comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nõ & seut temundur odiohabuit priur. ita & nor deincepr
odir&e cãma tione capitir inpopulir sicut eñi in parnone
tua tpenseunter mouebant capita sua ita & in marteri¬
hituir paciunt sed& siquis nunc inte que uoluenit uiuere po¬
nus iniqui plas phiemant cũ in risione uel capitis cominotione
Notadie uerecundia mea contneme est : & confusio pacigͥmea
co ppeiuit me dnr lȩe inal sumpta loquitur carne qu ꝓnob
uerecundia pauitur :malodicitur adque consunditur u
adiprũ &iam patibulũ crucis. A uoce & ꝓbranuis & obloquo¬
tis cũeidicerur .s filius dies descende decruce apacie in¬
mici iude: & ꝑ soquonttr populi iuda iei ⁊ Hec ominiciuore¬
confersi sumur & inique n aegimus intestamentotuo sed
uenrciterie predicauimus. & n recessit rerocornr̃m
ut errores fanaticos unde de gressi fuimus sequeremur:
& declinasti semitas nur aiuattua: Actionra nonest atiur
iustificationib sepanota. Qmꝰ humiliastinor in loco af

Expanded text:
 nos deinceps odiret. Commotionem capitis in populis. Sicut enim in passione tua transeuntes movebant capita sua, ita et in martyribus tuis faciunt. Sed et si quis nunc in te pie voluerit vivere: protinus iniqui blasphemant cum irrisione vel capitis commotione. Tota die verecundia mea contra me est, et confusio faciei meae cooperuit me. Dominus haec in assumpta loquitur carne, qui pro nobis verecundiam patitur, maledicitur, atque confunditur, usque ad ipsum etiam patibulum Crucis. A voce exprobrantis et obloquentis. Cum ei diceretur: Si Filius Dei es, descende de cruce . A facie inimici: Judae. Et persequentis. Populi Judaici. Haec omnia veneconfessi sumus. Et inique non egimus in testamento tuo. Sed veraciter te praedicavimus. Et non recessit retro cor nostrum. Ut errores fanaticos unde digressi fuimus, sequeremur. Et declinasti semitas nostras a via tua. Actio nostra non est a tuis justificationibus separata. Quoniam humilias
Abbreviated transcription (Latin):
beius orbistentorũ & quihabitant inea seculũ utiq ut in me
conmut&ur: gaudebunt campi & omnia que ineis sunt ani
Aunc gultabunt omnici ligna sil uarũ afaciedñi quia non sunt
linoxia conbustione: qmi uenit primoaduentu adredꝯmendum ⁊
m̃ ueni& iudicare tentẽ. Iteractꝰs adiudicandũ: iudicabit orbem
nocrũ in aequitate & populas in ueritate sua ut pec cators sub
ominis sui trabuens prestare dignour ut millo tremendo u¬
icu tempore nꝰ collȩcemur sinistro numero quinos redemptor
cus sangune confitemur ipsi gloria cũ & nopatie & spũ scõ

Expanded text:
et universi qui habitant in eo. Saeculum utique ut in melius commutetur. Gaudebunt campi, et omnia quae in eis sunt. AniTunc exsultabunt omnia ligna silvarum a facie Domini. Quia non sunt obnoxia combusenit judicare terram. Iterato ad judicandum. Judicabit orbem terrarum in aequitate, et populos in veritate sua: ut peccatores subnominis sui tribuens, praestare dignetur ut in illo tremendo judicii tempore non collocemur in sinistro numero: qui nos redemptos ejus sanguine confitemur ipsi gloria cum aeterno Patre et Spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
Cantatednio omnistentt astelocur & iudeũ uincit: & nauatianum
Deus oeciditurꝰ cantatedño omnistrae mouatianur occiditun
quomododicit u enĩ nur nouatianur gunt aliqua peccata
ꝓquibꝰ debemiur agore penitentia : acsidicat: demendatio deꝑ
purio: depureo: Cce erũ qquif ormeatur fuerit q̃ui homicidiũ fecerit
Foe geio nom potest penitenciam audi quiddicat: canta sedñaon¬

Expanded text:
Cantate Domino, omnis terra. Iste locus et Judaeum vincit, et Novatianum. ciditur. Quomodo? Dicit enim Novatianus: Sunt aliqua peccata, pro quibus debemus agere poenitentiam. Ac si dicat: De mendacio, de perjurio, de furto. Caeterum qui fornicatus fuerit, qui homicidium fecerit: iste agere non potest poenitentiam. Audi quid dicat; Cantate Do
Abbreviated transcription (Latin):
se &tendebant & plena eraent inquid oculis omnna eni notaru
istaru: plena eraent lumin edĩ non est istius temporis ut de nom
& decerubint & de animalib ex eclnel disputemur ⁊ubilateds
oministente n solũ uidȩa sedomnistento iubilatedño signane¬
tite uictoni r gertitus Cantate & xultate & prallite
cantate cogitatione prallite uero hioc est omnib membris urp
prallat manur in ael inosina prallat pe uadens inopordo

Expanded text:
se extendebant . Et plena erant, inquit, oculis. Omnia enim rotarum istarum plena erant lumine Dei. Non est istius temporis, ut de rotis, et de Cherubim, et de animalibus Ezechiel disputemus. Jubilate Deo, omnis terra. Non solum Judaea, sed, omnis terra, jubilate Domino. Signa mittite victoris exercitus. Cantate, et exsultate, et psallite. Cantate, cogitatione: psallite, verbo, hoc est, omnibus membris vestris. Psallat manus in eleemosyna: psallat pes vadens in
Abbreviated transcription (Latin):
eli iusticiam eius: euangelistoe scilic& : & uiderunt omner populi
loriam eiusꝰ quic &iã ꝗhus non est adnunciatũ de eo intellȩe¬
nunt diu inoaine uenisse. Confundantur omner qui adorent
sculptilia quigloriantur in simula crirsus : Uitdum inspe uana
confanduntur adillã uero ualeant ꝑuenire. AAd orcete dum
omnes angelieiur : ad nunciatorer regni illius : Auduut & loata ẽ
sion ecclesia quȩ gloriam eius speculabatur & gultauerꝰ filia
uidae anima confessorũ: ꝓpt iudiciatuadñe quia custodierꝰ ea

Expanded text:
us: evangelistae scilicet. Et viderunt omnes populi gloriam ejus. Quia etiam, quibus non est annuntiatum de eo, intellexerunt Deum in carne venisse. Confundantur omnes qui adorant sculptilia, qui gloriantur in simulacris suis. Ut dum in spe vana confunduntur, ad illam veram valeant pervenire Adorate eum omnes angeli ejus. Annuntiatores regni illius. Audivit et laetata est Sion. Ecclesia quae gloriam ejus speculabatur. Et exsultaverunt filiae Judae. Animae confessorum. Propter judicia tua, Domine. Quia custodierunt ea
Abbreviated transcription (Latin):
antatedño canticunouumꝰ Canticũnouum est diꝰfilius eri¬
cifixus qđ numquã auditũ fuertet: mouares nouum habet
canticũ: Cantate dnocanticum nouũ: homo quidem est quipo¬
rar est sed uos cantate dño: passus equidem quasi homo
sed saluauit quasi dr̃: Cantate dño canticũ nouũ eam¬
cunouũ mereatur nomen nouũ. ꝓpt̃ cadicitur & alibi: & uoc abitur
inequtei nomen nouũ: nouum nomen nouũ mereaturicantieu & ia

Expanded text:
no canticum novum. Canticum novum, est Dei Filius crucifixus, quod numquam auditum fuerat. Nova res, novum habet canticum. Cantate Domino canticum novum. Homo quidem est, qui passus est: sed vos cantate Domino. Passus est quidem quasi homo, sed salvavit quasi Deus. Cantate Domino canticum novum. Canticum novum, mereatur nomen novum. Propterea dicitur et alibi: Et vocabitur, inquit, nomen novum . Novum nomen, novum meretur canticu
Abbreviated transcription (Latin):
solur isrł uidit & iudea sed omnes fines simulq secandũ rysticor
intellectus finertre qua diu in medio t rȩsumus dm̃ uidere nꝰ possumus
quandoergo quas relinquimus t̃raem & in sumitate sumur tunc merta¬
mur uidere dm̃ ultisscire quomodo finerterȩ uideant dmi : legimi
mezechiel & rote inquid ille quȩ uoluntur dicebatur eis gel gel
qđ dicitur reuelatio gel enĩ reuelatio: gelgel reuelationote ergo
le audiunt reuelatio qm̃ rota quasi paruo quodam spacio te rroo
tangit & tota festinat ad ccelũ: id eodicitur & malioloco sci lapider
noluuntur suꝑt̃ rc̃ & quid dicitur in ex echiel quocũq inqiuis ibat sp̃r

Expanded text:
solus Israel vidit et Juda, sed, omnes fines: simulque secundum mysticum intellectum, fines terrae. Quamdiu in medio terrae sumus, Deum videre non possumus. Quando ergo quasi relinquimus terram, et in summitate sumus, tunc meremur videre Deum. Vultis scire quomodo fines terrae videant Deum? Legimus in Ezechiel: Et rotae, inquit, illae quae volvuntur, dicebatur eis, Gelgel, quod dicitur revolutio . Gel enim volutio: Gelgel, revolutio. Rotae ergo illae audiunt, revolutio. Quoniam rota quasi parvo quodam spatio terram tangit, et tota festinat ad coelum. Ideo dicitur et in alio loco: Sancti lapides volvuntur super terram . Et quid dicitur in Ezech
Abbreviated transcription (Latin):
integrer habuerir & una rupta siuna corda chepuerit ꝑsa¬
tus cithere somis eẽ non poterit intubirdꝰ calib: & uoce tube
cornae legimus innumeroru libro duo generc ẽe tubaro
unũ genurs eẽ tubarũ ducile gargento & aliud et̃ genus cabin
cornearisergo le utrumq diçitur intubir dũgilib e uot

Expanded text:
integras habueris, et unam ruptam? Si una corda defuerit, perfectus citharae sonus esse non poterit. In tubis ductilibus, et voce tubae corneae. Legimus in Numerorum libro, duo genera esse tubarum: unum genus esse tubarum ductile ex argento; aliud esse genus tubarum cornearum . Ergo hic utrumque dicitur: In tubis ductilibus, et
Abbreviated transcription (Latin):
lo quebantur &t tonitruum uocis eorũ uniuersus mundus audie¬
tiduo habebant pariter & graendem uoeẽ & splendoremf ulgore
patestates Siue certe montes suꝑbi quique homines: ⁊gius iste non
consumit humiles sed quicũq muntuosi sunt Deniq quando
fulg rꝰ mittitur difficile illos ꝑcutit qui mualler̃ sed semꝑ¬

Expanded text:
mundus audiebat. Duo habebant pariter et grandem vocem, et splendida fulgura. potestates. Sive certe montes, superbi quique homines. Ignis iste non consumit humiles, sed quicumque montuosi sunt: Denique quando fulgur emittitur, difficile illos percutit, qui in valle sunt; sed sem
Abbreviated transcription (Latin):
uocauitdin & sperocuit ineu̾ & nouerert node & postea oblitũ fuerat
dmanũgenus : uenit iterim in mundũ ut homines qui poste a obliti
fueraent iterũ cognuscerent: Notũ fecitlñs salutare suu: in hebreicole¬
gitur: notũ fecitdñs ihm̃ suum: Libicũq eniꝰ salutaredicitur in hebrenco
hy ponitur: in cons pectugenciũ reuelauit iusticiã sua nequa qua in so
indea sed in conspetugenciũ : iustu enieraet ut saluator saluar
paturt̃ sutꝰ pouelauit iusticia su& : quȩ in eredulitate hominũ fuerat
scurata. Necordacuse inisericordia suae conelusit omnia sub
peccato ut omnib misereatur: & ueritatẽ suã domui isrł ⁊ mnisericor¬
diȩ recordatur ueritatẽ impl&: recordatus est misericordiae suce

Expanded text:
um, et speravit in eum: et noverat Noe: et postea oblitus fuerat humanum genus, venit iterum in mundum, ut homines qui postea obliti fuerant, iterum cognoscerent. Notum fecit Dominus salutare suum. In Hebraico legitur: Notum fecit Dominus Jesum suum. Ubicumque enim Salvator dicitur, in Hebraico Jesus ponitur. In conspectu gentium revelavit justitiam suam. Nequaquam in sola Judaea, sed, in conspectu gentium. Justum enim erat, ut Salvator salvaret creaturam suam. Revelavit justitiam suam, quae incredulitate hominum fuerat obscurata. Recordatus est misericordiae suae. Conclusit omnia sub peccato, ut omnibus misereatur . Et veritatis suae domui Israel. Misericordiae recordatur: veritatem implet. Recordatus
Abbreviated transcription (Latin):
pit me recepitꝰ felix seruus ꝓpter quẽ dny gloriatur: Sollite
ticer & intnoite in atria eius: Hostiam seam uiuam placentẽ do
Follite hostiar uos ipsi adferte hostias : quas hostiar᷑ uos ipsi estote
nostice urginitar Molo chaustuꝰ xp̃i estꝰ uniuersa castitas : siue in uirgi¬
uitate siue inuiduitate siue in continencia hostia xp̃i est: Remnouã
loquor: hostiã castitas ipsaportat : tollite hostiar & introite inatria
ius: ad opete dñm inatria sca eius. Iudeo plupe atria: iudeo unu̾
latriũ. Tollite hostias & introite in atria oius: ecce plurx atria
ñ potest deuno atrio uenise ad plur atria sed deplurimis atrus
uenit᷑ a elunũ atriũ N iultisscire hoc ipsii nusteria & in alioloco nego¬
natarille qui babe plures inargaritas uendidit plues Remnere
ua dñ  Nisisteterͥmus inuus plurimis una uia inuenire ñ possu¬
murꝰ quer̃ istȩ marga nite plures  quer̃ uae plurer quer̃ ista acria¬

Expanded text:
pit, me recipit . Felix servus, propter quem Dominus gloriatur. Tollite hostias, et introite in atria ejus. Hostiam sanctam, vivam, placentem Deo . Tollite hostias. Vos ipsi afferte hostias. Quas hostias? Vos ipsi estote hostiae. Virginitas, holocaustum Christi est. Universa castitas, sive in virginitate, sive in viduitate, sive in continentia, hostia Christi est. Rem novam loquor, hostia castitatis ipsa se portat. Tollite hostias, et introite in atria ejus. Adorate Dominum in atrio sancto ejus. Video plura atria: video unum atrium. Tollite hostias, et introite in atria ejus. Ecce plura atria.Videte ergo quoniam non potest de uno atrio veniri ad plura atria: sed de plurimis atriis venitur ad unum atrium. Vultis scire hoc ipsum mysterium? Ecce in alio loco negotiator ille qui habebat plurimas margaritas: vendidit plures, ut emeviam Domini . Nisi steterimus in viis plurimis, unam viam invenire non possumus. Quae sunt istae margaritae plures? Quae sunt viae plures? Quae sunt i
Abbreviated transcription (Latin):
rucifigitur nos mundo crucifigimur : & xp̃r in nobis erucifi¬
tidit ad regna caelorũ ubi sunt oliuaedm̃ uberer ubuilum en xp̃i
neffetur ubisunt oliu&adiiu: ego enim quasi oliua uberir indomo
P aequitate: defuturo hoc iudiciodixit in quo i terrts adueni&
uidicre deuiuis ac mortius. H& enturcoli a postoli uel reliquisci¬

Expanded text:
bis Christus crucifigitur: nos mundo crucifigimur: et Christus in nobis crucifiascendit ad regna coelorum: ubi sunt olivae Domini uberes, ubi lumen Christi nascitur: ubi sunt oliveta Domini. Ego enim quasi oliva uberis in domo in aequitate. De futuro hoc judicio dixit: in quo iterato adveniet judicare de vivis et mortuis. Laetentur coeli. Apostoli, vel reliqui
Abbreviated transcription (Latin):
postoli bini uittuntur ꝓpt̃ ea ñ habemus unũ oculũ sed duo  ꝓpt̃eo
duas habemus gurer: ꝓpt̾ꝰea duces nares ꝓpt̃eai duo labia ꝓp̾t ea
dacs manus: duos peðerꝰ Nihil in nõb̵ unum habemus nisi qđ turpe
qi & corporis nr̃i memlite duorũ testamentorũ sacrementater¬
tantur.Adferdedño patriae genciũ adfertedno gloria & honorẽ

Expanded text:
postoli bini mittuntur: propterea non habemus unum oculum, sed duos. Propterea duas habemus aures, propterea duas nares, propterea duo labia, propterea duas manus, duos pedes. Nihil in nobis unum habemus, nisi quod turpe est. Et corporis nostri membra duorum Testamentorum sacramenta testantur. Afferte Domino, patri
Abbreviated transcription (Latin):
uruenit atq: saluator in degrptum ista in qua nossumus in
s ista leuis quȩ est And&timnilu scãmaria nulloliumano
pͥmne pꝰgracuata : ystanubes leucs uenit inmundũ & secũ portat
mundiereatore: & quid dicitur ibi in saia duruenit inaegrptũ suꝑ
pertor homo mortalis: sed nubes ista quȩ uenit in agrptũ nubes
e coligo incirtuitueius: diximus denube dicanus decaligine dnꝑ
incaligine est/ dũy aut inlumine est aut in caligine in lumine inci¬
pientib est incipientib enꝰ simplicit̃ loquitur quiuero ꝑ fecti sunt
ll p mistice loquitur demq apostolus nꝰ loquebatur quasi turbirsed¬

Expanded text:
us atque Salvator in Aegyptum istam in qua nos sumus: iNubes ista levis, quae est? Videtur mihi sancta Maria nullo humano semine praegravata. Ista nubes levis venit in mundum, et secum portat mundi creatorem. Et quid dicitur ibi in Isaia? Dominus venit in Aegyptum super imperator homo mortalis; sed nubes ista quae venit in Aegyptum, Nubes et caligo in circuitu ejus: Diximus de nube: dicamus de caligine. Dominus in caligine est. Dominus aut in lumine est, aut in caligine. In lumine incipientibus est. Incipientibus enim simpliciter loquitur: qui vero perfecti sunt, illis mystice loquitur. De
Abbreviated transcription (Latin):
reduecit ccel gut tdr & ruminat illud & tenuae ẜacit ut qđ gros sam
fueraet rur sũ tenuiae mit tatur inuentrẽ ⁊ hoe quidẽ ꝑtin& ecehaer̃¬
ca diuina dicere : omne cimimal qdđ findit ungulam & ruminat
dum est: iudeus una ungulam hab&: inuno enun tantũ eredit ter¬
ento & non ruminat⁊ legit enĩ tantũ modo littert᷑ & in uil conride
nbulquerit intransecus: Oc clesi csticus uero ungular findit

Expanded text:
it: ut quod grossum fuerat, rursum tenue mittatur in ventrem: hoc quidem pertinet ad sacrata divina dicere. Omne animal quod findit ungulam, ruminat, mundum est. Judaeus unam ungulam habet: in unum enim tantum credit Testamentum, et non ruminat. Legit enim tantummodo litteram, et nihil considerat: nihil quaerit intrinsecus. Ecclesiasticus vero ungulas fin
Abbreviated transcription (Latin):
ria misit eis inhabundantia : ut iã non litterȩ hordeo: sed spipelis critiei
dogmate sacientur & transtulit austrũ decelo: & indux̃ inuirtutesua
latilia pennataꝰ muentis placũ sps sc̃ĩ de monstrat coħlatio atimul¬
titudinis quȩ pulueri uel arenae maris aessimilatur terenũ & durũ
eorum arguit sensum: &cecider in medio castrorũ eorũ. cirta taber¬
nacula corũ⁊ & manducauer & saturatis̃ nimis castre sinagogus dic̃ :
tabernacula uero conda eorum in quib: hȩc deflugerunt qđ aũ eosnimus
indicat sacureto s: ingluuiem eorũ carnalem in crepat : quod ii quidedt̃
preceptis refici debuerent depul uerisse carnibsenciunt saciator: &a
si deriũ eorũ adtullit cis: & n r̃ fpedati adesiderio suo in mensapi&ap
dñi ut te rreno uctu esurienter pascit. sic & quieũ desideraeuerit ar¬
lesti quẽ superius diximus pane repl& ergo hi qui carnis tantun
& ñ dm̃ desiderruer quidinsequenti ꝑtuler uideamus. Ad liuoq

Expanded text:
ria misit, ut jam non litterae hordeo, sed spiritalis tritici dogmate satientur. 30 Transtulit Austrum de coelo: Et induxit in virtute sua etc. In ventis, flatum Spiritus sancti demonstrat. Collatio autem multitudinis, quae pulveri vel arenae maris assimilatur, terrenum et durum eorum arguit sensum. Et ceciderunt in medio castrorum eorum, circa tabernacula eorum, et manducaverunt, et saturati sunt nimis. Castra, synagogas dicit. Tabernacula vero, corda eorum in quibus haec defluxerunt. Quod autem eos nimis indicat saturatos, ingluviem eorum carnalem increpat: quod hi qui de Dei praeceptis refici debuerant, de pulvereis se carnibus sentiunt satiatos. Et desiderium eorum attulit eis: non sunt fraudati a desiderio suo. Immensa pietas Domini, ut terreno victu esurientes pascit: sic et qui eum desideraverit, coelesti, quem superius diximus, pane replet. Ergo hi qui carnes tantum, et non Deum desideraverunt, quid in sequenti tulerint, videamus. Adhuc esca
Abbreviated transcription (Latin):
ne diis nos reu prius nomendin cipud he¬
breos quattuor litterorũ ẽ. iod. he. uu&.
hequod ꝓpriȩ di uocabulũ sonat & legi potest
iaho & hebrei arreton id est ineffabile opi¬
nantur: secundum uero a donai omniũ cũmune est quod
bile est nomentuũ in uniuersa tente: quod ꝓnobis homo¬
factur es quod mortuur quod surrȩisti: in cunctir gen¬
tib est uulgatũ. Qmꝰ eleuata est magnificenciatua suꝑ
celar. quod po st resunectionẽ celor cuntriumpho glo¬
riae conscendisti: Exore infantiũ & lactanciũ ꝑfecisti
laudem. Luc& ꝑ senionũ ꝓph&arũ doctrinã multa sint
quȩ di contineant haudem tamen hunc uersieulum

Expanded text:
ne Dominus noster. Prius nomen Domini apud Hebraeos quatuor litterarum est, jod, he, vau, he: quod proprie Dei vocabulum sonat: et legi potest ΙΑΗΟ, et Hebraei ἄῤῥητον, id est, ineffabile opinantur. Secundum vero ADONAI, omnium commune est, quod bile est nomen tuum in unifactus es, quod mortuus, quod resurrexisti, in cunctis gentibus est vulgatum. Quoniam elevata est magnificentia tua super coelos. Quod post resurrectionem coelos cum triumpho gloriae conscendisti. Ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem. Licet per seniorum Prophetarum doctrinam, multa sint quae Domini contineant laudem: tamen hunc versiculum
Abbreviated transcription (Latin):
biliatua non illa tantũ quod mortui resurcitantur
Eeci mluminantur uelo i&era: sed & quod ꝑte animȩ
ꝑ dite saluq insperate redduntur: L& abor & & al¬
tabo inte ⁊ li& abor inspe & gultabo in re iuxta illud
apostoli : Quigloriatur in dño glori&ur : & psalla nomi¬
nituo altissime psalla opere conplea nomini tuo: Nompa
laur cuopere: Inconuertendo inimicũ meũ prorsũ
qualẽ inimicũ id est diabalũ quiadñs dixit. uadertro
satanar : Ante aduentũ xp̃i diabalur itileris mortis
fuit sed postea r&ro Ecclesia sequens quasi canis
unde alibidicit: Tu conterer capite illiur & ille calcaneu
serpens diabolur. In firmabuntur & peribunt apacie
tud ⁊ impi utiq: abimpi& atesua peribunt: uel sicut su¬
perius dixit singulariter & hic pluraliter idest
omner satelliter suar insimul conp̾hendit quiperi¬
turisunt in diem iudici: quare in firmabuntur
quia prius fortes erent ꝓpt peccata nia ꝯsed
modo in firmitardiꝰ norfecit forter & ill os in¬

Expanded text:
quod mortui resuscitantur, caeci illuminantur, vel caetera; sed et quod per te animae perditae, saluti insperatae redduntur. Laetabor et exsultabo in te. Laetabor, in spe, et exsultabo, in re: juxta illud Apostoli: Qui gloriatur, in Domino glorietur , Et psallam nomini tuo, Altissime. Psallam, opere compleam, nomini tuo. Nomen laus cum opere. In convertendo inimicum meum retrorsum. Qualem inimicum, id est, diabolum: quia Dominus dixit: Vaderetro, Satana . Ante adventum Christi diabolus dux itineris mortis fuit: sed postea retro Ecclesiam sequens, est quasi canis. Unde alibi dicit: Tu conteres caput illius, et ille calcaneum serpens diabolus. Infirmabuntur et peribunt a facie tua. Impii utique ab impietate sua peribunt. Vel sicut superius dixit singulariter, ita et hic pluraliter, id est, omnes satellites suos insimul comprehendit, qui perituri sunt in die judicii. Quare infirmabuntur? quia prius fortes erant propter peccata nostra: sed modo infirmitas Dei nos fecit fortes, et illos in
Abbreviated transcription (Latin):
Dequasaul ortur est regnorũ libri testimonior̃ in quib
scripture cũ memorit ⁊ &eycetur defilus benta nn
& nomen eius chrs filiur abiel. filusared filubechor&
filu apfhi filuuiri Femini turpotens & huic filiur
& nomen eius saulꝰ. Semei quoq ille quilapides & pulue¬
rẽ indo iacͥebat . Defamiliasaul hoc est gemineus
fuit sicut in his dẽ libris scribitur: Egrediebatur uir
deꝓƿinquitate domus saul & nomeneius semei filius
gera de quo postea đeł loquens ducitur: Eccefilius qui
egressusest deuentremco quȩrit anima mea: &quan¬
tomagis nunefiliur. Iemini aquila hanclocũ ita inter

Expanded text:
de qua Saul ortus est, Regnorum libri testimonio sunt, in quibus de qua Saul ortus est, Regnorum libri testimonio sunt, in quibus Scriptura commemorat: Et erat vir de filiis Benjamin, et nomen ejus Cis, ffilii Aphi, filii viri Jemini, vir potens, et huic filius, et nomen ejus Saul . Semei quoque ille qui lapides et pulverem in David jaciebat, de familia Saul, hoc est, Jemineus fuit: sicut in eisdem libris scribitur; Egrediebatur vir de propinquitate domus Saul, et nomen ei Semei, filius Gera ; de quo postea David loquens inducitur: Ecce filius meus qui egressus est de ventre meo, quaerit animam meam: et quanto magis nunc filius Jemini? Aquila hunc loc
Abbreviated transcription (Latin):
consiliũ achitophel & adeũ nuncias musit p gr her mo ul¬
tric sedere sed ꝓcul fuger& . ne obismer&ur aflio ueresci¬
endũ est ueliementer ernere ÷ primũ quod nomen chusi ꝑramed
lit teprm scruiptum est. Incuero ꝑsin, deinde quodnum qua mdđ
qui io ab & c&erir ducib gercitur sui preceperat dicens: Par¬
tite puero absalon demorte filuloque rolur : Concepit dolore
& peperit iniquitate Hacũ aperuit & effodit eũ. & incidit
in fouea quam fȩcit Aaxime qui morte eius audita
operuit capicosuũ & eiulaus clamar&: filius incur absalon
filius meur absalon, ad&tremũ quod ille chusi amicus dd
faliur a raechi Scriptũ est hncuero filius gemini sciendũ
itaquechus. inter pr&are & hnopen & totũ psalmum
contrasaul ẽẽ conseriptu: quiꝑ sequeba tur cũ & info¬
uea quẽ foderaet ipse incidit : quem & dnopemuocat
ꝓpt̾ sanguinarior & theros & cruds les mores
eminiuero familia quod atribum ꝑtineat beniamin

Expanded text:
ultra sederet, sed procul fugeret, ne opprimeretur a filio. Verum sciendum est vehementer errare. Primum, quod nomen Chusi per samech litteram scriptum est: hic vero per sin. Deinde quod numquam David qui Joab et caeteris ducibus exercitus sui praeceperat, dicens: Parcite puero Abessalon , de morte filii loqueretur: Concepit dolorem, et peperit iniquitatem: Lacum aperuit et effodit eum, et incidit in foveam quam fecit: maxime qui, morte ejus audita, operuit caput suum, et ejulans clamaret: Filius meus Abessalon, filius meus Abessalon. Ad extremum quod illic Chusi, amicus David, filius Arachi scriptum est: hic vero filius Jemini. Sciendum itaque Chusi interpretari, Aethiopem: et totum psalmum contra Saul esse conscriptum, qui persequebatur eum: et in foveam quam foderat, ipse indicit. Quem Aethiopem vocat, propter sanguinarios, et tetros, et crudeles mores. Jemini vero, familia, quod ad tribum pertineat Benjamin,
Abbreviated transcription (Latin):
& penã Flactur est dns refugium pauperũ: inter paupe¬
rem & aduer sarium hoc est diabalũ iud& erit xp̃r qui
iudicabit inter ȩcclesiã & aduersarium hoc est diaba¬
lum unde & in apochalipsi dicitur Quiest accusator
fraetrum nr̃orũ: uelilbƿauperes qui ꝓpt̃ eũ pauperer
facti diuiciar suar incibor destribuunt ꝓauperum

Expanded text:
est Dominus refugium pauperi. Inter pauperem et adversarium, hoc est, diabolum, judex erit Christus: qui judicabit inter Ecclesiam et adversarium, hoc est, diabolum. Unde et in Apocalypsi dicitur: Qui est accusator fratrum nostrorum. Vel illi pauperes, qui propter eum pauperes facti, divitias suas in cibos distribuunt
Abbreviated transcription (Latin):
sia & gentib uenit. & oaus a mea/ acsidicat ȩcdesi¬
ais causastipine contra aduersarias & eiundicastim
& fecisti causam meam bonam: sedes suꝑrionum tront̃
grecum est latine sedis dĩ quia unurquis que sc̃r redir
di est ut ipse ait: cȩlum mihi sedes est: & alibi anima iur¬
te tupater causa meam ut meresus citars quia in¬
iuste metraediderunt morti. In crepasti genter ꝑ predi¬
catorer qui idola adonrbant ligna & lapider & perit
impius diabalus qui i psir lignis uellapidib: adorcturs
uels predicatione a portolica merepate runt genter &
ab impio factus estpius. Nomencorũ delesti incernum
id est memoriee eoruinꝰ non memo rebitur in his ult ne
nomen in qu&atis quia credenter inte accsperunt no
man nouum quod benedic&ur interrir: Inimicidesece

Expanded text:
gentibus venit. Et causam meam. Ac si dicat Ecclesia. Causasti pro me contra adversarios, et vindicasti me; et fecisti causam meam bonam. Sedisti super thronum. Thronus Graecum est, Latine sedes: quia unusquisque sanctus sedes Dei est: ut ipse ait. Coelum mihi sedes est . Et alibi: Anima justiam: judicasti juste tu Pater, causam meam, ut me resuscitares: quia injuste me tradiderunt morti. Increpasti gentes. Per praedicatores, qui idola adorabant, ligna et lapides. Et periit impius. Diabolus qui in ipsis lignis vel lapidibus adoratur: vel per praedicationem Apostolicam increpatae sunt gentes, et ab impio factus est prius. Nomen eorum delesti in aeternum. Id est, memoriam eorum. Non memorabitur in his ultra nomen impietatis: quia credentes in te acceperunt nomen tuum novum, quod benedicetur in terris. Inimic
Abbreviated transcription (Latin):
Qñi requirens sanguinẽ eorũ & dñr nolite cimere qui
occidunt corpus : animã nonporsunt occidere
Memonttur est dur & n est oblitur ortionem pauperis:
acsidicat ꝓph&a non est oblitus uindicare sanguinem
ur̃mꝰ Vnde ipre dñrdixit: dr cutẽ nanfaci& uindic¬
tum electorum suorum lamanciũ adre die ac nocte
misciere meidñe : qmꝰ mniserrum uiox ecderiȩ: uide hu¬
militatẽ meã de inimicir meir : qui & altarine deportir
mortiri porte mortisunt studia parentũ qui cole¬
bant diuer sor dcor demoniorũ prerent por temor¬
tio quonũ doc trina ad mortem ducebat: Miter porre
mort ir abereicorum doctrina. dequib portir &.Ni¬
tata ert eccdesia & mirsa est inportis filiȩsion
Aerunt porteuite Si cutꝑmalã doctrinã quari
porta mortintellegimur que ad interitũ ducunt
ta &e pon deq in cellegimur boner prodicatorer quinor
suam doc trinam aduitam & ernam ducunur
Exul tabo insalu tarituo : idest gaudebo : Insalutarituo : in

Expanded text:
 requirens sanguinem eorum. Et Dominus: Nolite timere: quia si occidunt corpus, animam non possunt occidere . Memoratus est Dominus: et non est oblitus orationem pauperis. Ac si dicat propheta: Non est oblitus vindicare sanguinem vestrum. Unde ipse Dominus dixit: Deus autem non faciet vindictam electorum suorum clamantium ad se die ox Ecclesiae: Vide humilitatem meam de inimicis meis: qui exaltas me de portis mortis, etc. Portae mortis sunt studia parentum, qui colebant diversos deos daemoniorum. Ipsi erant portae mortis, quorum doctrina ad mortem ducebat. Aliter: Portae mortis, haereticorum doctrina, de quibus portis exaltata est Ecclesia: et missa est in portas filiae Sion, quae sunt portae vitae. Sicut per malam doctrtas mortis intelligimus, quae nos ad interitum ducunt: ita et portas vitae intelligimus bonos praedicatores, qui nos per suam doctrinam ad vitam aeternam ducunt. Exsultabo in salutari tuo. Exsultabo, id est, gaudebo: In salutari tuo, in
Abbreviated transcription (Latin):
b puerir osanna filio dauid ꝓpt inimicustuas ad con¬
fusionẽ iudeorũ. Ut destruas inimicũ & ultorem
her&icu qui cũ ne quiciasua inpugnat ecclesia defende¬
re eã tamen assimulat. Qm uidebo celostuor oporo
digitorum tuorũ Celos scripturar intellegimur
Qm̃uidebocelor opero digitorũ tuorũ: quise uiruru eẽ
ꝓmit tit nec dũ presentem uid&. Uidebo in quid tuno
eni &ia rocdionẽ operis eius cursũ que cognus cam:
alit̃ uid& gubernator nauẽ : aliter medicur
egrotantem aliter piȩ turem pictor quam inperito¬
rũ nudes oculi Iiunã & stellas quaestu funda sti ec de¬
si am uel doc toris eiur. quid est homo qđ memores eius e
quale meritum seat hominis ut memor factus ei ꝓeiur
redemptione suscipias carne aut filius hominũ qmꝰ
uisitas eũ Filius dĩ factus est falius hominis id est
filius marie urginis qui uisitauit corpus humili¬
tatis nĩȩ. Quod . sumere est dignatur minorestieu
panlominur ab angelir in hebreo ꝓ eo qđ est ab angelis

Expanded text:
nimicos tuos. Ad confusionem Judaeorum. Ut destruas inimicum et ultorem, Haereticum, qui cum nequitia sua impugnat Ecclesiam, defendere eam tamen assimulat. Quoniam videbo coelos opera digitorum tuorum. Coelos Scripturas intelligimus m videbo coelos opera digitorum tuorum. Qui se visurum esse promittit, necdum praesentem videt. Videbo, inquit. Tunc enim etiam rationem operis ejus cursumque cognoscam. Aliter videt gubernator navim: aliter medicus egrotantem, aliter picturam pictor, quam imperitorum rudes oculi. Lunam et stellas quae tu fundasti: Ecclesiam, vel doctores ejus. Quid est homo quod memor es ejus? Quale meritum stat hominis, ut memor ejus factus, pro ejus redemptione suscipias carnem. Aut Filius hominis, quoniam visitas eum. Filius Dei, factus est Filius hominis: id est, Filius virginis Mariae: qui visitatavit corpus humilitatis nostrae, quod assumere est dignatus. Minorasti eum paulo minus ab angelis. In Hebraeo pro eo quod est, ab angelis,
Abbreviated transcription (Latin):
ȩquale hab&: reuert&ur dolor eius in capłt eius inuer¬
ticem ipsius iniquitas eius descendet : Uid& e quiddicat &
in capudeius: & inuerticem capitis: cũ autẽ iniquitas capuo
premit & uerticem premit tibiest penitentia diabali
iste finis diabali reuert&ur dolor eius in capuet etus & i
uerticem ipsiur iniquitas eius descendit: Confitebor
dño secundũ iusticiã eiur: quinꝑmisit timenterre
disꝑdi & psalla nominidñi altissimi : quinos aliment¬
tis tristicide ingaudia sempiterna ꝑduxit. VIII. inpi

Expanded text:
aput ejus et in veraput ejus et in verticem ipsius iniquitas ejus descendet. Vide quid dicat: et in caput ejus, et in verticem capitis. Cum autem iniquitas caput premit, et verticem premit, ubi est potentia diaboli? Iste finis diaboli. Revertetur dolor ejus in caput ejus, et in verticem ipsius iniquitas ejus descendet. Confitebor Domino secundum justitiam ejus. Qui non permisit timentes se disperdi. Et psallam nomini Domini altissimi. Qui nos a lamentis tristitiae, in gaudia sempiterna perduxit. PSALMUS
Abbreviated transcription (Latin):
& infrendens inomnidie ⁊ quienꝰ ꝓpt̃ pacientiã sua
ita delicta nonpunit: quas iratur & cominatur.
diem ultionis &pectat ut corrigat delinquentem
gequamur ordine Conuert&ur dolor eiur in capug̃
quomodo si aliquir maltũ mittat lapidẽ & ñ sit cau¬
tus & lapis uenerit in capuðeiur suo uulnere uulneratur
sic & dicibulur occiditur sua suꝑbia : Ex altatur & corruit:
modo & altare uult caput & ñ potest : Qm̃ conuert&ur
dolor eius in caputeiur & deprimit illu diabalur secun¬
dum regulã scripturarũ lectus est in genes ipre esse
coluber ipse serpens quilo quebatur ad eua  qm̃ totuster¬
re her& ic& erte animalia. lic& ambulent inteno ta men
non omne corpus inteitiacens habent : lic& habeant peder
intente tamen aliam partem corporis sursũ habent
Cderũ diabalur hoc est serpens & coluber antiqus se¬
cundũ isaiam totus intenxre est & capuit & reli quun corpus

Expanded text:
et infrindens in omni die. Qui enim propter patientiam suam et infrindens in omni die. Qui enim propter patientiam suam ita delicta non punit: quasi iratus et comminatus, diem ultionis exspectat, ut metu corrigat delinquentem. Exsequamur ordinem. Convertetur dolor ejus in caput Quomodo si aliquis mittat in altum lapidem, et non sit cautus, et lapis venerit in caput ejus, suo vulnere vulneratur: sic et diabolus occiditur sua superbia, exaltatur, et corruit. Modo exaltare vult caput, et non potest: quoniam convertetur dolor ejus in caput ejus, et deprimet illum. Diabolus secundum regulam Scripturarum lectus est in Genesi; ipse est coluber, ipse serpens, qui loquebatur ad Evam: quoniam totus terrae haeret. Caetera animalia licet ambulent in terra , tamen non omne corpus in terra jacens habent: licet habeant pedes in terra, tamen aliam partem corporis sursum habent. Caeterum diabolus, hoc est, serpens et coluber antiquus, secundum Isaiam totu
Abbreviated transcription (Latin):
sagittas quib: nor ꝑeueiat : quorũ enim
conda andent libidine: uitus & parsionib isti uictis unt
adiabalo: sagit tassuas ardentib effecit: pulchre dixit
nondixit arsuris hoc est quiar surisunt sagit tIripsꝰ¬
us Sed quorũ cumque corda ardere uiderit. illas ꝑcu¬
tit: dicit eni aportolus. ardentes habere diabalũ sagit¬
tas: ecce parturit in iusticia. concepit dolorẽ & pepe¬
rit inquitate diabalus sic concipit. sic parturit:
sic nutrit. sic & altat: lacu aperuit & effodit eum &
incidit in foueã quã fecit⁊ diabali ipse est lacur que
& fouea. lacũ aperuit : sed qm non potest aqua conti¬
nere secundũ hieremia : ꝓpt ea lacur illius uersus ẽ.
infouea. omnia conciliabula her&icoru foueaesunt
quatur adiutoriũmeũ adõ qui raluas facit reetꝰscor¬
de pumquid iroercȩtur ꝑ singulas dies : meliur ꝓ hoe
in hebreo hab& caminatur inomnidie : quod aquila
quoque traenstulit. & pulchire autẽ caminanr

Expanded text:
sagittas, quibus nos percutiat. Quorum enim corda ardent libidine, vitiis, et passionibus: isti victi sunt a diabolo. Sagittas suas ardentibus effecit. Pulchre dixitnon dixit, arsuris: hoc est, qui arsuri sunt sagittis ipsius: sed quorumcumque corda ardere viderit, illos percutit. Dicit enim Apostolus ardentes habere diabolum sagittas . Ecce parturiit injustitiam, concepit dolorem, et peperit iniquitatem. Diabolus sic concipit, sic parturit, sic nutrit, sic exaltat. Lacum aperuit, et effodit eum, et incidit in foveam quam fecit. Diabolus ipse est lacus, ipse est fovea. Lacum aperuit. Sed quoniam non potest aquam continere secundum Jeremiam: propterea lacus illius versus est in foveam. Omnia conciliabula haereticorum, foveae quatur: Adjutorium meum a Deo, qui salvos facit rectos corde. Numquid irascetur per singulos dies? Melius pro hoc in Hebraeo habetur: Comminatur in omni die, quod Aquila quoque transtulit. Et pulchre ait: Comminans
Abbreviated transcription (Latin):
est quod ia superius diximus. quod noneor quiopepaetis unt
iniquitatẽ. sed qui operentur a scubeat recedere. Conuer¬
tantur & enules canti ualde ueloqiter: Nonconcro ii¬
micor. sed ꝓ inimicis oraet. ut conuertantur &erubes
cant apeccatissuis & eruhescant ñ leuiter. sedue hemen¬
ter÷ necrec neslinato tempore sedcito .VI. pataliatiauie¬

Expanded text:
est, quod iam superius diximus: quod non eos qui operati sunt est, quod iam superius diximus: quod non eos qui operati sunt iniquitatem, sed qui operantur, a se iubeat recedere. Convertantur et erubescant valde velociter. Non contra inimicos, sed cant a peccatis suis: et erubescant non leviter, sed vehementer: nec recrastinato tempore, sed cito. PSALMU
Abbreviated transcription (Latin):
tũ eius lacrimis nigatũ sit turbatur est afunore oculus
meur uli r̃ amiei lit tero corte oculur isto corporeur ab i pat
non contur batur nunforte intantã robiem & tallimur
ut uultus quoque nostri & oraemuentur. Ille itaq: turbacur
oculus quisi scandalizatiis fuerit eructur nonut̃ ait ab ine
cia mihi timeo prepaneta turbata est mens mea. & totucor¬
dis mei principale contremuit. Inu&oreui in omib inimicir
meis non noua aduersũme inimici bellagerunt meus bos¬
tir antiquis est: aliter ubertate eius: oninis qui renouatur
dedie iidiem non porisi consequi quia uaerẽ homine cum u¬
cus & concupiscentus eius : in imicis meis aduersũme porto
pugnantib ⁊ Discedite a me omnes qui operaemini iniqui¬
tateꝰ. Post qua ipse misericordia consecutus est & ceeros
doc& uelcohortatur utͥschabeant nenim uulo in i¬
qͥorũ habere consoreiũ. Simulautẽ & illud notandum

Expanded text:
tum ejus lacrymis rigatum sit. Turbatus est a furore oculus tum ejus lacrymis rigatum sit. Turbatus est a furore oculus meus. Ubi sunt amici litterae? Certe oculus iste corporeus ibi ab ira non conturbatur, nisi forte in tantam rabiem extollimur, ut vultus quoque nostri et ora mutentur. Ille itaque turbatur oculus: qui si scandalizatus fuerit, eruetur. Non autem ait: Ab ira cia mihi timeo praeparata: turbata est mens mea, et totum cordis mei principale contremuit. Inveteravi in omnibus inimicis meis. Non nova adversum me inimici bella gerunt, meus hostis antiquus est. Aliter: Pubertatem ejus hominis qui renovatur de die in diem, non possum consequi: quia veterem hominem cum vitiis et concupiscentiis ejus inimicis meis adversum me porto pugnantibus. Discedite a me omnes qui operamini iniquitatem. Postquam ipse misericordiam consecutus est, et ceteros docet vel cohortatur ut a se abeant: non enim vult iniquorum habere consortium. Simul autem et illud notandum
Abbreviated transcription (Latin):
quequo anma med quȩ est conturbata uehementor neripis.
ñ cor rigis nonemendas conuer teredñe eripe anima meam
nis aninia nr̃em ante conuertere: non ea potest eruere de
periculo uel illud: Dñe quia uertirti uultũ tuũ a nobir conuer¬
tere & nos uidere dignare &erue amiã nrtͥm. Qm̃ nones
inmorte qui memor sit tui n̾eni mortui laudabunt te dñe
sednos qui uiuenter sumuss quia non ert dr̃ mortuorũ sedui¬
uerum in inperno autẽ quis confitebitur tibi: Nonpͥmponbilo
red pnero porut inomnib: eniꝰ dĩ iudieur delectatur rẽr & lau¬
dert indicia eius. Habontui ingemitumeo: miro reremei
quia hȩc & hȩc quȩsecuntur feci lauabo ꝑ singular nocter
lectũ meu quicotidie lacrimis seretũ rigat: non potent in co¬
gitatione eiur libidinũ pampa rubripere ⁊ inlacrinuir moir
stnxtũ meũ nigabo: Quanta multitudo lacrimarũ ut strox¬

Expanded text:
quequo animam meam quae est conturbata vehementer, non eripis, quequo animam meam quae est conturbata vehementer, non eripis, non corrigis, non emendas? Convertere, Domine, et eripe animam meam. Nisi animam nostram ante converterit, non eam potest eruere de periculo. Vel illud: Domine, qui avertisti vultum tuum a nobis, convertere et nos videre dignare, et erue animam nostram. Quoniam non est in morte qui memor sit tui. Non enim mortui laudabunt te, Domine, sed nos qui viventes sumus, quia non est Deus mortuorum, sed vivorum. In inferno autem quis confitebitur tibi? Non pro impossibili, sed pro raro posuit. In omnibus enim Dei judiciis delectatur sanctus, et laudat judicia ejus. Laboravi in gemitu meo. Miserere mei, quia haec et haec quae sequuntur, feci. Lavabo per singulas noctes lectum meum. Qui quotidie lacrymis stratum rigat, non potest in cogitatione ejus libidinum pompa surrepere. In lacrymis meis stratum meum rigabo. Quanta multitudo lacrymarum, ut stra
Abbreviated transcription (Latin):
fuit qui& dłspenttur a patre & a dõsolus eligitur: octa uodie
cincu̾ciduntur primogenita : & in munda eẽ. desistunt: z acharia
uoque pater iohannis octauadie circũcisionis filii sui loqui¬
tur & port dies octo siuer& utrũq eniꝰ indiuersis equangelis¬
tir legitur : Dñstraxns formadr inmonte ut sic octonarius
inseto numero conneatur quomodonune ins& topralmo
inscriptio ponitur ogdo alis¬
ne ne in furor&uo arguas me neq in iratua¬
corripias me⁊ poenitentiae psalmus ert &
non emendar refutat & corripi sedinfuro¬
re & imipie quia in firmursit & turbata sint arpa
eiur d& aliquando prius furore : porte irũ : sed maxime:
unumest ta mon suror in prrents ue insuturo. Miserere meidñoꝵ
tues modieus ego habeo insinmitate  tulia hor ranita cõ regorũ in¬
firinus ꝓpeccato turana ꝑmisericordic : Dñm canturbata runt
ominia orra mea acridicat᷑ omines uintiter quȩ orra apella uit in pri¬
ꝑ paenitentiã ut emendenius & tudñe usquequo: subauditur uis¬

Expanded text:
 desperatur a patre, et a Deo solus eligitur. Octavo die circumciduntur primogenita, et immunda esse desistunt. Zacharias quoque pater Joannis octava die circumcisionis filii sui loquitur. Et post dies octo sive sex utrumque enim in diversis evangelistis legitur Dominus transformatur in monte, ut sic octonarius in sexto numero contineatur, quomodo nunc in sexto psalmo, inscriptio ponitur ogdoadisne, ne in furore tuo arguas me, etc. Poenitentiae psalmus est, et non emendari refutat et corripi, sed in furore et in ira, quia infirmus sit, et turbata sint ossa ejus. Et aliquando prius furor est, et postea ira; sed maxime unum est. Tamen furor in praesenti, ira in futuro. Miserere mei, Domitu es medicus. Ego habeo infirmitatem, tu habes sanitatem. Ego sum infirmus per peccatum, tu sana per misericordiam. Quoniam conturbata sunt omnia ossa mea. Ac si dicat: omnes virtutes, quae ossa appellavit, in priPer poenitentiam ut emendemur. Et tu, Domine, usquequo. Subauditur, us
Abbreviated transcription (Latin):
modũ sine fine pumantur iste pralmus totus in ꝑsona
fessio hic sonat : idest peccatorũ martrrium
sonfersorũ graeciarũ actio s̃iuelaur ut in euuan¬
tuũ ꝓtoto cord&uo & ꝓ tota animatua & ꝯtotir usri¬
lustius: Namebo omnia mirebilia tua: quomoda dicit

Expanded text:
modum sine fine puniantur. Iste psalmus totus in personmodum sine fine puniantur. Iste psalmus totus in personfessio hic sonat: id est, peccatorum, martyrum, confessorum: gratiarum actio, sive laus, ut in Evantuum ex toto corde tuo: et ex tota anima tua, et ex totis viribus tuis . Narrabo omnia mirabilia t
Abbreviated transcription (Latin):
dicit cuius operte n oc culta sed manifesta &mala suerunt
contiaepatrẽ: Sed hoc de unigenitodĩ pacris intellegitur:
Scimus duor aduentus. primũ & secundũ: inprimo ad¬
uentũ : & manifestus & occultus uenit: Manifestur
carne : occultus diuinitatez & insecundo aduentu &
occultus & manifestus ueni& occultus quia nerci¬
mus diem neq horec: Manifestus quia uidebit eu̾ omnis
o culus: & alio modo occultus quia scimus occultũ
iudiciũ di: hocest quia repudiatir̃ iudȩi & electir̃ gentes¬
Alit̃ uidemus scõ stribulari & nescimus aut ꝓ ꝓbatione
aut ꝓ emendatione. Ut ad melius crescat eorũ gloria
Uidemus alias tribulari quorũ pena hic incipit & in
futuro cũipsis ꝑman& : Vid emus alicis nec tribulari¬
nec iniuriam pati sedranur corpore. laicia temporaeli om¬
mib habundant istitales periculosirunt: Quia credims
qd ipsus dr̃ nuisitat quia n̾sunt digni uisitari ut post¬

Expanded text:
dicit: cujus opera non occulta, sed manifesta et mala fuerunt dicit: cujus opera non occulta, sed manifesta et mala fuerunt contra patrem: sed hoc de Unigenito Dei patris intelligitur. Scimus duos adventus, primum et secundum. In primo adventu, et manifestus et occultus venit. Manifestus carne, et occultus divinitate. Et in secundo adventu, et occultus et manifestus veniet. Occultus, quia nescimus diem neque horam. Manifestus, quia videbit eum omnis oculus. Et alio modo occultus, quia nescimus occultum judicium Dei: hoc est, quia repudiati sunt Judaei, electae suntlari, et nescimus an pro probatione, an pro emendatione, ut ad melius crescat eorum gloria. Videmus alios tribulari, quorum poena hic incipit, et in futuro cum ipsis permanet. Videmus alios nec tribularinec injuriam pati: sed sanos corpore, laetitia temporali omnibus abundare. Isti tales periculosi sunt: quia credimus quod ipsos Deus non visitat, quia non sunt digni visitari, ut post
Abbreviated transcription (Latin):
datus scorum diora triumphaur redut & inferno: & conr¬
iecta preer eũ quilla sibi subiecit: Omnia subiecisti sub
conr campi. inferioris merta homines. Volucrer cali
quiꝑ suꝑbia iniquitatẽ in&celso locuntur: & pireir
maris. quiꝑ ambulant semitas marir: qui ꝑnimiam
curiositatem n contemplanter calestia inter huius sccul
Fluctus putant consequi uitã &ernã. dñe dñr noster
tudine ineipit uel delaude & in laude terminatur
Irit. temen sciendũ in hebreo habere ꝓmorte filu.
Deniq & srmachus in hunc modũ traenstulit ꝓuecoria
demorte filii totur igitur psalmus ꝑtrio pologiam
ad xp̃i ꝑtin& sacraementũ: Unde & septuaginta interpͥ¬
ter xp̃i passionẽ & resurrectionẽ quȩ ignota prius mun¬
do fuit ꝑuerbũ absconsionis Celare uoluerunt nea gentib:
illo tempore facile noscer&ur : Hicde isto filio qd superi¬
us dixit nonde illo filio secundũ historiã dd̃ idest absalon

Expanded text:
datus sanctorum choro, triumphans rediit ex inferno. Et consjecta praeter eum qui illa sibi subjecit. Omnia subjecisti pedipecora campi. Inferioris meriti homines. Volucres coeli. Qui per superbiam, iniquitatem in excelso loquuntur. Et pisces maris, qui perambulant semitas maris. Qui per nimiam curiositatem non contemplantes coelestia: inter hujus saeculi fluctus putant esse vitam aeternam. Domine Dominus noster, tudine incipit, vel de laude et in laudem terminatur. rit: tamen sciendum in Hebraeo haberi, pro morte filii. Denique et Symmachus in hunc modum transtulit, pro victoria de morte filii. Totus igitur psalmus per tropologiam ad Christi pertinet sacramentum. Unde et Septuaginta interpretes, Christi passionem et resurrectionem, quae ignota prius mundo fuit, per verbum absconsionis celare voluerunt, ne a gentibus illo tempore facile nosceretur. Hic de isto filio quod superius dixit, non de illo filio secundum historiam David, id est Abessalon
Abbreviated transcription (Latin):
quia eruditis simituri pđtauerunt hunc psalnum non
ñspereui inuir cutemea. sedsporacui in auxiliotuo
Nequandorrepiat utleo animã meã: hoc conuenie
sauli absalon non conuenit. Quomodo eni poteret
absalon leonẽ uocare de quodicit. pareite puero meo absa¬
lon Si ibi illũ puerũ uocat & quasi infantulsi & gnorrn¬
tem quomodo hic leonẽuocat lioc interim secundũ histo¬
ria & multar̃ quȩdicant r & totus psalmus in ꝑsona
saul inter pretari potest: C&erũ quia nobis curpe est fiso¬
lũ secundũ historiã sed & secundũ spiritalẽ in celle genuã
inter pr&ari, chusi istũ & hiope non aliũ nisidiabalũ incer¬
praa Quȩritur iste chusi quomodo filiur sit iemini:
quomodo diabalur & hiops filiur sit d& tͤre quod & hiops
uiciosuo est: quod filiur d& qe est creatur adõ pecte
deisto dicitur. Nequando rapicit udeo animã mea aduer¬
sarius nr̃ diabalur quarleo rugiens quȩrens quẽ rae pi¬

Expanded text:
quia eruditissimi viri putaverunt hunc psalmum non non speravi in virtute mea; sed speravi in auxilio tuo. Ne quando rapiat ut leo animam meam, etc. Hoc convenit Sauli, Abessalon non convenit. Quomodo enim poterat Abessalon leonem vocare, de quo dicit: Parcite puero meo Abessalon? Si ibi illum puerum vocat, et quasi infantulum et ignorantem: quomodo hic leonem vocat? Hoc interim secundum historiam, et multa sunt quae dicantur, et totus psalmus in persona Saul interpretari potest. Caeterum quia nobis curae est, non solum secundum historiam, sed et secundum spiritualem intelligentiam interpretari: Chusi istum Aethiopem non alium, nisi diabolum interpretamur. Quaeritur, iste Chusi quomodo filius sit Jemini: quomodo diabolus Aethiops filius est dextrae? Quod Aethiops, vitio suo est: quod filius dextrae est, creatus a Deo: recte de isto dicitur: Ne quando rapiat ut leo animam meam. Adversarius noster diabolus quasi leo rugiens, circuit quae