comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Deexpositis quia condamcita
ab omnib quaerella processit
eos non misericordiae lam sed
canib &poni quos colligere ca¬
lumniarum m&u. quam uis
infelix a praeceptis misericor
principum quis quis expositum
colligit ec clesiam contest&ur
contestationẽ colligat nihi lomi¬
nus decdtario dñĩco die minis¬
ter adnunti& ut ecclesia sciat
&positum es secollectum ut intra
dies decem ab e positionis die
&positum recipiat. siquis se
probauerit agnouisse collector
ipsorum dierum misericordia
prout maluerit ad prciesens
ab homine aut inperp&uum
cumdõ gratia prosoluenda¬

Expanded text:
De expositis, quia conclamata ab omnibus querela processit eos non misericordiae jam sed canibus exponi, quos colligere calumniarum metu quamvis inflexa praeceptis misericordtissimorumque principum quisquis expositum colligit 228 ecclesiam contestetur, contestationem colligat: nihilominus de altario dominico die minister annuntiet, ut ecclesia sciat expositum esse collectum, ut intra dies decem ab expositionis die expositum recipiat, si quis se probaverit agnovisse: collectori pro ipsorum decem dierum misericordia prout maluerit, aut praesens ab homine aut in perpetuum cum Deo gratia persolvenda
Abbreviated transcription (Latin):
Dereligiosis & sccecularibus qui diuina¬
tiones adtendunt : Si quis clericus
monachus uel saecularis diuinationẽ
uel auguria obseruanda uelsortes
quas mentiuntur esse scõrum quibus¬
cumq putauerint intimandos cum
his quieis crediderint ab ecclesiae
communione pellantur:¬

Expanded text:
De religiosis et saecularibus qui divinationes attendunt. Si quis clericus, monachus vel saecularis divinationem vel auguria observanda vel sortes, quas mentiuntur esse sanctorum, quibuscunque putaverint intimandas, cum his qui eis crediderint ab Ecclesiae communione pellantur
Abbreviated transcription (Latin):
pos sidonio prbo hanc adfrate¬
nitatem tuã epistolã dedimus
perferendã qui nr̃i processionib
atq: ordinationib frequenter
Inter fuit & totiens a nos missus
quid in omnib: a postolicȩ auctori¬
tatis teneremus agnouit dct xiH. iuł¬

Expanded text:
Possidonio presbytero hanc ad fratePossidonio presbytero hanc ad fraternitatem tuam epistolam dedimus perferendam, qui nostris processionibus atque ordinationibus frequenter interfuit, et toties ad nos missus, quid in omnibus apostolicae auctoritatis teneremus, agnovit. Datum XI
Abbreviated transcription (Latin):
Defestiuitatib siuna agenda popu¬
lis non sufficierit nulla sit dubi¬
tatio lterare sacrificium. illud quo
numerosioris indixerit & cid eadẽ
fideliũ multitudo conuenerit:
qua mr&ipere baselica unasimul
non possit sacrificii oblacio indubi¬
tanter iter&ur. nehistantũ admis¬
sis adhanc deuotionẽ qui primi
aduenerint uideantur. hii qui post¬
modum confluxerint non recep¬
ti cumplenũ piȩtatis atq rationis
sit ut quotiens baselica inqua agi¬
tur prȩsentiȩ noue plebis Impleue¬
rit totiens sacrificiũ subsequens
offerctur. N&cesse est auten.
ut quedam populi pars sua deuo¬
tione priuentur. siunius tantũ
misse moreser uato sacrifici¬
um offerse non possint. nisi qui
prima dia prima parte con¬
uenerint. studio seergo
dilationem tuam familiariter
ad monemus. ut quod ñr̃ȩ consuȩ¬
tudini & forma paternȩ traditi¬
onis insedit tua quoque cura
non neglegat. ut per omnia nobis
fide & actibus congruamur:
propter quodeme ante filio nr̃o

Expanded text:
De festivitatibus si una agenda populis non suffecerit, nulla sit dubitatio iterare sacrificium. Ut autem inumerosioris indixerit, ea ad eamdem fidelium multitudo convenerit quam recipere basilica una simul non possit, sacrificii oblatio indubitanter iteretur, ne, his tantum admissis ad hanc devotionem qui primi advenerint, videantur hi qui postmodum confluxerint non recepti; cum plenum pietatis atque rationis sit, ut quoties basilicam, in qua agitur, praesentia novae plebis impleverit, toties sacrificium subsequens offeratur. Necesse est autem ut quaedam populi pars sua devotione privetur, si unius tantum missae more servato sacrificium offerre non possint nisi qui prima diei parte convenerint. Studiose ergo dilectionem tuam et familiariter admonemus, ut quod nostrae consuetudini ex forma paternae traditionis insedit tua quoque cura non negligat, ut per omnia nobis fide et actibus congruamus. Propter quod remeanti filio nostro
Abbreviated transcription (Latin):
Atq: consensum tuae dilectionis or¬
dinciti sunt sacerdotes cum suis debue¬
runt auctorib submoueri nequid
tamen intanta nec essitate decerna¬
mus custerum eos qui ep̃i facti sunt
it a uolumus permanere sia postolicis
praeceptionib & statutis scõrũ pa¬
truũ non reperiuntur obnoxii.
hac de inceps nihil quod contradisci
tam tibi cuctoritatem. tuere & in¬
licitis non modo non praebere adsen¬
sum sed &iam cuncta quae contra
regulam fieri repereris cohercere.
neq: ante omnia quod sola humanita¬
tedecernimus hirineum a decdesiã suã
redire conpelłat quam sponte potius
remecire debebit sacerdotali consostio
metuit separare.
NECUNIuS ecCLegia Duo eẽ

Expanded text:
atque consensum tuae dilectionis ordinati sunt sacerdotes cum suis debuerunt auctoribus submoveri ne quid tamen in tanta necessitate decernamus austerum, eos qui episcopi facti sunt ita volumus permanere, si apostolicis praeceptionibus et statutis sanctorum Patrum non reperiantur obnoxii, ac deinceps nihil quod contra discitam tibi auctoritatem tueri, et illicitis non solummodo non praebere assensum, sed etiam cuncta quae contra regulam fieri repereris coercere, atque ante omnia, quod sola humanitate decernimus, Irenaeum ad Ecclesiam suam redire compelle: ad quam sponte potius remeare debebit, si sacerdotali consortio metuit separari. Nec unius Ecclesiae duo e
Abbreviated transcription (Latin):
omnib sub ur̃a ordintione defestitur pã
d&e saloni cexsib: corum adnos legto ꝑde
mẽnuis simi & fidelis simi priucipus filiint̃ior¬
dinatio uener̃ necquido missis recor dumus
nos seuolumus secuadum hoc quod ħuoiħ uxp̃o
pisitione tractapdã & sic̃ oport&e impleuerun
or dinaudã haec per fretrem& quo¬

Expanded text:
omnibus sub vestra ordinatione deferatur. Nam omnibus sub vestra ordinatione deferatur. Nam de Thessalonicensibus, quorum ad nos legati per clementissimi et fidelissimi principis filii nostri ordinationem venerunt, ne quid omisisse credamur, nosse vos volumus secundum hoc quod Domino nostrpositione tractandam, et si quod oportet impleverint, ordinanda haec per fratrem
Abbreviated transcription (Latin):
amostuis resur rectio & adccielos deda¬
utta ascensio hac si quidem admodum
patrib: constituta sunt seruant cre¬
dant pec definitti tiens cexdant a quo
tic mite qui declinant ipsi subg nebulã
dubitationis obtendunt nobis autem
illuda postolicum contentiosis respox¬
dere non necesse ẽ nos hanc consue¬
tudinem non hahonius nec ecclesiã
di aec ideo breuiter quia nec ambigi
conuenit dereb iuxta fidem defipi¬
tis sepius & penesu ꝑuaca est alli¬
gatio quae adib&ur incructis cũ su¬
perhaec &cid lemenirsimum prino¬
cipem Et non par ua prestrincserm
& quia degͥero solimitanorum pro¬
fersio neres por dimus. hoc quoq extima¬
uimus salutis eorum causa conp&gler
adendum ut si communionis apostol¬
cae desiderat unitatẽ ꝓfessionẽ suũ scripto in¬
ditã quũ legatis nr̃is apud constantino polim
positis obtuler̃ aut ꝓsuos ad nos dirigast aut
futer uitatis ur̃e tradau eodem tam̃si c̃
diximus tenoreconscriptã queadnos modis

Expanded text:
a mortuis resurrectio, et ad coelos declarat ascensio. Haec si quemadmodum a Patribus constituta sunt servant, credant nec definita transcendant: a quo tramite qui declinant, ipsi sibi nebulam dubitationis obtendunt. Nobis autem illud apostolicum contentiosis respondere necesse est: nos hanc consuetudinem non habemus, nec Ecclesia Dei. Haec ideo breviter, quia nec ambigi convenit de rebus juxta fidem definitis saepius, et pene supervacua est allegatio, quae adhibetur instructis, cum super haec ad clementissimum principem non parva perstrinxerim. Et quia de Hierosolymitanorum professione respondimus, hoc quoque aestimavimus salutis eorum causa competenter addendum, ut si communionis apostolicae desiderant unitatem, professionem suam scripto indicant, quam legatis nostris apud Constantinopolim positis obtulerunt; aut per suos ad nos dirigant, aut fraternitati vestrae tradant, eodem tamen, sicut diximus, tenore conscriptam, quae ad nos modis
Abbreviated transcription (Latin):
scribturues quas pris¬
cillianus secundum a euum depra¬
uit terrorem uel tractatos dicti¬
ni quos ipredicturus antequam
patriar charum prophetarum uel
apostolorum suo errori consona confi¬
xerunt leg& impia corum figmenta
sequitur aut defendet ancethema sitꝰ¬

Expanded text:
scripturas, quas Priscillianus secundum suum depravavit errorem vel tractatus Dictinii quos ipse Dictinius antequam patriarcharum, prophetarum vel apostolorum suo errori consona confixerunt, legit et impia eorum figmenta sequitur aut defendit, anathema sit
Abbreviated transcription (Latin):
simi principis inta & omni glori arumdeco¬
reperpetim pollente salute nobis quoq
tribuat susceptum ecclesiae suce regi¬
men in equitate disponere in sollicitudine
gubernare & in pacetenere Yt postmun¬
diblus suscepta pericula peruenire possi¬
mus ad caelestia regno:¬

Expanded text:
simi principis vita et omni gloriarum decosimi principis vita et omni gloriarum decore perpetim pollente salute, nobis quoque tribuat susceptum Ecclesiae suae regimen in aequitate disponere, in sollicitudine gubernare et in pace tenere, ut post mundi hujus suscepta pericula pervenire possimus ad coelestia regn
Abbreviated transcription (Latin):
tione huisscãe obseruantiae in ser¬
uire cõgantur Parentib sane
filios suos religioni contradicere hon
amplius quamusq: ad decimum ae¬
tatis annum licentica poteritesse :
Postea uero ancũ uoluntate paren¬
tum ansu&e deuetionis sit solitari¬
um uotum trit filus licitum religio¬
nis asssumere q cultum: Quis quis
autemiud abolitione tonsurȩ uel sła¬
ris uestis asssumptione decectus fu¬
erit ãstagisse trans gessionen& &
communicationis censuram accipiat :¬
& religon s semper inbaereat õpi¬
tulante miseratione diuina Ex glo¬
rio sissimrecesuinthi principis in bae¬
rente uoluntater eligiosa: hisgefis
decentissim&e ad legatis & in pace con¬
nexis ex totis praecordiorũ abditisda¬
musgloriã & honorẽ soliae terno &
ecclesiue statu & promte gerere curam &
posessa sacre regiminis conpetentia dispone¬
re iurti aquo petimus & obtamus ut porras¬
ta in longitudine felicium dierum sacratis¬

Expanded text:
tione hujuscemodi observantiae insertione hujuscemodi observantiae inservire cogantur. Parentibus sane filios suos religioni contradere non amplius quam usque ad decimum aetatis eorum annum licentia poterit esse, postea vero an cum voluntate parentum an suae devotionis sit solitarium votum, erit filnis assumere cultum. Quisquis autem vel abolitione tonsurae vel saecularis vestis assumptione detectus fuerit attigisse transgressionem, et excommunicationis censuram accipiat, et religioni semper inhaereat. Opitulante miseratione divina, et gloriosissimi Reccesiunthi principis inhaerente voluntate religiosa, his testibus decentissime alligatis, in pace connexis, ex totis praecordiorum visceribus damus gloriam et honorem soli aeterno etEcclesiae statu et prompte gerere curam et posse sacri regiminis competentia disponere jura, a quo petimus et optamus, ut porrecta in longitudinem felicium dierum sacratis
Abbreviated transcription (Latin):
Dehis Quiix parua actate quort̃
Parentib religonis habitũt enue¬
rune : Qñmlcusq dissolute opera¬
cionis effectus interdum mutare fe¬
cit honestatem constitutionis ediccũ:
Dum in cognite resolui putatur qđ
in disso lubile sanctionis auctoricate
tenetur.: Ađo: quicquid obuium x in¬
certo concurrit euidenter abici
decet : Vt decetero nibil supersit
quod indubium nut& : Ideoq si in
qualiba minori aeccite. uel religi¬
onis tonsuitam. uel religioni debi¬
tam uestem. in utroq: sexu
filus aut unus aut ambo parentesde¬
derint. Ferte aut nolentib: uel nesuienti¬
b: se susceptamnon moxuisam infilus
ab dicauerint: Sed uel corcm se ud
coram ecclesia ss palamq: in conuen¬
tu eosdemfilios talia habere permise¬
rint ad scłarem re uertibabitum Ipsis
filiis quandoq pssenitus non licebit :
Sed conuicti quod tonsuram aut R¬
ligiosam uestem aliquando habueritꝰ :
Mox adreligionis e cultum habitũq.¬
quereuocentur : & substrenua difcric¬

Expanded text:
aetate coram parentibus religionis habitum tenuerint. Quoniam hucusque dissolutae operationis effectus interdum mutare fecit honestae constitutionis edictum, dum incondite resolvi putatur quod indissolubile sanctionis auctoritate tenetur, adeo quidquid obvium ex incerto concurrit evidenter abjici decet ut de caetero nihil supersit quod in dubium nutet: ideoque si in qualibet minori aetate vel religionis tonsuram vel religioni debitam vestem 460 in utroque sexu filiis aut unus aut ambo parentes dederint, certe aut nolentibus vel nescientibus susceptam non mox visam in filiis abdicaverint, sed vel coram se vel coram ecclesia palamque in conventu eosdem filios talia habere permiserint, ad saecularem reverti habitum ipsis filiis quandoque penitus non licebit, sed convicti quod tonsuram aut religiosam vestem aliquando habuerint, mox ad religionis et cultum habitumque revocentur, et sub aeterna distric
Abbreviated transcription (Latin):
tañ desacercdotib gentiliũ quilam p̃sacri¬
ficant sacer dotes quit a num coronã portan
nec sacrificc nec desuis sumptib aliquid
cdidola praestan: placuit pos tbien¬
niũ cccipere communionon¬

Expanded text:
 De sacerdotibus Gentilium qui jam non sacrificant. Sacerdotes qui tantum coronas portant nec sacrificant nec de suis sumptibus aliquid ad idola praestant, placuit post biennium accipere communion
Abbreviated transcription (Latin):
It iunecessitate fideles baptizent
lo coperegre nauiganes aut ecclesia
psoximo p̃fuerit posse fidelem quia
lcuacruim suũ in tegnum hab& pec sit bi¬
gamus baptitare in necessitate infiimi¬
tatis positũ caticuminũ ita ut si suꝑ¬
uixerit cid ep̃m cum perducat ut per
manus in positionon perfici possit

Expanded text:
in necessitate et fideles baptizent. Loco peregre navigantes aut si ecclesia proximo non fuerit, posse fidelem, qui lavacrum suum integrum habet nec sit bigamus, baptizare in necessitate infirmitatis positum catechumenum, ita ut si supervixerit ad episcopum eum perducat, ut per manus impositionem perfici possit
Abbreviated transcription (Latin):
Ut unius diei infans in discrimineẽ
baptiz &ur deparuulis uero
quinuꝑ materno utero editi sur
placuit constitui ut si in firmi
ut ad sol& fuerint & lac mater¬
Num non cipp&unt &iam eadẽ
die qua nati sunt si oblatifueriN
bciptizentur :
UI.

Expanded text:
Ut unius diei infans, si in discrimine est, baptizetur. De parvulis vero qui nuper materno utero 301 editi sunt placuit constitui, ut si infirmi ut assolet fuerint et lac maternum non appetunt, etiam eadem die qua nati sunt, si oblati fuerint, baptizentur. VI.
Abbreviated transcription (Latin):
manens informadĩ fecit hominem idem in
formamserui factus est homo ten& enim
sine defectu ꝓpriaetatem suam utraque
natura & sicut formanidi formamnon
adenit. Ita formađi forma serui nonminuit:
Nam quia gloriabatur diabolus hominẽ
sua fraude deceptum diuinis caruis se
martis. subisse sententiã neque in malis
suis quoddam deprae uarica toiris
consortio inuenisse solacium đm̃ quoq:
iustitiae. exsi gentae ratione erga ho¬
minem quenitanto honore condiderat
propriam mutasse sententiam
opus fuit secreti dis penscitione consilii
ut in cominutabilis ds cuius uolumtts
non potest suab enignitate priuari
Primamerganos pietatis suae dispen¬
sactionem sacramento occultatio e con¬
pler& & homo diabolicae iniquitatis
uersutia actus inculpa contradi propo¬
IIII situm non perir&.¬

Expanded text:
manens in forma Dei fecit hominem, idem in manens in forma Dei fecit hominem, idem in forma servi factus est homo. Tenet enim sine defectu proprietatem suam utraque natura: et sicut formam servi, Dei forma non amisit; ita formam Dei, servi forma non minuit. Nam quia gloriabatur diabolus, hominem sua fraude deceptum divinis caruisse mmortis subiisse sententiam; seque in malis suis quoddam de praevaricatoris consortio invenisse solatium; Deum quoque, justitiae exigente ratione, erga hominem quem in tanto honore condiderat, propriam mutasse sententiam: opus fuit secreti dispensatione consilii, ut incommutabilis Deus, cujus voluntas non potest sua benignitate privari, primam erga nos pietatis suae dispensationem sacramento occultiore compleret: et homo, diabolicae iniquitatis versutia actus in culpam, contra Dei propositum non perir
Abbreviated transcription (Latin):
OUTRA EOSOUTPAS SIbIL.G̃
diuinitatem unigeniti filii audeN.
adserere salua igitur propria etate
utrusque naturae & in una coeunte
persona suscepta est amaiestate
humilitas auirtutte in firmitas ab aeter¬
nitate mortalitas & adresoluendum
condicionisnse debitum natura in uo¬
labilis natura est unita passibili ut qđ
nr̃i remedii congruebat unusadque
ueri hominis ꝑfectaq natura uerus
natus ẽ ds totus insuis totusi nñ ris nr̃a aut̃e
dicims que in ñb̵ abinito creato c̃didit
& quereparanda suscepit. nãillaq deceptoe
intulit & homo decepts admisit nullu aibueria
inscluatore uestgiũ necq cõmunionem
humanarum subutt in firmittũ idẽo
nõst&eum fuit paraceps. delictor uad sũ psit
formã serui sine fode peccati humana
augens diuin a ñ minuens ql ex inaniti oilla
qua se inuisibilis uisibilem p̃buit &screator
acdñs omnium rerum unius esse uoluit
essemortalium inclinatio fuit misera¬
tionis non defectio potestatis ꝓinde quia

Expanded text:
ontra eos qui passibilem divinitatem unigeniti Filii audent asserere. Salva igitur proprietate utriusque naturae et in unam coeunte personam, suscepta est a majestate humilitas, a virtute infirmitas, ab aeternitate mortalitas, et ad resolvendum conditionis nostrae debitum natura inviolabilis naturae est unita passibili, ut quod nostris remediis congruebat unus atque veri hominis perfectaque natura verus natus est Deus, totus in suis, totus in nostris. Nostra autem dicimus quae in nobis ab initio Creator condidit et quae reparanda suscepit. Nam illa quae deceptor intulit, et homo deceptin Salvatore vestigium: nec quia communionem humanarum subiit infirmitatum, ideo nostrorum fuit particeps delictorum. Assumpsit formam servi sine sorde peccati; humana augens, divina non minuens: quia exinanitio illa, qua se invisibilis visibilem praebuit, et creator ac Dominus omnium rerum, unus voluit esse mortalium, inclinatio fuit miserationis, non defectio potestatis. Proinde qui
Abbreviated transcription (Latin):
erit siex omni prouincͥ congregentur
ep̃i. Quodsifieri non potest hiiqui ad¬
esse non possunt propriis lit teris con¬
sensum suũ deipsodesignent ut tunc
demũ post plurimorũ siue presentia con
tuta sunt ficint nihil ualere hius modi
ordinationẽ siuero &icim secundũ diui¬
nas regulcs ordincitio celebretur
contradicant autem aliqui propter
proprics & domesticcis simul tates his
contentis sententia deeo obtine at pluri¬
morũ¬

Expanded text:
erit si ex omni provincia congregentur episcopi: quod si fieri non potest, hi qui adesse non possunt propriis litteris consensum suum de ipso designent, et tunc demum post plurimorum sive praesentiam situta sunt fiat, nihil valere hujusmodi ordinationem. Si vero etiam secundum definitas regulas ordinatio celebretur, contradicant autem aliqui propter proprias et domesticas simultates, his contentis, sententia de eo obtineat plurimoru
Abbreviated transcription (Latin):
Si conscioma¬
rito uxor fuerit mecata pla¬
cuit uec infinem dandam ei esse
communionem siuero eam re¬
liquerit post decem annos ac¬
cipiat communionem

Expanded text:
Si conscio marito uxor fuerit moechata, placuit, nec in fine dandam esse ei communionem. Si vero eam reliquerit, post decem annos accipiat communionem
Abbreviated transcription (Latin):
xcellentissimosisenando rege. ld cons¬
tituit scm̃ conciliũ utͣdei cathu qui&
in. iudeis sunt officia plublica nullatenus
aippetant quia subhac occasione xp̃ia¬
nis in iuriam faciunt Ideoq iudices pro¬
uintiarũ cum sacerdotib: eorũ sub repti¬
ones fraudulenter relictas subpedant
& officia publica cos agere nonͦ mittant
legum & cumunicatio profertitur
& his qui subrepsit publicis cedib: deput&ur

Expanded text:
entissimo 385 Sisenando rege, id constituit sanctum concilium, ut Judaei, aut hi qui ex Judaeis sunt, officia publica nullatenus appetant, quia sub hac occasione Christianis injuriam faciunt: ideoque judices provinciarum cum sacerdotibus eorum subreptiones fraudulenter elicitas suspendant, et officia publica eos agere non pemittantlegum excommunicatio proferatur, et is qui subrepserit publicis caedibus deputetur
Abbreviated transcription (Latin):
Seclericis ꝓcrimine suo dam¬
Vt siquis cuius lib& honoris deri¬
cus iudicio e p̃õ rũ quocũquae cri¬
mine fuerit damnatus non lic&
eum si uecibecclesiis quibus prae¬
fuit siueci quo lib& homine defen¬
sari inter posita epoenadãni
pecunice atq honoris quo nocȩtatẽ
nec sexsu excus andũ essep̃cipiant

Expanded text:
clericis pro crimine suo damut si quis cujuslibet honoris clericus judicio episcoporum quocunque crimine fuerit damnatus, non liceat eum sive ab ecclesiis quibus praefuit, sive a quolibet homine defensari, interposita poena damni, pecuniae atque honoris, a quo nec aetatem nec sexum excusandum esse praecipiant
Abbreviated transcription (Latin):
factũ ẽẽ omnino nescitur.
atq ideo quotiens per sonatalis inci¬
derit solita primum ex aminationͣ es
discutite & longo tempore Nisi forte
supremus finis imiN& indagate ur̃m.
nemopcienitus sit qui testimonio suo
iura repossit ignorantiã nescitis &cum
constiterit hunc quibaptis matis in¬
dig& sacramento sola inaniter suspici¬
one prohiberi accedat intrepidus
ad consequendã gratiam cuius inse
nullũ scitesse uestigium necuerea¬
mus huicianuam sclutis a perire
quamnumquam ante doc&ur in¬
gressus

Expanded text:
factum esse omnino nescitur. factum esse omnino nescitur. Atque ideo quoties persona talis inciderit, sollicita primum examinatione discutite et longo tempore, nisi forte supremus finis imminet, indagate, utrum nemo penitus sit qui testimonio suo juvare possit ignorantiam nescientis. Et cum constiterit hunc qui baptismatis indiget sacramento sola inaniter suspicione prohiberi, accedat intrepidus ad consequendam gratiam cujus in se nullum scit esse vestigium: nec vereamur huic januam salutis aperire, quam nunquam ante docetur ingressus
Abbreviated transcription (Latin):
piratione uenerunt qui sequentia
fratrum firmauit aadsensio. in primis
itaq: prouidere debemus nedum spe¬
ciem quandam causcitionis tenemus
damnum regenerandorum incida¬
mus animarum quis enimitt sit suspi¬
cionib: suis deditus ut mox ẽe definiat
quod dñi manifestatione cessante ex
opinione ambigua suspicatur cum
itaq bciptizatũ senec illae recordatur
quiregenerationis ẽ cupidus Necalter
ad cestaride eo possit quinescicit con¬
secratum nihil in quo peccatum
possit obripere cum inhac paste
conscientice suce nec illereus sit
expicibile eẽ facins quotiens iux¬
tabereticarũ dãnatti a scĩs patrib
instituta cogitur. aliquis lauacrum
quod regenerandis semel tribuͥtumẽ.
bis subicere a postolica reclamante
doc trina. qua en ob unã praedicat in
trinitate dĩtatem unam infidem con¬
fessionem unum inbaptismatescicra¬
mentum. Sedinhoc ruhilsimile¬
nihil formidatur Qm̃ non potest
in iterationis crimen uenire quod

Expanded text:
piratione venerunt frequens etiam piratione venerunt frequens etiam fratrum firmavit assensio. Imprimis itaque providere debemus ne, dum speciem quamdam cautionis tenemus, damnum regenerandarum incidamus animarum. Quis enim ita sit suspicionibus suis deditus, ut verum esse definiat quod Domini manifestatione cessante ex opinione ambigua suspicatur? Cum itaque baptizatum se nec ille recordetur, qui regenerationis est cupidus, nec alter attestari de eo possit qui nesciat consecratum, nihil est in quo peccatum possit obrepere, cum in hac parte conscientiae suae nec ille reus sit expiabile esse facinus quoties juxta haereticorum damnata a sanctis Patribus instituta cogitur aliquis lavacrum, quod regenerandis semel tributum est, bis subire, apostolica reclamante doctrina, quae nobis unam praedicat in unitate Deitatem, unam in fide confessionem, unum in baptismate sacramentum. Sed in hoc nihil simile formidatur, quoniam non potest in iterationis crimen venire quod
Abbreviated transcription (Latin):
De paruolis qui incaptiuitate deuene¬
runt & baptis mi gsuetiam non
rumdã fratrum suggestione conperimus
alicos captiuorum ad sedes sucis liber¬
tateredeun tes: quiscilic& in captiuita¬
te illa a &ate per̃ uenerint quemnullus
rei formam poterit haberenotiã.
remedium quidam in plorare bap¬
tismatis. s&utrum eius dẽminis teru
ante scementa perceperint per in¬
fantiae scientiam non possereminis¬
ci &ideo sub hoc latentis recordatio¬
nis incerto cinimas suas in discrimine
cidducidum subspeciȩ captionis negatur
hisgratiaa qua eideo non inpenditur quia
putantur in pensa cumitaq tribuere
talibus dominici sucramenta misterui
non in merito quorundam fratrum
formido dubitar& insinodali ut dixi¬
mus co&u formam huius consultationis
accipimus quam diligentib discuti&
prounius cuiusq sensus sollicita uolu¬
mus soctione tractari. quod ad ueri¬
tatem cibita cognitione multorũ
cer tius peruenire possimus eadem
ergo qu&e in sensum nr̃m diuina ins¬

Expanded text:
De parvulis qui in captivitatem devenerunt, et baptismi gratiam non rumdam fratrum suggestione comperimus aliquos captivorum ad sedes suas libertate redeuntes, qui scilicet in captivitatem illa aetate pervenerunt, quae nullius rei firmam poterit habere notitiam, remedium quidem implorare baptismatis; sed, utrum ejusdem mysterii ante sacramenta perceperint per infantiae scientiam non posse reminisci: et ideo sub hoc latentis recordationis incerto animas suas in discrimen adduci, dum sub specie cautionis negatur his gratia, quae ideo non impenditur quia putatur impensa. Cum itaque tribuere talibus dominici sacramenta mysterii non immerito quorumdam fratrum formido dubitaret, in synodali, ut diximus, coetu formam hujus consultationis accepimus, quam diligentius discuti et pro uniuscujusque sensu sollicita volumus ratione tractari, quo ad veritatem habita cognitione multorum certius pervenire possimus. Eadem ergo quae in sensum nostrum divina ins
Abbreviated transcription (Latin):
Vt ep̃o non liceat remalienare ecde¬
siae clericis autẽ imonachis & peregrinis
qum & antiquiorib: canonib: ꝓhbentur.
siquid uero qđ ublitatẽ non grau&
ecdesiae ꝓsuffrago monacorum uel
ecclesiis ad suã pde rochiam ꝑdinentiũ
dederint firmum maneati peregri¬
norum uero uel dericorum & egenoꝵ
necessitatis saluo iure ecclesiae praes¬
tare permittantur protempore
quae potuerit :¬

Expanded text:
pis non liceat rem alienare ecclesiae, clericis autem, monachis et peregrinis tiquioribus canonibus hoc prohibetur. Si quid vero quod utilitatem non gravet, ecclesiae, pro suffragio monachorum ab ecclesiis ad suam parochiam pertinentium dederint, firmum maneat, peregrinorum, vel clericorum, vel egenorum necessitate salvo jure ecclesiae praestare permittuntur pro tempore quae potueri
Abbreviated transcription (Latin):
Dehis quib dubiũ ẽ utrũ baiptis mum
perceperiNT necesse ẽ. ut rencis cantur.
sinulla extant indicia inter pro p an¬
quos aut familiares pulla intercleri¬
cos aut uicinos quib hu de quib: quaeri¬
tur baptiz anti fuisse doceantur: a gen¬
dũ ẽ ut renascantur nemanifestȩ
pereant in quib: quod non ostenditur
gestũ ratiopesit ut uideatur iteratum
quidutem pos sunt meminisse quod
adecclesicã ueni ebaN cũ parentib suis
possunt recor dari hanc quod abeorũ
parentib: dabatur acceperint. sed si
hoc &iam abipsa memoria alienũ est
conferendũ eis uid&ur quod cõlatũ ẽẽ
nescitur quia non temeritas inter¬
uenit prae sumptionis ubiẽ diligentia¬

Expanded text:
De his quibus dubium est, utrum baptismum perceperint, necesse est ut renascantur. XXVIII. Si nulla exstant indicia inter propinquos, aut familiares, nulla inter clericos, aut vicinos, quibus hi, de quibus quaeritur, baptizati fuisse doceantur, agendum est, ut renascantur, ne manifeste pereant, in quibus quod non ostenditur gestum, ratio non sinit, ut videatur iteratum. Qui autem possunt meminisse, quod ad ecclesiam veniebant cum parentibus suis, possunt recordari an quod eorum parentibus dabatur, acceperint: sed si hoc etiam ab ipsa memoria alienum est, conferendum eis videtur, quod collatum esse nescitur, quia non temeritas intervenit praesumptionis, ubi est diligentia
Abbreviated transcription (Latin):
Nullus alienum dericum sollicitare uel
d&inere praesumait. Nec aliquid &icam
pulchrum auferre defratrib: ec desia:¬
Alienum clericum inuito ep̃o ipsius Nemo
suscipiat. Ne mosollicit& nisi forte &
plicato caritatis id interdantem acci¬
pientemq: conueniat. Naimngrauis in¬
iuriae reus ẽ quidefratrib: ecdesia
lđ quod est utilius aut pra&iosius au¬
deat uł adlicere uł tenere . Itaq sim
tra prouintiam resagitur trans fugã
dericum a decclesiam sucm m&ro poli¬
tanus redire compellat : Siautem lon¬
gius recesserit. tuip̃cepti auctoritate
reuocabitur. ut nec cupiditati. Nec
ambitioni occtsio relinquatur

Expanded text:
Nullus alienum clericum sollicitare vel retinere praesumat, nec aliquid etiam pulchrum auferre de fratribus ecclesiaAlienum clericum, invito episcopo ipsius, nemo suscipiat, nemo sollicitet nisi forte ex placito charitatis id inter dantem, accipientemque conveniat. Nam gravis injuriae reus est qui de fratris Ecclesia id quod est utilius aut pretiosius audeat vel allicere vel tenere. Itaque si intra provinciam res agitur, transfugam clericum ad ecclesiam suam metropolitanus redire compellat. Si autem longius recessit, tui praecepti auctoritate revocabitur, ut nec cupiditati nec ambitioni occasio relinquatur
Abbreviated transcription (Latin):
t si uiri decaptiuitate regressi in temperan¬
tia uxorumoffensio non fuerit & uoluerint
ets in coniugium recipere libertim habetnt
facultatem: Et ideo siuiri post longtmn cap¬
tiuitatem reuersi ita indilectionem sucrum
coniugum perseuerant ut etis cupiant insuũ
redire consortium omittendum ẽ & incupa¬
bile iudicandum quod necessittis intulit
ut restituendum quod fides posci

Expanded text:
t si viri de captivitate regressi intemperantia uxorum offensi non fuerint, et voluerint eas in conjugium recipere, liberam habeant facultatem. Et ideo si viri post longam captivitatem reversi ita in dilectione suarum conjugum perseverant, ut eas cupiant in suum redire consortium, omittendum est et inculpabile judicandum quod necessitas intulit, et restituendum quod fides posci
Abbreviated transcription (Latin):
Utclerici uel continentes aduiduas
ueluir gines nisi exiussuuel permissu
ep̃orum aut prsbrorũ non accedant:
& hoc soli non faciant sed cum clericis
accessum adhuius modi feminas
sed ubi aut clerici praesentes sunt
aut graues aliqui xp̃iam:¬

Expanded text:
Ut clerici vel continentes, ad viduas vel virgines, nisi ex jussu vel permissu episcoporum aut presbyterorum non accedant, et hoc non soli faciant, sed cum clericis,accessum ad hujusmodi feminas, sed aut ubi clerici praesentes sunt, aut graves aliqui Chri
Abbreviated transcription (Latin):
Decon latis rebus etdesus ut inetrumiure
perdure e quia his qui principib: digne
deseruiunt atq: deferentib: fideleillis
obs equium constat nos obtimum minis¬
trassȩ suffragium dumiuistȩ a principib
ad quisita in eorum iure ꝑsistere sanccim:
indiuulsa &cum ẽ & maxime ut reb
exclesiarumdi adhibetur a nobis proui¬
dentia oportuna adeo quȩcumq perum
ec clesus dĩ a principib: iustȩ concessa sunt
uł fuerunt uel cuiuscumq: alterius perso¬
nȩ quo lib& titulo illis non iniustae conlata
sunt uel &titerint Ita in eorumiure per¬
sistere firma iubemus ut euelli quocumq
casu uel tempore pullatenus possint opor¬
tunum ẽ enim ut sicut fidelia hominum ser¬
uitia non & istere censuimus ingrata in ecle¬
sus conlata quae propriȩ sunt pauperum ali¬
menta eorum iniure promercede offerentũ
maneant in conuulsa

Expanded text:
De collatis rebus ecclesiis ut in earum jure perdurent. Quia his qui principibus digne deserviunt atque deferentibus fidele illis obsequium constat nos optimum ministrasse suffragium, dum juste a principibus adquisita in eorum jure persistere sancimus indivulsa, aequum est et maxime ut rebus ecclesiarum Dei adhibeatur a nobis providentia opportuna. Adeo quaecunque rerum ecclesiis Dei a principibus juste concessa sunt vel fuerint vel cujuscunque alterius personae quolibet titulo illis non injuste collata sunt vel exstiterint, ita in eorum jure persistere firma jubemus, ut evelli quocunque casu vel tempore nullatenus possint; opportunum est enim ut sicut fidelia hominum servitia non existere censuimus ingrata, ita ecclesiis collata quae proprie sunt pauperum alimenta eorum jure pro mercede offerentum maneant inconvulsa.
Abbreviated transcription (Latin):
sua oues significantes: interius rapto¬
res lupi quos ex fructib eocu debenꝵ
agnoscere. Isa prima fronteuidentꝰ
essed enum ero ñr̃o. sed ñ sunt denume
roñro: Sienim denumero nr̃o essen
nobiscum mansisent quando autem
coeperiN ad summere in pietatem
illut. quod occultabatur in illis a periet᷑
cauere ne in malitia sua aliqui occu¬
pati concidant desua infirmitate
acuerũ enĩ lingũa sũa. quasi serpentes
& uenenum in labus haben quasi aspi¬
des dehisꝓheta clamauit.

Expanded text:
sua oves significantes, interius raptores lupi, quos ex fructibus eorum debemus agnoscere. Isti prima fronte videntur esse de numero nostro; sed non sunt de numero nostro: si enim de numero nostro essent, nobiscum mansissent. Quando autem coeperint assumere impietatem, illud quod occultabatur in illis aperitur, cavere, ne in malitia sua aliqui occupati concidant de sua firmitate. Acuerunt enim linguam suam quasi serpentes, et venenum in labiis habent quasi aspides, de his propheta clamavit.
Abbreviated transcription (Latin):
monasteria diuersoria scłaria fieri quaose¬
mel consecrata fuerint cumiudicio suiep̃ĩ
manere inperp&uo pertinentes ad eas res
conseruari ipsimona sterio & non ulterius
posse efieri sđłaria habitacula, Quiuero
permiserint haeo fieri subiaced ł his condem¬
nationibus quae ꝑ canones constraitȩ sunt:¬

Expanded text:
monasteria diversoria saecularia fieri. Quae semel consecrata fuerint monasteria cum judicio sui episcopi manere in perpetuo, et pertinentes ad eas res conservari ipsi monasterio, et non ulterius posse ea fieri saecularia habitacula; qui vero permiserint haec fieri, subjaceant his condemnationibus quae per canones constitutae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
uero cognouimus deamissis mancipiis
conqueridicentes qr si seruus cuius piam
fortas sedñm suũ fugiens iuris ecclesi¬
asticise esse ꝓfessus est : Nec tores ec¬
clesiae ꝓtinus hunc ut seruũ ecclesi¬
astici iuris habuerunt nullo agentes
iudia cio sed serui uocẽ manib: defen¬
dentes : qđ mihi tantũ displic& quantũ
aueritatis iudicio abͥorr& unde uolo ut
experientia tua quaecũq lta facta cog¬
nouerit post posita tarditate corrigat:
& t̾alia quaeq: mancipia siqua nunc iniu¬
re ecclesia facobabentur : Sicut sine
iudicio ab latasunt. Itares aitui ante iudi¬
ciũ dec&zetsiquid in eis scãe ecclesiae
legitime conpetit. tunceorũposses so¬
resdebent ordinata actione pulsari¬
III CCIΝC IΑEC Inretractabiliter
corrige qr tuncuere beatipetria postoli
mileseris : si in causis eius ueritatis dis¬
todiã etiã sine ei acaeptione tenueris :¬
U Sieuid

Expanded text:
ero cognovimus de amissis mancipiis conqueri: dicentes quia si servus cujuspiam fortasse Dominum suum fugiens, juris ecclesiastici se esse professus est, rectores Ecclesiae protinus hunc ut servum ecclesiastici juris habuerunt, nullo agentes judicio, sed servi vocem manibus defendentes. Quod mihi tantum displicet, quantum a veritatis judicioexperientia tua quaecunque ita facta cognoverit, postposita tarditate, corrigat: et alia quoque mancipia, si qua nunc in jure ecclesiastico habentur, sicut sine judicio ablata sunt, ita restitui ante judicium decet, et si quid in eis sanctae Ecclesiae legitime competit, tunc eorum possessores debent ordinata actione pulsari. Cuncta haec irretractabiliter corrige, quia tunc vere beati Petri apostoli miles eris, si in causis ejus veritatis custodiam etiam sine ejus acceptione tenueris. Si quid
Abbreviated transcription (Latin):
egationẽ haq funimus proxp̃o ne
eos propter offensionẽ uel scandalũ
pactia mini publica nominari: quorũ
merita uel actus illum ludicẽ latere
non possunt intulus lain sunt iudicio
constituti n& illic repotest inter serere
a perta merita singulorũ sed &iã silo¬
tii ipsius non potest b&ares&retũ nãq
& prodecessor noster papa felix
sed &iam ascacius illic procul dubio
sunt ubi unus quisque subtanto iudice
non potest perdere sui meriti qua¬
litatem:¬

Expanded text:
egatione itaque fungimur pro Christo, ne eos propter offensionem, vel scandalum patiamini publice nominari: quorum merita, vel actus illum judicem latere non possunt, in cujus jam sunt judicio constituti, nec illic se potest interserere aperta merita singulorum: sed etiam silentii ipsius non potest latere secretum. Namque et praedecessor noster papa Felix, sed etiam Acatius illic procul dubio sunt, ubi unusquisque sub tanto judice non potest perdere sui meriti qualitatem
Abbreviated transcription (Latin):
qpm siue prisb̵u siue diãem uiderit
ꝓcidentem non protinus ad au resusas
defer re curabit probationib dum¬
taxat conpetent̃ &ibitis ut trans¬
gres soris ultio fiat c&eris int̃ dictio
delin quendis hic uero modis omnib:
erit unus quisq: pontificũ ordinũ
&honoriscelsior sicui quã clericorũ
uł &clesiȩ totius auditui h&putabe¬
pit supprimendã dat̃ uiđ martias
asterio & praesidio uũ cẽ coñss

Expanded text:
 seu presbyterum, sive diaconum viderit excedentem, non protinus ad aures nostras deferre curaverit, probationibus duntaxat competenter exhibitis, ut transgressoris ultio fiat, et caeteris interdictio delinquendi. Sic vero modis omnibus erit unusquisque pontificum ordinis et honoris elisor, si cuiquam clericorum vel ecclesiae totius auditui haec putaverit supprimenda. Datum V Idus Martias, Asterio et Praesidio viris claris
Abbreviated transcription (Latin):
Vt ꝓcausis ecclesiae prosecutores
uel uocatia prinãpe postolentur:
placuit praeter ea ut eecutores in
omnib: desideriis quaehab& ecdessa
ab imperatore postolentun qui s ingus
ecclisi is inpertiantur: placuit etiũ
ut petantur gloriosis simis imperat
ut ubeant iud cib dare petitos si ue defen¬
sores scolasticos quinactus sint uel iof¬
ficio defensionum causarum ecclesi asti¬
sarum ut mores sacerdotum prouin¬
tiae idemipsi qui defensionem ecclesi¬
arum susceperint habeant facultatẽ
pronegotis ecclesiarum quotiens.
necsitas flagita uerit uel ad obsisten¬
dum obrepentibus uel ad necessaria¬
suggerenda in gredi iudicũ secre taria:¬

Expanded text:
 causis ecclesiarum exsecutores vel advocati a principe postulentur. Placuit praeterea, ut exsecutores in omnibus desideriis quae habet ecclesia ab imperatore postulentur, qui singulis ecclesiis impertiantur. Placuit etiam, ut petatur a gloriosissimis imperatoribus ut jubeant judicibus dare petitos sibi defensores scholasticos, qui in actu sint vel in officio defensionum causarum ecclesiasticarum, ut more sacerdotum provinciae idem ipsi qui defensionem ecclesiarum susceperint habeant facultatem pro negotiis ecclesiarum, quoties necessitas flagitaverit vel ad obsistendum obrepentibussuggerenda, ingredi judicum secretaria
Abbreviated transcription (Latin):
tionib nibil prorsus ueniere seruemus :
nisi cum adulteriũ separatione sanaue¬
rint: Incestosuero nullo coniugii nomine
deputandos quos etiã designar e funes¬
tum est hos enim essecen semussiquis
relictũ fratripoenae prius.
soror &aterat. caRnalicon
iun etione uio lauerit. Siquis frater
germanã ixor ẽ accipiat: Siquis
nouer cãduxerit: Sirus consubri¬
praesenti temiore ꝓhibemus :
nondis soluamus: Siquis relicte uł
filie acur culi misceatur aut patris
filie uel pracii gnesuae conugiopal¬
luatur: Sane quib: coniunctio in li¬
cita inter dicitur habebunt in eundi
melioris coniugiis libertatem :

Expanded text:
tionibus nihil prorsus veniae reservamus, nisi cum adulterium separatione sanaverint. Incestuosos vero nullo conjugii nomine censemus deputandos, quos etiam designare funestum esrelictam fratris, quae pene soror exstiterat, carnali unctione violaverit. Si quis frater germanam uxorem accipiat; si quis novercam duxerit. Si quis consobripraesenti tempore prohibemus, non dissolvamus. Si quis relictae vel filiae aut avunculi misceatur, aut patris filiae vel privignae suae concubitu polluatur. Sane quibus conjunctio illicita interdicitur, habebunt ineundi melioris conjugii libertatem.
Abbreviated transcription (Latin):
quis pb̃t. post hoc interdictũ ccusus
fuerit crismabenedicere aut &¬
cdesiam aut altariũ consocrare
c suo offocio de ponatur nã &
antiqui hoc canones uaauerunt :¬

Expanded text:
quis presbyter post hoc interdictum ausus fuerit chrisma benedicere, aut ecclesiam aut altarium consecrare, a suo officio deponatur, nam et antiqui hoc canones vetuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
chitanorum gesta libertatũ ecclesi¬
asticarũ ep̃o idem defer& collecta
pecuniae de communione ipse accipit
prias idem distribu&: ab archidia¬
cononuntiantur ep̃o excessus diaco¬
norum ipse denuntiat sacerdot
insacrario ieuniorũ dies atq solemnita¬
tũ & adipso publice inecclesia praedicatur
quando uero archidia conus absens est
uicem e eius naconus sequena dimpl&:
AD PRIMCeNIUM

Expanded text:
chitanarum, gesta libertatum ecclesichitanarum, gesta libertatum ecclesiasticarum episcopo idem defert. 12. Collectam pecuniam de communione ipse accipit,prias ipse distribuit. Ab archidiacono nuntiantur episcopo excessus diaconorum; ipse denuntiat sacerdoti in sacrario jejuniorum dies, atque solemnitatum; ab ipso publice in ecclesia praedicantur. Quando autem archidiaconus absens est, vicem ejus diaconus sequens adimplet. 13. Ad primicerium
Abbreviated transcription (Latin):
Pertin& basilicarũ
consecratio unctionis altaris confectio
crismae : Ipsi praedicta officia &ordi¬
nes ecclesiasticos consaitu& ipsesacras
uirgines benedic& &dum praeces sit unus¬
quisq: in singulis hicta menest praeor¬
dinator in cunctis : Hu sunt ordines hac
minis teria lericoꝵ quae tamen auctori¬
tate pontificali in archidia conicura &
praemicerii hactes aurari sollicitudi¬
ne diuiduntur:
ARCHΙDΙΛCΟΝΥS Enim imperat
subdia conib: & leuits adquẽ is taminis¬
teria pertin& ordinatio uestiendi alta¬
ris al euitis cura incensi & sacrificude¬
ferendi ad altarẽ : Cura subdia conorũ
de sub inferendis ad altare in sacrifi¬
cio necessariis sollicitudo quis leuita
praeces dicat seu responsorium indo¬
minicis dieb aut solemnita
tũ sollicitudo quoq: parrochitanorũ
& ordinatio &iurgia ad eius pertin&
curam ꝓreparandis diocis anis basili¬
cis : Ipse suggerit sacerdoti ipse in qui¬
rit parrochias cum iussione ep̃i & or
namenta uel res basilicarum parro¬

Expanded text:
pertinet basilicarum consecratio, unctio altaris et confectio chrismatis. Ipse praedicta officia et ordines ecclesiasticos distribuit, ipse sacras virgines benedicet; et dum praecessit unusquisque in singulis, hic tamen est praeordinator in cunctis. Hi sunt ordines ac ministeria clericorum, quae tamen auctoritate pontificali in archiprimicerii, ac thesaurarii sollicitudine dividuntur. 11. Archidiaconus enim imperat subdiaconibus et Levitis, ad quem ista ministeria pertinent: ordinatio vestiendi altaris a Levitis, cura incensi, et sacrificii deferendi ad altare, cura subdiaconorum de subinferendis ad altare in sacrificio necessariis, sollipreces dicat seu responsorium in Dominicis diebus aut solemnitatem ntet. Sollicitudo quoque parochiarum et ordinatio et jurgia ad ejus pertinent curam; pro reparandis dioecesanis basilicis, ipse suggerit sacerdoti. Ipse inquirit parnamenta vel res basilicarum paro
Abbreviated transcription (Latin):
bemus scandedis infirmari
no el&tionedi uidemur
in grati culus tam potentiar̃.
ad iutoria quam uerai pro missa
De consultationibus autem dilactio¬
nis tuȩ quas separatim. conscriptas
arche diaconus tuus de tulit quid
senciedum sit inter prȩsentes opor¬
tunius quȩrerentur. si nobis cons¬
patus tui copiam prȩbuisses.
Nam cum quȩ dam. In terrogatio¬
nis modum uide antur & cedere
Intellego eas aptiores esse conlo¬
qui is quam scriptis. quia sicut quȩ
dam sunt. quȩ nulla possintratione
conuelli. Ita multa sunt quȩ ut prȩ
consideratione a&atum. ct pro
ne cessitate rerum o porteat tem¬
perari. Illa semper condicione ser¬
uata ut in his quȩ uedubi a fuerit
aut obscura Id nouerimus sequen¬
dum. quod n& prȩceptis euange¬
licis contrarium. n& decretis.
scõrũ patrum inueniatur aduersũ¬

Expanded text:
bemus scandalis infirmare, bemus scandalis infirmare, ne electioni Dei videamur ingrati, cujus tam potentia sunt adjutoria quam vera promissa. De consultationibus autem dilectionis tuae, quas separatim conscriptas archidiaconus tuus detulit, quid sentiendum sit inter praesentes opportunius quaereretur, si nobis conspectus tui copiam praebuisses. Nam cum quaedam interrogationis modum videantur excedere, intelligo eas altiores esse colloquiis, quam scrdam sunt quae nulla possint ratione convelli, ita nonnulla sunt, quae aut pro consideratione aetatum, aut pro necessitate rerum oporteat temperari: illa semper conditione servata, ut in his quae vel dubia fuerint aut obscura, id noverimus sequendum, quod nec praeceptis evangelicis contrarium, nec decretis sanctorum Patrum inveniatur adversu
Abbreviated transcription (Latin):
ris nauem dirigit siguber na¬
tor cibscedat. quis ab insidi is
luporum custodi& oues sipas¬
toris cura nonuigil&: quisde¬
niq latronibus obsistit.¬
& furibus. sis p&culatorem in
pros p&ctu &pło rationis locum
ab intentione sollicitudines a mor
qui & is abducat : per manendũ
ergo est. In opere credito & in
labore suscepto constanter te¬
nenda est iustitia & benigne prȩs¬
tanda clementia odiohabean¬
tur p&cata non homines: cor¬
ripiantur tumidi tolerentur
platatur animo sed medentis
acsiue hementius tribulatio in¬
cubuerit. Nonlta & pauescams
quacsi illi aduersitati propriis
cuncta possumus. qui confirmans
prȩdicatores euangelii & sacra¬
mentorum ministros. & ce ego
inquid uobis cũ sum omnibus
diebus usque ad con sũ matio¬
cutus sũ uobis ut in me pacẽ
cbeatis. In hoc autem mundo
tribulationẽ cbebitis. sed con¬
fidite quia ego uicimundũ.
quȩ pollicitationes quia sinedu¬
bio manifestesunt nullis de¬

Expanded text:
ris navim diriget, si gubernaris navim diriget, si gubernator abscedat? Quis ab insidiis luporum oves custodiet, si pastoris cura non vigilet ? Quis denique latronibus obsistet et furibus, si speculatorem in prospectu explorationis locatum, ab intentione sollicitudinis amor quietis abducat? Permanendum ergo est in opere credito et in labore suscepto. Constanter tenenda est justitia, et benigne praestanda clementia. Odio habeantur peccata, non homines. Corripiantur tumidi, tolerentur plectatur animo, sed medentis. Ac si vehementior tribulatio incubuerit, non ita expavescamus, quasi illi adversitati propriis cuncta possumus, qui confirmans praedicatores Evangelii, et sacramentorum ministros: Ecce ego inquit vobiscum sum omnibusdiebus usque ad consummatiocutus sum vobis ut in me pacem habeatis; in hoc autem mundo tribulationem habebitis; sed confidite, quia ego vici mundum. Quas pollicitationes, quia sine dubio manifestae sunt, nullis de