comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
r& eam q̃ fuiss& illata captiuitas: idest quantum consilus suis studa
promouerit᷑ recognorcent cũ fuerint congraegati. cum inaliena &uleo
arua migrauerint. desinenter si quidem uel ad serus imperata uelssor¬
tanca &gyptus tributa prebere toris uirib ex sequentur iussa don¬
norum ut hoc qđ tributa inferre cessarunt inmalorum sibi augment
sastae sunt ei arae indeleͥctũ : scribans eis multiplicer leges meas qu&e uela
alienae computate sant: hostias afer aster: et immolabunt cao nesa
medent. Dñr non suscipi& eas nune recoe dabitur inquitauer co
& uisitabit peccata eorum: Ipsi inaegyptum conuertent᷑: & oblitꝰ en
isrł factorisui & aedificautt delubra Et iudas multiplicauit in
minitas Emittamignem inciuitates euis : & de uorabit aedes illius¬
idest scis monitorib ꝑ om̃a resultando ut sicut spreuerat docenter

Expanded text:
am fuisset illatura captivitas. Id est, quantum consiliis suis studiisque promoverint, recognoscent, cum fuerint congregati, cum in aliena exules arva migraverint, desinentes siquidem vel ab Assyriis imperata, vel spontanea Aegyptiis tributa praebere, totis viribus exsequentur jussa dominorum, ut hoc quod tributa inferre cessarunt, in malorum augmentum factae sunt ei arae in delictum. Scribam eis multiplices leges meas, quae velut alienae computatae sunt. Hostias affer, affer, icomedent Dominus non suscipiet eas nunc recordabitur iniquitatis eorum et visitabit peccata eorum ipsi in Aegyptum convertentur et oblitus est Israhel factoris sui et aedificavit delubra et Iudas multiplicavit urbes munitas et mittam ignem in civitates eius et deid est, Sanctis monitoribus per omnia resultando, ut sicut spreverat docente
Abbreviated transcription (Latin):
buerunt ut uiderentur arcus dolo sus: quiui delic& fraudem¬
istiaudat̾iam quã aduersum hostes suor meo fauore concepera
in contemptum nr̃i contumelium que uertebant. Cadent ingl
principes eorum a furore. linguae suae : Ista subsannatio eoruns
tis simum principes cum þopulis interirent : &que esset subsur¬
tarum minus ab agrptũs auxilia praestu̾lantes. digno: fine
nosceretit: &ideo quasi insultanter & conuincenter : postpli¬
gurum dinumerationem uideatur ulatum: Is taest subsan¬
tio eorũ interra agrpti ⁊destruina principum atꝗe pors
Uelcerte. quia dixerat reuersisunt ut essent absq iugo idest
non nunc primũ id ait uelle ceperunt sed in agypto positi ant
a faraonis liberarent᷑ imperio : & morsi &a aron impi&ate si
re sultabant : Corruentigitur ingludio principes eorum quin
gemdĩ blus femandi a trocitate uiolurunt ut uiderent᷑ nons

Expanded text:
habuerunt, ut viderentur arcus dolosus, qui videlicet, fraude mhabuerunt, ut viderentur arcus dolosus, qui videlicet, fraude minquit, audaciam quam adversum hostes suos, meo favore, conceperant, in contemtum nostri contumeliamque vertebant. Codent in gladio principes eorum a furore linguae suae. Ista subsannatio eorum in rectissimum, ut principes cum populis interirent: et quae esset subsahetarum minas, ab Aegyptiis auxilia praestolantes, digno fine cognosceret, et ideo quasi insultanter, a convincente, post plagarum dinumerationem videatur illatum, Ista est subsannatio eorum in terra Aegypti, idest, ruina principum atque populorum. Vel certe quia dixerat, reversi sunt ut essent absque jugo: idest, Non nunc primum id velle ceperunt, ait, sed in Aegypto positi, antequam a Pharaonis liberarentur imperio, et Moysi et Aaron impietate simili resultabant. Corruent igitur in gladio principes eorum, qui ita legem Dei blasphemandi atrocitate, violarunt, ut viderentur non tam
Abbreviated transcription (Latin):
eserunt ame : cum ubertatẽ uidelic& illis frugũ omniũ contulis.
Ita ut de conuiuiis ad conuiuia instaurata transirent : inftar
idũ quib: est innata ruminatio: istiquor uorauerunt cibos uel
undo uel instaurando quu sinihl scientes melius retracta
atq ame quierã habundantiae ipsiur collator iugiter
debant : &ego erudiui &confortaui brachiu eorũ. &in ine
cogitauerunt malit̾iam. Cunuero inquit tempus fuisset utis
bella procederent strenui ductoris munus implebam : ut certin¬
nib: firmarentur lacerti & uictoriae decus dulcȩgusta renti
autem meis aduersum me beneficiis abutentes. pectorum quam
collegerant firmitatem. in contemptum legis protinus &erd
& quia iugum hostile depulerant. mihi quoque subici renud
illud operum uoce dicenter libianra anobir sunt quir nosterd
est factisunt quasi arcus dolosus. idest tantum ꝑuersitati

Expanded text:
recesserunt a me; cum ubertatem 436 videlicet frugum omnium contulissem, recesserunt a me; cum ubertatem 436 videlicet frugum omnium contulissem, ita ut de conviviis ad convivia instaurata transirent, et instar pecudum quibus est innata ruminatio, isti quos vocaverunt cibos, vel laudando, vel instaurando, quasi nihil scientes, melius retractabant, atque a me qui eram abundantiae ipsius collator, jugiter recedebant. Et ego erudivi, et confortavi brachia eorum, et in me cogitaverunt malitiam. Cum vero, inquit, tempus fuisset, ut in bella procederent, strenui ductoris munus implebam, ut certaminibus firmarentur lacerti, et victoriae decus dulce gustarent. Illi autem meis adversum me beneficiis abutentes, pectorum quam collegerant, firmitatem in contemtum legis protinus exercebant, et quia jugum hostile depulerant, mihi quoque subjici renuebant, illud operum voce, dicentes, Labia nostra a nobis sunt, quis noster dominus est ? Facti sunt quasi arcus dolosus: idest, tantum perversitatis
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt malitiã Reuersi sunt utessent absog iugo factisunt quasi arcus
losus. Cadent ingladio principes eoꝵ a furore linguae: Ista subsanatio
uu snterra aegypti Necesse est inquit calumitate. eos in primente uexa
nuireces serunt ame: omiiis me& statuta trans gressi sunt nec semel
id admisisse content iudiciorum meorum quaȩ ad sanandum
r adhibu remediis obstiterunt : & qua si donis acbene ficiis redde¬
tur offensi: Ita contrameam beni uolentiũ in gratȩmentis scele
uocib obstrepebant: &cum fuis sent deangorib liberiti: ueris
edus officiu falsu reddebant: Hoc est enim quodait. Aduersume
rebant᷑ mendatia. Ides tmihi pectore. sedsummis lubuis subdebant᷑:
dut plunus indicar&: obiecit non clama uerint adme in corde
ssedululabant in cubilib: suis: ubienim deest sincerementis af¬
tus acrapulutis fusa supplicatiorite ululatio nominatur: de
consequenter a nexuit suꝑtriticum &uinũ ruminabant:

Expanded text:
 Reversi sunt, ut essent absque jugo: facti sunt quasi arcus dolosus. Cadent in gladio principes eorum, a furore linguae. Ista subsannatio eorum in terra Aegypti. Necesse est, inquit, calamitate eos imprimente, vexari qui recesserunt a me, et legis meae statuta transgressi sunt, nec semel istud admisisse contenti, omnibus judiciorum meorum, quae ad sanandum illos adhibui, remediis obstiterunt, et quasi donis ac beneficiis redderentur offensi, ita contra meam benevolentiam ingratae mentis sceler rerum quoque vocibus obstrepebant, et cum fuissent de angoribus liberati, veris remediis officia falsa reddebant. Hoc est enim quod ait: Adversum me loquebantur mendacia. Idest, non mihi pectore, sed summis labiis subdebantur. Quod ut planius indicaret, objecit, Non clamaverunt ad me in corde suo, sed ululabant in cubilibus suis. Ubi enim deest sincerae mentis affectus, a crapulatis fusa supplicatio, rite ululatio nominatur. Denique consequenter adjunxit, Super triticum et vinum ruminabant;
Abbreviated transcription (Latin):
itorib populus inquit iudeorum quinulla & ternorũ patie¬
ntur imperia sed instar onagri iugũ & onera nescientis dequo
bomo. Singuluri uidelie& institutione pollemis interra rep¬
ssionis fecit habitare: Hnc ergo inquã qui expers dominationir
mance diuinis tantum subdebatur in peris nunc adeo stratus adq
utritus estut beatum sȩput& si ei uel seruitus honesta contingat
uera dederunt amatorib: sed &cum mercede conduxer int na¬
nes: Nunc congregubo eos : sum castigari obprofanitates suus
lebant quiuel aegyptios mercede conducere cũ assrrios quib
subiciebat diuina sententia subuigurĩt hoc est ergo quoddicit
uproposito fornicandi quasi amatores uoluerint egrptios
eriri : &ipsis munera sponte trans miserint. annua qr esint¬
pendia iislatum ir ȩ polliciti sieorum auxilio pellerent᷑¬

Expanded text:
amatoribus. Populus, inquit, Judaeorum, qui nulla externorum patieamatoribus. Populus, inquit, Judaeorum, qui nulla externorum patiebantur imperia, sed instar onagri, jugum et onera nescientes; de qudomo : singulari videlicet institutione pollentes, in terra Repromissionis fecit habitare. Hic ergo, inquam, qui expers damnationis 440 humanae, divinis tantum subdebatur imperiis, nunc adeo iratus atque contristatus est, ut beatum se putet, si ei vel servitus honesta contingat. Munera dederunt amatoribus. Sed et cum mercede conduxerunt nationes: nunc congregabo eos. Cum castigari ob profanitates suas alueruntque vel Aegyptios mercede conducere, quam Assyriis, quibus eos subjiciebat divina sententia, subjugari. Hoc est ergo quod dicit, quia proposito fornicandi, quasi amatores voluerint Aegyptios experiri, et ipsis munera sponte transmiserunt, annuaque stipendia inlatum ire polliciti sunt, si eorum auxilio pellerent
Abbreviated transcription (Latin):
uos liberaliter censeretur : sed quusiuas ad naturȩ requis
compositum ita contumeliarũ fordib: inplebatur: & bene o¬
memoratu nationũ conditionẽ cumula uit in iuriae : dicendo
tumest isrł innationib: quasiuas inmundũ: Ac sidicer&: he
quam flebilis fuit &quũ magno conuersio:ut ille populus q
lur mugisterio sacrae legir intermundu didicerat in mundus
itur hmundusquae ã primis uitae annis usqiȩ ad postrema uiuen
ssqualore. flugitiorum omnium sorduerunt: Itaquiȩ factus est
mationib: quasi uas in mundũ: quia ipsi ascendert adl assur dna
solitarius sibi idest quae diximus asssrio inferente patient᷑ cui
utũ eminente inuirib conlatũ esse ꝑspicient. ut adeum quipue¬
c ascendisse dicatur : Onager autem solitarius sibi adefraim re¬
rendum id est onager solitariur sibi Effraimimnunera deder̃

Expanded text:
servos liberaliter censeretur, sed quasi vas ad naturae requisita servos liberaliter censeretur, sed quasi vas ad naturae requisita compositum, ita contumeliarum sordibus implebatur. Et bene commemorata nationum conditione, cumulavit injuriam dicendo: Factus est Israel in nationibus quasi vas immundum. Ac si diceret, Heu, heu quam flebilis fuit, et quam magna conversio, ut ille populus, qui solus magisterio sacrae legis inter munda didicerat immundaque batur immundus, quae a primis vitae annis usque ad postrema vivendi, squalore flagitiorum omnium sorduerunt. Itaque Factus est in nationibus quasi vas immundum. Quia ipsi ascenderunt ad Assur, onager solitarius sibi. Id est, quae diximus, Assyrio inferente, patientur. Cui tantum eminentiae in viribus collatum esse perspicient, ut ad eum qui pervenit, ascendisse dicatur. Onager, autem, solitarius sibi, ad Effraim referendum: id est, onager solitarius sibi: Effraim munera dederunt
Abbreviated transcription (Latin):
non amplius ad inter nitionẽ suꝑ sit: insi quantũ feritas uincent
succersib & pleta donauerit Deuoratus est inquit isrł fal
est innationib quasiuus in mundũ: suꝑficies quidẽ sententia ru
sultat : sed quantũ adsensum respicit. &xplununtur praemis susi¬
tis: quid enim de uoratũ appellus set ostendit id est cuiur omnes
rit robur gehaustũ: & qui facile posset internitione consun
si hoc quoq: porcer & ira dominantium: porro illi addendis cont¬
melus quod minus saeuuere conpensant : &ideo non interim
uniuersor ut hubeant quos semꝑ gorreant: ađque inuidis se ma
enim miseror fruende luci sed ferendo seruauere dispectus¬
ait factur estisrł innationib: quusiuas inmundũ: quod int̃p̃tes
matulam transtulerunt: numquũ inquit bnesto isrł delegatus
ficio est ut post libertatir & dominationis insignia saltim ini

Expanded text:
non amplius ad internecionem supersit, nisi quantum feritas vincentium non amplius ad internecionem supersit, nisi quantum feritas vincentium successibus expleta donaverit. Devoratus est, inquit, Israel, factus est in nationibus quasi vas immundum. Superficies quidem sententiarum resultat: sed quantum ad sensum respicit, explanantur praemissa subjectis. Quid enim devoratum appellasset, ostendit: id est, cujus omne robur fuerit exhaustum, et qui facile posset internecione consumi, si hoc quoque posceret ira dominantium. Porro illi addendis contumeliis, quod minus saeviere, compensant, et ideo non interimunt universos, ut habeant quos semper exhorreant, atque invidisse magis aud enim miseros fruendae luci, sed ferendo servavere despectuait, Factus est Israel in nationibus, quasi vas immundum. Quod interpretes alii, matulam, transtulerunt. Nunquam, inquit, honesto Israel delegatus officio est, ut post libertatis et dominationis insignia, saltem inter
Abbreviated transcription (Latin):
dentia restitisti: nec sordes profanitatum talium abicere. cura
consequetur : ut non frum̃tũ uidearis seminasse seduentũ nec¬
as sed turbinem messuisse: idest apudte nihil fertilitatis firmi¬
s qieremanebit : ut solet inculmo cuius proceritas ꝑ aliquũ
uis in iuriam spice plenitudinẽ non crearit: Ita igitur nihil in
& tu emolimenti detuir liborib: consequeris nec ulla uobis¬
turae respondebit industria : sed &iam si aliquid deyeliquiis
sce fertilitatis coeperit apparere idtotum inhostiũ ueni&
uus inmundũ quia ipsi ascenderunt adassur : Onager solitarius
sibi effraim munera dederunt amitorib: : Sed& cũ mercede
abonere regis & princpum: repetitu assiduo eaquȩ conminat
&xas perat : ut aduersod longa discriptio sensum timoris &xacu
quenter appellat : quȩ est posita sub arbitrio consumentum scui

Expanded text:
dentia restitisti, nec sordes profanitatum talium abjicere curasdentia restitisti, nec sordes profanitatum talium abjicere curaslachrymosa consequetur, ut non frumentum videaris seminasse, sed ventum, nec spicas sed turbinem messuisse: id est, apud te nihil fertilitatis firmitatisque remanebit, ut solet in culmo, cujus proceritas, per aliquam aeris injuriam, spicae plenitudinem non creaverit. Ita igitur et tu, inquam, nihil emolumenti de tuis laboribus consequeris, nec ulla culturae respondebit industria, sed etiamsi aliquid de reliquiis priscae fertilitatis coeperit apparere, id totum in hostium veniet vas immundum. Quia ipsi ascenderunt ad Assur, onager solitarius sibi: Ephraim munera dederunt amatoribus. Sed et cum mercedab onere regis et principum. Repetitu assiduo ea quae comminatur, exasperat, ut adversorum longa descriptio sensum timoris exacuasequenter appellat, quae est posita sub arbitrio consumentium: cuique
Abbreviated transcription (Latin):
ubene ficio substitirsent. quibur sane. nonuitam poriuis sesdure
iformũ : tamen & si illud omne tempus quod ineͦfͦ. luxł riante deflux̃:
squoque temulentis ritib: occupaueras. saltem post quã inanitatẽ
hure talis consequens aerumnu conuicit. Debuistĩ protinus deȩ¬
endatione curare. &oblimatũ rationis ignẽ & perimentis urgen¬
b confouere : sordes qietuus quib fueras indutus exuere : Quod quic
nfecistimerita Qexclumat proph&u : usquequo non poterunt emun
lis erit uitulus samariae: quia uentum seminabunt & turbinẽ me
culmus stans non est in eis. germen non faci& farinam: quod si
fecerit: alieni comedent eam: Consilia in quit̾tua perturbarit
natone. iudicares non esse deos quormanu artificis noueras fus
ampositos secutus est deincepr hostilis incursus nuniminatua
nsuis periere cultorib:: nec magirmoraruas tantes quã arane arum
a potuerunt: Tamen &iã hisrerum peridis obstinatione & in¬

Expanded text:
tuo beneficio substitissent, quibus sane non vitam dare potuisses, sed tuo beneficio substitissent, quibus sane non vitam dare potuisses, sed formam: tamen, etsi illud omne tempus, quod in otio luxuriante defluxit, his quoque temulentis ritibus occupaveras: saltem, postquam inanitatem culturae talis consequens aerumna convicit, debuisti protinus de emendatione curare, et oblimatum rationis ignem experimentis vigentibus fovere, sordesque tuas, quibus fueras indutus, exuere. Quod quia non fecisti, merito exclamat propheta: Usqtelas erit vitulus Samariae. Quia ventculmus stans non est in eis, germen non faciet farinam: quod si et fecerit, alieni comedent eam. Consilia tua, inquit, nisi perturbaret imitatio, judicares non esse deos, quos manu artificis noveras fuisse compositos. Secutus est deinceps hostilis incursus, numina tua cum suis periere cultoribus, nec magis morari vastantes, quam aranearum fila, potuerunt: tamen etiam his rerum periclis obstinatione et impru
Abbreviated transcription (Latin):
idesł fecerunt sibi idola ut interirent cumño studio pereundi si¬
taneasis inquid iniquitate prolapsaogens bene ficiis tui con&
ingrata : aduersitatis potissimũ testimonio conprobatur: Esto
ui discraetionis tuaaciem copiarerum acsecuritas obliny ueris:
finitimas nationes uidebas saltem cum tristibus luetãmutastio
tor hostis illa in quibs fiduciam posueras delubra uastauit a¬
adẽius arbitrium in dignationi tumen ma & quemtu reliqu
ruientis. uel deiccti sunt uel conflati utuli quor sacraueras. debu
nopinionis tuae crimen horrescerei ut sentirernihil tibi opis abima¬
ub: mutarum pecudũ posseconferri.: quȩ nec se uel aludibrio uel ab
atio uindicafsent : & ut quȩ sunt acta replifimus in quã opopule cũ tibi¬
rs conscius quiu illis simulacris materiam tude disses: Tuconsi¬
asses effigiem.perq hoc intellegeres inpiete appellaredeor qui

Expanded text:
Id est, fecerunt sibi idola, ut interirent, cum non studio pereundi, siId est, fecerunt sibi idola, ut interirent, cum non studio pereundi, siontanea iniquitate prolapsa sis, inquit, o gens beneficiis tui conditoris ingrata, adversitatis potissimum testimonio comprobatur. Esto enim, ut discretionis tuae aciem copia rerum ac securitas oblimaverit, pfinitimas nationes videbas, saltem cum tristibus laeta mutasti, et victor hostis illa, in quibus fiduciam posueras, delubra vastavit, atque ad arbitrium ejus indignationi tamen meae, quem tu reliqueras, servientis vel dejecti sunt, vel conflati vituli quos sacraveras, debuisti opinionis tuae crimen horrescere, ut sentires nihil tibi opis ab imaginibus mutarum pecudum posse conferri, quae nec se vel a ludibrio, vel ab exitio vindicassent. Et ut quae sunt acta replicemus, Tu, inquam, o popule, cum esses conscius, quia illis simulachris materiam tu dedisses, tu contulisses effigiem, perque hoc intelligeres, impie te appellare deos, qui
Abbreviated transcription (Latin):
creuit. itabreuitem pore. &iam istam reuerentiam qui a mere
postula aierant dereliquit: & totus & tradominationẽ nram consi¬
re. Concupiscens. fecit sibi principer quos nec sacerdotum nec pros¬
tarum uel nobilitar& electio uel benedictio consecrar &: sed quim
qua sinesciente. aulȩ iura susciperent: sicꝙiȩ contextũ incrimini
obtinenter. ut in meritissimis quib: qiȩ suffragia itadiuitius suo
impendere simulatris argentum suũ &aurum fecerunt sibud
ut interirent: dequib: supra iam dixertt: Rargentum multiplio
Raurum que fecerunt bahalim Ergocum essent mea liberalitat
tati sacrilege ab utduant᷑ indultis. dȩoxna mentis omorum. fanorum l
briu fabricantes. Argentũ ergo &aurum suum fecerunt sibi ide
ut in terirent: notanda locutio quam sacrorum praecipuae. libron
frequentat auctoritas: ubi principali ed quod est consequens conloe

Expanded text:
crevit, ita etiam brevi tempore, istam reverentiam, qua a me regem crevit, ita etiam brevi tempore, istam reverentiam, qua a me regem postulaverat, dereliquit, et totus extra dominationem nostram consistere concupiscens, fecit sibi principes, quos nec sacerdotum, nec prophetarum, vel nobilitaret electio, vel benedictio consecraret; sed qui, me quasi nesciente, aulae jura susciperent, sicque contextum in criminibus obtinentes, ut immeritissimis quibusque suffragia et divitias suas impenderent simulachris. Argentum suum et aurum fecerunt sibi idola, ut interirent. De quibus supra dixerat, Et argentum multiplicavi et aurum, quae fecerunt Baalim. Ergo cum essent mea liberalitate ditati, sacrilege abutebantur indultis, de ornamentis domorum fanorumque ludibria fabricantes. Argentum ergo et aurum suum fecerunt sibi idola, ut interirent. Notanda locutio, quam sacrorum praecipue librorum frequentat auctoritas, ubi principaliter id, quod est consequens, collocatur.
Abbreviated transcription (Latin):
no loci & uirtur numinis illic apparere soliti propugnure
uerint simulueris gentium seruiendo: fitque sensus eius modi
anta sit grauitas iudicantis intellege: mec eam tribũ quae caeri¬
onias legis aliquandixe praeuari cante seruauit. quae tẽpore
i conspicua agit & reuerendu sub sidionec ipsam inquã diftuli¬
nihil ad defendendum ualens nominũ sola iactatio & quae
pudentiã magis quã religionẽ indic& confitentis. idest qđ ꝑfa
te soli in toto orbe cognouinius: &dato ate israhelis nomine
oriamur: operum quippe apud bonum iudicem graui oru sunt
menta quã uocum : Rideo israhelis populus quibonũ suũ¬
Ipsireguauerunt & non &me principes & titerunt & non cogo
argentum suum &aurum suum fecerunt sibi idola ut interirent:
Vetus inquit istaergame populi contumacis insania est olim meu
lique incircuitu nationes regib: magirquã sacerdotib: oboediree¬

Expanded text:
igio loci, et virtus numinis illic apparere soliti, propugnareigio loci, et virtus numinis illic apparere soliti, propugnarelaverunt, simulachris Gentium serviendo; fitque sensus ejusmodi: Quanta sit judicantis gravitas, intellige, nec eam Tribum, quae ceremonias legis aliquandiu, te praevaricante, servavit, quae tempore agit conspicua et reverenda subsidio, nec ipsum Ant. ipsunihil ad defendendum valens, nominum sola jactatio, et quae impudentiam magis quam religionem judicet confitentis. Id est, quod os, qui te soli in toto orbe cognovimus, et dato a te Israelis nomine gloriamur. Operum quippe apud bonum judicem graviora sunt momenta quam vocum: et ideo Israelis populus, qui bonum suuaverunt, et non ex me. Principes exstiterunt, et non cognovi. Argentum suum et aurum suum fecerunt sibi idola, ut interirent. Vetus ista, inquit, erga me populi contumacis insania est: olim meueliquae in circuitu nationes, regibus magis, quam sacerdotibus obedire de
Abbreviated transcription (Latin):
me inuocabant dr̃ meus cognouimuste isrł proiecit isrł bon
umicus persequ&ur eum: & insuperiorib: partib: not andũ
sse morem proph&ici sermonis ad monuȩ quotiens graui comi¬
ninatione sonus set. uel subdentdisilico indignatioms causis
el proferendis similib: &emplis iudicia sua &a fama iniqui¬
itis adserer& & conuenire percunctaiustitiae conprolar&
aergo & nunc post quã culpas & calamitates is rahelitica plebis
cplicuit: Eamque non solum a cerlutate sed &iam uetustate
orrius se monstrauit neuider &ur scelerum quidem fuisse conuic
Sedtamen uilius aestimata quamtrib iudae: quae & si nontan¬
s. similib tãmen sordius set errorib: ideo subito eius quoque cap¬
uitatis intulitmentionẽ quam post multos longe annos consta¬
it implendam : Etait : Inguttur &uo sit tuba idest faucestua.
be instar exclamentꝰ quiu suꝑdomum dĩ templum uidelic& hie¬
solimis situm quusi aquila ferox praedut  adueniat: non quo dre-¬

Expanded text:
 meus, cognovimus te Israel. Projecit Israel bonum, inimicus persequetur eum. Etiam in superioribus partibus, notandum esse morem prophetici sermonis, admonui, qui quotiens gravi comminatione sonuisset, vel subdendis illico indignationis caussis, vel proferendis similibus exemplis, judicia sua et a fama iniquitatis assereret, et convenire per cuncta justitiae, comprobaret. Ita ergo et nunc, postquam culpas et calamitates Israeliticae plebis explicuit, eamque non solum acerbitate, sed etiam vetustate horruisse monstravit, ne videretur scelerum quidem fuisse convicta, sed tamen vilius aestimata quam Tribus Judae, quae etsi non tantis, similibus tamen sorduisset erroribus: ideo 437 subito ejus quoque captivitatis intulit mentionem, quam post multos longe annos constabat implendam, et ait, In gutture tuo sit tuba, idest, fauces tuae, tubae instar exclament, quia super domum Dei, templum videlicet Jerosolymis situm, quasi Aquila, ferox praedator adveniat. Non quod rel
Abbreviated transcription (Latin):
tum caepit exilii: & summam felicitutem peneultima cali
negundo castigarent: uxtahuncmodum populus effraim
quiterrȩ copiis quasi paradisi am enitate fruebat᷑ nullumo¬
sionis matertã idest nihil quod dedĩ indulgentia & liberali tat
reretur inueniens quanisolo uirtutum edio luborar&error
auit ueritati. &adcultum idolorum spr &u quae salutaris erat
clluntur inuidiu. quinullius auctorem muneris tãntum e
uertendum peritum opificisuo. large conferenti bon comnia pre
ne & qua si fauces iurorum latronum: particeps sacerdotum in
ui inter ficientium pergentes desicen qui a scelus operatisans

Expanded text:
tum caepit exilii, et summam foelicitatem pene ultima capttum caepit exilii, et summam foelicitatem pene ultima captnegando, castigarent: juxta hunc modum populus Effraim, qui terrae copiis, quasi Paradisi amoenitate, fruebatur, nullam offensionis materiam, idest, nihil quod de Dei indulgentia et liberalitate quereretur, inveniens, quasi solo virtutum odio laboraret, errorit veritati, et ad cultum idolorum, spreta, quae salutaris erat, percelluntur invidia, qui nullius auctorem muneris, tantumque ad evertendum peritum, opifici suo largeque conferenti bona omnia, praet quasi fauces virorum latronum, particeps sacerdotum, in via interficientium pergentes de Sichem, quia scelus operati s
Abbreviated transcription (Latin):
ita illos sicutadam praeceptum fuissetrans graessos: subdiditi
eos peccauisse. In eadem nimirum similitudine delinquens
quod tumen saga sem intellectum requirit: adum quippe &
uiolator fuit praecepti. tamennullis legitur idolis subplicas set
aliquid eorũ criminum dequibus irrahel arguitur ꝑp&rase
undeergo illi primo homini degens insummis sceleribus popula
comparatur : hautõbalud profacto : quũ quod & sinon equaes¬
legi  quae tamen docentur ingrati: Nam sicutadam qui bi pas¬
sum fuerat ut illaboratis copiis uter&ur induus nulla angoris
muteria nulla conquestionis exorta : seductoris maluit quã
toris implereiandatum. plusq apudeum ualuit blanda
salsitate promissio quã tot muneribus totmiraculis craeatos
stipata prscriptio quae usum uidelic& omnium subunius pom
exceptione contulerat. statimq temerator preaepti exper¬

Expanded text:
ita illos, sicut Adam, praeceptum fuisse transgressos, subdidit, ita illos, sicut Adam, praeceptum fuisse transgressos, subdidit, eos ibi peccavisse; in eadem nimirum similitudine delinquendo; quod tamen sagacem intellectum requirit. Adam quippe et si violator fuit praecepti, nullis tamen legitur idolis supplicasse, nec aliquod eorum criminum, de quibus Israel arguitur, perpetrasse. Unde ergo illi primo homini degens in summis sceleribus populus comparatur? Haud ob aliud profecto, quam quod et si non aeque sacrilegi, aeque tamen docentur ingrati. Nam sicut Adam, qui in Paradisum, ut inlaboratis copiis uteretur, fuerat inductus, nulla angoris materia, nulla conquestione exorta, seductoris maluit quam creatoris implere mandatum, plusque apud eum valuit blanda de falsitate promissio, quam tot muneribus, tot miraculis, creatoris stipata praescriptio, quae usum videlicet omnium, sub unius pomi exceptione, contulerat: statimque temerator praecepti, experimen
Abbreviated transcription (Latin):
umo. quam inbuendo persacrificium altari sedulus extitirs &
uentiã dĩ pecepium q eius uniuersis sacrificiis pretulirs&:
ngo quihex didicisse comeminens nihildȩmoribus nihildciur¬
ibus cogitasti sedmne quem diuͣmnis actibus asperabas laudum &
larum muneribus placꝰre posse arbitratus esferum saltem
ndis cuiussim grauitatis intellige. misericordia quam laudabar
eritus qua sinubis matutina praeterut: Iudiciauero quib: conucus
addiceris : quasidies adulta lucebunt: Ipsi autem sicut cdum tons¬
gressi pactum ibi praeuari catisunt inme: Instituto ordinȩserno¬
& hic postquã claram foreuiltionem promint. quoreatu obligira
ubi sane notanda est elocutio proph&ȩ: multis eius modi lociso
plunationis lumen ud portans: aitenim. sicut adam trunigrea
sunt pactum ibi praeuaricati sunt inme: nonutiqutistilim
radiso praeuaricationem admississe uideantur: sed qm dexen

Expanded text:
 quam imbuendo per sacrificium altari, sedulus exstitisset, et scientiam Dei, praeceptum ejus universis sacrificiis praetulisset. Tu ergo, qui haec didicisse contemnens, nihil de moribus, nihil de virtutibus cogitasti, sed me, quem diuturnis actibus asperabas, laudum et hostiarum muneribus placare posse arbitratus es, rerum saltem periclis, cujus sim gravitatis intellige. Misericordia, quam laudabas immeritus, quasi nubes matutina praeteriit; judicia vero, quibus convictus addiceris, quasi dies adulta lucebunt. Vers. 7.-- Ipsi autem sicut Adam transgressi pactum, praevaricati sunt in me. Instituto ordine sermoet hic, postquam claram fore ultionem promisit, quo reatu obligarentur, xempli. Ubi sane notanda est elocutio prophetae, multis ejusmodi locis, explanationis lumen adportans. Ait enim, Sicut Adam transgressi sunt pactum: ibi praevaricati sunt in me. Non utique quod isti in Paradiso praevaricationem admisisse videantur; sed quoniam dixerat,
Abbreviated transcription (Latin):
elataest iniquties effiuim. &nalita samarie : quõperatisiũ
enditum. Praeteriutia autem diuersa: morum sacrilegiũ
enomine mendacii sicutiuprie obscenitictis exagitat Com¬
entisunt enim quo suenerarentur deos quiuerum dm̃ colere
atriunt: ncdiemendacium deteguntur operati quisi mula.¬
sdiunum nomen adscripserint: undȩ& magister gentium
ardit illos inquit deus indefideria cordiseorum inhimun

Expanded text:
elata est iniquitas Effraim, et malitia Samariae, quia operati sunt mendacium, Praeter vicia autem diversa morum, sacrilegium in nomine mendacii, sicut supra obscoenitatis, exagitat. Commentati sunt enim, quos venerarentur deos, qui verum Deum colere destiterunt: sicque mendacium deteguntur operati, qui simulachris divinum nomen adscripserunt. Unde et magister gentium, tradidit illos Deus, inquit, in desideria cordi
Abbreviated transcription (Latin):
pitfuit quod prior est illedamnatus Poneergo messẽ tibr
qm̃cum tempus debit ȩultionis aduenerit: captitas quõ
nunc populus meus: id est germinitiu pronunte iustitia
pertulerunt : Conuertatur adte ut &iam tusimiliter deme¬
ris quiasicut in lacrimis puenitentiae seminantes reuehu
gaudiorum manipulos : Itaqui gaudiac polluta sectantur mes

Expanded text:
profuit quod prior est ille damnatus. Pone ergo messem tibiprofuit quod prior est ille damnatus. Pone ergo messem tibiquoniam cum tempus debitae ultionis advenerit, captivitas quam nunc populus meus, idest, germani tui, pronunciante justitia, pertulerunt, convertatur ad te, ut etiam tu similiter demetaris, quia sicut in lachrymis poenitentiae seminantes, revehunt gaudiorum manipulos: ita qui gaudia polluta sectantur, messem
Abbreviated transcription (Latin):
squo ꝗtȩ insimilem ruinam uel suadendo. deducerent
ogendo. quod merito pronuntiatur scelustantum uideli
studium inpi&atis habusse: ut &am iiuitis & reluctantibus
latrocinantium modo ait utia torib: insilisse ut eor arecto a
diducerent. Itanunc horrendum se negotium indomo isrłir uds
samariu uel imora regione uidirse pronuntiat : idest sacr¬
minib: sepeiam dixerat inpendere. supplicia : nunc solu meri
nauerit similium calamitatum stipendia recepturum: sediudas
ne messem tibi. cum conuertero captiuitatem populimei. Nolus
aestimare otribus iuda fore: tedamnationes in mumem: qui
bitius finibus eunte incaptiuitatem israhelis populo subsis tit:
uenerat te siquidem ille iniquitatibus: fuit consequens ut bim
is praeuenir&. Sedtu quem comitaris inflagitiis &iam calam¬
bus consequere: hoc tamen d&erior estimandus: quianihily

Expanded text:
alios quoque in similem ruinam, vel suadendo deducerent, vel alios quoque in similem ruinam, vel suadendo deducerent, vel cogendo. Quod scelus merito pronunciatur, tantum videlicet studium impietatis habuisse, ut etiam invitis et reluctantibus latrocinantum more, ait, viatoribus insiluisse, ut eos a recto calle deducerent: ita nunc horrendum negotium in domo Israelis, vel in Samaria, vel in tota regione, vidisse se pronunciat, idest,minibus saepe jam dixerat impendere supplicia, nunc sola meritorum tinaverit, similium calamitatum stipendia recepturum. Vers. 11.-- Sed et, Juda, pone messem tibi, cum convertero captivitatem populi mei. Noli aestimare, o tribus Juda, fore te damnationis immunem, 431 quia in tuis finibus, eunte in captivitatem Israelis populo, subsistit. Praevenerat te siquidem ille in iniquitatibus: fuit consequens ut in miseriis praeveniret. Sed tu, quem comitaris in flagitiis, etiam calamitatibus consequere, hoc tamen deterior aestimandus, quia nihil tibi
Abbreviated transcription (Latin):
st israbhel: Quia ut sepe diximus non unã quã cumꝙie perso¬
n sed populum coarguit: tumgenerali oratione quaȩ sunt acta per¬
n: tum in quibus singulaeturbes reliquis s qua siamplius cõmisere
merat: quanuisergo totaipsa regio cultu horrer& idolorum tu
ennt simnedubio certic locdiquȩ eo plus sacrilegĩ collegertint:
plis uel deo portunitutibus commerciorum ueloemulutudine
durum celebritats habuis sent: ex his ergo &gula ad &sicen urbes:
sinitatis exultat: Nam quasi faucer latronum: Ita eius munia¬
pes sangiuni inhiant innocentum : namsaerdotum suorum¬
ei idest aruspicum suusionibus seruentes : siqui ad templumdi
uoluss& ascendere hancilli aggrediebantur iniunere atẽplodĩ
uendo promo uerent: &ium cuedibus rẽ gerebant : ꝓp̃t̃ quod
t particeps sacerdotum hiiua interficientium pergentes desichem
quia scelus operatisunt: primo uidelic& ipsi in sacrilegia con¬
ndo : tumquoo propria nõessent prolapsione contenti: Seo

Expanded text:
 Israel. Quia, ut saepe diximus, non unam quamcumque personam, sed populum coarguit, tum generali oratione, quae sunt acta, percurrit, tum in quibus singulae urbes reliquis quasi amplius commisere, dinumerat. Quamvis ergo tota ipsa regio cultu horreret idolorum: tamen erant sine dubio certa loca, quae eo plus sacrilegii collegerant quo plus, vel de opportunitatibus commerciorum, vel de multitudine incolarum, celebritatis habuissent. Ex his ergo et Galaad et Sichem urbes profanitatis exultat. Nam quasi fauces latronum, ita ejus municipes sanguini inhiant innocentum. Nam sacerdotum suorum, idest, Aruspicum suasionibus servientes, si quis ad templum Dei voluisset ascendere, hunc illi aggrediebantur in itinere, a templosuadendo promoverent, etiam coedibus rem gerebant. Propter quod dicit, Particeps sacerdotum in via interficientium pergentes de Sichem, quia scelus operati sunt. Primo videlicet ipsi in sacrilegio corruendo, tum quod propria non essent prolapsione contenti, sed
Abbreviated transcription (Latin):
egyptii. ħ isrłite dõ offerunt. qͥa simplicitatẽ ꝯtina
quã iniusti qͥq uelut infima abiectaq despiciuns.
iusti in uͥtutis sacͥficiũ u̾tunt. Et excolentes recti pus¬
tatẽ ac mansuetudinẽ do ĩmolant. quã ab homina¬
tes reꝓbi fatuitatẽ putant. Duo sunt martyrĩ gr
unũ m̃tis. aliud corꝑis. Unũ manifestũ aliud acq¬
tum. Manifestũ est: qnͣ ꝓpt̾ deũ corpꝰ occidit᷑. occuss¬

Expanded text:
egyptii, hoc Israelitae Deo offerunt: quia simplicitatem continentiae, quam injusti quique velut infima abjectaque despiciunt, hanc justi in virtutis sacrificium vertunt: et excolentes recti puritatem ac mansuetudinem, Deo immolant, quam abominantes reprobi fatuitatem putant. Duo sunt martyrii genera: unum mentis, aliud corporis; unum manifestum, aliud occultum: Manifestum est, quando propter Deum corpus occiditur: occu
Abbreviated transcription (Latin):
ħ fututra ⁊ p̃terita: in medio tͥbulatio. Quare: Et ap¬
pareat animꝰ colens deũ. qͣntũ colat deũ. utrũ uide¬
at᷑ utrũ gͣtis colat deũ. a qͦ salutẽ gͣtis accepit. frgo
ut ħ fides nrã qua pͣgamurꝰ ad inuisibilia p̃paretur.
s ẽ intellectũ filiis chore. facta sunt ista oĩa ut detͣ¬
s amore illiꝰ casto tołarent ħ omĩa q̃ ꝓ cẽpore pa¬
Hec omĩa uener̃ suꝑ nos nec obliti sumꝰ te ⁊ inique
ñ egimꝰ in cestam̃to tuo. Scđm p̃cepta tua nos ha¬
buimꝰ. Int̾ tot adu̾sa nec fide nec oꝑatione a te re¬
cessimꝰ : Magna hͥ mr̃m constantia ⁊ ꝑfectio cõmenda¬
tur. Qͥa ad ħ de nob̾ dicturi sumꝰ & qui si uel leue ũ¬
bũ inurie nob̾ ab aliquo illatũ fuerit. mox ad tra¬
cundiã mardescimꝰ. m̃tem amittimꝰ. frenetici more
loqͥmur. uindictã si possumꝰ exqͥrimꝰ. si ñ possumꝰ odi¬
um in corde qđ ẽ uenenũ diaboli portamꝰ. Obliuisciaͣ

Expanded text:
Haec futura et praeterita: in medio tribulatio. Quare? ut appareat animus colens Deum, quantum colat Deum: ut videatur, utrum gratis colat Deum, a quo salutem gratis accepit. Ergo ut haec fides nostra, qua purgamur, ad invisibilia praeparetur, hoc est ad intellectum filiis Chore facta sunt omnia ista, ut detrsed amore illius casto tolerarent haec omnia, quae pro Haec omnia venerunt super nos, nec obliti sumus te: et inique non egimus in testamento tuo. Secundum praecepta tua nos habuimus. Inter tot adversa, nec fide, nec operatione a te recessimus. Magna hic martyrum constantia et perfectio commendatur. Quid ad hoc de nobis dicturi sumus? Qui si vel leve verbum injuriae nobis ab aliquo illatum fuerit, mox ad iracundiam inardescimus, mentem amittimus, phrenetici more loquimur, vindictam, si possumus, exquirimus: si non possumus, odium in corde quod est venenum diaboli portamus. Obliviscimur
Abbreviated transcription (Latin):
q ⁊ ꝯfudisti nos: ñ in conscientia nr̃a s in facie ho¬
inũ. ⁊ ñ egredieris ds in uͥtutib nr̃is. ꝓcedimꝰ ad
imicos nr̃os e tu nob̾cũ non p̃cedis. p̃ualent illi: nos
ualidi sumꝰ. Ubi ẽ illa uirtꝰ tua. ubi ẽ dextera ⁊ po¬
ntia cua. uͥ mare siccatũ. uͥ egyptii ꝑseq̃ntes fluctib
uoluti. uͥ amalech resistens in crucis signo suꝑatus:
es nos uicti deputem᷑. Et qͥ oderunt nos diripiebant
bi. diripiebant nos tanquã in p̃dam sibi. alios chen-¬
s. alios flagellantes. alios in carcerẽ inittentes. alios
tidentes. Dedisti nos tanꝗͣ oues escar᷑. ⁊ in gentibus
ĩ sunt: qñ petrus rome crucifigitur. ⁊ thomas in¬
bat. Si ꝑsequuti uos fuerint in unã ciuitatẽ fugite
aliã. uendidisti ppłm tuũ sine p̃cio. Quasi sine

Expanded text:
hominum, et non egredieris in virtutibus nostris. Procedimus ad inimicos nostros, et tu nobiscum non procedis: praevalent illi, nos invalidi sumus. Ubi est illa virtus tua? ubi est dextera et potentia tua? ubi mare siccatum? ubi Aegyptii persequentes fluctibus involuti? ubi Amalech resistens in crucis signo superatusores, nos victi deputemur. Et qui oderunt nos, diripiebantur sibi: diripiebant nos tamquam in praedam sibi: alios trahentes, alios flagellantes, alios in carcere mittentes, alios occidentes . 12. Dedisti nos tamquam oves escarum, et in gentibus spersi sunt, quando Petrus Romae crucifigitur, Thomas in Incebat: Si persequuti vos fuerint in unam civitatem, fugite in aliam . 13. Vendidisti populum tuum sine pretio.
Abbreviated transcription (Latin):
ture ipsius inpugnationeᷤ sentimꝰ. Fortiꝰ enĩ mili¬
tat in m̃bris nr̃is oblectatio carnaliũ passionũ.
quã studia uͥtutum. que ñ nͥ sũma coniͥtione cord̾̃
⁊ corꝑis adqͥruntur. Qđ uͦ istar̾ ꝑniciosat᷑ gentiũ¬

Expanded text:
turae ipsius impugnatione sentimus. Fortius enim militurae ipsius impugnatione sentimus. Fortius enim militat in membris nostris oblectatio carnalium passionum, quam studia virtutum, quae nonnisi summa contritione cordis et corporis acquiruntur. Q
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ de ħ septenario fomite uitioꝵ ac radice ꝑcedit.
De castrimargia nãq nascuntur ꝯmessationes ⁊ ebͥ¬
etates. De fornicatione. turpiloquia. scurilitas.
ludrica atq stultiloqͥa. De philargiria. m̃daciũ.
fraudatio. furta. piuria. turpis lucri appetitus.
falsa cestimonia. uiolentie. inhumanitas atq rapa¬
citas. De ira: homicidia. cdamor. ⁊ indignatio. de
tͥsticia: rancor. pusillanimitas. a maritudo. desꝑatio.
De accidia: ociositas. somnolentia. inportunitas. inqͥe¬
tudo. p̃uaricatio. instabilitas m̃tis ⁊ corpis. u̾bositas
⁊ curiositas. De cenodoxia: ꝯtentiones. hereses. iac¬
tancia ac p̃sũptio nouitatũ. De suꝑbia: ꝯtẽptus.
inuidia. in obedientia. blasphemia. mmuratio. de¬
tͣctio. aliaq plurima similia. Que cũ sint multo
maioris nueri quã uͥtutes deuictis tñ ilł septẽ
pͥncipalibꝰ uitiis. ex quoꝵ natura ista ꝓcedunt. oẽs

Expanded text:
qui de hoc septenario fomite vitiorum ac radice procedit. qui de hoc septenario fomite vitiorum ac radice procedit. De gastrimargia namque nascuntur comessationes, ebrietates. De fornicatione turpiloquia, scurrilitas, ludicra, atque stultiloquia. De philargyria mendacium, fraudatio, furta, perjuria, turpis lucri appetitus, falsa testimonia, violentiae, inhumanitas atque rapacitas. De ira homicidia, clamor et indignatio. De tristitia rancor, pussillanimitas, amaritudo, desperatio. 4. De accidia otiositas, somnolentia, importunitas, inquietudo, pervagatio, instabilitas mentis et corporis, verbositas et curiositas. De cenodoxia contentiones, haereses, jactantia, ac praesumptio novitatum. De superbia contemptus, invidia, inobedientia, blasphemia, murmuratio, detractio, aliaque complura similia, quae cum sint multo majoris numeri quam virtutes, devictis tamen illis septem principalibus vitiis, ex quorum natura ista procedunt, omnes
Abbreviated transcription (Latin):
aũ ad edificationẽ nr̃am. etiã tituilus ad intellectũ
ẽ positus: hoc opꝰ dñ qđ de disꝑsione gentiũ audi¬
uimꝰ facta t̃ꝑalit̾ in patͥb antiquis: etiã nc̃ uidemꝰ
adimpleri sp̃alit̾ in spiritalibꝰ uiris. Har̃ gentium
m̃tionẽ moyses facit ubi ait. Cũ introdux̾it te dñs
ds̾ tiuis in t̾ram quã possessurꝰ ingredieris.  dele¬
ueris gentes multas corã te. etheu. ⁊ gergoseũ. Sa
septẽ gentes multo maiores numero quã tu es ⁊ ro
ad intenetionẽ. Septẽ iste gentes. septẽ sunt sp̃alia
uitia. q̃ ꝑ grãm di unꝰqͥsq spãlis miles exuꝑans ex¬
esse dñr. ħ ratio est qͥa plura sunt uitia quã uͥtutes.
Et iõ in catalogo qͥde dimimerant᷑ septẽ nationes.
in expugnatione uͦ eoꝵ fine numeri asscͥptione¬
ponunt᷑. ita enĩ dr̃ ⁊ deleu̾it gentes multas corã te.
Numo̾sior est enĩ quã isrł carnaliũ passionũ ppłs

Expanded text:
autem ad aedificationem nostram : etiam titulus ad intellectum autem ad aedificationem nostram : etiam titulus ad intellectum est positus. Hoc opus Domini quod de dispersione gentium audivimus facta temporaliter in patribus antiquis, etiam nunc videmus adimpleri spiritualiter in spiritualibus viris. Harum gentium mentionem Moyses facit, ubi ait: Cum introduxerit te Dominus Deus tuus in terram quam possessurus ingredieris, et deleverit gentes multas septem gentes multo majores numero quam tu es, et rad internecionem. Septem istae gentes septem sunt principalia vitia, quae per gratiam Dei unusquisque spiritalis miles exsuperans exesse dicuntur, haec ratio est, quia plura sunt vitia quam virtutes, et ideo in catalogo quidem dinumerantur septem nationes, in expugnatione vero earum sine numeri ascponuntur; ita enim dicitur: Et deleverit gentes multas coram te. 3. Numerosior est enim quam Israel carnalium passionum populus,
Abbreviated transcription (Latin):
tram. ⁊ brachiũ id ẽ robur eoꝵ. ñ saluaũ eos ab
iminicis. Si enĩ se ipsos ñ potuer̾ saluare ab illis
gentib multominꝰ constat. ut ꝓpͥa uͥtute t̾ram illoꝵ
potuissent possidere. Brachiũ inquã ñ saluaũ eos
s dextera tua. id ẽ fauor grẽ tue. qͥa sepe eos qͥbꝰ fa¬
uemꝰ ad dexterã nrãm collocamꝰ. Et brachiũ tuu
id ẽ fortitudo tua. qͥa in brachiis ht̃ hõ fortitudinẽ.
⁊ illuminatio uultꝰ tui. id ẽ prudens ꝯsiliũ siue
miracła. q̃ erant eis demonstratio uultꝰ tui. id est
grẽ ⁊ beniuolentie tue. Qd ẽ qd talib signis affu¬
isti in eis. ut p̃sens intelligereris : Nunqͥd enĩ qnͣ
nob̾ aliqͦ miracło ds adest. faciẽ ipsius ocłis nñs
uidemꝰ : S affectu miraculi suã p̃sentiã insinuat
hõib. Deniq qͥ mirant᷑ ad hꝰmodi facta dicunt.
ut qͥsqͥs eos attenderet quomͦ cũ eis ageretur. di¬
ceret quia uere ds ẽ cum illis. ⁊ ds eos adiuuat. S¬

Expanded text:
ram, et brachium, id est, robur, eorum non salvavit eos, ab inimicis. Si enim 211 seipsos non potuerunt salvare ab illis gentibus: multominus constat ut propria virtute terram illorum potuissent possidere. Brachium, inquam, non salvavit eos: Sed dextera tua, id est, favor gratiae tuae, quia saepe eos quibus favemus, ad dexteram nostram collocamus: Et brachium tuum, id est, fortitudo tua: quia in brachiis habet homo fortitudinem: Et illuminatio vultus tui, id est, prudens consilium, sive miracula, quae erant eis demonstratio vultus tui, id est, gratiae et benevolentiae tuae. Quid est quod talibus signis affuisti in eis, ut praesens intelligereris? Numquid enim quando nobis aliquo miraculo Deus adest, faciem ipsius oculis nostris videmus? Sed effectu miraculi suam praesentiam insinuat hominibus. Denique qui mirantur ad hujusmodi facta, dicunt: ut quisquis eos attenderet quomodo cum eis ageretur, diceret: Quia vere Deus est cum illis, et Deus eos adjuvat.
Abbreviated transcription (Latin):
nnit dñs qñ ñ eripit. excitat᷑ dep̾cationib ⁊ adiu¬
p laborantes. Propt̾ea q̃rit qͣre obdormis. qͥa quã diu
Scatio: cũ sub infertur. Exurge ⁊ ne repellas in fi
idẽ ex toto. Si deseris: ñ repellas. Siuis ut tͥbulem᷑.
edis ut frangam. si ꝑmittis ut tẽptemur. ñ sinas ut
ceris tͥbulationis nr̃e. qđ ꝓ amore ttio tͥbulamur ⁊¬

Expanded text:
ndo non eripit. Excitatur deprecationibus, et adjuvat laborantes. Propterea quaerit, Quare obdormis? quia quandiu deprecatio, cum subinfertur: Exsurge, et ne repellas in finem, id est, ex toto. Si deseris, non repellas. Si vis ut tribulemur, non velis, ut frangamur. Si permittis ut tentemur, non sinas ut visceris tribulationis nostrae? quod pro amore tuo tribulamur
Abbreviated transcription (Latin):
om̃dationẽ sonsi. id ẽ xp̃i. In scł̃a eccłie. Inten¬
tio est ꝓpħe in ħ psalmo deu̾ patrẽ loq̃ntem introdu¬
centis: fideles exhortari. ut talit̾ uiuere studeant. qͣ¬
tinꝰ se uni uiro. subaudis xp̃o uͥginem castam exhi¬
beant: ut in miptiis a dextris sponsi sui sedeant.

Expanded text:
ationem sponsi, id est, Christi. In secunda Ecclesiae. Intentio est prophetae in hoc psalmo Deum Patrem loquentem introducentis, fideles exhortari, ut taliter vivere studeant, quatenus se uni viro subaudis Christo virginem castam exhibeant : ut in nuptiis a dextris sponsi sui sedeant.
Abbreviated transcription (Latin):
S ĩpatientiã deploremꝰ ⁊ arrigamꝰ. S adhuc qͥd dicãt
audiamꝰ. Et ñ recessit retro cor nr̃m. S semꝑ ad ea q̃
ante sunt nos extendimꝰ. ad ꝓmissũ brauiũ festinan¬
tes. Qñ cor erigit᷑ in spe.: fit patiens in tͥbulatione.
Cogitando p̾mia et̃na. facile cͣnsicoria despiciunt᷑ cor¬
menta.⁊ cũ uia uite diligit᷑. uia scłi ꝓtiꝰ declinat᷑.
Uñ ⁊ fubar᷑. Et declinasti. id ẽ declinare fecisti. semicas
nr̃as. semitas carnaliũ cogitationũ. desidioꝵ. uolup¬
tatũ. a uia tua. arca ⁊ angusta q̃ dnc̃ ad uitã. Cõ¬
m̃datio diuine grẽ ẽ. Quisqͥs uiã dnĩ ingreditur.
ne tanꝗͣ de iusticia sua głetur preti̾tas uas suas ad
memoriã debet reducere. ⁊ pensare de qͣntis ꝯcupi¬
scentiĩs. ⁊ desidiis mał. de qͣntis negligentiis  uotitp.¬

Expanded text:
et corrigamus. Sed adhuc, quid dicant, audiamus. 19. Et non recessit retro cor nostrum. Sed semper ad ea, quae ante sunt, nos extendimus, ad promissum bravium festinantes. Quando cor erigitur in spe, fit patiens in tribulatione. Cogitando praemia aeterna, facile transitoria despiciuntur tormenta, et cum via vitae diligitur, via seculi protinus declinatur. Unde et subditur: Et declinasti, id est, declinare fecisti, semitas nostras; semitas carnalium cogitationum, desideriorum, voluptatum; a via tua arcta et angusta, quae ducit ad vitam . Commendatio divinae gratiae est. Quisquis viam Domini ingreditur, ne tanquam de justitia sua glorietur, praeteritas vias suas ad memoriam debet reducere, et pensare de quantis concupiscentiis et desideriis malis, de quantis negligentiis et volup