comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dni domus sunt p̾̃ter missa uo¬
cabula: ut omnibus pascha ce¬
lebrare uolentibus. hoc est xp̃i
sacramentis imbui. xp̃m sue:
mentis hospicio susciꝑe querẽtibꝰ.
facultas danda signetur:
naculum magnum stra¬
loco tecepit saluatorem. Ham
qui ad huc occidentem luteram
seruauit. qui non aliud magno
quam peccus intellexerit: iste
nimirum in imis pascha facit.
quia sp̃c maiestatem comprehẽ¬
dere nec dum didifit. At qui:
aque baiulum hoc ẽ gr̃e preco-¬
nem. indomum ecc̃e fuerit secu¬
tus: hic ꝑ sp̃m uiuificantem. tec¬
tum littere transcendendo. in al¬
tomentis diũsorio xp̃o mansio¬
nem pparat: quia cuncta uł pas¬
che sactamenta. uł cet̾a legis de¬
creta de eo scripta intelligit.
Horam manducandi pasche
designat: que ut sepius inculca¬
tum ẽ quarta decima diemen¬
sis primi ꝑducta ad uespetum.
et quintadecima luna iam ter¬
ris apparente. iuxta eclicta le¬
gis instabat.
Tait illis. Desideno
desideraui hoc pascha mã¬

Expanded text:
Domini domus sunt praetermissa voDomini domus sunt praetermissa vocabula, ut omnibus Pascha celebrare volentibus, hoc est, Christi sacramentis imbui, Christum suae mentis hospitio suscipere quaerentibus, facultas danda signetur Et naculum magnum straloco recipit Salvatorem. Nam qui adhuc occidentem litteram servaverit, qui non aliud in agno quam pecus intellexerit, iste nimirum in imis pascha facit, quia spiritus majestatem comprehendere necdum dicit. At qui aquae bajulum, hoc est gratiae praeconem in domum Ecclesiae fuerit secutus, hic per Spiritum vivificantem tectum litterae transcendendo, in alto mentis diversorio Christo mansionem praeparat, quia cuncta vel Paschae sacramenta, vel caetera legis decreta de eo scripta intelligit. Horam manducandi paschae designat, quae, ut saepius inculcatum est, quarta decima die mensis primi perducta ad vesperam, et quinta decima luna jam terris apparente, juxta edicta legis instabat. t ait illis: Desiderio desideravi hoc pascha man
Abbreviated transcription (Latin):
noscant xp̃m om̃ium dñm. qui
locum ubi caput inclinaret non
habuit: et idcirto eum discipuli
int̾rogant. Ubi uis paremus tͥ
manclucare pascha:
cuntib uob̃ inciuitatem.
occurtet nob̾ homo anͣphoram:
aque portans. Sequimini eum
indomum: in quam intrat. Indi¬
cium quidem p̾scientie diuinita.¬
tis ẽ: quod cum discipulis loq̃ns.
quid alibi futurum sit nouit.
IDulchre autem paraturis pascha
cdiscipulis. homo anphoram aque
portans occurrit: ut ostendatur:
huius pasche mistĩum ꝓ ablutio¬
ne ꝑfecta mundi totiꝯ ẽẽ cebran-¬
dum. aqua quippe lauachrum:
gr̃e: anphora mensuram ꝑfectã
significat. Parant etgo pascha
ubi aque infertur anphora: qr
tempus uidł adẽ. quo ueri pas-¬
che cultoribus tipicus de limie
ctuor auferatur: et ad tollẽda:
ctimina. uiuifici fontis baptis¬
ma consecretur.
Tdicetis patri familias
domus. dicit tibi magr̃.
Ubie diũsorium. ubi pascha:
cum discipulis meis manducẽ:
Consulte ul aque baiuli. uel

Expanded text:
noscant Christum omnium Dominum, qui noscant Christum omnium Dominum, qui locum ubi caput inclinaret non habuit. Et idcirco eum discipuli interrogant: Ubi vis paremus tibi manducare pascha euntibus vobis in civitatem, occurret vobis homo amphoram aquae portans. Sequimini eum in domum in quam intrat. Indicium quidem praesciae divinitatis est quod cum discipulis loquens, quid alibi futurum sit, novit. Pulchre autem paraturis Pascha discipulis, homo amphoram aquae portans occurrit, ut ostendatur hujus paschae mysterium, pro ablutione perfecta mundi totius esse celebrandum. Aqua quippe lavacrum gratiae, amphora mensuram perfectam significat. Parant ergo Pascha, ubi aquae infertur amphora, quia tempus videlicet adest quo veri paschae cultoribus typicus de limine cruor auferatur, et ad tollenda crimina vivifici fontis baptisma consecretur. t dicetis patrifamilias domus: Dicit tibi magistet: Ubi est diversorium ubi pascha cum discipulis meis manducem? Consulte vel aquae bajuli, vel
Abbreviated transcription (Latin):
misit petrum et iohannem dicẽs.
Euntes parate nob̾ pascha: ut
manlucemus.
Iem azimorum pasche:
quartam decimam pͥmi
mensis appellat: quando fermẽ¬
to abiecto pascha .i. agnus oc¬
cidi consueu̾at ad uesyam ut supͣ
iam dictum ẽ. Quod exponens
apłs ait. Et enim pascha nri
immolatus ẽ xp̃c. Hoc et enim pas¬
cha tunc necesse erat occidi. hoc ẽ
pat̾no consilio ac diffinicione sac̃¬
titum. Qui licet die sequente:
hoc ẽ quinta decima sit luna cru¬
cifixus: hac tamen nocte qua ag¬
nus ĩmolabatur. et cainis san¬
guinisq sui discipulis tradidit
misteria celebranda. et auideis
tentus aoligatus. ip̃ius ĩmola¬
tionis hoc ẽ passionis sue sacra¬
uit ex ordium:
Cilli dixerunt. Ubi uis
domibilium: non habenius tab̾-¬
naculum. Aucdiant quibus edi-¬
ficandarum domorum cura est.
et ambiciosarum porticuum co¬
gitatur instructio: quos p̃ciosoꝵ
marmorum pompa. et distincta
auro laquearia delectant. Cog¬

Expanded text:
misi Petrum et Joannem dicens: misi Petrum et Joannem dicens: Euntes parate nobis Pascha, ut manducemus. Diem azymorum Paschae, quartam decimam primi mensis appellat, quando, fermento abjecto, pascha, id est, agnus, occidi consueverat ad vesperam, ut supra jam dictum est. Quod exponens Apostolus ait: Etenim pascha nostrum immolatus est Christus . Hoc etenim Pascha tunc necesse erat occidi, hoc est paterno consilio ac definitione sancitum. Qui licet die sequente, hoc est, quinta decima sit luna crucifixus, hac tamen nocte qua agnus immolabatur, et carnis sanguinisque suis discipulis tradidit mysteria celebranda, et a Judaeis tentus ac ligatus ipsius immolationis, hoc est, passionis suae, sacravit exordium. illi dixerunt: Ubi visdomicilium, non habemus tabernaculum. Audiant quibus aedificandarum domorum cura est, et ambitiosarum porticuum cogitatur instructio. Quos pretiosorum marmorum pompa et distincta auro laquearia delectant, cog
Abbreviated transcription (Latin):
ne et nefarium exhorrent: nec
tamen cauent. Nam cum pro
mietibus falsum contra quẽ¬
libet testimonium dicunt: pro¬
fecto quia u̾itatem ꝓ peccunia:
negant: dnm peccunia uendũt.
ip̃e enim dixit. E go sum u̾itas.
Cum societatem fr̃nitatis aliq̃
discordie. peste conmaculant ::¬
dñm ꝓdunt quia deus karitas
ẽ. Qui etiam si nullus det peccu¬
niam. dnm argenteis uendunt.
quia principis scłi imaginem .i.
exempla hostis antiqui. neglec-¬
ta conclitoris ad quam creati st̃
imagine sumunt. Ham sicut i¬
iohannes baptista qui nõ ꝓ xp̃i
confessione s ꝓ defensione ueri¬
tatis occubuit: ideo tamen pro
xp̃o quia pro ueritate martiriũ
suscepit: ita econtrario qui ka¬
ritatis et uetitatis iura sꝑnit ÷¬
ritas ꝓdit. Maxime cum non
infirmitate uł ignorantia sub-¬
cipiente peccat: s in similitudiẽ
iude querit oportunitatem. ut
arbittis absentib uitatẽ men¬
datio. uirtutem crimine mutet.
Enit autem
dies azimorum inqua
necesse erat occidi pascha: et

Expanded text:
ne et nefarium exhorrent, nec tamen cavent. Nam quum pro muneribus falsum contra quemlibet testimonium dicunt, profecto quia veritatem pro pecunia negant, Dominum pecunia vendunt. Ipse enim dixit: Ego sum veritas . Cum societatem fraternitatis aliqua discordiae peste commaculant, Dominum produnt, quia Deus charitas est. Qui etiamsi nullus pecuniam det, Dominum argenteis vendunt, quia principis saeculi imaginem, id est, exempla hostis antiqui neglecta conditoris ad quam creati sunt imagine sumunt. Nam sicut Joannes Baptista, qui non pro Christi confessione, sed pro defensione veritatis occubuit, ideo tamen pro Christo, quia pro veritate martyrium suscepit, ita e contrario, qui charitatis et veritatis jura spernit, Caritas, prodit. Maxime cum non infirmitate, vel ignorantia subripiente peccat, sed in similitudinem Judae quaerit opportunitatem, ut arbitris absentibus, veritatem mendacio, virtutem crimine mutet. Venit autem dies Azymorum, in qua necesse erat occidi Pascha. Et
Abbreviated transcription (Latin):
tris: et alium a smnistris.
Lacrones qui cum domino sũt
hinc cracifix crucifixi: significãt
eos qui sub fidei confessione. xp̃i
uł agonem martirii. ul continẽ¬
tie artioris instituta subeunt.
S quot quot hec ꝓ et̾na solum
celestiq gła getunt: hii ꝓfecto
dextri latrones merito et fide de¬
signantur. At hii qui ul huma¬
ne laudis intuitu. uł qualibet
minus digna intentione seculo
abrenunciant: non in merito:
blasphematoris et sinistri latro¬
nis mentem et accus imitantur.
de qualib dicit apłs. Si tradi-¬
dero corpus meum ita ut arde¬
am. si de deto omnes facultates
meas incibos pauꝑum. si alia
multa fecero. karitatem non ha¬
beam: nichil michi ꝓdest. At u̾o
beati qui ꝑsecutionem paciunt᷑.¬

Expanded text:
tris, et alium a sinistris. tris, et alium a sinistris. Latrones qui cum Domino sunt hinc inde crucifixi significant eos qui sub fide et confessione Christi, vel agonem martyrii, vel quae continentiae arctioris instituta subeunt. Sed quotquot haec pro aeterna solum coelestique gloria gerunt, hi profecto dextri latronis merito et fide designantur. At qui vel humanae laudis intuitu, vel qualibet minus digna intentione saeculo abrenuntiant, non immerito blasphematoris et sinistri latronis mentem et actus imitantur. De qualibus dicit Apostolus: Si tradidero corpus meum ut ardeam, si dedero omnes facultates meas in cibos pauperum, si alia multa fecero, charitatem autem non habeam, nihil mihi prodest . At vero, beati qui persecutionem patiunt
Abbreviated transcription (Latin):
ut in latitudine accipiatur trãs¬
uersum lignum. quo extendũ¬
tur manus ꝓpt̾ oꝑum significa¬
tionem: in longitudine usq ab
ip̃o in t̾ram uͥ totum corpꝰ cruci¬
fixum stare uidetur. qd signifi¬
cat ꝑsistere ħẽ lõganimit per¬
manere: in altitucli ab ip̃o traus
ligno sursum quod ad cap̃ emi¬
Inet. ꝓpt̾ expectationem suꝑnorũ.
ne illa oꝑa bona atq in eis ꝑse¬
uantia. ꝓpt̾ beneficia dei t̾rena ac
temporalia facienda credantur:
s pocius ꝓpt̾ illud quod de suꝑ sẽ¬
pitnum sꝑat fides. que ꝑ dilecti-¬
onem oꝑatut. In ꝓfundo autem
pars illa ligni que int̾ra tte ab¬
dita desixa latet. s inde consur¬
git illud omne qd̾ eminet : sicut
ex occulta dei ueea uoluntate uo¬
catur homo ad participationez
gr̃e tante. alius sic alius autez
sic. Suꝑ eminentem scientie¬
uere karitatem xp̃i: eam ꝓfecto¬
ubi pax illa ẽ que p̾cellit omnẽ
incellectum.
Tlatronem unum adex¬

Expanded text:
ut in latitudine accipiatur transut in latitudine accipiatur transversum lignum quo extenduntur manus, propter operum significationem; in longitudine ab ipso usque in terram, ubi totum corpus crucifixum stare videtur; quod significat persistere, hoc est, longanimiter permanere; in altitudine, ab ipso transverso ligno sursum versus quod ad caput eminet, propter expectationem supernorum, ne illa opera bona atque in eis perseuerantia propter beneficia dei terrena ac temporalia facienda credantur sed potius propter illud, quod desuper sempiternum sperat fides, quae per dilectionem operatur; in profundo autem pars illa ligni, quae in terrae abdito defixa latet, sed inde consurgit omne illud, quod eminet, sicut ex occulta dei uoluntate uocatur homo ad participationem tantae gratiae alius sic alius autem sic; supereminentem uero scientiae caritatem Christi eam ubi pax illa est, quae praecellit omnem intellectum. Et latrones unum a dex
Abbreviated transcription (Latin):
cipi contineat: sedulius ĩ pascha¬
li carmine pulchre uisibus dix̃.
He ue quis ignoret spẽmcrucis
ẽẽ colendam. que dñm portauit
ouans ratione potenti: quatuor
inde plagas quadrati colligit
orbis. Splendidus auctoris
de ũtice fulget eous: occiduo sa¬
cre lambuntur sidere plante .
Arcton dextra tenet: medium
leua̾ erigit axem. Cunctaq
de membris uiuit natura ctean¬
tis: et cruce complexum xp̃c re¬
git undiq mundum. Moralẽ
quoq sacro sc̃ẽ crucis figuram:
describit apłs: ubi ait. In karita¬
te radicati et fundati: ut possitis
comp̃hendete cum om̃ibus scĩs.
que sit latitudo. et longitudo. al
citudo. et ꝓfundum. Cognosc̃e
quippe bona oꝑa karitatis sigͥfi¬
cat: in longitudine ꝑseuantiã
sc̃ẽ conũsationis usq infinem:
in altitudine spem celestium:
p̃miorum: in ꝓfundo inscruta¬
bilia iudicia dei. unde ista grã
in homines uenit. Et hec ita
coaptantur sacramento crucis:

Expanded text:
typi contineat, Sedulius in paschatypi contineat, Sedulius in paschali carmine pulchre versibus dixit: Neve quis ignoret speciem crucis esse colendam, Quae Dominum portavit ovans ratione potenti, Quatuor inde plagas quadrati colligit orbis. Splendidus auctoris de vertice fulget Eous, Occiduo sacrae lambuntur sidere plantae. Arcton dextra tenet, medium laeva erigit axem, Cunctaque de membris vivit natura creantis, Et cruce complexum Christus regit undique mundum. Moralem quoque sacrosanctae crucis figuram describit Apostolus, ubi ait: In charitate radicati et fundati, ut possitis comprehendere cum omnibus sanctis qtitudo, et profundum, cognoscerequippe bona opera charitatis significat; in longitudine, perseverantiam sanctae conversationis usque in finem; in altitudine, spem coelestium praemiorum; in profundo, inscrutabilia judicia Dei. Unde ista gratia in homines venit, et haec ista coaptantur sacramento crucis,
Abbreviated transcription (Latin):
duo neꝙͣ cum eo: ut inter¬
ficerentur. Ut impleretur quod
ait. Et cum iniquis deputatꝰ
ẽ. S ille cum mniquis deputatꝰ
est in morte: ut iniquos iustifi¬
caret in ressurrectione. Qui cũ
informa del eẽt. ꝓpt̃ homines ho¬
mo factus ẽ: ut hominibꝯ potes¬
tatem daret filios dei fieri:
Tpꝯtqͣm uenerunt in lo¬
cum qui uocatur caluarie.
ibi culicifixerunt eum. Extra.
urbem ihrłm et foris portam. lo¬
ca erant in quib truncabantur
capita dampnatorum. et calua¬
rie .i. decollatorum sumpsere no¬
men. Proptẽa autem ibi crucifi-¬
xus est dominus. ut ubi prius
etat area dampnatorum enge¬
tentur uexilla martirii. Et quo¬
modo ꝓ nob̾ maleclictum crucis
fc̃s ẽ. et flagellatus. et crucifixꝰ:
sic ꝓ om̃ium salute quasi noxlꝰ
int̾ noxios crucifigitur: ut ubi
habundauit pcc̾m: suꝑ habũdet
grã. Qualit̾ sane dominus ĩctu¬
ce sit positus. quid ue cadem sacͣ¬
tissima corporis positio regał ise

Expanded text:
duo nequam cum eo, ut interduo nequam cum eo, ut interficerentur. Ut impleretur quod ait: Et cum iniquis deputatus est. Sed ille cum iniquis deputatus est in morte, ut iniquos justificaret in resurrectione, qui cum in forma Dei esset, propter homines homo factus est, ut hominibus potestatem daret filios Dei fieri . Et postquam venerunt in locum qui vocatur Calvariae, ibi crucifixerunt eum. Extra urbem Jerusalem et extra portam loca erant in quibus truncabantur capita damnatorum, et Calvariae, id est decollatorum sumpsere nomen. Propterea autem ibi crucifixus est Dominus, ut ubi prius erat area damnatorum, erigerentur vexilla martyrii. Et quomodo pro nobis maledictum crucis factus est, et flagellatus, et crucifixus, sic pro omnium salute quasi noxius inter noxios crucifigitur, ut ubi abundavit peccatum superabundet gratia. Qualiter sane Dominus in cruce sit positus, quidve eadem sacratissimi corporis positio regalis in se
Abbreviated transcription (Latin):
libet sexu castrauunt ꝓpt̃ regnũ
celorum: montibusq et collibus
dici cadite suꝑ nos et operite nos:
cum quibus sue fragilitatis me¬
mores ingruente temptationũ
articulo. sublimium quorumq
uł ip̃a uirginitate. uł martirio. ł
quacumq alia uittute uirorum.
quesierint exemplis monitis et
p̃cibus defendi
Uia si inuiridi ligno hec
faciunt: mando quid fi¬
et: Uiride lignum se ip̃m suos¬
q electos: aridum u̾o impios ⁊
pc̃cores significat. Si ego ip̃e ĩ¬
quit qui pccm non feci. qui lign¬
um uite merito appellatus. fruc¬
tus gr̃e duodenos ꝑsingulos:
menses affeto. sine igne passiõis
a mundo nõ ex eo: quid putas
eos manere tormenti. qui fructi¬
bus uacui. ip̃m in sup uite lignũ
flaminis dare non timent: Si
nunc ẽ tempus ut incipiat iudi¬
cium de domo dei. et omnes qͥ uo¬
lunt pie uiue in xp̃o ꝑsecutionez
paciuntur: quiᷤ fins eorum qui
non credunt euangelio dei:
Ucebantur autem et alii

Expanded text:
libet sexu castraverunt propter regnum libet sexu castraverunt propter regnum coelorum. Montibus et collibus dici: Cadite super nos, et operite nos, cum quilibet suae fragilitatis memores, ingruente tentationum articulo sublimium quorumque, vel ipsa virginitate, vel martyrio, vel quacunque alia virtute virorum quaesierint exemplis, monitis et precibus defendi Quia si viridi ligno haec faciunt, in ariao quid fiet? Viride lignum seipsum suosque electos, aridum vero impios et peccatores significat. Si ergo ipse, inquit, qui peccatum non feci, qui lignum vitae merito appellatus, fructus gratiae duodenos per singulos mentes affero, sine igne passionis a mundo non exeo, quid putas eos manere tormenti, qui fructibus vacui, ipsum insuper vitae lignum flammis dare non timent? Si nunc est tempus ut incipiat judicium de domo Dei, et omnes qui volunt pie vivere in Christo persecutionem patiuntur, qui finis eorum qui non credunt Evangelio Dei? Ducebantur autem et alii
Abbreviated transcription (Latin):
stetiles et uentres que non ge¬
nuerunt: et ub̾a que non lac¬
tauunt. Tunc incipient dicere
montibꝰ cadite suꝑ nos: et colli¬
by oꝑite nos. Dies uenture a to¬
manis obsidionis. et captiuita¬
tis significat. De quib suꝑius
int̾ alia discipulis ait. Tunc qͥ
in iudea sunt: fugient ĩmontes.
Et paulo pꝯt. Ue autẽ p̃gnan¬
tib et nutrientibꝰ. in illis diebꝰ.
Quia et naturale ẽ imminen¬
te captiuitate. hostiliꝰ que per
agtos urbeq clade feruente.i
cunctos qui euadete queant. al¬
ta queq uł abdita quibus abs¬
condantur refugia conquirere.
Et sp̃aliter tefert iosephus. in¬
sistentib sͥ romanis. iudeos ca-¬
unas certatim montium collũ¬
q petisse speluncas. ita ut seme¬
tipsum testetur munitiore qͦ¬
pam destructe urbis iosaphate
Inspeleo cum quadraginta com¬
itibus ꝓditum. inuentum. atq
ab hostibus captum. Potest at̃
et ex suꝑfluo quod beatificandos
dicit steriles et non parientes:
de his intelligi qui se ip̃os ĩ utͦ¬

Expanded text:
genuerunt, et ubera quae non lactaverunt. Tunc incipient dicere montibus: Cadite super nos; et collibus: Operite nos. Dies venturae a Romanis obsidionis et captivitatis significat. De quibus superius inter alia discipulis ait: Tunc qui in Judaea sunt fugiant in montes. Et paulo post: Vae autem praegnantibus et nutrientibus in illis diebus . Quia et naturale est imminente capivitate, hostilique per agros urbesque clade fervente, cunctos qui evadere queant alta quaeque vel abdita, quibus abscondantur, refugia conquirere. Et specialiter refert Josephus, insistentibus sibi Romanis, Judaeos cavernas certatim montium, colliumque petisse speluncas. Ita ut semetipsum testetur, munitione quodam destructae urbis Lotapatae in Speleo cum quadraginta comitibus proditum, inventum, atque ab hostibus captum. Potest autem et ex superfluo, quod beatificandos dicit steriles et non parientes, de his intelligi, qui se ipsos in utro
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotum et seniorib populi
ac scribis in atrium chaiphe. ma¬
theus attestatur. Timebant uo
plebem. non seditionem metuẽ¬
tes: s cauentes ne auxilio ppłi¬
de suis manibus tolleretur:
Ntrauit autem sathanas ĩ
iudam qui uocatur scarioth.
imũs de cluodecim. Scribi l euã¬
gelio suo iohannes. quia cum ĩ¬
tinxiss dominus penem. dedit
iude symoni scariotis: et post:
bucellam. tunc introiuit ĩ illu
sathanas. S non ẽ contrariuz
luche. qui eum et ante bucellã
a sathana inuasum iam eẽ com¬
memorat : quia quem nunc in¬
trauit ut deciꝑet. pꝯmodum in¬
trauit. ut sͥ iam traditum ple-¬
nius possidet. Hunc intrauit
ut quasi adhuc allenum temp¬
taret: tunc ut quasi ꝓprium ad
quecumq uellet agenda noxia
traberet:
CThabiit et locutus est
cum principibꝰ sacerdo¬
tum et magistratib. quemadino¬
dum illum traderet eis: et ga-

Expanded text:
sacerdotum, et senioribus populi, sacerdotum, et senioribus populi, ac scribis, in atrium Caiphae, Matthaeus acta testatur. Timebant vero plebem, non seditionem metuentes, sed caventes, ne auxilio popude suis manibus tolleretur. Intravit autem Satanas in Judam qui vocatur Iscariotes, unum de duodecim. Scribit in Evangelio suo Joannes quia cum intinxisset Dominus panem, dedit Judae Simonis Iscariotis, et post buccellam, tunc introivit in illum Satanas. Sed non est contrarium Lucae, qui eum et ante buccellam a Satana invasum jam esse commemorat, quia quem nunc intravit ut deciperet, postmodum intravit ut sibi jam traditum plenius possideret. Nunc intravit, ut quasi adhuc alienum tentaret, tunc ut quasi proprium ad quaecunque vellet agenda noxia traheret. t abiit, et locutus est cum principibus sacerdotum et magistratibus, quemadmodum illum t
Abbreviated transcription (Latin):
euangelii scciptura. in differẽt᷑
et diem azimorum ꝓ pascha:
et pro diebus azimorum pascha
sponete solet. Dicit enim luchas:
dies festus azimorum qui dicit᷑
pasca pascha. Item iohannes. cũ¬
primo azimorum die .i. quinta¬
decima lua agẽtur ait. Et ip̃i
non introierunt inp̃torium ut
nõ contaminarentur: s mandu¬
celebrare p̃ceptus: et nos quasi
pascha ppetuum facientes. semꝑ
ex hoc mundo transire p̾cipimur:
Una quippe die agno immola¬
to ad uesꝑam: septem ex ordine
dies sequuntur azimorum. Qa
nob̾ ꝑ omne huius scłi tempus
qd .uii. dieb agitur. ĩ azimis
sinceritatis et ueritatis p̃cepit
ẽẽ uiuendum. Totoq semper
nisu desideria scłi quasi egipti te¬
tinacula fuge: et quasi a munda¬
na conũsatione secretam solitu¬
dinem. iter nos aminonet subi¬
re uirtutum.
Tquerebant principes
sacercotum et sctibe quo¬
modoꝰ eum interfic̾e̾nt: timebãt
uo plebem. Hec ante biduum:
pasche congregatis principibus

Expanded text:
Evangelii Scriptura indifferenter Evangelii Scriptura indifferenter et diem azymorum pro pascha, et pro diebus azymorum pascha ponere solet. Dicit enim Lucas: Dies festus Azymorum, qui dicitur Pascprimo azymorum die, id est, quindecima luna res ageretur, ait: Et ipsi non introierunt in praetorium, ut non contaminarentur, sed manducelebrari praeceptus, et nos quasi pascha perpetuum facientes, semper ex hoc mundo transire praecipimur. Uno quippe die agno immolato ad vesperam, septem ex ordine dies sequuntur azymorum, quiper totum hujus saeculi tempus quod septem diebus agitur, in azymis sinceritatis et veritatis praecipit esse vivendum: totoque semper nisu desideria saeculi, quasi Aegypti retinacula fugere, et quasi a mundana conversatione secretam solitudinem inter nos admonet subire virtutum. t quaerebant principes sacerdotum et scribae, quomodo eum interficerent. Timebant vero plebem. Haec ante biduum Paschae, congregatis principibus
Abbreviated transcription (Latin):
hebraice dicitur phase. nõ a passi¬
one ut pleriq arbitrantur. s a
transitu nominatur. eo quod ex¬
t̾minator uidens sanguinem ĩ
forib istłitarum ꝑtransierit. nͨ
pcusserit eos: uł ip̃e dominus pre¬
bẽs auxilium ppło suo de suꝑ am¬
bularit. Cuius sacramentum
uocabuli. sublimius exquirens
euangelista iohannes ait. Sci¬
ens ih̾c quia uenit eius hora: ut
transeat ex hoc mundo ad pattẽ.
Ubi manifeste declarat. ideo fes¬
tiuitatis huius diem ꝑ legem
mistice transitum uocari: quod
agnus dei qui pcc̃a mundi tol¬
leret. in eo de hoc mundo uł ipse
eẽt transiturus: uł nos salubri
transitu. quasi de egiptia serui¬
tute ecducturus. hoc sane iuxta
ueteris instrumenti lictãm int̾
azima et pascha distat: qd̾ pas¬
cha ip̃e solus dies appellatur. in
quo agnus occidebatur ad ues¬
ꝑam: hoc ẽ quarta decima luna
primi mensis. Quinta autem
decima luna quando eg̃ssus est
de egipto: succedebat festiuitas
ẽ statuta sollempnitas. Uerum

Expanded text:
Hebraice dicitur phase, non a passione, ut plerique arbitrantur, sed a transitu nominatur, eo quod exterminator videns sanguinem in foribus Israelitarum, pertransierit, nec percusserit eos, vel ipse Dominus praebens auxilium populo suo, desuper ambularit. Cujus sacramentum vocabuli, sublimius exquirens evangelista Joannes ait: Sciens Jesus quia venit ejus hora, ut transeat ex hoc mundo ad Patrem . Ubi manifeste declarat ideo festivitatis hujus diem per legem mystice transitum vocari, quod Agnus Dei, qui peccata mundi tolleret, in eo de hoc mundo vel ipse esset transiturus, vel nos salubri transitu, quasi de Aegyptia servitute ducturus. Hoc sane juxta Veteris Testamenti litteram inter Pascha et azyma distat, quod pascha ipse solus dies appellatur in quo agnus occidebatur ad vesperam, hoc est, quarta decima luna primi mensis. Quinta decima autem luna, quando egressum est de Aegypto, succedebat festivitas est statuta solemnitas. Verum
Abbreviated transcription (Latin):
Excipiuntur et illi. qui auditis
in comp̾hensibilis sactamenti:
ũbis abierunt retto: et iam cu¬
nõ cum illo ambulabant. Hon
enim tecedentes a domino: ni¬
si quot quot penitendo tedieit̃.
potuete saluari.
Tedatis et bibatis suꝑ
mensam meam: in regno¬
meo Mensa hec ꝓposita. om̃ibus
scĩs ad fruendum celestis ẽ gła
uite: cibus potusq ille: de quo:
alias dicitur. Beati qui esuriunt
et siciunt iusticiam: qm̃ ip̃i satu-¬
tabuntur. fruendo scil olim de¬
siderato et amato gaudio: ueti
et inconcussi boni:
tere excelsi: ut qui nunc humi-¬
les gaudent ministrare cum:¬
seruis. tunc suꝑ dñi mensam sb̾¬
limes. uite ꝑpetue dapib alant̾.
Qui hic intemptationibus in¬
iuste iudicati cum domino per¬
manent. illic cum eo suꝑ tempi¬
tatores suos iusti iudices ueni¬
ant: et quanto huic mundo:
magna humilitate despecti st̃:
tanto tunc acceptis sedib maio¬
re culmine potestatis ex crescãt:

Expanded text:
Excipiuntur et illi qui, auditis Excipiuntur et illi qui, auditis incomprehensibilis sacramenti verbis, abierunt retro, et jam non cum illo ambulabant. Non enim recedentes a Domino, nisi quotquot poenitendo redierunt, potuere salvari. Ut edatis et bibatis super mensam meam in regno. Mensasanctis ad fruendum, coelestis est gloria vitae, cibus potusque ille de quo alias dicitur: Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur , fruendo, scilicet, olim desiderato et amato gaudio veri et inconcussi boni. terae Excelsi , ut qui nunc humiles gaudent ministrare conservis, tunc super Domini mensam sublimes vitae perpetuae dapibus alantur; qui hic in tentationibus injuste judicati cum Domino permanent, illic cum eo super tentatores suos justi judices veniant; et magna humilitatate despecti sunt, tanto tunc acceptis sedibus majore culmine potestatis excrescunt.
Abbreviated transcription (Latin):
inchoationi pacientie. s ꝑseu̾an¬
tie celestis regni gła donatur.
quia nimirum ꝑseu̾antia que
alio nomine constantia uocat᷑.
robur quoddam et fortitudo mẽ¬
tis. cunctarumq ut ita dixeti¬
e columpna uirtutum. Que cũ
bene recta et fuma consistit. nich
ẽ certius nichil tucius bonis mo¬
ribus. Quod si aliquo deiciatur
impulsa turbine: non sola labit᷑.
Omnia enim ꝓrsꝯ animi bona.
simul cortuunt. Sicut ergo pat̾
disposuit filio regnum. quem fac¬
tum obedientem usq ad mortẽ.
mortem autem crucis exaltaũ
filius idem ꝑmanentes secum ĩ
temptationib. et̾̃num ducet ad
tegnum. Si enim complãtͣti fcĩ
sumus similitudini mortis eiꝰ:
simul et resurrectionis erimus.
Acuius sublimitate ꝓmissi: iu¬
Das infelix excipitur. Ham et
anteqͣm hec dominus diceret:
exisse credendus ẽ. Qui nõ mo¬
do ꝑmañe cum illo intemptatio¬
nib spreuit: uerum ip̃os tempe¬
tationum eius iuuit auctores.

Expanded text:
inchoationi patientiae, sed perseveraninchoationi patientiae, sed perseverantiae coelestis regni gloria donatur, quia nimirum perseverantia, quae alio nomine constantia vocatur, robur quoddam et fortitudo mentis, cunctarumque, ut ita dixeriest columna virtutum, quae cum bene recta et firma consistit, nihil est certius, nihil tutius bonis moribus. Quod si aliquo dejiciatur impulsa turbine, non sola labitur; omnia enim prorsus animi bona simul corruunt. Sicut ergo Pater disposuit filio regnum, quem factum obedientem usque ad mortem, mortem autem crucis, exaltavifilius idem permanentes secum in tentationibus aeternum ducet ad regnum. Si enim complantati facti sumus, similitudini mortis ejus, simul et resurrectionis erimus . A cujus sublimitate promissi Judas infelix excipitur. Nam et antequam haec Dominus diceret, exisse credendus est. Qui non modo permanere cum illo in tentationibus sprevit, verum ipsos tentationum ejus juvit auctores.
Abbreviated transcription (Latin):
cumbit an qui ministrat:¬
Honne qui recimibit: Ego aut
imedio ur̃m sum: sicut qui mi¬
nistrat. Aduba ex ortationis sui¬
met adiungit exempla: que io-¬
hannes euangelista plenius cõ¬
memorans. int̾ cetã scribit. Si
ego laui utõs pedes dominus et
uis etiam u̾bo ministrandi. poss¬
int omnia que deus incarne ges¬
sit intelligi. Ham et ip̃m sui san¬
guinis sactamentum in minis-¬
trancdum nob̾ se effundete signi¬
ficat. cum dicit. sicut filius hoĩs
non uenit ministrari s minis
ttare. et dare animam suam re¬
demptionem ꝓ multis: hoc quoq
maioribꝰ ecc̃e p̃cipuum ministrã¬
di genus imitandum ostendẽs.
ut non solum misericordis ele¬
mosine. doctrine salutaris. spu¬
alis exempli ministĩa ft̾ibus ⁊̃¬
impendamus: uerum etiam sic̃
ille ꝓ nob̾ animam suam posuit.
ita et nos pro inuicem animas
poñe cliscamus:
Os autem estis: qui
ꝑmansistis mecum ĩ
temptationibus meis. Et ego
dispono uobis: sicut disposuit

Expanded text:
istratNonne qui recumbit? Ego autem in medio vestrum sum sicut qui ministrat. Ad verba exhortationis suimet adjungit exempla, quae Joannes evangelista plenius commemorans inter caetera scribit: Si ego lavi vestros pedes Dominus et vis etiam verbo ministrandi possint omnia quae Deus in carne gessit intelligi. Nam et ipsum sui sanguinis sacramentum in ministrandum nobis se effundere significat, cum dicit: Sicut Filius hominis non venit ministrari, sed mtrare, et dare animam suam redemptionem pro multis , et hoc quoque majoribus Ecclesiae praecipuum ministrandi genus imitandum ostendens, ut non solum misericordiis, eleemosynae, doctrinae salutaris, spiritalis exempli ministeria fratribus impendamus, verum etiam sicut ille pro nobis animam suam posuit, ita et nos pro invicem animas ponere discamus. Vos autem estis qui permansistis mecum in tentationibus meis, et ego dispono vobis, s
Abbreviated transcription (Latin):
le se nullatemis ab eo posse defficẽ
Uerum qui solus nouit quid sit
in homine: ne quiᷤ fidelium suo:
uł de statu incaute confidat: uł de
casu in caucius cliffidat: et quasi d
modum. tempꝰ. et numerum ne¬
gationis eius p̃dicit: et quasi mi¬
sericors. auxilium sue defensionis
Tdixit eis. Quando misi
uos sine sacculo. et pera. ⁊
calciamentism: numquid aliqͥd¬

Expanded text:
credit se ullatenus ab eo posse deficere. credit se ullatenus ab eo posse deficere. Verum qui solus novit quid sit in homine, ne qui fidelium suo vel de statu incaute confidat, vel de casu incautius diffidat, et quasi Deus modum, tempus, ac numerum negationis ejus praedicit, et quasi misericors auxilium suae defensionis tit. Quando misi vos sine sacculo, et pera, et calceamentis, nu
Abbreviated transcription (Latin):
fortes fuerint appareant: uł cog¬
nita ꝑ temptationes sua infirmi¬
tate. fortiores fieri discant. Et sic
cum probati fuerint: accipiant
et ip̃i coronam uite .q.t. d .d.s.¬
Ttu aliquando
conũsus: confirma fẽs tu¬
os. Dicut ip̃e tuam inquit fidem
ne sathana temptante deficiat
prando ꝓtexi: ita et tu infirmio¬
tes quosq fr̃s exemplo tue peni¬
tentie ne de uenia forte despent.
erigere et confortare memento.
Quod idem et pot ressirectionẽ
exhortatur: cum ei tt̃io se se tima¬
re ꝓfitenti. decebat enim ut timo¬
rem t̾ne negationis. tne confessi¬
onis amor elueret: tcio nichominꝰ
pascendas suas oues cõmendat.
Ui dixit ei.
Domine tecum paratꝰ sũ.
et incarcerem et in mortem ire.
At ille dixit. Dico tibi petre: nõ
cantabit hodie gallus. donec ab¬
neges tet nosse me. Quia dixetat
se dominus ꝓ petri fide rogasse: cõ¬
scius ille ysentis affectus fideiq
feruentis. s futuri casuᷤᷤ nescius. il

Expanded text:
fortes fuerint appareant, vel cogfortes fuerint appareant, vel cognita per tentationes sua infirmitate, fortiores fieri discant, et sic cum probati fuerint, accipiant et ipsi coronam vitae quam tu aliquando conversus, confirma fratres tuos. Sicut ipse tuam inquit fidem, ne Satana tentante deficiat orando protexi, ita et tu infirmiores quosque fratres exemplo tuae poenitentiae, ne de venia forte desperent, erigere et confortare memento. Quod idem et post resurrectionem exhortatur, cum ei tertio sese amare profitenti decebat enim ut timorem ternae negationis, ternae confessionis amor elueret tertio nihilominus pascendas suas oves commendat. Qui dixit ei: Domine, tecum paratus sum et in carcerem, et in mortem ire. At ille dixit: Dico tibi, Petre, non cantabit hodie gallus, donec abneges nosse me. Quia dixerat se Dominus pro Petri fide rogasse, conscius ille praesentis affectus fideique ferventis, sed futuri casus nescius, non
Abbreviated transcription (Latin):
ut cribaret sicut triticum. Ego
autẽ rogaui ꝓte: ut non deficiat
fides. tua. He glarentut undecĩ
apłi. suis ue uiribus tribuerẽt.
Quod soli pene int̾ tot milla
iudeorum dicerentur intempta¬
tionib ꝑmansisse cum domino:
ostendit et eos si nõ uiuantis
se dñi ẽẽnt opitulatione ꝓtecti.
eadem ꝓcella cum ceteris potuis¬
se conteti. Uerum cum sathanas
expetit nos temptare. et uelut
qui triticum purgat uentilãdo
concutete: docet nullius fidem
a clyabolo nisi deo ꝑmittente tẽp¬
tan. Dathane quippe a deo pro¬
bandum bonos expetete ẽ: ad af¬
flictionem eorum malicie estibꝰ
anhelare. Quo enim eorum tẽp¬
tationem inuidens appetit: eo il¬
lorum quasi ꝓbationem depre-¬
cans petit. Cum uo ꝓ petro rogãs
saluator. non ut non temptetur.
s ut non deficiat fides eius obse¬
crat. hoc ẽ ut post lapsum negati¬
onis: ad statum pristinum peni¬
tendo ressurgat: insinuat utile
scĩs eẽ temptationum flaminis
ex aminari: ut uł temptati quia

Expanded text:
cut triticum. Ego autem rogavi pro te, ut non deficiat fides tua . » Ne gloriarentur undecim apostoli, suisve viribus tribuerent quod soli pene inter tot millia Judaeorum dicerentur in tentationibus permansisse cum Domino, ostendit et eos, si non juvantis se Domini essent opitulatione protecti, eadem procella cum caeteris potuisse conteri. Verum cum Satanas expetit eos tentare, et veluti qui triticum purgat ventilando concutere, docet nullius fidem a diabolo nisi Deo permittente tentari; Satanae quippe ad cribrandum bonos expetere, est ad afflictionem eorum malitiae aestibus anhelare. Quo enim eorum tentationem invidens appetit, eo illorum quasi probationem deprecans petit. Cum vero pro Petro rogans Salvator non ut tentetur, sed ut non deficiat fides ejus obsecrat, hoc est, ut post lapsum negationis ad statum pristinum poenitendo resurgat, insinuat utile sanctis esse tentationum flammis examinari, ut vel tentati quia
Abbreviated transcription (Latin):
tabuntur. Quam quidem ulti¬
mam cõmutationem suam. ipĩs
nob̾ nunc uicissitudinib nunci¬
ant: quib nrĩs usibus in desinẽ¬
ter alternant. Nam tr̃a sua spe¬
cdie hiemali artiditate deficit:
imali humore uiridescit. Celum
cotidie caligine noctis obducit᷑.
et diurna claritate renouatur.
Hinc ergo hinc fidelis quisq
colligat et interire hec. et tamẽ
ꝑ innouationem refici. que cõs¬
tat nunc assidue uelut ex defec¬
tu reparare:

Expanded text:
tabuntur . Quam quidem ultitabuntur . Quam quidem ultimam commutationem suam, ipsis nobis nunc vicissitudinibus nuntiant, quibus nostris usibus indesinenter alternant. Nam terra a sua specie hiemali ariditate deficit, vernali humore virescit. Coelum quotidie caligine noctis obducitur, et divina claritate renovatur. Hinc ergo, hinc fidelis quisque colligat, et interire haec, et tamen per innovationem refici, quae constat nunc assidue velut ex defectu reparari.
Abbreviated transcription (Latin):
igne ꝑituri. quam qui aqua ꝑdi¬
ti. hoc ẽ mania hec et nubilosa uẽ¬
tosa aeris spatia. Heq enim a¬
qua diluuii que quindecim tã¬
tum cubitis montium cacumi¬
na transcendit: ultra eͥtis etͥe¬
risq confina ꝑuenisse credenda
est. Quocumq autẽ ꝑuenire
potuit: eo nimirum iuxta p̃fatã
beati petri sentenciam et ignis
iudicii ꝑueniet. Si autẽ celum
et tr̃a transibunt: moueri pot̃
quomodo dicit ecc̃astes genera¬
S apta ratione. celum et t̾ra
ꝑ eam quam nunc habent ima¬
ginem transeunt: et tamen p
ẽentiam sine fine subsistunt.
IDreterit enim figura huius
mundi. Et ad iohannẽ angłs:
erit inquit celum nouum. et
tr̃a noua. Que quidem nõ alla
condenda sunt: s hec ip̃a teno¬
uantur. Celum igitur et t̾ra et
transit et erit: quia et ab ea quã
nunc habet specie ꝑ ignem tergi¬
tur: et tamen in sua semꝑ natu¬
ra seruatur. Unde et ip̃i ꝑ psalm¬
istam dicitur. mutabis ea et mu¬

Expanded text:
igne perituri, quam qui aqua perdiigne perituri, quam qui aqua perditi, hoc est, inania haec et nubilosa ventosi aeris spatia. Neque enim aqua diluvii, quae quindecim tantum cubitis montium cacumina transcendit , ultra aeris aetherisque confinia pervenisse credenda est. Quocunque autem pervenire potuit, eo nimirum, juxta praefatam beati Petri sententiam, et ignis judicii perveniet. Si autem coelum et terra transibunt, movere potest quomodo dicat Ecclesiastes: GeneraSed aperta ratione coelum et terra per eam quam nunc habent imaginem transeunt, attamen per essentiam sine fine subsistunt. Praeterit enim figura hujus mundi . Et ad Joannem angelus: Erit, inquit, coelum novum et terra nova ; quae quidem non alia condenda sunt, sed haec ipsa renovanda. Coelum ergo et terra et transit et erit, quia et ab ea quam nunc habet specie, per ignem tergitur, et tamen in sua semper natura servatur. Unde et per Psalmistam dicitur: Mutabis ea, et mu
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiat. Quodam modo si dici
fas ẽ iuratio eius ẽ: Amen dico
uob̾. Amen enim intp. uerum.
Et tamen non ẽ interp̃tatum:
cum potuiss dici in uere dico uob̾.
Hec grecus hoc interpres ausꝰ ẽ
facẽ: nec latinus. Sic mansit. nõ
ẽ interp̃tatum: ut honorem habe¬
tet uelamento secreti.non ut eẽt
negatum. s ne uilesceret nudatũ.
Igitur uum dico uob̃ ueritas di¬
cit: que utiq et si non clicetet. mẽ¬
tiri omnino non poss. Tamen
cõmendat et inculcat: dormien¬
tes quodam modo excitat: intẽ¬
tos facit. contempni non uult.
transibit. non etͥeteum siue sidere¬
nubila celi cognominantut. in¬
telligere debennus: Petto attes¬
tante qui dicit. quod celi erant
prius et t̾ta de aqua. et ꝑ aquam
consistens ũbo dei ꝑ que ille tuc
mundus periit. Celi autẽ qui
nunc sunt et t̾ra eodem ubo tepo¬
siti sunt. igni tesetuati indie iudi¬
cii et pditionis hominũ impioꝵ.¬
aꝑte docens quia non alii celi sũt

Expanded text:
nuntiat: quodammodo si dici nuntiat: quodammodo si dici fas est juratio ejus est, Amen dico vobis. Amen enim interpretatur verum, et tamen non est interpretatum, cum potuisset dici, Verum dico vobis: nec Graecus hoc interpres ausus est facere, nec Latinus. Sic mansit, non est interpretatum, ut honorem haberet velamento secreti, non ut esset negatum, sed ne vilesceret nudatum. Igitur verum dico vobis, Veritas dicit, quae utique etsi non diceret, mentiri omnino non posset. Tamen commendat, inculcat, dormientes quodammodo excitat, intentos facit, contemni non vult, transibit non aethereum sive siderenubila coeli cognominantur, intelligere debemus. Petro attestante, qui dicit quod coeli erant prius, et terra de aqua, et per aquam consistens verbo Dei, per quae ille tunc mundus periit. Coeli autem qui nunc sunt et terra eodem verbo repositi sunt igni servati in diem iudicii et perditionis impio; aperte docens quia non alii coeli sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ad gaudia celestis patrie eri¬
gere. Qd̾ autem calcari mun¬
clus ac despici debeat: ꝓuida do¬
minus comparatione manifes¬
tat. Ham sequitur.
Tdixit illis similitudiẽ.¬
uidete ficulneam ⁊ om̃s.
arbores. Cum ꝓducunt iam ex
ita et uos cum uideritis hec fieri:
scitote qm̃ ꝓpe ẽ regnum der. Ap¬
te ergo docet: quia sicut ex fruc¬
tu arborum uentura estas ag¬
noscitur: ita ex ruma muidi:
ppe ẽẽ cognoscitur regnum dei.
Quib ꝓfecto ubis ostenditur.
quia fructus mundi ruina est.
Ad hoc enim crescit. ũ cadat. ad ħ
germinat. ut que germinaue¬
rit cladibꝰ consumat. Bene at̾
tegnum dei estati comparatur:
quia tunc meroris nr̃i nubila:
transeunt :et uite dies et̾ni sol
claritate fulgescunt. Que om̃ia
cum magna certitudine confir¬
mantut: cum sententia sub iun¬
gitur qua dicitur.
Men dico uobis. quia nõ
p̃teribit genatio hec. don᷑
ominia fiant. Multum quippe cõ¬
mendat dominus: quod ita pro¬

Expanded text:
ad gaudia patriae coelestis erigerad gaudia patriae coelestis erigere. Quod autem calcari mundus, ac despici debeat, provida Dominus comparatione manifestat. Nam sequitur: Et dixit illis similitudinemVidete ficulneam, et omnes arbores, ita et vos cum videritis haec fieri, scitote quoniam prope est regnum Dei. Aperte ergo docet quia sicut ex fructu arborum ventura aestas agnoscitur, ita ex ruina mundi prope esse cognoscitur regnum Dei. Quibus profecto verbis ostenditur quia fructus mundi ruina est, ad hoc enim crescit ut cadat, ad hoc geminat ut quaecunque germinaverit cladibus consumat. Bene autem regnum Dei aestati comparatur, quia tunc moeroris nostri nubila transeunt, et vitae dies aeterni solis claritate fulgescunt. Quae omnia cum magna certitudine confirmantur, cum sententia subjungitur qua dicitur: men dico vobis, quia non praeteribit generatio haec, donec omnia fiant. Multum quippe commendat Dominus, quod ita pro
Abbreviated transcription (Latin):
ad mitum eius. Quid ergo faci¬
ent tabule. quando trement co¬
lumpne: Quid uirgula deserti
patitur: cum cedrus paradisi cõ¬
cutitur.
Ttunc uidebunt filium
hominis uenientem in
nube. dim potestate magna et
maiestate. In potestate et maies¬
tate uisuri sunt: quẽ in humili¬
tate positum audire noluerunt:
ut untutem eius tanto tunc dis¬
trictius senciant: quanto nunc
ceruicem cordis ad eiꝰ patic̃tiã
nõ mclinant. S quia hec cõtra
reꝓbos cdicta sunt: mox ad elec¬
torum consolationem u̾ba uer¬
tuntur. Ham subditur.
Is autem fieri incipientibꝯ:
respicite et leuate capita
brescunt. cum tr̃or iudicii uirtu¬
tibus commotis ostenditur. le¬
uate capita .i. ex hilarate corda.
quia dum finitur mundus cui
amici non estis: ꝓpe fit redemp¬
tio quam queststis. In scciptura
et enim sacta. sepe caput ꝓ mẽte
ponitur. Quia sicut capite te¬
guntur membra: ita cogitatio¬
nes mente disponuntur. leua¬
re itaq ẽ capita: mentes nras

Expanded text:
ad nutum ejus. Quid ergo faciad nutum ejus. Quid ergo faciunt tabulae, quando tremunt columnae? Quid virgula deserti patitur, cum cedrus paradisi concutitur? Et tunc videbunt Filium hominis venientem in nube cum potestate magna et majestate. In potestate et majestate visuri sunt quem in humilitate positum audire noluerunt, ut virtutem ejus tanto tunc districtius sentiant, quanto nunc cervicem cordis ad ejus patientiam non inclinant. Sed quia haec contra reprobos dicta sunt, mox ad electorum consolationem verba vertuntur, nam subditur: His autem fieri incipientibus, respicite et levate brescunt, cum terror judicii virtutibus commotis ostenditur, levate vos capita, id est exhilarate corda. Quia dum finitur mundus, cui amici non estis, prope fit redemptio quam quaesitis. In Scriptura etenim sacra, saepe caput pro mente ponitur. Quia sicut capite reguntur membra, ita cogitationes mente disponuntur. Levare itaque capita est mentes nostras
Abbreviated transcription (Latin):
uentum. hac sententia designa¬
ri: quando iuxta alterius loci:
parabolam. omnes hoc ẽ et pru¬
dentes et fatue uirgines insoli¬
toclamore suscitate lampades
ornant .i. sua secum oꝑa nume¬
rant: ꝓ quibus maximocum ti¬
more iamq instantem etetni
discriminis expectant euentum.
Ham eatenus absq ullo timore
iudicis: uniu̾sus pene orb̃ actu¬
rus ẽ. apło attestante qui ait .:
Cum enim dixerint pax et se¬
curitas: tunc repentinus eis su¬
pueniet interitus. Tunc itaq
suꝑ ueniente imiũso orbi timore.
et expectatione districti ex aminis:
multi qui in hoc mundo florere
uidebantur. cum se sine fructu ꝯs¬
pexerint. arescent. Tunc fites q̃
sine oꝑibus uiruerat: ꝓbante se
iusti iuclicis igne marcescet. Hec
mirum homines hoc ẽ uł natuta
uł sensu t̾restes ad eius iudiciu
turbari: cuius aspectum et ipse
celorum uirtutes. hoc ẽ angłice
cremunt potestates. Beato quo¬
q iob attestante qui ait: colum¬
pue celi contremescunt. et pauẽt

Expanded text:
ventum hac sententia designari, quando juxta alterius loci parabolam omnes, hoc est et prudentes et fatuae virgines insolito clamore suscitatae, lampades ornant, id est, sua secum opera numerant, pro quibus maximo cum timore jam jamque instantem aeterni discriminis exspectant eventum. Nam eatenus absque ullo timore judicis, universus pene orbis acturus est, Apostolo attestante, qui ait: Cum enim dixerint, Pax et securitas, tunc repentinus eis superveniet interitus . Tunc itaque superveniente universo orbi timore et exspectatione districti examinis, multi qui in hoc mundo florere videbantur, cum se sine fructu conspexerint, arescent. Tunc fides quae sine operibus viruerat, probante se justi Judicis inarescet. Nec mirum homines, hoc est vel natura, vel sensu terrestres, ad ejus judicium turbari, cujus aspectum et ipse coelorum virtutes, hoc est, angelicae trement potestates, beato quoque Job attestante, qui ait: Columnae coeli contremiscunt et pavent
Abbreviated transcription (Latin):
monium uidl quorum. nisi eoꝵ
qui aut ꝑsequendo mortes ĩfe¬
runt. aut uidendo non imitant᷑:
Mors quippe iustorum. bonis
in ad iutorium ẽ. malis intesti¬
monium. ut inde pusi sine excusa¬
tione peant: unde electi exempluz
capiunt ut uiuant. S auclitis
tot terroribus. turbari poterant
infirmorum corda: atq ideo cõ¬
solatio ad iungitur: cum ꝓtinus
sub infertur:
Onite ergo incordibus

Expanded text:
monium videlicet quorum, nisi eorum monium videlicet quorum, nisi eorum qui aut persequendo mortes inferunt, aut videndo non imitantur? Mors quippe justorum, bonis in adjutorium est, malis in testimonium, ut inde perversi sine excusatione pereant, unde electi exemplum capiunt ut vivant. Sed, auditis tot terroribus, turbari poterant infirmorum corda, atque ideo consolatio adjungitur, cum protinus subinfertur: Ponite ergo in cordibus
Abbreviated transcription (Latin):
se inuicem cdimicantes: ecc̃e uicto¬
riam faciunt.
Erroresq de celo: et signa
magna erunt. Et hec tẽ¬
pore erunt eodem completa: quis¬
quis iosephi hystoriam legeriti
inueniet. Ham et stella gladio
similis ut ꝑhibet: ꝑ annum totũ
supra ihetosolimam pendens. in¬
fausto crepidos ciues portento ter¬
rebat. Et currus itidem equitesq
armati ꝑ aera discurrere. ac morẽ
bellantium inimittari: ꝑ dies q̃¬
dragnnita st̃ uisi. S et uitula sacͥ¬
ficiis ad mota: int̾ immolantiũ
manus euixa ẽ agnam. Quo aut
hec merito contigerint: ꝓtinus sb̾¬
infertur cum dicitur:
psequentur: trandentes in syna
gogas et custodias. trahentes:
ad reges et p̾sides. ꝓpt̾ nomẽ me¬
um. Hec quippe iudaice genti uł
sola. uł maxima causa exa exicii
fuetat: quia pyt dñi saluatoris
occisionem. nominis quoq elꝰ
p̃cones. simul et confessores im¬
yia crudelitate uexauit.
Ontinget autẽ uobis
intestimonium. Testi¬

Expanded text:
se invicem dimicantes, Ecclesiae victose invicem dimicantes, Ecclesiae victoriam faciunt. Terroresque de coelo, et signa magna erunt. Et haec tempore eodem completa, quisquis Josephi historiam legerit, inveniet. Nam et stella gladio similis ut perhibet, per annum totum supra Jerosolyma pendens, infausto trepidos cives portento terrebat. Et currus itidem equitesque armati, per aera discurrere ac morem bellantium imitari per dies quadraginta sunt visi. Sed et vitula sacrificiis admota, inter immolantium manus enixa est agnam. Quo autem haec merito contigerint, protinus subinfertur, cum dicitur: persequentur, custodias, trahentes ad reges, et praesides propter nomen meum. Haec quippe Judaicae genti, vel sola, vel maxima causa exitii fuerat, quia post Domini Salvatoris occasionem, nominis quoque ejus praecones simul et confessores impia crudelitate vexavit. Continget autem vobis in testimonium. Testi