comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ipsis uerbis ad inuicẽ collatis eos referentes scr¬
bere fecimus. Nichilin de dem̃tes. aut denrõ
additientes. nosqui hoc scripto cõm̃ dauimus.
Ex ꝑgefactus idẽ frt̃. resedit cir cũspitiens si
ꝗsei adeẽt. Inuenit duo p̃positũ ipsius mo¬
nas terii. & alterũ frm̃ ad solatiũ eius dere¬
lictũ ceteris postcenã adrepausan dũ iãdi¬
misit. Ipseu conuocatis exposuit ȩis oĩaꝑ
ordinẽ q: euntã angustotemporẽ articũ¬
lo ostensa fuerat. uixta quod hic scripta
continetur: intantũiã ꝑscripte uisionis or¬
rore tremebundus. ut tocius corporalis
molesne grauidinẽ oblitus intollerabilis
soom̃i corpore incrucis modũ postulauit.
ut oĩuirtute quapossent ꝓpeccati ciũ inter¬
ceteros tante angietati apto ꝗsibi admȩ¬
morũ occurrerant: ꝓeodẽ cantare. Hise
timi liby eiusdẽ dialogi audiente eolecta
st̃ usq ad consumationem nouẽ aut decẽ fo¬

Expanded text:
ipsis verbis ad invicem collatis eo referente scripsis verbis ad invicem collatis eo referente scribi fecimus, nihil inde dementes aut de nostro adjicientes, nos qui haec scripto commendavimus. 3. Expergefactus idem frater resedit; et circumspiciens si quis ei adesset, invenit duos, praepositum ipsius monasterii et alterum fratrem, ad solatium ejus derelictos, caeteris post coenam ad repausandum jam dimissis. Ipsis ergo convocatis, exposuit eis omnia per ordinem, quae in tam angusto sibi temporis articulo ostensa fuerant, juxta quod hic scripta tenentur, in tantum jam praescriptae visionis horrore tremebundus, ut totius corporalis molestiae gravedinem oblitus, intolerabili aso omni corpore in crucis modum: et postulavit, ut omni virtute qua possent, pro peccatis ejus intermos, quam caeteros tantae anxietati aptos, qui sibi ad memoriam occurrerant, pro eo decantare. 4. His ita timi libri ejusdem Dialogi audiente eo lecta sunt usque ad consummationem novem aut decem fo
Abbreviated transcription (Latin):
cius. Intanto ergo orrore. & tam intollera¬
bilit̃ rore circũ uallat srt̃p̃dictus. & intan¬
tũ anxiu̾factus. ut etiã fp̃e euadendi signa
ineadẽ cella apparuerunt uin magnifici &i
uultu honorabilis submonachico abitũ in scan¬
nis sedens. quoꝵ unus in mediocoꝵ residens
dix̃ latine isdẽ uerbis: ut hic scriptasunt. si¬
c̃ipse fatebat. non xequũ utisti inutiles talia
faciant: nãhomotota istosiubeterecedere
titerrori sublata. Uenit angłs incredibili splen¬
dens. pulchiitudine uestepur purea circum¬
datus. stans apedeseius. amicabilieũ uoce com¬
pellens ate inquid uenio dilectis sima anima
cũ isdẽ frat᷑ latine respondit. Sidñs ms̃ peccatis
eius sum faciat quodsibuũ detur. Nãpatrar
che. ꝓpħe. i apłi. omisq dignitas celestis. suie
t̾restis. ꝓhumano generelaborant. & uos mo¬
doma gislaborare debeti. ꝗa istis temporibus
fragiliores sumu. Talisermocinatione ipsius
angłi & p̃dictus fit̃. finita xprima uisio. quã

Expanded text:
 tam intolerabili terrore circumvallatus frater praedictus, et in tantum anxius factus est, ut jam spem evadendi signa in eadem cella apparuerunt viri magnifici et vultu honorabiles sub habitu monastico in scamnis sedentes; quorum unus e medio eorum residens dixit Latine eisdem verbis ut hic scripta sunt, sicut ipse fatebatur: Non est aequum ut isti inutiles talia faciant: nam homo pausat. Istos jubete recedere.ti terroris sublata, venit angelus incredibili splendens pulchritudine, veste purpurea circumdatus, stans ad pedes ejus, amicabili eum voce compellans. Ad te, inquit, venio, dilectissima anima. Cui idem frater Latine respondit: Si Dominus meus peccatis em, in manu ejus sum: faciat quod sibi videtur. Nam patriaret apostoli, omnisque dignitas coelestis sive terrestris pro genere humano laborant. Et vos modo magis laborare debetis, quia istis temporibus fragiliores sumus. Tali sermocinatione ipsius angeli et praedicti fratris finita est prior visio: quam
Abbreviated transcription (Latin):
tis tortorbminante. Subito apparuit ca¬
t̃ua sp̃uũ malignoꝵ: toto cellulȩ ipsius spa¬
ciũ implenꝰ : cũscutulis & lanceolis. & om̃i par¬
tecircũ susa edificiũ quodã factur. immodũ

Expanded text:
tis tortoribus minitante, subito apparuit catis tortoribus minitante, subito apparuit caterva spirituum malignorum totum cellulae ipsius spatium implens, cum scutulis et lanceolis, ex omni parte circumfusa, aedificium quoddam facturi, in modu
Abbreviated transcription (Latin):
curancłã p̃dictos corporales necessitate sibi
sotiauerat. refecis sed inte dio p̾dictus fasti¬
duꝑ durauit. Nullomodotab uitecorpora¬
lis discym̃ obhocsepasurum. forte estimauit.
Qaad spẽ p̃sentis utte refectio secunde. &rter¬
tie ferie decrescente fastidio. inullaiã difi¬
derte animauerat. Feriauero tercia inci¬
tionẽ expectare non posse. Sed inter̃ illisce¬
nantib ialiã cellulam eidẽ cellule conticuã
tantũ parietiꝰ unius int̾positionẽ. Remo¬
tastram̃ta lectulisiu fecit deferre deloco
scensionis. p̃dicte ut ibidẽ ꝗescendo. p̃s¬
tolaretur. finẽ eoꝵ dẽ refectionis. & suã
iterũ regressionẽ ad locũlec tuli suu. Mbris
ergo inlectulo cõposita oculis tantũ modo
clausis & necdũ insonus ut ipse fate bat᷑ reso¬
lutis. Uenit malignus sp̃s essigiẽ p̃tendens
clerici. intanta deformitate. ut ceca & te¬
nebrosa faciȩ nec signa oculoꝵ. in eo appare¬
rent. Ferenꝰ in manib diuersatorm̃toꝵge¬

Expanded text:
curandas praedictas corporales necessitates sibi sociaverat, refecit, sed in taedio praedicti fastidii perduravit. Nullo modo tamen vitae corporalis discrimen ob hoc se passurum fore aestimavit: quia ad spem praesentis vitae refectio secundae et tertiae feriae, decrescente fastidio, in nullo jam diffidentem animaverat. Feria vero tertia, incitionis exspectare non posse. Sed interim illis coenantibus; in aliam cellulam eidem cellulae contiguam, tantum parietis unius interpositione remotam, stramentum lectuli sui fecit efferri sessionis praedictae, ut ibidem quiescendo praestolaretur finem eorum refectionis et suam iterum regressionem ad locum lectuli sui. 2. Membris ergo in lectulo compositis, oculis tantummodo clausis et necdum in somnum, ut ipse fatebatur, resolutis, venit malignus spiritus, effigiem praetendens clerici, in tanta deformitate caeca et tenebrosa facie, ut nec signa oculorum in eo apparerent; ferens in manibus diversa tormentorum ge
Abbreviated transcription (Latin):
dhec ergo tunc sic inquã ista inuidiosis
q̃stib iactat᷑. : insugillatione ponti¬
ficũ. uł certe ipsius ponificatũ ex¬
ageras. q̃si non ubi istalegisti ꝗb.rationa¬
bilit̃ ꝓmoueri sibi etiã illã sint: q eauob̾ p̃t¬
mis a breuit̃ in excus acionẽ officii sacerdo¬
talis. adtingemũ. Post illa uerba quib ne

Expanded text:
 ego tunc: Sic, inquam, ista invidiosis questibus jactas, et in suggillationem pontificum, vel certe ipsius pontificatus exaggeras, quasi non ubi ista legisti, quibus rationabiliter permoveris, ibi etiam illa sint, quae a vobis praetermissa, breviter in excusationem officii sacerdotalis attingemus. Post
Abbreviated transcription (Latin):
b terrenis ad dictos om̃ino nontaceat: at¬
q eis quandiũ in heserint iniquitatib sius
imminere diẽune in dignationis intentũ.
denuntiare non desinat. sed clare ac pu¬
blice arguat. Cũ hoc bucine nominsi¬
nuat utse asius cyminib em̃ dantẽ suppli¬
cĩ future dãpnationi effugiant. Qd si
corrpientẽ surã futurãq contep̃torab ĩ
min& nunciantẽ hominis t̾reni despici¬
unt sangius eoꝵ in ipsis ert. & sacer dos
ꝗeispeccata eoꝵ ñ tacuit. poeneq eos ex¬
pectat particeps eẽ non poterit.
Romalomerito plebis. aufertus doc¬
tynã p̃dicationis. & bonomento audito¬
Iris: inbuitur sermo doctoris. In potesta¬
tediuna consistit cui uelit ds̃ doctn¬
neuerbum dare. uł cui auferre. & hoc
aut ꝓdocentis: aut ꝓaudienti: fitmento
utmodo ꝓculpa plebi auferat᷑ sermo doc¬
tori modouero putilitate rectoris trbua¬
tur. N ĩ a& bonũ doc&bonũ. & malu̾malũ

Expanded text:
bus terrenis addictos, omnino non taceat, atbus terrenis addictos, omnino non taceat, atque eis, quandiu inhaeserint iniquitatibus suis, imminere divinae indignationis interitum denuntiare non desinat, sed clare ac publice arguat: quia hoc buccinae nomen insinuat, ut se a suis criminibus emendantes, supplicium futurae damnationis effugiant. Quod si corripientem, si iram futuram, quae contemptoribus jam imminet, nuntiantem homines terreni despiciunt, sanguis eorum in ipsis erit, et sacerdos, qui eis peccata eorum non tacuit, poenae, quae eos exspectat, particeps esse non poterit.ro malo merito plebis, aufertur doctrina praedicationis; pro bono merito audientis, tribuitur sermo doctoris. In potestate divina consistit, cui velit Deus doctrinae verbum dare, vel cui auferre: et hoc aut pro dicentis, aut pro audientis fit merito, ut modo pro culpa plebis auferatur sermo doctoris, modo pro utilitate rectoris tribuatur. Nam et bonus docet bonum, et malus malum;
Abbreviated transcription (Latin):
nuntunte te adimpiũ ut auis suis conũ¬
tatur: non suerit conuersus auia sua: ipseim¬
pius ininiꝗtatesuamorietur: atuanimã
ba populinon audiunt : uł audita contẽpnt̃.
sed si abeis corrigendi absis tunt. Ꝙ asinecex¬
emplũ uitep̃positoꝵ suoꝵ. nec uerbo doc tn¬
nepopuli. c̃tumaces em̃ datipsiciunt. ipsi
sibicausesue ꝑdicionis existunt. Etdoctores
suos quoꝵ exẽpla simul hac uerba despicunt.
in uoluere cyminib: suis om̃ino non poter
Quod idẽppha euidentius aliolo copseꝗt̃ dic̃s
Speculatorcũ uiderit gladiũ ueniente suꝑ
terrã. & cecinerit bucina: & annuntiaue¬
rit popło. audienꝰ aut ꝗsꝗs ille ẽ sonũbuci¬
ne nonse obser uauerit. Ueneritq gladiũ
a tulent eũ. sangius ipsius suꝑcap̃euis erit
Sonũbucine audiuit & ñse obseru iutt : sin
guis eius in ipsoert. Si aut̃ secusto dierit
animã suã saluabit. Hic quoq ꝗdagere debe¬
t qui fungit᷑ speculatoris officiũ : diuinũ

Expanded text:
suis convertatur, non fuerit conversus a via sua, ipse impius in iniquitate sua morietur, et tu animam verba populi non audiunt, vel audita contemnunt, sed si ab eis corrigendis absistunt. Quia si nec exemplo vitae praepositorum suorum, nec verbo doctrinae populi contumaces emendati proficiunt, ipsi sibi causa suae perditionis existunt, et doctores suos quorum exempla simul ac verba despiciunt, involvere criminibus suis omnino non poterunt. Quod ideet ille uiderit gladium uenientem super terram et cecinerit bucina et adnuntiauerit populo, audiens autem quisquis ille est sonitum bucinae non se obseruauerit, ueneritque gladius et tulerit eum: sanguis ipsius super caput eius erit. sonum bucinae audierit eguis ejus in ipso erit. Si autem se custodierit, animam suam salvabit . Hic quoque quid agere debeat, qui fungitur speculatoris officio, divinus
Abbreviated transcription (Latin):
tas inusũueniant. Et neminẽ freq tata cõ
le ut homo idq qd̾ opus non habai. ab eccła
naccipiant. An ut quod hab&. sinecausa
contẽpnat. Si ꝓp̃t ħnonuult suarelinq¬
re uthabeat unuiuat. Ut quod accipit
underationẽ reddat : ut quod peccatis alie¬
nis suamultiplicat. PROSPERI: QOD¬

Expanded text:
tas. In usum veniant, et neminem frequentata contas. In usum veniant, et neminem frequentata conle? ut homo id quod opus non habet, ab ecclesia non accipiat, an ut quod habet sine causa contemnat? Si propter hoc non vult sua relinquere ut habeat unde vivat, ut quid accipit unde rationem reddat? ut quid de peccatis alienis sua multiplicat? CAPUT XI. Q
Abbreviated transcription (Latin):
expectar Illiquoq queludidonci nichilꝗ
demsibi dari uelud debitum poscunt sed
re quali peccato cibo pauperum p̃sum̃do.
susei piant. Q ecclarũ quã iuuare dep¬
prũ facultatib debuerunt suis expensis
in suꝑ grauant : ꝓpt̃ hoc fortassis in con¬
gregatione uiuentes ne aliquo pauperes
piscant. ne aduenientẽ excipiant. aut ne
suũ censum expensis cotidianis inminu utt
ipsa expensasua contulerint ñ sep̃ferant in¬
ani iactantia. illis quonichilhabentes pa
se mundireb expoliat. Aut quicũ nihil ha¬
buerit. nechabere desiderat quã ille ꝗex
multisq posid& eccłe aliquid prestat.
ac sedeo qđ p̃stiterit forsitan iictat. du
rasunt q dico nec ego diffideor. durast̃
sed obseruarenolentib Ceterũ si siant ista
q difficilia non facientib: st̃. statim facilia
facientib siunt. Nergo eaq nolumus obser¬
uare in possibitas nobis facit. dura. samoui¬

Expanded text:
exspectat. Illi quoque qui velut idonei nihil quidem sibi dari velut debitum poscunt, sed re, quali peccato cibos pauperum praesumendo suscipiant, qui ecclesiam quam juvare de propriis facultatibus debuerunt, suis expensis insuper gravant; propter hoc fortassis in congregatione viventes, ne aliquos pauperes pascant, ne advenientes suscipiant, aut ne suum censum expensis quotidianis imminuant. elut pro ipsa expensa sua contulerint; non se praeferant inani jactantia illis, quos nihil habentes pasest ille qui se mundi rebus exspoliat, aut qui cum nihil habuerit, nec habere desiderat, quam ille qui ex multis quae possidet, ecclesiae aliquid praestat, ac se de eo quod praestiterit forsitan jactat. 3. Dura sunt quae dico, nec ego diffiteor. Dura sunt, sed observare nolentibus. Caeterum si fiant ista; quae difficilia non facientibus sunt, statim facilia facientibus fiunt. Non ergo ea quae nolumus observare, impossibilitas nobis facit dura, sed novi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ secrote limẽ ut multitudinẽ ho¬
minũ &l ofsicia. & salutationes : & con¬
uiuia. ueluti quas dam catenas fugias
uolũptatum. Sit uilis tibĩ uesꝑtinus cib
olera &l legumina. Int̾ dũq pisciculos ꝑ
sũmis duca delicuis. Ꝙ xp̃m desiclerat
& illo pane uescitur : non querat magnope¬
re . quã dep̃tios cibis stercus conficiat.
ꝗc quid postgulã nonsentitur. id est ti¬
bisit quod panis & legumina: semꝑ inina¬
nutua sacrasit leccio. frequent̃ oran dd̃.
& flexo cor pore. m̃s engenda ad dnm.
Crebro uigilie. & uentre uacuo sepius dor¬
miendũ. Rumusculos a gloriolas &
palpantes addlatores. quasi ostes deuita. Pau¬

Expanded text:
 charissime, ut multitudines hominum, et officia, et salutationes, et convivia, veluti quasdam catenas fugias voluptatum. Sit vilis tibi et vespertinus cibus. Olera et legumina, interdumque pisciculos, pro summis ducas deliciis. Qui Christum desiderat, et illo pane vescitur, non quaerit magnopere, de quam pretiosis cibis stercus conficiat. Quidquid post gulam non sentitur, idem tibi sit quod panis et legumina. Semper in manu tua sacra lectio sit. Frequenter orandum, et flexo corpore mens erigenda ad Dominum. Crebrae vigiliae, et ventre vacuo saepius dormiendum. Rumusculos et gloriolas, et palpantes adulatores quasi hostes fuge. Pau
Abbreviated transcription (Latin):
sacer dotib stantes deor sustipitib in he¬
rentẽ inignȩ strictelori ligatõ uiderat.
ipsaq femina abeistrupatas similimodo
constricta añ eos in eodẽ igne usq ad loca
sione unodie tantũ int̾misso diet̃cia sempin

Expanded text:
sacerdotes stantes, dorso stipitibus inhaesacerdotes stantes, dorso stipitibus inhaerentes, in igne stricte loris ligatos viderat: ipsas quoque feminas ab eis stupratas, simili modo constrictas ante eos, in eodem igne usque ad loca sione, uno die tantum intermisso, die tertia, semp
Abbreviated transcription (Latin):
&ipar teiꝑlsius celle corporis adquietẽ col¬
locatist̃: Illo etiã post tanta lascitudine ta
anime quã corporis in somnũ resoluto. ue
purpuratus apparuit. candidis amictũ ue¬
uim̃t ad capstiñ. splendore incre dibili ful¬
gidus eũq blandis alloq nssermonib laudaũ
Confugiũ eius quod ad dm̃ in angustiis positus.
tãstudiopsalmodie quã lec tionis fecerat. or¬
tanseũ decero sine defectu similit̃ acturum:
diȩ intentũ uiderit. dm̃ obhoc placabilẽsic¬
riposse. siusus iste ueracit̃ & ñsic te teneit᷑.
gerent ostendit eimontes. inm̃se altitudi¬
nis & incredilis pulchytudinis. ꝗqͣsieeñt
marmorei uidebant̃. Qđ circuibant ma¬
ximũ fluuiũ igneũ: in quo innumerabili
multitudo dãpnatoꝵ poenalit̃ inclusi
tenebat᷑. Quoꝵ multose agnouis se fateba¬
tur & inceterilocis innumeri torm̃tis di¬
uersis generis cruciato aspexerat. Inꝗb
plur mos tãminoris quã maioris ordinis

Expanded text:
te illius cellae corporibus ad quietem collocatis, ipso etiam post tantam lassitudinem tam animae quam corporis in somnum resoluto, venedes stans purpuratus apparuit, candidis amictus indumentis ad caput stans, splendore incredibili fulgidus, eumque blandis alloquens sermonibus, laudavit confugium ejus, quod ad Deum in angustiis positus, tam studio psalmodiae quam lectionis fecerat, hortans eum de caetero sine defectu similiter aucturumdiae intentum viderit, Deumque ob hoc placabilem fieri posse, si usus iste veraciter et non ficte teneatur. am: in qua dum pergerent, ostendit ei montes immensae altitudinis et incredibilis pulchritudinis, qui quasi essent marmorei videbantur, quos circumibat maximus fluvius igneus, in quo innumerabilis multitudo damnatorum poenaliter inclusa tenebatur, quorum multos se agnovisse fatebatur; et in caeteris locis, innumeris tormentis diversi generis cruciatos aspexerat: in quibus plurimos tam minoris quam majoris ordinis
Abbreviated transcription (Latin):
tentiã dicenti. Tẽpus tacendi. & tempu̾lo¬
quendi. N quidẽ ꝑtimorẽ sed ꝑdiscre tio¬
nẽ. ꝓpt̃ maloꝵ incorreptibilẽ iniquitatẽ
ñnũ quã electos. oport& adoc trinacessa
re. Int̃dũ doctores eccłȩ calore caritatis.
ardentes conticescunt ad ocendo. quiañ x
accep̾officiũ urt̃dũ ad tempus facta. ꝓxi¬
mitaceat. q: statim corrigere nequaquã ex¬
istimat. Namsicorr gerepotest & dissimnulat
uerũ x qđ consensum erroris alieni habeat.
Plerq scĩdoc toris ꝓmaliꝑtinatia qui ini¬
quos em̃ darȩ neq ant. histacere disponun.
Sedcalorẽ sp̃s coagunt᷑. ferreñsus tinentes.
iterũ in increpationẽ ꝓsilunt impioꝵ.¬

Expanded text:
loquendi . Non quidem per timorem, sed per discretionem, propter malorum incorrectibilem iniquitatem nonnunquam electos oportet a doctrina cessare. 332 4. Interdum doctores Ecclesiae calore charitatis ardentes conticescunt a docendo, quia non est accepit officium, interdum ad tempus facta proximi taceat, quae statim corrigere nequaquam existimat. Nam si corrigere potest et dissimulat, verum est quod consensum erroris alieni habeat. 6. Plerique sancti doctores pro mali pertinacia, quia iniquos emendare nequeunt, his tacere disponunt; sed calorem spiritus, quo aguntur, ferre non sustinentes, iterum in increpationem prosiliunt ini
Abbreviated transcription (Latin):
passcit. accipiunt illi & Sibi de Suo Sifficrynł̃:
ec illi qui suapossi dentes. dan sibi aliꝗd
uolunt. sine gran dipeccato suo. un depau¬
ꝑ uicturuserat accipiunt. Declercis qdẽ di¬
cit sp̃s sc̃s. Peccatapopulimei come dunt. ser
sicut nichil habertes propriũ. non peccat.
set alim̃ta quib indigere uident᷑. accipiunt.
Ita possessores ñalim̃ta quib habundant. sed
aliena peccata suscipiunt : Ipsi quoq p.uipe¬
res sise possunt sui artificiis aut laborib ex¬
pedire. non p̃sumat quod debent debilis. &
infirmis accipere. Ne forte eccłaq potest oĩ
solatio destitutis necessariaminis trare. si
om̃s etiã nichilindigentes accipiant graua¬
ta illis quibus deb& subuenire non pualeat.
Qui aũt eccłe seruiunt. & labore suo uelud
debita reddi oportere credentes. ea quib opũ
non habent aut accipiunt libent̃. autexigui
cia. ꝗaceles tianon hab&. Terrena strenue
ralẽ. p̃mia sempit̃ na contẽpnat. Quodsi.
quidlib& minister eccłȩ non habeat unde

Expanded text:
pascit, accipiant illi qui sibi de suo sufficiunt. 1. Nec illi qui sua possidentes dari sibi aliquid volunt, sine grandi peccato suo, unde pauper victurus erat accipiunt. De clericis quidem dicit Spiritus sanctus: Peccata populi mei comedunt . Sed sicut nihil habentes proprium, non peccata, sed alimenta quibus indigere videntur, accipiunt; ita possessores, non alimenta quibus abundant, sed aliena peccata suscipiunt. Ipsi quoque pauperes, si se possunt suis artificiis aut laboribus expedire, non praesumant quod debet debilis aut infirmus accipere, ne forte ecclesia, quae potest omni solatio destitutis necessaria ministrare, si omnes etiam nihil indigentes accipiant, gravata, illis quibus debet, subvenire non valeat. 2. Qui autem ecclesiae serviunt, et labori suo velut debita reddi oportere credentes, ea quibus opus non habent, aut accipiunt libenter, aut exigunt; tia quia coelestia non habet, terrena strenue rale praemia sempiterna contemnat. Quod si quilibet minister ecclesiae non
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝓurden dã salutẽ cor ponis accepiss & cete¬
ris saluby t̃ eã digentib ipsecepit magna diffi¬
cultate ingestareicere. & statim adꝑceptio¬
nẽ cibi qua adrefocillan dãi corpus. sũ me¬
re debuerat fastidire. Cras tinau iđ dnica¬

Expanded text:
ad providendam salutem corporis accepisset, caeteris eam salubriter digerentibus, ipse coepit magna difficultate indigestam rejicere, et statim a perceptione cibi, quem ad refocillandum corpus sumere debuerat, fastidire. Crastina
Abbreviated transcription (Latin):
talꝑ eẽ solitarius: qualẽ ieremias ser p¬
sit. Sedebit solitarius. &s tacebit: &
quia iħs relictis apłis solusibat orare.
Mariã inpetrabilis angłus solã in uenit.
non aͣgape loquente. & illa inuinsẽ in¬
trortum trepidant. Tuq̃ forna xesma¬
litiȩ : quid adiuro desideras frequen¬
is salutaris &inescis quia duppliciter
sue tudo & deligatis sermonib famulosa
calamitas. Sed ospitalitatẽ cupis habere
quoddixerat. Inbeatis simi mihi marti
ni legius comme morasse sulpiciũ. quod
transiens martinus quã dã uir ginẽ mori¬
bus ascastitatẽ p̃celsã cupiens uisitare. illã
noluit. Sed exenũi misitei. hac ꝑfe nes¬
castãcus todierit uolũptatẽ. Benedix̃
sufficiat defeminis dictũ. Consumata
quippe uirginũ causa. transeamus adre¬

Expanded text:
talis debet esse solitarius qualem Jeremias descripsit: Sedebit solitarius, et tacebit . Et quia Jesus, relictis apostolis, solus ibat orare . Mariam in penetralibus angelus solam invenit, non cum agapeta loquentem: et illa virilem introitum trepidavit. Tu quae fornax es malitiae, quid a viro desideras frequentius salutari? X. An nescis quia dupliciter suetudo est, et delicati sermonis fabulosa calamitas. Sed si hospitalitatem cupis habere:quod dixero. In beatissimi Martini Vita legimus commemorasse Sulpitium, quod transiens sanctus Martinus, quamdam virginem moribus et castitate praecelsam, cupiens visitare: illa noluit, sed xenium misit ei: ac per fenescastam custodierit voluntatem: et benedicens sufficiat de feminis dictum. Consummata quippe virginum causa, transeamus ad re
Abbreviated transcription (Latin):
deuita. Habetosimplicitatẽ colũbe. necuiqua
machineris dolos. & serpentis astuciã ne alio¬
rũ subplanteris in sidiis. Nmultũ distat in
uitio uł decipere posse. ut decipi. Templũ¬
xp̃i. anima credentis x. Illã exorna. illã ues¬
ti. illi offert donaria. in illã xpm suscipe. Ne¬
scioenim quomodo plus placeat mun do. ꝗ¬

Expanded text:
um. habeto simplicitatem columbae, ne cuiquam machineris dolos, et serpentis astutiam, ne aliorum supplanteris insidiis. non multum distat in uitio uel decipere posse uel decipi i, anima credentis est: illam exorna, illam vesti, illi offer donaria, in illa Christum suscipe. Nescio enim quomodo plus placeat mundo,
Abbreviated transcription (Latin):
monialiũ contrafidem frequentia: in eccła
uł in ipsopublico. Si eos quos diligunt
uiderint. ridentib oculis. salutationis
teneranauerba ꝓceclunt. Deinde cum
salutauerint. si eos dõ uiros p̃tȩ nre ce¬
lerius uiderint: contẽptores suos uidi¬
cãuit. & irascunt᷑ or dinat᷑ Deinde¬

Expanded text:
moniales contra fidem frequentas in Ecclesia, vel in ipso publico? Si eos quos diligunt viderint, ridentibus oculis salutationis tenera verba producunt. Deinde cum salutaverint, si eas Dei viros praeterire celerius viderint, contemptores suos judicant, et irascunt
Abbreviated transcription (Latin):
tus p̃ceptio. sacerdotẽ censuit eligendum.
quiadigamo adminis teriũ pleriq ep̃i
applicuerunt. sic ad seruerunt. concubi¬
na fuit illa. Hȩcuxor quasi non hec sint
commertia feditatis m illaq̃ in hac ex¬
ercentur q̃ uxor aserit̃. Anquia coniugii
tabulas nonfecit. concupiscencilia fuit.
tenis insertos. dec& subi reminis teruim.
Inleuitico scriptũ i hac p̃finatũ. qualesele¬
gidebeant sacerdotes. sicut habes. Etdi
x̃dñs ad moysen. Sacerdos uxorẽ accipiat
uir ginẽ. desemine patrũ suoꝵ. Uidũa uͦi
& destitutã aut bino marituiderelictã
non accipiat. Bene audiui dño p̃cipien
te morsi quia nec uxor debeat sac̃doti
digamõ conuenire. nehonorẽ polluat¬
sicerdoti sicut unius uxoris uirũ sicuuim
man dat uxorẽ. Siergoclericus monoga
mus fuerit: &uxorẽ ei digama. noli eũ mi
tur. solum ad eas dec& ingredisacer do¬
tẽ. Siquis hec p̃cepta non obser uaberit:
ostis anime sue. quodsi potest nramonita
aliquis clericus agapetas amplius que

Expanded text:
nova et vetus praeceptio sacerdotem censuit eligendum. Quia digamos ad ministerium plerique episcopi applicuerunt, sic asseruerunt: Concubina fuit illa, haec uxor. Quasi non haec eadem sint commercia foeditatis in illa, quae in hac exercentur, quae uxor asseritur, aut quia conjugii tabulas non fecit, concupiscentia alia tenis insertos decet subire ministerium. In Levitico scriptum est, ac praefinitum quales eligi debeant sacerdotes. Sic habes: Et dixit Dominus ad Moysen: Sacerdos uxorem accipiat virginem de semine patrum suorum; viduam vero et destitutam, aut a vivo marito derelictam non accipiat . Bene audivi praecipiente Domino Moysi, quia nec uxor debet sacerdoti digama convenire, ne honorem polluatsacerdotii. Sicut unius uxoris virum, sic unius viri mandat uxorem. mus fuerit, et uxor ejus digama, noli eum ad tur, solum ad eas decet ingredi sacerdotem. Si quis haec praecepta non observaverit, hostis est animae suae. Quod si post nostra monita aliquis clericus agapetas amplius qu
Abbreviated transcription (Latin):
ui ꝓtẽ poꝵ oportunitate redimerent᷑.
Quaꝓpt̃ uigilanti hac sollerticura ꝓui den¬
dũ .i. his ꝗeius facultates administrant .ii.
neeas in suo solumoda usus conuertant sed ma¬
gis iuxta pos sibibitatẽ rerũ xpõfamulantiũ
gerere penitus non neglegant. Sed senten¬
tia beati ieronimi non solũ p̃latis. sed etiã
ceteris quireb utunt᷑. eccłȩ. Uigilan dũ ꝑ¬
petenda x quitta in cõmentario mathei eu¬
angłiste uit. Oms igit quistipe templi &i
his qui conferuntur adusus eccłe abutunt᷑.
In aliis reb quib suã expleant uolũptatẽ.

Expanded text:
temporum opportunitate redimerentur. Quapropter vigilanti ac solerti cura providendum est his qui ejus facultates administrant, ne eas in suos solummodo usus convertant; sed magis, juxta possibilitatem rerum, Christo famulantium, gerere penitus non negligant. Sed et sententia beati Hieronymi, non solum praelatis, sed etiam caeteris, qui rebus utuntur Ecclesiae, vigilanter perpendenda est, qui ita in commentario Matthaei evangelistae ait: Omnes igitur qui stipendiis templi, et his quae conferuntur ad usus ecclesiae, abutuntur in aliis rebus, quibus suam expleant voluntatem,
Abbreviated transcription (Latin):
pauperibus & militib xp̃istipen diaria de¬
bent intellegi. Unde touis nisib p̾latis sata¬
gen dũ x. ut scõꝵ patrũ diftis & exem plis
obsequentes dereb sibi commissis ut p̃mis¬
sũ .x &l subditos gubernent. & pauperes fo¬
ueant. Cunctisq utilitatib ac neces sitati¬
b: eccłȩ si delit̃ adminis trando consulant.
Quatenus desideli adminis trationi ab ip¬
socuius minis treẽ noscunt᷑. in effabilit̾ remu¬
nerar mereant᷑. PROSPERI

Expanded text:
stipendiariae debent intelligi. Unde totis nisibus praelatis satagendum est ut sanctorum Patrum dictis et exemplis obsequentes, de rebus sibi commissis ut praemissum est et subditos gubernent, et pauperes foveant, cunctisque utilitatibus ac necessitatibus Ecclesiae fideliter administrando consulant, quatenus de fideli administratione ab ipso, cujus ministri esse noscuntur, ineffabiliter remunerari merean
Abbreviated transcription (Latin):
tu elemosine. querant diuicias q̃ magisue¬
natio appellanda .x. quã edemosina. Sicbe¬
tie. sic aues. sic capiunt᷑ & pisces. modicã in a¬
mo escãponit᷑ ut in a tron arũ in eo sacculi ꝓ
lius non habere quod tribuas. quã inpudent᷑
Alius lingua. Alius manus. Alius pes. Auris

Expanded text:
tu elemosynae quaerunt diuitias: quae magis uetu elemosynae quaerunt diuitias: quae magis uenatio appellanda est quam elemosyna. sic bestiae, sic aues, sic capiuntur et pisces: modica in hamo esca ponitur, ut matronarum in eo sacculi prlius est non haalius lingua, alius manus, alius pes, auris
Abbreviated transcription (Latin):
Tullius imnoratione. ꝓ quinto galło. quid de
fauore uulgi. & deimperitis contionato¬
rib loquatur. Atende nehis fraudib lͦ¬
des. loquoreñ quesũ ipse nuꝑ exꝑtus. unu
quidẽ poetatiominat᷑. homoqulit teratꝰ.
cuiu sunt illa conuiuia poetarũ ac philo¬
sophoꝵ. Cũ facit exhipidinẽ & mennan¬
drũ it̃se. & alio loco socraten. atq epicu¬
rũ disserentes: quoꝵ et as non annis sed scłiꝰ
scimus eẽ disiunctas. Atq his quanto plau¬
su. & clamore mouehant: Multos discipulos
habent: intheatro. qui simullit teras non
didicerant. Uestis pullae equeuit aut can¬
didãs or natus utsordẽ parimo do fugende
quia alterum delitias. alterũ głãredol&.
Ion absque amictu lineo incedere: sed p̃tiũ
uestiarum linearum non habere laudabile
x. alio quin ridiculũ &plend̃ dedecoris
refertomar supio. quodsudariũ orariũ¬
que non habeas głari. Sunt qui pauperib pa¬
rũtr buunt. ut am plius accipiant: & suͥp̃tex¬

Expanded text:
us\', in oratione pro Quinto Gallio quid de fauore uulgi et de inperitis contionatoribus loquatur, adtende: his autem ludis — loquor enim, quae sum ipse nuper expertus — unus quidam poeta dominatur, homo perlitteratus, cuius sunt illa conuiuia poetarum ac philosophorum, cum facitEuripiden etMenandrum inter se et alio loco Socraten atque Epicurum disserente, quorum aetates non annis, sed saeculis scimus fuisse disiunctas. atque his quantos plausus et clamores mouet! multos enim condiscipulos habet in theatro, qui simul litteras non didicerunt. Vestes pullas aeque uita ut candidas; ornatus et sordes pari modo fugiendae, quia alterum delicias, alterum gloriam redolet. non absque amictu lineo incedere, sed pretium uestium linearum non habere laudabile est; alioquin ridiculum et plenum dedecoris referto marsuppio, quod sudarium orariumque non habeas, gloriari. sunt, qui pauperibus parum tribuunt, ut amplius accipiant, et sub praetex
Abbreviated transcription (Latin):
legit. Suꝑa: quihabent uxores. tanquã
nõn habentes sint. Cur uirgniẽ cogant
nubat ÷: quedõmonogamiã sacer dos est

Expanded text:
est, ut qui habent uxores tanquam non habentes sint , cur virginem cogit ut nubat? Qui de monogamia sacerdos est,
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Uñ attppħa. In conspectu angłoꝵ psal¬
lãtibi. Nec dubitar lic& ubi corporis assan¬
gunis dñicigerunt̃ misteria. suꝑ noꝵ ciui¬
um ad eẽ conuentus. Uñ studen dũ sollert᷑
uenda uł agendamis sarũ sollẽ puia intram
semꝑ anglice p̃sentiȩ inemorẽ cũtimore anie¬
neratione cõpetenti. cdeste cõpleamus officuũ
nesi quod absit indigne neglegent̃: aut in ho¬
neste. uł tepide expleuermus. & ad ꝑficien¬
dũ pign aduenermũ in sententia quadicit᷑
Malecdictus hõ ꝗopu dĩ facit neglegent̃. mise

Expanded text:
mus. Unde ait Propheta: In conspectu angelorum psallam tibi . Nec dubitari licet, ubi corporis et sanguinis Dominici geruntur mysteria, supernorum civium adesse conventus. Unde studendum solerter  solemnia intramus, semper angelicae praesentiae memores, cum timore et veneratione competenti, coeleste compleamus officium: ne si quod absit id negligenter, aut inhoneste, vel tepide expleverimus, et ad perficiendum pigri advenerimus, in sententiam qua dicitur, Maledictus homo qui opus Dei fecerit negl
Abbreviated transcription (Latin):
Rimũ quidẽ cogitationib malis repugrandũ
.i utdũ aliꝗd carnale. autsordidũ insurra¬
cionẽ. deꝓposito & dispensationẽ bonoꝵ aspirart
&uaru cupiditate ingerere. om̃s enĩ om̃ino sagut̾a
acuere. Ut sicut in decimo psabno scriptũx. Vt
sagitent in obscuro rectoꝰcorde. Tuergo cumsense
nt istimollir. geminato suspirio ad dnmm̃te¬

Expanded text:
rimum quidem cogitationibus malis repugnandum est, ut cum aliquid carnale aut sordidum susurraones de proposito, et desperationem bonorum aspirare, et varias cupiditates ingerere, et omnes omnino sagittas acuere, ut sicut in decimo Psalmo scriptum est, Ut sagittent in occulto rectos corde . Tu ergo mox ut coeperit, geminato suspirio ad Dom
Abbreviated transcription (Latin):
lu am̃tẽ. Qm̃ quãius ubiq dm̃ꝑpoteniua
no adsistimus osfitio. ꝑ grã nobis credimus ad¬
eẽ dequabeda uenerabiidis pbt̃. in expositio¬
ne cuangłuluce. itadicit. Nlata angłos
crebro clectis uiuisibilia ad eẽp̃sentiaiut
eleftis desiderũ gra substollant s poret

Expanded text:
tcum voce, ut impleat illud Apostoli: Psalno assistimus officio, per gratiam nobis credimus adesse. De qua re Beda Venerabilis presbyter, in expositione Evangelii Lucae ita dicit: Non latet angelos crebro electis invisibili adesse praesentia, ut coelestis desiderii, gratia sustollant, Apost
Abbreviated transcription (Latin):
ert sepulchrũ eius głosum. Citoresurrectionis
postexuta corpora animarũ ñ aliquib: ange¬
loꝵ x obscurandatenebrꝰ. sed solis uere &sꝑ
taua: ꝓquasextus & undecimus psalmu sen¬
bit᷑. cuius ad uerba dierũ itare condent᷑.
Porromathathias & eliꝑnalo & alii leuita¬

Expanded text:
erit sepulcrum ejus gloriosum, cito resurrectionis erit sepulcrum ejus gloriosum, cito resurrectionis post exuta corpora animarum non aliquibus angorum est obscuranda tenebris, sed solis verae et tava pro qua sextus et undecimus Psalmi scribuntur, cujus et verba dierum ita recordantur. Porro Matathias
Abbreviated transcription (Latin):
insidere surrectione. & ascensione ad spẽ & dilec¬
tionẽ regni celesti ascendere dignatu x. Exi¬
mior beatoꝵ martirũ sur tũ atrotiore. ab isi¬
delib ꝑsecutionũ bella tollerauit. Sedhec tan¬
tofortus unicere quanto cerciuis nouere ꝓil¬
losepati: ꝗ secũpasso. priusl atroni. tunc con¬
fessor ꝓmisit . Hodie mecũ er in paradiso. Que
beatissimapara disirequie. ꝗ a non aliũ sinẽ
quã glonsice resurrectionis hab& uuitium.
Hocsignificare uolens euangłista matheus. cũ
dnm̃ fextafera passum & sabbatũ sepultũ ẽẽ
scripsiss& dicturus deresurrectione sic incip̃¬
Uespert aut̃ sabbati que luces sit in prima sabba¬
tiuenit mariamagdalene & alteramaria ui¬
dere sepulchrũ. Uesperũ quippe sabbati quo dñs
in sepul chro quieuit : non in nocte tenebresce¬
re. sedluces seere dicit inunasabbatoꝵ. Qa ui¬
delic& edeius sepulchrũ ñ corruptione suscepti
corporis ad contaminan dũ sed sicut esaias ait. &

Expanded text:
sua resurrectione et ascensione ad spem et dilectionem regni coelestis accendere dignatus est, eximior beatorum martyrum virtus atrociora ab infidelibus persecutionum bella toleravit. Sed haec tanto fortius vicere, quanto certius novere pro illo se pati, qui secum passo prius latroni, sed tunc confessori, promisit: Hodie mecum eris in paradiso. Quae beatissima paradisi requies, quia non alium finem quam glorificae resurrectionis habet initium, hoc significare volens evangelista Matthaeus, cum Dominum sexta feria passum, et sabbato sepultum esse scripsissbati, quae lucescit in prima Sabbati, venit Maria Magdalene et altera Maria videre sepulcrum. Vesperam quippe sabbati, quo Dominus in sepulcro quievit, non in noctem tenebrescere, sed lucescere dicit in una Sabbati, quia videlicet idem ejus sepulcrum non corruptione suscepti corporis attaminandum, sed, sicut Isaias ait: Et
Abbreviated transcription (Latin):
uius ꝗdẽ aduentus orãmerto scĩom̃s di¬
ligunt : & cicius adeẽ desiderant. Sed pe¬
riculose sasagunt. Siꝗs hanc ꝓpe anlongesit. pu¬
tare. uł p̃dicare p̃sumunt. Unde pulcher nme
beatus augustinus. remoto illosermone: quãꝗ
dicit incordesuo morã facit dñsms uenire.
Iste quippeꝓcul dubio dnĩsu hodia aduen¬
tũ. Dat exemplũ detib seruis optimis. ad¬
uentũ dũ sui. sitient̃ considerantib: uigilant̃

Expanded text:
uidem adventus horam merito sancti omnes diligunt, et citius adesse desiderant; sed periculose satis agunt, si qui hanc prope an longe sit putare vel praedicare praesumunt. Unde pulcherrime beatus Augustinus, remoto illo servo nequam qui dicit in corde suo: Moram facit dominus meus venire, iste quippe procul dubio domini sui odit adventum, dat exemplum de tribus servis optimis, adventum domini sui sitien
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. eotẽpore quo peccare potiusti. Eccedix̃ qua¬
resecurus es. Siaiẽt tunc uis igere ipsã penitencĩa
quandoper care ñ potest. peccate dimiser̃ ñtu
peccctar Sedrespondet aliquis. Unde scis si
forre ds̃misereat᷑ & dimittat mihi peccitamea :
committo cuius uidiciome cõm̃do. Nasiscirẽ ni

Expanded text:
tiam eo tempore quo peccare potuisti, ecce dixi tibi quatiam eo tempore quo peccare potuisti, ecce dixi tibi quare securus es; si autem tunc vis agere ipsam poenitentiam quando jam peccare non potes, peccata te dimiserunt, non tu peccata, sed respondet aliquis, Unde scis, si forte Deus misereatur et dimittat mihi peccata mea? committo, cujus judicio me commendo: nam si scirem ni
Abbreviated transcription (Latin):
tione indie uidicũ. Eccequã leuia dixi. &i onail¬
ligra uia eo pestisera: e taliud dico. N solũpost
penitentia abistis uicus sehomoseruare deb&.
sed a ñ penitentia dũ sanus x. qđ nescit supsam pe¬
ntentiã possit accipere. & consiter dõ & sac̃ doti
peccatasua. Ecceq dixi. & añ penitentiã benȩ ui¬
uendũ x. & post penitentiã melius. Agensũpe
nitentiã adultimũ & ee c̃ciliatus. exierit decor¬
pore sisecurus hinc exit nescio. penitentia darȩ
possum: securtate aut̃ dare ñ possum. Qd dic¬
turi sũ attenditȩ. Habeo planiũ exponere. ncali¬
quis memale oitellegat. Nũquid dico lãpnabit᷑
seulnec dicoliberabit᷑. & quid intłi dicissac̃dodĩ¬
sus nescio dedĩ uolũtate. Uis aut̃ frt̃ tea dubio
liberar Dis quodincertũ x euadere. Agepe¬
die curritur &reccilieris. sisic agis securus es.
Quaresccurus es : Uisdi cotibi. Q iegistipeniten¬

Expanded text:
tionem in die judicii, ecce quam levia dixi, et omnia iltionem in die judicii, ecce quam levia dixi, et omnia illa gravia et pestifera, et aliud dico: non solum post poenitentiam, ab ipsis vitiis se homo servare debet, sed et ante poenitentiam, dum sanus est, quia nescit si ipsam poenitentiam possit accipere et confiteri Deo et sacerdoti peccata sua, ecce quare dixi: Et ante poenitentiam bene vivendum est, et post poenitentiam melius, agens vero poenitentiam ad ultimum et reconciliatus exierit de corpore, si securus hinc exit ego nescio, poenitentiam dare possum, securitatem autem dare non possum: quod dicturus sum, attendite, habeo planius exponere ne aliquis me male intelligat. Nunquid dico damnabitur? sed nec dico, quia liberabitur, et quid mihi dicissus nescio de Dei voluntate. Vis autem, frater, te a dubio liberari, vis quod incertum est evadere, poedies, curritur ut reconcilieris, si sic agis, securus es: quare securus es? vis dico tibi? quia egisti poeniten
Abbreviated transcription (Latin):
cõminatione t̃ribile dĩ. exclamauit dicens. Pec caui.
Etmox audiuit dñs. & abstulit peccatũ eius. Quan¬
quo erat c̃stryctus. Et bene postpenitentiã uxerit
postreconciliationẽ. Cũ defunctus suerit ad dñm
uadit. Adrequiẽ uadit. Aregnonon priuabit᷑. Ad
in anecessitate egntu dinisue acceperit penitentiã
Etmoxreconciliatus suerit & transierit decorpore
fateor uobis ñillinegauim̃ quod petit. sed nec p̃su¬
tentia dũ sanus .÷ & reconciliatus postea bene ui xerit.
Sed dic̃ aliquis. Qs x beneiuxerit: uel hoc noinstrue
sac̃dos bone utsciamus illud. Mescire tedicis qui his
qui aceptãpenitentiã adhoramtransit. sire mittat
illi facinora sua. sirelax & illi cds̃peccata ipsius. indie
iudicũ Hincnullã securtatẽ nob̵das. uł quomo¬
dobene uiuere. postpenitentiã debeamus: doce¬
renos debes. Dico gͦ abstinere ad ebietatẽ. A cõ¬
cupiscentia. A furtũ. Amaliloꝗo. Abipsommo de¬
ratorsu. Aũbo ocioso. Uñredditur st̃ homine ra¬

Expanded text:
comminationes Dei terribiles exclamavit, dicens, Peccavi; et mox audivit, Dominus abstulit peccatum tuum : Tanquo erat constructus et bene post poenitentiam vixerit, post reconciliationem cum defunctus fuerit ad Dominum vadit, ad requiem vadit, regno Dei non privabitur, a ma necessitate aegritudinis suae, acceperit poenitentiam et mox reconciliatus fuerit, et transierit de corpore, fateor, non illi nego quod petit, sed nec praesutentiam, dum sanus est, et reconciliatus postea bene vixerit; sed dicit aliquis, Quid est bene vixerit? vel hoc nos instrue, sacerdos bone, ut sciamus illud, nescire te dicis quia is qui accepta poenitentia ad horam transit, si remittat illi facinora sua, si relaxet illi Deus peccata ipsius in die judicii, hinc nullam servitutem nobis das, vel quomodo bene vivere post poenitentiam debeamus, docere nos debes. Dico ergo, abstinere ab ebrietate, a concupiscentia, a furto, a maliloquio, ab ipso immoderato risu, a verbo otioso, unde reddituri sunt homines ra
Abbreviated transcription (Latin):
Q a& dñs octauadie post septima sabbati re¬
surrexit amortus. & non on solũ posł septẽ
uolubilis huius scłidies. sed etiã postsepeme¬
moratas septẽ etates. in octiuaetate simul
tunc incipi&. cũ ad eã uidendã meruerimus
Quoiuisu delent̃ idẽ consequent̃ exponit.
Eteñ benedictionẽ dabit ꝗ legẽ dedit. ambu¬
labunt deiur tute inuirtutẽ uidebit̃ ds̃ deoꝵ
insyon. Quales ad hanc uenire possint. ipse

Expanded text:
 id est, post septimam Sabbati resurrexit a mortuis. Et nos non solum post septem volubilis hujus saeculi dies, sed etiam post saepe memoratas septem aetates in octava aetate simul tunc incipiet, cum ad eam videndam meruerimus Quo visu delectentur, idem consequenter exponit: Et enim benedictionem dabit, qui legem dedit, ambulabunt de virtute in virtutem, videbitur Deus deorum in Sion. Quales ad hanc venire possint, ipse
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ teneatiꝰ & uirtutẽ illius assiduerogiteris ii
enĩlectionẽ istam diligent᷑ adtendit: etiã sireliqs
scrpturas legere uł intellegere ñ potuerit ad om¬
nẽ opusbonũ fatiendãi. & omeminalũ uitandũ
ista illilectio sola sufficere potest. Attendite g¬

Expanded text:
tetis. Qui enim lectionem istam diligenter attendit, etiamsi reliquas Scripturas legere non potuerit, ad omne opus bonum faciendum et ad omne malum fugiendum ista illi lectio sola sufficere potest. 2. Sal
Abbreviated transcription (Latin):
tionis xp̃i. mistenoꝓpħabant. Quãmer¬
to singułisris & magne uocat᷑ octaua quã õs
habente scłi. Dies octiua itax postseptimũs ab¬
bati. octaua utipsasit etiãprma septimane se¬
quenti. Quo modo aut̃ primatocius scłi dies
ita fuit primaut non haber& aliquos .uII. p̃ce¬
dies sequente : ꝗb poss& fien prima. Sedip¬
saunamaneat. celestis lucis ꝑhennus. Vñbe¬
ne ꝓpħa uisionẽ hui diei. sicien unã uocat
dic̃s. Ꝙ amelioꝵ ẽ dies una: in atnistiuis su

Expanded text:
t, quae merito singularis et magna vocatur octava, quia omnis labentis saeculi dies octava ita est post septimum Sabbati octava, ut ipsa sit etiam prima septimanae sequentis. Quomodo autem prima totius saeculi dies ita fuit prima, ut non haberet aliquos VII praecedies sequentes, quibus possit fieri prima, sed ipsa una maneat coelesti luce perennis Unde bene propheta visionem hujus diei sitiens, unam eam vocat dicens: Quia melior est dies
Abbreviated transcription (Latin):
causas dicat. Anditẽ. Aut rixas exit&. & silocũ inue¬
nerit asque a duomitũbib&. & postqua se inebraue¬
rit surgit uelud freneticus: insanũ. diabolico
sacero. Adulteriũ ntim& amit tere. Fasũtesti¬
moniũ dicere. Male dicere. ꝑiurart. Nec ullũ¬
om̃ino facinũ agere ꝑtimescit. Idõꝙ siue un siue
mulieres sint quitalia opa faciunt. ñ ad remedi¬
ũ sed adiuditiũ. xpĩanũnom̃ & baptismi sacram̃¬
tasuscipiunt. & nisi penitentiã egerint : em̃ da
uerĩt inet̃nũ perbunt. Ecce srs ostendimus uo¬
b qualẽ sint ꝓpianiboni. & qualesnt mali. Midõ
quo bonos uidetis initamini. quos uero malo eẽ co¬
gnosciti: castigate sẽꝑ. icrtpate. Cornpiteut

Expanded text:
locum invenerit usque ad vomitum bibit, et postquam se inebriaverit, surgit velut phreneticus et insanus balare diabolico facere, adulterium non timet admittere, falsum testimonium dicere, maledicere, perjurare. omnino facinus agere pertimescit. Ideoque, sive viri sive mulieres sint, qui talia opera faciunt, non ad remedium, sed adjudicium Christianum nomen et baptismi sacramenta suscipiunt, et nisi poenbunt. Ecce, fratres, ostendimus vobis quales sint christiani boni, et quales sint mali. Et ideo quos bonos videtis, imitamini: quos vero malos cognoscitis, castigate semper, increpate, corrigit
Abbreviated transcription (Latin):
głoriosiore aꝑpe tub eatitudine ꝑsectonẽ cõ¬
plebit᷑. Conparat᷑ hsetatib: sacratissimũ dñice
passionis sepulture . & resurrectionis tempus:
sex dies pasce uenit bethania. hubi auoce mulie¬
ris offitio iuida offensus ꝓdidit eũ sacer dotũpryn¬
cib Incratinũ aũt ipse ueniens in asinũ hrerosoli¬
mã cũ turba dõlaudes canentiũ. ꝑ continuo
quinq: dies insidiosis eoꝵ ques tionib appetitus.
amortuis. Or ap̃tertis quinq: mundi huius etatib¬
scĩ scłinũquã reꝓboꝵ insidias & hodia particessart̃.

Expanded text:
gloriosiore perpetuae beatitudinisgloriosiore perpetuae beatitudinisplebitur. Comparatur iis aetatibus sacratissimum dominicae passionis, sepulturae et resurrectionis tempus. sex dies paschae venit Bethaniam, ubi devotae mulieris officio Judas offensus, prodidit eum sacerdotum principibus. In crastinum autem ipse veniens in asino Hierosolymam, cum turba Deo laudes canentium, per continuos quinque dies insidiosis eorum quaestionibus appetitus, a mortuis. Quia, praeteritis quinque mundi hujus aetatibus, sancti nunquam reproborum insidias et odia
Abbreviated transcription (Latin):
pregnicelestis contẽplationẽ. q diuinesue maies¬
tatis inducat. Nauferens głam quã exute corpori¬
b a sueqraeq egressionis tẽpoꝵ beata inrequiẽ ꝑce¬
perit. Sed maiores illas gła. etiã corpoꝵ. reddi¬
toꝵ acublulans. Incuus continuate. & ñint̃ rup¬
tebeatitudinis. tipum moises cũ sexillos dies pr¬
mus quib: factus. xmundus: adluce & manein¬
choates. aduesperã terminato dixisse. Inseptimo
quorequieuit ds̃ ab oꝑib suis: soliuis mane naut &
uespere fec̃m̃tione. Sed cunctaq deeo cõmemo¬
ran daputauit. et̃narequie &l benȩdictionis
oꝑib insistunt. Ita sunt suꝑ neordinationẽ dis¬
posite. Ut ipr mordus suis. singule aliꝗd leta¬
turũ. rerũ habentes ñ paruierũ narũ tenebris p̃su
rarũ que consumant᷑. Requie utro animarũ qũ aꝓ
bonis oꝑib infuturo scło ꝑcipiunt. Nullãum quã
cure alicuuis anxietate turbata defiti&. Sed
ubi tempus iudicu & resur rectionis aduenert

Expanded text:
regni coelestis contemplationemque divinae suae majestatis inducat: non auferens gloriam quam, exutae corporibus, a suae quoque egressionis tempore beata in requie perceperant, sed majore illas gloria etiam corporum redditorum accumulans; in cujus continuatae et non interruptae beatitudinis typum Moses cum sex illos dies primos, quibus factus est mundus, a luce et mane inchoatos, ad vesperum terminatos dixisset, in septimo, quo requievit Deus ab operibus suis, solius mane, non autem et vespere fecit mentionem. Sed cuncta quae de eo commemoranda putavit, aeternae requiei et benedictionis operibus insistunt, ita sunt superna ordinatione dispositae, ut, in primordiis suis singulae aliquid laetarum rerum habentes, non pararumque consumantur. Requies vero animarum, quam pro bonis operibus in futuro saeculo percipiunt, nulla unquam curae alicujus anxietate turbata deficiet, sed ubi tempus judicii et resurrectionis advenerit,
Abbreviated transcription (Latin):
die in quib mundi huius ornatũ ꝑfecit ds. & sep¬
tono in quo ab õĩ oꝑesuorequieuit. Quẽ obid
ꝑpetue quietis benedictione scĩficauit. Ñsex
annoꝵ milia scłi laborantis. & septimũ regnibea¬
toꝵ in t̾racũ xp̃o. sed sex potius etates signisicare
solute a corporb ꝑcipiunt anime scẽ cũ xp̃o.
quod animarũ sabbatũ. tunc in choasse recte
ere dunt᷑. Cum primus xp̃imartir carne occi¬
sus afrẽ mox anima .x. et̃natrans latus. inrequiẽ
plure anno. alie pauciore. habuere neq ulla
alter sunilẽ habuit summa annoꝵ. Restat ut
par modo. hec quoq quenc̃ agtt̾ incertũ morta¬
lib habeat sue longitu dinis statũ. Soli aut̃ il¬
licognitũ : ꝗseruosuos accincti lũbos. lucerneq

Expanded text:
dies in quibus mundi hujus ornatum perfecit Deus et sepdies in quibus mundi hujus ornatum perfecit Deus et septimum in quo ab omni opere suo requievit, quem ob id perpetuae quietis benedictione sanctificavit, non sex annorum millia saeculi laborantis et septimum regni beatorum in terra cum Christo, sed sex potius aetates significare solutae a corporibus percipiunt animae sanctae cum Christo. Quod animarum Sabbatum tunc inchoasse recte creditur, cum primus Christi martyr carne occisus a fratre mox anima est aeternam translatus in requiem, plures annos, aliae pauciores, habuere, neque ulla alteri similem habuit summam annorum, restat ut pari modo haec quoque quae nunc agitur incertum mortalibus habeat suae longitudinis statum, soli autem illi