comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mere mundũ. Ꝙꝵ aũ
dicit accipite semĩa
⁊ serite agros ut fiugeᷤᷤ
hr̃e possitis ⁊c̃. semen
est uerbum dei agrr
gelioo exarata ⁊ seĩe
spũali seminata finc¬
cum uirtutũ g̾mmnãt
Quinta ꝑs que regida
mentem. ⁊ tibos posses¬
nos tm̃ dñs noster. ⁊ leti seruiemus regi. Ex eo ipre
usq in presentem diem in uniuersa terra egopti
regib quinta pars soluitur. Et fc̃m est qi in lege
absq terra sacerdotali que libera ab hac eccõne fu¬
it ¶ĩtauit ergo isrł in egypto .i. in terra iessen.
⁊ possedit eam auctusq est ⁊ młtiplicatus nimis

Expanded text:
mere mundum. Quod autem dicit: « Accipite semina, et serite agros ut fruges habere possitis, » etc., semen est verbum Dei, agri gelico exarata, et semine spirituali seminata, fructum virtutum germinant. Quinta pars, quae regi damentem et cibos possesdominus noster et laeti serviemus regi ex eo tempore usque in praesentem diem in universa terra Aegypti regibus quinta pars solvitur et factum est quasi in legem absque terra sacerdotali quae libera ab hac condicione fuit habitavit ergo Israhel in Aegypto id est in terra Gessen et possedit eam auctusque est et multiplicatus nimis
Abbreviated transcription (Latin):
hec ⁊ in loco quidã fru¬
stra simłant adorasse
iatob sũmitatem scep
rauit cum in hebreo
młto ałr legatur ⁊ ado¬
rauit.isrł ad cap̃ lectu¬
silius securus de petiti¬
one adorauit dm̃. ũ¬
sus ad caprit lectuli
sc̃s .ii. uir deo dedrtus
senectute opp̃ssus sic
hẽbat lectulũ positũ
ut ip̃e iacentis hĩtus
abs ulla difficultate
ad orõnem eẽt paratꝰ.¬

Expanded text:
 in loco quidam frustra simulant adorasse Jacob summitatem sceptraverit, cum in Hebraeo multo aliter legatur: « Et adoravit Israel ad caput lectufilius, securus de petitione, adoravit Deum conversus ad caput lectuli. Sanctus enim vir et Deo deditus senectute oppressus, sic habebat lectulum positum, ut ipse jacentis habitus absque ulla difficultate ad orationem esset parat
Abbreviated transcription (Latin):
si bñ egeris dimittetur tͥ õe dilec¬
erit. l̾o est munus tuũ suscipiã¬
sicut suscepi munus fr̃is tui. ꝙ si
male eg̃is. illico pecc̃m tuũ añ ue¬
stibłm tuũ sedebit ⁊ tali ianitore
comitab̾is. s qr lib̾i arbiti es mo¬

Expanded text:
si bene egeris, dimittetur tibi omne delicerit, id est, munus tuum suscipiam, ut suscepi fratris tui: quod si male egeris, illico peccatum tuum ante vestibulum tuum sedebit, et tali janitore comitaberis? Verum quia liberi arbitrii es, mo
Abbreviated transcription (Latin):
timoni ⁊ pones in eo archam. Dimittesq ante
illam uelum ⁊ illata mensa ponessr̃ eãm̃sam q̃
rite p̃cepta st̃. Candelabrũ stabit cum luc̃nis
sius ⁊ altare aureum in quo adoletur incensũ
coram archa testimonii. Tentorium in intͦitu
tabernacłi pones ⁊ ante illd̃ altare holocausti
labrũ inter altare ⁊ tab̃natłm qd̃ implebis
aqua. circumdabisq atrium tentoriis ⁊ ing̃s¬
.sum eiuis Et assumpto unctois oleo unges

Expanded text:
timonii et pones in eo arcam dimittesque ante illam velum et inlata mensa pones super eam quae rite praecepta sunt candelabrum stabit cum lucernis suis et altare aureum in quo adoletur incensum coram arca testimonii tentorium in introitu tabernaculi pones et ante illud altare labrum inter altare et tabernaculum, quod implebis aqua. Circumdabisque atrium tentoriis, et ingressum ejus. Et assumpto unctionis oleo, unges
Abbreviated transcription (Latin):
cerdccio ꝓficiat sempiterno fecitq moyses oĩa
que preceꝑat dñs. I gitur mense primo anni
scdi prima die mensis collocatum est tab̾nacu¬
lum. Erexitq moyses illd. ⁊ posuit tabulas ac
bases ⁊ uectes. statuit q colũpnas ⁊ expandit
tectum suꝑ tabernatłm. imposito desuꝑ oꝑimẽ¬

Expanded text:
Fecitque Moses omnia, C. CXXXVIII. Igitur mense primo anni secundi, in prima die mensis, collocatum est tabernaculum. Erexitque illud Moses, et posuit tabulas ac bases et vectes, statuitque columnas, et expandit tectum super tabernaculum, imposito desupe
Abbreviated transcription (Latin):
tab̾nacłm c̃ uasis suis ut scificetur altare holo¬
causti ⁊ osa uasa euis. labrum cum basi sua
unctionis oleo ꝯsetrabis ut sint sc̃a scõꝵ. Ap¬
plicabisq earon ⁊ filios eius ad fontes taber¬
nacłi testimonii.:⁊ lotos aqua indues scĩs nt¬

Expanded text:
tabernaculum cum vasis suis ut sanctificentur altare holocausti et omnia vasa eius labrum cum basi sua omnia unctionis oleo consecrabis ut sint sancta sanctorum adplicabisque Aaron et filios eius ad fores taberi testimonii et lotos aqua indues san
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝯsecratur. ⁊ notand̾ qr hic pͥmꝰ
mensis scd̃i annui fuit. pͥmus an¬
nus .ii. ante legem fuit. Scds an¬
nus sub gr̃a euͣngłii. cui dñs be¬
neclixit. unde benedixit corone ã¬
ni benignitatis tue. anmius be
ignitans fuit quo salus hũani
generis ꝑ hũanitatem xͥ appani¬
it. lic ergͥo anno tab̃nałm dei e¬
rectũ est .i. ecc̃a fundata ⁊ exaltata.

Expanded text:
et consecratur. Et notandum quia hic primus mensis secundi anni fuit: primus enim annus ante legem fuit, secundus annus sub gratia Evangelii, cui Dominus benedixit. Unde: Benedices coronae anni benignitatis tuae . Annus enim benignitatis fuit, quo salus humani generis per humanitatem Christi apparuit: hoc ergo anno tabernaculum Dei erectum est, id est Ecclesia fundata et exaltata.
Abbreviated transcription (Latin):
Or. Ad̃ si litigaũint buo unrri ꝑ
cusseruit mlierem p̃gnantem ⁊ ex¬
ierint infans eius nd formatus
detrim̃tum pacietur qnͣtum indix̃¬
it uir mulieris. ⁊ dabit ꝓ aĩa sua
mus de eo qui ñd̾ formatꝰ exierit
qũo iubetur dãpno pecunie ꝑuti
unus ex litigantib cum duo dicã¬
tur. quid ⁊̃ loc. qd̃ iur młleris ĩ po¬
nit ei. ⁊ ñ eis. ⁊ dabit. ⁊ ñ pocꝰ dabt̃¬
ꝙ si infans iam formatus exierit
aiam dare ꝓ aĩa fatile intelligi¬
tus. calce litigantis ꝑcussꝰ. ccłm ĩ
rentre ꝑdidisse. dentes ũo oĩo ñ
hũit. si .ii. hec ad mrẽm referimꝰ
qũo abortiens młier ccłm ꝑdit.
aut dens dolet s esto aut in ccło
aut indente ꝑussa. a bortuũ li¬
uorem. ł nulnus accepit. qui ĩ ꝯ¬

Expanded text:
litigabunt duo viri, et percusserint mulierem praegnantem, eierit infans ejus nondum formatus, detrimentum patietur, quantum indixerit vir mulieris, et dabit pro anima sua. mus de eo qui nondum formatus exierit, quomodo jubetur damno pecuniae percuti unus ex litigantibus, cum duo dicantur. Quid etiam hoc quod vir mulieris imponit ei, et non eis; et dabit, et non potius dab si infans jam formatus exierit, animam dare pro anima facile intelligitus calce litigantis percussus, oculum in ventre perdidisse, dentes vero omnino non habuit. Si enim hoc ad matrem referamus, quomodo abortiens mulier oculum perdit, aut dentes dolet? Sed esto aut in oculo aut in dente percussa abortivit, livorem vel vulnus accepit, quid
Abbreviated transcription (Latin):
b. Et pones suꝑ m̃sam .p.ꝙ.¬
⁊c̃. bene panes ꝓpositionis uo¬
santur qr semꝑ debet pat̾e
sermo salutis cinctis fidelibꝰ
nec unꝙͣ deeẽ oꝑtet in ecc̃a
in finem hiis qui esurumt
⁊ sitiunt iusticiam incessan¬
ter hũndare uoluit.

Expanded text:
. Et pones super mensam, etc. Bene panes propositionis vocantur, quia semper debet patere sermo salutis cunctis fidelibus, nec unquam deesse oportet in ecclesia in finem his qui esuriunt et sitiunt justitiam incessanter abundare voluit.
Abbreviated transcription (Latin):
do sit. qũo¬
dixenit sol¬
lempnit
p̃termittere aut sponte
mutare. aliud. Rr ẽ qd
p̃cipitur quo us fiat si¬
tut p̃ceptum est ut sep¬
ties muros uericho tir¬
ciuret archa. aliud cũ
p̃cipitur sic obseruari
finiat᷑. aut ergo sic ap

Expanded text:
 sit quomodixerit sollemniter praetermittere aut sua sponte mutare. aliud est enim quod praecipitur quousque fiat — sicut praeceptum est, ut septies muros Iericho circumiret arca — aliud, cum praecipitur sic obseruari aefiniatur
Abbreviated transcription (Latin):
aĩa illa de isrł. apͥma die usi¬
ad diem septimũ. dies pͥma¬
erit sancta atti sollepnis. et¬
dies septima eadem festiuita¬
te ueñabilis. slicħ oꝑis fatietiᷤ¬

Expanded text:
ima illa de Israel, a prima die usad diem septimam. Dies perit sancta atque solemnis, etdies septima eadem festivitate venerabilis, nihil operis facieti
Abbreviated transcription (Latin):
udebis qr cortine hẽbunt.
ineqͣlitate. que est int ꝑieteᷤ
cubitos denos ĩ ascensu aũ
ł descensu qui ẽ mxͣ pietes
hẽbunt cubitos nouenos
sicq fit ut sũmitas corti¬
naꝵ terram tangere ñ pos¬
sit. s m̃sura inunc cubiti
aterra alcior absit. Itẽ uide¬
bis ꝙ cortine hñt in eqͣlita¬
te ꝑ longitudine domꝰ tubi

Expanded text:
debis quia cortinae habent in aequalitate, quae est inter parietes, cubitos denos; in ascensu autem, sive descensu, qui est juxta parietes, habent cubitos novenos. Sicque fit ut summitas cortinarum terram tangere non possit; sed mensura unius cubiti a terra altior absit. Item videbis, quod cortinae habent in aequalitate per longitudinem domus tri
Abbreviated transcription (Latin):
tenera clara qͣlib adũsitate
turbentur. alicquin nͭ byssꝰ
fulget nec coccus chporuscar
nec iatinatꝰ ceruleo colore
decorat᷑. ñ debẽt gͦ qͥ in ecc̃e si¬
nu ꝓficiũt p̃positos despic̾e
sit uatare eos reb exfiqules¬
¶ uidẽt

Expanded text:
tenera clara qualibet adversitate turbentur, alioquin nec byssus fulget, nec coccus coruscat, nec hyacinthus caeruleo colore decoratur: non debent ergo qui in Ecclesiae sinu proficiunt praepositos despicere, si vacare eos rebus exterioribus vident
Abbreviated transcription (Latin):
ri ꝙͣ nec ꝓfitisti. unde eoꝵ fł̾a
uidetur oppinio qui d̃ ardu¬
um ⁊ ꝑicłosum iter uͥtutis
exponunt nec inupiend̾ iudi¬
cant. melius est .i. in itinere
mori ꝙͣ int egyptios necari.
⁊ saisis atq amaris fluctib o¬
brui

Expanded text:
ri, quam nec proficisci. Unde eorum videtur falli opinio, qui dum arduum et periculosum iter virtutis exponunt, nec incipiendum judicant. Melius est enim in itinere mori, quam inter Aegyptios necari et falsis atque amaris fluctibus obrui
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ aqͣm fluminis ⁊ ũtetur
in sanguinem. pisces qͦz qͥ
sunt in fluiio morientur
⁊ꝯputrescent aque ⁊ affli¬
gentur egypti bibentes a¬
quam flũis. Dixit qͦ dñs
ad moysen. Dit aaron. Tol¬
le uirgam tuam. ⁊ extẽde¬

Expanded text:
 aquam fluminis et in sanguinem pisces quoque qui sunt in fluvio morientur et conputrescent aquae et adfligentur Aegyptii bibentes aquam fluminis dixit quoque Dominus ad Mosen dic ad Aaron tolle virgam tuam et extende
Abbreviated transcription (Latin):
dñm. ⁊ idcuro nc̃ dĩis. Sit
uram̃tum inter nos. ⁊ in¬
eamus fedus ut si facias no¬
bis quicꝙͣ. mali sicut ⁊ nos
nicħ tuoꝵ attingimus nec
fecius qd̃ te led̾et sed cum
pace duisimus actum be¬
nedictione dñi. fecit ergo e¬
tum surgentes mane iura¬
uert̃ sibi mutuo. dimisit¬
q eos ysaic patifice in locũ

Expanded text:
it iuramentum inter nos et ineamus foedus ut non facias nobis quicquam mali sicut et nos nihil tuorum adtigimus nec fecimus quod te laederet sed cum pace dimisimus auctum benedictione Domini fecit ergo etum surgentes mane iuraverunt sibi mutuo dimisitque eos Isaac pacifi
Abbreviated transcription (Latin):
mus aqͣm. unde appellauit
eum hũndantiam. ⁊ nomẽ
sentem diem Esau uero
quadragenarius duxit u¬
xores udich filiam beeri. e¬
thei. ⁊ bechsamath filia elon
euiscem lcci que ambe offẽ¬
terant aim ysaic ⁊ rebecce.

Expanded text:
us aquam unde appellavit eum Abundantiam et nomen ntem diem Esau vero quadragenarius duxit uxores Iudith filiam Beeri Hetthei et Basemath filiam Helon eiusdem loci quae ambae offenderant animum Isaac et Rebeccae
Abbreviated transcription (Latin):
auꝙͣ ꝑtem ingdiebat᷑
traret in tab̾natłm op¬
ponebat se nubes. ħ ergo
loco sigͣt eos qui min᷑
lent intima script᷑a
penetrare. alibi ã qũ¬

Expanded text:
artem ingrediebatur, traret in tabernaculum, opponebat se nubes: hoc ergo ficat eos qui minus lent intima scripturarum penetrare. Alibi au
Abbreviated transcription (Latin):
lacio dicit ꝙ moyse uo¬
lente ingredi tab̾naułm
opponebat se nubes ante
⁊ ꝓhibebat eum. hic aũ
cum eo. suend ergo qdꝰ¬

Expanded text:
latio dicit quod Molenti ingredi tabernaculum, opponebat se nubes ante ohibebat eum. Hic autecum eo. Sciendum ergo q
Abbreviated transcription (Latin):
budan ⁊ in corde hoĩs erucditi posui sap̃iam ut
fiant cuncta que precepi tibi. tabernacłm fed̃is
⁊ archam testimoni ⁊ ꝓpitiatoriũ qd̃ suꝑ eam
est. ⁊ cuncta uasa tabernaculi mensamq ⁊ ua¬
sa eus Candelabrum purissimũ cum uasis
suis. ⁊ altaria thuiamatis ⁊ holccausti ⁊ oĩa
uasa eoꝵ. labium cum basi sua uestes sc̃ĩas in
ministerio earon sacerdoti ⁊ filus eus ut fun¬
gantur officio suo in satris oleum unctionis ⁊
chimiama aromatum in sc̃ũario. omnia que
p̃cepi ł fanẽt. Et lecutus est dñs at moyse dicẽs
leq̃re filus isił i dices ad eos uidete ut sabb̃m meũ

Expanded text:
bu Dan et in corde omnis eruditi posui sapientiam ut faciant cuncta quae praecepi tibi tabernaculum foederis et arcam testimonii et propitiatorium quod super eam est et cuncta vasa tabernaculi mensamque et vasa eius candelabrum purissimum cum vasis suis et altaria thymiamatis et holocausti et omnia vasa eorum labium cum basi sua vestes sanctas in ministerio Aaron sacerdoti et filiis eius ut fungantur officio suo in sacris oleum unctionis et thymiama aromatum in sanctuario omnia quae praecepi tibi facient et locutus est Dominus ad Mosen dicens loquere filiis Israhel et dices ad eos videte u
Abbreviated transcription (Latin):
Ab̃. In gn̾e suo ħ forfitan
scd̾ genus dñr. qr ita st̃ orta
ut ex eis nascantur aliaz
origirus formam suctessi¬
ont ꝯseruent de hõie aũ
fiebat. de quo ⁊ femina fc̃a
ñ .N. multa gña hõĩmi ftã¬

Expanded text:
« In genere suo. » Haec forsitan secundum genus dicuntur, quia ita orta ut ex eis nascantur alia, et originis formam successione conservent. De homine autem fiebat, de quo et femina facta. Non enim multa genera hominum fa
Abbreviated transcription (Latin):
tilem situt in extremis uestiũ ꝑtib sol
sier. cum dector egregiꝰ a tanta ꝑfectione
opꝰ uirtutum nichoat ad qͣntam alius lõ¬
go labore iux aliqñ ꝑueniat. ⁊ cũ tanto
timore famłatus oĩ ipͥra tum deo suo am¬
uulat qͣntum alius iux moriturꝰ ⁊ ad ul¬
timu iuidiciũ ingressurꝰ hr̃e sufficiati sed
tam excellentiam deuote ⁊sisationis sac̃¬

Expanded text:
in extremis vestium partibus solet fieri: cum doctor egregius a tanta perfectione opus virtutum inchoat, ad quantam alius longo labore vix aliquando per veniat; et cum tanto timore famulatus omni hora cum Deo suo ambulat, quantum alius vix moriturus, et ad judicium ultimum ingressurus habere sufficiat; sed tantam excellentiam devotae Deo conversa
Abbreviated transcription (Latin):
macio figuratur uel extreme uestium
ꝑtes ultime st̃ nr̃e sollicitud̾res quibus
fideles cum finire uitã cogunt᷑. intensins
ab oĩ labe maloꝵ se expurgare ꝯtendũt
t̃ metiri pauore curantes ne aa district᷑
uidice ꝓducti ꝓ sordido uicioꝵ hr̃tu expel¬
lantur. in tenebras exteriores. s appareãt
mbuti sicut eleti det uistera m̃e benug¬
nitatem. humilitatem modestiam. pan̾am
⁊ caritatem. qd̃ est uinłm ꝑfectionis. Timi

Expanded text:
matio figuratur. Vel extremae vestium partes, ultimae sunt nostrae sollicitudines, quibus fideles, cum finire vitam coguntur, intentius ab omni labe malorum se expurgare contendunt, cum metu et pavore curantes, ne ante districtum judicem producti pro sordido vitiorum habitu expellantur in tenebras exteriores, sed appareant induti, sicut electi Dei, viscera misericordiae, benignitatem, modestiam, patientiam et charitatem, quod est vinculum perfectio
Abbreviated transcription (Latin):
addr̃. ita ut tutumabłm sit aureũ ⁊ ma¬
lum punitũ. rursũq inminabulum
aluid aureum ⁊ maium punitũ. aurea
mo eiꝰ claritatem suꝑne lucis resonat.¬
⁊ idem sonitꝰ uelut iatinstine tunice fix¬
me infixus oꝑm qucq ip̃ius subłitate
audiencium m̃tibus ꝯm̃dantur fuit¬
q bina mala circa singła tintuabła¬

Expanded text:
s ita ut tintinabulum sit aureum et malum rursumque tintinabulum aliud aureum et malum punicum et mo ejus claritatem supernae lucis resonat, et idem sonitus, velut hyacinthinae tunicae firme infixus, operum quoque ipsius sublimitate audientium mentibus commendatur. Fiuntque bina mala circum singula tintinna
Abbreviated transcription (Latin):
insistere ẜ. illd̃. esto fidelis us ad mortem
suꝑne remunerationis incipimꝰ recte ad
pitium iunica iacinctina sumissimũ ht̃
⁊ horam ex se se textam ne facile rũpatur
tum pͥmordium boni oꝑis fortiradice timo¬
ris dñi subuuxum. ⁊ etra õs insidias anti¬
qui hostis ꝓbatur ee munitũ talis hora
collum sac̃dons ꝑgyrum uestit ⁊ ornat.
qñ rectori fidutiam p̃dicandi celestia pre¬
bet. hoc ꝙ s̃ solum inuite cursu recte uixe¬
rit. s exordium qͦ a rectitudine ceꝑit sic̃
sanuel. ieremias. ioh̾c qui ab ip̃a infã¬
tia sp̃uali gr̃a uepleti.⁊ in dectoꝵ ordine

Expanded text:
ad mortem,supernae remunerationis incipimus, recte dpitium tunica hyacinthina firmissimum habet, et oram ex sese textam, ne facile rumpatur, cum primordium boni operis forti radice timoris Domini subnixum et contra omnes insidias antiqui hostis probatur esse munitum. Talis ora collum sacerdotis per gyrum vestit et ornat, quando rectori fiduciam praedicandi coelestia praebet: hoc quod non solum in vitae cursu recte vixerit, sed exordium quoque a rectitudine coeperit, sicut Samuel, Jeremias, Joannes, qui ab ipsa infantia s
Abbreviated transcription (Latin):
est ⁊qͣi panis si
ne ferm̃to igne
o. Patrum genus m̃sure ẽ Tria
sata tres filios nce sigͣnt a q̾b
głica dectrina ꝑ totum mund̃
disseminanda. ⁊ in trib m̃di
ꝑtib. asia. affrica. europa mł¬
tiplicanda.

Expanded text:
i ne fermento igne  Satum genus est mensurae. Tria sata tres filios Noe significant, egelica doctrina per totum mundum disseminanda, et in tribus mundi partibus, Asia, Africa et Europa, multiplicanda.
Abbreviated transcription (Latin):
abrahe accipit orna¬
m̃ta. qr pacĩa de domo
sap̾re ornatura pũo
abrahe. suscipit ĩ au¬
res .i. aurea ĩ aurib
rea in manib oꝑaz
alia ornam̃ta quibꝰ¬
figurantur diũsa u̾ͥ¬
puella saltem .x. dies apud nos. ⁊ postea ꝓfi¬
ciscetur. Nolite ait. me tenere qi d̃ñs clixexit
uiam meã. dumitte me ut pergam ad dñm

Expanded text:
Abrahae accipit ornamenta, quia patientia de domo iae ornatur; a puero Abrahae suscipit inauest, aurea in auribus rea in manibus opera, et alia ornamenta; quibfigurantur diversa virpuella saltem decem dies apud nos et postea proficiscetur nolite ait me retinere quia Dominus direxit viam meam dimittite me ut pergam ad dom
Abbreviated transcription (Latin):
Ab. Agnus ꝑfect mascłt an¬
niculus erit nobis ⁊c̾. moue
pͭ ista lccutio qͣi agnus possit
ẽẽ ñ mascłe nestientẽ qua
nec̃citate ita sit translatũ
oues .n. mͣfferri debuit qr g̃¬

Expanded text:
. Agnus perfectus, masculus, anniculus erit uobis. mouere potest ista locutio, quasi agnus possit esse non masculus, nescientem qua necessitate ita sit translatum. ouis enim transferri debuit,
Abbreviated transcription (Latin):
taccẽm intenta m̃te cogitasꝰ
siam qui sic redẽptoris san
gumẽ accipit. ut mutari
passionem eiꝰ. nec d̾ uelit in
uno poste sanguinẽ posuit

Expanded text:
e intenta mente cogitatur. Nam qui sic Redemptoris sui sanguinem accipit ut imitari passionem illius necdum velit, in uno poste sanguinem posuit
Abbreviated transcription (Latin):
tineat ad
suent seminatum. nã
quid inde hẽbunt pau¬
peres quoꝵ uesiduum¬
⁊ feris bestus dedit eis

Expanded text:
tineat, ad fuerit seminatum. Nam quid inde habebunt pauperes, quorum residuum etiam feris bestiis dedit: eis
Abbreviated transcription (Latin):
tum potestas est a iutu¬
cando libera. ñ .ui. tũ re¬
dutis errantem bouem
muici ⁊ reddis int̃ a¬
liquos uidex resides.
um hortatur qr ñ est ꝑ¬
sõaꝵ acceptor.

Expanded text:
tuos, cum potestas est a judicando libera; non enim cum reducis errantem bovem inimici et reddis, inter aliquos judex resides. um hortatur, quia non est personarum acceptor.
Abbreviated transcription (Latin):
cium. tunc oĩs israel
saluuis erit cͦꝰ scd̾e be¬
rore celi desr̃ent bñ¬
que in illo pͦ fuit. et
in rore celi .i. eleqͥis

Expanded text:
el salvus erit. Cujus secundae berore coeli desuper erit benequae in illo populo fuit; « et in rore coeli, » eloquiis
Abbreviated transcription (Latin):
puert̃ ora sui sicut
sam repente maiore
filio expauit ysaic.
⁊ alum ꝓ auo se be¬
nedixisse ocgnostit
nec indignatur cog¬
nito satram̃to. s ꝯfir¬

Expanded text:
Aperuerunt ora sua, sicut sam repetente majore filio, expavit Isaac, et alium pro alio se benedixisse cognovit; nec indignatur cognito sacramento, sed confir
Abbreviated transcription (Latin):
n̾oluit benedixit uisiz hõĩs qͣntũ
ad estĩam uoluntas uona est deꝰ
uero solus de futuris iudicat
ysaic hũano more filiũ ma¬
iorem benedicend̃ putauitis
deus qui ectultoꝵ est cognitor
minorem benedictione digñ¬
ostenditi ut ñ hominis ostend̾et
ẽẽ benedconem s dei. iõ ĩ nu̾is
ad moysen ⁊ caron sac̃dotes
dr̃. ponite nom̃ meũ suꝑ filioᷤ
isrł. ego dominus benedicam
eos. sacerdotis est benedre dei ef¬
fectum tribuere. Ut aũ intel
ait benedixi ei ⁊ erit benedc̃s.

Expanded text:
noluit, benedixit? Justi hominis, quantum ad conscientiam, voluntas bona est: Deus vero solus de futuris judicat. Isaac humano more filium majorem benedicendum putavit: sed Deus, qui occultorum est cognitor, minorem dignum benedictione ostendit, ut non hominis ostenderet esse benedictionem, sed Dei: ideo in Numeris ad Mosen et Aaron sacerdotes dicitur: « Ponite nomen meum super filios Israel. Ego Dominus benedicam eos . » Sacerdotis est benedicere, Dei effectum tribuere. Ut autem inteait, « Benedixi, et erit benedictus.
Abbreviated transcription (Latin):
Ut q̃dam m̃tis alienacio seq̃retur q̃
extasis dr̃ q̃ in magnaꝵ reꝵ reue¬
lationib fĩ solet unde intelligend̾
est sp̃ua łr admonitũ ẽẽ yscac ut
ꝯfirmaret benedc̃oem ĩ iacob tuipo¬
cuis irascend̾ fuit. qr prẽm fefellit
ĩ adam qͦ extasis pcessit anteꝙͣ dr̃et¬

Expanded text:
Ut quaedam mentis alienatio sequeretur, quae exstasis dicitur, quae in magnarum rerum revelationibus fieri solet. Unde intelligendum est spiritualiter admonitum esse Isaac, ut confirmaret benedictionem in Jacob, cui potius irascendum fuit, quia patrem fefellit. In Adam quoque exstasis processit, antequam dicer
Abbreviated transcription (Latin):
płone surgit ꝑ quosdam ĩ adiue
uite opera pinguescit sequitur.
tiliter cadit. ⁊ tociens. de rore celi ꝑe¬
cipimus. queciens ꝑ infusionem
ꝯtempłonis intime de suꝑnis aliꝙͥ
tenuit udemꝰ tũ uͦ bona oꝑa ꝑ cor

Expanded text:
plationem surgit, per quosdam in activae vitae opera pinguescit. Sequitur:tiliter cadit, et toties de rore coeli accipimus, quoties per infusionem contemplationis intimae de supernis aliquid tenu
Abbreviated transcription (Latin):
uere natante illectꝰ sigura ĩ¬
mũditia cupiditatis cet̾i¬
mos. ⁊ iõ his q̃ foris st ĩ mũ¬
doninis intentos aut rebap¬
his qͦs preter

Expanded text:
ere natante illectus, figurat immunditia cupiditatis tetdeo his quae foris sunt in mundo nimis intentos, aut rebaphis quos praeter
Abbreviated transcription (Latin):
Expectans a. Post .uii. dies alios dimissa
columba pp̃ oꝑationem septenariam
oꝑacc̃em sp̃ualem oliue fructuosũ.
surculũ detulit. signans młtos exͣ ectͣm
baptiratos. si pinguedo caritatis ñ de¬
ecc̃a ꝯ scciatur ꝙͣ diu bibitur. ꝙ de la¬
tis cum tradetur regnum deo ⁊ pr̃uit

Expanded text:
etc. Post septem dies alios, dimissa columba propter septenariam operationem spiritualem, olivae fructuosum surculum retulit, signans multos extra Ecclesiam baptizatos, si pinguedo charitatis non deEcclesia consociatur, quandiu bibitur quod de latis, cum tradetur regnum Deo et Patri, ut
Abbreviated transcription (Latin):
.i. munda ⁊ ĩmunda aĩalia s postꝙͣ eg̃s¬
sa st̃ si offerumtur deo nisi mũta ꝙ u̾o
dignis forte noui .t. induigentia fig᷑¬
ata est ut pret̾ita ultio ad legis ꝑtine¬
at seuuitatem. hec ad gr̃e bonitatem:
siemo sibi attribuat si cogitacc̃es uit̾it
qr corrupcõis malum ꝙ quisq ab ortu
carnalium desidioꝵ supp̃ssit. ex̃cet ĩ ꝓ¬
uectu etans ⁊ nisi hoc ticius diuine for¬
titudis reprimat manus õe bonum
nature culpa uorat in ꝓfund. n qui¬

Expanded text:
m munda et immunda animalia, sed post egressum non offeruntur Deo nisi munda. Quod dignis, forte Novi Testamenti indulgentia figurata est, ut praeterita ultio ad legis pertineat severitatem, hoc ad gratiae bonitatem. Nemo sibi attribuat, si cogitationes vicerit: quia corruptionis malum, quod quisque ab ortu carnalium desideriorum sumpsit, exercet in provectu aetatis: et nisi hoc citius divinae fortitudinis reprimat manus, omne bonum naturae culpa vorat in profundu
Abbreviated transcription (Latin):
õrigenes asserens ñ frustra ccm̃ eẽ. mo¬
ysen oĩ sapĩa egypcioꝵ fuisse eruoi¬
tum. qui geometriam dilexert̃. ⁊ tu¬
A.p̾recepit suꝑiꝰ septena ⁊ septena de
mundis duo ⁊ duo tolli de ĩmundis.
qũo gͦ nine dicit duo ⁊ duo intrasse
suie de mũdis siue de ĩmundis. s ħ re¬
fertur ñ ad nũm mũdoꝵ ⁊ ĩmundoꝵ.
s ad mascłm ⁊ fe. In omnib .ii. mas

Expanded text:
Origenes, asserens non frustra dictum esse Mosen in omni sapientia Aegyptiorum fuisse eruditum, qui geometriam dilexerunt, et cuPraecepit superius septena et septena de mundis, duo et duo tolli de immundis. Quomodo ergo nunc dicit duo et duo intrasse, sive de mundis, sive de immundis? Sed hoc refertur non ad numerum mundorum et immundorum, sed ad masculum et femin
Abbreviated transcription (Latin):
b ꝯtra dogmata faisitatis ĩ¬
cedit armata. cum .Ri. moy¬
ses legr̃ uelam̃ ee positum
suꝑ coreoꝵ ⁊ manifeste dũ
tota faties moysi quodam
uelamine tegitur ut ñ pos¬
sint loq̃ntis legis głam sus¬
tinere. s si ꝯsĩsi fu̾it ad dñ
auferetur uelam̃. occidens
litt̃a morietur iurificans

Expanded text:
tra dogmata falsitatis incedit armata. Cum enim Moyses legitur, velamen est positum super cor eorum; et manifeste dum Tota facies Moysi quodam velamine tegitur, ita ut non possint loquentes legis gloriam sustinere; sed si conversi fuerint ad Deum, aufertur velamen; occidens littera morietur, vivificans
Abbreviated transcription (Latin):
ad caron. Tolle uirganis
tuam ⁊ ꝓice eam coram¬
phaone ac uertatur in¬
colubrum. Ingssi itaq
moyses ⁊ caron. ad pha¬
onem fecerat sicut pre¬
ceꝑat dñs. Tulitq caron
coram ph̾aone ⁊seruis

Expanded text:
olle virgam t proice eam coramrao ac vertatur incolubrum ingressi itaque Moses et Aaron ad Pharaonem fecerunt sicut praeceperat Dominus tulitque Aaron coram Pharao et servis
Abbreviated transcription (Latin):
as directũ rega¬
ne iiꝑii. u̾ga serpens fc̃a ẽ
qm̃ qui erat filiꝰ dei. ex deo pa
exaltatus in truce meditinã
uulnerib infudit hũanis

Expanded text:
 directum, regane imperii. Virga serpens facta est, quoniam qui erat Filius Dei, ex Deo Patexaltatus in cruce medicinam vulneribus infudit humanis.
Abbreviated transcription (Latin):
te carnis grauantur. amore tñ ꝯti¬
nuo ngssum interni introitus ob¬
seruant. sioyses ergo sacerdotib la¬
brũ de spetulis mulier fecit. qr lex
dei lauachꝵ ꝯpunctõis peccoꝵ nr̃oꝵ

Expanded text:
 carnis gravantur, amore tamen continuo ingressum aeterni introitus observant. Moyses ergo labrum sacerdotibus de speculis mulierum fecit, quia lex Dei lavacrum compunctionis pec
Abbreviated transcription (Latin):
ria qui idcirto illiũmans ĩ¬
cerpr̃ ⁊ lucens. qr ibi ẽ dabir
geraris us ad montẽ moria
.i. sedem templi iter irũ dieꝵ
sit. ⁊ abraham illuc uie t̃cio
peruenisse dr̃. malegͦ putãt
abraham io tp̃s hĩtasse ap̃
quertum manbre cum inde¬
ad montẽ moria uix uniꝰ

Expanded text:
ria . Qui ideo illuminans interpretatur et lucens, quia ibi est dabir, Geraris usque ad montem Moria, id est sedem templi, iter trium dierum sit: et Abraham illuc die tertio pervenisse dicitur. Male ergo putant Abraham illo tempore habitasse apud quercum Mambre, cum ad mo
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmoland̃ duc̃e ut in lõgitu¬
dine tp̃ris tẽptatio augetur
ꝑ iduũ .ni. crescentib turiˢ
pr̃na iuscera cruciantur ⁊
ꝓlixo spacio pr̃ filiũ intuet᷑
tibum cum eo sumit tot noc¬
tib pendet prier ĩ amplexu
mom̃ita in p̃rno affcũ dolor
cccidendi fili cumulatur.

Expanded text:
immolandum ducere, ut longitudine temporis tentatio augeretur. Per triduum enim, crescentibus curis, paterna viscera cruciantur, et prolixo spatio pater filium intuetur, cibum cum eo sumit, tot noctibus pendet puer in amplexu momenta in paterno affectu dolor occidendi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓficiscerent de oriente inuenert̃ campum in
terra sennar ⁊ hĩtauert in eo.
Dixitq alter ad ꝓximũ suũ.
uenite faciamus lateres ⁊ ooe¬
quamus eos igni. hũert̃q la¬
teres ꝓ saxis.⁊ bitumen ꝓ rem̃¬
to ⁊ dixert̃. uenite faciamꝰ no¬
bis cuutatem. ⁊ turrim cuius
⁊ selebremus nomen nrin an¬
teqͣm uuudamur in uniuisas¬

Expanded text:
fiscerentur de Oriente, invenerunt campum in terra Sennaar, et habitaverunt in eo, dixitque alter ad proximum suum: Venite, faciamus lateres, et coquamus eos igni: habueruntque lateres pro saxis, et bitumen prt dixerunt: Venite, faciambis civitatem et turrim, cuius t celebremus nomen nostrum, antequam dividamur in universas
Abbreviated transcription (Latin):
uit c̃ dormissent c̃ eo
⁊ cũ surrerissẽt ab eo
appungunt de ss̃ hebrei.
natura ñ capiat coire
quempiã nestientem.

Expanded text:
vit cum dormisset cum eo, et cum surrexisset ab eo, appungunt desuper, natura non capiat, coire quempiam nescientem.
Abbreviated transcription (Latin):
mum situt .ni. frum̃tũ
b miliũ. ł aluid tale
ĩ mortariolo puo t̾itur.
⁊ follitulis exuitur. gͦ
munitũ. manna sb̃¬
tilitas celestis doct̾ne q̃
pilo tundar̃ ut ltt̾alis
sensus exuatur.

Expanded text:
mum. Sicut enim frumentum, vel milium, vel aliud tale in mortariolo pilo teritur et folliculis exuitur, sicminutum manna subtilitas coelestis doctrinae, quae pilo tunditur ut litteralis sensus exuatur.
Abbreviated transcription (Latin):
potest uhi aaron repon̾et
añ dñm qñ nec ullũ taler¬
nacłm fuit. nec archa testa¬
m̃ti iam fũat ꝯstititta. an
forte de futuro. so dixit repo¬

Expanded text:
potest ubi Aaron reponeret ante Dominum, quando nec ullum tabernaculum fuit, nec arca testamenti jam fuerat constituta. An forte de futuro, ideo dixit repo
Abbreviated transcription (Latin):
litem.
nec comedit. s absedit
uernes ex eo ebulliũt
nec turberis. si ad ħ du¬
titur ũbum dei ut pu¬
tetur fieri uerimis. ip̃e
n ait. ego sum sĩnus
fit alus in rumam. ali¬
is ã in resurrõnem. na
⁊ ip̃e est qui in manna
fidelib dulcedo mellic
in fidelib ũmis effiit᷑.
ip̃e .ni. est sermo dei qui
miquoꝵ mentes ar¬
guit ⁊ correctionũ spi¬
tulis ꝯscĩam terebrat.
ip̃ .ii. qui efficitur eis
quib aꝑit scripturas
de terra mala .i. malig
nas cogitacc̃es ĩ corde⁊
uermis arguens u̾nꝙͣ
morit᷑. n ignis exurẽs
extinguitur. iustis a̾ ⁊
fidelib ꝑmanet dultis
⁊ suauis. unde dẽ. busta¬

Expanded text:
liter nec comedit, sed abscondit, vermes ex eo ebulliunt. Nec turberis si ad hoc ducitur verbum Dei, ut putetur fieri vermis; ipse enim ait: Ego sum vermis, fit aliis in ruinam, aliis autem in resurrectionem ; ita et ipse est qui in manna fidelibus dulcedo mellis, infidelibus vermis efficitur. Ipse est enim sermo Dei qui iniquorum mentes arguit et correctionum spiculis conscientiam terebrat. Ipse est enim qui efficitur eis quibus aperit Scripturas de terra mala, id est, malas cogitationes in corde vermis arguens unquam moritur, neque ignis exurens exstinguitur: justis autem et fidelibus permanet dulcis et suavis. Unde d
Abbreviated transcription (Latin):
qͣsi pilo tunsum in siłuudie
prune suꝑ terram. Qd tũ ui¬
dissent filii isrł̃ dixert̃ adĩui¬
cem. manhu: Qd̃ sigͣt quid ẽ
b moyses ait. Iste est panis ꝙ̃

Expanded text:
si pilo tunsum in similitudinem pruinae super terram quod cum vidissent filii Israhel dixerunt ad invicem man hu quod significat quid est it Moses iste est p
Abbreviated transcription (Latin):
rumpebatur. qr bõa
ꝓ futura requie fr̃a
in fut᷑a urita manẽt
integra. alicquine¬
buluebant ũmes.
⁊ꝯpurrescebat qd̃
seruabatur. Qu.n.
pp̃ presentem uitã
⁊ amiorem scłi the

Expanded text:
rumpebatur, quia bona pro futura requie facta, in futura vita manent integra. Alioquin ebulliebant vermes et computrescebat quod servabatur: qui enim propter praesentem vitam et amorem saeculi t
Abbreviated transcription (Latin):
ultoꝵ. s nc̃ ꝑ recapitulaccem
repetitur. son nairatũ est qñ
ft̃m est. slodo .n. qũo posset fr̃
ut in tanto luctuista accomo¬
darent. nisi forte qͥs bicat ⁊ ista
plaga ñ fuisse priissos egoptioᷤ
qui tum hebreis hĩtabant.

Expanded text:
um. Sed nunc per recapitulationem repetitur, nam narratum est quando factum est. Modo enim quomodo posset fieri ut in tanto luctu ista accommodarentur: nisi forte quis dicat etiam ista plaga non fuisse percussos Aegyptios qui cum Hebraeis habitabant.
Abbreviated transcription (Latin):
geniti in quib putentur egop¬
tii ⁊̃ qui hĩtabant in t̾ra gesse.
tum erat. sicut rana ł locusta.
x tenebre. a talib .ii. plagis tũ
tragessẽ fuiss aliena ꝑuenie¬
bat beneficuil ad egyptos qͥ ĩ ea
t̃ hebreis morabant᷑. ħͣ ũo õs per¬
cussi st̃.¬

Expanded text:
geniti, in quibus percuterentur Aegyptii, etiam qui habitabant in terra Gessen? tum erat, sicut rana, vel locusta, vel tenebrae. A talibus enim plagis cum terra Gessen fuisset aliena, perveniebat beneficium ad Aegyptios qui in ea cum Hebraeis morabantur: hac vero omnes percussi s
Abbreviated transcription (Latin):
ficiali doio uerba ꝯponit ut
si ꝑ mobedientie ꝯtemptũ
subuercere neguiuerit sai¬
tem in hoc ꝙ. fidem corrũꝑit¬
⁊ ad ydolatriam suaserit uit¬
torie se głetur. si ã ꝑ mobe
dientiã ꝯtemptum se du¬
xerit in utroq uictor exis¬
tat.

Expanded text:
ponit, ut si per inobedientiae contemptum subvertere nequiverit, saltem in hoc quod fidem corruperit, et idololatriam suaserit, victorem se glorietur: si autem per inobedientiae contemptum seduxerit, in utroque victor existat.
Abbreviated transcription (Latin):
uidebant si clausi erãt ccli
s dc̃m est ut intelligamꝰ eos
ccłos aꝑtos fuisse postqͣm de
fructu comedert̃ quib se nu¬
dos uidebant ⁊ displicebant
.i. ccłos astutie quib simpli¬
citas displicet. cũ quis .n. ceci¬
derit ab intima luce ũitatis
nicħ est. unde suꝑbia plac̾e
uelit nͥ fraudulentis simła¬
tionib. hunc .i. ypocrisis nas

Expanded text:
videbant si clausi erant oculi? Sed dictum est ut intelligamus eos oculos apertos fuisse, postquam de fructu comederunt, quibus se nudos videbant, et displicebant: id est, oculos astutiae, quibus simplicitas displicet. Cum quis enim ceciderit ab intima luce veritatis, nihil est unde superbia placere velit, nisi fraudulentis simulationibus. Hinc enim hypocricis nas
Abbreviated transcription (Latin):
t̾enu ñ ꝯtempta suasione serpentis aspexit
lignum bonum esu ⁊ aspectu decoꝵ nec tre¬
dens inde posse mori forte putauit dm̃ al¬
cuius cã significationis nec dixisse. si man¬
uiro suo fortassis tũ auqͣ suasione ꝙͣ scrip¬
tura intelligendam reliquit.⁊ fortasse nõ

Expanded text:
non contenta suasione serpentis aspexit lignum bonum esu, decorum aspectu; nec credens se inde posse mori, forte putavit Deum alicujus causa significationis illa dixisse; iviro suo, fortassis cum aliqua suasione, quam Scriptura intelligendam reliquit; vel forte non
Abbreviated transcription (Latin):
echimologiam ht̃. amon ũo
tuius qͣi causa nõis reddr̃ filiꝰ
tur ut ex ꝑte sensus nõis. ex ꝑ¬
te ip̃e sit sermo. amon .ii. a qͦ
amonite uccatur ppłc m̃s¬

Expanded text:
etymologiam habet. Ammon vero, cujus quasi causa nominis redditur, filius tur, ut ex parte sensus nominis, ex parte ipse sit sermo. Ammon enim, a quo Ammonitae, vocatur populus
Abbreviated transcription (Latin):
macc̃em mundi futurã ꝑ ig¬
n .n. sciebant qd̃ sodomitis ig¬
ne uastatis młtum spaciũ inte¬
grum remañet ⁊ suspicate st̃
quale in tp̃ib¬
nce audierãt¬
⁊ ad repandũ

Expanded text:
mationem mundi futuram per igneque sciebant quod, Sodomitis igne vastatis, multum spatium integrum remaneret; et suspicatae sunt quale in tNoe audierant ad r
Abbreviated transcription (Latin):
eum. ⁊ ip̃e latrecina¬
um intp̃tati sumꝰ¬
sic ubi nos latrũ¬
tulum posiumus
ibi scriptum ẽ ga
dud. ut ad gadno
menallubet qdi

Expanded text:
latrocinaum interpretati sumSed ubi nos latruculum posuimus, ibi scriptum est dud, ut ad Gad alluderet, qui
Abbreviated transcription (Latin):
qui tam pulcher es ut tota de muris
⁊ turrib ac fenestris puellaꝵ egyp¬
ti turba ꝓspectet. Inuidert̃ tͥ ⁊ ad ma¬
noris sagitas. ⁊ reli iaculis uulne¬
rati. ũm tir artum tuũ ⁊ arma pug¬
nandi. posiusti in dño qui fortis ẽ
pugnatoꝵ ⁊ iuncl̃a tua quib te
fratres plignauert̃ ab ip̃o soluta
pidis durioris inuista ĩꝑans qͦ xt̾¬

Expanded text:
qui tam pulcher es, ut te tota de muris et turribus ac fenestris puellarum Aegypti turba prospectet. Inviderunt enimvoris sagittas et zeli jaculis vulnerati: verum tu arcum tuum et arma pugnandi posuisti in Deo, qui fortis est propugnator; et vincula tua, quibus te fratres ligaverunt, ab ipso soluta pidis durioris invicta, imperans
Abbreviated transcription (Latin):
Ab. ulta in narracõe
uł egerat ioseph ꝙͣuis¬
apd eum lcqueretur ut
lcquemur aut iuste poterimꝰ¬
ostendere. Deus inuenit miquita

Expanded text:
. Multa in narratione egerat Ioseph, quaud eum loqueretur, ut loquemur aut iusti poterimobtendere Deus invenit iniquita
Abbreviated transcription (Latin):
qd  fames cepit in terra esse. ⁊ adhuc quint anni restant. Quib ni arari¬
poterit nec meti. Premisitq deus me ut reseruemini
suꝑ terram. Et escas ad iuuendum hr̃e possitis. Nõ ur̃o
ꝯsilio s dei uoluntate huc missus sum. qui fecit
me qͣi prẽm phonis ⁊ dñm uniũse domus eius
at printipem in omni terra egypti. festinate et
ascendite ad prẽm meum ⁊ dicete ei. hec mãdat
filius tuus ioseph. Deus ms me fetit dñm uniũ¬

Expanded text:
 fames in terra esse: et adhuc quinque anni restant, quibus nec ararpoterit, nec meti. Praemisitque me Deus ut reservemini super terram, et escas ad vivendum habere possitis. Non vestro consilio, sed Dei voluntate huc missus sum: qui fecit me quasi patrem Pharaonis, et dominum universae domus ejus, ac principem in omni terra Aegypti. Fesascendite ad patrem meum, et dicite ei: Haec mandat filius tuus Joseph: Deus me fecit dominum unive
Abbreviated transcription (Latin):
cinũ pp̃ iõseph qͥ uaide
sapiens ꝯmendat᷑ s hpc
ũbum ꝓ saturitate po
eam. qr ĩ laude benedit¬
nonis hec positum e. ido¬
num dei ꝯmemoratꝰ ap¬
paret hanc ebrietatem
saturitatẽ sigͣre. siã ira
mebriari. ut mebriant᷑
ebriosi nec ip̃i fre utile
est qñ maiore humore
ꝙͣ sufficit corrumpr sic̃
uita ebriosi qui ñ scͤͣtie¬
tare se replet s mergit

Expanded text:
cinium propter Joseph, qui valde sapiens commendatur. Sed hoc verbum pro saturitate poneam, » quia in laude benedictionis hoc positum est, et donum Dei commemoratur; apparet hanc ebrietatem saturitatem significare: nam ita inebriari ut inebriantur ebriosi, nec ipsi terrae utile est; quoniam majore humore quam sufficit, corrumpitur; sicut vita ebriosi, qui non satietate se replet, sed mergit
Abbreviated transcription (Latin):
pressura est prẽm meum testis assistam. Non se poterat ultra tohibe
ioseph multis coram astantib. Unde prẽtepit᷑ ut egredentur tusti forã
⁊ nullus intereẽt alienus agnicõni mutue. Eleuauitq uccem tũ fletu q̃

Expanded text:
pressura est patrem meum testis adsistam non se poterat ultra cohibere pressura est patrem meum testis adsistam non se poterat ultra cohibere Ioseph multis coram adstantibus unde praecepit ut egrederentur cuncti foras et null
Abbreviated transcription (Latin):
Cu ergo ascendissemus ad famulum tuum pr̃em nr̃m narraui¬
mus ei omnia que lecutus est dñs meus ⁊ dixit pater nr̃ Heuer¬
timini ⁊ emite nob̃ paꝵ trititi. Cui diximus. Ire ñ possumus. si frãt
absente ñi audemꝰ uidere fatiem uiri. ad que ille redit. uos scitis ꝙ
duos genuerit mͥ uxor mea. Egressus est unus ⁊ dixistis. Bestia deuo¬
rauit eum. ⁊ huc usq ñ ꝯparet. si tułitis ⁊ istum ⁊ aliquid ei in uia
ꝯtigerit. declucetis canos meos tum merore ad inferos. Igitur si intra¬
uero ad serilum tuum prẽm nr̃m ⁊ puer defuerit cum aĩa illius
ex huius aĩa pendeat iuderitq eum ñ esse nobistũ morietur. ⁊ dedu¬
cent famuli tui canos eius tum dolore ad inferos. Ego ꝓprie seruus
tuus sim. qui in meam hunt recepi fidem. ⁊ spopondi ditens. Nisi redu
uus tuus ꝓ puero in ministĩo dñi mei. ⁊ puer ascendat cum fr̃ibus
suis. sion possum redire ad pr̃em absente puero ne calamitatis que op¬

Expanded text:
Cum ergo ascendissemus ad famulum tuum, patrem nostrum, narravimus ei omnia quae locutus est dominus meus. Et dixit pater noster: Revertimini, et emite nobis parum tritici. Cui diximus. Ire non possumus: si frater absente, non audemus videre faciem viri. Ad quae ille respondit: Vos scitis quod duos genuerit mihi uxor mea. Egressus est unus, et dixistis: Bestia devoravit eum: et hucusque non comparet. Si tuleritis meos cum maerore ad inferos igitur si intravero ad servum tuum patrem nostrum et puer defuerit cum anima illius ex huius anima pendeat videritque eum non esse nobiscum morietur et deducent famuli tui canos eius cum dolore ad inferos ego proprie servus tuus qui in meam hunc recepi fidem et spopondi dicens nisi reduxervus tuus pro puero in ministerium domini mei et puer ascendat cum fratribus suis non enim possum redire ad patrem absente puero ne calamitatis quae op
Abbreviated transcription (Latin):
Quid s̾ nult ꝙ inuentus
est sciphus ioseph ⁊ saccu¬
lo beniamm nisi qr ĩ cor¬
de pauli celestis doctrine
iam p̃sulgebat elcqͥum
d eẽt eruditus ĩ lege. s q
subiectus ñ erat intͣ sactũ
erat sciphꝰ. doctrina intra
soluto sacco .i. deposito
legis uelamĩe adeptus
lata fatie sermonis eił¬
gelium p̃dicat.

Expanded text:
Quid sibi vult quod inventus est scyphus Joseph in sacculo Benjamin, nisi quia in corde Pauli coelestis doctrinae aefulgebat eloquium, dum esset eruditus in lege? Sed quia subjectus non erat, intra saccum erat scyphus, doctrina intra soluto sacco, id est, deposito legis velamine, adeptus lata facie sermonis evangelium praedicat.
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c paulum qñ luxtir¬
lus qr ñdũ maturam fi¬
dei etatem g̃ebat. Uñ ⁊
adolescens legr̃. d̾ lapi¬
dantium stephm uesti¬
m̃ta seruabat. fleuit io¬
seph. cetitas pauli fles
est xp̃i lauat fatiem xͦ¬

Expanded text:
X Paulum quasi lux cirlus, quia nondum maturam fidei aetatem gerebat. Unde etiam adolescens legitur, dum lapidantium Stephanum vestimenta servabat. Flevit Joseph; caecitas Pauli fletus est Christi; lavit faciem
Abbreviated transcription (Latin):
lc̃. Quid ux sibi uelit qͥ¬
ri solet. an qi ñ serio. s
icto dcm̃ est ut exitꝰ decet
ñ est hñdum indatiũ
m̃dacia .n. a m̃datibus
serio aguntur ñ icto. c̃
cuntur ñ putant᷑ m̃da¬
tia. s magis mouet qͥd
sibi uelit hec actio ioseph
qui fratres suos donec ciˢ
aꝑiret quis est rctiens
ludificauit. ⁊ tanta ex¬
pectacione suspendit ꝙ.
licet tanto sit suauius
moppmatius cum qͥb
agitur. tñ sap̃ie illius
gͣuitate nisi magnum
auquid isto qͣiͣ ludo sigͣre¬
tur ne ab illo fieret. nec
ter ergo ꝯsid̾andũ puto
tantam miseriam s per¬
turbatione fr̃m suoꝵ qͦ¬
modo ioseph qͣmdiu no¬
luit tenuit.⁊ qnͣta uolu¬
it mora ꝑduxit. ⁊ tanto

Expanded text:
 quid sibi uelit quaeri solet. an quia non serio sed ioco dictum est, ut exitus docuit, non est habendum mendacium? mendacia enim a mendacibus serio aguntur, non ioco; cum cuntur, non deputantur mendacia. sed magis mouet quid sibi uelit ista actio Ioseph qua fratres suos, donec eis aperiret quis esset, totiens ludificauit et tanta expectatione suspendit: quod licet tanto sit suauius inopinatius cum quibus agitur, tamen sapientiae illius grauitate, nisi magnum aliquid isto quasi ludo significaretur, nec ab illo fieret nec ter considerandum puto, tantam miseriam in hac perturbatione fratrum suorum quomodo Ioseph quamdiu uoluit tenuit et quanta uoluit mora produxit, no
Abbreviated transcription (Latin):
G. Alius. dectima u̾itatis plenus auditores inebͥ¬
at ⁊ qͣi phialam porrigit alius explere ꝙ sentit.
gustũ p̃bet. Qui ergo ꝑ doctͥnam sap̃ie ministͣre
phyalas ñ possunt qͣntum ꝓ diuina largitate
sufficiunt. ꝓponent ꝓximis cyachos uerbi.
Io sephꝰ dicit .xii. panes ex simila fi singłos ex
duob detimis qui sabbo sr̃ m̃sam. sex huic. ⁊
sex inde ponebant᷑ suꝑ q̃mq patena aurea tũ
pugillo thuris ⁊ sic seruabantur us ad aliud¬
.d. sabb̃m in quo thꝰ cremabatur. panes sio sac̃¬
dotes comedebant calitos cũ thure reponentes.

Expanded text:
. Alius doctrina veritatis plenus auditores inebet quasi phialam porrigit: Alius explere quod sentit gustum praebet. Qui ergo per doctrinam sapientiae ministrare phialas non possunt, quantum pro divina largitate sufficiunt, propinent proximis cyathos verbi.osephus dicit duodecim panes ex simila fieri, singulos ex duabus decimis, qui Sabbato super mensam sex hinc et sex inde ponebantur: super quemque patena aurea cum pugillo thuris, et sic servabantur usque ad aliud Sabbatum, in quo thus cremabatur; panes vero sacerdotes comedebant calidos cum thure reponentes.
Abbreviated transcription (Latin):
stodi uerbum istd̃ legittumũ tibr ⁊ filus tiuˢ
usq metnum. Eumq introiers terram
qͣm dñs datinus est uobis ut pollicius e. ob¬
seruabitis cerimonias istas. Et cum uixut
uobis filui ur̃i que est ista religio. dicetis eis
uictima:. transitus dñi est. qñ transiut suꝑ

Expanded text:
erbum istud legitimum tibi et filiis tuis usque in aeternum cumque introieritis terram quam Dominus daturus est vobis ut pollicitus est observabitis caerimonias istas et cum dixerint vobis filii vestri quae est ista religio dicetis eis victima transitus Domini est quando trans
Abbreviated transcription (Latin):
da mͥ si quid gͥ exalbis ⁊ nigris.
que unius coloris st uarium
natum fũit meũ erit. si ꝙͥ u
nius coloris tuũ .Q. rẽ duffitile¬
ñ postulo. tecum facit natura
pecoꝵ ut alba ex albis. ⁊ ngra
optionem laban datam libẽ¬
ter arripuit. ⁊ ita ut iacob po¬
stulabat faciens. tͥum dier
it̃. int̾ iacob ⁊ filios suos seꝑa¬
uit. ne quis dolus ex intinita¬
est ⁊ ccͣ naturam albi ⁊ ngͥ
petoris. naturai arte pugna¬
uit. tres .a. uirgas populeas
⁊ amigdalinas. ⁊ maligͣnati
⁊ platamiinas hant ex ꝑte
tecorticans uariũ iurgaꝵ fe¬
tit colorem. ut ubic̃q ĩ uͥga
cortitem reliquisset anticiꝰ
remaneret color. ubi culiss
lorem diei ad potand̾ auida
ꝑgebant discolores uirgas
sis arietibꝰ thyrcis in ip̃a po¬
tandi auiditate oues ⁊ capͣt
faciebat ascendi ut exdupli¬
ci desid̾io d̾ ⁊ auide bibs̃. ⁊ ascẽ¬
duntur amarib tales fetus
ꝯciꝑent qͣles umibͣs arietum
⁊ hyrcoꝵ desuꝑ ascendentur̃

Expanded text:
da mihi. Si quid igitur ex albis et nigris, quae unius coloris sunt, varium natum fuerit, meum erit: si quid vero unius coloris, tuum. Rem non difficilem postulo. Tecum facit natura pecorum, ut alba ex albis, et nigra aborem. Optionem Laban datam libenter arripuit, et ita ut Jacob postulabat faciens, trium dierum iter inter Jacob et filios suos separavit, 353 ne quis ex vicinitaest, et contra naturam albi et nigri pecoris, naturali arte pugnavit. Tres enim virgas, populeas et amygdalinas et maligranatiet plataninas habeant, ex parte decorticans, varium virgarum fecit colorem, ut ubicumque in virga corticem reliquisset, antiquus permaneret color: ubi vero tullorem diei ad potandum avida pergebant, discolores virgas sis arietibus et hircis, in ipsa potandi aviditate, oves et capras faciebat ascendi, ut ex duplici desiderio, dum avide bibunt, et ascenduntur a maribus, tales fetus conciperent, quales umbras arietum et hircorum desuper ascendentium
Abbreviated transcription (Latin):
dicionem mutau̾it
si uidebat uarium
nasci petus dicebat.
uolo ut in fut᷑o nas¬
cantur mͥ uaria. tẽ
racob uirgas ĩ cana¬
lib si ponebat ut fe¬
tus unicolor nasc̾e¬
tur. Qũo fc̃o laban
ea pecora sue ꝑti ad
uices mutata ẽ ꝯdu¬
tio. ⁊ quodc̃q ꝓposu¬
biles uident᷑. s lege
bis grauide petudes

Expanded text:
ditionem mutaverit. Si videbat varium nasci pecus, dicebat: Volo ut in futuro nascantur mihi varia; tunc Jacob virgas in canalibus non ponebat, ut fetus unicolor nasceretur: quo facto Laban ea pecora suae parti vices mutata est conditio: et quodcunque proposubiles viderentur; sed lege « Bis gravidae pecudes. »
Abbreviated transcription (Latin):
que fecit tibi laban. Ego sum dñs deus bethel u¬
bi unxisti lapidem ⁊ uotum uouisti mͥ. Nunc gͦ
surge ⁊ egredere de terra hac. reuertens in terra
sidiu quicꝙͣ in facultatib ⁊ hereditate domus
patris nũ. sionne quasi alienas reputauit nos
i uendidit icomeditq pretium ñm: sed deus
tulit opes prĩs nr̃ ⁊ nobis eas traclidit ac filus nr̃is. unde
beris ac ꝯuigib suis sr̃ camelos abiit. Tulitq
thamia acquisierat ꝑgens ad yseac prẽm suñ
in terram chancan. Eo tp̃re ibat laban ad
tondendas oues ⁊ rachel furata est ydola prĩs

Expanded text:
 fecit tibi Laban. Ego sum Deus Bethel, ubi unxisti lapidem, et votum vovisti mihi. Nunc ergo surge, et egredere de terra hac, revertens in terram sidui quidquam in facultatibus et haereditate domus patris nostri? Nonne quasi alienas reputavit nos, et vendidit, conceditque pretium nostrum? sed Deus tulit opes patris nostri, et nobis eas tradidit ac filiis nostris. Unde beris et conjugibus super camelos abiit, tulitque tamia acquisierat, pergens ad Isaac patrem suum ad terram Chanaan. Eo tempore Laban ierat ad tondendas oves, et Rachel fu