnia quae creata sunt, quamuis ea deus fecerit bona ualde, creatori tamen comparata nec bona sunt, cui comparata nec sunt — altissime quippe et proprio modo quodam de se ipso dixit: ego sum qui sum. sic dictum est: nemo bonus nisi unus deus, quemadmodum de Iohanne dictum est: non erat ille lumen, cum dominus eum dicat esse lucernam sicut discipulos, quibus dixit: uos estis lumen mundi; nemo accendit lucernam et ponit eam sub modio; sed in comparatione luminis illius, quod est lumen uerum inluminans omnem hominem uenientem in hunc mundum, non quales in illa perfectione aeterna futuri sunt ita boni sunt, ut adhuc et mali sint. quod de illis dicere non auderem — quis enim audeat dicere malos esse, quorum pater est deus? — nisi ipse dominus diceret: si ergo uos, cum sitis mali, nostis bona data dare
Abbreviated transcription (Latin):
uiuimꝰ. qñ deñ que colũt colimꝰ.
Et si eos cõrlib ocłis uite non
possumus. In ꝙͣtũ aũt dissilitu¬
dĩe uolũtatis. et fragilitate in¬
firmitatis miẜi sumus. ĩtm̃ ab
eis lõge sumus. uite mito. nõ
cors loco. Nõ eĩ qr ĩ terra cõdico¬
ne carnis hĩtamus. s si ĩmun¬
dicia cordis t̾rena sapimꝰ. ab eiꝰ
disiũgimur Cũ u̾o sanamur.
ut quales ip̃i st̃ simus. fide illis
illis iteꝵ appropĩquamus. si ab
illo nos fieri beatos a quo et
ip̃i fcĩ st̃ eciam ip̃is fauentib
ccedimus

Expanded text:
 quem colunt colimus, etsi eos carnalibus oculis uidere non possumus; in quantum autem dissimilitudine uoluntatis et fragilitate infirmitatis miseri sumus, in tantum ab eis longe sumus uitae merito, non corporis loco. Non enim quia in terra condicione carnis habitamus, sed si inmunditia cordis terrena sapimus, non eis iungimur. Cum uero sanamur, ut quales ipsi sunt simus; fide illis interim propinquamus, si ab illo nos fieri beatos, a quo et ipsi facti sunt, etiam ipsis fauentibus credimus
Abbreviated transcription (Latin):
rituri de nõ morituris nasc̾entur.
si pc̃co illo magno nõ mutaret᷑ in
deteriꝰ hũana na. ac ꝑ hoc sic.et
ĩpentib et ĩ filiis. felicitas fecun¬
ditas q mansisset. usq ao certu
scõꝵ numerũ. que p̾destinauit deꝰ.
nasce̾ntur hõies nõ ꝑ entib succes¬
suri morientib. s cũ uiuẽtib reg̃¬
turi. Essent gͦ et iste cognatõnes
et affinitates. si nłłs delinqueret.¬

Expanded text:
rituri de non morituris nascerentur, si peccato illo magno non mutaretur in deterius humana natura ac per hoc, si et in parentibus et in filiis felicitas fecunditasque mansisset, usque ad certum sanctorum numerum, quem praedestinauit deus, nascerentur homines non parentibus successuri morientibus, sed cum uiuentibus regnaturi. essent ergo etiam istae cognationes atque adfinitates, si nullus delinqueret
Abbreviated transcription (Latin):
fessio iusticie dei est. qua ita
peccatores sic ordinas. ut nõ
tua. sed sua malicia ꝑiũant᷑.
ut nichil possint impiorum
ualere blasphemie quiuolen¬
ces accusare facinora sua uo¬
lunt sue culpe cribuere ꝙ pec¬
cant. hoc ẽ nolunt culpe slie
cribuere culpam suam. Itaq
aut forcunam aut fatum ĩ¬
ueniunt quod accusent. aut
dyabolo n de non consentire
in potate nr̃a ẽẽ uoluit qui
nos fecit. aut aliam naturã
inducunt que non sit ex deo.
confluctuantes miẜi. et errã¬
tes potius qmͣ confitentes
deo. ut eis ignoscat. Non enĩ
oportet ignosci nͥ dicenti pec¬
caui. Qui ergo undet merita
aĩaꝵ sic ordin̾ari adeo. ut dũ
sua cuq tribuuntur pulcri¬
cudo uniu̾sitatis milla exꝑte
uiolet᷑ in onũb laudat dni
Et ista est non confesio pecca¬

Expanded text:
fessio justitiae Dei est, qua ita peccatores sic ordines, ut non tua, sed sua malitia puniantur. ut nihil possint impiorum valere blasphemiae, qui volentes excusare facinora sua, nolunt suae culpae tribuere quod peccant, hoc est, nolunt suae culpae tribuere culpam suam. Itaque aut fortunam, aut fatum inveniunt quod accusent; aut diabolum, cui non consentire in potestate nostra esse voluit qui nos fecit; aut aliam naturam inducunt, quae non sit ex Deo, fluctuantes miseri et errantes, potius quam confitentes Deo, ut eis ignoscat. Non enim oportet ignosci, nisi dicenti: Peccavi. Qui ergo videt merita animarum sec ordinari a Deo, ut dum sua cuique tribuuntur, pulchritudo universitatis nulla ex parte violetur, in omnibus laudat Deum: et ista est non pecca
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃o sunt ĩnotescant spiritib
etiam ĩmũdis uł quid obsta¬
culi patiatur aĩa nr̃a ex isto E¬
reno corpore. ne eas ĩuicẽ ĩnro
sp̃u uidere neq̃amꝰ ĩuenire et
explicare difficile est. Certissi¬
mis tñ ĩdiciis apud nes consi¬
stit/ enuntiatas a demonib
cogitatões hominũ. qui tñ sinͦ¬
tutum internã spem possent ĩ
hoĩb cernere.non cemptarent
Sicut illam in iob nobilem
ac mirabilem patĩam. ꝓculdu
nũptiant que post aliques di¬
es uera eẽ firmentur. non est
mirandum. Possunt eñ hoc
efficere nõ solum acrimoma
cernendi. et̃ ĩcorporalia incõpa¬
ralr̃ p̾stantiore qmͣ nost ẽ. S¬

Expanded text:
odum innotescant spiritibus etiam inmundis uel quid obstaculi anima nostra patiatur ex isto terreno corpore, ut eas inuicem in nostro spiritu uidere nequeamus, inuenire et explicare difficile est. certissimis tamen indiciis apud nos constitit enuntiatas a daemonibus cogitationes hominum: qui tamen, si uirtutum internam speciem possent in hominibus cernere, non temtarent; sicut illam in Iob nobilem ac mirabilem patientiam procul dubnuntiant, quae post aliquot dies uera esse firmentur, non est mirandum. possunt enim hoc efficere non solum acrimonia cernendi etiam corporalia inconparabiliter praestantiore quam nostra
Abbreviated transcription (Latin):
buntur in mulcitudine pacis.
auꝵ tuũ pax est. Argentum
tuũ pax est predia tua pax.
uita tua pax. Deus tuus pax.
Quioquid hic desid̾as pax tͣ
erit. qr hic auꝵ quod cibi est.
nimim ẽ non põt cibi ẽe panis
quod cibi lux est nõ pot tibi
ẽẽ potus. Deus tuus cotũ erit
tibi. Manducabis enm ne esu¬
rias. Bibes eum ne sitias. Illu¬
minaberis ab eo ne sis cecus.
fulcieris ab eo ne defficiãs. pos¬
sidebit te totum integrum to¬
tus integer. angustias ibi non
pacieris cum eo cum quo pos
sides cotum hẽbis cotum pos
fites hẽbit. quia cu et ille unũ
eritis

Expanded text:
buntur in multitudine pacis. Aurum tuum pax, argentum tuum pax, praedia tua pax, vita tua pax, Deus tuus pax. Quidquid desideras, pax tibi erit. Quia hic aurum quod est, vinum est, non potest tibi esse panis; quod tibi lux est, non potest esse potus: Deus tuus totum tibi erit. Manducabis eum, ne esurias; bibes eum, ne sitias; illuminaberis ab eo, ne sis caecus; fulcieris ab eo, ne deficias; possidebit te totum integrum, totus integer. Angustias non ibi patieris cum eo cum quo totum possides: totum habebis, totum et ille habebit; quia tu et ille unum eritis
Abbreviated transcription (Latin):
cat. ut exstimet apłm petrũ
illa negatione intus u̾itatẽ
cenebat. et foras mendaçiũ
ꝓferebat. Cur ergo lac̾miᷤᷤ
diluit qd̃ ore negauerat. si
saluti sufficiebat qd̾ corde cre¬
debat. Cur loquens in corde
suo ueritatem tam amaro
fletu punuit mendatium
qd̾ ore deprõxit. nisi qui a ma¬
corde quidem credidit ad iu¬
sticiam. Sed ore non confes¬
sus ẽ ad salutem. Qua ꝓpter
illud quod scͥptum est. Qui
loquitur u̾itatem in corde suo.
Non sic accipiendum est. ut qͣi
retenta in corde ueritate. lo¬
quendum sit inore menda¬
cium. Sed ideo dictum est
qr fieri põt ut loquatur quis¬
que ore u̾itatem. que nich
ei ꝓsit. si in corde non teneat
ro ẽ si quod loquitur ip̃e nõ
credat. Sicut heretici locũt᷑¬
in corde suo. pp̃ea distinguen¬
di erant ab illo de quo dem̃¬
dictum est. Qui loquitur
ueritatem incorde suo. Hãc
autem uitatem catholicus
sicut incorde loquitur. quia
ita credit. ita et in ore debet
ut ita predicet. Contra istã

Expanded text:
cat, ut existimet apostolum Petrum in illa negatione intus ueritatem tenebat et foras mendacium proferebat. cur ergo lacrimis diluit, quod ore negauerat, si saluti sufficiebat, quod corde credebat? cur loquens in corde suo ueritatem tam amaro fletu puniuit mendacium, quod ore depromsit, nisi quia macorde quidem credidit ad justitiam, sed ore non confessus est ad salutem? 14. Quapropter illud quod scriptum est, Qui loquitur veritatem in corde suo; non sic accipiendum est, quasi retenta in corde veritate, loquendum sit in ore mendacium. Sed ideo dictum est, quia fieri potest ut loquatur quisque ore veritatem, quae nihil ei prosit, si eam in corde non teneat, id est, si quod loquitur ipse non credat: sicut haeretici, maximeqin corde suo. Propterea distinguendi erant ab illo de quo dictum est, Qui loquitur veritatem in corde suo. Hanc autem veritatem catholicus sicut in corde loquitur, quia ita credit; ita et in ore debet, ut ita praedicet: contra istam
Abbreviated transcription (Latin):
nis. Carnem pro femina po¬
suit. quia cum de costa facta
eẽt adam dixit. Hoc nũc os de
ossib meis et caro te carne
mea. Et apłs ait. Quidili¬
dit uxorem suam seipm di¬
ligit. Nemo enĩ carnam suã
odio habuit. Ponitur emm
quia ille reg̾ hoc regitur. ille
imꝑare d ista ẜuire. Nam
bc̃aro imꝑat. et sp̃s seruit
ꝑuersa domus est. Quid pei¬
est domo ubi femĩa ht̃ ĩpiũ
sup̾ uirum. Recta autem ẽ¬
femĩa obtemꝑat. Rectus gͣ
ipe homo uoi sp̃e impat᷑. et¬

Expanded text:
i. Carnem pro femina posuit: quia de costa cum facta esset, Adam dixit, Hoc nunc os de ossibus meis, et caro de carne mea ; et Apostolus ait, Qui diligit uxorem suam, seipsum diligit; nemo enim unquam carnem suam odio habet . Ponitur ergo Quia ille regit, haec regitur: ille imperare debet, ista servire. Nam ubi caro imperat, et spiritus servit, perversa domus est. Quid pejus domo, ubi femina habet imperium super virum? Recta autem femina obtemperat. Rectus ergo ip
Abbreviated transcription (Latin):
aĩa humana deẜto deo. suis ho¬
norib. uel ꝑt̃atib fu̾it delc̃ata.
tantomagis subditur talib po¬
testatib. que pͥuato suo iure gau¬
dent. et honorari ab hõib sicut
dii cupiũt. quib dĩna lege sepe
cõcediturut eos quos sibi ẜm¬
illo iure. etiam miraculor ad p̾¬
stent. ĩ hiis reb exhibendoꝵ qui¬

Expanded text:
ima humana deserto Deo suis honoribus vel potestate fuerit delectata, tanto magis subditur talibus potestatibus, quae privato suo gaudent, et honorari ab hominibus sicut dii cupiunt: quibus divina lege saepe conceditur, ut eos quos sibi seillo jure etiam miraculorum aliquid praestent, in his rebus exhibendorum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
stioraculo accepim. Sensieĩ
sepe dolens et gemens infir
dam fratrum contẽptiosam
obstinationem uł superstitio¬
sam tumiditatẽ qd̾ ĩreb huno
nec uite corrigendo utilitate.
ad certum possunt nũm ꝑ
łcunq rocinatio cegitantis.
aut quia in patria ip̃e sic con¬
sueuit. Aut quia aubi iud̾it
pegrinationem que remotõ¬
rem asuis eo doctiorem fcã
stiones ut nisi qd ip̃i faciũt
nichil rectum existiment.

Expanded text:
sti oraculo acceperim. sensi enim sti oraculo acceperim. sensi enim saepe dolens et gemens multasrundam fratrum contentiosam obstinationem uel superstitiosam timiditatem, qui in rebus huius neque uitae corrigendae utilitate ad certum possunt terminuliscumque ratiocinatio cogitantis aut quia in sua patria sic ipse consueuit aut quia alibi uidit et peregrinatione sua quo remotiorem a suis eo doctiorem se stiones, ut nisi quod ipsi faciunt, nihil rectum existiment.
Abbreviated transcription (Latin):
cant corpori et sanguini dñi¬
co. ali certis diebus accipiñt
aliis nullus dies incermitcit᷑
quo offereatur alibi sabbato
tm̃ et dominico. alibi tm̃ do¬
minico. Et siquid aliud hiꝰ
mõĩ aĩaduerti pot tocum ħ
genus reꝵ liberas ht̃ obẜua¬
tiones. nec disciplina ulla
ẽ inhiis melior grani prirdẽ
quo agere niderit eccłia ad
quãciq forte deuenerit. qd̃
cõmemoro mat̾ mediolanũ
non ieiunare. Cepit ꝑturbari
et fluctuari quid ageret tũc
ego talia non curabam. Sed
ꝓpͥt̾ ip̃am consului de hac re
btĩssime meorie uirum ambͦ¬
sium respondit michi se docere
me non posse. nsi ꝙ ip̃e faceret
qr si melius noss io põtius
obẜuaret. Cunq ego putas¬
sem nulla reddita rõne auẽte
ne salbõ ienmaremus sb̃secutꝰ
est. etait michi. Cum romã
uenio iennio sabbo Cuhic
sum non ieinmo. itaetiam et tu
amplexa est. Ego uo de hac
siña etiam acq ecia cogitãs
ita semꝑ hui tanꝙͣ eam cele¬

Expanded text:
cant corpori et sanguini domicant corpori et sanguini dominico, alii certis diebus accipiunt, alibi nullus dies intermittitur, quo non offeratur. alibi sabbato tantum et dominico, alibi tantum dominico et si quid aliud huius modi animaduerti potest, totum hoc genus rerum liberas habet obseruationes nec disciplina ulla est in his melior graui prudentiquo agere uiderit ecclesiam, ad quamcumque forte deuenerit. quodcommemoro: mater mea Mediolanium non ieiunare. coeperat perturbari et fluctuari, quid ageret. tunc ego talia non curabam, sed propter ipsam consului de hac re beatissimae memoriae uirum Ambrosium. respondit nihil se docere me posse, nisi quod ipse faceret, quia, si melius nosset, id potius obseruaret, cumque ego putassem nulla reddita ratione auctone sabbato ieiunaremus, subsecutus est et ait mihi: cCum Romam uenio, ieiuno sabbato; cum hic sum, non ieiuno: sic etiam tu,amplexa est. ego uero de hac sententia etiam atque etiam cogitans ita semper habui, tamquam eam caele
Abbreviated transcription (Latin):
de uolo qd̾ est hiꝰ disputatõis
droisse. et sarcine leui. uñ sa¬
ẽmentis nũo paucissims ob¬
ẜuacione facilimis. Significa¬
coe p̾stantissimis societate no¬
niꝓplũ colligare. Sicuti ẽ bap¬
cisiꝰ t̾rimitatis nomine con¬
secͣtus coĩcatio corporis et sang̾¬
nis ip̃ius. et si quid alid inscri
pturis canonicis cõmendatur
inquinq libris moysilegunt᷑
Illa autem que non scripta s
cradita custodimus. que qui¬
dem coto terraꝵ orbe ẜuantur
datur intelligi uł ab ip̃ĩs apłis
uł plenariis conciliis quori
in ecc̃ia saluberrima auetoritas¬
est cõmendata atq statuta re¬
tineri. Sicuti ꝙ domini passio
et resurrectio et ascensio in
celum. et aduentus de celo
sp̃s scĩ anniu̾saria solẽnitate
celebrantur. Et siquid aliud
tale cccurrit quod ẜuatur ab
uniu̾sa quocũq se diffundit
eccia. aliau̾o que ꝑloca terra¬
rum regionesq uariantur
sicuti ẽ ꝙ alii ienmant in sab¬
bato alii non. alii cocidie cõi¬

Expanded text:
e uolo, quod est huius disputationis o nos subdidisse et sarcinae leui. unde sacramentis numero paucissimis, obseruatione facillimis, significatione praestantissimis societatem noui populi conligauit, sicuti est baptismus trinitatis nomine consecratus, communicatio corporis et sanguinis ipsius et si quid aliud in scrip- - turis canonicis commendatur in quinque libris Moysi leguntur. illa autem, quae non scripta sed tradita custodimus, quae quidem toto terrarum orbe seruantur, datur intellegi uel ab ipsis apostolis uel plenariis conciliis, quorum est in ecclesia saluberrima auctoritas, commendata atque statuta retineri, sicuti quod domini passio et resurrectio et ascensio in caelum et aduentus de caelo spiritus sancti anniuersaria sollemnitate celebrantur et si quid aliud tale occurrit, quod seruatur ab uniuersa, quacumque se diffundit. ecclesia. Alia uero, quae per loca terrarum regionesque uariantur, sicuti est, quod alii ieiunant sabbato, alii non, alii cotidie communi
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s labores nr̃i ad nichilũ reducũt᷑
Nõne opus nr̃m uelud fumꝰ atq ũbͣ
uanescit. et uelud stupe fauilla ad
nichilũ redigitur. O ꝙͣti et ꝙͣ diutur
nõ curatur interiꝰ. Sic ẽ quo monum̃¬
de atur. et abintus ẜpẽtib et scorpiõi¬
gis corpus tuũ. qñ nichil ꝓficit cor
tuũ. Ualde dura et nimis dolenda
cogitatõ ẽ om̃i intentõne stiromĩ la¬
boris impẽd̾e. et fructũ nõ recipe post
laborẽ. uigilare.ieinare. et mores
ip̃am deẜtam. atq incultam relinq̃t.
ut spinas et tribłos g̾mĩet Agnosci
stus et mẽte pollutus. que maliti¬
a deprauat. et furor et iracũdie facib
exagitat. que suꝑbia om̃i gr̃a expo¬
liat. qũe mẽd acus. uel maledcĩs lin¬
ac decipit. si se credat sine reliquis uͥ¬
Et io cͥco dilãssimi. ita corpus ex̾cea

Expanded text:
ihilum rediguntur? Nonne opus nostrum velut fumus atque umbra evanescit, et velut stappae favilla in nihilum redigitur? O quanti et quam diuturnibus non curatur interior. Sic est, quomodeatur, et ab intus serpentibus et scorpionigis corpus tuum, quando nihil proficit cor tuum? Valde dura et nimis dolenda conditio est, omni intentione studium laboris impendere, et fructum non recipere post laborem. ipsam desertam ac incultam relinquat, ita ut spinas et tribulos germinet. Astus, et mente pollutus, quem malitia depravat, quem furor iracundiae facibus exagitat, quem superbia omni gratia Dei exspoliat, quem mendaciis vel maledictis linac decipit, si credat se sine reliquis viEt idcirco, dilectissimi, ita co
Abbreviated transcription (Latin):
in hac terra certum ẽ nisi moͣ.
Considerate oĩa aiõ uł bona
cia uł in ip̃a iniquitate. Quid
hic certum ẽ nisi mors. Pro¬
quto sis crastino nescis. Spe¬
ras peccuniam incertum ẽ.
an ꝓueniat. E peras uxorez
incertum est. an accipias. uł
qualem accipias. Eꝑas filioᷤᷤ
incertum ẽ. an nascañtur. na¬
tisunt. incertum ẽ an uiuãt.¬
et uiuũt incertum ẽ. an pro¬
ficiant. an deficiant. Quocũq
te ũteris incertum ẽ. sola mõs
certa. Panꝑ es. incertum ẽ
an ditescas. Indoctus es inc̾¬
tum ẽ an erudiaris. Inbecillis¬
es. incertum ẽ an cõualescas.
natus es. certum est. qr mo¬
rieris. et inipo eĩ mors ip̃a
certa ẽ. dies mortis incertus
ẽ. Itaq hec incerta. nͥ sola mõs¬

Expanded text:
m est, nisi mors? Considerate omnia omnino vel bona tia, vel in ipsa iniquitate: quid hic certum est, nisi mors? Pro crastino, nescis. Speras pecuniam; incertum est an proveniat. Speras uxorem; incertum est an accipias, vel qualem accipias. Speras filios; incertum est an nascantur: nati sunt; incertum est an vivant: vivunt, incertum est an proficiant, an deficiant. Quocumque te verteris, incerta omnia: sola mors certa. Pauper es; incertum est an ditescas: indoctus; incertum est an erudiaris: imbecillus; incertum est an convalescas. Natus es; certum est quia morieris: et in hoc ipso quia mors ipsa certa est, dies mortis incertus est. Inter haec incerta,
Abbreviated transcription (Latin):
nem. Qñ scriptura sonat
non aluco intelligere debemi
nisi ut corde recedamus ne
maiꝯ malum in seꝑatione
bonoꝵ cõmictamus qmͣ i
maloꝵ conĩctione fugiamus

Expanded text:
ndo Scriptura sonat, non aliud intelligere jubeamur, nisi ut corde recedamus; ne majus malum in separatione bonorum committamus, quam in malorum conjunctione fugiamus
Abbreviated transcription (Latin):
est. Sed apud hominez iu¬
oicẽ. Nam sepissime flageli
et quibq uerberib ungu
quoq et ignib agitur. ut̾eru
ut corporis compago soluat
qm dolorib antinus. ut se¬
cretum facinoris ꝓpaletur. In¬
stant carnifices cerbescunt
stra lamiando aꝑuint uisca
cum claudit᷑ negando cõscĩa.
Cur autem int̾antis cruciati¬
teri. insi quia confessi solent

Expanded text:
est, sed apud hominem judicem. Non saepissime flagellis et quibusdam verberibus, ungulis quoque et ignibus agitur, ut eruaut corporis compago solvatur, quam doloribus animus, ut secretum facinoris propaletur. Instant carnifices, crebrescunt frustra laniando puniuntur viscera, cum clauditur negando conscientia. Cur autem in tantis cruciatiteri, nisi quia confessi solent
Abbreviated transcription (Latin):
et rationi gracia tua. et cue
me exterius et interius sub¬
de uoluntati. Tribue michi
ut lairoent te cormeum et
lingua mea. et oĩa ossamea
Dilata mentem meam. et at¬
tolle intuitum cordis mei ut
uł rapida cogitatione sp̃s meꝰ
attingat te. eternam sapĩam
suꝑ omia manentem.Dissol¬
ue me oro te/ auinculis quib
constrictus teneor ut relinꝙ̃s¬
festinem. tibi soli inheream
tibi soli intendam.

Expanded text:
o, rationi gratia tua, et tuae me interius et exterius subde voluntati. Tribue mihi ut laudet te cor meum, et lingua mea, et omnia ossa mea. Dilata mentem meam, et attolle intuitum cordis mei, ut vel rapida cogitatione spiritus meus attingat te aeternam sapientiam super omnia manentem. Dissolve me, oro, a vinculis quibus constrictus teneor, ut relinqufestinem, tibi soli inhaeream, tibi soli intendam.
Abbreviated transcription (Latin):
ut peccaret. O stulti qui h ͨ dicunt. et¬
nõ cõsiterant ꝙ deus nõ statuam fe¬
cit lapiteam. aut ligneam. s hõiez
ꝑfcm cõdidit. cui liberi arbitrii pote¬
statẽ dedit. Debuit cõsiterare qͥo
bõi appet̾et. et qͥd mali cõtẽpnet. De¬

Expanded text:
ut peccaret. O stulti! Qui hoc dicunt, non considerant, quia Deus non statuam fecit lapideam, aut ligneam; sed hominem perfectum condidit, cui et liberi arbitrii potestatem dedit, ut consideraret quid boni appet
Abbreviated transcription (Latin):
cõflictu uictoria: Audi apłm dĩno
ẜmone loquetẽ. Nemo coronatur
nisi qui legittĩe certau̾it. Adam n ͨ
certauit. nec certamĩe cũ dyabolo
dimicauit. s ad unã suggestione
p̾miũ ĩmortalitatis amisit. Uictꝰ
ẽ qui nõ pugnauit succubuit uolũ¬

Expanded text:
conflictu victoria? Audi Apostolum divino ore loquentem: Nemo coronatur, nisi qui legitime certaverit . Adam nec pugnavit, nec certamen cum diabolo suscepit; sed ad unam suggestionem praemium immortalitatis amisit. Victus est qui no
Abbreviated transcription (Latin):
u̾o interdum etiam otiosis
fabulis seꝑantur. Illos non se¬
ꝑant nec crudelis gladius.
istes uero seꝑat carnał affcs.
Epiritales nec dura frãgũt.
Carnales etiam blanda corrũ¬

Expanded text:
vero interdum etiam otiosis fabulis separantur. Illos non separat nec crudelis gladius; istos vero separat carnalis affectus. Spirituales nec dura frangunt; carnales etiam blanda corru
Abbreviated transcription (Latin):
uxores non est peccatum.
quia neq contra naturam
cõmittitur. quia non lasci¬
uendi. S gignendi cansa
illi femins utebantur. ne
contra morem. qr illis tp̃ribꝰ
ca flagitabantur. neq pre
contra preceptum qr milla
lege prohibebantur.

Expanded text:
unt non esse peccatum, quod neque contra naturam committitur, quia non lasciviendi, sed gignendi causa illis feminis utebantur; neque contra morem, quia illis temporibus ea factitabantur; neque contra praeceptum, quia nulla lege prohibebantur.
Abbreviated transcription (Latin):
spinas nonhres. capiti cre¬
non impon̾es. Quia ergo et
tu talis es spinarum m̾usti¬
tudine peccatorum p̾graua¬
ta es. yõo tibi talis custura
impenditur. Ppea crucis sig¬
no exararis. propterea celẽ¬
sti pluuie p̾pararis. ut cum
fecunda esfecta fueris non
gratuleris de cuis que nlła
sunt merita. E ed reddens
bonos fructus xp̃i p̾dices
terram Uis nosse qualis
tibi adhibeatur cultura quał
signo infronte signaris eiꝰ
sangͥ̾ne rigaris. qñ in eius¬

Expanded text:
spinas non haberes, capiti Crenon imponeres. Quia ergo et tu talis es, spinarum multitudine, id est peccatorum, praegravata es: ideo tibi talis cultura impenditur, propterea crucis ligno exararis, propterea coelesti pluviae praepararis; ut cum fecunda effecta fueris, non gratuleris de tuis, quae nulla sunt, meritis, sed reddens bonos fructus, Christi praedices gratiam. Vis nosse qualis tibi adhibeatur cultura, qualsigno in fronte signaris; ejus sanguine rigaris, quando i
Abbreviated transcription (Latin):
na. Qr cũ libẽter audiant uerba
sapĩe.pꝰea de huis oĩo nõ cogitãt
Qd̾ eĩ utile audieris.uelut ab
incestino memorie. tãꝙ̃ ad os
cogitatois recoro andi dulcedi¬
ne reuocare. quio ẽ aᵈꝙͣ spualr

Expanded text:
natura; qui cum libenter audiant uerba sapientiae, postea de his omnino non cogitant. quod enim utile audieris, uelut ab intestino memoriae tamquam ad os cogitationis recordandi dulcedine reuocare quid est aliud
Abbreviated transcription (Latin):
locũ expetimꝰ. si tales nõ sumiꝰ
quales ĩ scło ẽẽ potuimꝰ. Si eĩ
bñ ꝑspicimꝰ. nõ solũ ista solitu¬
do nos ao ꝑfcõis nccitatẽ in
młtituto ꝑstrĩgit Nam sicut
p̾tiosũ atq p̃cipuũ. ẽ ĩ medio
młtor bene agere. et płimos¬
ad ꝓfc̃m. et exemplũ bõi oꝑis
incitare. ita ꝑicłosũ atq ꝑnitio¬
sũ ẽ. negligẽtius ag̾e. młtoꝵq

Expanded text:
locum expetivimus, si hic tales sumus quales in saeculo esse potuimus. Si enim bene perspicimus, non solum ista solitudo nos ad perfectionis necessitatem, multitudo nos constringit. Nam sicut pretiosum atque praecipuum est in medio multorad profectum et exemplum boni operis incitare; ita periculosum ac perniciosum est negligentius agendo multorum
Abbreviated transcription (Latin):
gue gladiũ retũdamꝰ. et nõ so¬
lũ ĩuicẽ nõ inferamꝰ ĩiurias.
s nec sẽtiamꝰ illatas. Peculia¬
rius autẽ. ad ꝓfessionẽ nr̃am
ꝑtin nch̾ in hac uita cõsola¬
cõis require. uel quietis. nec
recipe uelle bona ĩ hac uita. s
honores refuge. subiectõne ⁊
abiectõne gaut̾e. ꝑ auꝑtatẽ stu¬
dio q̃r̾e. et nõ solũ facultateᷤ¬

Expanded text:
guae gladios retundamus, non solum invicem non inferamus injurias, sed nec sentiamus illatas. Peculiarius autem istud ad professionem nostram pertinet, nihil in hac vita consolationis requirere, nihil quietis. Nec recipere velle bona in vita sua, sed honores refugere, subjectione atque abjectione gaudere, paupertatem studio quaerere, et non solum facultate
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ ista me docuit. Deinde ꝑ istã
noui alia multa uera. Si qͣtuor
q. Si solus unꝯ ẽ. non sunt duo.
Non põt una aĩa mori. et esse
ĩmortał. Non põt homo simł
Hec et alia multa q̃ cõnuare lõ¬
gissimũ est ꝑ istam didi ci u̾a
eẽ. Qucquo u̾o modo se hẽant
sensꝯ nr̃i in se. Ip̃a u̾o docuit me
Si ciuꝰ eoꝵ que ꝑ cõnexionez
modo ꝓposin. pars̃ antecedens as¬
sũpta fuerit. trahere nccio. id
quod ãnexum. Ca u̾o que per
repugnantiã. uł disiuctionez
ame sunt enũtiata hanc hr̃e
naturam. ut cum auferuntur
aliquid qd eoꝵ ablatõe firmet̾
Docuit etiam me. cũ de recostat
ip̃ quam u̾ba dicunt᷑ de u̾bis.
non debere cõtẽpni. Et quidqͥd
id faciat si ĩꝑitia faciat docendꝰ
est. si malicia deẜendꝰ. Si doceri
sinon obtẽꝑat negligend̾ de
capitosis antẽ atq fallacib ua¬
si male concedendo inferentur
ad ea q̃ cõcessa sunt ẽ redemndͫ
Siueꝵ falsummiq ĩ una cõclusi¬

Expanded text:
m, ueras esse ista me docuit. deinde per istam noui alia multa uera. sed quam que. Si sol unus est, non sunt duo. Non potest una anima et mori et esse immortalis. Non potest homo simul Haec et alia multa, quae commemorare longissimum est, per istam didici vera esse, quoquo modo sese habeant sensus nostri, in se ipsa vera. Docuit me, si cujus eorum quae per connexionem modo proposui pars antecedens assumpta fuerit, trahere necessario id quod annexum est. Ea vero quae per repugnantiam vel disjunctionem a me sunt enuntiata, hanc habere naturam, ut cum auferuntur aliquid quod eorum ablatione firmetur. Docuit etiam me, cum de re constat, propter quam verba dicuntur, de verbis non debere contendi: et quisquis id faciat, si imperitia faciat, docendum esse; si malitia, deserendum: si doceri si non obtemperat, negligendum. De captiosis autem atque fallacibus rasi male concedendo inferuntur, ad ea quae concessa sunt esse redeundum. Si verum falsumque in una conclusi
Abbreviated transcription (Latin):
em̃ fit uisibiliter et sensibilr̃.
qd̃ non de int̾iore inuisibili at¬
la sũmi ĩꝑatoris aut iubeatur
iusticiam p̾mioꝵ. atq penaꝵ.
gr̃aꝵ. et retribiitionum.

Expanded text:
 fit visibiliter et sensibiliter quod non de interiori invisibili atla summi Imperatoris aut iubeatur iustitiam praemiorum atque poenarum, gratiarum et retributionum
Abbreviated transcription (Latin):
ta ꝑfuoit gr̃a. Sit integraliter
uiuiens. que oĩũ integram ꝑ¬
fcãmq genuit uitam᷑. Sit cũ
illo que ĩ suo gessit utero: sit
apuro illũ illa que genuit fou.
et aluit illũ. Maria dei gẽitrit
nõ audeo. aliter dic̾e et scribere
nõ p̾sumo.

Expanded text:
it gratia; sit integriter vivens quae omnium integram perfectamque genuit vitam; sit cum illo quem in suo gessit utero, sit apud illum illa quae genuit, fovit et aluit illum Maria Dei genitrix, non audeo, aliter dicere non praesumo.
Abbreviated transcription (Latin):
Deniq dominus nr̃ too ꝑ cas¬
ta uirginus menbra uenit ad
terras. ut ostenderet deumn ca¬
stitatis ẽẽ. auctorem. Ergo si¬
cut deus nr̃ nos suscepit inse
ita et nos deum suscipiamus
in nobis. Portemꝰ ergo et
nos deumi in casto corpore et
iignis casta menbra porta¬
stitatis. et ideo qui castitatẽ

Expanded text:
Denique Dominus noster ideo per castae virginis membra venit ad terras, ut ostenderet Deum castitatis esse auctorem. Ergo sicuti Deus noster nos suscepit in se, et nos suscipiamus Deum in nobis. Portemus ergo et nos Deum in casto corpore, ginis casta membra portacastitatis: et ideo qui castitatem