comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dum quo c̃q casu ardentes silue ex cõque¬
rent t̾ram. quȩ cale factis uenis fud it riuos
cuiusc̾q structure. Siue gͥ es illud fuerat
siue aurun. cum in loca t̾rȩ dep̃ssiora de¬
curreret. sumpsit figuram inquã illud it
ꝓfluens riuus nel excipiens lacuna forma¬
uerat. Quarum rerum spendore capti ho¬
mines cum ligatas attollerent massas. uide¬
runt meas t̾re uestigia sigurata: indeq ex¬
cogitauerunt liquefactas ad omnẽ formã
posse deduci. De argento. xuiii.¬
Rgentum ñ longe ag̾ca appellatione
distat. Hoc enun argirum uocant.
Cui iurum in modum illud ẽ: ut dum can¬
didum sit. impressum corpori lineas ingras
reodat. Argentum uiuum dictum. qͦd exce¬
dat materias in quib inicitur. Hoc & liqui¬
dum: quia ꝑcurrit. Inuenit᷑ specialit̾ in
metailis siue in argentariis fornacib guita¬
rum concretione tectis inherens: sepe etiam
& instercore uetustissimo cloacarum. uel

Expanded text:
dum enim quocumque casu ardentes silvae exquoquedum enim quocumque casu ardentes silvae exquoquerent terram, quae calefactis venis fudit rivos cuiuscumque structurae, sive igitur aes illud fuerat sive aurum, quum in loca terrae depressiora decurreret, sumpsit figuram, in quam illud vel profluens rivus vel excipiens lacuna formaverat. Quarum rerum splendore capti homines quum ligatas adtollerent massas, viderunt in ea terrae vestigia figurata; hincque excogitaverunt liquefactas ad omnem formam posse deduci. § 19 De argento. Argentum non longe a Graeca appellatione distat; hoc enim illi ἄργυρον vocant. Cui mirum in modum illud inest, ut dum candidum sit, impressum corpori lineas nigras reddat. Argentum vivum dictum, quod excdat materias in quibus inicitur; hoc et liquidum, quia percurrit. Invenitur specialiter in metallis sive in argentariis fornacibus guttarum concretione tectis inhaerens, saepe etiam et in stercore vetustissimo cloacarum vel
Abbreviated transcription (Latin):
pendenda nominatum. Antiqui enim appen¬
dere pecuniam soliti erant magisqmͣ annu¬
merare. Moneta appellata ẽ: quia monet
ne qua fraus in in etallo uel inpondere fiat.
Numinisia ẽ solidus aureus. uel argenteus
nel exeus. qui id̾o nummisma dr. quia no¬
minib principum effigiisq signatui: Pruis
nummus argirꝰ nuncupabatur. quia qm
plurimum ex argento ꝑcutiebat᷑. Numini¬
autẽ anuma romanorum rege uocati sun.
qui eos pͥmum apud latinos imaginibus
notauit: & titulo nominis sui prescͥpsit.
folles dicuntui a sacculo quo conduntur
acontinente id qͦd continetiii: appellatum.
Innimimmuismate tria querunt᷑. metalĩ
figura. & pondꝰ. Si ex his aliquid defuert
nummisma ñ erit. Tria sunt ant̾ gena
argenti. & auri. & eris signatum. factum:
infectum. Signatum ẽ: qͦd in nuiminis est
factum: qͦd inuasis & signis. Infectum. qͦs
inmassis: qͦd & graue dr̃. idẽ massa. In noti¬
tiam aut̃ formarum metalla ita uenerunt.

Expanded text:
pendenda nominatum; antiqui enim adpenpendenda nominatum; antiqui enim adpendere pecuniam soliti erant magis quam adnumerare. Moneta appellata est quia monet ne qua fraus in metallo vel in pondere fiat. Nomisma est solidus aureus vel argenteus sive aereus, qui ideo nomisma dicitur quia nominibus principum effigiisque signatur. Prius nummus ἄργυρος nuncupabatur, quia quam plurimum ex argento percutiebatur. Numautem a Numa Romanorum rege vocati sunt, qui eos primum apud Latinos imaginibus notavit et titulo nominis sui praescripsit. Folles dicuntur a sacculo quo conduntur, a continente id quod continetur appellatum. In nomismate tria quaeruntur: metallum, figura et pondus. Si ex his aliquid defuerit, nomisma non erit. Tria sunt autem genera argenti et auri et aeris: signatum, factum, infectum. Signatum est quod in nummis est; factum, quod in vasis et signis; infectum, quod in massis; quod et grave dicitur, id est massa. In notitiam autem formarum metalla ita venerunt;
Abbreviated transcription (Latin):
fuit. ptꝰ ea argentea: deinde aurea subsecuta
ẽ. S abea qua cepit: & nom̃ retinuit: Unde
& erarium dictum. quia pͥus es tantum in
usu fuit. & ipsum solum recondebatur auro
qͣmuis postea facta stusset pecunia. nom̃ tan¬
tum exarii ꝑmansit. ab eo in etallo unde
inicium sumpsit. Thesaurum uixta g̾cam¬
ꝓprietatẽ apocis cheseos apositione hoc est a
reposito nominatur. Nam thesis positio dr̃.¬
& ẽ uom̃ exg̾co latinoq seruione compositũ.
Nãthes gͥei repositũ dñt. latini aurũ. qd iunct̾ũ sonat repo¬
sitũ aurũ. auraria nom̃ habet ab auro. Tributa uͦ eo
qͦd antea ꝑ trib singulas exigebant᷑. sient nc̃
ꝑ singula t̾ritoria. Sic aut̃ iutres partes di¬
uisum fuisse romanũ ppłm constat. ut hi qͥ
p̃erant in singulis partib tribum dicerent᷑.
unde etiam sumptꝰ quos dabant ppħ cribu¬
ta nominauerunt. Uectigalia sunt tribu¬
ta. auehendo dicta. Stipendium ab stipe

Expanded text:
fuit, post argentea, deinde aurea subsecuta fuit, post argentea, deinde aurea subsecuta est, sed ab ea, qua coepit, et nomen retinuit. Unde et aerarium dictum, quia prius aes tantum in usu fuit, et ipsud solquamvis postea facta fuisset pecunia, nomen tamen erarii permansit, ab eo meinitium sumpsit. Thesaurum juxta graecum apo tes theseos, a positione, hoc est, a reposito nominatur. Nam thesis positio d ex Graeco Latinoque sermone conpositum. Nam θες Graeci repositum dicunt, Latini aurum, quod iunctum sonat repositum aurum. Auraria nomen habet ab auro. Tributa vero, eo quod antea per tribus singulas exigebantur, sicuti nunc per singula territoria. Sic autem in tres partes divisum fuisse Romanum populum constat, ut etiam qui praeerant in singulis partibus tribuni dicerentur: unde etiam sumptus, quos dabant populi, tributa nominarunt. Vectigalia sunt tributa, a vehendo dicta. Stipendium ab stipe
Abbreviated transcription (Latin):
refulsit. hoc ẽ splendor auri. Naturale enĩ
ẽ ut metalloꝵ splendor plus fulgeat luce
alia reꝑcussus. Inde & aurarii dicti. quoꝵ
fulgor splendidos reddit. Obrirum aurũ
dictum. qͦd obradiet splendore. Est enĩ
coloris optim. quod hebrei opur: g̾ci kyrron
uocant. Brattea dr tenuissima laminina
Pecuina prius depeccudib & ꝓprietatem
habebat & nomen. Decorio enim pecudũ
numini incidebantur. & signabant᷑. Postea
a saturno exeus numinius inuentꝰ. Ipse enin
signari niunmos & scribi constituit. ꝓpterea
& erartum saturno agentilib consecratũ ẽ.
Aiii ut suꝑuis pecuniam a pecudib appella¬
uerunt. sic̃ auiuando ũta sunt dicta. Om̃e
enim patrimonium apud antiquos peculiũ
dicebatur apecudib in quib eoꝵ constabat.
uniu̾sa substantia unde & pecuarius uocaba¬
tur qui erat diues. mͦ uͦ pecuniosus. Antiqͥs¬
simi nundum auro argentoq inuento. ere
utebantur. Nam prius exea pecunia mnusũ

Expanded text:
refulsit, hoc est splendor auri. Naturale enim refulsit, hoc est splendor auri. Naturale enim est ut metallorum splendor plus fulgeat luce alia repercussus. Hinc et aurarii dicti, quorum fulgor splendidos reddit. Obryzum aurum dictum quod obradiet splendore; est enim coloris optimi, quod Hebraei 'ophaz', Graeci κιρρὸν dicunt. Brattea dicitur tenuissima lamina, Pecunia prius de pecudibus et proprietatem habebat et nomen; de corio enim pecudum nummi incidebantur et signabantur. Postea a Saturno aereus nummus inventus; ipse enim signare nummos et scribi constituit. Propterea et aerarium Saturno a gentilibus consecratum est. Alii, ut superius, pecuniam a pecudibus appellaverunt, sicut a iuvando iumenta sunt dicta. Omne enim patrimonium apud antiquos peculium dicebatur a pecudibus, in quibus eorum constabat universa substantia; unde et pecuarius vocabatur qui erat dives, modo vero pecuniosus. Antiquissimi nondum auro argentoque invento, aere utebantur. Nam prius aerea pecunia in usu
Abbreviated transcription (Latin):
ductile. Qui dum adinissus fuisset ad cesarẽ.
porrexit sialam cesari: quam ille indignatus
inpaiuiuentum ꝓiecit. Artifex aut̃ sustulit
fialam depaiumento quȩ complicauerat se
canquã uas eneum. deinde martu lum de
sinu ꝓtulit: & fialani correxit. Hoc facto:
cesar dixit artifici. Nunquid alius scit hauc
condituram uitroꝵ: Postqͣm ille uirans ne¬
gauit alterum hoc scire: uissit eum cesar de¬
collari ne dum hoc cognitum fieret: auruin
ꝓluto haberet᷑. & omnium metalloꝵ p̃cia
abstraherentur. Qre uera. quia si uasa ui¬
trea ñ frangerentui: melius e̾ent qͣm aurũ
& argentum. De metallis. xui.¬
quod natura eiꝰ ea sit: ut ubi una uena
apparuerit: ibi spes sit alt̾ius requirend.
Septẽ sunt aut̃ gen̾a metalioꝵ. aurũ. ar¬
gentum. es. electrũ. stannum plumbum.
& qͦd domat omnia ferrum. De auro.xiiii.¬
urum abaura dictum. idẽ absplendore:
eo qͦd reꝑcusso aere plus fulgeat. Unde

Expanded text:
ductile. Qui dum admissus fuisset ad Caesarem, ductile. Qui dum admissus fuisset ad Caesarem, porrexit phialam Caesari, quam ille indignatus in pavimentum proiecit. Artifex autem sustulit phialam de pavimento, quae conplicaverat se tamquam vas aeneum; deinde marculum de sinu protulit et phialam correxit. Hoc facto Caesar dixit artifici: 'Numquid alius scit hanc condituram vitrorum?' Postquam ille iurans negavit alterum hoc scire, iussit illum Caesar decollari, ne dum hoc cognitum fieret, aurum pro luto haberetur et omnium metallorum pretia abstraherentur; et revera, quia si vasa vitrea non frangerentur, melius essent quam aurum et argentum. § 17 De metallis. Mᾶν, quod natura eius sit ut ubi una vena apparuerit, ibi spes sit alterius inquirendi. Septem sunt autem genera metallorum: aurum, argentum, aes, electrum, stagnum, plumbum et, quod domat omnia, ferrum. § 18 De auro. Aurum ab aura dictum, id est ab splendore, eo quod repercusso aere plus fulgeat. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ & uirides mutetur & onices: uel aliaruum
gemmnarum colores. Neq ẽ alia speculis aptior
matĩa. nel picture accominodatior. Maximus
tam̃ houor incandido uitro. ꝓximatq cristaui
similitudim. Unde & ad potandum argenti
metalla & auri reppulit uitrum. Olmi fiebat
& initalia & ꝑgallias & inhispania. harena al¬
ba mollissuma pua molaq terebatur. de hinc
miscebat᷑ trib partib nitripondẽ uel mensura
ac liquata i nalias fornaces transfundebatur quȩ
massa uocabat᷑ ad monitrum: atq hac recocta
fiebat uitrum purum & candidum. Iugenere
uitri & obsianus lapis amiumerat᷑. Est autẽ
urens. int̾dum & niger. aliqnͣdo & transiucidꝰ
crassior uisu. & inspeculis parictũ. ꝓ miagiue
umbras reddens. Gemiinas muiti ex eo faciunt.
Hunc lapidem. & in india & initalia & ad oc¬
ceanum inhispania nasci tradiuit. feriuit aut̃
sub tyberio cesare quendaui artificẽ excogitas¬
se uitri temꝑamentum: ut flexibile esset &¬

Expanded text:
que et virides imitetur et onyches vel aliarum que et virides imitetur et onyches vel aliarum gemmarum colores; neque est alia speculis aptior materia vel picturae adcommodatior. Maximus tamen honor in candido vitro, proximoque in crystalli similitudine; unde et ad potandum argenti metalla et auri pepulit vitrum. Olim fiebat et in Italia, et per Gallias et Hispaniam arena alba mollissima pila molaque terebatur. Dehinc miscebatur tribus partibus, nitri pondere vel mensura, ac liquata in alias fornaces transfundebatur, quae massa vocabatur ammonitrum; atque haec recocta fiebat vitrum purum et candidum. In genere vitri et obsianus lapis adnumeratur. Est autem virens interdum et niger aliquando et translucidus, crassiore visu et in speculis parietum pro imagine umbras reddente; gemmas multi ex eo faciunt. Hunc lapidem et in India et in Italia et ad Oceanum in Hispania nasci tradunt. Ferunt autem sub Tiberio Caesare quendam artificem excogitasse vitri temperamentum, ut flexibile esset et
Abbreviated transcription (Latin):
talis ex t̾iuis de claratur. & quodã mͦ clausus
patet. Cuius origo hȩc fuit. In parte syrie quȩ
fenicis nocatur. finitima uideȩ circa radicẽ
montis carmel pa lus ẽ ex qua nascit᷑ belus
ens uxta ptolomaidem: cuiꝰ harene decur
rente fluctu sordib eluunt᷑. Hic fama ẽ pul¬
sa naue mercatoꝵ iuitri cum sparsim ꝑlittꝰ
epulas pararent. nec essent ꝓ attollendis
uasis lapides glebas intri naui subdiderunt
quib accensis ꝑ mixta harena litcoris. crans¬
lucentes noui liquoris flurisse riuos: & hanc
fuisse originem uitri. Mox ut ẽ ingeniosa
sollertia. ñ finit contenta solo intro. s & aliis
aridisq lignis concoquitur ad iecto cypro ac
nitro: continuuisq fornacib ut ȩs lo̾quatui
masse q fuint. Postea ex massis rursus fundit᷑
mofficims. & aliud flatu figuratur: aliud tur¬
no teritu. aliud argenti mͦ celatur: Cinguit᷑
etiam inultis inodis. ita ut iaciuctos saphiros¬

Expanded text:
talis exterius declaratur, et quodammodo clausus talis exterius declaratur, et quodammodo clausus patet. Cujus origo haec fuit. In parte Syriae, quae Phoenice vocatur, finitima Judaeae, circa radicem montis Carmeli, palus est ex qua nascitur Belus ens rente fluctu sordibus eluuntur. Hic fama est pulsa nave mercatorum nitri, cum sparsim per litus epulas pararent, nec essent pro adtollendis vasis lapides, glebas nitri e nave subdiderunt; quibus accensis permixta arena litoris, translucentes novi liquoris fluxisse rivos: et hanc fuisse originem vitri. Mox, ut est ingeniosa sollertia, non fuit contenta solo nitro, sed et aliis aridisque lignis coquitur, adiecto cypro ac nitro continuisque fornacibus ut aes liquatur, massaeque fiunt. Postea ex massis rursus funditur in officinis, et aliud flatu figuratur, aliud torno teritur, aliud argenti modo caelatur. Tinguitur etiam multis modis, ita ut iacinthos sapphiros
Abbreviated transcription (Latin):
tam liuore ꝑ lucida. hñs stellas rubeas. int̾lũ
s aureas: dicunt ꝑ eam in t̾rogare demones
& fugare. Inquib dam geminarum geni̾b
uera a faisis discernere inagna difficultas ẽ.
quippe cum inuentum sit ex uero. genera
ast̾ius in alia falsa transducere: ut sardoniceᷤ
quȩ alterius glutinant᷑ geminis. ita ut de¬
p̃hendi ñ possint. fiugunt enun eas exdiu̾¬
sogenere. nigro. candido mineoq colore.
Nam & ꝓ lapide p̾ciosissimo smaragdo quidã
uitruni arte inficiunt: & fallit oculos sub¬
dole quedam falsa uiriditas. quoadusq ñ est
qui ꝓbet simulatum & arguat. Sic & alia alio
atq atio mͦ neq ẽ sine fraude ulla uita mor¬
talium. Om̃s aut̃ ñ translucidas gemmas
cecas appellari. eo quod densitate sua obscu
itrum dictum. quod iusus ꝑspicuitate
transiuceat. In aliis metallis quicquid
intrnisecus continet᷑ absconditui. in uitro
uͦ quilibet liquor uel species qualis ẽ int̾ius.

Expanded text:
aedam livore perlucida, habens stellas rubeas, interdum aedam livore perlucida, habens stellas rubeas, interdum et aureas. Dicunt per eam interrogare daemones et fugare. In quibusdam gemmarum generibus veras a falsis discernere magna difficultas est, quippe quum inventum sit ex vero genere alterius in alia falsa transducere; ut sardonyches, quae ternis glutinantur gemmis ita ut deprehendi non possint. Fingunt enim eas ex diverso genere: nigro, candido mineoque colore. Nam et pro lapide pretiosissimo smaragdo quidam vitrum arte inficiunt, et fallit oculos subdole quadam falsa viriditas, quoadusque non est qui probet simulatum et arguat; sic et alia alio atque alio modo. Neque est sine fraude ulla vita mortalium. Omnes autem non translucidas gemmas caecas appellant, eo quod densitate sua obscuritro. 1. Vitrum dictum, quod visui perspicuitate transluceat. In aliis enim metallis quidquid intrinsecus continetur absconditur; in vitro vero quilibet liquor, vel species, qualis est interius,
Abbreviated transcription (Latin):
tis esfigiem unitat᷑. Taos pauomi si milis est
Hieracites. accipitris color. Etiteᷤ aquile
Egoptalmos caprino oculo similis. Licoptal¬
mos quatuor coloꝵ. ex rutilo. sanguineo. in
medio nigrum candido cingit. ut lu porum
oculos. Meconites papatter exprimit. Sunt
& quedam gemine. quib gentiles insuꝑstite¬
nib quibdam utunt᷑. Liparea suffita. om̃s
bestias euocare gadunt᷑. Anancitide. in ydro¬
mantia demonum inagines euocare
dicunt᷑. Synocitide. umbras in feroꝵ euo¬
catas teneri aunit. Celonitis oculus ẽ indig
testudinis uarius & purpureus. Hoc mag̃
imposito lingue: futura p̃uunciare fingiui
Bronia acapite testudinum etom trib cadi
putat᷑. & restinguere fulminis iotus. Hienia
iapis moculis hene bestiȩ muenitur. qui si
suolingua hominus subditus fuerit: futura eũ
ꝑ̃cinere diciuit. S & corallus tempestati &
gancdimi resistere fert᷑. Pontica ẽ gemia ꝗͣ¬

Expanded text:
tis effigiem imitatur. Taos pavoni est similis. tis effigiem imitatur. Taos pavoni est similis. Hieraegopthalmos caprino oculo similis; lycopthalmos quattuor colorum, ex rutilo sanguinea, in medio nigrum candido cingit, ut luporum oculi; meconites papaver exprimit. Sunt et quaedam gemmae quas gentiles in superstitionibus quibusdam utuntur. Liparea suffita omnes bestias evocare tradunt. Anancitide in hydromantia daemonum imagines evocari dicunt. Synochitide umbras inferorum evocatas teneri aiunt. Chelonitis oculus est Indicae testudinis, varius et purpureus. Hunc magi inpositum linguae futura pronuntiare finguntur. Brontea a capite testudinum; e tonitribus cadi putatur, et restinguere fulminis ictus. Hyaenia lapis in oculis hyaenae bestiae invenitur; qui si sub lingua hominis subditus fuerit, futura eum praecinere dicunt. Sed et corallius tempestati et grandini resistere fertur. Pontica est gemma qu
Abbreviated transcription (Latin):
teritur nigrum succũ emittit. Tunilantus
merifrate alueo legit᷑. proconisso. marmori
similis. medio colore glauco. ueluti oculi
pupilla. int̾nitens. Arabica expatria dicta.
aspectu eburnea ẽ. Efestis specul naturam
habet in reddendis imaginib: qͣmqͣm ruti¬
iet. Eaꝑimentum erus si feruenti aquȩ ad¬
dita statim refrigeret. aut si soli opposita arids̃
mnatĩam accendat. Nascitur incorintho. Os
achati similis. nͥ qͦd achates politura
pinguescit. Duriori tanta ius mest ut alie
gemine sculpant᷑. fragmentis eiꝰ. Colosa petra
similis ẽ lingue humanȩ. unde & nom̃ sũpli
Fertur aut̃ deficiente luna cȩlo cadere. Cui
ũ modicam magi tribuunt potestatẽ. Nam
exea lunares motus excitari pritant. Sunt
& quedam gemmarũ genera cognominata.
ab animalib. Ecites inꝑeas macuilas expͥmi
Carcinia ex inaritum cancri colore ẽ. Scorpi¬
tis scorpionẽ & colore & effigie refert. unde¬

Expanded text:
teritur, nigrum sucum emittit. Zmilanthis teritur, nigrum sucum emittit. Zmilanthis in Euphrate alveo legitur Proconnesio marmori similis, medio colore glauco, veluti oculi pupilla internitens. Arabica ex patria dicta aspectu eburnea est. Hephaestitis speculi naturam habet in reddendis imaginibus, quamquam rutilet: experimentum ejus, si ferventi aquae addita statim refrigeret, aut si soli opposita aridam materiam accendat. Nascitur in Coryco. 16. achati similis, nisi quod achates politura pinguescit. Duriori tanta inest vis, ut aliae gemmae scalpantur fragmentis ejus. 17. Clossopetra similis est linguae humanae, unde et nomen sumpsit. Fertur autem, deficiente luna, e coelo cadere, cui non modicam magi tribuunt potestatem. Nam ex eo lunares motus excitari putant. 18. Sunt et quaedam gemmarum genera cognominata ab animalibus. Echites vipereas maculas exprimit. Carcinias marini cancri coloris est. 19. Scorpitis scorpionem et colore et effigie refert.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsincerũ mel: sic hȩc geuinia transtuceat.
Crisocolla gignit᷑ inindia. ribi formice eru¬
unt aurum. Est aut̾ auro similis. & habet
naturam mnagnetis: nisi qͦd aug̾e̾ aurum tͣ¬
dit᷑. unde & nuncupat᷑. Argirites sinulis ar¬
gento. hñs st igmata aurea. Androdonia ar¬
genti intorẽ habet. & pene ad amas quadra¬
ta semꝑ tesseris. Magi putant nomen
impositum. ab eo qͦd animoꝵ impetꝰ uel ira¬
condias domare & refrenare dicat᷑. si credimꝰ.
Gignntur imari rubro. Calcites erei colo¬
ris est. Caicofauus ingra ẽ: s lapidi illisa eto
tinnitũ reddit. Balantes duo genera funt
sub uirides & corintheȩ. eris sinitlitudine ne¬
dia: & aute flammea uena. Syderites a com¬
paratione ferri nichil dissonat: iumaleficis
quo quomodo niferat᷑ discordias excitat.
Ideus dactilus ex insula creta ẽ: ferrei coloris
Causa nominis eiꝰ: quia pollicẽ htimanũ
expͥmit. Ethiopicus ferrei coloris ẽ: quidũ

Expanded text:
sincerum mel, sic haec gemma transluceat. 7. sincerum mel, sic haec gemma transluceat. 7. Chrysocolla gignitur in India, ubi formicae eruunt aurum. Est autem auro similis, et habet naturam magnetis, nisi quod augere aurum traditur, unde et nuncupatur. Argyrites similis argento, habens stigmata aurea. 8. Androdamas argenti nitorem habet, et pene adamas, quadrata semper tesseris. Magi putant nomen impositum ab eo quod animorum impetus vel iracundias domare et refrenare dicatur, si credimus. Gignitur in mari Rubro. 9. Chalcites aerei coloris est. Chalcophonos nigra est, sed lapunt, subvirides et Corinthiae aeris similitudine, mediam secante flammea vena. Sideritis a contemplatione ferri nihil dissonat. In maleficiis quoquo modo inferatur discordias excitat. Idaeus dactylus ex insula Creta est, ferrei coloris. Causa nominis eius quia pollicem humanum exprimit. Aethiopicus ferrei coloris est, qui dum
Abbreviated transcription (Latin):
tans tutra se qͦsi flammnas estuantes. quȩ ñ exe
inuenta pͥmum ẽ: in partelucanie. Color
huius croceus. intus stellas continens lan¬
guidas. & sub nubilo renitentes. Ermi ciou
int̾ gratissimas aspicit᷑. ex igueo colore radi¬
ans auro: portans secum in extremitatib
unt quedam geminarum genera. ex
specie metalloꝵ. uellapidũ cognomi¬
nata. Crisopis aurum tantũ uidetͣ esse.
Crisolitus auro similis ẽ: cum marini co¬
loris similicudine. Hunc echiopia gignit.¬
Criselectros similis auro. s in colorẽ electri
uergens. matutino tantum aspectu ioc̃dꝰ
rapacissimis ignium. & si uixta fuerit celer¬
rime ardescens. Crisolamsis. exauro & igne
uocata. Aurea ẽ enun die. & noctu ignea.
Hanc ethiopia gignit. Amocrissus harenis
auro int̾mixtus. nunc bratearum. nuuc
pulueris ht̃ quadrulas. Gignitur iuꝑsida.
Leocrisus. colore aureo. int̾uemente candi¬
da uena. Melecrisis dicta qͦd ueluti aurum

Expanded text:
tans intra se quasi flammas aestuantes, quae non exetans intra se quasi flammas aestuantes, quae non exeinventa primum est in parte Lucaniae. Color ejuscroceus, intus stellas continens elanguidas, sub nubilo renitentes. 11. Hormesion inter gratissimas aspicitur, et igneo colore radians auro portante secum in extremitatibus Sunt quaedam gemmarum genera ex specie metallorum, vel lapidum cognominata. 2. Chrysopis aurum tantum videtur esse. Chrysotythus auro similis est cum marini coloris similiChryselectrus similis auro, sed in colorem electri vergens, matutino tantum aspectu iucundus, rapacissimus ignium, et, si iuxta fuerit, celerrime ardescens. Chrysolampis ex auro et igne vocata; aurea est enim die, et noctu ignea. Hanc Aethiopia gignit. Ammochrysus harenis auro intermixtus nunc brattearum, nunc pulveris habet quadrulas. Gignitur in Persida. Leucochrysus colore aureo interveniente candida vena. 281 Melichrysus dicta, quod veluti per aurum
Abbreviated transcription (Latin):
turis resistit. ac si quando scuita ẽ. dum sig¬
na imprimit. quasi quodam animal mor¬
su parten cerȩ retentat. Genera eiꝰ quatu¬
or. Carcedonia hoc qͦd & lignis facere dr
qmͣ quam multum iulior p̃dictis. Nascit᷑
apud nasamonas imbre ut ferunt diuino:
inuenitur ad reꝑcussum lune plene. Om̃a
aut̃ genera eiꝰ scuipture resistunt. Alaban¬
dina dicta ab alabanda asie regione. euiꝰ
color ad carcedonium uadit: s rarus. Est¬
er cerebro draconis eruitur. que ñ uiuenti
abscisa fuerit: ñ in geminescit. Unde & eã
magi dormmientib draconib amputant.
Audaces enim uiri explorant draconum
specꝰ. spargunt ibi gramina medicata. ad
incitandum draconum soporẽ. atq ita
somno sopitis capita desecant: & gemmas
detrahunt. Sunt aut̃ candore transluci¬
do. Usu earum orientis reges p̃cipue głant᷑.
celat. ꝓdit oliscuritas. Nocte enim igneus
ẽ: die aureus. E longites exꝑsida ẽ: osten¬

Expanded text:
turis resistit, ac si quando sculpta est, dum sigturis resistit, ac si quando sculpta est, dum signa inprimit, quasi quodam animali morsu partem cerae retentat. Genera eius quattuor. Carchedonia hoc quod et lychnis facere dicitur, quamquam multo vilior praedictis. Nascitur apud Nasamonas imbre, ut ferunt, divino: invenitur ad repercussum lunae plenae. Omnia autem genera sculpturae resistunt. Alabandina dicta ab Alabanda Asiae regione, cuius color ad carchedoniam vadit, sed rarus. Drex cerebro draconis eruitur, quae nisi viventi abscisa fuerit, non ingemmescit; unde et eam magi dormientibus draconibus amputant. Audaces enim viri explorant draconum specus, et spargunt ibi gramina medicata ad incitandum draconum soporem, atque ita somno sopitis capita desecant, et gemmas detrahunt. Sunt autem candore translucido. Usu earum Orientis reges praecipue gloriacelat, prodit obscuritas. Nocte enim igneus est, die aureus. 9. Phlogites ex Persida est, osten
Abbreviated transcription (Latin):
Lucet enim in tenebris. ad eo uit flamnias ad
oculos uibret. Genera eiꝰ duodecim. s p̃stan¬
tiores qui uident᷑ fulgere. & uelut ignem
Gignitur in libia apud crogoditas. Autra¬
cites uocatus qͦd sit & ipse coloris ignei ut
carbunculus. s candida uena precuictus.
Cuiꝰ ꝓprium ẽ qͦd iactatus iͥgne ueluti mor¬
tuus extinguitur: at contra aquis ꝑ fusus
exardescit. Sandasirus nascitur inindis.
loco eiꝰdem nominis. Species eiꝰ qͦd ueluti
intra lucidum ignẽ uitus fulgent aureȩ
gutte. Constat int̾ om̃s. quantus muimerus
sellarum accedit: tanto & p̃cium accedere.
Lignis ex eodem genere ardentium ẽ. appel¬
iata adlucernarum flagrantia. Gignitui.
mimultis locis. s ꝓbatissima apud indos.
Quidam eam remissorẽ carbunculũ esse
dixeriuit. Huius dupplex facies. una quȩ
purpura radiat. altera quȩ cocci rubore.
Asole excalefacta aut digitoꝵ attritu. pa¬
leas & cartarum fila ad se raꝑe dr̃. Sciaꝑ¬

Expanded text:
lucet enim in tenebris adeo ut flammas ad lucet enim in tenebris adeo ut flammas ad oculos vibret. Genera eius duodecim, sed praestantiores qui videntur fulgere et veluti ignem icitur. Gignitur in Libya apud Trogodytas. Anthracitis vocatus quod sit et ipse coloris ignei ut carbunculus, sed candida vena praecinctus; cuius proprium est quod iactatus igni velut intermortuus extinguitur, at contra aquis perfusus exardescit. Sandasirus nascitur in Indis, loco eiusdem nominis. Species eius quod veluti in tralucido igne intus fulgent aureae guttae. Constat inter omnes, quantus numerus stellarum accedit, tanto et pretium accedere. Lychnis ex eodem genere ardentium est, appellata a lucernarum flagrantia: gignitur in multis locis, sed probatissima apud Indos. Quidam eam remissiorem carbunculum esse dixerunt. Huius duplex facies; una quae purpura radiat, alia quae cocci rubore. A sole excalefacta aut digitorum adtritu paleas et chartarum fila ad se rapere dicitur; sculp
Abbreviated transcription (Latin):
ma inlusitaniis littorib gignit. concolor pi¬
ropo rubenti qualitas utignis. Hoc adu̾stis
uim fuigurum opitulari fert᷑: si credimus.
Dicta ant̃ ceraunia: qm̃ alibi ñ inuienum¬
tur quã in loco fulminis ictui ꝓximo. Gre
arabiam in mari rubro nascit᷑. coloris eris¬
tallimi. sexangulata. dicta ex argumento yris.
Nlam subtecto ꝑcussa sole. species & colores arcꝰ¬
celestis inꝑximos parietes imitatur. Astriors
ex india ẽ. cristallo ꝓpuiqua. in cuiꝰ centro stella
fuiget fuigore lunȩ plene. Sumpsit aut̃ nom̃
qͦd astris opposita fuigorẽ rapit acq gerit.
Electria. quasi electoria. In uentriculis emin
gailinatiis in uenit᷑. cristallina specie. magui¬
cudine fabȩ. Hac incertaminib inuictos fie¬
ri magi uolunt.si credimus. Enidros ab aqͣ
uocata. exundat enim aquã. ita ut clausã
culus ht̃. Carbunculus aut̾ dictus. qͦd sit ig¬
ntus. ut carbo: cuiꝰ fulgor nec nocte uincitur.

Expanded text:
nia in Lusitanis litoribus gignit, cui color e pynia in Lusitanis litoribus gignit, cui color e pyropo rubenti, et qualitas ut ignis. Haec adversus vim fulgurum opitulari fertur, si credimus. Dicta autem Ceraunia, quoniam alibi non inveniuntur quam in loco fulminis ictui proximo. GrArabiam in mari Rubro nascitur coloris crystallini, sexangulata, dicta ex argumento Iris. Nam sub tecto caelestis in proximos parietes imitatur. Astrion ex India est, crystallo propinqua, in cuius centro stella lucet fulgore lunae plenae. Sumpsit autem nomen quod astris opposita fulgorem rapit ac regerit. Electria, quasi alectoria: in ventriculis enim gallinaciis invenitur, crystallina specie, magnitudine fabae. Hac in certaminibus invictos fieri magi volunt, si credimus. Enhydros ab aqua vocata; exundat enim aquam, ita ut clausam culus habet. Carbunculus autem dictus quod sit ignitus ut carbo, cuius fulgor nec nocte vincitur;
Abbreviated transcription (Latin):
nec igni. nec unqm incalescit. Unde & nom̃
int̾pretatione g̾ca indomita us accepit.
S dum sit inuictus. ferriq & ignis contemp¬
tor: hẏrtino rumpitur sangnine recenti &
calido: sicq maceratus multis ictid ferri ꝑ¬
sangitur. Cuius fragm̃ta sculptores ꝓgem¬
mis insigniendis ꝑ forandisq utuntur. Hic
ant̃ dissidet cum magnete lapide. intantum
ut iuxta positus ferrum ñ patiatur abstrabi
amagnece. aut si ammotus magnes comp̃hen¬
derit: rapiat atq auferat. fertur quoq iele¬
ctri sumlitudine uenena de p̃hendere. metꝰ
uanos expellere. maleficis resistere artibus.
Genera eiꝰ sex. Galatia grandiuis & candorẽ
prefert. & figuram. ad amantine duritiȩ.
etiam inigne posite manere suum frigus.
Ceraunioꝵ duosunt genera. unum qͦd ger¬
mania mittit. cristallis simile. splendore tũ
ceruleo. & si sub diuo positum fuerit: fulgo¬
rem rapit syderum. Ceraune̾um alterũ inispa¬

Expanded text:
nec igni, nec umquam incalescit; unde et nomen nec igni, nec umquam incalescit; unde et nomen interpretatione Graeca indomita vis accepit. Sed dum sit invictus ferri ignisque contemptor, hircino rumpitur sanguine recenti et calido maceratus, sicque multis ictibus ferri perfrangitur. Cuius fragmenta sculptores pro gemmis insigniendis perforandisque utuntur. Hic autem dissidet cum magnete lapide in tantum ut iuxta positus ferrum non patiatur abstrahi magnetem, aut si admotus magnes conprehenderit, rapiat atque auferat. Fertur quoque in electri similitudine venena deprehendere, metus vanos expellere, maleficis resistere artibus. Genera eius sex. Chalazias grandinum et candorem et figuram adamantinae duritiae habet. Etiam in ignes posita manere suum frigus. Cerauniorum duo genera sunt. Unum, quod Germania mittit, crystallini simile, splendet tamen caeruleo, et si sub divo positum fuerit, fulgorem rapit siderum. Ceraunium alterum Hispa
Abbreviated transcription (Latin):
na apud parchos gignitur. s p̃cipua ingerma¬
nia. humorem sub t̾ra putant calore densal
unde & nom̃ sumpsit. Uarietas eius inpurpu¬
ram candoremq & ignem cum quodã coloꝵ
repcussiui. quales in cȩlesti areu spectant᷑. Ciuꝰ
contiaria causa cristallum fa eit gelu uehem̃¬
tiori concreto. De cristallinis geminas.xiI.¬
ristaitus resplendens & aquosus colore:
tradit᷑ qd sit nix glatiȩ durata ꝑannos:
unde & nor̃ ei g̾ci deđiuit. Gignitur aut̃
inasia & cypro. maxime in septemtrionum
apib: ubi nec estate sol feruentissimus in
nosa: reddit hanc speciem quȩ cristalius dicit᷑
Hic oppositus radus solis ad eo rapit fiamam: ⁊ tt
andis funigis uelfoliis ignẽ p̃beat. Ufus eiꝰ etiam
adpocuia destiatur Nichil aut̃ aliuid qm fri¬
gidum pati pot̾. Adamas indicus lapis par.¬
uus & indecorus. ferrugmeum hñs colorem.
asplendorẽ cristallinum. Nunquã antẽ uit᷑
ĩ ulli cedit materiȩ. nec ferro quidem

Expanded text:
na apud Parthos gignitur, sed praecipua in Carmana apud Parthos gignitur, sed praecipua in Carmania. Humorem sub terra putant calore densatum; unde et nomen sumpsit. Varietas eius in purpuram candoremque et ignem cum quosdam colorum repercussus, quales in caelesti arcu spectantur. Cuius contraria causa crystallum facit, gelu vehementiori concreto. § 13 De crystallinis. Crystallus resplendens et aquosus colore. traditur, quod nix sit glacie durata per annos. Unde et nomen ei Graeci dederunt. Gignitur autem in Asia et Cypro, maxime in septentrionum Alpibus, ubi nec aestate sol ferventissimus inva reddit hanc speciem quae crystallus dicitur. Hic oppositus radiis solis adeo rapit flammam, ut aridis fungis, vel foliis ignem praebeat. Usus ejus etiam ad pocula destinatur. Nihil autem aliud quam frigidum pati potest. 2. Adamas Indicus lapis parvus, et indecorus, ferrugineum habens colorem, et splendorem crystalli. Nunquam autem ultra nulli cedit materiae, nec ferro quidem
Abbreviated transcription (Latin):
ancrus uarius ex omuib pene colo. xii¬
rib constans: uude & nominatus. Olca
barbari nominis ex fuluo & iugro uiridiq s
candido ẽ. Mitridax sole ꝑcussa cororib micat
uariis. Gignitur inꝑsida. Droselitus uarius
nominis causa. quia si adignẽ applicetur. ue¬
lut sudorem mictit. Oppalus distinctus diu̾¬
sarum colore gemiinarum. est enim in eo car¬
bunculi teniuor ignis. amecisti fulgens pur¬
pura. ⁊ maragili uitens uiriditas. & cuncta pa¬
rit̾ sub quadam uarietate lucentia. Nom̃ habet
er patria. Sola eium eum parturit india.
Poncice a ponte dicunt᷑. genere diu̾so: nuuc
sanguiueis nunc auratis guctis micantes. alie
habences stellas. alie longis coloꝵ ductib limate.
Eracontalitus in parua magnitudine mulcio¬
lor. unde & hoc nouĩ sibi ad optauit. Tam diũ¬
sis enim notis asꝑsus ẽ: ut seragnita gemma¬
rum colores in paruo orbiculo eiꝰ dep̃hendant᷑.
Nascitur aut̃ in libia apud trogoditas. Murri¬

Expanded text:
anchrus varius ex omnibus pene coloribus constans; unde et nominatus. Olca barbari nominis ex fulvo et nigro viridique et candido est. Mithridax sole percussa coloribus micat variis. Gignitur in Persida. Drosolithus varius. Nominis causa quia si ad ignem adplicetur, velut sudorem mittit. Opalus distinctus diversarum colore gemmarum. Est enim in eo carbunculi tenuior ignis, amethysti fulgens purpura, smaragdi nitens viriditas, et cuncta pariter sub quadam varietate lucentia. Nomen habet ex patria; sola enim eum parturit India. Ponticae a Ponto dicuntur, genere diverso, nunc sanguineis, nunc auratis guttis micantes, aliae habentes stellas, aliae longis colorum ductibus lineatae. Hexecontalithos in parva magnitudine multicolor; unde et hoc sibi nomen adoptavit. Tam diversis enim notis sparsus est ut sexaginta gemmarum colores in parvo orbiculo eius deprehendantur. Nascitur autem in Libya apud Trogodytas. Murri
Abbreviated transcription (Latin):
bentib. Hȩc ex calefacta igni septẽ dieb cal¬
rem tenet. Egyptua nigra ẽ radice cerue
faciȩ. ex egypto ubi inuenit᷑ uocata. Medu
nigra ẽ: a medea illa fabulosa inuenta. ha¬
bet uenas erei coloris. sudorem reddit croe.
saporem uini. Uegentana italica gemina est¬
ab eis reꝑta. iuigra facie. albis int̾micantib
notis. Gariptos iugra ẽ. cum sanguineis albs
notis. Mesomela nigra uena quemlibet cola¬
rem secante ꝑmedias. Uenerie crines nigern¬
m uitoris: contiuens inse speciem rufi uitri
Tricruus exafrica nigra ẽ: s tres sucos recddit.
abradice nigrum. e medio sanguineum.
e suimo ocreum. Dionisia ngra ẽ. mixtis
rubentib notis. ex aqua trita uinum fraglati¬
& odore suo ebrietati resistere pucatur. Pyri¬
tes nigra quide. s attrita digitos adurit. Opi¬

Expanded text:
bentibus. Haec excalefacta igni septem diebus calbentibus. Haec excalefacta igni septem diebus calorem tenet. Aegyptilla nigra est radice, caerulea facie, ex Aegypto, ubi invenitur, vocata. Media nigra est, a Media illa fabulosa inventa. Habet venas aerei coloris; sudorem reddit croci, saporem vini. Veientana Italica gemma est, Veis reperta, nigra facie, albis intermicantibus notis. Bariptos nigra est cum sanguineis et albis notis. Mesomelas nigra vena quemlibet colorem secante per medias. Veneris crines nigerrimi nitoris, continens in se speciem rufi crinis. Trichrus ex Africa nigra est, sed tres sucos reddit, ab radice nigrum, e medio sanguineum, e summo ochrae. Dionysia nigra mixtis rubentibet odore suo ebrietati resistere putatur. Pyrites nigra quidem, sed attritu digitos adurit.
Abbreviated transcription (Latin):
radios. Selenitis transiucet candido melleo
q fulgare. continens lunȩ miaginẽ: quam
iuxta cursum astri ipsius ꝑhibent indies
singulos minui atq augeri. Nascitur in
ꝑsida. Cimedia inuenitur incerebro piscis.
enis dem nominis. candida & obltinga. Pre¬
sagare his feruntur magis signa tranquilii¬
tatis uel tempestatis. Belloculus albicans
pupillam ciugit iuigram. emedio aureo
fulgore lucentem. & ꝓpt̾ spẽm assyriorum
regi belo dicata. unde & appellata. Epyme¬
las dr. cum incandida gemina suꝑ enigrigat
color: uude & noiũ habet. Exhebenus spe¬
ciosa & candida: qua aurifices aurum po¬
chates reꝑta pͥmum insicilia uixta flu¬
men enisdem nommis. ptꝰ ea plurimꝰ
int̾ris. Est aut̃ nigra. habens in medio cir¬
culos nigros & albos iunctos & uariatos simi¬
lis ematit. Magisuffultu earum si creditur
tempestates auertunt. flumina sistunt. &s¬
sictos nigra & ponderosa. distincta uenis ru¬

Expanded text:
radios. Selenites translucet candido melleoqradios. Selenites translucet candido melleoque fulgore, imaginem continens lunae; quam iuxta cursum astri ipsius perhibent in dies singulos minui atque augeri. Nascitur in Persida. Cinaedia invenitur in cerebro piscis eiusdem nominis, candida et oblonga. Praesagare his ferunt maris signa tranquillitatis vel tempestatis. Beli oculus albicans pupillam cingit nigram e medio aureo fulgore lucentem, et propter speciem Assyriorum regi Belo dicatam; unde et appellata. Epimelas dicitur quum in candida gemma superne nigricat color; unde et nomen habet. Exebenus speciosa et candida, qua aurifices aurum pochates reperta primum in Sicilia iuxta flumen eiusdem nominis, postea plurimis in terris. Est autem nigra, habens in medio circulos nigros et albos iunctos et variatos, simihaematiti. Magi suffitu earum, si creditur, tempestatus avertunt, flumina sistunt. Apsyctos nigra et ponderosa, distincta venis ru
Abbreviated transcription (Latin):
scuras. Petdoros scda pꝰt margaritum gem¬
marum candidarum. de qua querit᷑ in quo
colore numerari debeat. totiens iactata ꝑ ahie¬
nas pulcͥtudines nominis. adeo ut lecoris
p̃rogatiua uocabulo facta sit. Asterites can¬
dida ẽ. inclusam lucem continens. ueluti stel¬
lam uitus ambulantẽ: redditq solis candi¬
dautes radios. uide & nom̃ inuenit. Galac¬
tites lacteus ẽ. qui attritus reddit succum al¬
bum. ad lactis saporem feminis nutrientib
illigatus fecundat ubera infantium quoq
collo suspensus saliuam facere fert. in ore aut̃
liquescere. & memoriam adimere. Mittunt
eum ulus & acelous amnes. Sunt qui & sinarag¬
dum albis uenis circumligatum galactiten
uocant. Galaties grandiis candorẽ p̃fert¬
& figuram. duricia quoq inuicta. lit ad amaᷤ.
etiam inignem posita manere suum frigus.
Solis gemina candida ẽ: traxitq nom̃ quod
ad speciem solis in orbem fulgentes spargit

Expanded text:
scuras. 2. Paederos, secunda post margaritam scuras. 2. Paederos, secunda post margaritam um candidarum gemmarum. De qua quaeritur in quo colore numerari debeat totiens iactati per alienas pulchritudines nominis, adeo ut decoris praerogativa vocabulo facta sit. Asterites candida est, inclusam lucem continens veluti stellam intus ambulantem, redditque solis candicantes radios; unde et nomen invenit. Galactitis lacteus est, qui adtritus reddit sucum album ad lactis saporem, feminis nutrientibus inligata fecundat ubera; infantium quoque collo suspensa salivam facere fertur, in ore autem liquescere et memoriam adimere. Mittunt eam Nilus et Achelous amnes. Sunt qui smaragdum albis venis circumligatum galactiten vocant. Chalazias grandinis et candorum praefert et figuram, duritia quoque invicta, ut adamas; etiam in ignes posita manere suum frigus. Solis gemma candida est, traxitque nomen quod ad speciem solis in orbem fulgentis spargit
Abbreviated transcription (Latin):
igniculus in ametisti uiolam exit. Celedo¬
nia ex hitunduum colore uocata. & duoꝵ
ẽgenerum. quarum una exalt̾a parte
purpurea. & alia purpurea nigris int̾¬
uenientib maculis. Cianea scithie gemma
cerulea. choruscans nitore purpureo:
int̾dum & punctis int̾micantib. aura¬
tis puluisculis uarians. Roditis rosea est:
argarita prima candidarum gẽ.¬
marum. qͣm inde margaritã auint
uocatam. qͦd in conculis maris hoc genus
lapidum inueniatur. In est enim in car¬
ne co clee calculus natus. sicut in carne¬
uel ficut incerebro piscis lapilius. Gignit᷑
aut̃ de celesti rore quẽ certo anni tempore coclee
hauriunt. Ex quib margaritis quedam
uniones uocantui: aptum nom̃ habentes: qͦd
tantum unus. nunqͣm duo uel plures simul
repiantur. Meliores aut̃ candide margarite
qm quȩ flauescunt. Illas enim aut uiuentꝰ
aut matutiniroris conceptio. reddit candi¬
das. has senectus uel uesꝑtinus aer gignit ob¬

Expanded text:
igniculus in amethysti violam exit. Chelidoigniculus in amethysti violam exit. Chelidonia ex hirundinum colore vocata; et duorum est generum, quarum una ex altera parte purpurea, et alia purpurea nigris intervenientibus maculis. Cyanea Scythiae gemma caeruleo coruscans nitore, pura, interdum, et punctulis intermicantibus auratis pulvisculis varians. 8. Rhodites rosea est, is. 1. Margarita, prima candidarum gemmarum, quam inde margaritam aiunt vocatam, quod in conchulis maris hoc genus lapidum inveniatur. Inest enim in carne cochleae calculus natus, sicut incerebro piscis lapillus. Gignitur autem de coelesti rore, quem certo anni tempore cochleae hauriunt. Ex quibus margaritis quaedam uniones vocantur: aptum nomen habentes, quod tantum unus, nunquam duo, vel plures simul reperiantur. Meliores autem candidae margaritae quam quae flavescunt. Illas enim aut juventus aut matutini roris conceptio reddit candidas, has senectus, vel vespertinus aer gignit ob
Abbreviated transcription (Latin):
sam nominis eis asserunt. quia sit quid¬
dam inpurpura illuis ñ excoto igneum
s uini colorem hũs. Est aut̾ sculturis fa¬
cilis. Genera eiꝰ quinq. Saffirus cerule.¬
us ẽ: cum purpura hñs. pulueres aureas
sparsos. Optimus ẽ apud medos. nunqͣm
tam̃ ꝑlucidus. Iachintus ex nominis sui
suigore uocatus. Hic in ethiopia inuenit᷑
ceruleum colorem hu̾s. optimris qui nec ra-¬
rus ẽ nec densitate obtimsus. s exutroq
temperamento luce purpuraq resulgens.
Hic aut̾ ñ rutilat equalit̾. Sereno enim
ꝑspicuus atq gratus ẽ: nubilo coram ocuł
euanescit atq marcescit. Inos missus fri¬
gidꝰ ẽ: insculpturis durissimus. nec tam̃
iuictus Nam adamante scribitur &
signatu: Iachintizonta indicus ẽ. iac̾intũ
ꝓpe referens. Quidam a ut̾ eoꝵ cristauis si¬
miles capillamentis int̾currentib obscu¬
rantur. ex quo etiam uitio illoꝵ ẽ nomen.
ametistirontes appellatus. quia eiꝰ extremus

Expanded text:
sam nominis eius afferunt quia sit quidsam nominis eius afferunt quia sit quiddam in purpura illius non ex toto igneum, sed vini colorem habens. Est autem sculpturis facilis: genera eius quinque. Sapphirus caeruleus est cum purpura, habens pulveres aureos sparsos; optimus apud Medos, nusquam tamen perlucidus. Iacinthus ex nominis sui flore vocatus. Hic in Aethiopia invenitur, caeruleum colorem habens. Optimus, qui nec rarus est nec densitate obtunsus, sed ex utroque temperamento lucet purpuraque refulgens; hic autem non rutilat aequaliter. Sereno enim perspicuus atque gratus est, nubilo coram oculis evanescit atque marcescit, in os missus frigidus est, in sculpturis durissimus, nec tamen invictus. Nam adamante scribitur et signatur. Iacinthizonta Indicus et iacinthum prope referens. Quidam autem eorum crystalli similes capillamentis intercurrentibus obscurantur; ex quo etiam vitio illorum nomen est. Amethystizontas appellatus quia eius extremus
Abbreviated transcription (Latin):
Et electrum appellatum. qm̃ qͦd sol uocatus
sit elector plurum poete dixerunt. Constat
Nam accensus tedȩ nicore flagrat. Nascitur
aut̃ in insulis occeani septemtrionalis sic̃
gumini. densatur q ut cristallum rigore
ueltepore. Exea fiunt decoris gr̃a. agrestiũ
feminarum moniłia. Uocari aut̃ a quib¬
dam arpaga. eo qͦd attritu digitoꝵ accepta
caloris anima. folia paleasq & uestium fin¬
brias rapiat. sicut magnes ferrũ. Quocũꝙ
aut̃ modo libeat inguitur. Nam ancuse¬
radicȩ. conchilioq inficitur. Lygurius uo¬
catus quod fiat exurina linchis bestiȩ tem¬
pore indurata. Est aut̃ sicut & sucinus fil¬
ua. attrahens sp̃i folia propinquantia.
De purpureis gemmis ix.¬
Nt̃purpureas gemias pͥncipatum ame¬
tistus indicus tenet. Ametistus purpureꝰ
ẽ. ꝑmixto uiolano colore. & quasi rose nttor:
lenit̃ quasdam flammulas fundens. Alte¬
rum eiusgenis descendit adiacintos. Cau¬

Expanded text:
et electrum appellatum quoniam sol vocitatus et electrum appellatum quoniam sol vocitatus sit Elector plurimi poetae dixere. Constat nam accensus taedae nidore fragrat. Nascitur autem in insulis Oceani septentrionalis sicut gummis, densaturque ut crystallum rigore vel tempore. Ex ea fiunt decoris gratia agrestium feminarum monilia. Vocari autem a quibusdam harpaga, eo quod adtritu digitorum accepta caloris anima folia paleasque et vestium fimbrias rapiat, sicut magnes ferrum. Quocumque autem modo libeat tinguitur; nam ancradice conchylioque inficiuntur. Lyncurius vocatus quod fiat ex urina lyncis bestiae tempore indurata. Est autem, sicut et sucinum, fulva, adtrahens spiritu folia propinquantia. De purpureis . Intthystus Indicus tenet. Amethystus purpureus est permixto violacio colore; et quasi rosae nitor, et leniter quasdam flammulas fundens. Alterum eius genus descendit ad iacinthos. Cau
Abbreviated transcription (Latin):
q habeat inse ꝑmixtimm candorem. insimulitu¬
ame unguis humanȩ. Greci enim unguẽ onĩ¬
plures habere uarietates. igneam. corneã. nigrã.
cingentib candidis uenis oculi modo. int̾ueni
albis cingentib ⁊ onis: arabica aut̃ mgra ẽ
cum candidis z onis. Genera eiꝰ quinq. Sardo
Et enim ex onicis candore & sardo. Constat
aut̃ extrib colorib. sub teriuis nigro. medio
cindido. suꝑius mineo. Hȩc sola insignando
nichil cere auellit. Reꝑitur. aut̃ apud indos
&arabes: detecta torrentib. Gen̾a eiꝰ quinq.¬
utes uocatus. Emat quippe sangius ẽ. Gigni¬
quiddã ad coarguendas barbaruꝵ insidias.
Sucinus quẽ appellant greci electron: fului ce¬
reiq coloris fert᷑ arboris sucus ẽẽ. atq ob id
sucmiuni appellari. Eiectrum atit̃ uocari fa¬
bulosa argumentatio dedit. Nlam feconte
siumims ictu int̾empto. sorores eiꝰ luctu
mutatas in arbores populos. lacrimis electr ũ
omnib annis fundere. uixta erioanũ amnẽ.

Expanded text:
quod habeat in se permistum candorem in similitudinem unguis humani, Graeci enim unguem onycplures habere varietates, igneam, nigram, corneam, cingentibus candidis venis oculi modo, intervenialbis cingentibus zonis; Arabica autem nigra est cum candidis zonis: genera ejus quinque. 269 Est enim ex onychis candore, et Sardo. Constat autem tribus coloribus, subterius nigro, medio candida, superius mineo. Haec sola in signando nihil cerae evellit. Reperitur autem apud Indos et Arabes, detecta torrentibus. Genera ejus quinqtites vocatus; αἷμα quippe sanguis est. Gignint magi quiddam ad coarguendas barbarorum insidias. Sucinus, quem appellant Graeci ἤλεκτρον, fulvi cereique coloris, fertur arboris sucus esse et ob id sucinum appellari. Electrum autem vocari fabulosa argumentatio dedit. Namque Phaethonte fulminis ictu interempto sorores eius luctu mutatas in arbores populos, lacrimis electrum omnibus annis fundere iuxta Eridanum amnem;
Abbreviated transcription (Latin):
poreis reb pondꝰ natura dedit suum quoq
omnia pondus: & ponderib siuis tra librata
dependet. Primus moyses qui om̃s antece¬
dit gentilium phylosophos tempore. uob̾
numeros & mensuras & pond̾a diu̾sis
scͥpture suȩ locis enarrauit. Primus fidon
arguius ponderum rationem ing̾cia consti¬
tuit. & licet alii antiquiores ex titeruit: sed
iste hac in arte expientior fuit. Quoꝵ quidẽ¬

Expanded text:
poreis rebus pondus natura dedit; suum quoque regit omnia pondus et ponderibus suis terra librata dependet. Primus Moyses, qui omnes antecedit gentilium philosophos tempore, nobis, et numeros, et mensuras, et pondera diversis scripture sue locis enarravit. Primus Sydon argivus ponderum rationem in Grecia constituit. Et licet alii antiquiores extiterunt, sed iste hac in arte experientior fuit. Pond
Abbreviated transcription (Latin):
Hic defricatus ad cotem. succum dimittit cro¬
co sinulem. Iudaicus lapis albus ẽ: atq insce¬
mate grandis. scripturis sub inuicem modu¬
iatus: quas g̾ci grã mas appellant.
Samius a samo insula. tibi reꝑitur uocatꝰ.
& ẽ grauis & candidus. ad poliendum aurũ¬

Expanded text:
Hic defricatus ad cotem, succum dimittit croHic defricatus ad cotem, succum dimittit croco similem. 12. Judaicus lapis albus est, atque in schemate glandis scripturis sub invicem modulatus, quas Graeci γραμμὰς appellant. 13. Samius a Samo insula, ubi reperitur, vocatus et est gravis, et candidus, poliendo