comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tũ deseruit. Certe nos & habita cũ amore possidemꝰ. & ea
quȩ nunime habrmꝰ ex de siderio querimꝰ Multũ gͦ petrui
ae andreas dimisit. quando ut̃q &ĩa desidera habendi dere¬
nunciauit. A sequentib gͦ tanta dimissa st᷑ quanta a nõn
spicit multa reliquisse. apud semet ipsũ dicat. Imitari
huiꝰ mundi contemptores uolo. sed qͥd relinquã ñ habeo.
M ulta fr̃s relinqͥtis. si desideriis t̾renis renunciatis. Exteri¬
ora enĩ nr̃a dño quamlib& parua sufficiunt. cor nãq &
ñ substaripensat. Nec ꝑpendit qͣntũ in eiꝰ sacrificio. sed
ex qͣnto ꝓferat᷑. Nã si extrriorẽ substanciã ꝑpendamꝰ. qͥd ẽ¬

Expanded text:
nos et habita cum amore possidemus, et quae minime habemus, ex desiderio quaerimus. Multum ergo Petrus et Andreas dimisit, quando uterque etiam desideria habendi derenuntiavit. A sequentibus ergo tanta dimissa sunt, quanta a non sspicit multa reliquisse, apud semetipsum dicat: Imitari mundi hujus contemptores volo, sed quod relinquam non habeo. Multa, fratres, relinquitis, si desideriis terrenis renuntiatis. 1451 Exteriora etenim nostra Domino quamlibet parva sufficiunt. Cor namque, et non substantiam pensat; nec perpendit quantum in ejus sacrificio, sed ex quanto proferatur. Nam si exteriorem substantia‹m› perpendamus, e
Abbreviated transcription (Latin):
apm esse putauert᷑. qd isdẽ ioħs negat. recte se in dignũ
eẽ ad soluendũ corrigiã calciam̃ti eiꝰ denunciat. Acsi aꝑte
dicat. Ego redemptoris uestigia denudare ñ ualeo. qͥa sponsi
nom̃ mͥ inmerito ñ usurpo. Qđ tam̃ intelligi & alit̃ potest.
Quis enĩ nesciat qđ calciam̃ta ex mortius animalib fiant :
rit. quia dũ ꝑ carnẽ gentib in notuit. qͣsi calciata ad nos
dunitas uenit. S huiꝰ carnationis mysteriũ humanꝰ oculus

Expanded text:
m esse putaverunt, quod idem Joannes negat, recte se indignum esse ad solvendum corrigiam ejus calceamenti denuntiat. Ac si aperte dicat: Ego Redemptoris vestigia denudare non valeo, quia sponsi nomen mihi immeritus non usurpo. Quod tamen intelligi et aliter potest: Quis enim nesciat quod calceamenta ex mortrit, quia dum per carnem gentibus innotuit, quasi calceata ad nos divinitas venit. Sed hujus incarnationis
Abbreviated transcription (Latin):
cce agnus dĩ ecce qͥ tollit peccata mundi. Qui &e humi¬
litatẽ suã & diuinitatis eiꝰ potenciã c̃si derans dicit. Qui
cere positus mitens discipłos reqͥrit. Tu qͥ uent̾us es an aliũ expectamꝰ.¬
tanquã si ignor& quẽ ostenderat : an ipse sit nesciat. quẽ ipsũ eẽ
ꝓphetando. baptizando. ostendendo clamauerat. S hec cicis

Expanded text:
i, ecce qui tollit peccatum mundi ; qui et humilitatem suam, et divinitatis ejus potentiam considerans, dicit: Qui cere positus, mittens discipulos suos, requirit: Tu es qui venturus es, aTanquam si ignoraret quem ostenderat, et an ipse sit nesciat, quem ipsum esse prophetando, baptizando, ostendendo, clamaverat. RES
Abbreviated transcription (Latin):
dicat᷑ ant᷑ positꝰ. Post me qͦ uenit qͥ pꝰ modũ natus. ante me
aũ factus ẽ. qͥ mͥ pͣlatus ẽ.S hȩc paulo suꝑius dicens &iã p̾la¬
nonis eiꝰ causas aperuit. cũ subiungit. qͥa pͥor me erat. Ac si
aꝑte dicat. Inde me &ĩa pꝰ natꝰ suꝑat. qͦ eũ natuutatis suȩ
tẽpora ñ angustant. Nã qͥ ꝑ matrẽ in tempore nascit᷑. sine
tempore e& patre generat᷑. Cui quante reuerenciȩ humi¬
litatẽ debeat. subdendo manifestat. Cuiꝰ ñ sũ dignꝰ solue¬
re corrigiã calciam̃ti. Mos apd uet̾es fuit. ut si qͥs eã que
sibi conpeter& acciꝑe uocorẽ nollae. ille ei calciam̃tum
soluerae. qͥ ad hanc sponsus uire ꝓpinqͥtaus uenirae. Rđ ꝗͥ

Expanded text:
dicatur, Ante me positus. Post me ergo venit, quia postmodum natus; ante me autem factus est, quia mihi praelatus. Sed haec paulo superius dicens, etiam praelationis ejus causas aperuit cum subjunxit quia prior me erat. Ac si aperte dicat: Inde me etiam post natus superat, quo eum nativitatis suae tempora non angustant. Nam qui per matrem in tempore nascitur, sine tempore est a Patre generatus. Cui quantae reverentiae humilitatem debeat subdendo manifestat: Cujus non sum dignus solvere corrigiam calceamenti . Mos apud veteres fuit ut si quis eam quae sibi competeret accipere uxorem nollet, ille ei calceamentum 1459 solveret qui ad hanc spons
Abbreviated transcription (Latin):
pabulo ucturã in ꝑpetuo m̃tẽ reficire. quã uenirẽ moritu¬
bũ ociosũ qđ locuti fuerint homines reddent dẽ grationẽ
ĩ die udicii. Ociosũ qͥppe uerbũ ẽ qd aut utilitate rectiti¬
idinis aut ratione uistȩ necessitatis car&e. Ociosa qͦ colloqͥa
ad edificationis studiũ uertite. quã celerrime huiꝰ uite
tẽpora fugiant considerate. quã districtus iudex adueniat
ad tendite. Hc̃ ante oculos ur̃i cordis ponite. hc̃ ur̃orũ
si annunciare eũ ñ negligitis. uocari ab eo angłi cũ ioħe

Expanded text:
pabulo victuram in perpetuum mentem reficere, quam ventrem moritubum otiosum quod locuti fuerint homines, reddent de eo rationem in die judicii . Otiosum quippe verbum est, quod aut utilitate rectitudinis, aut ratione justae necessitatis caret. Otiosa ergo colloquia ad aedificationis studium vertite: quam celerrime hujus vitae tempora fugiant, considerate: quam districtus veniat judex attendite. Hunc ante oculos vestri cordis ponite: hunc proximosi annuntiare eum non negligitis, vocari ab eo Angeli cum Joanne
Abbreviated transcription (Latin):
hiericho. cecus ad lum̃ redit. quia dũ diuinias defectũ nr̃e
carnis suscepit. humanũ genꝰ lum̃ qđ amiserat recepit. Unde
enĩ ds̃ humana patit᷑. inde homo ad diuina subleuat᷑. Qui u¬
delic& cecus recte & uxta uiã sedere. & mendicans eẽ descri¬
bit᷑. Ipsa enĩ ueritas dic̃. Ego sũ uia. Qui qͦ et̾nȩ lucis claritatẽ

Expanded text:
 caecus ad lumen redit, quia dum divinitas defectum nostrae carnis suscepit, humanum genus lumen, quod amiserat, recepit. Unde enim Deus humana patitur, inde homo ad divina sublevatur. Qui videlicet caecus recte et juxta viam sedere et mendicans esse describitur; ipsa en
Abbreviated transcription (Latin):
eũ &e ad eũ ueniemꝰ. & mansionẽ apud eũ faciemꝰ. Qiuisqͥs gͦ in
suꝑbia m̃tẽ eleuat. qͥsqͥs auaricie estib anhelat. qͦsqͥs se
iux uriȩ inqͥnatinationib polluit cordis c̾tra ueritatẽ
claudit ne ad se dñs ueniat. claustra animi seris uicioꝵ
damnat. S adhuc qͥ nussi s̃ ꝑ contant᷑. Quid qͦ baptizas
si tu nͣ̃ es helias. neq xp̃c. neq ꝓpħa: Qđ qͥa nͨ studio¬

Expanded text:
go in superbia mentem elevat, quisquis avaritiae aestibus anhelat, quisquis se luxuriae inquinationibus polluit, cordis ostium contra veritatem claudit, ne ad se Dominus veniat claustra animi seris vitiorum damnat. Sed adhuc qui missi sunt percontantur. Quid ergo baptizas, si tu non es Elias, neq
Abbreviated transcription (Latin):
aspirationis accspit. si a prauitate ꝓrimũ reuocat. si exhor¬
tari ad bene operandũ curat. si et̃nũ regnũ. ł suppliciũ
ꝓfecto angłus existit. Et nemo dicat. ad monere ñ fufficio.
exhortari idoneus ñ sũ. quantũ potes exhibe. ne male serua¬
tũ qđ acceperas in torm̃tis erigaris. Neq enĩ plus quã unũ
talentũ acceperat. qui hoc abscondere᷑ magis studuit.
quã erogare. Et scimꝰ qd in tabernaculo dñi. non solũ
phiale s p̃cipiente dño aeiã cyati facti s̃ ꝑ phialas qͥppe
cia designat᷑ Alius quippe doctrina ueritatis plenus
audieneiũ m̃tes inebriat. ꝑ hoc qͦ qd dicit ꝓfecto phialã
porrigit. Alius explere qđ sentit ñ ualet sed qͥa hoc ut¬
cũq denunciat. ꝓfecto ꝑ cyatũ gustũ p̃b&. In dĩ gͦ taber¬
naculo idẽ in scã eccła positi si ꝑ doctrinȩ sapienciã mi¬
nistrare phialas minime potestis. in qͣntũ ꝓ diuina largi¬
tate sufficitis. ꝓtrimis ur̃is boni uerbi eyatos date̾. in

Expanded text:
aspirationis accepit, si a pravitate proximum revocat, si exhortari ad bene operandum curat, si aeternum regnum vel supplicium  profecto angelus existit. Et nemo dicat: Admonere non sufficio, exhortari idoneus non sum. Quantum potes exhibe, ne male servatum quod acceperas in tormentis exigaris. Neque enim plus quam unum talentum acceperat qui hoc abscondere magis studuit quam erogare. Et scimus quod in Dei tabernaculo non solum phialae, sed, praecipiente Domino, etiam cyathi facti sunt . Per phialas quiptia designatur? Alius namque doctrina veritatis plenus, audientium mentes inebriat, per hoc ergo quod dicit, profecto phialam porrigit. Alius explere quod sentit non valet, sed quia hoc utcunque denuntiat, profecto per cyathum gustum praebet. In Dei ergo tabernaculo, id est in sancta Ecclesia, positi, si per doctrinae sapientiam ministrare phialas minime potestis, in quantum pro divina largitate sufficitis proximis vestris boni verbi cyathos date. In q
Abbreviated transcription (Latin):
coe cecus a dño ñ aurũ. sed lucẽ querit. Parui pendit eatra lucẽ
aliꝗd querere. quia & si habere cecus qł lib&e potest. sine luce
s̃ potest uidere qđ habae. Imitem᷑ qͦ fr̃s bñi eũ quẽ &e corpore
auduumꝰ & m̃te saluatũ. Non falsas diuicias ñ terrena dona
noñ fugitiuos honores a dno s lucẽ queramꝰ. Nec lucẽ quȩ¬

Expanded text:
aurum, sed lucem quaerit, parvipendit extra lucem aliquid quaerere. Quia et si habere caecus quodlibet potest, sine luce non potest videre quod habet. Imitemur ergo eum quem et corpore audivimus et mente salvatum, non falsas divitias, non terrena dona, non fugitivos honores a Domino, sed lucem quaeramus: illam lucem
Abbreviated transcription (Latin):
it qͦ. Tuesqͥ uenturꝰ es. an aliũ expectamꝰ  Acsi aꝑte dicat. Sicut
ꝓ hominib nasci dignatꝰ es an aeĩa ꝓ hõib mori digneris insinua.
ut qui natiuitatis tuȩ precursor exstiti. mortis &ĩa precursor
fiã. Et uenturũ inferno ͭ nunciẽ quẽ iã uenisse nunciaui. Unde
&e inqͥsitus dñs enumeratis potenciȩ suȩ miraculis. de mortis suȩ
ꝓtinꝰ humilitate respondit dicens. Ceci uident. claud ambulant.
iȩꝓsi mundant᷑. Surdi audiunt. mortui resurgt̃. pauꝑes eu an

Expanded text:
enturus es, an alium exspectamus? Ac si aperte dicat: Sicut pro hominibus nasci dignatus es, an etiam pro hominibus mori digneris insinua, ut qui nativitatis tuae praecursor exstiti, mortis etiam praecursor fiam, et venturum inferno te nuntiem, quem jam venisse mundo nuntiavi. Unde et inquisitus Dominus enumeratis potentiae suae miraculis, de mortis suae protinus humilitate respondit, dicens: Caeci vident, claudi ambulant, leprosi mundantur, surdi au
Abbreviated transcription (Latin):
sibi deest lum̃ ȩternitatis intellegit. clama medullis cordis.
clam& uocib m̃tis dicens. F ai dauid miserere mei.S ꝗd
clamante ceco subiungit᷑ audiamꝰ. Et qͥ p̃ibant increpabant
eũ ut taceret. Ꝙd aũ designant isti qͥ iħm uenientẽ p̃cedunt.
nisi desideriorũ carnaliũ turbas tumultꝰq uitiorũ  Que pͥus¬
quã iħ̾c ad cor nr̃m ueniat tẽptationib suis cogitationẽ nr̃am
dissipant. & uoces cordis in oratione ꝑturbant. Seꝑe nãq dũ

Expanded text:
ernitatis intelligit, clamet medullis cordis, clamet et vocibus mentis, dicens: Jesu fili David, miserere mei. Sed quid clamante caeco subjungitur audiamus: Et qui praeibant, increpabant eum, ut taceret. 3. Quid autem designant isti qui Jesum venientem praecedunt, nisi desideriorum carnalium turbas, tumultusque vitiorum, qui, priusquam Jesus ad cor nostrum veniat, tentationibus suis cogitationem nostram dissipant
Abbreviated transcription (Latin):
ad salutẽ redeuntib infirmis. ad uitã resurgentibus mortius. car¬
nis mundiciã recipientib leꝓsis. ereptis a iure immundorũ
demoniacis. tot uisibilib: miraculis exactis. qͥs ñ creder&e. qđ
de ĩuisibilib audirae. Ad hoc qͥppe uisibilia mira eula coruscãt.¬
ut corda audienciũ ad fidẽ inuisibiliũ pertrahant. Ut ꝑ hoc qđ
mirũ foris agitur. hoc qđ intus est longe mirabilius eẽ senciat᷑.
nde nc̃ quoq cũ fideliũ numerositas excreuit. intra scãm eccłam
multi sunt qui uitã uirtutũ habent. & signa uirtutũ ñ habent.

Expanded text:
ad salutem redeuntibus infirmis, ad vitam resurgentibus mortuis, carad salutem redeuntibus infirmis, ad vitam resurgentibus mortuis, carnis munditiam recipientibus leprosis, ereptis a jure immundorum spirituum daemoniacis, tot visibilibus miraculis exactis, quis non crederet quod de invisibilibus audiret? Ad hoc quippe visibilia miracula coruscant,ut corda videntium ad fidem invisibilium pertrahant, ut per hoc quod mirum foris agitur hoc quod intus est longe mirabilius esse sentiatur. Unde nunc quoque cum fidelium numerositas excrevit, intra sanctam Ecclesiam multi sun
Abbreviated transcription (Latin):
cedere quantocius a cadente festinar&. Si ꝗͥ mundus cade̾t & nos¬
eũ anteudo amando amplectim᷑. opprimi uolumꝰ pocius quã habitare.
quia nulla runa ratio nos seperat. quos eiꝰ passionib amor ligat.
ẜ acile qͦ ẽ iã nc̃ cũ destructa omĩa cernimꝰ. animũ nr̃m ab eius
dilectione disuingere. Sed hoc illo in tempore difficillimũ fuit.
quo tc̃ predicare celorũ regnũ inuisibile mitebant᷑ Cũ longe
lateq om̃s cernerent florere regna terrarũ. unde & adiuncta st̃
predicatoribus scĩs miracula. ut fidẽ darae uirtus ostensa & noua
facerent qͥ noua predicarent. sicut in eadẽ hac lectione subiun¬
git᷑. Infirmos curate. mortuos suscitate. leꝓsos mundate. demones.
cicite . F lorente mundo. crescente humano genere: diu in hac
uita subsistente carne. eruberante rerũ opulencia. qͥs cũ audirae
uitã eẽ aliã crederae : Quis uisibilib uiuisibilia p̃ferrae : Sed

Expanded text:
cedere quantocius a cadente festinaret. Si igitur mundus cadit, et noscedere quantocius a cadente festinaret. Si igitur mundus cadit, et nos cum amando amplectimur, opprimi volumus potius quam habitareio a ruina illius separat, quos ejus passionibus amor ligat. Facile est ergo nunc jam cum destructa omnia cernimus animum nostrum ab ejus dilectione disjungere. Sed hoc illo in tempore difficillimum fuit, quo tunc praedicare coelorum regnum invisibile mittebantur, cum longe lateque omnia cernerent florere regna terrarum. 3. Unde et adjuncta sunt praedicatoribus sanctis miracula, ut fidem verbis daret virtus ostensa, et nova facerent qui nova praedicarent, sicut in hac eadem lectione subjungitur: Infirmos curate, mortuos suscitate, leprosos mundate, daemones ejicite. Florente mundo, crescente humano genere, diu in hac vita subsistente carne, exuberante rerum opulentia, quis cum audiret vitam esse aliam crederet? Quis invisibilia visibilibus praeferret? Sed
Abbreviated transcription (Latin):
tentis suꝑnos dñi consilia occulta timeamus. Ne dũ mens
nrã earterius fusa a sua se uoluntate non reuocat intus ẽtra
eã uidex terribilit̃ aduersa disponat. Qđ bene psalmista intuens
ait. Genite & uidete oꝑa dm̃ quã terribilis in consilus. super
alios hominũ. Uidit nãq qđ alius misericordit᷑ uocat᷑. alius
iusticia exigente repellit᷑. Et quia alia parcendo. alia dñs iras¬
cendo disponit. expauit qd penetrare non potuit. Et quẽ non
regnũ cȩlorũ. Hoc iã fr̃s dilectissimi &ĩa si eu angłum taceat. mun¬
dus clamat. Ruine nãq illius uoces sunt. qui enĩ tot attritus ꝑcussi¬
onibus a gła sua cecidit. quasi iã nobis e ꝓirimo regnũ aliud qđ
sequitur ostendit. Ipsis iã & a qͥbus amat᷑ amarus est. Ipse ruine¬
eiꝰ predicant qđ amandus ñ ẽ. Si enĩ ruinã suȩ domꝰ quassata
minaret᷑. quisqͥs in illa habitar& fugeret. & qͥ stantẽ dilexerat. re¬

Expanded text:
tentis super nos Domini consilia occulta timeamus; ne, dum mens nostra exterius fusa a sua se voluntate non revocat, intus contra eam judex terribiliter adversa disponat. Quod bene Psalmista intuens ait: Venite et videte opera Domini, quam terribilis in consiliis super filios hominum! Vidit namque quod alius misericorditer vocatur, alius justitia exigente repellitur. Et quia alia parcendo, alia Dominus irascendo disponit, expavit quod penetrare non potuit, et quem non regnum coelorum. Hoc jam, fratres charissimi, etiam si Evangelium taceat, mundus clamat. Ruinae namque illius voces ejus sunt. Qui enim tot attritus percussionibus a gloria sua cecidit, quasi jam nobis e proximo regnum aliud quod sequitur ostendit. Ipsis jam et a quibus amatur amarus est. Ipsae ejus ruinae praedicant quod amandus non est. Si enim ruinam sui domus quassata minaretur, quisquis in illa habitaret fugeret; et qui stantem dilexerat, re
Abbreviated transcription (Latin):
uit a uentura ira fugere : Unde & per salemonẽ dr̃. Uer
ba sapienciũ quasi stimuli. & sicut claui ĩ altũ defiari. Clauis
qͥppe atq stimulis sapienciũ uerba cõparant᷑. qͥa culpas delin¬
quenciũ nesciunt palpare. s pungere. S qͥd existis uidere
ꝓphȩ ministeriũ ẽ uent᷑a dicere ñ aĩa de monstrare. loħs

Expanded text:
r Salomonem dicitur: Verba sapientium quasi stimuli, et sicut clavi in altum defixi . Clavis quippe atque stimulis sapientum verba comparantur, quia culpas delinquentium nesciunt palpare, sed pungere. 5. Sed quid existis videre ophe
Abbreviated transcription (Latin):
uenit. nec ꝑ motũ recedit. Cecũ ꝗͥ clamantẽ dñs transiens aud¬
uit. stans illuminauit. qͥa ꝑ humanitatẽ suã uocibꝰ nr̃e cȩcitan
cõpaciendo misertꝰ est. sed lum̃ nobis gr̃e ꝑdiuinitatis potenciã
infudit. Et notandũ ceco uenienti quid dicat. Quid tͥ uis fact¬
Iũꝗd qͥ lum̃ reddere poterat. qͥd uell&r cecus ignorabat. Sed e
uilt. hoc qđ̃ &e nos petere & se condere prenoscit. Importune nãq
uorationẽ nos admonae & tam̃ dicit. Scit nãq pat̾ ur̃ ꝗd uobis opus¬

Expanded text:
antem Jesus transiens audit, stans illuminat, quia per humanitatem suam vocibus nostrae caecitatis compatiendo misertus est. Sed lumen nobis gratiae per divinitatis potentiam infudit. Et notandum quid caeco venienti dicat: « Quid tibi vis facuid qui lumen reddere poterat, quid vellet caecus ignorabat? Sed peti vult hoc, quod et nos petere et se concedere praenoscit. Importune namque ad orationem nos admonet, et tamen dicit: Scit namque Pater vester quid opus
Abbreviated transcription (Latin):
estimae influxu atq studio uestiũ peccatũ deẽe
Quiasi hoc culpa ñ eẽt. nullo mͦ iohannẽ dñs de uesti¬
petrus apłs ꝑ epistolã suã feminas preciosarũ uestiũ appetitu
cõpescer& dicens. ñ in ueste p̃ciosa. Pensate ꝗͦ quȩ culpa sit.
hoc &eĩa uiro ᷤᷤ appetere. a qͦ curauit pastor eccłe feminas ꝓhi¬

Expanded text:
istimet in fluxu atque studio vestium peccatum deesse, quia si hoc culpa non esset, nullo modo Joannem Dominus de vestius per Epistolam feminas a pretiosarum vestium appetitu compesceret, dicens; Non in veste pretiosa . Pensate ergo quae culpa sit hoc etiam viros appetere, a quo curavit Pastor Ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
Scibuit. quia amori illiꝰ sola sua mors minime sufficit. Considere¬
nus fẽs hanc feminã consideremꝰ nos qui m̃bris corporis uiri sumꝰ.
m illus comparatione ꝗa existimabim᷑. Sepe nãq agenda bona
diqua ꝓ ponimꝰ sed si unus contra nos leuissinus sermo ab ore
aridentis eruperit ab intentione actionis nr̃ȩ fracti ꝓtinus
& confusi resilimꝰ. Ecce nos plerũq a bono opere uerba reuo¬
cant felicitatẽ uero a scã intentione frangere nec tormenta
potuerĩ. Nos in uria maledictionis impungim̃. hec ad regnũ
uiã ꝑͥ ferrũ exut. nichiiq eẽ qdđ obsister& estimauit. Nosad¬
precepta adnĩca largiri nr̃a satti suꝑflua nolumꝰ. hȩc ñ solũ dõ
hã su bstanciã contulit sed ꝓ illo ceiã ꝓpriã carnẽ dedit. Nos
cuĩ ea diuna iussione filios amutimꝰ sine consolatione lugemus
hec eos uelut mortuos plangerae si ñ obtulissae Cũ qͦ ad illud ter¬

Expanded text:
occubuit, quia et amori illius sola sua mors minime suffecit. 4. Considereoccubuit, quia et amori illius sola sua mors minime suffecit. 4. Consideremusin ejus comparatione quid existimabimur. Saepe namque agenda aliqua bona proponimus, sed si unus contra nos vel levissimus sermo ab ore irridentis eruperit, ab intentione actionis nostrae fracti protinus et confusi resilimus. Ecce nos plerumque a bono opere verba revocant. Felicitatem vero a sancta intentione frangere nec tormenta potuerunt. Nos in auram maledictionis impingimus; haec ad regnum etiam per ferrum exiit, nihilquea saltem superflua nolumus; haec non solum Deo suam substantiam contulit, 1447 sed pro illo etiam propriam carnem dedit. Nos cum ex divina jussione filios amittimus, sine consolatione lugemus; haec eos velut mortuos plangeret, si non obtulisset. Cum ergo ad illud ter
Abbreviated transcription (Latin):
ut cruciatũ martrrii nolendo uoluissae sic̃ nos quoq cũ gaudiũ
salutis querimꝰ amarũ poculũ sumimꝰ purgationis amaritũcdo
qͥdẽ in poculo displicae sed restituenda ꝑ amaritudinẽ salus
plac&. Amauit qͦ uixta carne̾ felicitas filios sed ꝓ amore celestis
patriȩ mori corã se uoluit quos amauit. Ipsa eoꝵ uulnera accepii
sed ipsa in eis ad regnũ ꝑuenientib eacreuit. Recte qͣ hanc
feminã ultra martirẽ dixerĩ quȩ tociens in filiis ẽ desidera¬
biliter extincta. Dũ multiplex martiruĩ obtinuit apsa quert
gisul erister&e. uixta ordinẽ temporũ honoris sui locũ te¬
cer aͥ. At si quis posterius ad consolatũ ueniens consul non semeł:
edbis fortasse. aut t̾cio fier& &iã illos laude. & honore trans¬
cender&. qui ñ plus quã semel consules eritissent. Uicit qͦ beata
selcitas martyres. quȩ tot ante se morientib filiis ꝓ xp̃o frequent᷑

Expanded text:
set. Sic nos quoque cum gaudium set. Sic nos quoque cum gaudium quaerimus salutis, amarum poculum sumimus purgationis. Amaritudo quidem in poculo displicet, sed restituenda per amaritudinem salus placet. Amavit ergo juxta carnem Felicitas filios suos, sed pro amore coelestis patriae mori etiam coram se voluit quos amavit. Ipsa eorum vulnera accepit, sed ipsa in eisdem ad regnum praevenientibus excrevit. Recte ergo hanc feminam ultra martyrem dixerim, quae toties in filiis desiderabiliter exstincta, dum multiplex martyrium obtinuit, 1446 ipsamconsul existeret juxta ordinem temporum honoris sui locum teneret; at si quis posterius ad consulatum veniens consul non semel, sed bis fortasse aut tertio fieret, etiam illos laude et honore transcenderet qui non plus quam semel consules exstitissent. Vicit ergo beata Felicitas martyres, quae, tot ante se morientibus filiis, pro Christo frequenter
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ceiã ostendere. Tohannes uero plusquã ꝓpħa est quȩ uerbo¬
prediarit. digito ostendit. Non gͦ hanc fenunã martỹrẽ. sed plus
quã martrrẽ dixerĩ. Quȩ septẽ pigne̾rib ad regnũ p̃misfis
tociens ante se mortua ad penas prima uenit. sed ꝑuenit octau
Asperit mat̾ & cruciata. & imperterrita filiorũ mortẽ. Spei
gaudiũ deleuit dolorẽ naturȩ. Gauisa timuit uiuentib gaui
sã morientib. Optauit nullũ post se relinquere. ne si quẽ
haberet suꝑstitẽ. ñ possae habere consortẽ. Nemo qͦ ex uob
frrs km̃i existim& qđ eiꝰ cor morientib filiis &ĩa carnalis affec¬
tus minime pulsauit. Neq enĩ filios quos carnẽ suã eẽ nouera
sine dolore poterat morientes uidere. S erat uis amoris in teria
que dolorẽ uincer& carnis. Unde & passuro petro dr̃. Cũ senu¬
martyriũ qđ ꝑ infirmitatẽ carnis noluit ꝑ uirtutẽ sp̃c amauit

Expanded text:
non etiam ostendere. Joannes vero plus quam propheta est, quia quem vnon etiam ostendere. Joannes vero plus quam propheta est, quia quem verbo dixit digito ostendit. Non ergo hanc feminam martyrem, sed plus quam martyrem dixerim, quae, septem pignoribus ad regnum praemissis, toties ante se mortua, ad poenas prima venit, sed pervenit octava. Aspexit mater et cruciata et imperterrita filiorum mortem, spei gaudium adhibuit dolori naturae. Timuit viventibus, gavisa est morientibus. Optavit nullum post se relinquere, ne si quem haberet superstitem, non posset habere consortem. Nemo ergo ex vobrgo existimat quod ejus cor morientibus filiis, etiam carnalis affectus minime pulsarit. Neque enim filios, quos carnem suam esse noverat, sine dolore poterat morientes videre; sed erat vis amoris interior, quae dolorem vinceret carnis. Unde et passuro Petro dicitur: Aliumartyrium, quod per infirmitatem carnis noluit, per virtutem spiritus amavit.
Abbreviated transcription (Latin):
dũ nobis est. qͥa qͥ xp̃i frt̃. & soror ẽ credendo. mater efficit᷑
p̃dic ando. Quasi enĩ parit dñm quẽ cordi audientis infude¬
rit & mat̾ eius efficit᷑. si ꝑ eiꝰ uocẽ amor dñi in ꝓarimi
mente generat᷑ Ad quã rẽ nobis idoneȩ confirmandã adẽ
beata felicitas. cuiꝰ hodie natalicia celebramꝰ. Quȩ credendo
extiti ancilla dñi. re p̃dicando facta est mater xp̃i. Septe᷑
in carne relinquere. sicut carnales parentes solent metuere.
ne mortuos p̾mittant. In ꝑsecutionis enĩ labore dephensa. fili&
corda in amorẽ suꝑne patriȩ predicando roborauit. & par¬
turiuit spũ. quos carne pepererat. ut p̃dicatione parerae dõ:
quos carne peperat mundo. Considerate frẽs Rem̃i in femi¬
neo corpore uirile pectus. Ad mortẽ stetit in ꝑterrita.
amittere se in filus lum̃ ueritatis timuit. si ñ fuissae orbata.
se plusquã ꝓpħam nouerat. eẽ se ꝓpħam negabat. Qui id ciroo

Expanded text:
dum nobis est quia qui Christi frater et soror est credendo, mater efficitur praedicando. Quasi enim parit Dominum, quem cordi audientis infuderit. Et mater ejus efficitur, si per ejus vocem amor Domini in proximi mente generatur. 3. Ad quam rem nobis idonee confirmandam adest beata Felicitas, cujus hodie natalitia celebramus, quae credendo exstitit ancilla Christi, et praedicando facta est mater Christi. Septin carne relinquere, sicut carnales parentes solent metuere ne mortuos praemittant. In persecutionis enim labore deprehensa, filiorum corda in amore supernae patriae praedicando roboravit, et parturivit spiritu quos carne pepererat, ut praedicatione pareret Deo quos carne pepererat mundo. Considerate, fratres charissimi, in femineo corpore virile pectus. Ad mortem stetit 1445 imperterrita. Amittere se in filiis lumen veritatis timuit, si non fuisset orbata. se plus quam prophetam noverat, esse prophetam negabat. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
a malicia fellis alienũ. Quasi colũbe ꝗͦ ad fenestras suas st̃.
qͥ nichil in hoc mundo c̃cupisct̃. qͥ omĩa simplicit̾ aspiciunt.
& in his que uident. rapacitatis studio ñ trahunt᷑ At contra
milius & ñ ut colũba ad fenestras suas ẽ. qͥ ad ea quȩ oculas
considerat. rapine desiderio anhelat. Quia gͦ fr̃s tm̃i beati
andreȩ apłi natalicia celebramꝰ. debemꝰ imitari qđ colimꝰ.
Ostendat nr̃e obseqͥũ de uocionis. imtͥate sollempnitas m̃tis.¬
Despiciamꝰ que terrena st̃. relictis temporalib mercem᷑ ȩt̃na
Si aũ necdũ possumꝰ relinquere ꝓpͥa. saltĩ non concupiscamꝰ
aliena. Si necdũ mens nr̃a ascendit᷑ igne caritatis. in am¬
bitione sua abeat frenũ timoris. ut ꝓuectus sui passibꝰ ue¬
getata. dũ ab alienoꝵ appetitu cõpescit᷑. quandoq ad ꝓpͥa
contempnenda ꝑducat᷑. Se dni¬

Expanded text:
a malitia fellis alienum. Quasi columbae ergo ad fenestras suas sunt, a malitia fellis alienum. Quasi columbae ergo ad fenestras suas sunt, qui nihil in hoc mundo concupiscunt, qui omnia simpliciter aspiciunt, et in his quae vident rapacitatis studio non trahuntur. At contra milvus et non columba ad fenestras suas est, qui ad ea quae oculis considerat rapinae desiderio anhelat. Quia ergo, fratres charissimi, beati Andreae apostoli natalitia celebramus, debemus imitari quod colimus. Ostendat nostrae obsequium devotionis imrelictis temporalibus, mercemur aeterna. Si autem necdum possumus relinquere propria, saltem non concupiscamus aliena. Si necdum mens nostra accenditur igne charitatis, in ambitione sua habeat frenum timoris, ut profectus sui passibus vegetata, dum ab alienorum appetitu compescitur, quandoque ad propria contemnenda perducatur,
Abbreviated transcription (Latin):
ures uelle. Quid gͦ isto holo causto locupleciꝰ quando ꝑ hoc qđ
do immolat. in ara cordis anima semet ipsã mactat : Sed
hoc bonȩ uoluntatis sacrificiũ nunquã plene ꝑsoluit᷑. nͥ mundi
huiꝰ cupiditas ꝑfecte deserat᷑. Nã quicqͥd in eo concupiscimꝰ.
hoc ꝓcus dubio ꝓrimis inuidemꝰ. Uidet᷑ xenĩ qđ nobis desit.
qd̵ alt̃ asseqͥt᷑. Et qͥa semꝑ in uidia ab om̃i uoluntate discordat.¬
mot ut hec m̃tẽ coꝑit. illa discedit. Unde p̃dicatores scĩ ut
possent ꝓarimos ꝑfecte diligere. studuer̃ in hoc scło nichil a
sunt isti qͥ ad nubes uolant. & quasi columbe ad fenestras suas.:
Uidit qͥppe terrena eos despicere. m̃te celestib ꝓpinquare. uer¬
bis pluere. miraculis coruscare. Et quos a torrenis contagiis &¬
sc̃a p̃dicatio & sublimis uita suspenderat. hos uolantes & nubes
appellat. F enestrȩ aũ nr̃i sunt oculi. quia ꝑ illos anima respici
qđ exterius concupiscit. Colũba uͦ fimplex est animai. atq

Expanded text:
vires velle. Quid ergo isto holocausto locupletius, quando per hoc quod Deo immolat in ara cordis anima semetipsam mactat? 4. Sed hoc bonae voluntatis sacrificium nunquam plene persolvitur, nisi mundi hujus cupiditas perfecte deseratur. Nam quidquid in eo concupiscimus, hoc procul dubio proximis invidemus. Videtur etenim quia nobis desit quod alter assequitur. Et quia semper invidia a bona voluntate discordat,mox ut haec mentem ceperit, illa discedit. Unde praedicatores sancti ut possent proximos perfecte diligere studuerunt in hoc saeculo nihil amsunt isti, qui ut nubes volant, et quasi columbae ad fenestras suas ? Vidit quippe terrena eos despicere, mente coelestibus propinquare, verbis pluere, miraculis coruscare. Et quos a terrenis contagiis sancta praedicatio et sublimis vita suspenderat, hos volantes 1453 pariter et nubes appellat. Fenestrae autem nostri sunt oculi, quia per ipsos anima respicit quod exterius concupiscit. Columba vero simplex est animal, atque
Abbreviated transcription (Latin):
qua gradit᷑ & eiꝰ uestigia imitando teneamꝰ. Ihm̃ enĩsequit᷑ qui
imitat᷑. Hinc nãq dicit. sequere me. & dimite mortuos sepelire
mortuos suos. Sequi enĩ dr̃ imitari. Hinc rursus admonae dicens
Si qͥs mͥ ministrat. me sequat᷑. Considereniꝰ ꝗͥ qua gradit᷑ ut eũ seq̃¬
meream᷑. Ecce cũ sit dñs & creator angłoꝵ. suscepturus nat᷑am
nr̃am quã condidit in uterũ uenit. Nasci tam̃ in hoc mundo
ꝑ diuites noluit. parentes pauperes elegit. Unde & agnus qui
ꝓ illo offerret᷑ defuit. columbarũ pullos. & par turturũ mater
inuenit. Prosperari in mundo noluit. Oꝑbriũ irrisionesq tole¬
rauit. Sputa. flagella. alapas. spineã coronã. crucẽ sustinuit.
t qͥ rerũ corporaliũ delectationeã gaudio cecidimꝰ. cũ qua am¬
ritudine illuc redeat᷑ ostendit. Quid itaq homo ꝓse pati dobs.

Expanded text:
qua graditur, et ejus vestigia imitando teneamus. Jesum etenim sequitur qui qua graditur, et ejus vestigia imitando teneamus. Jesum etenim sequitur qui imitatur. Hinc namque dicit: Sequere me, et dimitte mortuos sepelire mortuos suos . Sequere enim dicitur imitare. Hinc rursus admonet, dicens: Si quis mihi ministrat, me sequatur . Consideremus mereamur. Ecce cum sit Dominus et creator angelorum, suscepturus naturam nostram quam condidit, in uterum virginis venit. Nasci tamen in hoc mundo per divites noluit, parentes paupepro illo offerretur defuit, columbarum pullos et par turturum ad sacrificium mater invenit Prosperari in mundo noluit; opprobria irrisionesque toleravit; sputa, flagella, alapas, spineam coronam, crucemque sustinuit; et quia rerum corporalium delectatione a gaudio interno cecidimus, cum qua amaritudine illuc redeatur ostendit. Quid itaque homo pro se pati debet,
Abbreviated transcription (Latin):
fecis. S ad hec carnalis cogitatiodicit quomͦ possũ iucẽ
firitalẽ querere quã uidere ñ possũ Unde mn certũ est
si st que corporeis oculis ñ infulgłt: Cui scilic& cogitationi ẽ
qu breuit᷑ quisq respondeat. quia &e hec ipsa quȩ sentit. non ꝑ
compꝰ sed ꝑ animã cognat. Et nemosuã animã uidet. nec tam̃¬
se dubitat animã habere: quã ñ uid&. E&x inuisibili anima.
qđ uisibile stare uidebat : ex in uisibili. Ergo substancia ear in
 iã petenti cȩco ꝗd factũ est uł ꝗd ipse fecerit. audiamꝰ. Seqͥtur.
onfestĩ uidit. & sequebat᷑ eũ. Uidce & seqͥt᷑ qͥ bonũ qđ intelligit
opatur. Uidx aũ sed nequaqm seqͥtur qͥ bonũ qͥdẽ intelligit. ses
tonis agnoscimꝰ si credendo in redemptoris nr̃i mssteriũ
iurta uiã sedemꝰ si exorando cottidie ab auctore nr̃o lucem
petimꝰ. si eandẽ lucẽ iã ꝑ intellectũ cernimꝰ illuminati post
cecitatẽ sumꝰ. ilim que mente cermmꝰ oꝑe sequam̃. Aspiciamꝰ¬

Expanded text:
cem spiritalem quaerere, quam videre non possum? Unde 1443 mihi certum est si sit, quae corporeis oculis non infulget? Cui scilicet cogitationi est quod breviter quisque respondeat, quia et haec ipsa quae sentit, non per corpus, sed per animam cogitat. Et nemo suam animam videt, nec tamen dubitat se animam habere, quam non videt. Ex invisibili namque anima quod visibile stare videbatur. Ex invisibili ergo substantia in Sed jam petenti caeco quid factum est, vel quid ipse fecerit, audiamus. Sequitur: Confestim vidit, et sequebatur illum. Videt et sequitur, qui bonum quod intelligit operatur. Videt ationis agnoscimus, si credendo in Redemptoris nostri mysterium, juxta viam sedemus, si exorando quotidie ab auctore nostro lucem petimus, si eamdem lucem jam per intellectum videndo illuminati post caecitatem sumus, Jesum quem mente cernimus opere sequamur. Aspiciam
Abbreviated transcription (Latin):
ñ solũ terra .s. &ia cȩiũ. E cc ÷ ut p̃diximꝰ aerẽ mouit. & t̾ra non
sub stiq̃ suis ꝗ ierat. cũ cęlũ mouerit.: Nd aũt terrores quos
cernimꝰ nͥ sequentis ire p̃cones dixerĩ. Uñ & considerare ne¬
mores mutate. mala tẽptancia resistendo uincite. perpetrata
aut̃ fletib punite. Aduentũ namq eterni uidicis tanto secu¬
riores quandoq uidebitis. quanto nc̃ districtionẽ uliꝰ tim̃do

Expanded text:
Ecce, ut praediximus, aerem movit, et terra non subsistit; quis ergo ferat, cum coelum moverit? Quid autem terrores quos cernimus, nisi sequentis irae praecones dixerimus? Unde et considerare nemores mutate, mala tentantia resistendo vincite, perpetrata autem fletibus punite. Adventum namque aeterni judicis tanto securiores quandoque videbitis, quanto nunc districtionem illius timendo
Abbreviated transcription (Latin):
cupiscit. sequi ihm̃ quẽ credidit contempnit. Diuerso qͥppe itt ni¬
re ambulat. si gaudia delectationesq appetit. cui dua suusuiã
amaritudinis ostendit. Reuocemꝰ gͦ ante oculos peccata que. fecr
consideremꝰ quã terribilis uidea hec puniturus adueniat. MHen¬
tes reformemꝰ ad lam̃ta. uita nr̃a ad tempꝰ amarescat in peniten
ꝗm̃ ipsi consolabunt᷑. Ad flenĩ uͦ per gaudia ꝑuenit᷑. hec eadẽ

Expanded text:
cupiscit, Jesum in quem credidit sequi contemnit. Diverso quippe itinere ambulat, si gaudia delectationesque appetit, cui dux suus viam amaritudinis ostendit. Revocemus ergo ante oculos peccata quae fecimus; consideremus quam terribilis judex haec puniturus adveniat; mentem formemus ad lamenta; vita nostra ad tempus amarescat in poenitenquoniam ipsi consolabuntur . Ad fletum vero per gaudia pervenit
Abbreviated transcription (Latin):
miracula facere hc̃ uiderant. nichil ab eo de premio ȩternȩ
retributionis audierant. Et tam̃ ad unũ diũ preceptũ hocꝰ pos¬
sidere uidebant᷑ obliti sunt. Quanta nos eiꝰ miracula uidemꝰ.
quot flagellis affligim᷑. quantis minarũ asperitatibus deter¬
remͣ. & tam̃ uocantẽ sequi contempnimꝰ. In celo iã sed&e. qͥ de
conuersione nos ad monet.Iãi. ge genciũ colla subdidit.

Expanded text:
miracula viderant, nil ab eo de praemio aeternae retributionis audierant, et tamen ad unum Domini praeceptum hoc quod possidere videbantur obliti sunt. Quanta nos ejus miracula vidimus? quot flagellis affligimur? quantis minarum asperitatibus deterremur, et tamen vocantem sequi contemnimus. In coelo jam sedet, qui de conversion
Abbreviated transcription (Latin):
nes tibi. acsi aꝑte dicat. Et si exterus munera offerenda ñ
habeo. intramem& ipsũ tam̃ inuenio. qđ in ara tuę laudis in¬
pono. quia qͥ nr̃a datione ñ pasceris. oblatione cordis melius
placaris. Nichil qͥppe offert᷑ dõ dicius bona uoluntate. Uolun
speritate ꝓrimi. sic̃ de nr̃o ꝓfectu gratulari. auena nr̃a cͦre
dere damna. aliena lucra. nr̃a deputare. Amicũ ñ ꝓpt̃ mundũ.¬

Expanded text:
nes tibi . Ac si aperte dicat: Etsi exterius munera offerenda non habeo, intra memetipsum tamen invenio quod in ara tuae laudis impono, quia qui nostra datione placaris. » Nichil quippe Deo ditius voluntate bonrosperitate proximi sicut de nostro profectu gratulari: aliena damna, nostra credere, aliena lucra, nostra deputare; amicum non propter mundu
Abbreviated transcription (Latin):
mouit. uniꝰ ꝓcellã nubis excitauit. & t̾ram subruit᷑: conei¬
tauit aera & tot edificia strauit. hanc districtionẽ uenturi
iudicis paulus consid̾ans ait. Horrendũ ẽ incidere in manꝰ
pestas ignisq cõmitant᷑ qͥa tẽ pestas eraminat. qͦsignis adu

Expanded text:
movit, unius procellam nubis excitavit, etmovit, unius procellam nubis excitavit, ettavit aera et tot aedificia stravit? Hanc districtionem venturi Judicis Paulus considerans, ait: Horrendum est incidere in manus pestas ignisque comitantur, quia tempestas examinat quos ignis exu
Abbreviated transcription (Latin):
annis pͥorib uelut in iuuentute uguit. ad ꝓpandã humant
gñis plẽ robustꝰ fuit. salute corpa iuiridis. opulencia rerũ
pͥinguis. At nc̃ ipsa sua fenectute depͥmit᷑ & quasi aduicinã
mortẽ molestus crebrescentib crebriꝰ urget᷑. Nolite qͦ fres
mei diligere. que uideris stare diu ñ posse. Precepta apłica iu
animo ponite: qͥb admona dicens. Nolite diligere mundũ
neq ea que in mundo s̃. quia si qͥs diligit mundũ ñ ẽ baritas
patris in eo. Nudiꝰ terciꝰ fr̃s agnouistis qđ subito t̾bine annosa
arbusta eruta. destructe domꝰ. atq ȩccłȩ a fundam̃tis euerse
st̃. Quanti ad uesꝑũ sani. atq incolumes acturdꝰ se in crasti¬
nũ aliꝗd putabant. & tam̃ nocte eadẽ repentina morte de¬
functis. in laqueo ruine dep̾hensi. S considerandũ nob̾ ẽ. qs
ad hec a gencla inuisibilis uidex. uenti tenuissimi sp̃m

Expanded text:
annis prioribus velut in juventute viguit, ad propagandam humani annis prioribus velut in juventute viguit, ad propagandam humani generis prolem robustus fuit, salute corporum viridis, opulentia rerum pinguis; at nunc ipsa sua senectute deprimitur, et quasi ad vicinam mortem molestiis crescentibus urgetur. Nolite ergo, fratres mei, diligere quem videtis diu stare non posse. Praecepta apostolica in animo ponite, quibus nos admonet, dicens: Nolite diligere mundum, neque ea quae in mundo sunt, quia si quis diligit mundum, non est charitas Patris in eo . Nudius tertius, fratres, agnovistis quod subito turbine annosa arbusta eruta, destructae domus, atque Ecclesiae a fundamentis eversae sunt. Quanti ad vesperum sani atque incolumes acturos se in crastinum aliquid putabant, et tamen nocte eadem repentina morte defuncti sunt, in laqueo ruinae deprehensi? 6. Sed considerandum nobis esad haec agenda invisibilis judex venti tenuissimi spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
omino iã ñ st̃. quia nec ꝑfici nͥ transiendo posst̃. Ait gͦ.
Celũ & terra transibr̃. uerba aut̃ mea ñ transiem. Acsi
apre dicat. Ome qđ apud uos durabile ẽ sine immutatio¬
cernit᷑. fiatũ & sine transini tenet᷑. quia sine mutabilitate
manentes sentencias expͥmit ms sermo qͥ transit. Et ecce
fr̃es mei iã cernimꝰ. qd̃ audiebamꝰ: nouis cortidie crebrescen¬
tib malis mundus urgcẽ: ex illa plebe innumera quanti re¬
remanseritis aspicitis & tam̃ nos adhuc flagella urgent rȩ¬
pentini casus oppͥmunt. noue nos &e imꝓusȩ clades affugit̃t
ic̃ enĩ in uiuentute uigr corpꝰ forte & ĩ coleme manet pectos
torosi ceruix. plenas brachia. In annis aut̃ senilib statura eur¬
uat᷑ ceruir exrssocata deponit᷑ frequentib suspirus pectus urgerꝰ
urtꝰ defic̃ loquentis uerba anhelitus int̃cidit. nã & s langor
desit plerũq senib ipsa sua salus egritudo ẽ. ita mundus in

Expanded text:
possunt. Ait ergo: Coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt. Ac si aperte dicat: Omne quod apud vos durabile est, sine immutatiocernitur, fixum et sine transitu tenetur, quia sine mutabilitate manentes sententias exprimit meus sermo qui transit. 5. Ecce, fratres mei, jam cernimus quod audiebamus. Novis quotidie et crebrescentibus malis mundus urgetur. Ex illa plebe innumera quanti remanseritis aspicitis; et tamen adhuc quotidie flagella urgent repentini casus opprimunt, novae nos et improvisae clades affligunt. Sicut enim in juventute viget corpus, forte et incolume manet pectus, 1439 torosa cervix, plena sunt bronchia; in annis autem senilibus statura curvatur, cervix exsiccata deponitur, frequentibus suspiriis pectus urgetur, virtus deficit, loquentis verba anhelitus intercidit; nam etsi languor desit, plerumque sensibus ipsa sua salus aegritudo est: ita mundus in
Abbreviated transcription (Latin):
ñ reqͥrit. S uos fr̃s lm̃i quos scłaris habitus tena cũ quȩ sint nr̃ã
cognoscitis. m̃tis oculos ad ur̃a reuocate: cuncta erga uos gratis
agite. Nolite oꝑis uri in hoc mundo retributionẽ querere. que
ne bona ꝓ tẽporali retributione faciatis. Ipsũ testẽ ur̃i oꝑis querite.
quẽ iuidicẽ sustinetis. Occulta nc̃ ẽẽ bona ur̃a uideat. ut ea rebutio¬
ne su ł tempore in publico ostendat. Sicut carni ur̃e ne deficiat
cibos cottidie prebetis. sic menti ur̃ȩ cottidiana alim̃ta bona sint
tinus ignis habitaculũ absumit. Quisqͥs eiꝰ possessor extiterit. rapit
qd̃ ualuerit & fugit Lucrũ deputat. si qͥd secũ ex ignibus tollat.
cce tribulationũ flãma mundũ concremat. & cuncta que in eo spe
perire remanendo poterat. ad retributionẽ uobis ꝑpetuã largi¬
endo seruanis. Terrena qͥppe omĩa seruando amittimꝰ. sed bene largi¬
endo seruamꝰ. Cũ uelocitate tẽpora fugiunt: ad uidendũ qͦ cicius

Expanded text:
 fratres charissimi, quos saecularis habitus tenet, cum quae sint nostra cognoscitis, mentis oculos ad vestra revocate. Cuncta erga vos vicissim gratis agite. Nolite operis vestri in hoc mundo retributionem quaerere, quem nec bona pro temporali retributione faciatis. Ipsum vestri operis testem quaerite quem judicem sustinctis. Occulta nunc bona vestra esse videat, ut ea retributionis suae tempore in publico ostendat. Sicut carni vestrae, ne deficiat, cibos quotidie praebetis, sic mentis vestrae quotidiana alimenta bona sint tinus ignis habitaculum absumit, quisquis ejus possessor exstiterit, rapit quod valuerit, et fugit, lucrum deputat si quid secum ex ignibus tollat. Ecce tribulationum flamma mundum concremat, et cuncta quae in eo specperire manendo poterat ad retributionem vobis perpetuam largiendo servatis. Terrena quippe omnia servando amittimus, sed bene largiendo servamus. Cum velocitate tempora fugiunt. Ad videndum ergo citius
Abbreviated transcription (Latin):
uehem̃ter insistimꝰ. stat iħe ut lucẽ restituat. qͥa ds̃ in corde figuꝰ
& lua amissa reparat᷑: Qua tam̃ in re & aliud nobis dñs innuit qd
intelligi de humanitate. ac diuinitate illiꝰ utilit̃ possit. Claman¬
tẽ xenĩ cecũ transiens audiuit. S stans miraculũ illuminatione
exhibuit. Transire nãq humanitatis est. stare diuinitatis. ꝑ hu¬
manitatẽ qͥppe habuit nasci. crescere. mori. resurgere. De loco
ad locũ uenire. Quia gͦ in diuinitate mutabilitas ñ est. atq hoc
ipsũ mutare transire ẽ ꝓfecto iste transitꝰ ex carne ẽ. non ex di¬

Expanded text:
at, quia Deus in corde figitur, et lux amissa reparatur. 6. Qua tamen in re aliud aliquid nobis Dominus innuit, quod intelligi de humanitate ac divinitate illius utiliter possit. Clamantem etenim caecum Jesus transiens audivit, sed stans miraculum illuminationis exhibuit. Transire namque humanitatis est, stare divinitatis. Per humanitatem quippe habuit nasci, crescere, mori, resurgere, de loco ad locum venire. Quia ergo in divinitate mutabilitas non est, atque hoc ipsum mutari transire e
Abbreviated transcription (Latin):
bant eũ ut tacer&: Quia gͦ pͥus quã ihc̃ ad corueniat mala que
fecimꝰ cogitationis nr̃e imaginib illisa in ipsa nos nr̃a ora¬
none conturbatit. S ꝗd adhȩc illuminandus cecus fecit¬
quẽ turba increpat ut taceat. magis ac magis clamat. quia
quanto grauiori tumultu cogitationũ carnaliũ premim .a .r.
tanto orationi insistere ardenciꝰ debemꝰ. Contra dicit turba ne
elamemꝰ qui a peccatoꝵ. nr̃oꝵ phantasmata. plerũq & in oratio¬
ne patim᷑. S nimirũ necesse ẽ ut uox cordis nr̃i quo durius re¬
pellit᷑: ualencius insistat. quatinꝰ cogitationis illicitȩ tumultũ
suꝑa. atq ad pias aures dñi nimietate suȩ importunitatis erũ¬
pat. In se ut suspicor recognoscit unꝰquisq qđ dicimꝰ. quia dũ ab
hoc mundo animũ mutamꝰ ad dm̃. dũ ad orationis opus conuertimꝰ
ne nr̃a toleramꝰ: uia eorũ cogitatio manii scĩ desiderii. ab oculi
cordis abigit᷑. uix eorũ phantasmata perpenitenciȩ lamenta

Expanded text:
bant eum, ut taceret, quia, priusquam Jesus ad cor veniat, mala quae fecimus, cogitationi nostrae suis imaginibus illisa, in ipsa nos nostra oratione conturbant. 4. Sed quid ad haec illuminandus iste caequem turba increpat ut taceat magis ac magis clamat, quia quanto graviori tumultu cogitationum carnalium premimur, tanto orationi insistere ardentius debemus. Contradicit turba, ne clamemus, quia peccatorum nostrorum phantasmata plerumque et in oratione patimur. Sed nimirum necesse est ut vox cordis nostri 1442 quo durius repellitur, eo valentius insistat, quatenus cogitationis illicitae tumultum superet, atque ad pias aures Domini nimietate suae importunitatis erumpat. In se, ut suspicior, recognoscit unusquisque quod dicimus, quia dum ab hoc mundo animum ad Deum mutamus, dum ad oratine nostra toleramus. Vix eorum cogitatio manu sancti desiderii ab oculis cordis abigitur, vix eorum phantasmata per poenitentiae lamenta
Abbreviated transcription (Latin):
uocata rennuerst. predicatores sc̃ĩ aduocationẽ genciũ per
ordinẽ uenirent. quatinꝰ redemptoris nr̃i predicatio a ꝓpri
repulsa gentiles ppłos quasi extraneos quererae. & qđ uidee
fiebat in testimoniũ. hoc gentibus gr̃e eẽt increm̃tum. Erant
hebreorũ tria milia. & pꝰea quinq milia credidisse. Et cũ
p̃dicare apłi gentib in asia uoluissent ꝑ sp̃mꝓhibiti ẽẽ me

Expanded text:
res sancti ad vocationem gentium per ordinem venirent, quatenus Redemptoris nostri praedicatio a propriis repulsa, gentiles populos quasi extraneos quaereret; et quod Judaeis fiebat in testimonium, hoc gentibus gratiae esset incrementum. Erant Hebraeorum tria millia, et postea quinque millia credidisse . Et cum praedicare apostoli gentibus in
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ gratis ñ tribuunt. quia de impenso officio sc̃itatis. nummũ
Q ui excutit manus suas ab om̃i munere. Neq enĩ dicit qͥ eacutit ma¬
nus suas a munere. s adiũxit ab om̃i. quia aliud est ab obseqͥo munꝰ.
aliud munus a manu. aliud munꝰ alingua. Munꝰ qͥppe ab obsequio
ẽ. subiectio indebite impensa. munꝰ a manu: peccunia. munꝰ a liggua.

Expanded text:
est gratis non tribuunt; quia de impenso officio sanctitatis nummum fest gratis non tribuunt; quia de impenso officio sanctitatis nummum f Qui excutit manus suas ab omni munere . Neque enim dicit: Qui excutit manus suas a munere, sed adjunxit ab omni: quia aliud est munus ab obsequio, aliud munus a manu, aliud munus a lingua. Munus ab obsequio est subjectio indebite impensa; munus a manu, pecunia; mu
Abbreviated transcription (Latin):
ille foras ꝑ miraculũ sanandus erat. qͥ uiuus interius ñ erat. Ut
ꝑ hoc qđ exterius potestas ostender&. hanc ad uitã interior uirtus
animar&e. Egrotanti aũ fideli socio exhibenda foris signa ñ
fuerant. qͥ salubriter intus uiuebat. Sed concessa potestate pre¬
dicationis. concessis uirtutũ miraculis. qͥd redẽptor nr̃ subiunge
audiamus. Gratis accepistis. gratis date. Presciebat nãq non¬
nullos hoc ipsũ donũ accepti sp̃s in usũ negociationis inflectere a
miraculorũ signa ad auariciȩ obseqͥum declinare. hinc ẽ enu
sticulis facto turbas eiecit. & chathedras uendenciũ columbas
euertit. Columbas quippe uendere ẽ. impositionẽ manus qua
sp̃s sc̃s accipit᷑ non aduitȩ meritũ. sed ad p̾miũ dare. Sed sunt ñ¬
nulli qͥ qͥdẽ nummorũ p̃mia ex ordinatione ñ accipiunt. & tam̃
sacros ordines ꝓ humana gr̃a larguint᷑. atq de largitate eadẽ
laudis solũ mͦ retributione᷑ quȩrt̃: hi nimirũ qđ gratis acceptũ

Expanded text:
ille foris per miraculum sanandus erat, qui interius vivus non erat, ut per hoc quod exterior potestas ostenderet, hunc ad vitam interior virtus animaret. Aegrotanti autem fideli socio exhibenda foris signa non fuerant, qui salubriter intus vivebat. 4. Sed concessa potestate praedicationis, concessis virtutum miraculis, quid Redemptor noster subjungat audiamus: Gratis accepistis, gratis date. Praesciebat namque nonnullos hoc ipsum donum accepti Spiritus in usum negotiationis inflectere, et miraculorum signa ad avaritiae obsequium declinare. Hinc est enisticulis facto turbas ejecit, cathedras vendentium columbas evertit . Columbas quippe vendere est impositionem manus qua Spiritus sanctus accipitur, non ad vitae meritum, sed ad praemium dare. Sed sunt nonnulli qui quidem nummorum praemia ex ordinatione non accipiunt , et tamen sacros ordines pro humana gralaudis solummodo retributionem quaerunt. Hi nimirum, quod gratis acceptum