comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lacuit om̃ib residentib in scã nicena si disereta.¬
nodo. ut monachoꝵ ꝯu̾satio ⁊ uita scd̾m ethimolo¬
giam nominis. ab om̃ib discrepet. Monachꝰ enĩ gre¬
ce. latine singłaris dr̃. Uñ monachũ ꝑoĩa singłarit̃
⁊ indissolubilit̾ om̃s p̃cipimꝰ. ut aliquis monac hus
Mortuũ ñ sepeliat. nͥ monachũ in monast̾io secũ
cõmorantẽ. ł si fortuitu quenꝗͣ aduenientium

Expanded text:
lacuit omnibus residentibus in sancta Nicaena synodo, ut monachorum conversatio et vita secundum etymologiam nominis ab omnibus discrepet. Monachus enim graece, latine singularis dicitur, unde monachum per omnia singulariter r et insolubiliter omnes praecipimus, ut aliquis monachus um est; mortuum non sepeliat, nisi monachum in monasterio secum commorantem, vel si fortuito quemquam advenientium
Abbreviated transcription (Latin):
qua exigit etia ip̃se dependat: ⁊ sic ñ uult gͣuis one  io¬
ris sarcinas ferre: ita ñ audeat alii ĩportabile pon
dus ĩponẽ. Discipłi enĩ sumꝰ humilis ⁊ mitis ma¬
eet̃m si causa frustratorie dilationis appellau̾it. a iuidi¬
ce ad quẽ ꝓuocatũ fuerit ꝯdemnabit᷑. T̃p̃s u̾o appel¬
lationis ẽ ante datã ł pꝰ datã sententiã. Quotiens

Expanded text:
quam exigit etiam ipse dependat, et sicut non vult gravis oneris sarcinam ferre, ita non audeat alii importabdus imponere. Discipuli enim sumus humilis et mitis maCeterum, si causa frustratoriae dilationis appellaverit, a judice, ad quem provocatum fuerit, condemnabitur. Tempus vero appellationi
Abbreviated transcription (Latin):
inistri altaris. prbi. siue diaconi ad dñica tales
eligant᷑ officia. qui ꝯtinentiã seruent: Si uero
post ordinationẽ suã ministro ꝯtig̾it ꝓpͥe uxoris
inuadere cubile. sacrarii ñ intrent limina. nec
sacrarii pqͬtitor fiat. nec altare ꝯtingat. nec ab
offerentib holocausti oblationẽ suscipiat. nec ad
ne maioris natu auctoritate minora gerat offã.

Expanded text:
inistri altaris presbyteris sive diaconi ad dominica tales eligantur officia, qui continentiam servent. § 1. Si vero post ordinationem suam ministros contigerit propriae uxoris invadere cubile, sacrarii non intrensacrarii portitor fiat, nec altare contingat, nec ab offerentibus holocausti oblationem suscipiat, nec ad ne majoris natu auctoritate majora gerant officia,
Abbreviated transcription (Latin):
iquis amodo ep̃s. prb̃r. diaconꝰ feminã acceꝑit.
dũ ad satisfactionẽ ueniat. nec in choro psallentiũ
maneat. nec aliquã portionẽ de reb eccłasticis
eserens feminã sͥ potiꝰ eleg̃it. sic̃ sponte ob
fornicationem dimitit officiũ: ita obp̃uaricationẽ

Expanded text:
 diaconus feminam acceperit dum ad satisfactionem veniat, nec in choro psallentium maneat, nec aliquam portionem de rebus ecclesiasticis deserens feminam sibi potius eligit, sicut sponte ob fornicationem dimittit officium, ita ob praevaricationem
Abbreviated transcription (Latin):
Si qua uidua ep̃i aut prb̃ri. aut diaconi. maritũ
acceꝑit. nullus cłicus. nulla religiosa ꝑsona cũ ea
ꝯuiuiũ p̃sumat. nunquã cõmunicet. morientitam̃
ei sacͣm̃ta subueniãt.
Cuiꝰdã ep̃i ordinatĩo differt᷑. qr uxorẽ ht̃ ⁊ filios.

Expanded text:
idua episcopi vel presbyteri aut diaconi maritum acceperit, nullus clericus, nulla religiosa persona cum ea convivium sumat, nunquam communicet; morienti tamen ei sacramenta subveniant. episcopi ordinatio differtur, quia uxorem h
Abbreviated transcription (Latin):
demꝰ. Cũ uͦ ꝑ negligentiã p̃positoꝵ siue ꝑ aliꝗͣ excusabi.¬
lem necessitatẽ. siue ꝑoccultas obreptiões inuenimꝰ in
eccła malos quos eccłastica disciplina corrigẽ att
cohercẽ ñ possumꝰ. tẽ ne ascendat in cor nr̃m ĩpia et
ꝑuitiosa p̃sũptio qͣ estimemꝰ nos ab his eẽ seꝑandos.
ut peccatis eoꝵ ñ inquinem᷑. atq ita post nos tͣhere
conem᷑. ueluti mundos sc̃os ꝙ discipłos abunitatis
cõpage. qiͣ a maloꝵ ꝯiunctioẽ segregͣtos. ueniant in
m̃tẽ ille de scͥpturis similitudines ⁊ diuina oracła.
ł certissima exempla. qͥb demonstratũ ⁊ ꝓnuntiatũ
ercendȩ. tẽ rusꝰ neq socordia neq segnitia dormiamꝰ.¬
s aculeis p̃ceptoꝵ quȩ ad seuĩtatẽ coherciois ꝑtinent
excitandi sumꝰ. ut gͥssꝰ nr̃os inuia dñi ex utriꝰq testi.¬
moniis illo duce atꝙ adiutore dirigentes. nec paci.¬
entiȩ noĩe torpescamꝰ. nec obtẽptu diligentiȩ seruia-¬

Expanded text:
ergo siue per neglegentiam praepositorum siue per aliquam excusabilem necessitatem siue per occultas obreptiones inuenimus in ecclesia malos, quos ecclesiastica disciplina corrigere aut cohercere non possumus, tunc ne ascendat in cor nostrum impia et perniciosa praesumtio, qua existimemus nos ab his esse separandos, ut peccatis eorum non inquinemur, atque ita post nos trahere conemur ueluti mundos sanctosque discipulos, ab unitatis compage quasi a malorum consortio segregatos. ueniant in mentem illae de scripturis similitudines et diuina oracula uel certissima exempla, quibus demonstratum et praenuntiatum ercendae, tunc rursus, ne socordia segnitiaque dormiams aculeis praeceptorum quae ad severitatem coercitionis pertinent, excitandi sumus, ut gressus nostros in via Domini ex utrisque testimoniis, illo duce atque adjutore dirigentes, nec patientiae nomine torpescamus, nec obtentu diligentiae saevia
Abbreviated transcription (Latin):
diabolo. ⁊ c̃te maledictiõis dignissi mo iudiciũ infer¬
re blasphemiȩ. quantomag̃ nos ab oĩ maledicto puri
ẽẽ debemꝰ: mebat᷑ diabolꝰ maledictũ. s ꝑos archangłi bla¬
sphemia exire ñ debuit. Relege uet̾es libros ⁊ uide. q̃
tͥb in monte garizin ꝯstitutȩ s̃ ut bñdic̾ent ppło. ⁊ quȩ
in monte alt̾o ut maledic̾ent. Ruben qͥ macłau̾at thoꝵ
parentis. ⁊ tabulon nouissimꝰ lie filiꝰ ⁊ ancillaꝗ¬

Expanded text:
diabolo, et certe maledictione dignissimo, judicium inferre blasphemiae, quanto magis nos ab omni maledicto puri esse debemus? Merebatur diabolus maledictum, sed per os archangeli blasphemia exire non debuit. Relege veteres libros, et vide, quae tribus in monte Garizin constitutae sint, ut benedicerent populo, et quae in monte altero, ut maledicerent. Ruben, qui maculaverat torum parentis, et Zabulon novissimus Liae filius, et ancilla
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ cũ aust̾itate ĩꝑabatis eis.⁊ cũ potentia. Cũ au¬
st̾itate enĩ ⁊ potentia ĩꝑant. qͥ subditos suos ñ tran¬
qͥlle ratiocinando corrigẽ. s asꝑe inflectere dñando
festinant. At ꝯtra uã doctrina tanto uehem̃tiꝰ hoc
elationis uiciũ fugit ꝑ cognitionẽ. qͣnto ardentiꝰ
Est ⁊ alia cã huiꝰ ꝓhibitionis. Litigiosi nãq uład¬
ulationib aĩos p̾ncipũ sͥ ꝯciliant. ł frib suis detͣ¬
hendo infamie notam ingerunt. ł int̾ fr̃s discor¬
dias seminando. seditiones nunꝗͣ. facẽ cessant.
Quȩ omĩa in p̃latis dãnabilia ẽẽ ꝓbant᷑. Un de g̾g
scribit in moralib libro. xuiii. parte .iiii. cap̃ .iii.

Expanded text:
te imperabatis eis et cum potentia. Cum austeritate enim et potentia imperant, qui subditos suos non tranquille ratiocinando corrigere, sed aspere inflectere dominando festinant. At contra vera doctrina tanto vehementius hoc elationis vitium fugit per cogitationem, quanto ardentius Est et alia causa hujus prohibitionis. Litigiosi namque vel adulationibus animos principum sibi conciliant, vel fratribus suis detrahendo infamiae notam ingerunt, vel inter fratres discordiam seminando seditionem nunquam facere cessant; quae omnia in praelatis damnabilia esse probantur. Unde Gregorius scribit in Mor
Abbreviated transcription (Latin):
Ioc ht̃ ꝓpͥũ doctrina arrogantiũ ut humiliter
nesciãt inferre qd̾ docent: ⁊ recta q̃ sapiunt recte
ministrare neq̃unt. In u̾b̃ enĩ eoꝵ ꝓdit᷑. qd̾ cũ docẽt
quasi in qͦdã sͥ uident᷑ sũmitatis culmine residere.
eos ꝙ qͦs docent ut longe infra se positos. uelut in
ima respiciunt. Quib ñ ꝯsulendo loqͥ. s oñando

Expanded text:
oprium doctrina arrogantium ut humiliter nesciant inferre quod docent, et recta quae sapiunt recte ministrare non possint. In verbis enim eorum proditur quod cum docent, quasi in quodam sibi videntur summitatis culmine residere, eosque quos docent ut longe infra se positos veluti in imo respiciunt, quibus non consulendo loqui, sed vix do
Abbreviated transcription (Latin):
noui ł ꝓpͥi inuentor erroris. ut in eũ noua scita ꝓce
neceẽ ẽ utĩ illã recidẽt. ⁊ iusta lãcȩ sententiã ꝗ̃ cũ suis
successorib ꝑ ꝯuenientiã sinodalẽ susceꝑat. auctor er
roris ¶ Sig ep̃s ille in ħesim iã dãnatã lapsus ẽ antiq̃
excõĩcatione oamnat᷑. alios dãnare ñ poterat. Excoĩcatꝰ
enĩ alios ex coĩcare ñ ualet. Uñ alexander scd̃s sebit
excõicare. Uerũ qi excõicat᷑ te ex cõicare ñ potuit.

Expanded text:
ii inventor erroris, ut in eum nova scita prodnecesse est ut in illam recideret justa lance sententiam, quam cum suis successoribus per convenientiam iscopus ille in haeresim jam damnatam lapsus est, antiqua excommunicatione damnatus alios damnare non poterat. Excommunicatus enim alios excommunicare non valet. Unde Alexander II scribit excommunicare. Verum, quia excommunicatus te excommunicare non potuit,
Abbreviated transcription (Latin):
Iuendint. placuit recisso cc̃tu: adius ecclasticum
reuocari. Iniudicio aut̃ erit ep̃i ꝯstitutũ. si p̃ciũ de¬
rerũ redditꝰ ampliorẽ sũmam ꝓ accepto p̃cio reddi.
Post mortẽ ep̃i. res ad eum¬

Expanded text:
iderunt, placuit rescisso contractu ad jura ecclesiastica revocari. In judicio autem erit episcopi, si pretium dererum reditus ampliorem summam pro accepto pretio reddi. Post mortem episcopi res ad eum
Abbreviated transcription (Latin):
s. h .p.e.e.m. Cui data ẽ societas beatissimi pauli
uas electionis. qui ñ diuerso sicut heretici garri¬
unt. s uno tp̃r. uno eodẽq die głosa morte cum
petro in urbe roma sub cesare nerone agonizans
coronatus ẽ. ⁊ supͣdictã parit̃ romanã eccłã xp̃o¬

Expanded text:
siam meam. Cui data est societas beatissimi Pauli vasis electionis, qui non diverso, sicut heretici garriunt, sed uno tempore eodemque die gloriosa morte cum Petro in urbe Romana sub Cesare Nerone agonisans coronatus est et supradictam pariter ecc
Abbreviated transcription (Latin):
bus. subdiaconib ⁊ monachis ꝯcubinas hab̾e
seu matrimoniũ ꝯtrahere. penitꝰ int̾dicimꝰ. Con-¬
tracta quoq matrimonia ab huiꝰmodi ꝑsonis di¬
siungi. ⁊ ꝑsonas ad pęnitentiã debere redigi. iu¬
xta sacroꝵ canonũ diffinitionẽ iudicamꝰ. Hic¬

Expanded text:
bus, subdiaconibus, monachis, concubinas habere, seu matrimonium contrahere penitus interdicimus; contracta quoque matrimonia ab hujusmodi personis disjungi, et personas ad poenitentiam debere redigi, juxta sanctorum canonum distinctionem judicamus. I
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ sũmũ sac̃dotẽ fieri. qui in nullo gradu umꝗͣ.
obsecutus fuerat sacerdoti. Itẽ leo p̃p. De eodem:¬
iram᷑ tm̃ apud uos ꝑ occasionẽ tp̃is impacati aut
ambientiũ p̃sumptionẽ aut tumultũ ualuisse
ppłarẽ. ut indignis quib ꝙ ⁊ longe extra sac̃dota¬
le m̃itũ ꝯstitutis. pastorale fastigiũ. ⁊ gub̃natio ec
regim̃. s augere discrim̃ Integritas enĩ p̃sum̃tiũ:
salus ẽ subditoꝵ. ⁊ uͥ ẽ in columitas obȩdientiȩ. ibi
sana ẽ forma doctrinȩ. pͥncipatus aũ. ⁊ c̾ ⁊ infra. Qs

Expanded text:
 Episcopum fieri, qui in nullo gradu prius obsecutus fuerat Sacerdoti; quodque eantum apud vos per occasionem temporis impacati aut ambientium praesumptionem, aut tumultum valuisse popularem, ut indignis quibusque, et longe extra sacerdotale meritum constitutis pastorale fastigium, et gubernatio Eregimen, sed augere discrimen. Integritas enim praesidentium salus est subditorum et ubi est incolumitas obedientiae, ibi sana est forma doctrinae. Principatus autem quem aut s
Abbreviated transcription (Latin):
ostens fu̾it actꝰ. sac̃dotii ñ posst̃ hab̾e honorẽ. se¬
cundũ canonice institutionis auctoritatẽ. I tem
ꝑari post lapsum uł non.

Expanded text:
is non possunt habere honorem secundum canonicae institutionis auctoritatem. Item rari post lapsum, vel non.
Abbreviated transcription (Latin):
tum obȩdientiȩ querimꝰ. sic̃ abrahã adõ temptatꝰ
legͥ̃. cum iussus ẽ ĩmolare filiũ quẽ dñs nolebat
pleri ħ munꝰ uolebat. qͥ ouẽ ꝓ filio ĩmolandam
obtulit. s tẽptabat affectũ patͥs. sidei p̃cepta p̃fer¬
Non initias manũ inqͥt in puerũ. neq facias ei qͥc¬

Expanded text:
ntum obedientiae quaerimus, sicut Abraham a Deo tentatus ntum obedientiae quaerimus, sicut Abraham a Deo tentatus legitur, quum jussus est immolare filium, quem Dominus nolebat pleri hoc munus volebat, qui ovem pro filio immolandam obtulit, sed tentabat affectum patris, si Dei praecepta praeferNon injicias, inquit, manum in puerum, neque facias ei qui
Abbreviated transcription (Latin):
iquis ꝑ testam̃tum uetꝰ uult suũ tueri m̃daci-¬
Ium. qr minꝰ illic quib dam fortasse nocũit. di¬
cat necẽe ẽ rerũ alienaꝵ raptũ. dicat retributio¬
nẽ iniurie quȩ infirmis illic ꝯcessa s̃ sͥ noc̃ẽ nõ
posse. Quȩ omĩa cunctis liquet. quanta animad¬
u̾sione uĩtas in seq̃r. q̃ nob̃ iam significatiõis suȩ
umbra post posita in uera carne declarat᷑. Idẽ.
Obstetrices de pietate remunãtȩ. de m̃datios̃ pu
eoꝵ merces q̃ eis inȩt̾na potuit uita retribui pre
suos sedete hic cũ asina. ego ⁊ puer illuc usq ꝑtransi¬
bimꝰ. ⁊ cũ ad orauerimꝰ reu̾tem᷑ aduos. licet aliudo
se facturũ de lib̾aret. tñ excusat᷑ am̃dacio. Unde
redire ĩmolato filio. s dñs ꝑ os eiꝰ locutꝰ ẽ quod
parabat. captiose aut̃ lo quebat᷑ cũ seruuł. ne co.¬
gnito negocio aut impediret eum aliquis. aut ge¬
do signficamꝰ utelle fieri. ꝗ tñ fierĩ nolumꝰ s ex ꝑim̃¬

Expanded text:
us testamentum vult suum tueri mendacium, quia minus illic quibusdam fortasse nocuerit, dicat necesse est, rerum alienarum raptum et retributionem injuriae, quae infirmis illic concessa sunt, sibi nocere non posse. Quae omnia cunctis liquet quanta animadversione veritas insequitur, quae nobis jam significationis suae umbra postposita in vera carne declaratur. C. XX. Obstetrices de pietate remuneratae de mendacio suntearum merces, quae eis in aeterna potuit vita retribui, praemsuos ait: Sedete hic cum asino; ego et puer illuc usque pertransibimus, et, quum adoraverimus, revertemur ad vos; licet aliud se facturum deliberaret, tamen excusatur a mendacio. Unde redire immolato filio. Sed Dominus per os ejus locutus est quod parabat. Captiose autem loquebatur cum servulis, ne cognito negotio aut impediret aliquis, aut gedo significamus velle fieri, quod tamen fieri nolumus, sed experime
Abbreviated transcription (Latin):
cauit. dicens lazare ueni foras. ⁊ pꝰmodũ is qui
uiuus fuerat egressus a discipłis ẽ solut᷑: sic̃ scri¬

Expanded text:
cavit, dicens: Lazare, veni foras, et postmodum is, qui vivens fuerat, egressus a discipulis est solutus, sicut scri
Abbreviated transcription (Latin):
mĩs opp̃ssus lib̾e sac̃dotũ si uolu̾it ap¬
pellet iudiciũ. ⁊ anullo ꝓhibeat᷑. s abhis fulciat᷑
⁊ lib̾et᷑. Si aut̃ difficiles causȩ aut maiora negotia or¬
ta su̾int. ad maiorẽ sedẽ referant᷑. ⁊ si illic facile discerni
ñ potu̾int. aut iuste t̾minari. uͥ fu̾it sũmoꝵ ꝯgrega¬
ta ꝯgregatio qd̾ ꝑsingłos annos fieri solet ⁊ debet.¬

Expanded text:
is oppressus libere sacerdotum si voluerit appellet judicium, et a nullo prohibeatur, sed ab his fulciatur et liberetur. Si autem difficiles causae aut majora negotia orta fuerint, ad majorem sedem referantur. Et si illic facile discerni non poterunt aut juste terminari, ubi fuerit summorum congregata congregatio quae per singulos annos
Abbreviated transcription (Latin):
tib ss officio pͥuauit. et senten¬
tia ex cõmunicationis notaũ.
uꝰ mortẽ de hesi accusat᷑ dãna¬
tur. ⁊ sequaces eiꝰ cũ om̃i fa᷑¬
milia sua. Hic pͥmũ q̃r. an
lapsus in ħesim. possit alios
offõ pͥuare. ł sententia notare.
Sed̾o an pꝰ mortẽ aliqͥs possit ex¬
tõĩcari. Tercio an ꝓpeccõ alicuiꝰ tota familia sit

Expanded text:
entia excommunicationis notavit. Post mortem de haeresi accusatus damnatur, et sequaces ejus cum omni familia sua. Hic primum quaeritur, an lapsus in haeresim possit aliquos officio privare, vel sententia notare? Secundo, an post mortem aliquis possit excommunicari? Tertio, an pro peccato alicujus tota familia sit
Abbreviated transcription (Latin):
ficio dignꝰ uidi uult. ⁊ saluus ẽẽ de fidelitate ꝗͣ iuira¬
uerat Dñs qͦq fideli suo in his om̃ib uicẽ reddere
debet. ꝗ si ñ fecerit mĩto censebit᷑ male fidꝰ. sic̃ ille qͥ
in eoꝵ p̃uaricatione ł faciendo ł ꝯsentiendo dep̃hen¬
ret. nec simplici sermone debet ꝓferri m̃daciũ. nec

Expanded text:
ficio dignus videri vult, et salvus esse de fidelitate quam juravit. Dominus quoque fideli suo in his omnibus vicem reddere debet. Quod si non fecerit, merito censebitur malefidus: sicut ille, si in eorum praevaricatione vel faciendo vel consentiendo deprehen nec simplici sermone debet proferri, nec
Abbreviated transcription (Latin):
uit̾ ex libroꝵ auctoritate notaui. Qui dño suo fideli¬
tatẽ iurat. ista .ui. in memoriã semꝑ debet hr̃e. In co¬
lume. tutũ. honestũ. utile. facile: possibile. In colume
iudł. ne sit indamnũ dño suo de corpore suo. Tutũ ne
sit ei indamnũ de secreto suo. ł de munitionib ꝑqͣs
ł dealiis causis q̃ ad honestatẽ eiꝰ ꝑtin̾e uident᷑. Utile.
ne sit ei in damnũ de Ss̃ possessionib facile. ł possi¬
bile. ne id bonũ ꝗ dñs suus leuit̃ facẽ pot̾at. faciat ei
difficile. neue id ꝗ possibile erat reddat ei ĩpossibi¬
le. ut fideł ħ docum̃ta caueat. iustũ ẽ. s qr ñ sufficit¬

Expanded text:
ex librorum auctoritate notavi. Qui domino suo fidelitatem jurat, ista sex semper in memoria debet habere: incolume, tutum, honestum, utile, facile, possibile. Incolume videlicet, ne sit in damnum domino suo de corpore suo. Tutum, ne sit ei in damnum de secreto suo, vel de munitionibus, per quas vel de aliis causis quae ad honestatem ejus pertinere videntur; utile, ne sit ei in damnum de suis possessionibus; facile vel possibile, ne id bonum quod dominus suus leviter facere poterat faciat ei difficile, neve id quod possibile erat, reddat ei impossibile. Ut fidelis haec nocumenta caveat justum est, sed non i
Abbreviated transcription (Latin):
segegodꝰ archiẽps narbonensis ꝙ cłicos suos
eo inuito adiudiciũ tuũ uenire ꝯpellas. ⁊ de re-¬
b ad eccłam suã ꝑtinentib eo in ꝯsulto qͣsi iure
patriarehatꝰ tui disponas. cũ ħ nec antiqͥtas
cui patres sanxẽ reu̾entiã hãt. ⁊ auctoritas scõꝵ
canonũ penitus int̾dicat. nͥ forte ꝓcausis q̃ apd̃
se t̃minari ñ posst̃. ad te quasi ad patriarchã suũ
ꝓuocau̾i̾nt. ł si ep̃c suus decesserit res eccłȩ suȩ.
iudicio tuo dispensare uolu̾it. Primates enim
quantũ sacͥ canones ꝯcedunt. ⁊ prisca ꝯsuetudo
nas regulas sua pͥuilegia seruent᷑ eccłus. p̃ter
rit. nȩ sine eius ꝯsilio subditos iudicare de¬
beat. ¶Sola enĩ romana eccła sua auctoritate¬
ualet iudicare de omib. de ea uͦ nulli iudicare

Expanded text:
Sigebodus archiepiscopus Narbonensis, quod clericos suos eo invito ad iudicium venire compellas et de rebus ad ecclesiam suam pertinentibus eo inconsulto quasi iure patriarchatus tui disponas, cum hoc nec antiquitas, cui patres sanxere reverentiam, habeat et auctoritas sanctorum canonum penitus interdicat, nisi forte pro causis, quae apud se terminari non possunt, ad te quasi ad patriarcham suum provocaverint, vel si episcopus suus decesserit res ecclesiae suae iudicio tuo dispensare voluerint. Primates enim quantum canones sacri concedunt et prisca consuetudo nas regulas sua privilegia serventur Ecclesiis, pritorum requirit, ne sine ejus consensu subditos judicare debeat. Gratian. Sola enim Romana ecclesia sua auctoritatvalet jud
Abbreviated transcription (Latin):
idua quȩ scȩ̃ religionis optinẽ ꝓpositũ uoluerit.
sacerdoti ł ministro ad quẽ aut̃ ipsa uenerit
aut quẽ ad se uenire ꝯtigit scriptis ꝓfessionẽ fa¬
ciat. a se aut signo. aut subscriptione notatã. ꝯtinẽ¬
tem se & religiõis ꝓpositũ uelle. ⁊ hoc ꝑhennit in¬
uiolate seruare. Tc̃ accepta a sacerdote ł ministro
apta religionis ꝓfessioĩ ueste. seu lectulo qͥ escens¬
siue in quoc̃q loco ꝯsistens ꝯstant̃ utat᷑. nec diu̾si
coloris. aut diu̾sȩ partis ead sit notabił uestis. s

Expanded text:
idua, quae sanctae religionis obtinere propositum voluerit, sacerdoti vel ministro, ad quem aut ipsa venerit, aut quem ad se venire contigerit, scriptis professionem faciat a se aut signo, aut subscriptione notatam, continentem, se et religionis propositum velle, et hoc perenniter inviolate servare. Tunc accepta a sacerdote vel ministro apta religionis professioni sive quocunque loco consistens incunctanter utatur; nec diversi coloris aut diversae partis eadem sit notabilis vestis, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
aminicłante creuerunt: ⁊ intantis maxima
pars eaꝵ abundat reb. ut nullus sit in eis cõ¬
munẽ uitã degens indegens. s oĩa necessaria
ab ep̃o suisꝙ ministris ꝑcipiat. Ioo si aliquis
extiti̾t modernis aut futuris tp̃rib qͥ ħ auellẽ
nitat᷑: iã dicta damnatione feriat᷑. It̃ aug̃ habe¬
bat diis loculos a fidelib oblata ꝯseruans. ⁊ suoꝵ
necessitatib ⁊ aliis indigentib tribuebat. tẽ pͥmũ
eccłasticȩ pecuniȩ forma ẽ instituta. ut intelligẽmꝰ
ꝙ p̃cepit ñ eẽ cogitandum de crastino. ñ adhoc fuis¬
se p̃ceptũ ut nich pecuniȩ seruet᷑ a scĩs.s ne deo
is om̃ib auctoritatib claret. ꝙ cłicis nullo modo
cłicatꝰ eis tollendus ẽ. Unde aug̃ait in eodẽ sermo¬

Expanded text:
miniculante creverunt; et in tantis maxima pars earum abundavit rebus, ut nullus sit in eis communem vitam eligens indigens; sed omnia necessaria ab episcopis suisque ministris percipiat. Ideo si aliquis exstiterit modernis aut futuris temporibus, qui hoc avellere nitatur, jam dicta damnatione feriatur. » Quid adelibus oblata conservans et suorum necessitatibus et aliis indigentibus tribuebat. Tunc primum ecclesiastice peccunie forma est instituta, ut intelligeremus, quod precepit non esse cogitandum de crastino non ad hoc fuisse preceptum, ut nichil peccunie servetur a sanctis, sed ne deo is omnibus auctoritatibus claret, quod clericis nullo modo clericatus eis tollendus est. Unde Augustinus in serm
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ reliqͥ fideles plus utilitatis posse ꝯferre si he¬
reditates ⁊ agros quos uendebant eccłus. quib p̃si¬
debant ep̃i tradent. eo ꝙ ex sumptib eoꝵ tã p̃sentib
quã futuris tp̃rib plura ⁊ elegantiora possent mi¬
nistrare fidelib cõmunẽ uitã deducentib quã ex
p̃cio ipsoꝵ: ceꝑunt p̾dia ⁊ agros quos uende solebant
matricib eccłiis tradere.⁊ ex sumptib eoꝵ uiuẽ:
Ipse uͦ res inditione singłaꝵ parrochiaꝵ ep̃oꝵ¬
futuris semꝑ debent ẽẽ tp̃rib. Equib ep̃i ⁊ fide¬
les dispensatores eoꝵ. om̃ib cõmuni uita degere
uolentib ministrare cuncta necessaria debent
ꝓut melius potiu̾i̾nt. ut nemo in eis egent in¬
ueniat᷑. Ip̃e enĩ res fideliũ oblationes appellant᷑.

Expanded text:
et reliqui fideles plus utilitatis posse afferre, si haereditates et agros quos ante vendebant, ecclesiis quibus praesidebant episcopi traderent, eo quod ex sumptibus eorum tam praesentibus quam futuris temporibus plurima et elegantiora possent ministrare fidelibus communem vitam ducentibus quam ex pretio eorum, coeperunt predia et agros quos vendere solebant, matricibus ecclesiis tradere, et ex sumptibus eorum vivere. Ipsae vero res in ditione singularum parochiafuturis semper debent esse temporibus; e quibus episcopi et fideles dispensatores eorum omnibus communem vitam degere volentibus ministrare cuncta necessaria debent, prout melius potuerint, ut nemo in eis egens inveniatur. Ipsę enim res fidelium “oblationes” appellantur,
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ aug̃. In oratorio p̃ter orandi ⁊ psallendi cultũ
penitꝰ nicħ agat᷑. ut nomini huic ⁊i oꝑa iugit̃ im¬
beat. Uñ in canticis canticoꝵ gene sponse. id est p̃di¬
catores. turturi cõparant᷑. Debet etiã grãm docen
tẽ doctrina discretũ oportet ẽẽ rectorẽ. ne aut tacẽ¬
sui pastorał ait¬

Expanded text:
 . In oratorio praeter orandi et psallendi cultum penitus nihil agatur, ut nomini huic et opera jugiter imbeat. Unde in Canticis Canticorum genae sponsae, id est praedicatores, turturi comparantur. § 1. Debet etiam gratiam docenditem doctrina discretum oportet esse rectorem, ne aut tacensui Pastorali
Abbreviated transcription (Latin):
rentes maxime fideles deseruerint. occasione
dĩ cultus hoc iustũ ẽẽ iudicantes. ⁊ ñ potiꝰ debitũ
honorẽ parentib reddid̾int. ut hoc ipsũ in eis
uenerent᷑ quod fideles st̃. anathema sint. tem.
uecũq mulier religioni iuidicans ꝯue de eodẽ.¬
nire comã sͥ amputauit. quã ds ad uelam̃ eiꝰ. et¬
ad memoriã subiectionis illi dedit. tanquã resoluens
i qua mulier derelicto uiro discedere uoluerit.
soluto uinculo ꝯiugal nuptias ꝯdemnando.
anathema sit. Item.
De eodem.

Expanded text:
rentes, maxime fideles, deseruerint occasione Dei cultus, hoc istum esse indicantes, et non potius debitum honorem parentibus reddiderint, ut hoc ipsum in eis veneretur quod fideles sunt; anathema sit. XVI. Quaecunque mulier, religioni judicans convenire, comas amputaverit, quas Deus ad velamen ejus et memoriam subjectex eodem, c. 14. Si qua mulier, derelicto viro, discedere voluerit, soluto vinculo conjugali, nuptias condemnando, anathema sit. C. De eodem.
Abbreviated transcription (Latin):
Cum huiꝰ nr̃ȩ congregationis fr̃s ñ solũ facultatib
s uoluntatib ꝓprus in ipsa ordinatiõis susceptio¬
ne renuntiauerint. ⁊ se ꝑ ꝓmissam obȩdientiam
pere. sine suꝑioris licentia deb̾e. Qd̃ si ꝓpinquus ł
amicꝰ. ł quilibet fr̃m. cuiꝗͣ aliquid offerre uolu̾it.
pͥmo quidem priori insinuet᷑. ⁊ sic suscipiatur. si
ipse mandau̾it:. De quo tñ nicħ fiat aliud. nͥꝙ. pͥori¬

Expanded text:
Cum hujus nostrae congregationis fratres non solum facultatibus , sed et voluntatibus propriis in ipsa ordinis susceptione renuntiaverint, et se per promissam obedientiam ppere sine sui prioris licentia debere. Quod si propinquus, vel amicus quilibet fratrum cuiquam aliquid offerre voluerit, primo quidem priori insinuetur, et sic suscipiatur, si ipse mandaverit. De quo tamen nihil fiat aliud, nisi quo
Abbreviated transcription (Latin):
qͥs ħ quȩ hodie in hac sc̃a synodo ꝓhibita st̃ infrin-¬
gere temptauit. aut uoluntariȩ transg̃di p̃sũpse¬
rit. si cłicus ẽ gradu ꝓpͥo penit᷑ careat. si uͦ monachꝰ
aut laicꝰ fuit. cõmuniõe pͥuet᷑. Et si ñ em̃dauit uici¬
um anatħe feriat᷑. Secretas uͦ insidias ł manifestas
pontificib aqͥb ẽꝙ illatas. ł ea quȩ huiꝰ sc̃ȩ synodi
sententia complectit᷑. siqͥs ad eccłasticã ꝑtułit noti¬
ciã potiat᷑ honore. ⁊ hii qui adu̾sa eis moliunt᷑. sic̃
a scĩs patrib dudum statutũ ẽ.⁊ hodie sinodali &
apłica auctoritate firmatũ. penitꝰ abiciant᷑. ⁊ exilio

Expanded text:
quae hodie in hac sancta synodo prohibita sunt, infringere praesumpserit, aut voluntarie transgredi tentaverit, si clericus est, gradu proprio penitus careat, si vero monachus aut laicus fuerit, communione privetur, et si non emendaverit vitium, anathemate feriatur. Secretas vero insidias vel manifestas pontificibus a quibuscunque illatas, vel ea, quae hujus sanctae synodi sententia complectitur, si quis ad ecclesiae pertulerit notitiam, potiatur honore, et hi, qui adversa eis moliuntur, sicut a sanctis Patribus dudum statutum est, et hodie synodali et apostolica auctoritate firmatur penitus ab
Abbreviated transcription (Latin):
ti st̃ a nob ñ uideant᷑ in iuste defendi ne opinione male
agentium. ex indiscrete defensionis ausu in nos ullo
mͦ transferamꝰ. s quantũ decet eccłam admnonendo.
u̾bum int̾cessiõis adhibendo. quib ualetis succurri¬
te. ut aliis opẽ feratis. ⁊ opinionẽ scẽ eccłȩ ñ inqͥnetis.

Expanded text:
ti sunt, a nobis non videantur injuste defendi, ne opinionem male agentium ex indiscretae defensionis ausu in nos ullo modo transferamus: sed quantum decet Ecclesiam admonendo, et verbum intercessionis adhibendo, quibus valetis succurrite, ut et illis opem feratis, et opinionem sanctae Ecclesiae non inquinetis.
Abbreviated transcription (Latin):
mini. s addidit sicut ⁊ cȩt̾i qui spem ñ hñt: Pietatis
nanq affectu ⁊ humanitatis intuitu mortuos lu¬
gere ñ ꝓhibem᷑. sic̃ ñ nullos sc̃oꝵ alioꝵ exequiis
pias lacrimas impendisse legimꝰ: hine ⁊̃ anasta¬
sius p̃p

Expanded text:
mini, sed addidit: sicut et ceteri, qui spem non habent. Pietatis namque affectu et humanitatis intuitu mortuos lugere non prohibemur, sicut nonnullos sanctorum aliorum exsequiis pias lacrimas impendisse legimus. Hinc etiam Anastasius Pap
Abbreviated transcription (Latin):
ad annos pubertatis uenerint. cogant᷑ aut
uxores ducere. aut ꝯtinentiã ꝓfiteri. Item g̾g¬
quod de singulis statuimꝰ. decreuimꝰ obseruari.
nec illã diffinitionẽ nr̃am cuiꝰquã ꝯtumatia si¬
nas aut temeritate corrumpi. Item urbanus¬

Expanded text:
ad annos pubertatis pervenerint, cogantur aut uxores ducere, aut continentiam profiteri. Item quod de singulis statuimus, decrevimus observari, nec illam diffinitionem nostram cujusquam contumacia sinas, aut temeritate corrumpi. CAP. C. Su
Abbreviated transcription (Latin):
sũptionẽ scĩ patres apud calcedonã detestati st̃.
ut dioscoꝵ alexandrinũ antistitẽ int̾ cȩt̾ã iccir co
potissimum sine ulla restitutiõe dã nauerint.¬
quia ponens in celũ os suũ. lingua eius transe¬
unte suꝑ t̾ram. ex cõmunicationẽ inscm̃ leonẽ papã
uideant᷑ memorare p̃cipue dicentes. Qm̃ scdis ex¬
cessib pͥorem iniquitatẽ ualde transcendit. p̃sum¬
psit enim ex cõmunicationẽ dictare. aduersus
scĩssimum ⁊ beatissimũ archi ep̃m magne romȩ.
inquisitionem suisse factam. utrũ dioscorus ipsã
absꝙ omĩ ꝯtrouersia hoc in eo ulti st̃. quia cũ
ẽit inferior potiorẽ quib libet conatus ẽ laces¬
sere in iuriis. teste anatholio ꝯstantinopolitano
p̃sule qui dicit. Propt̃ fidẽ non ẽ damnatꝰ dioscorꝰ.
s qr excomunicationẽ fecit. dõno archi ep̃o leoni

Expanded text:
Sancti etenim patres apud Calcedoniam detestati sint, ut Dioscorum Alexandrinum antistitem inter cetera, iccirco potissimum sine ulla restitutione dampnaverint,quia ponens in celum os suum, lingua eius transeunte super terram excommunicationem in secundum Leonem papam videantur memorare praecipue dicentes quoniam secundus excessus priorem iniquitatem valde transcendit. Praesumpsit enim excommunicationem dictare adversus sanctissimum et beatissimum archiepiscopum magnae Romanae inquisitionem fuisse factam, utrum juste an injusteabsque omni controversia hoc in eo ulti sunt, quia quum esset inferior, potiorem quibuslibet conatus est lacessere contumeliis, teste Anatolio Constantinopolitano praesule, qui dicit: Propter fidem non est damnatus Dioscorus, sed quia excommunicationem fecit domino archiepiscopo Leoni
Abbreviated transcription (Latin):
sententiã. ⁊ c̃t̃. romanã sedẽ appellamꝰ. ⁊ apłos po-
stulamꝰ huiꝰ cemodi appellationes inseͥptis fieri de¬
bent. Adiudiciũ aut̃ alt̾iꝰ fidei. catholieũ appella¬

Expanded text:
sententiam et cetera, romanam sedem appellamus et apostolos postulamus. Huiuscemodi appellationes in scriptis fieri debent. Ad iudicium autem alterius fidei catholico
Abbreviated transcription (Latin):
apollinaris apłicã sedem quã appellasti ab oseruatio¬
ne mei uidicii his apłis dimitto. ¶ Forma uero
appellationis ante sententiã hȩc ẽ: ego ad elminus
sc̃e reginȩ eccłȩ minister licet indignꝰ sentiens me
p̃grauari a dño gualt̾io sc̃ȩ rauennatis eccłȩ archi¬

Expanded text:
apostolicam sedem quam appellasti, ab observatione mei iudicii dimitto. Forma vero appellationis ante sententiam hec est: Ego Adelinus, sancte romane ecclesie minister, licet indignus, sentiens me pregravari a domino Gualtero sancte Ravennatis ecclesie archi
Abbreviated transcription (Latin):
uiũ dicta fuit. Sufficit aut̃ petisse intra tp̃s dimis¬
sorias instant̃ ⁊ sepiꝰ. ⁊ si ñ accipiat idipsũ ꝯtestet᷑.
Nã instantiã petentis dimissorias ꝯstitutiones de¬
teras quominꝰ d&. ne hoc accipienti noceat. appel-¬
latiõe int̃posita siue ea recepta fũit siue ñ. medio
tp̃r nicħ nouari oporteat. ¶Siquis expłib faci
grauiora st̃ crimina ob quȩ appellatio int̾posita est.
latio ⁊ differenda pęna. Si uͦ grauiorẽ sententiã me¬
ruit ex ea sꝑ̃e. ex qua ñ ẽ appellatũ. oĩmͦ pęna impo

Expanded text:
ant. Sufficit autem petisse intra tempus dimissorias instanter et sepius et si non accipiat, ad ipsum contestetur. Nam instantiam petendi dimissorias constitutiones deat dare literas, quo minus det, ne hoc accipienti noceat. latione interposita, siue ea recepta sit siue non, medio tempore nihil nouari oportet: si quidem fuerit grauiora sint crimina, ob quae appellatio interposita est, latio et differenda poena: si uero grauiorem sententiam meruit ex ea specie,
Abbreviated transcription (Latin):
ut lib̾et nos in tp̃r tͥbulatiõis. Nã diabolꝰ ñ ces
ex fidelib ꝑdat. ⁊ maxime illos quos ardentiores
in seruitio saluatoris eiq familiares inuenerit:
familiares dico eos quos sacrari: ⁊ in ordine apłatꝰ
ꝯstitui uoluit. Ipsi enĩ ꝓppło int̾pellant. ⁊ ppłi pec¬
quã sac̾dos ẽẽ ꝓbabit᷑. Ecce inquit ꝓpħa. ꝗͣ bonũ¬
bitant in unũ qui frm se solatio subtrahunt.

Expanded text:
ut liberet nos in tempore tribulationis. Nam  ex fidelibus perdat, et maxime illos, quos ardentiores in servitio Salvatoris eique familiares invenerit. Familiares dico eos, quos sibi sacrari, et in ordine apostolatus constitui voluit. Ipsi enim pro populo interpellant, et populi pecquam sacerdos esse probabitur. Ecce, inquit Probitant qui a fratrum se solatio subtrahunt,
Abbreviated transcription (Latin):
si meliora agẽ delib̾ant. ⁊ pꝰ delib̾ata ñ faciunt.
licet in bonis pͥorib ꝑseuerent in conspectu tñ dei
re ⁊ dĩ seruicio se subdẽ. ⁊ freno castitatis se restrin¬
gere delib̾ant. S cũ pꝰ castitatem alios cecidisse con¬
spiciunt. se retrahendo meritũ ꝑdunt. ¶ Sigͦ pꝰ
uentib non solum nub̃e s ⁊̃ uelle damnabile ẽ: pa¬
tet ꝙ sacerdos iste ad exsecutionẽ sui uoti cogendꝰ ẽ.
⁊ ñ solum ñ fieris ⁊̃ uelle monachum ñ fieri. sibi
sit. patet ex uerb̃ augĩ dicentis. dixi ꝯfitebor ⁊ c̃. Mag̃na
pietas dĩ ẽ. ut ad solam ꝓmissionẽ peccã dimittat.
Nondũ enĩ ꝓnuntiat ore. ⁊ tam̃ ds̃ iã aud̃ in corde:
uentes reputat᷑. qr dixit. Ego ꝯfitebor. sic ⁊ iste inter
cos cõputandꝰ ẽ qr dix̃ fiã monachus. his ita respͥon
aliud ẽ subsequenti obligatione se reũ uoti facere.
Quia gͦ iste ꝓpositũ sui cordis ore simplicit̃ enuncia¬

Expanded text:
si meliora agere deliberant, et post deliberata non faciunt, licet in bonis prioribus perseverent, in conspectu tamen Dei re, et Dei servitio se subdere, et freno castitatis se restringere deliberant; sed, quum post castitatem alios cecidisse conspiciunt, se retrahendo meritum perdunt. Gratian.ventibus non solum nubere, sed etiam velle damnabile est, patet quod sacerdos iste ad exsecutionem sui voti cogendus est, et non solum non fieri, sed etiam velle monachum non fieri sibi sit, patet ex verbis Augustini dicentis: Dixi, confitebor, etc. Magna pietas Dei est, ut ad solam promissionem peccata dimittat. Nondum enim pronunciat ore, et tamen Deus jam audit in corde; entes reputatur, quia dixit: Ego confitebor; sic iste inter eosdem computandus est, quia dixit: Fiam monachus. His ita respondealiud est subsequenti obligatione se reum voti facere. § 2. Quia ergo iste propositum sui cordis ore simpliciter enuncia
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ gg̃. Sic̃ sine iudicio quẽ quã nolu. De eoden¬
mus ꝯdemnari. ita quã iuste diffinita s̃. nulla pati¬
mur excusatione differri. Itẽ eleuterius ep̃e.¬
Item felix p̃p. Primates accusatũ discutien dem
tes ep̃m. ñ añ sententiã ꝓferant damnationis: ꝙͣ
ce examinatos regularit᷑ testes ꝯuncat᷑. Alit̃ irritã¬
ẽẽ censemꝰ ⁊ in uistã ep̃oꝵ damnationẽ. ⁊ iccirco asi¬
nodo retractandã. ita ut opp̃ssis ab om̃ib in cun¬

Expanded text:
t. 50. Sicut sine judicio quenquam nolumus condemnari, ita quae juste diffinita fuerint nulla patimur excusatione differri. C. IV. De eodee. XXVI. Primates accusatum discutientes episcopum non ante sententiam proferant damnationis, quace examinatos regulariter testes convincatur. Irritam esse iniustam episcoporum dampnationem, idcirco a sinodo retractandam, ita ut oppressis ab omnibus in cun
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħȩ impleat᷑ in nob̃ dictũ. sac̃dotes mei ꝯtaminass
sc̃a ⁊ reꝓbant legem: Quos ⁊ aliꝰ ꝓpħa. increpat
dicens. Uos sac̃dotes qui fallitis nom̃ meũ Et
dixistis: In qua re fallimꝰ nom̃ tuũ : Qͥb respon.¬
sum est. Offerentes ad altare meũ panes pollutas.
x̃ michi uoluntas in uob̾ dicit dñs. ⁊ sacrificiũ non
accipiam de manib ur̃is. qr polluti estis: Idẽ simaco.
cũ mulierib ꝯu̾sent᷑. excepta dũ taxat matre.
ł sorore. ł uxore. quȩ caste regenda ẽ. I dẽ in re¬

Expanded text:
 impleatur in nobis: Sacerdotes mei contaminant sancta et reprobant legem, quos et alius propheta increpat dicens: O vos sacerdotes, qui fallitis nomen meum, et dixistis, in qua re fallimus nomen tuum? quibus responsum est: offerentes ad altare meum panes pollutos. Non est mihi voluntas in vobis, dicit Dominus, et sacrificium non accipiam de manibus vestris, quia polluti estis. C. XXIV.cum mulieribus conversentur, excepta dumtaxat matre vel sorore, vel uxore, quȩ caste regenda est. Si igitur
Abbreviated transcription (Latin):
Quare seruanda ẽ cũ mansuetudine humilitas.⁊
licet uix ferendũ ab illa sc̃a sede imponat᷑ iugũ.¬
tn feramꝰ. ⁊ pia deuotione toleremꝰ. Si u̾o quod ñ
decet quilibet siue sit prb̃r. siue diaconꝰ aliqua
ꝑturbatiõe machinando. ⁊ nr̃o minist̾io insidi-¬
ando redarguat᷑ falsã ab apłica sede detulisse
epłam. ł aliud qd̾ inde ñ uenerit salua fide. ⁊ inte¬
gra erga apłicũ humilitate penes ep̃m sit pote-¬
stas. utrũ eũ incarcerẽ. aut in aliã detrudat cu-¬
stodiã. usq qͦ ꝑ epłam aut ꝑ idoneos suȩ partis
legatos. apłicã int̃pellet sublimitatẽ. ut potissi¬
mũ sua sc̃a legatione dignet᷑ decerne̾. ⁊ qd̾ de ta-¬

Expanded text:
Quare servanda est cum mansuetudine humanitas, et licet vix ferendum ab illa sancta sede imponatur jugum, feramus et pia devotione toleremus. Si vero quod non decet quilibet, sive sit presbyter, sive diaconus aliquam perturbationem machinando, et nostro ministerio insidiando, redarguatur falsam ab apostolica sede detulisse epistolam, vel aliud quod inde non venerit; salva fide, et integra circa apostolicum humilitate, penes episcopum sit potestas, utrum eum in carcerem aut in aliam detrudat custodiam, usquequo per epistolam aut per idoneos suae partis legatos apostolicam interpellet sublimitatem, ut potissimum sua sancta legatione dignetur decernere, quid de ta
Abbreviated transcription (Latin):
parrochias unicuiq eccłȩ pͥstina dispositiõe depu¬
tatas nulla posse ratione ꝯuelli. ne ꝑ ꝯsuetudinẽ
pessimã exempli mali temeritate crescente uniũ
tp̃s destinatis omĩa iussimꝰ quȩ talit̾ fuerant in¬
uasa restitui. S qr temeritas ꝑuadentiũ legẽ sͥ putat
posse generari. si sceleri suo ꝑtinatiã retentionis ad¬
pontifice decreuimꝰ ꝑ uos impleri cupimꝰ: Tc̃ formã
in cȩtis cognitionib quȩ sit sequenda p̃scͥpsimꝰ. Nul¬
lagͥ p̃sumptione statũ parrochiaꝵ qͥ ꝑpetuȩ ȩtatis
firmitate duraũ. patim᷑ ĩmutari.qr nec ab binc ne¬
gligentia pontificũ nec tp̃rał obiectio q̃ ꝑ incuriã
forte gn̾at᷑. neq ignauia faciente ꝯsensus adhibitꝰ
nec subripiente supplicatione p̃ceptio diuelłe pot̃
semel diocesim ꝯstitutã. ex qua semꝑ ad regenerati¬
onem atq ꝯsignationẽ plebs deuota ꝯuenit: Territo¬
rium ⁊̃ ñ faciendi diocesim olim noscit᷑ ordinatũ.

Expanded text:
parochias unicuique ecclesiae pristina dispositione deputatas nulla posse ratione convelli, ne per consuetudinem pessimam exempli mali temeritate crescente ubiquetemporis destinatis omnia jussimus, quae taliter fuerant invasa, restitui; sed quia temeritas pervadentium legem sibi putat posse generari, si sceleri suo pertinaciam retentionis adpontifice decrevimus, per vos impleri cupimus, tunc formam in ceteris cognitionibus, quae sit sequenda, perscripsimus. Nulla igitur praesumtione statum parochiarum, qui perpetuae aetatis firmitate duravit, patimur immutari, quia nec negligentia pontificis, nec temporalis objectio quae per incuriam forte generatur, neque ignavia faciente consensus adhibitus, nec subrepente supplicatione praeceptio divellere potest semel dioecesim constitutam, ex qua semper ad regenerationem atque consignationem plebs devota convenit. Territorium etiam non facere dioecesim, olim noscitur ordinatum.
Abbreviated transcription (Latin):
ã. italiã. gͥmaniã ꝯstitutis. Scelus qd̾ lothariꝰ rex
si tñ rex ueracit dici possit. qui nullo salubri regi¬
mine corporis appetitꝰ refrenat. s lubrica enerua¬
ẽ: S ⁊ dudum ep̃m teugaldũ ⁊ guntariũ intali
facto eũ habuisse tutores atq fautores. pene totꝰ
sentia depositi. ⁊ ab offõ sacerdotali ex cõmunica¬
ti atq a regimine ep̃atꝰ alienati indubitant̃ exist.¬

Expanded text:
incias constitutis . Scelus quod Lotharius rex si tamen rex veraciter dici possit qui nullo salubri regimine corporis appetitus refrenat, sed lubrica enervaest. Sed et dudum episcopos Teugaldum et Guntharium in tali facto eum habuisse tutores atque fautores pene totus sentia depositi et ab officio sacerdotali excommunicati, atque a regimine episcopatus alienati indubitanter exist
Abbreviated transcription (Latin):
cartaginensis ep̃i. Iuidã enĩ cũ filios ñ hab̾et. nec
donauerat. In potestate habebat ep̃c ñ redd̾e: s iure fo.¬
denda monstrant᷑. Aliud ẽ enĩ in ꝓfessione suȩ ui¬
tȩ ꝑsistere. aliud aꝓposito sui ordinis discedere. Si
sc̃s aureliꝰ degenti in laicali habitu oblata reddi¬
dit. qr pꝰ oblationẽ filios accepit. ñ id̃o in apostasiã
euntib sua reddenda s̃. quib utiliꝰ necessaria sub.¬
traħent᷑. ut coacti redirent ad ordinẽ a quo recesse¬
rant. Sic̃ inimicis ⁊ ꝑsecutorib iubem᷑ necessaria
subministrare. sic̃ ab apło monem᷑ tp̃s redimẽ. ut ex¬
peditiꝰ oratiõi uacemꝰ. sic ne eccła scandalũ patiat᷑.
ne discedens indeteriora p̃cipitet᷑. ne in ꝑnitione mo¬
nachoꝵ aut iͥncendiũ monasterii occasioe suoꝵ ex¬
ardescat. laudabiliꝰ sua sͥ ñ dico reddunt᷑. s aufer¬
risinunt᷑. quã ab illo ista inferantur

Expanded text:
laudibus Dei? Quidam enim cum filios non haberet neque donaverat. In potestate habebat episcopus non reddere, sed jure fodenda monstrantur. Aliud est enim in professione suae vitae persistere, aliud a proposito sui ordinis discedere. Si S. Aurelius degenti in laicali habitu oblata reddidit, quia post oblationem filios accepit, non ideo in apostasiam euntibus sua reddenda sunt, quibus utilius necessaria subtraherentur, ut coacti redirent ad ordinem, a quo recesserant. Sed sicut inimicis et persecutoribus jubemur necessaria subministrare, sicut ab Apostolo monemur tempus redimere, ut expeditius orationi vacemus: sic, ne ecclesia scandalum patiatur, ne discedens in deteriora praecipitetur, ne in perniciem monachorum aut incendium monasterii occasione suorum exardescat, laudabilius sibi sua non dico reddantur, sed auferri sinantur, quam ab illo ista inferantur
Abbreviated transcription (Latin):
rochianis parit̃ indicare eaq in celebri loco po¬
sita p̃forib eccłȩ cunctis ꝯuenientib inculcare.
quatinꝰ inutraq diligentia excõicatis ubiꝙ
subimus. ⁊ dum reatũ incurrimꝰ. ⁊ dũ sententia
notamur. Unde i¬

Expanded text:
ochianis pariter indicare, eaque in celebri loco posita prae foribus ecclesiae cunctis convenientibus inculcare, quatenus in utraque diligentia et excommunicatis ubique subimus, et dum reatum incurrimus, et dum sententia notamur. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
ut bene dispenset: grauat᷑ potiꝰ quã uiuet᷑. Uñ
et certum ẽ. qr et si monasteria ł senodochia uł¬
aliqͥd aliud ex pecunia q̃ ꝓsacris ordinib dat᷑
hibet scriptura dicens Hostiȩ impioꝵ ab omi¬
nabiles st̃ quȩ offerunt᷑ ex scełe Quicqͥd enĩ in
dĩ sacrificio ex scełe offert᷑. om̃ip̃is dĩ ñ placat i¬
racundiã. s irritat: Hinc rursus scriptũ est:
Honora dñm de tuis iustis laborib. Qͥ gͦ male
tollit ut quasi bene p̃beat. ꝯstat sine dubio qr
ctimet᷑. ⁊ hinc facile cognoscitur. quantꝰ apud
dm̃ dolor exasꝑat᷑. qñ ei sacrificiũ exrapina
tͥbuit᷑. Nimis gͦ declinandũ ẽ sub obtentu ele

Expanded text:
ne dispenset, gravatur potius quam juvatur. Unde etiam certum est, quia si monasteria vel xenodochia, vel quid aliud ex pecunia quae pro sacris ordinibus datur, re, prohibet Scriptura, dicens: Hostiae impiorum abominabiles, quae offeruntur ex scelere. Quidquid enim in Dei sacrificio ex scelere offertur, omnipotentis Dei non placat iracundiam, sed irritat. Hinc rursus scriptum est: Honora Dominum de tuis justis laboribus. Qui ergo male tollit ut quasi bene praebeat, constat sine dubio quia filius victimetur. Et hinc facile cognoscimus quantus apud Deum dolor exasperatur, quando ei sacrificium ex rapina tribuitur. Nimis ergo declinandum est, dile
Abbreviated transcription (Latin):
tenẽt apłatus. Iui ⁊ eandem formam suis succes¬
sorib ⁊ reliquis ep̃is tenendã traliderunt. Et
non solum hoc in nouo testam̃to ẽ ꝯstitutũ. sed
etiã in uet̾i fuit. Uñ scriptũ ẽ. Moyses ⁊ aaron
in sacerdotib eiꝰ idẽ pͥmi int̾ eos fuerunt. Et pꝰ

Expanded text:
teneret apostolatus; qui et eamdem formam suis successoribus et reliquis episcopis tenendam tradiderunt. Et non solum hoc in novo testamento est constitutum, sed etiam in veteri fuit; unde scriptum est: Moyses et Aaron in sacerdotib
Abbreviated transcription (Latin):
bus in uniuerso mundo. tã sua p̃sentia quã uene¬
rando triumpho p̾̃tulerunt. Et licet ꝓ om̃ĩb
cyrographo pollicet᷑ dicens. Testis enĩ mͥ est deuᷤ
cui seruio in sp̃u meo ineugłio filii eius qd̾ sine
int̾missione memoriã ur̃i facio semꝑ in orationi¬
bus meis. Prima gͦ sedes ẽ celesti beneficio roma
⁊ paulus. suo mr̃io ꝯ secrauerunt. Scd̾a aut̃ sedes
apud alexandriã beati petri nomine. a marco eiꝰ
discipło atq eugłista ꝯsecrata ẽ. Tercia uõ sedes
apud antiochiã eius dẽ beati petri apłi habetur
honorabilis. qui illic prius quã romã ueniret
habitauit.⁊ ignatiũ ep̃m ꝯstituit. ⁊ illic pͥmũ no

Expanded text:
bus in universo mundo sua praesentia, atque venerando triumpho praetulerunt. Et licet pro omnibus omanis proprio chirographo pollicetur dicens: Testis enim mihi est Deus, cui servio, in spiritu meo in Evangelio Filii ejus, quod sine intermissione memoriam vestri facio semper in orationibus meis . Prima ergo sedes est coelesti beneficio Romane Paulus suo martyrio dedicarunt. Secunda autem sedes apud Alexandriam beati Petdiscipulo atque ewangelista, consecrata est, tercia vero sedes apud / Anthiochiam eiusdem beati Petri apostoli habetur honorabilis, quam illic, priusquam Romam veniret, habuit et Ignatium episcopum constituit et illic primum no
Abbreviated transcription (Latin):
strictȩq ꝑquiras. ⁊ si manifeste egritudinis sic̃ dr̃
causa. eccłȩ suȩ eũ defuisse reꝑeris. nullũ ei exor-
districtȩ ꝙ ẽẽ sollicitꝰ debeas. ⁊ siquidẽ sine datione
aliq̃ ad eundẽ ordinẽ ꝑuenit. ut in simoniacã ħesim
ñ potuisset incidere. in aliã quãcũq uacantẽ eccłã
eũ uolumꝰ ordinari. Sin aut̃ in eũ quẽpiã qd̾ au̾tat
ñ causa replendȩ necessitatis eccłȩ s sola ꝯꝓbatur

Expanded text:
tias, et, si manifestae aegritudinis, sicut dicitur, causa ecclesiae suae eum defuisse repereris, nullum ei ex orddistricteque debeas esse solicitus. Et si quidem sine datione aliqua ad eundem ordinem pervenerit, ut in simoniacam haeresim non potuisset incidere, in alia quacunque vacante ecclesia eum volumus ordinari. Sin autem in eo quippiam quod avertatnon causa replendae necessitatis Ecclesiae, sed sola comprobatur
Abbreviated transcription (Latin):
Ita pecunia potentes ꝑsonas minime suffraga¬
trices sͥ adhibeat. nec ad decretũ sͥ faciendũ cłicos
ł ciues ad subscribendũ adhibito cuilibet gn̾is
timore cõpellat. ł p̃miis quib libet exortetur.

Expanded text:
ta pecunia potentes personas minime suffragatrices sibi adhibeat, nec ad decretum sibi faciendum clericos vel cives ad subscribendum, adhibito cuiulibet generis timore, compellat vel pro premiis quibuslibet exhortetur.
Abbreviated transcription (Latin):
aplicȩ sedi licentia in iuste damnatos ł ex cõĩca¬
tos potestatiue sua au ctoritate restituere. ⁊ sua
eis omĩa reddẽ. ⁊ illos qui eos ꝯdemnauer̃ aut ex¬
cõmunicauer̃ apłico punire pͥuilegio. sic̃ ⁊̃ nr̃is
motis. aut in longinqͦ positis ꝓuincus suꝑ eoꝵ¬

Expanded text:
licae sedi licentia, injuste damnatos vel excommunicatos, potestative sua auctoritate restituere; et sua eis omnia reddere, et illos, qui eos condemnaverunt, aut excommotis aut in longinquo positis provinciis, supe